mediastinoskop

wzier­nik słu­żą­cy do bez­poś­red­nie­go oglą­da­nia śród­pier­sia


SJP.pl


mediastinoskopia

me­to­da oglą­da­nia śród­pier­sia przez me­dia­sti­no­skop wpro­wa­dzo­ny chi­rur­gicz­nie, sto­so­wa­na głów­nie w roz­poz­na­wa­niu no­wot­wo­rów


SJP.pl

Me­dia­sti­no­sko­pia – ba­da­nie poz­wa­la­ją­ce na zo­bra­zo­wa­nie za­war­to­ści śród­pier­sia. Za­bieg umoż­li­wia po­bra­nie wy­cin­ków tka­nek (np. wę­złów chłon­nych) do badań hi­sto­pa­to­lo­gicz­nych. Ba­da­nie za­pew­nia bez­poś­red­ni do­stęp do oko­lic przedt­cha­wicz­nych, oko­łot­cha­wicz­nych, pod roz­wid­le­niem tcha­wi­cy oraz oko­lic tcha­wicz­no-os­krze­lo­wych.

Wikipedia


mediateka

zbiór ma­te­ria­łów mul­ti­me­dial­nych; me­dio­te­ka


SJP.pl


mediator

osoba poś­red­ni­czą­ca w spo­rze, któ­rej celem jest za­że­gna­nie albo zła­go­dze­nie kon­flik­tu po­mię­dzy stro­na­mi; roz­jem­ca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba poś­red­ni­czą­ca w roz­wią­za­niu kon­flik­tu

 (1.2) praw. osoba po­ma­ga­ją­ca stro­nom we wza­jem­nej ko­mu­ni­ka­cji, doj­ściu do ugody

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) fizj. sub­stan­cja od­po­wie­dzial­na za prze­ka­zy­wa­nie sy­gna­łów mię­dzy sy­nap­sa­mi;

 (2.2) biol. kom­pleks bia­łek dzia­ła­ją­cy jako ko­ak­ty­wa­tor tran­skryp­cji u eu­ka­rion­tów;

 (2.3) stat. czyn­nik poś­red­ni­czą­cy we wpły­wie zmien­nej nie­za­leż­nej na zmien­ną za­leż­ną;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­dia­tor – osoba za­rzą­dza­ją­ca kon­flik­tem
    • Me­dia­tor są­do­wy – osoba wyk­wa­li­fi­ko­wa­na i upraw­nio­na do po­lu­bow­ne­go za­łat­wia­nia kon­flik­tów praw­nych
  • Me­dia­tor (bio­lo­gia) – kom­pleks bia­łek
  • MediaTor – stu­denc­ka na­gro­da dzien­ni­kar­ska
  • Me­dia­tor (ga­ze­ta) – kwar­tal­nik
  • Me­dia­tor (wzo­rzec pro­jek­to­wy) – wzo­rzec pro­jek­to­wy
  • Me­dia­tor – w sta­ty­sty­ce i me­to­do­lo­gii, czyn­nik poś­red­ni­czą­cy we wpły­wie zmien­nej ob­ja­śnia­ją­cej (nie­za­leż­nej) na zmien­ną ob­ja­śnia­ną (za­leż­ną)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W póź­niej­szej ry­wa­li­za­cji mię­dzy Fran­cisz­kiem i Ka­ro­lem Hen­ryk zo­stał me­dia­to­rem mię­dzy nimi, utrzy­mu­jąc rów­no­wa­gę wła­dzy w Eu­ro­pie.

 (1.2) Ad­wo­kat peł­nił rolę me­dia­to­ra i pro­wa­dził ne­go­cja­cje.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mediatorstwo n.

:: fż. mediatorka ż.

 przym. mediatorski, medialny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozjemca

 (2.1) neuroprzekaźnik, neuromediator

Wiktionary


mediatorka

ko­bie­ta poś­red­ni­czą­ca w spo­rze, któ­rej celem jest za­że­gna­nie albo zła­go­dze­nie kon­flik­tu po­mię­dzy stro­na­mi


SJP.pl


mediatorski

ma­ją­cy na celu za­że­gna­nie albo zła­go­dze­nie kon­flik­tu po­mię­dzy stro­na­mi (np. rola me­dia­tor­ska); roz­jem­czy, po­jed­naw­czy


SJP.pl


mediatorstwo

poś­red­ni­cze­nie w spo­rze ma­ją­ce na celu za­że­gna­nie albo zła­go­dze­nie kon­flik­tu po­mię­dzy stro­na­mi; me­dia­cja


SJP.pl


mediatyzacja

1. w fi­lo­zo­fii: two­rze­nie się stanu poś­red­nie­go mię­dzy dwoma po­ję­cia­mi, by­ta­mi lub zja­wi­ska­mi;
2. w fe­u­da­liz­mie: przej­ście spod bez­poś­red­niej pod­le­gło­ści naj­wyż­sze­mu zwierzch­ni­ko­wi, np. ce­sa­rzo­wi lub ca­ro­wi, do pod­le­gło­ści wzglę­dem jego len­ni­ka, np. króla lub księ­cia


SJP.pl

Me­dia­ty­za­cja (niem. "Me­dia­ti­sie­rung") była na po­cząt­ku XIX wieku pro­ce­sem praw­nym, który po­zba­wił nie­pod­le­gło­ści wiele drob­nych pań­ste­wek na te­re­nie Świę­te­go Ce­sar­stwa Rzym­skie­go i pod­dał je pod zwierzch­nict­wo wład­ców więk­szych two­rów pań­stwo­wych na te­re­nie Nie­miec.

Wikipedia


mediatyzacyjny

→ me­dia­ty­za­cja


SJP.pl

Patrz:

mediatyzacja

mediaworker

[czy­taj: me­dia­łor­ker] spe­cja­li­sta łą­czą­cy w swo­jej pracy za­da­nia ty­po­we dla dzien­ni­ka­rza, co­py­wri­te­ra, pia­row­ca i mar­ke­tin­gow­ca


SJP.pl


mediaworkerka

[czy­taj: me­dia­łor­ker­ka] spe­cja­list­ka łą­czą­ca w swo­jej pracy za­da­nia ty­po­we dla dzien­ni­ka­rza, co­py­wri­te­ra, pia­row­ca i mar­ke­tin­gow­ca


SJP.pl


mediaworking

[czy­taj: me­dia­łor­king] kie­ru­nek stu­diów łą­czą­cy m.in. dzien­ni­kar­stwo, mar­ke­ting, gra­fi­kę


SJP.pl


medici

[czy­taj: MEdiczi] naz­wi­sko, m.in. Lo­ren­zo Me­di­ci - wład­ca Flo­ren­cji w la­tach 1449-92


SJP.pl


mediewal

krój pisma dru­kar­skie­go, po­dob­ny do an­tyk­wy


SJP.pl


mediewalny

śred­nio­wiecz­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) książk. śred­nio­wiecz­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mediewistyka ż., mediewista m., mediewistka ż.

 przym. mediewistyczny

Wiktionary


mediewista

spe­cja­li­sta w za­kre­sie me­die­wi­sty­ki, ba­dacz dzie­jów śred­nio­wie­cza


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) nauk. hi­sto­ryk zaj­mu­ją­cy się me­die­wi­sty­ką

Wiktionary

Me­die­wi­sta (fr. "médiéviste"), śred­nio­wiecz­nik – hi­sto­ryk, ba­dacz okre­su śred­nio­wie­cza, spe­cja­li­sta w za­kre­sie me­die­wi­sty­ki. Do za­wo­du przy­go­to­wu­ją stu­dia me­die­wi­stycz­ne w in­sty­tu­tach hi­sto­rii szkół wyż­szych.

W 2002 roku w To­ru­niu odbył się pier­wszy Kon­gres Me­die­wi­stów Pol­skich (16–18 wrze­śnia).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛdʲjɛˈvʲista, AS: medʹi ̯evʹista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mediewistyka ż.

:: fż. mediewistka ż.

 przym. mediewistyczny, mediewalny

Wiktionary


mediewistka

spe­cja­list­ka w za­kre­sie me­die­wi­sty­ki, ba­dacz­ka dzie­jów śred­nio­wie­cza


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. nauk. forma żeń­ska od: me­die­wi­sta

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Basia in­te­re­so­wa­ła się hi­sto­rią sta­ro­żyt­ną, ale w końcu zo­sta­ła me­die­wist­ką.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛdʲjɛˈvʲistka, AS: medʹi ̯evʹistka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mediewistyka ż.

:: fm. mediewista m.

 przym. mediewistyczny, mediewalny, medialny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mediewista

Wiktionary


mediewistyczny

do­ty­czą­cy me­die­wi­sty­ki (np. hi­sto­rio­gra­fia me­die­wi­stycz­na, spot­ka­nia me­die­wi­stycz­ne); śred­nio­wiecz­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) książk. nauk. od­no­szą­cy się do me­die­wi­sty­ki, do­ty­czą­cy okre­su śred­nio­wie­cza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W okre­sie PRLu stu­dia me­die­wi­stycz­ne w Pol­sce po­bi­ły swoim roz­wo­jem stu­dia za­chod­nio­e­u­ro­pej­skie, tak samo jak w ZSRR.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛdʲjɛvʲiˈstɨt͡ʃnɨ, AS: medʹi ̯evʹistyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. medium n., mediewistyka ż., mediewista m., mediewistka ż.

 przym. mediewalny, medialny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) średniowieczny

Wiktionary


mediewistyka

dział hi­sto­rio­gra­fii zaj­mu­ją­cy się ba­da­niem dzie­jów śred­nio­wie­cza


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. dzie­dzi­na hi­sto­rii zaj­mu­ją­ca się za­gad­nie­nia­mi epoki śred­nio­wie­cza;

Wiktionary

Me­die­wi­sty­ka – dy­scy­pli­na hi­sto­rycz­na zaj­mu­ją­ca się róż­ny­mi za­gad­nie­nia­mi epoki śred­nio­wie­cza (m.in. spo­łecz­no-go­spo­dar­czy­mi, woj­sko­wo-po­li­tycz­ny­mi). Współ­cze­śnie sięga także do re­zul­ta­tów badań ar­che­o­lo­gii i et­no­gra­fii. Hi­sto­ryk zaj­mu­ją­cy się me­die­wi­sty­ką to me­die­wi­sta lub śred­nio­wiecz­nik.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. medium n., mediewista mos., mediewistka ż.

 przym. mediewistyczny, mediewalny

Wiktionary


medin

stara dziel­ni­ca miast arab­skich; me­dy­na


SJP.pl


medina

stara dziel­ni­ca miast arab­skich; me­dy­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zob. me­dy­na.

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­di­na – mia­sto w sta­nie Min­ne­so­ta, w hrab­stwie Hen­ne­pin
  • Me­di­na – wieś w sta­nie Nowy Jork, w hrab­stwie Or­le­ans
  • Me­di­na – mia­sto w sta­nie Da­ko­ta Pół­noc­na, w hrab­stwie Stuts­man
  • Me­di­na – mia­sto w sta­nie Ohio, w hrab­stwie Me­di­na
  • Me­di­na – mia­sto w sta­nie Ten­nes­see, w hrab­stwie Gib­son
  • Me­di­na – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie Tek­sas, w hrab­stwie Za­pa­ta
  • Me­di­na – mia­sto w sta­nie Wa­szyng­ton, w hrab­stwie King
  • Me­di­na – mia­sto w sta­nie Wi­scon­sin, w hrab­stwie Dane
  • Me­di­na (ang. Me­di­na Towns­hip) – gmina w sta­nie Il­li­no­is, w hrab­stwie Pe­o­ria
  • Me­di­na (ang. Me­di­na Towns­hip) – gmina w sta­nie In­dia­na, w hrab­stwie War­ren
  • Me­di­na (ang. Me­di­na Towns­hip) – gmina w sta­nie Mi­chi­gan, w hrab­stwie Le­na­wee
  • Me­di­na (ang. Me­di­na Towns­hip) – gmina w sta­nie Ohio, w hrab­stwie Me­di­na

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mɛˈdʲĩna, AS: medʹĩna

Wiktionary


mediokracja

forma rzą­dów, w któ­rych po­li­ty­cy muszą dzia­łać w taki spo­sób, który zo­sta­nie przy­chyl­nie przed­sta­wio­ny przez dzien­ni­ka­rzy


SJP.pl


mediokrata

po­tocz­nie: zwo­len­nik wpły­wu me­diów na po­li­ty­kę pań­stwa


SJP.pl


mediolan

mia­sto we Wło­szech


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w pół­noc­nych Wło­szech bę­dą­ce sto­li­cą Lom­bar­dii;

Wiktionary

Na tę stro­nę wska­zu­je „Mi­la­no”. Zo­bacz też: Mi­la­no – grupa mu­zycz­na.

Me­dio­lan ( Mi­la­no, Me­dio­la­num, lomb. Milan lub Milà) – mia­sto i gmina w pół­noc­nych Wło­szech, sto­li­ca pro­win­cji Me­dio­lan i re­gio­nu Lom­bar­dia. Po­ło­żo­ne na pół­noc­no-za­chod­nim skra­ju Ni­zi­ny Pa­dań­skiej po­mię­dzy rze­ka­mi Ti­ci­no, Adda, Pad i Al­pa­mi. Me­dio­lan po­ło­żo­ny jest na wy­so­ko­ści 122 m n.p.m. Dru­gie co do wiel­ko­ści mia­sto Włoch – po Rzy­mie – z licz­bą miesz­kań­ców ponad 1 mln 300 tys.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Świę­ty Am­bro­ży jest pa­tro­nem Me­dio­la­nu.

 (1.1) Wa­ka­cje chce­my spę­dzić w Me­dio­la­nie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈdʲjɔlãn, AS: medʹi ̯olãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mediolańczyk mos., mediolanka ż.

 przym. mediolański, stpol. medelański

Wiktionary


mediolanka

miesz­kan­ka Me­dio­la­nu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Me­dio­la­nu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛdʲjɔˈlãnka, AS: medʹi ̯olãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mediolan mrz.

:: fm. mediolańczyk mos.

 przym. mediolański

Wiktionary


mediolańczyk

miesz­ka­niec Me­dio­la­nu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Me­dio­la­nu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛdʲjɔˈlãj̃n͇t͡ʃɨk, AS: medʹi ̯olãĩ ̯ṇčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mediolan mrz.

:: fż. mediolanka ż.

 przym. mediolański

Wiktionary


mediolański

przy­miot­nik od: Me­dio­lan


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Me­dio­la­nem, wy­wo­dzą­cy się z Me­dio­la­nu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po­dzi­wia­my me­dio­lań­ską ka­te­drę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛdʲjɔˈlãj̃sʲci, AS: medʹi ̯olãĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mediolan mrz., mediolańczyk mos., mediolanka ż.

Wiktionary


mediota

osoba wie­rzą­ca we wszyst­kie in­for­ma­cje po­da­wa­ne przez media


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) publ. osoba bez­kry­tycz­nie wie­rzą­ca me­diom

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po­li­ty­cy i kon­cer­ny wolą mieć me­dio­tów ste­ro­wa­nych przez te­le­wiz­je niż nie­za­leż­nych in­ter­na­u­tów w nie­kon­tro­lo­wa­nym in­ter­ne­cie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈdʲjɔta, AS: medʹi ̯ota

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mediotyzm m.

Wiktionary


medioteka

zbiór ma­te­ria­łów mul­ti­me­dial­nych; me­dia­te­ka


SJP.pl


mediotyzm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) publ. bez­kry­tycz­ne wie­rze­nie me­diom

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prze­ra­ża mnie ten twój me­dio­tyzm.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mediota m.

Wiktionary


mediowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|me­dio­wać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mediować ndk.

 przym. medialny

 rzecz. medium n.

Wiktionary


mediować

poś­red­ni­czyć w spo­rze, pro­wa­dzić roz­mo­wy ma­ją­ce do­pro­wa­dzić do za­że­gna­nia albo zła­go­dze­nia kon­flik­tu po­mię­dzy stro­na­mi


SJP.pl


mediowy

→ me­dium (śro­dek ma­so­we­go prze­ka­zu); me­dial­ny


SJP.pl


medioza

nad­mier­ne dą­że­nie do pre­zen­to­wa­nia się w me­diach


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) żart. neol. po­trze­ba cią­głej obec­no­ści w me­diach wy­stę­pu­ją­ca u niek­tó­rych po­li­ty­ków i in­nych osób pu­blicz­nych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od 1989 roku wśród osób pu­blicz­nych roz­wi­ja się epi­de­mia „me­dio­zy”. (z In­ter­ne­tu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈdʲjɔza, AS: medʹi ̯oza

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parcie na szkło

Wiktionary


medioznawca

spe­cja­li­sta w za­kre­sie nauki o me­diach


SJP.pl


medioznawczy

zwią­za­ny z nauką o me­diach


SJP.pl


medioznawczyni

spe­cja­list­ka w za­kre­sie nauki o me­diach


SJP.pl


medioznawstwo

nauka o me­diach


SJP.pl

Na me­dioz­naw­stwo (nauki o me­diach) skła­da się sze­reg przed­mio­tów aka­de­mic­kich trak­tu­ją­cych o tre­ści, hi­sto­rii, zna­cze­niu i skut­kach róż­nych me­diów. Ucze­ni z dzie­dzi­ny nauk o me­diach sku­pia­ją swoją uwagę na róż­nych te­ma­tach: po­li­tycz­nej, spo­łecz­nej, eko­no­micz­nej czy kul­tu­ral­nej roli speł­nia­nej przez media lub wy­wie­ra­nym przez nie wpły­wie.

Wikipedia


mediteranistyka

nauka o re­gio­nach śró­dziem­no­mor­skich


SJP.pl

Me­di­te­ra­ni­sty­ka (ang. Me­di­ter­ra­ne­an Stu­dies) – wie­dza o śró­dziem­no­mor­skich kul­tu­rach, re­li­giach, kra­jach i na­ro­dach, dzie­jach i współ­czes­no­ści oraz zna­cze­niu, osią­gnię­ciach i pro­ble­mach re­gio­nu.

W skali świa­to­wej jej krze­wie­niem zaj­mu­je się Me­di­ter­ra­ne­an Stu­dies As­so­cia­tion z sie­dzi­bą w USA, które or­ga­ni­zu­je kon­gre­sy, wy­da­je pe­rio­dyk i wspie­ra wy­mia­nę na­u­ko­wą także do­ty­czą­cą stu­den­tów.

Wikipedia


medium

1. osoba da­ją­ca się łatwo za­hip­no­ty­zo­wać;
2. osoba ob­cu­ją­ca z du­cha­mi pod­czas se­an­sów spi­ry­ty­stycz­nych;
3. to, za poś­red­nict­wem czego są prze­ka­zy­wa­ne lub wy­ra­ża­ne ja­kieś tre­ści


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) no­śnik ja­kie­goś prze­ka­zu lub wy­ra­ża­nej tre­ści, rze­ko­mo poś­red­ni­czą­ca w kon­tak­cie ze świa­tem du­chów;

 (1.4) ezot. osoba rze­ko­mo zdol­na do jas­no­wi­dze­nia i te­le­pa­tii

 (1.10) chem. roz­pu­szczal­nik

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­dium – środ­ki ko­mu­ni­ka­cji (ter­min me­dioz­naw­czy)
  • Me­dium – ga­ze­ta Dol­no­ślą­skiej Izby Le­kar­skiej (ISSN 1425-9397)
  • Me­dium – wi­try­na in­ter­ne­to­wa
  • Me­dium – ame­ry­kań­ski se­rial te­le­wi­zyj­ny emi­to­wa­ny w la­tach 2005–2011
  • The Me­dium – gra wideo wy­pro­du­ko­wa­na i wy­da­na przez Blo­o­ber Team 28 stycz­nia 2021
  • Me­dium – pol­ski film w re­ży­se­rii Jacka Ko­pro­wi­cza z 1985 roku
  • Me­dium – ame­ry­kań­ski hor­ror w re­ży­se­rii Gran­ta Au­sti­na Wald­ma­na z 1990 roku
  • Me­dium – ame­ry­kań­ski film dra­ma­tycz­ny w re­ży­se­rii Step­he­na Kaya z 2004 roku
  • Me­dium – ame­ry­kań­ski thril­ler fan­ta­sy w re­ży­se­rii Clin­ta Ea­stwo­o­da z 2010 roku
  • Me­dium – grupa mu­zycz­na z Olsz­ty­na
  • Tau (Me­dium) – pol­ski raper oraz pro­du­cent mu­zycz­ny.
  • Me­dium – opera w dwóch ak­tach Gian Carlo Me­not­ti'ego z 1946

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmɛdʲjũm, AS: medʹi ̯ũm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. multimedium n., mediana ż., medialność ż., mediacja ż., mediator m., mediatorka ż., mediowanie n., wymediowanie n., medializm m., medialista m., medialistka ż., mediumizm m., mediumiczność ż., mediumistyczność ż., mediatyzacja ż., remedium n., medianta ż., mediewalizm m., mediewizm m., mediewistyka ż., mediewista m., mediewistka ż., mediant m., mediokracja ż.

 czas. mediować ndk., wymediować dk.

 przym. medialny, multimedialny, mediacyjny, mediatorski, mediumiczny, mediumistyczny, mediewistyczny, mediokryczny

 przysł. medialnie, multimedialnie, mediacyjnie, mediatorsko

 temsłow. medio-, medie-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) ośrodek

 (1.10) rozpuszczalnik

Wiktionary


mediumiczny

→ me­dium (osoba ob­cu­ją­ca z du­cha­mi); me­dial­ny


SJP.pl


mediumistyczny

→ me­diu­mizm


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­dium i me­diu­miz­mu, do­ty­czą­cy me­dium i me­diu­miz­mu

Wiktionary

Patrz:

mediumizm

Powiązane:

 rzecz. medium n., mediumizm m.

Wiktionary


mediumizm

Me­diu­mizm – wy­wo­ły­wa­nie zja­wisk pa­ra­nor­mal­nych za poś­red­nict­wem me­diów – osób rze­ko­mo zdol­nych do od­czu­wa­nia zja­wisk te­le­pa­tycz­nych, wy­wo­ły­wa­nia du­chów itp. Jest on sto­so­wa­ny w prak­ty­kach re­li­gij­nych, ta­kich jak spi­ry­tu­a­lizm, spi­ry­tyzm, candomblé, vo­o­doo, sza­ma­nizm, ma­kum­ba, wicca i um­ban­da. Pod­czas gdy za­chod­nie ruchy spi­ry­tu­a­liz­mu i spi­ry­tyz­mu na Za­cho­dzie są na­gła­śnia­ne w me­diach, w tra­dy­cjach dia­spo­ry afry­kań­skiej me­diu­mizm jest cen­tral­ną osią prak­ty­ki re­li­gij­nej.

Wikipedia


medjugorie

miej­sco­wość w Bośni i Her­ce­go­wi­nie; Med­ju­gor­je, Me­dziu­go­rie


SJP.pl


medjugorje

miej­sco­wość w Bośni i Her­ce­go­wi­nie; Med­ju­go­rie, Me­dziu­go­rie


SJP.pl


medok

ga­tu­nek czer­wo­ne­go wina bor­do­skie­go; médoc


SJP.pl


medresa

mu­zuł­mań­ska szko­ła; ma­dra­sa, ma­dre­sa


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) is­lam­ska szko­ła wyż­sza, czę­sto o sta­tu­sie uni­wer­sy­te­tu, gdzie na­u­cza się przed­mio­tów kla­sycz­nych oraz re­li­gij­nych

Wiktionary

Nie mylić z: Me­tre­sa.

Me­dre­sa, ma­dra­sa (z ‏مدرسة‎, "ma­dra­sa" – szko­ła) – te­o­lo­gicz­na szko­ła mu­zuł­mań­ska, po­cząt­ko­wo mie­szczą­ca się przy me­cze­cie, póź­niej sa­mo­dziel­na, w któ­rej na­u­cza­no Ko­ra­nu, prawa oraz ję­zy­ka arab­skie­go. Od około X wieku me­dre­sy uzy­ska­ły pewną sa­mo­dziel­ność, za­czę­to wy­kła­dać w nich także nauki ści­słe.

Wikipedia


medtech

firma dzia­ła­ją­ca w bran­ży tech­no­lo­gii me­dycz­nych


SJP.pl


meduza

zwie­rzę mor­skie o przez­ro­czy­stym ga­la­re­to­wa­tym ciele w kształ­cie dzwo­nu lub pa­ra­so­la


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. ga­la­re­to­wa­te zwie­rzę wodne o pa­ra­so­lo­wa­tym ciele uno­szo­nym przez toń;

 (1.2) żart. kulin. ausz­pik

 (1.3) ent. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ma­cro­glos­sum stel­la­ta­rum|ref=tak., motyl z ro­dzi­ny ru­sał­ko­wa­tych;

Wiktionary

Me­du­za (Scyp­ho­zoa) – jedna z dwóch form mor­fo­lo­gicz­nych pa­rzy­deł­kow­ców (Cni­da­ria), pier­wot­nie swo­bod­nie pły­wa­ją­ca, pe­la­gicz­na, z ga­la­re­to­wa­tym cia­łem, zwy­kle w kształ­cie dzwo­nu lub pa­ra­so­la, za­sad­ni­czo rozm­na­ża­ją­ca się płcio­wo. Nie wy­stę­pu­je u ko­ra­low­ców (Ant­ho­zoa). Me­du­zy są dra­pież­ne. Do chwy­ta­nia zdo­by­czy i do obro­ny uży­wa­ją pa­rzy­de­łek. Drugą z form ży­cio­wych pa­rzy­deł­kow­ców jest polip.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) To pły­wa­ją­ce dzi­wact­wo o nie­o­kre­ślo­nych kształ­tach to nowy, niez­na­ny dotąd ga­tu­nek me­du­zy.

 (1.1) Po­pa­rzy­ły go me­du­zy na pla­ża­a­ży w Ostii.

 (1.2) Klient po­pro­sił o lor­ne­tę z me­du­zą i po­szedł do sto­li­ka.

 (1.3) Sa­mi­ce meduz mają więk­sze plam­ka­am­ki oczne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈduza, AS: meduza

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) galareta, tymbalik; reg. pozn. galart, trzęsionka; łódź|drygle.

 (1.3) górówka meduza, górówka

Wiktionary


meduzo

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: me­du­za

Wiktionary


medyceusz

czło­nek flo­renc­kie­go rodu ku­piec­kie­go i ban­kier­skie­go, za­ło­żo­ne­go w XII wieku


SJP.pl


medyceusze

flo­renc­ki ród ku­piec­ki i ban­kier­ski, za­ło­żo­ny w XII wieku


SJP.pl

Me­dy­ce­u­sze ( De’ Me­di­ci) – flo­renc­ki ród ku­piec­ki i ban­kier­ski, od 1477 ksią­żę­cy.

Wikipedia


medycki

przy­miot­nik od: Me­dy­ka


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Me­dy­ki, zwią­za­ny z Me­dy­ką

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rada zbie­rze od­po­wied­nią sumę na od­no­wę me­dyc­kiej sy­na­go­gi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Medyka ż.

Wiktionary


medycyn

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|An­glia, Szko­cja, Nowy Jork. le­kar­stwo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. medisin, medicin, medycyna

Wiktionary


medycyna

1. nauka o zdro­wiu i cho­ro­bach ludzi;
2. sztu­ka (umie­jęt­ność) le­cze­nia cho­rych i za­po­bie­ga­nia cho­ro­bom;
3. po­tocz­nie: wy­dział na wyż­szej uczel­ni lub osob­na uczel­nia, na któ­rej stu­diu­je się tę naukę


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. med. nauka o zdro­wiu i cho­ro­bach czło­wie­ka i zwie­rząt oraz spo­so­bach za­po­bie­ga­nia i le­cze­nia;

 (1.2) eduk. kie­ru­nek na wyż­szej uczel­ni, obej­mu­ją­cy stu­dia w za­kre­sie me­dy­cy­ny (1.1)

Wiktionary

Me­dy­cy­na (łac. "me­di­ci­na" „sztu­ka le­kar­ska”) – nauka em­pi­rycz­na (opar­ta na doś­wiad­cze­niu) obej­mu­ją­ca ca­łość wie­dzy o zdro­wiu i cho­ro­bach czło­wie­ka oraz spo­so­bach ich za­po­bie­ga­nia, oraz ich le­cze­nia. Za pre­kur­so­ra me­dy­cy­ny sta­ro­żyt­nej uważa się Hi­po­kra­te­sa, a no­wo­żyt­nej Pa­ra­cel­su­sa. W cza­sach naj­no­wszych wpro­wa­dza się za­sa­dy me­dy­cy­ny opar­tej na fak­tach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ist­nie­je wiele cho­rób, wobec któ­rych me­dy­cy­na jest bez­sil­na.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛdɨˈt͡sɨ̃na, AS: medycỹna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. medyk m., medyczka ż., medykament m., medykalizacja ż., medykalizowanie n.

 czas. medykalizować ndk.

 przym. medyczny

 przysł. medycznie

 skr. med.

Wiktionary


medyczanin

miesz­ka­niec Me­dy­ki (wsi w Pol­sce)


SJP.pl


medyczanka

miesz­kan­ka Me­dy­ki (wsi w Pol­sce)


SJP.pl


medyczka

po­tocz­nie o stu­dent­ce me­dy­cy­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) le­kar­ka

Wiktionary

Powiązane:

 skr. med.

 rzecz. medyk mos./mrz., medycyna ż.

Wiktionary


medycznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób do­ty­czą­cy me­dy­cy­ny, za po­mo­cą me­dy­cy­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) są ba­da­nia od­le­głych na­stępstw za­rów­no dla matki, jak i dla dziec­ka, które poz­wo­lą na upew­nie­nie się co do bez­pie­czeń­stwa tech­nik roz­ro­du wspo­ma­ga­ne­go me­dycz­nie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. medycyna ż., medyk m., medykalizacja ż., medykalizowanie n.

 czas. medykalizować ndk.

 przym. medyczny

 skr. med.

Wiktionary


medyczny

zwią­za­ny z me­dy­cy­ną, do­ty­czą­cy me­dy­cy­ny, od­no­szą­cy się do me­dy­cy­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) med. zwią­za­ny z me­dy­cy­ną, do­ty­czą­cy me­dy­cy­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Żydzi i mu­zuł­ma­nie nie am­pu­tu­ją na­plet­ka z po­wo­dów me­dycz­nych, ale ze wzglę­du na re­li­gię, tra­dy­cję i kul­tu­rę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈdɨt͡ʃnɨ, AS: medyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. medycyna ż., paramedycyna ż., medyk m., paramedyk m., medykament m., medykalizacja ż., medykalizowanie n.

 czas. medykalizować ndk.

 przysł. medycznie

 skr. med.

Wiktionary


medyjana

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. anat. żyła poś­rod­ku ra­mie­nia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛdɨˈjãna, AS: medyi ̯ãna

Wiktionary


medyjski

→ Media (sta­ro­żyt­ne pań­stwo)


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Medią lub Me­da­mi, do­ty­czą­cy Medii lub Medów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język me­dyj­ski

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Media ż., Med mos., Medyjczyk mos., Medyjka ż.

Wiktionary


medyk

1. po­tocz­nie o stu­den­cie me­dy­cy­ny;
2. daw­niej, dziś żar­to­bli­wie: le­karz (osoba zaj­mu­ją­ca się le­cze­niem)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. stu­dent me­dy­cy­ny (kie­run­ku le­kar­skie­go)

 (1.2) przest. le­karz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) eduk. pot. szko­ła za­wo­do­wa o pro­fi­lu me­dycz­nym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kaśka cho­dzi z ja­kimś me­dy­kiem, ale on wciąż sie­dzi w książ­kach.

 (1.2) Medyk kró­lo­wej, od ty­god­ni tru­ją­cy króla, nie po­ka­zy­wał ni­cze­go po sobie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛdɨk, AS: medyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. medykament mrz., medycyna ż., medykalizacja ż., medykalizowanie n.

:: fż. medyczka ż.

 czas. medykalizować ndk.

 przym. medyczny

 przysł. medycznie

 skr. med.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) lekarz

Wiktionary


medyka

po­tocz­nie: szko­ła me­dycz­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce, na gra­ni­cy z Ukra­i­ną;

Wiktionary

Me­dy­ka – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie prze­my­skim, w gmi­nie Me­dy­ka. Ma sta­tus so­łect­wa.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy oraz rzym­sko­ka­to­lic­kiej pa­ra­fii św. Apo­sto­łów Pio­tra i Pawła.

Wieś sta­ro­stwa prze­my­skie­go po­ło­żo­na była na prze­ło­mie XVI i XVII wieku w po­wie­cie prze­my­skim ziemi prze­my­skiej wo­je­wództ­wa ru­skie­go.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od przej­ścia gra­nicz­ne­go w Me­dy­ce je­cha­li­śmy już ostroż­niej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. medyczanin m., medyczanka ż.

 przym. medycki

Wiktionary


medykalizacja

pro­ces roz­wo­ju me­dy­cy­ny, w któ­rym coraz wię­cej za­cho­wań i po­staw zo­sta­je po­trak­to­wa­nych jako pro­ble­my me­dycz­ne


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) so­cjol. med. pro­ces, któ­re­go wy­ni­kiem jest za­wła­szcze­nie okre­ślo­nych sfer życia spo­łecz­ne­go przez przed­sta­wi­cie­li służ­by zdro­wia, przez co stają się do­me­ną me­dycz­ną oraz są trak­to­wa­ne wy­łącz­nie w ka­te­go­riach pro­ble­mów zdro­wot­nych;

Wiktionary

Me­dy­ka­li­za­cja – ter­min so­cjo­lo­gicz­ny uży­wa­ny do opi­sa­nia „pro­ce­su, w wy­ni­ku któ­re­go pewne re­jo­ny życia spo­łecz­ne­go stają się do­me­ną me­dycz­ną, i są "ko­lo­ni­zo­wa­ne" przez przed­sta­wi­cie­li służ­by zdro­wia”. Po­ję­cie zwy­kle uży­wa­ne jest kry­tycz­nie wobec zbyt wiel­kie­go wpły­wu me­dy­cy­ny na kształ­to­wa­nie obra­zu m.in. nor­mal­no­ści i pa­to­lo­gii, cho­ciaż (jak w przy­pad­ku kary śmier­ci, zob. niżej) nie jest to je­dy­na moż­li­wa in­ter­pre­ta­cja tego ter­mi­nu.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. medycyna ż., medyk m., medyczka ż., medykament m., medykalizowanie n.

 czas. medykalizować ndk.

 przym. medyczny

 przysł. medycznie

 skr. med.

Wiktionary


medykalizować

zwięk­szać wpływ me­dy­cy­ny na pewne re­jo­ny życia spo­łecz­ne­go


SJP.pl


medykamencik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od me­dy­ka­ment

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. medykament m.

Wiktionary


medykament

lek, le­kar­stwo; śro­dek uśmie­rza­ją­cy ból


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) książk. farm. sub­stan­cja wy­ko­rzy­sty­wa­na w me­dy­cy­nie do le­cze­nia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛdɨˈkãmɛ̃nt, AS: medykãmẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. medyk m., medyczka ż., medycyna ż., medykamencik mrz., medykalizacja ż., medykalizowanie n.

 czas. medykalizować ndk.

 przym. medyczny

 skr. med.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) lekarstwo, lek, specyfik

Wiktionary


medykochirurg

daw­niej: dok­tor me­dy­cy­ny i chi­rur­gii


SJP.pl


medyna

stara dziel­ni­ca miast arab­skich; me­di­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stara dziel­ni­ca w mie­ście arab­skim;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • me­dy­na – stara dziel­ni­ca arab­skich miast
  • Me­dy­na – mia­sto w Ara­bii Sa­u­dyj­skiej
  • Me­dy­na – pro­win­cja w Ara­bii Sa­u­dyj­skiej
  • Me­dy­na – chu­tor na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie wi­teb­skim, w re­jo­nie bra­sław­skim, w siel­so­wie­cie Opsa
  • Me­dy­na – wieś na Lit­wie, w okrę­gu wi­leń­skim, w re­jo­nie wi­leń­skim, w gmi­nie Pod­brze­zie
  • Me­di­na

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na jutro pla­no­wa­ća­nu­je­my zwie­dza­nie me­dy­ny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈdɨ̃na, AS: medỹna

Wiktionary


medyneński

→ Me­dy­na; me­dyń­ski


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Me­dy­ną, do­ty­czą­cy Me­dy­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Medyna ż.

 przym. medyński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) medyński

Wiktionary


medynka

miesz­kan­ka Me­dy­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Me­dy­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Medyna ż.

:: fm. medyńczyk mos.

 przym. medyński

Wiktionary


medytacja

za­głę­bia­nie się w my­ślach; roz­my­śla­nie; roz­wa­ża­nie; roz­pa­mię­ty­wa­nie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­grą­ża­nie się w my­ślach

 (1.2) w hin­du­iz­mie, bud­dyz­mie i dżi­niz­mie: prak­ty­ki ma­ją­ce na celu sa­mo­poz­na­nie, sa­mo­do­sko­na­le­nie;

Wiktionary

Me­dy­ta­cja ( me­di­ta­tio – za­głę­bia­nie się w my­ślach, roz­wa­ża­nie, na­mysł) – prak­ty­ki po­le­ga­ją­ce na ćwi­cze­niu umy­słu lub wpro­wa­dza­niu się w od­mien­ny stan świa­do­mo­ści dla uzy­ska­nia do­bro­czyn­ne­go skut­ku, albo aby umysł uznał treść od­mien­ne­go stanu bez iden­ty­fi­ko­wa­nia się z nim lub jako cel sam w sobie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Sik­hizm (…), bę­dą­cy in­te­re­su­ją­cą syn­te­zą hin­du­iz­mu i is­la­mu, rów­nież po­pie­ra prawa zwie­rząt i we­ge­ta­ria­nizm. Guru Nanak uwa­żał je­dze­nie mięsa za coś nie­wła­ści­we­go, szcze­gól­nie dla tych, któ­rzy po­dej­mu­ją me­dy­ta­cję.

 (1.2) Me­dy­ta­cja zazen po­le­ga na sku­pie­niu i uważ­no­ści bez osą­dza­nia, two­rze­nia kon­struk­cji my­ślo­wych, ale też bez walki z przy­pad­ko­wo pow­sta­ją­cy­mi my­śla­mi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛdɨˈtat͡sʲja, AS: medytacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. medytowanie n.

 czas. medytować ndk.

 przym. medytacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kontemplacja

Wiktionary


medytacje

za­głę­bia­nie się w my­ślach; roz­my­śla­nie; roz­wa­ża­nie; roz­pa­mię­ty­wa­nie


SJP.pl


medytacyjny

zwią­za­ny z me­dy­ta­cją


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z me­dy­ta­cją

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie­raz, gdy zda­wał mu mel­du­nek, kiedy Mrocz­ny Lord od­po­czy­wał w ko­mo­rze me­dy­ta­cyj­nej, Ve­er­so­wi migał obraz Va­de­ra za­kła­da­ją­ce­go hełm.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛdɨtaˈt͡sɨjnɨ, AS: medytacyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. medytacja ż., medytowanie ż.

Wiktionary


medytowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|me­dy­to­wać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛdɨtɔˈvãɲɛ, AS: medytovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. medytacja ż.

 czas. medytować ndk.

 przym. medytacyjny

Wiktionary


medytować

1. książ­ko­wo: głę­bo­ko roz­my­ślać, roz­trzą­sać coś w my­ślach, za­sta­na­wiać się; dumać;
2. od­da­wać się me­dy­ta­cjom, wpro­wa­dzać się w stan naj­wyż­szej kon­cen­tra­cji


SJP.pl

cza­sow­nik

 (1.1) upra­wiać me­dy­ta­cję

 (1.2) przen. po­grą­żać się w my­ślach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛdɨˈtɔvat͡ɕ, AS: medytovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. medytacja ż., medytowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kontemplować

 (1.2) rozmyślać, dumać

Wiktionary


medyńczyk

miesz­ka­niec Me­dy­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Me­dy­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Medyna ż.

:: fż. medynka ż.

 przym. medyński

Wiktionary


medyński

→ Me­dy­na


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Me­dy­ną, do­ty­czą­cy Me­dy­ny

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Adam Me­dyń­ski − pol­ski szer­mierz i tre­ner
  • Alek­san­der Me­dyń­ski − pol­ski na­u­czy­ciel i hi­sto­ryk
  • Woj­ciech Me­dyń­ski − pol­ski aktor te­a­tral­ny, te­le­wi­zyj­ny i fil­mo­wy
  • Wła­dy­sław Me­dyń­ski − pol­ski le­karz psy­chia­tra

Wikipedia

Patrz:

Medyna

Powiązane:

 rzecz. medynka ż., Medyna ż., medyńczyk mos.

 przym. medyneński

Wiktionary


medzew

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto we wschod­niej Sło­wa­cji;

Wiktionary


medziugorie

miej­sco­wość w Bośni i Her­ce­go­wi­nie; Med­ju­gor­je, Med­ju­go­rie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś i oś­ro­dek kultu re­li­gij­ne­go w Bośni i Her­ce­go­wi­nie, w po­łud­nio­wej czę­ści Her­ce­go­wi­ny;

Wiktionary

Me­dziu­go­rie ( Međugorje) – miej­sco­wość w Bośni i Her­ce­go­wi­nie, w Fe­de­ra­cji Bośni i Her­ce­go­wi­ny, w kan­to­nie her­ce­go­wiń­sko-ne­ret­wiań­skim, w gmi­nie Čitluk. Leży w po­łud­nio­wej czę­ści Her­ce­go­wi­ny, 25 km na po­łud­nio­wy za­chód od Mo­sta­ru. W 2013 roku li­czy­ło 2265 miesz­kań­ców, z czego więk­szość sta­no­wi­li Chor­wa­ci.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Spot­ka­łem Kost­ka w Me­dziu­go­rie w zesz­łym roku.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. medziugorski

Wiktionary


medziugorski

przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do Me­dziu­go­ria, zwią­za­ny z Me­dziu­go­riem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Poz­na­ła Jurka na me­dziu­gor­skim dep­ta­ku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Medziugorie n.

Wiktionary


medżlis

par­la­ment w niek­tó­rych kra­jach Bli­skie­go Wscho­du, m.in. w Egip­cie, Ira­nie i Tur­cji; madż­lis


SJP.pl


mee

od­głos przy­po­mi­na­ją­cy zwie­rzę­ce me­cze­nie, m.in. kozy; me


SJP.pl


meer

[czy­taj: me:r] naz­wi­sko obce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Meer – dziel­ni­ca gminy Ho­og­stra­ten, w Re­gio­nie Fla­mandz­kim, w pro­win­cji Ant­wer­pia, w okrę­gu Turn­ho­ut
  • Meer – osada (ge­hucht) gminy Riemst, w Re­gio­nie Fla­mandz­kim, w pro­win­cji Lim­bur­gia, w okrę­gu Ton­ge­ren
  • Meer – osada (ge­hucht) gminy Tie­nen, w Re­gio­nie Fla­mandz­kim, w pro­win­cji Bra­ban­cja Fla­mandz­ka, w okrę­gu Le­u­ven
  • Eissa Meer – emi­rac­ki pił­karz
  • Erik van der Meer – ni­der­landz­ki pił­karz
  • Frans van der Meer – ni­der­landz­ki dy­plo­ma­ta
  • Fritz ter Meer – nie­miec­ki na­u­ko­wiec
  • Ibra­him Meer – emi­rac­ki pił­karz
  • Lam­mert Bouke van der Meer – ni­der­landz­ki ar­che­o­log
  • Maud van der Meer – ni­der­landz­ka pły­wacz­ka
  • Simon van der Meer – ni­der­landz­ki fizyk
  • Tycho van Meer – ni­der­landz­ki ho­ke­i­sta

Wikipedia


meersburg

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Ba­de­nii-Wir­tem­ber­gii w Niem­czech;

Wiktionary

Me­ers­burg – mia­sto w Niem­czech, w kraju związ­ko­wym Ba­de­nia-Wir­tem­ber­gia, w re­jen­cji Ty­bin­ga, w re­gio­nie Bo­den­see-Obers­chwa­ben, w po­wie­cie Bo­den­se­e­kre­is, sie­dzi­ba związ­ku gmin Ge­me­in­de­ver­wal­tungs­ver­band Me­ers­burg. Leży nad Je­zio­rem Bo­deń­skim.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Me­ers­burg leży nad Je­zio­rem Bo­deń­skim.

Wiktionary


meeting

[czy­taj: mi­ting] mi­ting, mi­tyng;
1. pu­blicz­ne ze­bra­nie, wiec;
2. za­wo­dy spor­to­we, zwła­szcza lek­ko­at­le­tycz­ne


SJP.pl


meetingowy

→ me­e­ting [czy­taj: mi­tin­go­wy]; mi­tin­go­wy, mi­tyn­go­wy


SJP.pl


meetup

[czy­taj: mit-ap] zor­ga­ni­zo­wa­ne spot­ka­nie ja­kieś spo­łecz­no­ści


SJP.pl


mefa

śro­do­wi­sko­wo: me­fe­dron; mefka


SJP.pl


mefedron

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny o sil­nym dzia­ła­niu psy­cho­ak­tyw­nym, uży­wa­ny jako nar­ko­tyk


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. zwią­zek or­ga­nicz­ny, po­chod­na ka­ty­no­nu, sty­mu­lant i em­pa­to­gen;

Wiktionary

Me­fe­dron, 4-MMC, 4-me­ty­lo­met­ka­ty­non – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, po­chod­na ka­ty­no­nu. Sto­so­wa­ny jako sty­mu­lant i em­pa­to­gen. W obro­cie wy­stę­pu­je pod po­sta­cią krysz­tał­ków, prosz­ku, ta­ble­tek lub kap­su­łek, zwy­kle jako chlo­ro­wo­do­rek lub siar­czan tej aminy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Me­ta­bo­li­ty me­fe­dro­nu są ne­u­ro­tok­sycz­ne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈfɛdrɔ̃n, AS: mefedrõn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mefedronowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. 4-MMC, M-CAT, MMCAT; slang. kamień, kryształ, mef, mefka, dron, mefistofeles

Wiktionary


mefedronowy

przy­miot­nik

 (1.1) chem. do­ty­czą­cy me­fe­dro­nu, za­wie­ra­ją­cy me­fe­dron

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mefedron mrz.

Wiktionary


mefisto

męż­czyz­na o de­mo­nicz­nym wy­glą­dzie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na odz­na­cza­ją­cy się de­mo­nicz­nym wy­glą­dem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mefisto mos.

Wiktionary


mefistofel

sza­tan, upa­dły anioł, duch ciem­no­ści; Me­fi­sto­fe­les, Me­fi­sto


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) rel. liter. upa­dły anioł

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mą­drze mówi stary Me­fi­sto­fel do Fa­u­sta: „że lu­dziom na wpół z ciem­no­ścią świa­tło przez­na­czo­ne“.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mefistofelowy, mefistofelesowski, mefistofeliczny

 przysł. mefistofelicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. Mefisto, Mefistofeles

Wiktionary


mefistofeles

sza­tan, upa­dły anioł, duch ciem­no­ści; Me­fi­sto, Me­fi­sto­fel


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) rel. liter. upa­dły anioł;

Wiktionary

Me­fi­sto­fe­les, także Me­fi­sto lub Me­fi­sto­fel – upa­dły anioł. Jego imię po­cho­dzi z he­braj­skie­go: "mefir" – ni­szczy­ciel, "tofel" – kłam­ca lub "mep­hi­stoph" – ni­szczy­ciel dobra. Być może też z greki: "mep­ho­stop­hi­les" – duch ciem­no­ści, nie­lu­bią­cy świa­tła.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ale przed nim miał je­szcze przyjść dia­beł fi­lo­zof, oś­wie­ce­nio­wy in­te­lek­tu­a­li­sta, go­et­he­ań­ski Me­fi­sto­fe­les.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mefistofelesowski, mefistofeliczny, mefistofelowy

 przysł. mefistofelicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. Mefisto, Mefistofel

Wiktionary


mefistofelesowski

→ Me­fi­sto­fe­les; me­fi­sto­fe­lo­wy, me­fi­sto­fe­licz­ny, me­fi­sto­fe­le­so­wy


SJP.pl

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) książk. na­le­żą­cy do dia­bła

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) książk. zwią­za­ny z dia­błem, do­ty­czą­cy dia­bła

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (3.1) książk. ma­ją­cy cechy dia­bel­skie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mefistofel mos., Mefistofeles mos.

 przym. mefistofeliczny, mefistofelowy

 przysł. mefistofelicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (3.1) czarci, diabli; war. mefistofeliczny, mefistofelowy

Wiktionary


mefistofelesowy

→ Me­fi­sto­fe­les; me­fi­sto­fe­lo­wy, me­fi­sto­fe­licz­ny, me­fi­sto­fe­le­sow­ski


SJP.pl


mefistofelicznie

przy­słó­wek

 (1.1) książk. na spo­sób dia­bel­ski

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mefistofel mos., Mefistofeles mos.

 przym. mefistofelesowski, mefistofeliczny, mefistofelowy

Wiktionary


mefistofeliczny

taki, jak u Me­fi­sto­fe­la; prze­wrot­ny, zło­śli­wy, de­mo­nicz­ny, me­fi­sto­fe­lo­wy


SJP.pl

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) książk. na­le­żą­cy do dia­bła

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) książk. zwią­za­ny z dia­błem, do­ty­czą­cy dia­bła

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (3.1) książk. ma­ją­cy cechy dia­bel­skie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mefistofel mos., Mefistofeles mos.

 przym. mefistofelesowski, mefistofelowy

 przysł. mefistofelicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (3.1) czarci, diabelny, diabli; war. mefistofelesowski, mefistofelowy

Wiktionary


mefistofelowy

taki, jak u Me­fi­sto­fe­la; prze­wrot­ny, zło­śli­wy, de­mo­nicz­ny, me­fi­sto­fe­licz­ny


SJP.pl

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) książk. na­le­żą­cy do Me­fi­sto­fe­la

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) książk. zwią­za­ny z Me­fi­sto­fe­lem, do­ty­czą­cy Me­fi­sto­fe­la

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (3.1) książk. ma­ją­cy cechy dia­bel­skie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mefistofel mos., Mefistofeles mos.

 przym. mefistofelesowski, mefistofeliczny

 przysł. mefistofelicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (3.1) czarci, diabelski, diabli; war. mefistofelesowski, mefistofeliczny

Wiktionary


mefka

śro­do­wi­sko­wo: me­fe­dron; mefa


SJP.pl


meg

an­giel­skie zdrob­nie­nie od: Mar­ga­ret (imię żeń­skie)


SJP.pl


mega

po­tocz­nie:
1. me­ga­bajt;
2. w uży­ciu przy­miot­ni­ko­wym:
a) wspa­nia­ły, zna­ko­mi­ty, świet­ny; super, hiper, ek­stra;
b) wiel­ki, ogrom­ny


SJP.pl

przy­słó­wek

 (1.1) pot. bar­dzo, ogrom­nie, mocno

 (1.2) pot. super, ek­stra, świet­nie

przy­miot­nik

 (2.1) pot. super, ek­stra, świet­ny

rze­czow­nik

 (3.1) mi­lion cze­goś

 (3.2) in­form. 1048576 cze­goś

Wiktionary

Mega (M) – prze­dro­stek wie­lo­krot­no­ści jed­nost­ki miary wiel­ko­ści fi­zycz­nych, o mnoż­ni­ku 106 = 1 000 000 (mi­lion).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Byłem mega dumny z mo­je­go ko­le­gi.

 (1.1) Nawet po takim dłu­gim cza­sie mnie to mega roz­wa­la.

 (1.2) Tutaj jest mega.

 (2.1) Dziew­czy­no, je­steś mega.

 (3.1) Czy ten trans­for­ma­tor wy­trzy­ma 30 mega?

 (3.2) Ten plik ma nieco ponad 20 mega.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛɡa, AS: mega

Wiktionary

Powiązane:

 przedr. mega-

Wiktionary


mega-

prze­dro­stek

 (1.1) fiz. prze­dro­stek ukła­du SI oz­na­cza­ją­cy 106

 (1.2) in­form. prze­dro­stek oz­na­cza­ją­cy 220

 (1.3) pot. prze­dro­stek wzmac­nia­ją­cy zna­cze­nie wy­ra­zu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛɡa, AS: mega

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. mega

 przym. mega

 rzecz. mega

Wiktionary


megabajt

w in­for­ma­ty­ce: jed­nost­ka po­jem­no­ści pa­mię­ci równa 1024 ki­lo­baj­tom (skrót: MB)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. jed­nost­ka po­jem­no­ści no­śni­ków da­nych i pa­mię­ci ope­ra­cyj­nej kom­pu­te­ra równa 1024 ki­lo­baj­tom;

Wiktionary

Me­ga­bajt (skrót MB) – jed­nost­ka uży­wa­na w in­for­ma­ty­ce oz­na­cza­ją­ca mi­lion baj­tów. Jed­nost­ka wy­ko­rzy­sty­wa­na do okre­śla­nia po­jem­no­ści pa­mię­ci RAM, pen­dri­ve'ów, płyt CD itp.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) 1 me­ga­bajt to 1024 ki­lo­baj­ty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. bajt mrz.

Wiktionary


megabajtowy

→ me­ga­bajt


SJP.pl

Patrz:

megabajt

megabekerel

jed­nost­ka miary ra­dio­ak­tyw­no­ści równa mi­lio­no­wi be­ke­re­lów


SJP.pl


megabit

w in­for­ma­ty­ce: jed­nost­ka in­for­ma­cji równa 1024 ki­lo­bi­tom (skrót: Mb lub Mbit)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. jed­nost­ka ilo­ści in­for­ma­cji

Wiktionary

Me­ga­bit (skrót Mb lub Mbit) – uży­wa­na w te­le­ko­mu­ni­ka­cji jed­nost­ka in­for­ma­cji:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) 1 gi­ga­bit to 1024 me­ga­bi­ty.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈɡabʲit, AS: megabʹit

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Mb

Wiktionary


megabitowy

→ me­ga­bit


SJP.pl

Patrz:

megabit

megaburger

duży, nie­pa­nie­ro­wa­ny kot­let z mie­lo­nej wo­ło­wi­ny, po­da­wa­ny wraz z do­dat­ka­mi w roz­cię­tej okrą­głej bułce; ham­bur­ger


SJP.pl


megacerops

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pa­le­ont. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Me­ga­ce­rops., ro­dzaj wy­mar­łe­go ssaka z rzędu nie­pa­rzy­sto­ko­pyt­nych, na­le­żą­cy do ro­dzi­ny bron­to­te­rów; przed­sta­wi­ciel me­ga­fa­u­ny eo­ceń­skiej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Me­ga­ce­rops za­miesz­ki­wał ot­war­te te­re­ny za­le­sio­ne i sa­wan­no­po­dob­ne w Ame­ry­ce Pół­noc­nej.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wielkorożec

Wiktionary


megaceros

wy­mar­ły ssak z ro­dzi­ny je­le­nio­wa­tych, o wiel­kim ło­pa­to­wa­tym po­ro­żu do­cho­dzą­cym do 3 me­trów roz­pię­to­ści, za­miesz­ku­ją­cy te­re­ny Eu­raz­ji; jeleń ol­brzy­mi, wiel­ko­ro­gi; me­ga­lo­ce­ros


SJP.pl


megadobry

po­tocz­nie: niez­wy­kle, bar­dzo dobry; ar­cy­do­bry, prze­do­bry


SJP.pl


megaduks

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. wojsk. wy­so­ki sto­pień woj­sko­wy, jeden z naj­wyż­szych urzę­dów w Ce­sar­stwie Bi­zan­tyj­skim w póź­nym jego okre­sie;

Wiktionary

Me­ga­duks (gr. μέγας δούξ, "megas douks", „wiel­ki wódz”) – jeden z naj­wyż­szych urzę­dów w póź­nym Ce­sar­stwie Bi­zan­tyń­skim. Zla­ty­ni­zo­wa­na forma "me­ga­dux" pow­sta­ła z grec­kie­go " μεγαδούξ". Grec­kie słowo "δούξ" oz­na­cza wodza, do­wód­cę.

Urząd zo­stał ut­wo­rzo­ny przez ce­sa­rza Alek­se­go I Kom­ne­na, który zre­for­mo­wał flotę ce­sar­ską łą­cząc po­zo­sta­ło­ści pro­win­cjo­nal­nych eskadr w jedno pod do­wództ­wem "me­ga­duk­sa".

Wikipedia


megadyna

jed­nost­ka siły równa mi­lio­no­wi dyn


SJP.pl


megadżul

jed­nost­ka pracy i ener­gii równa mi­lio­no­wi dżuli (skrót: MJ)


SJP.pl


megaerg

jed­nost­ka pracy i ener­gii w ukła­dzie CGS równa mi­lio­no­wi ergów


SJP.pl


megaewolucja

Me­ga­e­wo­lu­cja – okre­śle­nie cha­rak­te­ry­zu­ją­ce ewo­lu­cję na po­zio­mie glo­bal­nym, tj. obej­mu­ją­ce całą bios­fe­rę. Prze­ja­wia się ona ist­nie­niem naj­wyż­szych tak­so­nów (np. kró­lestw, typów, gro­mad).

Przy­kła­da­mi me­ga­e­wo­lu­cji są: pow­sta­nie życia na Ziemi lub ma­so­we wy­mie­ra­nia.

Wikipedia


megafanerofit

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. wy­so­kie drze­wo osią­ga­ją­ce ponad 30 me­trów wy­so­ko­ści;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fanerofit mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) makrofanerofit

Wiktionary


megafauna

w ar­che­o­lo­gii i pa­le­on­to­lo­gii: zwie­rzę­ta o du­żych roz­mia­rach


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. pa­le­ont. wy­mar­łe zwie­rzę­ta du­żych roz­mia­rów;

Wiktionary

Me­ga­fa­u­na ("megas" „ol­brzy­mi” + "fauna" „zwie­rzę”) – ter­min sto­so­wa­ny w ar­che­o­lo­gii i pa­le­on­to­lo­gii dla okre­śle­nia zwie­rząt o du­żych roz­mia­rach. Za mier­nik uz­na­wa­na jest masa ciała i sto­su­je się dwie war­to­ści gra­nicz­ne: zwie­rzę­ta o masie po­wy­żej 45 kg (100 fun­tów) lub po­wy­żej 100 kg (220 fun­tów).

Wikipedia


megaflop

jed­nost­ka mocy obli­cze­nio­wej kom­pu­te­rów równa mi­liar­do­wi flo­pów; me­ga­flops


SJP.pl


megaflops

jed­nost­ka mocy obli­cze­nio­wej kom­pu­te­rów równa mi­liar­do­wi flop­sów; me­ga­flop


SJP.pl


megafon

1. gło­śnik o dużej mocy, in­sta­lo­wa­ny na ot­war­tej prze­strze­ni pu­blicz­nej;
2. prze­no­śne urzą­dze­nie skła­da­ją­ce się z mi­kro­fo­nu, wzmac­nia­cza i gło­śni­ka tu­bo­we­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. gło­śnik o dużej mocy, in­sta­lo­wa­ny w miej­scach pu­blicz­nych

 (1.2) techn. prze­no­śne urzą­dze­nie skła­da­ją­ce się z mi­kro­fo­nu i gło­śni­ka tu­bo­we­go

Wiktionary

Me­ga­fon (z gr. μέγας, "mégas" = „wiel­ki, po­tęż­ny” oraz φωνή, "fōnē" = „dźwięk, głos”) – gło­śnik lub (czę­sto) ze­staw kilku gło­śni­ków znacz­nej mocy (na ogół łącz­nie kil­ku­dzie­się­ciu lub kil­ku­set watów), słu­żą­cych do na­gła­śnia­nia ot­war­tych prze­strze­ni (sta­dio­nów spor­to­wych, ulic itp.)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Duże gło­śni­ki, słu­żą­ce do na­gła­śnia­nia wiel­kich po­mie­szczeń i ot­war­tych prze­strze­ni zwane są me­ga­fo­na­mi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈɡafɔ̃n, AS: megafõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. megafonista mos., megafonistka ż., megafonizacja ż., megafonizowanie n., zmegafonizowanie n., megafonik mrz.

 przym. megafonowy, megafonizacyjny, zmegafonizowany

 czas. megafonizować ndk., zmegafonizować dk.

Wiktionary


megafonik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od me­ga­fon

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. megafon m.

Wiktionary


megafonista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba zaj­mu­ją­ca się in­for­mo­wa­niem pa­sa­że­rów, klien­tów itp. przez me­ga­fon

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. megafon mrz., megafonizacja ż., megafonizowanie n., zmegafonizowanie n.

:: fż. megafonistka ż.

 przym. megafonowy, megafonizacyjny, zmegafonizowany

 czas. megafonizować ndk., zmegafonizować dk.

Wiktionary


megafonistka

→ me­ga­fo­ni­sta


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fż. od: me­ga­fo­ni­sta

Wiktionary

Patrz:

megafonista

Przykłady

 (1.1) Me­ga­fo­nist­ki prze­sta­ną nie­dłu­go za­po­wia­dać po­cią­gi na Dwor­cu Cen­tral­nym. Za­miast nich ko­mu­ni­ka­ty ma wy­gła­szać ma­szy­na.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. megafon mrz., megafonizacja ż., megafonizowanie n., zmegafonizowanie n.

:: fm. megafonista mos.

 przym. megafonowy, megafonizacyjny, zmegafonizowany

 czas. megafonizować ndk., zmegafonizować dk.

Wiktionary


megafonizacja

na­gła­śnia­nie prze­pro­wa­dza­ne przy uży­ciu apa­ra­tu­ry elek­tro­a­ku­stycz­nej


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. in­sta­lo­wa­nie me­ga­fo­nów w miej­scach pu­blicz­nych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. megafon mrz., megafonista mos., megafonistka ż., megafonizowanie n., zmegafonizowanie n.

 przym. megafonowy, megafonizacyjny, zmegafonizowany

 czas. megafonizować ndk., zmegafonizować dk.

Wiktionary


megafonizacyjny

przy­miot­nik od: me­ga­fo­ni­za­cja


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­ga­fo­ni­za­cją, do­ty­czą­cy me­ga­fo­ni­za­cji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. megafon mrz., megafonista mos., megafonistka ż., megafonizacja ż., megafonizowanie n., zmegafonizowanie n.

 przym. megafonowy, zmegafonizowany

 czas. megafonizować ndk., zmegafonizować dk.

Wiktionary


megafonizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) techn. in­sta­lo­wa­nie me­ga­fo­nów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. megafon mrz., megafonista mos., megafonistka ż., megafonizacja ż., zmegafonizowanie n.

 przym. megafonowy, megafonizacyjny, zmegafonizowany

 czas. megafonizować ndk., zmegafonizować dk.

Wiktionary


megafonizować

do­ko­ny­wać me­ga­fo­ni­za­cji


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) techn. za­o­pa­try­wać w me­ga­fo­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. megafon mrz., megafonista mos., megafonistka ż., megafonizacja ż., megafonizowanie n., zmegafonizowanie n.

 przym. megafonowy, megafonizacyjny, zmegafonizowany

 czas. zmegafonizować dk.

Wiktionary


megafonowy

przy­miot­nik od: me­ga­fon


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­ga­fo­nem, do­ty­czą­cy me­ga­fo­nu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. megafon mrz., megafonista mos., megafonistka ż., megafonizacja ż., megafonizowanie n., zmegafonizowanie n.

 przym. megafonizacyjny, zmegafonizowany

 czas. megafonizować ndk., zmegafonizować dk.

Wiktionary


megagalaktyka

ogrom­na ga­lak­ty­ka zło­żo­na z kilku mniej­szych ga­lak­tyk


SJP.pl


megagram

jed­nost­ka masy równa mi­lio­no­wi gra­mów (skrót: Mg)


SJP.pl

Me­ga­gram, sym­bol Mg – po­chod­na jed­nost­ka masy w ukła­dzie SI (także po­chod­na jed­nost­ka masy w sto­so­wa­nym daw­niej ukła­dzie CGS) równa jed­ne­mu mi­lio­no­wi gra­mów (1 000 000 g), po­pu­lar­na nazwa – tona.

Wikipedia


megagwiazda

gwia­zda fil­mo­wa, pio­sen­kar­ka, pio­sen­karz itp. o świa­to­wej sła­wie; su­perg­wia­zda, su­perg­wia­zdor, su­per­star, me­gag­wia­zdor


SJP.pl


megagwiazdor

gwia­zdor fil­mo­wa, pio­sen­karz itp. o świa­to­wej sła­wie; su­perg­wia­zda, su­perg­wia­zdor, su­per­star, me­gag­wia­zda


SJP.pl


megaherc

jed­nost­ka czę­stot­li­wo­ści równa 1 000 000 her­ców


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­trol. fiz. jed­nost­ka czę­stot­li­wo­ści równa mi­lio­no­wi her­ców

Wiktionary

Powiązane:

 przym. megahercowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. MHz; rzad. megacykl

Wiktionary


megahercowy

→ me­ga­herc


SJP.pl

Patrz:

megaherc

megahit

po­tocz­nie: wiel­ki hit; su­per­hit, su­per­prze­bój, me­ga­prze­bój


SJP.pl


megahotel

hotel o nadz­wy­czaj­nie du­żych roz­mia­rach


SJP.pl


megainwestycja

duża, kosz­tow­na in­we­sty­cja o stra­te­gicz­nym zna­cze­niu go­spo­dar­czym


SJP.pl


megajacht

duży, luk­su­so­wy jacht, zwy­kle o dłu­go­ści ponad 60 m


SJP.pl


megajra

Me­gaj­ra, Me­gie­ra, Me­ge­ra (gr. Μέγαιρα Mégaira, łac. Me­ga­e­ra) – w mi­to­lo­gii grec­kiej jedna z Ery­nii, zro­dzo­nych z krwi Ura­no­sa pier­wot­nych bogiń zem­sty, sio­stra Alek­to i Ty­zy­fo­ne. Me­gaj­ra, któ­rej imię zna­czy "za­wist­na", była od­po­wie­dzial­na za wy­wo­ły­wa­nie za­wi­ści i zaz­dro­ści, a także do­pro­wa­dza­nie do zdra­dy i nie­wier­no­ści mał­żeń­skiej.

Wikipedia


megakaloria

po­za­u­kła­do­wa jed­nost­ka cie­pła równa mi­lio­no­wi ka­lo­rii (skrót: Mcal)


SJP.pl


megakarioblast

ko­mór­ka wy­stę­pu­ją­ca w szpi­ku kost­nym


SJP.pl


megakariocyt

ko­mór­ka pow­sta­ła z me­ga­ka­rio­bla­stu


SJP.pl

Me­ga­ka­rio­cyt – duża ko­mór­ka szpi­ku kost­ne­go, [], w wy­ni­ku frag­men­ta­cji któ­rej pow­sta­ją trom­bo­cy­ty (płyt­ki krwi).

Me­ga­ka­rio­cyt jest doj­rza­łą ko­mór­ką ukła­du płyt­ko­we­go linii mie­lo­i­dal­nej ko­mó­rek ma­cie­rzy­stych krwiot­wo­rze­nia. Po­sia­da wie­lo­pła­to­we, po­li­plo­i­dal­ne jądro. Czę­stym zja­wi­skiem jest ka­rio­ga­mia bez po­dzia­łu cy­to­plaz­my, co pro­wa­dzi do zwie­lo­krot­nie­nia ma­te­ria­łu ge­ne­tycz­ne­go w obrę­bie ka­rio­plaz­my. W kwa­so­chłon­nej cy­to­plaz­mie po­sia­da licz­ne ziar­ni­sto­ści azu­ro­chłon­ne.

Wikipedia


megakoncern

przed­się­bior­stwo o bar­dzo du­żych roz­mia­rach


SJP.pl


megakoncert

po­tocz­nie:
1. wiel­ki kon­cert;
2. bar­dzo udany kon­cert


SJP.pl


megakonstelacja

bar­dzo duża kon­ste­la­cja sa­te­li­tów


SJP.pl


megakorporacja

wiel­ka kor­po­ra­cja


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kor­po­ra­cja o glo­bal­nym za­się­gu i sze­ro­kim za­kre­sie wpły­wów

Wiktionary


megakościół

bar­dzo duży ko­ściół chrze­ści­jań­ski, zwy­kle pro­te­stanc­ki


SJP.pl

Me­ga­ko­ścio­ły (ang. "me­ga­church" z gr. μέγας "wiel­ki") – zbory pro­te­stanc­kie, które w ciągu ty­god­nio­we­go cyklu na­bo­żeństw gro­ma­dzą ponad 2000 uczest­ni­ków. Obec­nie w Sta­nach Zjed­no­czo­nych ist­nie­je pra­wie 1400 me­ga­ko­ścio­łów. Z tej licz­by, około pięć­dzie­się­ciu naj­więk­szych me­ga­ko­ścio­łów zrze­sza z osob­na od 10 do 47 tys.

Wikipedia


megalania

ga­tu­nek wy­mar­łej ja­szczur­ki z ro­dzi­ny wa­ra­nów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pa­le­ont. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Va­ra­nus pri­scus|Owen|ref=tak., wy­mar­ły ga­tu­nek wa­ra­na ży­ją­ce­go w plej­sto­ce­nie na te­re­nie Au­stra­lii;

Wiktionary

Me­ga­la­nia ("Va­ra­nus pri­scus") – ga­tu­nek wa­ra­na, przed­sta­wi­ciel me­ga­fa­u­ny, ży­ją­cy w plej­sto­ce­nie na te­re­nach Au­stra­lii, wy­mar­ły praw­do­po­dob­nie około 40 tys. lat temu. Naj­no­wsze zna­le­zio­ne szcząt­ki mają około 50 tys. lat.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) waran dawny

Wiktionary


megalit

wiel­ki blok ka­mien­ny lub bu­dow­la wznie­sio­na z ta­kich blo­ków, naj­czę­ściej z okre­su ne­o­li­tu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) duży, nie­o­bro­bio­ny lub czę­ścio­wo obro­bio­ny ka­mień, ro­dzaj pre­hi­sto­rycz­nej bu­dow­li;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Me­ga­li­ty znaj­du­ją się w róż­nych miej­scach na świe­cie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈɡalʲit, AS: megalʹit

Wiktionary

Powiązane:

 przym. megalityczny

Wiktionary


megalityczny

zbu­do­wa­ny z wiel­kich blo­ków ka­mien­nych


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) ar­che­ol. zwią­za­ny z me­ga­li­tem, do­ty­czą­cy me­ga­li­tu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Motyw spi­ra­li można zna­leźć na ka­mie­niach w wielu me­ga­li­tycz­nych świą­ty­niach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. megalit mrz.

Wiktionary


megaloblast

ol­brzy­mi ery­tro­blast, który może pow­sta­wać w szpi­ku


SJP.pl


megaloblastyczny

→ me­ga­lo­blast


SJP.pl

Patrz:

megaloblast

megaloceros

wy­mar­ły ssak z ro­dzi­ny je­le­nio­wa­tych, o wiel­kim ło­pa­to­wa­tym po­ro­żu do­cho­dzą­cym do 3 me­trów roz­pię­to­ści, za­miesz­ku­ją­cy te­re­ny Eu­raz­ji; jeleń ol­brzy­mi, wiel­ko­ro­gi; me­ga­ce­ros


SJP.pl


megalocyt

ol­brzy­mia krwin­ka czer­wo­na, która może wy­stę­po­wać w krwi


SJP.pl


megalodon

wy­mar­ły ga­tu­nek ryby chrzęst­nosz­kie­le­to­wej, pre­hi­sto­rycz­ny rekin bę­dą­cy naj­więk­szą znaną rybą dra­pież­ną


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) icht. pa­le­ont. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Car­cha­ro­don me­ga­lo­don|ref=tak. lub nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Car­cha­roc­les me­ga­lo­don|ref=tak., pre­hi­sto­rycz­ny rekin, wy­mar­ły ga­tu­nek naj­więk­szej zna­nej ryby dra­pież­nej;

Wiktionary

Me­ga­lo­don ("Oto­dus me­ga­lo­don" lub "Car­cha­roc­les me­ga­lo­don") – wy­mar­ły ga­tu­nek ryby chrzęst­nosz­kie­le­to­wej, pre­hi­sto­rycz­ny rekin, naj­więk­sza ze zna­nych ryb dra­pież­nych. Żył 15,9–2,6 mln lat temu w mo­rzach mio­ce­nu i plio­ce­nu.

Z po­wo­du chrzęst­nej bu­do­wy szkie­le­tu za­cho­wa­ło się nie­wie­le ska­mie­nia­ło­ści tego ga­tun­ku i jest on znany głów­nie ze ska­mie­nia­ło­ści w po­sta­ci ol­brzy­mich trój­kąt­nych zębów o drob­no ząb­ko­wa­nych brze­gach, od któ­rych po­cho­dzi nazwa ga­tun­ku (z gr.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie wia­do­mo wciąż, czy me­ga­lo­don był rze­czy­wi­ście przod­kiem żar­ła­cza bia­łe­go.

Wiktionary


megaloman

czło­wiek ma­ją­cy prze­sad­nie wy­so­kie wy­o­bra­że­nie o włas­nej war­to­ści; py­sza­łek


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) książk. czło­wiek, który ma manię wiel­ko­ścio­wą, cha­rak­te­ry­zu­je się me­ga­lo­ma­nią, ma zbyt wy­so­kie mnie­ma­nie o sobie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛɡaˈlɔ̃mãn, AS: megalõmãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. megalomania ż., megalomaństwo n.

:: fż. megalomanka ż.

 przym. megalomański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) arogant, buc, bufon, mitoman, pyszałek, ważniak, zarozumialec

Wiktionary


megalomania

prze­ce­nia­nie włas­nej war­to­ści, swo­ich za­sług, wy­so­kie mnie­ma­nie o sobie; wy­nio­słość, za­ro­zu­mia­łość, pycha, mania wiel­ko­ści


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) prze­sad­nie wy­so­kie prze­ko­na­nie o swo­jej war­to­ści, ro­zu­mie itp.;

Wiktionary

Me­ga­lo­ma­nia (uro­je­nia wiel­ko­ścio­we) – za­bu­rze­nie uro­je­nio­we po­le­ga­ją­ce na prze­sad­nym sku­pie­niu się na włas­nej do­sko­na­ło­ści, sa­mo­za­do­wo­le­niu oraz świa­do­mo­ści włas­nej war­to­ści, zna­cze­nia, moż­li­wo­ści i osią­gnięć. Pro­wa­dzą one do za­wy­że­nia sa­mo­o­ce­ny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Oczy­wi­ście, jest sporo przy­czyn go­spo­dar­czych oraz po­li­tycz­nych, które zbie­gły się w cza­sie, ale dla nas, ży­ją­cych w Pol­sce - nawet bio­rąc po­praw­kę na skłon­ność do na­ro­do­wej me­ga­lo­ma­nii - jest nie­wąt­pli­we, że „im­pe­rium zła” roz­bro­jo­ne zo­sta­ło mię­dzy czerw­cem 1979 a czerw­cem 1989 w na­szym kraju.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛɡalɔ̃ˈmãɲja, AS: megalõmãńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. megaloman mos., megalomanka ż.

 przym. megalomański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mania wielkości

Wiktionary


megalomanka

ko­bie­ta prze­sad­nie prze­ko­na­na o swej war­to­ści


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta, która ma manię wiel­ko­ścio­wą, cha­rak­te­ry­zu­je się me­ga­lo­ma­nią, ma zbyt wy­so­kie mnie­ma­nie o sobie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. megaloman mos., megalomania ż.

 przym. megalomański

Wiktionary


megalomański

za­ro­zu­mia­ły, py­szał­ko­wa­ty


SJP.pl

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) wła­ści­wy me­ga­lo­ma­nii lub me­ga­lo­ma­no­wi, świad­czą­cy o prze­sad­nym prze­ko­na­niu o swo­jej war­to­ści

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Epoka Chru­szczo­wa to rów­nież wy­ja­zdy kom­so­mol­ców do Ka­zach­sta­nu i na Sy­be­rię […], me­ga­lo­mań­skie hasła typu „Do­go­ni­my i prze­go­ni­my Ame­ry­kę!”, obiet­ni­ce bez po­kry­cia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛɡalɔ̃ˈmãj̃sʲci, AS: megalõmãĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. megaloman m., megalomanka ż., megalomania ż., megalomaństwo n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zarozumiały, chełpliwy, dufny, nieskromny, nadęty, pyszałkowaty, zadufany

Wiktionary


megalopolis

po­wią­za­ny funk­cjo­nal­nie i ko­mu­ni­ka­cyj­nie ob­szar dwóch lub wię­cej aglo­me­ra­cji; sku­pi­sko miast


SJP.pl

Me­ga­lo­po­lis (z gr. "me­ga­lo-" = 'wiel­ko-', "polis" – ‘mia­sto’) – wiel­ko­prze­strzen­ny po­li­cen­trycz­ny układ osad­ni­czy, sil­nie zur­ba­ni­zo­wa­ny, po­wią­za­ny funk­cjo­nal­nie i ko­mu­ni­ka­cyj­nie, two­rzo­ny przez układ kilku aglo­me­ra­cji miej­skich, o łącz­nej po­pu­la­cji po­wy­żej 20 mi­lio­nów miesz­kań­ców. In­ny­mi słowy: Pewna licz­ba aglo­me­ra­cji, któ­rych mia­sta sa­te­lic­kie się za­zę­bia­ją.

Wikipedia


megalotnisko

ogrom­ny port lot­nicz­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) lotn. znacz­nych roz­mia­rów wę­zło­wy port lot­ni­czy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czy me­ga­lot­ni­sko CPK za­gro­zi nie­miec­kim por­tom lot­ni­czym?

Wiktionary


megalozaur

ol­brzy­mi gad ko­pal­ny, mię­so­żer­ny ja­szczur o po­tęż­nych tyl­nych no­gach i bar­dzo krót­kich przed­nich koń­czy­nach, ży­ją­cy na prze­ło­mie jury i kredy; me­ga­lo­za­u­rus


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. pa­le­ont. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Me­ga­lo­sa­u­rus|ref=tak|Buc­kland., ro­dzaj du­że­go te­ro­po­da, który żył w środ­ko­wej jurze (ok. 166–170 mln lat temu) na te­re­nach dzi­siej­szej Eu­ro­py

Wiktionary

Me­ga­lo­za­ur ("Me­ga­lo­sa­u­rus", „wiel­ki ja­szczur”) – ro­dzaj du­że­go te­ro­po­da z ro­dzi­ny Me­ga­lo­sa­u­ri­dae ży­ją­ce­go w środ­ko­wej jurze na te­re­nie dzi­siej­szej Eu­ro­py. Jest to pier­wszy naz­wa­ny i for­mal­nie opi­sa­ny di­no­za­ur nie na­le­żą­cy do pta­ków; ro­dzaj zo­stał naz­wa­ny i opi­sa­ny w 1824 roku przez Wil­lia­ma Buc­klan­da na pod­sta­wie ska­mie­nia­ło­ści od­kry­tych w osa­dach for­ma­cji Ta­yn­ton Li­me­sto­ne na te­re­nie hrab­stwa Ox­fords­hi­re (An­glia), na­to­miast ga­tu­nek ty­po­wy "M.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Me­ga­lo­za­ur to pier­wszy di­no­za­ur opi­sa­ny na­u­ko­wo.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. megalozaurus

Wiktionary


megalozaurus

ol­brzy­mi gad ko­pal­ny, mię­so­żer­ny ja­szczur o po­tęż­nych tyl­nych no­gach i bar­dzo krót­kich przed­nich koń­czy­nach, ży­ją­cy na prze­ło­mie jury i kredy; me­ga­lo­za­ur


SJP.pl


megalozaury

ol­brzy­mi gad ko­pal­ny, mię­so­żer­ny ja­szczur o po­tęż­nych tyl­nych no­gach i bar­dzo krót­kich przed­nich koń­czy­nach, ży­ją­cy na prze­ło­mie jury i kredy; me­ga­lo­za­u­rus


SJP.pl

Me­ga­lo­za­u­ry (Me­ga­lo­sa­u­ri­dae) – ro­dzi­na di­no­za­u­rów z grupy te­ro­po­dów.

Były to duże (dłu­gość ciała do 9 m), dwu­noż­ne mię­so­żer­ne di­no­za­u­ry. Żyły w środ­ko­wej i póź­nej jurze na te­re­nach współ­czes­nej Eu­ro­py, Ame­ry­ki Pół­noc­nej, Afry­ki i być może Azji ("Les­han­sa­u­rus").

Wikipedia


megamarket

sklep sa­mo­ob­słu­go­wy, w któ­rym jed­no­cze­śnie może robić za­ku­py kilka ty­się­cy osób


SJP.pl


megametr

jed­nost­ka dłu­go­ści równa 1000000 me­trów


SJP.pl

Me­ga­metr (sym­bol: Mm) – wie­lo­krot­ność metra, pod­sta­wo­wej jed­nost­ki dłu­go­ści w ukła­dzie SI. Jeden me­ga­metr równa 1 000 000 m. Jed­nost­ka może być za­pi­sa­na jako 1 E+6 m (no­ta­cja na­u­ko­wa) lub 1×106 m (no­ta­cja wy­kład­ni­cza), co równa się 1 000 000 × 1 m.

Nie jest po­wszech­nie uży­wa­ny jako jed­nost­ka od­le­gło­ści. Cza­sa­mi uży­wa­ny w li­te­ra­tu­rze s-f.

Wikipedia


megamiasto

bar­dzo duże mia­sto; me­tro­po­lia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) urb. bar­dzo duże mia­sto

Wiktionary

Me­ga­mia­sto – miej­ska jed­nost­ka osad­ni­cza cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się bar­dzo dużą po­wierzch­nią i licz­bą miesz­kań­ców. Me­ga­mia­sta two­rzą się w wy­ni­ku "ek­sploz­ji miast". Jest to pro­ces na­pły­wu lud­no­ści (głów­nie ze wsi lub ma­łych mia­ste­czek) do więk­sze­go mia­sta (czę­sto sto­li­cy) w po­szu­ki­wa­niu pracy i lep­szych wa­run­ków życia. W tym wy­pad­ku przed­mie­ścia nie roz­wi­ja­ją się zbyt in­ten­syw­nie (mia­sto ma dość zwar­ty układ prze­strzen­ny). Na ogrom­ną skalę two­rzą się za to slum­sy.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) metropolia

Wiktionary


meganit

ma­te­riał wy­bu­cho­wy sto­so­wa­ny w gór­nict­wie


SJP.pl


megantrop

isto­ta czło­wie­ko­wa­ta z dol­ne­go plej­sto­ce­nu, o ce­chach poś­red­nich mię­dzy au­stra­lo­pi­te­kiem a pi­te­kan­tro­pem


SJP.pl

Me­gan­trop ("Me­ganth­ro­pus") – nazwa na­da­na ho­mi­ni­do­wi, któ­re­go zęby i frag­ment szczę­ki od­kry­to w la­tach 1941 i 1952 w San­gi­ran (Jawa); stąd po­cząt­ko­wo naz­wa­no go "Me­ganth­ro­pus pa­le­o­ja­va­ni­cus". W póź­niej­szym okre­sie (1948, Swart­krans, RPA) od­kry­to ko­lej­ne szcząt­ki, skla­sy­fi­ko­wa­ne pod nazwą "Me­ganth­ro­pus afri­ca­nus".

Wikipedia


megaom

[czy­taj: megaOM] jed­nost­ka oporu elek­trycz­ne­go równa mi­lio­no­wi omów; megom (rzad­ko)


SJP.pl


megaomomierz

przy­rząd do bez­poś­red­nie­go lub poś­red­nie­go mie­rze­nia opor­no­ści elek­trycz­nej w me­ga­o­mach


SJP.pl


megaparsek

astro­no­micz­na jed­nost­ka od­le­gło­ści równa mi­lio­no­wi par­se­ków


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) astr. miar. jed­nost­ka dłu­go­ści w astro­no­mii równa mi­lio­no­wi par­se­ków

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od­le­gło­ści astro­no­micz­ne mie­rzo­ne są w oko­li­cy Ukła­du Sło­necz­ne­go w par­se­kach (lub la­tach świetl­nych), po­mię­dzy zgru­po­wa­nia­mi gwiazd w Ga­lak­ty­ce – w ki­lo­par­se­kach, a mię­dzy ga­lak­ty­ka­mi w Gru­pie Lo­kal­nej – w me­ga­par­se­kach.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skr. Mpc, daw. Mps

Wiktionary


megapaskal

jed­nost­ka ci­śnie­nia równa mi­lio­no­wi pa­ska­li


SJP.pl


megapiksel

mi­lion pik­se­li, jed­nost­ka miary okre­śla­ją­ca roz­dziel­czość urzą­dze­nia gra­ficz­ne­go, np. mo­ni­to­ra


SJP.pl

Me­ga­pik­sel (skrót: MPx lub MP) – wiel­kość opi­su­ją­ca licz­bę ele­men­tar­nych punk­tów ma­try­cy CCD. Prze­dro­stek mega oz­na­cza mi­lion, a zatem jeden me­ga­pik­sel to jeden mi­lion pik­se­li odw­zo­ro­wa­nych przez ma­try­cę. Jed­nost­ka ta jest uży­wa­na naj­czę­ściej w cy­fro­wych apa­ra­tach fo­to­gra­ficz­nych i ka­me­rach wideo oraz te­le­fo­nach ko­mór­ko­wych jako jed­nost­ki obra­zu­ją­cej moż­li­wą wiel­kość two­rzo­ne­go obra­zu.

Wikipedia


megapikselowy

→ me­ga­pik­sel


SJP.pl

Patrz:

megapiksel

megaplakat

po­tocz­nie: wiel­ki, ogrom­ny pla­kat


SJP.pl


megaplankton

plank­ton wód mor­skich obej­mu­ją­cy duże or­ga­niz­my wiel­ko­ści do kil­ku­dzie­się­ciu cen­ty­me­trów, np. duże sko­ru­pia­ki, niek­tó­re me­du­zy, że­bro­pła­wy


SJP.pl


megapolia

mia­sto przysz­ło­ści o ogrom­nych roz­mia­rach


SJP.pl


megapond

jed­nost­ka siły równa mi­lio­no­wi pon­dów (skrót: Mp)


SJP.pl


megapożar

ogrom­ny pożar o ek­stre­mal­nej skali


SJP.pl


megaprodukcja

film, któ­re­go na­krę­ce­nie kosz­to­wa­ło bar­dzo dużo pie­nię­dzy


SJP.pl


megaprojekt

bar­dzo duży i zło­żo­ny pro­jekt


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wiel­kie przed­sięw­zię­cie, ktore wy­ma­ga wiel­kich na­kła­dów cza­so­wych i fi­nan­so­wych

Wiktionary


megapyr

stop chro­mu, alu­mi­nium i że­la­za, od­por­ny na ut­le­nia­nie, dzia­ła­nie siar­ki i jej związ­ków; uży­wa­ny głów­nie na ele­men­ty grzej­ne pie­ców elek­trycz­nych


SJP.pl


megara

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geogr. mia­sto w Gre­cji, w pół­noc­nej czę­ści Przes­my­ku Ko­rync­kie­go, w cza­sach kla­sycz­nych nie­za­leż­na polis;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­ga­ra – mia­sto w Gre­cji, nad Mo­rzem Egej­skim
  • Me­ga­ra – gmina w Gre­cji
  • Me­ga­ra – w mi­to­lo­gii grec­kiej kró­lew­na te­bań­ska, córka Kre­o­na
  • USS „Me­ga­ra” (ARVA-6) – okręt US Navy
  • Me­ga­ra – hisz­pań­ski ze­spół mu­zycz­ny
  • Me­ga­ra Hy­bla­ja – ko­lo­nia Me­ga­ry

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Megaryda ż., megaryjczyk mos.

 przym. megaryjski

Wiktionary


megareklama

1. duży afisz re­kla­mo­wy; me­ga­pla­kat, bill­bo­ard, po­ster;
2. duża kam­pa­nia re­kla­mo­wa ja­kie­goś pro­duk­tu, firmy, marki; kam­pa­nia re­kla­mo­wa, pro­mo­cja


SJP.pl


megaron

1. bu­dy­nek jed­no­i­zbo­wy z przed­sion­kiem, zwy­kle ko­lum­no­wym, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla kul­tu­ry mi­noj­skiej i my­keń­skiej; w opar­ciu o ten wzo­rzec wzno­szo­no re­pre­zen­ta­cyj­ne czę­ści pa­ła­ców i świą­ty­nie sta­ro­żyt­ne;
2. cen­tral­na część domu grec­kie­go, przez­na­czo­na dla męż­czyzn


SJP.pl

Me­ga­ron ( μέγαρον – "duża izba") – cha­rak­te­ry­stycz­ny typ bu­dow­li w sta­ro­żyt­nej kul­tu­rze egej­skiej, skła­do­wa, re­pre­zen­ta­cyj­na część pa­ła­ców my­keń­skich i jed­no­cze­śnie pro­to­typ pod­sta­wo­wej formy sta­ro­żyt­nych świą­tyń grec­kich. Słu­żył celom re­pre­zen­ta­cyj­nym oraz kul­to­wym.

Wikipedia


megaryda

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. nie­wiel­ka kra­i­na sta­ro­żyt­na po­ło­żo­na wokół mia­sta Me­ga­ra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Megara ż.

Wiktionary


megaryjski

przy­miot­nik od: Me­ga­ra (mia­sto w Gre­cji)


SJP.pl


megasam

Me­ga­sam – nazwa okre­śla­ją­ca wiel­ki sklep sa­mo­ob­słu­go­wy. Me­ga­sa­my za­czę­ły pow­sta­wać w Pol­skiej Rze­czy­po­spo­li­tej Lu­do­wej, w la­tach 70. XX wieku. W środ­ku skle­pu klien­ci mogli swo­bod­nie prze­mie­szczać się po­mię­dzy pół­ka­mi z ar­ty­ku­ła­mi.

Przy­kła­dem tego typu obiek­tu był ot­war­ty w 1975 me­ga­sam „Me­te­or” w Poz­na­niu na Osied­lu Kos­mo­na­u­tów, o po­wierzch­ni 2850 m², oraz ot­war­ty w 1980 me­ga­sam na Ur­sy­no­wie w War­sza­wie.

Wikipedia


megasensacja

wy­jąt­ko­wo duża, gło­śna lub za­ska­ku­ją­ca sen­sa­cja


SJP.pl


megaskopowy

przy­miot­nik od: me­ga­skop


SJP.pl


megaspora

duży za­rod­nik pa­prot­ni­ków róż­no­za­rod­ni­ko­wych wyt­wa­rza­ny w za­rod­ni dużej (ma­kro­spo­ran­gium) na spo­ro­fi­cie; ma­kro­spo­ra


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • me­ga­spo­ra – duży za­rod­nik (ma­kro­spo­ra)
  • Me­ga­spo­ra – ro­dzaj grzy­bów

Wikipedia


megastore

[czy­taj: MEgastor] duży sklep sprze­da­ją­cy różne ro­dza­je to­wa­rów


SJP.pl


megasukces

bar­dzo duży, spek­ta­ku­lar­ny suk­ces


SJP.pl


megater

duży ssak ko­pal­ny, spo­krew­nio­ny z dzi­siej­szy­mi le­niw­ca­mi na­drzew­ny­mi, ży­ją­cy w okre­sie plej­sto­ce­nu na te­re­nach obu Ame­ryk; me­ga­te­rium


SJP.pl


megaterium

duży ssak ko­pal­ny, spo­krew­nio­ny z dzi­siej­szy­mi le­niw­ca­mi na­drzew­ny­mi, ży­ją­cy w okre­sie plej­sto­ce­nu na te­re­nach obu Ame­ryk; me­ga­ter


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zool. pa­le­ont. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Me­gat­he­rium|ref=tak., ro­dzaj le­niw­ców ży­ją­cych od póź­ne­go plio­ce­nu do póź­ne­go plej­sto­ce­nu;

 (1.2) zool. zwie­rzę z ro­dza­ju me­ga­te­rium (1.1)

Wiktionary

Me­ga­te­rium ("Me­gat­he­rium", „wiel­kie zwie­rzę”) – ro­dzaj le­niw­ca na­ziem­ne­go osią­ga­ją­ce­go roz­mia­ry pra­wie takie jak współ­czes­ny słoń. Za­miesz­ki­wał Ame­ry­kę Po­łud­nio­wą i Środ­ko­wą od póź­ne­go plio­ce­nu do póź­ne­go plej­sto­ce­nu, do­kład­niej od 5,3 mi­lio­na do 11 ty­się­cy lat temu. Jego przod­kiem praw­do­po­dob­nie było "Pro­me­gat­he­rium" osią­ga­ją­ce roz­mia­ry dzi­siej­sze­go no­so­roż­ca.

Wikipedia


megaterm

ro­śli­na wy­ma­ga­ją­ca do życia wy­so­kiej tem­pe­ra­tu­ry; ro­śli­na cie­pło­lub­na, ro­śli­na me­ga­ter­micz­na, ter­mo­fil


SJP.pl


megatermiczny

ro­śli­na me­ga­ter­micz­na - ro­śli­na wy­ma­ga­ją­ca do życia wy­so­kiej tem­pe­ra­tu­ry; ro­śli­na cie­pło­lub­na, me­ga­term, ter­mo­fil


SJP.pl


megatermizm

zja­wi­sko wy­ma­ga­nia przez niek­tó­re ro­śli­ny wy­so­kiej tem­pe­ra­tu­ry do wła­ści­we­go ich roz­wo­ju


SJP.pl


megatona

jed­nost­ka masy równa mi­lio­no­wi ton (skrót: Mt)


SJP.pl


megatonowy

→ me­ga­to­na


SJP.pl

Patrz:

megatona

megatsunami

wy­jąt­ko­wo wy­so­kie tsu­na­mi


SJP.pl


megawat

jed­nost­ka mocy równa mi­lio­no­wi watów (skrót: MW)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fiz. me­trol. mi­lion watów (jed­nost­ka mocy)

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. MW

Wiktionary


megawatoamper

jed­nost­ka mocy prądu elek­trycz­ne­go równa mocy mi­lio­na watów przy na­tę­że­niu rów­nym 1 am­pe­ro­wi, skrót: MWA


SJP.pl


megawatogodzina

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) elektr. ilość ener­gii elek­trycz­nej równa pracy wy­ko­ny­wa­nej przez prąd o mocy 1 me­ga­wa­ta w ciągu jed­nej go­dzi­ny; 1000 ki­lo­wa­to­go­dzin

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛɡavatɔɡɔˈd͡ʑĩna, AS: megavatogoʒ́ĩna

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skrót MWh

Wiktionary


megawatomierz

wa­to­mierz mie­rzą­cy moc prądu elek­trycz­ne­go w me­ga­wa­tach


SJP.pl


megawatowy

→ me­ga­wat


SJP.pl

Patrz:

megawat

megawolt

jed­nost­ka na­pię­cia elek­trycz­ne­go, po­ten­cja­łu elek­trycz­ne­go, a także siły elek­tro­mo­to­rycz­nej równa mi­lio­no­wi wol­tów (skrót: MV)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miar. fiz. jed­nost­ka po­ten­cja­łu elek­trycz­ne­go równa mi­lio­no­wi wol­tów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Apa­rat naś­wiet­la ener­gią wią­zek fo­to­no­wych o sile 6 me­ga­wol­tów, ale ist­nie­je moż­li­wość ro­zbu­do­wy o wiąz­kę fo­to­nów o ener­gii 10 lub 15 me­ga­wol­tów.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. MV

Wiktionary


megaśny

po­tocz­nie: świet­ny, wspa­nia­ły, zna­ko­mi­ty


SJP.pl


megera

po­stać z mi­to­lo­gii grec­kiej; Me­gie­ra


SJP.pl


megiddo

Me­gid­do ( ‏מגידו‎, ‏تل المتسلم, "Tell el-Mu­te­sel­lim"‎; pol. "Miej­sce tłu­mów") – sta­ro­żyt­ne mia­sto i sta­no­wi­sko ar­che­o­lo­gicz­ne znaj­du­ją­ce się w Dol­nej Ga­li­lei, na pół­no­cy Iz­ra­e­la. Od 1966 roku ob­szar chro­nio­ny jest przez Park Na­ro­do­wy Me­gid­do (hebr. גן לאומי תל מגידו; ang. Me­gid­do Na­tio­nal Park). W 2005 roku ob­szar zo­stał za­re­je­stro­wa­ny wraz z ru­i­na­mi miast Cha­sor i Beer Szewa na li­ście świa­to­we­go dzie­dzict­wa kul­tu­ry UNESCO.

Wikipedia


megiera

książ­ko­wo: ko­bie­ta kłót­li­wa, zła, mści­wa; szan­tra­pa, pie­kiel­ni­ca, kłót­ni­ca, awan­tur­ni­ca, se­kut­ni­ca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. obraź. ko­bie­ta de­spo­tycz­na, kłót­li­wa, zła

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jak me­gie­ro z tobą żyć?

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) arogantka, awanturnica, baba jaga, babsztyl, choleryczka, czarownica, furiatka, jędza, kłótnica, krzykaczka, krzykała, piekielnica, sekutnica, wiedźma, złośnica; posp. cholernica, zgaga, zołza; obraź. hetera; przen. krowa; reg. śl. murchla

Wiktionary


megila

zwój per­ga­mi­nu, za­wie­ra­ją­cy tekst jed­nej z pię­ciu ksiąg he­braj­skich


SJP.pl


megilla

zwój per­ga­mi­nu, za­wie­ra­ją­cy tekst jed­nej z pię­ciu ksiąg he­braj­skich


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. żyd. ozdob­ny zwój li­te­ra­tu­ry ży­dow­skiej

 (1.2) liter. przen. bo­ga­ta w szcze­gó­ły nudna opo­wieść

 (1.3) liter. bibl. tekst Księ­gi Este­ry;

Wiktionary


meglenorumuński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Me­gle­no­ru­mu­na­mi, do­ty­czą­cy Me­gle­no­ru­mu­nów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język me­gle­no­ru­muń­ski;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Meglenorumun mos.

Wiktionary


megom

[czy­taj: megOM] jed­nost­ka oporu elek­trycz­ne­go równa mi­lio­no­wi omów; me­ga­om (czę­ściej)


SJP.pl


megomierz

omo­mierz mie­rzą­cy opor­ność elek­trycz­ną w me­ga­o­mach


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­trol. elektr. przy­rząd do po­mia­ru oporu elek­trycz­ne­go mie­rzą­cy w me­ga­o­mach

Wiktionary


megrelia

kra­i­na hi­sto­rycz­na w za­chod­niej Gruz­ji


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. kra­i­na hi­sto­rycz­na w za­chod­niej Gruz­ji, nad Mo­rzem Czar­nym;

Wiktionary

Me­gre­lia, Min­gre­lia ( სამეგრელო, "Sa­me­gre­lo") – re­gion w za­chod­niej Gruz­ji.

Me­gre­lia od za­cho­du gra­ni­czy z Mo­rzem Czar­nym i Ab­chaz­ją, od pół­no­cy ze Swa­ne­tią i Lecz­chu­mi, od wscho­du z Ime­re­tią, a od po­łud­nia z Gurią.

Re­gion jest za­miesz­ka­ny przez lud­ność gru­ziń­ską po­słu­gu­ją­cą się ję­zy­kiem me­grel­skim, uwa­ża­nym przez niek­tó­rych ję­zy­koz­naw­ców za odręb­ny język, a przez in­nych za dia­lekt ję­zy­ka gru­ziń­skie­go.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. megrelski

 rzecz. megrelski mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Mingrelia

Wiktionary


megrelski

→ Me­gre­lia (re­gion w Gruz­ji)


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Me­gre­lią, do­ty­czą­cy Me­gre­lii

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język me­grel­ski;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Megrelia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) hist. iweryjski

Wiktionary


megrez

jedna z sied­miu gwiazd w gwia­zdo­zbio­rze Wiel­kiej Niedź­wie­dzi­cy, two­rzą­cych syl­wet­kę Wiel­kie­go Wozu


SJP.pl

Me­grez ("Delta Ursae Ma­jo­ris", "δ UMa") — jedna z gwiazd w gwia­zdo­zbio­rze Wiel­kiej Niedź­wie­dzi­cy (wiel­kość gwia­zdo­wa: 3,32m). Od­le­gła od Słoń­ca o ok. 81 lat świetl­nych.

Wikipedia


meh

wy­krzy­knik (rza­dziej przy­miot­nik) wy­ra­ża­ją­cy obo­jęt­ność, brak en­tuz­jaz­mu, re­zy­gna­cję; eh, ech, ee


SJP.pl


mehari

rasa szyb­ko­no­gich dro­ma­de­rów uży­wa­nych nieg­dyś w ar­miach afry­kań­skich; me­cha­ri


SJP.pl


mehdi

arab­skie imię mę­skie


SJP.pl


mehendi

orien­tal­na sztu­ka ma­lo­wa­nia dłoni i stóp henną


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) etn. hin­du­ski zwy­czaj mi­ster­ne­go de­ko­ro­wa­nia henną dłoni i stóp panny mło­dej;

Wiktionary

Me­hen­di, mehn­di – po­pu­lar­ny zwła­szcza w In­diach oraz kra­jach afry­kań­skich i az­ja­tyc­kich zwy­czaj de­ko­ro­wa­nia dłoni i stóp ko­bie­ty wzo­rem ze sprosz­ko­wa­nych liści henny ("Law­so­nia iner­mis"). Sta­no­wi bar­dzo po­pu­lar­ny ele­ment hin­du­skiej ce­re­mo­nii ślub­nej, czer­wo­na­wy kolor henny ma przy­nieść szczę­ście w mał­żeń­stwie.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) mehndi

Wiktionary


mehmed

po­pu­lar­ne imię tu­rec­kich suł­ta­nów


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Meh­med I
  • Meh­med II Zdo­byw­ca
  • Meh­med III
  • Meh­med IV
  • Meh­med V
  • Meh­med VI
  • Meh­med (ok. 1521-1543) – ksią­żę (şehzade) os­mań­ski, pier­wszy syn Su­lej­ma­na Wspa­nia­łe­go i suł­tan­ki Rok­so­la­ny

Wikipedia


mehmet

tu­rec­ki od­po­wied­nik imie­nia Mu­ham­mad; Meh­med


SJP.pl


mehoffer

naz­wi­sko, m.in.: Józef Me­hof­fer, ma­larz, gra­fik i wi­tra­ży­sta, przed­sta­wi­ciel Mło­dej Pol­ski


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Jad­wi­ga Me­hof­fe­ro­wa (1871-1956) – ma­lar­ka
  • Józef Me­hof­fer (1869-1946) – ma­larz

Wikipedia


mein

skró­to­wiec, rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) = adm. eduk. Mi­ni­ster­stwo Edu­ka­cji i Nauki;

Wiktionary


meiosis

fi­gu­ra sty­li­stycz­na, prze­ci­wień­stwo hi­per­bo­li; za­stą­pie­nie okre­śle­nia jego za­prze­czo­nym prze­ciw­sta­wie­niem; li­to­tes, li­to­ta, an­ty­fa­za


SJP.pl


meissenowski

[czy­taj: maj­se­now­ski] por­ce­la­na me­is­se­now­ska - pier­wsza eu­ro­pej­ska por­ce­la­na, pro­du­ko­wa­na w Miśni od XVIII wieku, czę­sto oz­na­ko­wa­na skrzy­żo­wa­ny­mi mie­cza­mi; por­ce­la­na mi­śnień­ska


SJP.pl


meissner

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Meißner – gmina w kraju związ­ko­wym Hesja, w po­wie­cie Werra-Meißner
  • Ale­xan­der Me­iss­ner – au­striac­ki ra­dio­tech­nik
  • Al­fred F.S. Me­iss­ner – pol­ski chi­rurg-sto­ma­to­log, prof. AS i UŁ, pow­sta­niec wiel­ko­pol­ski, pow­sta­niec war­szaw­ski
  • Cze­sław Me­iss­ner – pol­ski le­karz, po­li­tyk II RP, pow­sta­niec wiel­ko­pol­ski
  • Fritz Walt­her Me­iss­ner (Meißner) – fizyk nie­miec­ki
  • Ja­nusz Me­iss­ner – pol­ski pi­sarz, lot­nik woj­sko­wy, pow­sta­niec ślą­ski
  • Jo­hann He­in­rich Me­iss­ner – gdań­ski rzeź­biarz póź­ne­go ba­ro­ku
  • Józef Me­iss­ner – spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie włó­kien­nict­wa, pro­fe­sor Po­li­tech­ni­ki Łódz­kiej
  • Kim­ber­ly Me­iss­ner – ame­ry­kań­ska łyż­wiar­ka fi­gu­ro­wa
  • Krzysz­tof Me­iss­ner – fizyk pol­ski
  • Mi­chał Me­iss­ner – pol­ski złot­nik
  • Mie­czy­sław Me­iss­ner – pol­ski ksiądz, spo­łecz­nik i dzia­łacz na­ro­do­wy, pow­sta­niec wiel­ko­pol­ski

Wikipedia


meister

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Jo­seph Me­i­ster (1876–1940) – Fran­cuz, pier­wsza osoba wy­le­czo­na ze wście­kliz­ny
  • Lot­har Me­i­ster (1931–2021) – nie­miec­ki ko­larz to­ro­wy i szo­so­wy
  • Oskar Me­i­ster (1846–1907) – nie­miec­ki or­ga­ni­sta i dy­ry­gent

Wikipedia


meistersinger

[czy­taj: maj­ster-z-inger] śred­nio­wiecz­ny nie­miec­ki wę­drow­ny poeta dwor­ski, two­rzą­cy i wy­ko­nu­ją­cy pie­śni mi­łos­ne, naj­czę­ściej do wtóru wioli albo harfy; mi­ne­zin­ger, min­ne­sin­ger, mi­ne­sin­ger, mi­ne­zen­ger, maj­ster­sin­ger, maj­ste­rzen­ger, maj­ste­rzin­ger


SJP.pl


meitner

sztucz­nie otrzy­my­wa­ny pier­wia­stek che­micz­ny o licz­bie ato­mo­wej 109 i sym­bo­lu Mt


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Mt i licz­bie ato­mo­wej 109;

Wiktionary

Me­it­ner (Mt, łac. "me­it­ne­rium"), wcze­śniej un­ni­len­nium (Une) – pier­wia­stek che­micz­ny z grupy me­ta­li przej­ścio­wych w ukła­dzie okre­so­wym.

Nazwa po­cho­dzi od naz­wi­ska au­striac­kiej fizyk ją­dro­wej Lise Me­it­ner. Pier­wia­stek ten zo­stał otrzy­ma­ny po raz pier­wszy 29 sierp­nia 1982 roku przez ze­spół na­u­kow­ców z In­sty­tu­tu Badań Cięż­kich Jonów w Darm­stadt, pra­cu­ją­ce­go pod kie­run­kiem Pe­te­ra Arm­bru­ste­ra i Gott­frie­da Münzenberga.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jakie wła­ści­wo­ści che­micz­ne ma me­it­ner?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmajtnɛr, AS: mai ̯tner

Wiktionary

Powiązane:

 przym. meitnerowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. Mt; stara nazwa unnilennium (Une)

Wiktionary


meitnerowy

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy me­it­ne­ru

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meitner m.

Wiktionary


mej

za­i­mek dzier­żaw­czy, do­peł­niacz licz­by po­je­dyn­czej, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. mojej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛj, AS: mei ̯

Wiktionary


mejer

naz­wi­sko


SJP.pl


mejl

mail, email, e-mail;
1. pocz­ta elek­tro­nicz­na;
2. wia­do­mość wy­sła­na za po­mo­cą pocz­ty elek­tro­nicz­nej;
3. adres użyt­kow­ni­ka pocz­ty elek­tro­nicz­nej


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. wia­do­mość e-ma­i­lo­wa

 (1.2) pot. adres e-mail

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dla­cze­go nie od­po­wie­dzia­łeś na mój mejl?

 (1.2) Pro­szę podać swój mejl w tej an­kie­cie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛjl, AS: mei ̯l

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. e-mail m., E-mail m., mail mrz.

 czas. mejlować

 przym. mejlowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) e-mail

Wiktionary


mejling

ma­i­ling;
1. wy­sył­ka e-maili do dużej grupy od­bior­ców;
2. e-maile za­wie­ra­ją­ce ofer­ty, re­kla­my itp.


SJP.pl


mejlingowy

zwią­za­ny z wy­sył­ką e-maili do dużej grupy od­bior­ców; ma­i­lin­go­wy


SJP.pl


mejlowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mej­lo­wać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛjlɔˈvãɲɛ, AS: mei ̯lovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mejlować

 przym. mejlowy

Wiktionary


mejlować

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) pot. zob. e-ma­i­lo­wać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od ty­god­nia mej­lu­ję z poz­na­nym na cza­cie Au­stria­kiem i myślę, że to równy gość.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛjˈlɔvat͡ɕ, AS: mei ̯lovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mail mrz., mejlowanie, mejl

 przym. mejlowy

Wiktionary


mejlowy

→ mejl; ma­i­lo­wy, e-ma­i­lo­wy, ema­i­lo­wy


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) in­form. zwią­za­ny z pocz­tą e-mail

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mail mrz., mailing mrz., mejl mrz., mejlowanie n.

 czas. mejlować ndk.

 przym. mailowy

 przysł. mejlowo

Wiktionary


mejloza

po­tocz­nie: zbyt czę­ste ko­rzy­sta­nie z pocz­ty elek­tro­nicz­nej, zwy­kle w ra­mach obo­wiąz­ków za­wo­do­wych; ma­i­lo­za


SJP.pl


mejospora

za­rod­nik o zre­du­ko­wa­nej licz­bie chro­mo­so­mów u grzy­bów i ro­ślin; me­ga­spo­ra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. ha­plo­i­dal­ny za­rod­nik, wy­stę­pu­je u grzy­bów i ro­ślin, pow­sta­je w wy­ni­ku me­jo­zy;

Wiktionary

Me­jo­spo­ra, te­tra­spo­ra, go­no­spo­ra – ha­plo­i­dal­ny za­rod­nik (1n), wy­stę­pu­ją­cy u grzy­bów i ro­ślin, pow­sta­ją­cy w wy­ni­ku me­jo­zy. Me­jo­spo­ry są wyt­wo­rzo­ne przez spo­ro­fit (2n), który roz­wi­nął się z zy­go­ty (2n) dzię­ki po­łą­cze­niu się ha­plo­i­dal­nych gamet (1n) – wyt­wo­rów ha­plo­i­dal­ne­go po­ko­le­nia – ga­me­to­fi­tu. U ro­ślin me­jo­spo­ry (1n) dają po­czą­tek ga­me­to­fi­to­wi (1n).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Me­jo­spo­ry dają po­czą­tek ga­me­to­fi­to­wi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛjɔˈspɔra, AS: mei ̯ospora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. bazydiospora ż., chlamydospora ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gonospora, megaspora, tetraspora

Wiktionary


mejotyczny

1. zwią­za­ny z me­jo­zą;
2. pow­sta­ły na dro­dze me­jo­zy


SJP.pl


mejoza

po­dział jądra ko­mór­ko­we­go pro­wa­dzą­cy do pow­sta­nia ko­mó­rek po­tom­nych o dwa razy mniej­szej licz­bie chro­mo­so­mów w po­rów­na­niu do in­nych ko­mó­rek ciała; ka­rio­ki­ne­za re­duk­cyj­na; po­dział re­duk­cyj­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. pro­ces po­dzia­łu re­duk­cyj­ne­go jądra ko­mór­ko­we­go, z któ­re­go pow­sta­ją czte­ry jądra o po­ło­wie chro­mo­so­mów ko­mór­ki ma­cie­rzy­stej;

Wiktionary

Me­jo­za, skrót: R! (R – od re­duk­cji) – pro­ces po­dzia­łu re­duk­cyj­ne­go jądra ko­mór­ko­we­go, z któ­re­go pow­sta­ją 4 jądra o po­ło­wie chro­mo­so­mów (po jed­nym z każ­dej pary) ko­mór­ki wyj­ścio­wej.

Me­jo­za jest wy­ko­rzy­sty­wa­na w ludz­kim ciele do pro­duk­cji gamet – ko­mó­rek płcio­wych: plem­ni­ków i ko­mó­rek ja­jo­wych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jutro mam spraw­dzian z bio­lo­gii; uczę się, czym są me­jo­za i mi­to­za.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈjɔza, AS: mei ̯oza

Wiktionary


mejseński

przy­miot­nik

 (1.1) daw. mi­śnień­ski

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛjˈsɛ̃j̃sʲci, AS: mei ̯sẽĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miśnieński

Wiktionary


mejznerzyn

Mejz­ne­rzyn – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie lu­bar­tow­skim, w gmi­nie Mi­chów.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do ów­czes­ne­go wo­je­wództ­wa lu­bel­skie­go.

Wieś sta­no­wi so­łect­wo gminy Mi­chów. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go z roku 2011 wieś li­czy­ła 361 miesz­kań­ców.

Wikipedia


mekintosz

1. od­mia­na ja­bło­ni o so­czy­stych owo­cach z czer­wo­no-zie­lo­ną skór­ką;
2. owoc tej od­mia­ny ja­bło­ni


SJP.pl


mekka

miej­sce, do któ­re­go lu­dzie przy­jeż­dża­ją ma­so­wo, po­nie­waż stwa­rza ono ko­rzyst­ne wa­run­ki do okre­ślo­ne­go dzia­ła­nia, roz­wi­ja­nia włas­nych umie­jęt­no­ści itp., np. mekka ak­to­rów, ar­ty­stów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przen. cen­trum za­in­te­re­so­wa­nia lub dzia­łal­no­ści, cel dążeń i aspi­ra­cji, mi­ło­śni­ków, znaw­ców, hob­bi­stów itd.

Wiktionary

Mekka ( ‏مكة‎, "Makka") – mia­sto w za­chod­niej czę­ści Ara­bii Sa­u­dyj­skiej, w kra­i­nie Hi­dżaz, u pod­nó­ża gór Dża­bal al-Hi­dżaz, sie­dzi­ba ad­mi­ni­stra­cyj­na pro­win­cji Mekka. W 2010 roku li­czy­ło ok. 1,5 mln miesz­kań­ców.

Cen­trum re­li­gij­ne is­la­mu i najś­więt­sze mia­sto mu­zuł­ma­nów, do­stęp­ne tylko dla wyz­naw­ców tej re­li­gii.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmɛkːa, AS: me•ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mekka ż., Mekkańczyk mos., Mekkanka ż.

Wiktionary


mekkanka

miesz­kan­ka Mekki (mia­sta w Ara­bii Sa­u­dyj­skiej)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Mekki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mekka ż., mekka ż.

:: fm. mekkańczyk mos.

 przym. mekkański

Wiktionary


mekkańczyk

miesz­ka­niec Mekki (mia­sta w Ara­bii Sa­u­dyj­skiej)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Mekki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mekka ż., mekka ż.

:: fż. mekkanka ż.

 przym. mekkański

Wiktionary


mekkański

przy­miot­nik od: Mekka


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mekką, do­ty­czą­cy Mekki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mekkańczyk mos., Mekka ż., mekkanka ż.

Wiktionary


meklemburczyk

miesz­ka­niec Me­klem­bur­gii (kra­i­ny)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Me­klem­bur­gii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Meklemburgia ż.

:: fż. Meklemburka ż.

 przym. meklemburski

Wiktionary


meklemburg

koń rasy me­klem­bur­skiej


SJP.pl


meklemburgia

kra­i­na hi­sto­rycz­na w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści Nie­miec


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. kra­i­na hi­sto­rycz­na w Niem­czech, po­ło­żo­na nad Bał­ty­kiem, po­mię­dzy rze­ka­mi Łabą a Rec­knitz;

Wiktionary

Me­klem­bur­gia ( Mec­klen­burg) – kra­i­na hi­sto­rycz­na po­ło­żo­na po­mię­dzy rze­ka­mi Łabą a Re­kni­cą, zaj­mu­je pła­skie i fa­li­ste te­re­ny Po­je­zie­rza Me­klem­bur­skie­go. Obec­nie jest to za­chod­nia i naj­więk­sza część kraju związ­ko­we­go Me­klem­bur­gia-Po­mo­rze Przed­nie ("Mec­klen­burg-Vor­pom­mern") w Niem­czech.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Re­pre­zen­ta­cyj­ne dzie­ła ka­mien­ne po 1580 roku na ogół wy­ko­ny­wa­ne były w warsz­ta­tach Me­klem­bur­gii, w któ­rych prze­wod­ni­mi ar­ty­sta­mi byli Ni­der­land­czy­cy współ­pra­cu­ją­cy z Ko­ma­ska­mi i miej­sco­wy­mi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Meklemburczyk mos., Meklemburka ż.

 przym. meklemburski

Wiktionary


meklemburka

miesz­kan­ka Me­klem­bur­gii (kra­i­ny)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Me­klem­bur­gii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Meklemburgia ż.

:: fm. Meklemburczyk mos.

 przym. meklemburski

Wiktionary


meklemburski

przy­miot­nik od: Me­klem­bur­gia (kra­i­na hi­sto­rycz­na w Niem­czech)


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Me­klem­bur­gią, do­ty­czą­cy Me­klem­bur­gii

 (1.2) zwią­za­ny z Me­klem­bur­giem, do­ty­czą­cy Me­klem­bur­ga

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Meklemburka ż., Meklemburczyk mos., Meklemburgia ż.

Wiktionary


meknes

mia­sto w Ma­ro­ku


SJP.pl

Me­knes ( ‏مكناس‎, "Miknās"; marok. arab. "Me­knas"; Meknès) – mia­sto w pół­noc­nym Ma­ro­ku, w re­gio­nie Fez-Me­knes, na przed­po­lu At­la­su Śred­nie­go, na wy­so­ko­ści ok. 530 me­trów, sie­dzi­ba ad­mi­ni­stra­cyj­na pre­fek­tu­ry Me­knes. W 2024 roku li­czy­ło ok. 552 tys. miesz­kań­ców.

Wikipedia


mekneski

→ Me­knes


SJP.pl

Patrz:

Meknes

mekong

naj­dłuż­sza rzeka na Pół­wy­spie In­do­chiń­skim


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w po­łud­nio­wo-wschod­niej Azji;

Wiktionary

Me­kong (chiń. trad. 瀾滄江; pi­ny­in "Láncāng Jiāng"; taj. แม่น้ำโขง; "Me Nam Khong", tybet. རྫ་ཆུ་, Wylie: "rDza chu", ZWPY: "Za qu"; wiet. "Mê Kông"; laot. ແມ່ນ້ຳຂອງ) – naj­dłuż­sza rzeka na Pół­wy­spie In­do­chiń­skim (4. w Azji, 9. na świe­cie).

Me­kong ma swoje źró­dła w Chi­nach, w gó­rach Tan­gla na Wy­ży­nie Ty­be­tań­skiej, na wy­so­ko­ści 5110 m n.p.m.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmɛkɔ̃ŋk, AS: mekõŋk

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mekongijski

Wiktionary


mekongijski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Me­kon­giem, do­ty­czą­cy Me­kon­gu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stoję pra­wie przy końcu jed­nej z naj­więk­szych rzek świa­ta, która ma czte­ry i pół ty­sią­ca ki­lo­me­trów dłu­go­ści. Za­czy­na swój bieg w Ty­be­cie, a na­stęp­nie pły­nie przez Chiny, Laos i Kam­bo­dżę, gdzie kie­dyś z Elą pły­wa­li­śmy po Me­kon­gu czół­nem w po­szu­ki­wa­niu tam­tej­szych śle­pych me­kon­gij­skich del­fi­nów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mekong mrz.

Wiktionary


mekonops

ro­dzaj ozdob­nych ro­ślin z ro­dzi­ny ma­ko­wa­tych


SJP.pl

Me­ko­nops ("Me­co­nop­sis") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny ma­ko­wa­tych. Na­le­ży do niego 95 ga­tun­ków. Za­sięg ro­dza­ju obej­mu­je rejon Hi­ma­la­jów i Ty­be­tu od pół­noc­ne­go Pa­ki­sta­nu po środ­ko­we Chiny i pół­noc­nej Mjan­my. Za­li­cza­ny tu tra­dy­cyj­nie jeden ga­tu­nek za­chod­nio­e­u­ro­pej­ski – me­ko­nops wa­lij­ski prze­kla­sy­fi­ko­wa­ny zo­stał do ro­dza­ju mak jako "Pa­pa­ver cam­bri­cum" (wcze­śniej wska­za­ny był jako ga­tu­nek ty­po­wy ro­dza­ju "Me­co­nop­sis").

Wikipedia


meks.

skrót od: mek­sy­kań­ski


SJP.pl


meksyk

1. po­tocz­nie o roz­przę­że­niu, awan­tu­rze, ba­ła­ga­nie
2. ro­dzaj tka­ni­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) pot. ba­ła­gan, bur­del, baj­zel

 (1.2) pot. nie­przy­jem­na, skom­pli­ko­wa­na sy­tu­a­cja w domu, szko­le lub pracy

 (1.3) pot. awan­tu­ra

Wiktionary

Mek­syk ( México, Mēxihco), ofi­cjal­nie Mek­sy­kań­skie Stany Zjed­no­czo­ne (hiszp. Esta­dos Uni­dos Me­xi­ca­nos) – pań­stwo w Ame­ry­ce Pół­noc­nej. Są­sia­du­je ze Sta­na­mi Zjed­no­czo­ny­mi (na pół­no­cy), z Oce­a­nem Spo­koj­nym (na za­cho­dzie i po­łud­niu), Za­to­ką Mek­sy­kań­ską i Mo­rzem Ka­ra­ib­skim (na wscho­dzie) oraz z Gwa­te­ma­lą i Be­li­ze (na po­łud­nio­wym wscho­dzie).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wczo­raj mie­li­śmy u mnie jazdę na maksa, a dziś mam istny mek­syk w domu.

 (1.2) Dziś w szko­le dy­rek­tor­ka przy­ła­pa­ła chło­pa­ków na pa­le­niu. Ale był mek­syk.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛksɨk, AS: meksyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Meksyk mrz., meksykańskość ż.

 przym. meksykański

 przysł. meksykańsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. bałagan, bigos, dom wariatów, galimatias, kocioł, kociokwik, kołomyja, kołowacizna, kołowanina, kołowrotek, koniec świata, mętlik, miszmasz, młyn, obłęd, pomieszanie z poplątaniem, przewalanka, sajgon, sądny dzień, szurum-burum, urwanie głowy; neutr. bezład, nieład, chaos, dezorganizacja, kakofonia, nieporządek, rozgardiasz, zamęt, zamieszanie; przest. kweres

 (1.2) sajgon, inba

 (1.3) inba

Wiktionary


meksykaniec

lek­ce­wa­żą­co: Mek­sy­ka­nin; Mek­sy­ka­niec


SJP.pl


meksykanin

miesz­ka­niec Mek­sy­ku (sto­li­cy Mek­sy­ku - pań­stwa)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Mek­sy­ku (sto­li­cy pań­stwa Mek­syk)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛksɨˈkãɲĩn, AS: meksykãńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Meksyk m., Meksykanin m., Meksykanka ż.

:: fż. meksykanka ż.

 przym. meksykański

Wiktionary


meksykanka

1. ozdob­na, ko­lo­ro­wa opa­ska no­szo­na na prze­gu­bie dłoni, wy­ko­ny­wa­na z mu­li­ny;
2. mek­sy­kan­ka czer­wo­no­czel­na - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny pa­pu­go­wa­tych; mek­sy­ka­na czer­wo­no­czel­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Mek­sy­ku (sto­li­cy pań­stwa Mek­syk)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛksɨˈkãnka, AS: meksykãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Meksyk, Meksykanin, Meksykanka

:: fm. meksykanin

 przym. meksykański

Wiktionary


meksykański

zwią­za­ny z Mek­sy­kiem


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do pań­stwa Mek­syk

 (1.2) od­no­szą­cy się do mia­sta Mek­syk

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jed­no­cze­śnie bar­dzo wiele żółwi wod­nych mek­sy­kań­skich - by­wa­ją też na­zy­wa­ne ozdob­ny­mi - przy­no­szą do zoo sami ich opie­ku­no­wie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛksɨˈkãj̃sʲci, AS: meksykãĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meksykańskość ż., meksyk m., Meksyk m., Meksykanin m., Meksykanka ż., meksykanin m., meksykanka ż.

 przysł. meksykańsko

 przym. promeksykański

Wiktionary


meksykańsko

przy­słó­wek

 (1.1) na spo­sób mek­sy­kań­ski, po mek­sy­kań­sku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na ścia­nie wi­siał mek­sy­kań­sko wy­glą­da­ją­cy ka­pe­lusz.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Meksyk mrz., meksyk mrz.

 przym. meksykański

Wiktionary


meksykańskość

→ mek­sy­kań­ski


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kult. cecha tego, co mek­sy­kań­skie; mek­sy­kań­ski cha­rak­ter cze­goś

Wiktionary

Patrz:

meksykański

Powiązane:

 rzecz. Meksyk mrz., meksyk mrz.

 przym. meksykański

Wiktionary


mel

po­za­u­kła­do­wa jed­nost­ka wy­so­ko­ści dźwię­ku okre­śla­na me­to­da­mi aku­sty­ki psy­cho­lo­gicz­nej


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jed­nost­ka skali su­biek­tyw­nej wy­so­ko­ści dźwię­ku;

Wiktionary

Mel – miej­sco­wość i gmina we Wło­szech, w re­gio­nie We­ne­cja Eu­ga­nej­ska, w pro­win­cji Bel­lu­no.

We­dług da­nych na sty­czeń 2009 gminę za­miesz­ki­wa­ły 6284 osoby przy gę­sto­ści za­lud­nie­nia 73,3 os./1 km².

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mɛl, AS: mel

Wiktionary


mela

po­tocz­nie: ślina


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) reg-pl|Poz­nań. ładna i młoda dziew­czy­na, panna

 (1.2) reg-pl|Poz­nań. sym­pa­tia, na­rze­czo­na

 (1.3) reg-pl|Poz­nań. pejor. nie­roz­gar­nię­ta dziew­czy­na

 (1.4) wulg. plwo­ci­na

Wiktionary

Mela – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Kor­sy­ka, w de­par­ta­men­cie Kor­sy­ka Po­łud­nio­wa.

We­dług da­nych na rok 1990 gminę za­miesz­ki­wa­ło 30 osób, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła 6 osób/km².

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Eka aby szpy­co­wa­ła na fifne szte­lu­gi mel. → Pacz­ka kum­pli tylko ob­ser­wo­wa­ła zgrab­ne nogi dziew­czyn.

 (1.2) Jak pój­dziesz się spi­knąć ze swoją melą, to bę­dziesz mu­siał wydać bejmy na ja­kieś pa­skud­ne wino, a tak mo­żesz pójść ze mną i nic nie wy­dasz, a się piwa na­pi­jesz, ile bę­dziesz chciał, albo i czego in­ne­go.

 (1.4) Przeł­kną­łem ślinę, chrzą­kną­łem i od­plu­łem melę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛla, AS: mela

Wiktionary

Powiązane:

 (1.3) czas. (na)melać

Wiktionary


melafir

mag­mo­wa skała wy­lew­na


SJP.pl

Me­la­fir (z gr. µέλας ‘czar­ny’ i φύρω ‘mie­szać’), pa­le­o­ba­zalt (gr. παλαιός ‘stary, dawny’) – po­cho­dzą­ca z pa­le­o­zo­i­ku (kar­bon, perm) za­sa­do­wa, wy­lew­na skała mag­mo­wa o struk­tu­rze por­fi­ro­wej, mig­da­łow­co­wej tek­stu­rze i sza­ro­fioł­ko­wym, czer­wo­no­bru­nat­nym lub zie­lo­no­czar­nym za­bar­wie­niu uzy­ska­nym wsku­tek wtór­nych prze­o­bra­żeń. Mło­do­pa­le­o­zo­icz­ny od­po­wied­nik ba­zal­tu.

Wikipedia


melafirowy

przy­miot­nik od: me­la­fir


SJP.pl


melak

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­drzej Melak (ur. 1944) – pol­ski dzia­łacz spo­łecz­ny i sa­mo­rzą­do­wiec, pre­zes Ko­mi­te­tu Ka­tyń­skie­go, poseł na Sejm VIII ka­den­cji
  • Ar­ka­diusz Melak (1951–2011) – pol­ski dzia­łacz opo­zy­cyj­ny okre­su PRL
  • Ma­rian Melak (1907–1944) – pol­ski dzia­łacz ko­mu­ni­stycz­ny, do­wód­ca Gar­ni­zo­nu Drew­ni­ca Armii Lu­do­wej
  • Sła­wo­mir Melak (1953–2024) – pol­ski dzia­łacz opo­zy­cyj­ny okre­su PRL
  • Ste­fan Melak (1946–2010) – pol­ski dzien­ni­karz, dzia­łacz opo­zy­cyj­ny okre­su PRL, prze­wod­ni­czą­cy Ko­mi­te­tu Ka­tyń­skie­go

Wikipedia


melakser

wie­lo­czyn­no­ścio­wy robot ku­chen­ny; ma­lak­ser


SJP.pl


melamina

1. słaba za­sa­da, be­zbarw­na sub­stan­cja kry­sta­licz­na, uży­wa­na jako su­ro­wiec do wy­ro­bu two­rzyw sztucz­nych;
2. po­tocz­nie: sztucz­ne two­rzy­wo, okła­dzi­na sto­łów, szaf itp.


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) sub­stan­cja uży­wa­na jako pół­pro­dukt do wy­ro­bu two­rzyw sztucz­nych, żywic, la­mi­na­tów, kle­jów, farb i la­kie­rów

Wiktionary

Nie mylić z: me­la­ni­na­mi.

Me­la­mi­na, cy­ja­nu­ra­mid, 2,4,6-tria­mi­no-1,3,5-tria­zy­na – aro­ma­tycz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy amin, po­chod­na tria­zy­ny, tri­mer cy­ja­na­mi­du.

Jest be­zbarw­ną sub­stan­cją kry­sta­licz­ną. Ma po­stać bia­łe­go prosz­ku, jest trud­no palna, od­por­na na dzia­ła­nie wody, tem­pe­ra­tu­ry i świa­tła. Ma wy­so­ką twar­dość po­wierzch­ni, nie wy­stę­pu­ją w niej prądy błą­dzą­ce.

Wikipedia


melancholia

1. przy­gnę­bie­nie, na­strój ła­god­ne­go smut­ku; no­stal­gia;
2. w me­dy­cy­nie: głę­bo­ka de­pre­sja psy­chicz­na ob­ja­wia­ją­ca się apa­tią, nie­chę­cią do życia, nie­kie­dy my­śla­mi sa­mo­bój­czy­mi; splin, sple­en, chan­dra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) psych. de­pre­sja psy­chicz­na ob­ja­wia­ją­ca się apa­tią i nie­chę­cią do życia

Wiktionary

Me­lan­cho­lia ( μελαγχολία – „czar­na żółć”) – w ję­zy­ku po­tocz­nym zas­mu­ce­nie zwią­za­ne ze wspom­nie­nia­mi, stan lek­kie­go przy­gnę­bie­nia.

W daw­nym ję­zy­ku me­dycz­nym sto­so­wa­no ten ter­min na okre­śle­nie scho­rze­nia psy­chicz­ne­go, póź­niej zna­ne­go jako de­pre­sja.

W li­te­ra­tu­rze pię­knej wy­stę­pu­je rów­nież po­ję­cie "me­lan­cho­lij­ny" oz­na­cza­ją­ce stan per­ma­nent­ne­go smut­ku, no­stal­gii (np. po­stać Ham­le­ta).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Śmierć ro­dzi­ców spra­wi­ła, że po­pa­dła w me­lan­cho­lię.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlãnˈxɔlʲja, AS: melãnχolʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melancholijność ż., melancholik m., melancholiczka ż., melancholizowanie n.

 czas. melancholizować

 przym. melancholiczny, melancholijny

 przysł. melancholijnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) peryfr. czarna żółć

Wiktionary


melancholiczka

ko­bie­ta ze skłon­no­ścią do me­lan­cho­lii lub ogar­nię­ta me­lan­cho­lią (apa­tią, smut­kiem, przy­gnę­bie­niem, nie­chę­cią do życia)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta cier­pią­ca na me­lan­cho­lię

 (1.2) ko­bie­ta o ła­god­nym, bier­nym uspo­so­bie­niu i po­wol­nych re­ak­cjach uczu­cio­wych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ta me­lan­cho­licz­ka ca­ły­mi dnia­mi pła­cze w swoim po­ko­ju.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlãnxɔˈlʲit͡ʃka, AS: melãnχolʹička

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melancholia ż., melancholijność ż., melancholizowanie n.

:: fm. melancholik m.

 przym. melancholiczny, melancholijny

 czas. melancholizować

 przysł. melancholijnie

Wiktionary


melancholicznie

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) przest. w spo­sób prze­peł­nio­ny me­lan­cho­lią

Wiktionary

Powiązane:

 przym. melancholiczny

 rzecz. melancholijność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. melancholijnie

Wiktionary


melancholiczniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: me­lan­cho­licz­nie


SJP.pl


melancholiczność

w psy­cho­lo­gii: skłon­ność do me­lan­cho­lii (głę­bo­kiej de­pre­sji psy­chicz­nej), wła­ści­wość me­lan­cho­li­ka; me­lan­cho­lij­ność


SJP.pl


melancholiczny

w psy­cho­lo­gii: skłon­ny do me­lan­cho­lii (de­pre­sji psy­chicz­nej), wła­ści­wy me­lan­cho­li­ko­wi; me­lan­cho­lij­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) wła­ści­wy me­lan­cho­li­ko­wi; zwią­za­ny z me­lan­cho­lią, prze­ja­wia­ją­cy me­lan­cho­lię

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melancholizowanie n., melancholijność ż., melancholiczka ż., melancholik mos., melancholia ż.

 przym. melancholijny

 przysł. melancholicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) melancholijny

Wiktionary


melancholijnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób me­lan­cho­lij­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melancholijność ż., melancholia ż., melancholik m., melancholiczka ż.

 przym. melancholijny

Wiktionary


melancholijniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: me­lan­cho­lij­nie


SJP.pl


melancholijność

1. w psy­cho­lo­gii: skłon­ność do me­lan­cho­lii (głę­bo­kiej de­pre­sji psy­chicz­nej), wła­ści­wość me­lan­cho­li­ka; me­lan­cho­licz­ność;
2. książ­ko­wo: skłon­ność do po­pa­da­nia w me­lan­cho­lię - na­strój ła­god­ne­go smut­ku; no­stal­gia, za­du­ma


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) skłon­ność do me­lan­cho­lii, de­pre­sji psy­chicz­nej, smut­ku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jego me­lan­cho­lij­ność spra­wia­ła, że nie umiał cie­szyć się ży­ciem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlãnxɔˈlʲijnɔɕt͡ɕ, AS: melãnχolʹii ̯ność

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melancholiczność ż., melancholia ż., melancholik m., melancholiczka ż., melancholizowanie n.

 czas. melancholizować

 przym. melancholiczny, melancholijny

 przysł. melancholicznie, melancholijnie

Wiktionary


melancholijny

1. w psy­cho­lo­gii: skłon­ny do me­lan­cho­lii (de­pre­sji psy­chicz­nej), wła­ści­wy me­lan­cho­li­ko­wi; me­lan­cho­licz­ny;
2. książ­ko­wo: pełen ła­god­ne­go smut­ku, przy­gnę­bie­nia; no­stal­gicz­ny, tęs­kny, baj­ro­nicz­ny


SJP.pl

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) wy­ra­ża­ją­cy me­lan­cho­lię lub skłon­ny do niej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pew­ne­go me­lan­cho­lij­ne­go po­po­łud­nia w sierp­niu 2005 roku wą­cha­łem stare książ­ki w bi­blio­te­ce Benoîta Man­del­bro­ta.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melancholia ż., melancholik mos., melancholiczka ż., melancholijność ż.

 przym. melancholiczny

 przysł. melancholijnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) melancholiczny, nostalgiczny

Wiktionary


melancholik

1. jeden z typów tem­pe­ra­men­tu wg kla­sy­fi­ka­cji Hi­po­kra­te­sa (czło­wiek, któ­re­go cha­rak­te­ry­zu­ją po­wol­ne, słabe lecz dłu­gotr­wa­łe re­ak­cje uczu­cio­we);
2. czło­wiek ze skłon­no­ścią do me­lan­cho­lii lub ogar­nię­ty me­lan­cho­lią (apa­tią, smut­kiem, przy­gnę­bie­niem, nie­chę­cią do życia)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek cier­pią­cy na me­lan­cho­lię

 (1.2) czło­wiek o ła­god­nym, bier­nym uspo­so­bie­niu i po­wol­nych re­ak­cjach uczu­cio­wych;

Wiktionary

Me­lan­cho­lik (gr. "mélanos" – czar­ny + "chole" – żółć) – jeden z tem­pe­ra­men­tów wy­róż­nia­nych w te­o­rii hu­mo­ral­nej. Wią­za­ny był z prze­wa­gą wpły­wu czar­nej żółci na typ kon­sty­tu­cyj­ny czło­wie­ka. Wraz z roz­wo­jem te­o­rii hu­mo­ral­nej od sta­ro­żyt­no­ści do śred­nio­wie­cza i wy­róż­nia­ne­go w niej po­dzia­łu na czte­ry ele­men­ty, jako ko­lej­ne po­wią­za­nia po­da­wa­no do­ro­słość, je­sień, zie­mię (jako jeden z ży­wio­łów), śle­dzio­nę, czerń, smak kwa­śny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten me­lan­cho­lik od­ma­wia wszel­kich kon­tak­tów z ludź­mi.

 (1.2) Sam nie wiem, jak się tam zna­leź­li­śmy, wśród mam, babć i za­ko­cha­nych me­lan­cho­li­ków - my, dwaj mło­dzi przy­stoj­nia­cy z bły­skiem w oku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlãnˈxɔlʲik, AS: melãnχolʹik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melancholia ż., melancholijność ż., melancholizowanie n.

:: fż. melancholiczka ż.

 czas. melancholizować ndk.

 przym. melancholiczny, melancholijny

 przysł. melancholijnie

Wiktionary


melancholika

prze­sta­rza­łe: pieśń o me­lan­cho­lij­nym cha­rak­te­rze


SJP.pl


melancholizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|me­lan­cho­li­zo­wać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cią­głe me­lan­cho­li­zo­wa­nie wpę­dzi­ło go w końcu w de­pre­sję.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlãnxɔlʲizɔˈvãɲɛ, AS: melãnχolʹizovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melancholia ż., melancholik m., melancholiczka ż., melancholijność ż.

 przym. melancholiczny

 czas. melancholizować

Wiktionary


melanemia

w me­dy­cy­nie: obec­ność me­la­ni­ny we krwi w wy­ni­ku za­ka­że­nia ma­la­rią


SJP.pl


melanezja

wyspy w za­chod­niej czę­ści Oce­a­nii


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. za­chod­nia część Oce­a­nii;

Wiktionary

Me­la­nez­ja (z μέλας "melas" „czar­ny” + νῆσος "nesos" „wyspa”) – za­chod­nia część Oce­a­nii. Wyspy Me­la­nez­ji są prze­waż­nie po­cho­dze­nia wul­ka­nicz­ne­go, rza­dziej ko­ra­lo­we­go, przy czym Nowa Gwi­nea to wyspa kon­ty­nen­tal­na. Ich łącz­na po­wierzch­nia wy­no­si 925 tys. km², a za­miesz­ku­je je bli­sko 6,7 mln osób, głów­nie Pa­pu­a­sów i Me­la­ne­zyj­czy­ków.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nowa Gwi­nea to naj­więk­sza wyspa Me­la­nez­ji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlãˈnɛzʲja, AS: melãnezʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Melanezyjczyk mos., Melanezyjka ż.

 przym. melanezyjski

Wiktionary


melanezyjczyk

miesz­ka­niec Me­la­nez­ji (wysp)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) etn. rdzen­ny miesz­ka­niec Me­la­nez­ji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Melanezja ż.

:: fż. Melanezyjka ż.

 przym. melanezyjski

Wiktionary


melanezyjka

miesz­kan­ka Me­la­nez­ji (wysp)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. rdzen­na miesz­kan­ka Me­la­nez­ji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Melanezja ż.

:: fm. Melanezyjczyk mos.

 przym. melanezyjski

Wiktionary


melanezyjski

przy­miot­nik od: Me­la­nez­ja


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Me­la­nez­ją, do­ty­czą­cy Me­la­nez­ji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Melanezja ż., Melanezyjczyk mos., Melanezyjka ż.

Wiktionary


melania

imię żeń­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

Wiktionary

Me­la­nia – imię żeń­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go. Wy­wo­dzi się od μέλας, zna­czą­ce­go „czar­na”.

Me­la­nia imie­ni­ny ob­cho­dzi 13 stycz­nia i 22 paź­dzier­ni­ka, 31 grud­nia, a pa­tron­ką jest m.in. św. Me­la­nia Młod­sza.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Co do­sta­nie od nas bab­cia Me­la­nia na za­jącz­ka?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈlãɲja, AS: melãńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Melaniusz mos.

:: zdrobn. Mela ż.

Wiktionary


melanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|melać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. melać ndk.

Wiktionary


melanina

ciem­no­bru­nat­ny pig­ment na­da­ją­cy barwę m.in. skó­rze, tę­czów­ce oka, wło­som, po­bu­dza­ny do syn­te­zy przez pro­mie­nie UV, speł­nia­ją­cy funk­cje ochron­ne


SJP.pl


melaninowy

→ me­la­ni­na


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) biol. zwią­za­ny z me­la­ni­ną, do­ty­czą­cy me­la­ni­ny

Wiktionary

Patrz:

melanina

Powiązane:

 rzecz. melanina ż.

Wiktionary


melaniny

ciem­no­bru­nat­ny pig­ment na­da­ją­cy barwę m.in. skó­rze, tę­czów­ce oka, wło­som, po­bu­dza­ny do syn­te­zy przez pro­mie­nie UV, speł­nia­ją­cy funk­cje ochron­ne


SJP.pl

Nie mylić z: me­la­mi­ną. Zo­bacz też: me­la­to­ni­na.

Me­la­ni­ny – grupa or­ga­nicz­nych związ­ków che­micz­nych od­po­wia­da­ją­cych za pig­men­ta­cję or­ga­niz­mów (pro­mie­niow­ców, niek­tó­rych grzy­bów, ro­ślin wyż­szych, pi­ja­wek, sta­wo­no­gów, mię­cza­ków, osło­nic oraz krę­gow­ców). U zwie­rząt pow­sta­ją one w me­la­no­cy­tach (ko­mór­kach barw­ni­ko­wych) i są gro­ma­dzo­ne w me­la­no­so­mach.

Wikipedia


melanistyczny

→ me­la­nizm


SJP.pl

Patrz:

melanizm

melanit

mi­ne­rał; bru­nat­no­czar­na od­mia­na an­dra­dy­tu


SJP.pl

Me­la­nit (nazwa po­cho­dzi od grec­kie­go słowa "me­la­nos" – czar­ny) – ka­mień szla­chet­ny, gem­mo­lo­gicz­na od­mia­na an­dra­dy­tu (gra­na­tu).

Wikipedia


melaniuk

naz­wi­sko


SJP.pl


melaniusz

imię mę­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

Wiktionary

Me­la­niusz – imię mę­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wspom­nie­nie li­tur­gicz­ne św. Me­la­niu­sza ob­cho­dzo­ne jest 6 li­sto­pa­da.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Melania ż.

Wiktionary


melanizm

Me­la­nizm (gr. "mélas", "mélanos" – czar­ny) – bru­nat­ne lub czar­ne za­bar­wie­nie skóry lub jej wyt­wo­rów wy­ni­ka­ją­ce ze zwięk­szo­nej za­war­to­ści me­la­ni­ny – ciem­ne­go pig­men­tu w chro­ma­to­fo­rach (ko­mór­kach barw­ni­ko­wych). Wy­stę­pu­je za­rów­no u bez­krę­gow­ców, jak i krę­gow­ców. Może być formą adap­ta­cji do śro­do­wi­ska lub wy­stę­po­wać jako za­bu­rze­nie cho­ro­bo­we.

Wikipedia


melanka

zdrob­nie­nie od: Me­la­nia (imię żeń­skie)


SJP.pl


melano-

temat sło­wot­wór­czy

 (1.1) pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na ich zwią­zek zna­cze­nio­wy z ciem­ną barwą

Wiktionary


melanoblast

(zwy­kle w licz­bie mno­giej) ko­mór­ka ma­cie­rzy­sta me­la­no­cy­tów


SJP.pl


melanocyt

(zwy­kle w licz­bie mno­giej) ko­mór­ka pro­du­ku­ją­ca i ma­ga­zy­nu­ją­ca ciem­ny barw­nik - me­la­ni­nę


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) biol. ko­mór­ka, która za­wie­ra i wyt­wa­rza me­la­ni­nę

Wiktionary


melanofor

(zwy­kle w licz­bie mno­giej) ko­mór­ka gro­ma­dzą­ca ciem­ny barw­nik - me­la­ni­nę


SJP.pl

Me­la­no­fo­ry (z gr. "melas, me­la­nos" - czar­ny + "pho­reo" - nosić) – chro­ma­to­fo­ry znaj­du­ją­ce się w skó­rze wła­ści­wej, za­wie­ra­ją­ce ciem­ny barw­nik - me­la­ni­nę, wyt­wo­rzo­ny przez me­la­no­cy­ty na­skór­ka. Me­la­no­fo­ry są fi­bro­bla­sta­mi wy­peł­nio­ny­mi na dro­dze en­do­cy­to­zy ziar­na­mi me­la­ni­ny. Dają się ho­do­wać in vitro. Me­la­no­fo­ry wy­stę­pu­ją­ce w skó­rze ki­ja­nek za­wie­ra­ją me­la­nop­sy­nę.

Wikipedia


melanoforowy

hor­mon me­la­no­fo­ro­wy - hor­mon tro­po­wy o cha­rak­te­rze pep­ty­do­wym, wy­dzie­la­ny przez ko­mór­ki przy­sad­ki móz­go­wej, sty­mu­lu­ją­cy pro­duk­cję me­la­ni­ny (ciem­ne­go barw­ni­ka) w me­la­no­cy­tach; me­la­no­tro­fi­na


SJP.pl


melanoidyna

po­li­mer o dużej masie czą­stecz­ko­wej o brą­zo­wej bar­wie, wy­stę­pu­je m.in. w kawie i sło­dzie jęcz­mien­nym


SJP.pl

Me­la­no­i­dy­ny – po­li­me­ry o dużej masie czą­stecz­ko­wej o brą­zo­wej bar­wie. Two­rzą się pod­czas re­ak­cji Ma­il­lar­da, z po­łą­cze­nia cu­krów i ami­nok­wa­sów w wy­so­kiej tem­pe­ra­tu­rze i ni­skiej za­war­to­ści wody. Są po­wszech­ne spo­ty­ka­ne w żyw­no­ści, która zo­sta­ła pod­da­na ja­kiejś for­mie brą­zo­wie­nia nie­en­zy­ma­tycz­ne­go.

Wikipedia


melanoidynowy

→ me­la­no­i­dy­na


SJP.pl

Patrz:

melanoidyna

melanoma

no­wot­wór zło­śli­wy skóry; czer­niak


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • me­la­no­ma (Me­la­nom­ma) – ro­dzaj grzy­bów
  • me­la­no­ma (czer­niak) – ro­dzaj no­wot­wo­ru

Wikipedia


melanotrofina

hor­mon tro­po­wy o cha­rak­te­rze pep­ty­do­wym, wy­dzie­la­ny przez ko­mór­ki przy­sad­ki móz­go­wej, sty­mu­lu­ją­cy pro­duk­cję me­la­ni­ny (ciem­ne­go barw­ni­ka) w me­la­no­cy­tach; hor­mon me­la­no­fo­ro­wy, me­la­no­tro­pi­na


SJP.pl


melanotropina

hor­mon tro­po­wy o cha­rak­te­rze pep­ty­do­wym, wy­dzie­la­ny przez ko­mór­ki przy­sad­ki móz­go­wej, sty­mu­lu­ją­cy pro­duk­cję me­la­ni­ny (ciem­ne­go barw­ni­ka) w me­la­no­cy­tach; hor­mon me­la­no­tro­po­wy, me­la­no­tro­fi­na, in­ter­me­dy­na


SJP.pl

Me­la­no­tro­pi­na (MSH, "hor­mon me­la­no­tro­po­wy", "in­ter­me­dy­na") – hor­mon po­li­pep­ty­do­wy wyt­wa­rza­ny przez ko­mór­ki poś­red­niej czę­ści przy­sad­ki móz­go­wej, któ­re­go dzia­ła­nie sku­pia się na me­la­no­fo­rach, czyli ko­mór­kach barw­ni­ko­wych za­wie­ra­ją­cych pig­ment, zwany me­la­ni­ną. Hor­mo­ny kory nad­ner­cza (kor­ty­zol) i rdze­nia nad­ner­czy (adre­na­li­na, no­ra­dre­na­li­na) sil­nie ha­mu­ją wy­dzie­la­nia hor­mo­nu me­la­no­tro­po­we­go.

Wikipedia


melanotropowy

hor­mon me­la­no­tro­po­wy - hor­mon tro­po­wy o cha­rak­te­rze pep­ty­do­wym, wy­dzie­la­ny przez ko­mór­ki przy­sad­ki móz­go­wej, sty­mu­lu­ją­cy pro­duk­cję me­la­ni­ny (ciem­ne­go barw­ni­ka) w me­la­no­cy­tach; me­la­no­tro­pi­na, in­ter­me­dy­na


SJP.pl


melanotyczny

→ me­la­no­za


SJP.pl

Patrz:

melanoza

melanoza

cho­ro­ba mło­dych zwie­rząt, głów­nie cie­ląt, ob­ja­wia­ją­ca się czar­ny­mi pla­ma­mi w wą­tro­bie, śle­dzio­nie, opo­nach móz­go­wych pow­sta­ły­mi przez na­gro­ma­dze­nie się ko­mó­rek barw­ni­ko­wych; czer­niacz­ka


SJP.pl


melanteryt

mi­ne­rał, uwod­nio­ny siar­czan że­la­za


SJP.pl

Me­lan­te­ryt – mi­ne­rał z klasy siar­cza­nów.

Wikipedia


melanów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­la­nów – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. gar­wo­liń­skim, w gmi­nie Ła­ska­rzew
  • Me­la­nów – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. zwo­leń­skim, w gmi­nie Zwo­leń

Wikipedia


melanż

1. po­mie­sza­nie róż­nych rze­czy, cech lub sty­lów; mie­sza­ni­na;
2. po­łą­cze­nie paru nitek o róż­nych ko­lo­rach;
3. przę­dza o takim po­łą­cze­niu nitek;
4. po­tocz­nie: ostro za­kra­pia­na im­pre­za; pe­klaż


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) po­mie­sza­nie róż­nych rze­czy

 (1.2) pot. im­pre­za z al­ko­ho­lem

 (1.3) włók. tka­ni­na lub włócz­ka zło­żo­na z nitek o róż­nych bar­wach

 (1.4) włók. kolor tka­ni­ny lub włócz­ki zło­żo­nej z nitek o róż­nych bar­wach

 (1.5) sf. fik­cyj­na przy­pra­wa, wy­my­ślo­na na po­trze­by po­wie­ści Fran­ka Her­ber­ta pt. Diuna;

 (1.6) roln. mie­szan­ka mi­ne­ral­na do­da­wa­na do pasz zwie­rzę­cych

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • me­lanż – fik­cyj­na sub­stan­cja w uni­wer­sum Diuny
  • me­lanż – kilka pojęć z dzie­dzi­ny ge­o­lo­gii
  • me­lanż – ro­dzaj tka­ni­ny
  • Me­lanż – pol­skie wy­daw­nict­wo książ­ko­we

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Wczo­raj u Jarka na cha­cie był nie­zły me­lanż.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛlãw̃ʃ, AS: melãũ̯š

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melanżer m.

 czas. melanżować

 przym. melanżowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mieszanina

 (1.2) pot. balanga, pot. biba, żart. bibka, pot. impra, impreza

Wiktionary


melanżer

gnio­tow­nik słu­żą­cy do zgnia­ta­nia masy cze­ko­la­do­wej


SJP.pl


melanżować

1. łą­czyć od­mien­ne rze­czy, mie­szać różne skład­ni­ki;
2. two­rzyć włócz­kę, łą­cząc róż­no­ko­lo­ro­we nitki


SJP.pl


melanżowy

przy­miot­nik od: me­lanż


SJP.pl


melanżyk

zdrob­nie­nie od: me­lanż (ostro za­kra­pia­na im­pre­za)


SJP.pl


melar

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. je­zio­ro po­ło­żo­ne w środ­ko­wej Szwe­cji, na za­chód od Sztok­hol­mu;

Wiktionary

Melar (szw. "Mälaren") – trze­cie pod wzglę­dem wiel­ko­ści je­zio­ro Szwe­cji, po­ło­żo­ne w Sve­a­land w Szwe­cji środ­ko­wej.

Na je­zio­rze znaj­du­ją się licz­ne wyspy. Je­zio­ro po­łą­czo­ne jest z Mo­rzem Bał­tyc­kim i je­zio­rem Hjälmar. Je­zio­ro Melar wy­ko­rzy­sty­wa­ne jest w że­glu­dze. Na jego wschod­nim brze­gu leży Sztok­holm. We­dług prze­ka­zów w do­li­nie je­zio­ra Melar ("Mälardalen") miało swoją sie­dzi­bę ple­mię Swio­nów.

Wikipedia


melas

śro­do­wi­sko­wo: me­la­sa


SJP.pl


melasa

ciem­no­bru­nat­ny, gęsty, słod­ki płyn bę­dą­cy pro­duk­tem ubocz­nym przy pro­duk­cji cukru, sto­so­wa­ny jako cenny su­ro­wiec do otrzy­my­wa­nia wielu związ­ków che­micz­nych oraz jako pasza dla bydła; melas


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. ciem­no­brą­zo­wy, gęsty syrop o od­czy­nie słabo al­ka­licz­nym, który pow­sta­je jako pro­dukt ubocz­ny pod­czas pro­duk­cji cukru spo­żyw­cze­go;

Wiktionary

Nie mylić z: Mo­la­sa.

Me­la­sa, melas – ciem­no­brą­zo­wy, gęsty syrop o od­czy­nie słabo al­ka­licz­nym. Pow­sta­je jako pro­dukt ubocz­ny pod­czas pro­duk­cji cukru spo­żyw­cze­go. Jest pro­duk­tem o za­war­to­ści około 40% sa­cha­ro­zy lub mniej, któ­rej dal­sze odzy­ski­wa­nie jest nie­o­pła­cal­ne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Oczy­szczo­ny sok jest kie­ro­wa­ny do za­tę­ża­nia, od­bar­wia­nia i kry­sta­li­za­cji (pro­duk­ty: cu­kier kry­sta­licz­ny, pro­dukt ubocz­ny: me­la­sa).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈlasa, AS: melasa

Wiktionary

Powiązane:

 przym. melasowy

Wiktionary


melasowy

przy­miot­nik od:
1. me­la­sa;
2. melas


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­la­są, do­ty­czą­cy me­la­sy; za­wie­ra­ją­cy me­la­sę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melasa ż.

Wiktionary


melatonina

hor­mon syn­te­ty­zo­wa­ny przez szy­szyn­kę, siat­ków­kę oka i prze­wód po­kar­mo­wy, re­gu­lu­ją­cy za­sy­pia­nie, bu­dze­nie się oraz fazy snu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. hor­mon syn­te­ty­zo­wa­ny w pi­ne­a­lo­cy­tach szy­szyn­ki, od­po­wia­da­ją­cy za re­gu­la­cję do­bo­we­go cyklu snu i czu­wa­nia;

Wiktionary

Nie mylić z: me­la­ni­ną. Zo­bacz też: me­la­mi­na.

Me­la­to­ni­na – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, po­chod­na tryp­to­fa­nu. U zwie­rząt jest hor­mo­nem syn­te­ty­zo­wa­nym głów­nie w szy­szyn­ce. Ko­or­dy­nu­je pracę na­drzęd­ne­go ze­ga­ra bio­lo­gicz­ne­go u ssa­ków, re­gu­lu­ją­ce­go rytmy do­bo­we, mię­dzy in­ny­mi snu i czu­wa­nia.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛlatɔ̃ˈɲĩna, AS: melatõńĩna

Wiktionary

Powiązane:

 przym. melatoninowy

Wiktionary


melatonino

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. od: zob. me­la­to­ni­na.

Wiktionary


melatoninowy

→ me­la­to­ni­na


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) za­wie­ra­ją­cy me­la­to­ni­nę

Wiktionary

Patrz:

melatonina

Powiązane:

 rzecz. melatonina ż.

Wiktionary


melać

mło­dzie­żo­wo: pluć; char­chać


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. mleć

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (2.1) wulg. pluć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melanie n.

Wiktionary


melaśnik

zbior­nik do prze­cho­wy­wa­nia me­la­su


SJP.pl


melba

lody z kre­mem i owo­ca­mi


SJP.pl

Melba (fr. "pêche(s) Melba", ang. "Peach Melba") – deser przy­go­to­wy­wa­ny ze świe­żych brzosk­wiń, lodów wa­ni­lio­wych i sło­dzo­ne­go prze­cie­ru tru­skaw­ko­we­go (względ­nie ma­li­no­we­go), zna­ne­go jako sos melba ("sauce Melba"). Prze­pis opra­co­wał Au­gu­ste Escof­fier, re­for­ma­tor i ko­dy­fi­ka­tor kuch­ni fran­cu­skiej, na cześć au­stra­lij­skiej śpie­wacz­ki Nel­lie Melby.

Wikipedia


melbourne

[czy­taj: mel­bern]
1. mia­sto w Au­stra­lii;
2. mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. duże mia­sto w Au­stra­lii, sto­li­ca stanu Vic­to­ria;

 (1.2) geogr. to­po­nim, nazwa czte­rech miej­sco­wo­ści w USA

Wiktionary

Mel­bo­ur­ne (wym. [] lub []) – mia­sto w po­łud­nio­wo-wschod­niej Au­stra­lii po­ło­żo­ne nad za­to­ką Port Phil­lip, sto­li­ca stanu Wik­to­ria. Jest dru­gim co do wiel­ko­ści mia­stem Au­stra­lii i Oce­a­nii (po Syd­ney), z licz­bą lud­no­ści wy­no­szą­cą 5,2 mln miesz­kań­ców.

Uz­na­ne przez cza­so­pis­mo „The Eco­no­mist” za „Naj­lep­sze mia­sto do życia na świe­cie” w la­tach 2011–2017.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Mel­bo­ur­ne – obok Syd­ney – znaj­du­je się naj­więk­sze sku­pi­sko po­lo­nij­ne Au­stra­lii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melbourneńczyk mos.

 przym. melbourneński

Wiktionary


melbourneńczyk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rzad. miesz­ka­niec Mel­bo­ur­ne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ale gdyby to szcze­rze po­wie­dział Char­lie­mu, tam­te­mu by­ło­by przy­kro, bo mel­bo­ur­neń­czy­cy pa­sjo­nu­ją się tą grą i co­dzien­nie całe stro­ny dzien­ni­ków jej są poś­wię­co­ne.

 (1.1) A iluż w tym Mel­bo­ur­ne po­e­tów! Co drugi mel­bo­ur­neń­czyk pisze wier­sze! Sama zo­ba­czysz!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Melbourne n.

 przym. melbourneński

Wiktionary


melbourneński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mel­bo­ur­ne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pod­czas mel­bo­ur­neń­skiej olim­pia­dy za­przy­jaź­ni­łem się z pol­ski­mi wio­śla­rza­mi, któ­rym słu­ży­łem po­mo­cą jako ofi­cjal­ny tłu­macz.

 (1.1) Sły­chać ostrze­gaw­czy głos wszyst­kich dzwo­nów – pisał mel­bo­ur­neń­ski pu­bli­cy­sta. – Ostat­nie ba­da­nia wy­ka­za­ły, że na 872 876 ka­to­li­ków w Mel­bo­ur­ne tylko 228 591 uczę­szcza na nie­dziel­ne msze.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Melbourne n., melbourneńczyk mos.

Wiktionary


melchicki

→ mel­chi­ta; mel­kic­ki


SJP.pl


melchior

sre­brzy­sto­bia­ły stop mie­dzi z ni­klem, cyn­kiem i że­la­zem


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. stop mie­dzi z ni­klem, cyn­kiem i że­la­zem;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mel­chior – imię mę­skie
  • Mel­chior – pla­ne­to­i­da o nu­me­rze ka­ta­lo­go­wym 3235
  • mel­chior – stop mie­dzi z ni­klem, cyn­kiem i że­la­zem
  • Mel­chior – let­nia sta­cja po­lar­na na­le­żą­ca do Ar­gen­ty­ny
  • Kac­per, Mel­chior i Bal­ta­zar (Trzej Kró­lo­wie, Trzej Mędr­cy, Trzej Ma­go­wie) – po­sta­cie z No­we­go Te­sta­men­tu

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmɛlxʲjɔr, AS: melχʹi ̯or

Wiktionary


melchiorostwo

Mel­chior z mał­żon­ką; Mel­chio­ro­wie


SJP.pl


melchiorowie

Mel­chior z mał­żon­ką; Mel­chio­ro­stwo


SJP.pl


melchiorowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mel­chio­ra lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


melchita

wyz­naw­ca Ko­ścio­ła mel­chic­kie­go (mel­kic­kie­go); mel­ki­ta


SJP.pl


melchitka

→ mel­chi­ta


SJP.pl

Patrz:

melchita

melchizedech

pod­staw­ka w mon­stran­cji, zwy­kle w kształ­cie półk­się­ży­ca, pod­trzy­mu­ją­ca ho­stię; mel­chi­ze­dek, lu­nu­la


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kośc. małe na­czyń­ko w kształ­cie półk­się­ży­ca, w któ­rym kon­se­kro­wa­na ho­stia jest umie­szcza­na w mon­stran­cji;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Za­kon­ni­ca wy­po­le­ro­wa­ła mel­chi­ze­de­cha i od­nio­sła go do za­kry­stii.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) melchizedek, lunula

Wiktionary


melchizedechianin

wyz­naw­ca wczes­no­chrze­ści­jań­skiej sekty an­ty­try­ni­tar­skiej, czczą­cej Mel­chi­ze­de­cha


SJP.pl


melchizedek

pod­staw­ka w mon­stran­cji, zwy­kle w kształ­cie półk­się­ży­ca, pod­trzy­mu­ją­ca ho­stię; mel­chi­ze­dech, lu­nu­la


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kośc. małe na­czyń­ko w kształ­cie półk­się­ży­ca, w któ­rym kon­se­kro­wa­na ho­stia jest umie­szcza­na w mon­stran­cji;

Wiktionary

Mel­chi­ze­dek (hebr. מַלְכִּי־צָדֶק) – po­stać bi­blij­na po­ja­wia­ją­ca się w Księ­dze Ro­dza­ju 14,18-20, przed­sta­wio­na jako ka­płan El-El­jo­na („Boga Naj­wyż­sze­go”) i król Sza­le­mu (Sa­le­mu, praw­do­po­dob­nie obec­nej Je­ro­zo­li­my). Wy­niósł chleb i wino na po­wi­ta­nie Abra­ma przy­by­wa­ją­ce­go po wy­gra­nej bit­wie. Zgod­nie z tra­dy­cyj­nie przy­ję­tą da­ta­cją epoki pa­triar­chów Iz­ra­e­la, uz­na­wa­ną np. przez Wil­lia­ma F. Al­brigh­ta oraz Al­brech­ta Alta, Mel­chi­ze­dek, jako współ­czes­ny Abra­ha­mo­wi, żył na po­cząt­ku dru­gie­go ty­siąc­le­cia p.n.e.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛlxʲiˈzɛdɛk, AS: melχʹizedek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Melchizedek mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) melchizedech, lunula

Wiktionary


melchizedekowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Mel­chi­ze­de­ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Melchizedek mos.

Wiktionary


meldometr

przy­rząd słu­żą­cy do oz­na­cza­nia tem­pe­ra­tur top­nie­nia ciał trud­no­to­pli­wych


SJP.pl


meldonium

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny sto­so­wa­ny w le­cze­niu nie­dokr­wie­nia, uży­wa­ny także jako śro­dek do­pin­gu­ją­cy


SJP.pl

Mel­do­nium ( mel­do­nium) – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy be­ta­in, lek sto­so­wa­ny w le­cze­niu nie­dokr­wie­nia oraz re­kon­wa­le­scen­cji po epi­zo­dach nie­dokr­wien­nych. Wy­ko­rzy­sty­wa­ny jako śro­dek pod­no­szą­cy wy­dol­ność w spor­cie wy­czy­no­wym. Ma bu­do­wę zbli­żo­ną do kar­ni­ty­ny i po wpro­wa­dze­niu do or­ga­niz­mu ob­ni­ża jej stę­że­nie wew­nątrz­ko­mór­ko­we. Od 1 stycz­nia 2016 roku za­ka­za­ny przez Świa­to­wą Agen­cję An­ty­do­pin­go­wą (WADA).

Wikipedia


meldować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. za­mel­do­wać)

 (1.1) zgła­szać fakt

 (1.2) zgła­szać obec­ność

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny mel­do­wać się (dk. za­mel­do­wać się)

 (2.1) zgła­szać swoją obec­ność

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mel­du­ję, że za­da­nie wy­ko­na­ne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meldowanie n., meldunek mrz.

 przym. meldunkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) donosić, informować

Wiktionary


meldunek

1. ra­port, zgło­sze­nie, do­nie­sie­nie;
2. zapis w książ­ce mel­dun­ko­wej;
3. w niek­tó­rych grach kar­cia­nych: zgło­sze­nie pary kart (dama i król) w tym samym ko­lo­rze


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ofi­cjal­nie prze­ka­za­na in­for­ma­cja

 (1.2) pot. zapis w książ­ce mel­dun­ko­wej osoby miesz­ka­ją­cej w ja­kimś miej­scu

 (1.3) karc. w ty­sią­cu: król i dama jed­na­ko­we­go ko­lo­ru bę­dą­ce w po­sia­da­niu jed­ne­go z gra­czy

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mel­du­nek, w woj­sku – spra­wo­zda­nie skła­da­ne prze­ło­żo­ne­mu
  • mel­du­nek, w pra­wie – okre­śle­nie adre­su sta­łe­go lub cza­so­we­go za­miesz­ka­nia okre­ślo­nej osoby.
  • Mel­du­nek – obraz olej­ny na­ma­lo­wa­ny przez bry­tyj­ską ma­lar­kę Mar­jo­rie Vio­let Wat­her­ston

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od pię­ciu ty­god­ni ra­dio­sta­cja na­da­je fał­szy­we mel­dun­ki. Ro­zu­miesz? Trze­ba oczy­ścić siat­kę, wy­e­li­mi­no­wać tego, kto zdra­dził.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛlˈdũnɛk, AS: meldũnek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meldowanie n.

 czas. meldować, zameldować, wymeldować

 przym. meldunkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) doniesienie, raport, informacja, ogłoszenie, zawiadomienie

 (1.2) zameldowanie

Wiktionary


meldunkowy

przy­miot­nik od: mel­du­nek


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mel­dun­kiem, od­no­szą­cy się do mel­dun­ku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pro­szę wy­peł­nić for­mu­larz mel­dun­ko­wy i wró­cić z nim do mnie.

 (1.1) Czy mel­dun­ko­we zmia­ny mają sens?

Wiktionary

Powiązane:

 czas. meldować ndk., zameldować dk.

 rzecz. meldunek mrz.

Wiktionary


meleager

po­stać z mi­to­lo­gii grec­kiej


SJP.pl

Me­le­a­ger (gr. Μελέαγρος Meléagros, łac. Me­le­a­ger) – w mi­to­lo­gii grec­kiej jeden z Ar­go­na­u­tów i he­ro­sów.

Ucho­dził za syna Oj­ne­u­sa i Altei. Z jego na­ro­dzi­na­mi wią­za­ła się prze­po­wied­nia Mojr, że bę­dzie żył do­pó­ki nie spło­nie po­chod­nia pa­lą­ca się pod­czas jego na­ro­dzin. Matka uga­si­ła ją więc zaraz po uro­dze­niu i ukry­ła w bez­piecz­nym miej­scu. Me­le­a­ger po­ślu­bił Kle­o­pa­trę, córkę Idasa, z którą miał córkę Po­ly­do­rę.

Wikipedia


melecjański

→ me­le­cja­nie


SJP.pl

Patrz:

melecjanie

melecjusz

imię mę­skie


SJP.pl

Me­le­cjusz – imię mę­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go, które prze­do­sta­ło się do Pol­ski za poś­red­nict­wem ła­ci­ny, pier­wot­nie zdrob­nie­nie od gr. imie­nia "Mélēs" ("Mélētos"), któ­re­go zna­cze­nie łączy się z gr. "mélō" — "tro­szczyć się". W śred­nio­wiecz­nej Pol­sce no­to­wa­no to imię od 1370 roku w nast.

Wikipedia


melekeok

rze­czow­nik, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Palau;

Wiktionary

Me­le­ke­ok – miej­sco­wość i stan na wy­spie Ba­belt­hu­ap w Palau. 7 paź­dzier­ni­ka 2006 na teren stanu Me­le­ke­ok zo­sta­ła ofi­cjal­nie prze­nie­sio­na sto­li­ca Palau (do­tych­cza­so­wą sto­li­cą było mia­sto Koror). Kom­pleks bu­dyn­ków rzą­do­wych i par­la­men­tu zbu­do­wa­ny zo­stał kilka ki­lo­me­trów od miej­sco­wo­ści Me­le­ke­ok w miej­scu zwa­nym Nge­rul­mud (taką nazwę otrzy­ma­ła nowa sto­li­ca kraju). Me­le­ke­ok jest sto­li­cą stanu. Miej­sco­wość we­dług da­nych sza­cun­ko­wych na rok 2013 liczy 662 miesz­kań­ców i jest siód­mą co do wiel­ko­ści w kraju.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛlɛˈkɛɔk, AS: melekeok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melekeokańczyk mos., melekeokanka ż.

 przym. melekeokański

Wiktionary


melekeokanka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Me­le­ke­o­ku

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlɛkɛɔˈkãŋka, AS: melekeokãŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Melekeok, melekeokańczyk

 przym. melekeokański

Wiktionary


melekeokańczyk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Me­le­ke­o­ku

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlɛkɛɔˈkãj̃n͇t͡ʃɨk, AS: melekeokãĩ ̯ṇčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Melekeok m.

:: fż. melekeokanka ż.

 przym. melekeokański

Wiktionary


melekeokański

przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do mia­sta Me­le­ke­ok

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlɛkɛɔˈkãj̃sʲci, AS: melekeokãĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melekeokańczyk m., melekeokanka ż., Melekeok

Wiktionary


meleks

mały, czę­ścio­wo od­kry­ty sa­mo­chód o na­pę­dzie elek­trycz­nym; melex (za­strze­żo­ny znak to­wa­ro­wy)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. mały elek­trycz­ny wózek do prze­wo­zu osób

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pan Ber­nard cią­gle jeź­dził me­lek­sem po pla­ca­cu peł­ne­go dzie­ci.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛlɛks, AS: meleks

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) melex

Wiktionary


meleksowy

przy­miot­nik od: me­leks


SJP.pl


melepeta

(r. męski) po­tocz­nie: nie­zdar­ny, mało in­te­li­gent­ny męż­czyz­na; gamoń, faj­tła­pa, nie­zda­ra, nie­do­łę­ga, gapa


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski lub mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pot. pejor. ktoś nie­zdar­ny, po­wol­ny, nie­mą­dry

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Taki z niego me­le­pe­ta, że nawet her­ba­tę po­tra­fi przy­pa­lić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlɛˈpɛta, AS: melepeta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melepeciarz m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gapa, fajtłapa, niezdara, gamoń, niedołęga

Wiktionary


meler

naz­wi­sko


SJP.pl


melex

mały, czę­ścio­wo od­kry­ty sa­mo­chód o na­pę­dzie elek­trycz­nym; me­leks


SJP.pl

Melex – pol­ski pro­du­cent elek­trycz­nych mi­kro­sa­mo­cho­dów, z sie­dzi­bą w Miel­cu, dzia­ła­ją­cy od 1971 roku.

Wikipedia


melfalan

sub­stan­cja czyn­na w pa­lia­tyw­nym le­cze­niu no­wot­wo­ro­wym


SJP.pl

Mel­fa­lan – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, lek na­le­żą­cy do po­chod­nych ipe­ry­tu azo­to­we­go, który za­wie­ra rod­nik fe­ny­lo­a­la­ni­no­wy. Ma wła­ści­wo­ści al­ki­lu­ją­ce, jest cy­to­sta­ty­kiem swo­i­stym dla cyklu ko­mór­ko­we­go. Dzia­ła wol­niej i jest mniej tok­sycz­ny niż np. cy­klo­fos­fa­mid.

Wikipedia


melia

melia in­dyj­ska - ga­tu­nek drze­wa z ro­dzi­ny miod­lo­wa­tych; miod­la in­dyj­ska


SJP.pl

Zo­bacz też: "Melia" – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny me­lio­wa­tych.

Melia – w mi­to­lo­gii grec­kiej jedna z oke­a­nid.

Była córką Oke­a­no­sa. Zo­sta­ła ko­chan­ką boga Apol­li­na, z któ­rym spło­dzi­ła Is­me­nio­sa i Te­me­ro­sa. Czczo­no ją wraz z Apol­li­nem w świą­ty­ni koło Te­ba­mi. Jej imie­niem naz­wa­no też źró­dło w sa­mych Te­bach. Niek­tó­re źró­dła po­da­ją, że wśród oke­a­nid była też inna Melia, mał­żon­ka boga rzeki Ina­chos.

Wikipedia


melibioza

dwu­cu­kier zbu­do­wa­ny z ga­lak­to­zy i glu­ko­zy, otrzy­my­wa­ny przez czę­ścio­wą hy­dro­li­zę ra­fi­no­zy


SJP.pl


meliczny

1. cha­rak­te­ry­stycz­ny dla me­li­ki; śpie­wa­ny;
2. po­ez­ja me­licz­na - grec­ka po­ez­ja li­rycz­na wy­ko­ny­wa­na przy akom­pa­nia­men­cie in­stru­men­tów mu­zycz­nych; me­li­ka


SJP.pl


melijski

→ Melos (wyspa)


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. zwią­za­ny z Melos, do­ty­czą­cy Melos (współcz. Milos)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Melos

Wiktionary


melika

1. od­mia­na li­ry­ki grec­kiej;
2. me­lo­dy­ka bez uwz­ględ­nie­nia rytmu


SJP.pl

Me­li­ka ( me­li­cus, z me­li­kós – do­ty­czą­cy śpie­wu, mu­zycz­ny) – jeden ze skład­ni­ków me­lo­dii, dobór in­ter­wa­łów bez uwz­ględ­nie­nia rytmu.

Dobór dźwię­ków (in­ter­wa­łów) za­le­ży od przy­ję­te­go sy­ste­mu to­nal­ne­go, w związ­ku z tym wy­róż­nia się ro­dza­je struk­tur me­licz­nych:

Ba­da­nia po­rów­naw­cze róż­nych struk­tur me­licz­nych mają za­sto­so­wa­nie też w pra­cach et­no­gra­ficz­nych.

Wikipedia


melikot

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. plot­kar­ka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk drzistula, fyrtula, klachula, klachulino, klapaczka, klebetnica, klekotka, klyta, paploła, tyrtula, tyrtulino, tyrtyna; gw. Śląsk Cieszyński fulandryna, klebetnica, lejana

Wiktionary


melilit

mi­ne­rał bo­ga­ty w wapń, spo­ty­ka­ny głów­nie w mag­mo­wych ska­łach wy­lew­nych


SJP.pl

Me­li­lit – mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów gru­po­wych. Nazwa po­cho­dzi z gr. "meli", czyli "miód" oraz "lit­hos", czyli "skała/ka­mień".

Grupa me­li­li­tów obej­mu­je krze­mia­ny, w któ­rych część ka­tio­no­wą sta­no­wi #PATRZ lub #PATRZ oraz ich ana­lo­gon struk­tu­ral­ny #PATRZ (har­dy­sto­nit). Skraj­ny­mi ogni­wa­mi sze­re­gu me­li­li­tów są:

Wikipedia


melilla

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hisz­pań­skie mia­sto bę­dą­ce en­kla­wą na te­ry­to­rium Ma­ro­ka;

Wiktionary

Me­lil­la ([], Ciu­dad Au­tó­no­ma de Me­lil­la) – mia­sto, jed­nost­ka ad­mi­ni­stra­cyj­na Hisz­pa­nii, w pół­noc­nej Afry­ce, na wschod­nim wy­brze­żu Ma­ro­ka. Sta­no­wi eks­kla­wę Hisz­pa­nii. Wolny port, ważny oś­ro­dek ry­bo­łów­stwa i przet­wór­stwa ryb­ne­go (głów­nie sar­dy­nek). Ma po­wierzch­nię 12,3 km². Licz­ba miesz­kań­ców (głów­nie Hisz­pa­nów) w roku 2025 wy­no­si­ła 87 067 osób, po­cho­dze­nia et­nicz­ne­go za­rów­no ibe­ryj­skie­go i ri­feń­skie­go.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do 1909 Me­lil­la była oku­po­wa­na przez Hisz­pa­nię.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈlʲila, AS: melʹila

Wiktionary


melina

miej­sce schro­nie­nia, zwła­szcza dla zło­dziei i po­kąt­ne­go hand­lu al­ko­ho­lem


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. kry­jów­ka prze­stęp­ców

 (1.2) pot. lokal pry­wat­ny, w któ­rym nie­le­gal­nie hand­lu­je się al­ko­ho­lem lub nar­ko­ty­ka­mi

 (1.3) pejor. po­drzęd­ny bar, w któ­rym gro­ma­dzi się mar­gi­nes spo­łecz­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) W miesz­ka­niu pod nami za ko­mu­ny funk­cjo­no­wa­ła me­li­na.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. melinować, zamelinować dk.

 rzecz. meliniara ż., meliniarka ż., meliniarstwo n., meliniarz mos.

 przym. meliniarski

 przysł. meliniarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) speluna

 (1.2) meta

Wiktionary


melinda

imię żeń­skie


SJP.pl

Me­lin­da – ro­dzaj mu­chó­wek z ro­dzi­ny pluj­ko­wa­tych (Cal­lip­ho­ri­dae).

Wikipedia


meliniara

ko­bie­ta zaj­mu­ją­ca się nie­le­gal­ną sprze­da­żą al­ko­ho­lu w miesz­ka­niu, albo prze­cho­wu­ją­ca u sie­bie skra­dzio­ne przed­mio­ty lub prze­stęp­ców


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. środ. ko­bie­ta pro­wa­dzą­ca me­li­nę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wczo­raj mi­li­cja zam­knę­ła me­li­nia­rę z na­prze­ciw­ka.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. zamelinować dk.

 rzecz. melina ż., meliniarka ż., meliniarstwo n.

:: fm. meliniarz m.

 przym. meliniarski

 przysł. meliniarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) meliniarka

Wiktionary


meliniarka

→ me­li­niarz


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) środ. ko­bie­ta pro­wa­dzą­ca me­li­nę

 (1.2) daw. środ. więz. ko­bie­ta da­ją­ca przy­tu­łek zło­dzie­jom

Wiktionary

Patrz:

meliniarz

Przykłady

 (1.1) Wczo­raj mi­li­cja zam­knę­ła me­li­niar­kę z na­prze­ciw­ka.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. zamelinować dk.

 rzecz. melina ż., meliniara ż., meliniarstwo n.

:: fm. meliniarz m.

 przym. meliniarski

 przysł. meliniarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) meliniara

Wiktionary


meliniarski

do­ty­czą­cy me­li­nia­rza, me­li­ny


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­li­ną, do­ty­czą­cy me­li­ny

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla me­li­ny

Wiktionary

Powiązane:

 czas. zamelinować dk.

 rzecz. melina ż., meliniara ż., meliniarka ż., meliniarstwo n., meliniarz mos.

 przysł. meliniarsko

Wiktionary


meliniarsko

przy­słó­wek

 (1.1) tak jak na me­li­nie

Wiktionary

Powiązane:

 czas. zamelinować dk.

 rzecz. meliniara ż., melina ż., meliniarka ż., meliniarstwo n., meliniarz mos.

 przym. meliniarski

Wiktionary


meliniarstwo

po­tocz­nie: ogół cech wła­ści­wych me­li­nia­rzom


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pro­ce­der pro­wa­dze­nia melin

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mi­li­cja za­trzy­ma­ła ją za me­li­niar­stwo.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. zamelinować dk.

 rzecz. melina ż., meliniara ż., meliniarka ż., meliniarz m.

 przym. meliniarski

 przysł. meliniarsko

Wiktionary


meliniarz

1. osoba ukry­wa­ją­ca u sie­bie prze­stęp­ców lub osoby po­szu­ki­wa­ne przez po­li­cję;
2. osoba po­kąt­nie hand­lu­ją­ca al­ko­ho­lem lub nar­ko­ty­ka­mi


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na pro­wa­dzą­cy me­li­nę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mi­li­cja za­trzy­ma­ła me­li­nia­rza z dru­gie­go pię­tra.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. melinować, zamelinować dk.

 rzecz. melina ż., meliniarstwo n.

:: fż. meliniara ż., meliniarka ż.

 przym. meliniarski

 przysł. meliniarsko

Wiktionary


melinit

ma­te­riał wy­bu­cho­wy skła­da­ją­cy się z kwasu pi­kry­no­we­go i ko­lo­dium


SJP.pl


melinować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. za­me­li­no­wać)

 (1.1) ukry­wać coś w me­li­nie

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny me­li­no­wać się

 (2.1) ukry­wać się w me­li­nie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melina ż., meliniarz mos.

 czas. zamelinować dk.

Wiktionary


meliny

miej­sce schro­nie­nia, zwła­szcza dla zło­dziei i po­kąt­ne­go hand­lu al­ko­ho­lem


SJP.pl


melioracja

ogół za­bie­gów słu­żą­cych do zwięk­sze­nia żyz­no­ści gleby


SJP.pl

Me­lio­ra­cja – za­bie­gi ma­ją­ce na celu trwa­łe po­lep­sze­nie rol­ni­czych zdol­no­ści pro­duk­cyj­nych gleb.

Do za­bie­gów tych za­li­cza­my: dre­no­wa­nie ce­ra­micz­ne i PVC, wy­ko­ny­wa­nie rowów na­wad­nia­ją­co-od­wad­nia­ją­cych, bu­do­wę zbior­ni­ków re­ten­cyj­nych, re­gu­la­cję rzek, ochro­nę prze­ciw­po­wo­dzio­wą, na­sa­dze­nia ro­ślin­no­ścią te­re­nów za­le­wo­wych i nie­u­żyt­ków rol­nych (fi­to­me­lio­ra­cje).

Wikipedia


melioracyjny

zwią­za­ny z me­lio­ra­cją


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­lio­ra­cją, słu­żą­cy do me­lio­ra­cji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meliorowanie n., melioracja ż.

Wiktionary


meliorant

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie prac me­lio­ra­cyj­nych; me­lio­ra­tor


SJP.pl


meliorantka

→ me­lio­rant


SJP.pl

Patrz:

meliorant

meliorator

rzad­ko: spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie prac me­lio­ra­cyj­nych; me­lio­rant


SJP.pl


melioratywny

w ję­zy­koz­naw­stwie: do­dat­ni, roz­strzy­ga­ją­cy o do­dat­nim od­cie­niu formy wy­ra­zo­wej


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) jęz. roz­strzy­ga­ją­cy o do­dat­nim za­bar­wie­niu formy wy­ra­zo­wej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlʲjɔraˈtɨvnɨ, AS: melʹi ̯oratyvny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dodatni, pozytywny

Wiktionary


meliorowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|me­lio­ro­wać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zmeliorowanie n., melioracja ż., meliorant m., meliorator m.

 czas. meliorować ndk., zmeliorować dk.

 przym. melioracyjny

Wiktionary


meliorować

1. wy­ko­ny­wać za­bie­gi po­lep­sza­ją­ce ja­kość gleby, zwła­szcza na­wad­niać lub osu­szać;
2. daw­niej: ulep­szać po­pra­wiać


SJP.pl


melioryzacja

na­bie­ra­nie przez wy­ra­zy za­bar­wie­nia do­dat­nie­go


SJP.pl


melioryzm

po­gląd fi­lo­zo­ficz­ny, we­dług któ­re­go dobro jest na­tu­ral­nym dą­że­niem czło­wie­ka, a dą­że­nie do zła wy­ni­ka z nie­wie­dzy lub błędu


SJP.pl

Me­lio­ryzm (z łac. "me­lior" – lep­szy) – prze­ko­na­nie o na­tu­ral­nym dą­że­niu czło­wie­ka ku dobru, ku temu co lep­sze, do­sko­nal­sze. Może być także po­strze­ga­ny jako sze­ro­ko po­ję­te do­sko­na­le­nie spo­łe­czeń­stwa. Wiąże się ono z prze­ko­na­niem, że wszel­kie dą­że­nia do celów złych biorą się z nie­wie­dzy lub błędu.

Wikipedia


meliowate

ro­dzi­na ro­ślin z rzędu myd­leń­cow­ców; miod­lo­wa­te


SJP.pl

Me­lio­wa­te, miod­lo­wa­te ("Me­lia­ce­ae" Juss.) – ro­dzi­na ro­ślin na­le­żą­ca do rzędu myd­leń­cow­ców "Sa­pin­da­les" (lub ru­tow­ców "Ru­ta­les" w niek­tó­rych uję­ciach sy­ste­ma­tycz­nych). Na­le­ży tu 50 ro­dza­jów z 641 ga­tun­ka­mi drzew wy­stę­pu­ją­cych w stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej.

Wikipedia


melisa

śró­dziem­no­mor­ska by­li­na z ro­dzi­ny war­go­wych; ro­jow­nik


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. kulin. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Me­lis­sa of­fi­ci­na­lis|L.|ref=tak., ro­śli­na lecz­ni­cza o owło­sio­nej ło­dy­dze i ja­jo­wa­tych li­ściach, kwit­ną­ca na nie­bie­sko lub ró­żo­wo, ma­ją­ca cy­try­no­wym za­pach, sto­so­wa­na także jako przy­pra­wa;

 (1.2) farm. spoż. napar spo­rzą­dzo­ny z liści me­li­sy (1.1)

 (1.3) farm. spoż. przy­pra­wa spo­rzą­dzo­na z liści me­li­sy (1.1)

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­li­sa – imię żeń­skie
  • Me­li­sa – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych, do tego ro­dza­ju na­le­ży Me­li­sa le­kar­ska
  • Me­li­sa – album sak­so­fo­ni­sty Przem­ka Dy­a­kow­skie­go

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Za­sa­dzi­łam tro­chę me­li­sy, bę­dzie jak zna­lazł na cho­ro­by.

 (1.2) Napij się me­li­sy, ból głowy po­wi­nien minąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈlʲisa, AS: melʹisa

Wiktionary

Powiązane:

 przym. melisowy, melisowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) melisa lekarska, rojownik, pszczelnik, matecznik, starzyszek, cytrynowe ziele

Wiktionary


meliska

her­bat­ka z me­li­sy


SJP.pl


melisowaty

mio­dow­nik me­li­so­wa­ty - ga­tu­nek ro­śli­ny z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych


SJP.pl

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) bot. przy­po­mi­na­ją­cy me­li­sę, ma­ją­cy cechy me­li­sy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melisa ż., meliska ż.

Wiktionary


melisowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­li­są, do­ty­czą­cy me­li­sy, za­wie­ra­ją­cy me­li­sę, otrzy­ma­ny z me­li­sy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melisa ż.

Wiktionary


melissa

imię żeń­skie


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­lis­sa – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Tek­sas
  • Me­lis­sa – ob­szar nie­mu­ni­cy­pal­ny w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Wir­gi­nia Za­chod­nia
  • Me­lis­sa – miej­sco­wość i gmina we Wło­szech
  • (8308) Julie-Mélissa – pla­ne­to­i­da z pasa głów­ne­go aste­ro­id
  • Me­lis­sa – album stu­dyj­ny duń­skiej grupy he­a­vy­me­ta­lo­wej Mer­cy­ful Fate
  • Me­lis­sa – album Me­lis­sy Man­che­ster
  • Me­lis­sa i Joey (ang. Me­lis­sa & Joey, od 2010) – ame­ry­kań­ski se­rial ko­me­dio­wy
  • Me­lis­sa P. – hisz­pań­sko-wło­ski film dra­ma­tycz­ny z 2005 roku
  • Me­lis­sa Auf der Maur – ka­na­dyj­ska ba­sist­ka i wo­ka­list­ka roc­ko­wa
  • Me­lis­sa Bar­re­ra – mek­sy­kań­ska ak­tor­ka fil­mo­wa oraz pio­sen­kar­ka
  • Me­lis­sa Be­lo­te – ame­ry­kań­ska pły­wacz­ka
  • Me­lis­sa Be­no­ist – ame­ry­kań­ska ak­tor­ka i wo­ka­list­ka

Wikipedia


melisówka

na­lew­ka na me­li­sie le­kar­skiej i przy­pra­wach sma­ko­wych


SJP.pl


melit

mi­ne­rał, sól gli­no­wa kwasu me­li­to­we­go, za­wie­ra­ją­ca wodę kry­sta­li­za­cyj­ną; wy­stę­pu­je w po­sta­ci te­tra­go­nal­nych krysz­ta­łów lub w zbi­tych sku­pie­niach barwy mio­do­wej; mio­do­wiec


SJP.pl


melita

imię żeń­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) rzad. imię|pol­ski|ż.

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­li­ta – per­so­ni­fi­ka­cja Malty lub Mal­tań­czy­ków
  • Me­li­ta – ko­me­dia Pier­re’a Cor­ne­il­le’a
  • Me­li­ta – mal­tań­skie przed­się­bior­stwo, ope­ra­tor te­le­ko­mu­ni­ka­cyj­ny
  • Me­li­ta FC – mal­tań­ski klub pił­kar­ski
  • Me­li­te – sta­ro­żyt­ne mia­sto na Mal­cie
  • Me­li­to­pol – mia­sto na Ukra­i­nie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Me­li­ta i je­stem pszcze­lar­ką oraz pier­ni­kar­ką z To­ru­nia.

 (1.1) Me­li­ta to rzad­kie imię żeń­skie w Pol­sce.

 (1.1) 10 marca przy­pa­da­ją imie­ni­ny Me­li­ty i Me­li­sy.

 (1.1) Am­bro­ży po­ślu­bił Me­li­tę do­pie­ro po skoń­cze­niu stu­diów.

 (1.1) W lipcu mi­nio­ne­go roku by­li­śmy z cio­cią Me­li­tą w Mu­ze­um Pszcze­lar­stwa w Swa­rzę­dzu.

 (1.1) Pani Me­li­to, pro­szę nas jutro od­wie­dzić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈlʲita, AS: melʹita

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: war. Melisa ż.

:: zdrobn. Melitka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. Melisa; zdrobn. Melitka

Wiktionary


melitoksyna

po­chod­na ku­ma­ry­ny, zwią­zek pow­sta­ją­cy w zgni­łej ko­ni­czy­nie; di­ku­ma­rol, an­ty­pro­trom­bi­na, an­ty­wi­ta­mi­na K


SJP.pl


melitopol

mia­sto na Ukra­i­nie


SJP.pl

Me­li­to­pol ( Мелітополь) – mia­sto po­ło­żo­ne w po­łud­nio­wo-wschod­niej czę­ści Ukra­i­ny, w ob­wo­dzie za­po­ro­skim. Od 2022 pod oku­pa­cją ro­syj­ską.

W mie­ście znaj­du­je się sta­cja ko­le­jo­wa. W po­bli­żu mia­sta znaj­du­je się pom­nik przy­ro­dy Ka­mia­na Mo­hy­ła.

Wikipedia


melitowy

kwas me­li­to­wy - ro­dzaj kwasu or­ga­nicz­ne­go


SJP.pl


melitoza

cu­kier znaj­du­ją­cy się w niek­tó­rych ro­śli­nach


SJP.pl


melityna

zwią­zek che­micz­ny znaj­du­ją­cy się w ja­dzie pszcze­lim


SJP.pl

Me­li­ty­na – głów­ny skład­nik jadu eu­ro­pej­skiej pszczo­ły miod­nej "Apis mel­li­fe­ra".

Me­li­ty­na sta­no­wi ponad 50% su­chej masy jadu. Jest to pep­tyd li­nio­wy, skła­da­ją­cy się z 26 reszt ami­nok­wa­so­wych, roz­pu­szczal­ny w wo­dzie oraz o wła­ści­wo­ściach am­fi­fi­lo­wych.

Wikipedia


melizanosalata

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. grec­ka pasta z pie­czo­nych ba­kła­ża­nów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na śnia­da­nie mam dziś me­li­za­no­sa­la­tę, oliw­ki i biały chleb.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlʲizãnɔsaˈlata, AS: melʹizãnosalata

Wiktionary


melizmat

w mu­zy­ce: ozdob­nik me­lo­dycz­ny, fi­gu­ra­cja śpie­wa­na na jed­nej sy­la­bie tek­stu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. ozdob­nik me­lo­dycz­ny, fi­gu­ra­cja zbu­do­wa­na z przy­najm­niej dwóch dźwię­ków, śpie­wa­na na jed­nej zgło­sce tek­stu;

Wiktionary

Me­liz­mat (gr.) – fi­gu­ra me­lo­dycz­na śpie­wa­na na jed­nej sy­la­bie tek­stu. W prak­ty­ce oz­na­cza to, że na jed­nej sy­la­bie wy­ko­nu­je się wiele dźwię­ków.

Me­liz­ma­ty­ka jest cha­rak­te­ry­stycz­na dla śpie­wu am­broz­jań­skie­go, cho­ra­łu gre­go­riań­skie­go (zwła­szcza na sło­wach "Amen" lub "Al­le­lu­ja") i mu­zy­ki orien­tal­nej.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. melizmatyka ż.

 przym. melizmatyczny

Wiktionary


melizmatyczny

→ me­liz­mat


SJP.pl

Patrz:

melizmat

melizmatyka

ozda­bia­nie śpie­wa­ne­go tek­stu fi­gu­ra­cja­mi na jed­nej sy­la­bie, cha­rak­te­ry­stycz­ne dla cho­ra­łu gre­go­riań­skie­go


SJP.pl


melić

cza­sow­nik

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. mleć

Wiktionary


melk

mia­sto w Au­strii


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Melk – po­wiat w kraju związ­ko­wym Dolna Au­stria
  • Melk – mia­sto w kraju związ­ko­wym Dolna Au­stria, w po­wie­cie Melk
  • Melk – rzeka, do­pływ Du­na­ju
  • He­in­rich von Melk – au­striac­ki pi­sarz
  • Melk – opact­wo
  • Melk – obóz kon­cen­tra­cyj­ny
  • Melk – szko­ła ka­to­lic­ka
  • Mälk

Wikipedia


melka

naz­wi­sko


SJP.pl


melki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. cu­kier­ki

Wiktionary


melkicki

→ mel­ki­ta; mel­chic­ki


SJP.pl


melkita

wyz­naw­ca Ko­ścio­ła mel­kic­kie­go (mel­chic­kie­go); mel­chi­ta


SJP.pl


melkitka

→ mel­ki­ta


SJP.pl

Patrz:

melkita

mellah

dziel­ni­ca ży­dow­ska w mia­stach pół­noc­no­a­fry­kań­skich


SJP.pl

rze­czow­nik

 (1.1) daw. dziel­ni­ca ży­dow­ska w mie­ście pół­noc­no­a­fry­kań­skim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛlːax, AS: me•laχ

Wiktionary


meller

naz­wi­sko


SJP.pl


mellotron

elek­tro­nicz­ny in­stru­ment kla­wi­szo­wy skon­stru­o­wa­ny w 1963 roku; me­lo­tron


SJP.pl


melnik

buł­gar­skie czer­wo­ne wino o wy­so­kiej ja­ko­ści; meł­nik


SJP.pl

Mel­nik, Meł­nik (bułg. "Мелник") – to najm­niej­sze mia­sto w Buł­ga­rii (216 miesz­kań­ców w 2011 roku), po­ło­żo­ne w po­łud­nio­wo-za­chod­niej czę­ści kraju, w ob­wo­dzie Bła­go­jew­grad, w gmi­nie San­dan­ski.

Wikipedia


melo

po­tocz­nie: ślina


SJP.pl

Melo – mia­sto we wschod­nim Urug­wa­ju, na wschod­nim krań­cu nie­wy­so­kie­go pasma Cu­chil­la Gran­de, na wy­so­ko­ści 80 m n.p.m. Po­ło­żo­ne jest około 60 km od gra­ni­cy z Bra­zy­lią. Lud­ność: 50,6 tys. (2004). Oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny de­par­ta­men­tu Cerro Largo.

Mia­sto zo­sta­ło za­ło­żo­ne 27 czerw­ca 1795 przez re­pre­zen­tu­ją­ce­go Kró­le­stwo Hisz­pa­nii Agustína de la Rosę.

Wikipedia


melodeklamacja

de­kla­mo­wa­nie ut­wo­rów li­te­rac­kich przy akom­pa­nia­men­cie mu­zy­ki; me­lo­re­cy­ta­cja


SJP.pl


melodeklamacyjny

przy­miot­nik od: me­lo­de­kla­ma­cja


SJP.pl


melodeklamatorka

→ me­lo­de­kla­ma­tor


SJP.pl

Patrz:

melodeklamator

melodeklamować

de­kla­mo­wać ut­wo­ry li­te­rac­kie przy akom­pa­nia­men­cie mu­zy­ki; me­lo­re­cy­to­wać


SJP.pl


melodia

obok rytmu i har­mo­nii jeden z pod­sta­wo­wych ele­men­tów dzie­ła mu­zycz­ne­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muz. ciąg dźwię­ków, każdy o okre­ślo­nej wy­so­ko­ści i cza­sie trwa­nia, roz­poz­na­wa­ny przez słu­cha­cza jako jedna ca­łość;

Wiktionary

Me­lo­dia – jeden z głów­nych ele­men­tów dzie­ła mu­zycz­ne­go; na­stęp­stwo dźwię­ków róż­nej wy­so­ko­ści, zor­ga­ni­zo­wa­nych w cza­sie i od­bie­ra­nych jako spój­na linia mu­zycz­na. Ter­min wy­wo­dzi się z grec­kich okre­śleń zwią­za­nych ze śpie­wem lub pie­śnią. Prze­bieg me­lo­dii kształ­tu­ją za­rów­no czyn­ni­ki wy­so­ko­ścio­we, takie jak dobór dźwię­ków, re­la­cje in­ter­wa­ło­we, skala i am­bi­tus, jak i czyn­ni­ki cza­so­we, zwią­za­ne z ryt­micz­nym upo­rząd­ko­wa­niem dźwię­ków.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mɛˈlɔdʲja, AS: melodʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melodyjność ż.

:: zdrobn. melodyjka ż.

 przym. melodyjny, melodyczny

 przysł. melodyjnie

Wiktionary


melodio

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: me­lo­dia

Wiktionary


melodramat

1. utwór dra­ma­tycz­ny, film lub po­wieść o sen­sa­cyj­nej fa­bu­le ob­fi­tu­ją­cy w sen­ty­men­tal­ne sceny;
2. hi­sto­ria, scena lub za­cho­wa­nie prze­sad­nie sen­ty­men­tal­ne i eg­zal­to­wa­ne;
3. utwór dra­ma­tycz­ny z mu­zy­ką i me­lo­de­kla­ma­cją, po­pu­lar­ny w XVIII w.


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) liter. film. teatr. sen­ty­men­tal­ny utwór o wart­kiej fa­bu­le prze­pla­ta­nej wąt­ka­mi mi­łos­ny­mi

 (1.2) sy­tu­a­cja nad­mier­nie sen­ty­men­tal­na

Wiktionary

Me­lo­dra­mat – utwór li­te­rac­ki, li­te­rac­ko-mu­zycz­ny lub fil­mo­wy o sen­sa­cyj­nej fa­bu­le na­sy­co­nej efek­ta­mi pa­te­tycz­no-sen­ty­men­tal­ny­mi i z za­war­tym w niej wąt­kiem mi­łos­nym.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. melodramatyczność ż., melodramatyzm mrz., melodramatyzowanie n.

 czas. melodramatyzować ndk.

 przym. melodramatyczny

 przysł. melodramatycznie

Wiktionary


melodramatyczny

→ me­lo­dra­mat


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy me­lo­dra­ma­tu

Wiktionary

Patrz:

melodramat

Powiązane:

 rzecz. melodramat m.

Wiktionary


melodyczność

cha­rak­te­ry­stycz­na w za­kre­sie me­lo­dii cecha ja­kie­goś ut­wo­ru, stylu, kom­po­zy­to­ra lub epoki; me­lo­dy­ka


SJP.pl


melodyczny

przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do me­lo­dy­ki

 (1.2) przest. me­lo­dyj­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melodyjność ż., melodia ż., melodyczność ż., melodyka ż.

 przysł. melodycznie

Wiktionary


melodyjka

1. zdrob­nie­nie od: me­lo­dia;
2. pro­sta, nie­skom­pli­ko­wa­na me­lo­dia; śpiew­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: me­lo­dia

Wiktionary

Powiązane:

 zob. melodia.

Wiktionary


melodyjnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób me­lo­dyj­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melodia ż., melodyjność ż.

 przym. melodyjny

Wiktionary


melodyjniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: me­lo­dyj­nie


SJP.pl


melodyjniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: me­lo­dyj­ny


SJP.pl


melodyjność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co me­lo­dyj­ne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melodia ż., melodyjka ż., melodyka ż., melodyk m.

 przym. melodyjny, melodyczny

 przysł. melodyjnie

Wiktionary


melodyjny

1. przy­jem­nie brzmią­cy; dźwięcz­ny; har­mo­nij­ny;
2. od­no­szą­cy się do me­lo­dii


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) o przy­jem­nym brzmie­niu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kwi­tły i pach­nia­ły młode lipy – roz­le­gał się wszę­dzie me­lo­dyj­ny gwar pszczół, trzmie­li, os, nie­przer­wa­ny krzyk kosów i pog­wi­zdy­wa­nie wilg.

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. melodyjnie

 rzecz. melodia ż., melodyjność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dźwięczny, harmonijny

Wiktionary


melodyk

muzyk kształ­tu­ją­cy motyw ut­wo­ru mu­zycz­ne­go


SJP.pl


melodyka

cha­rak­te­ry­stycz­na w za­kre­sie me­lo­dii cecha ja­kie­goś ut­wo­ru, stylu, kom­po­zy­to­ra lub epoki


SJP.pl

Me­lo­dy­ka – ele­ment dzie­ła mu­zycz­ne­go po­rząd­ku­ją­cy na­stęp­stwo dźwię­ków. Też: ze­spół cech me­lo­dii cha­rak­te­ry­stycz­nych dla da­ne­go stylu, epoki, grupy kom­po­zy­to­rów, np. me­lo­dy­ka ba­ro­ko­wa, me­lo­dy­ka w ut­wo­rach Fry­de­ry­ka Cho­pi­na.

Me­lo­dy­kę dzie­li się na: wo­kal­ną (prze­wa­ga se­kund, ogra­ni­czo­na ruch­li­wość) i in­stru­men­tal­ną (więk­sze zróż­ni­co­wa­nie in­ter­wa­ło­we).

Wikipedia


melodysta

kom­po­zy­tor uwy­dat­nia­ją­cy w ut­wo­rze mu­zycz­nym me­lo­dię


SJP.pl


melodystka

→ me­lo­dy­sta


SJP.pl

Patrz:

melodysta

melograf

przy­rząd umo­co­wa­ny przy for­te­pia­nie no­tu­ją­cy na pa­pie­rze zapis nu­to­wy gra­nej mu­zy­ki; pia­no­graf


SJP.pl

Me­lo­graf – sto­so­wa­ne w ba­da­niach mu­zy­ko­lo­gicz­nych do cią­głe­go, gra­ficz­ne­go przed­sta­wia­nia me­lo­dii lub mo­no­fo­nicz­nej ek­spre­sji wo­kal­nej o okre­ślo­nej wy­so­ko­ści dźwię­ku. Wy­ni­kiem jego dzia­ła­nia jest me­lo­gram, uka­zu­ją­cy zwy­kle wy­so­kość dźwię­ku i gło­śność jako funk­cje czasu.

Wikipedia


meloman

mi­ło­śnik mu­zy­ki; mu­zy­ko­man


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) mi­ło­śnik mu­zy­ki (w do­my­śle: kla­sycz­nej)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na kon­cert przysz­ło wielu me­lo­ma­nów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈlɔ̃mãn, AS: melõmãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melomania ż., melomaństwo n.

:: fż. melomanka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) audiofil

Wiktionary


melomania

uwiel­bie­nie mu­zy­ki, fa­scy­na­cja sztu­ką mu­zycz­ną


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) za­mi­ło­wa­nie do mu­zy­ki, zwła­szcza kla­sycz­nej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlɔ̃ˈmãɲja, AS: melõmãńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meloman mos., melomanka ż., melomaństwo n.

 przym. melomański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) melomaństwo

Wiktionary


melomanka

mi­ło­śnicz­ka mu­zy­ki


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta, która lubi słu­chać mu­zy­ki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlɔ̃ˈmãnka, AS: melõmãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melomania ż., melomaństwo n.

:: fm. meloman m.

 przym. melomański

Wiktionary


melomański

przy­miot­nik od: me­lo­man


SJP.pl


melon

1. ro­śli­na jed­no­rocz­na z ro­dza­ju dy­nio­wa­tych, wy­wo­dzą­ca się z tro­pi­kal­nej Afry­ki lub Azji; owoc tej ro­śli­ny;
2. ka­pe­lusz męski o twar­dym pół­ku­li­stym denku; me­lo­nik;
3. po­tocz­nie: mi­lion zło­tych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. ro­śli­na z ga­tun­ku ogó­rek melon, na­le­żą­ce­go do ro­dzi­ny jed­no­rocz­nych dy­nio­wa­tych;

 (1.2) spoż. ja­dal­ny owoc me­lo­na (1.1)

 (1.3) przen. slang. grub. wy­dat­na ko­bie­ca pierś

 (1.4) uczn. mi­lion a. ty­siąc zło­tych

 (1.6) więz. ostrzy­żo­na głowa

 (1.7) więz. ka­pe­lusz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Melon ro­śnie dziko w Afry­ce, dużej czę­ści Azji i w Au­stra­lii.

 (1.2) Me­lo­ny w 90% skła­da­ją się z wody; za­wie­ra­ją też dużo cukru.

 (1.3) Pew­nie do­sta­ła tę rolę, bo ma duże me­lo­ny!

 (1.4) Mówi, że ten komp kosz­tu­je melon.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛlɔ̃n, AS: melõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melonik m.

 przym. melonowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) cyc

Wiktionary


melonik

1. męski ka­pe­lusz o twar­dym, pół­ko­li­stym denku; dę­ciak;
2. zdrob­nie­nie od: melon


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sztyw­ny, pół­ko­li­sty ka­pe­lusz męski

 (1.2) zdrobn. od melon

Wiktionary

Me­lo­nik – ro­dzaj mę­skie­go na­kry­cia głowy, ka­pe­lusz z nie­wiel­kim ron­dem o pod­wi­nię­tej do góry kra­wę­dzi i wy­pu­kłym pół­ku­li­stym (po­dob­nym do po­łów­ki me­lo­na) den­kiem. Nie­miec­ka nazwa ta­kie­go ka­pe­lu­sza ("Me­lo­ne"), po­dob­nie jak fran­cu­ska ("cha­pe­au melon") oraz je­szcze w kilku in­nych ję­zy­kach także na­wią­zu­je do po­do­bień­stwa do tego owocu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) (…) tra­fił w rondo me­lo­ni­ka i strą­cił go w wąwóz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈlɔ̃ɲik, AS: melõńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melon m.

 przym. melonowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. sztywniak; lwów|dętek, baniaczek.; reg. pozn. globusik

Wiktionary


melonogłów

me­lo­no­głów wie­lo­zęb­ny - ga­tu­nek ssaka z ro­dzi­ny del­fi­no­wa­tych; del­fin gru­bo­gło­wy


SJP.pl


melonowaty

ma­ją­cy kształt me­lo­na, przy­po­mi­na­ją­cy melon


SJP.pl


melonowcowate

ro­dzi­na ro­ślin dwu­li­ścien­nych


SJP.pl

Me­lo­now­co­wa­te ("Ca­ri­ca­ce­ae" Du­mort) – ro­dzi­na ro­ślin na­le­żą­ca do rzędu ka­pu­stow­ców ("Bras­si­ca­les"). Na­le­ży tu 6 ro­dza­jów z 34–35 ga­tun­ka­mi. Wy­stę­pu­ją głów­nie w tro­pi­kal­nej czę­ści Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej i Środ­ko­wej, tylko jeden ro­dzaj ("Cy­li­co­morp­ha") w tro­pi­kal­nej Afry­ce.

Wikipedia


melonowcowaty

o ce­chach me­lo­now­co­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


SJP.pl


melonowiec

wy­so­ka by­li­na o po­kro­ju drze­wia­stym, upra­wia­na w kra­jach tro­pi­kal­nych ze wzglę­du na ja­dal­ne, żół­to­po­ma­rań­czo­we owoce przy­po­mi­na­ją­ce me­lo­ny; drze­wo me­lo­no­we, pa­pa­ja


SJP.pl

Me­lo­no­wiec ("Ca­ri­ca" L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny me­lo­now­co­wa­tych ("Ca­ri­ca­ce­ae"). W tra­dy­cyj­nym uję­ciu za­li­cza­nych było do niego ok. 20 ga­tun­ków ros­ną­cych w na­tu­rze w Ame­ry­ce Środ­ko­wej i Po­łud­nio­wej. W upra­wie sze­ro­ko roz­prze­strze­nio­ny w całej stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej jako ro­śli­na ja­dal­na zo­stał me­lo­no­wiec wła­ści­wy "C. pa­pa­ya". W no­wszych uję­ciach sy­ste­ma­tycz­nych ga­tun­ki tu za­li­cza­ne zo­sta­ły roz­dzie­lo­ne mię­dzy inne ro­dza­je, a w ro­dza­ju "Ca­ri­ca" zo­stał tylko "C. pa­pa­ya".

Wikipedia


melonowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­lo­na­mi, do­ty­czą­cy me­lo­nów, wy­ko­na­ny z me­lo­na

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) ma­ją­cy ja­kieś cechy me­lo­na np. smak, za­pach

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melon mrz., melonowiec mrz., melonik mrz.

Wiktionary


melony

1. ro­śli­na jed­no­rocz­na z ro­dza­ju dy­nio­wa­tych, wy­wo­dzą­ca się z tro­pi­kal­nej Afry­ki lub Azji; owoc tej ro­śli­ny;
2. ka­pe­lusz męski o twar­dym pół­ku­li­stym denku; me­lo­nik;
3. po­tocz­nie: mi­lion zło­tych


SJP.pl


melopea

w an­tycz­nej po­ez­ji grec­kiej: obrzę­do­wa pieśń ta­necz­na wy­ko­ny­wa­na przez aojdę przy akom­pa­nia­men­cie mu­zy­ki; me­lo­pe­ja


SJP.pl


melopeja

w an­tycz­nej po­ez­ji grec­kiej: obrzę­do­wa pieśń ta­necz­na wy­ko­ny­wa­na przez aojda przy akom­pa­nia­men­cie mu­zy­ki; me­lo­pea


SJP.pl


melorecytacja

de­kla­mo­wa­nie ut­wo­rów li­te­rac­kich przy akom­pa­nia­men­cie mu­zy­ki; me­lo­de­kla­ma­cja


SJP.pl

Me­lo­re­cy­ta­cja (me­lo­de­kla­ma­cja) – ar­ty­stycz­ne wy­gła­sza­nie ut­wo­rów li­te­rac­kich z to­wa­rzy­sze­niem mu­zy­ki.

Wikipedia


melorecytacyjny

przy­miot­nik od: me­lo­re­cy­ta­cja


SJP.pl


melorecytatorka

→ me­lo­re­cy­ta­tor


SJP.pl

Patrz:

melorecytator

melos

daw­niej w mu­zy­ce: po­ję­cie cha­rak­te­ry­zu­ją­ce me­lo­dycz­ną pod­sta­wę ut­wo­ru mu­zycz­ne­go


SJP.pl


melotron

elek­tro­nicz­ny in­stru­ment kla­wi­szo­wy skon­stru­o­wa­ny w 1963 roku; mel­lo­tron


SJP.pl

Me­lo­tron ( mel­lo­tron) – obok or­ga­nów Ham­mon­da, naj­po­wszech­niej uży­wa­ny in­stru­ment mu­zycz­ny z grupy elek­tro­fo­nów elek­tro­me­cha­nicz­nych ery przed­syn­te­za­to­ro­wej.

Me­lo­tron zo­stał skon­stru­o­wa­ny w 1963 roku i pro­du­ko­wa­ny był do 1986 roku. Pro­du­ko­wa­ła go an­giel­ska firma Stre­et­ly Elec­tro­nics.

Wikipedia


melpomena

sztu­ka te­a­tral­na; teatr


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. muza tra­ge­dii, jedna z to­wa­rzy­szek Apol­la; córka Zeusa i Mne­mo­sy­ne;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mel­po­me­na i jej sio­stry uś­wiet­nia­ły śpie­wem bie­sia­dy bosko-ludz­kie oraz uczty olim­pij­skie bogów.

 (1.1) Atry­bu­ta­mi Mel­po­me­ny były: maska tra­gicz­na, wie­niec z win­nej la­to­ro­śli i ma­czu­ga.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛlpɔ̃ˈmɛ̃na, AS: melpõmẽna

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Melpomene

Wiktionary


melpomene

w mi­to­lo­gii grec­kiej: muza tra­ge­dii, przed­sta­wia­na z maską tra­gicz­ną; Mel­po­me­na


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mel­po­me­ne – ro­dzaj pa­ją­ków z ro­dzi­ny lej­kow­co­wa­tych
  • Mel­po­me­ne – ro­dzaj pa­pro­ci z ro­dzi­ny pa­prot­ko­wa­tych
  • Mel­po­me­ne – pla­ne­to­i­da o nu­me­rze ka­ta­lo­go­wym 18
  • „Mel­po­me­ne” (HMS „Mel­po­me­ne”) – nazwa okrę­tów Royal Navy
  • Mel­po­me­ne (Mel­po­me­na) – w mi­to­lo­gii grec­kiej muza tra­ge­dii

Wikipedia


melszpajz

le­gu­mi­na pa­rzo­na z mąki, mleka i jaj; melsz­pejz


SJP.pl


melszpejz

le­gu­mi­na pa­rzo­na z mąki, mleka i jaj; melsz­pajz


SJP.pl


meltemi

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) me­te­o­rol. wiatr na Morzu Egej­skim wie­ją­cy latem, przy­no­szą­cy dobrą po­go­dę;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • etez­je – ro­dzaj wia­trów
  • Mel­te­mi (sy­stem ope­ra­cyj­ny) – sy­stem ope­ra­cyj­ny dla pro­stych te­le­fo­nów opar­ty na Li­nu­xie MeeGo

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) etezja

Wiktionary


melton

gruba tka­ni­na pła­szczo­wa z przę­dzy weł­nia­nej


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mel­ton – dy­strykt hrab­stwa Le­i­ce­sters­hi­re (An­glia)
    • Mel­ton Mow­bray – mia­sto w hrab­stwie Le­i­ce­sters­hi­re (An­glia)
  • Okręg wy­bor­czy Mel­ton
  • Mel­ton – miej­sco­wość w hrab­stwie East Ri­ding of Yorks­hi­re (An­glia)
  • Mel­ton – miej­sco­wość w hrab­stwie Suf­folk (An­glia)
  • Mel­ton Con­sta­ble – miej­sco­wość w hrab­stwie Nor­folk (An­glia)
  • Mel­ton Ross – miej­sco­wość w hrab­stwie Lin­colns­hi­re (An­glia)
  • Great Mel­ton – miej­sco­wość w hrab­stwie Nor­folk (An­glia)
  • High Mel­ton – miej­sco­wość w hrab­stwie South Yorks­hi­re (An­glia)
  • Litt­le Mel­ton – miej­sco­wość w hrab­stwie Nor­folk (An­glia)
  • West Mel­ton – miej­sco­wość w hrab­stwie South Yorks­hi­re (An­glia)
  • Mel­ton – mia­sto w sta­nie Wik­to­ria

Wikipedia


meluzyna

1. po­pu­lar­ny w śred­nio­wie­czu świecz­nik wi­szą­cy, umie­szcza­ny zaz­wy­czaj poś­rod­ku stro­pu sali ja­dal­nej;
2. ele­ment zdob­ni­czy świecz­ni­ków lub lu­ster w kształ­cie ko­bie­ty z ogo­nem ryby lub węża


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mit. książk. po­stać z li­te­ra­tu­ry śred­nio­wiecz­nej i mitów, pół-ko­bie­ta, pół-ryba;

Wiktionary

Me­lu­zy­na – we­dług le­gend i fol­klo­ru to ru­sał­ka wodna o po­sta­ci węża, która za­mie­ni­ła się w ko­bie­cą po­stać. We­dług jed­nej z wer­sji le­gend li­te­rac­kich z XIV wieku Me­lu­zy­na była cza­ro­dziej­ką. Taka wer­sja zo­sta­ła spi­sa­na w la­tach 1387–1393 przez Je­ha­na (Jeana) d’Arras, dwo­rza­ni­na księ­cia Jana de Berry.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. meluzyna ż.

Wiktionary


melville

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Her­man Mel­vil­le – pi­sarz
  • Mel­vil­le – miej­sco­wość w sta­nie Lu­iz­ja­na, w pa­ra­fii St. Lan­dry
  • Mel­vil­le – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie Nowy Jork, w hrab­stwie Suf­folk
  • Mel­vil­le – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie Rhode Is­land, w hrab­stwie New­port
  • Mel­vil­le (ang. Mel­vil­le Towns­hip) – gmina w sta­nie Iowa, w hrab­stwie Au­du­bon
  • Mel­vil­le (ang. Mel­vil­le Towns­hip) – gmina w sta­nie Min­ne­so­ta, w hrab­stwie Ren­vil­le
  • Mel­vil­le (ang. Mel­vil­le Towns­hip) – gmina w sta­nie Da­ko­ta Pół­noc­na, w hrab­stwie Fo­ster
  • Mel­vil­le – miej­sco­wość w pro­win­cji Sa­skat­che­wan
  • Za­to­ka Mel­vil­le’a – za­to­ka na wy­brze­żu Gren­lan­dii

Wikipedia


melzer

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Bar­ba­ra Mel­zer (ur. 1968) – pol­ska ak­tor­ka i pio­sen­kar­ka
  • Ge­rald Mel­zer (ur. 1990) – au­striac­ki te­ni­si­sta
  • Hagen Mel­zer (ur. 1959) – nie­miec­ki lek­ko­at­le­ta, bie­gacz
  • Iveta Mel­zer → Iveta Benešová
  • Józef Mel­zer (1881–1965) – pol­ski na­u­czy­ciel i pe­da­gog
  • Jürgen Mel­zer (ur. 1981) – au­striac­ki te­ni­si­sta
  • Man­fred Mel­zer (1944–2018) – nie­miec­ki du­chow­ny rzym­sko­ka­to­lic­ki, bi­skup
  • Mar­tin Mel­zer (1901–1944) – nie­miec­ki zbrod­niarz wo­jen­ny
  • Václav Mel­zer (1878–1968) – cze­ski na­u­czy­ciel i my­ko­log

Wikipedia


melzupa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zupa mlecz­na z mąką

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. melzupka

Wiktionary


melzupka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. zdrobn. od: mel­zu­pa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. melzupa ż.

Wiktionary


mem

w so­cjo­bio­lo­gii: jed­nost­ka in­for­ma­cji kul­tu­ro­wej


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kult. da­ją­ca się po­wie­lać i pod­le­ga­ją­ca ewo­lu­cji jed­nost­ka kul­tu­ry;

 (1.2) in­form. środ. in­ter­ne­to­we: chwyt­li­wy obra­zek, po­wie­la­ny przez ko­lej­ne osoby w in­ter­ne­cie;

 (1.3) jęz. trzy­na­sta li­te­ra al­fa­be­tów se­mic­kich (fe­nic­kie­go, arab­skie­go م, he­braj­skie­go מ, ara­mej­skie­go i sy­ryj­skie­go);

forma za­im­ka.

 (2.1) daw. N. i Ms. m. oraz n. od: mój

Wiktionary

Mem (od gr. mi­me­sis „na­śla­dow­nict­wo”) – w me­me­ty­ce najm­niej­sza jed­nost­ka in­for­ma­cji kul­tu­ro­wej (in­for­ma­cji prze­ka­zy­wa­nej po­za­ge­ne­tycz­nie), ana­lo­gicz­na do genu, bę­dą­ce­go jed­nost­ką ewo­lu­cji bio­lo­gicz­nej. Uj­mu­je się go jako au­to­no­micz­ną struk­tu­rę ne­u­ro­nal­ną i za­ra­zem no­śnik in­for­ma­cji kul­tu­ro­wej, a także jako jed­nost­kę in­for­ma­cji kul­tu­ro­wej za­pi­sy­wa­ną wy­łącz­nie w mózgu (jako no­śni­ku) albo za­rów­no w mózgu, jak i na in­nych no­śni­kach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Memy in­ter­ne­to­we z po­wo­dze­niem wy­ko­rzy­stu­je się w ce­lach re­kla­mo­wych.

 (2.1) Całem mem ser­cem, duszą nie­win­ną, / Ko­cham tę świę­tą zie­mię ro­dzin­ną, / Na któ­rej moja ko­ły­ska stała, / I któ­rej dawna karmi mię chwa­ła.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛ̃m, AS: mẽm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. memetyka ż., memetyk m., memplex, memiczność ż.

 przym. memetyczny, memiczny

 przysł. memetycznie, memicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mem internetowy

Wiktionary


membrana

cien­ka, sprę­ży­sta płyt­ka prze­no­szą­ca drga­nia aku­stycz­ne na me­cha­nicz­ne albo me­cha­nicz­ne na aku­stycz­ne


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. cien­ka ela­stycz­na prze­gro­da mię­dzy dwoma oś­rod­ka­mi

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mem­bra­na – ele­ment kon­struk­cyj­ny po­dze­spo­łów aku­stycz­nych i elek­tro­a­ku­stycz­nych
  • mem­bra­na – w in­stru­men­tach mu­zycz­nych z grupy mem­bra­no­fo­nów na­pię­ta na obrę­czy błona
  • mem­bra­na – ela­stycz­na prze­po­na od­dzie­la­ją­ca wnę­trze do­zow­ni­ka chro­ma­to­gra­fu ga­zo­we­go od oto­cze­nia
  • mem­bra­na – sprę­ży­sta prze­gro­da od­dzie­la­ją­ca dwie ko­mo­ry ma­szyn
  • mem­bra­na – bło­nia­sta, koń­co­wa część pół­po­kryw plusk­wia­ków róż­nos­krzy­dłych
  • mem­bra­na (brana) – ele­ment M-te­o­rii
  • mem­bra­na pół­prze­pu­szczal­na – ro­dzaj mem­bra­ny, która prze­pu­szcza niek­tó­re ro­dza­je czą­ste­czek a za­trzy­mu­je inne
  • kon­struk­cja mem­bra­no­wa
  • pompa mem­bra­no­wa
  • pusz­ka mem­bra­no­wa
  • stro­ny ujed­noz­nacz­nia­ją­ce:
    • dia­frag­ma

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mɛ̃mˈbrãna, AS: mẽmbrãna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. membranofon mrz.

 przym. membranowy

Wiktionary


membranofon

in­stru­ment per­ku­syj­ny, w któ­rym źró­dłem dźwię­ku jest drga­ją­ca skóra lub błona


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. in­stru­ment mu­zycz­ny, w któ­rym wi­bra­to­rem dźwię­ku jest mem­bra­na;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tam­bu­ryn za­li­czo­ny jest do mem­bra­no­fo­nów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛ̃mbrãˈnɔfɔ̃n, AS: mẽmbrãnofõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. membrana ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) instrument perkusyjny membranowy

Wiktionary


membranowy

przy­miot­nik od: mem­bra­na


SJP.pl


memecoin

[czy­taj: mem­kojn] kryp­to­wa­lu­ta opar­ta na memie in­ter­ne­to­wym, zwy­kle sil­nie spe­ku­la­cyj­na i po­zba­wio­na re­al­nej war­to­ści użyt­ko­wej


SJP.pl


memeja

(r. żeń­ski) ko­bie­ta po­wol­na, ospa­ła, nie­zor­ga­ni­zo­wa­na, nie­po­rad­na ży­cio­wo; także o męż­czyź­nie z sil­niej­szym za­bar­wie­niem ek­spre­syw­nym; nie­zda­ra, ofer­ma, cia­maj­da, ciapa


SJP.pl


memento

ro­dzaj ostrze­że­nia, prze­stro­gi


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) książk. przy­pom­nie­nie

 (1.2) książk. ostrze­że­nie, prze­stro­ga

 (1.3) rel. każda z dwu mod­litw za­czy­na­ją­cych się od słowa „me­men­to” pod­czas mszy rzym­sko­ka­to­lic­kiej

Wiktionary

Zo­bacz też: Me­men­to (sin­gel).

Me­men­to – ame­ry­kań­ski dra­mat dre­szczo­wy neo-noir z 2000 roku w re­ży­se­rii Chri­stop­he­ra No­la­na.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mɛ̃ˈmɛ̃ntɔ, AS: mẽmẽnto

Wiktionary


memetyczka

spe­cja­list­ka ba­da­ją­ca funk­cjo­no­wa­nie memów (jed­no­stek in­for­ma­cji kul­tu­ro­wej)


SJP.pl


memetyczny

→ me­me­ty­ka


SJP.pl

Patrz:

memetyka

memetyk

spe­cja­li­sta ba­da­ją­cy funk­cjo­no­wa­nie memów (jed­no­stek in­for­ma­cji kul­tu­ro­wej)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ba­dacz zaj­mu­ją­cy się me­me­ty­ką

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) ba­dacz­ka zaj­mu­ją­ca się me­me­ty­ką

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Memy (re­pli­ka­to­ry), zda­niem me­me­ty­ków, re­zy­du­ją w ludz­kim mózgu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. memetyka ż.

:: fż. memetyczka ż.

 przym. memetyczny

 przysł. memetycznie

Wiktionary


memetyka

dzie­dzi­na nauki ba­da­ją­ca funk­cjo­no­wa­nie memów (jed­no­stek in­for­ma­cji kul­tu­ro­wej)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. kult. dzie­dzi­na wie­dzy o pro­ce­sach re­pli­ka­cji i ewo­lu­cji memów, uwa­ża­na cza­sem za pa­ra­na­u­kę;

Wiktionary

Me­me­ty­ka ( me­me­tics) – nauka ba­da­ją­ca za­rów­no te­o­re­tycz­nie, jak i em­pi­rycz­nie, pro­ce­sy re­pli­ka­cji memów, ich roz­prze­strze­nia­nie się i ewo­lu­cję. Me­me­ty­ka jest pa­ra­dyg­ma­tem ewo­lu­cji kul­tu­ro­wej za­kła­da­ją­cym, że tak jak w ewo­lu­cji bio­lo­gicz­nej jed­nost­ką do­bo­ru jest gen, tak w ewo­lu­cji kul­tu­ro­wej jed­nost­ką do­bo­ru jest mem, czyli najm­niej­sza jed­nost­ka in­for­ma­cji kul­tu­ro­wej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Me­me­ty­ka jako nauka po­słu­gu­je się po­waż­nym apa­ra­tem po­ję­cio­wym (…).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mem mrz., memetyk mos., memetyczka ż.

 przym. memetyczny

 przysł. memetycznie

Wiktionary


memficki

przy­miot­nik od: Mem­fis (sta­ro­żyt­ne mia­sto w Egip­cie)


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) sta­roż. zwią­za­ny z Mem­fi­sem, do­ty­czą­cy Mem­fi­su

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Obyd­wa sy­stem re­li­gij­ne — he­lio­po­li­tań­ski i her­mo­po­li­tań­ski — się­ga­ją swymi po­cząt­ka­mi w epokę pre­hi­sto­rycz­ną Egip­tu, na­to­miast po­gląd trze­ci — mem­fic­ki — jest od nich młod­szy, gdyż pow­stał za pa­no­wa­nia dwóch pier­wszych dy­na­stii, a więc w dru­giej po­ło­wie III ty­siąc­le­cia p.n.e.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Memfis mrz.

Wiktionary


memfis

sta­ro­żyt­ne mia­sto egip­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. jedno z naj­waż­niej­szych miast sta­ro­żyt­ne­go Egip­tu;

Wiktionary

Mem­fis (gr. Μέμφις, "Mémphis") – grec­ka nazwa jed­ne­go z naj­waż­niej­szych miast sta­ro­żyt­ne­go Egip­tu, cen­trum po­li­tycz­ne­go, hand­lo­we­go i ad­mi­ni­stra­cyj­ne­go, oś­rod­ka kultu Ptaha, Sech­met i Apisa, sto­li­cy w epoce Sta­re­go Pań­stwa (III–VI dy­na­stia).

Współ­cze­śnie z mia­sta za­cho­wa­ły się fun­da­men­ty świą­ty­ni, reszt­ki pa­ła­cu kró­lew­skie­go i kilka wiel­kich po­są­gów; o jego daw­nej świet­no­ści świad­czą trzy roz­le­gle ne­kro­po­le: Abu­sir na pół­no­cy oraz Sak­ka­ra i Dah­szur na po­łud­niu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Poz­nał król naukę magów chal­dej­skich i ni­niw­skich, astro­lo­gów z Aby­dos, Sais i Mem­fis, ta­jem­ni­ce wró­żów, mi­sta­go­gów i epop­tów asy­ryj­skich i wróż­bi­tów-jas­no­wi­dzów z Bak­trii i Per­se­po­lis i prze­ko­nał się, że ich wie­dza jest li tylko ludz­ką wie­dzą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛ̃w̃fʲis, AS: mẽũ̯fʹis

Wiktionary

Powiązane:

 przym. memficki

Wiktionary


memiara

→ me­miarz


SJP.pl

Patrz:

memiarz

memiarka

po­tocz­nie: ko­bie­ta two­rzą­ca w in­ter­ne­cie chwyt­li­we in­for­ma­cje o cha­rak­te­rze hu­mo­ry­stycz­nym, zwy­kle w po­sta­ci fil­mi­ku, obraz­ka lub zdję­cia


SJP.pl


memiarz

po­tocz­nie: twór­ca memów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) slang. mi­ło­śnik lub twór­ca memów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stwo­rze­nie fał­szy­we­go na­gra­nia jest dziś ba­nal­nie pro­ste, a bę­dzie je­szcze łat­wiej­sze. Jeśli do­da­my do tego ge­ne­ra­to­ry głosu wier­nie na­śla­du­ją­ce barwę wy­bra­nej osoby, wkro­czy­my w świat, w któ­rym trud­no bę­dzie odróż­nić praw­dę od fik­cji, re­al­ne wy­stą­pie­nie po­li­ty­ka od gra­fi­ki stwo­rzo­nej przez me­mia­rza.

 (1.1) Czy teraz pro­ku­ra­tor bę­dzie ści­gał „me­mia­rzy” (…)?

 (1.1) Tam na bank jest ktoś pod­sta­wio­ny wśród do­rad­ców. Taki me­miarz, który pod­po­wia­da takie rze­czy że­by­śmy my zwy­kli lu­dzie mogli mieć bekę ;)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mem mrz., memiczność ż.

 przym. memiczny, memowy

 przysł. memicznie, memowo

Wiktionary


memicznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób me­micz­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mem mrz., memiarz mos., memiczność ż.

 przym. memiczny

Wiktionary


memiczność

→ me­micz­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co me­micz­ne

Wiktionary

Patrz:

memiczny

Przykłady

 (1.1) Me­micz­ność tego se­ria­lu jest nie­o­pi­sa­na – nie­mal­że każdy jeden od­ci­nek za­wie­ra wspa­nia­ły cytat, który stał się po­pu­lar­ny w sieci.

 (1.1) Nawet jeśli po­li­ty­cy źle zno­szą szy­der­cze memy ze swoim udzia­łem, to ich szta­by wie­dzą, że me­micz­ność przy­spa­rza kan­dy­da­tom po­pu­lar­no­ści.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mem mrz., memiarz mos.

 przym. memiczny, memowy

 przysł. memicznie, memowo

Wiktionary


memiczny

taki, o któ­rym łatwo można stwo­rzyć wiele memów; me­mot­wór­czy


SJP.pl

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) slang. młodz. in­spi­ru­ją­cy do two­rze­nia memów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. memiarz mos., mem mrz., memiczność ż.

 przysł. memicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) memotwórczy

Wiktionary


memik

zdrob­nie­nie od: mem (chwyt­li­wa in­for­ma­cja w in­ter­ne­cie)


SJP.pl


memistor

ele­ment elek­tro­che­micz­ny, in­te­gra­tor z pa­mię­cią ana­lo­go­wą, w któ­rym wy­ko­rzy­sta­no zja­wi­sko elek­tro­o­sa­dza­nia i elek­tro­roz­pu­szcza­nia


SJP.pl


memla

dziec­ko, które zwy­kle je bar­dzo mało, bez ape­ty­tu


SJP.pl


memnon

po­stać z mi­to­lo­gii grec­kiej


SJP.pl

Mem­non (gr. Μέμνων Mémnōn, łac. Mem­non) – w mi­to­lo­gii grec­kiej król Etio­pów, syn Eos ze związ­ku z Ti­to­no­sem, uczest­nik wojny tro­jań­skiej.

Był on silny, mężny i pię­kny, zabił An­ty­lo­cha i po­legł z ręki jego przy­ja­cie­la – Achil­le­sa pod Troją. Eos, zroz­pa­czo­na po stra­cie syna, padła do nóg Zeusa i wy­bła­ga­ła o uz­na­nie dla syna, aby miał cześć u ludzi, ni­cze­go nie pro­sząc dla sie­bie.

Wikipedia


memnonowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mem­no­na lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


memo

pre­cy­zyj­na, zwię­zła no­tat­ka do­ku­men­tu­ją­ca bie­żą­ce usta­le­nia, sto­so­wa­na w fir­mach, in­sty­tu­cjach i urzę­dach; no­tat­ka służ­bo­wa


SJP.pl


memorabilia

rze­czy wie­ko­pom­ne, godne za­pa­mię­ta­nia


SJP.pl

Me­mo­ra­bi­lia – dwu­pły­to­wy album ze­spo­łu Stare Dobre Mał­żeń­stwo, wy­da­ny 10 paź­dzier­ni­ka 2016.

Wikipedia


memorandum

no­tat­ka uszcze­gó­ła­wia­ją­ca lub wy­ja­śnia­ją­ca sta­no­wi­sko przed­sta­wio­ne przez jedną ze stron w trak­cie roz­mów lub w ust­nym oś­wiad­cze­niu; aide-mémoire


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) polit. nie­pod­pi­sa­ne i nie­pod­stem­plo­wa­ne je­szcze pismo, do­ku­ment dy­plo­ma­tycz­ny, mo­gą­cy być przed­mio­tem ro­ko­wań

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­mo­ran­dum bu­da­pesz­teń­skie
  • Me­mo­ran­dum Ko­za­ka
  • Me­mo­ran­dum Hoss­ba­cha
  • Me­mo­ran­dum Hot­te­la
  • Me­mo­ran­dum do­ty­czą­ce ucze­nia się przez całe życie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W dwa dni póź­niej rząd przed­sta­wił swój po­gląd w spe­cjal­nym me­mo­ran­dum zło­żo­nym w Fo­re­ign Of­fi­ce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛ̃mɔˈrãndũm, AS: mẽmorãndũm

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) aide-mémoire

Wiktionary


memoratywny

upa­mięt­nia­ją­cy; kom­me­mo­ra­cyj­ny, kom­me­mo­ra­tyw­ny, ko­me­mo­ra­cyj­ny, ko­me­mo­ra­tyw­ny


SJP.pl


memorialny

do­ty­czą­cy upa­mięt­nie­nia waż­nych wy­da­rzeń lub po­sta­ci z przesz­ło­ści


SJP.pl


memoriał

ro­dzaj ofi­cjal­ne­go pisma do władz


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) społ. polit. ofi­cjal­ne pismo do władz, które za­wie­ra proś­by lub uwagi do­ty­czą­ce waż­nych dla ogółu sprawch

 (1.2) sport. za­wo­dy spor­to­we dla ucz­cze­nia czy­jejś pa­mię­ci

 (1.3) hand. ekon. księ­ga hand­lo­wa przez­na­czo­na do księ­go­wa­nia obro­tów bez­go­tów­ko­wych

 (1.4) przest. pa­mięć, pa­mię­ta­nie

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • me­mo­riał – ro­dzaj ofi­cjal­ne­go pisma do władz:
    • Me­mo­riał 59
    • „Me­mo­riał o po­li­ty­ce ro­syj­skiej i od­bu­do­wa­niu Kró­le­stwa Pol­skie­go” Mi­cha­ła So­kol­nic­kie­go
    • „Me­mo­riał w spra­wie uży­wa­nia ję­zy­ka pol­skie­go” Ed­war­da Ra­czyń­skie­go
    • Me­mo­riał (1898) – pismo pol­skie­go wy­chodź­stwa do pa­pie­ża Leona XIII
  • me­mo­riał – za­wo­dy spor­to­we urzą­dza­ne dla ucz­cze­nia czy­jejś pa­mię­ci:
  • Sto­wa­rzy­sze­nie Me­mo­riał – ro­syj­ska or­ga­ni­za­cja badań hi­sto­rycz­nych i pro­pa­go­wa­nia wie­dzy o ofia­rach re­pre­sji ra­dziec­kich
  • list ot­war­ty
  • ma­ni­fest

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W tym samym cza­sie w An­glii za­czę­to roz­wa­żać ko­rzy­ści i nie­ko­rzy­ści pły­ną­ce dla Wiel­kiej Bry­ta­nii z moż­li­wej od­bu­do­wy pań­stwa pol­skie­go. Roz­wa­ża­nia te zna­la­zły wyraz w dwóch me­mo­ria­łach, opra­co­wa­nych je­sie­nią 1916 r.

 (1.2) Cały czas na me­mo­ria­le obec­ny był wójt, który do­pin­go­wał za­wod­ni­ków, a na końcu po­gra­tu­lo­wał spor­to­wej walki i wrę­czył na­gro­dy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. memorabilium n., memoryczność ż., memuar m.

 przym. memoriałowy, memoryczny, memuarowy

Wiktionary


memoriałowy

przy­miot­nik od: me­mo­riał


SJP.pl


memorystick

typ wy­mien­nych kart pa­mię­ci, uży­wa­ny np. w niek­tó­rych apa­ra­tach cy­fro­wych


SJP.pl


memoryzacja

za­cho­wy­wa­nie w pa­mię­ci; za­pa­mię­ty­wa­nie


SJP.pl


memotwórczy

sprzy­ja­ją­cy pow­sta­wa­niu memów; me­micz­ny


SJP.pl


memować

śro­do­wi­sko­wo: two­rzyć memy


SJP.pl


memowy

→ mem


SJP.pl

Patrz:

mem

memphis

[czy­taj: mem­fis] mia­sto w USA


SJP.pl

Memp­his – mia­sto i zna­czą­cy port rzecz­ny w środ­ko­wej czę­ści Sta­nów Zjed­no­czo­nych, w po­łud­nio­wo-za­chod­niej czę­ści hrab­stwa Shel­by, w sta­nie Ten­nes­see, nad rzeką Mis­si­si­pi. Nazwa po­cho­dzi od mia­sta Mem­fis w sta­ro­żyt­nym Egip­cie. We­dług da­nych z 2023 liczy 618,6 tys. miesz­kań­ców i obej­mu­je bli­sko 1,34 mln w ob­sza­rze me­tro­po­li­tal­nym.

Wikipedia


memrystor

jeden z pod­sta­wo­wych bier­nych ele­men­tów elek­tro­nicz­nych


SJP.pl

Mem­ry­stor (ang. "mem­ri­stor") – jeden z pod­sta­wo­wych bier­nych ele­men­tów elek­tro­nicz­nych; trzy po­zo­sta­łe to opor­nik (re­zy­stor), kon­den­sa­tor i cewka. Mem­ry­stor ( me­mo­ry re­si­stor – opor­nik z pa­mię­cią) dzia­ła jako po­je­dyn­cza ko­mór­ka pa­mię­ci, może być użyty do prze­cho­wy­wa­nia jed­ne­go bitu in­for­ma­cji, re­zy­stan­cja mem­ry­sto­ra może być ste­ro­wa­na prą­do­wo.

Wikipedia


memrystorowy

→ mem­ry­stor


SJP.pl

Patrz:

memrystor

memuar

daw­niej: pa­mięt­nik


SJP.pl


memuarowy

→ me­mu­ar; pa­mięt­ni­ko­wy


SJP.pl


memuarysta

daw­niej: autor me­mu­a­rów (pa­mięt­ni­ków); pa­mięt­ni­karz


SJP.pl


memuarystka

→ me­mu­a­ry­sta


SJP.pl

Patrz:

memuarysta

memuarystyczny

do­ty­czą­cy me­mu­a­ry­sty­ki (pa­mięt­ni­kar­stwa); pa­mięt­ni­kar­ski


SJP.pl


memuarystyka

daw­niej: pi­sa­nie me­mu­a­rów (pa­mięt­ni­ków); pa­mięt­ni­kar­stwo


SJP.pl


memłanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|me­młać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niememłanie n.

 czas. memłać ndk.

Wiktionary


memłać

ma­młać; po­tocz­nie:
1. prze­wra­cać ję­zy­kiem w buzi; mam­lać, mam­leć;
2. gnieść coś, bru­dzić i po­nie­wie­rać


SJP.pl


men

po­tocz­nie, cza­sa­mi iro­nicz­nie, o chło­pa­ku, męż­czyź­nie


SJP.pl

skró­to­wiec

 (1.1) = Mi­ni­ster­stwo Edu­ka­cji Na­ro­do­wej;

Wiktionary

Men (niem. "Main", łac. "Mo­e­nus", "Menus", śrłac. "Mo­go­nus") – rzeka w środ­ko­wych Niem­czech o dłu­go­ści 524 km.

Źró­dło w Smre­cza­nach (Biały Men, "Weißer Main") i Jurze Fran­koń­skiej (Czer­wo­ny Men, "Roter Main"), pły­nie przez Ba­wa­rię i Hesję i ucho­dzi do Renu w Mainz-Ka­stel (dziel­ni­cy Wies­ba­den).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) MEN ma swoją sie­dzi­bę w War­sza­wie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛ̃n, AS: mẽn

Wiktionary


menacha

po­tocz­nie: duża me­naż­ka


SJP.pl


menachem

imię mę­skie


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­na­chem – król Iz­ra­e­la (pań­stwa pół­noc­ne­go) w la­tach 752–742 p.n.e.
  • Me­na­chem – pow­sta­niec ży­dow­ski bio­rą­cy udział w woj­nie ży­dow­skiej (66–73)

Wikipedia


menachinon

wi­ta­mi­na K2, roz­pu­szczal­na w tłu­szczach; far­no­chi­non


SJP.pl


menada

1. ko­bie­ta w sta­nie ek­sta­zy w cza­sie uro­czy­sto­ści ku czci Dio­ni­zo­sa; ba­chant­ka;
2. w prze­no­śni o ko­bie­cie nie­na­tu­ral­nie pod­nie­co­nej


SJP.pl


menadion

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy chi­no­nów; wi­ta­mi­na K3


SJP.pl

Me­na­dion – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy chi­no­nów, syn­te­tycz­na pro­wi­ta­mi­na roz­pu­szczal­na w tłu­szczach, okre­śla­na jako wi­ta­mi­na K3, sto­so­wa­na jako lek he­mo­sta­tycz­ny.

Wikipedia


menadżer

1. kie­row­nik, za­rząd­ca przed­się­bior­stwa; ma­na­ger, me­ne­dżer;
2. osoba or­ga­ni­zu­ją­ca wy­stę­py estra­do­we lub im­pre­zy spor­to­we, kie­ru­ją­ca spra­wa­mi kon­trak­to­wy­mi ar­ty­stów lub spor­tow­ców, opie­ku­ją­ca się ich in­te­re­sa­mi; me­ne­dżer, me­na­żer, ma­na­ger, agent


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ekon. kie­row­nik;

 (1.2) osoba, która zaj­mu­je się re­pre­zen­to­wa­niem ar­ty­sty, spor­tow­ca lub ich ze­spo­łu

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) in­form. pro­gram za­rzą­dza­ją­cy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛ̃ˈnad͡ʒɛr, AS: mẽnaǯer

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. manager m., menedżer m., menadżeryzm m., management m., menadżerowanie n.

:: fż. menadżerka ż., menedżerka ż.

 czas. menadżerować ndk.

 przym. menadżerski, managerski

 przysł. menadżersko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kierownik, zarządca, manager, menedżer

Wiktionary


menadżerka

→ me­na­dżer; me­na­żer­ka, ma­na­ger­ka, me­ne­dżer­ka


SJP.pl


menago

po­tocz­nie: ma­na­ger, kie­row­nik


SJP.pl


menaion

12 ksiąg o ży­wo­cie świę­tych, uło­żo­ne w po­rząd­ku świę­to­wa­nia ich pa­mię­ci we­dług ka­len­da­rza pra­wo­sław­ne­go


SJP.pl


menakme

okres w życiu ko­bie­ty od pier­wszej do ostat­niej men­stru­a­cji


SJP.pl

Me­nak­me – okres w życiu ko­bie­ty od pier­wszej do ostat­niej mie­siącz­ki, czyli od końca okre­su doj­rze­wa­nia do me­no­pa­u­zy.

Wikipedia


menam

rzeka w Azji


SJP.pl

Menam (taj. "Chao Phra­ya") – rzeka na Pół­wy­spie In­do­chiń­skim w za­chod­niej Taj­lan­dii.

Przy jej uj­ściu do Za­to­ki Taj­landz­kiej po­ło­żo­ny jest Bang­kok, sto­li­ca Taj­lan­dii. Dłu­gość ok. 365 km, po­wierzch­nia do­rze­cza 160 tys. km². Menam pow­sta­je z po­łą­cze­nia rzek: Ping (590 km) i Nan (627 km), pły­nie przez Ni­zi­nę Me­na­mu (Czau Praja), a ucho­dząc do Za­to­ki Taj­landz­kiej two­rzy roz­le­głą deltę. Jest wy­ko­rzy­sty­wa­na do na­wad­nia­nia, że­glu­gi i spła­wu drew­na.

Wikipedia


menamski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Me­na­mem, do­ty­czą­cy Me­na­mu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Menam mrz.

Wiktionary


menander

obce imię mę­skie


SJP.pl

Zo­bacz też: Me­nan­der (ujed­noz­nacz­nie­nie).

Me­nan­der ( Μένανδρος "Me­nan­dros", 342–291 p.n.e.) – sta­ro­żyt­ny poeta grec­ki, głów­ny przed­sta­wi­ciel ko­me­dii nowej i ko­me­dii cha­rak­te­rów.

Po­cho­dził z ro­dzi­ny, która za­pew­ni­ła mu sta­ran­ne wy­cho­wa­nie i wyksz­tał­ce­nie.

Wikipedia


menarche

pier­wsze krwa­wie­nie mie­siącz­ko­we u dziew­cząt


SJP.pl

Me­nar­che – okre­śle­nie oz­na­cza­ją­ce wy­stą­pie­nie u dziew­cząt pier­wszej mie­siącz­ki (pier­wsze­go cyklu men­stru­a­cyj­ne­go).

Me­nar­che wy­stę­pu­je po 14 mie­sią­cach od szczy­tu skoku pok­wi­ta­nio­we­go. Wiek me­nar­che jest zew­nątrz­po­pu­la­cyj­nie jak i wew­nątrz­po­pu­la­cyj­nie zróż­ni­co­wa­ny, za­le­ży od czyn­ni­ków ge­ne­tycz­nych i czyn­ni­ków śro­do­wi­sko­wych.

Wikipedia


menassa

imię żeń­skie


SJP.pl


menat

w sta­ro­żyt­nym Egip­cie: na­szyj­nik z ko­ra­li­ków, uży­wa­ny jako amu­let lub in­stru­ment mu­zycz­ny


SJP.pl

Menat – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Ower­nia-Rodan-Alpy, w de­par­ta­men­cie Puy-de-Dôme.

We­dług da­nych na rok 1990 gminę za­miesz­ki­wa­ło 640 osób, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła 32 osoby/km² (wśród 1310 gmin Ower­nii Menat pla­su­je się na 336. miej­scu pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści, na­to­miast pod wzglę­dem po­wierzch­ni na miej­scu 451.).

Wikipedia


menaż

1. prze­sta­rza­le:
a) ka­sy­no woj­sko­we
b) go­spo­dar­stwo do­mo­we
2. daw­niej: oszczęd­ne go­spo­da­ro­wa­nie


SJP.pl

Menaż – w ga­stro­no­mii okre­śle­nie ele­men­tu za­sta­wy sto­ło­wej w po­sta­ci sto­ja­ka na przy­pra­wy ułat­wia­ją­ce­go ich prze­no­sze­nie. Po­pu­lar­ny w lo­ka­lach ga­stro­no­micz­nych, nie­kie­dy na­zy­wa­ny bywa rów­nież "przy­praw­ni­kiem".

W pod­sta­wo­wej wer­sji po­sia­da miej­sca na sol­nicz­kę i pieprz­nicz­kę, jed­nak można spot­kać bar­dziej ro­zbu­do­wa­ne me­na­że, które mogą po­mie­ścić wię­cej po­jem­ni­ków z przy­pra­wa­mi syp­ki­mi lub płyn­ny­mi, ta­ki­mi jak ocet, oliwa, maggi, pa­pry­ka, a także np. wy­ka­łacz­ki.

Wikipedia


menaża

kuch­nia lub sto­łów­ka woj­sko­wa


SJP.pl


menażer

osoba or­ga­ni­zu­ją­ca wy­stę­py estra­do­we lub im­pre­zy spor­to­we, kie­ru­ją­ca spra­wa­mi kon­trak­to­wy­mi ar­ty­stów lub spor­tow­ców, opie­ku­ją­ca się ich in­te­re­sa­mi; me­na­dżer, me­ne­dżer, ma­na­ger, agent


SJP.pl


menażeria

1. daw­niej: klat­ki z dzi­ki­mi zwie­rzę­ta­mi prze­wo­żo­ne i wy­sta­wia­ne dla roz­ryw­ki pu­blicz­no­ści; także: miej­sce gdzie się trzy­ma i po­ka­zu­je te zwie­rzę­ta;
2. prze­no­śnie: grupa ludzi o nie­ty­po­wym wy­glą­dzie lub upo­do­ba­niach; także: zbiór dzi­wacz­nych przed­mio­tów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. zool. nie­co­dzien­ne ga­tun­ki zwie­rząt w klat­kach ob­wo­żo­ne w ce­lach po­ka­zo­wych;

 (1.2) hist. zool. po­mie­szcze­nie lub ze­spół kla­tek, gdzie prze­trzy­my­wa­ne są nie­co­dzien­ne ga­tun­ki zwie­rząt

Wiktionary

Zo­bacz też: "Me­na­że­ria" – film ko­me­dio­wy.

Me­na­że­ria (z fr. "ménagerie" – me­na­że­ria od "ménager" – oszczę­dzać, po­kie­ro­wać czymś, ob­my­ślić z "ménage" – go­spo­dar­stwo (do­mo­we), mał­żeń­stwo):

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛ̃naˈʒɛrʲja, AS: mẽnažerʹi ̯a

Wiktionary


menażerka

→ me­na­żer; ma­na­ger­ka, me­na­dżer­ka, me­ne­dżer­ka


SJP.pl


menażeryjny

przy­miot­nik od: me­na­że­ria


SJP.pl


menażka

bla­sza­ne na­czy­nie z po­kryw­ką, uży­wa­ne do po­sił­ków w woj­sku i na obo­zach tu­ry­stycz­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) harc. wojsk. lekki me­ta­lo­wy po­jem­nik słu­żą­cy do spo­ży­wa­nia po­sił­ków, cza­sa­mi też do ich przy­go­to­wy­wa­nia;

Wiktionary

Me­naż­ka – lekki, za­my­ka­ny po­jem­nik, dwu- lub trzy­czę­ścio­wy, słu­żą­cy jako na­czy­nie do spo­ży­wa­nia po­sił­ków, a cza­sem też ich przy­go­to­wy­wa­nia (szcze­gól­nie cie­płych). Me­naż­ka uży­wa­na jest głów­nie przez żoł­nie­rzy i tu­ry­stów.

Me­naż­ka zaz­wy­czaj wy­ko­na­na jest z alu­mi­nium. Dzię­ki temu me­naż­ka jest mniej­szym ob­cią­że­niem w ek­wi­pun­ku.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mɛ̃ˈnaʃka, AS: mẽnaška

Wiktionary


menażki

bla­sza­ne na­czy­nie z po­kryw­ką, uży­wa­ne do po­sił­ków w woj­sku i na obo­zach tu­ry­stycz­nych


SJP.pl


menażować

daw­niej:
1. sza­no­wać, szczę­dzić;
2. go­spo­da­ro­wać


SJP.pl


menceniarz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) polit. neol. zwo­len­nik Sła­wo­mi­ra Men­ce­na

Wiktionary


menchia

ro­śli­na z ro­dzi­ny goź­dzi­ko­wa­tych


SJP.pl

Men­chia ("Mo­en­chia") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny goź­dzi­ko­wa­tych obej­mu­ją­cy trzy ga­tun­ki. Wy­stę­pu­ją one w ba­se­nie Morza Śró­dziem­ne­go, skąd in­tro­du­ko­wa­ne zo­sta­ły do Ame­ry­ki Pół­noc­nej, Afry­ki po­łud­nio­wej i Au­stra­lii. Nazwa ro­dza­jo­wa upa­mięt­nia nie­miec­kie­go bo­ta­ni­ka – Con­ra­da Mo­en­cha (1744–1805). W Pol­sce od­no­to­wy­wa­no jako zaw­le­ka­ne przej­ścio­wo dwa ga­tun­ki – men­chię man­tej­ską i wznie­sio­ną.

Wikipedia


menda

1. wul­gar­nie, obel­ży­wie o czło­wie­ku
2. ga­tu­nek ma­leń­kie­go owada z rzędu wszy; men­do­wesz­ka; wesz ło­no­wa


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. wesz ło­no­wa, men­do­wesz­ka

 (1.2) przen. pot. czło­wiek podły

 (1.3) przen. pot. czło­wiek głupi, nie­zdar­ny

 (1.4) przen. wulg. po­li­cjant

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy za­u­wa­ży­łam, że w po­ście­li są mendy, to mu­sia­łam ją wy­go­to­wać, żeby po­gi­nę­ły.

 (1.2) Ta dy­rek­tor­ska menda ob­cię­ła mi pen­sję!

 (1.3) Co za menda, po­ży­czy­łem mu rower, a ten na pier­wszym za­krę­cie wy­wa­lił się i je­szcze kie­row­ni­cę mi skrzy­wił.

 (1.4) Wa­łę­sa się i szwen­da, pier­do­lo­na menda.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛ̃nda, AS: mẽnda

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) wredol, podlec, świnia, gnida, bydlak, bydlę, gad, gadzina, łajdak, łachudra, łotr, kanalia, padalec, plugawiec, skurczybyk, skurkowaniec, sobaka, swołocz, szubrawiec, szuja, ścierwo, niegodziwiec, nikczemnik, parszywiec, kreatura

 (1.4) pot. obraź. pies; pot. gliniarz, glina, pan władza; pot. żart. misiek, miś, misiak, smerf

Wiktionary


mendak

naz­wi­sko


SJP.pl


mendel

1. prze­sta­rza­łe: 15 sztuk cze­goś (zwła­szcza jaj), 1/4 kopy
2. pięt­na­ście lub mniej sno­pów zboża usta­wia­nych razem na polu po żni­wach


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przest. miar. 15 sztuk cze­goś;

 (1.2) przest. roln. kupka skła­da­ją­ca się z pięt­na­stu (cza­sem dwu­na­stu lub dzie­się­ciu) sno­pów zboża;

Wiktionary

Men­del (z niem. "man­del") – zwy­cza­jo­wa miara licz­bo­wa: 15 sztuk, czyli 1/4 kopy, sto­so­wa­ne w Pol­sce od XIV wieku. Cza­sa­mi men­del li­czył 16 (men­del chłop­ski).

Miara sto­so­wa­na w od­nie­sie­niu do pro­duk­tów rol­nych np. jajek, dro­biu. Okre­śle­nie to bywa je­szcze spo­ty­ka­ne na ba­za­rach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Wy­cho­dził na wzgó­rza prze­de dniem, scho­dził późno w nocy i żął, snop­ki wią­zał, mend­le ukła­dał a roz­my­ślał…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛ̃ndɛl, AS: mẽndel

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) reg. śl. mondel

Wiktionary


mendelejew

naz­wi­sko, np. Dmi­trij Iwa­no­wicz Men­de­le­jew (1834-1907), che­mik ro­syj­ski, twór­ca okre­so­we­go ukła­du pier­wiast­ków


SJP.pl


mendelek

zdrob­nie­nie od: men­del


SJP.pl


mendelew

pro­mie­niot­wór­czy pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Md, nie­wy­stę­pu­ją­cy w sta­nie na­tu­ral­nym w przy­ro­dzie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Md i licz­bie ato­mo­wej 101;

Wiktionary

Men­de­lew (Md, men­de­le­vium) – pier­wia­stek che­micz­ny z grupy ak­ty­now­ców w ukła­dzie okre­so­wym. Nazwa po­cho­dzi od naz­wi­ska che­mi­ka Dmi­tri­ja Men­de­le­je­wa. Cza­sa­mi w li­te­ra­tu­rze jest sto­so­wa­ny błęd­ny sym­bol Mv.

Pier­wia­stek otrzy­ma­no po raz pier­wszy w 1955 r. pod kie­run­kiem Al­ber­ta Ghior­so z Ber­ke­ley w Ka­li­for­nii, USA bom­bar­du­jąc 253Es cząst­ka­mi α.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jakie wła­ści­wo­ści che­micz­ne ma men­de­lew?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛ̃nˈdɛlɛf, AS: mẽndelef

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mendelewowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. Md

Wiktionary


mendelewowy

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy men­de­le­wu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mendelew m.

Wiktionary


mendelista

zwo­len­nik men­de­liz­mu


SJP.pl


mendelistka

zwo­len­nicz­ka men­de­liz­mu


SJP.pl


mendelistyczny

→ men­de­lizm


SJP.pl

Patrz:

mendelizm

mendelizm

te­o­ria ge­ne­tycz­na w bio­lo­gii, przyj­mu­ją­ca, że geny w pro­ce­sie rozm­na­ża­nia się osob­ni­ków nie ule­ga­ją zmia­nie, lecz roz­dzie­la­ją się i łączą ze sobą two­rząc różne kom­bi­na­cje cech


SJP.pl


mendelssohn-bartholdy

naz­wi­sko, m.in.: Jakob Lud­wig Felix Men­dels­sohn Bart­hol­dy (1809-1847), nie­miec­ki kom­po­zy­tor


SJP.pl


menderes

rzeka w Tur­cji


SJP.pl


mendes

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Eva Men­des (ur. 1974) – ame­ry­kań­ska ak­tor­ka
  • Ive Men­des – bra­zy­lij­ska pio­sen­kar­ka
  • Pedro Men­des – stro­na ujed­noz­nacz­nia­ją­ca
  • Sam Men­des (ur. 1965) – bry­tyj­ski re­ży­ser
  • Sérgio Men­des (ur. 1941) – bra­zy­lij­ski muzyk
  • Shawn Men­des (ur. 1998) – ka­na­dyj­ski pio­sen­karz i autor tek­stów
  • Tiago Men­des (ur. 1981) – por­tu­gal­ski pił­karz
  • Men­des – sta­ro­żyt­na osada w Egip­cie
  • Men­des – jed­nost­ka osad­ni­cza w USA
  • Men­des – mia­sto i gmina w Bra­zy­lii, w sta­nie Rio de Ja­ne­i­ro

Wikipedia


mendlować

1. rzad­ko: ukła­dać w mend­le;
2. w bio­lo­gii: dzie­dzi­czyć zgod­nie z te­o­rią Mend­la


SJP.pl


mendlowski

taki jak u Mend­la, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Mend­la


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z pra­wa­mi i do­rob­kiem na­u­ko­wym Gre­go­ra Mend­la

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛ̃nˈdlɔfsʲci, AS: mẽndlofsʹḱi

Wiktionary


mendog

wiel­ki ksią­żę li­tew­ski od ok. 1238 r., król od 1253 r.; Min­do­we


SJP.pl

Men­dog, Min­do­we, Min­dowg ( Min­da­u­gas, sta­ro­rus. Миндовгъ, Мендогъ, ur. ok. 1200, zm. 12 sierp­nia 1263) – (wiel­ki) ksią­żę li­tew­ski od ok. 1238, król Litwy (1253).

Men­dog do­pro­wa­dził do zjed­no­cze­nia księstw ple­mien­nych. Miał re­zy­den­cję w zamku Wo­ru­ta. Pod­bił Ruś Czar­ną, po czym uczy­nił za­rząd­cą tych ziem swego syna Woj­sieł­ka, naz­na­cza­jąc mu sie­dzi­bę w No­wo­gród­ku, le­żą­cym na jej te­ry­to­rium.

Wikipedia


mendogowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Men­do­ga lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


mendowaty

po­tocz­nie: odra­ża­ją­cym mo­ral­nie, dzia­ła­ją­cy na czy­jąś szko­dę; nie­go­dzi­wy, podły, ha­nieb­ny, nik­czem­ny


SJP.pl


mendoweszka

ga­tu­nek ma­leń­kie­go owada z rzędu wszy; menda; wsza ło­no­wa


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ent. med. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pthi­rus pubis|ref=tak., wesz ło­no­wa, menda;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛ̃ndɔˈvɛʃka, AS: mẽndoveška

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wesz łonowa

Wiktionary


mendoza

mia­sto w Ar­gen­ty­nie


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Ale­xis Men­do­za – pił­karz ko­lum­bij­ski
  • Andrés Men­do­za – pił­karz pe­ru­wiań­ski
  • An­to­nio de Men­do­za – hisz­pań­ski wi­ce­król Peru
  • Da­y­a­na Men­do­za – we­ne­zu­el­ska mo­del­ka
  • Edu­ar­do Men­do­za – hisz­pań­ski pi­sarz zwią­za­ny z Bar­ce­lo­ną
  • Ma­nu­el Men­do­za – ame­ry­kań­ski snow­bo­ar­dzi­sta
  • Pedro de Men­do­za – hisz­pań­ski konk­wi­sta­dor i ko­lo­ni­za­tor Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej
  • Ramón Men­do­za – hisz­pań­ski praw­nik i przed­się­bior­ca
  • Ser­gio Men­do­za – hon­du­ra­ski pił­karz
  • To­ri­bio Rodríguez de Men­do­za – ksiądz, na­u­czy­ciel i try­bun, jeden z twór­ców Re­pu­bli­ki Peru
  • Men­do­za – pro­win­cja w Ar­gen­ty­nie
  • Men­do­za – mia­sto w Ar­gen­ty­nie, sto­li­ca pro­win­cji Men­do­za

Wikipedia


mendyk

daw­niej: że­brak albo że­brzą­cy mnich


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. kośc. mnich że­brzą­cy

 (1.2) daw. że­brak

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) współcz. żebrak

Wiktionary


mendyka

daw­niej: że­brak albo że­brzą­cy mnich


SJP.pl


mendykancki

→ men­dy­kant


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z za­ko­na­mi że­brzą­cy­mi, do­ty­czą­cy za­ko­nów że­brzą­cych

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do za­ko­nów że­brzą­cych, bę­dą­cy ich włas­no­ścią

Wiktionary

Patrz:

mendykant

Przykłady

 (1.1) Jego za­in­te­re­so­wa­nia na­u­ko­we obej­mu­ją rów­nież pa­pie­stwo i za­ko­ny men­dy­kanc­kie w XIV w. oraz pa­le­o­gra­fię ła­ciń­ską, epi­gra­fi­kę i ko­dy­ko­lo­gię.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mendykant mos.

Wiktionary


mendykant

daw­niej:
1. mnich za­ko­nu że­bra­cze­go;
2. że­brak


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. rel. czło­nek za­ko­nu men­dy­kanc­kie­go

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Źró­dłem utrzy­ma­nia braci men­dy­kan­tów, czyli braci że­brzą­cych, była jał­muż­na.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mendykancki

Wiktionary


mendzić

po­tocz­nie: przy­nu­dzać, ma­ru­dzić, na­rze­kać


SJP.pl


menedżer

1. kie­row­nik, za­rząd­ca przed­się­bior­stwa; ma­na­ger, me­na­dżer;
2. osoba or­ga­ni­zu­ją­ca wy­stę­py estra­do­we lub im­pre­zy spor­to­we, kie­ru­ją­ca spra­wa­mi kon­trak­to­wy­mi ar­ty­stów lub spor­tow­ców, opie­ku­ją­ca się ich in­te­re­sa­mi; me­na­dżer, me­na­żer, ma­na­ger, agent


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zarz. kie­row­nik;

 (1.2) osoba, która zaj­mu­je się re­pre­zen­to­wa­niem ar­ty­sty, spor­tow­ca lub ich ze­spo­łu

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) in­form. pro­gram za­rzą­dza­ją­cy

Wiktionary

Me­ne­dżer, także me­na­dżer, kie­dyś me­na­żer (ang. "ma­na­ger") – osoba, któ­rej pod­sta­wo­wym za­da­niem jest re­a­li­za­cja pro­ce­su za­rzą­dza­nia – pla­no­wa­nie i po­dej­mo­wa­nie de­cyz­ji, or­ga­ni­zo­wa­nie, prze­wo­dze­nie – mo­ty­wo­wa­nie i kon­tro­lo­wa­nie.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mɛ̃ˈnɛd͡ʒɛr, AS: mẽneǯer

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. manager m., menadżer m., menadżeryzm m., management m., menadżerowanie n.

:: fż. menadżerka ż., menedżerka ż.

 czas. menadżerować ndk.

 przym. menadżerski, managerski

 przysł. menadżersko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kierownik, zarządca, manager, menadżer

Wiktionary


menedżering

1. zbiór no­wo­czes­nych tech­nik za­rzą­dza­nia;
2. kon­cep­cja ame­ry­kań­skie­go so­cjo­lo­ga, J. Burn­ha­ma, gło­szą­ca, że kie­row­ni­cy są nową klasą rzą­dzą­cą w spo­łe­czeń­stwie


SJP.pl


menedżerka

→ me­ne­dżer; me­na­żer­ka, ma­na­ger­ka, me­na­dżer­ka


SJP.pl


menedżerysta

zwo­len­nik me­ne­dże­ryz­mu


SJP.pl


menedżeryzm

Me­ne­dże­ryzm, ma­na­ge­ryzm – sta­no­wi­sko z za­kre­su so­cjo­lo­gii i te­o­rii or­ga­ni­za­cji, zgod­nie z któ­rym me­na­dże­ro­wie zaj­mu­ją prze­wod­nie miej­sce w or­ga­ni­za­cjach czy w spo­łe­czeń­stwie.

Me­na­dże­ryzm może być uj­mo­wa­ny nor­ma­tyw­nie (me­na­dże­ro­wie po­win­ni peł­nić prze­wod­nią rolę w or­ga­ni­za­cjach) lub opi­so­wo (sy­tu­a­cja or­ga­ni­za­cyj­na me­na­dże­rów uprzy­wi­le­jo­wu­je ich w dy­spo­no­wa­niu wła­dzą, two­rząc okre­ślo­ne pro­ble­my or­ga­ni­za­cyj­ne).

Wikipedia


menedżment

ma­na­ge­ment;
1. za­rząd przed­się­bior­stwa lub in­sty­tu­cji;
2. za­rzą­dza­nie, kie­ro­wa­nie;
3. grupa ludzi dba­ją­ca o wi­ze­ru­nek i fi­nan­se spor­tow­ca lub ar­ty­sty;
4. dzie­dzi­na wie­dzy do­ty­czą­ca kie­ro­wa­nia przed­się­bior­stwa­mi lub in­sty­tu­cja­mi


SJP.pl


menel

po­gard­li­wie: osoba z mar­gi­ne­su spo­łecz­ne­go, bez sta­łe­go za­trud­nie­nia, włó­czą­ca się po uli­cach, na­du­ży­wa­ją­ca al­ko­ho­lu i bu­dzą­ca odra­zę swoim za­cho­wa­niem i niech­luj­nym wy­glą­dem; żul, lump, lum­piarz


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. czło­wiek z mar­gi­ne­su spo­łecz­ne­go, głów­nie al­ko­ho­lik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jakiś menel stoi pod skle­pem i pije wino.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. menelstwo n.

:: fż. menelka ż.

 przym. menelski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) żul, włóczęga, żebrak, sztajmes, bej, pijak, alkoholik, dykciarz

Wiktionary


menelaos

1. po­stać z mi­to­lo­gii grec­kiej, król Spar­ty, mąż He­le­ny, brat Aga­mem­no­na; jeden z uczest­ni­ków wojny tro­jań­skiej;
2. grec­ki fi­lo­zof, astro­nom i ma­te­ma­tyk ży­ją­cy w I w. n. e.; twór­ca try­go­no­me­trii sfe­rycz­nej


SJP.pl

Me­ne­la­os (gr. Μενέλαος Menélaos, Me­ne­la­us) – po­stać z okre­su sta­ro­żyt­nej Gre­cji. W mi­to­lo­gii grec­kiej król Spar­ty i uczest­nik wojny tro­jań­skiej; jeden z he­ro­sów; bo­ha­ter "Ilia­dy" Ho­me­ra.

Ucho­dził za syna Atre­u­sza i Ae­ro­pe. Był bra­tem Aga­mem­no­na oraz mężem He­le­ny, z którą miał córkę Her­mio­nę.

Wikipedia


menelaosowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Me­ne­la­o­sa lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


menelaus

imię mę­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go


SJP.pl

Me­ne­la­us – imię mę­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go. Po­cho­dzi od grec­kie­go "Μενελαος (Me­ne­la­os)", co oz­na­cza „prze­ciw­sta­wia­ją­cy się lu­dziom”, sta­no­wiąc zło­że­nie "μενω (meno)" „trwać, prze­ciw­sta­wiać się, wy­trzy­mać, sta­wiać opór” i "λαος (laos)" „lud, lu­dzie”. W mi­to­lo­gii grec­kiej Me­ne­la­os był kró­lem Spar­ty i mężem He­le­ny.

Wikipedia


menelica

→ menel; me­nel­ka, lum­pia­ra, żu­ler­ka, żu­li­ca


SJP.pl


menelik

po­tocz­nie: pi­ja­czek


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od: menel

Wiktionary


menelka

→ menel; me­ne­li­ca, lum­pia­ra, żu­ler­ka, żu­li­ca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­gard. ko­bie­ta z mar­gi­ne­su spo­łecz­ne­go

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. menelstwo n.

:: fm. menel m.

 przym. menelski

Wiktionary


menelowy

→ menel; me­nel­ski


SJP.pl


menelski

→ menel; me­ne­lo­wy


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z me­ne­lem, do­ty­czą­cy me­ne­la

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. menel m., menelka ż., menelstwo n.

Wiktionary


menelstwo

po­gard­li­wie:
1. osoby z mar­gi­ne­su spo­łecz­ne­go, bez sta­łe­go za­trud­nie­nia, włó­czą­cy się po uli­cach, na­du­ży­wa­ją­cy al­ko­ho­lu i bu­dzą­cy odra­zę swoim za­cho­wa­niem i niech­luj­nym wy­glą­dem; żu­le­ria, żu­ler­nia, żulia, żu­ler­ka, lum­piar­stwo;
2. cecha ta­kich osób


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) po­gard. posp. ogól­nie o oso­bach z mar­gi­ne­su spo­łecz­ne­go

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pod skle­pem co­dzien­nie prze­sia­du­je me­nel­stwo i za­cze­pia prze­chod­niów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. menel m., menelka ż.

 przym. menelski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hołota

Wiktionary


mener

rzad­ko: przy­wód­ca ugru­po­wa­nia lub stron­nict­wa; lider


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. rzad. przy­wód­ca, kie­row­nik, głów­na oso­bo­wość ugru­po­wa­nia lub ruchu, naj­czę­ściej le­wi­co­we­go

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pio­nie­rzy świa­do­me­go ma­cie­rzyń­stwa w Niem­czech po­wie­dzie­li to wręcz me­ne­rom so­cja­liz­mu, stwier­dza­jąc, że ci, jako „wo­dzo­wie pro­le­tar­ja­tu“ nie bar­dzo­by sic. chcie­li, aby ten pro­le­tar­jat… prze­stał być pro­le­tar­ja­tem.

Wiktionary


mengele

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Josef Men­ge­le – nie­miec­ki le­karz i zbrod­niarz
  • Karl Men­ge­le – nie­miec­ki przed­się­bior­ca
  • Men­ge­le Agrar­tech­nik – nie­miec­ki pro­du­cent ma­szyn rol­ni­czych

Wikipedia


menhaden

ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny śle­dzio­wa­tych; śledź ame­ry­kań­ski


SJP.pl


menhir

po­dłuż­ny blok ka­mien­ny usta­wio­ny pio­no­wo na ziemi, po­cho­dzą­cy głów­nie z okre­su ne­o­li­tu i po­cząt­ku epoki brązu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ar­che­ol. w kul­tu­rze cel­tyc­kiej: nie­o­cio­sa­ny lub czę­ścio­wo obro­bio­ny głaz (naj­czę­ściej za­o­strzo­ny od góry);

Wiktionary

Men­hir – w kul­tu­rze cel­tyc­kiej nie­o­cio­sa­ny lub czę­ścio­wo obro­bio­ny głaz (naj­czę­ściej za­o­strzo­ny od góry) usta­wio­ny pio­no­wo. Nazwa "men­hir" wy­wo­dzo­na jest z bre­toń­skich słów: "maen" – ka­mień i "hir" – wy­so­ki.

Spo­ty­ka­ny jest w An­glii, Ir­lan­dii, Bre­ta­nii, Skan­dy­na­wii, Fran­cji, na Pół­wy­spie Ibe­ryj­skim, na Kor­sy­ce, ale znany jest także w Afry­ce, Azji i Ame­ry­ce, gdzie peł­nił praw­do­po­dob­nie funk­cje kul­to­we.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmɛ̃nxʲir, AS: mẽnχʹir

Wiktionary

Powiązane:

 przym. menhirowy

Wiktionary


menilit

mi­ne­rał, od­mia­na opalu za­nie­czy­szczo­na tlen­ka­mi że­la­za


SJP.pl


menilitowy

przy­miot­nik od: me­ni­lit


SJP.pl


meningokok

bak­te­ria, dwo­in­ka po­wo­du­ją­ca za­pa­le­nie opon móz­go­wych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1)  med. mi­kro­biol. dwo­in­ka po­wo­du­ją­ca za­pa­le­nie opon móz­go­wych

Wiktionary


meningokokowy

→ me­nin­go­kok


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) med. biol. do­ty­czą­cy me­nin­go­ko­ka

Wiktionary

Patrz:

meningokok

meninizm

ruch prze­ciw­sta­wia­ją­cy się dy­skry­mi­na­cji męż­czyzn


SJP.pl


menippea

ro­dzaj sa­ty­ry, w któ­rej proza prze­pla­ta się z wier­szem; twór­cą był grec­ki sa­ty­ryk Me­nip­pos z Ga­da­ry


SJP.pl


menis

skrót od: Mi­ni­ster­stwo Edu­ka­cji Na­ro­do­wej i Spor­tu


SJP.pl

skró­to­wiec

 (1.1) = Mi­ni­ster­stwo Edu­ka­cji Na­ro­do­wej i Spor­tu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) MENiS zo­sta­ło roz­dzie­lo­ne na MEN i Mi­ni­ster­stwo Spor­tu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛ̃ɲis, AS: mẽńis

Wiktionary


menisk

1. w fi­zy­ce:
a) wklę­sła lub wy­pu­kła po­wierzch­nia cie­czy;
b) so­czew­ka wklę­sło-wy­pu­kła;
2. w ana­to­mii: tarcz­ka zbu­do­wa­na z chrząst­ki włó­kni­stej, znaj­du­ją­ca się mię­dzy po­wierzch­nia­mi sta­wo­wy­mi w niek­tó­rych sta­wach (np. ko­la­no­wym), od­gry­wa­ją­ca rolę amor­ty­za­to­ra; łę­kot­ka, łą­kot­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fiz. wy­gię­cie po­wierzch­ni cie­czy przy ścian­ce na­czy­nia pow­sta­łe na sku­tek dzia­ła­nia sił na­pię­cia po­wierzch­nio­we­go;

 (1.2) opt. so­czew­ka wklę­sła z jed­nej stro­ny i wy­pu­kła z dru­giej

 (1.3) anat. zob. łę­kot­ka.

 (1.4) anat. pier­ście­nio­wa­ta chrząst­ka mię­dzy­krę­go­wa w krę­gach grzbie­to­wych

Wiktionary

Me­nisk (gr. "menískos" zdrobn. od "méne" „księ­życ”) – za­krzy­wie­nie po­wierzch­ni swo­bod­nej cie­czy w po­bli­żu roz­dzie­le­nia od sie­bie po­wierzch­ni swo­bod­nej cie­czy i ciała sta­łe­go lub innej nie­mie­sza­ją­cej się cie­czy.

Kształt me­ni­sku i kie­ru­nek jego wy­pu­kło­ści za­le­ży od:

Wikipedia

Powiązane:

 przym. meniskowy

Wiktionary


meniskowy

→ me­nisk


SJP.pl

Patrz:

menisk

mennica

pod­le­gły wła­dzom pań­stwo­wym za­kład pro­du­ku­ją­cy mo­ne­ty oraz me­da­le, or­de­ry i pie­czę­cie oz­na­cza­ne go­dłem pań­stwo­wym


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przed­się­bior­stwo prze­my­słu me­ta­lo­we­go pro­du­ku­ją­ce mo­ne­ty, me­da­le oraz stem­ple;

Wiktionary

Men­ni­ca – za­kład zaj­mu­ją­cy się min­cer­stwem, czyli pro­duk­cją (wy­bi­ja­niem) monet, me­da­li oraz stem­pli.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dzia­łal­ność XVII-wiecz­nej pry­wat­nej men­ni­cy w Łob­że­ni­cy, le­gal­nie bi­ją­cej mo­ne­ty, jest praw­dzi­wym fe­no­me­nem w całej hi­sto­rii men­nict­wa pol­skie­go.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. menniczy

Wiktionary


mennictwo

dział go­spo­dar­ki zaj­mu­ją­cy się pro­duk­cją monet, or­de­rów, me­da­li i in­nych przed­mio­tów war­to­ścio­wych sy­gno­wa­nych go­dłem pań­stwo­wym


SJP.pl


mennonici

czło­nek pro­te­stanc­kiej grupy wyz­na­nio­wej, uz­na­ją­cej tylko dwa sa­kra­men­ty: chrzest do­ro­słych i eu­cha­ry­stię; me­no­ni­ta


SJP.pl

Me­no­ni­ci, rza­dziej men­no­ni­ci – wyz­na­nie chrze­ści­jań­skie za­li­cza­ne do pro­te­stan­tyz­mu, pow­sta­łe w roku 1539 w Ho­lan­dii. Jest jed­nym z nur­tów ana­bap­tyz­mu, nazwę wy­wo­dzi od swego za­ło­ży­cie­la – Menno Si­mon­sa.

Wikipedia


mennonicki

→ men­no­ni­ta, → men­no­ni­ci; me­no­nic­ki


SJP.pl


mennonita

czło­nek pro­te­stanc­kiej grupy wyz­na­nio­wej, uz­na­ją­cej tylko dwa sa­kra­men­ty: chrzest do­ro­słych i eu­cha­ry­stię; me­no­ni­ta


SJP.pl


mennonitka

→ men­no­ni­ta; me­no­nit­ka


SJP.pl


mennonityzm

wyz­na­nie pro­te­stanc­kie za­ło­żo­ne przez Menno Sim­mon­sa w XVI wieku w Ho­lan­dii, bę­dą­ce odła­mem ana­bap­tyz­mu; me­no­ni­tyzm


SJP.pl


meno

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: mniej; wy­stę­pu­je razem z in­ny­mi okre­śle­nia­mi tempa i cha­rak­te­ru ut­wo­ru, np. meno forte, meno mosso


SJP.pl

Meno – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Okla­ho­ma, w hrab­stwie Major.

Wikipedia


menologium

Me­no­lo­gium ( μηνολόγιον, "me­no­lo­gion") – w Ko­ścio­łach pra­wo­sław­nych i Ko­ścio­łach grec­ko­ka­to­lic­kich księ­ga li­tur­gicz­na za­wie­ra­ją­ca zbiór krót­kich opi­sów ży­wo­tów świę­tych w ukła­dzie ka­len­da­rza ko­ściel­ne­go, przez­na­czo­na do od­czy­ty­wa­nia w trak­cie na­bo­żeń­stwa. Za­war­ty jest w licz­nych grec­kich rę­ko­pi­sach No­we­go Te­sta­men­tu.

Wikipedia


menonici

czło­nek pro­te­stanc­kiej grupy wyz­na­nio­wej, uz­na­ją­cej tylko dwa sa­kra­men­ty: chrzest do­ro­słych i eu­cha­ry­stię; men­no­ni­ta


SJP.pl


menonicki

→ me­no­ni­ta, → me­no­ni­ci; men­no­nic­ki


SJP.pl


menonita

czło­nek pro­te­stanc­kiej grupy wyz­na­nio­wej, uz­na­ją­cej tylko dwa sa­kra­men­ty: chrzest do­ro­słych i eu­cha­ry­stię; men­no­ni­ta


SJP.pl


menonitka

→ me­no­ni­ta; men­no­nit­ka


SJP.pl


menonityzm

wyz­na­nie pro­te­stanc­kie za­ło­żo­ne przez Menno Sim­mon­sa w XVI wieku w Ho­lan­dii, bę­dą­ce odła­mem ana­bap­tyz­mu; men­no­ni­tyzm


SJP.pl


menopauza

okres w życiu ko­bie­ty po kli­mak­te­rium, ob­ja­wia­ją­cy się bra­kiem mie­siącz­ko­wa­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fizj. trwa­łe usta­nie mie­siącz­ko­wa­nia u ko­bie­ty, spo­wo­do­wa­ne wy­czer­pa­niem czyn­no­ści jaj­ni­ków;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do­le­gli­wo­ści zwią­za­ne z me­no­pa­u­zą, to naj­czę­ściej cha­rak­te­ry­stycz­ne ude­rze­nia go­rą­ca, które mogą obej­mo­wać głowę, szyję czy tułów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. perimenopauza ż.

 przym. menopauzalny

Wiktionary


menopauzowy

→ me­no­pa­u­za


SJP.pl

Patrz:

menopauza

menora

uży­wa­ny przez żydów w ce­lach obrzę­do­wych świecz­nik sied­mio­ra­mien­ny, o usta­wio­nych w jed­nej linii ra­mio­nach (sty­li­zo­wa­na me­no­ra jest go­dłem Iz­ra­e­la)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. ży­dow­ski sied­mio­ra­mien­ny świecz­nik li­tur­gicz­ny;

Wiktionary

Me­no­ra ( ‏מְנוֹרָה‎, jid. "me­noj­re") – w ju­da­iz­mie nazwa świę­te­go, zło­te­go, sied­mio­ra­mien­ne­go świecz­ni­ka, usta­wio­ne­go w Na­mio­cie Spot­ka­nia, a także uży­wa­ne­go póź­niej w Świą­ty­ni Je­ro­zo­lim­skiej (1 Krl 7,49). Formą od­stęp­stwa jest uży­wa­nie tej nazwy także dla cha­nu­kii, czyli świecz­ni­ka cha­nu­ko­we­go.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W her­bie Iz­ra­e­la wid­nie­je biała me­no­ra na nie­bie­skim tle.

 (1.1) Wi­ka­ry po­ka­zał dzie­ciom me­no­rę przy­wie­zio­ną z Je­ro­zo­li­my.

 (1.1) Jedna z naj­star­szych menor w Eu­ro­pie znaj­du­je się w Ko­ło­brze­gu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛ̃ˈnɔra, AS: mẽnora

Wiktionary


menos

stan umy­słu, uspo­so­bie­nie pro­wa­dzą­ce czło­wie­ka do suk­ce­su


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) stan umy­słu pro­wa­dzą­cy czło­wie­ka do suk­ce­su

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛ̃nɔs, AS: mẽnos

Wiktionary


menowski

→ MEN (Mi­ni­ster­stwo Edu­ka­cji Na­ro­do­wej); MEN-owski


SJP.pl


mensa

1. głów­na część oł­ta­rza;
2. świad­cze­nie kleru na utrzy­ma­nie bi­sku­pa


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mensa In­ter­na­tio­nal – mię­dzy­na­ro­do­wa or­ga­ni­za­cja, sto­wa­rzy­sze­nie ludzi o wy­so­kim ilo­ra­zie in­te­li­gen­cji
  • Mensa oł­ta­rzo­wa
  • Mensa (mebel)
  • Mensa – ła­ciń­ska nazwa gwia­zdo­zbio­ru Góry Sto­ło­wej

Wikipedia


mensanin

czło­nek sto­wa­rzy­sze­nia Mensa In­ter­na­tio­nal


SJP.pl


mensanka

człon­ki­ni sto­wa­rzy­sze­nia Mensa In­ter­na­tio­nal


SJP.pl


menstruacja

faza cyklu mie­siącz­ko­we­go doj­rza­łych płcio­wo ko­biet (wy­da­la­nie krwi i śluzu z ma­ci­cy wy­ni­ka­ją­ce ze złu­szcza­nia się war­stwy ślu­zo­wej błony); mie­siącz­ka, pe­riod


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fizj. cy­klicz­ne złu­szcza­nie się na­błon­ka ma­ci­cy ko­bie­ty pod wpły­wem zmian stę­że­nia hor­mo­nów płcio­wych;

Wiktionary

Men­stru­a­cja, mie­siącz­ka, krwa­wie­nie mie­sięcz­ne (łac. "men­ses") – fiz­jo­lo­gicz­ne zja­wi­sko po­le­ga­ją­ce na cy­klicz­nym złu­szcza­niu się na­błon­ka ma­ci­cy (en­do­me­trium) pod wpły­wem cha­rak­te­ry­stycz­nych zmian stę­że­nia hor­mo­nów płcio­wych (estro­ge­nów i pro­ge­ste­ro­nu), wy­ni­ka­ją­cych z ukła­dów wza­jem­nych sprzę­żeń zwrot­nych mię­dzy go­na­da­mi, przed­nim pła­tem przy­sad­ki móz­go­wej i podwz­gó­rzem.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛ̃w̃struˈwat͡sʲja, AS: mẽũ̯struu̯acʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. menstruowanie n.

 czas. menstruować

 przym. menstruacyjny, menstrualny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miesiączka, okres, krwawienie miesięczne

Wiktionary


menstruacyjny

zwią­za­ny z men­stru­a­cją


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy men­stru­a­cji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wy­stę­po­wa­nie cyklu men­stru­a­cyj­ne­go kon­tro­lo­wa­ne jest przez układ hor­mo­nal­ny, jest oz­na­ką do­brze funk­cjo­nu­ją­ce­go ukła­du roz­rod­cze­go ko­bie­ty i jest nie­zbęd­ne do re­pro­duk­cji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛ̃w̃struwaˈt͡sɨjnɨ, AS: mẽũ̯struu̯acyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. menstruacja ż.

 przym. menstrualny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miesiączkowy

Wiktionary


menstrualny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) fizj. mie­siącz­ko­wy, zwią­za­ny z men­stru­a­cją

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. menstruacja ż., menstruowanie n.

 czas. menstruować ndk.

 przym. menstruacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miesiączkowy, menstruacyjny

Wiktionary


menstruować

mieć men­stru­a­cję (mie­siącz­kę); mie­siącz­ko­wać


SJP.pl

cza­sow­nik

 (1.1) fizj. mie­siącz­ko­wać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. menstruacja ż.

 przym. menstrualny

Wiktionary


mensura

1. w po­li­gra­fii: przy­miar przez­na­czo­ny do po­mia­ru dłu­go­ści ko­lum­ny;
2. w fi­lo­zo­fii: za­sa­da homo men­su­ra (czło­wiek miara) - za­sa­da mó­wią­ca, że czło­wiek jest miarą wszyst­kich rze­czy


SJP.pl


mental

po­tocz­nie: men­tal­ność (spo­sób my­śle­nia)


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Men­tal (se­rial te­le­wi­zyj­ny)
  • Men­tal: Za­gad­ki umy­słu

Wikipedia


mentalista

osoba zdol­na do ma­ni­pu­lo­wa­nia ludz­ki­mi my­śla­mi i za­cho­wa­nia­mi, po­słu­gu­ją­ca się su­ge­stią, hip­no­zą oraz mne­mo­ni­ką


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek, który zaj­mu­je się men­ta­liz­mem

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Men­ta­li­sta – iluz­jo­ni­sta
  • Men­ta­li­sta – se­rial te­le­wi­zyj­ny

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. mentalizm mrz.

:: fż. mentalistka ż.

 przym. mentalistyczny

Wiktionary


mentalistka

ko­bie­ta zdol­na do ma­ni­pu­lo­wa­nia ludz­ki­mi my­śla­mi i za­cho­wa­nia­mi, po­słu­gu­ją­ca się su­ge­stią, hip­no­zą oraz mne­mo­ni­ką


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta, która zaj­mu­je się men­ta­liz­mem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mentalizm m., mentalizacja ż., mentalność ż., mentalizowanie n.

:: fm. mentalista ż.

 czas. mentalizować ndk.

 przym. mentalny, mentalistyczny

 przysł. mentalnie

Wiktionary


mentalistyczny

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z men­ta­liz­mem, do­ty­czą­cy men­ta­liz­mu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mentalizm m., mentalizacja ż., mentalność ż., mentalizowanie n., mentalista m., mentalistka ż.

 czas. mentalizować ndk.

 przym. mentalny

Wiktionary


mentalizacja

zdol­ność ro­zu­mie­nia i in­ter­pre­to­wa­nia włas­nych oraz cu­dzych sta­nów psy­chicz­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) uś­wia­da­mia­nie sobie czyn­no­ści przed­tem wy­ko­ny­wa­nych na­wy­ko­wo

Wiktionary

Men­ta­li­za­cja – w psy­cho­lo­gii wy­o­bra­że­nio­wa ak­tyw­ność umy­sło­wa po­dej­mo­wa­na przez jed­nost­kę, któ­rej celem jest uś­wia­do­mie­nie i zin­ter­pre­to­wa­nie ludz­kich za­cho­wań jako in­ten­cjo­nal­nych sta­nów umy­słu, ta­kich jak po­trze­by, pra­gnie­nia, uczu­cia, wie­rze­nia, prze­ko­na­nia i za­mia­ru.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. mentalistka ż., mentalizm mrz.

 przym. mentalistyczny

Wiktionary


mentalizm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ka­te­go­ria sztu­ki iluz­ji, umie­jęt­ność ma­ni­pu­lo­wa­nia my­śla­mi i za­cho­wa­nia­mi ludzi;

 (1.2) filoz. po­gląd, we­dług któ­re­go jed­nost­ko­wy umysł i jego su­biek­tyw­ne stany sta­no­wią je­dy­ną rze­czy­wi­stość

Wiktionary

Men­ta­lizm – ka­te­go­ria sztu­ki iluz­ji re­pre­zen­to­wa­na przez iluz­jo­ni­stów men­ta­li­stów, z wy­ko­rzy­sta­niem su­ge­stii i hip­no­zy oraz mne­mo­ni­ki. Wie­dza do­ty­czą­ca wy­ko­rzy­sta­nia iluz­ji ko­gni­tyw­nych, psy­cho­lo­gii, poz­wa­la osią­gnąć po­zor­nie nie­sa­mo­wi­te efek­ty spro­wa­dza­ją­ce się głów­nie do oszu­ka­nia widza dzię­ki jego nieś­wia­do­mo­ści ogra­ni­czeń per­cep­cji i błę­dów poz­naw­czych.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. mentalista m., mentalista ż., mentalizacja ż., mentalność ż., mentalizowanie n., mentalistka ż.

 czas. mentalizować ndk.

 przym. mentalny, mentalistyczny

 przysł. mentalnie

Wiktionary


mentalizować

uś­wia­da­miać i in­ter­pre­to­wać ludz­kie za­cho­wa­nia jako in­ten­cjo­nal­ne stany umy­słu


SJP.pl


mentalnie

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) w umy­śle, w my­ślach; pod wzglę­dem psy­chicz­nym lub umy­sło­wym

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mentalizm mrz., mentalistka ż., mentalność ż.

 przym. mentalny

Wiktionary


mentalnościowy

przy­miot­nik od: men­tal­ność


SJP.pl


mentalność

cha­rak­te­ry­stycz­ny spo­sób my­śle­nia wy­róż­nia­ją­cy daną osobę lub grupę spo­łecz­ną na tle in­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wła­ści­wy komuś spo­sób my­śle­nia i po­strze­ga­nia rze­czy­wi­sto­ści

Wiktionary

Men­tal­ność (łac. "mens" dpn. "men­tis" 'umysł') – ca­łość prze­ko­nań, po­staw, po­glą­dów, spo­so­bu my­śle­nia grupy spo­łecz­nej (na­ro­du) lub jed­nost­ki. Na men­tal­ność mają wpływ czyn­ni­ki spo­łecz­ne, kul­tu­ro­we i bio­lo­gicz­ne.

Ogól­ny sy­stem zasad, któ­ry­mi jed­nost­ka lub zbio­ro­wość kie­ru­je się przy po­strze­ga­niu, od­czu­wa­niu, war­to­ścio­wa­niu i re­a­go­wa­niu na życie spo­łecz­ne, czę­sto jest nie­uś­wia­do­mio­ny. Men­tal­ność jest bu­do­wa­na prze­de wszyst­kim na za­ło­że­niach norm spo­łecz­nych obo­wią­zu­ją­cych w danej gru­pie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z per­spek­ty­wy ka­te­go­ry­za­cji trze­ba więc pod­kre­ślić, że men­tal­ność post­ko­mu­ni­stycz­na wpły­wa na więk­szy seg­ment spo­łe­czeń­stwa, niż „tylko" na sferę go­spo­dar­ki.

 (1.1) Moja men­tal­ność była jed­nak inna – nie na­le­ży oka­zy­wać bólu, tylko go zno­sić. Nie wolno być sła­bym i trze­ba grać nawet z kon­tuz­ją.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mentalizm m., mentalista m., mentalistka ż.

 przym. mentalny, mentalnościowy, mentalistyczny

 przysł. mentalnie

Wiktionary


mentalny

do­ty­czą­cy umy­słu; umy­sło­wy (np. roz­wój men­tal­ny, po­ję­cia men­tal­ne)


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy spo­so­bu my­śle­nia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z po­wo­du kar­niz­mu więk­szość spo­łe­czeń­stwa tkwi w men­tal­nym pa­ra­dok­sie: uni­ka­my kon­fron­ta­cji z cier­pie­niem zwie­rząt, ale jed­no­cze­śnie czer­pie­my przy­jem­ność z ich spo­ży­wa­nia.

 (1.1) Przy­to­czo­ne słowa, choć kry­tycz­ne, uz­my­sła­wia­ją, jak wiel­ki skok cy­wi­li­za­cyj­ny i men­tal­ny na­stą­pił w krót­kim prze­cież okre­sie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mentalizm mrz., mentalistka ż., mentalność ż.

 przysł. mentalnie

 przym. mentalistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) intelektualny, umysłowy

Wiktionary


mentanol

nazwa hand­lo­wa hi­sto­rycz­ne­go leku de­zyn­fe­ku­ją­ce­go i miej­sco­wo znie­czu­la­ją­ce­go, za­wie­ra­ją­ce­go men­tol, ko­ka­i­nę i bo­raks


SJP.pl


mente

wierzch­ni na­ro­do­wy ubiór wę­gier­ski, krót­ki płaszcz no­szo­ny w XVI-XVIII wieku na dol­ma­nie; men­tyk


SJP.pl


mentel

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Emil Men­tel – pol­ski woj­sko­wy
  • Ewa Men­tel – pol­ska wo­ka­list­ka jaz­zo­wa
  • Ha­li­na Men­tel – pol­ska sa­mo­rzą­do­wiec i na­u­czy­ciel­ka
  • Łu­kasz Men­tel – pol­ski fut­sa­li­sta
  • Mar­cin Men­tel – pol­ski gi­ta­rzy­sta roc­ko­wy
  • Mi­ros­lav Men­tel – sło­wac­ki pił­karz

Wikipedia


mentol

na­sy­co­ny zwią­zek ter­pe­no­wy, be­zbarw­na, kry­sta­licz­na sub­stan­cja o sil­nym za­pa­chu mięty, otrzy­my­wa­na z olej­ku mię­to­we­go lub syn­te­tycz­nie, ma­ją­ca za­sto­so­wa­nie w lecz­nict­wie i w prze­my­śle spo­żyw­czym


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. zwią­zek or­ga­nicz­ny, be­zbarw­na, kry­sta­licz­na sub­stan­cja o sil­nym, cha­rak­te­ry­stycz­nym za­pa­chu, wy­stę­pu­ją­ca w olej­ku mię­to­wym;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) pot. pa­pie­ros men­to­lo­wy

Wiktionary

Nie mylić z: metol.

Men­tol – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, al­ko­hol z grupy ter­pe­no­i­dów, o ostrym, prze­ni­kli­wym za­pa­chu mię­to­wym, sto­so­wa­ny ma­so­wo w prze­my­śle kos­me­tycz­nym i po­moc­ni­czych środ­kach far­ma­ce­u­tycz­nych.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. mentolina ż., mentolówka ż.

 przym. mentolowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) heksahydrotymol, 2-izopropylo-5-metylo-cykloheksanol

Wiktionary


mentolowy

→ men­tol


SJP.pl

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) o smaku men­to­lu

Wiktionary

Patrz:

mentol

Przykłady

 (1.1) Pró­bo­wa­łaś już tych cien­kich men­to­lo­wych z mo­tyl­kiem na pu­deł­ku?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mentol mrz./mzw.

Wiktionary


menton

keton ter­pe­no­wy wy­stę­pu­ją­cy w olej­ku mię­to­wym


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny wy­stę­pu­ją­cy w mię­cie;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Men­to­na – miej­sco­wość we Fran­cji
  • men­ton – zwią­zek che­micz­ny wy­stę­pu­ją­cy w mię­cie
  • Men­ton (Me) – nie­pa­rzy­sty punkt kra­nio­me­trycz­ny na bród­ce

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmɛ̃ntɔ̃n, AS: mẽntõn

Wiktionary


mentona

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. miej­sco­wość i gmina w po­łud­nio­wej Fran­cji, w de­par­ta­men­cie Alpy Nad­mor­skie;

Wiktionary

Men­to­na (fr. "Men­ton") – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Pro­wan­sja-Alpy-La­zu­ro­we Wy­brze­że, w de­par­ta­men­cie Alpy Nad­mor­skie. Wcho­dzi w skład ze­spo­łu miej­skie­go Mo­na­ko-Men­to­na.

We­dług da­nych na rok 2007 gminę za­miesz­ki­wa­ło 28 683 osób, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła 1687 osób/km².

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mentoński

Wiktionary


mentor

1. mądry do­rad­ca, wy­cho­waw­ca i na­u­czy­ciel;
2. osoba stale po­u­cza­ją­ca in­nych, lu­bią­ca pra­wić mo­ra­ły;
3. śro­do­wi­sko­wo: opie­kun ucz­nia uczest­ni­czą­ce­go w wy­mia­nie mię­dzy­na­ro­do­wej


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) książk. doś­wiad­czo­ny na­u­czy­ciel, do­rad­ca, wy­cho­waw­ca

 (1.2) książk. osoba stale po­u­cza­ją­ca in­nych, lu­bią­ca pra­wić mo­ra­ły

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) ogrod. ro­śli­na o utr­wa­lo­nych ce­chach, słu­żą­ca do prze­ka­zy­wa­nia tych cech za­szcze­pio­ne­mu na niej mło­de­mu pę­do­wi

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Men­tor – po­stać z mi­to­lo­gii grec­kiej
  • Men­tor – osoba zaj­mu­ją­ca się men­to­rin­giem
  • Men­tor – mia­sto w sta­nie Ken­tuc­ky, w hrab­stwie Camp­bell
  • Men­tor – mia­sto w sta­nie Min­ne­so­ta, w hrab­stwie Polk
  • Men­tor – mia­sto w sta­nie Ohio, w hrab­stwie Lake
  • Men­tor – mia­sto w sta­nie Wi­scon­sin, w hrab­stwie Clark
  • Men­tor (ang. Men­tor Towns­hip) – gmina w sta­nie Mi­chi­gan, w hrab­stwie Che­bo­y­gan
  • Men­tor (ang. Men­tor Towns­hip) – gmina w sta­nie Mi­chi­gan, w hrab­stwie Osco­da
  • Men­tor (ang. Men­tor Towns­hip) – gmina w sta­nie Da­ko­ta Pół­noc­na, w hrab­stwie Di­vi­de
  • Men­tor (ang. Men­tor Town) – gmina w sta­nie Wi­scon­sin, w hrab­stwie Clark
  • Men­tor – wiel­ko­for­ma­to­wy apa­rat fo­to­gra­ficz­ny
  • Men­tor – ame­ry­kań­ski film z 2005 roku

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Men­tor to osoba, od któ­rej się uczysz, poz­na­jesz jego fi­lo­zo­fię do­ty­czą­cą kon­kret­nych za­gad­nień.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛ̃ntɔr, AS: mẽntor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mentorstwo n., mentoring m.

:: fż. mentorka ż.

 przym. mentorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mistrz, trener, ekspert

 (1.2) moralista

Wiktionary


mentoring

roz­wi­ja­nie po­ten­cja­łu ucz­nia przez jego mi­strza


SJP.pl

Men­to­ring – part­ner­ska re­la­cja mię­dzy mi­strzem a ucz­niem (pro­fe­so­rem a stu­den­tem, zwierzch­ni­kiem a pra­cow­ni­kiem itp.) zo­rien­to­wa­na na od­kry­wa­nie i roz­wi­ja­nie po­ten­cja­łu ucz­nia. Po­le­ga głów­nie na tym, by uczeń, po­przez re­gu­lar­ne roz­mo­wy z mi­strzem, zdo­by­wał nową wie­dzę, poz­na­wał sie­bie, roz­wi­jał za­wo­do­wą sa­moś­wia­do­mość i nie oba­wiał się po­dą­żać wy­bra­ną sa­mo­dziel­nie drogą sa­mo­re­a­li­za­cji.

Wikipedia


mentoringowy

→ men­to­ring


SJP.pl

Patrz:

mentoring

mentorka

po­wa­ża­na przez kogoś na­u­czy­ciel­ka, bę­dą­ca dla niego wzo­rem i do­rad­cą


SJP.pl


mentorować

1. być czy­imś do­rad­cą, sza­no­wa­nym na­u­czy­cie­lem, wzo­rem do na­śla­do­wa­nia;
2. stale po­u­czać in­nych; mo­ra­li­zo­wać;
3. szcze­pić młode pędy na ro­śli­nach o utr­wa­lo­nych i po­żą­da­nych ce­chach ho­dow­la­nych


SJP.pl


mentorski

po­u­cza­ją­cy, mo­ra­li­zu­ją­cy; kaz­no­dziej­ski


SJP.pl


mentorstwo

bycie men­to­rem; cechy men­to­ra


SJP.pl


mentos

marka cu­kier­ków


SJP.pl

Men­tos – marka cu­kier­ków (drop­sów), pro­du­ko­wa­na przez przed­się­bior­stwo Per­fet­ti Van Melle Cor­po­ra­tion. Men­to­sy zo­sta­ły po raz pier­wszy wy­pro­du­ko­wa­ne w la­tach 50. XX wieku w Ho­lan­dii. Są małe, o owal­nym i pła­skim kształ­cie, z twar­dą otocz­ką i mięk­kim, słod­kim na­dzie­niem. Sprze­da­wa­ne w pa­pie­ro­wych tub­kach. Tra­dy­cyj­ne od­mia­ny za­wie­ra­ją 14 men­to­sów, „Sour Mix” fla­vor – 11.

Wikipedia


mentownia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gwara. prze­stęp­cza: mi­li­cja

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ta Stefa to ździ­ra. Chłop jej tro­chę po scha­bach do­ło­żył i ona, bladź, mel­du­nek na niego zło­ży­ła do men­tow­ni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛ̃nˈtɔvʲɲa, AS: mẽntovʹńa

Wiktionary


mentoński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Men­to­ną, do­ty­czą­cy Men­to­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mentona ż.

Wiktionary


mentyk

wierzch­ni na­ro­do­wy ubiór wę­gier­ski, krót­ki płaszcz no­szo­ny w XVI-XVIII wieku na dol­ma­nie; mente


SJP.pl

Men­tyk (węg. "mente") – sza­me­ro­wa­na (zdo­bio­na na­szy­ty­mi pęt­la­mi) krót­ka kurt­ka pod­bi­ta fu­trem, na­ro­do­wy ubiór wę­gier­ski w XVI-XVIII wieku. Za­kła­da­na była na dol­man (kurt­kę mun­du­ro­wą). Po­wszech­na w woj­sku. No­si­li ją hu­za­rzy.

Wikipedia


mentzen

naz­wi­sko


SJP.pl


menu

[czy­taj: meNI]
1. spis po­traw w re­sta­u­ra­cji, ja­dło­spis
2. to, co skła­da się na jakiś po­si­łek
3. lista do­stęp­nych opcji wyś­wiet­la­nych na mo­ni­to­rze kom­pu­te­ra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ze­staw dań skła­da­ją­cych się na po­si­łek

 (1.2) karta z naz­wa­mi po­traw ofe­ro­wa­nych w re­sta­u­ra­cji

 (1.3) in­form. ze­sta­wie­nie funk­cji pro­gra­mu

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • menu – ja­dło­spis
  • menu te­le­fo­nu ko­mór­ko­we­go
    • SIMextra
  • menu pro­gra­mu kom­pu­te­ro­we­go → patrz pasek menu
  • menu na­wi­ga­cyj­ne stro­ny in­ter­ne­to­wej
    • Menu Start w sy­ste­mach ope­ra­cyj­nych Mi­cro­soft Win­dows → patrz me­ne­dżer apli­ka­cji
    • menu głów­ne – głów­ny ekran ja­kiejś apli­ka­cji, zaz­wy­czaj gry
    • menu roz­wi­jal­ne
    • menu kon­tek­sto­we (po­dręcz­ne)
    • menu po­drzęd­ne (pod­me­nu)
  • Menu – kla­wisz na kla­wia­tu­rze kom­pu­te­ro­wej wy­wo­łu­ją­cy menu kon­tek­sto­we dla ak­tu­al­nie zaz­na­czo­ne­go obiek­tu
  • Menus – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na dzi­siej­sze menu skła­da się gro­chów­ka i scha­bo­wy z ka­pu­stą oraz kom­pot śliw­ko­wy.

 (1.2) Kel­ner podał menu; wy­bra­li­śmy bu­racz­ki z rzepą.

 (1.3) Na ekra­nie wyś­wiet­lo­ne jest menu star­to­we.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) jadłospis, karta (dań)

Wiktionary


menuecik

zdrob­nie­nie od: me­nu­et


SJP.pl


menuet

[czy­taj: menu-et] ta­niec sta­ro­fran­cu­ski, pełen wdzię­ku i wyt­wor­no­ści, nie­zbyt żywy, tań­czo­ny w pa­rach drob­ny­mi krocz­ka­mi, roz­po­wszech­nio­ny w XVII-XVIII w.; też: mu­zy­ka do tego tańca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) cho­re­ogr. ro­dzaj fran­cu­skie­go tańca dwor­skie­go tań­czo­ne­go w pa­rach

 (1.2) muz. muz. me­lo­dia lub utwór mu­zycz­ny przez­na­czo­ny do me­nu­e­ta (1.1)

Wiktionary

Me­nu­et (fr. "menu pas" – drob­ny krok) – fran­cu­ski ta­niec lu­do­wy, który stał się z cza­sem tań­cem dwor­skim, w me­trum 3/4 i tem­pie umiar­ko­wa­nym. Tań­czo­ny był pa­ra­mi i skła­dał się z kilku figur. Naj­więk­szą po­pu­lar­ność zdo­był na dwo­rze Lud­wi­ka XIV.

Fi­gu­ry me­nu­e­ta: ukłon, po­da­nie pra­wej ręki, po­da­nie lewej ręki, po­da­nie dwóch rąk, fi­gu­ra zet.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na próż­no ka­pe­la wy­gry­wa­ła skocz­ne dry­gan­ty, szta­je­ry i me­nu­e­ty, li­be­ria, w bia­łych kos­ma­tych sur­du­tach, nie­stru­dze­nie roz­no­si­ła słod­kie musz­ka­te­le i ali­kan­ty, a cza­ru­ją­ce go­spo­dy­nie usi­ło­wa­ły oży­wić gnu­śną za­ba­wę - nuda nie dała się roz­pro­szyć.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. menuetowy

Wiktionary


menuetowy

przy­miot­nik od: me­nu­et


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­nu­e­tem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. menuet mrz.

Wiktionary


menuhin

naz­wi­sko


SJP.pl


menuki

me­ta­lo­we amu­le­ty przy rę­ko­je­ści sa­mu­raj­skie­go mie­cza


SJP.pl


menzel

[czy­taj: men­cel] naz­wi­sko cze­skie


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­dre­as Men­zel (1815–1886) – nie­miec­ki du­chow­ny i te­o­log ka­to­lic­ki, pro­fe­sor Li­ce­um Ho­sia­num w Bra­nie­wie i Uni­wer­sy­te­tu w Bonn
  • Jiří Men­zel (1938–2020) – cze­ski re­ży­ser, sce­na­rzy­sta i aktor fil­mo­wy, la­u­re­at Osca­ra
  • Adolph Men­zel (1815–1905) – nie­miec­ki ma­larz i gra­fik, pro­fe­sor ber­liń­skiej Kró­lew­skiej Aka­de­mii Sztu­ki
  • Ro­de­rich Men­zel (1907–1987) – te­ni­si­sta re­pre­zen­tu­ją­cy Cze­cho­sło­wa­cję i Niem­cy w Pu­cha­rze Da­vi­sa
  • Wolf­gang Men­zel (1798–1873) – nie­miec­ki poeta, kry­tyk i hi­sto­ryk li­te­ra­tu­ry. Autor m.in. hi­sto­rii li­te­ra­tu­ry Li­te­ra­tur­ges­chich­te

Wikipedia


menzula

przy­rząd ge­o­de­zyj­ny do po­mia­rów to­po­gra­ficz­nych


SJP.pl


menzura

1. miara dłu­go­ści ko­lum­ny dru­kar­skiej
2. w szer­mier­ce: od­stęp mię­dzy dwoma prze­ciw­ni­ka­mi
3. miara czasu trwa­nia jed­ne­go okre­ślo­ne­go dźwię­ku w sto­sun­ku do dru­gie­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muz. ogół re­la­cji me­trycz­nych po­mię­dzy dźwię­kot­wór­czy­mi ele­men­ta­mi in­stru­men­tów mu­zycz­nych

 (1.2) muz. pro­por­cja cza­sów trwa­nia róż­nych dźwię­ków

 (1.3) społ. tra­dy­cyj­ny ry­tu­ał, wy­wo­dzą­cy się z po­je­dyn­ku

 (1.4) sport. w szer­mier­ce: od­stęp po­mię­dzy prze­ciw­ni­ka­mi

 (1.5) techn. chem. duża men­zur­ka

Wiktionary

Men­zu­ra (od łac. "men­su­ra" – „miara”, „wy­miar”) – w in­stru­men­to­lo­gii, ogół re­la­cji me­trycz­nych po­mię­dzy dźwię­kot­wór­czy­mi ele­men­ta­mi in­stru­men­tów mu­zycz­nych.

W przy­pad­ku chor­do­fo­nów szyj­ko­wych po­mia­ry men­zu­ry do­ty­czą głów­nie czyn­nej dłu­go­ści stru­ny drga­ją­cej, czyli od­le­głość mię­dzy sio­deł­kiem a most­kiem, a także od­le­gło­ści mię­dzy dolną kra­wę­dzią płyty re­zo­nan­so­wej a gór­nym za­gię­ciem ot­wo­ru re­zo­nan­so­we­go i mię­dzy górną kra­wę­dzią płyty re­zo­nan­so­wej a pod­staw­kiem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zmia­ny w men­zu­rze na­le­ży prze­pro­wa­dzić po zmia­nie roz­mia­ru strun.

 (1.3) Wy­wi­ja­ją nie­o­strzo­ny­mi szpa­da­mi – tre­nu­ją przed na­stęp­ną men­zu­rą, pod­czas któ­rej na­le­ży zwa­żać, by ni­ko­go nie zra­nić.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. menzurka ż.

 przym. menzuralny, menzurkowy

Wiktionary


menzurka

szkla­ne na­czy­nie uży­wa­ne w la­bo­ra­to­riach do mie­rze­nia ob­ję­to­ści cie­czy lub za­nu­rzo­nych w niej ciał; cy­lin­der mia­ro­wy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. lab. cy­lin­drycz­ne szkla­ne na­czy­nie z po­dział­ką, słu­żą­ce do po­mia­ru ob­ję­to­ści cie­czy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. menzura ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cylinder miarowy

Wiktionary


mep

[czy­taj: mep] skrót od: Mała en­cy­klo­pe­dia po­wszech­na


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • MEP () – skrót do­pi­sy­wa­ny w Wiel­kiej Bry­ta­nii przy naz­wi­skach po­li­ty­ków bę­dą­cych po­sła­mi do Par­la­men­tu Eu­ro­pej­skie­go
  • skrót za­kon­ny To­wa­rzy­stwa Misji Za­gra­nicz­nych w Pa­ry­żu
  • MEP-AMV () – pro­jekt twór­ców anime music vi­de­os.
  • Mi­strzo­stwa Eu­ro­py par na żużlu – cykl tur­nie­jów żuż­lo­wych.
  • MEP () – skrót uży­wa­ny w bu­dow­nict­wie, oz­na­cza­ją­cy łącz­nie bran­że: wen­ty­la­cyj­ną, elek­trycz­ną i wodno-ka­na­li­za­cyj­ną

Wikipedia


mepiwakaina

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny uży­wa­ny jako śro­dek znie­czu­la­ją­cy


SJP.pl


meprobamat

lek o dzia­ła­niu uspo­ka­ja­ją­co-na­sen­nym


SJP.pl

Me­pro­ba­mat – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy kar­ba­mi­nia­nów al­ka­no­dio­li, zsyn­te­ty­zo­wa­ny w maju 1950 roku przez Ber­nar­da Jana Lud­wi­ka i Fran­ka Ber­ge­ra. Wpro­wa­dzo­ny do lecz­nict­wa w maju 1955 roku, jako jeden z pier­wszych leków prze­ciw­lę­ko­wych. Pier­wszym, naj­bar­dziej zna­nym pre­pa­ra­tem hand­lo­wym był "Mil­town".

Wikipedia


mer

urzęd­nik pań­stwo­wy we Fran­cji


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) adm. prze­wod­ni­czą­cy rady miej­skiej lub gminy we Fran­cji, spra­wu­ją­cy jed­no­cze­śnie wła­dzę wy­ko­naw­czą;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) chem. naj­prost­szy pow­ta­rza­ją­cy się frag­ment po­li­me­ru;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mer – mia­sto
  • mer – po­ję­cie che­micz­ne
  • mer – od­po­wied­nik bur­mi­strza lub pre­zy­den­ta mia­sta (mię­dzy in­ny­mi we Fran­cji, Rosji, Gruz­ji i na Ukra­i­nie)
  • MER – misja mię­dzy­pla­ne­tar­na NASA
  • Meer
  • Mehr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z uza­sad­nio­nych przy­czyn mer może być rów­nież od­wo­ła­ny de­kre­tem rządu na wnio­sek mi­ni­stra spraw wew­nętrz­nych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛr, AS: mer

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) rzecz. merostwo n.; przym. merowski

 (2.1) przym. merowy

Wiktionary


mera

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. i B. lp. od: mer

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mera – mia­sto w Ek­wa­do­rze, w pro­win­cji Pa­sta­za
  • Mera – kan­ton w Ek­wa­do­rze, w pro­win­cji Pa­sta­za
  • Mera – wieś w Ru­mu­nii, w okrę­gu Kluż, w gmi­nie Baciu
  • Mera – gmina w Ru­mu­nii, w okrę­gu Vran­cea
  • Mera – wieś w Ru­mu­nii, w okrę­gu Vran­cea, w gmi­nie Mera
  • Méra – wieś i gmina w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści Wę­gier
  • Mera 203B – jeden z pier­wszych pol­skich kal­ku­la­to­rów do obli­czeń na­u­ko­wo-tech­nicz­nych
  • Mera 217 – pol­ski mi­ni­kom­pu­ter pro­du­ko­wa­ny w la­tach sie­dem­dzie­sią­tych w Za­kła­dach Urzą­dzeń Kom­pu­te­ro­wych MERA-ELZAB
  • Mera 300 – pol­ski mi­ni­kom­pu­ter
  • Mera 400 – pol­ski mi­ni­kom­pu­ter
  • MERA-60 – sy­stem mi­kro­kom­pu­te­ro­wy
  • MERA-80 – sy­stem mi­kro­kom­pu­te­ro­wy przez­na­czo­ny do bu­do­wy sy­ste­mów czasu rze­czy­wi­ste­go i kon­trol­no-po­mia­ro­we­go

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmɛra, AS: mera

Wiktionary


merak

jedna z sied­miu gwiazd w gwia­zdo­zbio­rze Wiel­kiej Niedź­wie­dzi­cy, two­rzą­cych syl­wet­kę Wiel­kie­go Wozu


SJP.pl


merath

mia­sto w In­diach


SJP.pl


merc

po­tocz­nie: Mer­ce­des (sa­mo­chód marki Mer­ce­des); Merol


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pot. mot. sa­mo­chód marki Mer­ce­des

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛrt͡s, AS: merc

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mercedes m./ż., mercedes m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mercedes

Wiktionary


mercedariusz

czło­nek za­ko­nu Najś­więt­szej Marii Panny Ła­ska­wej, za­ło­żo­ne­go w 1218 r. w Bar­ce­lo­nie przez św. Pio­tra No­la­sco; mer­ce­dy­sta


SJP.pl


mercedes

marka sa­mo­cho­dów i firma


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mot. sa­mo­chód marki Mer­ce­des

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mer­ce­des – imię hisz­pań­skie
  • Mer­ce­des-Benz – marka sa­mo­cho­du
  • Mer­ce­des – mia­sto w Ar­gen­ty­nie, w pro­win­cji Bu­e­nos Aires
  • Mer­ce­des – mia­sto w Ar­gen­ty­nie, w pro­win­cji Cor­rien­tes
  • Mer­ce­des – mia­sto w Urug­wa­ju, sto­li­ca de­par­ta­men­tu i port nad rzeką Río Negro
  • Mer­ce­des – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Tek­sas, w hrab­stwie Hi­dal­go
  • Mer­ce­des – mia­sto w Ko­sta­ry­ce; w pro­win­cji He­re­dia
  • Mer­ce­des – mia­sto i gmina w Bra­zy­lii, w sta­nie Pa­ra­na
  • Villa Mer­ce­des – mia­sto w Ar­gen­ty­nie, w pro­win­cji San Luis
  • (1136) Mer­ce­des – pla­ne­to­i­da
  • Mer­ce­des (Mer­ce­des AMG Pe­tro­nas For­mu­la One Team) – ze­spół star­tu­ją­cy w For­mu­le 1
  • Mer­ce­des AMG High Per­for­man­ce Po­wer­tra­ins – firma in­ży­nie­rii me­cha­nicz­nej pro­jek­tu­ją­ca i bu­du­ją­ca sil­ni­ki dla For­mu­ły 1

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) No i cze­ka­my na niego już ze dwie go­dzi­ny i pa­trzy­my, a on wresz­cie wy­ła­zi z wa­liz­ką i idzie do swo­je­go auta, no­we­go forda czy ja­kie­goś ta­kie­go mer­ce­de­sa. Za­pa­la se sil­nik i rusza wol­niut­ko.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛrˈt͡sɛdɛs, AS: mercedes

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. merc mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. merc, merol, mesio, mesiek

Wiktionary


mercedes-benz

marka sa­mo­cho­dów i firma


SJP.pl

Mer­ce­des-Benz – nie­miec­ka marka sa­mo­cho­dów, dzia­ła­ją­ca od 1926 roku, na­le­żą­ca do kon­cer­nu Mer­ce­des-Benz Group, pro­du­ku­ją­ce­go sa­mo­cho­dy oso­bo­we i do­staw­cze. Po­nad­to ko­rzy­sta z niej rów­nież przed­się­bior­stwo Da­im­ler Truck AG, które pro­du­ku­je pod nią sa­mo­cho­dy cię­ża­ro­we, po­ja­zdy spe­cja­li­stycz­ne, au­to­ka­ry oraz au­to­bu­sy.

Wikipedia


mercedesy

od­mia­na róż


SJP.pl


mercedysta

czło­nek za­ko­nu Najś­więt­szej Marii Panny Ła­ska­wej; mer­ce­da­riusz


SJP.pl


mercer

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mer­cer – fran­cu­ski DJ i pro­du­cent mu­zycz­ny
  • Mer­cer – miej­sco­wość w sta­nie Maine, w hrab­stwie So­mer­set
  • Mer­cer – miej­sco­wość w sta­nie Mis­so­u­ri, w hrab­stwie Mer­cer
  • Mer­cer – mia­sto w sta­nie Da­ko­ta Pół­noc­na, w hrab­stwie McLean
  • Mer­cer – mia­sto w sta­nie Pen­syl­wa­nia, w hrab­stwie Mer­cer
  • Mer­cer – mia­sto w sta­nie Wi­scon­sin, w hrab­stwie Iron
  • Mer­cer – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie Wi­scon­sin, w hrab­stwie Iron
  • Mer­cer (ang. Mer­cer Towns­hip) – gmina w sta­nie Il­li­no­is, w hrab­stwie Mer­cer
  • Mer­cer (ang. Mer­cer Towns­hip) – gmina w sta­nie Iowa, w hrab­stwie Adams
  • Mer­cer (ang. Mer­cer Town) – gmina w sta­nie Maine, w hrab­stwie So­mer­set
  • Mer­cer (ang. Mer­cer Towns­hip) – gmina w sta­nie Da­ko­ta Pół­noc­na, w hrab­stwie McLean
  • Mer­cer (ang. Mer­cer Towns­hip) – gmina w sta­nie Pen­syl­wa­nia, w hrab­stwie But­ler

Wikipedia


merceryzacja

dzia­ła­nie rozt­wo­rem ługu so­do­we­go na włó­kna lub tka­ni­ny ba­weł­nia­ne w celu na­da­nia im pię­kne­go jed­wab­ne­go po­ły­sku, trwa­ło­ści i mięk­ko­ści


SJP.pl

Mer­ce­ry­za­cja – pod­da­wa­nie przę­dzy lub tka­nin ba­weł­nia­nych dzia­ła­niu rozt­wo­ru wo­do­rot­len­ku sodu (ługu so­do­we­go). Włó­kno ba­weł­nia­ne zo­sta­je po­zba­wio­ne ma­to­we­go na­skór­ka.

W pro­ce­sie mer­ce­ry­za­cji przę­dza ba­weł­nia­na jed­no­cze­śnie jest roz­cią­ga­na, uzy­sku­je się włó­kna o prze­kro­ju okrą­głym.

Wikipedia


merceryzarka

ma­szy­na włó­kien­ni­cza do mer­ce­ry­za­cji


SJP.pl


merceryzowanie

dzia­ła­nie rozt­wo­rem ługu so­do­we­go na włó­kna lub tka­ni­ny ba­weł­nia­ne w celu na­da­nia im po­ły­sku, trwa­ło­ści i mięk­ko­ści; mer­ce­ry­za­cja


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mer­ce­ry­zo­wać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. merceryzować

Wiktionary


merceryzowany

pod­da­wać włó­kna lub tka­ni­ny ba­weł­nia­ne dzia­ła­niu ługu so­do­we­go w celu na­da­nia im po­ły­sku, trwa­ło­ści i mięk­ko­ści; wy­kur­czać


SJP.pl


merceryzować

pod­da­wać włó­kna lub tka­ni­ny ba­weł­nia­ne dzia­ła­niu ługu so­do­we­go w celu na­da­nia im po­ły­sku, trwa­ło­ści i mięk­ko­ści; wy­kur­czać


SJP.pl


merch

[czy­taj: mercz] po­tocz­nie: pro­duk­ty zwią­za­ne z marką, twór­cą, fan­do­mem lub wy­da­rze­niem; mercz


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ogół od­płat­nych i gra­ti­so­wych pro­duk­tów sta­no­wią­cych no­śni­ki pro­pa­gu­ją­ce ja­kieś osoby, to­wa­ry i wy­da­rze­nia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Miesz­ka na Bro­o­kly­nie z żoną, synem i jakąś toną sze­ścien­ną mer­chu z Gwiezd­nych Wojen.

Wiktionary


mercha

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. nie­rząd­ni­ca

Wiktionary


merchandiser

[czy­taj: merczenDAJzer] osoba zaj­mu­ją­ca się w fir­mie sprze­da­żą to­wa­rów lub usług oraz ich pro­mo­cją


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) męż­czyz­na, który w fir­mie zaj­mu­je się zby­tem to­wa­rów i ich pro­mo­cją

Wiktionary

Mer­chan­di­ser – pra­cow­nik zaj­mu­ją­cy się mer­chan­di­sin­giem. Re­pre­zen­tu­je do­staw­cę to­wa­rów w miej­scu ich sprze­da­ży dba­jąc o to, aby wa­run­ki ek­spo­zy­cji sty­mu­lo­wa­ły wiel­kość sprze­da­ży. Po­wi­nien zatem znać i ro­zu­mieć me­cha­niz­my, które to­wa­rzy­szą za­ku­po­wi i umieć je wy­ko­rzy­stać. Po­wi­nien po­sia­dać też umie­jęt­no­ści ne­go­cja­cyj­ne, aby po­go­dzić in­te­re­sy swo­je­go pra­co­daw­cy i wła­ści­cie­la skle­pu czy hur­tow­ni po­zo­sta­ją­ce­go pod pre­sją in­nych do­staw­ców oraz klien­tów.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. merchandising m.

 przym. merchandisingowy

Wiktionary


merchandiserka

→ mer­chan­di­ser [czy­taj: merczenDAJzerka]


SJP.pl


merchandising

[czy­taj: mer­czen­dajz-ing] mer­czen­daj­zing;
1. wy­wie­ra­nie wpły­wu na za­cho­wa­nie klien­tów za po­mo­cą od­po­wied­niej pre­zen­ta­cji skle­pu i to­wa­rów w celu zwięk­sze­nia sprze­da­ży;
2. róż­ne­go typu ga­dże­ty sprze­da­wa­ne lub ro­zda­wa­ne w celu pro­mo­wa­nia da­ne­go dzie­ła


SJP.pl

Mer­chan­di­sing – dzia­łal­ność mar­ke­tin­go­wa, któ­rej isto­tę sta­no­wi sto­so­wa­nie zna­ków to­wa­ro­wych, po­sta­ci, przed­sta­wień, wi­ze­run­ków i sym­bo­li ko­ja­rzo­nych przez od­bior­ców z jed­nym pro­duk­tem – naj­czę­ściej se­ria­lem te­le­wi­zyj­nym lub fil­mem – w celu po­pra­wy efek­tów sprze­da­ży in­ne­go pro­duk­tu, adre­so­wa­ne­go do sze­ro­kich rzesz kon­su­men­tów, a ofe­ro­wa­ne­go z za­sa­dy w sprze­da­ży de­ta­licz­nej.

Wikipedia


merchandisingowy

→ mer­chan­di­sing [czy­taj: mer­czen­dajz-in­go­wy]


SJP.pl


merchowy

→ merch [czy­taj: mer­czo­wy]


SJP.pl


mercier

Mer­cier – mia­sto w Ka­na­dzie, w pro­win­cji Qu­e­bec.

Wikipedia


mercja

wczes­noś­red­nio­wiecz­ne kró­le­stwo an­glo­sa­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. śred­nio­wiecz­ne kró­le­stwo an­glo­sa­skie ist­nie­ją­ce w środ­ko­wej An­glii w la­tach 527–918;

Wiktionary

Mer­cja ( Mer­cia, Mierc­na, Mer­cia, Mer­cio­rum re­gnum) – jedno z sied­miu państw hep­tar­chii an­glo­sa­skiej. Od po­ło­wy VIII wieku do po­cząt­ków IX wieku było pań­stwem-he­ge­mo­nem hep­tar­chii (he­ge­mo­nia Mer­cji). Są­sia­do­wa­ło z sze­ścio­ma pań­stwa­mi hep­tar­chii: od po­łud­nia z Wes­sex i Sus­sex, od wscho­du Kent, Essex i Kró­le­stwem An­glii Wschod­niej, od pół­no­cy z Nor­tum­brią. Od za­cho­du przy­le­ga­ło do Walii, a od pół­no­cy do­ty­ka­ło też Strathc­ly­de.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od po­ło­wy VIII wieku do po­cząt­ków IX wieku Mer­cja była pań­stwem-he­ge­mo­nem hep­tar­chii.

 (1.1) W 745 lub 746 r. św. Bo­ni­fa­cy na­pi­sał do an­glo­sa­skie­go króla Mer­cji, Aet­hel­bal­da, list, w któ­rym su­ro­wo pięt­no­wał po­za­mał­żeń­skie sto­sun­ki sek­su­al­ne adre­sa­ta.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mercyjski

Wiktionary


mercosur

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) polit. ekon. Wspól­ny Rynek Po­łud­nia (mię­dzy­na­ro­do­wa or­ga­ni­za­cja go­spo­dar­cza);

Wiktionary

Mer­co­sur ( Mer­ca­do Común del Sur – Wspól­ny Rynek Po­łud­nia), rów­nież Mer­co­sul (port. "Mer­ca­do Comum do Sul") – mię­dzy­na­ro­do­wa or­ga­ni­za­cja go­spo­dar­cza po­wo­ła­na w roku 1991 trak­ta­tem z Asun­ción (sto­li­cy Pa­rag­wa­ju). Jej celem jest wzmac­nia­nie współ­pra­cy go­spo­dar­czej oraz zno­sze­nie ba­rier hand­lo­wych po­przez usta­no­wie­nie wol­ne­go hand­lu oraz unii cel­nej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Par­la­ment Eu­ro­pej­ski w środę po­parł wnio­sek o skie­ro­wa­nie do TSUE umowy hand­lo­wej mię­dzy kra­ja­mi Mer­co­su­ru a Unią Eu­ro­pej­ską.

Wiktionary


mercury

[czy­taj: merk­ju­ri] naz­wi­sko, np. Fred­die Mer­cu­ry (wła­ści­wie Far­rokh Bul­sa­ra, 1946-1991), bry­tyj­ski muzyk roc­ko­wy, wo­ka­li­sta ze­spo­łu Queen


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mer­cu­ry – dawna ame­ry­kań­ska marka sa­mo­cho­dów na­le­żą­ca do kon­cer­nu Ford Motor Com­pa­ny
  • Mer­cu­ry – wyspa w Na­mi­bii
  • Mer­cu­ry – ar­chi­pe­lag wysp w Nowej Ze­lan­dii
  • Mer­cu­ry – miej­sco­wość we Fran­cji
  • Pro­gram Mer­cu­ry – ame­ry­kań­ski pro­gram za­ło­go­wych lotów kos­micz­nych
  • Mer­cu­ry – cza­so­pis­mo na­u­ko­we wy­da­wa­ne przez To­wa­rzy­stwo Astro­no­micz­ne Pa­cy­fi­ku
  • Fred­die Mer­cu­ry – lider grupy Queen
  • Mer­cu­ry Prize – na­gro­da mu­zycz­na
  • Mer­cu­ry Re­cords – wyt­wór­nia pły­to­wa
  • Mer­cu­ry – seria ame­ry­kań­skich woj­sko­wych sztucz­nych sa­te­li­tów
  • Mer­cu­ry - Act 1 – piąty stu­dyj­ny album ame­ry­kań­skiej grupy Ima­gi­ne Dra­gons
  • Mer­ku­ry

Wikipedia


mercz

po­tocz­nie: mer­chan­di­ser - osoba zaj­mu­ją­ca się w fir­mie sprze­da­żą to­wa­rów lub usług oraz ich pro­mo­cją


SJP.pl


merczendajzing

[czy­taj: mer­czen­dajz-ing] mer­chan­di­sing;
1. wy­wie­ra­nie wpły­wu na za­cho­wa­nie klien­tów za po­mo­cą od­po­wied­niej pre­zen­ta­cji skle­pu i to­wa­rów w celu zwięk­sze­nia sprze­da­ży;
2. róż­ne­go typu ga­dże­ty sprze­da­wa­ne lub ro­zda­wa­ne w celu pro­mo­wa­nia da­ne­go dzie­ła


SJP.pl


merczyński

naz­wi­sko


SJP.pl


merda

o np. psach: ma­chać ogo­nem


SJP.pl


merdanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mer­dać.

 (1.2) o psie: ma­cha­nie ogo­nem naj­czę­ściej z ra­do­ści

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Pies mer­da­niem ogona przy­wi­tał swoją panią.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛrˈdãɲɛ, AS: merdãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. merdać, merdnąć

 rzecz. merdnięcie n., pomerdanie n.

Wiktionary


merdać

o np. psach: ma­chać ogo­nem


SJP.pl

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. merd­nąć)

 (1.1) o psie: ma­chać ogo­nem naj­czę­ściej z ra­do­ści

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (2.1) slang. mylić

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pies na widok swo­je­go pana mer­dał ogo­nem i szcze­kał.

 (2.1) Coś mer­dasz, koleś – my sprze­da­je­my, a nie sku­pu­je­my.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛrdat͡ɕ, AS: merdać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. merdanie n., zamerdanie n., pomerdanie n., myrdanie n., pomyrdanie n., merdacz m., merdnięcie n., myrdnięcie n.

 czas. merdnąć dk., zamerdać dk., pomerdać dk., myrdnąć dk., myrdać ndk., pomyrdać dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) machać ogonem, kręcić ogonem, góry|myrdać.

 (2.1) myrdać

Wiktionary


merdnięcie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) mach­nię­cie ogo­nem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na po­gła­ska­nie po gło­wie sucz­ka od­po­wie­dzia­ła za­led­wie merd­nię­ciem ogona.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. merdanie n., zamerdanie n.

 czas. merdać, merdnąć dk., zamerdać dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zamerdanie

Wiktionary


merdnąć

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. mer­dać)

 (1.1) o psie po­ru­szyć ogo­nem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bunia, za­led­wie merd­ną­wszy, pocz­ła­pa­ła do budy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. merdanie n., merdnięcie n.

 czas. merdać ndk., zamerdać dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zamerdać

Wiktionary


merecedes

obce imię żeń­skie


SJP.pl


meredith

[czy­taj: MEredit]
1. obce imię żeń­skie;
2. naz­wi­sko


SJP.pl

Me­re­dith – imię po­cho­dze­nia wa­lij­skie­go, po­cząt­ko­wo mę­skie, od imie­nia Ma­re­dudd – "wiel­ki pan"; w XX wieku uży­wa­ne rów­nież jako imię żeń­skie. Wy­stę­pu­je też jako naz­wi­sko.

W ję­zy­ku wa­lij­skim przyj­mu­je formy "Ma­re­dudd" bądź "Me­re­dydd".

Wikipedia


merenga

prze­kła­da­ne kre­mem lub kon­fi­tu­ra­mi ciast­ko z biał­ka ubi­te­go na pianę i sy­ro­pu; me­ryn­ga


SJP.pl


merengue

[czy­taj: me­ren­ge] la­ty­no­ski ta­niec to­wa­rzy­ski, na­ro­do­wa mu­zy­ka i ta­niec Do­mi­ni­ka­ny


SJP.pl

Me­ren­gue – ro­dzaj żywej, ra­dos­nej mu­zy­ki i tańca, który ma swoje ko­rze­nie w Do­mi­ni­ka­nie, na Morzu Ka­ra­ib­skim. W do­słow­nym tłu­ma­cze­niu z ję­zy­ka hisz­pań­skie­go "me­ren­gue" zna­czy „beza”. Mu­zy­kę wy­kre­o­wał w la­tach 20. XX wieku Ñico Lora, a wy­pro­mo­wał Ra­fa­el Le­ó­ni­das Tru­jil­lo, pre­zy­dent Do­mi­ni­ka­ny w la­tach 30. XX wieku, kiedy to me­ren­gue stał się na­ro­do­wą mu­zy­ką i na­ro­do­wym tań­cem.

Wikipedia


mereolog

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie me­re­o­lo­gii


SJP.pl


mereologia

lo­gicz­na te­o­ria sto­sun­ku czę­ści do ca­ło­ści


SJP.pl

Me­re­o­lo­gia – trze­ci z tzw. sy­ste­mów Le­śniew­skie­go (obok pro­to­te­ty­ki i on­to­lo­gii), dla któ­re­go pro­to­te­ty­ka i on­to­lo­gia są sy­ste­ma­mi wcze­śniej­szy­mi. Te­o­ria ta zo­sta­ła stwo­rzo­na, aby roz­wią­zać pro­blem an­ty­no­mii zna­le­zio­nych w te­o­rii mno­go­ści i dać wyraz no­mi­na­li­stycz­nym in­tu­i­cjom Le­śniew­skie­go.

Wikipedia


mereżka

ro­dzaj haftu ażu­ro­we­go


SJP.pl

Me­reż­ka – tech­ni­ka haftu ażu­ro­we­go, po­le­ga­ją­ca na tym, że wys­nu­wa się nitki z tka­ni­ny za­wsze w jed­nym kie­run­ku.

Przed wy­cię­ciem nitek na­le­ży do­kład­nie obrę­bić brze­gi z obu stron okręt­ką. Brze­gi me­reż­ki, gdzie nitki nie będą wy­ci­na­ne, ob­szy­wa się róż­ny­mi ście­ga­mi po­wo­du­ją­cy­mi po­dzie­le­nie nitek na pęcz­ki.

Wikipedia


mereżkarski

słu­żą­cy do wy­ko­ny­wa­nia me­reż­ki, do­ty­czą­cy me­reż­ko­wa­nia


SJP.pl


mereżkowski

naz­wi­sko


SJP.pl


mereżkowy

przy­miot­nik od: me­reż­ka


SJP.pl


merga

pi­kant­ny sos pa­pry­ko­wy spo­ży­wa­ny w kuch­ni arab­skiej


SJP.pl


meridian

umow­na linia na po­wierzch­ni Ziemi łą­czą­ca bie­gu­ny pół­noc­ny i po­łud­nio­wy; po­łud­nik


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­ri­dian – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie Ka­li­for­nia, w hrab­stwie Sut­ter
  • Me­ri­dian – ob­szar nie­mu­ni­cy­pal­ny w sta­nie Ka­li­for­nia, w hrab­stwie Kern
  • Me­ri­dian – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie Ko­lo­ra­do, w hrab­stwie Do­u­glas
  • Me­ri­dian – mia­sto w sta­nie Idaho, w hrab­stwie Ada
  • Me­ri­dian – mia­sto w sta­nie Mis­si­si­pi, w hrab­stwie La­u­der­da­le
  • Me­ri­dian – wieś w sta­nie Nowy Jork, w hrab­stwie Ca­y­u­ga
  • Me­ri­dian – miej­sco­wość w sta­nie Okla­ho­ma, w hrab­stwie Logan
  • Me­ri­dian – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie Okla­ho­ma, w hrab­stwie Step­hens
  • Me­ri­dian – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie Pen­syl­wa­nia, w hrab­stwie But­ler
  • Me­ri­dian – mia­sto w sta­nie Tek­sas, w hrab­stwie Bos­que
  • Me­ri­dian (ang. Me­ri­dian Towns­hip) – gmina w sta­nie Il­li­no­is, w hrab­stwie Clin­ton
  • Me­ri­dian (ang. Me­ri­dian Towns­hip) – gmina w sta­nie Kan­sas, w hrab­stwie McPherson

Wikipedia


meridiana

dawny przy­rząd astro­no­micz­ny słu­żą­cy do po­mia­ru wy­so­ko­ści Słoń­ca na nie­bie i usta­la­nia mo­men­tu gó­ro­wa­nia Słoń­ca; linia po­łud­ni­ko­wa


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • alfa Co­ro­nae Au­stra­lis (Me­ri­dia­na) – naj­ja­śniej­sza gwia­zda w gwia­zdo­zbio­rze Ko­ro­ny Po­łud­nio­wej
  • Linia po­łud­ni­ko­wa (me­ri­dia­na) – dawny in­stru­ment astro­no­micz­ny
  • Me­ri­dia­na Fly – linia lot­ni­cza

Wikipedia


meridzki

→ Mérida


SJP.pl

Patrz:

Mérida

merino

wy­so­ko­ga­tun­ko­wa wełna z runa me­ry­no­sów


SJP.pl

Me­ri­no – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Ko­lo­ra­do, w hrab­stwie Logan.

Wikipedia


meritum

wła­ści­wa, na­ji­stot­niej­sza część spra­wy; sedno


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) głów­na treść, isto­ta spra­wy

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • me­ri­tum – głów­na treść, isto­ta spra­wy, sedno spra­wy
  • kom­pu­ter Me­ri­tum – seria ośmio­bi­to­wych kom­pu­te­rów pro­du­ko­wa­nych przez Mera-Elzab w Za­brzu
  • Me­ri­tum Bank ICB – bank ko­mer­cyj­ny z sie­dzi­bą w Gdań­sku
  • Me­ri­tum – album war­szaw­skiej grupy hip-ho­po­wej Zi­pe­ra

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mɛˈrʲitũm, AS: merʹitũm

Wiktionary

Powiązane:

 przym. merytoryczny

 rzecz. merytoryka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sedno sprawy

Wiktionary


meriva

model sa­mo­cho­du marki Opel


SJP.pl


merk

znak uży­wa­ny daw­niej przez rze­mieśl­ni­ków w celu oz­na­cze­nia włas­nych wy­ro­bów


SJP.pl


merkantyliczny

przy­miot­nik od: mer­kan­ty­lizm


SJP.pl


merkantylista

zwo­len­nik mer­kan­ty­liz­mu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zwo­len­nik mer­kan­ty­liz­mu

Wiktionary

Powiązane:

 przym. merkantylistyczny

 rzecz. merkantylizowanie n.

Wiktionary


merkantylistka

→ mer­kan­ty­li­sta


SJP.pl

Patrz:

merkantylista

merkantylistyczny

zwią­za­ny z mer­kan­ty­liz­mem


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z mer­kan­ty­liz­mem, wła­ści­wy mer­kan­ty­liz­mo­wi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kla­sycz­na te­o­ria wy­mia­ny mię­dzy­na­ro­do­wej odrzu­ci­ła tezy mer­kan­ty­li­stów upa­tru­ją­cych bo­gact­wo na­ro­do­we w krusz­cach szla­chet­nych i zwal­cza­ła mer­kan­ty­li­stycz­ny sy­stem ogra­ni­czeń w hand­lu mię­dzy­na­ro­do­wym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. merkantylizowanie n., merkantylizm mrz., merkantylista mos., merkantylizacja ż.

 przym. merkantylny

Wiktionary


merkantylizacja

na­sta­wie­nie wy­łącz­nie na osią­ga­nie zysku, bo­ga­ce­nie się


SJP.pl


merkantylizm

wczes­no­ka­pi­ta­li­stycz­na dok­try­na eko­no­micz­na upa­tru­ją­ca bo­gact­wa kraju w nie­ek­wi­wa­lent­nej wy­mia­nie mię­dzy­na­ro­do­wej, po­stu­lu­ją­ca mo­no­pol hand­lu z włas­ny­mi ko­lo­nia­mi i wy­so­kie cła na wwóz to­wa­rów przet­wo­rzo­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ekon. sy­stem eko­no­micz­ny po­pie­ra­ją­cy do­dat­ni bi­lans hand­lu za­gra­nicz­ne­go i ku­mu­la­cję nad­wyż­ki w po­sta­ci krusz­ców, pro­tek­cjo­nizm go­spo­dar­czy, pro­duk­cję i ek­sport dóbr wy­so­ko­przet­wo­rzo­nych

Wiktionary

Mer­kan­ty­lizm, ustrój mer­kan­tyl­ny – sy­stem po­glą­dów eko­no­micz­no-po­li­tycz­nych, który po­ja­wił się we wczes­nym okre­sie no­wo­żyt­no­ści, wy­wo­dzą­cy się z bu­lio­niz­mu – te­o­rii mó­wią­cej, że po­sia­da­nie me­ta­li szla­chet­nych w kraju równa się jego bo­gact­wu.

Ter­min "mer­kan­ty­lizm" po­ja­wił się w 1664 r.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. merkantylistyczny, merkantylny

 rzecz. merkantylizowanie n.

Wiktionary


merkantylizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mer­kan­ty­li­zo­wać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. merkantylizacja ż., merkantylizm m., merkantylność ż., merkantylista m.

 czas. merkantylizować ndk.

 przym. merkantylny, merkantylistyczny

 przysł. merkantylnie, merkantylistycznie

Wiktionary


merkantylizować

1. pod­da­wać coś ko­mer­cja­li­za­cji, uma­so­wie­niu;
2. kup­czyć rze­cza­mi nie na sprze­daż


SJP.pl


merkantylność

→ mer­kan­tyl­ny


SJP.pl

Patrz:

merkantylny

merkantylny

taki, który jest na­sta­wio­ny na zysk, na uzy­ska­nie ko­rzy­ści ma­te­rial­nych; hand­lo­wy, ku­piec­ki


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) hand. ku­piec­ki, hand­lo­wy, ko­mer­cyj­ny

 (1.2) na­sta­wio­ny na ko­rzy­ści eko­no­micz­ne, na zysk

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z re­gu­ły, zwła­szcza w przy­pad­ku pol­skich twór­ców, nie bie­rzesz pod uwagę wzglę­dów mer­kan­tyl­nych, tzn. no­to­wań auk­cyj­nych i śred­nich cen ga­le­ryj­nych ich prac. Czy ten czyn­nik nie jest dla Cie­bie istot­ny?

 (1.2) W mer­kan­tyl­nym po­dej­ściu wiel­kich kor­po­ra­cji gdzieś za­gu­bił się czło­wiek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛrkãnˈtɨlnɨ, AS: merkãntylny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. merkantylizm m., merkantylizacja ż., merkantylizowanie n.

 przysł. merkantylnie

 przym. merkantylistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komercyjny, kupiecki, handlowy

Wiktionary


merkaptan

zwią­zek or­ga­nicz­ny, ana­lo­gicz­ny do al­ko­ho­lu, w któ­rym tlen za­stą­pio­ny jest siar­ką; tio­al­ko­hol


SJP.pl


merkaptany

zwią­zek or­ga­nicz­ny, ana­lo­gicz­ny do al­ko­ho­lu, w któ­rym tlen za­stą­pio­ny jest siar­ką; tio­al­ko­hol


SJP.pl


merkaptopuryna

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, lek prze­ciw­no­wot­wo­ro­wy i im­mu­no­su­pre­syj­ny


SJP.pl

Mer­kap­to­pu­ry­na – lek prze­ciw­no­wot­wo­ro­wy i im­mu­no­su­pre­syj­ny sto­so­wa­ny w le­cze­niu niek­tó­rych bia­ła­czek i cho­rób au­to­im­mu­no­lo­gicz­nych.

Wikipedia


merkator

fla­mandz­ki ma­te­ma­tyk i kar­to­graf (1512-1594)


SJP.pl


merkel

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Ale­xan­der Mer­kel (ur. 1992) – nie­miec­ki pił­karz ka­zach­skie­go po­cho­dze­nia
  • An­ge­la Mer­kel (ur. 1954) – kanc­lerz fe­de­ral­na Nie­miec
  • Fred Mer­kel (ur. 1962) – ame­ry­kań­ski mo­to­cy­kli­sta
  • Frie­drich Sig­mund Mer­kel (1845–1919) – nie­miec­ki le­karz ana­tom i pa­to­log
  • Gu­stav Mer­kel (1827–1885) – nie­miec­ki kom­po­zy­tor i or­ga­ni­sta
  • Jacek Mer­kel – pol­ski po­li­tyk
  • Ja­nusz Mer­kel (ur. 1953) – pol­ski ar­ty­sta ma­larz
  • Ma­xi­mi­lian Mer­kel (1918–2006) – au­striac­ki pił­karz i tre­ner
  • Una Mer­kel (1903–1986) − ame­ry­kań­ska ak­tor­ka
  • Mer­kel – miej­sco­wość w sta­nie Tek­sas, w hrab­stwie Ta­y­lor
  • Mer­kel (ang. Mer­kel Towns­hip) – gmina w sta­nie Da­ko­ta Pół­noc­na, w hrab­stwie Kid­der

Wikipedia


merkelowie

naz­wi­sko


SJP.pl


merkia

ro­dzaj msza­ków z ro­dzi­ny pal­la­wi­ci­nio­wa­tych


SJP.pl


merklowie

naz­wi­sko


SJP.pl


merkurialny

daw­niej: rtę­cio­wy


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) daw. chem. rtę­cio­wy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. merkuriusz mrz., merkuriał m., Merkury m., Merkurianin mos., Merkurianka ż.

Wiktionary


merkurianin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) sf. hi­po­te­tycz­ny miesz­ka­niec Mer­ku­re­go

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛrkurʲˈjä̃ɲĩn, AS: merkurʹi ̯ä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Merkury mos./mzw., Merkuria ż., Merkuralia nmos., merkuriusz mrz., merkurialność ż.

:: fż. Merkurianka ż.

 przym. merkuriański, merkurialny, Merkurowy

Wiktionary


merkurianka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) sf. hi­po­te­tycz­na miesz­kan­ka Mer­ku­re­go

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛrkurʲˈjãnka, AS: merkurʹi ̯ãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Merkury mos./mzw., Merkuria ż., Merkuralia nmos., merkuriusz mrz., merkurialność ż.

:: fm. Merkurianin mos.

 przym. merkuriański, merkurialny, Merkurowy

Wiktionary


merkuriański

przy­miot­nik od: Mer­ku­ry (pla­ne­ta)


SJP.pl


merkuriusz

daw­niej: rtęć


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. chem. rtęć

Wiktionary

Powiązane:

 przym. merkurialny

 rzecz. Merkury mzw./mos., Merkurianin mos., Merkurianka ż.

Wiktionary


merkurometria

me­to­da che­micz­nej ana­li­zy ob­ję­to­ścio­wej, po­le­ga­ją­ca na do­da­wa­niu mia­no­wa­ne­go rozt­wo­ru azo­ta­nu rtęci do rozt­wo­ru sub­stan­cji ba­da­nej w celu jej ilo­ścio­we­go oz­na­cze­nia; mer­ku­ry­me­tria


SJP.pl


merkury

1. w mi­to­lo­gii rzym­skiej: bóg hand­lu;
2. pier­wsza we­dług od­da­le­nia od Słoń­ca pla­ne­ta Ukła­du Sło­necz­ne­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) mi­trzym. bóg hand­lu, zysku, ku­piect­wa, zło­dziei oraz cel­ni­ków, utoż­sa­mia­ny z grec­kim Her­me­sem;

 (1.2) imię|pol­ski|m.;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy, nazwa włas­na

 (2.1) astr. pier­wsza we­dług od­da­le­nia od Słoń­ca i najm­niej­sza pla­ne­ta Ukła­du Sło­necz­ne­go, wi­docz­na gołym okiem;

Wiktionary

Mer­ku­ry – najm­niej­sza i naj­bliż­sza Słoń­ca pla­ne­ta Ukła­du Sło­necz­ne­go. Jako pla­ne­ta dolna znaj­du­je się dla ziem­skie­go ob­ser­wa­to­ra za­wsze bli­sko Słoń­ca, dla­te­go jest trud­na do ob­ser­wa­cji. Mimo to na­le­ży do pla­net wi­docz­nych gołym okiem i była znana już w sta­ro­żyt­no­ści. Mer­ku­re­go doj­rzeć można je­dy­nie tuż przed wscho­dem lub tuż po za­cho­dzie Słoń­ca.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Atry­bu­ta­mi Mer­ku­re­go były: skrzyd­la­te san­da­ły, skrzyd­la­ty ka­pe­lusz, ka­du­ce­usz i sa­kiew­ka.

 (1.2) Mam na imię Mer­ku­ry i je­stem hand­low­cem.

 (2.1) Mer­ku­ry i Wenus nie mają księ­ży­ców.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛrˈkurɨ, AS: merkury

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Merkurianin mos., Merkurianka ż., Merkuralia nmos., merkuriusz mrz., merkurialność ż.

:: fż. Merkuria ż.

 przym. Merkurowy, merkuriański, merkurialny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Hermes

 (2.1) symbol. ☿

Wiktionary


merkurymetria

me­to­da che­micz­nej ana­li­zy ob­ję­to­ścio­wej, po­le­ga­ją­ca na do­da­wa­niu mia­no­wa­ne­go rozt­wo­ru azo­ta­nu rtęci do rozt­wo­ru sub­stan­cji ba­da­nej w celu jej ilo­ścio­we­go oz­na­cze­nia; mer­ku­ro­me­tria


SJP.pl


merla

cien­ka, rzad­ka tka­ni­na ba­weł­nia­na; marla


SJP.pl

Merla, marla (obie nazwy od fran­cu­skie­go mia­sta Marly), gaza in­tro­li­ga­tor­ska – uży­wa­ny mię­dzy in­ny­mi w in­tro­li­ga­tor­stwie gruby gu­mo­wa­ny mu­ślin, czyli rzad­ko tkana tka­ni­na ba­weł­nia­na o splo­cie płó­cien­nym, sil­nie kle­jo­na. Może być su­ro­wa lub bie­lo­na.

Sto­so­wa­na jest w opra­wie ksią­żek do wzmoc­nie­nia grzbie­tu okład­ki, przy­szy­wa się do niej sfal­co­wa­ne ar­ku­sze oraz przy­kle­ja wy­klej­ki wkła­du do okład­ki.

Wikipedia


merlan

ryba z ro­dzi­ny dor­szo­wa­tych; wit­li­nek


SJP.pl


merle

cien­ka, rzad­ka tka­ni­na ba­weł­nia­na; marla


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Merle-Le­i­gnec – gmina
  • An­to­i­ne Merle – fran­cu­ski za­pa­śnik
  • Ca­ro­le Merle – fran­cu­ska nar­ciar­ka al­pej­ska
  • Ro­bert Merle – fran­cu­ski pi­sarz
  • Zofia Merle – pol­ska ak­tor­ka
  • Merle – fran­cu­skie imię męsko-żeń­skie
  • Blue-merle
  • Me­er­le
  • Pech Merle

Wikipedia


merlin

1. le­gen­dar­ny cza­ro­dziej, pie­śniarz i opie­kun króla Ar­tu­ra;
2. krój czcion­ki


SJP.pl

Mer­lin – jeden z bo­ha­te­rów le­gend ar­tu­riań­skich. Wiel­ki cza­ro­dziej. Przyj­mu­je się, że po­stać tę wy­my­ślił Ge­of­frey z Mon­mo­uth, przy czym pier­wow­zo­rem Mer­li­na był wa­lij­ski wieszcz i bard – Myrd­din. La­ty­ni­zu­jąc to imię, Ge­of­frey wy­my­ślił formę Mer­li­nus, choć pra­wi­dło­wa by­ła­by ra­czej "Mer­di­nus", ale jed­nak zbyt mocno ko­ja­rzy­ło­by się ze sło­wem "merda", które w ję­zy­ku ła­ciń­skim i w ję­zy­kach ro­mań­skich jest or­dy­nar­ne.

Wikipedia


merlon

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ar­chit. hist. ząb w blan­kach

Wiktionary


merlot

[czy­taj: merLO] ga­tu­nek czer­wo­ne­go wina


SJP.pl

Mer­lot – czer­wo­ny szczep wi­no­ro­śli wy­wo­dzą­cy się praw­do­po­dob­nie z re­jo­nu Bor­de­a­ux, skąd po­cho­dzi pier­wsza wzmian­ka z końca XVIII wieku i po­wszech­nie tam upra­wia­ny. Mer­lot jest spo­ty­ka­ny w nie­mal wszyst­kich kra­jach wi­niar­skich na świe­cie. Jest jed­no­cze­śnie naj­czę­ściej upra­wia­ną od­mia­ną wi­no­ro­śli we Fran­cji (115,746 ha win­nic w 2009, co sta­no­wi około po­ło­wę świa­to­wej pro­duk­cji).

Wikipedia


merlowy

przy­miot­nik od: merla


SJP.pl


merofit

li­ścio­wy seg­ment ło­dyż­ki ga­me­to­fi­tu mchów


SJP.pl


merogonia

typ roz­wo­ju za­rod­ko­we­go u mor­szczy­nu


SJP.pl


merokrynowy

wy­dzie­la­nie me­ro­kry­no­we - ro­dzaj wy­dzie­la­nia zew­nątrz­ko­mór­ko­we­go po­le­ga­ją­ce na dy­fuz­ji czą­ste­czek sub­stan­cji przez błonę ko­mór­ko­wą na zew­nątrz bez ni­szcze­nia samej ko­mór­ki


SJP.pl


meroksen

mi­ne­rał, od­mia­na bio­ty­tu za­sob­na w ma­gnez


SJP.pl


merol

po­tocz­nie: Mer­ce­des (sa­mo­chód marki Mer­ce­des); Merc


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) środ. mot. sa­mo­chód marki Mer­ce­des

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛrɔl, AS: merol

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. merchol

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mesio, meś

Wiktionary


meromiozyna

jedna z dwóch czę­ści (czyli me­ro­mio­zy­na cięż­ka lub me­ro­mio­zy­na lekka), na które roz­pa­da się mio­zy­na pod wpły­wem dzia­ła­nia en­zy­mów pro­te­o­li­tycz­nych


SJP.pl


meromorficzny

w ma­te­ma­ty­ce: funk­cje me­ro­mor­ficz­ne - klasa funk­cji ana­li­tycz­nych


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) mat. taki, który za­wie­ra funk­cję me­ro­mor­ficz­ną

Wiktionary


merona

cięte, pół­ma­to­we włó­kno wi­sko­zo­we


SJP.pl


meronim

wyraz oz­na­cza­ją­cy część ca­ło­ści, np. wagon w od­nie­sie­niu do wy­ra­zu po­ciąg


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. wyraz oz­na­cza­ją­cy część pew­nej ca­ło­ści, np. „dy­wiz­ja” w sto­sun­ku do słowa „armia”;

Wiktionary

Me­ro­nim (z μέρος – część, όνομα – imię) – wyraz oz­na­cza­ją­cy część pew­nej ca­ło­ści, np. "wagon" w sto­sun­ku do wy­ra­zu "po­ciąg" czy "konar" w sto­sun­ku do wy­ra­zu "drze­wo". Po­ję­ciem prze­ciw­staw­nym wobec me­ro­ni­mu jest ho­lo­nim. Dwa lub wię­cej me­ro­ni­my tego sa­me­go ho­lo­ni­mu po­zo­sta­ją ze sobą w sto­sun­ku ko­me­ro­ni­mii (są ko­me­ro­ni­ma­mi).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Palec jest me­ro­ni­mem ręki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈrɔ̃ɲĩm, AS: merõńĩm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meronimia ż.

 przym. meronimiczny

Wiktionary


meroplankton

or­ga­niz­my plank­to­nicz­ne prze­by­wa­ją­ce w toni wod­nej se­zo­no­wo, tylko pod­czas niek­tó­rych sta­diów lar­wal­nych lub mło­do­cia­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) biol. ekol. or­ga­niz­my wcho­dzą­ce w skład plank­to­nu tylko w sta­nie mło­do­cia­nym lub lar­wal­nym;

Wiktionary

Me­ro­plank­ton (he­mi­plank­ton) – or­ga­niz­my wcho­dzą­ce w skład plank­to­nu tylko pod­czas niek­tó­rych sta­diów roz­wo­jo­wych (mło­do­cia­nych lub lar­wal­nych).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Or­ga­niz­my od­by­wa­ją­ce cały cykl życia jako plank­to­ny to ho­lo­plank­ton, pod­czas gdy or­ga­niz­my, które w plank­to­nie wy­stę­pu­ją tylko przez niek­tó­re sta­dia roz­wo­jo­we to me­ro­plank­ton.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. meroplanktoniczny

Wiktionary


meroplanktoniczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) biol. ekol. zwią­za­ny z me­ro­plank­to­nem, do­ty­czą­cy me­ro­plank­to­nu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Roz­wój za­rod­ko­wy trwa kil­ka­dzie­siąt dni – dłu­żej lub kró­cej, w za­leż­no­ści od tem­pe­ra­tu­ry wody, praw­do­po­dob­nie rów­nież kil­ka­dzie­siąt dni trwa sta­dium pa­ra­lar­wy, czyli me­ro­plank­to­nicz­ne­go osob­ni­ka mło­do­cia­ne­go nieco tylko od­mien­ne­go od do­ro­słe­go (prze­o­bra­że­nie nie­zu­peł­ne).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meroplankton mrz.

Wiktionary


merostwo

1. urząd, god­ność mera (urzęd­ni­ka pań­stwo­we­go we Fran­cji);
2. biuro mera;
3. bu­dy­nek, w któ­rym znaj­du­je się biuro mera;
4. okręg ad­mi­ni­stro­wa­ny przez mera


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) adm. urząd, god­ność mera

 (1.2) sie­dzi­ba mera

 (1.3) adm. okręg pod­le­gły me­ro­wi

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (2.1) mer z mał­żon­ką

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Za po­przed­nie­go me­ro­stwa zlik­wi­do­wa­no budki te­le­fo­nicz­ne.

 (1.2) Mo­żesz za­par­ko­wać przed bu­dyn­kiem me­ro­stwa.

 (1.3) W są­sied­nim me­ro­stwie znie­sio­no ten ro­dzaj opła­ty.

 (2.1) Prawą lożę re­zer­wu­je­my za­wsze dla me­ro­stwa, któ­rzy lubią nasze sztu­ki.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. merowski

 rzecz. mer mos.

Wiktionary


merowing

przed­sta­wi­ciel dy­na­stii fran­kij­skiej


SJP.pl


merowingowie

dy­na­stia w pań­stwie Fran­ków


SJP.pl

Me­ro­win­go­wie – dy­na­stia pa­nu­ją­ca w pań­stwie fran­kij­skim w la­tach 481–751, wy­wo­dzą­ca się od wład­cy Fran­ków sa­lic­kich Me­ro­we­cha (Me­ro­we­u­sza). W po­ło­wie VIII wieku na tro­nie Fran­ków za­stą­pi­li ich Ka­ro­lin­go­wie.

Wikipedia


merowiński

do­ty­czą­cy Me­ro­win­gów


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Me­ro­win­ga­mi, do­ty­czą­cy Me­ro­win­gów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) […] sto­sun­ki de­mo­gra­ficz­ne w me­ro­wiń­skiej Au­straz­ji róż­ni­ły się od sto­sun­ków pa­nu­ją­cych w kró­le­stwach Wi­zy­go­tów i Bur­gun­dów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛrɔˈvʲĩj̃sʲci, AS: merovʹĩĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Merowing

Wiktionary


merowski

do­ty­czą­cy mera, na­le­żą­cy do mera, wła­ści­wy me­ro­wi


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do mera, zwią­za­ny z merem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ta od­po­wie­dzial­ność spo­czy­wa na urzę­dzie me­row­skim.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mer mos., merostwo n.

Wiktionary


merozoit

osob­nik sta­no­wią­cy po­ko­le­nie bezpł­cio­we po­ja­wia­ją­ce się w cyklu roz­wo­jo­wym niek­tó­rych pier­wot­nia­ków


SJP.pl


merseburg

[czy­taj: mer-ze­burk] mia­sto w Niem­czech


SJP.pl

Mer­se­burg ( Mje­zy­bor, pol. hist. "Mię­dzy­bórz", Meziboř) – mia­sto po­wia­to­we w Niem­czech, w kraju związ­ko­wym Sak­so­nia-An­halt, sie­dzi­ba po­wia­tu Saale. Mia­sto leży na przed­gó­rzu gór Harzu u uj­ścia rzeki do So­ła­wy. Liczy ok. 33,4 tys. miesz­kań­ców.

W mie­ście jest sta­cja ko­le­jo­wa Mer­se­burg.

Wikipedia


merseburski

przy­miot­nik od: Mer­se­burg


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mer­se­bur­giem, do­ty­czą­cy Mer­se­bur­ga, po­cho­dzą­cy z Mer­se­bur­ga

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Merseburg mrz.

Wiktionary


merseyside

Mer­se­y­si­de – hrab­stwo ce­re­mo­nial­ne i me­tro­po­li­tal­ne w pół­noc­no-za­chod­niej An­glii, w re­gio­nie North West En­gland, po­ło­żo­ne nad Za­to­ką Li­ver­po­ol­ską i estu­a­rium rzeki Mer­sey, obej­mu­ją­ce aglo­me­ra­cję mia­sta Li­ver­po­ol. Hrab­stwo ut­wo­rzo­ne zo­sta­ło w 1974 roku na po­gra­ni­czu hi­sto­rycz­nych hrabstw Lan­cas­hi­re i Ches­hi­re.

Wikipedia


merta

naz­wi­sko


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. bot. mirt

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Anna Olej­ni­czuk-Merta – pol­ska eko­no­mist­ka
  • Bar­ba­ra Merta (ur. 1976) – pol­ska siat­kar­ka
  • Józef Merta (ur. 1974) – pol­ski fi­lo­log i dzia­łacz tu­ry­sty­ki gór­skiej
  • To­masz Merta (1965–2010) – pol­ski hi­sto­ryk i urzęd­nik pań­stwo­wy
  • (3303) Merta – pla­ne­to­i­da z pasa głów­ne­go aste­ro­id

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński mierta, myrta

Wiktionary


merton

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mer­ton – gmina () Lon­dy­nu
  • Mer­ton – dziel­ni­ca Lon­dy­nu, w gra­ni­cach po­wyż­szej gminy
  • Mer­ton – wieś w An­glii, w hrab­stwie Devon
  • Mer­ton – wieś w An­glii, w hrab­stwie Nor­folk
  • Mer­ton – wieś w An­glii, w hrab­stwie Ox­fords­hi­re
  • Mer­ton – mia­sto w sta­nie Wi­scon­sin, w hrab­stwie Wa­u­kes­ha
  • Mer­ton – wieś w sta­nie Wi­scon­sin, w hrab­stwie Wa­u­kes­ha
  • Mer­ton (ang. Mer­ton Towns­hip) – gmina w sta­nie Min­ne­so­ta, w hrab­stwie Ste­e­le
  • Mer­ton (ang. Mer­ton Towns­hip) – gmina w sta­nie Da­ko­ta Po­łud­nio­wa, w hrab­stwie Clark
  • Mer­ton (ang. Mer­ton Town) – gmina w sta­nie Wi­scon­sin, w hrab­stwie Wa­u­kes­ha
  • Tho­mas Mer­ton – pi­sarz ka­to­lic­ki
  • Ro­bert K. Mer­ton – so­cjo­log ame­ry­kań­ski

Wikipedia


meru

jed­nost­ka pod­sta­wo­wa ma­kro­czą­stecz­ki otrzy­ma­nej przez po­li­me­ry­za­cję


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Meru – góra w cen­trum świa­ta w mi­to­lo­gii hin­du­i­stycz­nej
  • Meru – skró­co­na nazwa góry Su­me­ru
  • Meru – wul­kan w Tan­za­nii
  • Meru – mia­sto w Kenii
  • Meru – hrab­stwo w Kenii
  • Meru – grupa et­nicz­na w Kenii
  • Méru – mia­sto w de­par­ta­men­cie Oise, Fran­cja
  • Die­cez­ja Meru – rzym­sko­ka­to­lic­ka die­cez­ja ze sto­li­cą w Meru, w Kenii
  • Język meru – język z ro­dzi­ny bantu, uży­wa­ny w Kenii i Tan­za­nii

Wikipedia


merula

ptak z ro­dzi­ny dro­zdów


SJP.pl


merveilleuse

[czy­taj: merweJEZ] w cza­sie dy­rek­to­ria­tu: fran­cu­ska ele­gant­ka na­śla­du­ją­ca modę an­tycz­ną


SJP.pl


merwinit

skała mi­ne­ral­na z do­mi­nu­ją­cą za­war­to­ścią glinu, sodu i wap­nia


SJP.pl

Mer­wi­nit – mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów, za­li­cza­ny do krze­mia­nów wy­spo­wych. Jest mi­ne­ra­łem skał krze­mia­no­wo-wa­pien­nych ut­wo­rzo­nych w stre­fach kon­tak­to­wych. Jest cha­rak­te­ry­stycz­ny dla facji sa­ni­dy­ni­to­wej. Współ­wy­stę­pu­je ze spur­ry­tem, lar­ni­tem i we­zu­wia­nem. Jest także skład­ni­kiem żużli hut­ni­czych. Two­rzy od­mia­nę za­sob­na w Mn.

Wikipedia


merydian

umow­na linia na po­wierzch­ni Ziemi łą­czą­ca bie­gun pół­noc­ny i po­łud­nio­wy; po­łud­nik


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) astr. po­łud­nik nie­bie­ski

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈrɨdʲjãn, AS: merydʹi ̯ãn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. merydionalny

Wiktionary


merydionalny

1. po­łud­ni­ko­wy, bie­gną­cy z pół­no­cy na po­łud­nie;
2. typ me­ry­dio­nal­ny - typ an­tro­po­lo­gicz­ny cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się śred­nim wzro­stem, wy­dłu­żo­ną głową, bru­nat­ną skórą i czar­ny­mi, kę­dzie­rza­wy­mi wło­sa­mi


SJP.pl


merynga

prze­kła­da­ne kre­mem lub kon­fi­tu­ra­mi ciast­ko z biał­ka ubi­te­go na pianę i sy­ro­pu; me­ren­ga


SJP.pl


merynos

owca o bar­dzo ce­nio­nej, cien­kiej weł­nie


SJP.pl

Me­ry­nos – je­zio­ro w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie iław­skim, w gmi­nie Susz, le­żą­ce na te­re­nie Po­je­zie­rza Ła­siń­skie­go.

Wikipedia


merynosowy

przy­miot­nik od: me­ry­nos


SJP.pl


merystem

tkan­ka ro­ślin­na zbu­do­wa­na z ko­mó­rek dzie­lą­cych się, za­po­cząt­ko­wu­ją­cych tkan­ki stałe; tkan­ka twór­cza


SJP.pl


merystemalny

→ me­ry­stem; me­ry­ste­ma­tycz­ny


SJP.pl


merystematyczny

→ me­ry­stem; me­ry­ste­mal­ny


SJP.pl


meryterium

pry­mi­tyw­ny trą­bo­wiec ko­pal­ny wiel­ko­ści sło­nia, o wy­dłu­żo­nej gło­wie z sil­nie po­więk­szo­ny­mi sie­ka­cza­mi, znany z osa­dów gór­ne­go eo­ce­nu Egip­tu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pa­le­ont. zool. naj­pry­mi­tyw­niej­szy i naj­star­szy przed­sta­wi­ciel rzędu trą­bow­ców, znany z egip­skich osa­dów gór­ne­go eo­ce­nu (Mo­e­rit­he­rium, sp., ro­dzaj zwie­rząt)

Wiktionary


merytokracja

kon­cep­cja M. Yo­un­ga, we­dług któ­rej wiek XXI bę­dzie wie­kiem rzą­dów ludzi kom­pe­tent­nych w ja­kimś za­wo­dzie lub w ja­kiejś dzie­dzi­nie wie­dzy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) polit. sy­stem, w któ­rym wła­dza po­wie­rza­na jest oso­bom kom­pe­tent­nym;

Wiktionary

Me­ry­to­kra­cja – wie­loz­nacz­na nazwa okre­śla­ją­ca naj­czę­ściej sy­stem, w któ­rym po­zy­cje uza­leż­nio­ne są od kom­pe­ten­cji, de­fi­nio­wa­nych jako po­łą­cze­nie in­te­li­gen­cji i edu­ka­cji, we­ry­fi­ko­wa­nych za po­mo­cą obiek­tyw­nych sy­ste­mów oceny (np. cer­ty­fi­ka­tów). Me­ry­to­kra­cja sta­no­wi prze­ci­wień­stwo wła­dzy bu­do­wa­nej na bazie ro­dzi­ny (ne­po­tyzm), klasy (ary­sto­kra­cja) czy na­ro­do­wo­ści (na­cjo­na­lizm).

Wikipedia


merytokratyczny

zwią­za­ny z me­ry­to­kra­cją, od­no­szą­cy się do me­ry­to­kra­cji


SJP.pl


merytorycznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób od­no­szą­cy się do tre­ści spra­wy

Wiktionary

Powiązane:

 przym. merytoryczny

 rzecz. merytoryka ż., merytoryczność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konkretnie, konstruktywnie, logicznie, mądrze, na chłopski rozum, odpowiedzialnie, poważnie, pragmatycznie, racjonalistycznie, racjonalnie, realistycznie, roztropnie, rozumnie, rzeczowo, rzetelnie, solidnie, trafnie, trzeźwo, wiarygodnie, zdrowo, zdroworozsądkowo

Wiktionary


merytoryczność

→ me­ry­to­rycz­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest me­ry­to­rycz­ne; cecha tych, któ­rzy są me­ry­to­rycz­ni

Wiktionary

Patrz:

merytoryczny

Powiązane:

 przym. merytoryczny

 przysł. merytorycznie

 rzecz. merytoryka ż.

Wiktionary


merytoryczny

do­ty­czą­cy isto­ty rze­czy, tre­ści, a nie formy; istot­ny, tre­ścio­wy


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy isto­ty spra­wy, a nie jej stro­ny zew­nętrz­nej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) In­for­mu­je­my, że kry­te­rium nr 2 oceny me­ry­to­rycz­nej wnio­sków, do­ty­czą­ce ob­sza­ru dzia­łal­no­ści bę­dzie we­ry­fi­ko­wa­ne na pod­sta­wie dwóch list sta­no­wią­cych za­łącz­ni­ki do re­gu­la­mi­nu na­bo­ru wnio­sków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meritum n., merytoryczność ż., merytoryka ż.

 przysł. merytorycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konkretny, rzeczowy, tematyczny, treściowy

Wiktionary


merytoryka

po­tocz­nie: fa­cho­wość, ek­sperc­ka wie­dza


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. wie­dza fa­cho­wa, pro­fe­sjo­nal­na

 (1.2) pot. (może środ.) sfera od­no­szą­ca się do tre­ści, nie zaś formy zew­nętrz­nej

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Niez­wy­kle ważna jest też me­ry­to­ry­ka - nie pisz rze­czy, któ­rych nie je­steś pe­wien!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meritum n., merytoryczność ż.

 przysł. merytorycznie

 przym. merytoryczny

Wiktionary


merzyk

mech z ro­dzi­ny Mnia­ce­ae, wy­stę­pu­ją­cy w licz­nych ga­tun­kach le­śnych i łą­ko­wych


SJP.pl


mes

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pot. SMS, es

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mar­cial Mes – be­li­zeń­ski po­li­tyk
  • Peter Mes – nie­miec­ki praw­nik
  • Me­to­da ele­men­tów skoń­czo­nych – me­to­da roz­wią­zy­wa­nia ukła­dów rów­nań róż­nicz­ko­wych
  • Ma­nu­fac­tu­ring Exe­cu­tion Sy­stems – okre­śle­nie klasy sy­ste­mów re­a­li­za­cji pro­duk­cji
  • Ten Typ Mes – pol­ski raper, czło­nek ze­spo­łów 2czte­ry7 i Flex­xip
  • Mees
  • Mess
  • Meß

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do­sta­łem mesa, ale nie wiem, od kogo.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛs, AS: mes

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) es

Wiktionary


mesa

ja­dal­nia na stat­ku lub okrę­cie, jak i miej­sce dla za­ło­gi na spę­dza­nie wol­ne­go czasu; messa


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) żegl. miej­sce spo­ży­wa­nia po­sił­ków dla za­ło­gi i ofi­ce­rów stat­ku

 (1.2) żegl. pot. głów­na ka­ju­ta jach­tu

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mesa – duże ogól­no­do­stęp­ne po­mie­szcze­nie znaj­du­ją­ce się na jed­nost­ce pły­wa­ją­cej
  • MESA – ofi­cjal­ny skrót nazwy Młoda Ek­stra­kla­sa
  • Mesa Bo­o­gie – firma pro­du­ku­ją­ca wzmac­nia­cze dla gi­ta­rzy­stów i ba­si­stów
  • Mesa – klub że­glar­ski
  • Mesa 3D – bi­blio­te­ka in­for­ma­tycz­na, im­ple­men­ta­cja OpenGL
  • Mesa – fik­cyj­ne pań­stwo w po­wie­ściach Ho­nor­ver­se Da­vi­da We­be­ra
  • Mesa – mia­sto w sta­nie Ari­zo­na, w hrab­stwie Ma­ri­co­pa
  • Mesa – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie Ka­li­for­nia, w hrab­stwie Inyo
  • Mesa – mia­sto w sta­nie Wa­szyng­ton, w hrab­stwie Fran­klin
  • hrab­stwo Mesa (ang. Mesa Co­un­ty) – w sta­nie Ko­lo­ra­do
  • tran­zy­stor mesa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie­wie­lu przy­cho­dzi jeść do mesy, gdy stat­kiem mocno buja.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛsa, AS: mesa

Wiktionary


mesalina

prze­no­śnie, prze­sta­rza­le o ko­bie­cie roz­pust­nej i okrut­nej; mes­sa­li­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. ko­bie­ta roz­pust­na i okrut­na

Wiktionary

Me­sa­li­na – ro­dzaj ja­szczu­rek z ro­dzi­ny ja­szczur­ko­wa­tych (La­cer­ti­dae).

Wikipedia


mescal

[czy­taj: me­skal] mocny, nie­do­kład­nie prze­de­sty­lo­wa­ny napój al­ko­ho­lo­wy z prze­fer­men­to­wa­nych czę­ści agawy; me­skal, mez­cal


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­scal – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie Ari­zo­na, w hrab­stwie Co­chi­se
  • Me­scal – na­ro­do­wa wódka mek­sy­kań­ska o lekko słom­ko­wym ko­lo­rze

Wikipedia


meschecki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mes­che­tią, do­ty­czą­cy Mes­che­tii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Meschetia ż.

 przym. meschetyjski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) meschetyjski

Wiktionary


meschetia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. kra­i­na hi­sto­rycz­na w po­łud­nio­wo-za­chod­niej czę­ści Gruz­ji;

Wiktionary

Powiązane:

 przym. meschecki, meschetyjski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Samcche

Wiktionary


meschetyjski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mes­che­tią, do­ty­czą­cy Mes­che­tii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Meschetia ż.

 przym. meschecki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) meschecki

Wiktionary


mesel

sta­lo­we na­rzę­dzie o ostrzu tną­cym, uży­wa­ne do cię­cia bla­chy, prę­tów itp.; mes­sel, maj­zel, prze­ci­nak


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. pot. sta­lo­we na­rzę­dzie do prze­ci­na­nia bla­chy, ma­ją­ce prze­krój pro­sto­kąt­ny i ostrze tnące

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przecinak

Wiktionary


mesendżer

rzad­ko: pro­gram kom­pu­te­ro­wy słu­żą­cy do ko­mu­ni­ka­cji (głów­nie w for­mie tek­sto­wej, ale nie­rzad­ko także wer­bal­nej, wi­zu­al­nej) w try­bie rze­czy­wi­stym po­przez sieć In­ter­net, po­sia­da­ją­cy czę­sto inne funk­cje, m.in. prze­sy­ła­nie pli­ków; ko­mu­ni­ka­tor (czę­ściej), mes­sen­ger (rzad­ko)


SJP.pl


mesenia

kra­i­na hi­sto­rycz­na w sta­ro­żyt­nej Gre­cji; Mes­se­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. kra­i­na na po­łud­nio­wo-za­chod­nim Pe­lo­po­ne­zie, z hi­sto­rycz­nym oś­rod­kiem w Me­si­ni

Wiktionary

Me­se­nia, Mes­se­nia (gr. "Μεσσηνία - Mes­si­nia") – kra­i­na hi­sto­rycz­na w sta­ro­żyt­nej Gre­cji w po­łud­nio­wo-za­chod­niej czę­ści Pół­wy­spu Pe­lo­po­ne­skie­go. Sły­nie z żyz­nej ziemi oraz ze swej marki oli­wek "Ka­la­ma­tas", naj­wyż­szej ja­ko­ści.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W skład Pe­lo­po­ne­zu wcho­dzą mniej­sze kra­i­ny: Acha­ja, Ar­ka­dia, Ar­go­li­da, Elida, Me­se­nia i La­ko­nia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Meseńczyk mos., Mesenka ż.

 przym. meseński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. Messenia

Wiktionary


mesenka

miesz­kan­ka Me­se­nii


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. miesz­kan­ka Me­se­nii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mesenia ż.

:: fm. Meseńczyk mos.

 przym. meseński

Wiktionary


meserszmit

sa­mo­lot marki Mes­sersch­mitt; Mes­sersch­mitt


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) lotn. sa­mo­lot marki Mes­sersch­mitt

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) messerschmitt

Wiktionary


meseta

pła­sko­wyż w kra­jach hisz­pań­sko­ję­zycz­nych


SJP.pl

Me­se­ta, Me­se­ta Ibe­ryj­ska ( Me­se­ta Cen­tral, z hiszp. – pła­sko­wyż) – wy­żyn­no-gór­ska, środ­ko­wa część Pół­wy­spu Ibe­ryj­skie­go, w Hisz­pa­nii i Por­tu­ga­lii.

Me­se­ta obej­mu­je ob­szar ok. 400 tys. km² w cen­tral­nej czę­ści Pół­wy­spu Ibe­ryj­skie­go. W środ­ko­wej czę­ści Me­se­ty znaj­du­ją się Góry Ka­sty­lij­skie, roz­dzie­la­ją­ce Starą i Nową Ka­sty­lię.

Wikipedia


meseńczyk

miesz­ka­niec Me­se­nii


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. miesz­ka­niec Me­se­nii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mesenia ż.

:: fż. Mesenka ż.

 przym. meseński

Wiktionary


meseński

zwią­za­ny z Me­se­nią, do­ty­czą­cy Me­se­nii


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Me­se­nią, do­ty­czą­cy Me­se­nii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Meseńczyk mos., Mesenka ż., Mesenia ż.

Wiktionary


mesjada

po­e­mat nar­ra­cyj­ny opo­wia­da­ją­cy o życiu i męce Je­zu­sa Chry­stu­sa


SJP.pl


mesjaniczny

przy­miot­nik

 (1.1) zob. me­sja­ni­stycz­ny.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mesjanistyczny, mesjański

 rzecz. mesjanista mos., mesjanizm mrz., mesjasz mos., Mesjasz mos.

Wiktionary


mesjanista

zwo­len­nik me­sja­niz­mu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zwo­len­nik me­sja­niz­mu

 (1.2) twór­ca me­sja­niz­mu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mesjanizm m., Mesjasz m., mesjasz m.

:: fż. mesjanistka ż.

 przym. mesjanistyczny, mesjański, mesjaniczny

Wiktionary


mesjanistka

→ me­sja­ni­sta


SJP.pl

Patrz:

mesjanista

mesjanistyczny

do­ty­czą­cy me­sja­niz­mu albo me­sja­ni­stów; me­sjań­ski


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z wiarą w na­dej­ście Me­sja­sza

 (1.2) do­ty­czą­cy me­sja­niz­mu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mesjanista m., mesjanizm m., mesjasz m., Mesjasz mos.

 przym. mesjański, mesjaniczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mesjański

Wiktionary


mesjanizm

1. wiara w na­dej­ście Me­sja­sza, zba­wi­cie­la ludz­ko­ści prze­po­wia­da­ne­go przez pro­ro­ków;
2. prze­ko­na­nie o niez­wy­kle waż­nym za­da­niu, jakie po­wie­rzo­ne zo­sta­ło na­ro­do­wi lub jed­nost­ce;
3. w Pol­sce w pier­wszej po­ło­wie XIX wieku: prze­ko­na­nie, że naród pol­ski zo­sta­nie Me­sja­szem i zbawi ludz­kość po­przez swoje cier­pie­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wiara w na­dej­ście Me­sja­sza, który zbawi ludz­kość

 (1.2) hist. w Pol­sce w I poł. XIX w. po­gląd przy­pi­su­ją­cy na­ro­do­wi pol­skie­mu rolę me­sja­sza, gło­szą­cy wiarę w to, iż naród ten zbawi ludz­kość po­przez swoje cier­pie­nia

Wiktionary

Me­sja­nizm – okre­śle­nie na­dziei, która po­ja­wi­ła się naj­pierw w re­li­gii Iz­ra­e­la, od­no­szą­cej się do końca ist­nie­nia świa­ta („tego wieku”). Jej tre­ścią jest ma­ją­ca na­dejść epoka me­sjań­ska, którą cha­rak­te­ry­zo­wać bę­dzie wol­ność po­li­tycz­na, do­sko­na­łość mo­ral­na i ziem­skie szczę­ście dla ludu Iz­ra­e­la w jego włas­nej ziemi, a także dla całej ludz­ko­ści.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Win­kel­rie­dyzm ro­man­tycz­ny kwe­stio­no­wał cier­pie­nie oraz bier­ną mękę me­sja­niz­mu, pod­kre­śla­jąc za­ra­zem sens walki czyn­nej, ak­tyw­no­ści.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈsʲjä̃ɲism̥, AS: mesʹi ̯ä̃ńism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mesjanista m., Mesjasz m., mesjasz m.

 przym. mesjanistyczny, mesjański, mesjaniczny

Wiktionary


mesjasz

zbaw­ca, wy­ba­wi­ciel


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) przen. ten, który wy­ba­wia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W 1930 roku na tron etiop­ski wstą­pił chlu­bią­cy się bi­blij­ny­mi przod­ka­mi Ras Ta­fa­ri Ma­kon­nen, który zmie­nił imię na Hajle Se­las­sje I. Ce­sarz stał się więc czymś w ro­dza­ju ja­maj­skie­go me­sja­sza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mesjanista m., mesjanizm m., Mesjasz m.

:: fż. mesjaszka ż.

 przym. mesjanistyczny, mesjański, mesjaniczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) namaszczony, odkupiciel, pomazaniec, wybawca, wybawiciel, wybrany, zbawca, zbawiciel

Wiktionary


mesjański

do­ty­czą­cy me­sja­niz­mu albo me­sja­ni­stów; me­sja­ni­stycz­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Me­sja­szem lub me­sja­niz­mem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mesjanista m., mesjanizm m., mesjasz m., Mesjasz mos.

 przym. mesjanistyczny, mesjaniczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mesjanistyczny

Wiktionary


meskal

mocny, nie­do­kład­nie prze­de­sty­lo­wa­ny napój al­ko­ho­lo­wy z prze­fer­men­to­wa­nych czę­ści agawy; me­scal, mez­cal


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) bot. ga­tu­nek kak­tu­sa mek­sy­kań­skie­go, z któ­re­go uzy­sku­je się me­ska­li­nę, łac. Lop­hop­ho­ra wil­liam­sii

 (1.2) spoż. tra­dy­cyj­ny al­ko­hol mek­sy­kań­ski z róż­nych ga­tun­ków agawy zie­lo­nej

Wiktionary

Me­skal, me­scal, mez­cal – mek­sy­kań­ski wy­so­ko­pro­cen­to­wy napój al­ko­ho­lo­wy o lekko słom­ko­wym ko­lo­rze. Od­mia­ną me­ska­lu naj­bar­dziej znaną poza gra­ni­ca­mi Mek­sy­ku jest te­qu­i­la.

W odróż­nie­niu od te­qu­i­li me­skal nie jest de­sty­la­tem spo­rzą­dzo­nym ze sfer­men­to­wa­ne­go soku, lecz z ca­łe­go rdze­nia (piña) agawy.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. meskalina ż.

 przym. meskalinowy, meskalowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jazgrza Williamsa, pejotl, echinokaktus Williamsa, jeżowiec Williamsa

 (1.2) mezcal

Wiktionary


meskalina

nar­ko­tyk uzy­ski­wa­ny z mek­sy­kań­skich kak­tu­sów lub syn­te­tycz­nie, ma­ją­cy wła­ści­wo­ści eu­fo­rycz­ne i ha­lu­cy­no­gen­ne


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. nar­ko­tyk z grupy al­ka­lo­i­dów fe­ny­lo­e­ty­lo­a­mi­no­wych, silny en­te­o­gen;

Wiktionary

Me­ska­li­na – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, al­ka­lo­id z sze­re­gu fe­ny­lo­e­ty­lo­a­min o wła­ści­wo­ściach ha­lu­cy­no­gen­nych. Wy­stę­pu­je na­tu­ral­nie w niek­tó­rych kak­tu­sach, mię­dzy in­ny­mi w pe­jot­lu ("Lop­hop­ho­ra wil­liam­sii"), san pedro ("Echi­nop­sis pa­cha­noi"), ' i '. Wy­stę­pu­je także w ma­łych ilo­ściach w bo­bo­wa­tych, mię­dzy in­ny­mi w "". Me­ska­li­na zo­sta­ła pier­wszy raz wy­i­zo­lo­wa­na i zi­den­ty­fi­ko­wa­na w 1897 roku przez Niem­ca Art­hu­ra Heff­te­ra a syn­te­tycz­nie otrzy­ma­na w 1919 roku przez.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na­tu­ral­ne wy­stę­po­wa­nie me­ska­li­ny do­ty­czy niek­tó­rych kak­tu­sów i bo­bo­wa­tych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛskaˈlʲĩna, AS: meskalʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meskal m.

 przym. meskalinowy

Wiktionary

Synonimy:

 nazwa systematyczna: 2-(3,4,5-trimetoksyfenylo)-etyloamina

 wzór sumaryczny: wzór chemiczny|C11H17NO3.

Wiktionary


meskalino

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: me­ska­li­na

Wiktionary


meskalinowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­ska­li­ną, do­ty­czą­cy me­ska­li­ny, za­wie­ra­ją­cy me­ska­li­nę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meskal m., meskalina ż.

Wiktionary


meskineria

prze­sta­rza­le: płyt­kość uczuć, myśli, ma­łost­ko­wość, ubó­stwo du­cho­we


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. ma­łost­ko­wość, ubó­stwo du­cho­we, po­spo­li­tość, ja­ło­wość uczuć, płyt­kość myśli

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛsʲcĩˈnɛrʲja, AS: mesʹḱĩnerʹi ̯a

Wiktionary


meskineryjny

→ me­ski­ne­ria


SJP.pl

Patrz:

meskineria

mesmeryczny

do­ty­czą­cy mes­me­ryz­mu lub mes­me­ry­stów


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) hist. med. zwią­za­ny z mes­me­ryz­mem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mesmeryzm mrz., mesmerysta mos.

Wiktionary


mesmerysta

wyz­naw­ca mes­me­ryz­mu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zwo­len­nik mes­me­ryz­mu

 (1.2) osoba wpro­wa­dza­ją­ca w hip­no­zę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mesmeryzm m.

:: fż. mesmerystka ż.

 czas. mesmeryzować

 przym. mesmeryczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) hipnotyzer, magnetyzer

Wiktionary


mesmerystka

→ mes­me­ry­sta


SJP.pl

Patrz:

mesmerysta

mesmeryzacja

le­cze­nie za po­mo­cą uz­dra­wia­ją­cych sił ma­gne­tycz­nych ist­nie­ją­cych w każ­dym or­ga­niz­mie ludz­kim i zwie­rzę­cym


SJP.pl


mesmeryzm

osiem­na­sto­wiecz­ny po­gląd, uz­na­ją­cy ist­nie­nie w czło­wie­ku uz­dra­wia­ją­cych sił ma­gne­tycz­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. med. oba­lo­na me­to­da le­cze­nia opar­ta na za­ło­że­niu, że każdy or­ga­nizm za­wie­ra fluid uni­wer­sal­ny i wła­ści­wo­ści ma­gne­tycz­ne (ma­gne­tyzm zwie­rzę­cy), dzię­ki któ­rym można re­gu­lo­wać układ ner­wo­wy i zwal­czać różne cho­ro­by

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mesmeryzować

 rzecz. mesmerysta m.

 przym. mesmeryczny

Wiktionary


mesmeryzować

le­czyć za po­mo­cą uz­dra­wia­ją­cych sił ma­gne­tycz­nych ist­nie­ją­cych w każ­dym or­ga­niz­mie ludz­kim i zwie­rzę­cym


SJP.pl


mesoda

zwrot­ka po­mię­dzy stro­fą i an­ty­stro­fą, uży­wa­na w tra­ge­dii grec­kiej


SJP.pl


mesologia

1. nauka o spo­so­bach osią­gnię­cia szczę­ścia;
2. nauka ba­da­ją­ca wza­jem­ne re­la­cje mię­dzy śro­do­wi­skiem a isto­ta­mi, które w nim żyją


SJP.pl


messa

ja­dal­nia na stat­ku; mesa


SJP.pl


messalina

prze­sta­rza­le: ko­bie­ta roz­pust­na i okrut­na; me­sa­li­na


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • (545) Mes­sa­li­na – pla­ne­to­i­da
  • Ire­ne­usz „Mes­sa­li­na” Wój­cic­ki – pol­ski pio­sen­karz
  • Sta­ti­lia Mes­sa­li­na – praw­nucz­ka Ty­tu­sa Sta­ty­liu­sza Ta­u­ru­sa
  • Va­le­ria Mes­sa­li­na – ce­sa­rzo­wa rzym­ska

Wikipedia


messalka

pse­u­do­nim Lu­cy­ny Mes­sal (1886 - 1953), pol­skiej ak­tor­ki, śpie­wacz­ki i tan­cer­ki


SJP.pl


messel

sta­lo­we na­rzę­dzie o ostrzu tną­cym, uży­wa­ne do cię­cia bla­chy, prę­tów itp.; mesel, maj­zel, prze­ci­nak


SJP.pl

Mes­sel – gmina w Niem­czech, w kraju związ­ko­wym Hesja, w re­jen­cji Darm­stadt, w po­wie­cie Darm­stadt-Die­burg.

Na te­re­nie gminy znaj­du­je się ko­pal­nia od­kryw­ko­wa, jedno z naj­słyn­niej­szych w świe­cie tzw. Fossillagerstätte, znane z uni­ka­to­wych zna­le­zisk ska­mie­nia­ło­ści eo­ce­nu.

Wikipedia


messenger

[czy­taj: me­sen­dżer] rzad­ko: pro­gram do ko­mu­ni­ka­cji, zwy­kle tek­sto­wej; ko­mu­ni­ka­tor (czę­ściej), me­sen­dżer (rzad­ko)


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mes­sen­ger – naz­wi­sko
  • Mes­sen­ger – pa­ro­wiec
  • MESSENGER (Mer­cu­ry Sur­fa­ce, Space En­vi­ron­ment, Ge­o­che­mi­stry and Ran­ging) – sonda kos­micz­na
  • The Mes­sen­gers (pol. Po­słań­cy) – se­rial te­le­wi­zyj­ny
  • The Mes­sen­ger (pol. W imie­niu armii) – film
  • Mes­sen­ger (Fa­ce­bo­ok Mes­sen­ger) – apli­ka­cja, ko­mu­ni­ka­tor in­ter­ne­to­wy
  • Mi­cro­soft Mes­sen­ger ser­vi­ce – ko­mu­ni­ka­tor in­ter­ne­to­wy
  • Win­dows Live Mes­sen­ger – ko­mu­ni­ka­tor in­ter­ne­to­wy
  • Win­dows Mes­sen­ger – ko­mu­ni­ka­tor in­ter­ne­to­wy
  • Win­dows Mes­sen­ger ser­vi­ce – usłu­ga sy­ste­mu Win­dows
  • Miles Mes­sen­ger – bry­tyj­ski sa­mo­lot
  • The Mes­sen­gers – duet pro­du­cenc­ki

Wikipedia


messenia

kra­i­na hi­sto­rycz­na w sta­ro­żyt­nej Gre­cji; Me­se­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. zob. Me­se­nia.

Wiktionary


messerschmicik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od mes­sersch­mitt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. messerschmitt m.

Wiktionary


messerschmitt

[czy­taj: me­sersz­mit]
1. marka sa­mo­lo­tów;
2. sa­mo­lot marki Mes­sersch­mitt; Me­sersz­mit


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) lotn. sa­mo­lot marki Mes­sersch­mitt

Wiktionary

Mes­sersch­mitt AG – pro­du­cent sa­mo­lo­tów za­ło­żo­ny przez nie­miec­kie­go kon­struk­to­ra lot­ni­cze­go, póź­niej­sze­go pro­fe­so­ra, Willy’ego Mes­sersch­mit­ta w marcu 1926 roku jako Mes­sersch­mitt Flug­ze­ug­bau GmbH. Po­szu­ku­jąc wspar­cia ze stro­ny rządu Ba­wa­rii, Mes­sersch­mitt po­łą­czył swoją spół­kę z Ba­y­e­ris­che Flug­ze­ug­wer­ke.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. messerschmicik m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) meserszmit

Wiktionary


messi

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • João Maria Messi – rzym­sko­ka­to­lic­ki du­chow­ny
  • Lio­nel Messi – ar­gen­tyń­ski pił­karz
  • Raphaël Messi Bouli – ka­me­ruń­ski pił­karz

Wikipedia


messidor

dzie­sią­ty mie­siąc fran­cu­skie­go ka­len­da­rza re­pu­bli­kań­skie­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) nazwa dzie­sią­te­go mie­sią­ca we fran­cu­skim ka­len­da­rzu re­wo­lu­cyj­nym;

Wiktionary

Mes­si­dor (z łac. "mes­sis" = 'żniwo' + z gr. doron = 'dar') – dzie­sią­ty mie­siąc we fran­cu­skim ka­len­da­rzu re­wo­lu­cyj­nym, pier­wszy mie­siąc lata. Trwał od 19 czerw­ca do 18 lipca.

Po mes­si­do­rze na­stę­po­wał mie­siąc ther­mi­dor.

Wikipedia


messyna

mia­sto i gmina we Wło­szech; Me­sy­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. zob. Me­sy­na.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nieg­dyś jeź­dzi­li­śmy czę­ściej do Mes­sy­ny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. messynka ż., messyńczyk mos.

 przym. messyński

Wiktionary


messynka

miesz­kan­ka Mes­sy­ny (Me­sy­ny); Me­syn­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Mes­sy­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W lu­ster­ku sa­mo­cho­du zo­ba­czył otyłą mes­syn­kę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Messyna ż.

:: fm. messyńczyk m.

 przym. messyński

Wiktionary


messyńczyk

miesz­ka­niec Mes­sy­ny (Me­sy­ny); Me­syń­czyk


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Mes­sy­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do portu cią­gnę­ły tłumy mes­syń­czy­ków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Messyna ż.

:: fż. messynka ż.

 przym. messyński

Wiktionary


messyński

zwią­za­ny z Mes­sy­ną (Me­sy­ną), mia­stem we Wło­szech; me­syń­ski


SJP.pl


mesto

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: smut­no, ża­ło­śnie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) muz. smut­ne wy­ko­na­nie

przy­miot­nik

 (2.1) muz. po­nu­ry, smut­ny, ża­łos­ny

przy­słó­wek

 (3.1) muz. po­nu­ro, smut­no, ża­ło­śnie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛstɔ, AS: mesto

Wiktionary


mestwin

cza­so­pis­mo wy­da­wa­ne w la­tach 1925-34 w To­ru­niu jako do­da­tek "Słowa Po­mor­skie­go"


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mie­stwin – sta­ro­pol­skie imię mę­skie:
    • Me­stwin I – ksią­żę gdań­ski w la­tach 1205-1213/20,
    • Me­stwin II – ksią­żę świec­ki od 1250 i gdań­ski od 1270 do 1294.
  • Me­stwin – osada w woj. po­mor­skim, w pow. kar­tu­skim, w gmi­nie Stę­ży­ca
  • Me­stwin – pol­ski jacht ża­glo­wy typu J-80
  • Me­stwin - cza­so­pis­mo, do­da­tek na­u­ko­wo-li­te­rac­ki do Słowa Po­mor­skie­go
  • Me­stwi­no­wo

Wikipedia


mesyna

mia­sto i gmina we Wło­szech; Mes­sy­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto we Wło­szech po­ło­żo­ne w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści Sy­cy­lii, nad Cie­śni­ną Me­syń­ską;

Wiktionary

Me­sy­na (wł. "Mes­si­na") – mia­sto i gmina we Wło­szech, po­ło­żo­ne w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści Sy­cy­lii, nad Cie­śni­ną Me­syń­ską. Trze­cie pod wzglę­dem lud­no­ści mia­sto Sy­cy­lii – za­miesz­ku­je je 218,7 tys. osób (2023). Me­sy­na jest oś­rod­kiem ad­mi­ni­stra­cyj­nym pro­win­cji Me­sy­na.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stąd do Me­sy­ny mamy ja­kieś 40 ki­lo­me­trów.

 (1.1) Na po­cząt­ku XX wieku Me­sy­na była bli­ska uni­ce­stwie­nia. Mię­dzy go­dzi­ną 5.20 a 5.30 rano w po­nie­dzia­łek 28 grud­nia 1908 roku pod mia­stem po­ru­szy­ła się zie­mia.Dziś okre­ślo­no by siłę tego trzę­sie­nia ziemi na 7,5 stop­nia w skali Rich­te­ra.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mesynka ż., mesyńczyk mos.

 przym. mesyński

Wiktionary


mesynka

miesz­kan­ka Me­sy­ny (Mes­sy­ny); Mes­syn­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Me­sy­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Idą­cej prze­de mną me­syn­ce wy­pa­dła po­ma­rań­cza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mesyna ż.

:: fm. mesyńczyk m.

 przym. mesyński

Wiktionary


mesyńczyk

miesz­ka­niec Me­sy­ny (Mes­sy­ny); Mes­syń­czyk


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Me­sy­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na brze­gu morza ze­brał się tłum me­syń­czy­ków.

 (1.1) Let­te­reo jest to imię chrzest­ne czę­sto uży­wa­ne w Me­sy­nie. Po­cho­dzi ono od pew­ne­go listu, który Najś­więt­sza Panna miała pisać do miesz­kań­ców tego mia­sta, da­tu­jąc go: „w roku 1452 od na­ro­dze­nia mo­je­go syna”. Me­syń­czy­cy taką cześć od­da­ją temu li­sto­wi, jaką ne­a­po­li­tań­czy­cy krwi świę­te­go Ja­nu­a­re­go.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mesyna ż.

:: fż. mesynka ż.

 przym. mesyński

Wiktionary


mesyński

zwią­za­ny z Me­sy­ną (Mes­sy­ną), mia­stem we Wło­szech; mes­syń­ski


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) geogr. zwią­za­ny z Me­sy­ną, do­ty­czą­cy Me­sy­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mesyna ż., mesyńczyk mos., mesynka ż.

Wiktionary


mesz

die­te­tycz­na pasza dla koni, wyt­wa­rza­na z pa­rzo­ne­go owsa, otrąb pszen­nych i sie­mie­nia lnia­ne­go


SJP.pl


meszaros

[czy­taj: MEsarosz] naz­wi­sko


SJP.pl


meszek

1. de­li­kat­ne, gęste, krót­kie wło­ski na skó­rze, tka­ni­nie, li­ściach lub owo­cach;
2. wo­sko­wy nalot po­kry­wa­ją­cy owoce, bu­tel­ki wina w piw­ni­cy itp.


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) de­li­kat­ne, krót­kie i gęste wło­ski

Wiktionary

Me­szek, Me­szech, Mo­soch (hebr. משך) – po­stać sta­ro­te­sta­men­to­wa z Księ­gi Ro­dza­ju, jeden z synów Ja­fe­ta (Rdz 10,2). W Księ­dze Eze­chie­la po­ja­wia się jako nazwa ludu miesz­ka­ją­ce­go na pół­no­cy (Ez 27,13 i 32,26) oraz kraju pod pa­no­wa­niem Goga (Ez 32,2-3 i 39,1). Imię Me­sze­ka wią­za­ne jest ze wzmian­ko­wa­nym w źró­dłach asy­ryj­skich ple­mie­niem Musz­ku, przy­pu­szczal­nie iden­tycz­nym z Fry­ga­mi. Józef Fla­wiusz uwa­żał go za przod­ka miesz­kań­ców Ka­pa­do­cji.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmɛʃɛk, AS: mešek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mech m., mchy nmos.

 przym. omszony, mszysty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) puszek

Wiktionary


meszhed

mia­sto w Ira­nie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj męski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w pół­noc­no-wschod­nim Ira­nie, dru­gie co do wiel­ko­ści mia­sto tego kraju;

Wiktionary

Na tę stro­nę wska­zu­je „Masz­had”. Zo­bacz też: Masz­had (Iz­ra­el).

Mesz­hed ( ‏مشهد‎, "Masz­had") – mia­sto w pół­noc­no-wschod­nim Ira­nie, dru­gie co do wiel­ko­ści mia­sto tego kraju (2766,3 tys. w 2011) i ważny oś­ro­dek aka­de­mic­ki. Jest rów­nież jed­nym z najś­więt­szych miejsc dla szy­i­tów. Po­ło­żo­ne jest 850 km na wschód od Te­he­ra­nu i sta­no­wi cen­trum osta­nu Cho­ra­san-e Ra­za­wi. Leży w do­li­nie rzeki Ka­szaf nie­da­le­ko od gra­ni­cy z Turk­me­ni­sta­nem.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmɛʃxɛt, AS: mešχet

Wiktionary

Powiązane:

 przym. meszhedzki

Wiktionary


meszhedzki

→ Mesz­hed


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mesz­he­dem, do­ty­czą­cy Mesz­he­du

Wiktionary

Patrz:

Meszhed

Powiązane:

 rzecz. Meszhed mrz.

Wiktionary


meszka

drob­ny owad z rzędu mu­chó­wek, któ­re­go sa­mi­ca jest pa­so­ży­tem krwio­pij­nym; mu­styk


SJP.pl


meszki

drob­ny owad z rzędu mu­chó­wek, któ­re­go sa­mi­ca jest pa­so­ży­tem krwio­pij­nym; mu­styk


SJP.pl

Mesz­ki – wieś so­lec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie ło­sic­kim, w gmi­nie Ło­si­ce.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa bial­sko­pod­la­skie­go.

Wier­ni Ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii św. Zyg­mun­ta w Ło­si­cach.

Wikipedia


meszkowate

o ce­chach cha­rak­te­ry­stycz­nych dla mesz­ko­wa­tych (ro­dzi­ny owa­dów); mu­sty­ko­wa­ty


SJP.pl

Mesz­ko­wa­te (Si­mu­lii­dae) – ro­dzi­na ma­łych owa­dów za­li­cza­nych do Ne­ma­to­ce­ra (dłu­go­czuł­kie), po­pu­lar­nie mesz­ki, błęd­nie na­zy­wa­ne mu­sty­ko­wa­te, mu­sty­ki (Me­lu­si­ni­dae). Nazwa mesz­ka lub mu­styk sto­so­wa­na jest rów­nież ogól­nie dla przed­sta­wi­cie­li ro­dza­ju "Si­mu­lium". Zna­nych jest ok. 1750 ga­tun­ków wy­stę­pu­ją­cych we wszyst­kich stre­fach kli­ma­tycz­nych, z czego w Pol­sce roz­poz­na­no ok. 50.

Wikipedia


meszkowaty

o ce­chach cha­rak­te­ry­stycz­nych dla mesz­ko­wa­tych (ro­dzi­ny owa­dów); mu­sty­ko­wa­ty


SJP.pl


meszkowiec

przed­sta­wi­ciel rzędu msza­ków z klasy wą­tro­bow­ców; jun­ger­ma­nio­wiec


SJP.pl


meszkowy

→ me­szek


SJP.pl

Patrz:

meszek

meszne

daw­niej:
1. do­cho­dy du­chow­nym po­łą­czo­ne z obo­wiąz­kiem od­pra­wia­nia mszy;
2. knie­ja, ostęp leśny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) daw. do­cho­dy du­chow­nych z od­pra­wia­nia mszy;

Wiktionary

Mesz­ne (niem. "Wed­der­will") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ło­be­skim, w gmi­nie Łobez.

We­dług da­nych z 29 wrze­śnia 2014 r. wieś miała miesz­kań­ców 64.

W la­tach 1818–1945 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do Land­kre­is Re­gen­wal­de (Po­wiat Resko) z sie­dzi­bą do roku 1860 w Resku, a na­stęp­nie w Łob­zie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) By utrzy­mać pa­ra­fię wło­ścia­nie opła­ca­li mesz­ne, zaś fol­war­ki od­da­wa­ły dzie­się­ci­nę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. msza ż., mszał mrz., mszalik mrz.

 przym. mszalny

Wiktionary


meszno

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mesz­no – wieś w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie lu­bar­tow­skim, w gmi­nie Mi­chów
  • Mesz­no – wieś w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie lu­bel­skim, w gmi­nie Gar­bów
  • Mesz­no – osada leśna w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie lu­bel­skim, w gmi­nie Gar­bów
  • Mesz­no – wieś w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie ny­skim, w gmi­nie Ot­mu­chów
  • Mesz­no – wieś w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie goł­dap­skim, w gmi­nie Du­be­nin­ki
  • Ko­lo­nia Mesz­no – ko­lo­nia wsi Mesz­no w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie lu­bar­tow­skim, w gmi­nie Mi­chów
  • Mesz­no – przy­sta­nek ko­le­jo­wy w miej­sco­wo­ści Mesz­no, w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie ny­skim, w gmi­nie Ot­mu­chów
  • Mesz­no – przy­sta­nek ko­le­jo­wy w miej­sco­wo­ści Mesz­no, w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie goł­dap­skim, w gmi­nie Du­be­nin­ki
  • Mesz­no – dawna gro­ma­da
  • Mesz­na, Mesz­ne, Mešno

Wikipedia


meszt

daw­niej: pan­to­fel, papuć; mesz­ta


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. lekki trze­wik, kapeć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie boso, lecz zru­ci­wszy zdep­ta­ne bacz­ma­gi,
W sa­mych mesz­tach dla swo­ich me­cze­tów po­wa­gi
Bez broni na znak skru­chy Turcy do nich kro­czą,
Choć we krwi ludz­kiej ręce po łok­cie ubro­czą
.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meszta ż.

Wiktionary


meszta

daw­niej: pan­to­fel, papuć; meszt


SJP.pl


meszty

prze­sta­rza­łe: obu­wie do­mo­we, pan­to­fle, pa­pu­cie


SJP.pl


meszuge

czło­wiek nie­speł­na ro­zu­mu


SJP.pl

Me­szu­ge (ur. 1958 w Opolu) – pol­ski pi­sarz i blo­ger, pu­bli­ku­ją­cy ar­ty­ku­ły i eseje na temat al­ko­ho­liz­mu i pro­gra­mu 12 kro­ków AA w pe­rio­dy­kach Wspól­no­ty Ano­ni­mo­wych Al­ko­ho­li­ków ta­kich jak: "Zdrój", "Kar­lik", "Mi­tyng", "Warta", czy "Gryf" oraz na włas­nym blogu. 27 lipca 2019 Me­szu­ge otrzy­mał w Li­che­niu na­gro­dę „Pe­li­kan”, która przyz­na­wa­na jest oso­bom za­słu­żo­nym dla śro­do­wisk trzeź­wo­ścio­wych w Pol­sce.

Wikipedia


met

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. lm. od: meta

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • MET – Mo­du­la­ri­zed Equ­ip­ment Tran­spor­ter (Mo­du­ło­wy Tran­spor­ter Wy­po­sa­że­nia) użyty w trak­cie wy­pra­wy Apol­lo 14
  • MET – rów­no­waż­nik me­ta­bo­licz­ny
  • MET – sub­stan­cja psy­cho­ak­tyw­na
  • MET – skrót Me­tro­po­li­tan Opera
  • MET – nazwa skró­to­wa me­tio­ni­ny
  • MET – Midd­le Eu­ro­pe­an Time (czas środ­ko­wo­e­u­ro­pej­ski)

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mɛt, AS: met

Wiktionary


meta

1. do­kład­nie zaz­na­czo­ne miej­sce koń­czą­ce wy­ścig; fi­nisz;
2. śro­do­wi­sko­wo: miej­sce ukry­wa­nia się i spot­kań prze­stęp­ców;
3. daw­niej: od­le­głość, dy­stans; dziś tylko w wy­ra­że­niach:
a) na krót­ką (bliż­szą) metę - w nie­da­le­kiej przysz­ło­ści;
b) na dłuż­szą (dal­szą) metę - na dłu­żej, na dłuż­szy czas


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) sport. miej­sce, które na­le­ży osią­gnać w za­wo­dach

 (1.2) pot. me­li­na, nie­le­gal­ny punkt sprze­da­ży al­ko­ho­lu

 (1.3) pot. miej­sce, w któ­rym można się za­trzy­mać, za­miesz­kać lub spę­dzić miło czas

 (1.4) pot. kry­jów­ka dla kogoś ukry­wa­ją­ce­go się, bę­dą­ce­go w ko­liz­ji z pra­wem

 (1.5) przen. kres lub cel ja­kiejś dzia­łal­no­ści

 (1.6) slang. me­tam­fe­ta­mi­na

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Meta – rzeka w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej, do­pływ Ori­no­ko
  • Meta – de­par­ta­ment Ko­lum­bii
  • Meta – ob­szar nie­mu­ni­cy­pal­ny w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Ken­tuc­ky
  • Meta – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, sta­nie Mis­so­u­ri, w hrab­stwie Osage
  • Meta – miej­sco­wość i gmina we Wło­szech
  • Meta – wieś na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie wi­teb­skim, w re­jo­nie szar­kow­szczyń­skim
  • Meta – potok, prawy do­pływ Zadr­ny w Chełm­sku Ślą­skim
  • Meta – potok, prawy do­pływ Zadr­ny w Krze­szów­ku
  • meta – w spor­cie, miej­sce gdzie koń­czy się wy­ścig, np. biegi
  • Meta – imię żeń­skie
  • Meta – nie­miec­kie i skan­dy­naw­skie zdrob­nie­nie od Mał­go­rza­ty
  • Meta – ro­dzaj pa­ją­ków z ro­dzi­ny kwa­drat­ni­ko­wa­tych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do­biegł do mety, w ostat­niej chwi­li wy­prze­dza­jąc prze­ciw­ni­ka.

 (1.2) O tej porze wszyst­kie skle­py są zam­knię­te, mu­si­my iść na metę.

 (1.3) Je­stem już zmę­czo­ny, mu­si­my po­szu­kać ja­kiejś mety.

 (1.5) Pra­co­wa­li­śmy nad tym pro­jek­tem dwa lata i je­ste­śmy już u mety.

 (1.6) Co in­ne­go psy­cho­de­li­ki czy inne nar­ko­ty­ki mięk­kie, a co in­ne­go wa­le­nie byd­go­skie­go fenta czy mety z Jeżyc.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛta, AS: meta

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) miejscówka

Wiktionary


meta-

prze­dro­stek

 (1.1) …wska­zu­ją­cy na wyż­szy po­ziom lub szer­szy za­kres zna­cze­nia

 (1.2) prze­kra­cza­ją­cy, ota­cza­ją­cy

 (1.3) chem. ma­ją­cy mniej mo­le­kuł wody niż od­po­wied­nik orto-

 (1.4) chem. w izo­me­rycz­nych po­chod­nych ben­ze­nu, ma­ją­cy dwa pod­staw­ni­ki w na­prze­ciw­le­głych po­zy­cjach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) me­ta­ję­zyk = język opi­su­ją­cy inne ję­zy­ki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛta, AS: meta

Wiktionary


metaanaliza

ana­li­zo­wa­nie pro­ce­su ana­li­zy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stat. nauk. ana­li­za po­le­ga­ją­ca na uo­gól­nia­niu in­for­ma­cji za­war­tych w in­nych ba­da­niach o po­dob­nej te­ma­ty­ce, w celu otrzy­ma­nia do­kład­niej­szych wnio­sków, wy­ni­ków;

Wiktionary

Me­ta­a­na­li­za – po­ję­cie z za­kre­su ana­li­zy da­nych i wnio­sko­wa­nia sta­ty­stycz­ne­go, okre­śla­ją­ce wtór­ne od­kry­wa­nie wie­dzy me­to­dą ba­daw­czą uo­gól­nia­nia in­for­ma­cji za­war­tych w pu­bli­ka­cjach czy źró­dłach pier­wot­nych.

Naj­czę­ściej me­ta­a­na­li­za przy­bie­ra po­stać prze­glą­du sy­ste­ma­tycz­ne­go li­te­ra­tu­ry z ja­kie­goś ob­sza­ru, wzbo­ga­co­ne­go o ana­li­zę (naj­czę­ściej sta­ty­stycz­ną) uzy­ska­nych wcze­śniej wy­ni­ków, wnio­sko­wa­nie i pod­su­mo­wa­nie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Me­ta­a­na­li­za wy­ja­śnia kry­tycz­ną rolę błędu próby, błędu po­mia­ru oraz in­nych ar­te­fak­tów w de­ter­mi­no­wa­niu ob­ser­wo­wa­nych re­zul­ta­tów oraz mocy sta­ty­stycz­nej po­szcze­gól­nych badań.

Wiktionary


metabasis

ma­newr re­to­rycz­ny so­fi­stów po­le­ga­ją­cy na zmia­nie te­ma­tu dy­sku­sji


SJP.pl


metabaza

rzad­ko: apo­stro­fa; w li­te­ra­tu­rze: bez­poś­red­ni, pod­nio­sły zwrot do adre­sa­ta (osoby, bó­stwa, idei, wy­da­rze­nia, po­ję­cia lub przed­mio­tu), np.: Litwo, Oj­czyz­no moja!


SJP.pl


metabiotyk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­ta­bo­li­ty mi­kro­or­ga­niz­mów pro­bio­tycz­nych

Wiktionary


metabioza

pow­sta­wa­nie wa­run­ków sprzy­ja­ją­cych roz­wo­jo­wi pew­nych or­ga­niz­mów jako wynik dzia­łal­no­ści in­nych or­ga­niz­mów


SJP.pl

Me­ta­bio­za – w mi­kro­bio­lo­gii oz­na­cza na­stęp­stwo ga­tun­ków. Jest to jedna z form współ­ży­cia po­mię­dzy drob­no­u­stro­ja­mi. Jeden z nich pro­du­ku­je me­ta­bo­li­ty, które ha­mu­ją jej wzrost na­to­miast po­wo­du­ją roz­wój in­nych bak­te­rii. Przy­kła­dem śro­do­wi­ska w któ­rym za­cho­dzi me­ta­bio­za może być mleko: w słod­kim mleku żyją "Lac­to­coc­cus lac­tis", któ­rych me­ta­bo­li­ty zak­wa­sza­ją śro­do­wi­sko co nie sprzy­ja dal­sze­mu roz­wo­jo­wi tej bak­te­rii na­to­miast po­wo­du­je roz­wój "Lac­to­ba­cil­lus", który żyje w mleku kwa­śnym.

Wikipedia


metabola

fi­gu­ra sty­li­stycz­na, która wpro­wa­dza zmia­nę w ut­wo­rze np. pow­tó­rze­nie tej samej myśli in­ny­mi sło­wa­mi; in­wer­sja


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nagła prze­mia­na bo­ha­te­ra lub zwrot akcji

Wiktionary

Me­ta­bo­la (gr. μεταβоλή "metabolḗ" – „zmia­na, prze­rzut” od μεταβάλλειν "metabállein" – „prze­rzu­cać w inne miej­sce”) – fi­gu­ra sty­li­stycz­na (fi­gu­ra re­to­rycz­na), wpro­wa­dza­ją­ca zmia­nę w ut­wo­rze, po­le­ga­ją­ca na pow­tó­rze­niu danej myśli przy uży­ciu in­nych okre­śleń; także zmia­na szyku wy­ra­zów dla uzy­ska­nia po­żą­da­ne­go wra­że­nia fo­ne­tycz­ne­go (prze­nie­sie­nie gło­sek lub wy­ra­zów) lub zmia­na rytmu wier­sza w me­try­ce.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. metaboliczny

 rzecz. metabolit mrz.

Wiktionary


metabolicznie

przy­słó­wek

 (1.1) bio­chem. w spo­sób me­ta­bo­licz­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Błony owe od­dzie­la­ją krew od wy­dzie­leń, na jednéj więc ich po­wierzch­ni zbie­ra się nowy sok, który je­że­li bę­dzie pro­stym wy­sią­ka­niem, nic więcéj prócz dziur­ko­wa­to­ści nie wy­ma­ga; je­że­li zaś bę­dzie przeksz­tał­ce­niem wysiąkającéj cie­czy, staje się takim za wpły­wem poś­red­ni­czą­cych ko­mó­rek, me­ta­bo­licz­nie tu czyn­nych:[https://books.go­o­gle.pl/books?id=X7hbAAAAcAAJ&pg=PA403 403].

 (1.1) Każda prze­mia­na, wtedy wy­łącz[n]ie moż­li­wa, gdy znaj­du­ją się po temu oko­licz­no­ści, uspra­wied­li­wia na­da­ją­cych ob­szer­niej­sze zna­cze[ne]nie sub­stan­cyj międzykomórkowéj, ka­ta­li­tycz­nie lub me­ta­bo­licz­nie przekształcanéj.

 (1.1) Wirus[owe za­pa­le­nie wą­tro­by typu] B prze­no­si się z krwią i w cza­sie kon­tak­tów sek­su­al­nych. Może po­waż­nie upo­śle­dzić me­ta­bo­licz­nie tych, któ­rzy przesz­li za­ka­że­nie, czę­sto zo­sta­je się jego no­si­cie­lem do końca życia.

Wiktionary


metaboliczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) bio­chem. zwią­za­ny z me­ta­bo­liz­mem, do­ty­czą­cy me­ta­bo­liz­mu

 (1.2) liter. zwią­za­ny z me­ta­bo­lą, do­ty­czą­cy me­ta­bo­li

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oz­na­cze­nie stę­że­nia mocz­ni­ka w su­ro­wi­cy krwi przy­dat­ne jest w dia­gno­sty­ce funk­cji nerek i cho­rób me­ta­bo­licz­nych.

 (1.1) Świa­do­mość i wie­dza der­ma­to­lo­gów na temat hi­pe­ru­ry­ke­mii może wpły­nąć na szyb­sze roz­poz­na­wa­nie za­bu­rzeń me­ta­bo­licz­nych u pa­cjen­tów na pod­sta­wie oceny skóry.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtabɔˈlʲit͡ʃnɨ, AS: metabolʹičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metabolistka ż., metabolista mos., metabolizm mrz., metabola ż.

Wiktionary


metabolista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ar­chit. ar­chi­tekt pro­jek­tu­ją­cy w stylu me­ta­bo­liz­mu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Me­ta­bo­li­ści gło­si­li nie­ak­tu­al­ność tra­dy­cyj­nych, sztyw­nych form ar­chi­tek­to­nicz­nych i ur­ba­ni­stycz­nych, które zbyt szyb­ko się sta­rze­ją i prze­sta­ją od­po­wia­dać na po­trze­by użyt­kow­ni­ków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metabolizm m.

:: fż. metabolistka ż.

 czas. metabolizować ndk., zmetabolizować dk.

 przym. metaboliczny, metabolistyczny

Wiktionary


metabolistka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ar­chit. ar­chi­tekt­ka pro­jek­tu­ją­ca w stylu me­ta­bo­liz­mu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metabolizm m.

:: fm. metabolista m.

 czas. metabolizować ndk., zmetabolizować dk.

 przym. metaboliczny, metabolistyczny

Wiktionary


metabolit

zwią­zek che­micz­ny pow­sta­ją­cy w or­ga­niz­mach ży­wych w wy­ni­ku prze­mia­ny ma­te­rii


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. zwią­zek che­micz­ny pow­sta­ją­cy w or­ga­niz­mie w wy­ni­ku prze­mia­ny ma­te­rii

 (1.2) biol. owad ule­ga­ją­cy cał­ko­wi­te­mu prze­o­bra­że­niu

Wiktionary

Me­ta­bo­lit – pro­dukt me­ta­bo­liz­mu (prze­mian che­micz­nych za­cho­dzą­cych w or­ga­niz­mach). Me­ta­bo­li­ty to związ­ki or­ga­nicz­ne i nie­or­ga­nicz­ne pro­du­ko­wa­ne przez ko­mór­ki. Przy­ję­to jed­nak, że okre­śle­nie to nie do­ty­czy bia­łek i kwa­sów nu­kle­i­no­wych. Zwy­kle pi­sząc o me­ta­bo­li­tach ma się na myśli związ­ki ni­sko­czą­stecz­ko­we.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛtaˈbɔlʲit, AS: metabolʹit

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metabolizm m., metabola ż.

 przym. metabolityczny, metabolizujący

Wiktionary


metabolity

owad pod­le­ga­ją­cy cał­ko­wi­tej me­ta­mor­fo­zie


SJP.pl


metabolityczny

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy me­ta­bo­li­tu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metabolit mrz.

Wiktionary


metabolizer

żywy or­ga­nizm, w któ­rym za­cho­dzi me­ta­bo­lizm, do­ko­nu­je się prze­mia­na ma­te­rii


SJP.pl


metabolizm

ca­łoksz­tałt re­ak­cji bio­che­micz­nych za­cho­dzą­cych w ko­mór­kach; prze­mia­na ma­te­rii


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. prze­mia­na ma­te­rii w or­ga­niz­mie;

 (1.2) ar­chit. urb. styl ar­chi­tek­to­nicz­ny pow­sta­ły w dru­giej po­ło­wie XX wieku w Ja­po­nii;

Wiktionary

Me­ta­bo­lizm (z gr. "μεταβολή" 'zmia­na' od "μετά" 'ponad, poza' i "βάλλειν" 'rzut') – ca­łoksz­tałt re­ak­cji che­micz­nych i zwią­za­nych z nimi prze­mian ener­gii za­cho­dzą­cych w ży­wych ko­mór­kach, sta­no­wią­cy pod­sta­wę wszel­kich zja­wisk bio­lo­gicz­nych. Pro­ce­sy te poz­wa­la­ją ko­mór­ce na wzrost i rozm­na­ża­nie, za­rzą­dza­nie swoją struk­tu­rą wew­nętrz­ną oraz od­po­wia­da­nie na bodź­ce zew­nętrz­ne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam wolny me­ta­bo­lizm.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtaˈbɔlʲism̥, AS: metabolʹism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metabolit mrz., metabolista mos., metabolistka ż.

 przym. metaboliczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przemiana materii

Wiktionary


metabolizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|me­ta­bo­li­zo­wać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. metabolizować ndk.

Wiktionary


metabolizować

1. przet­wa­rzać w or­ga­niz­mie po­przez prze­mia­ny bio­che­micz­ne;
2. me­ta­bo­li­zo­wać się - pod­da­wać się pro­ce­so­wi prze­mian bio­che­micz­nych w or­ga­niz­mie


SJP.pl


metabolizujący

1. przet­wa­rzać w or­ga­niz­mie po­przez prze­mia­ny bio­che­micz­ne;
2. me­ta­bo­li­zo­wać się - pod­da­wać się pro­ce­so­wi prze­mian bio­che­micz­nych w or­ga­niz­mie


SJP.pl


metabolomiczny

→ me­ta­bo­lo­mi­ka


SJP.pl

Patrz:

metabolomika

metabolomika

dzie­dzi­na nauki ba­da­ją­ca związ­ki che­micz­ne (me­ta­bo­li­ty) pow­sta­ją­ce i wy­stę­pu­ją­ce w or­ga­niz­mach ży­wych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. biol. dzie­dzi­na nauki zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem me­ta­bo­li­tów w ko­mór­kach, tkan­kach lub or­ga­niz­mach oraz ana­li­zą ich wzor­ców i zmian w róż­nych wa­run­kach

Wiktionary

Me­ta­bo­lo­mi­ka – dzie­dzi­na nauki zaj­mu­ją­ca się ana­li­zą ja­ko­ścio­wą i ilo­ścio­wą ni­sko­czą­stecz­ko­wych pro­duk­tów na­tu­ral­nych en­do­gen­nych me­ta­bo­li­tów (pier­wot­nych i wtór­nych ina­czej do­dat­ko­wych), które two­rzą me­ta­bo­lom. Jest za­li­cza­na – obok ge­no­mi­ki, tran­skryp­to­mi­ki i pro­te­o­mi­ki – do bio­lo­gii sy­ste­mów.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. metabolom mrz.

Wiktionary


metaborowy

kwas me­ta­bo­ro­wy - kwas sto­so­wa­ny w kos­me­to­lo­gii jako śro­dek prze­ciw­za­pal­ny


SJP.pl


metacentrum

Me­ta­cen­trum – punkt ge­o­me­trycz­ny jed­nost­ki pły­wa­ją­cej, któ­re­go po­ło­że­nie jest ważne dla jej sta­tecz­no­ści.

Wikipedia


metacentryczny

→ me­ta­cen­trum


SJP.pl

Patrz:

metacentrum

metacerkaria

otor­bio­na larwa przywr, np. mo­ty­li­cy wą­tro­bo­wej


SJP.pl

Me­ta­cer­ka­ria – jedna z larw cyklu roz­wo­jo­we­go przywr wnętrz­nia­ków. Pow­sta­je przez otor­bie­nie się cer­ka­rii i utra­ce­nie przez nią ogon­ka. Taka in­cy­sto­wa­na cer­ka­ria jest po­sta­cią in­wa­zyj­ną. Do­sta­je się bier­nie wraz z po­kar­mem do or­ga­niz­mu ży­wi­cie­la osta­tecz­ne­go i przeksz­tał­ca się w po­stać do­ro­słą.

Wikipedia


metacyklina

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, an­ty­bio­tyk z grupy pe­ni­cy­lin


SJP.pl


metacynober

mi­ne­rał, czar­na od­mia­na cy­no­bru


SJP.pl

Me­ta­cy­no­ber – mi­ne­rał z grupy siarcz­ków, dy­mor­ficz­na od­mia­na cy­no­bru.

Wikipedia


metadana

po­je­dyn­cza in­for­ma­cja opi­su­ją­ca ja­kieś dane


SJP.pl


metadienon

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ste­ry­dów, lek ana­bo­licz­ny po­wo­du­ją­cy m.in. przy­rost masy ciała, sto­so­wa­ny jako śro­dek do­pin­gu­ją­cy; me­tan­die­non


SJP.pl


metadon

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, opio­i­do­wy lek prze­ciw­bó­lo­wy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. farm. or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny o wzo­rze su­ma­rycz­nym wzór che­micz­ny|C21H27NO., silny opio­i­do­wy lek prze­ciw­bó­lo­wy;

Wiktionary

Me­ta­don – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, opio­i­do­wy lek prze­ciw­bó­lo­wy, po­chod­na 3,3-di­fe­ny­lo­pro­py­lo­a­mi­ny. Dzia­ła­nie prze­ciw­bó­lo­we me­ta­do­nu jest zbli­żo­ne, ale kil­ku­krot­nie sil­niej­sze od mor­fi­ny. Mimo że bu­do­wa me­ta­do­nu znacz­nie się różni od in­nych opio­i­do­wych leków prze­ciw­bó­lo­wych rów­nież od­dzia­łu­je na re­cep­to­ry opio­i­do­we. Me­ta­don jest naj­prost­szym che­micz­nie zna­nym le­kiem opio­i­do­wym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dzia­ła­nie prze­ciw­bó­lo­we me­ta­do­nu jest zbli­żo­ne, ale kil­ku­krot­nie sil­niej­sze od mor­fi­ny.

 (1.1) Le­cze­nie me­ta­do­nem po­win­no być pro­wa­dzo­ne przez le­ka­rzy doś­wiad­czo­nych w te­ra­pii bólu przew­le­kłe­go.

 (1.1) Obec­nie me­ta­don naj­czę­ściej wy­ko­rzy­sty­wa­ny jest jako sub­sty­tut he­ro­i­ny pod­czas le­cze­nia od­wy­ko­we­go.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metadonowy

Wiktionary


metadonowy

→ me­ta­don


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) farm. zwią­za­ny z me­ta­do­nem, do­ty­czą­cy me­ta­do­nu, za­wie­ra­ją­cy me­ta­don

Wiktionary

Patrz:

metadon

Powiązane:

 rzecz. metadon mrz.

Wiktionary


metaetyczny

→ me­ta­e­ty­ka


SJP.pl

Patrz:

metaetyka

metaetyka

Me­ta­e­ty­ka – dział etyki, jeden z trzech głów­nych obok etyki nor­ma­tyw­nej i opi­so­wej. Obej­mu­je mię­dzy in­ny­mi za­gad­nie­nia wol­no­ści woli, od­po­wie­dzial­no­ści mo­ral­nej i przed­mio­tu oceny etycz­nej, lecz włą­cza je prze­de wszyst­kim od stro­ny zna­cze­nia uwi­kła­nych w te za­gad­nie­nia pod­sta­wo­wych pojęć, pod­da­jąc te po­ję­cia ana­li­zie lo­gicz­nej.

Wikipedia


metaf.

skrót od: me­ta­fo­rycz­ny, me­ta­fo­rycz­nie


SJP.pl


metafaza

faza po­dzia­łu jądra ko­mór­ko­we­go


SJP.pl

Me­ta­fa­za – jedna z faz po­dzia­łu ko­mór­ki. Wy­stę­pu­je za­rów­no w mi­to­zie, jak i w me­jo­zie, przy czym w tym dru­gim po­dzia­le wy­stę­pu­je aż dwu­krot­nie i oz­na­cza­na jest mia­nem „me­ta­fa­za I” (pod­czas me­jo­zy I) i „me­ta­fa­za II” (pod­czas me­jo­zy II). Do­cho­dzi w niej do przy­cze­pie­nia włó­kien wrze­cio­na ka­rio­ki­ne­tycz­ne­go do cen­tro­me­rów i usta­wie­nia chro­mo­so­mów (lub te­trad pod­czas me­jo­zy) w pła­szczyź­nie rów­ni­ko­wej ko­mór­ki.

Wikipedia


metafazalny

→ me­ta­fa­za


SJP.pl

Patrz:

metafaza

metafazowy

→ me­ta­fa­za


SJP.pl

Patrz:

metafaza

metafedron

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ka­ty­no­nów


SJP.pl

Me­ta­fe­dron, 3-me­ty­lo­met­ka­ty­non, 3-MMC – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ka­ty­no­nów, izo­mer "meta" me­fe­dro­nu, sty­mu­lant i em­pa­to­gen.

Po­ja­wił się po raz pier­wszy w 2012 roku w Szwe­cji, jako od­po­wiedź na de­le­ga­li­za­cję me­fe­dro­nu w więk­szo­ści państw eu­ro­pej­skich. W związ­ku ze struk­tu­ral­nym po­do­bień­stwem do me­fe­dro­nu i in­nych związ­ków z grupy am­fe­ta­min, ma on rów­nież po­dob­ne wła­ści­wo­ści, wy­wo­łu­jąc m.in. po­bu­dze­nie, eu­fo­rię, zwięk­sze­nie siły fi­zycz­nej, uwagi, po­czu­cia em­pa­tii.

Wikipedia


metafikcja

li­te­ra­tu­ra sku­pia­ją­ca się na swo­jej włas­nej struk­tu­rze, na­tu­rze lub pro­ce­sie two­rze­nia


SJP.pl

Me­ta­fik­cja – li­te­ra­tu­ra trak­tu­ją­ca o na­tu­rze li­te­ra­tu­ry.

Czę­sto iro­nicz­na, wpro­wa­dza pe­wien ro­dzaj więzi emo­cjo­nal­nej po­mię­dzy au­to­rem a czy­tel­ni­kiem. Jako po­ję­cie po­ja­wi­ła się w mo­der­niz­mie, potem wi­docz­na w post­mo­der­niz­mie, acz­kol­wiek jej po­cząt­ki można było za­u­wa­żyć już w XIV-wiecz­nym zbio­rze opo­wia­dań "Opo­wie­ści kan­ter­be­ryj­skie".

Wikipedia


metafikcyjny

→ me­ta­fik­cja


SJP.pl

Patrz:

metafikcja

metafilozofia

Me­ta­fi­lo­zo­fia ( μετά + φιλοσοφία) – dział fi­lo­zo­fii zaj­mu­ją­cy się ba­da­niem jej celów, za­ło­żeń i metod.

Me­ta­fi­lo­zo­fię okre­śla się cza­sa­mi jako "fi­lo­zo­fię fi­lo­zo­fii", czyli fi­lo­zo­fię "dru­gie­go po­zio­mu" (stąd: meta-fi­lo­zo­fia).

Wikipedia


metafizyczka

→ me­ta­fi­zyk


SJP.pl

Patrz:

metafizyk

metafizycznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób me­ta­fi­zycz­ny

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metafizyczny

 rzecz. metafizyk mos., metafizyka ż.

Wiktionary


metafizycznieć

sta­wać się me­ta­fi­zycz­nym, ir­ra­cjo­nal­nym, po­zaz­my­sło­wym


SJP.pl


metafizyczność

ab­strak­cyj­ność, nie­re­al­ność


SJP.pl


metafizyczny

1. do­ty­czą­cy me­ta­fi­zy­ki (dzia­łu fi­lo­zo­fii); on­to­lo­gicz­ny
2. ta­jem­ni­czy i niez­wy­kły
3. mętny, nie­re­al­ny, wy­du­ma­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) filoz. zwią­za­ny z me­ta­fi­zy­ką, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla me­ta­fi­zy­ki i me­ta­fi­zy­ków

 (1.2) pot. za­wi­ły, nie­jas­ny; nie­moż­li­wy do zro­zu­mie­nia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Two­rzył w nur­cie po­ez­ji me­ta­fi­zycz­nej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtafʲiˈzɨt͡ʃnɨ, AS: metafʹizyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metafizyk m., metafizyka ż.

 przysł. metafizycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) antydialektyczny

Wiktionary


metafizyk

1. fi­lo­zof zaj­mu­ją­cy się me­ta­fi­zy­ką; on­to­log
2. osoba snu­ją­ca wy­du­ma­ne, mętne spe­ku­la­cje


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) filoz. osoba, która zaj­mu­je się me­ta­fi­zy­ką lub jest zwo­len­ni­kiem me­ta­fi­zy­ki

 (1.2) przen. osoba, która ma skłon­no­ści do roz­wa­żań oder­wa­nych od rze­czy­wi­sto­ści

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtaˈfʲizɨk, AS: metafʹizyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metafizyka ż.

 przym. metafizyczny

 przysł. metafizycznie

Wiktionary


metafizyka

1. jeden z dzia­łów fi­lo­zo­fii, nauka o bycie; on­to­lo­gia
2. nie­od­gad­nio­na isto­ta cze­goś
3. wy­du­ma­ne, mętne spe­ku­la­cje


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) filoz. pod­sta­wo­wa dy­scy­pli­na fi­lo­zo­ficz­na, ba­da­ją­ca po­wszech­ne włas­no­ści bytu

 (1.2) roz­wa­ża­nia o nie­poz­na­wal­nym, ta­jem­ni­czym, nie­do­stęp­nym zmy­słom i doś­wiad­cze­niu

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: me­ta­fi­zyk

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • me­ta­fi­zy­ka kla­sycz­na – jedna z pod­sta­wo­wych dy­scy­plin fi­lo­zo­ficz­nych, ba­da­ją­ca na­jo­gól­niej­sze wła­ści­wo­ści bytu (zo­bacz też: on­to­lo­gia), ukon­sty­tu­o­wa­na przez Ary­sto­te­le­sa i roz­wi­ja­na przez św. To­ma­sza,...
  • me­ta­fi­zy­ka – w uję­ciu mark­si­stow­skim spo­sób my­śle­nia, me­to­da poz­na­nia, która, w prze­ci­wień­stwie do me­to­dy dia­lek­tycz­no­ma­te­ria­li­stycz­nej, bie­rze za punkt wyj­ścia an­ty­dia­lek­tycz­ną in­ter­pre­ta­cję rze­czy­wi...
  • me­ta­fi­zy­ka kry­tycz­na – forma nowej me­ta­fi­zy­ki roz­wi­ja­nej przez kie­ru­nek me­ta­fi­zycz­ny w ne­o­kan­tyz­mie (Ot­to­na Lieb­man­na, Frie­dri­cha Pa­ul­se­na, Jo­han­ne­sa Vol­kel­ta)
  • Me­ta­fi­zy­ka – dzie­ło Ary­sto­te­le­sa

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. metafizyczność ż., metafizyk m.

 przym. metafizyczny

 przysł. metafizycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ontologia

Wiktionary


metafloem

zróż­ni­co­wa­ne ele­men­ty łyka (flo­e­mu)


SJP.pl


metafora

fi­gu­ra sty­li­stycz­na po­le­ga­ją­ca na nie­ty­po­wym po­łą­cze­niu wy­ra­zów, dzię­ki któ­re­mu przy­najm­niej jeden z nich uzy­sku­je nowe zna­cze­nie; prze­no­śnia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. śro­dek sty­li­stycz­ny po­le­ga­ją­cy na ze­sta­wie­niu ob­cych sobie zna­cze­nio­wo wy­ra­zów w celu uzy­ska­nia no­we­go, prze­no­śne­go zna­cze­nia;

Wiktionary

Me­ta­fo­ra (gr. μεταφορά "metaphorá"), ina­czej prze­no­śnia – ję­zy­ko­wy śro­dek sty­li­stycz­ny, w któ­rym obce zna­cze­nio­wo wy­ra­zy są ze sobą skład­nio­wo ze­sta­wio­ne, two­rząc zwią­zek słów o innym zna­cze­niu niż do­słow­ny sens wy­ra­zów, np. „od ust sobie odej­mę”, „po­dzie­lę się z wami wia­do­mo­ścią” lub „złote serce”.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛtaˈfɔra, AS: metafora

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metaforyczny, metaforyzacyjny

 przysł. metaforycznie

 rzecz. metaforyczność ż., metaforyk m., metaforysta m., metaforyka ż., metaforyzacja ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przenośnia, alegoria

Wiktionary


metaforycznie

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) w spo­sób me­ta­fo­rycz­ny, prze­no­śny, nie do­słow­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metafora ż., metaforyczność ż.

 przym. metaforyczny

Wiktionary


metaforyczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) sto­pień lub spo­sób, w jaki coś jest prze­no­śne, obra­zo­we, nie do­słow­ne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metafora ż.

 przym. metaforyczny

 przysł. metaforycznie

Wiktionary


metaforyczny

wy­ra­żo­ny za po­mo­cą prze­no­śni, me­ta­fo­ry; prze­no­śny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy me­ta­fo­ry

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na wsiach miesz­kań­cy do­ko­ny­wa­li za­bie­gów "oczy­szcza­ją­cych", które w wy­mia­rze fi­zycz­nym po­le­ga­ły m.in. na przedś­wią­tecz­nym ry­tu­a­le ką­pie­li i sprzą­ta­nia - me­ta­fo­rycz­ne­go "mycia" go­spo­dar­stwa i domu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metafora ż., metaforyczność ż.

 przysł. metaforycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przenośny, niedosłowny

Wiktionary


metaforysta

osoba lu­bią­ca po­słu­gi­wać się me­ta­fo­ra­mi


SJP.pl


metaforystka

→ me­ta­fo­ry­sta


SJP.pl

Patrz:

metaforysta

metaforyzacja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. ewo­lu­cja zna­cze­nia wy­ra­zu po­le­ga­ją­ca na prze­nie­sie­niu za­kre­su uży­cia wy­ra­zu na pod­sta­wie po­do­bień­stwa dwóch obiek­tów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtafɔrɨˈzat͡sʲja, AS: metaforyzacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metafora ż.

Wiktionary


metaforyzm

po­słu­gi­wa­nie się me­ta­fo­ra­mi, skłon­ność do wy­ra­ża­nia myśli za po­mo­cą me­ta­for


SJP.pl


metafosforowy

kwas me­ta­fos­fo­ro­wy - be­zbarw­na sub­stan­cja che­micz­na przy­po­mi­na­ją­ca szkło, łatwo roz­pu­szczal­na w wo­dzie


SJP.pl


metafraza

1. prze­rób­ka wier­sza na prozę lub od­wrot­nie;
2. prze­kład z jed­ne­go ję­zy­ka na inny, w któ­rym za­cho­wa­no wier­ność ory­gi­na­ło­wi po­przez zre­zy­gno­wa­nie z wa­lo­rów ar­ty­stycz­nych tek­stu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. tłu­ma­cze­nie słowo w słowo;

 (1.2) liter. prze­ro­bie­nie wier­sza na prozę lub prozy na wiersz

Wiktionary

Me­ta­fra­za (gr. μετάφρασις "metáphrasis" prze­kład) – do­słow­ne tłu­ma­cze­nie (prze­kład) z jed­ne­go ję­zy­ka na inny słowo po sło­wie i linia po linii do­ko­na­ny w celu do­kład­ne­go od­da­nia tre­ści, bez uwz­ględ­nia­nia wa­lo­rów ar­ty­stycz­nych. Me­ta­fra­za oz­na­cza rów­nież prze­ro­bie­nie wier­sza na prozę lub prozy na wiersz.

Wikipedia


metageneza

forma prze­mia­ny po­ko­leń u zwie­rząt, w któ­rej na­stę­pu­ją po sobie na prze­mian po­ko­le­nie rozm­na­ża­ją­ce się płcio­wo (za po­mo­cą gamet) i bezpł­cio­wo (przez pącz­ko­wa­nie lub po­dzia­ły)


SJP.pl

Me­ta­ge­ne­za ( me­ta­ge­ne­sis) – ro­dzaj prze­mia­ny po­ko­leń u zwie­rząt po­le­ga­ją­cy na wy­stę­po­wa­niu w cyklu ży­cio­wym da­ne­go ga­tun­ku na prze­mian po­ko­leń rozm­na­ża­ją­cych się płcio­wo (za po­mo­cą gamet) i bezpł­cio­wo (przez pącz­ko­wa­nie lub po­dział); cha­rak­te­ry­stycz­na np. dla krąż­ko­pła­wów. U owa­dów wy­stę­pu­je je­dy­nie w for­mie po­liem­brio­nii. Zwie­rzę­ta rozm­na­ża­ją­ce się me­ta­ge­ne­tycz­nie zaz­wy­czaj róż­nią się mor­fo­lo­gią.

Wikipedia


metagram

w ję­zy­koz­naw­stwie:
1. mi­mo­wol­ne prze­sta­wia­nie zaz­wy­czaj po­cząt­ko­wej gło­ski (gło­sek) dwóch lub wię­cej wy­ra­zów, czę­sto wy­wo­łu­ją­ce efekt ko­micz­ny, np. urząd nie­czyn­ny - nie­rząd uczyn­ny; spu­ne­ryzm, spo­o­ne­ryzm;
2. prze­sta­wie­nie takie do­ko­na­ne świa­do­mie i w ten spo­sób, aby wy­ni­kłe z niego formy były ist­nie­ją­cy­mi wy­ra­za­mi; spu­ne­ryzm, spo­o­ne­ryzm;
3. łań­cuch słow­ny ut­wo­rzo­ny przez ko­lej­ne uzu­peł­nia­nie po jed­nej li­te­rze lub sy­la­bie da­ne­go słowa po­cząt­ko­we­go, np. on-ton-aton-baton


SJP.pl

Me­ta­gram – wyraz róż­nią­cy się od in­ne­go jedną li­te­rą, pier­wszą lub do­wol­ną inną – np. trawa, brawa lub kasa, kara.

W sza­ra­dziar­stwie ro­dzaj nie­dia­gra­mo­we­go (słow­ne­go) za­da­nia sza­ra­dziar­skie­go po­le­ga­ją­ce­go na od­gad­nię­ciu wy­ra­zów lub zwro­tów róż­nią­cych się od sie­bie jedną li­te­rą.

Wikipedia


metahistoria

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka o wpły­wie róż­nych czyn­ni­ków na nie­o­biek­tyw­ne re­la­cjo­no­wa­nie hi­sto­rii

Wiktionary

Me­ta­hi­sto­ria – ter­min uży­wa­ny we współ­czes­nej hi­sto­rio­gra­fii, oz­na­czać może świa­do­me lub nieś­wia­do­me nie­o­biek­tyw­ne po­dej­ście do te­ma­tu, po­wie­la­nie mitów hi­sto­rycz­nych. Cza­sa­mi ter­mi­nu używa się jako rów­noz­nacz­ne­go z fi­lo­zo­fią hi­sto­rii.

W ostat­nim, XII tomie "A Study of Hi­sto­ry" – "Stu­dium hi­sto­rii", 1960 Ar­nold To­yn­bee stwier­dził po­trze­bę zde­fi­nio­wa­nia słowa „me­ta­hi­sto­ria”.

Wikipedia


metahistoryczny

→ me­ta­hi­sto­ria


SJP.pl

Patrz:

metahistoria

metainformacja

Me­ta­in­for­ma­cja – in­for­ma­cja o in­for­ma­cji, w tym o ele­men­tach ukła­du in­for­ma­cyj­ne­go i pro­ce­sach in­for­ma­cyj­nych. Me­ta­in­for­ma­cja po­da­je mię­dzy in­ny­mi in­for­ma­cje o źród­le ko­mu­ni­ko­wa­nej in­for­ma­cji lub o jej war­to­ści. Me­ta­in­for­ma­cja sta­no­wi dużą część ko­mu­ni­ka­tów prze­ka­zy­wa­nych w ję­zy­ku na­tu­ral­nym, dla­te­go wyksz­tał­ci­ły się w nim wy­spe­cja­li­zo­wa­ne w funk­cji me­ta­in­for­ma­cyj­nej środ­ki, i to za­rów­no ka­te­go­rie gra­ma­tycz­ne, jak i ka­te­go­rie lek­sy­kal­ne, np.

Wikipedia


metajęzyk

język słu­żą­cy do opisu in­ne­go ję­zy­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. język słu­żą­cy do opisu in­ne­go ję­zy­ka

Wiktionary

Me­ta­ję­zyk – do­wol­ny język (tj. język lo­gicz­ny), słu­żą­cy do opisu pew­ne­go in­ne­go ję­zy­ka. W skład me­ta­ję­zy­ka wcho­dzą nazwy wy­ra­żeń ję­zy­ka opi­sy­wa­ne­go, zaz­wy­czaj two­rzo­ne jako nazwy cu­dzy­sło­wo­we, pre­dy­ka­ty opi­su­ją­ce re­la­cje se­man­tycz­ne mię­dzy wy­ra­że­nia­mi ję­zy­ka opi­sy­wa­ne­go a tym, do czego wy­ra­że­nia te się od­no­szą (np. „oz­na­cza”, „de­no­tu­je”), pewne re­gu­ły zna­cze­nio­we, re­gu­ły skład­nio­we itp. W szcze­gól­no­ści ję­zy­kiem ba­da­nym może być ten sam język, w któ­rym prze­pro­wa­dza się ba­da­nia.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. metajęzykowy

Wiktionary


metajęzykowy

→ me­ta­ję­zyk


SJP.pl

Patrz:

metajęzyk

metakaolin

mi­ne­ral­ny do­da­tek do be­to­nów i za­praw mu­rar­skich; me­ta­ka­o­li­nit


SJP.pl

Me­ta­ka­o­lin, me­ta­ka­o­li­nit – mi­ne­rał pow­sta­ją­cy w pro­ce­sie od­wod­nie­nia w tem­pe­ra­tu­rze 700-800 °C na­tu­ral­ne­go ka­o­li­ni­tu. Znaj­du­je za­sto­so­wa­nie w syn­te­zie ge­o­po­li­me­rów.

Wikipedia


metakaolinit

mi­ne­ral­ny do­da­tek do be­to­nów i za­praw mu­rar­skich; me­ta­ka­o­lin


SJP.pl


metaklasa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) in­form. w pro­gra­mo­wa­niu obiek­to­wym: klasa słu­żą­ca do de­fi­nio­wa­nia za­cho­wań in­nych klas i ich in­stan­cji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Me­to­da klasy __new__() w me­ta­kla­sie jest wy­wo­ły­wa­na wraz z me­ta­kla­są, nazwą klasy, kla­sa­mi ba­zo­wy­mi oraz słow­ni­kiem two­rzo­nej klasy.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metaklasowy

Wiktionary


metakognicja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) psych. zdol­ność osob­ni­cza do roz­poz­na­wa­nia włas­nych błę­dów w ro­zu­mo­wa­niu, tzw. „my­śle­nie o my­śle­niu”

Wiktionary


metakomentarz

ko­men­tarz do­ty­czą­cy sa­me­go ko­mu­ni­ka­tu, a nie jego bez­poś­red­niej tre­ści


SJP.pl


metakryl

po­tocz­nie: klej me­ta­kry­lo­wy


SJP.pl


metakrylan

me­ta­kry­lan me­ty­lu - po­li­mer, przez­ro­czy­ste two­rzy­wo sztucz­ne; szkło akry­lo­we, plek­si


SJP.pl


metakrylanowy

→ me­ta­kry­lan


SJP.pl

Patrz:

metakrylan

metakrzemowy

kwas me­ta­krze­mo­wy - kwas pow­sta­ły z po­łą­cze­nia atomu krze­mu z dwoma ato­ma­mi wo­do­ru i trze­ma ato­ma­mi krze­mu


SJP.pl


metaksylem

ro­dzaj drew­na pier­wot­ne­go, tkan­ka pow­sta­ją­ca po pro­tok­sy­le­mie


SJP.pl

Me­tak­sy­lem – jeden z ro­dza­jów drew­na pier­wot­ne­go, pow­sta­ją­cy po pro­tok­sy­le­mie. Tkan­ka ta zbu­do­wa­na jest z ko­mó­rek, które róż­ni­cu­ją się w kie­run­ku walca osio­we­go w ko­rze­niu. Ko­mór­ki me­tak­sy­le­mu mają naj­czę­ściej jam­ko­wa­te ścia­ny i więk­sze śred­ni­ce niż ko­mór­ki pro­tok­sy­le­mu.

Wikipedia


metal

1. nie­przez­ro­czy­sta sub­stan­cja o cha­rak­te­ry­stycz­nym po­ły­sku, odz­na­cza­ją­ca się do­brym prze­wod­nict­wem elek­trycz­nym i ciepl­nym;
2. ro­dzaj mu­zy­ki


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek che­micz­ny cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się obec­no­ścią w sieci kry­sta­licz­nej elek­tro­nów swo­bod­nych;

 (1.2) muz. ostra od­mia­na mu­zy­ki roc­ko­wej

 (1.3) he­rald. jeden z ro­dza­jów tynk­tu­ry he­ral­dycz­nej;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pot. fan me­ta­lu (1.2)

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • me­ta­le (che­mia)
  • me­ta­le (astro­no­mia)
  • metal (ma­te­ria­łoz­naw­stwo)
  • heavy metal (mu­zy­ka)
  • Metal (album)
  • Me­ta­low­cy (sub­kul­tu­ra)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wo­do­ro­wę­gla­ny dy­so­cju­ją w wo­dzie na ka­tio­ny me­ta­li lub ka­tion amo­no­wy oraz na anio­ny wo­do­ro­wę­gla­no­we.

 (1.1) Na rów­ni­nach abi­sal­nych znaj­du­ją się złoża kon­kre­cji po­li­me­ta­licz­nych – brył zbu­do­wa­nych ze związ­ków man­ga­nu, niklu, że­la­za, ko­bal­tu, mie­dzi z do­miesz­ka­mi in­nych me­ta­li, bę­dą­ce obiek­tem za­in­te­re­so­wa­nia ze stro­ny ludzi pod kątem ich go­spo­dar­cze­go wy­ko­rzy­sta­nia.

 (1.2) Zaz­wy­czaj słu­cha­ła me­ta­lu, choć lu­bi­ła też pop.

 (2.1) Przed klu­bem mu­zycz­nym stała grupa dłu­go­wło­sych me­ta­li w czar­nych skó­rach i pa­sach z ćwie­ka­mi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛtal, AS: metal

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metalowiec m., metalizacja ż., metalizowanie n., metalurgia ż., metalurg m.

 czas. metalizować

 przym. metalowy, metaliczny, metalurgiczny

 przysł. metalowo, metalicznie

 temsłow. metalo-

Wiktionary


metalcore

ga­tu­nek mu­zycz­ny łą­czą­cy ele­men­ty me­ta­lu i hard­co­re'u


SJP.pl

Me­tal­co­re (spo­ty­ka­ne jest rów­nież okre­śle­nie Me­tal­lic Hard­co­re) – ga­tu­nek mu­zy­ki łą­czą­cy w sobie ele­men­ty hard­co­re’u i me­ta­lu, wy­wo­dzą­cy się w pro­stej linii z cros­so­ver thrash. Pier­wot­nie był to styl po­chod­ny od hard­co­re’u (Earth Cri­sis, Ha­te­bre­ed, Walls Of Je­ri­cho), z bie­giem lat styl ten stał się rów­nież pod­ga­tun­kiem me­ta­lu po­przez po­ja­wie­nie się ge­ne­ra­cji ze­spo­łów okre­śla­nych tym mia­nem, lecz ma­ją­cych wy­ek­spo­no­wa­ny me­ta­lo­wy człon w ich mu­zy­ce (Kills­witch En­ga­ge, Dar­kest Hour, Une­arth).

Wikipedia


metaldehyd

Me­tal­de­hyd, – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, cy­klicz­ny te­tra­mer al­de­hy­du oc­to­we­go o struk­tu­rze ace­ta­lu (nazwa ta okre­ślać może też mie­sza­ni­nę cy­klicz­nych oli­go­me­rów ace­tal­de­hy­du, o n = 4–6).

Otrzy­my­wa­ny jest jako pro­dukt to­wa­rzy­szą­cy (w ilo­ści 8–20%) tri­me­rycz­ne­mu pa­ral­de­hy­do­wi pod­czas ni­sko­tem­pe­ra­tu­ro­wej (0–20 °C) po­li­me­ry­za­cji al­de­hy­du oc­to­we­go w obec­no­ści bro­mo­wo­do­ru i lub in­nych brom­ków be­ry­low­ców.

Wikipedia


metalepsja

Me­ta­lep­sja (z gr. μετάληψις "metálēpsis" – "zmia­na, udział") – fi­gu­ra sty­li­stycz­na i re­to­rycz­na, która po­le­ga na zmia­nie opisu czasu, ciągu przy­czy­no­wo-skut­ko­we­go lub re­la­cji ja­kie­goś zda­rze­nia po­przez:

Me­ta­lep­sja może być ro­dza­jem me­to­ni­mii, aluz­ji, pe­ry­fra­zy bądź eu­fe­miz­mu. Fi­gu­ra czę­sto sto­so­wa­na w po­ez­ji, np.

Wikipedia


metalic

sa­mo­chód po­ma­lo­wa­ny me­ta­li­kiem (la­kie­rem), w ko­lo­rze me­ta­lic; me­ta­lik; me­tal­lic


SJP.pl


metalicznoniebieski

nie­bie­ski o me­ta­licz­nym od­cie­niu


SJP.pl


metalicznozielony

zie­lo­ny o me­ta­licz­nym od­cie­niu


SJP.pl


metaliczność

Me­ta­licz­ność – za­war­tość pier­wiast­ków cięż­szych od helu (me­ta­li w ro­zu­mie­niu astro­no­micz­nym) w gwieź­dzie wzglę­dem ich za­war­to­ści w Słoń­cu.

Wikipedia


metaliczny

1. bę­dą­cy me­ta­lem, za­wie­ra­ją­cy metal, zro­bio­ny z me­ta­lu;
2. przy­po­mi­na­ją­cy metal


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) chem. o ce­chach me­ta­lu lub za­wie­ra­ją­cy w skła­dzie metal

 (1.2) po­dob­ny do me­ta­lu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metal m., metaliczność ż., metalizacja ż., metalizowanie n.

 przym. metallic, metalowy

 przysł. metalicznie

Wiktionary


metalik

sa­mo­chód po­ma­lo­wa­ny me­ta­li­kiem (la­kie­rem), w ko­lo­rze me­ta­lik; me­tal­lic; me­ta­lic


SJP.pl


metalimnion

środ­ko­wa, sto­sun­ko­wo cien­ka war­stwa wód w je­zio­rze, w któ­rej na­stę­pu­je gwał­tow­ny spa­dek tem­pe­ra­tu­ry oraz zwy­kle spa­dek za­war­to­ści tlenu i in­nych roz­pu­szczo­nych w wo­dzie gazów i sub­stan­cji; war­stwa skoku ter­micz­ne­go, ter­mo­kli­na


SJP.pl

Me­ta­lim­nion – środ­ko­wa, przej­ścio­wa war­stwa wody w je­zio­rach. War­stwa skoku ter­micz­ne­go (ter­mo­kli­na), skoku stę­że­nia tlenu (ok­sy­kli­na) i in­nych sub­stan­cji che­micz­nych (che­mo­kli­na). Skok tem­pe­ra­tu­ry ma zna­cze­nie klu­czo­we, dla­te­go czę­sto ter­mo­kli­na jest trak­to­wa­na jak sy­no­nim me­ta­lim­nio­nu.

Wikipedia


metalingwistyczny

→ me­ta­ling­wi­sty­ka


SJP.pl

Patrz:

metalingwistyka

metalingwistyka

nauka o me­ta­ję­zy­ku, ję­zy­ku te­o­rii ję­zy­ko­wych


SJP.pl


metaliteracki

→ me­ta­li­te­ra­tu­ra


SJP.pl

Patrz:

metaliteratura

metaliteratura

ogół ut­wo­rów li­te­rac­kich, któ­rych te­ma­tem jest li­te­ra­tu­ra


SJP.pl

Me­ta­li­te­ra­tu­ra – tek­sty li­te­rac­kie bę­dą­ce wy­po­wie­dzia­mi o li­te­ra­tu­rze. Za­li­cza się do nich np. po­wie­ści za­wie­ra­ją­ce trak­ta­ty na temat po­e­ty­ki po­wie­ścio­wej, po­e­ma­ty wy­kła­da­ją­ce re­gu­ły po­ez­ji, dzie­ła dra­ma­tycz­ne, w któ­rych toczą się dy­spu­ty o sztu­ce dra­ma­tur­gicz­nej lub ut­wo­ry au­to­te­ma­tycz­ne, tzn. takie, w któ­rych nar­ra­cja od­no­si się do nich sa­mych.

Wikipedia


metalizacja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. pro­ces po­kry­wa­nia po­wierzch­ni przed­mio­tu war­stwą me­ta­lu

 (1.2) pot. war­stwa me­ta­lu pow­sta­ła w wy­ni­ku me­ta­li­za­cji (1.1)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtalʲiˈzat͡sʲja, AS: metalʹizacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metal m., metalizowanie n.

 czas. metalizować ndk.

 przym. metalowy, metaliczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) metalizowanie

Wiktionary


metalizacyjny

zwią­za­ny z me­ta­li­za­cją


SJP.pl


metalizm

1. jeden z kie­run­ków te­o­rii pie­nią­dza, utoż­sa­mia­ją­cy pie­nią­dze ze szla­chet­ny­mi me­ta­la­mi;
2. krusz­co­wy sy­stem pie­nięż­ny, w któ­rym w roli pie­nią­dza wy­stę­pu­je kru­szec


SJP.pl


metalizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) techn. po­kry­wa­nie przed­mio­tu po­wło­ką z me­ta­lu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metal m., metalowiec m., metalizacja ż., metalurgia ż., metalurg m.

 czas. metalizować ndk.

 przym. metalowy, metaliczny, metalurgiczny

 przysł. metalowo, metalicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) metalizacja

Wiktionary


metalka

po­tocz­nie: me­ta­lo­wa narta


SJP.pl


metallic

sa­mo­chód po­ma­lo­wa­ny me­tal­li­kiem (la­kie­rem), w ko­lo­rze me­tal­lic; me­ta­lik; me­ta­lic


SJP.pl


metallica

sa­mo­chód po­ma­lo­wa­ny me­tal­li­kiem (la­kie­rem), w ko­lo­rze me­tal­lic; me­ta­lik; me­ta­lic


SJP.pl

Me­tal­li­ca – ame­ry­kań­ski ze­spół he­a­vy­me­ta­lo­wy i thrash­me­ta­lo­wy za­ło­żo­ny w Los An­ge­les w Ka­li­for­nii w 1981 przez Ja­me­sa Het­fiel­da i Larsa Ul­ri­cha. Uwa­ża­ny za jeden z naj­waż­niej­szych, naj­bar­dziej wpły­wo­wych ze­spo­łów me­ta­lo­wych lat 80. XX wieku, w la­tach 90. ubie­głe­go stu­le­cia za naj­bar­dziej do­cho­do­wy ze­spół me­ta­lo­wy, a także za jeden z naj­po­pu­lar­niej­szych i naj­wy­bit­niej­szych ze­spo­łów he­a­vy­me­ta­lo­wych w dzie­jach.

Wikipedia


metallika

ga­tu­nek mu­zy­ki roc­ko­wej, wy­ko­ny­wa­ny głów­nie na in­stru­men­tach elek­trycz­nych, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się moc­nym, szyb­kim ude­rze­niem; me­tal­li­ca, metal


SJP.pl


metalo-

temat sło­wot­wór­czy

 (1.1) pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na ich zwią­zek z me­ta­lem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) me­ta­loce­ra­mi­ka • me­ta­lochro­mia • me­ta­loor­ga­nicz­ny • me­ta­lopla­styk • me­ta­lopla­sty­ka • me­ta­loryt­nict­wo • me­ta­lotech­ni­ka • me­ta­loznaw­ca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metal mrz.

Wiktionary


metalofon

dzwon w kształ­cie kie­li­cha od­la­ny ze stopu mie­dzi i cyny


SJP.pl


metalogenny

two­rzą­cy metal, bę­dą­cy pod­sta­wą do pow­sta­wa­nia me­ta­lu


SJP.pl


metalogika

te­o­ria sy­ste­mu lo­gicz­ne­go


SJP.pl

Me­ta­lo­gi­ka – dział lo­gi­ki ma­te­ma­tycz­nej po­wią­za­ny z me­ta­ma­te­ma­ty­ką, ba­da­ją­cy różne sy­ste­my lo­gicz­ne jako te­o­rie for­mal­ne (de­duk­cyj­ne). Wy­ni­ka­mi me­ta­lo­gi­ki są takie twier­dze­nia jak np. nies­przecz­ność danej lo­gi­ki[].

Wikipedia


metalografia

nauka ba­da­ją­ca struk­tu­rę me­ta­li i ich sto­pów


SJP.pl

Me­ta­lo­gra­fia – nauka o wew­nętrz­nej bu­do­wie ma­te­ria­łów me­ta­licz­nych (me­ta­le i ich stopy), opar­ta głów­nie na ba­da­niach mi­kro­sko­po­wych.

Me­ta­lo­gra­fia jest po­łą­cze­niem me­ta­loz­naw­stwa i kry­sta­lo­gra­fii.

Wikipedia


metalohalogen

po­tocz­nie: lampa me­ta­lo­ha­lo­gen­ko­wa


SJP.pl


metaloid

pier­wia­stek che­micz­ny (np. brom, jod, tlen, siar­ka, azot, wę­giel) nie wy­ka­zu­ją­cy cha­rak­te­ry­stycz­nych cech me­ta­li, elek­tro­u­jem­ny, two­rzą­cy tlen­ki o cha­rak­te­rze bez­wod­ni­ków kwa­so­wych; pier­wia­stek nie­me­ta­licz­ny; nie­me­tal


SJP.pl


metalokompleksowy

o barw­ni­ku: bę­dą­cy związ­kiem ko­or­dy­na­cyj­nym, w któ­rym jedna lub dwie czą­stecz­ki są zwią­za­ne ko­or­dy­na­cyj­nie z ato­mem me­ta­lu (chro­mem, rza­dziej ni­klem, mie­dzią lub ko­bal­tem)


SJP.pl


metalomania

za­fa­scy­no­wa­nie me­ta­lem, ga­tun­kiem mu­zy­ki roc­ko­wej


SJP.pl


metalonośny

przy­miot­nik

 (1.1) za­wie­ra­ją­cy metal, bo­ga­ty w metal

Wiktionary


metaloplastyczny

→ me­ta­lo­pla­sty­ka


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­ta­lo­pla­sty­ką, do­ty­czą­cy me­ta­lo­pla­sty­ki

Wiktionary

Patrz:

metaloplastyka

Powiązane:

 rzecz. metaloplastyk mos., metaloplastyka ż.

Wiktionary


metaloplastyk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) szt. twór­ca wy­ko­nu­ją­cy me­ta­lo­pla­sty­ki

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: me­ta­lo­pla­sty­ka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wielu me­ta­lo­pla­sty­ków wy­sta­wia­ło swoje prace w na­szej ga­le­rii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metaloplastyka ż.

 przym. metaloplastyczny

Wiktionary


metaloplastyka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) szt. dzie­dzi­na pla­sty­ka­a­sty­ki ar­ty­stycz­nej i użyt­ko­wej zaj­mu­ją­ca się wy­ro­ba­mi z me­ta­li;

 (1.2) pot. ozdob­ny przed­miot z me­ta­lu

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od: me­ta­lo­pla­styk

Wiktionary

Me­ta­lo­pla­sty­ka – dzie­dzi­na twór­czo­ści obej­mu­ją­ca wyrób ar­ty­stycz­nych przed­mio­tów z me­ta­lu, jak rów­nież przed­mio­ty wy­ko­na­ne tą tech­ni­ką. Dzie­łem me­ta­lo­pla­sty­ki mogą być przed­mio­ty użyt­ko­we (lampy, świecz­ni­ki, szyl­dy, kraty itp.) lub de­ko­ra­cyj­ne (rzeź­by, pła­sko­rzeź­by, kom­po­zy­cje ab­strak­cyj­ne). Ter­min sto­so­wa­ny w sztu­ce współ­czes­nej, za­sto­so­wa­ny po raz pier­wszy w la­tach 20 XX wieku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W po­ję­ciu sze­ro­kim me­ta­lo­pla­sty­ka obej­mu­je rów­nież ko­wal­stwo ar­ty­stycz­ne, złot­nict­wo oraz wszyst­kie inne tech­ni­ki obrób­ki me­ta­li znane od sta­ro­żyt­no­ści.

 (1.1) Do najw­spa­nial­szych dzieł me­ta­lo­pla­sty­ki śred­nio­wiecz­nej za­li­czyć można drzwi ka­tedr zdo­bio­ne sce­na­mi z życia Chry­stu­sa czy świę­tych (ka­te­dra w Gnieź­nie, ka­te­dra w Be­ne­wen­cie, ka­te­dra w Mon­re­a­le i inne).

 (1.2) Rzeź­biarz za­pre­zen­to­wał swoje me­ta­lo­pla­sty­ki na wy­sta­wach w Rzy­mie i Me­dio­la­nie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtalɔˈplastɨka, AS: metaloplastyka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metaloplastyk mos.

 przym. metaloplastyczny

Wiktionary


metaloporfiryna

po­chod­na por­fi­ry­ny wcho­dzą­ca w skład he­mo­pro­te­in i chlo­ro­fi­li


SJP.pl


metaloproteid

biał­ko zło­żo­ne, za­wie­ra­ją­ce jako grupę pro­ste­tycz­ną metal, naj­czę­ściej że­la­zo, ma­gnez, miedź, cynk lub man­gan; me­ta­lo­pro­te­i­na


SJP.pl


metaloproteidy

biał­ka zło­żo­ne, za­wie­ra­ją­ce metal jako grupę pro­ste­tycz­ną


SJP.pl


metaloproteina

biał­ko zło­żo­ne, za­wie­ra­ją­ce jako grupę pro­ste­tycz­ną metal, naj­czę­ściej że­la­zo, ma­gnez, miedź, cynk lub man­gan


SJP.pl


metaloryt

tech­ni­ka druku wy­pu­kłe­go uzy­ska­ne­go za po­mo­cą me­ta­lo­wej (mie­dzia­nej) płyty


SJP.pl

Me­ta­lo­ryt – tech­ni­ka gra­ficz­na druku wy­pu­kłe­go, w któ­rej forma dru­ko­wa wy­ko­na­na z płyty me­ta­lo­wej.

Ze wzglę­du na spo­sób opra­co­wa­nia płyty me­ta­lo­ry­ty można po­dzie­lić na cięte i tra­wio­ne. Me­to­da cię­cia me­ta­lu jest w druku wy­pu­kłym rzad­ko sto­so­wa­na, ze wzglę­du na do­stęp­ność tań­szych i łat­wiej­szych w obrób­ce ma­te­ria­łów. Me­to­da tra­wie­nia jest bar­dziej po­wszech­na – płyta jest tra­wio­na jak w tech­ni­ce ak­wa­for­ty, z tym że od­bit­kę wy­ko­nu­je się po­kry­wa­jąc farbą wy­pu­kłe ele­men­ty.

Wikipedia


metalorytnictwo

gra­we­ro­wa­nie na me­ta­lu


SJP.pl


metaloterapia

le­cze­nie za po­mo­cą przy­kła­da­nia do ciała i no­sze­nia na nim me­ta­lo­wych bla­szek


SJP.pl


metalowiec

1. pra­cow­nik prze­my­słu bu­do­wy ma­szyn;
2. środ. he­a­vy­me­ta­lo­wiec


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba pra­cu­ją­ca w prze­my­śle me­ta­lo­wym

 (1.2) środ. muz. muzyk wy­ko­nu­ją­cy mu­zy­kę roc­ko­wą w jej od­mia­nach na­zy­wa­nych me­ta­lem (np. heavy metal, death metal, black metal, doom metal itd.)

 (1.3) środ. czło­nek sub­kul­tu­ry sku­pia­ją­cej się wokół śro­do­wi­ska zwią­za­ne­go z heavy me­ta­lem i jego od­mia­na­mi;

 (1.4) środ. muz. młodz. pot. wiel­bi­ciel mu­zy­ki na­zy­wa­nej me­ta­lem

Wiktionary

Me­ta­lo­wiec – osied­le ad­mi­ni­stra­cyj­ne Skar­ży­ska-Ka­mien­nej, usy­tu­o­wa­ne w za­chod­niej czę­ści mia­sta.

Osied­le obej­mu­je te­re­ny na za­chód od torów ko­le­jo­wych w re­jo­nie ulicy Me­ta­low­ców, mię­dzy ulicą Pa­ry­ską a Aleją Nie­pod­le­gło­ści na osi pół­noc-po­łud­nie oraz mię­dzy ulicą Kra­siń­skie­go a ulicą Kra­kow­ską na osi wschód-za­chód.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Świer­czew­ski uczę­szczał do szko­ły po­wszech­nej, w któ­rej skoń­czył dwie klasy. Wraz z ojcem pod­jął naukę to­kar­stwa me­ta­li, a po jego śmier­ci w 1912 pra­co­wał w war­szaw­skich za­kła­dach Ger­la­cha jako po­moc­nik to­ka­rza i to­karz me­ta­lo­wiec.

 (1.4) Pa­mię­tam nie­for­mal­ną „wojnę” mię­dzy de­pe­szow­ca­mi a me­ta­low­ca­mi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metalizowanie n., metal

 przym. metalowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) metal, heavymetalowiec

Wiktionary


metalowskaźnik

wskaź­nik sto­so­wa­ny w kom­plek­so­me­trii, two­rzą­cy z oz­na­cza­nym jonem me­ta­lu barw­ne kom­plek­sy


SJP.pl


metalowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) chem. zwią­za­ny z me­ta­lem, do­ty­czą­cy me­ta­lu, zro­bio­ny z me­ta­lu

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) muz. od­no­szą­cy się do heavy me­ta­lu, ostrej od­mia­ny rocka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mój me­ta­lo­wy kubek jest bar­dzo prak­tycz­ny, ale parzy w usta.

 (2.1) Jacek słu­cha tylko me­ta­lo­wej mu­zy­ki i dla­te­go jest już lekko przy­głu­cha­wy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtaˈlɔvɨ, AS: metalovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metal m., bimetal m., metalurgia ż., metalowiec m., metalizacja ż., metalizowanie n.

 czas. metalizować ndk.

 przym. metaliczny

 przysł. metalowo

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) heavy metalowy, heavymetalowy

Wiktionary


metaloznawca

spe­cja­li­sta w za­kre­sie nauki o struk­tu­rze i wła­ści­wo­ściach me­ta­li i sto­pów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie me­ta­loz­naw­stwa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metaloznawstwo n.

:: fż. metaloznawczyni ż.

 przym. metaloznawczy

Wiktionary


metaloznawczy

zwią­za­ny z nauką o struk­tu­rze i wła­ści­wo­ściach me­ta­li i sto­pów


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy me­ta­loz­naw­stwa i/lub me­ta­loz­naw­ców

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metaloznawstwo n., metaloznawca m.

Wiktionary


metaloznawstwo

nauka o struk­tu­rze i wła­ści­wo­ściach me­ta­li i sto­pów


SJP.pl

Me­ta­loz­naw­stwo – nauka zaj­mu­ją­ca się:

me­ta­li i ich sto­pów oraz po­wią­za­nia­mi mię­dzy włas­no­ścia­mi, struk­tu­rą i skła­dem che­micz­nym w funk­cji tem­pe­ra­tu­ry i ob­cią­żeń zew­nętrz­nych. W ba­da­niach tych me­ta­loz­naw­stwo ko­rzy­sta z do­rob­ku fi­zy­ki ciała sta­łe­go, che­mii fi­zycz­nej, ter­mo­dy­na­mi­ki, me­cha­ni­ki, kry­sta­lo­gra­fii i in­nych dzie­dzin nauki.

Wikipedia


metalurg

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie me­ta­lur­gii


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba zaj­mu­ją­ca się me­ta­lur­gią

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metalizowanie n., metal m., metalurgia ż.

 przym. metalurgiczny

Wiktionary


metalurgia

1. nauka o otrzy­my­wa­niu me­ta­li i na­da­wa­niu im po­żą­da­nych włas­no­ści;
2. dział prze­my­słu zaj­mu­ją­cy się pro­duk­cją me­ta­li i wy­ro­bów me­ta­lo­wych; prze­mysł me­ta­lo­wy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka o wyt­wa­rza­niu i obrób­ce me­ta­li;

Wiktionary

Me­ta­lur­gia (z "μέταλλον" 'ko­pal­nia, szyb, ka­mie­nio­łom, metal' i "ἔργον" 'praca, dzie­ło') – nauka o me­ta­lach oraz tech­no­lo­gia ich po­zy­ski­wa­nia z rud, ra­fi­na­cji i dal­sze­go przet­wa­rza­nia aż do uzy­ska­nia pro­duk­tu koń­co­we­go. Obej­mu­je mię­dzy in­ny­mi me­ta­lur­gię ek­strak­cyj­ną, od­lew­nict­wo, me­ta­loz­naw­stwo oraz obrób­kę pla­stycz­ną.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) He­faj­stos był w mi­to­lo­gii grec­kiej bo­giem ognia i me­ta­lur­gii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metal m., metalurg m., metalizowanie n.

 przym. metalurgiczny, metalowy

Wiktionary


metalurgiczny

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z me­ta­lur­gią

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kom­bi­nat me­ta­lur­gicz­ny skła­da się z dwóch wiel­kich pie­ców, dwóch wal­cow­ni oraz dwóch linii cią­głe­go od­le­wa­nia stali (COS).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metal mos./mrz.

Wiktionary


metalówa

po­tocz­nie: fanka me­ta­lu (mu­zy­ki); me­ta­lów­ka


SJP.pl


metalówka

po­tocz­nie: fanka me­ta­lu (mu­zy­ki); me­ta­ló­wa


SJP.pl


metamagnetyk

ma­te­riał, w któ­rym moż­li­we jest przej­ście od fazy an­ty­fer­ro­ma­gne­tycz­nej do fer­ro­ma­gne­tycz­nej


SJP.pl


metamatematyczny

→ me­ta­ma­te­ma­ty­ka


SJP.pl

Patrz:

metamatematyka

metamatematyka

nauka zaj­mu­ją­ca się me­to­do­lo­gicz­ną ana­li­zą te­o­rii ma­te­ma­ty­ki


SJP.pl

Me­ta­ma­te­ma­ty­ka (lub meta-ma­te­ma­ty­ka) – bar­dzo ry­go­ry­stycz­ne ba­da­nie pod­staw ma­te­ma­ty­ki i pew­nych aspek­tów lo­gi­ki ma­te­ma­tycz­nej z uży­ciem za­a­wan­so­wa­nych środ­ków samej ma­te­ma­ty­ki. Jedną z istot­nych jej cech jest roz­róż­nie­nie mię­dzy ro­zu­mo­wa­nia­mi pro­wa­dzo­ny­mi wew­nątrz danej sfor­ma­li­zo­wa­nej te­o­rii ak­sjo­ma­tycz­nej a ro­zu­mo­wa­nia­mi pro­wa­dzo­ny­mi na zew­nątrz niej.

Wikipedia


metamer

po­je­dyn­czy, po­przecz­ny seg­ment ciała pier­ście­nic


SJP.pl

Me­ta­me­ry, pier­ście­nie ciała, cza­sa­mi na­zy­wa­ne so­mi­ta­mi – wy­stę­pu­ją­cy u niek­tó­rych zwie­rząt dwu­bocz­nie sy­me­trycz­nych sze­reg pow­ta­rza­ją­cych się od­cin­ków ciała o pier­wot­nie po­dob­nej (ho­mo­no­micz­nej) bu­do­wie. Wy­raź­nie wi­docz­ne me­ta­me­ry wy­stę­pu­ją m.in. u pier­ście­nic (An­ne­li­da) i owa­dów (In­sec­ta). U wie­lo­szcze­tów (Po­ly­cha­e­ta) wszyst­kie me­ta­me­ry (oprócz płatu gło­wo­we­go oraz od­by­to­we­go) za­wie­ra­ją te same na­rzą­dy.

Wikipedia


metameria

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • me­ta­me­ria (bio­lo­gia) – seg­men­ta­cja wzdłuż­na ciała niek­tó­rych zwie­rząt
  • me­ta­me­ria (che­mia) – jedna z od­mian izo­me­rii związ­ków che­micz­nych
  • me­ta­me­ryzm (nazwa nie­po­praw­na: me­ta­me­ria) – zja­wi­sko róż­ne­go od­bio­ru barwy tej samej sub­stan­cji ze wzglę­du na ro­dzaj oś­wiet­le­nia

Wikipedia


metameryczny

zwią­za­ny ze zja­wi­skiem me­ta­me­rii, np. seg­men­ty me­ta­me­rycz­ne


SJP.pl


metamfetamina

po­chod­na am­fe­ta­mi­ny o bar­dzo sil­nym dzia­ła­niu po­bu­dza­ją­cym


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) farm. po­chod­na am­fe­ta­mi­ny o sil­nym dzia­ła­niu psy­cho­ak­tyw­nym;

Wiktionary

Me­tam­fe­ta­mi­na ("N"-me­ty­lo­am­fe­ta­mi­na) – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, "N"-me­ty­lo­wa po­chod­na am­fe­ta­mi­ny, sty­mu­lant opar­ty na szkie­le­cie β-fe­ny­lo­e­ty­lo­a­mi­ny.

Me­tam­fe­ta­mi­na bywa sto­so­wa­na jako lek (w dawce 20–25 mg dzien­nie) przez­na­czo­ny do le­cze­nia ADHD i oty­ło­ści; wy­ko­rzy­sta­nie jej do tego celu ogra­ni­cza się jed­nak wy­łącz­nie do USA, gdzie funk­cjo­nu­je ona tam pod nazwą hand­lo­wą "De­so­xyn".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Me­tam­fe­ta­mi­na to na­ro­do­wy nar­ko­tyk na­szych po­łud­nio­wych są­sia­dów. Ame­ry­ka­nie alar­mu­ją, że zanim się obej­rzy­my, sta­nie się eu­ro­nar­ko­ty­kiem.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metamfetaminowy

 rzecz. amfetamina ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kryształ

Wiktionary


metamfetaminowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­tam­fe­ta­mi­ną, do­ty­czą­cy me­tam­fe­ta­mi­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metamfetamina ż.

Wiktionary


metamidofos

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. tok­sycz­ny in­sek­ty­cyd fos­fo­ro­or­ga­nicz­ny o wzo­rze su­ma­rycz­nym wzór che­micz­ny|C2H8NO2PS., po­chod­na ace­fa­tu

Wiktionary


metamizol

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny o dzia­ła­niu prze­ciw­bó­lo­wym, prze­ciw­go­rącz­ko­wym i spaz­mo­li­tycz­nym


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) farm. lek z grupy po­chod­nych pi­ra­zo­lo­nu, uży­wa­ny jako silny śro­dek prze­ciw­bó­lo­wy, prze­ciw­go­rącz­ko­wy i roz­kur­czo­wy;

Wiktionary

Nie mylić z: me­ti­ma­zol (lek sto­so­wa­ny przy nad­czyn­no­ści tar­czy­cy).

Me­ta­mi­zol ( me­ta­mi­zo­lum) – wie­lo­funk­cyj­ny or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny sto­so­wa­ny jako lek prze­ciw­bó­lo­wy. Ma bu­do­wę che­micz­ną zbli­żo­ną do ami­no­fe­na­zo­nu.

Po raz pier­wszy zo­stał otrzy­ma­ny w nie­miec­kiej fir­mie w 1920 roku, a do ma­so­wej pro­duk­cji tra­fił dwa lata póź­niej.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) pyralgina, nazwy handlowe: Pyralgin, Pyralgina

Wiktionary


metamorficznie

przy­słó­wek

 (1.1) na spo­sób me­ta­mor­ficz­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metamorfik mrz., metamorfizm mrz., metamorfoza ż.

 przym. metamorficzny

Wiktionary


metamorficzny

przy­miot­nik

 (1.1) ule­ga­ją­cy prze­mia­nie lub pow­sta­ły w jej wy­ni­ku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ar­chi­pe­lag jest zbu­do­wa­ny ze skał po­cho­dze­nia wul­ka­nicz­ne­go i me­ta­mor­ficz­ne­go, któ­rych wiek oce­nia się na 3 mi­liar­dy lat (jedne z naj­star­szych na świe­cie).

 (1.1) Cechą cha­rak­te­ry­stycz­ną wi­ru­sa me­ta­mor­ficz­ne­go jest cią­gła edy­cja jego kodu, która utrud­nia jego wy­kry­cie przez pro­gram an­ty­wi­ru­so­wy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metamorfik mrz., metamorfizm mrz., metamorfoza ż.

 przysł. metamorficznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przeobrażony

Wiktionary


metamorfizm

pro­ces pro­wa­dzą­cy do prze­o­bra­że­nia skał


SJP.pl

Me­ta­mor­fizm – ze­spół pro­ce­sów pro­wa­dzą­cych do zmia­ny skał, tek­stu­ry, struk­tu­ry, skła­du mi­ne­ral­ne­go oraz che­micz­ne­go. Ty­po­wym śro­do­wi­skiem me­ta­mor­fiz­mu jest wnę­trze sko­ru­py ziem­skiej, może on wy­stą­pić rów­nież na po­wierzch­ni Ziemi. Me­ta­mor­fiz­mem na­zy­wa­my tylko prze­mia­ny za­cho­dzą­ce w sta­nie sta­łym.

Wikipedia


metamorfizować

1. prze­o­bra­żać wtór­nie skały pier­wot­nie osa­do­we lub mag­mo­we;
2. me­ta­mor­fi­zo­wać się - ule­gać me­ta­mor­fi­za­cji


SJP.pl


metamorfoza

zmia­na po­sta­ci, wy­glą­du zew­nętrz­ne­go, przeksz­tał­ce­nie się jed­nej formy w inną; prze­o­bra­że­nie się, prze­mia­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przeksz­tał­ce­nie się jed­nej formy, po­sta­ci, struk­tu­ry w inną

 (1.2) czy­jaś fi­zycz­na lub psy­chicz­na zmia­na

 (1.3) biol. przej­ście w ko­lej­ne sta­dium roz­wo­ju

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtãmɔrˈfɔza, AS: metãmorfoza

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. metamorficznie

 przym. metamorficzny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przemiana, przeobrażenie, transformacja

Wiktionary


metamorfozo

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: me­ta­mor­fo­za

Wiktionary


metan

be­zbarw­ny, bez­won­ny gaz, pier­wszy wę­glo­wo­dór w sze­re­gu ho­mo­lo­gicz­nym al­ka­nów, głów­ny skład­nik gazu ziem­ne­go (90%), zwany rów­nież gazem błot­nym lub gazem ko­pal­nia­nym


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. wzór che­micz­ny|CH4., naj­prost­szy alkan, bez­won­ny i be­zbarw­ny gaz, głów­ny skład­nik gazu ziem­ne­go, sto­so­wa­ny do syn­te­zy wielu związ­ków or­ga­nicz­nych i jako gaz opa­ło­wy;

Wiktionary

Metan, – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, naj­prost­szy wę­glo­wo­dór na­sy­co­ny (alkan). W tem­pe­ra­tu­rze po­ko­jo­wej jest bez­won­nym i be­zbarw­nym gazem. Jest sto­so­wa­ny jako gaz opa­ło­wy i su­ro­wiec do syn­te­zy wielu in­nych związ­ków or­ga­nicz­nych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Metan pow­sta­je w przy­ro­dzie w wy­ni­ku bezt­le­no­we­go roz­kła­du szczą­tek ro­ślin­nych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛtãn, AS: metãn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metanowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gaz błotny, gaz kopalniany

Wiktionary


metanabol

nazwa hand­lo­wa leku ana­bo­licz­ne­go sto­so­wa­ne­go w le­cze­niu nie­do­bo­rów biał­ko­wych i utra­ty masy ciała, za­wie­ra­ją­ce­go me­tan­die­non


SJP.pl


metanal

al­de­hyd mrów­ko­wy, for­mal­de­hyd


SJP.pl


metanarracja

nar­ra­cja sta­no­wią­ca opis struk­tu­ral­ny hi­sto­rii ludz­ko­ści, w któ­rej wy­stę­pu­ją po­ję­cia wią­żą­ce o wy­so­kim stop­niu ogól­no­ści, np. naród, cy­wi­li­za­cja, spo­łe­czeń­stwo


SJP.pl


metanarracyjny

→ me­ta­nar­ra­cja


SJP.pl

Patrz:

metanarracja

metanauka

nauka o na­u­kach, zaj­mu­ją­ca się zwła­szcza me­to­do­lo­gią róż­nych nauk; na­u­koz­naw­stwo


SJP.pl


metandienon

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ste­ry­dów, lek ana­bo­licz­ny po­wo­du­ją­cy m.in. przy­rost masy ciała, sto­so­wa­ny jako śro­dek do­pin­gu­ją­cy; me­ta­die­non


SJP.pl

Me­tan­die­non, 17α-me­ty­lo­te­sto­ste­ron – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ste­ro­i­dów sto­so­wa­ny jako lek przy nie­do­bo­rze biał­ka i w re­kon­wa­le­scen­cji, a także w celu za­po­bie­ga­nia za­ni­kom mię­śnio­wym po cięż­kich cho­ro­bach. Bywa wy­ko­rzy­sty­wa­ny jako śro­dek do­pin­gu­ją­cy (w ta­kich przy­pad­kach jego sto­so­wa­nie może pro­wa­dzić do usz­ko­dze­nia wą­tro­by, prze­ro­stu lewej ko­mo­ry serca, agre­sji i nad­mier­ne­go przy­ro­stu masy mię­śnio­wej). []. [].

Wikipedia


metanefrydium

na­rząd wy­dal­ni­czy bez­krę­gow­ców


SJP.pl

Me­ta­ne­fry­dium – seg­men­tal­ny, zwy­kle pa­rzy­sty na­rząd wy­dal­ni­czy po­cho­dze­nia me­zo­der­mal­ne­go niek­tó­rych bez­krę­gow­ców ma­ją­cych do­brze roz­wi­nię­tą wtór­ną jamę ciała (ce­lo­mę). Wy­stę­pu­je u pier­ście­nic (ską­po­szcze­tów, pi­ja­wek i szczet­nic), sik­wia­ków, kry­zel­nic i ra­mie­nio­no­gów.

Wikipedia


metanejra

w mi­to­lo­gii grec­kiej: żona Ke­le­o­sa (króla mia­sta Ele­u­sis)


SJP.pl

Me­ta­nej­ra (gr. "Μετάνειρα") – po­stać w mi­to­lo­gii grec­kiej. Była żoną Ke­le­o­sa, króla Ele­u­sis oraz matką Trip­to­le­mo­sa. Po­dej­mo­wa­ła go­ścin­nie bo­gi­nię De­me­ter, gdy ta po­szu­ki­wa­ła córki. Nie­kie­dy Me­ta­nej­ra uwa­ża­na była za żonę at­tyc­kie­go he­ro­sa Hip­po­to­o­na, syna Po­sej­do­na i Alope.

Wikipedia


metanian

sól kwasu me­ta­no­we­go (mrów­ko­we­go); mrów­czan


SJP.pl


metaniarz

pra­cow­nik ko­pal­ni zaj­mu­ją­cy się mie­rze­niem stę­że­nia me­ta­nu w po­wie­trzu


SJP.pl


metanit

kru­szą­cy ma­te­riał wy­bu­cho­wy


SJP.pl


metanoamid

zwią­zek or­ga­nicz­ny


SJP.pl


metanodikarboksylowy

kwas me­ta­no­di­kar­bok­sy­lo­wy - na­sy­co­ny kwas di­kar­bok­sy­lo­wy, be­zbarw­ne krysz­ta­ły łatwo roz­pu­szczal­ne w wo­dzie, al­ko­ho­lu ety­lo­wym i ete­rze, sto­so­wa­ne m.in. w prze­my­śle far­ma­ce­u­tycz­nym, zwła­szcza do pro­duk­cji bar­bi­tu­ra­nów; kwas ma­lo­no­wy (nazwa zwy­cza­jo­wa)


SJP.pl


metanoja

w Nowym Te­sta­men­cie i te­o­lo­gii chrze­ści­jań­skiej: na­wró­ce­nie ro­zu­mia­ne jako zmia­na spo­so­bu my­śle­nia i po­stę­po­wa­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. prze­mia­na du­cho­wa, przy­ję­cie ja­kie­goś sy­ste­mu war­to­ści, po­glą­dów i zasad, na­wró­ce­nie;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • na­wró­ce­nie
  • po­ku­ta
  • Me­ta­no­ia – album mu­zycz­ny grupy Por­cu­pi­ne Tree, wy­da­ny w 1998 roku
  • Me­ta­no­ia – album mu­zycz­ny grupy Yōsei Te­i­ko­ku, wy­da­ny w 2007 roku
  • Me­ta­no­ia – album mu­zycz­ny pro­jek­tu IAMX, wy­da­ny w 2015 roku
  • Me­ta­no­ia – film pol­ski z 2005
  • Me­ta­no­ia – pol­ski ze­spół mu­zycz­ny

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) nawrócenie

Wiktionary


metanol

al­ko­hol o jed­nym ato­mie węgla w czą­stecz­ce; al­ko­hol me­ty­lo­wy, spi­ry­tus drzew­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. naj­prost­szy zwią­zek z grupy al­ko­ho­li, be­zbarw­na, łat­wo­pal­na ciecz;

Wiktionary

Me­ta­nol, al­ko­hol me­ty­lo­wy, CH3OH – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, naj­prost­szy al­ko­hol ali­fa­tycz­ny. Zo­stał od­kry­ty w 1661 roku przez Ro­ber­ta Boyle’a. Jest tru­ją­cy dla czło­wie­ka.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mɛˈtãnɔl, AS: metãnol

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metanolowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) alkohol metylowy, spirytus drzewny, karbinol

Wiktionary


metanolowy

→ me­ta­nol


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­ta­no­lem, do­ty­czą­cy me­ta­no­lu, za­wie­ra­ją­cy me­ta­nol

Wiktionary

Patrz:

metanol

Powiązane:

 rzecz. metanol mrz.

Wiktionary


metanometr

przy­rząd do po­mia­ru stę­że­nia me­ta­nu w po­wie­trzu; me­ta­no­mierz


SJP.pl


metanomierz

przy­rząd do po­mia­ru za­war­to­ści me­ta­nu w po­wie­trzu; me­ta­no­metr


SJP.pl


metanonośność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) górn. ob­ję­to­ścio­wa ilość me­ta­nu po­cho­dze­nia na­tu­ral­ne­go, za­war­ta w jed­nost­ce wa­go­wej w głębi ca­liz­ny wę­glo­wej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rów­nież, wzra­sta­ją­ca z głę­bo­ko­ścią, me­ta­no­no­śność po­kła­dów sprzy­ja in­ten­sy­fi­ka­cji za­gro­żeń me­ta­no­we­go oraz wy­rzu­ta­mi me­ta­nu i węgla, zaś wy­bie­ra­nie po­kła­dów gru­bych zwięk­sza moż­li­wość wy­stą­pie­nia po­ża­ru en­do­ge­nicz­ne­go.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtãnɔ̃ˈnɔɕnɔɕt͡ɕ, AS: metãnõnośność

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metanonośny

Wiktionary


metanotiol

siar­ko­wy od­po­wied­nik me­ta­no­lu; mer­kap­tan me­ty­lo­wy, tiol


SJP.pl

Me­ta­no­tiol ("mer­kap­tan me­ty­lo­wy") – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy tioli o wzo­rze CH3SH. Jest siar­ko­wym ana­lo­giem me­ta­no­lu. Wy­stę­pu­je w wy­zie­wach wul­ka­nicz­nych. Me­ta­no­tiol jest be­zbarw­nym gazem skra­pla­ją­cym się w tem­pe­ra­tu­rze 6 °C. Ma silny i odra­ża­ją­cy za­pach zgni­łej ka­pu­sty.

Wikipedia


metanowiec

tan­ko­wiec tran­spor­tu­ją­cy metan


SJP.pl


metanowość

Me­ta­no­wość, sto­pień me­ta­no­wo­ści – ilość me­ta­nu wy­dzie­la­ją­ce­go się do wy­ro­bisk.

Wikipedia


metanowy

przy­miot­nik od: metan


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­ta­nem, do­ty­czą­cy me­ta­nu; za­wie­ra­ją­cy metan

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metan mrz.

Wiktionary


metaplantacja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. me­to­da z za­kre­su czyn­nej ochro­ny przy­ro­dy po­le­ga­ją­ca na sztucz­nym prze­sied­la­niu ro­ślin z na­tu­ral­ne­go sta­no­wi­ska na inne, nowo za­kła­da­ne w wa­run­kach wol­nej przy­ro­dy

Wiktionary


metaplazja

Me­ta­plaz­ja (przet­wa­rza­nie) – po­ję­cie z za­kre­su pa­to­mor­fo­lo­gii oz­na­cza­ją­ce po­ja­wie­nie się ko­mó­rek od­mien­nych czyn­no­ścio­wo i mor­fo­lo­gicz­nie od swo­jej ma­cie­rzy. Do­ty­czy ono tkan­ki łącz­nej oraz na­błon­ko­wej.

Me­ta­plaz­ja jest sy­tu­a­cją, w któ­rej ko­mór­ki zmie­ni­ły swój pier­wot­ny, doj­rza­ły typ zróż­ni­co­wa­nia w inny typ zróż­ni­co­wa­nych ko­mó­rek, rów­nież doj­rza­łych, w od­po­wie­dzi adap­ta­cyj­nej na chro­nicz­ne po­draż­nie­nie, pa­to­gen lub kar­cy­no­gen.

Wikipedia


metaplazm

przeksz­tał­ce­nie brzmie­nia wy­ra­zu przy za­cho­wa­niu jego zna­cze­nia


SJP.pl


metapleks

przez­ro­czy­ste two­rzy­wo sztucz­ne pro­du­ko­wa­ne na bazie po­li­me­ru; plek­si, szkło akry­lo­we


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przez­ro­czy­ste two­rzy­wo sztucz­ne

Wiktionary


metapleksowy

przy­miot­nik od: me­ta­pleks


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zro­bio­ny z me­ta­plek­su

Wiktionary


metaplik

Me­ta­plik – to spe­cjal­ny ro­dzaj pliku, który za­wie­ra de­fi­ni­cje in­ne­go pliku lub cały inny plik. W kon­tek­ście sy­ste­mów ope­ra­cyj­nych, ta­kich jak Win­dows, me­ta­pli­ki są czę­sto uży­wa­ne do prze­cho­wy­wa­nia in­for­ma­cji o obra­zach wek­to­ro­wych i ra­stro­wych.

W sy­ste­mach Win­dows me­ta­pli­ki mają roz­sze­rze­nia.wmf (Win­dows Me­ta­fi­le) oraz.emf (En­han­ced Me­ta­fi­le).

Wikipedia


metapoetycki

do­ty­czą­cy po­e­tyc­kiej wy­po­wie­dzi na temat po­ez­ji


SJP.pl


metapolityczny

→ me­ta­po­li­ty­ka


SJP.pl

Patrz:

metapolityka

metapolityka

re­flek­sja nad spo­so­ba­mi pro­wa­dze­nie po­li­ty­ki


SJP.pl

Me­ta­po­li­ty­ka (od grec­kie­go "metá" „poza”, „po” i gr. "politiká") – ujęta fi­lo­zo­ficz­nie te­o­ria po­li­ty­ki. Ele­men­ta­mi me­ta­po­li­ty­ki jest te­o­ria bytu (me­ta­fi­zy­ka), te­o­ria poz­na­nia (epi­ste­mo­lo­gia) i te­o­ria war­to­ści (ak­sjo­lo­gia). Po­ję­cie po raz pier­wszy zo­sta­ło użyte w dzie­le "All­ge­me­i­nes Sta­ats­recht und Sta­ats­ver­fas­sungs­leh­re" (Göttingen 1793) przez nie­miec­kie­go hi­sto­ry­ka, Au­gu­sta von Schlözera.

Wikipedia


metapoznanie

świa­do­mość i kon­tro­la włas­nych pro­ce­sów poz­naw­czych


SJP.pl

Me­ta­poz­na­nie (ang. "me­ta­co­gni­tion") – po­ję­cie z za­kre­su psy­cho­lo­gii, fi­lo­zo­fii umy­słu i ko­gni­ty­wi­sty­ki. Ogól­nie ro­zu­mia­ne jako poz­na­nie włas­nych pro­ce­sów poz­naw­czych, ich mo­ni­to­ro­wa­nie, re­gu­lo­wa­nie oraz kon­tro­la.

Wikipedia


metapoznawczy

→ me­ta­poz­na­nie


SJP.pl

Patrz:

metapoznanie

metapredykatywny

w ję­zy­koz­naw­stwie: ope­ra­tor me­ta­pre­dy­ka­tyw­ny - nie­od­mien­na część mowy wy­róż­nia­na w naj­no­wszych opi­sach gra­ma­tycz­nych pol­szczyz­ny, któ­rej funk­cja po­le­ga na ko­men­to­wa­niu wy­ra­że­nia, z któ­rym się łączy, np. bar­dzo, wiel­ce


SJP.pl


metapsychiczny

w pa­rap­sy­cho­lo­gii: skie­ro­wa­ny do psy­chi­ki bez poś­red­nict­wa zmy­słów


SJP.pl


metapsychik

osoba zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem psy­chi­ki poj­mo­wa­nej jako dzie­dzi­na zja­wisk du­cho­wych, w któ­rej dzia­ła­ją siły nad­przy­ro­dzo­ne


SJP.pl


metapsychika

osoba zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem psy­chi­ki poj­mo­wa­nej jako dzie­dzi­na zja­wisk du­cho­wych, w któ­rej dzia­ła­ją siły nad­przy­ro­dzo­ne


SJP.pl


metapsycholog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie me­tap­sy­cho­lo­gii


SJP.pl


metapsychologia

Me­tap­sy­cho­lo­gia to ter­min wpro­wa­dzo­ny przez Zyg­mun­ta Fre­u­da dla okre­śle­nia te­o­re­tycz­ne­go uję­cia pro­ce­sów psy­chicz­nych, wy­kra­cza­ją­ce­go poza bez­poś­red­nie ob­ser­wa­cje i doś­wiad­cze­nia kli­nicz­ne. Celem me­tap­sy­cho­lo­gii jest opi­sa­nie funk­cjo­no­wa­nia psy­chi­ki przy uży­ciu pojęć te­o­re­tycz­nych, które umoż­li­wia­ją peł­niej­sze zro­zu­mie­nie nieś­wia­do­mych me­cha­niz­mów kie­ru­ją­cych ludz­kim za­cho­wa­niem.

Wikipedia


metasekwoja

drze­wo igla­ste do­ra­sta­ją­ce do wy­so­ko­ści 50 m, o mięk­kich i jas­nych igłach zrzu­ca­nych na zimę wraz z ga­łąz­ka­mi, po­cho­dzą­ce z Chin


SJP.pl

Me­ta­sek­wo­ja ("Me­ta­se­qu­o­ia") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny cy­pry­so­wa­tych. Obej­mu­je jeden ga­tu­nek współ­czes­ny – me­ta­sek­wo­ję chiń­ską. Opi­sa­no sze­reg ga­tun­ków wy­mar­łych jed­nak nie stwier­dzo­no istot­nej zmien­no­ści przy­najm­niej pod wzglę­dem mor­fo­lo­gicz­nym i ro­śli­ny tego ro­dza­ju za­cho­wa­ły się w po­sta­ci mało zmie­nio­nej w całym za­pi­sie ko­pal­nym.

Wikipedia


metasfera

war­stwa at­mos­fe­ry ziem­skiej roz­cią­ga­ją­ca się na wy­so­ko­ści ok. 500-1500 km, mię­dzy ter­mos­fe­rą a pro­tos­fe­rą


SJP.pl

Me­tas­fe­ra – war­stwa at­mos­fe­ry ziem­skiej roz­cią­ga­ją­ca się mię­dzy ter­mos­fe­rą, a pro­to­nos­fe­rą, na wys. ok. 500 - 1500 km. Pro­ce­sy za­cho­dzą­ce w tej war­stwie mają od­mien­ny cha­rak­ter od pro­ce­sów za­cho­dzą­cych w niż­szych war­stwach at­mos­fe­ry ziem­skiej, cho­ciaż śro­do­wi­sko nie jest je­szcze w pełni zjo­ni­zo­wa­ne. W ba­da­niach me­tas­fe­ry dużą rolę od­gry­wa­ją sztucz­ne sa­te­li­ty Ziemi.

Wikipedia


metaskop

urzą­dze­nie do wy­kry­wa­nia źró­deł pro­mie­nio­wa­nia pod­czer­wo­ne­go


SJP.pl


metasomatoza

na­tu­ral­ny pro­ces za­cho­dzą­cy w sko­ru­pie ziem­skiej, po­le­ga­ją­cy na zmia­nie skła­du che­micz­ne­go i mi­ne­ral­ne­go skał


SJP.pl

Me­ta­so­ma­to­za (z gr. μετά "metá" – „prze-; zmia­na, przeksz­tał­ce­nie” i σῶμα "sō̂ma" – „ciało”) – pro­ces me­ta­mor­ficz­ny po­le­ga­ją­cy na czę­ścio­wym lub cał­ko­wi­tym za­stę­po­wa­niu pier­wot­nych sub­stan­cji skał przez inne skład­ni­ki che­micz­ne. Mi­gru­ją­ce wzdłuż spę­kań, usko­ków, szcze­lin sub­stan­cje che­micz­ne rozt­wo­rów hy­dro­ter­mal­nych lub gazów (wtedy na­zy­wa­my pro­ces pne­u­ma­to­li­zą) wcho­dzą w re­ak­cje z mi­ne­ra­ła­mi bu­du­ją­cy­mi skałę, two­rząc nowe mi­ne­ra­ły.

Wikipedia


metasomatyczny

→ me­ta­so­ma­to­za


SJP.pl

Patrz:

metasomatoza

metastabilność

włas­ność de­li­kat­nej rów­no­wa­gi sta­nów, które są sta­bil­ne dla ma­łych od­chy­leń od po­ło­że­nia rów­no­wa­gi


SJP.pl

Me­ta­sta­bil­ność – włas­ność de­li­kat­nej rów­no­wa­gi sta­nów, które są sta­bil­ne dla ma­łych od­chy­leń od po­ło­że­nia rów­no­wa­gi, ale więk­sze wy­chy­le­nie po­wo­du­je zmia­nę stanu i przej­ście do rów­no­wa­gi peł­nej, lub ew. in­ne­go stanu me­ta­sta­bil­ne­go.

Ze wzglę­du na na­tu­ral­ne fluk­tu­a­cje stany me­ta­sta­bil­ne roz­pa­da­ją się sa­mo­ist­nie, ale czas ich trwa­nia może być bar­dzo długi. Dla­te­go do­star­cze­nie ener­gii, np. przez pod­grza­nie, zwięk­sza szyb­kość prze­mia­ny i może do­pro­wa­dzić do zmia­ny stanu sub­stan­cji.

Wikipedia


metastabilny

względ­nie trwa­ły, sta­bil­ny przez pe­wien czas lub w pew­nym za­kre­sie wa­run­ków zew­nętrz­nych; me­tatr­wa­ły


SJP.pl


metastasis

[czy­taj: me­ta­stas-is]
1. przed­sta­wie­nie wy­da­rzeń przysz­łych lub mi­nio­nych za po­mo­cą czasu te­raź­niej­sze­go;
2. zej­ście chóru z or­che­stry w cza­sie trwa­nia akcji sce­nicz­nej w dra­ma­cie grec­kim


SJP.pl


metastatyczny

→ me­ta­sta­za


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) med. zwią­za­ny z prze­rzu­ta­mi no­wot­wo­ro­wy­mi

Wiktionary

Patrz:

metastaza

Powiązane:

 rzecz. metastaza ż.

Wiktionary


metastaza

wtór­ne ogni­sko no­wot­wo­ru zło­śli­we­go, pow­sta­łe wsku­tek prze­nie­sie­nia ko­mó­rek no­wot­wo­ru przez chłon­kę lub krew do od­le­głych miejsc or­ga­niz­mu; prze­rzut


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. prze­rzut no­wot­wo­ro­wy, guz wtór­ny no­wot­wo­ru zło­śli­we­go

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metastatyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przerzut, rozsiew

Wiktionary


metatag

ele­ment umie­szczo­ny w ko­dzie źró­dło­wym stro­ny in­ter­ne­to­wej, za­wie­ra­ją­cy in­for­ma­cje o tre­ści stro­ny


SJP.pl


metatekst

tekst mó­wią­cy o innym tek­ście lub na­śla­du­ją­cy inny tekst


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. liter. tekst od­no­szą­cy się do in­ne­go tek­stu

 (1.2) jęz. liter. tekst na­śla­du­ją­cy inny tekst lub sta­no­wią­cy wynik jego przeksz­tał­ce­nia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈtatɛkst, AS: metatekst

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metatekstowy

 rzecz. metatekstowość ż.

Wiktionary


metatekstowy

przy­miot­nik od: me­ta­tekst


SJP.pl


metateoretyczny

→ me­ta­te­o­ria


SJP.pl

Patrz:

metateoria

metateoria

w fi­lo­zo­fii: te­o­re­tycz­na ana­li­za ja­kiejś te­o­rii, zwła­szcza w za­kre­sie jej ję­zy­ka i sy­ste­mu twier­dzeń


SJP.pl

Me­ta­te­o­ria – te­o­ria do­ty­czą­ca pew­nych for­mal­nych włas­no­ści te­o­rii lub zbio­ru te­o­rii jako ca­ło­ści.

Ist­nie­ją zda­nia me­ta­te­o­re­tycz­ne, np. stwier­dze­nie "ta te­o­ria jest fał­szy­wa".

Me­ta­te­o­rie o włas­no­ściach te­o­rii ma­te­ma­tycz­nych są roz­wi­ja­ne w ma­te­ma­ty­ce.

Wikipedia


metateza

prze­sta­wie­nie gło­sek lub sylab w wy­ra­zie; prze­staw­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. prze­sta­wie­nie gło­sek lub sylab w wy­ra­zie

 (1.2) jęz. od­wró­ce­nie ty­po­we­go szyku wy­ra­zów w zda­niu

 (1.3) chem. re­ak­cja che­micz­na, dzię­ki któ­rej dwie czą­stecz­ki wy­mie­nia­ją się mię­dzy sobą gru­pa­mi ato­mów;

Wiktionary

Me­ta­te­za (łac. "me­tat­he­sis", z gr. μετάθεσις "metáthesis" „prze­sta­wie­nie”) – re­ak­cja che­micz­na prze­bie­ga­ją­ca we­dług ogól­ne­go sche­ma­tu:

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) przestawka

 (1.2) inwersja

 (1.3) reakcja podwójnej wymiany

Wiktionary


metatropizm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) psych. trans­we­sty­tyzm

Wiktionary


metatrwały

względ­nie trwa­ły, sta­bil­ny przez pe­wien czas lub w pew­nym za­kre­sie wa­run­ków zew­nętrz­nych; me­ta­sta­bil­ny


SJP.pl


metawersum

wir­tu­al­ne śro­do­wi­sko on­li­ne, łą­czą­ce ele­men­ty tech­no­lo­gii VR (wir­tu­al­nej rze­czy­wi­sto­ści), AR (rze­czy­wi­sto­ści roz­sze­rzo­nej), gier i me­diów spo­łecz­no­ścio­wych; me­taś­wiat


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kon­cep­cja wir­tu­al­ne­go świa­ta w tech­no­lo­gii 3D fuk­cjo­nu­ją­ce­go dzię­ki In­ter­ne­to­wi i łą­czą­ce­go wiele róż­nych prze­strze­ni wir­tu­al­nych

Wiktionary

Me­ta­wer­sum (ang. "Me­ta­ver­se") – wir­tu­al­ne śro­do­wi­sko on­li­ne, łą­czą­ce ze sobą ele­men­ty rze­czy­wi­sto­ści roz­sze­rzo­nej (AR), rze­czy­wi­sto­ści wir­tu­al­nej (VR), me­diów spo­łecz­no­ścio­wych, gier on­li­ne i kryp­to­wa­lut, oraz poz­wa­la­ją­ce swoim użyt­kow­ni­kom na od­czu­wa­nie wir­tu­al­nych doz­nań i pro­wa­dze­nie in­te­rak­cji z in­ny­mi użyt­kow­ni­ka­mi.

Wikipedia


metaxa

marka grec­kiej bran­dy wzbo­ga­co­nej ek­strak­tem z ziół


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. ro­dzaj re­gio­nal­nej grec­kiej wódki bę­dą­cej mie­sza­ni­ną de­sty­la­tu i mu­ska­tu, w któ­rych ma­ce­ru­je się zioła;

Wiktionary

Me­ta­xa (ngr. Μεταξά) – grec­ki napój al­ko­ho­lo­wy typu ko­nia­ko­we­go (bran­dy), opra­co­wa­ny przez kupca Spi­ro­sa Me­tak­sa­sa w 1888 roku.

Me­ta­xa jest od­mia­ną de­sty­la­tu z do­miesz­ką wina mu­ska­to­we­go. Po­cho­dzi z wysp Samos i Lem­nos. Wzbo­ga­ca się ją ek­strak­tem z ziół, m.in. anyżu; oraz płat­ka­mi róż. Aro­mat zaw­dzię­cza le­ża­ko­wa­niu w becz­kach dę­bo­wych przez co najm­niej 3 lata. Do Sta­nów Zjed­no­czo­nych napój tra­fił w 1900 roku. Obec­nie po­pu­lar­ny jest w wielu kra­jach.

Wikipedia


metazoa

zwie­rzę­ta, któ­rych ciało zbu­do­wa­ne jest z licz­nych ko­mó­rek two­rzą­cych tkan­ki


SJP.pl


metaświat

wir­tu­al­ne śro­do­wi­sko on­li­ne, łą­czą­ce ele­men­ty tech­no­lo­gii VR (wir­tu­al­nej rze­czy­wi­sto­ści), AR (rze­czy­wi­sto­ści roz­sze­rzo­nej), gier i me­diów spo­łecz­no­ścio­wych; me­ta­wer­sum


SJP.pl


metek

wolny czło­wiek w sta­ro­żyt­nej Gre­cji nie­po­sia­da­ją­cy jed­nak pełni praw oby­wa­tel­skich; me­tojk, me­toj­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) hist. zob. me­tojk.

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. zob. metka.

Wiktionary


metele

1. wieś na Lit­wie;
2. je­zio­ro na po­łud­niu Litwy


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­te­le – je­zio­ro na Lit­wie
  • Me­te­le – wieś na Lit­wie, daw­niej mia­sto
  • Me­te­le – dawna gmina

Wikipedia


metelski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Adam Me­tel­ski (ur. 1983) – pol­ski ko­szy­karz
  • Sta­ni­sław Alek­san­der Me­tel­ski (1885-1965) – pre­zy­dent Zgie­rza

Wikipedia


metempsychiczny

→ me­temp­sy­cho­za


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy me­temp­sy­cho­zy

Wiktionary

Patrz:

metempsychoza

Powiązane:

 rzecz. metempsychoza ż.

Wiktionary


metempsychoza

w niek­tó­rych re­li­giach: wiara we wcie­la­nie się duszy czło­wie­ka po jego śmier­ci w ciało innej isto­ty żywej; re­in­kar­na­cja


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) re­in­kar­na­cja, po­now­ne wcie­le­nie duszy, wę­drów­ka dusz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kwe­stia od­bu­do­wy Pol­ski łą­czy­ła się w twór­czo­ści Zyg­mun­ta Kra­siń­skie­go z te­o­rią me­temp­sy­cho­zy.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metempsychiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) transmigracja, reinkarnacja

Wiktionary


meteo

me­te­o­ro­lo­gicz­ny


SJP.pl


meteonawigacja

Me­te­o­na­wi­ga­cja, na­wi­ga­cja me­te­o­ro­lo­gicz­na – nauka zaj­mu­ją­ca się pla­no­wa­niem po­dró­ży mor­skich i oce­a­nicz­nych oraz po­ło­wów z uwz­ględ­nie­niem spo­dzie­wa­nych wa­run­ków me­te­o­ro­lo­gicz­nych.

Pre­kur­so­rem ta­kich badań był Matt­hew Fon­ta­i­ne Maury, który w la­tach 1843-47 opra­co­wał mapy prze­wa­ża­ją­cych wia­trów i prą­dów na At­lan­ty­ku. Mapy te poz­wa­la­ły na skró­ce­nie czasu po­dró­ży dla ża­glow­ców o ponad 10%.

Wikipedia


meteopata

czło­wiek od­czu­wa­ją­cy w więk­szym stop­niu zmia­ny po­go­do­we, prze­ży­wa­ją­cy je w spo­sób wy­ol­brzy­mio­ny, cho­ro­bli­wy; me­te­o­ro­pa­ta


SJP.pl


meteopatia

nad­mier­na wraż­li­wość or­ga­niz­mu na zmia­ny po­go­dy; me­te­o­ro­pa­tia


SJP.pl

Me­te­o­pa­tia lub me­te­o­ro­pa­tia – zja­wi­sko wy­stę­pu­ją­ce u osób, z cho­ro­ba­mi ta­ki­mi jak za­pa­le­nie sta­wów lub ura­za­mi koń­czyn, które twier­dzą, że od­czu­wa­ją szcze­gól­ny ból lub inne do­le­gli­wo­ści przy zmia­nach ci­śnie­nia at­mos­fe­rycz­ne­go, wil­got­no­ści lub przy wy­stę­po­wa­niu in­nych zmian wa­run­ków po­go­do­wych. Do­wo­dy na­u­ko­we nie pot­wier­dza­ją jed­nak związ­ku mię­dzy po­go­dą a bólem i wska­zu­ją, że zja­wi­sko to jest w dużej mie­rze lub cał­ko­wi­cie spo­wo­do­wa­ne za­bu­rze­nia­mi per­cep­cyj­ny­mi, ta­ki­mi jak efekt pot­wier­dze­nia.

Wikipedia


meteopatka

ko­bie­ta zbyt­nio wraż­li­wa na zmia­ny po­go­dy


SJP.pl


meteopatyczny

→ me­te­o­ro­pa­tia; me­te­o­ro­pa­tycz­ny


SJP.pl


meteor

1. w astro­no­mii: ciało nie­bie­skie, ska­li­sty okruch, odła­mek o wiel­ko­ści od ułam­ka mi­li­me­tra do kilku me­trów, krą­żą­cy w prze­strze­ni mię­dzy­pla­ne­tar­nej;
2. w me­te­o­ro­lo­gii: zja­wi­sko wy­stę­pu­ją­ce w at­mos­fe­rze Ziemi lub na jej po­wierzch­ni


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) astr. świe­cą­cy ślad, jaki zo­sta­wia po sobie spa­la­ją­cy się w gór­nych war­stwach at­mos­fe­ry okruch skal­ny (me­te­o­ro­id);

Wiktionary

Me­te­or – świe­cą­cy ślad, jaki zo­sta­wia po sobie me­te­o­ro­id po­ru­sza­ją­cy się w at­mos­fe­rze ziem­skiej. Jasny ślad pow­sta­je w wy­ni­ku świe­ce­nia par ulat­nia­ją­cych się z po­wierzch­ni me­te­o­ro­i­du oraz z na­grza­nych i zjo­ni­zo­wa­nych gazów at­mos­fe­ry wzdłuż trasy jego prze­lo­tu. Niek­tó­re me­te­o­ro­i­dy po­zo­sta­wia­ją za sobą ślad zło­żo­ny z „dymu”, który pow­sta­je z jego czą­stek oder­wa­nych od jego po­wierzch­ni w pro­ce­sie abla­cji. Me­te­o­ry są po­tocz­nie na­zy­wa­ne „spa­da­ją­cy­mi gwia­zda­mi”.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W nocy wi­dzie­li­śmy na nie­bie kilka me­te­o­rów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈtɛɔr, AS: meteor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meteoryzm mrz., meteorytyka ż., meteoryt mrz., meteoroid mrz.

 przym. meteorowy, meteorytowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spadająca gwiazda

Wiktionary


meteor.

skrót od: me­te­o­ro­lo­gia, me­te­o­ro­lo­gicz­ny (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


SJP.pl


meteorograf

urzą­dze­nie re­je­stru­ją­ce ci­śnie­nie, tem­pe­ra­tu­rę i wil­got­ność po­wie­trza


SJP.pl


meteoroid

okruch skal­ny po­ru­sza­ją­cy się w prze­strze­ni kos­micz­nej


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) astr. okruch skal­ny mniej­szy od pla­ne­to­i­da­a­ne­to­i­dy, po­ru­sza­ją­cy się po or­bi­cie;

Wiktionary

Me­te­o­ro­i­dy – okru­chy skal­ne (mniej­sze od pla­ne­to­id) po­ru­sza­ją­ce się po or­bi­tach wokół Słoń­ca. Me­te­o­ro­i­dy mają zwy­kle masę od 10−9 do 103 kg (choć naj­czę­ściej nie prze­kra­cza ona 10−6 kg). Ich roz­mia­ry wy­no­szą od 0,1 mm do 10 m, ale jest to gra­ni­ca umow­na, gdyż obiek­ty o do­brze wy­li­czo­nej or­bi­cie ra­czej będą na­zy­wa­ne aste­ro­i­da­mi. Więk­sze obiek­ty spoś­ród ma­łych ciał Ukła­du Sło­necz­ne­go za­li­cza­ne są do pla­ne­to­id, a mniej­sze cząst­ki to pył kos­micz­ny.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛtɛɔˈrɔjit, AS: meteoroi ̯it

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meteor mrz., meteoryt mrz., meteorytyka ż.

 przym. meteorytowy

Wiktionary


meteoroidowy

→ me­te­o­ro­id


SJP.pl

Patrz:

meteoroid

meteorol.

skrót od: me­te­o­ro­lo­gia, me­te­o­ro­lo­gicz­ny


SJP.pl


meteorolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie me­te­o­ro­lo­gii; sy­nop­tyk


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zaw. me­te­o­rol. spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie me­te­o­ro­lo­gii, osoba pro­gno­zu­ją­ca po­go­dę

Wiktionary

Me­te­o­ro­log (sy­nop­tyk) – osoba pro­wa­dzą­ca ba­da­nia na­u­ko­we i opra­co­wu­ją­ca mo­de­le te­o­re­tycz­ne od­no­szą­ce się do skła­du, struk­tu­ry i dy­na­mi­ki at­mos­fe­ry w po­wią­za­niu z od­dzia­ły­wa­niem po­dło­ża. Me­te­o­ro­log przy­go­to­wu­je rów­nież pro­gno­zy po­go­dy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛtɛɔˈrɔlɔk, AS: meteorolok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meteorologia ż.

:: fż. meteorolożka ż.

 przym. meteorologiczny

Wiktionary


meteorologia

nauka zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem pro­ce­sów i zja­wisk za­cho­dzą­cych w at­mos­fe­rze oraz prze­wi­dy­wa­niem na ich pod­sta­wie po­go­dy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem zja­wisk fi­zycz­nych i pro­ce­sów za­cho­dzą­cych w at­mos­fe­rze i sta­nem po­go­dy;

Wiktionary

Me­te­o­ro­lo­gia (gr. "metéōron" (μετέωρον) – uno­szą­cy się w po­wie­trzu, "lógos" (λόγος)- słowo, wie­dza) – nauka zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem zja­wisk fi­zycz­nych i pro­ce­sów za­cho­dzą­cych w at­mos­fe­rze, szcze­gól­nie w jej niż­szej war­stwie – tro­pos­fe­rze. Bada, jak te pro­ce­sy wpły­wa­ją na prze­bieg pro­ce­sów at­mos­fe­rycz­nych i stan po­go­dy na danym ob­sza­rze.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pro­gno­zo­wa­niem po­go­dy zaj­mu­je się dział me­te­o­ro­lo­gii – sy­nop­ty­ka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtɛɔrɔˈlɔɟja, AS: meteoroloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meteorolog m., meteoryzm mrz.

 przym. meteorologiczny

Wiktionary


meteorologiczny

do­ty­czą­cy zja­wisk at­mos­fe­rycz­nych


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­te­o­ro­lo­gią, do­ty­czą­cy me­te­o­ro­lo­gii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sen­sow­ne pro­gno­zy me­te­o­ro­lo­gicz­ne mogą mieć ho­ry­zont mak­sy­mal­nie ty­god­nia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtɛɔrɔlɔˈɟit͡ʃnɨ, AS: meteoroloǵičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meteorolog m., meteorologia ż.

Wiktionary


meteorolożka

→ me­te­o­ro­log


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta zaj­mu­ją­ca się me­te­o­ro­lo­gią

Wiktionary

Patrz:

meteorolog

Przykłady

 (1.1) Spot­ka­nia od­by­wa­ły się w ma­łych gru­pach. Ge­o­log, eko­log (ja), me­te­o­ro­loż­ka, dwoje żoł­nie­rzy i do­wód­ca.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meteorolog mos.

Wiktionary


meteoropata

czło­wiek od­czu­wa­ją­cy w więk­szym stop­niu zmia­ny po­go­do­we, prze­ży­wa­ją­cy je w spo­sób wy­ol­brzy­mio­ny, cho­ro­bli­wy; me­te­o­pa­ta


SJP.pl


meteoropatia

cho­ro­bli­we re­ak­cje or­ga­niz­mu na zmia­ny po­go­dy; me­te­o­pa­tia


SJP.pl


meteoropatka

ko­bie­ta uskar­ża­ją­ca się na złe sa­mo­po­czu­cie, ob­ni­że­nie spraw­no­ści fi­zycz­nej i psy­cho­fi­zycz­nej w trak­cie zmia­ny po­go­dy


SJP.pl


meteoropatologia

dział me­dy­cy­ny, nauka zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem wpły­wu po­szcze­gól­nych czyn­ni­ków me­te­o­ro­lo­gicz­nych na wy­stę­po­wa­nie cho­rób i za­bu­rzeń czyn­no­ści or­ga­niz­mu ludz­kie­go


SJP.pl


meteorotropowy

ma­ją­cy zwią­zek z ne­ga­tyw­nym wpły­wem wa­run­ków at­mos­fe­rycz­nych na or­ga­nizm (np. ob­ja­wy i cho­ro­by me­te­o­ro­tro­po­we)


SJP.pl


meteorowy

przy­miot­nik od: me­te­or


SJP.pl


meteory

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. nie­wiel­ki, odo­sob­nio­ny masyw gór­ski w Gre­cji, na pół­noc­no-za­chod­nim krań­cu Te­sa­lii, w oko­li­cy mia­sta Ka­lam­ba­ka, zbu­do­wa­ny ze ur­wi­stych skał;

Wiktionary

Me­te­o­ry (gr. Μετέωρα ("Me­te­o­ra") z gr. "metéoros" – wznie­sio­ny w górę, bę­dą­cy wy­so­ko w po­wie­trzu) – masyw skał z pia­skow­ca i zle­pień­ca w środ­ko­wej Gre­cji na pół­noc­no-za­chod­nim krań­cu rów­ni­ny te­sal­skiej w oko­li­cy mia­sta Ka­lam­ba­ka. Skały osią­ga­ją wy­so­kość do 540 m n.p.m.

Wikipedia


meteorycik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od me­te­o­ryt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meteoryt m.

Wiktionary


meteoryt

odła­mek ciała nie­bie­skie­go, który nie spa­lił się cał­ko­wi­cie w at­mos­fe­rze ziem­skiej i spadł na po­wierzch­nię Ziemi


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) astr. po­zo­sta­łość drob­ne­go skal­ne­go ciała nie­bie­skie­go (me­te­o­ro­i­du) przy­cią­gnię­te­go przez znacz­nie więk­sze ciało nie­bie­skie, która w po­sta­ci ciała sta­łe­go do­tar­ła do jego po­wierzch­ni;

Wiktionary

Me­te­o­ryt – po­zo­sta­łość ciała nie­bie­skie­go (me­te­o­ro­i­du, aste­ro­i­dy), które w po­sta­ci ciała sta­łe­go do­tar­ło do po­wierzch­ni pla­ne­ty lub księ­ży­ca. Na Ziemi naj­czę­ściej me­te­o­ry­ty na­le­żą do me­te­o­ry­tów ka­mien­nych, głów­nie chon­dry­tów. Ba­da­niem me­te­o­ry­tów i wszyst­kich aspek­tów z nimi zwią­za­nych zaj­mu­je się me­te­o­ry­ty­ka.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mu­ze­um po­sia­da pię­kną ko­lek­cję me­te­o­ry­tów.

 (1.1) Czy w cza­sach en­cy­klo­pe­dii in­ter­ne­to­wych kto­kol­wiek je­szcze bada róż­ni­ce mię­dzy me­te­o­ry­tem a ko­me­tą?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtɛˈɔrɨt, AS: meteoryt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meteoryzm mrz., meteor mrz., meteoroid mrz., meteorytyka ż., meteorycik mrz.

 przym. meteorytowy

Wiktionary


meteorytowy

przy­miot­nik od: me­te­o­ryt


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) przym. od me­te­o­ryt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jądra komet zbu­do­wa­ne są z luź­nej mie­szan­ki pyłu me­te­o­ry­to­we­go, ze­sta­lo­ne­go dwut­len­ku węgla, wody i me­ta­nu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtɛɔrɨˈtɔvɨ, AS: meteorytovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meteoryt m., meteor m., meteoroid m., meteorytyka ż.

Wiktionary


meteorytyczny

→ me­te­o­ryt, me­te­o­ry­to­wy


SJP.pl


meteorytyka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) astr. nauka o me­te­o­ry­tach i zwią­za­nych z nimi zja­wi­skach;

Wiktionary

Me­te­o­ry­ty­ka – nauka o me­te­o­ry­tach i zwią­za­nych z nimi zja­wi­skach. Jej przed­mio­tem jest okre­śla­nie skła­du che­micz­ne­go i bu­do­wy fi­zycz­nej me­te­o­ry­tów i kla­sy­fi­ko­wa­nie ich na tej pod­sta­wie. Zaj­mu­je się rów­nież okre­śla­niem wieku me­te­o­ry­tów i ich po­cho­dze­niem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W po­ło­wie bie­żą­ce­go wieku me­te­o­ry­ty­ka, czyli nauka o me­te­o­ry­tach, przeksz­tał­ci­ła się w odręb­ną gałąź wie­dzy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtɛɔˈrɨtɨka, AS: meteorytyka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meteorytyk m., meteor m., meteoryt m., meteoroid m.

 przym. meteorytowy, meteorytyczny, meteoryczny, meteorowy

Wiktionary


meteoryzm

gro­ma­dze­nie się gazów w prze­wo­dzie po­kar­mo­wym; wzdę­cie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. wzdę­cie brzu­cha wsku­tek na­gro­ma­dze­nia się gazów w je­li­tach

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. meteor m., meteoryt m., meteorologia ż., meteorolog m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wzdęcie, bębnica

Wiktionary


meteotsunami

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) me­te­o­rol. przy­brzeż­na fala mor­ska po­cho­dze­nia me­te­o­ro­lo­gicz­ne­go po­dob­na do tsu­na­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Malta, wyspa znaj­du­ją­ca się na Morzu Śró­dziem­nym, zo­sta­ła nie­daw­no doś­wiad­czo­na przez me­te­ot­su­na­mi.

Wiktionary


metformina

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny sto­so­wa­ny jako do­ust­ny śro­dek prze­ciw­cu­krzy­co­wy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. farm. che­micz­ny zwią­zek or­ga­nicz­ny, di­me­ty­lo­wa po­chod­na bi­gu­a­ni­du, bę­dą­ca le­kiem z grupy bi­gu­a­ni­dów, sto­so­wa­nym jako do­ust­ny lek prze­ciw­cu­krzy­co­wy;

Wiktionary

Met­for­mi­na – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, di­me­ty­lo­wa po­chod­na bi­gu­a­ni­du. Jest le­kiem z grupy bi­gu­a­ni­dów, sto­so­wa­nym jako do­ust­ny lek prze­ciw­cu­krzy­co­wy w le­cze­niu cu­krzy­cy typu 2, szcze­gól­nie jeśli to­wa­rzy­szy jej nad­wa­ga lub oty­łość. Met­for­mi­nę sto­su­je się w lecz­nict­wie od 1957.

Wikipedia


methemoglobina

po­chod­na he­mo­glo­bi­ny za­wie­ra­ją­ca że­la­zo na trze­cim stop­niu ut­le­nie­nia, nie­zdol­na do prze­no­sze­nia tlenu, po­wo­du­ją­ca met­he­mo­glo­bi­ne­mię ob­ja­wia­ją­cą się m.in. si­ni­cą skóry


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. forma he­mo­glo­bi­ny za­wie­ra­ją­ca że­la­zo na trze­cim stop­niu ut­le­nie­nia i nie­zdol­na przez to do prze­no­sze­nia tlenu w or­ga­niz­mie;

Wiktionary

Met­he­mo­glo­bi­na, MetHb – ut­le­nio­na forma he­mo­glo­bi­ny, w któ­rej za­miast hemu (za­wie­ra­ją­ce­go że­la­zo na II stop­niu ut­le­nie­nia) obec­na jest he­mi­na (za­wie­ra­ją­ca że­la­zo na III stop­niu ut­le­nie­nia). Nie ma zdol­no­ści od­wra­cal­ne­go przy­łą­cza­nia tlenu i jego tran­spor­tu w or­ga­niz­mie, co jest cha­rak­te­ry­stycz­ne dla he­mo­glo­bi­ny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W krwio­bie­gu wzór che­micz­ny|NO. łączy się chęt­nie z że­la­zem he­mo­glo­bi­ny two­rząc met­he­mo­glo­bi­nę, która roz­kła­da się na­stęp­nie z po­wro­tem do he­mo­glo­bi­ny oraz nie­ak­tyw­nych azo­ta­nów i azo­ty­nów, wy­da­la­nych na­stęp­nie przez nerki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtxɛ̃mɔɡlɔˈbʲĩna, AS: metχẽmoglobʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hemoglobina ż., methemoglobinemia ż.

 przym. methemoglobinowy

Wiktionary


methemoglobinemia

w me­dy­cy­nie: stan, w któ­rym he­mo­glo­bi­na za­wie­ra trój­war­to­ścio­wy (za­miast dwu­war­to­ścio­we­go) jon że­la­za, tra­cąc zdol­ność do prze­no­sze­nia tlenu, spo­wo­do­wa­ny za­tru­ciem związ­ka­mi sil­nie ut­le­nia­ją­cy­mi (np. azo­ta­ny), cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się m.in. silną dusz­no­ścią i si­ni­cą skóry, pro­wa­dzą­cy zwy­kle do zgonu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. cho­ro­ba po­le­ga­ją­ca na wy­stę­po­wa­niu znacz­nych ilo­ści met­he­mo­glo­bi­ny, która nie prze­no­si tlenu, za­miast he­mo­glo­bi­ny w krwi

Wiktionary

Met­he­mo­glo­bi­ne­mia (łac. "met­ha­e­mo­glo­bi­na­e­mia") – cho­ro­ba po­le­ga­ją­ca na wy­stę­po­wa­niu znacz­nych ilo­ści met­he­mo­glo­bi­ny za­miast he­mo­glo­bi­ny. W met­he­mo­glo­bi­nie hem za­wie­ra że­la­zo na III stop­niu ut­le­nie­nia za­miast na II (jak w he­mo­glo­bi­nie), co skut­ku­je utra­tą zdol­no­ści do przy­łą­cza­nia i prze­no­sze­nia tlenu.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. methemoglobina ż.

Wiktionary


methemoglobinotwórczy

po­wo­du­ją­cy pow­sta­wa­nie we krwi met­he­mo­glo­bi­ny


SJP.pl


methemoglobinowy

→ met­he­mo­glo­bi­na


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) bio­chem. do­ty­czą­cy met­he­mo­glo­bi­ny

Wiktionary

Patrz:

methemoglobina

Powiązane:

 rzecz. methemoglobina ż.

Wiktionary


methemoglobinuria

po­ja­wie­nie się met­he­mo­glo­bi­ny w moczu


SJP.pl


metical

[czy­taj: me­ti­kal] jed­nost­ka mo­ne­tar­na Mo­zam­bi­ku (1 me­ti­cal = 100 cen­ta­vos)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) monet. wa­lu­ta Mo­zam­bi­ku;

Wiktionary

Me­ti­cal – ofi­cjal­na wa­lu­ta Mo­zam­bi­ku, wpro­wa­dzo­na w 1980 roku, w za­stęp­stwie mo­zam­bic­kie­go escu­do. Jeden me­ti­cal dzie­li się na 100 cen­ta­vo..

Nazwa "me­ti­cal" po­cho­dzi od arab­skie­go słowa cię­żar. W obie­gu jest sześć monet: naj­więk­sza o war­to­ści 20 me­ti­ca­li, a najm­niej­sza o war­to­ści 50 cen­ta­vo.

Wikipedia


metindol

nazwa hand­lo­wa leku prze­ciw­za­pal­ne­go, prze­ciw­bó­lo­we­go i prze­ciw­go­rącz­ko­we­go, za­wie­ra­ją­ce­go in­do­me­ta­cy­nę; In­do­cid


SJP.pl


metionina

ami­nok­was eg­zo­gen­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. eg­zo­gen­ny ami­nok­was za­wie­ra­ją­cy siar­kę, po­trzeb­ny do syn­te­zy bia­łek oraz wielu pro­ce­sów me­ta­bo­licz­nych

Wiktionary

Nie mylić z: me­to­ni­mia.

Me­tio­ni­na (skró­ty: Met, M) – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy pod­sta­wo­wych ami­nok­wa­sów biał­ko­wych. Jest obo­jęt­na elek­trycz­nie. Obok cy­ste­i­ny jest jed­nym z dwóch ami­nok­wa­sów za­wie­ra­ją­cych siar­kę. Wy­stę­pu­je w du­żych ilo­ściach w ka­ze­i­nie mle­ko­wej, biał­ku jaj. Na­tu­ral­nie wy­stę­pu­ją­ca me­tio­ni­na ma zaz­wy­czaj kon­fi­gu­ra­cję.

Wikipedia


metis

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. bo­gi­ni i uo­so­bie­nie roz­trop­no­ści (w po­zy­tyw­nym zna­cze­niu) i prze­wrot­no­ści (w ne­ga­tyw­nym zna­cze­niu);

 (1.2) astr. jeden z księ­ży­ców Jo­wi­sza;

 (1.3) astr. pla­ne­to­i­da o nu­me­rze ka­ta­lo­go­wym 9;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Metis – pla­ne­to­i­da o nu­me­rze ka­ta­lo­go­wym 9
  • Metis – księ­życ Jo­wi­sza
  • metis (kłu­sak ro­syj­ski, Métis Trot­ter) – rasa konia
  • metis – ła­ciń­ska nazwa ga­tun­ko­wa, np. Apa­tu­ra metis
  • Metis (Me­ty­da) – w mi­to­lo­gii grec­kiej bo­gi­ni i uo­so­bie­nie roz­trop­no­ści i prze­wrot­no­ści, ko­chan­ka (lub pier­wsza żona) Zeusa
  • 9K115 Metis (Metys) – ro­syj­ski po­cisk prze­ciw­pan­cer­ny
  • Métis-sur-Mer – mia­sto w pro­win­cji Qu­e­bec, w Ka­na­dzie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Metis ucho­dzi­ła za pier­wszą żonę (lub pier­wszą ko­chan­kę) Zeusa oraz jedną z naj­star­szych córek Oke­a­no­sa i ty­ta­ni­dy Te­ty­dy.

 (1.1) Córką Metis i Zeusa była Atena, na­ro­dzo­na z głowy boga.

 (1.1) Za radą Gai Zeus poł­knął Metis.

 (1.3) Metis po­ru­sza się w ob­sza­rze mię­dzy or­bi­ta­mi Marsa i Jo­wi­sza, czyli w pasie głów­nym pla­ne­to­id.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛtʲis, AS: metʹis

Wiktionary

Powiązane:

 zob. Metyda.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. Metyda; rzad. Przewrotność, Rozsądek, Roztropność

 (1.2) Jupiter XVI

Wiktionary


metka

1. kart­ka przy­cze­pia­na do to­wa­ru, za­wie­ra­ją­ca in­for­ma­cje o nim;
2. ga­tu­nek kieł­ba­sy z su­ro­we­go mie­lo­ne­go mięsa;
3. po­tocz­nie: po­wierz­chow­na opi­nia; ety­kie­ta, ety­kiet­ka, łatka;
4. śro­do­wi­sko­wo; me­ta­na­bol; meta


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hand. kar­to­nik lub frag­ment tka­ni­ny przyt­wier­dzo­ny do to­wa­ru, za­wie­ra­ją­cy istot­ne in­for­ma­cje o nim;

 (1.2) spoż. su­ro­wa kieł­ba­sa z wę­dzo­ne­go, mie­lo­ne­go i przy­pra­wio­ne­go mięsa z tłu­szczem, ma­ją­ca kon­sy­sten­cję pasty do rozs­ma­ro­wy­wa­nia;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp. zob. metek.

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • metka – in­for­ma­cja o pro­duk­cie
  • metka – wyrób z mięsa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zwy­kle znacz­ki na metce ko­szu­li po­da­ją tem­pe­ra­tu­rę pra­so­wa­nia.

 (1.2) Wzią­łem sobie na dru­gie śnia­da­nie dwie bułki z metką i ogór­kiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛtka, AS: metka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metkownica ż., metkowanie n., ometkowanie n.

 czas. metkować ndk., ometkować dk.

 przym. metkowy

Wiktionary


metkal

płót­no ba­weł­nia­ne bez apre­tu­ry


SJP.pl


metkować

omet­ko­wy­wać;
1. przy­cze­piać metki do sprze­da­wa­nych pro­duk­tów;
2. po­tocz­nie: wy­ra­żać po­wierz­chow­ną opi­nię o kimś


SJP.pl


metkownica

przy­rząd do au­to­ma­tycz­ne­go met­ko­wa­nia to­wa­rów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) urzą­dze­nie do na­kle­ja­nia ety­kiet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metka ż.

Wiktionary


metkowy

1. → metka;
2. po­tocz­nie: fir­mo­wy, mar­ko­wy


SJP.pl


meto

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: zob. meta.

Wiktionary


metoda

świa­do­mie sto­so­wa­ny spo­sób dzia­ła­nia pro­wa­dzą­cy do uzy­ska­nia pla­no­wa­ne­go re­zul­ta­tu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spo­sób po­stę­po­wa­nia ma­ją­cy do­pro­wa­dzić do osią­gnię­cia za­mie­rzo­ne­go celu

 (1.2) in­form. funk­cja skła­do­wa klasy

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­to­da (imię)
  • me­to­da (pro­gra­mo­wa­nie obiek­to­we)
  • me­to­da ba­daw­cza
  • Me­to­da (sztu­ka) – sztu­ka te­a­tral­na au­tor­stwa Jordi Gal­ce­ran
  • Me­to­da (film) – ar­gen­tyń­sko-hisz­pań­sko-wło­ski film z 2005

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Opi­sa­na me­to­da szyb­kie­go czy­ta­nia może być po­moc­na ucz­niom i stu­den­tom.

 (1.2) Moja klasa Plik ma kilka metod, wśród nich są „ot­wórz” i „zam­knij”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈtɔda, AS: metoda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metodyzm mrz., metodysta mos., Metody mos., metodyczność ż.

 przym. ametodyczny, niemetodyczny, metodyczny, metodystyczny

 przysł. niemetodycznie, metodycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) podejście, postępowanie, procedura, sposób, strategia, tryb

Wiktionary


metodo

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: me­to­da

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈtɔdɔ, AS: metodo

Wiktionary


metodolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie me­to­do­lo­gii


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ba­dacz, znaw­ca w za­kre­sie me­to­do­lo­gii

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) ko­bie­ta me­to­do­log (1.1)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metodologia ż.

 przym. metodologiczny

 przysł. metodologicznie

Wiktionary


metodologia

nauka obej­mu­ją­ca me­to­dy badań na­u­ko­wych, ich po­praw­ność, sku­tecz­ność i na­u­ko­wą war­tość


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka o me­to­dach badań na­u­ko­wych, ich sku­tecz­no­ści i war­to­ści poz­naw­czej;

Wiktionary

Me­to­do­lo­gia – nauka o me­to­dach badań na­u­ko­wych, ich sku­tecz­no­ści i war­to­ści poz­naw­czej. Me­to­da jest spo­so­bem po­praw­ne­go po­stę­po­wa­nia w danej dzie­dzi­nie nauki.

Słowo "me­to­do­lo­gia" po­cho­dzi z grec­kich słów "μετά" oraz "οδός", które razem do­słow­nie można prze­tłu­ma­czyć jako "mó­wie­nie o (po­praw­nym)–cho­dze­niu–wzdłuż–drogi".

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛtɔdɔˈlɔɟja, AS: metodoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metodologiczny

 rzecz. metodolog mos./ż.

Wiktionary


metodologicznie

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) od­no­sząc się do me­to­do­lo­gii; w od­nie­sie­niu do zasad, metod i za­ło­żeń na­u­ko­we­go ba­da­nia rze­czy­wi­sto­ści

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ten ar­ty­kuł me­to­do­lo­gicz­nie ba­zu­je na ana­li­zie po­rów­naw­czej.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metodologiczny

 rzecz. metodolog mos./ż.

Wiktionary


metodologiczny

→ me­to­do­lo­gia


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) nauk. zwią­za­ny z me­to­do­lo­gią

Wiktionary

Patrz:

metodologia

Przykłady

 (1.1) Ar­ty­kuł za­wie­ra istot­ne błędy me­to­do­lo­gicz­ne.

 (1.1) Wiel­ko­miej­skość — z me­to­do­lo­gicz­ne­go punk­tu wi­dze­nia — to nic in­ne­go, jak ze­spół pew­nych cech so­cjo­lo­gicz­nych i spo­so­bów za­cho­wa­nia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metodolog mos./ż., metodologia ż.

 przysł. metodologicznie

Wiktionary


metodolożka

→ me­to­do­log


SJP.pl

Patrz:

metodolog

metodostwo

Me­to­dy z mał­żon­ką; Me­to­do­wie


SJP.pl


metodowie

Me­to­dy z mał­żon­ką; Me­to­do­stwo


SJP.pl


metodowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Me­to­de­go lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


metody

świa­do­mie sto­so­wa­ny spo­sób dzia­ła­nia pro­wa­dzą­cy do uzy­ska­nia pla­no­wa­ne­go re­zul­ta­tu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

Wiktionary

Me­to­dy – imię mę­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go. Wy­wo­dzi się od słowa "met­ho­dos" – „kro­czą­cy wła­ści­wą drogą”.

Me­to­dy imie­ni­ny ob­cho­dzi: 14 lu­te­go, 14 czerw­ca, 7 lipca i 18 wrze­śnia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Me­to­dy i je­stem sla­wi­stą z War­sza­wy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈtɔdɨ, AS: metody

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metoda ż., metodyka ż., metodyk mos., metodyczka ż., metodysta mos., metodystka ż., metodyczność ż.

 przym. metodyjski, metodejski, metodiański, metodyczny, metodystyczny

:: przest. gwara. Metodowy

 przysł. metodycznie

Wiktionary


metodyczka

→ me­to­dyk


SJP.pl

Patrz:

metodyk

metodycznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób me­to­dycz­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Można go jed­nak za­sią­gać od tych cza­sow, w któ­rych Na­ro­dy za­czą­wszy wieść wojnę, me­to­dycz­nie usta­no­wi­ły niek­tó­re pra­wi­dła i ma­xy­my, które i[d]ą w kunszt, i umie­jęt­ność obró­ci­ły.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Metody mos., metoda ż., metodyczność ż.

 przym. metodyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) planowo, systematycznie

Wiktionary


metodyczniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: me­to­dycz­nie


SJP.pl


metodyczność

→ me­to­dycz­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co jest me­to­dycz­ne

Wiktionary

Patrz:

metodyczny

Przykłady

 (1.1) Ta­kie­mi są po­rzą­dek i me­to­dycz­ność w ich spra­wach.

 (1.1) Wa­run­kiem róż­ni­cu­ją­cym efek­tyw­ność pracy jed­nost­ki i grupy jest me­to­dycz­ność dzia­ła­nia (np. w opar­ciu o okre­ślo­ną he­u­ry­sty­kę, a nie w opar­ciu o me­to­dę prób i błę­dów) oraz świa­do­mość i ogra­ni­cza­nie ne­ga­tyw­ne­go wpły­wu za­gro­żeń utrud­nia­ją­cych pełne wy­ko­rzy­sta­nie po­ten­cja­łu grupy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Metody mos., metoda ż.

 przym. metodyczny

 przysł. metodycznie

Wiktionary


metodyczny

1. do­ty­czą­cy me­to­dy lub me­to­dy­ki cze­goś, zwła­szcza na­u­cza­nia;
2. pro­wa­dzo­ny zgod­nie z ja­kimś pla­nem, me­to­dą


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z me­to­dą lub me­to­dy­ką

 (1.2) wska­zu­ją­cy na prze­my­śla­ne po­dej­ście; usta­lo­ny we­dług ja­kichś zasad

 (1.3) dzia­ła­ją­cy we­dług pew­nej me­to­dy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po­dręcz­nik za­wie­ra me­to­dycz­ne wska­zów­ki dla na­u­czy­cie­li.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metodyzm mrz., metodyczność ż., Metody mos., metoda ż., metodyka ż.

 przysł. metodycznie

Wiktionary


metodyjski

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Me­to­dym

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtɔˈdɨjsʲci, AS: metodyi ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Metody m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) metodejski, metodiański

Wiktionary


metodyk

spe­cja­li­sta w okre­śla­niu spo­so­bów na­u­cza­nia ja­kie­goś przed­mio­tu


SJP.pl


metodyka

1. zbiór zasad obej­mu­ją­cy spo­so­by wy­ko­na­nia ja­kiejś pracy;
2. w pe­da­go­gi­ce: szcze­gó­ło­wy opis spo­so­bu na­u­cza­nia ja­kie­goś przed­mio­tu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) upo­rząd­ko­wa­ny zbiór reguł, spo­so­bów i pro­ce­dur sto­so­wa­nych pod­czas wy­ko­ny­wa­nia okre­ślo­nej pracy, pro­wa­dze­nia badań lub dą­że­nia do wyz­na­czo­ne­go celu

 (1.2) eduk. dział pe­da­go­gi­ki ba­da­ją­cy i opi­su­ją­cy sku­tecz­ne spo­so­by na­u­cza­nia okre­ślo­ne­go przed­mio­tu

 (1.3) przest. wy­kład lub dzie­ło na­u­ko­we sy­ste­ma­ty­zu­ją­ce wie­dzę o me­to­dach ba­daw­czych sto­so­wa­nych w danej dy­scy­pli­nie

Wiktionary

Me­to­dy­ka – zbiór metod, ustan­da­ry­zo­wa­ne dla wy­bra­ne­go ob­sza­ru po­dej­ście do roz­wią­zy­wa­nia pro­ble­mów. Me­to­dy­ka ab­stra­hu­je od me­ry­to­rycz­ne­go kon­tek­stu da­ne­go ob­sza­ru, a sku­pia się na me­to­dach re­a­li­za­cji zadań, szcze­gól­nie me­to­dach za­rzą­dza­nia.

W odróż­nie­niu od me­to­do­lo­gii, która się sku­pia na od­po­wie­dzi na py­ta­nie "Co na­le­ży robić?", me­to­dy­ka kon­cen­tru­je się na po­szu­ki­wa­niu od­po­wie­dzi na py­ta­nie "Jak to na­le­ży robić?".

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Metody mos.

 przym. metodyczny

Wiktionary


metodysta

czło­nek pow­sta­łe­go w XVIII wieku w Wiel­kiej Bry­ta­nii pro­te­stanc­kie­go ugru­po­wa­nia re­li­gij­ne­go, uz­na­ją­ce­go ry­go­ryzm mo­ral­ny i me­to­dycz­ną (stąd nazwa) po­boż­ność jako drogę do zba­wie­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. czło­wiek wyz­na­ją­cy me­to­dyzm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metoda mrz., metodyzm mrz., Metody mos.

 przym. metodystyczny

Wiktionary


metodystka

człon­ki­ni pro­te­stanc­kie­go ugru­po­wa­nia re­li­gij­ne­go


SJP.pl


metodystyczny

→ me­to­dy­sta


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) rel. zwią­za­ny z me­to­dy­sta­mi lub me­to­dyz­mem

Wiktionary

Patrz:

metodysta

Powiązane:

 rzecz. metoda mrz., metodyzm mrz., metodysta mos., Metody mos.

Wiktionary


metodyzm

dok­try­na re­li­gij­na me­to­dy­stów, ak­cen­tu­ją­ca ry­go­ryzm mo­ral­ny i me­to­dycz­ną (stąd nazwa) po­boż­ność jako drogę do zba­wie­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. nurt pro­te­stan­tyz­mu za­po­cząt­ko­wa­ny przez Johna Wes­le­ya;

 (1.2) po­stę­po­wa­nie we­dług okre­ślo­nej me­to­dy

Wiktionary

Me­to­dyzm – nurt chrze­ści­jań­stwa za­po­cząt­ko­wa­ny jako wew­nętrz­ny ruch oży­wie­nia wew­nątrz Ko­ścio­ła an­gli­kań­skie­go (pod wpły­wem pie­tyz­mu), kie­ro­wa­ny przez Johna Wes­le­ya i jego brata, Char­le­sa. Do kręgu klu­czo­wych dzia­ła­czy ruchu w po­cząt­ko­wej fazie jego dzie­jów na­le­żał Ge­or­ge Whi­te­field.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. metoda mrz., metodysta mos.

 przym. metodyczny, metodystyczny

Wiktionary


metodyści

odłam re­li­gii chrze­ści­jań­skiej pow­sta­ły na bazie Ko­ścio­ła an­gli­kań­skie­go w XVIII wieku, gło­szą­cy ry­go­ryzm mo­ral­ny i me­to­dycz­ne prak­ty­ki re­li­gij­ne


SJP.pl


metojk

wolny czło­wiek w sta­ro­żyt­nej Gre­cji nie­po­sia­da­ją­cy jed­nak pełni praw oby­wa­tel­skich; me­toj­ka, metek


SJP.pl


metojka

wolny czło­wiek w sta­ro­żyt­nej Gre­cji nie­po­sia­da­ją­cy jed­nak pełni praw oby­wa­tel­skich; me­tojk, metek


SJP.pl


metoksyl

jed­no­war­to­ścio­wa grupa funk­cyj­na zło­żo­na z me­ty­lu i atomu tlenu; grupa me­tok­sy­lo­wa


SJP.pl


metoksylowanie

wpro­wa­dza­nie grupy me­tok­sy­lo­wej do związ­ku or­ga­nicz­ne­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|me­tok­sy­lo­wać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. metoksylować

Wiktionary


metoksylowy

przy­miot­nik od: me­tok­syl


SJP.pl


metol

zwią­zek or­ga­nicz­ny, be­zbarw­na lub sza­ra­wa drob­no­kry­sta­licz­na sub­stan­cja w po­sta­ci prosz­ku, sto­so­wa­na w fo­to­gra­fii jako skład­nik wy­wo­ły­wa­czy


SJP.pl

Nie mylić z: men­tol.

Metol (siar­czan "N"-me­ty­lo-"p"-ami­no­fe­no­lu) – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, sól siar­cza­no­wa "N"-me­ty­lo­wa­ne­go "p"-ami­no­fe­no­lu.

"N"-Me­ty­lo-"p"-ami­no­fe­nol można otrzy­mać przez me­ty­lo­wa­nie "p"-ami­no­fe­no­lu lub w re­ak­cji hy­dro­chi­no­nu i me­ty­lo­a­mi­ny. Na­stęp­nie zwią­zek ten prze­pro­wa­dza się w siar­czan w re­ak­cji z kwa­sem siar­ko­wym.

Wikipedia


metolowy

przy­miot­nik od: metol


SJP.pl


metonimia

fi­gu­ra sty­li­stycz­na po­wią­za­na z prze­no­śnią, po­le­ga­ją­ca na za­stą­pie­niu ja­kiejś nazwy inną, po­zo­sta­ją­cą z po­przed­nią w związ­ku rze­czy­wi­stym (np. "czy­tam Mic­kie­wi­cza" za­miast "czy­tam ut­wo­ry Mic­kie­wi­cza"); za­mien­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. fi­gu­ra re­to­rycz­na po­le­ga­ją­ca na za­stą­pie­niu nazwy cze­goś nazwą cze­goś in­ne­go, co po­zo­sta­je z nim w uchwyt­nej za­leż­no­ści;

Wiktionary

Nie mylić z: me­tio­ni­na.

Me­to­ni­mia (gr. μετωνυμία "metōnymía"), ina­czej za­mien­nia – za­stą­pie­nie nazwy ja­kie­goś przed­mio­tu lub zja­wi­ska nazwą in­ne­go, po­zo­sta­ją­ce­go z nim w uchwyt­nej za­leż­no­ści. Celem może być zwięk­sze­nie wy­ra­zi­sto­ści wy­po­wie­dzi lub na­da­nie jej skró­to­wo­ści.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) zamiennia

Wiktionary


metonimiczny

→ me­to­ni­mia


SJP.pl

Patrz:

metonimia

metopa

pro­sto­kąt­na płyta we fry­zie po­rząd­ku do­ryc­kie­go zdo­bio­na pła­sko­rzeź­bą


SJP.pl

Me­to­pa – ele­ment de­ko­ra­cyj­ny wy­stę­pu­ją­cy w ar­chi­tek­tu­rze i sztu­kach pla­stycz­nych.

W sta­ro­żyt­nym bu­dow­nict­wie grec­kim oraz rzym­skim – kwa­dra­to­wa lub pro­sto­kąt­na płyta na fry­zie bel­ko­wa­nia, mię­dzy try­gli­fa­mi, w do­ryc­kim po­rząd­ku ar­chi­tek­to­nicz­nym.

W bu­dow­nict­wie drew­nia­nym me­to­pa wy­ko­ny­wa­na była z te­ra­ko­ty i za­my­ka­ła prze­strzeń mię­dzy wy­sta­ją­cy­mi na zew­nątrz bu­dyn­ku koń­ca­mi belek stro­po­wych.

Wikipedia


metoposkopia

wró­że­nie ze zmar­szczek na czole


SJP.pl

Me­to­po­sko­pia – forma wróż­biar­stwa, w któ­rej wróż­bi­ta na pod­sta­wie ukła­du zmar­szczek na czole i rysów twa­rzy ba­da­nej osoby prze­wi­du­je jej cha­rak­ter i przez­na­cze­nie. Była ona sto­so­wa­na w sta­ro­żyt­no­ści, roz­po­wszech­nio­na w śred­nio­wie­czu, a szczyt po­pu­lar­no­ści osią­gnę­ła w XVI i XVII wieku.

Wikipedia


metopozaur

wy­mar­ły płaz z rzędu la­bi­ryn­to­don­tów


SJP.pl

Me­to­po­za­ur "(Me­to­po­sa­u­rus)" – duży wy­mar­ły płaz z rzędu tem­no­spon­dy­li z tria­su.

Me­to­po­za­u­ry wy­stę­po­wa­ły na po­cząt­ku póź­ne­go tria­su na te­re­nie dzi­siej­szej środ­ko­wej Eu­ro­py. Wiel­kość ciała do­cho­dzi­ła do 3 m, z tego około 25% sta­no­wi­ła ma­syw­na czasz­ka.

Wikipedia


metoprolol

wi­nian me­to­pro­lo­lu - or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, beta-blo­ker


SJP.pl

Me­to­pro­lol (łac. "Me­to­pro­lo­lum") – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny sto­so­wa­ny jako kar­dio­se­lek­tyw­ny lek z grupy β1-blo­ke­rów. Jest po­zba­wio­ny wew­nętrz­nej ak­tyw­no­ści sym­pa­ty­ko­mi­me­tycz­nej (ISA), ma wła­ści­wo­ści sta­bi­li­zu­ją­ce błonę ko­mór­ko­wą. Zmniej­sza za­po­trze­bo­wa­nie serca na tlen, spo­wal­nia akcję serca oraz ob­ni­ża skur­czo­we i roz­kur­czo­we ci­śnie­nie tęt­ni­cze. Jest związ­kiem chi­ral­nym, pro­dukt far­ma­ce­u­tycz­ny jest mie­sza­ni­ną ra­ce­micz­ną obu enan­cjo­me­rów.

Wikipedia


metr

1. jed­nost­ka dłu­go­ści, pod­sta­wo­wa w ukła­dzie SI,
2. miar­ka me­tro­wej dłu­go­ści z po­dział­ką,
3. jed­nost­ka masy (100 ki­lo­gra­mów) do od­mie­rza­nia pło­dów rol­nych (np. ziem­nia­ków)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) od­le­głość, jaką po­ko­nu­je świa­tło w próż­ni w cza­sie 1/299 792 458 se­kun­dy;

 (1.2) miar­ka, któ­rej dłu­gość jest równa 1 metr (1.1)

 (1.3) pot. roln. kwin­tal

 (1.4) liter. sche­mat upo­rząd­ko­wa­nia mowy, zob. me­trum.

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) przest. na­u­czy­ciel, zwła­szcza mu­zy­ki, tańca lub ję­zy­ków ob­cych

Wiktionary

Metr ( μέτρον "miara") – jed­nost­ka pod­sta­wo­wa dłu­go­ści w ukła­dach: SI, MKS, MKSA, MTS, oz­na­cze­nie m. W myśl de­fi­ni­cji zat­wier­dzo­nej przez XVII Ge­ne­ral­ną Kon­fe­ren­cję Miar w 1983 jest to od­le­głość, jaką po­ko­nu­je świa­tło w próż­ni w cza­sie 1/299 792 458 s.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do tego drze­wa bę­dzie ze sto me­trów.

 (1.3) Trze­ba na zimę kupić przy­najm­niej z metr ziem­nia­ków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛtr̥, AS: metr̦

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1-4)

:: rzecz. metrówka ż., metraż m.

:: przym. metrowy, metryczny

 (2.1)

:: rzecz. metrowa ż.

Wiktionary


metra

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. lp. od: metr

 (1.2) B. lp. od: metr (tylko w zna­cze­niu: przest. na­u­czy­ciel, zwła­szcza mu­zy­ki, tańca lub ję­zy­ków ob­cych)

 (1.3) D. lp.; rzad. M., B. i W. lm. od: metro

 (1.4) M., B. i W. lm. od: me­trum

Wiktionary

Metra (ofi­cjal­nie Nort­he­ast Il­li­no­is Re­gio­nal Com­mu­ter Ra­il­ro­ad Cor­po­ra­tion) jest ope­ra­to­rem kolei pod­miej­skiej dzia­ła­ją­cym na te­re­nie Chi­ca­go (Il­li­no­is, USA) i ota­cza­ją­cych przed­mie­ści. Sy­stem ob­słu­gu­je około 200 sta­cji i 11 linii, obej­mu­jąc swoim za­się­giem 6 hrabstw (Cook, DuPage, Kane, Lake, McHenry i Will Co­un­ties). Ope­ra­tor ob­słu­gu­je ponad 80 mi­lio­nów prze­ja­zdów rocz­nie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bra­ku­je mi metra tego sznur­ka.

 (1.2) Nigdy nie lu­bi­łem tego metra.

 (1.3) Sto­łecz­ne wła­dze za­po­wie­dzia­ły nie tylko do­koń­cze­nie dru­giej linii metra, ale i bu­do­wę trze­ciej linii.

 (1.4) We wszyst­kich ut­wo­rach wy­stę­pu­ją metra pa­rzy­ste.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛtra, AS: metra

Wiktionary


metrampaż

osoba pra­cu­ją­ca w dru­kar­ni i zaj­mu­ją­ca się for­mo­wa­niem szpalt w ko­lum­ny i stro­ny; ła­macz


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) druk. osoba pra­cu­ją­ca w dru­kar­ni, która for­mu­je ko­lum­ny pu­bli­ka­cji ze zło­żo­nych wier­szy tek­stu oraz in­nych ele­men­tów druku;

Wiktionary

Me­tram­paż, ła­macz ( met­te­ur en pages, dosł. skła­da­ją­cy w stro­ni­ce, od: met­tre – kłaść, wpra­wić, z mit­te­re; page – stro­ni­ca z pa­gi­na)– skła­dacz for­mu­ją­cy ręcz­nie ko­lum­ny pu­bli­ka­cji ze szpalt i tabel (zło­żo­nych przez ze­ce­ra) oraz in­nych ele­men­tów jak: kli­sze, or­na­men­ty, czcion­ki ty­tu­ło­we itp.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Me­tram­paż to jeden z gi­ną­cych za­wo­dów.

 (1.1) W przy­le­głych sły­chać było ruch i kroki noc­ne­go re­dak­to­ra, ukła­da­ją­ce­go z me­tram­pa­żem po­ran­ne wy­da­nie dzien­ni­ka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈtrãmpaʃ, AS: metrãmpaš

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łamacz

Wiktionary


metraż

dłu­gość (metry), po­wierzch­nia (metry kwa­dra­to­we) lub ku­ba­tu­ra (metry sze­ścien­ne) wy­ra­żo­na w me­trach


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) dłu­gość, po­wierzch­nia albo ob­ję­tość ja­kie­goś obiek­tu po­da­na ko­lej­no w jed­nost­kach bie­żą­cych, kwa­dra­to­wych i sze­ścien­nych

 (1.2) film. dłu­gość ut­wo­ru fil­mo­we­go prze­li­cza­na na czas pro­jek­cji lub na metry w przy­pad­ku na­grań ana­lo­go­wych;

 (1.3) film. w po­łą­cze­niu z krót­ki, długi, śred­ni lub pełny/pełen: film

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nowe domy mają więk­szy me­traż, lep­sze okna, drzwi i po­dło­gi.

 (1.3) Trud­no jed­nak zgłę­bić przy­czy­ny ich obec­no­ści na fe­sti­wa­lu o re­no­mie świa­to­wej, im­pre­zie, która wy­lan­so­wa­ła nowe kie­run­ki roz­wo­ju krót­kie­go me­tra­żu (…).

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metrowy

Wiktionary


metrażowy

przy­miot­nik od: me­traż


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy me­tra­żu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Miesz­ka­nie Żaków, dzi­wacz­ne i nie­ty­po­we, nawet jak na stare bu­dow­nict­wo, choć w za­sa­dzie od­po­wia­da­ło pań­stwo­wym nor­mom me­tra­żo­wym, po­sia­da­ło wiele mi­łych za­kąt­ków, któ­rych naj­bar­dziej nawet za­ja­dły urzęd­nik ADM-u nie za­li­czył­by do po­wierzch­ni miesz­kal­nej.

Wiktionary


metresa

prze­sta­rza­le: ko­chan­ka i utrzy­man­ka, zwła­szcza króla lub ma­gna­ta; fa­wo­ry­ta, ko­ko­ta, kur­ty­za­na, na­łoż­ni­ca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. ko­chan­ka i utrzy­man­ka, zaz­wy­czaj króla lub ma­gna­ta

Wiktionary

Nie mylić z: Me­dre­sa.

Me­tre­sa (fr. "maîtresse" – pani, mi­strzy­ni) – fa­wo­ry­ta, ko­chan­ka.

W spo­łe­czeń­stwach, w któ­rych mał­żeń­stwa za­wie­ra­no z po­wo­dów eko­no­micz­nych czy też po­li­tycz­nych, me­tre­sy speł­nia­ły rolę do­bro­wol­nie wy­bra­nej, nie­u­mó­wio­nej part­ner­ki, nie tylko w życiu sek­su­al­nym. W hi­sto­rii jest wiele udo­ku­men­to­wa­nych przy­pad­ków wpły­wo­wych me­tres.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) faworyta, konkubina, nałożnica

Wiktionary


metro

sy­stem tran­spor­tu w du­żych mia­stach w po­sta­ci kolei elek­trycz­nej, zwy­kle po­dziem­nej


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) transp. po­dziem­na kolej miej­ska

 (1.2) reg. po­ciąg metra (1.1) w War­sza­wie

 (1.3) reg. sta­cja metra (1.1) w War­sza­wie

Wiktionary

Metro ( métro, skrót od "métropolitain" – „sto­łecz­ny”, ang. „sub­way”, „me­tro­po­li­tan ra­il­way” lub „un­der­gro­und”) – kolej przez­na­czo­na do tran­spor­tu pa­sa­że­rów, o zdol­no­ści prze­pu­sto­wej umoż­li­wia­ją­cej ob­słu­gę ruchu o dużym na­si­le­niu oraz cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się wy­łącz­ny­mi pra­wa­mi drogi, wie­lo­wa­go­no­wy­mi po­cią­ga­mi, dużą pręd­ko­ścią i dużym przy­spie­sze­niem, zło­żo­nym sy­ste­mem sy­gna­li­za­cji, jak rów­nież bra­kiem skrzy­żo­wań jed­no­po­zio­mo­wych, w celu umoż­li­wie­nia wy­so­kiej czę­stot­li­wo­ści jazdy po­cią­gów, oraz dużym ob­cią­że­niem pe­ro­nu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jeż­dżę co­dzien­nie me­trem do pracy.

 (1.2) Ale wra­cam, łapię metro, sta­cja Dwo­rzec Wi­leń­ski.

 (1.2) Mowa o sa­mo­bój­cach, któ­rzy rzu­ca­ją się pod metro. W ciągu pię­ciu lat było 19 prób, sie­dem z nich sku­tecz­nych.

 (1.3) Metro Płoc­ka to sta­cja dru­giej linii w sto­li­cy, któ­rej bu­do­wa trwa od wrze­śnia 2016 roku.

 (1.3) Sta­cja Metro Mło­ci­ny zo­sta­ła zam­knię­ta, a na miej­scu po­ja­wi­ła się po­li­cja.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛtrɔ, AS: metro

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. premetro n.

Wiktionary


metroboard

[czy­taj: me­tro­bord] ekran lub ta­bli­ca re­kla­mo­wa na sta­cji metra


SJP.pl


metrobus

szyb­ki au­to­bus miej­ski kur­su­ją­cy na osob­nej jezd­ni


SJP.pl


metrofan

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

Wiktionary

Me­tro­fan — imię mę­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go, gr. "Μητροφανης", zło­żo­ne z czło­nów "μητηρ (meter)" — "matki" i "φανης (pha­nes)" — "po­ja­wie­nie się, ob­ja­wie­nie się", co oz­na­cza "ob­ja­wie­nie matki". Pa­tro­nem tego imie­nia jest św. Me­tro­fan, bi­skup Bi­zan­cjum (III–IV wiek). U Sło­wian wschod­nich imię to roz­po­wszech­ni­ło się w for­mie Mi­tro­fan.

Wikipedia


metrol.

skrót od: me­tro­lo­gia, me­tro­lo­gicz­ny


SJP.pl


metrolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie me­tro­lo­gii


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) spe­cja­li­sta z za­kre­su me­tro­lo­gii

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛtˈrɔlɔk, AS: metrolok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metrologia ż.

:: fż. metrolożka ż.

 przym. metrologiczny

Wiktionary


metrologia

nauka do­ty­czą­ca spo­so­bów do­ko­ny­wa­nia po­mia­rów oraz zasad in­ter­pre­ta­cji uzy­ska­nych wy­ni­ków


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka o mia­rach, sy­ste­mach mie­rze­nia i przy­rzą­dach po­mia­ro­wych;

 (1.2) wia­do­mo­ści o skła­dzie wew­nętrz­nym i pró­bie krusz­cu, z któ­re­go wy­bi­te są mo­ne­ty

Wiktionary

Me­tro­lo­gia – nauka do­ty­czą­ca spo­so­bów do­ko­ny­wa­nia po­mia­rów oraz zasad in­ter­pre­ta­cji uzy­ska­nych wy­ni­ków.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛtrɔˈlɔɟja, AS: metroloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metrolog mos.

 przym. metrologiczny

Wiktionary


metrologiczny

zwią­za­ny z me­tro­lo­gią, nauką o mia­rach, wa­gach i przy­rzą­dach po­mia­ro­wych


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­tro­lo­gią, do­ty­czą­cy me­tro­lo­gii

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtrɔlɔˈɟit͡ʃnɨ, AS: metroloǵičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metrologia ż., metrolog mos.

Wiktionary


metrolożka

→ me­tro­log


SJP.pl

Patrz:

metrolog

metromierz

mier­nik, sto­so­wa­ny w prze­my­śle fil­mo­wym, dłu­go­ści taśmy fil­mo­wej


SJP.pl

Me­tro­mierz - przy­rząd mon­to­wa­ny w sa­mo­cho­dach raj­do­wych słu­żą­cy pi­lo­to­wi do na­wi­ga­cji. Po­tocz­nie na­zy­wa­ny "halda". Głów­ną funk­cją me­tro­mie­rza jest po­miar prze­je­cha­nej od­le­gło­ści, ale z re­gu­ły do tych urzą­dzeń do­da­wa­ne są inne funk­cje, takie jak: po­miar czasu, po­miar pręd­ko­ści chwi­lo­wej, po­miar pręd­ko­ści śred­niej i inne pa­ra­me­try po­trzeb­ne pi­lo­to­wi i kie­row­cy. W raj­dach sa­mo­cho­do­wych trasa z re­gu­ły opi­sy­wa­na jest przez iti­ne­rer, z tego po­wo­du jest to nie­zbęd­ne wy­po­sa­że­nie sa­mo­cho­du raj­do­we­go.

Wikipedia


metron

najm­niej­sza jed­nost­ka in­for­ma­cji me­trycz­nej otrzy­ma­na po wy­ko­na­niu doś­wiad­cze­nia


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • me­tron – miara dłu­go­ści w sta­ro­żyt­nej Gre­cji.
  • Me­tron (pełna nazwa: Me­tron Fa­bry­ka Zin­te­gro­wa­nych Sy­ste­mów Opo­mia­ro­wa­nia i Roz­li­czeń Sp. z o.o.) – przed­się­bior­stwo z sie­dzi­bą w To­ru­niu
  • Me­tron – krój pisma, pro­jek­tu Jiříego Rat­ho­u­skie­go, uży­wa­ny w la­tach 1974–1985 w me­trze pra­skim
  • Me­tron – po­stać fik­cyj­na, bo­ha­ter ko­mik­so­wy z uni­wer­sum DC Co­mics

Wikipedia


metronidazol

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. farm. che­mio­te­ra­pe­u­tyk bę­dą­cy po­chod­ną ni­tro­i­mi­da­zo­lu;

Wiktionary

Me­tro­ni­da­zol ( me­tro­ni­da­zo­lum) – na­le­żą­cy do che­mio­te­ra­pe­u­ty­ków lek z grupy po­chod­nych ni­tro­i­mi­da­zo­lu. Wy­ka­zu­je dzia­ła­nie pier­wot­nia­ko­bój­cze oraz bak­te­rio­bój­cze wobec drob­no­u­stro­jów bezt­le­no­wych. Sto­so­wa­ny w za­ka­że­niach pier­wot­nia­ka­mi: "En­ta­mo­e­ba hi­sto­ly­ti­ca", "Tri­cho­mo­nas va­gi­na­lis" i "Giar­dia lam­blia" oraz w za­ka­że­niach bak­te­ria­mi bezt­le­no­wy­mi, a także "He­li­co­bac­ter py­lo­ri" i "Gard­ne­rel­la va­gi­na­lis".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na bezt­le­now­ce naj­le­piej na po­cząt­ku za­sto­so­wać me­tro­ni­da­zol.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtrɔ̃ɲiˈdazɔl, AS: metrõńidazol

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) 2-metylo-5-nitro-1H-imidazolo-1-etanol

Wiktionary


metronom

mia­ro­mierz, tak­to­mierz;
1. urzą­dze­nie ze­ga­ro­we do od­mie­rza­nia tempa ut­wo­ru mu­zycz­ne­go;
2. pro­gram kom­pu­te­ro­wy imi­tu­ją­cy dzia­ła­nie ta­kie­go urzą­dze­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. przy­rząd do usta­la­nia tempa ut­wo­ru mu­zycz­ne­go;

Wiktionary

Me­tro­nom (mia­ro­mierz, tak­to­mierz) – urzą­dze­nie me­cha­nicz­ne lub elek­tro­nicz­ne słu­żą­ce do do­kład­ne­go po­da­wa­nia tempa ut­wo­ru mu­zycz­ne­go, uży­wa­ne pod­czas ćwi­czeń mu­zycz­nych oraz kom­po­no­wa­nia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czę­sto wy­da­je mi się, że me­tro­nom za­czy­na przy­spie­szać w czę­ściach ut­wo­ru, któ­rych nie umiem.

 (1.1) Oprócz kla­sycz­nych me­tro­no­mów z wa­ha­dłem pro­du­ko­wa­ne są także elek­tro­nicz­ne. Pier­wsze z nich trze­ba od czasu do czasu na­krę­cać, do dru­gich po­trze­ba tylko ba­te­rii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈtrɔ̃nɔ̃m, AS: metrõnõm

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metronomiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miaromierz, taktomierz

Wiktionary


metropol

hotel w War­sza­wie


SJP.pl

Me­tro­pol – ogól­no­pol­ska bez­płat­na ga­ze­ta co­dzien­na ro­zda­wa­na na uli­cach naj­więk­szych pol­skich miast. Wy­da­wa­na była w la­tach 2000–2007 przez szwedz­ką spół­kę "Metro In­ter­na­tio­nal" jako re­gio­nal­ne wy­da­nie bez­płat­ne­go dzien­ni­ka "Metro" wy­da­wa­ne­go przez ten kon­cern w wielu kra­jach świa­ta.

Wikipedia


metropolia

1. głów­ne mia­sto kraju, pro­win­cji, dziel­ni­cy; sto­li­ca;
2. pań­stwo po­sia­da­ją­ce ko­lo­nie w sto­sun­ku do tych ko­lo­nii;
3. pro­win­cja ko­ściel­na zło­żo­na z kilku die­cez­ji
4. w sta­ro­żyt­nej Gre­cji: mia­sto-pań­stwo ma­cie­rzy­ste w sto­sun­ku do za­ło­żo­nych przez nie ko­lo­nii i in­nych po­sia­dło­ści


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geogr. polit. oj­czyz­na im­pe­rium ko­lo­nial­ne­go, pań­stwo ko­lo­nial­ne w sto­sun­ku do swych ko­lo­nii;

 (1.2) geogr. urb. bar­dzo duże, głów­ne mia­sto kraju lub re­gio­nu

 (1.3) adm. kośc. pro­win­cja ko­ściel­na za­rzą­dza­na przez ar­cy­bi­sku­pa, skła­da­ją­ca się z kilku die­cez­ji;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • me­tro­po­lia – duże mia­sto, które sta­no­wi cen­trum go­spo­dar­cze i kul­tu­ral­ne więk­sze­go ob­sza­ru (zo­bacz też: ob­szar me­tro­po­li­tal­ny)
  • me­tro­po­lia – w an­tycz­nej Gre­cji polis, któ­rej oby­wa­te­le za­kła­da­li mia­sta-ko­lo­nie po­łą­czo­ne z nią go­spo­dar­czo i kul­tu­ro­wo
  • me­tro­po­lia – pań­stwo im­pe­ria­li­stycz­ne w sto­sun­ku do ko­lo­nii
  • me­tro­po­lia – pro­win­cja ko­ściel­na zło­żo­na z kilku die­cez­ji, pod­le­gła me­tro­po­li­cie
  • Me­tro­po­lia – cza­so­pis­mo biz­ne­so­wo-edu­ka­cyj­ne wy­da­wa­ne w Wiel­kiej Bry­ta­nii dla spo­łecz­no­ści pol­skiej
  • Me­tro­po­lis

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛtrɔˈpɔlʲja, AS: metropolʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metropolizowanie n., metropolita m.

 czas. metropolizować ndk.

 przym. metropolitalny, metropolitarny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) archidiecezja, arcybiskupstwo

Wiktionary


metropolita

ar­cy­bi­skup sto­ją­cy na czele me­tro­po­lii


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) adm. kośc. ar­cy­bi­skup zaj­mu­ją­cy czo­ło­we miej­sce w pro­win­cji ko­ściel­nej – me­tro­po­lii;

Wiktionary

Me­tro­po­li­ta – zwierzch­nik me­tro­po­lii (pro­win­cji ko­ściel­nej). W jej skład wcho­dzi za­wsze ar­chi­die­cez­ja na czele z ar­cy­bi­sku­pem me­tro­po­li­tą oraz na ogół jedna lub wię­cej die­cez­ji lub ar­chi­die­cez­ji (zwa­nych su­fra­ga­nia­mi) na czele od­po­wied­nio z bi­sku­pem lub ar­cy­bi­sku­pem die­cez­jal­nym, który do po­mo­cy może mieć przy­dzie­lo­nych bi­sku­pów po­moc­ni­czych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Może skoń­czy się ta farsa, że for­mal­nie die­cez­ja jest czę­ścią pol­skiej pro­win­cji ko­ściel­nej i for­mal­nie pod­le­ga – na po­śmie­wi­sko chyba – pol­skie­mu me­tro­po­li­cie, ar­cy­bi­sku­po­wi Gniez­na?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtrɔpɔˈlʲita, AS: metropolʹita

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metropolia ż., metropolitan m.

 przym. metropolitarny, metropolitalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. metropolitan

Wiktionary


metropolitalny

przy­miot­nik od: me­tro­po­lia; me­tro­po­li­tar­ny


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­tro­po­lią, od­no­szą­cy się do me­tro­po­lii

 (1.2) zwią­za­ny z me­tro­po­li­tą, od­no­szą­cy się do me­tro­po­li­ty

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do me­tro­po­lii

 (2.2) na­le­żą­cy do me­tro­po­li­ty

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Ob­szar Me­tro­po­li­tal­ny Wa­szyng­to­nu, któ­re­go Dy­strykt Ko­lum­bii jest czę­ścią, liczy 5,3 mi­lio­na miesz­kań­ców i sta­no­wi siód­my pod wzglę­dem wiel­ko­ści ob­szar me­tro­po­li­tal­ny w kraju.

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

 rzecz. metropolia ż.

 (1.2)

 rzecz. metropolita mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) metropolitarny

Wiktionary


metropolitarny

przy­miot­nik od: me­tro­po­lia; me­tro­po­li­tal­ny


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­tro­po­lią, od­no­szą­cy się do me­tro­po­lii

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do me­tro­po­lii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ka­to­wi­ce z są­sia­du­ją­cy­mi mia­sta­mi two­rzą jeden z więk­szych ob­sza­rów me­tro­po­li­tar­nych w Pol­sce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metropolita mos., metropolia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) metropolitalny

Wiktionary


metropolizacja

sku­pia­nie w du­żych mia­stach obiek­tów prze­my­sło­wych, in­sty­tu­cji kul­tu­ral­nych, spo­łecz­nych itp.


SJP.pl

Me­tro­po­li­za­cja – pro­ces po­le­ga­ją­cy na zry­wa­niu bądź osła­bia­niu związ­ków go­spo­dar­czych mię­dzy cen­trum mia­sta a ota­cza­ją­cym go re­gio­nem i za­stę­po­wa­niu ich re­la­cja­mi z po­zo­sta­łą czę­ścią świa­ta. Me­tro­po­li­za­cja od­gry­wa istot­ne zna­cze­nie w dy­na­mi­ce roz­wo­ju, czemu to­wa­rzy­szy po­głę­bia­nie dy­spro­por­cji prze­strzen­nych, co z kolei ob­ja­wia się do­mi­na­cją me­tro­po­lii nad resz­tą re­gio­nu.

Wikipedia


metropolizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|me­tro­po­li­zo­wać się.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metropolia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) metropolizacja

Wiktionary


metropolizować

sku­piać obiek­ty prze­my­sło­wych, in­sty­tu­cje kul­tu­ral­ne itp. w me­tro­po­liach


SJP.pl


metroseksualista

męż­czyz­na prze­sad­nie dba­ją­cy o swój wy­gląd i uka­zu­ją­cy, roz­wi­ja­ją­cy cechy cha­rak­te­ru cha­rak­te­ry­stycz­ne dla ko­biet


SJP.pl


metroseksualizm

styl życia męż­czyz­ny po­le­ga­ją­cy na prze­sad­nym dba­niu o swój wy­gląd i uka­zy­wa­niu, roz­wi­ja­niu cech cha­rak­te­ru cha­rak­te­ry­stycz­nych dla ko­biet


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) styl łą­czą­cy cechy mę­skie i żeń­skie

Wiktionary

Me­tro­sek­su­a­lizm, me­tro­sek­su­al­ność, styl metro – ne­o­lo­gizm z 1994 roku po­cho­dzą­cy od słów „me­tro­po­lia” i „he­te­ro­sek­su­a­lizm”, opi­su­ją­cy styl życia upo­wszech­nia­ny wśród mło­dych męż­czyzn przez współ­czes­ną kul­tu­rę ma­so­wą, w któ­rym szcze­gól­ną rolę od­gry­wa sku­pie­nie na włas­nej cie­les­no­ści, po­dą­ża­nie za modą, ko­rzy­sta­nie ze zdo­by­czy kos­me­to­lo­gii, przy­wią­zy­wa­nie wagi do włas­nej atrak­cyj­no­ści – cechy do­tych­czas ko­ja­rzo­ne z ko­bie­co­ścią.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. metroseksualny

Wiktionary


metroseksualność

cecha męż­czyz­ny, który prze­sad­nie dba o swój wy­gląd i uka­zu­je, roz­wi­ja cechy cha­rak­te­ru cha­rak­te­ry­stycz­ne dla ko­biet


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest me­tro­sek­su­al­ne; cecha tych, któ­rzy są me­tro­sek­su­al­ni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metroseksualny

 przysł. metroseksualnie

Wiktionary


metroseksualny

prze­sad­nie dba­ją­cy o swój wy­gląd i uka­zu­ją­cy, roz­wi­ja­ją­cy cechy cha­rak­te­ru cha­rak­te­ry­stycz­ne dla ko­biet


SJP.pl

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) o wiel­ko­miej­skim męż­czyź­nie no­wo­czes­ny, dba­ją­cy o swój wy­gląd, po­dą­ża­ją­cy za modą, ko­rzy­sta­ją­cy ze zdo­by­czy kos­me­to­lo­gii

 (1.2) zwią­za­ny z me­tro­sek­su­al­nym (1.1) męż­czyz­ną, jego sty­lem bycia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lubię tych me­tro­sek­su­al­nych fa­ce­tów. Są tacy nie­mę­scy.

 (1.2) Jacek ostat­nio ubie­ra się w me­tro­sek­su­al­nym stylu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛtrɔsɛksuˈwalnɨ, AS: metroseksuu̯alny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metroseksualność ż., metroseksualizm ż., metroseksualista m.

 przysł. metroseksualnie

Wiktionary


metrotwórczy

przy­miot­nik

 (1.1) liter. two­rzą­cy me­trum wier­sza

Wiktionary


metrowa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. żona metra

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) ż. od me­tro­wy

Wiktionary


metrowiec

cia­sto skła­da­ją­ce się z na­prze­mien­nych warstw cia­sta ciem­ne­go i jas­ne­go, prze­ło­żo­nych masą bu­dy­nio­wą


SJP.pl


metrowy

ma­ją­cy metr dłu­go­ści (np. me­tro­wy sto­lik)


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy dłu­gość jed­ne­go metra

 (1.2) zwią­za­ny z dłu­go­ścią rzędu jed­ne­go metra

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po prze­ko­pa­niu me­tro­wej war­stwy śnie­gu wy­do­by­to ca­łe­go i ży­we­go dwu­dzie­sto­let­nie­go tu­ry­stę z Kra­ko­wa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈtrɔvɨ, AS: metrovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metr m., metrówka ż., metraż m.

 przym. metryczny

Wiktionary


metroświeca

miara siły świa­tła; świa­tło jed­nej świe­cy (jed­nost­ki na­tę­że­nia źró­dła świa­tła) wi­dzia­ne z od­le­gło­ści jed­ne­go metra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) opt. fiz. przest. jed­nost­ka miary siły świa­tła równa ilo­ści świa­tła jed­nej świe­cy wi­dza­nej z od­le­gło­ści jed­ne­go metra

Wiktionary


metrum

1. w mu­zy­ce: okre­śla re­gu­lar­ny roz­kład ak­cen­tów, war­tość trwa­nia nut oraz or­ga­ni­zu­je rytm;
2. w li­te­ra­tu­rze: ele­men­ty ję­zy­ko­we two­rzą­ce stały sche­mat, wyz­na­cza­ją­ce po­rzą­dek ryt­micz­ny wier­sza


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) jęz. liter. sche­mat ukła­du ele­men­tów ję­zy­ko­wych pow­ta­rza­ją­cych się re­gu­lar­nie w wer­sach lub stro­fach, wyz­na­cza­ją­cy po­rzą­dek ryt­micz­ny wier­sza

 (1.2) muz. pod­sta­wo­wy sche­mat okre­śla­ją­cy czas trwa­nia nut oraz układ ak­cen­tów w obrę­bie taktu w ut­wo­rze mu­zycz­nym;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • me­trum w mu­zy­ce
  • me­trum w po­e­ty­ce

Wikipedia


metryczka

zdrob­nie­nie od: me­try­ka;
1. do­ku­ment stwier­dza­ją­cy na­ro­dzi­ny, chrzest, ślub lub śmierć ja­kiejś osoby;
2. do­ku­ment za­wie­ra­ją­cy in­for­ma­cje o ce­chach lub po­cho­dze­niu ja­kiejś rze­czy lub zwie­rzę­cia


SJP.pl


metryczkowy

→ me­trycz­ka


SJP.pl

Patrz:

metryczka

metryczny

zwią­za­ny z me­trem; sy­stem me­trycz­ny - sy­stem jed­no­stek miar, w któ­rym za pod­sta­wę obra­no metr - jed­nost­ka dłu­go­ści i ki­lo­gram - jed­nost­ka masy; prze­strzeń me­trycz­na - prze­strzeń, w któ­rej każda para punk­tów ma przy­po­rząd­ko­wa­ną wiel­kość nie­u­jem­ną


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) geom. techn. od­no­szą­cy się do metra, zwią­za­ny z me­trem

 (1.2) jęz. liter. od­no­szą­cy się do me­trum, zwią­za­ny z me­trum

 (1.3) muz. od­no­szą­cy się do me­trum, zwią­za­ny z me­trum

 (1.4) praw. od­no­szą­cy się do me­try­ki, zwią­za­ny z me­try­ką

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metrowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) miarowy

 (1.4) metrykalny

Wiktionary


metryka

1. do­ku­ment stwier­dza­ją­cy na­ro­dzi­ny, chrzest, ślub lub śmierć ja­kiejś osoby;
2. do­ku­ment za­wie­ra­ją­cy in­for­ma­cje o ce­chach lub po­cho­dze­niu ja­kiejś rze­czy lub zwie­rzę­cia;
3. ro­do­wód, po­cho­dze­nie;
4. daw­niej: księ­gi kanc­ler­skie za­wie­ra­ją­ce do­ku­men­ty pu­blicz­ne, wy­cho­dzą­ce z kan­ce­la­rii kró­lew­skiej;
5. zbiór reguł do­ty­czą­cych bu­do­wy wier­sza


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) urz. do­ku­ment stwier­dza­ją­cy na­ro­dzi­ny, chrzest, ślub albo śmierć ja­kiejś osoby

 (1.2) mat. funk­cja bę­dą­ca uo­gól­nie­niem po­ję­cia od­le­gło­ści

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • me­try­ka osoby – przy re­je­stra­cji sy­tu­a­cji praw­nej osób fi­zycz­nych w trzech róż­nych zna­cze­niach:
    • me­try­ka jako akt (jed­nej osoby):
      • me­try­ka uro­dze­nia (pań­stwo­wa) → zo­bacz akt uro­dze­nia, akt stanu cy­wil­ne­go
      • me­try­ka uro­dze­nia i chrztu (ko­ściel­na) → zo­bacz me­try­ka chrztu
    • me­try­ka jako odpis ta­kie­go aktu → zo­bacz me­try­ka (odpis)
    • me­try­ka jako księ­ga za­wie­ra­ją­ca takie akty → zo­bacz księ­ga me­try­kal­na:
      • wyz­na­nio­wa (ko­ściel­na) księ­ga me­try­kal­na
      • świec­ka (pań­stwo­wa) księ­ga me­try­kal­na
  • me­try­ka jako inny do­ku­ment pu­blicz­no­praw­ny:
    • Me­try­ka Ko­ron­na (Me­try­ka Kró­le­stwa Pol­skie­go)
    • Me­try­ka Li­tew­ska
    • Me­try­ka Ma­zo­wiec­ka

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmɛtrɨka, AS: metryka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metryczka ż.

 (1.1) przym. metrykalny

 (1.2) przym. metryczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) akt

Wiktionary


metrykacja

w bi­blio­te­kar­stwie: dane bi­blio­gra­ficz­ne


SJP.pl


metrykalny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­try­ką, do­ty­czą­cy me­try­ki

 (1.2) poś­wiad­czo­ny w me­try­ce

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metryka ż., metryczka ż.

Wiktionary


metrykant

Me­try­kant (pi­sarz kanc­le­rza, pra­e­fec­tus me­tri­ca­rum) – w sie­dem­na­sto- i osiem­na­sto­wiecz­nej Pol­sce urzęd­nik pro­wa­dzą­cy księ­gi kan­ce­la­rii króla, zwane me­try­ka­mi.

Wikipedia


metrysta

1. ba­dacz struk­tu­ry wier­sza;
2. prze­sta­rza­łe: poeta umie­jęt­nie sto­su­ją­cy sy­stem me­trycz­ny


SJP.pl


metryzowalność

włas­ność prze­strze­ni me­try­zo­wal­nych


SJP.pl


metryzowalny

w ma­te­ma­ty­ce: prze­strzeń me­try­zo­wal­na - prze­strzeń to­po­lo­gicz­na, w któ­rej można okre­ślić struk­tu­rę me­trycz­ną


SJP.pl


metrówka

1. na­rzę­dzie po­mia­ro­we;
2. po­tocz­nie: miar­ka me­tro­wa


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. na­rząd po­mia­ro­wy, miar­ka me­tro­wa

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metrowy

Wiktionary


metta

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) (w bud­dyz­mie the­ra­va­da) bez­wa­run­ko­wa i nie­przy­wią­za­na do kon­kret­nych obiek­tów mi­łu­ją­ca do­broć, ko­cha­ją­ca życz­li­wość, mi­ło­wa­nie

Wiktionary

Mettā (Pāli) lub Maitrī (Skt.) – oz­na­cza bez­wa­run­ko­wą i nie­przy­wią­za­ną do kon­kret­nych obiek­tów mi­łu­ją­cą do­broć, ko­cha­ją­cą życz­li­wość, mi­ło­wa­nie. Jest ona czę­ścią dzie­się­ciu pa­ra­mit bud­dyj­skiej szko­ły the­ra­va­da, a także pier­wszą z Czte­rech Niez­mie­rzo­no­ści. Prak­ty­ka mettā bhāvanā ("pie­lę­gno­wa­nie" mettā) jest po­pu­lar­ną formą me­dy­ta­cji w bud­dyz­mie, prak­ty­ko­wa­ną ze świa­do­mym od­dy­cha­niem, która po­le­ga na kon­cen­tra­cji ukie­run­ko­wa­nej na roz­wi­ja­nie współ­czu­cia.

Wikipedia


metternich

naz­wi­sko


SJP.pl


metternichowski

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Met­ter­ni­cha lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z po­sta­cią Kle­men­sa von Met­ter­ni­cha, au­striac­kie­go dy­plo­ma­ty i kanc­le­rza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) 13 marca 1848 roku wy­bu­chło w Wied­niu pow­sta­nie, któ­re­mu reżim met­ter­ni­chow­ski, znacz­nie zde­ge­ne­ro­wa­ny, nie miał sił się prze­ciw­sta­wić (…).

Wiktionary

Powiązane:

 przym. Metternichowski

Wiktionary


metuszelach

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) bibl. liter. po­stać bi­blij­na, naj­star­szy czło­wiek wy­mie­nio­ny w Sta­rym Te­sta­men­cie;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Me­tu­sze­lach umarł mając ogó­łem dzie­więć­set sześć­dzie­siąt dzie­więć lat.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Matuzalem, Matuzal

Wiktionary


metycylina

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) farm. pół­syn­te­tycz­ny an­ty­bio­tyk wy­ko­rzy­sty­wa­ny głów­nie do le­cze­nia za­ka­żeń skóry, jej tka­nek, za­pa­le­nia kości, szpi­ku oraz za­pa­le­nia wsier­dzia;

Wiktionary

Me­ty­cy­li­na – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, pół­syn­te­tycz­ny an­ty­bio­tyk beta-lak­ta­mo­wy na­le­żą­cy do grupy pe­ni­cy­lin o wą­skim spek­trum dzia­ła­nia. W prze­ci­wień­stwie do pe­ni­cy­lin na­tu­ral­nych jest opor­ny na dzia­ła­nie pe­ni­cy­li­naz.

Wcze­śniej był sto­so­wa­ny w le­cze­niu za­ka­żeń wy­wo­ła­nych przez bak­te­rie wraż­li­we na pe­ni­cy­li­ny, ale wyt­wa­rza­ją­ce pe­ni­cy­li­na­zy (np.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wiele z nich nie re­a­gu­je nawet na an­ty­bio­ty­ki tzw. ostat­niej szan­sy, jak okre­śla się me­ty­cy­li­nę czy wan­ko­my­cy­nę.

Wiktionary


metyda

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. zob. Metis.

Wiktionary

Me­ty­da (także Metis, Roz­są­dek, Roz­trop­ność; Μῆτις Mētis, Metis ‘Roz­trop­ność’, ‘Roz­wa­ga’, ‘Rozum’, ‘Prze­bie­głość’) – w mi­to­lo­gii grec­kiej jedna z oke­a­nid; bo­gi­ni i uo­so­bie­nie roz­trop­no­ści (w po­zy­tyw­nym zna­cze­niu) i prze­wrot­no­ści (w ne­ga­tyw­nym zna­cze­niu).

Ucho­dzi­ła za jedną z naj­star­szych córek ty­ta­na Oke­a­no­sa i ty­ta­ni­dy Te­ty­dy. Była pier­wszą żoną (lub pier­wszą ko­chan­ką) boga Zeusa.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Me­ty­da ucho­dzi­ła za pier­wszą żonę (lub pier­wszą ko­chan­kę) Zeusa oraz jedną z naj­star­szych córek Oke­a­no­sa i ty­ta­ni­dy Te­ty­dy.

 (1.1) Córką Me­ty­dy i Zeusa była Atena, na­ro­dzo­na z głowy boga.

 (1.1) Za radą Gai Zeus poł­knął Me­ty­dę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɛˈtɨda, AS: metyda

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. Metis; rzad. Przewrotność, Rozsądek, Roztropność

Wiktionary


metyl

jed­no­war­to­ścio­wa grupa ali­fa­tycz­na wy­wo­dzą­ca się od me­ta­nu; grupa me­ty­lo­wa


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. wy­wo­dzą­ca się z me­ta­nu grupa al­ki­lo­wa o wzo­rze −CH3

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metylowy

Wiktionary


metylacja

w che­mii: przy­łą­cza­nie grup me­ty­lo­wych do od­po­wied­nich sub­stra­tów


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­ty­la­cja (che­mia) – me­ty­lo­wa­nie związ­ków or­ga­nicz­nych
  • Me­ty­la­cja (bio­che­mia) – re­ak­cja prze­nie­sie­nia grupy me­ty­lo­wej z me­tio­ni­ny
  • Me­ty­la­cja DNA – do­da­wa­nie grup me­ty­lo­wych do nu­kle­o­ty­dów

Wikipedia


metylamina

be­zbarw­ny, łat­wo­pal­ny gaz o za­pa­chu zbli­żo­nym do amo­nia­ku i psu­ją­cych się ryb; me­ty­lo­a­mi­na


SJP.pl


metylan

po­chod­na kwasu me­ty­lo­we­go


SJP.pl


metylen

dwu­war­to­ścio­wa grupa ali­fa­tycz­na wy­wo­dzą­ca się od me­ta­nu lub me­ty­lu; grupa me­ty­le­no­wa


SJP.pl


metylenowy

przy­miot­nik od: me­ty­len


SJP.pl


metyloamina

be­zbarw­ny, łat­wo­pal­ny gaz o za­pa­chu zbli­żo­nym do amo­nia­ku i psu­ją­cych się ryb; me­ty­la­mi­na


SJP.pl

Me­ty­lo­a­mi­na ("me­ta­no­a­mi­na"), – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny na­le­żą­cy do amin. Jest to tru­ją­cy, be­zbarw­ny, łat­wo­pal­ny gaz o nie­przy­jem­nym za­pa­chu zbli­żo­nym do amo­nia­ku i psu­ją­cych się ryb. Tem­pe­ra­tu­ra top­nie­nia wy­no­si −93 °C, zaś tem­pe­ra­tu­ra wrze­nia (skra­pla­nia) −6 °C.

Wikipedia


metyloanilina

amina aro­ma­tycz­na w po­sta­ci ole­i­stej cie­czy roz­pu­szczal­na w al­ko­ho­lu, ete­rze i ben­ze­nie, trud­no roz­pu­szczal­na w wo­dzie


SJP.pl


metylobenzen

zwią­zek or­ga­nicz­ny, be­zbarw­na palna ciecz o za­pa­chu przy­po­mi­na­ją­cym ben­zen, trud­no roz­pu­szczal­na w wo­dzie, sto­so­wa­na jako su­ro­wiec w prze­my­śle che­micz­nym, do­da­tek do paliw i roz­pu­szczal­nik; to­lu­en, to­lu­ol


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. sy­ste­ma­tycz­na nazwa to­lu­e­nu;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Me­ty­lo­ben­zen (to­lu­en) może re­a­go­wać z bro­mem, two­rząc w za­leż­no­ści od wa­run­ków różne pro­duk­ty.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) toluen

Wiktionary


metyloceluloza

Me­ty­lo­ce­lu­lo­za (eter me­ty­lo­wy ce­lu­lo­zy, MC z ang. "met­hyl­cel­lu­lo­se") – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, hy­dro­fi­lo­wy, roz­pu­szczal­ny szcze­gól­nie do­brze w zim­nej wo­dzie po­li­mer o śred­niej masie czą­stecz­ko­wej 20–40 tys. Da, po­chod­na ce­lu­lo­zy. Ma po­stać stałą, włó­kni­stą w ko­lo­rze sza­ro­bia­łym.

Wikipedia


metylofenidat

lek dzia­ła­ją­cy sty­mu­lu­ją­co na oś­rod­ko­wy układ ner­wo­wy, uży­wa­ny m.in. w le­cze­niu ADHD i nar­ko­lep­sji; me­tyl­fe­ni­dat


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. farm. or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny sto­so­wa­ny jako lek o dzia­ła­niu sty­mu­lu­ją­cym, in­hi­bi­tor zwrot­ne­go wy­chwy­tu do­pa­mi­ny i no­re­pi­ne­fry­ny;

Wiktionary

Me­ty­lo­fe­ni­dat ("MPH") – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy fe­ny­lo­e­ty­lo­a­min, sto­so­wa­ny jako lek o dzia­ła­niu sty­mu­lu­ją­cym. Jest in­hi­bi­to­rem zwrot­ne­go wy­chwy­tu do­pa­mi­ny i no­re­pi­ne­fry­ny. Uży­wa­ny jest w le­cze­niu ADHD, nar­ko­lep­sji, hi­per­som­nii idio­pa­tycz­nej oraz był sto­so­wa­ny przy wy­pro­wa­dza­niu z nar­ko­zy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bez­kry­tycz­ne przyj­mo­wa­nie me­ty­lo­fe­ni­da­tu przez zdro­we osoby może mia­no­wi­cie w od­czu­wal­ny spo­sób wpły­nąć na za­bu­rze­nia roz­wo­ju mózgu, po­nie­waż ob­ni­ża jego ne­u­ro­pla­stycz­ność (…)

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chlorowodorek metylofenidatu, skr. MPH, mph

Wiktionary


metylomorfina

al­ka­lo­id za­war­ty w opium, me­ty­lo­wa po­chod­na mor­fi­ny sto­so­wa­na jako śro­dek prze­ciw­kasz­lo­wy, prze­ciw­bó­lo­wy i uspo­ka­ja­ją­cy; ko­de­i­na


SJP.pl


metylortęć

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. tok­sy­kol. ka­tion, wy­so­ko tok­sycz­ny zwią­zek che­micz­ny rtęci z grupy związ­ków rtę­cio­or­ga­nicz­nych;

Wiktionary

Me­ty­lor­tęć – me­ta­lo­or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy związ­ków rtę­cio­or­ga­nicz­nych, o bar­dzo wy­so­kiej tok­sycz­no­ści oraz łat­wo­ści wni­ka­nia do or­ga­niz­mu. Me­ty­lor­tęć w śro­do­wi­sku po­cho­dzi ze źró­deł an­tro­po­ge­nicz­nych (jako jeden z pro­duk­tów ubocz­nych pro­duk­cji prze­my­sło­wej) i na­tu­ral­nych (w wy­ni­ku pro­ce­su me­ty­la­cji rtęci prze­pro­wa­dza­ne­go przez mi­kro­or­ga­niz­my). W śro­do­wi­sku, szcze­gól­nie wod­nym, ulega bio­a­ku­mu­la­cji i bio­ma­gni­fi­ka­cji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Fa­bry­ka che­micz­na kon­cer­nu Chis­so Cor­po­ra­tion wy­pu­szcza­ła do wody ście­ki za­wie­ra­ją­ce me­ty­lor­tęć.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rtęć ż.

Wiktionary


metylotestosteron

me­ty­lo­wa po­chod­na te­sto­ste­ro­nu


SJP.pl


metylowanie

wpro­wa­dza­nie me­ty­lu do związ­ku or­ga­nicz­ne­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|me­ty­lo­wać.

Wiktionary

Me­ty­lo­wa­nie, me­ty­la­cja – wpro­wa­dza­nie grupy me­ty­lo­wej do czą­stecz­ki sub­stra­tu.

Jest to jedna z re­ak­cji al­ki­lo­wa­nia, po­le­ga­ją­ca na re­ak­cji czyn­ni­ka me­ty­lu­ją­ce­go z cen­trum nu­kle­o­fi­lo­wym sub­stra­tu. Do­bry­mi ce­la­mi me­ty­lo­wa­nia są he­te­ro­a­to­my azotu, siar­ki i tlenu, które me­ty­lu­je się za po­mo­cą jodku me­ty­lu (MeI), siar­cza­nu di­me­ty­lu (Me2SO4) i wę­gla­nu di­me­ty­lu (Me2CO3).

Wikipedia

Powiązane:

 czas. metylować

Wiktionary


metylowy

przy­miot­nik od: metyl


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) chem. od­no­szą­cy się do grupy che­micz­nej –CH₃

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Al­ko­hol me­ty­lo­wy to me­ta­nol.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metyl mrz.

Wiktionary


metys

w ho­dow­li zwie­rząt: mie­sza­niec róż­nych od­mian lub ras


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zo­o­techn. zwie­rzę bę­dą­ce mie­szań­cem róż­nych ras lub od­mian

Wiktionary

Metys – w Ame­ry­kach, osoba po­cho­dzą­ca ze związ­ków mię­dzy bia­ły­mi ko­lo­ni­za­to­ra­mi, imi­gran­ta­mi czy Kre­o­la­mi, a lud­no­ścią tu­byl­czą.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmɛtɨs, AS: metys

Wiktionary

Powiązane:

 przym. metyski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krzyżówka, bastard, hybryda

Wiktionary


metysaż

pro­ces mie­sza­nia się od­mian ludz­kich


SJP.pl


metyska

przy­miot­nik od: Metys


SJP.pl


metyski

przy­miot­nik od: Metys


SJP.pl


metyzacja

łą­cze­nie zwie­rząt w ce­lach ho­dow­la­nych, po­le­ga­ją­ce na ko­ja­rze­niu róż­nych ras lub ga­tun­ków


SJP.pl


metz

[czy­taj: mec] mia­sto we Fran­cji


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj męski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto we Fran­cji;

Wiktionary

Metz (,) – mia­sto w pół­noc­no-wschod­niej Fran­cji, nie­da­le­ko gra­ni­cy z Bel­gią, Luk­sem­bur­giem i Niem­ca­mi. Leży w re­gio­nie Grand Est. Jest sto­li­cą de­par­ta­men­tu Mo­ze­la. W śred­nio­wie­czu było sto­li­cą Au­straz­ji oraz póź­niej pań­stwa środ­ko­wo­fran­kij­skie­go, w la­tach 1974–2015 było sto­li­cą re­gio­nu ad­mi­ni­stra­cyj­ne­go Lo­ta­ryn­gia.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. metzeński

Wiktionary


metzeński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Met­zem, do­ty­czą­cy Metzu, po­cho­dzą­cy z Metzu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Metz mrz.

Wiktionary


meursault

[czy­taj: merSO] bur­gundz­kie wino o lekko słod­kim smaku


SJP.pl

Me­ur­sa­ult – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Bur­gun­dia-Fran­che-Comté, w de­par­ta­men­cie Côte-d’Or.

We­dług da­nych na rok 1990 gminę za­miesz­ki­wa­ło 1538 osób, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła 95 osób/km² (wśród 2044 gmin Bur­gun­dii Me­ur­sa­ult pla­su­je się na 140. miej­scu pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści, na­to­miast pod wzglę­dem po­wierzch­ni na miej­scu 587.).

Wikipedia


mev

me­ga­e­lek­tro­no­wolt


SJP.pl


mew

skró­to­wiec, rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) = techn. mała elek­trow­nia wodna;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mew – Pokémon psy­chicz­ny
  • MEW – skrót od Mała Elek­trow­nia Wodna
  • MEW – przed­się­bior­stwo z War­sza­wy
  • Mew – ze­spół mu­zycz­ny z Danii

Wikipedia


mewa

biały lub jas­no­po­pie­la­ty ptak z ro­dzi­ny o tej samej naz­wie, ży­ją­cy na wy­brze­żach mórz, oce­a­nów, cza­sem wód śród­lą­do­wych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. ptak płet­wo­no­gi o upie­rze­niu ko­lo­ru bia­łe­go lub po­pie­la­te­go ży­ją­cy na wy­brze­żach;

Wiktionary

MeWa (daw­niej LaTeXEditor) – dar­mo­wy edy­tor LaTeX dla sy­ste­mu ope­ra­cyj­ne­go Win­dows. MeWa do­brze pra­cu­je z dy­stry­bu­cją MiKTeX. Zo­stał wy­da­ny na li­cen­cji GNU Ge­ne­ral Pu­blic Li­cen­se.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mewy z krzy­kiem uno­si­ły się nad ża­gla­mi, wzla­ty­wa­ły nad po­wierzch­nią wody i mu­ska­ły tę po­wierzch­nię bia­ły­mi skrzy­dła­mi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛva, AS: meva

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mewi

 rzecz. zdrobn. mewka

Wiktionary


mewalonian

hy­drok­was; kwas me­wa­lo­no­wy


SJP.pl


mewalonianowy

→ me­wa­lo­nian


SJP.pl

Patrz:

mewalonian

mewalonowy

kwas me­wa­lo­no­wy - hy­drok­syk­was bio­rą­cy udział w pro­ce­sie syn­te­zy cho­le­ste­ro­lu; me­wa­lo­nian


SJP.pl


mewi

przy­miot­nik od: mewa


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla mewy; do­ty­czą­cy, od­no­szą­cy się do mewy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɛvʲi, AS: mevʹi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mewka ż., mewa ż.

Wiktionary


mewka

1. najm­niej­szy ptak wodny z ro­dzi­ny mew; mewa mała;
2. mewka ja­poń­ska - udo­mo­wio­ny ptak z ro­dzi­ny astryl­dów, wy­wo­dzą­cy się z Chin;
3. po­tocz­nie: ko­bie­ta trud­nią­ca się pro­sty­tu­cją w mie­ście por­to­wym;
4. zdrob­nie­nie od: mewa


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mała mewa

 (1.2) zdrobn. mewa

 (1.3) ornit. od­mia­na go­łę­bia

 (1.4) ornit. zob. mewka ja­poń­ska.

 (1.5) pot. pro­sty­tut­ka dzia­ła­ją­ca w mia­stach por­to­wych

Wiktionary

Przykłady

 (1.5) Gdy pew­ne­go wie­czo­ra spo­ty­ka ją przez przy­pa­dek w klu­bie noc­nym, w któ­rym Zośka by­wa­ła jako „mewka”, jego po­dej­rze­nia przy­bie­ra­ją na sile.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mewa ż.

 przym. mewi

Wiktionary


mewlewici

czło­nek mu­zuł­mań­skie­go bract­wa re­li­gij­ne­go o cha­rak­te­rze mi­stycz­nym; der­wisz


SJP.pl


mewlewita

czło­nek mu­zuł­mań­skie­go bract­wa re­li­gij­ne­go o cha­rak­te­rze mi­stycz­nym; der­wisz


SJP.pl


mewowate

ro­dzi­na pta­ków ży­ją­cych na wy­brze­żach mor­skich, nad rze­ka­mi i je­zio­ra­mi wszyst­kich stref kli­ma­tycz­nych, ży­wią­cych się zwła­szcza ry­ba­mi


SJP.pl

Me­wo­wa­te (La­ri­dae) – ro­dzi­na pta­ków z rzędu siew­ko­wych (Cha­ra­drii­for­mes). Pol­ska nazwa po­cho­dzi od nie­miec­kie­go "Möwe".

Wikipedia


mewowaty

o ce­chach me­wo­wa­tych (ro­dzi­na pta­ków)


SJP.pl


mews

[czy­taj: mju:z] za­bu­do­wa cha­rak­te­ry­stycz­na dla Lon­dy­nu; mała ulicz­ka wraz z bu­dyn­ka­mi do­o­ko­ła


SJP.pl


mewy

ro­dzi­na pta­ków z rzędu siew­ko­wa­tych


SJP.pl

Mewy (La­ri­nae) – po­dro­dzi­na pta­ków z ro­dzi­ny me­wo­wa­tych (La­ri­dae).

Wikipedia


mexicali

[czy­taj: mechiKAli] mia­sto w Mek­sy­ku


SJP.pl

– mia­sto w pół­noc­nym Mek­sy­ku na gra­ni­cy ze Sta­na­mi Zjed­no­czo­ny­mi, nie­da­le­ko mia­sta San Diego (USA). Sto­li­ca stanu Ka­li­for­nia Dolna ("Baja Ca­li­for­nia"). W 2010 roku licz­ba miesz­kań­ców mia­sta wy­nio­sła bli­sko 690 tys. miesz­kań­ców choć ob­szar me­tro­po­li­tar­ny li­czył bli­sko 1,6 mln.

Wikipedia


mexx

firma odzie­żo­wa


SJP.pl

Mexx – ho­len­der­ska sieć odzie­żo­wa, za­ło­żo­na przez biz­nes­me­na in­dyj­skie­go po­cho­dze­nia Rat­ta­na Chad­ha sprze­da­ją­ca odzież i ak­ce­so­ria dam­skie, mę­skie i dla dzie­ci (Mexx Kids). Obec­nie po­sia­da bu­ti­ki w ponad 50 pań­stwach.

Wikipedia


meyer

[czy­taj: majer] naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Meyer (ang. Meyer Towns­hip) – gmina w sta­nie Mi­chi­gan, w hrab­stwie Me­no­mi­nee
  • Meyer (ang. Meyer Towns­hip) – gmina w sta­nie Da­ko­ta Pół­noc­na, w hrab­stwie Pier­ce
  • Meyer, Adolf (1881–1929) – nie­miec­ki ar­chi­tekt
  • Meyer, Adolf (1866–1950) – szwaj­car­sko-ame­ry­kań­ski psy­chia­tra
  • Meyer, Adolf (1840-1911) – nie­miec­ki przy­rod­nik, or­ni­to­log
  • Meyer, Adolf de (1868-1946) – fran­cu­ski fo­to­gra­fik
  • Meyer, Adolf (ur. 1960) – au­striac­ki pio­sen­karz
  • Meyer, Al­bert (1870–1953) – szwaj­car­ski po­li­tyk
  • Meyer, Al­bert (1903–1965) – ame­ry­kań­ski du­chow­ny ka­to­lic­ki
  • Meyer, Ale­xan­der (ur. 1983) – nie­miec­ki pił­karz
  • Meyer, Al­fred (1894–1945) – nie­miec­ki zbrod­niarz hit­le­row­ski
  • Meyer, Alvah T. (1888–1939) – ame­ry­kań­ski lek­ko­at­le­ta

Wikipedia


meysztowicz

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­ysz­to­wicz herbu Ra­wicz – pol­ska ro­dzi­na po­cho­dze­nia li­tew­skie­go
  • Alek­san­der Me­ysz­to­wicz (1864–1943) – zie­mia­nin i po­li­tyk
  • Jan Me­ysz­to­wicz (1910–1997) – praw­nik i pro­za­ik
  • Jerzy Me­ysz­to­wicz (ur. 1958) – po­li­tyk i przed­się­bior­ca
  • Wa­le­rian Me­ysz­to­wicz (1893–1982) – ksiądz ka­to­lic­ki, te­o­log i pi­sarz

Wikipedia


mezalians

1. daw­niej: mał­żeń­stwo z osobą niż­sze­go stanu lub bez ma­jąt­ku;
2. mał­żeń­stwo lub zwią­zek z kimś nie­od­po­wied­nim


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) so­cjol. daw. mał­żeń­stwo z osobą niż­sze­go stanu;

 (1.2) współcz. żart. mał­żeń­stwo za­war­te z osobą pod ja­kimś wzglę­dem nie­od­po­wied­nią

Wiktionary

Me­za­lians (fr. "mésalliance") – mał­żeń­stwo z osobą niż­sze­go stanu, np. szlach­ci­ca z chłop­ką. Było uwa­ża­ne za mał­żeń­stwo nie­rów­ne, nie­od­po­wied­nie i nie­sto­sow­ne. Dzi­siaj po­ję­cie bywa uży­wa­ne w od­nie­sie­niu do związ­ku osób róż­nią­cych się po­cho­dze­niem, a po­tocz­nie także sta­tu­sem ma­jąt­ko­wym czy wyksz­tał­ce­niem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zwią­zek wyksz­tał­co­ne­go ma­la­rza z nie­u­czo­ną chłop­ką bez wąt­pie­nia był me­za­lian­sem, który dotąd budzi zdzi­wie­nie i jed­no­cze­śnie po­dziw.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mezaliansowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hipogamia, małżeństwo heterogenialne

Wiktionary


mezaliansowy

przy­miot­nik od: me­za­lians


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z me­za­lian­sem, do­ty­czą­cy me­za­lian­su

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ich zwią­zek śmie­tan­ka zaraz uz­na­ła za me­za­lian­so­wy i roz­po­czę­ło się na­pięt­no­wa­nie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mezalians m.

Wiktionary


mezanin

niska kon­dy­gna­cja po­mię­dzy par­te­rem a pier­wszym pię­trem; pół­pię­tro, mez­za­ni­no, me­za­ni­no, an­tre­so­la


SJP.pl


mezanino

niska kon­dy­gna­cja po­mię­dzy par­te­rem a pier­wszym pię­trem; pół­pię­tro, mez­za­ni­no, me­za­nin, an­tre­so­la


SJP.pl


mezcal

[czy­taj: me­skal] mocny, nie­do­kład­nie prze­de­sty­lo­wa­ny napój al­ko­ho­lo­wy z prze­fer­men­to­wa­nych czę­ści agawy; me­skal, me­scal


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) spoż. na­ro­do­wa wódka mek­sy­kań­ska o słom­ko­wym ko­lo­rze wyt­wa­rza­na z bulw agawy;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mescal m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mescal

Wiktionary


mezenchyma

tkan­ka za­rod­ko­wa po­cho­dzą­ca z list­ka za­rod­ko­we­go


SJP.pl

Me­zen­chy­ma, tkan­ka me­zen­chy­ma­tycz­na – tkan­ka łącz­na za­rod­ko­wa. Wy­stę­pu­je tylko w okre­sie za­rod­ko­wym. Z niej pow­sta­ją wszyst­kie ro­dza­je tka­nek łącz­nych, tkan­ka kost­na, tkan­ka chrzęst­na, tkan­ka mię­śnio­wa (w tym ko­mór­ki tkan­ki mię­śnio­wej po­przecz­nie prąż­ko­wa­nej typu ser­co­we­go). Jej gwiaź­dzi­ste ko­mór­ki mają cha­rak­ter to­ti­po­ten­cjal­ny. Ga­la­re­to­wa­ta sub­stan­cja pod­sta­wo­wa tkan­ki łącz­nej za­rod­ko­wej po­zba­wio­na jest włó­kien.

Wikipedia


mezenchymatyczny

→ me­zen­chy­ma


SJP.pl

Patrz:

mezenchyma

mezeń

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. osied­le typu miej­skie­go w pół­noc­nej Rosji, na te­re­nie ob­wo­du ar­chan­giel­skie­go;

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (2.1) geogr. rzeka w pół­noc­nej czę­ści Rosji, w Re­pu­bli­ce Komi i ob­wo­dzie ar­chan­giel­skim;

Wiktionary

Mezeń (ros. Мезень, "Mie­zień") – rzeka w pół­noc­nej czę­ści Rosji, w Re­pu­bli­ce Komi i ob­wo­dzie ar­chan­giel­skim. Rzeka wy­pły­wa w środ­ko­wej czę­ści Grzbie­tu Ti­mań­skie­go w Re­pu­bli­ce Komi. Potem rzeka pły­nie w kie­run­ku pół­noc­no-za­chod­nim i ucho­dzi do Morza Bia­łe­go do Za­to­ki Me­zeń­skiej w po­bli­żu mia­sta Mezeń.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mezeński

Wiktionary


mezeński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Me­ze­nią lub Me­ze­niem, do­ty­czą­cy Me­ze­ni lub Me­ze­nia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mezeń mrz./ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Zatoka Mezeńska

Wiktionary


mezglewski

naz­wi­sko


SJP.pl


mezo-

prze­dro­stek

 (1.1) ekol. pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na to­le­ro­wa­nie wą­skich, poś­red­nich war­to­ści da­ne­go czyn­ni­ka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) mezo- + ter­micz­ny = me­zo­ter­micz­ny

 (1.1) mezo- + -biont = me­zo­biont

Wiktionary


mezoagregat

cząst­ka gleby o śred­ni­cy od 0,25 mi­li­me­tra do 5 mi­li­me­trów, w naj­więk­szym stop­niu de­cy­du­ją­ca o ko­rzyst­nych wła­ści­wo­ściach gleby


SJP.pl


mezoameryka

ob­szar ge­o­gra­ficz­no-kul­tu­ro­wy w Ame­ry­ce Pół­noc­nej


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. ar­che­ol. an­trop. re­gion za­miesz­ka­ny przez człon­ków wiel­kich środ­ko­wo­a­me­ry­kań­skich kul­tur pre­ko­lum­bij­skich roz­cią­ga­ją­cy się od środ­ko­we­go Mek­sy­ku po Przes­myk Pa­nam­ski;

Wiktionary

Me­zo­a­me­ry­ka – re­gion obej­mu­ją­cy te­ry­to­ria za­miesz­ka­ne przez człon­ków wiel­kich środ­ko­wo­a­me­ry­kań­skich kul­tur pre­ko­lum­bij­skich oraz ich wpły­wu kul­tu­ro­we­go, eko­no­micz­ne­go i po­li­tycz­ne­go. Roz­cią­ga się w przy­bli­że­niu od środ­ko­we­go Mek­sy­ku po Przes­myk Pa­nam­ski.

Do kul­tur me­zo­a­me­ry­kań­skich za­li­cza się:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Fi­gur­ki ko­biet z ob­sza­ru Me­zo­a­me­ry­ki przed­sta­wia­ją po­sta­cie o sze­ro­kich bio­drach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mezoamerykanistyka ż., mezoamerykanistyk m., mezoamerykanistka ż.

 przym. mezoamerykański, mezoamerykanistyczny

Wiktionary


mezoamerykański

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) geogr. zwią­za­ny z Me­zo­a­me­ry­ką, do­ty­czą­cy Me­zo­a­me­ry­ki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mezoameryka ż.

Wiktionary


mezoarchaik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. nazwa jed­ne­go z okre­sów ge­o­lo­gicz­nych

Wiktionary

Me­zo­ar­cha­ik (ang. "Me­so­ar­che­an")

W erze tej trwa­ło roz­ra­sta­nie się kon­ty­nen­tów, po­ja­wi­ły się pier­wsze ruchy gó­rot­wór­cze. At­mos­fe­ra ziem­ska nie za­wie­ra­ła je­szcze tlenu, skła­da­ła się głów­nie z azotu, amo­nia­ku, me­ta­nu oraz dwut­len­ku węgla. Oce­a­ny za­wie­ra­ły na­to­miast jony że­la­za. Wtedy też pow­sta­ło złoto wy­do­by­wa­ne w Po­łud­nio­wej Afry­ce, Ka­na­dzie, Sta­nach Zjed­no­czo­nych oraz Au­stra­lii, a także po­łud­nio­wo­a­fry­kań­skie złoża an­ty­mo­nu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛzɔarˈxajik, AS: mezoarχai ̯ik

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mezoarchaiczny

Wiktionary


mezoatom

atom eg­zo­tycz­ny, w któ­rym jeden lub wię­cej elek­tro­nów za­stą­pio­no me­zo­na­mi


SJP.pl


mezobiont

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ekol. ga­tu­nek o wą­skim, lecz oscy­lu­ją­cym w poś­red­nim za­kre­sie to­le­ran­cji w sto­sun­ku do czyn­ni­ków śro­do­wi­sko­wych

Wiktionary


mezocefalia

wiel­kość głowy poś­red­nia mię­dzy bra­chy­ce­fa­lią a do­li­cho­ce­fa­lią; śred­nio­gło­wość, me­zo­ke­fa­lia


SJP.pl


mezocefaliczny

→ me­zo­ce­fa­lia


SJP.pl

Patrz:

mezocefalia

mezocykl

cykl tre­nin­go­wy śred­niej dłu­go­ści cha­rak­te­ry­zu­ją­cy ro­dzaj pracy i zmia­ny ob­cią­żeń w okre­sie zbli­żo­nym do czte­rech ty­god­ni


SJP.pl


mezocyklon

wi­ru­ją­cy prąd wstę­pu­ją­cy po­wie­trza


SJP.pl


mezoderma

środ­ko­wa war­stwa list­ka za­rod­ko­we­go


SJP.pl

Me­zo­der­ma ( me­so­der­mis; gr. "mésos" ‘środ­ko­wy’, "dérma" ‘skóra’) – środ­ko­wa war­stwa ko­mó­rek za­rod­ka, trze­ci li­stek za­rod­ko­wy trój­war­stwow­ców umiej­sco­wio­ny po­mię­dzy en­to­der­mą i ek­to­der­mą. Pow­sta­je pod ko­niec ga­stru­la­cji z uwy­pu­kle­nia ko­mó­rek list­ków za­rod­ko­wych. W dal­szym roz­wo­ju róż­ni­cu­je się na:

Wikipedia


mezodermalny

→ me­zo­der­ma


SJP.pl

Patrz:

mezoderma

mezodrapieżnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. małe lub śred­nie zwie­rzę, któ­re­go dieta w 50–70% skła­da się z mięsa

Wiktionary


mezofanerofit

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. drze­wo o śred­niej wy­so­ko­ści z prze­dzia­łu 8–30 me­trów;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fanerofit mrz.

Wiktionary


mezofauna

w bio­lo­gii: zwie­rzę­ta nie­wiel­kich roz­mia­rów, zwła­szcza gle­bo­we, osią­ga­ją­ce roz­mia­ry od 0,2 do 2,0 mm


SJP.pl


mezofaza

faza poś­red­nia po­mię­dzy fazą kry­sta­licz­ną a cie­czą izo­tro­po­wą


SJP.pl


mezofil

tkan­ka, głów­nie mię­ki­szo­wa, wy­peł­nia­ją­ca prze­strze­nie w li­ściu mię­dzy skór­ką a wiąz­ka­mi prze­wo­dzą­cy­mi


SJP.pl

Me­zo­fil – tkan­ka ro­ślin­na wy­stę­pu­ją­ca w blasz­ce li­ścio­wej, mię­dzy górną a dolną epi­der­mą. W jej skład wcho­dzi głów­nie mię­kisz asy­mi­la­cyj­ny (chlo­ren­chy­ma). U wielu ro­ślin dwu­li­ścien­nych me­zo­fil jest zróż­ni­co­wa­ny na mię­kisz gąb­cza­sty, po­ło­żo­ny na dol­nej stro­nie li­ścia i mię­kisz pa­li­sa­do­wy, wy­stę­pu­ją­cy pod górną epi­der­mą.

Wikipedia


mezofilny

→ me­zo­fil; me­zo­fi­lo­wy


SJP.pl


mezofilowy

→ me­zo­fil; me­zo­fil­ny


SJP.pl


mezofit

ro­śli­na przy­sto­so­wa­na do życia w śro­do­wi­sku umiar­ko­wa­nie wil­got­nym, np. lipa, po­rzecz­ka, po­krzy­wa


SJP.pl

Me­zo­fit – ro­śli­na wy­stę­pu­ją­ca na śred­nio i zmien­no­wil­got­nych sied­li­skach (np. pola upraw­ne, łąki, lasy). Me­zo­fi­ty mają do­brze roz­wi­nię­ty sy­stem ko­rze­nio­wy, a także tkan­ki prze­wo­dzą­ce, me­cha­nicz­ne, okry­wa­ją­ce i mię­ki­szo­we. Ich li­ście mają apa­ra­ty szpar­ko­we po dol­nej stro­nie blasz­ki li­ścio­wej. Ci­śnie­nie os­mo­tycz­ne do­cho­dzi do 25 at­mos­fer.

Wikipedia


mezoglea

bez­po­sta­cio­wa sub­stan­cja wy­peł­nia­ją­ca prze­strzeń mię­dzy ek­to­der­mą a en­do­der­mą u gąbek i pa­rzy­deł­kow­ców


SJP.pl

Me­zo­glea – pier­wot­nie bez­ko­mór­ko­wy ko­lo­i­dal­ny żel za­le­ga­ją­cy po­mię­dzy war­stwą okry­wa­ją­cą (epi­der­mal­ną) i wew­nętrz­ną (ga­stro­der­ma) u niek­tó­rych pa­rzy­deł­kow­ców (Cni­da­ria). U więk­szo­ści meduz sta­no­wi grubą war­stwę od­dzie­la­ją­cą epi­der­mę od ga­stro­der­my. Na­to­miast u po­li­pów war­stwa me­zo­glei zaz­wy­czaj sta­no­wi cien­ką war­stwę.

Wikipedia


mezohalinowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ekol. ce­chu­ją­cy się to­le­ran­cją w sto­sun­ku do śred­nich wiel­ko­ści za­so­le­nia

Wiktionary


mezohydryczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ekol. ce­chu­ją­cy się to­le­ran­cją w sto­sun­ku do poś­red­nich wil­got­no­ści

Wiktionary


mezohyl

sub­stan­cja bez­po­sta­cio­wa wy­stę­pu­ją­ca u gąbek mię­dzy ko­mór­ka­mi okry­wa­ją­cy­mi (pi­na­ko­cy­ta­mi) a war­stwą cho­a­no­cy­tu


SJP.pl

Me­zo­hyl, sym­plaz­ma – sub­stan­cja bez­po­sta­cio­wa wy­stę­pu­ją­ca u gąbek mię­dzy ko­mór­ka­mi okry­wa­ją­cy­mi (pi­na­ko­cy­ta­mi) a war­stwą cho­a­no­der­my. Za­wie­ra ona ko­mór­ki, co odróż­nia ją od me­zo­glei wy­stę­pu­ją­cej u ja­mo­chło­nów; przez to me­zo­hyl jest czę­sto błęd­nie okre­śla­ny wła­śnie tym ter­mi­nem. Funk­cjo­nal­nie jest od­po­wied­ni­kiem me­zo­glei i me­zen­chy­my.

Wikipedia


mezokarp

środ­ko­wa war­stwa owoc­ni pow­sta­ją­cej ze ścian za­ląż­ni w owo­cach ro­ślin okry­to­za­ląż­ko­wych


SJP.pl

Me­zo­karp – w owo­cach ro­ślin okry­to­na­sien­nych środ­ko­wa war­stwa owoc­ni pow­sta­ją­cej ze ścian za­ląż­ni. Znaj­du­je się mię­dzy eg­zo­kar­pem a en­do­kar­pem. O ile skraj­ne war­stwy są zwy­kle cien­kie (eg­zo­karp two­rzy skór­kę na owocu, en­do­karp ota­cza na­sio­no, cza­sem drew­nie­je i two­rzy pest­kę), me­zo­karp bywa nie­rzad­ko sil­nie roz­ro­śnię­ty.

Wikipedia


mezokefalia

wiel­kość głowy poś­red­nia mię­dzy bra­chy­ce­fa­lią a do­li­cho­ce­fa­lią; śred­nio­gło­wość; me­zo­ce­fa­lia


SJP.pl


mezoklimat

Me­zo­kli­mat – kli­mat ob­sza­ru o dłu­go­ści w linii od 10 do 100 ki­lo­me­trów, wy­o­dręb­nia­ją­ce­go się od są­sied­nich ob­sza­rów, kształ­tu­ją­cy się pod wpły­wem rzeź­by te­re­nu, po­dło­ża (wod­ne­go, lą­do­we­go) i jego po­kry­cia (np. ro­dza­ju ro­ślin­no­ści, za­bu­do­wy).

Wikipedia


mezolift

za­bieg kos­me­tycz­ny lik­wi­du­ją­cy zmarszcz­ki oraz po­pra­wia­ją­cy ela­stycz­ność i jędr­ność skóry; me­zo­lif­ting


SJP.pl


mezolifting

za­bieg kos­me­tycz­ny lik­wi­du­ją­cy zmarszcz­ki oraz po­pra­wia­ją­cy ela­stycz­ność i jędr­ność skóry; me­zo­lift


SJP.pl


mezolit

środ­ko­wa epoka ka­mie­nia; epi­pa­le­o­lit


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. epoka w dzie­jach ludz­ko­ści mię­dzy pa­le­o­li­tem a ne­o­li­tem, trwa­ją­ca od ok. 12. tys. r. p.n.e. do ok. 5. tys. r. p.n.e.;

Wiktionary

Me­zo­lit (gr. "mesos" „śred­ni” i "lit­hos" „ka­mień”), środ­ko­wa epoka ka­mie­nia, epi­pa­le­o­lit – środ­ko­wy okres epoki ka­mie­nia trwa­ją­cy od około 11 000–7000 p.n.e. na Bli­skim Wscho­dzie i około 8000–4800 p.n.e. na te­re­nach Niżu Środ­ko­wo­e­u­ro­pej­skie­go, sta­no­wią­cy stop­nio­we przej­ście od pa­le­o­li­tu do ne­o­li­tu i zwią­za­ny z po­stę­pu­ją­cy­mi prze­mia­na­mi kli­ma­tycz­ny­mi (schy­łek zlo­do­wa­ce­nia).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mɛˈzɔlʲit, AS: mezolʹit

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mezolityczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) epipaleolit, środkowa epoka kamienia

Wiktionary


mezolityczny

→ me­zo­lit


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) ży­ją­cy/ma­ją­cy miej­sce w me­zo­li­cie lub po­cho­dzą­cy/wy­wo­dzą­cy się z niego

Wiktionary

Patrz:

mezolit

Przykłady

 (1.1) W Aa­mo­se od­kry­to kom­pleks me­zo­li­tycz­nych obo­zo­wisk ot­war­tych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛzɔlʲiˈtɨt͡ʃnɨ, AS: mezolʹityčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mezolit m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) epipaleolityczny

Wiktionary


mezomeryczny

→ me­zo­me­ria


SJP.pl

Patrz:

mezomeria

mezomorficzny

→ me­zo­mor­fia


SJP.pl

Patrz:

mezomorfia

mezomorfik

typ syl­wet­ki o sze­ro­kich ra­mio­nach z na­tu­ral­ną pre­dy­spo­zy­cją do roz­wo­ju masy mię­śnio­wej


SJP.pl

Me­zo­mor­fik – typ syl­wet­ki wg ty­po­lo­gii Shel­do­na. Osoba o ce­chach syl­wet­ki i me­ta­bo­liz­mu poś­red­nich mię­dzy ek­to­mor­fi­kiem, a en­do­mor­fi­kiem, o pro­por­cjo­nal­nej bu­do­wie, śred­nim tem­pie prze­mia­ny ma­te­rii i ten­den­cji do łat­we­go zwięk­sza­nia masy mię­śnio­wej.

Syl­wet­ka kan­dy­da­ta na wspa­nia­łe­go kul­tu­ry­stę. Przy­kła­dem me­zo­mor­fi­ka jest kul­tu­ry­sta Ma­riusz Strze­liń­ski.

Wikipedia


mezon

nietr­wa­ła cząst­ka ele­men­tar­na o spi­nie cał­ko­wi­tym i masie spo­czyn­ko­wej poś­red­niej mię­dzy masą elek­tro­nu a masą pro­to­nu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fiz. cząst­ka su­ba­to­mo­wa zło­żo­na z pary kwark–an­tyk­wark; ha­dron o spi­nie cał­ko­wi­tym, uczest­ni­czą­cy w od­dzia­ły­wa­niach sil­nych;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Me­zo­ny są cząst­ka­mi poś­red­ni­mi w od­dzia­ły­wa­niach ją­dro­wych.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mezonowy

Wiktionary


mezonin

1. wy­so­ki par­ter, po­ło­żo­ny mię­dzy pier­wszym pię­trem a wła­ści­wym par­te­rem; pół­pię­trze;
2. okno na pół­pię­trze


SJP.pl


mezonowy

→ mezon


SJP.pl

Patrz:

mezon

mezopauza

cien­ka war­stwa at­mos­fe­ry, od­dzie­la­ją­ca me­zos­fe­rę od ter­mos­fe­ry


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) me­te­o­rol. war­stwa at­mos­fe­ry Ziemi od­dzie­la­ją­ca me­zos­fe­rę od ter­mos­fe­rę;

Wiktionary

Me­zo­pa­u­za – cien­ka izo­ter­micz­na war­stwa at­mos­fe­ry ziem­skiej, znaj­du­ją­ca się na wy­so­ko­ści 80–90 km i od­dzie­la­ją­ca me­zos­fe­rę od le­żą­cej wyżej ter­mos­fe­ry. W me­zo­pa­u­zie tem­pe­ra­tu­ra po­wie­trza wy­no­si około −100 °C, a ci­śnie­nie około 0,1 hPa. Me­zo­pa­u­za jest zwią­za­na z wy­stę­po­wa­niem zórz po­lar­nych w wyż­szych sze­ro­ko­ściach ge­o­gra­ficz­nych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛzɔˈpawza, AS: mezopau̯za

Wiktionary


mezopitek

ko­pal­na pra­mał­pa wą­sko­no­sa po­cho­dzą­ca z dru­giej po­ło­wy trze­cio­rzę­du


SJP.pl


mezoplankton

plank­ton skła­da­ją­cy się z or­ga­niz­mów śred­niej wiel­ko­ści (od 1 do 5 mm), obej­mu­ją­cy więk­szość ga­tun­ków plank­to­nu zwie­rzę­ce­go mor­skie­go i słod­ko­wod­ne­go, da­ją­cy się schwy­tać w siat­ki plank­to­no­we; plank­ton sie­cio­wy


SJP.pl


mezopotamczyk

miesz­ka­niec Me­zo­po­ta­mii


SJP.pl


mezopotamia

sta­ro­żyt­na kra­i­na po­ło­żo­na mię­dzy Eu­fra­tem i Ty­gry­sem


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geogr. mię­dzy­rze­cze

Wiktionary

Me­zo­po­ta­mia ( Μεσοποταμία, w zna­cze­niu do­słow­nym "mię­dzy­rze­cze", nazwa prze­ję­ta z ‏میان‌رودان‎ "Miy­an­ru­dan" i ‏ܒܝܬ ܢܗܪ̈ܝܢ‎ "Bet-Nah­ra­in") – sta­ro­żyt­na kra­i­na na Bli­skim Wscho­dzie le­żą­ca w do­rze­czu Ty­gry­su i Eu­fra­tu. Na ob­sza­rze tym w sta­ro­żyt­no­ści roz­wi­jał się sze­reg kul­tur, państw i im­pe­riów, któ­rych twór­ca­mi były różne ludy (Su­me­ro­wie, Ba­bi­loń­czy­cy, Aka­dyj­czy­cy, Asy­ryj­czy­cy, Amo­ry­ci, Hu­ry­ci, Ka­sy­ci, Chal­dej­czy­cy), kon­ty­nu­u­ją­ce jed­nak wspól­ne dzie­dzict­wo kul­tu­ro­we.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛzɔpɔˈtãmʲja, AS: mezopotãmʹi ̯a

Wiktionary


mezopotamski

przy­miot­nik od: Me­zo­po­ta­mia (kra­i­na hi­sto­rycz­na i ge­o­gra­ficz­na na Bli­skim Wscho­dzie)


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Me­zo­po­ta­mią, do­ty­czą­cy Me­zo­po­ta­mii

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛzɔpɔˈtãmsʲci, AS: mezopotãmsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mezopotamia ż.

Wiktionary


mezopowy

wi­dze­nie me­zo­po­we - praca oka przy nie­do­sta­tecz­nej ilo­ści świa­tła


SJP.pl


mezoproterozoik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. nazwa jed­ne­go z okre­sów ge­o­lo­gicz­nych;

Wiktionary

Me­zo­pro­te­ro­zo­ik

W sen­sie ge­o­chro­no­lo­gicz­nym: druga era pro­te­ro­zo­i­ku, trwa­ją­ca od 1,6 do 1,0 mld lat temu. Dzie­li się na 3 okre­sy: kalim, ektas i sten.

W sen­sie chro­no­stra­ty­gra­ficz­nym: środ­ko­wy era­tem pro­te­ro­zo­i­ku, dzie­lą­cy się na trzy sy­ste­my: kalim, ektas i sten.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛzɔprɔtɛrɔˈzɔjik, AS: mezoproterozoi ̯ik

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mezoproterozoiczny

Wiktionary


mezoregion

jed­nost­ka po­dzia­łu fi­zycz­no­ge­o­gra­ficz­ne­go prze­strze­ni, obej­mu­ją­ca więk­szy teren o zbli­żo­nych ce­chach śro­do­wi­sko­wych oraz kra­jo­bra­zo­wych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geogr. jed­nost­ka po­dzia­łu fi­zycz­no­ge­o­gra­ficz­ne­go prze­strze­ni, cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się zbli­żo­ny­mi ce­cha­mi śro­do­wi­sko­wo-kra­jo­bra­zo­wy­mi;

Wiktionary

Zo­bacz też: Me­zo­re­gion przy­rod­ni­czo-leśny.

Me­zo­re­gion (wł. me­zo­re­gion fi­zycz­no­ge­o­gra­ficz­ny) – jed­nost­ka po­dzia­łu fi­zycz­no­ge­o­gra­ficz­ne­go prze­strze­ni, obej­mu­ją­ca więk­szy teren o zbli­żo­nych ce­chach śro­do­wi­sko­wo-kra­jo­bra­zo­wych. W wie­lo­stop­nio­wej re­gio­na­li­za­cji me­zo­re­gion sta­no­wi jed­nost­kę niż­sze­go rzędu wcho­dzą­cą w skład ma­kro­re­gio­nu (np. me­zo­re­gion Rów­ni­na Wkrzań­ska wcho­dzi w skład ma­kro­re­gio­nu Po­brze­że Szcze­ciń­skie).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W wie­lo­stop­nio­wej re­gio­na­li­za­cji me­zo­re­gion sta­no­wi jed­nost­kę niż­sze­go rzędu wcho­dzą­cą w skład ma­kro­re­gio­nu.

Wiktionary


mezosfera

1. war­stwa at­mos­fe­ry ziem­skiej znaj­du­ją­ca się nad stra­tos­fe­rą na wy­so­ko­ści od 45-50 do 80-80 me­trów;
2. środ­ko­wa sfera kuli ziem­skiej; płaszcz Ziemi


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) me­te­o­rol. war­stwa at­mos­fe­ry Ziemi znaj­du­ją­ca się mię­dzy stra­tos­fe­rą a ter­mos­fe­rą;

 (1.2) geol. war­stwa pła­szcza ziem­skie­go mię­dzy aste­nos­fe­rą a ba­rys­fe­rą

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­zos­fe­ra – war­stwa pła­szcza Ziemi
  • Me­zos­fe­ra – war­stwa at­mos­fe­ry

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmɛzɔˈsfɛra, AS: mezosfera

Wiktionary


mezosferyczny

→ me­zos­fe­ra


SJP.pl

Patrz:

mezosfera

mezoskaf

od­mia­na ba­ty­ska­fu, ba­daw­czy sta­tek pod­wod­ny, słu­żą­cy do ek­splo­ra­cji wód na śred­nich głę­bo­ko­ściach


SJP.pl


mezosom

u bak­te­rii cu­dzo­żyw­nych: struk­tu­ra pow­sta­ła w wy­ni­ku po­fał­do­wa­nia błony ko­mór­ko­wej na sku­tek od­dzia­ły­wa­nia mi­kro­sko­po­wych środ­ków che­micz­nych


SJP.pl

Me­zo­som – struk­tu­ra wy­stę­pu­ją­ca w bło­nie ko­mór­ko­wej ko­mó­rek pro­ka­rio­tycz­nych, o nie­poz­na­nej do końca ge­ne­zie i ewen­tu­al­nej funk­cji.

Pier­wszy raz me­zo­so­my zo­sta­ły za­ob­ser­wo­wa­ne w la­tach pięć­dzie­sią­tych i od tego czasu uwa­ża­no je albo za ar­te­fak­ty, bę­dą­ce efek­tem dzia­łań środ­ków che­micz­nych uży­wa­nych do utr­wa­la­nia pre­pa­ra­tów do ana­li­zy mi­kro­sko­po­wej (wg niek­tó­rych badań me­zo­so­my nie wy­stę­pu­ją w or­ga­niz­mach ży­wych), albo przy­pi­sy­wa­no im różne funk­cje, m.in.

Wikipedia


mezostych

utwór wier­szo­wa­ny, w któ­rym środ­ko­we li­te­ry w ko­lej­nych wer­sach skła­da­ją się na słowo lub zda­nie


SJP.pl


mezoterapia

nie­in­wa­zyj­na me­to­da sto­so­wa­na w le­cze­niu roz­ma­i­tych scho­rzeń skóry, np. cel­lu­li­tu, łu­szczy­cy, a także w le­cze­niu i pro­fi­lak­ty­ce ły­sie­nia, po­le­ga­ją­ca na wstrzy­ki­wa­niu w głąb skóry od­po­wied­nich sub­stan­cji lecz­ni­czych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. kos­met. nie­chi­rur­gicz­ny za­bieg me­dycz­ny lub kos­me­tycz­ny po­le­ga­ją­cy na do­star­cze­niu bez­poś­red­nio do skóry wła­ści­wej sub­stan­cji lecz­ni­czych, re­ge­ne­ru­ją­cych lub odżyw­czych;

Wiktionary

Me­zo­te­ra­pia (gr. mesos - "śro­dek", the­ra­pe­ia - "te­ra­pia"), zwana rów­nież in­tra­der­mo­te­ra­pia – dzia­ła­ją­cy miej­sco­wo nie­chi­rur­gicz­ny za­bieg po­le­ga­ją­cy na do­star­cze­niu bez­poś­red­nio do skóry wła­ści­wej sub­stan­cji lecz­ni­czych, re­ge­ne­ru­ją­cych lub odżyw­czych. Me­zo­te­ra­pia jest sku­tecz­ną me­to­dą po­da­wa­nia leków, sub­stan­cji odżyw­czych, wi­ta­min czy kwasu hia­lu­ro­no­we­go. W za­leż­no­ści od po­da­wa­nych sub­stan­cji, me­zo­te­ra­pia speł­nia różne funk­cje - lecz­ni­cze, odżyw­cze i re­ge­ne­ru­ją­ce.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po­pu­lar­ność me­zo­te­ra­pii wy­ni­ka m.in. z faktu, że ku­ra­cja ta szyb­ko przy­no­si za­u­wa­żal­ną po­pra­wę oraz ma bar­dzo ogra­ni­czo­ne efek­ty ubocz­ne.

 (1.1) Me­zo­te­ra­pia be­zi­gło­wa jest za­bie­giem typu „lunch time”, w ni­czym nie wy­klu­cza z życia co­dzien­ne­go.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) intradermoterapia

Wiktionary


mezotermiczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ekol. ce­chu­ją­cy się to­le­ran­cją w sto­sun­ku do śred­nich tem­pe­ra­tu­ry

Wiktionary


mezotonia

typ roz­wo­jo­wy pędów u krze­wów i niek­tó­rych ro­ślin ziel­nych cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się wy­ra­sta­niem pędów bocz­nych z pąków pow­sta­ją­cych w środ­ko­wych par­tiach osi ma­cie­rzy­stych


SJP.pl


mezotopowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ekol. ce­chu­ją­cy się małą to­le­ran­cją w sto­sun­ku do czyn­ni­ków śro­do­wi­ska i wy­stę­pu­ją­cy je­dy­nie w wa­run­kach o śred­nich ilo­ściach da­nych czyn­ni­ków

 (1.2) fiz. zmierz­cho­wy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mezotop

Wiktionary


mezotor

pro­dukt roz­pa­du toru, pro­mie­niot­wór­czy izo­top radu lub ak­ty­nu


SJP.pl


mezotrof

ro­śli­na ma­ją­ca prze­cięt­ne wy­ma­ga­nia co do żyz­no­ści gleby, poś­red­nia mię­dzy oli­go­tro­fem a eu­tro­fem


SJP.pl


mezotroficzny

1. ro­śli­na me­zo­tro­ficz­na - ro­śli­na ma­ją­ca prze­cięt­ne wy­ma­ga­nia co do żyz­no­ści gleby, poś­red­nia mię­dzy oli­go­tro­fem a eu­tro­fem; me­zo­trof;
2. śred­nio za­sob­ny w skład­ni­ki odżyw­cze


SJP.pl


mezotrofit

ro­śli­na przy­sto­so­wa­na do życia w wa­run­kach umiar­ko­wa­ne­go za­o­pa­trze­nia w skład­ni­ki po­kar­mo­we


SJP.pl


mezotron

wcze­śniej­sza nazwa me­zo­nu, cząst­ki ele­men­tar­nej o spi­nie cał­ko­wi­tym i masie spo­czyn­ko­wej poś­red­niej mię­dzy masą elek­tro­nu a pro­to­nu


SJP.pl


mezowo

Me­zo­wo (ka­szub. Mézowò) – wieś ka­szub­ska w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie kar­tu­skim, w gmi­nie Kar­tu­zy. Leży nad je­zio­rem Me­zow­skim w oko­li­cy Kar­tuz. Ob­szar wsi obej­mu­je rów­nież ak­we­ny je­zior Okun­ko­wo i Szczycz­no. Ma sta­tus so­łect­wa.

Wieś nor­ber­ta­nek żu­kow­skich w wo­je­wództ­wie po­mor­skim w II po­ło­wie XVI wieku.

Wikipedia


mezozaur

ko­pal­ny gad wodny, przo­dek ich­tio­za­u­rów, ży­ją­cy w gór­nym kar­bo­nie i dol­nym per­mie


SJP.pl

Me­zo­za­ur – ro­dzaj ży­ją­ce­go w kar­bo­nie i per­mie, około 300 mln lat temu ba­zal­ne­go za­u­rop­sy­da za­li­cza­ne­go do anap­sy­dów. Je­dy­ny znany przed­sta­wi­ciel rzędu Me­so­sa­u­ria.

Wikipedia


mezozoiczny

przy­miot­nik

 (1.1) geol. do­ty­czą­cy me­zo­zo­i­ku, wy­stę­pu­ją­cy, pow­sta­ły w me­zo­zo­i­ku

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛzɔzɔˈjit͡ʃnɨ, AS: mezozoi ̯ičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mezozoik m.

Wiktionary


mezozoik

era ge­o­lo­gicz­na w dzie­jach Ziemi, trwa­ją­ca od około 230 do 65 mi­lio­nów lat temu, dzie­lą­ca się na trias, jurę i kredę; era me­zo­zo­icz­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. jedna z er ge­o­lo­gicz­nych;

Wiktionary

Era me­zo­zo­icz­na, me­zo­zo­ik – era, która roz­po­czę­ła się od wiel­kie­go wy­mie­ra­nia pod ko­niec permu, a skoń­czy­ła za­gła­dą wiel­kich gadów, pod ko­niec kredy (patrz ta­bel­ka), zna­ne­go jako wy­mie­ra­nie kre­do­we. Era me­zo­zo­icz­na trwa­ła o jedną trze­cią kró­cej niż pa­le­o­zo­icz­na, bo tylko 186 mi­lio­nów lat. Dzie­li się ją na trzy okre­sy: trias, jurę i kredę.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ogród szczy­ci się także naj­star­szą w Pol­sce ko­lek­cją sa­gow­ców, czyli ro­ślin­nych di­no­za­u­rów, po­spo­li­tych na ziemi w cza­sach me­zo­zo­i­ku […]

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɛzɔˈzɔjik, AS: mezozoi ̯ik

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mezozoiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) era mezozoiczna

Wiktionary


mezura

zwi­tek per­ga­mi­nu z wer­se­ta­mi Tory, przy­bi­ty do pra­wej stro­ny drzwi Żydów or­to­dok­syj­nych


SJP.pl


mezuza

zwi­tek per­ga­mi­nu z wer­se­ta­mi Pię­ciok­sią­gu, uwa­ża­ny przez żydów za ta­liz­man


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. ozdob­ny wąski po­jem­nik z frag­men­tem Tory wie­sza­ny przez żydów na odrz­wiach domu;

Wiktionary

Me­zu­za ( ‏מזוזה‎, dosł. "odrz­wia, fu­try­na drzwio­wa") – zwi­tek per­ga­mi­nu z na­nie­sio­ny­mi dwoma frag­men­ta­mi Tory (Księ­ga Pow­tó­rzo­ne­go Prawa 6,4–9 i Księ­ga Pow­tó­rzo­ne­go Prawa 11,13–21), umie­szczo­ny w po­jem­ni­ku wy­ko­na­nym z drew­na, me­ta­lu, kości lub szkła, albo w rurce, i za­wie­sza­ny na zew­nętrz­nej pra­wej fra­mu­dze drzwi, w ju­da­iz­mie ma­ją­cy war­tość sym­bo­licz­ną, hi­sto­rycz­ną i re­li­gij­ną.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Abra­ham­ku, pomóż dziad­ko­wi przy­wie­sić me­zu­zę.

Wiktionary


mezyjski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mezją, do­ty­czą­cy Mezji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mezja ż.

Wiktionary


mezytylen

zwią­zek or­ga­nicz­ny; 1,3,5-tri­me­ty­lo­ben­zen


SJP.pl

Me­zy­ty­len, 1,3,5-tri­me­ty­lo­ben­zen, – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy wę­glo­wo­do­rów aro­ma­tycz­nych. Jest tru­ją­cy. Jego izo­me­ra­mi są m.in. kumen (izo­pro­py­lo­ben­zen,) i pse­u­do­ku­men (1,2,4-tri­me­ty­lo­ben­zen).

Otrzy­mu­je się go ze smoły wę­glo­wej lub syn­te­tycz­nie przez po­li­kon­den­sa­cję ace­to­nu lub po­li­me­ry­za­cję pro­py­nu.

Wikipedia


mezzanino

niska kon­dy­gna­cja po­mię­dzy par­te­rem a pier­wszym pię­trem; pół­pię­tro; me­za­nin; an­tre­so­la


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mez­za­ni­no (ar­chi­tek­tu­ra)
  • Mez­za­ni­no (miej­sco­wość) we Wło­szech

Wikipedia


mezzo

w zło­że­niach mu­zycz­nych: pół, śred­nio, umiar­ko­wa­nie


SJP.pl

Mezzo – fran­cu­ski kanał te­le­wi­zyj­ny na­da­ją­cy mu­zy­kę kla­sycz­ną i jazz. Jego pro­gra­my mają formę za­rów­no krót­kich kli­pów, jak i np. peł­nych przed­sta­wień ope­ro­wych. Współ­wła­ści­cie­lem ka­na­łu jest fran­cu­ska te­le­wiz­ja pu­blicz­na. W la­tach 1992–1998 nosił nazwę Fran­ce Su­per­vi­sion, a w 2001 roku wchło­nął kanał Muz­zik. Od roku 2010 funk­cjo­nu­je także kanał Mezzo Live HD z kon­cer­ta­mi i spek­ta­kle na żywo w ja­ko­ści HD z naj­więk­szych scen li­rycz­nych, fe­sti­wa­li kla­sycz­nych i jaz­zo­wych oraz kon­cer­tów z ca­łe­go świa­ta.

Wikipedia


mezzoforte

mu­zycz­ne okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: śred­nio gło­śno


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mezzo forte (wł. „śred­nio gło­śno”) – w ter­mi­no­lo­gii mu­zycz­nej, nie­zbyt sil­nie, zob. dy­na­mi­ka (mu­zy­ka)
  • Mezzo Forte – anime OVA z 2001 roku, reż. Ya­su­o­mi Umet­su
  • Mez­zo­for­te – is­landz­ki ze­spół mu­zycz­ny
  • Mez­zo­for­te – pol­ski ze­spół mu­zycz­ny

Wikipedia


mezzopiano

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze - śred­nio cicho


SJP.pl


mezzosopran

[czy­taj: mec­co­so­pran albo me­co­so­pran] głos ko­bie­cy o skali poś­red­niej mię­dzy so­pra­nem a altem


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) muz. głos żeń­ski lub chło­pię­cy po­mię­dzy so­pra­nem a altem

 (1.2) pot. osoba z takim gło­sem

Wiktionary

Mez­zo­so­pran – głos żeń­ski po­mię­dzy so­pra­nem i altem, czę­ścio­wo obej­mu­ją­cy skalę obu po­przed­nich, lecz o od­mien­nej od nich bar­wie. Wy­róż­nia się trzy ro­dza­je:

Głos ko­lo­ra­tu­ro­wy cha­rak­te­ry­zu­je się dużą bie­gło­ścią tech­nicz­ną, jest lekki i ruch­li­wy.

Głos li­rycz­ny jest mniej ruch­li­wy i ciem­niej­szy, niż po­przed­ni, de­li­kat­ny i cie­pły.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Da­nu­ta gra na skrzyp­cach i śpie­wa pię­knym mez­zo­so­pra­nem.

 (1.2) Pro­fe­sor po­dzi­wiał słyn­ną arię mez­zo­so­pra­nu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mezzosopranista mos., mezzosopranistka

 przym. mezzosopranowy

Wiktionary


mezzosopranista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) muz. chło­piec, fal­se­ci­sta lub ka­strat, który śpie­wa mez­zo­so­pra­nem

 (1.2) muz. muzyk, który gra na in­stru­men­cie wy­da­ją­cym dźwię­ki zbli­żo­ne do mez­zo­so­pra­nu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Trud­no zna­leźć mez­zo­so­pra­ni­stę, bo tak wy­so­kim gło­sem śpie­wa­ją głów­nie ko­bie­ty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mezzosopran mos.

:: fż. mezzosopranistka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mezzosopran

Wiktionary


mezzosopranistka

[czy­taj: mec­co­so­pra­nist­ka lub me­co­so­pra­nist­ka] ko­bie­ta śpie­wa­ją­ca mez­zo­so­pra­nem; mez­zo­so­pran


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta, która śpie­wa mez­zo­so­pra­nem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Głos tej mez­zo­so­pra­nist­ki obej­mu­je czte­ry ok­ta­wy!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mezzosopran, mezzosopranista

 przym. mezzosopranowy

Wiktionary


mezzosopranowy

przy­miot­nik od: mez­zo­so­pran


SJP.pl


mezzotinta

mez­zo­tyn­ta;
1. ro­dzaj tech­ni­ki gra­ficz­nej,
2. od­bit­ka uzy­ska­na tą tech­ni­ką


SJP.pl

Mez­zo­tin­ta ("sztu­ka czar­na", fr. "manière noire", wł. "mez­zo­tin­to" – pół­ton) – tech­ni­ka druku wklę­słe­go na­le­żą­ca do tech­nik su­chych, czyli nie­wy­ma­ga­ją­cych tra­wie­nia. Tech­ni­ka mez­zo­tin­ty, głów­nie w An­glii, roz­wi­nę­ła się na prze­ło­mie XVIII i XIX wieku. Stwa­rza­ła niez­wy­kłe moż­li­wo­ści od­da­wa­nia wa­lo­rów obra­zu w spo­sób ma­lar­ski, mięk­ki oraz to­no­wy.

Wikipedia


mezzotinto

[czy­taj: meccoTINto] tech­ni­ka mie­dzio­ryt­ni­cza po­le­ga­ją­ca na ope­ro­wa­niu pla­ma­mi, a nie kre­ska­mi cią­gły­mi, po­pu­lar­na w XVII wieku


SJP.pl


mezzotintograwiura

1. tech­ni­ka druku wklę­słe­go z uży­ciem fo­to­che­micz­nie przy­go­to­wa­nych form; he­lio­gra­wiu­ra, fo­to­gra­wiu­ra, świa­tło­druk;
2. od­bit­ka pow­sta­ła przy uży­ciu tej tech­ni­ki


SJP.pl


mezzotynta

mez­zo­tin­ta;
1. ro­dzaj tech­ni­ki gra­ficz­nej,
2. od­bit­ka uzy­ska­na tą tech­ni­ką


SJP.pl


mełamed

na­u­czy­ciel w che­de­rze (ele­men­tar­nej re­li­gij­nej szko­le ży­dow­skiej)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) na­u­czy­ciel dzie­ci w che­de­rze;

Wiktionary

Me­ła­med ( ‏מלמד‎ "me­la­med", ‏מְלַמֵּד‎ "me­la­med") – na­u­czy­ciel w che­de­rze, nie­rzad­ko także jego wła­ści­ciel. In­sty­tu­cja me­ła­me­da roz­po­wszech­nio­na była zwła­szcza wśród Żydów Eu­ro­py Wschod­niej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mɛˈwãmɛt, AS: meu̯ãmet

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) melamed, mełammed

Wiktionary


mełchów

Meł­chów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie czę­sto­chow­skim, w gmi­nie Lelów.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa czę­sto­chow­skie­go.

Wikipedia


mełgiew

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Meł­giew – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie świd­nic­kim, w gmi­nie Meł­giew.

Wieś szla­chec­ka po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie lu­bel­skim wo­je­wództ­wa lu­bel­skie­go. W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Meł­giew. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do ów­czes­ne­go wo­je­wództ­wa lu­bel­skie­go.

Wikipedia


mełgiewski

przy­miot­nik od: Meł­giew


SJP.pl


mełnik

buł­gar­skie czer­wo­ne wino o wy­so­kiej ja­ko­ści; mel­nik


SJP.pl


mełno

1. nazwa kilku wsi w Pol­sce;
2. je­zio­ro w Pol­sce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mełno – wieś w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie brod­nic­kim, w gmi­nie Świe­dzieb­nia
  • Mełno – wieś w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie gru­dziądz­kim, w gmi­nie Gruta
  • Mełno – je­zio­ro w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie gru­dziądz­kim, w gmi­nie Gruta, le­żą­ce na te­re­nie Po­je­zie­rza Cheł­miń­skie­go
  • Mełno – sta­cja ko­le­jo­wa w Meł­nie, w gmi­nie Gruta, w po­wie­cie gru­dziądz­kim, w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim

Wikipedia


mełpin

Meł­pin (pol. hist. "Mał­pi­no") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie śrem­skim, w gmi­nie Dolsk.

Wikipedia


meński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Menem, do­ty­czą­cy Menu (rzeką w Niem­czech)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Men mrz.

 przym. nadmeński

Wiktionary


mf

skrót od: Mi­ni­ster­stwo Fi­nan­sów (czy­ta­ny jako całe, od­mien­ne wy­ra­że­nie)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) = adm. Mi­ni­ster­stwo Fi­nan­sów

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ni­ster­stwo Fi­nan­sów
  • fale śred­nie (ang. me­dium fre­qu­en­cy)
  • od ang. Motor Ferry – prom mo­to­ro­wy (zo­bacz też skró­tow­ce przed imio­na­mi stat­ków)
  • Mas­sey Fer­gu­son – przed­się­bior­stwo pro­du­ku­ją­ce ma­szy­ny rol­ni­cze

Wikipedia


mfw

[czy­taj: em ef wu] skrót od: Mię­dzy­na­ro­do­wy Fun­dusz Wa­lu­to­wy


SJP.pl

skró­to­wiec, rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) = ekon. polit. Mię­dzy­na­ro­do­wy Fun­dusz Wa­lu­to­wy;

 (1.2) = techn. mor­ska farma wia­tro­wa;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mię­dzy­na­ro­do­wy Fun­dusz Wa­lu­to­wy
  • mor­ska farma wia­tro­wa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Cła owszem, ale tylko w jedną stro­nę, Bank Świa­to­wy i MFW, tak, to po­ży­tecz­ne in­sty­tu­cje, gdy ro­zda­ją pie­nią­dze, ale prze­cież nie mogą nam dyk­to­wać swo­ich wa­run­ków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɛ̃m‿ɛv‿ˈːu, AS: ẽm‿e•‿vu

Wiktionary


mg

mi­li­gram


SJP.pl

skró­to­wiec

 (1.1) = Mistrz Gry

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Ma­gnez (Mg) – pier­wia­stek che­micz­ny
  • mi­li­gram (mg) – jedna ty­sięcz­na grama (0,001 g)
  • Me­ga­gram (Mg) – mi­lion gra­mów (1000000 g)
  • Mistrz Gry (MG) – osoba pro­wa­dzą­ca grę RPG
  • Mi­ni­ster­stwo Go­spo­dar­ki
  • Medal for Gal­lan­try – au­stra­lij­skie odz­na­cze­nie woj­sko­we
  • MG Cars – bry­tyj­ski pro­du­cent sa­mo­cho­dów dzia­ła­ją­cy w la­tach 1924–2006.
  • MG Motor – bry­tyj­sko-chiń­ski pro­du­cent sa­mo­cho­dów dzia­ła­ją­cy od 2006 roku.

Wikipedia


mgielny

1. → mgła; mgło­wy (rzad­ko);
2. bar­dzo nie­wy­raź­ny;
3. ma­ją­cy de­li­kat­ny od­cień


SJP.pl


mgiełka

1. zdrob­nie­nie od: mgła;
2. kos­me­tyk w spra­yu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od mgła

 (1.2) kos­met. kos­me­tyk słu­żą­cy do spry­ski­wa­nia ciała lub wło­sów

Wiktionary

Mgieł­ka – spek­takl Te­a­tru Te­le­wiz­ji w re­ży­se­rii Ju­liu­sza Ja­nic­kie­go z 1986 na pod­sta­wie opo­wia­da­nia Jó­ze­fa Hena pod tym samym ty­tu­łem.

Pre­mie­ro­wa emi­sja te­le­wi­zyj­na od­by­ła się w po­nie­dzia­łek 8 wrze­śnia 1986

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲɟɛwka, AS: mʹǵeu̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mgła ż., mglistość ż., zamglenie n., mgławica ż.

 przym. mglisty, mgłowy

 czas. zamglić

Wiktionary


mgiełkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy mgieł­kę, po­dob­ny do mgieł­ki


SJP.pl


mglistozielony

nie­in­ten­syw­nie zie­lo­ny; jas­no­zie­lo­ny, bla­do­zie­lo­ny, mdło­zie­lo­ny, zie­lo­na­wy, zie­lon­ka­wy


SJP.pl


mglistość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wła­ści­wość tego, co jest pełne mgły

 (1.2) wła­ści­wość tego, co jest nie­jas­ne, nie­pre­cy­zyj­ne, nie­jed­noz­nacz­ne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mgła ż., mgiełka ż., mgławica ż.

 przym. mglisty

 przysł. mgliście

Wiktionary


mglistszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: mgli­sty


SJP.pl


mglisty

zam­glo­ny;
1. pełen mgły;
2. wi­dzia­ny jak za mgłą; nie­wy­raź­ny;
3. nie­kon­kret­ny lub mało zro­zu­mia­ły; nie­jas­ny, nie­pew­ny, nie­wy­raź­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) pełen mgły

 (1.2) przen. wi­dzia­ny jak przez mgłę, za mgłą; nie­wy­raź­ny

 (1.3) przen. mało kon­kret­ny, nie­spre­cy­zo­wa­ny lub mało zro­zu­mia­ły

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Suche jak kość twa­rze nie­wy­raź­nie bie­la­ły w sza­rów­ce, wi­sia­ły w mgli­stym po­wie­trzu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmɡlʲistɨ, AS: mglʹisty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mgła ż., mgiełka ż., mglistość ż., mgławica ż.

 przym. mgławy, zamglony

 przysł. mglisto, mgliście

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mgławy, omglony, przymglony, zamglony

 (1.2) niewyraźny, nieostry

 (1.3) niekonkretny

Wiktionary


mgliwy

mgli­sty; przy­po­mi­na­ją­cy mgłę


SJP.pl


mglić

po­kry­wać mgłą; tra­cić wy­ra­zi­stość


SJP.pl


mgliście

przy­słó­wek

 (1.1) me­te­o­rol. z obec­no­ścią mgły

 (1.2) przen. nie­jas­no

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prze­waż­nie o tej porze roku jest mgli­ście i dżdży­ście, tym razem jed­nak na­tu­ra oka­za­ła się być ła­ska­wa i za oknem mamy iście let­nią aurę.

 (1.2) Był mgli­ście świa­dom tego, że na­gra­nie ma dal­szą część, że do­cho­dzi do ogrom­nej ek­sploz­ji i w barze roz­le­ga­ją się wi­wa­ty – wi­wa­ty, które pew­nie do­pro­wa­dzi­ły­by do śmier­ci wszyst­kich obec­nych, gdyby tylko w za­się­gu słu­chu zna­leź­li się jacyś im­pe­rial­ni – ale tak na­praw­dę już nie zwra­cał na nie uwagi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mgławica ż., mgła ż., mglistość ż.

 przym. mglisty, zamglony

Wiktionary


mgliściej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ków: mgli­ście, mgli­sto


SJP.pl


mgm

[czy­taj: em-gie-EM] skrót od:
1. Metro-Gold­wyn-Mayer - wyt­wór­nia fil­mo­wa w USA;
2. Mi­ni­ster­stwo Go­spo­dar­ki Mor­skiej


SJP.pl


mgnienie

1. krót­ki od­ci­nek czasu; mo­ment, chwi­la, chwil­ka;
2. nagłe, krót­kotr­wa­łe po­ja­wie­nie się cze­goś; prze­błysk


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) książk. bar­dzo krót­ki od­ci­nek czasu

 (1.2) krót­ki błysk świa­tła

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲɟɲɛ̇̃ɲɛ, AS: mʹǵńė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. migać ndk., daw. mgnąć, daw. mżeć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chwila, moment

 (1.2) przebłysk

Wiktionary


mgops

skró­to­wiec

 (1.1) = Miej­sko-Gmin­ny Oś­ro­dek Po­mo­cy Spo­łecz­nej

Wiktionary


mgowo

Mgowo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie wą­brze­skim, w gmi­nie Płuż­ni­ca.

Obec­nie (III 2011 r.) wieś liczy 482 miesz­kań­ców, znaj­du­je się w niej 18 bu­dyn­ków miesz­kal­nych. Mie­ści się w niej uję­cie wody pit­nej, która jest roz­pro­wa­dza­na po całej gmi­nie Płuż­ni­ca oraz gmi­nach są­sia­du­ją­cych.

Wikipedia


mgr

skrót od: ma­gi­ster (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


SJP.pl

skrót

 (1.1) = eduk. ma­gi­ster

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Re­fe­rat wy­gło­sił mgr Jan Ko­wal­ski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: maˈɟistɛr, AS: maǵister

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. magister m., magisterka ż.

 przym. magisterski

Wiktionary


mgła

1. za­wie­si­na ma­lut­kich kro­pe­lek wody wy­stę­pu­ją­ca w przy­ziem­nej war­stwie po­wie­trza;
2. coś przej­rzy­ste­go, zwiew­ne­go (np. para, cien­ka tka­ni­na); obłok;
3. coś nie­jas­ne­go, nie­wy­raź­ne­go; pom­ro­ka;
4. ro­dzaj ukła­du ko­lo­i­do­we­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) za­wie­si­na mi­kro­sko­pij­nych kro­pe­lek wody uno­szą­ca się nisko nad zie­mią w po­sta­ci obło­ku utrud­nia­ją­ce­go wi­docz­ność;

 (1.2) coś przej­rzy­ste­go, lek­kie­go, zwiew­ne­go

 (1.3) to, co po­wo­du­je, że obraz cze­goś staje się nie­wy­raź­ny

 (1.4) układ ko­lo­i­do­wy zło­żo­ny z bar­dzo drob­nych kro­pe­lek cie­czy roz­pro­szo­nych w gazie

Wiktionary

Mgła – na­tu­ral­ny, wi­docz­ny ae­ro­zol skła­da­ją­cy się z drob­nych kro­pe­lek wody lub krysz­tał­ków lodu za­wie­szo­nych w po­wie­trzu w po­bli­żu po­wierzch­ni Ziemi, które po­wo­du­je w przy­ziem­nej war­stwie po­wie­trza zmniej­sze­nie wi­dzial­no­ści po­ni­żej 1000 m. Gdy wi­dzial­ność wy­no­si od 1000 do 2000 m mówi się po­tocz­nie, że jest mgli­sto. Gdy wi­dzial­ność wy­no­si ponad 2000 m, zja­wi­sko na­zy­wa się zam­gle­niem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po­ran­na mgła znacz­nie utrud­nia wi­docz­ność na dro­dze.

 (1.3) Widzę stąd do­sko­na­le, już nie przez mgłę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɡwa, AS: mgu̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mgławica ż., zamglenie n.

:: zdrobn. mgiełka ż.

 czas. zamglić dk.

 przym. mgielny, mgłowy, mgławicowy, zamglony, mglisty

 przysł. mgliście

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) opar, para; symbol. ≡

Wiktionary


mgławica

1. sku­pi­sko gazu i pyłu wew­nątrz ga­lak­tyk, bę­dą­ce za­gę­szcze­niem ma­te­rii mię­dzyg­wiezd­nej lub otocz­ką gwia­zdy, wi­docz­ne dzię­ki od­bi­ciu świa­tła gwiazd po­ło­żo­nych w po­bli­żu;
2. w prze­no­śni: coś nie­jas­ne­go, bez wy­raź­nych kształ­tów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) astr. obłok gazu i pyłu mię­dzyg­wia­zdo­we­go;

 (1.2) coś zwiew­ne­go, przy­po­mi­na­ją­ce­go mgłę; sku­pi­sko ta­kie­go cze­goś

 (1.3) coś nie­jas­ne­go, nie­wy­raź­ne­go, o nie­o­kre­ślo­nym kształ­cie

Wiktionary

Mgła­wi­ca – zgru­po­wa­nie obło­ku gazu i pyłu mię­dzyg­wia­zdo­we­go lub bar­dzo roz­le­gła otocz­ka gwia­zdy wi­docz­ne w sfe­rze nie­bie­skiej jako ciem­na mgieł­ka lub świet­li­sty obło­czek.

W prze­strze­ni kos­micz­nej licz­ne są nie­wi­docz­ne obło­ki gazu, moż­li­we do wy­kry­cia tylko dzię­ki ana­li­zie ich widma w nie­wi­dzial­nych dla oka za­kre­sach. Oś­ro­dek mię­dzyg­wia­zdo­wy gro­ma­dzi się w spi­ral­nych ra­mio­nach ga­lak­tyk i jest w cią­głym ruchu. Jego two­rzy­wo sta­no­wią w 99% wodór i hel, zaś resz­ta to inne gazy oraz pył.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Strze­lec za­wie­ra wiele gro­mad gwiazd i mgła­wic.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mɡwaˈvʲit͡sa, AS: mgu̯avʹica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mgła ż., mgiełka ż., mglistość ż., zamglenie n.

 czas. zamglić dk.

 przym. mglisty, mgłowy, mgielny, mgławicowy

 przysł. mgliście

Wiktionary


mgławicowy

przy­miot­nik od: mgła­wi­ca


SJP.pl


mgławisko

po­e­tyc­kie okre­śle­nie mgła­wi­cy


SJP.pl


mgławy

1. nieco zam­glo­ny; mgli­sty;
2. nie­zu­peł­nie zro­zu­mia­ły, mało wy­ra­zi­sty; męt­na­wy, mgli­sty


SJP.pl


mgłowy

→ mgła (rzad­ko); mgiel­ny


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mgłą, do­ty­czą­cy mgły

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mgławica ż., mgiełka ż., mgła ż.

 przym. zamglony

Wiktionary


mhd

skrót od:
1. Miej­ski Han­del De­ta­licz­ny;
2. ma­gne­to­hy­dro­dy­na­mi­ka


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • MHD – ma­gne­to­hy­dro­dy­na­mi­ka
  • MHD – napęd ma­gne­to­hy­dro­dy­na­micz­ny okrę­tów pod­wod­nych
  • MHD – Miej­ski Han­del De­ta­licz­ny
  • MHD – fran­cu­ski raper

Wikipedia


mhd-owiec

pra­cow­nik MHD (Miej­skie­go Hand­lu De­ta­licz­ne­go); em­ha­do­wiec


SJP.pl


mhd-owski

→ MHD (Miej­ski Han­del De­ta­licz­ny); em­ha­dow­ski


SJP.pl


mhk

skró­to­wiec, rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) = Mu­ze­um Hi­sto­rycz­ne Mia­sta Kra­ko­wa;

 (1.2) = Mu­ze­um Hi­sto­rii Ka­to­wic;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od paź­dzier­ni­ka dwa od­dzia­ły MHK i MNK łączy nie tylko są­siedzt­wo w jed­nym bu­dyn­ku, ale rów­nież po­ro­zu­mie­nie o sprze­da­ży wspól­nych bi­le­tów.

Wiktionary


mhm

po­tocz­nie:
1. wy­krzy­knik wy­ra­ża­ją­cy od­po­wiedź twier­dzą­cą na po­sta­wio­ne py­ta­nie; tak, no, uhm;
2. wy­krzy­knik wy­ra­ża­ją­cy za­my­śle­nie, zwle­ka­nie z od­po­wie­dzią, np.: Mmm, a może pój­dzie­my do kina?; hm, mmm


SJP.pl

wy­krzy­knik

 (1.1) …oz­na­cza­ją­cy przy­ta­knię­cie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: m̩ˈxm̩, AS: mχm

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tak, pot. no, nom

Wiktionary


mho

jed­nost­ka prze­wod­no­ści prze­wod­ni­ka elek­trycz­ne­go, od­wrot­ność oma (ohma); sie­mens; si­mens


SJP.pl


mhz

mi­li­herc


SJP.pl


mi

1. mu­zy­ka: trze­cia z sylab sol­mi­za­cyj­nych;
2. jedna z liter al­fa­be­tu grec­kie­go; my


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) muz. nazwa sol­mi­za­cyj­na jed­ne­go z dźwię­ków;

 (1.2) jedna z nazw dwu­na­stej li­te­ry al­fa­be­tu grec­kie­go;

forma za­im­ka.

 (2.1) forma nie­ak­cen­to­wa­na C. lp. od: ja

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mî – wa­loń­ska nazwa miej­sco­wo­ści My
  • mi – nazwa sol­mi­za­cyj­na dźwię­ku mu­zycz­ne­go E
  • Mi – si­glum bi­blij­ne Księ­gi Mi­che­a­sza
  • mi – grec­ka li­te­ra μ
  • Mi – trzy­dzie­sty drugi znak ja­poń­skich sy­la­ba­riu­szy hi­ra­ga­na (み) i ka­ta­ka­na (ミ)
  • MI – „Mi­li­tia Im­ma­cu­la­tae”, Ry­cer­stwo Nie­po­ka­la­nej
  • MI – skrót za­kon­ny ojców Ka­mi­lia­nów w Pol­sce
  • MI – skrót Mi­ni­ster­stwa In­fra­struk­tu­ry
  • Mi – sztan­da­ro­wa linia smart­fo­nów pro­du­ko­wa­na przez firmę Xia­o­mi
  • kil­ka­na­ście róż­nych śmi­głow­ców Mo­skiew­skiej Fa­bry­ki Śmi­głow­ców

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲi, AS: mʹi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) E

 (1.2) my

 (2.1) mnie

Wiktionary


mia

[czy­taj: MIja] śro­do­wi­sko­wo: bu­li­mia; Mia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) an­glo­sa­skie imię żeń­skie

 (1.2) nie­miec­ka i skan­dy­naw­ska forma imie­nia Maria

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • M.I.A. – bry­tyj­ska wo­ka­list­ka po­cho­dze­nia ta­mil­skie­go
  • Min­ne­a­po­lis In­sti­tu­te of Arts (w skró­cie: MIA) – mu­ze­um w Min­ne­a­po­lis (USA)
  • Port lot­ni­czy Miami

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W mięk­kim bla­sku po­chod­ni Mia ga­pi­ła się na kre­mo­we pia­ni­no, przy któ­rym sie­dział Quin.

Wiktionary


mialgia

1. ból mię­śnio­wy; mię­śnio­ból;
2. mial­gia epi­de­micz­na - cho­ro­ba wi­ru­so­wa ob­ja­wia­ją­ca się bó­la­mi mię­śni i go­rącz­ką, mo­gą­ca do­pro­wa­dzić do wi­ru­so­we­go za­pa­le­nia opon móz­go­wych; cho­ro­ba born­holm­ska, dia­bel­ska grypa


SJP.pl

Mial­gia, ina­czej mię­śnio­ból lub ból mię­śnio­wy to objaw cho­ro­bo­wy po­le­ga­ją­cy na ostrym lub przew­le­kłym bólu, który od­czu­wa­ny jest miej­sco­wo lub w spo­sób uo­gól­nio­ny. Mię­śnio­ból może mieć wiele przy­czyn, i nie­kie­dy może wska­zy­wać na cho­ro­bę ukła­du ner­wo­we­go, in­fek­cję lub cho­ro­bę ogól­no­u­stro­jo­wą.

Wikipedia


miami

[czy­taj: ma­ja­mi] mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. język In­dian z ple­mię­e­mie­nia Miami

Wiktionary

– mia­sto na wy­brze­żu Oce­a­nu At­lan­tyc­kie­go, w po­łud­nio­wo-wschod­niej Flo­ry­dzie, w Sta­nach Zjed­no­czo­nych. Sie­dzi­ba hrab­stwa Miami-Dade. Samo mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­ne za­miesz­ki­wa­ne jest przez 442 241 osoby, ze­spół miej­ski liczy 6 212 000 miesz­kań­ców, na­to­miast sta­ty­stycz­ny ob­szar me­tro­po­li­tal­ny Miami liczy 6 138 333 miesz­kań­ców.

Wikipedia


miano

nazwa, tytuł


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) okre­śle­nie, nazwa, tytuł

 (1.2) mi­kro­biol. cał­ko­wi­ta ilość czą­stek (funk­cjo­nal­nych i de­fek­tyw­nych) na jed­nost­kę ob­ję­to­ści za­wie­si­ny (np. bak­te­rii lub bak­te­rio­fa­gów)

 (1.3) gw-pl|Górny Śląsk. imię

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) daw. ims. przym. bier­ny od: mieć

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • miano rozt­wo­ru
  • miano mi­kro­or­ga­niz­mów
  • miano su­ro­wi­cy
  • rozt­wór mia­no­wa­ny

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Je­szcze filmu nie zmon­to­wa­no, a już za­czę­to okre­ślać go mia­nem kul­to­we­go.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjãnɔ, AS: mʹi ̯ãno

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. imiennik mos., mianownik mrz., mianowaniec mos.

 czas. mianować ndk.

Wiktionary


mianocice

Mia­no­ci­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie mie­chow­skim, w gmi­nie Książ Wiel­ki.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.

Wikipedia


mianowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mia­no­wać.

Wiktionary

Mia­no­wa­nie – pod­sta­wa na­wią­za­nia sto­sun­ku pracy, odręb­na od umowy o pracę, po­wo­du­ją­ca pow­sta­nie sto­sun­ku służ­bo­we­go wraz z do­rę­cze­niem oso­bie mia­no­wa­nej aktu no­mi­na­cyj­ne­go przez wła­ści­wy organ.

Sto­su­nek pracy na pod­sta­wie mia­no­wa­nia pow­sta­je m.in. z na­u­czy­cie­la­mi aka­de­mic­ki­mi, sę­dzia­mi i urzęd­ni­ka­mi służ­by cy­wil­nej. W przesz­ło­ści do­ty­czył rów­nież niek­tó­rych pra­cow­ni­ków sa­mo­rzą­do­wych

Wikipedia

Powiązane:

 czas. mianować

 rzecz. mianowaniec mos.

Wiktionary


mianowaniec

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. pejor. ktoś, kto zo­stał od­gór­nie mia­no­wa­ny na ja­kieś sta­no­wi­sko z po­wo­dów in­nych niż me­ry­to­rycz­ne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ad­mi­ni­stro­wa­nie pań­stwem jest sztu­ką o wiele trud­niej­szą i bar­dziej skom­pli­ko­wa­ną niż szpie­go­wa­nie czy prze­śla­do­wa­nie prze­ciw­ni­ków po­li­tycz­nych: prze­cież ci nowi mia­no­wań­cy nie dy­spo­nu­ją wie­dzą eko­no­micz­ną ani nie mają po­ję­cia o pro­ble­mach spo­łecz­nych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjãnɔˈvãɲɛt͡s, AS: mʹi ̯ãnovãńec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mianowanie n., mianownik m., miano n.

 czas. mianować ndk.

 przym. mianownikowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przyniesiony w teczce

Wiktionary


mianować

1. książ­ko­wo: nadać, na­da­wać komuś jakiś tytuł;
2. ofi­cjal­nie: po­wie­rzać, po­wie­rzyć komuś jakąś funk­cją; no­mi­no­wać;
3. mia­no­wać się:
a) książ­ko­wo: nadać, na­da­wać sobie jakąś nazwę lub okre­śle­nie;
b) nadać, na­da­wać sobie jakiś tytuł


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) po­wo­ły­wać na sta­no­wi­sko

 (1.2) na­da­wać tytuł lub god­ność

 (1.3) okre­ślać nazwą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie­daw­no zo­stał mia­no­wa­ny pre­ze­sem.

 (1.2) Za­rząd to­wa­rzy­stwa mia­nu­je Pana ho­no­ro­wym ku­sto­szem zbio­rów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mianowanie n., mianownik m., miano n., mianowaniec m.

 przym. mianownikowy

 partyk. mianowicie

 przysł. mianowicie

Wiktionary


mianowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mia­no­wi­ce – wieś w woj. po­mor­skim, w pow. słup­skim, w gmi­nie Dam­ni­ca
  • Mia­no­wi­ce – osada w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. kę­piń­skim, w gmi­nie Kępno
  • Mia­no­wi­ce – wieś w re­jo­nie so­kal­skim ob­wo­du lwow­skie­go

Wikipedia


mianowicie

spój­nik wpro­wa­dza­ją­cy ko­men­tarz lub wy­li­cze­nie uzu­peł­nia­ją­ce po­prze­dza­ją­cą część zda­nia; czyli, to jest


SJP.pl

spój­nik

 (1.1) służy wpro­wa­dze­niu do uszcze­gó­łow­nie­nia wcze­śniej­szej wy­po­wie­dzi

 (1.2) służy wpro­wa­dze­niu wy­li­cze­nia

przy­słó­wek

 (2.1) daw. po naz­wi­sku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ten plan ma istot­ną wadę, mia­no­wi­cie za­kła­da bar­dzo duże kosz­ty.

 (1.2) Od­wie­dzi­łem wszyst­kie pań­stwa są­sia­du­ją­ce z Pol­ską, mia­no­wi­cie Niem­cy, Cze­chy, Sło­wa­cję, Ukra­i­nę, Bia­ło­ruś, Litwę i Rosję.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjãnɔˈvʲit͡ɕɛ, AS: mʹi ̯ãnovʹiće

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mianować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) czyli, to jest, to znaczy, innymi słowy

Wiktionary


mianowiny

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) stpol. imie­ni­ny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjãnɔˈvʲĩnɨ, AS: mʹi ̯ãnovʹĩny

Wiktionary


mianownictwo

ogół nazw i ter­mi­nów sto­so­wa­nych w ja­kiejś dzie­dzi­nie


SJP.pl


mianownik

1. w ję­zy­koz­naw­stwie: pier­wszy przy­pa­dek w pol­skiej de­kli­na­cji, od­po­wia­da­ją­cy na py­ta­nia: kto? co?, któ­re­go pod­sta­wo­wą funk­cją w zda­niu jest funk­cja pod­mio­tu; no­mi­na­ti­wus, no­mi­na­ti­vus, no­mi­na­tyw;
2. w ję­zy­koz­naw­stwie: forma wy­ra­zo­wa tego przy­pad­ka; no­mi­na­ti­wus, no­mi­na­ti­vus, no­mi­na­tyw;
3. w ma­te­ma­ty­ce: licz­ba znaj­du­ją­ca się pod kre­ską ułam­ko­wą w za­pi­sie ułam­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. gram. pier­wszy przy­pa­dek de­kli­na­cji, który od­po­wia­da na py­ta­nia: kto? co?;

 (1.2) mat. w wy­ra­że­niu ułam­ko­wym: część tego wy­ra­że­nia umie­szczo­na pod kre­ską ułam­ko­wą;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mia­now­nik (ma­te­ma­ty­ka)
  • mia­now­nik (przy­pa­dek)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mia­now­nik jest formą wy­ra­zu po­da­wa­ną w słow­ni­kach.

 (1.2) W ma­te­ma­ty­ce mia­now­nik musi być różny od zera.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjãˈnɔvʲɲik, AS: mʹi ̯ãnovʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miano n., imię n., mianowaniec mos.

 czas. mianować

 przym. mianownikowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nominatiwus, nominativus, nominatyw

 (1.2) dzielnik

Wiktionary


mianownikowy

→ mia­now­nik


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) gram. zwią­za­ny z mia­now­ni­kiem, do­ty­czą­cy mia­now­ni­ka

Wiktionary

Patrz:

mianownik

Powiązane:

 rzecz. mianownik mrz., mianowaniec mos.

 czas. mianować

Wiktionary


mianowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mia­no­wo – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. ostrow­skim, w gmi­nie An­drze­je­wo
  • Mia­no­wo – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. żu­ro­miń­skim, w gmi­nie Kucz­bork-Osada

Wikipedia


mianowski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Hen­ryk Mia­now­ski (1882-1955) − pol­ski po­li­tyk
  • Ja­ro­sław Mia­now­ski (1966-2009) − pol­ski mu­zy­ko­log
  • Jerzy Mia­now­ski (1949-2019) − dzien­ni­karz
  • Józef Mia­now­ski (1804-1879) − pol­ski le­karz i dzia­łacz spo­łecz­ny
  • Lu­cjan Mia­now­ski (1933-2009) − pol­ski ma­larz i gra­fik

Wikipedia


mianów

Mia­nów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie pa­bia­nic­kim, w gmi­nie Lu­to­miersk.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sie­radz­kie­go.

Pier­wsza pi­sa­na wzmian­ka o wsi po­cho­dzi z 1176, kiedy to Ka­zi­mierz Spra­wied­li­wy miał prze­ka­zać na pra­wie średz­kim Mia­nów, a także kilka in­nych wsi, cy­ster­som z Su­le­jo­wa.

Wikipedia


miao

Miao (Mia­o­si), Meo, nazwa włas­na – Hmong (Hmon­go­wie) – grupa et­nicz­na w Azji Wschod­niej: w Chi­nach (苗, Miáo), Mjan­mie (mun lu-myo), Taj­lan­dii (แม้ว, Maew), Wiet­na­mie (Mèo, H’Mông) i La­o­sie.

W Chi­nach, w któ­rych po­łud­nio­wej czę­ści miesz­ka więk­szość (ok. 8 mln) Miao, są uwa­ża­ni za jedną z 55 mniej­szo­ści et­nicz­nych. Za­miesz­ku­ją głów­nie pro­win­cje Ku­ej­czou, Hunan, Jun­nan, Sy­czu­an, Ku­ang­si, Haj­nan, Gu­ang­dong oraz Hubei.

Wikipedia


miaoska

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. przed­sta­wi­ciel­ka grupy et­nicz­nej za­miesz­ku­ją­cej po­łud­nio­wo-wschod­nią Azję;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. Miaos mos.

 przym. miaoski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Hmongijka

Wiktionary


miara

wiel­kość przy­ję­ta za jed­nost­kę po­rów­naw­czą przy po­mia­rach wiel­ko­ści fi­zycz­nych tego sa­me­go ro­dza­ju


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) roz­miar

 (1.2) wiel­kość lub po­dział­ka słu­żą­ca do po­rów­na­nia lub po­mia­ru

 (1.3) me­to­da sza­co­wa­nia lub po­mia­ru

 (1.4) przy­rząd po­mia­ro­wy, szcze­gól­nie dłu­go­ści

 (1.5) od­mie­rzo­na ilość

 (1.6) kry­te­rium, wyz­nacz­nik, źró­dło sądów

 (1.7) daw. umiar; stpol. miarą → w miarę

 (1.8) mat. ro­dzaj funk­cji umoż­li­wia­ją­cy wyz­na­cza­nie „roz­mia­ru” zbio­ru, np. dłu­gość, pole, ob­ję­tość;

 (1.9) muz. me­trum

 (1.10) daw. gw-pl|Poz­nań. pobór do woj­ska

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • miara – ro­dzaj funk­cji w ana­li­zie ma­te­ma­tycz­nej, zob. też te­o­ria miary;
  • miara (wiel­kość) – zob. miara w me­tro­lo­gii;
  • miara (jed­nost­ka) – okre­ślo­na jed­nost­ka danej miary (wiel­ko­ści) fi­zycz­nej lub umow­nej;
  • miara (me­trum) – sche­mat wyz­na­cza­ją­cy rytm da­ne­go wier­sza;

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kra­wiec bie­rze miarę.

 (1.2) Cen­ty­metr kra­wiec­ki z zaz­na­czo­ną miarą.

 (1.3) Czy miarą tra­ge­dii jest licz­ba ofiar?

 (1.4) Kra­wiec mie­rzy miarą.

 (1.5) Do­stał nie­złą miarę batów.

 (1.6) Czło­wiek jest miarą wsze­chrze­czy.

 (1.7) Przy­sło­wie to stare: we wszyst­kim miej miarę.

 (1.8) Dłu­gość, pole po­wierzch­ni, i ob­ję­tość, to szcze­gól­ne przy­pad­ki miar.

 (1.9) Miara trzy czwar­te

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjara, AS: mʹi ̯ara

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miernik mrz., mierzarka ż., mierzalność ż., mierzenie n., zmierzenie n.

:: zdrobn. miarka ż.

 czas. przymierzać, mierzyć ndk., zmierzyć dk.

 przym. mierzalny, miarowy

 przysł. miarowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wielkość

 (1.4) kraw. metr

 (1.5) porcja, racja, miarka

Wiktionary


miarczeć

cza­sow­nik

 (1.1) daw. gw-pl|Lu­blin, Kras­ny­staw. mia­u­czeć

Wiktionary


miarczyński

naz­wi­sko


SJP.pl


miareczka

zdrob­nie­nie od: miar­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: miar­ka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ża­czek stłu­mił chi­chot, cio­cia Wie­sia przy­gry­zła wargi, na­to­miast pan z PZU mil­czał, ob­mie­rza­jąc ścia­nę za po­mo­cą ni­klo­wa­nej, skła­da­nej mia­recz­ki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjaˈrɛt͡ʃka, AS: mʹi ̯arečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miarka ż.

Wiktionary


miareczkować

do­da­wać do­kład­nie okre­ślo­ną ilość mia­no­wa­ne­go rozt­wo­ru od­czyn­ni­ka do rozt­wo­ru sub­stan­cji oz­na­cza­nej w celu obli­cze­nia ilo­ści (stę­że­nia) tej sub­stan­cji


SJP.pl


miareczkowy

zwią­za­ny z mia­recz­ko­wa­niem (do­da­wa­niem do­kład­nie okre­ślo­nej ilo­ści mia­no­wa­ne­go rozt­wo­ru od­czyn­ni­ka do rozt­wo­ru sub­stan­cji oz­na­cza­nej w celu obli­cze­nia ilo­ści (stę­że­nia) tej sub­stan­cji), np. po­miar mia­recz­ko­wy


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy mia­recz­ko­wa­nia sub­stan­cji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miareczkowanie n.

 przysł. miareczkowo

Wiktionary


miargyryt

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miner. rzad­ki mi­ne­rał z grupy siarcz­ków;

Wiktionary

Miar­gy­ryt – mi­ne­rał klasy siarcz­ków.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. miargyrytowy

Wiktionary


miarka

zdrob­nie­nie od: miara


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od miara

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Bar­tło­miej Miar­ka (1980-), muzyk
  • Karol Miar­ka (1825-1882), dzia­łacz spo­łecz­ny na Gór­nym Ślą­sku, oj­ciec po­niż­sze­go
  • Karol Miar­ka (1856-1919), dzia­łacz spo­łecz­ny na Gór­nym Ślą­sku, syn po­wyż­sze­go
  • Ma­ciej Miar­ka (2001-), ho­ke­i­sta
  • Miar­ka za miar­kę, ko­me­dia Wil­lia­ma Sha­ke­spe­a­re’a z 1603
  • - przy­rząd do od­mie­rza­nia

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rozmiar mrz., namiernik mrz., miara ż., miareczka ż., miareczkowanie n., mierzenie n., zmierzeni n., pomierzenie n., wymierzenie n., wymiar m., wymierność n., niewymierność ż., miarkowanie n., zmiarkowanie n.

 czas. przymierzać, mierzyć ndk., zmierzyć dk., pomierzyć dk., wymierzyć dk., miareczkować ndk., miarkować ndk., zmiarkować dk.

 przym. wymierny, niewymierny, mierzalny, pomiarowy, miarowy

 przysł. wymiernie, niewymiernie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miareczka

Wiktionary


miarkowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|miar­ko­wać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. miarkować ndk.

 rzecz. miarka ż.

Wiktionary


miarkować

1. do­kład­nie od­mie­rzać coś, sto­so­wać do cze­goś jakąś miar­kę; do­zo­wać, wy­mie­rzać;
2. prze­sta­rza­łe: pow­strzy­my­wać się przed okre­ślo­ny­mi re­ak­cja­mi, chę­cia­mi, pra­gnie­nia­mi; ha­mo­wać się, ogra­ni­czać się;
3. prze­sta­rza­łe: wnio­sko­wać na pod­sta­wie ja­kichś prze­sła­nek; do­my­ślać się, de­du­ko­wać


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) do­sto­so­wy­wać coś do od­po­wied­niej miary lub po­zio­mu; od­mie­rzać ści­śle

 (1.2) pow­strzy­my­wać się przed nad­mier­nym oka­zy­wa­niem emo­cji lub zbyt gwał­tow­nym dzia­ła­niem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miarkowanie n.

Wiktionary


miarkownik

urzą­dze­nie re­gu­lu­ją­ce dzia­ła­nie ja­kiejś ma­szy­ny


SJP.pl


miarkowy

→ miar­ka


SJP.pl

Patrz:

miarka

miarodajniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: mia­ro­daj­ny


SJP.pl


miarodajny

taki, na któ­rym można po­le­gać; kom­pe­tent­ny; pewny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­brej ja­ko­ści

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dzia­łał na nią ty­ra­nicz­nie, de­ner­wo­wał czę­sto swoją ar­gu­men­ta­cją, miaż­dżył jej wolę, sta­wiał mo­ty­wy mia­ro­daj­ne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miarodajność ż.

 przysł. miarodajnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) autorytatywny, jakościowy

Wiktionary


miarola

drob­na, pusta prze­strzeń w ska­łach mag­mo­wych, ogra­ni­czo­na ścia­na­mi i kra­wę­dzia­mi krysz­ta­łów róż­nych mi­ne­ra­łów, sta­no­wią­ca po­zo­sta­łość po ga­zo­wych skład­ni­kach wy­kry­sta­li­zo­wa­nej magmy


SJP.pl

Mia­ro­la – nie­du­ża pust­ka w skale ogra­ni­czo­na ścia­na­mi krysz­ta­łów, ma­ją­ca zwy­kle nie­re­gu­lar­ny kształt. Mia­ro­le wy­stę­pu­ją w głę­bi­no­wych oraz ży­ło­wych ska­łach mag­mo­wych.

Ter­min wpro­wa­dził do nauki Jo­seph Jean Bap­ti­ste Xa­vier Fo­ur­net w 1845 r. Mia­ro­le pow­sta­ją głów­nie w tych ska­łach, które kry­sta­li­zo­wa­ły z magm ob­fi­tu­ją­cych w gazy.

Wikipedia


miaromierz

1. urzą­dze­nie ze­ga­ro­we do od­mie­rza­nia tempa ut­wo­ru mu­zycz­ne­go; me­tro­nom, tak­to­mierz;
2. przy­rząd do mie­rze­nia ilo­ści cze­goś lub za­war­to­ści cze­goś w ja­kiejś sub­stan­cji


SJP.pl


miarowo

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób mia­ro­wy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miara ż., miarowość ż.

 przym. miarowy

Wiktionary


miarowość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest mia­ro­we

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miarowy

 przysł. miarowo

Wiktionary


miarowy

1. pow­ta­rza­ją­cy się w rów­nych od­stę­pach; rów­no­mier­ny, ryt­micz­ny;
2. ma­ją­cy jakąś miarę; wy­mia­ro­wy;
3. ma­ją­cy okre­ślo­ną po­jem­ność;
4. opar­ty na mie­rze wier­szo­wej; me­trycz­ny;
5. szyty, wy­ko­ny­wa­ny na miarę


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) pow­ta­rza­ją­cy się w rów­nych od­stę­pach czasu lub prze­strze­ni

 (1.2) mie­szczą­cy się w ja­kimś wy­mia­rze

 (1.4) opar­ty na mie­rze wier­szo­wej (me­trum)

 (1.5) szyty, ro­bio­ny na miarę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pasaż jest mia­ro­wym kłu­sem, o wy­so­kim stop­niu ze­bra­nia, wy­nio­słym i z dużą ka­den­cją. […] Celem pa­sa­żu jest po­ka­za­nie naj­wyż­sze­go stop­nia ze­bra­nia, ka­den­cji i wy­raź­nie zaz­na­czo­nej fazy za­wie­sze­nia w kłu­sie.

 (1.1) W porze bajek i pie­śni, późną je­sie­nią, palce wy­cią­ga­ły z motka wełny przę­dzę, przy mia­ro­wym stu­ka­niu pe­da­łu ko­ło­wrot­ków.

 (1.4) Owe akor­dy prze­su­wa­ją się w mia­ro­wym, zwol­nio­nym oni­rycz­nie ruchu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miernik mrz., mierzarka ż., mierzalność ż., mierzenie n., zmierzenie n.

:: zdrobn. miarka ż.

 czas. przymierzać, mierzyć ndk., zmierzyć dk.

 przym. mierzalny

 przysł. miarowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rytmiczny

Wiktionary


miarz

go­rysz miarz - ro­śli­na lecz­ni­cza z ro­dzi­ny se­le­ro­wa­tych


SJP.pl


miaskowski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­drzej Mar­cin Mia­skow­ski (ok. 1752–1832) – ostat­ni ko­man­dor ko­man­do­rii poz­nań­skiej ka­wa­le­rów mal­tań­skich
  • An­to­ni Mia­skow­ski – urzęd­nik ziem­ski I Rze­czy­po­spo­li­tej
  • Bal­ta­zar Mia­skow­ski (1570–1632) – pol­ski du­chow­ny rzym­sko­ka­to­lic­ki, bi­skup
  • Fran­ci­szek Sa­le­zy Mia­skow­ski (1739–1816) – se­na­tor i urzęd­nik ziem­ski I Rze­czy­po­spo­li­tej
  • Józef Mia­skow­ski (1744–1804) – pol­ski du­chow­ny rzym­sko­ka­to­lic­ki, bi­skup
  • Józef Mia­skow­ski (zm. 1833) – poseł I Rze­czy­po­spo­li­tej
  • Kac­per Mia­skow­ski (1771–1813?) – pol­ski woj­sko­wy
  • Ka­sper Mia­skow­ski (1549–1622) – pol­ski poeta
  • Ka­zi­mierz Mia­skow­ski (1875–1947) – pol­ski du­chow­ny rzym­sko­ka­to­lic­ki, hi­sto­ryk i te­o­log
  • Leon Mia­skow­ski – kon­sy­liarz wo­je­wództw wiel­ko­pol­skich w kon­fe­de­ra­cji ra­dom­skiej w 1767 roku
  • Mak­sy­mi­lian Mia­skow­ski (zm. przed 9 czerw­ca 1671) – se­na­tor I Rze­czy­po­spo­li­tej
  • Ni­ko­łaj Mia­skow­ski (1881–1950) – ro­syj­ski kom­po­zy­tor

Wikipedia


miass

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka w Rosji prawy do­pływ Isetu, prze­pły­wa przez Basz­ki­rię oraz ob­wo­dy cze­la­biń­ski i kur­gań­ski;

 (1.2) geogr. adm. mia­sto w Rosji, w ob­wo­dzie cze­la­biń­skim, w po­łud­nio­wej czę­ści Uralu, nad rzeką Miass (1.1);

Wiktionary

Miass ( Миасс) – mia­sto w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, w ob­wo­dzie cze­la­biń­skim, w po­łud­nio­wej czę­ści Uralu, nad rzeką Miass (do­rze­cze Obu).

W Mias­sie znaj­du­je się fa­bry­ka UralAZ pro­du­ku­ją­ca cięż­kie cię­ża­rów­ki Ural. Po­nad­to mie­ście roz­wi­nął się prze­mysł sa­mo­cho­do­wy, che­micz­ny, elek­tro­tech­nicz­ny oraz drzew­ny.

Wikipedia


miast

ina­czej: za­miast


SJP.pl

przy­i­mek

 (1.1) książk. za­miast

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=ni­ja­ki.

 (2.1) D. lm. od: mia­sto

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Miast ko­chać bliź­nie­go swego, lu­dzie się nie­na­wi­dzą i go­to­wi [są] za byle co po­słać na tam­ten świat. Wro­gów ma każdy, a mo­ty­wów nigdy nie bra­ku­je.

 (2.1) Dla miesz­kań­ców wielu du­żych miast bar­dzo uciąż­li­wy jest za­pach spa­lin sa­mo­cho­do­wych.

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) przyim. miasto, zamiast

Wiktionary


miastecki

przy­miot­nik od: Miast­ko


SJP.pl


miasteczczanin

Mia­stecz­ko­wia­nin;
1. miesz­ka­niec Mia­stecz­ka Kra­jeń­skie­go;
2. miesz­ka­niec Mia­stecz­ka Ślą­skie­go;
3. miesz­ka­niec Mia­stecz­ka


SJP.pl


miasteczczanka

Mia­stecz­ko­wian­ka;
1. miesz­kan­ka Mia­stecz­ka Kra­jeń­skie­go;
2. miesz­kan­ka Mia­stecz­ka Ślą­skie­go;
3. miesz­kan­ka Mia­stecz­ka


SJP.pl


miasteczko

1. nie­wiel­kie mia­sto;
2. ogół spo­łe­czeń­stwa za­miesz­ku­ją­cy mia­sto nie­wiel­kich roz­mia­rów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zdrobn. od mia­sto

 (1.2) małe mia­sto

 (1.3) praw­no-ad­mi­ni­stra­cyj­na jed­nost­ka osad­ni­cza o cha­rak­te­rze przej­ścio­wym mię­dzy mia­stem a wsią;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mia­stecz­ko – jed­nost­ka osad­ni­cza
  • Mia­stecz­ko – część mia­sta Poz­nań
  • Mia­stecz­ko – część mia­sta Prósz­ków
  • Mia­stecz­ko – część wsi Krzy­czew w pow. bial­skim, w gmi­nie Te­re­spol
  • Mia­stecz­ko – część wsi Po­to­ki w pow. to­ma­szow­skim, w gmi­nie Lu­by­cza Kró­lew­ska
  • Mia­stecz­ko – część wsi Cze­śni­ki w pow. za­moj­ski, w gmi­nie Sitno
  • Mia­stecz­ko – część wsi So­kol­ni­ki w pow. wie­ru­szow­ski, w gmi­nie So­kol­ni­ki
  • Mia­stecz­ko – część wsi Zbo­ro­wi­ce w pow. tar­now­skim, w gmi­nie Cięż­ko­wi­ce
  • Mia­stecz­ko – część wsi Rze­pien­nik Strzy­żew­ski w pow. tar­now­skim, w gmi­nie Rze­pien­nik Strzy­żew­ski
  • Mia­stecz­ko – wieś w pow. ra­dom­skim, w gmi­nie Ska­ry­szew
  • Mia­stecz­ko – część wsi Hum­ni­ska w pow. brzo­zow­skim, w gmi­nie Brzo­zów
  • Mia­stecz­ko – część wsi Do­ma­radz w pow. brzo­zow­skim, w gmi­nie Do­ma­radz

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) W ma­łych mia­stecz­kach i wsiach, sta­no­wią­cych zdro­we jądro spo­łecz­ne, lu­dzie są pro­ści, ucz­ci­wi, rzad­ko Niem­cy, naj­czę­ściej ro­do­wi­ci Ame­ry­ka­nie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjaˈstɛt͡ʃkɔ, AS: mʹi ̯astečko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieścinka ż., miasto n., mieścina ż., miejskość ż., miejski m., miastowy m.

 przym. miasteczkowy, miejski, miastowy

 przysł. miejsko

 przyim. miasto

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mieścina

Wiktionary


miasteczkowianin

Mia­stecz­cza­nin;
1. miesz­ka­niec Mia­stecz­ka Kra­jeń­skie­go;
2. miesz­ka­niec Mia­stecz­ka Ślą­skie­go;
3. miesz­ka­niec Mia­stecz­ka


SJP.pl


miasteczkowianka

Mia­stecz­czan­ka;
1. miesz­kan­ka Mia­stecz­ka Kra­jeń­skie­go;
2. miesz­kan­ka Mia­stecz­ka Ślą­skie­go;
3. miesz­kan­ka Mia­stecz­ka


SJP.pl


miasteczkowski

→ Mia­stecz­ko Ślą­skie, → Mia­stecz­ko Kra­jeń­skie


SJP.pl

Patrz:

Miasteczko Śląskie, → Miasteczko Krajeńskie

miasteczkowy

→ mia­stecz­ko


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mia­stecz­kiem, do­ty­czą­cy mia­stecz­ka

Wiktionary

Patrz:

miasteczko

Przykłady

 (1.1) Ma­rze­niem jest wszyst­kich mia­stecz­ko­wych ptasz­ni­ków za­sta­wiać w tym za­kąt­ku sidła na wilgi, kra­ski, dzwoń­ce, dro­zdy, je­mio­łu­chy - do­stęp wszak­że do pu­stel­ni rów­nie trud­ny od stro­ny wody, jak lądu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miasteczko mrz., miasto n., miejski mrz.

 przyim. miasto

 przym. miejski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prowincjonalny

Wiktionary


miastenia

cho­ro­ba ob­ja­wia­ją­ca się osła­bie­niem mię­śni


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. na­by­ta, przew­le­kła cho­ro­ba, cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się szyb­kim zmę­cze­niem i osła­bie­niem mię­śni szkie­le­to­wych;

Wiktionary

Mia­ste­nia (mia­ste­nia rze­ko­mo­po­raź­na, cho­ro­ba Erba-Gold­fla­ma, my­ast­he­nia gra­vis, my­ast­he­nia gra­vis) – na­by­ta, przew­le­kła cho­ro­ba, cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się nuż­li­wo­ścią (szyb­kim zmę­cze­niem i osła­bie­niem) mię­śni szkie­le­to­wych. Przy­czy­ną mia­ste­nii jest pro­ces au­to­im­mu­ni­za­cyj­ny, skie­ro­wa­ny prze­ciw­ko re­cep­to­rom ace­ty­lo­cho­li­no­wym.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲjaˈstɛ̃ɲja, AS: mʹi ̯astẽńi ̯a

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miastenia rzekomoporaźna, choroba Erba-Goldflama

Wiktionary


miasteniczny

przy­miot­nik od: mia­ste­nia


SJP.pl


miastko

1. mia­sto w Pol­sce;
2. wieś w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;

Wiktionary

Miast­ko ( Miastkò, Rum­mels­burg) – mia­sto w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­łud­nio­wo-za­chod­niej czę­ści po­wia­tu by­tow­skie­go, po­ło­żo­ne na Po­mo­rzu Za­chod­nim, nad rze­ka­mi Stud­ni­cą oraz Pląsą, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Miast­ko.

We­dług da­nych z 30 czerw­ca 2019 roku Miast­ko miało 10 439 miesz­kań­ców.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲjastkɔ, AS: mʹi ̯astko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miastczanin m., miastczanka ż., miastkowianin m., miastkowianka ż.

 przym. miastecki

Wiktionary


miastkowianin

miesz­ka­niec Miast­ka lub Miast­ko­wa


SJP.pl


miastkowianka

miesz­kan­ka Miast­ka lub Miast­ko­wa


SJP.pl


miastkowo

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Miast­ko­wo – wieś (daw­niej mia­sto) w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie łom­żyń­skim, w gmi­nie Miast­ko­wo. Leży przy dro­dze kra­jo­wej nr 61.

Wikipedia


miastkowski

→ Miast­ko


SJP.pl

Patrz:

Miastko

miastków

osada w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie gar­wo­liń­skim


SJP.pl

Miast­ków – osada (daw­niej mia­sto) w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie gar­wo­liń­skim, w gmi­nie Miast­ków Ko­ściel­ny.

Miast­ków uzy­skał lo­ka­cję miej­ską w 1482 roku, zde­gra­do­wa­ny przed 1540 ro­kiem.

Nazwa miej­sco­wo­ści zo­sta­ła znie­sio­na z 2022 r.

Wikipedia


miasto

1. duży ob­szar in­ten­syw­nie roz­wi­ja­ją­cy się go­spo­dar­czo i kul­tu­ral­nie, pod­le­gły odręb­nej ad­mi­ni­stra­cji oraz za­miesz­ki­wa­ny przez osoby niez­wią­za­ne z pracą na roli;
2. ogół spo­łe­czeń­stwa za­miesz­ku­ją­cy ten ob­szar


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) adm. znacz­ny ob­szar gęsto za­bu­do­wa­ny, bę­dą­cy sku­pi­skiem lud­no­ści wy­ko­nu­ją­cej za­wo­dy nie­rol­ni­cze, a który otrzy­mał prawa miej­skie;

 (1.2) pot. przen. ogół miesz­kań­ców mia­sta (1.1)

 (1.3) pot. cen­trum, głów­ne miej­sce mia­sta (1.1)

 (1.4) pot. wła­dze ad­mi­ni­stra­cyj­ne mia­sta (1.1)

 (1.5) stpol. miej­sce

 (1.6) gw-pl|Bu­ko­wi­na. targ

przy­i­mek

 (2.1) przest. za­miast

Wiktionary

Zo­bacz też: mia­sto w in­nych zna­cze­niach tego słowa.

Mia­sto (od psł. *"město" „miej­sce”) – hi­sto­rycz­nie uksz­tał­to­wa­na jed­nost­ka osad­ni­cza cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się dużą in­ten­syw­no­ścią za­bu­do­wy, małą ilo­ścią te­re­nów rol­ni­czych, lud­no­ścią pra­cu­ją­cą poza rol­nict­wem (w prze­my­śle lub w usłu­gach) pro­wa­dzą­cą miej­ski styl życia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do mia­sta dziś przy­je­chał cyrk.

 (1.2) Całe mia­sto wy­le­gło na rynek.

 (1.3) Muszę po­je­chać na mia­sto i za­łat­wić kilka rze­czy.

 (2.1) W czas zaś cze­goś użyć, tj. być ro­zum­nie ro­zum­nym, w czas coś uczuć to zna­czy mieć dwa serca mia­sto jed­ne­go – przed cza­sem to jest fan­fa­ro­na­da – po cza­sie to jest śmiesz­ność.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjastɔ, AS: mʹi ̯asto

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszczuch m., mieszczanin m., mieszczanka ż., miejsce n., miastowy m., Miasto m.

:: zdrobn. miasteczko n., mieścina ż.

 czas. mieścić, umieścić

 przym. miejski, miastowy, miasteczkowy, mieszczański, wielkomiastowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) książk. gród

 (1.3) centrum

 (1.4) magistrat

Wiktionary


miasto-państwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hist. w sta­ro­żyt­no­ści: ze­spół te­re­nów i osied­li zgru­po­wa­nych wokół miast, ma­ją­cy cha­rak­ter odręb­ne­go pań­stwa;

 (1.2) hist. w śred­nio­wie­czu: silne eko­no­micz­nie mia­sto, ma­ją­ce cha­rak­ter nie­za­leż­nej re­pu­bli­ki

Wiktionary

Mia­sto-pań­stwo, pań­stwo-mia­sto, pot. rów­nież wolne mia­sto – forma pań­stwo­wo­ści, obej­mu­ją­ca swoim za­kre­sem te­ry­to­rial­nym sa­mo­rząd­ne i nie­za­leż­ne od in­nych pod­mio­tów mia­sto lub aglo­me­ra­cję. Czę­sto, zwła­szcza daw­niej, w jego skład wcho­dzi­ły także oko­licz­ne zie­mie, wraz z lo­kal­ny­mi wsia­mi i mniej­szy­mi miej­sco­wo­ścia­mi.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲjastɔ‿ˈpãj̃stfɔ, AS: mʹi ̯asto‿pãĩ ̯stfo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) polis

Wiktionary


miastotwórczość

→ mia­stot­wór­czy


SJP.pl

Patrz:

miastotwórczy

miastotwórczy

sprzy­ja­ją­cy two­rze­niu się i roz­wo­jo­wi mia­sta


SJP.pl


miastowa

ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z mia­sta


SJP.pl


miastowice

Mia­sto­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie na­kiel­skim, w gmi­nie Kcy­nia.

Wikipedia


miastowiec

rzad­ko: czło­wiek przyz­wy­cza­jo­ny i umie­ją­cy żyć tylko w mie­ście; mie­szczuch


SJP.pl


miastowość

1. ze­spół cech ty­po­wych dla miesz­kań­ców mia­sta;
2. po­cho­dze­nie z mia­sta


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest mia­sto­we; cecha tych, któ­rzy są mia­sto­wi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miastowy

 przysł. miastowo

 rzecz. miastowy mos.

Wiktionary


miastowy

miesz­ka­ją­cy w mie­ście lub po­cho­dzą­cy z mia­sta


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) pot. zwią­za­ny z mia­stem

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pot. osoba z mia­sta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszczuch mos., miejski mrz., miasteczko n., miasto n., miastowość ż.

 przyim. miasto

 przym. miejski, wielkomiastowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miejski

 (2.1) mieszczuch

Wiktionary


miastuga

ryba słod­ko­wod­na z ro­dzi­ny wie­lo­płetw­co­wa­tych; wie­lo­płet­wiec


SJP.pl


miastugi

ryba słod­ko­wod­na z ro­dzi­ny wie­lo­płetw­co­wa­tych; wie­lo­płet­wiec


SJP.pl


miau

głos wy­da­wa­ny przez kota


SJP.pl

wy­krzy­knik

 (1.1) dźwięk. dźwięk wy­da­wa­ny przez kota

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kotek zro­bił miau.

 (1.1) Mia­u­czy kotek: miau! • - Coś ty, kotku, miał? (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjaw, AS: mʹi ̯au̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miauk m., miauknięcie n., miauczenie n., zamiauczenie n., miaukliwość ż.

 czas. miauczeć ndk., miauknąć dk., zamiauczeć dk., pomiaukiwać ndk.

 przym. miaukliwy

 wykrz. miauk

Wiktionary


miauczek

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny al­tan­ni­ków


SJP.pl


miauczenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mia­u­czeć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjawˈt͡ʃɛ̃ɲɛ, AS: mʹi ̯au̯čẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. miauczeć ndk.

 wykrz. miau, miauk

 rzecz. miauk mrz.

Wiktionary


miauczeć

1. o kocie: wy­da­wać cha­rak­te­ry­stycz­ny głos;
2. po­tocz­nie o czło­wie­ku: płacz­li­wie o coś pro­sić


SJP.pl

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. mia­u­knąć)

 (1.1) zool. o kocie: wy­da­wać cha­rak­te­ry­stycz­ny głos

 (1.2) pot. wy­da­wać dźwięk po­dob­ny do ko­cie­go mia­u­cze­nia

 (1.3) pot. przen. pro­sić się o coś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jacku, kot sie­dzi pod drzwia­mi i mia­u­czy; wpuść go.

 (1.3) Prze­stań już mia­u­czeć, obie­ca­łem, że ci po­mo­gę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjawt͡ʃɛt͡ɕ, AS: mʹi ̯au̯čeć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miauczenie n., miauknięcie n., miauk mrz., miaukot m.

 czas. miauknąć dk.

 wykrz. miau, miauk

 przym. miaukliwy

Wiktionary


miauk

po­tocz­nie: głos wy­da­wa­ny przez kota; mia­u­knię­cie, mia­u­cze­nie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kocie mia­u­knię­cie

wy­krzy­knik

 (2.1) ono­ma­to­pe­ja imi­tu­ją­ca kocie mia­u­knię­cie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zza szafy do­cho­dzi­ły ciche mia­u­ki bab­ci­ne­go kotka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miauczenie n., miauknięcie n.

 czas. miauczeć, miauknąć dk.

 wykrz. miau

 przym. miaukliwy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miauknięcie

 (2.1) miau

Wiktionary


miauki

po­tocz­nie: głos wy­da­wa­ny przez kota; mia­u­cze­nie


SJP.pl


miauknięcie

za­mia­u­czeć;
1. o kocie: wydać cha­rak­te­ry­stycz­ny głos;
2. po­tocz­nie: wydać dźwięk po­dob­ny do mia­u­knię­cia;
3. po­tocz­nie o czło­wie­ku: po­wie­dzieć coś pro­szą­co, płacz­li­wie (zwy­kle w aspek­cie nie­do­ko­na­nym - mia­u­czeć)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mia­u­knąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjawʲcˈɲɛ̇̃ɲt͡ɕɛ, AS: mʹi ̯au̯ʹḱńė̃ńće

Wiktionary

Powiązane:

 czas. miauknąć, miauczeć

 wykrz. miau, miauk

 rzecz. miauk mrz.

Wiktionary


miauknąć

za­mia­u­czeć;
1. o kocie: wydać cha­rak­te­ry­stycz­ny głos;
2. po­tocz­nie: wydać dźwięk po­dob­ny do mia­u­knię­cia;
3. po­tocz­nie o czło­wie­ku: po­wie­dzieć coś pro­szą­co, płacz­li­wie (zwy­kle w aspek­cie nie­do­ko­na­nym - mia­u­czeć)


SJP.pl

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. mia­u­czeć)

 (1.1) do­ko­na­ny od|mia­u­czeć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjawknɔ̃ɲt͡ɕ, AS: mʹi ̯au̯knõńć

Wiktionary

Powiązane:

 wykrz. miau, miauk

 rzecz. miauknięcie n., miauk mrz.

 czas. miauczeć

Wiktionary


miazdra

w gar­bar­stwie: wew­nętrz­na stro­na skóry, po­zba­wio­na resz­tek mięsa, żył i przy­le­ga­ją­cych warstw łoju; miz­dra


SJP.pl


miazek

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Jan Mia­zek – rzym­sko­ka­to­lic­ki du­chow­ny
  • Ry­szard Mia­zek – pol­ski eko­no­mi­sta i pu­bli­cy­sta

Wikipedia


miazga

1. ro­ślin­na tkan­ka twór­cza wy­stę­pu­ją­ca mię­dzy drew­nem a ły­kiem i po­wo­du­ją­ca przy­rost ro­śli­ny na gru­bość;
2. masa pow­sta­ła po­przez zmiaż­dże­nie cze­goś


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bezksz­tałt­na masa pow­sta­ła wsku­tek ro­zbi­cia, zgnie­ce­nia lub roz­tar­cia cze­goś

 (1.2) bot. war­stwa ko­mó­rek u ro­ślin drze­wia­stych znaj­du­ją­cych się mię­dzy drew­nem a ły­kiem;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • miaz­ga – bezksz­tałt­na masa pow­sta­ła w pro­ce­sie ro­zbi­cia lub zgnie­ce­nia (zo­bacz: miaż­dże­nie)
  • tkan­ki ro­ślin­ne
    • miaz­ga twór­cza (kam­bium)
    • miaz­ga kor­ko­rod­na (fel­lo­gen)
  • tkan­ki zwie­rzę­ce
    • miaz­ga zęba
  • miaz­ga po­kar­mo­wa
  • Miaz­ga (rzeka) – rzeka prze­pły­wa­ją­ca przez No­wo­sol­ną (część Łodzi)
  • Miaz­ga (naz­wi­sko) – pol­skie naz­wi­sko
  • „Miaz­ga” – tytuł po­wie­ści Je­rze­go An­drze­jew­skie­go

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲjazɡa, AS: mʹi ̯azga

Wiktionary

Powiązane:

 czas. miażdżyć ndk.

 rzecz. zmiażdżenie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kambium

Wiktionary


miazgociąg

przy­rząd do usu­wa­nia miaz­gi z ka­na­łu ko­rze­nio­we­go


SJP.pl


miazgowce

po­dro­dzi­na chrzą­szczy z ro­dzi­ny kap­tur­ni­ko­wa­tych; Lyc­ti­nae


SJP.pl


miazgowiec

drob­ny chrząszcz, groź­ny szkod­nik wielu drzew li­ścia­stych


SJP.pl


miazmat

(zwy­kle w licz­bie mno­giej)
1. prze­sta­rza­le: szkod­li­wa, de­struk­cyj­na sub­stan­cja w po­sta­ci opa­rów albo gazu; wy­ziew;
2. prze­no­śnie: zły, de­mo­ra­li­zu­ją­cy wpływ, czyn­nik


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. cho­ro­bot­wór­czy wy­ziew, za­duch

 (1.2) przen. zły wpływ, czyn­nik de­mo­ra­li­zu­ją­cy

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Po pew­nym cza­sie se­kre­tarz pro­pa­gan­dy Ko­mi­te­tu Wo­je­wódz­kie­go wez­wał mnie do sie­bie na dy­wa­nik i dał mi ostrą re­pry­men­dę, że po pier­wsze – roz­po­wszech­niam nie­le­gal­ną li­te­ra­tu­rę, po dru­gie – za­tru­wam młode umy­sły po­cząt­ku­ją­cych li­te­ra­tów miaz­ma­ta­mi wro­gie­go im­pe­ria­liz­mu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miazmaty lm nm.

 przym. miazmatyczny

Wiktionary


miazmatyczny

taki, który jest szkod­li­wy, de­mo­ra­li­zu­ją­cy lub de­struk­cyj­ny


SJP.pl


miał

1. drob­ne cząst­ki ja­kiejś sub­stan­cji; pro­szek
2. drob­no po­kru­szo­ny wę­giel


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sor­ty­ment za­sad­ni­czy węgla ka­mien­ne­go; sto­so­wa­ny głów­nie do ogrze­wa­nia domów

 (1.2) drob­ne cząst­ki niek­tó­rych sub­stan­cji sta­łych

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 3. os. m. lp. przesz. od: mieć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Olej opa­ło­wy jest drogi, więc kupię piec na miał.

 (1.1) Miał w tym roku jest tań­szy niż w po­przed­nim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjaw, AS: mʹi ̯au̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. młyn m., młynek m., młynarek mzw.

 przym. młyński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) proszek, pyłek, pył, kurz

Wiktionary


miałczeć

sta­wać się miał­kim


SJP.pl


miałki

1. skła­da­ją­cy się z drob­niut­kich zia­re­nek; sypki;
2. prze­no­śnie: nie­po­sia­da­ją­cy głęb­szych war­to­ści; po­wierz­chow­ny, ni­ja­ki, płyt­ki


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) drob­no­ziar­ni­sty i sypki

 (1.2) płyt­ki, ni­ja­ki, po­wierz­chow­ny

 (1.3) gw-pl|Poz­nań. płyt­ki (o głę­bo­ko­ści)

Wiktionary

Przykłady

 (1.3) miał­ka rzeka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjawʲci, AS: mʹi ̯au̯ʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mielizna ż., miałkość ż.

 przysł. miałko

Wiktionary


miałkliwość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co miał­kli­we

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miałkliwy

Wiktionary


miałko

przy­słó­wek

 (1.1) płyt­ko, ni­ja­ko, po­wierz­chow­nie

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miałki

 rzecz. miałkość ż.

Wiktionary


miałkowski

naz­wi­sko


SJP.pl


miałkość

1. drob­no­ziar­ni­stość; syp­kość;
2.brak głęb­szych war­to­ści; płyt­kość


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co zo­sta­ło zmie­lo­ne na drob­ne zia­ren­ka, pył

 (1.2) cecha cze­goś, co nie ma więk­szych, głęb­szych war­to­ści, wyż­sze­go po­zio­mu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjawkɔɕt͡ɕ, AS: mʹi ̯au̯kość

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miałki

 przysł. miałko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drobnoziarnistość

 (1.2) banalność, bezbarwność, nijakość, płytkość, płycizna, powierzchowność, przeciętność, podrzędność, szablonowość, średniactwo, tuzinkowość

Wiktionary


miałowy

przy­miot­nik od: miał


SJP.pl


miażdżarnia

za­kład, w któ­rym od­by­wa się me­cha­nicz­ne roz­drab­nia­nie, miaż­dże­nie ja­kichś ma­te­ria­łów


SJP.pl


miażdżyca

cho­ro­ba ukła­du krwio­no­śne­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. przew­le­kły pro­ces za­pal­no-zwy­rod­nie­nio­wy tęt­nic, po­wo­du­ją­cy ich stward­nie­nie i zwę­że­nie ich świa­tła; jedna z cho­rób cy­wi­li­za­cyj­nych;

Wiktionary

Miaż­dży­ca tęt­nic (łac. "at­he­ro­ma­to­sis", "at­he­rosc­le­ro­sis") (po­tocz­na nazwa to „ar­te­rios­kle­ro­za”) – przew­le­kła cho­ro­ba, po­le­ga­ją­ca na zmia­nach zwy­rod­nie­nio­wo-wyt­wór­czych w bło­nie wew­nętrz­nej i środ­ko­wej tęt­nic, głów­nie w aor­cie, tęt­ni­cach wień­co­wych, tęt­ni­cach szyj­nych oraz tęt­ni­cach koń­czyn dol­nych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Łu­ka­szu, uczy­łam was, że w ży­łach nie spo­ty­ka­my miaż­dży­cy!

 (1.1) Miaż­dży­ca to cho­ro­ba spo­wo­do­wa­na od­kła­da­niem się cho­le­ste­ro­lu w ścia­nach na­czyń krwio­no­śnych. Złogi cho­le­ste­ro­lu po­wo­du­ją zwę­że­nie tęt­nic.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjaʒˈd͡ʒɨt͡sa, AS: mʹi ̯ažǯyca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miażdżenie n., zmiażdżenie n.

 czas. miażdżyć ndk.

 przym. miażdżycowy

 przysł. miażdżycowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) arterioskleroza, ateroskleroza, daw. arterjoskleroza

Wiktionary


miażdżycogenny

wy­wo­łu­ją­cy miaż­dży­cę; miaż­dży­co­rod­ny, ate­ro­gen­ny


SJP.pl


miażdżycorodny

wy­wo­łu­ją­cy miaż­dży­cę; miaż­dży­co­gen­ny, ate­ro­gen­ny


SJP.pl


miażdżycowy

przy­miot­nik od: miaż­dży­ca


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) med. wła­ści­wy miaż­dży­cy, zwią­za­ny z miaż­dży­cą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Za­a­wan­so­wa­ny stan miaż­dży­co­wy upo­śle­dza za­o­pa­trze­nie mózgu w krew.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miażdżyca ż., zmiażdżenie n., miażdżenie n.

 czas. miażdżyć ndk., zmiażdżyć dk.

 przysł. miażdżycowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sklerotyczny, arteriosklerotyczny

Wiktionary


miażdżyć

gnieść, tłuc coś na miaz­gę; roz­kru­szać, ro­zbi­jać coś


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zmiaż­dżyć)

 (1.1) ro­zbi­jać na miaz­gę

 (1.2) przen. gnę­bić do­szczęt­nie kogo

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny miaż­dżyć się (dk. zmiaż­dżyć się)

 (2.1) miaż­dżyć sie­bie naw­za­jem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stary prze­kaz głosi, że ​​bor­suk może za­a­ta­ko­wać my­śli­we­go, wgryźć się w jego nogę i pu­ścić ją do­pie­ro, gdy usły­szy chrzęst miaż­dżo­nych kości.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjaʒd͡ʒɨt͡ɕ, AS: mʹi ̯ažǯyć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miażdżenie n., zmiażdżenie n., miazga ż., miażdżyca ż.

 czas. zmiażdżyć dk.

 przym. miażdżący, miażdżycowy

 przysł. miażdżąco

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozgniatać, rozkruszać

 (1.2) druzgotać, przytłaczać

 (2.1) niszczyć się

Wiktionary


miażdżący

gnieść, tłuc coś na miaz­gę; roz­kru­szać, ro­zbi­jać coś


SJP.pl

przy­miot­nik od­cza­sow­ni­ko­wy

 (1.1) taki, który miaż­dży; po­wo­du­ją­cy zgnie­ce­nie, roz­gnie­ce­nie cze­goś

 (1.2) przen. bar­dzo silny i nie­po­zo­sta­wia­ją­cy wąt­pli­wo­ści

Wiktionary

Powiązane:

 czas. miażdżyć ndk.

 przysł. miażdżąco

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) całkowity, druzgocący, przytłaczający

Wiktionary


mic

skrót od: Con­gre­ga­tio Cle­ri­co­rum Re­gu­la­rium Ma­ria­no­rum sub ti­tu­lo Im­ma­cu­la­tae Con­cep­tio­nis Be­a­tis­si­mae Vir­gi­nis Ma­riae - zakon ma­ria­nów; M.I.C.


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­ni­mal­ne stę­że­nie ha­mu­ją­ce (od ang. mi­ni­mum in­hi­bi­to­ry con­cen­tra­tion)
  • cho­ro­ba nie­dokr­wien­na serca (od łac. mor­bus is­cha­e­mi­cus cor­dis)
  • izo­cy­ja­nian me­ty­lu (od ang. met­hyl iso­cy­a­na­te)
  • Zgro­ma­dze­nie Księ­ży Ma­ria­nów Nie­po­ka­la­ne­go Po­czę­cia Najś­więt­szej Maryi Panny (łac. Con­gre­ga­tio Cle­ri­co­rum Ma­ria­no­rum ab Im­ma­cu­la­ta Con­cep­tio­nis Be­a­tis­si­mae Vir­gi­nis Ma­riae)
  • Mes­sa­ge In­te­gri­ty Check, jeden ze skład­ni­ków pro­to­ko­łu WPA

Wikipedia


micek

naz­wi­sko


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) stpol. zdrobn. Mi­ko­łaj

 (1.2) środ. uczn. Adam Mic­kie­wicz

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mik, Mikołaj, Mickiewicz

Wiktionary


micel

cząst­ka ko­lo­i­do­wa o do­dat­nim lub ujem­nym ła­dun­ku elek­trycz­nym spo­wo­do­wa­nym ad­sorp­cją przez cząst­kę jonów znaj­du­ją­cych się w rozt­wo­rze


SJP.pl


micela

cząst­ka ko­lo­i­do­wa o do­dat­nim lub ujem­nym ła­dun­ku elek­trycz­nym spo­wo­do­wa­nym ad­sorp­cją przez cząst­kę jonów znaj­du­ją­cych się w rozt­wo­rze


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fiz. chem. ku­li­sta cząst­ka, za­wie­ra­ją­ca od kil­ku­dzie­się­ciu do kil­ku­set czą­ste­czek;

Wiktionary

Mi­ce­la ( mica ‘okru­szy­na’, "mi­cel­la" ‘okru­szyn­ka’) – grupa czą­ste­czek sur­fak­tan­tu albo jonów w rozt­wo­rze, zor­ga­ni­zo­wa­nych naj­czę­ściej w ku­li­stą formę. W za­leż­no­ści od roz­pu­szczal­ni­ka, ich hy­dro­fi­lo­we lub hy­dro­fo­bo­we czę­ści znaj­du­ją się w zew­nętrz­nej lub wew­nętrz­nej czę­ści mi­ce­li. Ich two­rze­niu to­wa­rzy­szy m.in. zmia­na na­pię­cia po­wierzch­nio­we­go, ci­śnie­nia os­mo­tycz­ne­go, czy prze­wod­nict­wa elek­trycz­ne­go. Wy­róż­nia się:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲiˈt͡sɛla, AS: mʹicela

Wiktionary

Powiązane:

 przym. micelarny

Wiktionary


micelarny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mi­ce­la­mi, do­ty­czą­cy mi­ce­li

 (1.2) za­wie­ra­ją­cy mi­ce­le

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲit͡sɛˈlarnɨ, AS: mʹicelarny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. micela ż.

Wiktionary


miceny

gród Acha­jów w sta­ro­żyt­nej Gre­cji; My­ke­ny


SJP.pl


miceński

przy­miot­nik od: My­ke­ny; my­keń­ski


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy Myken

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈt͡sɛ̃j̃sʲci, AS: mʹicẽĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mykeński mrz., Mykenka ż., Mykeny lm. nmos.

 przym. mykeński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mykeński

Wiktionary


micha

duża miska


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zgrub. od miska

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wsyp Azo­ro­wi tro­chę su­che­go do michy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miseczka ż., misa ż., miska ż.

Wiktionary


michael

[czy­taj: maj­kel] obce imię mę­skie


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­cha­el – nie­miec­ki niemy film z 1924 roku w re­ży­se­rii Carla The­o­do­ra Dre­y­e­ra
  • Mi­cha­el – ame­ry­kań­ski film fan­ta­sy z 1996 roku w re­ży­se­rii Nory Eph­ron
  • Mi­cha­el – au­striac­ki dra­mat fil­mo­wy z 2011 roku w re­ży­se­rii Mar­kus Schle­in­zer
  • Mi­cha­el – in­dyj­ski thril­ler psy­cho­lo­gicz­ny z 2011 roku w re­ży­se­rii Ribhu Das­gup­ta
  • Mi­cha­el – in­dyj­ski tfilm akcji z 2023 roku w re­ży­se­rii Ran­ji­ta Je­y­a­ko­di
  • Mi­cha­el – ame­ry­kań­ski film bio­gra­ficz­ny z 2026 roku w re­ży­se­rii An­to­i­ne'a Fuqua
  • Mi­cha­el (ur. 1982) – bra­zy­lij­ski pił­karz
  • Mi­cha­el (ur. 1983) – bra­zy­lij­ski pił­karz
  • Mi­cha­el (ur. 1993) – bra­zy­lij­ski pił­karz
  • Mi­cha­el (ur. 1996) – bra­zy­lij­ski pił­karz
  • Mi­cha­el – szkoc­ki okręt
  • Mi­cha­el – mia­sto w Wiel­kiej Bry­ta­nii, na wy­spie Man.

Wikipedia


michaelita

za­kon­nik


SJP.pl


michaelitka

→ mi­cha­e­li­ta


SJP.pl

Patrz:

michaelita

michaił

obce imię mę­skie


SJP.pl


michajłow

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Ba­zy­li (Mi­chaj­łow) – buł­gar­ski bi­skup pra­wo­sław­ny
  • Biser Mi­chaj­łow – buł­gar­ski pił­karz
  • Bo­ri­sław Mi­chaj­łow – buł­gar­ski pił­karz
  • Iwan Mi­chaj­łow (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Jurij Mi­chaj­łow – ra­dziec­ki łyż­wiarz szyb­ki
  • Kirił Mi­chaj­łow – ro­syj­ski nie­peł­no­spraw­ny bie­gacz nar­ciar­ski
  • Ni­ko­łaj Mi­chaj­łow – buł­gar­ski pił­karz
  • Mak­sim Mi­chaj­łow – siat­karz re­pre­zen­ta­cji Rosji i Zie­ni­tu Kazań
  • Wład­len Mi­chaj­łow – ge­ne­rał armii
  • Mi­chaj­łow (Rosja) – mia­sto w Rosji, w ob­wo­dzie ria­zań­skim
  • Mi­chaj­ło­wa

Wikipedia


michajłowicz

naz­wi­sko


SJP.pl


michajłowskoje

wieś w Rosji


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­chaj­łow­sko­je – wieś w Kraju Ał­taj­skim
  • Mi­chaj­łow­sko­je – wieś w Kraju Kras­no­dar­skim, w re­jo­nie sie­wier­skim
  • Mi­chaj­łow­sko­je – wieś w osied­lu wiej­skim Za­bor­jew­sko­je re­jo­nu die­mi­dow­skie­go w ob­wo­dzie smo­leń­skim
  • Mi­chaj­łow­sko­je – wieś w re­jo­nie cha­row­skim ob­wo­du wo­ło­godz­kie­go
  • Mi­chaj­łow­sko­je – wieś w Ose­tii Pół­noc­nej, w re­jo­nie pri­go­rod­nym
  • Mi­chaj­łow­sko­je – wieś w ob­wo­dzie ko­strom­skim, w re­jo­nie ga­lic­kim

Wikipedia


michalak

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­cha­lak – pol­skie naz­wi­sko.
  • Mi­cha­lak, Al­do­na (ur. 1955) – pol­ska po­li­tyk
  • Mi­cha­lak, An­drzej (ur. 1959) – pol­ski ko­larz
  • Mi­cha­lak, An­drzej (1973–2010) – pol­ski po­do­fi­cer, lot­nik
  • Mi­cha­lak, Aneta (XX–XXI w.) – pol­ska in­ży­nier­ka
  • Mi­cha­lak-Biał­kow­ska, Aneta (ur. 1977) – pol­ska ka­ja­kar­ka
  • Mi­cha­lak-Pa­włow­ska, Anna (ur. 1962) – pol­ska fo­to­graf­ka, te­a­tro­loż­ka
  • Mi­cha­lak, An­to­ni (1902–1975) – pol­ski ma­larz
  • Mi­cha­lak, Artur (stro­na ujed­noz­nacz­nia­ją­ca)
  • Mi­cha­lak-Pi­kul­ska, Bar­ba­ra (ur. 1965) – pol­ska ara­bist­ka, li­te­ra­tu­roz­naw­czy­ni
  • Mi­cha­lak, Bar­tło­miej (ur. 1980) – pol­ski po­li­to­log
  • Mi­cha­lak, Daria (ur. 1995) – pol­ska szczy­pior­nist­ka

Wikipedia


michalczak

naz­wi­sko


SJP.pl


michalczewski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Da­riusz Mi­chal­czew­ski – pol­ski i nie­miec­ki bok­ser
  • Win­cen­ty Mi­chal­czew­ski – ofi­cer Woj­ska Pol­skie­go II RP
  • Szy­mon Mi­chal­czew­ski – major Gwar­dii Kon­nej Ko­ron­nej
  • Mi­chal­czew­ski – pol­ska firma tran­spor­to­wa z sie­dzi­bą w Ra­do­miu

Wikipedia


michalczuk

naz­wi­sko


SJP.pl


michalczyk

naz­wi­sko


SJP.pl


michalec

naz­wi­sko


SJP.pl


michalewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


michalewski

naz­wi­sko


SJP.pl


michalice

Mi­cha­li­ce (niem. "Mi­chels­dorf") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie na­my­słow­skim, w gmi­nie Na­my­słów.

W la­tach 1945–54 sie­dzi­ba gminy Mi­cha­li­ce. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do ów­czes­ne­go wo­je­wództ­wa opol­skie­go.

Wikipedia


michalici

za­kon­nik


SJP.pl

Zgro­ma­dze­nie Świę­te­go Mi­cha­ła Ar­cha­nio­ła (CSMA, łac."Con­gre­ga­tio Sanc­ti Mi­cha­e­lis Ar­chan­ge­li", po­pu­lar­na nazwa mi­cha­li­ci) – wspól­no­ta ka­pła­nów i braci za­kon­nych za­ło­żo­na na po­cząt­ku XX wieku przez bł. księ­dza Bro­ni­sła­wa Mar­kie­wi­cza. Pa­tro­nem Zgro­ma­dze­nia jest św. Mi­chał Ar­cha­nioł.

Wikipedia


michalicki

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z mi­cha­li­ta­mi, wła­ści­wy mi­cha­li­tom, na­le­żą­cy do mi­cha­li­tów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lilia w her­bie mi­cha­li­tów sym­bo­li­zu­je cnotę czy­sto­ści i nie­win­no­ści, co ko­re­spon­du­je z mi­cha­lic­kim ha­słem "pow­ścią­gli­wość i praca".

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲixaˈlʲit͡sʲci, AS: mʹiχalʹicʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. michalita m., michalitka ż., Michał mos.

Wiktionary


michalik

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­to­ni Mi­cha­lik
  • Bo­że­na Mi­cha­lik
  • Eliza Mi­cha­lik
  • Fran­ci­szek Mi­cha­lik
  • Ga­briel Mi­cha­lik
  • Józef Mi­cha­lik (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Ka­zi­mierz Mi­cha­lik
  • Kle­mens Mi­cha­lik
  • Krzysz­tof Mi­cha­lik
  • Ľubomír Michalík
  • Marek Mi­cha­lik
  • Mo­ni­ka Mi­cha­lik

Wikipedia


michalina

imię żeń­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

Wiktionary

– imię żeń­skie po­cho­dze­nia he­braj­skie­go, żeń­ski od­po­wied­nik imie­nia Mi­chał. Oz­na­cza „któż [jest] jak Bóg”. Imię to na­da­wa­ne jest w tej for­mie w Pol­sce przy­najm­niej od 1744 roku, na­to­miast już w śred­nio­wie­czu no­to­wa­no jako żeń­ski od­po­wied­nik Mi­cha­ła formę Mi­cha­e­lis (łac.), zdrob­nia­le – Mi­chał­ka. Wśród imion na­da­wa­nych nowo na­ro­dzo­nym dzie­ciom, Mi­cha­li­na w 2018 r. zaj­mo­wa­ła 24. miej­sce w gru­pie imion żeń­skich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Moja naj­lep­sza przy­ja­ciół­ka ma na imię Mi­cha­li­na.

 (1.1) W Ko­ście­le ka­to­lic­kim na 19 czerw­ca przy­pa­da wspom­nie­nie bł. Mi­cha­li­ny z Pe­sa­ro.

 (1.1) Mi­cha­li­ny dzień swej pa­tron­ki, czyli imie­ni­ny, ob­cho­dzą 19 czerw­ca, a także 29 wrze­śnia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲixaˈlʲĩna, AS: mʹiχalʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. Michalinka ż., Michala ż., Michasia ż., Michaśka ż., Misia ż., Miśka ż.

:: fm. Michał mos.

 przym. Michalinin, Michalinowy, Michalinczyn, Michalinkowy, Michalin, Michalowy, Michasin, Michasiowy, Michaśczyn, Michaśkowy, Misin, Misiowy, Miśczyn, Miśkowy

 zob. Michał.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Michalinka, Michala, Michasia, Michaśka, Misia, Miśka

Wiktionary


michalinek

1. wieś w Pol­sce;
2. wieś na Bia­ło­ru­si


SJP.pl

Zo­bacz też: Mi­cha­li­nek (wo­je­wództ­wo ku­jaw­sko-po­mor­skie) - ko­lo­nia w gmi­nie Wa­ga­niec.

Mi­cha­li­nek – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie płoń­skim, w gmi­nie Płońsk.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa cie­cha­now­skie­go.

Wikipedia


michalininy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­cha­li­ny lub z nią zwią­za­ny


SJP.pl


michalinka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Mi­cha­li­na

Wiktionary

Mi­cha­lin­ka – część wsi Si­pio­ry w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie na­kiel­skim, w gmi­nie Kcy­nia.

W la­tach 1975–1998 Mi­cha­lin­ka ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa byd­go­skie­go.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gro­no­staj ugryzł Mi­cha­lin­kę w pa­lu­szek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michalina ż., Michasia ż., Misia ż., Miśka ż.

 przym. Michałowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Misia, Michasia

Wiktionary


michalinowo

Mi­cha­li­no­wo – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie mław­skim, w gmi­nie Wieczf­nia Ko­ściel­na. Leży przy dro­dze wo­je­wódz­kiej nr 587

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa cie­cha­now­skie­go.

Wikipedia


michalita

za­kon­nik


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. za­kon­nik ka­to­lic­ki ze Zgro­ma­dze­nia św. Mi­cha­ła Ar­cha­nio­ła;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Habit mi­cha­li­tów sta­no­wi czar­na su­tan­na bez zew­nętrz­nych gu­zi­ków, prze­pa­sa­na czar­nym pasem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲixaˈlʲita, AS: mʹiχalʹita

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michał mos.

:: fż. michalitka ż.

 przym. michalicki, Michałowy

Wiktionary


michalitka

człon­ki­ni ka­to­lic­kie­go za­ko­nu żeń­skie­go: Zgro­ma­dze­nie Sióstr św. Mi­cha­ła Ar­cha­nio­ła


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. za­kon­ni­ca z ka­to­lic­kie­go Zgro­ma­dze­nie Sióstr Świę­te­go Mi­cha­ła Ar­cha­nio­ła;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sio­stry mi­cha­lit­ki pro­wa­dzą świet­li­cę śro­do­wi­sko­wą.

 (1.1) Pa­tro­nem Zgro­ma­dze­nia Mi­cha­li­tek jest świę­ty Mi­chał Ar­cha­nioł.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michał mos.

:: fm. michalita mos.

 przym. michalicki, Michałowy

Wiktionary


michalitki

człon­ki­ni ka­to­lic­kie­go za­ko­nu żeń­skie­go: Zgro­ma­dze­nie Sióstr św. Mi­cha­ła Ar­cha­nio­ła


SJP.pl

Sio­stry mi­cha­lit­ki (właśc. Zgro­ma­dze­nie Sióstr Świę­te­go Mi­cha­ła Ar­cha­nio­ła, skrót: CSSMA) – żeń­skie ka­to­lic­kie zgro­ma­dze­nie za­kon­ne. De­wi­za zgro­ma­dze­nia brzmi: "Któż Jak Bóg".

Za­ło­ży­cie­lem za­ko­nu jest bł. ks. Bro­ni­sław Mar­kie­wicz i Słu­żeb­ni­ca Boża Anna Ka­wo­rek (1872–1936), a pa­tro­nem Świę­ty Mi­chał Ar­cha­nioł.

Wikipedia


michalkiewicz

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Sta­ni­sław Mi­chal­kie­wicz (ur. 1947) – pol­ski praw­nik, pu­bli­cy­sta i fe­lie­to­ni­sta
  • Sta­ni­sław Mi­chal­kie­wicz (1925-1985) – hi­sto­ryk pol­ski, pro­fe­sor Uni­wer­sy­te­tu Ślą­skie­go
  • Ka­zi­mierz Mi­ko­łaj Mi­chal­kie­wicz (1865-1940) – du­chow­ny ka­to­lic­ki, su­fra­gan wi­leń­ski
  • Artur Mi­chal­kie­wicz (ur. 1977) – pol­ski za­pa­śnik
  • Ka­ro­li­na Mi­chal­kie­wicz (ur. 1988) – pol­ska siat­kar­ka
  • Mi­chał­kie­wicz

Wikipedia


michalków

Mi­chal­ków – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie bial­skim, w gmi­nie Te­re­spol.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa bial­sko­pod­la­skie­go.

Wieś jest so­łect­wem w gmi­nie Te­re­spol. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go z roku 2011 wieś li­czy­ła 113 miesz­kań­ców i była osiem­na­stą co do wiel­ko­ści miej­sco­wo­ścią gminy.

Wikipedia


michalski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­chal­ski – pol­skie naz­wi­sko. Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku w Pol­sce no­si­ło je 51,3 tys. osób.
  • Bro­ni­sław Mi­chal­ski (1892–1968) – ksiądz ka­to­lic­ki, dzie­kan ge­ne­ral­ny Woj­ska Pol­skie­go
  • Ce­za­ry Mi­chal­ski (ur. 1963) – ese­i­sta, pro­za­ik i pu­bli­cy­sta
  • Erwin Mi­chal­ski (1912-1983) – pił­karz
  • Fran­ci­szek Mi­chal­ski (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Grze­gorz Mi­chal­ski (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Igor Mi­chal­ski (ur. 1957) – pol­ski aktor
  • Jan Mi­chal­ski (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Jerzy Mi­chal­ski (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Józef Mi­chal­ski (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Ka­zi­mierz Mi­chal­ski (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Kon­stan­ty Mi­chal­ski – ksiądz ka­to­lic­ki, fi­lo­zof, hi­sto­ryk fi­lo­zo­fii, rek­tor Uni­wer­sy­te­tu Ja­giel­loń­skie­go

Wikipedia


michaluk

naz­wi­sko


SJP.pl


michalów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­cha­lów – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. to­ma­szow­skim, w gmi­nie Ra­cha­nie
  • Mi­cha­lów – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. za­moj­skim, w gmi­nie Sułów
  • Mi­cha­lów – część wsi Ma­nio­wy w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. no­wa­tor­skim, w gmi­nie Czorsz­tyn
  • Mi­cha­lów – gro­ma­da
  • Mi­cha­lów-Ko­lo­nia
  • Mi­cha­łów

Wikipedia


micharzewo

Mi­cha­rze­wo – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie wą­gro­wiec­kim, w gmi­nie Wą­gro­wiec.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa pil­skie­go.

Wikipedia


michasia

zdrob­nie­nie od: Mi­cha­li­na (imię żeń­skie); Mi­chaś­ka, Miśka, Misia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Mi­cha­li­na

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Mi­chaś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie wy­słu­guj się Mi­cha­sią!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michalina ż., Michalinka ż., Misia ż.

 przym. Michałowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Misia, Michalinka

Wiktionary


michasiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­cha­si lub z nią zwią­za­ny


SJP.pl


michasiowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­cha­sia lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


michaux

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Alek­san­der Mi­cha­ux − pol­ski poeta po­cho­dze­nia bel­gij­skie­go
  • Henri Mi­cha­ux − fran­cu­ski pi­sarz, poeta i ma­larz po­cho­dze­nia bel­gij­skie­go
  • Ju­lian Mi­cha­ux − pol­ski szer­mierz, tre­ner, olim­pij­czyk, ofi­cer
  • Pier­re Mi­cha­ux − fran­cu­ski wy­na­laz­ca, z za­wo­du kowal

Wikipedia


michał

imię mę­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

Wiktionary

( ‏מִיכָאֵל‎ – Mîchā’ēl) – imię mę­skie po­cho­dze­nia he­braj­skie­go, wy­wo­dzą­ce się od jed­ne­go z ar­cha­nio­łów. Po he­braj­sku zna­czy „któż [jest taki] jak Bóg”. Forma żeń­ska to Mi­cha­li­na.

Wedle da­nych PESEL we­dług stanu na 19 stycz­nia 2024 roku imię to nosi w Pol­sce 492 093 męż­czyzn.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mój naj­lep­szy przy­ja­ciel ma na imię Mi­chał.

 (1.1) Mi­chał Sta­cho­wicz, pol­ski ry­tow­nik i ma­larz epoki ro­man­tyz­mu, w swej twór­czo­ści łą­czył pro­win­cjo­nal­ną na­iw­ność ze szcze­rym pa­trio­tyz­mem.

 (1.1) W Ko­ście­le ka­to­lic­kim na 29 wrze­śnia przy­pa­da wspom­nie­nie św. Mi­cha­ła Ar­cha­nio­ła, po­grom­cy Sza­ta­na i obroń­cy każ­dej duszy ludz­kiej, pa­tro­na Ko­ścio­ła, do­brej śmier­ci, żoł­nie­rzy i po­li­cjan­tów.

 (1.1) Lecz wśród ogól­nych na­rze­kań ani jeden głos nie pod­niósł się prze­ciw mło­de­mu puł­kow­ni­ko­wi, panu Je­rze­mu Mi­cha­ło­wi Wo­ło­dy­jow­skie­mu.

 (1.1) Mi­cha­ło­wie dzień swego pa­tro­na, czyli imie­ni­ny, ob­cho­dzą 29 wrze­śnia, a także 10 kwiet­nia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲixaw, AS: mʹiχau̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michałowa ż., Michałówna ż., Michałostwo lm m., michałek mzw., michalita mos., michalitka ż., Michałowo n., michałowianin mos., michałowianka ż., michałowskość ż., Michałów mrz., Michałówka ż., Michałowiec mrz., Michałki nmos., Michałkowice nmos., Michałowice nmos., michałowickość ż.

:: zdrobn. Michałek mos., Michaś mos., Miś mos., Misiek mos.

:: fż. Michalina ż.

 przym. Michałowy, Michałkowy, Michasiowy, michalski, michałkowicki, michałowski, michałowicki, michalicki

 przysł. michałowsko, michałowicko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Michałek, Michaś, Miś, Misiek

Wiktionary


michałek

1. krze­wia­sty aster kwit­ną­cy je­sie­nią; mar­ci­nek;
2. je­sien­na od­mia­na grusz­ki;
3. po­tocz­nie: drob­nost­ka, dro­biazg, rzecz błaha;
4. ro­dzaj cu­kier­ka w cze­ko­la­dzie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) spoż. cze­ko­la­do­wy cu­kie­rek z orze­cho­wym na­dzie­niem

 (1.2) ogrod. pot. krze­wia­sty aster by­li­no­wy kwit­ną­cy je­sie­nią

 (1.3) bot. je­sien­na od­mia­na gru­szy

 (1.4) pot. coś bła­he­go

 (1.5) łow. bekas z dru­gie­go lęgu

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­drzej Mi­cha­łek – pol­ski hi­sto­ryk, bro­nioz­naw­ca, ry­sow­nik i pi­sarz
  • Bo­le­sław Mi­cha­łek – pol­ski sce­na­rzy­sta, kry­tyk fil­mo­wy i dy­plo­ma­ta
  • Fran­ci­szek Mi­cha­łek – pol­ski ma­larz, ry­sow­nik, ar­chi­tekt wnętrz, rzeź­biarz, sce­no­graf i dzia­łacz spo­łecz­ny
  • Krzysz­tof Mi­cha­łek – pol­ski ame­ry­ka­ni­sta
  • Iwona Mi­cha­łek – pol­ska na­u­czy­ciel­ka i po­li­tyk
  • Ma­ciej Mi­cha­łek – pol­ski in­ży­nier au­to­ma­ty­ki i ro­bo­ty­ki
  • Ma­riusz Mi­cha­łek – pol­ski bie­gacz nar­ciar­ski
  • Ma­te­usz Mi­cha­łek – pol­ski ma­te­ma­tyk
  • Ru­dolf Mi­cha­łek – pol­ski spe­cja­li­sta w za­kre­sie in­ży­nie­rii rol­ni­czej
  • Sta­ni­sław Mi­cha­łek – pol­ski dy­ry­gent i kom­po­zy­tor
  • Ste­fan Mi­cha­łek – pol­ski ad­wo­kat, dzia­łacz spo­łecz­no-po­li­tycz­ny
  • Szy­mon Mi­cha­łek – pre­zy­dent Cho­rzo­wa

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Na dział­ce jego matki mi­chał­ki rosną gę­stym szpa­le­rem wzdłuż ścież­ki.

 (1.4) Kto ukła­dał ten plan? W czwar­tek pięć lek­cji i same mi­chał­ki, a w pią­tek – osiem, w do­dat­ku same ko­by­ły.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michał mos., michalita mos., Michałowa ż., Michałek mos., Michaś mos., Michalina ż., Michałki nmos.

 przym. Michałowy, Michałkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pot. marcinek

 (1.4) drobnostka, błahostka, pestka

Wiktionary


michałki

po­tocz­nie: zmy­ślo­ne hi­sto­ryj­ki, plot­ki, żarty, aneg­do­ty


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­chał­ki – dawna gmina wiej­ska funk­cjo­nu­ją­ca pod zwierzch­nict­wem pol­skim w la­tach 1919–1920 na ob­sza­rze tzw. ad­mi­ni­stra­cyj­ne­go okrę­gu brze­skie­go
  • Mi­chał­ki – wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie brod­nic­kim, w gmi­nie Świe­dzieb­nia
  • Mi­chał­ki – wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie wą­brze­skim, w gmi­nie Wą­brzeź­no
  • Mi­chał­ki – wieś w woj. lu­bel­skim, w po­wie­cie bial­skim, w gmi­nie Ro­kit­no
  • Mi­chał­ki – ko­lo­nia w woj. ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie gar­wo­liń­skim, w gmi­nie So­bo­lew
  • Mi­chał­ki – wieś w woj. pod­la­skim, w po­wie­cie wy­so­ko­ma­zo­wiec­kim, w gmi­nie Wy­so­kie Ma­zo­wiec­kie
  • Mi­chał­ki – wieś w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie ni­dzic­kim, w gmi­nie Ko­zło­wo
  • Mi­chał­ki – wieś w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie szczy­cień­skim, w gmi­nie Pasym
  • Mi­chał­ki – wieś w ob­wo­dzie brze­skim, w re­jo­nie be­re­skim, w siel­so­wie­cie Sieh­nie­wi­cze
  • Mi­chał­ki – wieś w ob­wo­dzie ho­mel­skim, w re­jo­nie mo­zyr­skim, w siel­so­wie­cie Mi­chał­ki
  • Mi­chał­ki – sta­cja ko­le­jo­wa w miej­sco­wo­ści Mi­chał­ki, w re­jo­nie mo­zyr­skim, w ob­wo­dzie ho­mel­skim
  • Mi­chał­ki – wieś w ob­wo­dzie ki­jow­skim, w re­jo­nie bo­ro­dziań­skim, w sil­skiej ra­dzie Mi­chał­ki

Wikipedia


michałkiewicz

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Krzysz­tof Mi­chał­kie­wicz – pol­ski po­li­tyk i so­cjo­log
  • Mi­chał Mi­chał­kie­wicz – pol­ski ho­ke­i­sta
  • Wi­told Mi­chał­kie­wicz – pol­ski gi­ne­ko­log, pro­fe­sor Aka­de­mii Me­dycz­nej w Poz­na­niu
  • Mi­chal­kie­wicz

Wikipedia


michałkow

naz­wi­sko, np. Sier­giej Mi­chał­kow (1913-2009), ro­syj­ski pi­sarz i poeta


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Ni­ki­ta Mi­chał­kow, ra­dziec­ki re­ży­ser
  • Sier­giej Mi­chał­kow, ra­dziec­ki poeta
  • An­driej Mi­chał­kow-Kon­cza­łow­ski, ra­dziec­ki re­ży­ser

Wikipedia


michałkowice

1. wieś w Pol­sce;
2. dziel­ni­ca Sie­mia­no­wic Ślą­skich


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie głub­czyc­kim, w gmi­nie Bra­ni­ce;

 (1.2) geogr. część mia­sta Sie­mia­no­wi­ce Ślą­skie w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim;

 (1.3) geogr. część wsi Jan­ko­wi­ce w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie ryb­nic­kim, w gmi­nie Świer­kla­ny;

 (1.4) geogr. adm. obwód mia­sta Ostra­wy w Cze­chach;

Wiktionary

Mi­chał­ko­wi­ce (śl. "Mi­choł­ko­wi­ce", niem. "Mi­chal­ko­witz") – dziel­ni­ca mia­sta Sie­mia­no­wi­ce Ślą­skie o cha­rak­te­rze miesz­ka­nio­wo-prze­my­sło­wo-rol­ni­czym. Znaj­du­je się na pół­noc­no-za­chod­nich obrze­żach mia­sta. Zaj­mu­je po­wierzch­nię 545,5 ha, za­miesz­ku­je ją 15532 miesz­kań­ców (stan na 2001 rok), a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła wów­czas 2847 osób/km².

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Uro­dzi­ła się w Mi­chał­ko­wi­cach na Gór­nym Ślą­sku.

 (1.4) Około 1900 roku ponad 96 % miesz­kań­ców Mi­chał­ko­wic było ka­to­li­ka­mi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michał mos., michałkowiczanin mos., michałkowiczanka ż.

 przym. michałkowicki

Wiktionary


michałkowicki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Mi­chał­ko­wic, zwią­za­ny z Mi­chał­ko­wi­ca­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zgu­bi­łem port­fel na jed­nej z mi­chał­ko­wic­kich ulic.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michał mos., Michałkowice lm nm., michałkowiczanin mos., michałkowiczanka ż.

Wiktionary


michałkowiczanin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Mi­chał­ko­wic

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Mi­chał­ko­wic, uro­dzo­na w Mi­chał­ko­wi­cach

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Woj­tek jest ro­do­wi­tym mi­chał­ko­wi­cza­ni­nem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michałkowice lm nm.

:: fż. michałkowiczanka ż.

 przym. michałkowicki

Wiktionary


michałkowiczanka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Mi­chał­ko­wic

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z Mi­chał­ko­wic, uro­dzo­na w Mi­chał­ko­wi­cach

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Będąc ro­do­wi­tą mi­chał­ko­wi­czan­ką, Mar­ty­na znała tutaj każdą ulicz­kę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michałkowice lm nm.

:: fm. michałkowiczanin mos.

 przym. michałkowicki

Wiktionary


michałkowie

naz­wi­sko, np. Sier­giej Mi­chał­kow (1913-2009), ro­syj­ski pi­sarz i poeta


SJP.pl


michałkowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­chał­ko­wo – wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. lip­now­skim, w gmi­nie Do­brzyń nad Wisłą
  • Mi­chał­ko­wo – osada w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. lip­now­skim, w gmi­nie Tłu­cho­wo
  • Mi­chał­ko­wo – wieś w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w pow. kę­trzyń­skim, w gmi­nie Bar­cia­ny
  • Mi­chał­ko­wo – wieś w ob­wo­dzie Smo­lan, w gmi­nie Dewin
  • Mi­chał­ko­wo – wieś w ob­wo­dzie smo­leń­skim, w re­jo­nie smo­leń­skim, w wiaz­giń­skim osied­lu wiej­skim

Wikipedia


michałkowy

→ mi­cha­łek, np. krem mi­chał­ko­wy


SJP.pl


michałopol

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Mi­cha­ło­pol – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie ra­dom­szczań­skim, w gmi­nie Gidle.

We­dług da­nych z 1885 roku Mi­cha­ło­pol to ko­lo­nia i karcz­ma nad Wier­ci­cą, w po­wie­cie No­wo­ra­domsk, gmi­nie Żytno, pa­ra­fia Gidle. Ów­czes­ny Mi­cha­ło­pol to 26 domów, 225 miesz­kań­ców, 313 mórg ziemi w skła­dzie dóbr Cięż­ko­wi­ce.

Wikipedia


michałostwo

Mi­chał z mał­żon­ką; Mi­cha­ło­wie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) rzad. Mi­chał z żoną

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mi­cha­ło­stwo wesz­li do karcz­my, w któ­rej było już pełno ludzi.

 (1.1) Wczo­raj mój naj­młod­szy brat, Mi­chał, przy­je­chał ze swoją żoną z za­gra­ni­cy. Mi­cha­ło­stwo i moja żona ba­wi­li się na dan­sin­gu w War­sza­wie.

Wiktionary

Powiązane:

 zob. Michał.

Wiktionary


michałowa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) przest. żona Mi­cha­ła

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp. od: Mi­cha­łów

 (2.2) D. lp. od: Mi­cha­ło­wo

forma przy­miot­ni­ka.

 (3.1) ż. lp. od: Mi­cha­ło­wy

Wiktionary

Mi­cha­ło­wa (biał. Міхалова; ros. Михалово, "Mi­cha­ło­wo") – sta­cja miń­skie­go metra po­ło­żo­na na linii Mo­skiew­skiej.

Ot­war­ta zo­sta­ła w dniu 7 li­sto­pa­da 2012 roku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W przed­sion­ku jed­nak za­stał Bro­ni­sła­wa i starą go­spo­się Mi­cha­ło­wą.

 (2.1-2) Jadę dziś do Mi­cha­ło­wa.

 (3.1) Są­sia­do­wał z Mi­cha­ło­wą za­gro­dą z jed­nej stro­ny i z Ma­cie­jo­wym polem z dru­giej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲixaˈwɔva, AS: mʹiχau̯ova

Wiktionary

Powiązane:

 zob. Michał.

Wiktionary


michałowce

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto po­wia­to­we we wschod­niej Sło­wa­cji

Wiktionary


michałowianin

miesz­ka­niec Mi­cha­ło­wa (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


michałowianka

miesz­kan­ka Mi­cha­ło­wa (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


michałowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­cha­ło­wi­ce – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. kłodz­kim, w gmi­nie Mię­dzy­le­sie
  • Mi­cha­ło­wi­ce – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. strze­liń­skim, w gmi­nie Borów
  • Mi­cha­ło­wi­ce – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. wroc­ław­skim, w gmi­nie Dłu­go­łę­ka
  • Mi­cha­ło­wi­ce – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. wroc­ław­skim, w gmi­nie So­bót­ka
  • Mi­cha­ło­wi­ce – wieś w woj. łódz­kim, w pow. skier­nie­wic­kim, w gmi­nie Ko­wie­sy
  • Mi­cha­ło­wi­ce – wieś w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. kra­kow­skim, w gmi­nie Mi­cha­ło­wi­ce
  • Mi­cha­ło­wi­ce – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. gró­jec­kim, w gmi­nie Mo­giel­ni­ca
  • Mi­cha­ło­wi­ce (daw­niej Mi­cha­ło­wi­ce-Osied­le) – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. prusz­kow­skim, w gmi­nie Mi­cha­ło­wi­ce
  • Mi­cha­ło­wi­ce – wieś w woj. opol­skim, w pow. brze­skim, w gmi­nie Lub­sza
  • Mi­cha­ło­wi­ce – wieś w woj. świę­to­krzy­skim, w pow. ka­zi­mier­skim, w gmi­nie Czar­no­cin
  • Mi­cha­ło­wi­ce-Wieś – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. prusz­kow­skim, w gmi­nie Mi­cha­ło­wi­ce
  • Mi­cha­ło­wi­ce – gmina w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim

Wikipedia


michałowicki

przy­miot­nik od: Mi­cha­ło­wi­ce


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mi­cha­ło­wi­ca­mi, do­ty­czą­cy Mi­cja­ło­wic

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michałowice nmos., Michał mos.

Wiktionary


michałowicz

naz­wi­sko


SJP.pl


michałowie

Mi­chał z mał­żon­ką; Mi­cha­ło­stwo


SJP.pl


michałowo

1. mia­sto w Pol­sce;
2. część Poz­na­nia;
3. osied­le Brod­ni­cy;
4. nazwa kilku wsi w Pol­sce;
5. wieś na Bia­ło­ru­si


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;

Wiktionary

Mi­cha­ło­wo ( Міхалова, "Mi­cha­ło­wa") – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie bia­ło­stoc­kim, w gmi­nie Mi­cha­ło­wo przy dro­dze wo­je­wódz­kiej nr 686.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa bia­ło­stoc­kie­go.

Przez miej­sco­wość prze­pły­wa rzeka Su­praśl, do­pływ Narwi.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲixaˈwɔvɔ, AS: mʹiχau̯ovo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. Michałowy

 rzecz. Michał mos.

Wiktionary


michałowski

przy­miot­nik od: Mi­cha­ło­wo, Mi­cha­łów


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Alek­san­der Mi­cha­łow­ski (ur. 1851, zm. 1938) – pol­ski pia­ni­sta, kom­po­zy­tor, pe­da­gog
  • Alek­san­der Mi­cha­łow­ski (ur. 1870, zm. 1934) – pol­ski le­karz we­te­ry­na­rii, ofi­cer, ka­pi­tan armii au­striac­kiej, ty­tu­lar­ny ge­ne­rał bry­ga­dy WP
  • An­to­ni Mi­cha­łow­ski (ur. 1730, zm. 1792) – poseł na Sejm Czte­ro­let­ni, pod­ko­mo­rzy kra­kow­ski
  • An­to­ni Mi­cha­łow­ski (ur. 1837, zm. 1930) – pol­ski le­karz, dzia­łacz spo­łecz­ny, uczest­nik pow­sta­nia stycz­nio­we­go
  • Au­gust Mi­cha­łow­ski (ur. 1897, zm. 1952) – pol­ski dzia­łacz po­li­tycz­ny
  • Cze­sław Mi­cha­łow­ski (ur. 1885, zm. 1941) – pol­ski po­li­tyk, mi­ni­ster spra­wied­li­wo­ści pro­ku­ra­tor na­czel­ny II RP
  • Hen­ryk Mi­cha­łow­ski (ur. 1927, zm. 2017) – pol­ski ofi­cer, do­wód­ca wojsk lot­ni­czych
  • Jan Mi­cha­łow­ski (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Ja­nusz Mi­cha­łow­ski (ur. 1937) – pol­ski aktor
  • Ja­nusz Ma­ciej Mi­cha­łow­ski (ur. 1932, zm. 2022) – pol­ski hi­sto­ryk sztu­ki
  • Ka­zi­mierz Mi­cha­łow­ski (ur. 1901, zm. 1981) – pol­ski ar­che­o­log
  • Lu­cjan Mi­cha­łow­ski (ur. 1883, zm. 1943) – pol­ski ar­chi­tekt i ma­larz

Wikipedia


michałowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­cha­ła lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. na­le­żą­cy do Mi­cha­ła

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przed Mi­cha­ło­wym domem rosną dwa ro­so­cha­te orze­chy.

 (1.1) Są­sia­do­wał z Mi­cha­ło­wą za­gro­dą z jed­nej stro­ny i z Ma­cie­jo­wym polem z dru­giej.

 (1.1) Mi­cha­ło­wi sy­no­wie wy­ro­śli na do­rod­nych męż­czyzn.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michał mos., Michałek mos., Michaś mos., Miś mos., Michałowa ż., Michalina ż., Michalinka ż., Michasia ż., Misia ż., michałek mrz./mzw., michalita mos., michalitka ż., Michałki nmos., Michałowo n., Michałów mrz.

 przym. Michałkowy, Michasiowy, Michalinin, Michalinkin, Michasin, Misin, michałowski

Wiktionary


michałów

Mi­chał z mał­żon­ką; Mi­cha­ło­stwo


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­cha­łów – część mia­sta Mysz­ków
  • Mi­cha­łów – część mia­sta Piotr­ków Try­bu­nal­ski
  • Mi­cha­łów – część mia­sta Radom
  • Mi­cha­łów – wieś w pow. pol­ko­wic­kim, w gmi­nie Cho­cia­nów
  • Mi­cha­łów – wieś w pow. średz­kim, w gmi­nie Środa Ślą­ska
  • Mi­cha­łów – ko­lo­nia w pow. opol­skim, w gmi­nie Jó­ze­fów nad Wisłą
  • Mi­cha­łów – wieś w pow. wło­daw­skim, w gmi­nie Ur­szu­lin
  • Mi­cha­łów – wieś w pow. beł­cha­tow­skim, w gmi­nie Beł­cha­tów
  • Mi­cha­łów – wieś w pow. brze­ziń­skim, w gmi­nie Brze­zi­ny
  • Mi­cha­łów – wieś w pow. brze­ziń­skim, w gmi­nie Dmo­sin
  • Mi­cha­łów – wieś w pow. kut­now­skim, w gmi­nie Kutno
  • Mi­cha­łów – ko­lo­nia wsi Świny w pow. łódz­kim wschod­nim, w gmi­nie Ko­lusz­ki

Wikipedia


michałówka

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­cha­łów­ka – część mia­sta Bła­żo­wa
  • Mi­cha­łów­ka – część mia­sta Hru­bie­szów
  • Mi­cha­łów­ka – część mia­sta Pu­ła­wy
  • Mi­cha­łów­ka – część mia­sta Rabka-Zdrój
  • Mi­cha­łów­ka – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. bial­skim, w gmi­nie Biała Pod­la­ska
  • Mi­cha­łów­ka – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. chełm­skim, w gmi­nie Do­ro­husk
  • Mi­cha­łów­ka – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. ja­now­skim, w gmi­nie Mod­li­bo­rzy­ce
  • Mi­cha­łów­ka – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. lu­bar­tow­skim, w gmi­nie Abra­mów
  • Mi­cha­łów­ka – ko­lo­nia wsi Żu­ra­wiec w woj. lu­bel­skim, w pow. łu­kow­skim, w gmi­nie Ada­mów
  • Mi­cha­łów­ka – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. par­czew­skim, w gmi­nie Par­czew
  • Mi­cha­łów­ka – część wsi Rycza w woj. lu­bel­skim, w pow. ryc­kim, w gmi­nie No­wod­wór
  • Mi­cha­łów­ka – część wsi Pod­dą­bro­wa w woj. lu­bel­skim, w pow. za­moj­skim, w gmi­nie Mią­czyn

Wikipedia


michaś

zdrob­nie­nie od: Mi­chał (imię mę­skie); Mi­cha­łek


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. od Mi­chał

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zo­bacz, jak Mi­chaś grzecz­nie bawi się z bra­cisz­kiem!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michał mos., Michałek ż./mos.

Wiktionary


michaśka

zdrob­nie­nie od: Mi­cha­li­na (imię żeń­skie); Mi­cha­sia, Miśka, Misia


SJP.pl


micheasz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) rzad. imię|pol­ski|m.

Wiktionary

Mi­che­asz (hebr. מִיכַיְהוּ – Mîkhā’iah, מִיכָה – Mîkhā) – imię mę­skie po­cho­dze­nia bi­blij­ne­go. Imię to nosił pro­rok Mi­che­asz. Po he­braj­sku zna­czy „któż [jest taki] jak Jahwe?!” i sta­no­wi sy­no­nim imie­nia Mi­chał. Pa­tro­nem tego imie­nia w Ko­ście­le ka­to­lic­kim jest pro­rok Mi­che­asz, autor bi­blij­ny, a w Cerk­wi pra­wo­sław­nej jest kilku świę­tych Mi­che­a­szów, m.in. Mi­che­asz z Ra­do­ne­ża ("Mi­chej z Ra­do­ne­ża" lub "Mi­chej Ra­do­neż­ski"), zm. 1385, świę­to 5 lub 19 maja.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Mi­che­asz i po­cho­dzę z Je­ro­zo­li­my.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. Micheaszowy

Wiktionary


micheaszowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. na­le­żą­cy do Mi­che­a­sza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po­stać ta po­ja­wia się w tek­ście Mi­che­a­szo­wym dwu­krot­nie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Micheasz mrz.

Wiktionary


michejda

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Fran­ci­szek Mi­chej­da
  • Jan Mi­chej­da
  • Ta­de­usz Mi­chej­da
  • Wła­dy­sław Mi­chej­da (1876–1937)

Wikipedia


michel

[czy­taj: miSZEL] fran­cu­skie imię mę­skie


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­chel (ur. 1981) – bra­zy­lij­ski pił­karz
  • Mi­chel (ur. 2003) – bra­zy­lij­ski pił­karz
  • Adam Mi­chel – pol­ski pił­karz
  • Anne Mi­chel – bel­gij­ska lek­ko­at­let­ka
  • An­ne­lie­se Mi­chel – nie­miec­ka ka­to­licz­ka
  • Char­les Mi­chel – bel­gij­ski po­li­tyk
  • David Mi­chel – au­striac­ki siat­karz
  • Henri Mi­chel – fran­cu­ski pił­karz
  • Her­mann Mi­chel – nie­miec­ki pie­lę­gniarz
  • Mał­go­rza­ta Mi­chel – pol­ska pe­da­goż­ka
  • Marek Mi­chel – pol­ski mo­to­cy­kli­sta
  • Smarck Mi­chel – ha­i­tań­ski po­li­tyk

Wikipedia


michelangelo

[czy­taj: mikeLANdżelo] obce imię mę­skie


SJP.pl


michelin

[czy­taj: miszLEN] marka opon i firma


SJP.pl

Com­pa­gnie Générale des Établissements Mi­che­lin (wym. []) – naj­więk­szy w Eu­ro­pie i jeden z naj­więk­szych na świe­cie pro­du­cent opon. Jego sie­dzi­ba znaj­du­je się w Cler­mont-Fer­rand (Puy-de-Dôme) we Fran­cji. Mi­che­lin znany jest rów­nież z wy­da­wa­nia zmo­to­ry­zo­wa­nych map i prze­wod­ni­ków („Guide Mi­che­lin”), na po­trze­by któ­rych przyz­na­wa­ne są gwiazd­ki Mi­che­lin, na­le­żą­ce do naj­bar­dziej pre­sti­żo­wych świa­to­wych wy­róż­nień za­kła­dów ga­stro­no­micz­nych, obok fran­cu­skiej "La Liste" oraz bry­tyj­skich: "The World’s 50 Best Re­sta­u­rants" i "The World’s 50 Best Bars".

Wikipedia


michigan

[czy­taj: MIszigen]
1. je­zio­ro w Sta­nach Zjed­no­czo­nych;
2. stan w Sta­nach Zjed­no­czo­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. stan Sta­nów Zjed­no­czo­nych Ame­ry­ki, le­żą­cy na Środ­ko­wym Za­cho­dzie, w re­gio­nie Wiel­kich Je­zior;

 (1.2) geogr. hy­dron. je­zio­ro w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, trze­cie co do wiel­ko­ści w ze­spo­le pię­ciu Wiel­kich Je­zior;

Wiktionary

Mi­chi­gan () – stan w pół­noc­nej czę­ści Sta­nów Zjed­no­czo­nych, w re­gio­nie Mid­west, w Kra­i­nie Wiel­kich Je­zior, przy gra­ni­cy ka­na­dyj­skiej. Gra­ni­czy z czte­re­ma z pię­ciu Wiel­kich Je­zior.

Mi­chi­gan leży na dwóch pół­wy­spach – Lower Pe­nin­su­la na po­łud­nio­wym wscho­dzie i Upper Pe­nin­su­la na pół­noc­nym za­cho­dzie, roz­dzie­lo­nych cie­śni­ną Mac­ki­nac.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Cały dzień sie­dzia­łem przy kom­pu­te­rze i w końcu za­czą­łem szu­kać wy­mów­ki, żeby wyjść na dwór, tym bar­dziej że tu, w Mi­chi­gan, ide­al­nych po­go­do­wo dni wcale nie ma tak dużo – zima jest długa, a potem szyb­ko robi się strasz­nie go­rą­co.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲijt͡ʃʲiɡɛ̃n, AS: mʹii ̯čʹigẽn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. michigański

Wiktionary


michigański

→ Mi­chi­gan [czy­taj: mi­szi­geń­ski]


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mi­chi­gan, do­ty­czą­cy Mi­chi­gan

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kilka lat temu za­trud­ni­ła się w na­szym mi­chi­gań­skim przed­sta­wi­ciel­stwie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michigan mrz./n.

Wiktionary


michniak

naz­wi­sko


SJP.pl


michniewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


michniewski

naz­wi­sko


SJP.pl


michnik

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Adam Mich­nik (ur. 1946) – dzien­ni­karz, ese­i­sta, re­dak­tor na­czel­ny Ga­ze­ty Wy­bor­czej, dzia­łacz opo­zy­cji w PRL, poseł na Sejm III RP
  • Bo­gu­sław Mich­nik (ur. 1945) – poeta i fo­to­gra­fik
  • Ewa Mich­nik (ur. 1943) – dy­ry­gent­ka, dy­rek­tor Opery Wroc­ław­skiej
  • He­le­na Mich­nik (1903-1969) – dzia­łacz­ka ko­mu­ni­stycz­na, na­u­czy­ciel­ka, matka Adama i Ste­fa­na
  • Ste­fan Mich­nik (1929-2021) – sę­dzia woj­sko­wy, ko­mu­ni­sta, ka­pi­tan LWP
  • Wła­dy­sław Mich­nik – dr prawa, za­stęp­ca bur­mi­strza w Boch­ni
  • Mich­ni­kow­szczyz­na. Zapis cho­ro­by – książ­ka Ra­fa­ła Ziem­kie­wi­cza

Wikipedia


michnikowski

naz­wi­sko


SJP.pl


michnikowszczyzna

1. pe­jo­ra­tyw­nie: ogół osób i śro­do­wisk, po­pie­ra­ją­cych po­glą­dy le­wi­co­wo-li­be­ral­ne;
2. pe­jo­ra­tyw­nie: okres fak­tycz­ne­go zmo­no­po­li­zo­wa­nia rynku me­dial­ne­go i de­ba­ty pu­blicz­nej przez "Ga­ze­tę Wy­bor­czą" oraz śro­do­wi­ska ją wspie­ra­ją­ce, lo­ko­wa­ny naj­czę­ściej mię­dzy 1989 r. a ujaw­nie­niem tzw. "afery Ry­wi­na"


SJP.pl


michniowianin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Mich­nio­wa

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Mich­nio­wa, uro­dzo­na w Mich­nio­wie

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Mąż pani Ce­li­ny, mich­nio­wia­nin z krwi i kości, otrzy­mał na­gro­dę wo­je­wódz­ką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michniów mrz.

:: fż. michniowianka ż.

 przym. michniowski

Wiktionary


michniowianka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Mich­nio­wa

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z Mich­nio­wa, uro­dzo­na w Mich­nio­wie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sza­now­ne mich­nio­wian­ki, ten fe­styn zor­ga­ni­zo­wa­li­śmy spe­cjal­nie dla was!

 (1.2) Żona pana Mi­cha­ła, mich­nio­wian­ka z uro­dze­nia, zwy­cię­ży­ła w ple­bi­scy­te­bi­scy­cie re­gio­nal­nej ga­ze­ty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michniów mrz.

:: fm. michniowianin mos.

 przym. michniowski

Wiktionary


michniowiec

Mich­nio­wiec (daw­niej też Mich­no­wiec i Mich­no­wi­ce) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie bie­szczadz­kim, w gmi­nie Czar­na. Ma sta­tus so­łect­wa.

W skład so­łect­wa "Mich­nio­wiec" wcho­dzi także wieś By­stre.

Przez wieś pły­nie uro­kli­wy potok Msza­niec, który ucho­dzi do Dnie­stru. To jeden z ostat­nich frag­men­tów po­to­ków o dzi­kim cha­rak­te­rze na­ra­żo­ny na nie­le­gal­ne rajdy of­fro­ad.

Wikipedia


michniowski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Mich­nio­wa, zwią­za­ny z Mich­nio­wem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po dro­dze za­trzy­ma­my się, by zwie­dzić mich­niow­skie mu­ze­um.

 (1.1) Wła­dze oku­pa­cyj­ne za­ka­za­ły od­bu­do­wy wsi i upra­wy mich­niow­skich pól.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. michniowianin mos., michniowianka ż., Michniów mrz.

Wiktionary


michniów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie skar­ży­skim, w gmi­nie Su­ched­niów;

Wiktionary

Mich­niów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie skar­ży­skim, w gmi­nie Su­ched­niów. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość po­ło­żo­na była w wo­je­wództ­wie kie­lec­kim.

Przez miej­sco­wość prze­bie­ga droga wo­je­wódz­ka nr 751 (Ostro­wiec Świę­to­krzy­ski – Su­ched­niów).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ste­fan po­cho­dzi z Mich­nio­wa w Świę­to­krzy­skiem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. michniowianin mos., michniowianka ż.

 przym. michniowski

Wiktionary


michno

naz­wi­sko


SJP.pl


michnowicz

naz­wi­sko


SJP.pl


michnowski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • My­ko­ła Mich­now­ski
  • Wac­ław Mich­now­ski

Wikipedia


michnówka

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Mich­nów­ka – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie haj­now­skim, w gmi­nie Na­rew­ka.

W la­tach 1975–1998 wieś ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa bia­ło­stoc­kie­go.

W czerw­cu 1942 wieś spa­cy­fi­ko­wa­li Niem­cy. Lud­ność zo­sta­ła wy­sied­lo­na a za­bu­do­wa­nia spa­lo­no. Mich­nów­ka li­czy­ła wtedy 42 go­spo­dar­stwa i miała ok. 170 miesz­kań­ców.

Wikipedia


michorowski

naz­wi­sko


SJP.pl


michorzewko

Mi­cho­rzew­ko – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie no­wo­to­my­skim, w gmi­nie Ku­ślin.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.

Śred­nio­wiecz­na wieś, o któ­rej pier­wsza wzmian­ka po­cho­dzi z 1399 roku. Dzi­siej­sza nazwa obo­wią­zu­je od 1902 roku.

Wikipedia


michorzewo

Mi­cho­rze­wo (pol. hist. "Mi­cho­rze­wo Mokre", "Nowe Mie­cho­rze­wo", niem. "Groß Mi­chels­dorf", 1939-1945 "Mi­che­nau") – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie no­wo­to­my­skim, w gmi­nie Ku­ślin.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.

Wikipedia


michowice

Nie mylić z: Mcho­wi­ce.

Wikipedia


michowski

1. przy­miot­nik od: Mi­cho­wo;
2. przy­miot­nik od: Mi­chów


SJP.pl


michoł

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. Mi­chał

Wiktionary


michoń

naz­wi­sko


SJP.pl


michoński

naz­wi­sko


SJP.pl


michrów

Zo­bacz też: Mi­chrów (Świę­to­chów).

Mi­chrów – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie gró­jec­kim, w gmi­nie Pnie­wy.

W la­tach 1954–1959 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Mi­chrów, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Tar­czyn. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ra­dom­skie­go.

Wikipedia


michta

naz­wi­sko


SJP.pl


michu

miś, misiu, mi­siek, misio, mi­sia­czek; rzad­ko, pie­szczot­li­wie:
1. niedź­wiedź, zwła­szcza mały; niedź­wia­dek;
2. plu­szo­wa za­baw­ka o po­sta­ci niedź­wiad­ka;
3. czło­wiek otyły


SJP.pl

Michu, właśc. Mi­gu­el Pérez Cu­e­sta (ur. 21 marca 1986 w Ovie­do) – hisz­pań­ski pił­karz, który wy­stę­po­wał na po­zy­cji po­moc­ni­ka lub na­past­ni­ka. Za­koń­czył ka­rie­rę pił­kar­ską w 2017 r.

Wikipedia


michów

miś, misiu, mi­siek, misio, mi­sia­czek; rzad­ko, pie­szczot­li­wie:
1. niedź­wiedź, zwła­szcza mały; niedź­wia­dek;
2. plu­szo­wa za­baw­ka o po­sta­ci niedź­wiad­ka;
3. czło­wiek otyły


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­chów – wieś w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie le­gnic­kim, w gmi­nie Choj­nów
  • Mi­chów – wieś w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie lu­bar­tow­skim, w gmi­nie Mi­chów
  • Mi­chów – gmina wiej­ska w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie lu­bar­tow­skim
  • Mi­chów – gro­ma­da
  • De­ka­nat Mi­chów, Mi­cho­wo, Mni­chów, Mni­cho­wo, Mie­chów

Wikipedia


micin

Micin – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie kut­now­skim, w gmi­nie Krzy­ża­nów.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa płoc­kie­go.

Wikipedia


miciński

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Anna Mi­ciń­ska (1938–2001) – hi­sto­ryk li­te­ra­tu­ry, kry­tyk li­te­rac­ki
  • Bo­le­sław Mi­ciń­ski (1911–1943) – ese­i­sta, poeta i fi­lo­zof
  • Ha­li­na Mi­ciń­ska-Ke­na­ro­wa (1915–1989) – dy­rek­tor­ka Pań­stwo­we­go Li­ce­um Tech­nik Pla­stycz­nych w Za­ko­pa­nem
  • Ta­de­usz Mi­ciń­ski (1873–1918) – poeta i pi­sarz

Wikipedia


mickiewicz

naz­wi­sko, np. Adam Mic­kie­wicz (1798-1855), poeta pol­ski


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy, nazwa włas­na

 (1.1) astr. pla­ne­to­i­da o nu­me­rze ka­ta­lo­go­wym 5889;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mic­kie­wicz – naz­wi­sko
  • Adam Mic­kie­wicz – poeta
  • Alek­san­der Mic­kie­wicz – brat poety Adama Mic­kie­wi­cza
  • Fran­ci­szek Mic­kie­wicz (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Ja­nusz Rym­wid-Mic­kie­wicz – dy­plo­ma­ta
  • Józef Rym­wid-Mic­kie­wicz – lut­nik
  • Kan­stan­cin Mic­kie­wicz znany jako Jakub Kołas
  • Mie­czy­sław Mic­kie­wicz – ukra­iń­ski po­li­tyk
  • Mi­ki­ta Mic­kie­wicz – bia­ło­ru­ski ho­ke­i­sta
  • Piotr Mic­kie­wicz – pol­ski po­li­to­log
  • Te­les­for Mic­kie­wicz – we­te­ran pow­sta­nia stycz­nio­we­go
  • Vin­cas Mickevičius-Kap­su­kas – li­tew­ski ko­mu­ni­sta

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mic­kie­wicz po­ru­sza się w ob­sza­rze mię­dzy or­bi­ta­mi Marsa i Jo­wi­sza, czyli w pasie głów­nym pla­ne­to­id.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mik mos., Micek mos., mickiewicziana nmos., mickiewiczowskość ż.

 przym. Mickiewiczowski, mickiewiczowski, Mickiewiczowy, mickiewiczowy

 przysł. mickiewiczowsko

Wiktionary


mickiewicziana

wszyst­ko, co do­ty­czy życia i twór­czo­ści Adama Mic­kie­wi­cza, np. prace na­u­ko­we o nim, wy­da­nia jego dzieł


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) liter. au­to­gra­fy i do­ku­men­ty do­ty­czą­ce Adama Mic­kie­wi­cza

 (1.2) druk. księg. wy­daw­nict­wa zwią­za­ne z Ada­mem Mic­kie­wi­czem i jego twór­czo­ścią

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W sali na dru­gim pię­trze pre­zen­to­wa­ne są mic­kie­wi­czia­na.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mickiewicz mzw., mickiewiczowskość ż.

 przym. Mickiewiczowy, mickiewiczowy, mickiewiczowski

 przysł. mickiewiczowsko

Wiktionary


mickiewiczolog

ba­dacz, znaw­ca twór­czo­ści Adama Mic­kie­wi­cza


SJP.pl


mickiewiczologia

ba­da­nia nad twór­czo­ścią Adama Mic­kie­wi­cza


SJP.pl


mickiewiczowski

do­ty­czą­cy twór­czo­ści Adama Mic­kie­wi­cza; mic­kie­wi­czo­wy


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) liter. do­ty­czą­cy życia i twór­czo­ści Adama Mic­kie­wi­cza, cha­rak­te­ry­stycz­ny, ty­po­wy dla Adama Mic­kie­wi­cza lub jego twór­czo­ści, taki jak u Adama Mic­kie­wi­cza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Li­bret­to jest więc dziw­ną mie­szan­ką mic­kie­wi­czow­sko-fre­drow­ską.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mickiewicz m., mickiewicziana nmos., mickiewiczowskość ż.

 przym. mickiewiczowy, Mickiewiczowski, Mickiewiczowy

 przysł. mickiewiczowsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mickiewiczowy

Wiktionary


mickiewiczowsko

przy­słó­wek

 (1.1) liter. wła­ści­wie dla Mic­kie­wi­cza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mickiewicz m., mickiewicziana nmos., mickiewiczowskość ż.

 przym. mickiewiczowski

Wiktionary


mickiewiczowskość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. cecha ut­wo­ru wska­zu­ją­ca na jego au­ten­tycz­ne wyj­ście spod pióra Mic­kie­wi­cza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To tak, jakby na­rze­kać na mic­kie­wi­czow­skość twór­czo­ści Mic­kie­wi­cza – to, że jest mic­kie­wi­czow­ska może być dla jed­nych za­le­tą, a dla dru­gich wadą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mickiewicz m., mickiewicziana nmos.

 przym. Mickiewiczowski, mickiewiczowski, Mickiewiczowy, mickiewiczowy

 przysł. mickiewiczowsko

Wiktionary


mickiewiczowy

do­ty­czą­cy twór­czo­ści Adama Mic­kie­wi­cza; mic­kie­wi­czow­ski


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy życia i twór­czo­ści Adama Mic­kie­wi­cza, cha­rak­te­ry­stycz­ny, ty­po­wy dla Mic­kie­wi­cza lub jego twór­czo­ści, taki jak u Mic­kie­wi­cza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mickiewicz m., mickiewicziana nmos., mickiewiczowskość ż.

 przym. Mickiewiczowy, mickiewiczowski, Mickiewiczowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mickiewiczowski

Wiktionary


micorek

naz­wi­sko


SJP.pl


micra

[czy­taj: mikra] model sa­mo­cho­du marki Nis­san


SJP.pl


micro

[czy­taj: mikra] model sa­mo­cho­du marki Nis­san


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Micro – miej­sco­wość w USA w sta­nie Ka­ro­li­na Pół­noc­na, w hrab­stwie John­ston,
  • Micro (ang. Micro Towns­hip) – gmina w USA w sta­nie Ka­ro­li­na Pół­noc­na, w hrab­stwie John­ston,
  • Micro – klasa jach­tów.
  • Micro Cars – lan­kij­ski pro­du­cent sa­mo­cho­dów
  • Micro Mo­bi­li­ty Sy­stems – szwaj­car­ski pro­du­cent elek­trycz­nych po­ja­zdów
  • Micro – mi­nial­bum stu­dyj­ny ukra­iń­skie­go ze­spo­łu Jin­jer
  • Micro – po­wieść Mi­cha­e­la Crich­to­na
  • mikro

Wikipedia


microchip

[czy­taj: mi­kro­czip] mi­kro­sko­pij­ny chip; mi­kro­czip, mi­kro­chip


SJP.pl


microdermal

[czy­taj: mikroDERmal] ozdob­ny im­plant z kot­wicz­ką i ozdob­ną na­kręt­ką, wszcze­pia­ny pod skórę; mi­kro­der­mal


SJP.pl


microsoft

[czy­taj: MAJkrosoft] firma z bran­ży kom­pu­te­ro­wej, pro­du­ku­ją­ca głów­nie opro­gra­mo­wa­nie


SJP.pl

Mi­cro­soft Cor­po­ra­tion [] – ame­ry­kań­skie przed­się­bior­stwo in­for­ma­tycz­ne.

Hi­sto­rycz­nie naj­bar­dziej znane jako pro­du­cent sy­ste­mów ope­ra­cyj­nych MS-DOS i Mi­cro­soft Win­dows oraz pa­kie­tu biu­ro­we­go Mi­cro­soft Of­fi­ce, współ­cze­śnie czer­pie znacz­ną część przy­cho­dów z usług chmu­ro­wych Azure i roz­wią­zań sztucz­nej in­te­li­gen­cji.

Wikipedia


microsoftowy

[czy­taj: maj­kroł­sof­to­wy] stwo­rzo­ny przez Mi­cro­soft (ame­ry­kań­ski kon­cern kom­pu­te­ro­wy) lub w inny spo­sób zwią­za­ny z tą firmą


SJP.pl


mictlan

Mict­lan – jest az­tec­kim okre­śle­niem na mi­tycz­ny świat po­dziem­ny – a ści­śle mó­wiąc pie­kło, do któ­re­go mieli tra­fiać wszy­scy słabi, sta­rzy, zmar­li na łożu oraz ci, któ­rzy uni­ka­li walki. Wła­da­ło nim bó­stwo śmier­ci zwane Mict­lan­te­cuht­li i jego żona Mict­lan­ci­hu­at­li. Od­po­wied­ni­kiem "Mict­la­nu" w wie­rze­niach Majów jest Mit­nal.

Wikipedia


micwa

przy­ka­za­nie bi­blij­ne albo ra­bi­nicz­ne


SJP.pl

Micwa (hebr. מצוה „przy­ka­za­nie”, „dobry uczy­nek”, l.mn. "mic­wot"; jid. "micwe", l.mn. "mic­wes") – w ju­da­iz­mie ter­min uży­wa­ny na okre­śle­nie przy­ka­zań re­li­gij­nych i od­no­szą­cy się do sze­ściu­set trzy­na­stu na­ka­zów i za­ka­zów ha­la­chy, ży­dow­skie­go prawa re­li­gij­ne­go opar­te­go na za­le­ce­niach Tory, któ­rych wy­peł­nia­nie obo­wią­zu­je każ­de­go do­ro­słe­go żyda (męż­czyz­nę), które na­le­ży wy­ko­ny­wać w okre­ślo­nym cza­sie.

Wikipedia


miczek

naz­wi­sko


SJP.pl


miczman

1. star­szy kadet ma­ry­nar­ki an­giel­skiej i ame­ry­kań­skiej
2. naj­niż­szy sto­pień ofi­cer­ski w ma­ry­nar­ce wo­jen­nej w Rosji car­skiej; w ra­dziec­kiej ma­ry­nar­ce wo­jen­nej - naj­wyż­szy sto­pień po­do­fi­cer­ski


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) wojsk. mar. naj­niż­szy sto­pień ofi­cer­ski w ma­ry­nar­kach wo­jen­nych niek­tó­rych państw (an­giel­skiej, ame­ry­kań­skiej, daw­nej ro­syj­skiej);

 (1.2) wojsk. mar. naj­wyż­szy sto­pień po­do­fi­cer­ski w ma­ry­nar­ce ra­dziec­kiej, od­po­wied­nik star­sze­go bos­ma­na

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) starszy kadet, podchorąży

Wiktionary


miczmański

do­ty­czą­cy micz­ma­na


SJP.pl


miczurin

naz­wi­sko


SJP.pl


miczurinista

rzad­ko: osoba upra­wia­ją­ca ro­śli­ny we­dług za­ło­żeń mi­czu­ri­niz­mu; mi­czu­ri­no­wiec


SJP.pl


miczurinowiec

osoba upra­wia­ją­ca ro­śli­ny we­dług za­ło­żeń mi­czu­ri­niz­mu; mi­czu­ri­ni­sta


SJP.pl


miczurinowski

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­czu­ri­na lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


miczuryńsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w po­łud­nio­wej Rosji, w ob­wo­dzie tam­bow­skim;

Wiktionary

Mi­czu­ryńsk (ros. Мичуринск) – mia­sto w po­łud­nio­wej Rosji, w ob­wo­dzie tam­bow­skim, nad rzeką Leśny Wo­ro­neż (do­rze­cze Donu). Około 90,7 tys. miesz­kań­ców (2020). Do roku 1932 mia­sto na­zy­wa­ło się Ko­złow ("Козлов"), prze­mia­no­wa­ne na cześć miesz­ka­ją­ce­go tu Iwana Mi­czu­ri­na, zmar­łe­go też tutaj 7 czerw­ca 1935.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. miczuryński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Kozłow (do 1932 roku)

Wiktionary


miczuryński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mi­czu­ryń­skiem, do­ty­czą­cy Mi­czu­ryń­ska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miczuryńsk mrz.

Wiktionary


mid

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pra­cow­nik o doś­wiad­cze­niu po­mię­dzy ju­nio­rem a se­nio­rem

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • MID Rosji - Mi­ni­ster­stwo Spraw Za­gra­nicz­nych Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej
  • .MID – roz­sze­rze­nie for­ma­tu pli­ków dźwię­ko­wych MIDI
  • Men­tio­ned in Di­spat­ches – ro­dzaj na­gro­dy dla żoł­nie­rzy bry­tyj­skich
  • MID – Ma­szy­na In­ży­nie­ryj­no-Dro­go­wa opra­co­wa­na na pod­wo­ziu WZT-3
  • MID () – prze­no­śne urzą­dze­nie in­ter­ne­to­we

Wikipedia

Przykłady

skład­nia.

ko­lo­ka­cje.

sy­no­ni­my.

an­to­ni­my.

hi­pe­ro­ni­my.

hi­po­ni­my.

ho­lo­ni­my.

me­ro­ni­my.

po­krew­ne.

fra­ze­o­lo­gia.

ety­mo­lo­gia.

uwagi.

tłu­ma­cze­nia.

* an­giel­ski: (1.1) mid

źró­dła.

== mid (język an­giel­ski.) ==

wy­mo­wa.

 audio|LL-Q1860 (eng)-Ve­al­hurl-mid.wav. audio|LL-Q1860 (eng)-Arlo Bar­nes-mid.wav.

zna­cze­nia.

przy­miot­nik

 (1.1) środ­ko­wy

 (1.2) mid (pra­cow­nik o doś­wiad­cze­niu po­mię­dzy ju­nio­rem a se­nio­rem)

 (1.3) slang. mier­ny, słaby, kiep­ski

przy­i­mek

 (2.1) wśród

 (2.2) daw. z

rze­czow­nik

 (3.1) śro­dek

od­mia­na.

przy­kła­dy.

Wiktionary

Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) mid

źródła.

== mid (język angielski.) ==

wymowa.

 audio|LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-mid.wav. audio|LL-Q1860 (eng)-Arlo Barnes-mid.wav.

znaczenia.

przymiotnik

 (1.1) środkowy

 (1.2) mid (pracownik o doświadczeniu pomiędzy juniorem a seniorem)

 (1.3) slang. mierny, słaby, kiepski

przyimek

 (2.1) wśród

 (2.2) daw. z

rzeczownik

 (3.1) środek

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

 (1.1) mid finter → palec środkowy

synonimy.

 (2.1) amid

 (2.2) with

 (3.1) middle

Wiktionary


midas

mit. gr. le­gen­dar­ny król Fry­gii po­sia­da­ją­cy moc otrzy­ma­ną od Dio­ni­zo­sa, po­wo­du­ją­cą za­mia­nę każ­de­go dot­knię­te­go przez Mi­da­sa przed­mio­tu w złoto


SJP.pl

Midas (gr. Μίδας "Mídas", w źró­dłach asy­ryj­skich "Mita"; VIII wiek p.n.e.) – wład­ca Fry­gii, bo­ha­ter grec­kich mitów.

Wikipedia


midasowy

1. od­no­szą­cy się do Mi­da­sa;
2. mi­da­so­we uszy - ośle uszy, cha­rak­te­ry­zu­ją­ce głup­ca


SJP.pl


middlesbrough

[czy­taj: MIdlzbroł] mia­sto w An­glii


SJP.pl

Midd­les­bro­ugh (wym.) – mia­sto w pół­noc­no-wschod­niej An­glii w hrab­stwie ce­re­mo­nial­nym North Yorks­hi­re, w dy­stryk­cie (uni­ta­ry aut­ho­ri­ty) Midd­les­bro­ugh, po­ło­żo­ne nad rzeką Tees, nie­o­po­dal jej uj­ścia do Morza Pół­noc­ne­go. W 2021 roku mia­sto li­czy­ło 148 215 miesz­kań­ców.

Wikipedia


middleton

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Midd­le­ton – mia­sto w sta­nie Au­stra­lia Po­łud­nio­wa
  • Midd­le­ton – mia­sto w Ka­na­dzie, w pro­win­cji Nowa Szko­cja
  • Midd­le­ton – mia­sto w sta­nie New Hamps­hi­re, w hrab­stwie Straf­ford
  • Midd­le­ton – mia­sto w sta­nie Mas­sa­chu­setts, w hrab­stwie Essex
  • Midd­le­ton – mia­sto w sta­nie Idaho, w hrab­stwie Ca­ny­on
  • Midd­le­ton – mia­sto w sta­nie Ten­nes­see, w hrab­stwie Har­de­man
  • Midd­le­ton – miej­sco­wość w sta­nie Wi­scon­sin, w hrab­stwie Dane
  • Midd­le­ton – mia­sto w sta­nie Wi­scon­sin, w hrab­stwie Dane
  • Midd­le­ton (ang. Midd­le­ton Town) – gmina w sta­nie Mas­sa­chu­setts, w hrab­stwie Essex
  • Midd­le­ton (ang. Midd­le­ton Towns­hip) – gmina w sta­nie Mis­so­u­ri, w hrab­stwie La­fa­y­et­te
  • Midd­le­ton (ang. Midd­le­ton Town) – gmina w sta­nie New Hamps­hi­re, w hrab­stwie Straf­ford
  • Midd­le­ton (ang. Midd­le­ton Towns­hip) – gmina w sta­nie Ohio, w hrab­stwie Co­lum­bia­na

Wikipedia


midgard

rze­czow­nik, ro­dzaj męski, nazwa włas­na

 (1.1) mit­germ. świat środ­ka / środ­ko­wy za­miesz­ka­ny przez ludzi;

Wiktionary

Mid­gard (zan­giel­szczo­na wer­sja sta­ro­nor­dyc­kie­go Miðgarðr) – słowo to wy­wo­dzi się z ję­zy­ka ger­mań­skie­go i było okre­śle­niem uży­wa­nym do opi­sa­nia świa­ta za­miesz­ki­wa­ne­go przez ludzi. W do­słow­nym tłu­ma­cze­niu oz­na­cza „zam­knię­ty wew­nątrz”. Przez wieki słowo to pod­le­ga­ło trans­for­ma­cjom ję­zy­ko­wym i np. w dzi­siej­szym ję­zy­ku an­giel­skim ma po­stać Midd­le-earth ("Śró­dzie­mie").

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wy­glą­da na to, że jeden z na­u­kow­ców znowu przy­wo­łał stare bó­stwa, które za­mie­rza­ją upom­nieć się o sche­dę nad Mid­gar­dem, czyli kra­i­ną ludzi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. neol. Midgardczyk

Wiktionary


midi

o stro­ju: śred­niej dłu­go­ści (dłuż­szy od mini)


SJP.pl

MIDI (skrót od Mu­si­cal In­stru­ment Di­gi­tal In­ter­fa­ce, z ang. „cy­fro­wy in­ter­fejs in­stru­men­tów mu­zycz­nych”) – sy­stem (in­ter­fejs, opro­gra­mo­wa­nie i ze­staw ko­mend) słu­żą­cy do prze­ka­zy­wa­nia in­for­ma­cji po­mię­dzy elek­tro­nicz­ny­mi in­stru­men­ta­mi mu­zycz­ny­mi.

MIDI umoż­li­wia kom­pu­te­rom, syn­te­za­to­rom, ke­y­bo­ar­dom, kar­tom dźwię­ko­wym i po­dob­nym urzą­dze­niom kon­tro­lo­wać się naw­za­jem oraz wy­mie­niać in­for­ma­cje mię­dzy sobą.

Wikipedia


midi-pireneje

fraza rze­czow­ni­ko­wa, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. były re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny Fran­cji;

Wiktionary

Midi-Pi­re­ne­je (fr. "Midi-Pyrénées") – re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny Fran­cji w la­tach 1982-2015, po­ło­żo­ny w po­łud­nio­wej czę­ści kraju, obej­mu­ją­cy środ­ko­wą część łań­cu­cha Pi­re­ne­jów oraz po­ło­żo­ną bar­dziej na pół­noc do­li­nę Ga­ron­ny. Od po­łud­nia gra­ni­czył z An­do­rą i Hisz­pa­nią, od za­cho­du z re­gio­nem Ak­wi­ta­nia, od pół­no­cy z Li­mo­u­sin i Ower­nią, a od wscho­du z Lang­we­do­cją-Ro­us­sil­lon. Sto­li­cą i naj­więk­szym mia­stem re­gio­nu była Tu­lu­za. In­ny­mi więk­szy­mi mia­sta­mi były Mon­ta­u­ban, Albi, Tar­bes oraz Ca­stres.

Wikipedia


midianici

bi­blij­ny lud wy­wo­dzą­cy się od Abra­ha­ma i jego żony Ke­tu­ry; Ma­dia­ni­ci


SJP.pl

Mi­dia­ni­ci lub Ma­dia­ni­ci ( ‏מִדְיָן‎) – sta­ro­żyt­ny lud opi­sa­ny w Bi­blii, pro­wa­dzą­cy z re­gu­ły życie ko­czow­ni­cze, ale rów­nież nie­kie­dy osia­dłe. Ich hi­sto­ria znana jest prze­de wszyst­kim ze Sta­re­go Te­sta­men­tu i wiąże się z dzie­ja­mi Iz­ra­e­li­tów. Mi­dia­ni­ci żyli głów­nie z hand­lu i byli znani ze swego bo­gact­wa.

Wikipedia


midianita

czło­nek bi­blij­ne­go ludu wy­wo­dzą­ce­go się od Abra­ha­ma i Ke­tu­ry; Ma­dia­ni­ta


SJP.pl


midinetka

dziew­czy­na pra­cu­ją­ca w pa­ry­skim domu mody lub za­kła­dzie kra­wiec­kim; mi­dy­net­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. dziew­czy­na za­trud­nio­na w pa­ry­skim domu mody lub dużym skle­pie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) …biła go­dzi­na dwu­na­sta i przez wpó­łot­war­te sta­wi­dła ma­ga­zy­nów za­czy­na­ły chlu­stać na ulicę zgieł­kli­we fale mi­di­ne­tek.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) midynetka

Wiktionary


midipłaszczyk

rzad­ko: płaszcz się­ga­ją­cy do po­ło­wy łydki


SJP.pl


midispódnica

rzad­ko: spód­ni­ca się­ga­ją­ca do po­ło­wy łydki


SJP.pl


midrasz

1. w ju­da­iz­mie: me­to­da in­ter­pre­ta­cji i ko­men­to­wa­nia tek­stów bi­blij­nych po­przez od­szu­ki­wa­nie ich sensu prze­no­śne­go;
2. zbiór ko­men­ta­rzy do Bi­blii za­wie­ra­ją­cych normy po­stę­po­wa­nia (Ha­la­cha) i dy­dak­tycz­ne po­wiast­ki (Ha­ga­da), prze­ka­zy­wa­nych ust­nie przez ra­bi­nów, spi­sa­nych w XI w.


SJP.pl

Zo­bacz też: cza­so­pis­mo „Mi­drasz”.

Mi­drasz ( ‏מִדְרָשׁ‎ "midrāš", od ‏דָּרַשׁ‎ "dārāš": „szu­kać”, „badać”, „po­szu­ki­wać”, „śle­dzić”, „gło­sić”; l.mn. "midrāšîm"; jid. "me­dresz", l.mn. "me­dro­szim") – w ju­da­iz­mie wie­loz­nacz­ny ter­min, w głów­nym zna­cze­niu okre­śla­ją­cy ro­dzaj ko­men­ta­rzy ra­bi­nac­kich, które przy­po­rząd­ko­wu­ją treść tra­dy­cji do tek­stu bi­blij­ne­go, na­wią­zu­ją­cych do hi­sto­rycz­nej formy sta­wia­nia pytań i udzie­la­nia od­po­wie­dzi jako ka­płań­skich po­u­czeń, a także do pro­roc­kiej in­for­ma­cji.

Wikipedia


midraszowy

→ mi­drasz


SJP.pl

Patrz:

midrasz

midura

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Fran­ci­szek Mi­du­ra – pol­ski hi­sto­ryk sztu­ki, mu­ze­o­log, kra­joz­naw­ca i pu­bli­cy­sta
  • Wanda Mi­du­ra – pol­ska che­micz­ka

Wikipedia


midway

[czy­taj: mi­dłej] atol na Oce­a­nie Spo­koj­nym (te­ry­to­rium za­mor­skie USA)


SJP.pl

Mid­way (haw. "Ku­a­i­he­la­ni", także "Pi­he­ma­nu") – atol le­żą­cy w ar­chi­pe­la­gu Ha­wa­jów, w gru­pie Pół­noc­no-Za­chod­nich Wysp Ha­waj­skich. Ad­mi­ni­stra­cyj­nie jest je­dy­nym ato­lem ar­chi­pe­la­gu ha­waj­skie­go, który nie na­le­ży do stanu Ha­wa­je, tylko sta­no­wi odręb­ne te­ry­to­rium nie­in­kor­po­ro­wa­ne Sta­nów Zjed­no­czo­nych. Wyspy obec­nie za­miesz­ku­je tylko per­so­nel Uni­ted Sta­tes Fish and Wild­li­fe Ser­vi­ce (brak sta­łych miesz­kań­ców).

Wikipedia


midwayski

→ Mid­way [czy­taj: mi­dłej­ski]


SJP.pl


midwest

[czy­taj: mi­dłest] pół­noc­ne i środ­ko­we ob­sza­ry USA; Midd­le West, Środ­ko­wy Za­chód


SJP.pl

Środ­ko­wy Za­chód, także Środ­ko­wo-Za­chod­nie Stany Zjed­no­czo­ne ( Mid­west lub "Mid­we­stern Uni­ted Sta­tes") – nazwa sto­so­wa­na w od­nie­sie­niu do ame­ry­kań­skich sta­nów zlo­ka­li­zo­wa­nych w środ­ko­wej i pół­noc­nej czę­ści kraju. Dzie­li się go na dwa głów­ne re­gio­ny: i.

Wikipedia


midwig

MIDWIG – pu­bli­ko­wa­ny od 21 wrze­śnia 1998 do 16 marca 2007 in­deks gieł­do­wy śred­nich spó­łek no­to­wa­nych na Gieł­dzie Pa­pie­rów War­to­ścio­wych w War­sza­wie.

Li­czo­ny na pod­sta­wie port­fe­la akcji 40 spó­łek śred­niej wiel­ko­ści, niew­cho­dzą­cych w skład WIG20. MIDWIG jest in­dek­sem ce­no­wym, nie­uwz­ględ­nia­ją­cym do­cho­dów z praw po­bo­ru i dy­wi­dend.

Wikipedia


midynetka

dziew­czy­na pra­cu­ją­ca w pa­ry­skim domu mody lub za­kła­dzie kra­wiec­kim; mi­di­net­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zob. mi­di­net­ka.

Wiktionary


midzierski

naz­wi­sko


SJP.pl


miech

1. przy­rząd do tło­cze­nia po­wie­trza;
2. w niek­tó­rych apa­ra­tach fo­to­gra­ficz­nych sta­re­go typu: skła­da­ją­ce się w har­mo­nij­kę ścian­ki ka­me­ry lub obiek­ty­wu;
3. prze­sta­rza­łe: worek, sakwa lub torba;
4. zgru­bie­nie od: mie­siąc


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. pro­ste urzą­dze­nie do tło­cze­nia po­wie­trza w in­stru­men­tach mu­zycz­nych, pie­cach

 (1.2) fot. me­cha­nizm har­mo­nij­ko­we­go wy­su­wa­nia obiek­ty­wu w sta­rych apa­ra­tach fo­to­gra­ficz­nych

 (1.3) pszcz. przy­rząd do oka­dza­nia pszczół

 (1.4) daw. worek

 (1.5) pot. mie­siąc

Wiktionary

Miech – urzą­dze­nie do wyt­wa­rza­nia i tło­cze­nia stru­mie­nia po­wie­trza, ma­ją­ce zaz­wy­czaj formę skrzyn­ki z ela­stycz­ny­mi bo­ka­mi i dwoma ot­wo­ra­mi: wlo­to­wym (ssą­cym) i wy­lo­to­wym. Każdy z nich wy­po­sa­żo­ny jest w zawór zwrot­ny; są one tak usy­tu­o­wa­ne, że poz­wa­la­ją na prze­pływ po­wie­trza przez miech tylko w jed­nym kie­run­ku. Miech roz­sze­rza­jąc się wcią­ga po­wie­trze za­wo­rem ssą­cym, a kur­cząc się wy­rzu­ca je na zew­nątrz ot­wo­rem wy­lo­to­wym.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲjɛx, AS: mʹi ̯eχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. mieszek m.

 przym. miechowy, mieszkowy, miesięczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) miech pszczelarski, podkurzacz

 (1.4) worek, wór, sakwa

Wiktionary


miechcin

Miech­cin – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie go­styń­skim, w gmi­nie Po­niec.

Wikipedia


miechera

ro­śli­na z ro­dzi­ny mie­che­ro­wa­tych, li­ścia­sty mech ros­ną­cy na drze­wach i na ziemi


SJP.pl


miecherowate

o ce­chach mie­che­ro­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


SJP.pl


miecherowaty

o ce­chach mie­che­ro­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


SJP.pl


miechowaty

przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem miech, po­dob­ny do mie­cha


SJP.pl


miechowianin

miesz­ka­niec Mie­cho­wa


SJP.pl


miechowianka

miesz­kan­ka Mie­cho­wa


SJP.pl


miechowice

1. nazwa kilku wsi w Pol­sce;
2. dziel­ni­ca By­to­mia


SJP.pl

Mie­cho­wi­ce (niem. "Mie­cho­witz, 1936-46 Mech­tal") – dziel­ni­ca By­to­mia, ut­wo­rzo­na 26 li­sto­pa­da 2008 uchwa­łą Rady Miej­skiej, po­ło­żo­na w za­chod­niej czę­ści mia­sta. Sza­cu­je się, że Mie­cho­wi­ce wraz z są­sied­ni­mi Sto­la­rzo­wi­ca­mi i Gór­ni­ka­mi liczą ok. 30 tys. miesz­kań­ców. Jest naj­więk­szą dziel­ni­cą By­to­mia pod wzglę­dem po­wierzch­ni i zaraz po Śród­mie­ściu jest drugą naj­więk­szą dziel­ni­cą pod wzglę­dem lud­no­ści w By­to­miu.

Wikipedia


miechowicki

przy­miot­nik od: Mie­cho­wi­ce


SJP.pl


miechowicz

naz­wi­sko


SJP.pl


miechowita

przy­do­mek Ma­cie­ja z Mie­cho­wa


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. rel. czło­nek Za­ko­nu Ry­cer­skie­go Grobu Bo­że­go w Je­ro­zo­li­mie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miechów m., Miechowice nmos., Miechowo n., Miechowiec m., miechowianin m., miechowianka ż., miechowiczanin m., miechowiczanka ż.

 przym. miechowski, miechowicki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bożogrobiec

Wiktionary


miechownik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. rzem. wyt­wór­ca mie­chów

 (1.2) daw. tra­garz no­szą­cy wory

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W świą­ty­ni mieli swoje pa­tro­nal­ne oł­ta­rze: myd­la­rze, bla­cha­rze, mie­chow­ni­cy i garn­ca­rze.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miech mrz., mieszek mrz.

 przym. miechowy, mieszkowy

Wiktionary


miechowo

Mie­cho­wo ( Mie­cho­wen, 1938–1945 "Nie­der­horst") – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie ełc­kim, w gmi­nie Prost­ki.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa su­wal­skie­go.

Wieś ty­po­wo rol­ni­cza.

Wikipedia


miechowski

przy­miot­nik od: Mie­chów


SJP.pl


miechowy

przy­miot­nik od: miech


SJP.pl


miechun

mie­chun świer­ko­wy - ga­tu­nek plusk­wia­ka z ro­dzi­ny mi­secz­ni­ko­wa­tych


SJP.pl


miechunka

ozdob­na by­li­na z ro­dzi­ny psian­ko­wa­tych


SJP.pl

Mie­chun­ka ("Phy­sa­lis" L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny psian­ko­wa­tych. Obej­mu­je ok. 90–124 ga­tun­ki. Wy­stę­pu­ją one w więk­szo­ści na­tu­ral­nie na kon­ty­nen­tach ame­ry­kań­skich w stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej, osią­ga­jąc naj­więk­sze zróż­ni­co­wa­nie w Mek­sy­ku. Jeden ga­tu­nek (mie­chun­ka ro­zdę­ta "P.

Wikipedia


miechunkowy

przy­miot­nik od: mie­chun­ka


SJP.pl


miechów

1. przy­rząd do tło­cze­nia po­wie­trza;
2. w niek­tó­rych apa­ra­tach fo­to­gra­ficz­nych sta­re­go typu: skła­da­ją­ce się w har­mo­nij­kę ścian­ki ka­me­ry lub obiek­ty­wu;
3. prze­sta­rza­łe: worek, sakwa lub torba;
4. zgru­bie­nie od: mie­siąc


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;

Wiktionary

Mie­chów – mia­sto w woj. ma­ło­pol­skim, sie­dzi­ba po­wia­tu mie­chow­skie­go, oraz gminy miej­sko-wiej­skiej Mie­chów. Po­ło­żo­ne na Wy­ży­nie Mie­chow­skiej nad po­to­kiem Mie­chów­ką. We­dług da­nych GUS z 30 czerw­ca 2024 mia­sto li­czy­ło 10,903 miesz­kań­ców.

Mie­chów po­ło­żo­ny jest przy dro­dze ek­spre­so­wej S7 (trasa E77), w od­le­gło­ści ok. 45 km od Kra­ko­wa i 80 km od Kielc.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛxuf, AS: mʹi ̯eχuf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miechowita mos., miechowianin m., miechowianka ż.

 przym. miechowski

Wiktionary


miechówka

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Mie­chów­ka – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie ol­ku­skim, w gmi­nie Wol­brom.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ka­to­wic­kie­go.

Wikipedia


miecia

zdrob­nie­nie od: Mie­czy­sła­wa (imię żeń­skie)


SJP.pl


miecielica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Su­wal­szczyz­na,Łotwa. za­mieć śnież­na

 (1.2) etn. ro­dzaj tańca bia­ło­ru­skie­go

Wiktionary


mieciny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mieci lub z nią zwią­za­ny


SJP.pl


miecio

zdrob­nie­nie od: Mie­czy­sław (imię mę­skie)


SJP.pl


mieciowie

Mie­cio (Mie­ciu) z mał­żon­ką


SJP.pl


mieciowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mie­cia lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


miecisław

imię mę­skie


SJP.pl

Mie­ci­sław, Miec­sław, Mie­sław – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Mieci-" ("mio­tać, rzu­cać") i "-sław" ("sława"). Mogło ono ule­gać rów­nież skró­ce­niu do formy Ma­sław, a jed­nym ze zdrob­nień tego imie­nia jest być może Miesz­ko.

Mie­ci­sław to pra­wi­dło­wa forma imie­nia, które zo­sta­ło błęd­nie od­czy­ta­ne jako Mie­czy­sław i w tej for­mie zy­ska­ło po­pu­lar­ność.

Wikipedia


mieciu

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|m. Mie­czy­sław

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mie­ciu pod­szedł do okna i szarp­nął za­sło­nę. Zro­bił to tro­chę za mocno i jej po­ło­wa wyr­wa­ła się z szyny alu­mi­nio­we­go kar­ni­sza.

Wiktionary


miecić

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) daw. rzad. rzu­cać, ci­skać czymś (zaz­wy­czaj syp­kim, drob­nym lub w dużej ilo­ści)

 (1.2) daw. rzad. gwał­tow­nie prze­su­wać, zgar­niać lub pę­dzić coś po po­wierzch­ni (zwy­kle o dzia­ła­niu wia­tru, wody)

 (1.8) daw. mieć, mie­wać

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny mie­cić się

 (2.1) gwał­tow­nie się po­ru­szać, sza­mo­tać się, mio­tać się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kilka wi­chrów raz po raz prześ­wis­nę­ło spo­dem, jeden za dru­gim lecą, mie­cąc kro­ple dżdży­ste.

 (1.1) Wiatr pół­noc­ny [...] ostro za­ci­nał, mie­cąc ostry pył w oczy wołów i ży­wych ludzi.

 (1.2) Dzień na­stał chmur­ny [...], wiatr [...] śnie­ga­mi mie­cił za­pal­czy­wie.

 (1.3) Wszyt­koć wadzi: być na nos bied­na mucha padła, Mie­cesz głową i mnie­masz, że cię do krwie zja­dła.

 (1.3) Wsta­wał wiatr i mie­cił z wolna drze­wi­na­mi, iż po­szu­mi­wa­ły głu­cho i smut­nie.

 (1.4) I nie tyle pręd­kich słów gniew­ne usta miecą [...], ile z tych dział le­cia­ło bomb.

 (1.4) Oto nad pio­run prze­raź­li­wsze strza­ły Z twych oczu na mnie miece bożek mały.

 (2.1) ''Wśród da­ma­sceń­skich krzy­wych pa­ła­szy miece się Żmija okrop­nym bojem''.

 (2.1) ''Tak więc smok [...] sło­wicz­ki liche zbie­ra [...]; tym­cza­sem matka szcze­bie­ce uboga, a na zbój­cę coraz się miece''.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miotać, rzucać, ciskać, mieść

Wiktionary


miecugow

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Bruno Mie­cu­gow – pol­ski dzien­ni­karz, pu­bli­cy­sta i pi­sarz, przez wiele lat zwią­za­ny z „Dzien­ni­kiem Pol­skim”
  • Grze­gorz Mie­cu­gow – pol­ski dzien­ni­karz, re­dak­tor ra­dio­wej Trój­ki, wy­daw­ca i pre­zen­ter Wia­do­mo­ści w TVP1, twór­ca i pre­zen­ter Fak­tów w TVN, fe­lie­to­ni­sta „Dzien­ni­ka Pol­skie­go” i pu­bli­cy­sta „Prze­kro­ju”

Wikipedia


miecz

1. me­ta­lo­wa broń siecz­na;
2. pła­ska płyta, naj­czę­ściej me­ta­lo­wa, wy­su­wa­na po­ni­żej dna stat­ku słu­żą­ca do utrzy­my­wa­nia go w pio­nie i poz­wa­la­ją­ca pły­nąć "pod wiatr";
3. daw­niej: człon­ko­wie ro­dzi­ny płci mę­skiej;
4. część pod­po­ry dachu;
5. ga­tu­nek dra­pież­nej ryby


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wojsk. obo­siecz­na broń z dłu­gim, pro­stym ostrzem;

 (1.2) żegl. ru­cho­ma część niek­tó­rych jach­tów ża­glo­wych i desek wind­sur­fin­go­wych w for­mie płet­wy wy­su­wa­nej w spo­dzie ka­dłu­ba;

 (1.3) daw. męska linia po­kre­wień­stwa w ro­dzi­nie

 (1.4) bud. w kon­struk­cji dachu: krót­ki, uko­śny ele­ment łą­czą­cy belkę po­zio­mą z pio­no­wą

Wiktionary

Miecz – ro­dzaj broni bia­łej, cha­rak­te­ry­zu­ją­cej się pro­stą, obo­siecz­ną głow­nią, ot­war­tą rę­ko­je­ścią oraz naj­czę­ściej krzy­żo­wym jel­cem. Uży­wa­ny od epoki brązu do XVI w. Szcze­gól­ną po­pu­lar­no­ścią cie­szył się w śred­nio­wie­czu. Jest bro­nią siecz­no-kolną, czyli umoż­li­wia­ją­cą za­da­wa­nie za­rów­no cięć, jak i pchnięć.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ry­cerz wy­cią­gnął miecz i przy­go­to­wał się do obro­ny.

 (1.1) Wy sami drżyj­cie przed mie­czem, / bo gniew za grze­chy za­pło­nie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛt͡ʃ, AS: mʹi ̯eč

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miecznik m., mieczownik m., mieczowanie n., mieczówka ż., miecznikostwo n., miecznikowicz m.

:: zdrobn. mieczyk m.

 przym. mieczowy, mieczykowaty, miecznikowy, miecznikowski

 czas. mieczować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) szwert, szwerta

Wiktionary


mieczewo

Mie­cze­wo – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie poz­nań­skim, w gmi­nie Mo­si­na.

Wikipedia


mieczkowo

Miecz­ko­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie na­kiel­skim, w gmi­nie Kcy­nia.

Wikipedia


mieczkowski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Adam Fran­ci­szek Miecz­kow­ski (1876–1953) – praw­nik, dzia­łacz po­li­tycz­ny, poseł Na­ro­do­wej De­mo­kra­cji
  • Do­mi­cjan Miecz­kow­ski – Do­mi­cy­an Socha-Miecz­kow­ski (1803–1882) – uczest­nik pow­stań 1831, 1864, li­te­rat, pi­sarz hi­sto­rycz­no-re­li­gij­ny
  • Edwin Miecz­kow­ski (ur. 1929) – ar­ty­sta, ma­larz ame­ry­kań­ski pol­skie­go po­cho­dze­nia miesz­ka­ją­cy w Cle­ve­land, wy­kła­dow­ca
  • Igna­cy Miecz­kow­ski herbu Za­gło­ba (XVIII w.) – woj­ski łom­żyń­ski w 1781, szam­be­lan Sta­ni­sła­wa Au­gu­sta w 1791
  • Jan Miecz­kow­ski (1830–1889) – fo­to­graf, ku­piec, wy­daw­ca. Po­cho­dził z ro­dzi­ny zie­miań­skiej
  • Ka­zi­mierz Mar­ce­li Miecz­kow­ski herbu Boń­cza (1742–1811) – sta­ro­sta rabsz­tyń­sko-zaws­krzyń­ski, szam­be­lan króla Sta­ni­sła­wa Au­gu­sta Po­nia­tow­skie­go
  • Le­o­pold Hi­po­lit Kas­sian von Miecz­kow­ski h. Za­gro­ba vel Za­gło­ba (1833–1899) – bal­ne­o­log
  • Lu­cjan Miecz­kow­ski (ur. 1934) – dy­plo­ma­ta
  • Lud­wik Miecz­kow­ski (1866–1932) – far­ma­ce­u­ta, dzia­łacz spo­łecz­no-po­li­tycz­ny
  • Ro­mu­ald Miecz­kow­ski (ur. 1950) – li­tew­ski poeta, pi­sarz, dzien­ni­karz, pu­bli­cy­sta, wy­daw­ca, dzia­łacz spo­łecz­no- kul­tu­ral­ny, sce­na­rzy­sta i re­ży­ser na­ro­do­wo­ści pol­skiej
  • Wik­tor Miecz­kow­ski (1856–1935) – ksiądz, dzia­łacz spo­łecz­ny
  • Wik­tor Wir­gi­liusz Miecz­kow­ski ps. „Brzo­za” (1906–1944) – po­rucz­nik-le­karz, pow­sta­niec war­szaw­ski

Wikipedia


mieczków

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Miecz­ków – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. średz­kim, w gmi­nie Ko­sto­mło­ty
  • Miecz­ków – wieś w woj. łódz­kim, w pow. wie­ru­szow­skim, w gmi­nie Wie­ru­szów

Wikipedia


mieczniczka

→ miecz­nik


SJP.pl

Patrz:

miecznik

miecznik

1. rze­mieśl­nik wy­ra­bia­ją­cy me­ta­lo­we zbro­je i broń białą; płat­nerz;
2. daw­niej: urzęd­nik dwor­ski no­szą­cy miecz przed pa­nu­ją­cym, póź­niej tytuł urzęd­ni­ka ziem­skie­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. urzęd­nik od­po­wie­dzial­ny za zbro­jow­nię i no­sze­nie mie­cza wład­cy;

 (1.2) hist. ty­tu­lar­ny urząd dwor­ski

 (1.3) rzem. wyt­wór­ca mie­czy

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zool. zob. orka.

 (2.2) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Xip­hias gla­dius|ref=tak., duża ryba dra­pież­na z górną szczę­ką przeksz­tał­co­ną w długi szpi­ku­lec

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • miecz­nik – urząd w daw­nej Pol­sce
  • Miecz­nik – wzgó­rze w pa­śmie Wzgórz Strze­liń­skich
  • miecz­nik – płat­nerz, rze­mieśl­nik wy­ko­nu­ją­cy mie­cze
  • Miecz­nik – kryp­to­nim pro­gra­mu bu­do­wy okrę­tów obro­ny wy­brze­ża dla pol­skiej Ma­ry­nar­ki Wo­jen­nej
  • miecz­nik (orka) – ssak mor­ski z ro­dzi­ny del­fi­nów oce­a­nicz­nych (Or­ci­nus orca)
  • miecz­nik, włócz­nik – ryba miecz (Xip­hias gla­dius)
  • miecz­nik – ga­tu­nek owada z ro­dzi­ny pa­si­ko­ni­ko­wa­tych:
    • miecz­nik łą­ko­wy (Co­no­cep­ha­lus dor­sa­lis)
    • miecz­nik ciem­ny (Co­no­cep­ha­lus fu­scus)
  • miecz

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Miecz­nik po­ru­szył się gwał­tow­nie i prze­bódł go rozs­ro­żo­ny­mi oczy­ma; na ja­go­dy wy­stą­pi­ły mu czer­wo­ne pla­ma­a­my (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛt͡ʃʲɲik, AS: mʹi ̯ečʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miecz m., mieczyk m., mieczownik m., miecznikostwo n., mieczowanie n., mieczówka ż., miecznikowic m., miecznikówna ż., miecznikowa ż.

:: fż. mieczniczka ż.

 czas. mieczować ndk.

 przym. mieczowaty, mieczowy

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) orka

 (2.2) ryba miecz, włócznik

Wiktionary


miecznikostwo

daw­niej: urząd, god­ność, tytuł miecz­ni­ka


SJP.pl


miecznikow

Ilja Il­jicz Miecz­ni­kow (1845-1916), zo­o­log i mi­kro­bio­log ro­syj­ski


SJP.pl


miecznikowa

daw­niej: żona miecz­ni­ka - urzęd­ni­ka dwor­skie­go


SJP.pl


miecznikowski

→ miecz­nik (osoba)


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Alek­san­der Miecz­ni­kow­ski (1837–1873) – pol­ski in­ży­nier
  • Bar­tosz Miecz­ni­kow­ski (ur. 1981) – pol­ski gi­ta­rzy­sta
  • Jerzy Miecz­ni­kow­ski (1924–2011) – pol­ski harc­mistrz
  • Jerzy Miecz­ni­kow­ski (1924–2019) – pol­ski dzia­łacz pań­stwo­wy i kom­ba­tanc­ki, rol­nik
  • Łu­kasz Miecz­ni­kow­ski – pol­ski ku­charz, szef kuch­ni pre­zy­den­ta RP Ka­ro­la Na­wroc­kie­go
  • Ma­ciej Miecz­ni­kow­ski (ur. 1969) – pol­ski wo­ka­li­sta i muzyk
  • Ste­fan Miecz­ni­kow­ski (1921–2004) – pol­ski je­zu­i­ta

Wikipedia


miecznikówna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) córka miecz­ni­ka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W so­bo­tę od­bę­dą się zrę­ko­wi­ny miecz­ni­ków­ny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miecznik m.

Wiktionary


mieczodziobek

ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny ko­li­bro­wa­tych


SJP.pl

Mie­czo­dzio­bek ("En­si­fe­ra en­si­fe­ra") – ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny ko­li­bro­wa­tych (Tro­chi­li­dae), je­dy­ny przed­sta­wi­ciel ro­dza­ju En­si­fe­ra. Wy­stę­pu­je w za­chod­niej i pół­noc­no-za­chod­niej Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej. Od­wie­dza fuk­sje i inne ro­śli­ny, któ­rych kwia­ty mają dłu­gie kie­li­chy; pod­la­tu­je do nich od dołu. Kiedy od­po­czy­wa, dziób wzno­si do góry.

Wikipedia


mieczogon

duży, opan­ce­rzo­ny sta­wo­nóg z gro­ma­dy sta­ro­ra­ków; skrzy­płocz


SJP.pl


mieczokształtny

przy­miot­nik

 (1.1) po­sia­da­ją­cy kształt mie­cza

Wiktionary


mieczolistny

przy­miot­nik

 (1.1) bot. ma­ją­cy li­ście w kształ­cie mie­cza

Wiktionary


mieczonos

1. ro­dzaj nie­to­pe­rzy z ro­dzi­ny li­ścio­no­so­wa­tych;
2. ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny tę­go­ste­ro­wa­tych


SJP.pl


mieczowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mie­czo­wać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mieczować

 rzecz. miecznik mos./mzw.

Wiktionary


mieczowaty

po­dob­ny z kształ­tu do mie­cza; długi, pła­ski, za­o­strzo­ny na końcu


SJP.pl


mieczownik

1. wo­jow­nik uz­bro­jo­ny w miecz; mie­czo­wy;
2. w daw­nej Pol­sce: rze­mieśl­nik wy­ra­bia­ją­cy mie­cze i broń białą oraz zbro­je; płat­nerz; miecz­nik


SJP.pl


mieczowy

przy­miot­nik od: miecz


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mie­czem, do­ty­czą­cy mie­cza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miecz m., miecznik mzw./mos.

Wiktionary


mieczyk

1. mały miecz
2. kwiat ozdob­ny
3. rybka ak­wa­rio­wa


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: miecz: mały miecz lub miecz do za­ba­wy

 (1.2) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Gla­dio­lus|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny ko­sać­co­wa­tych o kwia­tach w po­sta­ci grona na wznie­sio­nej ło­dy­dze;

 (1.3) pot. kwiat mie­czy­ka (1.2)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Xip­hop­ho­rus|ref=tak., mała ryba z rzędu kar­pień­coksz­tałt­nych o wy­dłu­żo­nej dol­nej czę­ści płet­wy ogo­no­wej, czę­sto ho­do­wa­na w ak­wa­rium;

Wiktionary

Mie­czyk, gla­dio­la ("Gla­dio­lus") – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny ko­sać­co­wa­tych. Na­le­ży do niego około 300 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one w Eu­ro­pie (z wy­jąt­kiem pół­noc­nej czę­ści), w za­chod­niej Azji i w Afry­ce. Naj­bar­dziej zróż­ni­co­wa­ny jest w po­łud­nio­wej Afry­ce, gdzie ro­śnie co najm­niej 168 ga­tun­ków.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛt͡ʃɨk, AS: mʹi ̯ečyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miecz m., miecznik m.

 przym. mieczowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) gladiola

Wiktionary


mieczykowaty

przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem mały miecz, po­dob­ny do ma­łe­go mie­cza


SJP.pl


mieczykowiec

wcior­na­stek mie­czy­ko­wiec - owad z rzędu wcior­nast­ków


SJP.pl


mieczykowy

→ mie­czyk


SJP.pl

Patrz:

mieczyk

mieczysław

imię mę­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od Mie­czy­sła­wa ż.

Wiktionary

– dwucz­ło­no­we imię mę­skie, które pow­sta­ło naj­praw­do­po­dob­niej w wy­ni­ku błęd­ne­go od­czy­ta­nia sło­wiań­skie­go imie­nia zło­żo­ne­go Mie­ci­sław (któ­re­go naj­star­szy zapis po­cho­dzi z 1257).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Oj­ciec Mie­czy­sław ma stułę z San Gio­van­ni Ro­ton­do.

 (1.1) – Wszyst­kie nie­szczę­ścia to spraw­ka sza­ta­na! Ja po­tra­fię go wy­pę­dzić – a wtedy pro­ble­my się skoń­czą – mia­ro­wo ude­rza­jąc dło­nią w stół skan­du­je Mie­czy­sław Bart­nik, uz­dro­wi­ciel – Nie muszę nawet roz­ma­wiać z czło­wie­kiem, żeby poz­nać, że jest opę­ta­ny. Wiem od razu – mam doś­wiad­cze­nie. Uz­dro­wi­ciel twier­dzi, że wy­star­czy tylko zlu­stro­wać czło­wie­ka i za­py­tać wa­ha­deł­ka. Sta­wia dia­gno­zę i eg­zor­cyz­mu­je nawet na pod­sta­wie zdję­cia.

 (1.1) We­dług by­łe­go wi­ce­sze­fa UOP Mie­czy­sła­wa Tar­now­skie­go przy­najm­niej 80 proc. osób po­dej­mu­ją­cych tajną współ­pra­cę ze służ­ba­mi czyni to z po­bu­dek pro­pań­stwo­wych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈt͡ʃɨswaf, AS: mʹi ̯ečysu̯af

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. Mieczysława ż.

:: zdrobn. Mietek m.

Wiktionary


mieczysława

imię żeń­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Mie­czy­sław

Wiktionary

– imię żeń­skie. Żeń­ski od­po­wied­nik mę­skie­go imie­nia Mie­czy­sław. Pa­tron­ką tego imie­nia jest bł. Mie­czy­sła­wa Ko­wal­ska, jedna ze 108 bło­go­sła­wio­nych mę­czen­ni­ków II wojny świa­to­wej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wie­sza­ki zo­sta­wisz u ciot­ki Mie­czy­sła­wy na Sa­skiej Kępie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛt͡ʃɨˈswava, AS: mʹi ̯ečysu̯ava

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mietek mos., Miecio mos.

:: zdrobn. Miecia ż., Mietka ż.

:: fm. Mieczysław mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Miecia, Mietka

Wiktionary


mieczysławiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mie­czy­sła­wy lub z nią zwią­za­ny


SJP.pl


mieczysławostwo

Mie­czy­sław z mał­żon­ką; Mie­czy­sła­wo­wie


SJP.pl


mieczysławowie

Mie­czy­sław z mał­żon­ką; Mie­czy­sła­wo­stwo


SJP.pl


mieczysławowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mie­czy­sła­wa lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


mieczyński

naz­wi­sko


SJP.pl


mieczówka

po­tocz­nie: łódź ża­glo­wa mie­czo­wa


SJP.pl


miecław

imię mę­skie


SJP.pl

Miec­ław, Ma­sław, Moj­sław, Mie­sław (zm. 1047) – cze­śnik króla Miesz­ka II, na­stęp­nie wład­ca Ma­zo­wsza w cza­sie wy­gna­nia wład­cy, kon­te­stu­ją­cy wła­dzę Pia­stów.

Wikipedia


miecławostwo

Miec­ław z mał­żon­ką; Miec­ła­wo­wie


SJP.pl


miecławowie

Miec­ław z mał­żon­ką; Miec­ła­wo­stwo


SJP.pl


miecławowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Miec­ła­wa lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


miednica

1. duża misa, słu­żą­ca do mycia się, pra­nia, zmy­wa­nia;
2. część szkie­le­tu, kość wcho­dzą­ca w skład obrę­czy koń­czy­ny tyl­nej (dol­nej)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) duża miska, głów­nie do mycia lub pra­nia;

 (1.2) anat. wklę­sła, pa­rzy­sta kość w obrę­bie lędź­wi, łą­czą­ca koń­czy­nę dolną (tylną) z krę­go­słu­pem;

Wiktionary

Mied­ni­ca – na­czy­nie słu­żą­ce do hi­gie­ny oso­bi­stej, pra­nia lub mycia na­czyń. Zaz­wy­czaj ma kształt dużej misy, o po­kro­ju ko­li­stym, współ­cze­śnie także kwa­dra­to­wym. Brze­gi mied­ni­cy czę­sto są lekko wy­wi­nię­te. Daw­niej mied­ni­ce były me­ta­lo­we lub ce­ra­micz­ne, obec­nie czę­sto sto­su­je się two­rzy­wa sztucz­ne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Nie­ste­ty nadal nie opi­sa­no wia­ry­god­nych metod iden­ty­fi­ku­ją­cych ko­bie­ty szcze­gól­nie za­gro­żo­ne ry­zy­kiem usz­ko­dze­nia dna mied­ni­cy pod­czas po­ro­du dro­ga­mi na­tu­ry.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛdʲˈɲit͡sa, AS: mʹi ̯edʹńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miedź ż.

:: zdrobn. miedniczka ż.

 przym. miedniczny, miedniczy, miednicowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) misa, miska; gw. Śląsk Cieszyński lawor, lawór

 (1.2) kość miedniczna • dno miednicy • przepona miednicy

Wiktionary


miednicomierz

me­dycz­ny przy­rząd do po­mia­ru wiel­ko­ści mied­ni­cy, sto­so­wa­ny w gi­ne­ko­lo­gii


SJP.pl

Mied­ni­co­mierz (pel­wi­metr) – urzą­dze­nie słu­żą­ce co wyz­na­cza­nia zew­nętrz­nych wy­mia­rów ko­bie­cej mied­ni­cy. Po­mia­ry takie wy­ko­nu­je się w celu uzy­ska­nia poś­red­niej oceny sze­ro­ko­ści ka­na­łu rod­ne­go cię­żar­nej. Zna­jo­mość tej sze­ro­ko­ści poz­wa­la prze­wi­dy­wać prze­bieg po­ro­du i umoż­li­wia kwa­li­fi­ka­cję do ce­sar­skie­go cię­cia.

Wikipedia


miednicowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) anat. zwią­za­ny z mied­ni­cą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Krę­go­u­ste są zwie­rzę­ta­mi po­zba­wio­ny­mi żeber, szkie­le­tu pasa bar­ko­we­go i mied­ni­co­we­go.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miedniczy

 rzecz. miednica ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miedniczy

Wiktionary


miedniczka

1. zdrob­nie­nie od: mied­ni­ca;
2. mied­nicz­ka ner­ko­wa - bło­nia­sty wo­re­czek w nerce two­rzą­cy po­cząt­ko­wą część mo­czo­wo­du


SJP.pl


miedniczkowy

→ mied­nicz­ka


SJP.pl

Patrz:

miedniczka

miedniczy

przy­miot­nik

 (1.1) anat. do­ty­czą­cy mied­ni­cy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miednica ż.

 przym. miednicowy

Wiktionary


miedniewice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mied­nie­wi­ce – wieś w woj. łódz­kim, w pow. skier­nie­wic­kim, w gmi­nie Skier­nie­wi­ce
  • Mied­nie­wi­ce – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. ży­rar­dow­skim, w gmi­nie Wi­skit­ki
  • Mied­nie­wi­ce – gro­ma­da w po­wie­cie gro­dzi­sko­ma­zo­wiec­kim
  • Mied­nie­wi­ce – gro­ma­da w po­wie­cie skier­nie­wic­kim

Wikipedia


miedniki

Mied­ni­ki – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie hru­bie­szow­skim, w gmi­nie Ucha­nie.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa za­moj­skie­go.

Wieś sta­no­wi so­łect­wo gminy Ucha­nie. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go (III 2011 r.) li­czy­ła 164 miesz­kań­ców i była je­de­na­stą co do wiel­ko­ści miej­sco­wo­ścią gminy.

Wikipedia


miednoje

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Rosji, w ob­wo­dzie twer­skim, w re­jo­nie ka­li­niń­skim, jedno z miejsc, gdzie do­ko­ny­wa­no zbrod­ni ka­tyń­skiej;

Wiktionary

Mied­no­je ( Медное) – wieś w Rosji, w ob­wo­dzie twer­skim, w re­jo­nie ka­li­niń­skim, około 200 km na pół­noc­ny za­chód od Mosk­wy, były oś­ro­dek wy­po­czyn­ko­wy NKWD.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wśród za­pro­szo­nych gości obec­na była sio­stra Anna Te­re­sa ze zgro­ma­dze­nia sióstr wi­zy­tek (sio­stra ko­ło­wa – to zna­czy nie bę­dą­ca na stałe za kla­u­zu­rą), któ­rej mama stra­ci­ła w Mied­no­je na­rze­czo­ne­go, a sama była funk­cjo­na­riusz­ką po­li­cji.

Wiktionary


miedny

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) daw. wy­ko­na­ny z mie­dzi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miedź ż.

 przym. miedziany, miedziowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) współcz. miedziany, miedziowy

Wiktionary


miedonia

dziel­ni­ca Ra­ci­bo­rza


SJP.pl

Mie­do­nia (niem. "Nie­da­ne") – dziel­ni­ca Ra­ci­bo­rza, daw­niej wieś, zo­sta­ła włą­czo­na do mia­sta 1 lu­te­go 1977 r.

Wikipedia


miedoński

przy­miot­nik od: Mie­do­nia


SJP.pl


miedsiestra

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Mać­kow­ce. pie­lę­gniar­ka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. pielęgniarka.; war. gwara. miedsiostra

Wiktionary


miedwiański

1. → Mied­wie (je­zio­ro);
2. sieja mied­wiań­ska - lo­kal­na od­mia­na ma­re­ny z je­zio­ra Mied­wie


SJP.pl


miedwie

je­zio­ro w Pol­sce


SJP.pl

Mied­wie ( Madüsee) – je­zio­ro w po­łud­nio­wo-wschod­niej czę­ści Po­brze­ża Szcze­ciń­skie­go na Rów­ni­nie Py­rzyc­kiej.

Je­zio­ro ma po­wierzch­nię 35,27 km² (piąte co do wiel­ko­ści w Pol­sce, dru­gie po je­zio­rze Dąbie w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim). Lu­stro wody jest na wy­so­ko­ści 14 m n.p.m., głę­bo­kość wy­no­si 43,8 m, przez co jest naj­więk­szą w Pol­sce kryp­to­de­pre­sją (29,8 m p.p.m.).

Wikipedia


miedwiedica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. lewy do­pływ Donu ma­ją­cy swe źró­dła w ob­wo­dzie sa­ra­tow­skim;

 (1.2) geogr. hy­dron. rzeka w eu­ro­pej­skiej czę­ści Rosji, w ob­wo­dzie twer­skim, lewy do­pływ Wołgi;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mied­wie­di­ca (do­pływ Donu) – rzeka w Rosji prze­du­ral­skiej, do­pływ Donu
  • Mied­wie­di­ca (do­pływ Wołgi) – rzeka w Rosji prze­du­ral­skiej, do­pływ Wołgi

Wikipedia


miedwiediew

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mied­wie­diew – chu­tor w Rosji, w Kraju Sta­wro­pol­skim, w re­jo­nie kur­skim
  • Alek­siej Mied­wie­diew (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Alek­sandr Mied­wie­diew (ur. 1955) – ro­syj­ski eko­no­mi­sta i me­na­dżer, wi­ce­pre­zes kon­cer­nu Gaz­prom, dy­rek­tor ge­ne­ral­ny Gaz­prom Ex­port, pre­zy­dent roz­gry­wek ho­ke­jo­wych KHL
  • An­drij Med­we­diew (ur. 1974) – ukra­iń­ski te­ni­si­sta, brat te­ni­sist­ki Na­ta­lii Med­we­die­wej
  • Da­ni­ła Mied­wie­diew (ur. 1980) – ro­syj­ski fu­tu­ro­log
  • Dmi­trij Mied­wie­diew (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Jew­gie­nij Mied­wie­diew (ur. 1982) – ro­syj­ski ho­ke­i­sta
  • Jew­gie­ni­ja Mied­wie­die­wa-Ar­bu­zo­wa (ur. 1976) – ro­syj­ska bie­gacz­ka nar­ciar­ska
  • Ni­ki­for Wa­sil­je­wicz Mied­wie­diew (1888-1974) – ra­dziec­ki do­wód­ca woj­sko­wy
  • Ni­ko­łaj Mied­wie­diew (ur. 1933) – li­tew­ski po­li­tyk grec­kie­go po­cho­dze­nia
  • Na­ta­li­ja Med­we­die­wa (ur. 1971) – te­ni­sist­ka ra­dziec­ka, na­stęp­nie ukra­iń­ska, sio­stra ukra­iń­skie­go te­ni­si­sty, An­dri­ja Med­we­die­wa
  • Roj Mied­wie­diew (ur. 1925) – ro­syj­ski pu­bli­cy­sta i hi­sto­ryk gru­ziń­skie­go po­cho­dze­nia, brat bliź­niak bio­lo­ga Żo­re­sa

Wikipedia


miedza

pas ziemi od­dzie­la­ją­cy pola upraw­ne


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) roln. wąski pas ziemi bę­dą­cy gra­ni­cą mię­dzy ob­sza­ra­mi rol­ny­mi, dział­ka­mi bu­dow­la­ny­mi;

 (1.2) hist. ar­chit. prze­strzeń mię­dzy zę­ba­mi bla­nek, czyli mer­lo­na­mi

Wiktionary

Mie­dza – nie­u­pra­wia­ny pas te­re­nu roz­gra­ni­cza­ją­cy pola.

Mimo wy­łą­cze­nia z upra­wy, pasy grun­tu sta­no­wią­ce mie­dzę przy­no­szą istot­ną ko­rzyść dla pro­duk­cji rol­ni­czej, więk­szą ni­że­li włą­cze­nie tych pasów do użyt­ko­wa­nia. Wy­ni­ka to z ko­rzyst­ne­go od­dzia­ły­wa­nia miedz jako sied­lisk ga­tun­ków po­ży­tecz­nych dla przy­le­głych upraw, zwła­szcza dra­pież­nych chrzą­szczy i pa­ją­ków, ale też dzi­kich ga­tun­ków pszczół (za­py­la­czy) oraz dżdżow­nic.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) (…) A wszyst­ko prze­pa­sa­ne, jakby wstę­gą, mie­dzą • Zie­lo­ną, na niej z rzad­ka ciche gru­sze sie­dzą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛd͡za, AS: mʹi ̯eʒa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miedzuch m.

 przym. miedzowy, miedzuchowy

Wiktionary


miedzeszyn

część War­sza­wy


SJP.pl

Mie­dze­szyn – osied­le i ob­szar MSI w dziel­ni­cy Wawer w War­sza­wie.

Wikipedia


miedzeszyński

przy­miot­nik od: Mie­dze­szyn


SJP.pl


miedzeński

przy­miot­nik od: Miedz­na, Miedz­no


SJP.pl


miedziaczek

zdrob­nie­nie od: mie­dziak


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od mie­dziak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miedziak m., miedź ż.

Wiktionary


miedziak

daw­niej: drob­na mo­ne­ta zdaw­ko­wa; drob­niak


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. drob­na mo­ne­ta ze stopu mie­dzi

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zob. mie­dziak sos­no­wiec.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̇d͡ʑak, AS: mʹi ̯ėʒ́ak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miedź ż., miedzian m., miedziowanie n., pomiedziowanie n., miedzianka ż.

:: zdrobn. miedziaczek m.

 czas. miedziować ndk., pomiedziować dk.

 przym. miedziany, miedziowy, miedziakowy

 przysł. miedziowo

Wiktionary


miedzian

1. nazwa związ­ku kom­plek­so­we­go, w któ­rym ato­mem cen­tral­nym jest miedź
2. po­tocz­na nazwa ma­te­ria­łu wy­bu­cho­we­go - mie­dzian­ki­tu


SJP.pl


miedziane

1. zro­bio­ny z mie­dzi;
2. ma­ją­cy kolor mie­dzi


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mie­dzia­ne (gmina)
  • Mie­dzia­ne (Tatry)
  • Mie­dzia­ne (Su­de­ty)
  • Mie­dzia­ne Ławki

Wikipedia


miedzianka

wąż nie­ja­do­wi­ty, ży­wo­rod­ny


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mie­dzian­ka – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. kar­ko­no­skim, w gmi­nie Ja­no­wi­ce Wiel­kie
  • Mie­dzian­ka – wieś w woj. świę­to­krzy­skim, w pow. kie­lec­kim, w gmi­nie Chę­ci­ny
  • Mie­dzian­ka – potok w woj. dol­no­ślą­skim, prawy do­pływ Nysy Łu­życ­kiej
  • Mie­dzian­ka – wznie­sie­nie w Gó­rach Świę­to­krzy­skich
  • Mie­dzian­ka – przy­do­mek klubu spor­to­we­go Miedź Le­gni­ca
  • Mie­dzian­ka – lu­do­wa nazwa węża gnie­wo­sza pla­mi­ste­go

Wikipedia


miedziankit

ma­te­riał wy­bu­cho­wy kru­szą­cy, skła­da­ją­cy się z chlo­ra­nu (V) po­ta­su i z nafty


SJP.pl

Mie­dzian­kit – ma­te­riał wy­bu­cho­wy kru­szą­cy, mie­sza­ni­na chlo­ra­nu po­ta­su i nafty w sto­sun­ku wa­go­wym 9:1. Jego pręd­kość de­to­na­cji wy­no­si ok. 3300 m/s przy gę­sto­ści ~1,6 g/cm³, tem­pe­ra­tu­ra de­to­na­cji 3800 °C, ob­ję­tość gazów 340 l/kg, a ci­śnie­nie de­to­na­cji 33 000 kG/cm². Ma­te­riał ten zo­stał wy­na­le­zio­ny przez Sta­ni­sła­wa Ła­szczyń­skie­go. Nie ma ści­śle okre­ślo­nych, sta­łych włas­no­ści fi­zycz­nych. Pier­wot­nie był sto­so­wa­ny w gór­nict­wie rud mie­dzi, skąd po­cho­dzi jego nazwa.

Wikipedia


miedzianobrody

ma­ją­cy brodę w ko­lo­rze mie­dzi; ru­do­bro­dy


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy za­rost, brodę w ko­lo­rze mie­dzi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̇d͡ʑãnɔˈbrɔdɨ, AS: mʹi ̯ėʒ́ãnobrody

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rudobrody, ryżobrody; hist. barbarossa

Wiktionary


miedzianobury

bury o od­cie­niu mie­dzia­nym


SJP.pl


miedzianoczerwony

czer­wo­ny o od­cie­niu mie­dzia­nym


SJP.pl


miedzianogórski

przy­miot­nik od: Mie­dzia­na Góra


SJP.pl


miedzianoskóry

ma­ją­cy czer­wo­ną skórę


SJP.pl


miedzianowłosy

ma­ją­cy włosy barwy mie­dzi; ru­do­wło­sy


SJP.pl

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy rude włosy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na scenę wy­szedł mie­dzia­no­wło­sy malec.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rudy, rudowłosy, ryży

Wiktionary


miedzianozłoty

złoty o od­cie­niu mie­dzia­nym


SJP.pl


miedziany

1. zro­bio­ny z mie­dzi;
2. ma­ją­cy kolor mie­dzi


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) za­wie­ra­ją­cy miedź lub zro­bio­ny z mie­dzi

 (1.2) ko­lo­ru mie­dzi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Obec­nie w in­sta­la­cjach elek­trycz­nych sto­su­je się mie­dzia­ne prze­wo­dy.

 (1.2) Bar­dzo po­do­ba­ją mi się dziew­czę­ta o ru­dych wło­sach, a szcze­gól­nie mie­dzia­nych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̇ˈd͡ʑãnɨ, AS: mʹi ̯ėʒ́ãny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miedź m., miedziak mzw./mrz.

 przym. miedziowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. miedziowy; daw. miedny

 (1.2) czerwonozłoty

Wiktionary


miedziawy

za­wie­ra­ją­cy jed­no­war­to­ścio­wą miedź


SJP.pl


miedzica

cho­ro­ba pow­sta­ła w wy­ni­ku re­ak­cji za­nie­czy­szczeń za­war­tych w wo­dzie z mie­dzią, które po­wo­du­ją pow­sta­wa­nie tru­ją­cych sub­stan­cji (po­dob­nych do pa­ty­ny)


SJP.pl


miedzichowo

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Mie­dzi­cho­wo (niem. "Kup­fer­ham­mer") – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie no­wo­to­my­skim, w gmi­nie Mie­dzi­cho­wo.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy Mie­dzi­cho­wo. Liczy 471 miesz­kań­ców.

Wikipedia


miedzichowski

przy­miot­nik od: Mie­dzi­cho­wo


SJP.pl


miedzieński

przy­miot­nik od: Miedź­no


SJP.pl


miedzik

ro­dzaj słod­ko­wod­nych ryb z ro­dzi­ny ką­sa­czo­wa­tych


SJP.pl


miedzio-

temat sło­wot­wór­czy

 (1.1) pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na ich zwią­zek z mie­dzią

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) mie­dziolity • mie­dzioni­kiel • mie­dziono­śność • mie­dzionośny • mie­dziorycik • mie­dzioryt • mie­dzioryt­nia • mie­dzioryt­nict­wo • mie­dziownik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miedź ż.

Wiktionary


miedzionikiel

Mie­dzio­ni­kle – stopy mie­dzi i niklu, które mogą za­wie­rać także takie do­dat­ki sto­po­we jak krzem, że­la­zo, alu­mi­nium lub man­gan. Cha­rak­te­ry­zu­ją się dobrą wy­trzy­ma­ło­ścią, ża­ro­od­por­no­ścią i od­por­no­ścią na ko­roz­ję oraz po­sia­da­ją dobre włas­no­ści opo­ro­we. Przy­kła­dem ta­kie­go stopu jest "ku­pro­dur", uży­wa­ny m.in. przy wy­ro­bie skrzyń ognio­wych w pa­ro­wo­zach.

Wikipedia


miedzionośny

za­wie­ra­ją­cy w sobie miedź; do­star­cza­ją­cy mie­dzi


SJP.pl


miedziopierś

ro­dzaj ważek z ro­dzi­ny szklar­ko­wa­tych; So­ma­toch­lo­ra


SJP.pl


miedziorycik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od mie­dzio­ryt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miedzioryt m.

Wiktionary


miedzioryt

tech­ni­ka ryta, po­le­ga­ją­ca na ry­to­wa­niu me­ta­lo­we­go po­dło­ża za po­mo­cą ostrych na­rzę­dzi (rylce, igły)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) tech­ni­ka gra­ficz­na po­le­ga­ją­ca na wy­ry­ciu wzoru w mie­dzia­nej pły­cie, po­kry­ciu jej farbą, a na­stęp­nie od­bi­ciu na pa­pie­rze;

 (1.2) od­bit­ka wy­ko­na­na za po­mo­cą mie­dzio­ry­tu (1.1)

Wiktionary

Mie­dzio­ryt (dawne nazwy: "sztych", "ko­persz­tych", cu­prum „miedź”, Kup­fer­stich) – tech­ni­ka gra­ficz­na wklę­sła, naj­star­sza tech­ni­ka gra­ficz­na na me­ta­lu, sto­so­wa­na już w 1. po­ło­wie XV wieku. Wy­wo­dzi się praw­do­po­dob­nie z prób­nych od­bi­tek otrzy­my­wa­nych przy sto­so­wa­niu złot­ni­czej tech­ni­ki niel­la. Tra­dy­cyj­nie przy­pi­su­je się ten wy­na­la­zek flo­renc­kie­mu złot­ni­ko­wi Tom­ma­so­wi Fi­ni­gu­er­ra.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. miedziorytnik m., miedziorytniczka ż., miedziorytnictwo n.

:: zdrobn. miedziorycik mrz.

 przym. miedziorytniczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) daw. kopersztych

Wiktionary


miedziorytnictwo

sztu­ka ry­to­wa­nia w mie­dzi lub mo­sią­dzu; chal­ko­gra­fia


SJP.pl


miedziorytniczka

spe­cja­list­ka w dzie­dzi­nie chal­ko­gra­fii


SJP.pl


miedziorytnik

ry­tow­nik bę­dą­cy spe­cja­li­stą w dzie­dzi­nie chal­ko­gra­fii; chal­ko­graf


SJP.pl


miedziorytowy

przy­miot­nik od: mie­dzio­ryt


SJP.pl


miedziowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mie­dzio­wać.

Wiktionary

Mie­dzio­wa­nie – me­to­da po­kry­wa­nia przed­mio­tów me­ta­lo­wych war­stwą mie­dzi.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. miedź m., miedziowiec m., miedzianka ż., miedzian m., miednica ż., miedziak m.

 czas. miedziować ndk.

 przym. miedziowy, miedziany

Wiktionary


miedziować

po­kry­wać przed­mio­ty po­wło­ką mie­dzia­ną


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) po­kry­wać mie­dzią

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miedź ż., miedziak mrz./mzw.

 przym. miedziowy, miedziany

Wiktionary


miedziowce

grupa pier­wiast­ków che­micz­nych sta­no­wią­ca XI grupę głów­ną ukła­du okre­so­we­go: miedź, sre­bro i złoto


SJP.pl

Mie­dziow­ce

Wikipedia


miedziowiec

gór­nik pra­cu­ją­cy przy ek­splo­a­ta­cji mie­dzi; mie­dziow­nik


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek na­le­żą­cy do je­de­na­stej grupy ukła­du okre­so­we­go;

Wiktionary

Mie­dzio­wiec (W-5) – wrak stat­ku hand­lo­we­go typu holk od­na­le­zio­ny w Za­to­ce Gdań­skiej, cenne sta­no­wi­sko ar­che­o­lo­gicz­ne ze wzglę­du na za­cho­wa­nie dużej ilo­ści ła­dun­ku z po­cząt­ku XV wieku. Nazwę zaw­dzię­cza ka­wał­kom mie­dzi zna­le­zio­nym na wraku przy jego od­kry­ciu.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. miedziowanie n., miedź ż.

Wiktionary


miedziownia

za­kład lub dział fa­bry­ki, w któ­rym wy­ra­bia się przed­mio­ty z mie­dzi albo po­kry­wa mie­dzią przed­mio­ty me­ta­lo­we


SJP.pl


miedziownik

1. śro­do­wi­sko­wo: gór­nik pra­cu­ją­cy przy ek­splo­a­ta­cji mie­dzi; mie­dzio­wiec;
2. pra­cow­nik spe­cja­li­zu­ją­cy się w pro­duk­cji wy­ro­bów mie­dzia­nych lub w mie­dzio­wa­niu przed­mio­tów z me­ta­lu


SJP.pl


miedziowy

przy­miot­nik od: miedź


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) za­wie­ra­ją­cy miedź, zro­bio­ny z mie­dzi, do­ty­czą­cy mie­dzi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Le­gnic­ko-Gło­gow­skim Okrę­gu Mie­dzio­wym dzia­ła­ją dwie elek­tro­cie­płow­nie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miedź ż., miedziak mrz./mzw., miedziowanie n.

 przym. miedziany

 czas. miedziować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. miedziany; daw. miedny

Wiktionary


miedziński

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Adrian Mie­dziń­ski – pol­ski żuż­lo­wiec
  • Bog­dan Mie­dziń­ski – pol­ski in­ży­nier elek­tryk
  • Bo­gu­sław Mie­dziń­ski – pol­ski po­li­tyk i dzien­ni­karz, poseł na Sejm
  • Sta­ni­sław Mie­dziń­ski – pol­ski żuż­lo­wiec

Wikipedia


miedzna

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Miedz­na – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie wę­grow­skim, w gmi­nie Miedz­na, nad rzeką Mie­dzan­ką. Ma sta­tus so­łect­wa. Sie­dzi­ba gminy Miedz­na.

Daw­niej mia­sto; uzy­ska­ła lo­ka­cję miej­ską w 1470 roku, zde­gra­do­wa­na po 1500 roku. Po­now­na lo­ka­cja mia­sta na pra­wie mag­de­bur­skim na­stą­pi­ła w 1531 roku, de­gra­da­cja w 1869 roku.

Wikipedia


miedzno

nazwa kilku miej­sco­wo­ści w Pol­sce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Miedz­no – wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. świec­kim, w gmi­nie Osie
  • Miedz­no – wieś w woj. po­mor­skim, w pow. ko­ścier­skim, w gmi­nie Kar­sin
  • Miedz­no – osada w woj. po­mor­skim, w pow. słup­skim, w gmi­nie Ko­byl­ni­ca
  • Miedz­no – wieś w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. świd­wiń­skim, w gmi­nie Sła­wo­bo­rze
  • Re­zer­wat przy­ro­dy Miedz­no – re­zer­wat na ob­sza­rze Wdec­kie­go Parku Kra­jo­bra­zo­we­go
  • Miedź­no, Miedź­na

Wikipedia


miedzowy

przy­miot­nik od: mie­dza; gra­nicz­ny


SJP.pl


miedzuch

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ar­chit. hist. wąska ulicz­ka lub przej­ście od­dzie­la­ją­ca domy, kramy lub dział­ki bu­dow­la­ne wew­nątrz mia­sta;

Wiktionary

Mie­dzuch – wąska ulicz­ka od­dzie­la­ją­ca domy, kramy lub dział­ki bu­dow­la­ne wew­nątrz mia­sta. Mie­dzu­chy ty­po­we były dla miast śred­nio­wiecz­nych, pow­sta­ją rów­nież współ­cze­śnie, naj­czę­ściej jako ścież­ki bie­gną­ce mie­dzą, czyli gra­ni­cą dzia­łek (stąd nazwa). Mie­dzuch nie był uży­wa­ny jako peł­no­war­to­ścio­wy trakt ko­mu­ni­ka­cyj­ny, słu­żył jako za­ple­cze lub droga za­o­pa­trze­nio­wa, do od­pro­wa­dza­nia wody de­szczo­wej z da­chów, jako za­bez­pie­cze­nie prze­ciw­po­ża­ro­we.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛd͡zux, AS: mʹi ̯eʒuχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miedza ż.

 przym. miedzowy, miedzuchowy

Wiktionary


miedzyń

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) jed­nost­ka ur­ba­ni­stycz­na (osied­le) mia­sta Byd­go­szczy, po­ło­żo­na w jego za­chod­niej czę­ści, mię­dzy Ka­na­łem Byd­go­skim a la­sa­mi Pu­szczy Byd­go­skiej;

 (1.2) część Byd­go­szczy, dawny fol­wark po­ło­żo­ny w obrę­bie Zbo­cza For­doń­skie­go, w po­bli­żu Góry Szy­bow­ni­ków, w byd­go­skiej dziel­ni­cy For­don;

Wiktionary

Zo­bacz też: Mie­dzyń (For­don).

Mie­dzyń ( Mie­dzin – 1789, "Mie­dzyn" – 1860, "Schle­u­sen­dorf" – 1885) – jed­nost­ka ur­ba­ni­stycz­na (osied­le) mia­sta Byd­go­szczy, po­ło­żo­na w jego za­chod­niej czę­ści, mię­dzy Ka­na­łem Byd­go­skim a la­sa­mi Pu­szczy Byd­go­skiej.

Wikipedia


miedź

pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Cu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. metal, pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Cu i licz­bie ato­mo­wej 29;

 (1.2) przen. pie­niądz, zwła­szcza mie­dzia­ny

Wiktionary

Miedź (Cu, cu­prum) – pier­wia­stek che­micz­ny z grupy me­ta­li przej­ścio­wych. Jest mięk­kim, ko­wal­nym i cią­gli­wym me­ta­lem o bar­dzo wy­so­kiej prze­wod­no­ści ciepl­nej i elek­trycz­nej. Świe­żo od­sło­nię­ta po­wierzch­nia czy­stej mie­dzi ma ró­żo­wo­po­ma­rań­czo­wy kolor, metal ten jest po­wszech­nie wy­ko­rzy­sty­wa­ny jako prze­wod­nik cie­pła i prądu elek­trycz­ne­go, ma­te­riał kon­struk­cyj­ny i bu­dow­la­ny, jest skład­ni­kiem róż­nych sto­pów me­ta­li uży­wa­nych w bi­żu­te­rii, oku­ciach, mo­ne­tach, ten­so­me­trach, ter­mo­pa­rach i wielu in­nych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na rów­ni­nach abi­sal­nych znaj­du­ją się złoża kon­kre­cji po­li­me­ta­licz­nych – brył zbu­do­wa­nych ze związ­ków man­ga­nu, niklu, że­la­za, ko­bal­tu, mie­dzi z do­miesz­ka­mi in­nych me­ta­li, bę­dą­ce obiek­tem za­in­te­re­so­wa­nia ze stro­ny ludzi pod kątem ich go­spo­dar­cze­go wy­ko­rzy­sta­nia.''

 (1.2) Gdy­bym mówił ję­zy­ka­mi ludzi i anio­łów, a mi­ło­ści bym nie miał, stał­bym się jak miedź brzę­czą­ca albo cym­bał brzmią­cy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̇t͡ɕ, AS: mʹi ̯ėć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miedziak m., miedziaczek m., miedziowiec m., miedzian m., miedzianka ż., miednica ż., miedziowanie n., pomiedziowanie n.

 czas. miedziować ndk., pomiedziować dk.

 przym. miedziany, miedziowy, miedny

 przysł. miedziowo

 temsłow. miedzio-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. Cu, daw. gw. Poznań koprowina

Wiktionary


miedźna

nazwa kilku miej­sco­wo­ści w Pol­sce


SJP.pl

Miedź­na ( Miedz­na, "Kun­zen­dorf") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie pszczyń­skim, w gmi­nie Miedź­na. Sie­dzi­ba gminy Miedź­na.

Wikipedia


miedźniański

→ Miedź­na


SJP.pl

Patrz:

Miedźna

miedźno

nazwa kilku miej­sco­wo­ści w Pol­sce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Miedź­no – osada w woj. łódz­kim, w pow. pa­ję­czań­skim, w gmi­nie Siem­ko­wi­ce
  • Miedź­no – wieś w woj. łódz­kim, w pow. sie­radz­kim, w gmi­nie Warta
  • Miedź­no – osada leśna w woj. łódz­kim, w pow. sie­radz­kim, w gmi­nie Warta
  • Miedź­no – wieś w woj. ślą­skim, w pow. kło­buc­kim, w gmi­nie Miedź­no
  • Miedź­no – dawna gro­ma­da
  • Miedź­no – sta­cja ko­le­jo­wa
  • Miedz­no, Miedź­na

Wikipedia


miedźwiedź

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) stpol. niedź­wiedź, dosł. mio­do­jad

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̇d͡ʑvʲjɛ̇t͡ɕ, AS: mʹi ̯ėʒ́vʹi ̯ėć

Wiktionary


miejsc.

skrót

 (1.1) = miej­sco­wość

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ad­mi­ni­stra­to­rem da­nych oso­bo­wych Użyt­kow­ni­ków jest firma Cli­ni­cus […] z sie­dzi­bą woj. ma­ło­pol­skie, pow. Kra­ków, gm. Kra­ków, miejsc. Kra­ków, ul. Ka­spro­wi­cza, nr 3, lok. 7.

Wiktionary


miejscami

1. w niek­tó­rych miej­scach; gdzie­nieg­dzie;
2. w niek­tó­rych frag­men­tach, uryw­kach tek­stu


SJP.pl

przy­słó­wek

 (1.1) gdzie­nieg­dzie, w niek­tó­rych miej­scach

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) N. plu­ral|miej­sce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miejsce n.

Wiktionary


miejsce

1. wolna prze­strzeń, którą można zająć lub za­peł­nić czymś;
2. teren, lo­ka­li­za­cja lub po­mie­szcze­nie ma­ją­ce swoje kon­kret­ne przez­na­cze­nie;
3. po­zy­cja kogoś lub cze­goś w ja­kimś ze­spo­le osób, istot ży­wych lub rze­czy; ranga


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ob­szar lub punkt w prze­strze­ni

 (1.2) miej­sce (1.1), nie­za­ję­te przez nic, wolne do umie­szcze­nia w nim cze­goś

 (1.3) wyz­na­czo­ne miej­sce (1.1), przez­na­czo­ne dla kogoś; krze­sło, fotel itp. za­re­zer­wo­wa­ne dla kogoś

 (1.4) sport. ranga, po­zy­cja

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • miej­sce (an­tro­po­lo­gia) – to co na po­cząt­ku jest prze­strze­nią, staje się miej­scem w miarę poz­na­wa­nia i na­da­wa­nia war­to­ści
  • po­ło­że­nie ge­o­gra­ficz­ne – usy­tu­o­wa­nie, po­zy­cja zaj­mo­wa­na przez jakiś obiekt, po­ło­że­nie ja­kie­goś obiek­tu (ob­sza­ru)
  • prze­strzeń, którą można czymś zająć lub za­peł­nić
  • część ja­kiejś prze­strze­ni, na któ­rej ktoś prze­by­wa, coś się znaj­du­je lub od­by­wa; też: po­mie­szcze­nie słu­żą­ce okre­ślo­nym celom
  • wy­ci­nek prze­strze­ni przez­na­czo­ny dla jed­nej osoby
  • punkt w prze­strze­ni
  • okre­ślo­ny frag­ment ciała
  • po­zy­cja, ranga lub rola kogoś lub cze­goś
  • frag­ment tek­stu, wy­po­wie­dzi lub ciągu zda­rzeń
  • sta­no­wi­sko, po­sa­da
  • Miej­sce – wieś w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. wa­do­wic­kim, w gmi­nie Spyt­ko­wi­ce
  • Miej­sce – wieś w woj. opol­skim, w pow. na­my­słow­skim, w gmi­nie Świer­czów

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na miej­scu lą­do­wa­nia UFO był nasz re­por­ter.

 (1.2) W sza­fie nie ma już miej­sca.

 (1.3) Prze­pra­szam, ale to miej­sce jest moje, pana fotel jest obok.

 (1.4) Karol zajął pier­wsze miej­sce i zdo­był złoty medal.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̇jst͡sɛ, AS: mʹi ̯ėi ̯sce

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miejscowa ż., miejski mrz., miejscowość ż., miejscówka ż., miejscownik m., miasto n., umiejscawianie n., umiejscowienie n., miejscowy, mieścy

 czas. umiejscawiać ndk., umiejscowić dk.

 przym. miejscowy, umiejscowiony, miejski

 przysł. miejscowo, mieścy, miejscami

 przyim. miasto

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) luka

Wiktionary


miejscokilometr

jed­nost­ka obli­cze­nio­wa sto­so­wa­na do po­mia­ru zdol­no­ści prze­wo­zo­wej, równa licz­bie miejsc przy­pa­da­ją­cych na ki­lo­metr po­dró­ży


SJP.pl


miejscowa

po­tocz­nie: miesz­kan­ka ja­kiejś miej­sco­wo­ści; tu­tej­sza


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stała miesz­kan­ka ja­kiejś miej­sco­wo­ści

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) ż. lp. od: miej­sco­wy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miejscowość ż., miejsce n., miejscowy m.

 przym. miejscowy

 przysł. miejscowo

Wiktionary


miejscowe

po­tocz­nie: miesz­kan­ka ja­kiejś miej­sco­wo­ści; tu­tej­sza


SJP.pl


miejscownik

1. w ję­zy­koz­naw­stwie: szó­sty przy­pa­dek w pol­skiej de­kli­na­cji, od­po­wia­da­ją­cy na py­ta­nia: o (w, na, przy) kim? o (w, na, przy) czym? gdzie?, który w zda­niu może peł­nić funk­cje oko­licz­ni­ka miej­sca, czasu oraz do­peł­nie­nia dal­sze­go; lo­ca­ti­vus, lo­ka­ti­wus, lo­ka­tyw;
2. w ję­zy­koz­naw­stwie: forma wy­ra­zo­wa tego przy­pad­ka; lo­ca­ti­vus, lo­ka­ti­wus, lo­ka­tyw;
3. stem­pel z oz­na­cze­niem miej­sco­wo­ści, w któ­rej zo­sta­ła na­da­na prze­sył­ka pocz­to­wa, oraz datą jej na­da­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gram. szó­sty przy­pa­dek de­kli­na­cji pol­skiej, od­po­wia­da na py­ta­nia (o) kim? (o) czym?;

Wiktionary

Zo­bacz też: miej­scow­nik (fi­la­te­li­sty­ka).

Miej­scow­nik ( lo­ca­ti­vus) – forma uży­wa­na do opisu miej­sca akcji. W ję­zy­ku pol­skim nigdy nie wy­stę­pu­je sa­mo­dziel­nie, do opisu miej­sca za­wsze używa się wy­ra­żeń przy­im­ko­wych: "o bi­go­sie", "w Ja­wo­rzy­nie Ślą­skiej", "przy to­rach".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W ję­zy­ku an­giel­skim nie ma formy miej­scow­ni­ka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̇jsˈt͡sɔvʲɲik, AS: mʹi ̯ėi ̯scovʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miejsce n.

 przym. miejscownikowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) locativus, lokatiwus, lokatyw

Wiktionary


miejscownikowy

→ miej­scow­nik; lo­ka­tyw­ny


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) gram. zwią­za­ny z miej­scow­ni­kiem, do­ty­czą­cy miej­scow­ni­ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miejscownik mrz.

Wiktionary


miejscowo

przy­słó­wek

 (1.1) w jed­nym miej­scu, lo­kal­nie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W le­cze­niu bak­te­ryj­ne­go za­pa­le­nia spo­jó­wek sto­su­je się miej­sco­wo maści i kro­ple z an­ty­bio­ty­ka­mi bądź sul­fo­na­mi­da­mi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miejsce n., miejscowy m., miejscowa ż., miejscowość ż.

 przym. miejscowy

Wiktionary


miejscowość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jed­nost­ka osad­ni­cza lub inny ob­szar za­bu­do­wa­ny wy­róż­nia­ją­cy się odręb­ną nazwą;

 (1.2) od­przym. cecha tego, co jest miej­sco­we

Wiktionary

Miej­sco­wość – każde sku­pi­sko lud­no­ści, nie­za­leż­nie od licz­by za­bu­do­wań i gę­sto­ści za­bu­do­wy oraz licz­by lud­no­ści, odróż­nia­ją­ce się od in­nych sku­pisk urzę­do­wą lub zwy­cza­jo­wą nazwą włas­ną.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) — Tylko niech pan dok­tor na­pi­sze do Ko­ło­brze­gu. — Mogę tylko do­pi­sać, że pa­cjent­ka bar­dzo prosi o miej­sco­wość nad­mor­ską.

 (1.1) Są miej­sco­wo­ści, które zbu­do­wa­no przy wę­złach ko­le­jo­wych i gdzie naj­waż­niej­szym miej­scem jest dwo­rzec.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̇jsˈt͡sɔvɔɕt͡ɕ, AS: mʹi ̯ėi ̯scovość

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. umiejscawianie n., miejsce n., miejscowa ż.

 przym. miejscowy

 przysł. miejscowo

Wiktionary


miejscowy

1. wła­ści­wy dla ja­kie­goś te­re­nu, miej­sca albo zwią­za­ny z ja­kimś te­re­nem, miej­scem; lo­kal­ny, tu­tej­szy;
2. zaj­mu­ją­cy jakąś okre­ślo­ną i ogra­ni­czo­ną po­wierzch­nię cze­goś; czę­ścio­wy


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z ja­kimś miej­scem

 (1.2) med. do­ty­czą­cy ogra­ni­czo­ne­go miej­sca na ciele

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pot. stały miesz­ka­niec ja­kiejś miej­sco­wo­ści

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Miej­sco­wi wstę­po­wa­li chęt­nie do AK, np. Sta­ni­sław Scha­bow­ski ps. Krok był łącz­ni­kiem i kol­por­te­rem prasy kon­spi­ra­cyj­nej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̇jsˈt͡sɔvɨ, AS: mʹi ̯ėi ̯scovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miejsce n., miejscówka ż.

:: fż. miejscowa ż.

 przysł. miejscowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) lokalny, tutejszy

 (1.2) częściowy

 (2.1) tutejszy

Wiktionary


miejscówa

zgru­bie­nie od: miej­sców­ka


SJP.pl


miejscówka

1. po­tocz­nie: miej­sce na­da­ją­ce się do wy­ko­na­nia ja­kichś czyn­no­ści;
2. bilet upraw­nia­ją­cy do za­ję­cia okre­ślo­ne­go miej­sca w au­to­bu­sie, po­cią­gu itp.


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bilet upraw­nia­ją­cy do za­ję­cia kon­kret­ne­go sie­dze­nia w środ­kach tran­spor­tu pu­blicz­ne­go

 (1.2) środ. (w mowie snow­bo­ar­de­rów) miej­sce do akro­ba­cji

 (1.3) pot. miej­sce lub prze­strzeń do ro­bie­nia cze­goś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Aby prze­ciw­dzia­łać po­bie­ra­niu przez nich dar­mo­wych miej­scó­wek na kilka róż­nych po­cią­gów tego sa­me­go dnia, spół­ka po­sta­no­wi­ła wy­ce­nić miej­sców­ki na „sym­bo­licz­ną” zło­tów­kę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miejsce mrz., miejscowy mos.

 przym. miejscowy

Wiktionary


miejscówkowy

przy­miot­nik od: miej­sców­ka


SJP.pl


miejski

1. zwią­za­ny z mia­stem, na­le­żą­cy do mia­sta;
2. ma­ją­cy zwią­zek z za­rzą­dem miej­skim; mu­ni­cy­pal­ny


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mia­stem (jako miej­scem lub jed­nost­ką ad­mi­ni­stra­cyj­ną)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) pot. au­to­bus ko­mu­ni­ka­cji miej­skiej (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wy­jeż­dżam na wieś, bo przesz­ka­dza mi miej­ski hałas.

 (1.1) Za­pra­sza­my na przed­sta­wie­nie do te­a­tru miej­skie­go.

 (2.1) Kiedy wsia­da­łam do miej­skie­go, zła­ma­łam prawy obcas.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̇jsʲci, AS: mʹi ̯ėi ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieścinka ż., miastowy mos., miasto n., miasteczko n., miejskość ż., mieszczuch m., mieszczanin m., mieszczanka ż., miejsce n., mieścina ż.

 czas. mieścić, umieścić

 przym. miastowy, miasteczkowy, mieszczański

 przyim. miasto

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komunalny, miastowy, municypalny, grodzki

Wiktionary


miejskogórczanin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Miej­skiej Górki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bar­ba­ra wysz­ła za ro­do­wi­te­go miej­sko­gór­cza­ni­na.

 (1.1) Miej­sko­gór­cza­nie wy­bio­rą no­we­go bur­mi­strza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miejska Górka ż.

:: fż. miejskogórczanka ż.

 przym. miejskogórecki, podmiejskogórecki

Wiktionary


miejskogórczanka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Miej­skiej Górki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Te­re­nia jest ro­do­wi­tą miej­sko­gór­czan­ką.

 (1.1) Lucek zna ro­do­wi­tą miej­sko­gór­czan­kę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miejska Górka ż.

:: fm. miejskogórczanin m.

 przym. miejskogórecki, podmiejskogórecki

Wiktionary


miejskogórecki

przy­miot­nik od: Miej­ska Górka


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Miej­skiej Górki, zwią­za­ny z Miej­ską Górką

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Spot­ka­my się na miej­sko­gó­rec­kim rynku o szó­stej.

 (1.1) Rze­czy zna­le­zio­ne pod­czas wy­ko­pa­lisk ar­che­o­lo­gicz­nych do­wo­dzą dłu­giej hi­sto­rii osad­nict­wa miej­sko­gó­rec­kie­go.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miejska Górka ż., miejskogórczanin m., miejskogórczanka ż.

 przym. podmiejskogórecki

Wiktionary


miejskość

→ miej­ski


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest miej­skie; cecha tych, któ­rzy są miej­scy

Wiktionary

Patrz:

miejski

Powiązane:

 przym. miejski

 przysł. miejsko

 rzecz. miasteczko n., miejski mrz.

Wiktionary


mielarka

urzą­dze­nie do mie­le­nia


SJP.pl


mielarz

ro­bot­nik ob­słu­gu­ją­cy urzą­dze­nie do mie­le­nia masy pa­pier­ni­czej


SJP.pl


mielcarek

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­drzej Miel­ca­rek (ur. ok. 1940) – pol­ski kie­row­ca raj­do­wy
  • Anna Miel­ca­rek (ur. 1990) – pol­ska lek­ko­at­let­ka, cho­dziar­ka
  • Bła­żej Miel­ca­rek (ur. 1990) – pol­ski ju­do­ka
  • Eu­ge­niusz Miel­ca­rek (ur. 1941) – pol­ski urzęd­nik pań­stwo­wy i kon­su­lar­ny, dy­plo­ma­ta, poseł na Sejm PRL
  • Re­mi­giusz Miel­ca­rek (1957–2012) – pol­ski bo­ta­nik, ba­dacz flory tro­pi­ków, pi­sarz, po­dróż­nik i po­li­glo­ta
  • Se­ba­stian Miel­ca­rek (ur. ok. 1975) – pol­ski kie­row­ca raj­do­wy
  • Sła­wo­mir Miel­ca­rek (ur. 1957) – pol­ski fizyk i na­u­czy­ciel aka­de­mic­ki
  • To­masz S. Miel­ca­rek (ur. 1974) – pol­ski poeta
  • Xa­we­ry Miel­ca­rek (ur. ok. 1970) – pol­ski kie­row­ca raj­do­wy i przed­się­bior­ca
  • Miel­ca­rek – dawna osada, obec­nie część osied­la nr 3 w Ostro­wie Wiel­ko­pol­skim

Wikipedia


mielcarski

naz­wi­sko


SJP.pl


mielcarz

daw­niej: osoba wy­ra­bia­ją­ca słód; sło­dow­nik


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) stpol. pi­wo­war

Wiktionary

Miel­carz – dawne okre­śle­nie sło­dow­ni­ka, sład­ka. Słowo miel­carz wy­wo­dzi się z nie­miec­kie­go "Mälzer" oz­na­cza­ją­ce­go sło­dow­ni­ka.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛlt͡saʃ, AS: mʹi ̯elcaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mielcuch

Wiktionary


mielcarzewicz

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Bar­ba­ra Miel­ca­rze­wicz (1907–1988) – pol­ska pe­da­goż­ka i bi­blio­te­kar­ka
  • Ed­ward Miel­ca­rze­wicz (1924–2013) – pol­ski spe­cja­li­sta w za­kre­sie in­ży­nie­rii usu­wa­nia ście­ków
  • Te­o­fil Miel­ca­rze­wicz (1807–1879) – pol­ski li­to­graf

Wikipedia


mielcuch

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) stpol. bro­war

Wiktionary

Miel­cuch – dawne okre­śle­nie sło­dow­ni. Słowo wy­wo­dzi się z nie­miec­kie­go "Malz­ha­us".

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛlt͡sux, AS: mʹi ̯elcuχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mielcarz mos.

Wiktionary


mielczanin

miesz­ka­niec Miel­ca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Miel­ca

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛlˈt͡ʃãɲĩn, AS: mʹi ̯elčãńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mielec mrz.

:: fż. mielczanka ż.

 przym. mielecki

Wiktionary


mielczanka

miesz­kan­ka Miel­ca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Miel­ca

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛlˈt͡ʃãnka, AS: mʹi ̯elčãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mielec mrz.

:: fm. mielczanin mos.

 przym. mielecki

Wiktionary


mielczarczyk

naz­wi­sko


SJP.pl


mielczarek

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Miel­cza­rek – pol­skie naz­wi­sko
  • Artur Miel­cza­rek (ur. 1984) – pol­ski ko­szy­karz;
  • Bar­tosz Miel­cza­rek – pol­ski ba­si­sta, kom­po­zy­tor, aran­żer i pro­du­cent mu­zycz­ny;
  • Elż­bie­ta Miel­cza­rek (ur. 1958) – pol­ska pio­sen­kar­ka blu­e­so­wa;
  • Elż­bie­ta Piela-Miel­cza­rek (ur. 1947) – pol­ska po­li­tyk i praw­nicz­ka;
  • Grze­gorz Miel­cza­rek (ur. 1977) – pol­ski aktor fil­mo­wy i te­a­tral­ny;
  • Ja­nusz Miel­cza­rek (1936–2025) – pol­ski ar­ty­sta fo­to­graf;
  • Ja­ro­sław Miel­cza­rek (ur. 1978) – pol­ski muzyk, kom­po­zy­tor, wo­ka­li­sta, gi­ta­rzy­sta i ba­si­sta;
  • Kle­mens Miel­cza­rek (1936–2025) – pol­ski aktor te­a­tral­ny i fil­mo­wy;
  • Mar­cin Miel­cza­rek (ur. 1975) – pol­ski ar­ty­sta rzeź­biarz, pe­da­gog;
  • Maria Miel­cza­rek (1934–1974) – pol­ska in­ży­nier włó­kien­nik;
  • Ray Miel­cza­rek (1946–2013) – wa­lij­ski pił­karz pol­sko-luk­sem­bur­skie­go po­cho­dze­nia;

Wikipedia


mielczarski

naz­wi­sko


SJP.pl


miele

forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) 3. os. lp. czasu te­raź­niej­sze­go cza­sow­ni­ka mleć

Wiktionary

Miele & Cie. KG – nie­miec­kie przed­się­bior­stwo zaj­mu­ją­ce się pro­duk­cją ar­ty­ku­łów go­spo­dar­stwa do­mo­we­go (m.in. pra­lek, chło­dzia­rek, ek­spre­sów do kawy, zmy­wa­rek do na­czyń, pie­kar­ni­ków). Sie­dzi­ba przed­się­bior­stwa znaj­du­je się w Gütersloh, w kraju związ­ko­wym Na­dre­nia Pół­noc­na-West­fa­lia, w Niem­czech. Przed­się­bior­stwo ma obec­nie swoje przed­sta­wi­ciel­stwa w 47 kra­jach.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛlɛ, AS: mʹi ̯ele

Wiktionary


mielec

1. ro­śli­na z ro­dzi­ny traw, osią­ga­ją­ca 3 m wy­so­ko­ści; mozga trzci­no­wa­ta;
2. tylna część żo­łąd­ka pta­ków, w któ­rej do­ko­nu­je się miaż­dże­nie i roz­cie­ra­nie po­kar­mu (zwła­szcza zia­ren); żo­łą­dek mię­śnio­wy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;

Wiktionary

}|- class="gra­fi­ka iboxs"

Mie­lec – mia­sto w po­łud­nio­wo-wschod­niej Pol­sce, le­żą­ce na ob­sza­rze hi­sto­rycz­nej Ma­ło­pol­ski (zie­mia san­do­mier­ska) w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, sie­dzi­ba władz i cen­trum po­wia­tu mie­lec­kie­go. Mia­sto po­ło­żo­ne jest w do­li­nie Wi­sło­ki, w Kot­li­nie San­do­mier­skiej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛlɛt͡s, AS: mʹi ̯elec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mielczanin mos., mielczanka ż.

 przym. mielecki

Wiktionary


mielecki

przy­miot­nik od: Mie­lec


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Miel­ca, zwią­za­ny z Miel­cem, po­cho­dzą­cy z Miel­ca

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈlɛt͡sʲci, AS: mʹi ̯elecʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mielec mrz., mielczanin mos., mielczanka ż.

Wiktionary


mielenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mleć.

 (1.2) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mie­lić.

Wiktionary

Mie­le­nie – pro­ces tech­no­lo­gicz­ny roz­drab­nia­nia me­to­dą miaż­dże­nia pro­wa­dzo­ny w mły­nach i młyn­kach. Pro­dukt otrzy­ma­ny w wy­ni­ku tego pro­ce­su cha­rak­te­ry­zu­je się drob­nym ziar­nem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) (…) głos jego przy­po­mi­na mie­le­nie kawy w młyn­ku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈlɛ̃ɲɛ, AS: mʹi ̯elẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mleć ndk., mielić ndk.

 rzecz. mielonka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) blendowanie

Wiktionary


mielenko

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mie­len­ko – wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. mo­gi­leń­skim, w gmi­nie Mo­gil­no
  • Mie­len­ko – wieś w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. ko­sza­liń­skim, w gmi­nie Miel­no
  • Mie­len­ko – je­zio­ro na Po­je­zie­rzu Ka­szub­skim, w woj. po­mor­skim, w pow. kar­tu­skim, w gmi­nie Kar­tu­zy, w gra­ni­cach mia­sta Kar­tu­zy;
  • Mie­len­ko – je­zio­ro na Po­je­zie­rzu Ka­szub­skim, w woj. po­mor­skim, w pow. kar­tu­skim, w gmi­nie Sie­ra­ko­wi­ce;
  • Mie­len­ko Draw­skie, Mie­len­ko Gry­fiń­skie, Miel­no, Miel­nik

Wikipedia


mielerz

od­po­wied­nio uło­żo­ny stos polan drzew­nych przy­kry­tych zie­mią z chru­stem i wy­pa­la­ny na wę­giel; rów­nież ko­piec węgla w po­dob­ny spo­sób nieg­dyś kok­so­wa­ne­go


SJP.pl

Mie­lerz (dawn. "li­mierz", "mi­lerz"; od mhd: mīler) – stos drew­na gor­szej ja­ko­ści tech­nicz­nej uło­żo­ny w kształ­cie ko­pu­ły, przy­kry­ty gliną, zie­mią lub dar­nią.

W mie­le­rzach spa­la­no drew­no z małym, kon­tro­lo­wa­nym do­stę­pem po­wie­trza w celu wyt­wo­rze­nia węgla drzew­ne­go w pro­ce­sie su­chej de­sty­la­cji. Me­to­da ta za­czę­ła tra­cić na zna­cze­niu w XIX wieku. Wy­pa­la­nie węgla drzew­ne­go w mie­le­rzach sto­su­je się spo­ra­dycz­nie do dziś, choć z eko­no­micz­ne­go punk­tu wi­dze­nia wy­daj­niej­sze są re­tor­ty.

Wikipedia


mieleszyn

nazwa kilku miej­sco­wo­ści w Pol­sce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mie­le­szyn – wieś w woj. łódz­kim, w pow. wie­ru­szow­skim, w gmi­nie Bo­le­sła­wiec
  • Mie­le­szyn – osada leśna w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie wie­ru­szow­skim, w gmi­nie Wie­ru­szów
  • Mie­le­szyn – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. gnieź­nień­skim, w gmi­nie Mie­le­szyn
  • Mie­le­szyn – gmina
  • Mie­le­szyn – gro­ma­da w po­wie­cie gnieź­nień­skim
  • Mie­le­szyn – gro­ma­da w po­wie­cie wie­ru­szow­skim
  • Mie­le­szyn – sta­cja ko­le­jo­wa

Wikipedia


mieleszyński

przy­miot­nik od: Mie­le­szyn


SJP.pl


mielewczyk

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Da­mian Mie­lew­czyk – pol­ski bok­ser
  • Do­ro­ta Ar­ci­szew­ska-Mie­lew­czyk – pol­ska po­li­tyk, po­słan­ka na Sejm i se­na­tor
  • Iwona Mie­lew­czyk – pol­ska sa­mo­rzą­do­wiec i na­u­czy­ciel­ka

Wikipedia


mielewski

naz­wi­sko


SJP.pl


mieleński

przy­miot­nik od: Miel­no


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) geogr. zwią­za­ny z Miel­nem, do­ty­czą­cy Miel­na, po­cho­dzą­cy z Miel­na

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mielno n., mielnianin mos., mielnianka ż.

Wiktionary


mieli

forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) 3. os. lp. ter. od: mie­lić

 (1.2) 3. os. lm. mos. przesz. od: mieć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) On mieli kawę.

 (1.2) Oni mieli dobre po­my­sły.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛlʲi, AS: mʹi ̯elʹi

Wiktionary


mielina

osłon­ka biał­ko­wo-li­pi­do­wa włó­kien ner­wo­wych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. izo­lu­ją­cą elek­trycz­nie war­stwa ota­cza­ją­ca włó­kna ner­wo­we

Wiktionary


mielinizacja

pro­ces two­rze­nia osłon­ki tłu­szczo­wej (mie­li­no­wej) wokół włó­kien ner­wo­wych w mózgu i rdze­niu krę­go­wym prze­bie­ga­ją­cy w życiu pło­do­wym, wa­run­ku­je efek­tyw­ny prze­bieg im­pul­sów ner­wo­wych i jest wskaź­ni­kiem doj­rza­ło­ści ukła­du ner­wo­we­go


SJP.pl


mielinowy

przy­miot­nik od: mie­li­na


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy mie­li­ny

Wiktionary


mieliwo

rzad­ko: zboże przez­na­czo­ne do prze­mia­łu; mlewo


SJP.pl

Mie­li­wo – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie brod­nic­kim, w gmi­nie Zbicz­no, nad pół­noc­no­za­chod­nim brze­giem je­zio­ra Sosno.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa to­ruń­skie­go.

Wikipedia


mielizna

1. płyt­kie miej­sce w morzu, rzece, je­zio­rze;
2. wywód lub jego część po­zba­wio­na głęb­szej tre­ści


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) żegl. płyt­kie miej­sce w morzu, je­zio­rze lub rzece;

 (1.2) liter. tekst bez głęb­szej tre­ści

Wiktionary

Mie­liz­na – pia­szczy­ste lub żwi­ro­we płyt­kie miej­sce w rzece, je­zio­rze lub ob­sza­rach szel­fo­wych morza. Przy­czy­ną jej pow­sta­nia jest osa­dza­nie ma­te­ria­łu prze­no­szo­ne­go przez wodę przy miej­sco­wym zmniej­sze­niu szyb­ko­ści jej pły­nię­cia. W mo­rzach wy­stę­pu­je w miej­scach do­cho­dze­nia wznie­sie­nia szel­fu bli­sko po­wierzch­ni morza.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ko­ry­to Wisły jest pełne mie­lizn.

 (1.1) Ar­gen­tyń­ski sta­tek z 122 oso­ba­mi na po­kła­dzie za­czął na­bie­rać wody, po tym jak osiadł na mie­liź­nie w re­jo­nie An­tark­ty­dy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈlʲizna, AS: mʹi ̯elʹizna

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miałki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) płycizna

Wiktionary


mielić

roz­drab­niać coś na drob­ne czą­stecz­ki za po­mo­cą od­po­wied­nich urzą­dzeń


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) pot. roz­drab­niać coś za po­mo­cą od­po­wied­nich przy­rzą­dów

 (1.2) pot. po­wo­li coś żuć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Fa­la­fel przy­go­to­wu­je się z cie­cie­rzy­cy, którą na­ma­cza się i mieli z róż­ny­mi przy­pra­wa­mi i zio­ła­mi, ta­ki­mi jak ce­bu­la, czos­nek, pie­trusz­ka i ko­len­dra.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛlʲit͡ɕ, AS: mʹi ̯elʹić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. młynarek mzw., mielony mzw., młyn m., młynek m., mielenie n., mielone, mielonka ż., młócka ż.

 czas. zmielić dk., mleć ndk., zemleć dk., przemleć dk.

 przym. młyński

Wiktionary


mielnianin

miesz­ka­niec Miel­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Miel­na

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mielno n.

:: fż. mielnianka ż.

 przym. mieleński

Wiktionary


mielnianka

miesz­kan­ka Miel­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Miel­na

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mielno n.

:: fm. mielnianin mos.

 przym. mieleński

Wiktionary


mielnica

1. nie­wiel­kie ło­so­sie po­ła­wia­ne wios­ną na Bał­ty­ku;
2. gwa­ro­wo: młyn


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka na Ukra­i­nie, do­pływ Ho­ry­nia

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Miel­ni­ca – osada w woj. lu­bu­skim, w pow. strze­lec­ko-dre­zde­nec­kim, w gmi­nie Zwie­rzyn
  • Miel­ni­ca Duża
  • Miel­ni­ca Mała
  • Miel­ni­ca – chu­tor w ob­wo­dzie gro­dzień­skim, w re­jo­nie osz­miań­skim, w siel­so­wie­cie Krej­wań­ce
  • Miel­ni­ca – wieś w ob­wo­dzie wi­teb­skim, w re­jo­nie szar­kow­szczyń­skim, w siel­so­wie­cie Sta­ni­sła­wo­wo.
  • Miel­ni­ca – wieś w ob­wo­dzie wi­teb­skim, w re­jo­nie mior­skim, w siel­so­wie­cie Prze­bro­dzie
  • Miel­ni­ca – wieś (sieło) w Rosji, w ob­wo­dzie ir­kuc­kim, w re­jo­nie niż­nie­u­diń­ski
  • Miel­ni­ca Po­dol­ska – osied­le typu miej­skie­go
  • Miel­ni­ca – wieś w ob­wo­dzie ró­wień­skim
  • Miel­ni­ca – wieś w ob­wo­dzie ró­wień­skim
  • Miel­ni­ca – dawna gmina
  • Miel­ni­ca – stru­ga, do­pływ Do­brej

Wikipedia


mielnicki

przy­miot­nik od: Miel­nik


SJP.pl


mielniczek

naz­wi­sko


SJP.pl


mielniczuk

naz­wi­sko


SJP.pl


mielnik

ele­ment mie­lą­cy sto­so­wa­ny w mły­nach bęb­no­wych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Cze­chach, w kraju środ­ko­wo­cze­skim;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • miel­nik – ele­ment ro­bo­czy młyna bęb­no­we­go
  • Miel­nik – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. kłodz­kim, w gmi­nie By­strzy­ca Kłodz­ka
  • Miel­nik – wieś w woj. pod­la­skim, w pow. sie­mia­tyc­kim, w gmi­nie Miel­nik
  • Miel­nik – przy­sió­łek wsi Mie­dzyn w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. py­rzyc­kim, w gmi­nie Li­pia­ny
  • Miel­nik – dawna gro­ma­da
  • Anton Miel­nik (1895–19??) – funk­cjo­na­riusz NKWD
  • Beata Sko­wron-Miel­nik (XX–XXI w.) – pol­ska eko­no­mist­ka
  • Bog­dan Miel­nik (1936–2019) – pol­ski fizyk
  • Dmi­trij Miel­nik (1912–1969) – ra­dziec­ki po­li­tyk
  • Faina Miel­nik (1945–2016) – ra­dziec­ka lek­ko­at­let­ka i den­tyst­ka
  • Gra­ży­na Miel­nik-Nie­dziel­ska (XX–XXI w.) – pol­ska oto­la­ryn­go­loż­ka, au­dio­loż­ka, fo­niatr­ka
  • Gri­go­rij Miel­nik (1909–1976) – ra­dziec­ki dzia­łacz par­tyj­ny

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mielnicki

Wiktionary


mielno

1. mia­sto w Pol­sce;
2. nazwa wielu wsi w Pol­sce;
3. nazwa wielu je­zior w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. to­po­nim, nazwa mia­sta w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim oraz licz­nych wsi w Pol­sce;

 (1.2) geogr. nazwa kil­ku­na­stu je­zior w Pol­sce

Wiktionary

Miel­no (dawne Großmöllen lub Groß Möllen) – mia­sto w pół­noc­no-za­chod­niej Pol­sce w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ko­sza­liń­skim, sie­dzi­ba gminy Miel­no. Po­ło­żo­ne nad Mo­rzem Bał­tyc­kim i je­zio­rem Jamno, na Wy­brze­żu Sło­wiń­skim. Mia­sto z dwoma let­ni­mi ką­pie­li­ska­mi mor­ski­mi i przy­sta­nią ry­bac­ką na osied­lu Unie­ście.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nad­mor­skie Miel­no zlo­ka­li­zo­wa­ne jest w stre­fie ście­ra­nia się wpły­wu kli­ma­tycz­ne­go mor­skie­go i kon­ty­nen­tal­ne­go.

 (1.1) W naj­bliż­szą nie­dzie­lę w Miel­nie od­bę­dą się do­żyn­ki so­łec­kie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mielnianin mos., mielnianka ż.

 przym. mieleński

Wiktionary


mieloblast

nie­doj­rza­ła ko­mór­ka wy­stę­pu­ją­ca w szpi­ku kost­nym, pre­kur­sor gra­nu­lo­cy­tów


SJP.pl

Mie­lo­bla­sty – pier­wsze roz­róż­nial­ne mor­fo­lo­gicz­nie sta­dia roz­wo­jo­we gra­nu­lo­cy­tów. Ko­mór­ki te są po­dob­ne do in­nych ko­mó­rek wy­stę­pu­ją­cych w szpi­ku kost­nym. Mają one kształt ku­li­sty i śred­ni­cę w za­kre­sie 15-20 mi­kro­me­trów.

Jądro mie­lo­bla­stów, zaj­mu­ją­ce około 4/5 ob­ję­to­ści ko­mór­ki, ma kształt okrą­gły, chro­ma­ty­na nie jest w ogóle skon­den­so­wa­na i wy­bar­wia się na kolor jas­no­błę­kit­ny lub czer­wo­na­wy za po­mo­cą barw­ni­ka Wrigh­ta.

Wikipedia


mielocyt

szpi­ko­wa ko­mór­ka ma­cie­rzy­sta pow­sta­ła z mie­lo­bla­stu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) biol. ko­mór­ka pow­sta­ją­ca z pro­mie­lo­cy­tu w pro­ce­sie gra­nu­lo­po­e­zy, przeksz­tał­ca­ją­ca się w me­ta­mie­lo­cyt;

Wiktionary

Mie­lo­cy­ty są trze­cim z kolei mor­fo­lo­gicz­nie wy­róż­nial­nym sta­dium roz­wo­jo­wym gra­nu­lo­cy­tów. Ko­mór­ki te osią­ga­ją śred­ni­cę 16-24 mi­kro­me­trów i roz­wi­ja­ją się z pro­mie­lo­cy­tów.

Jądro za­czy­na za­tra­cać swój ku­li­sty kształt, chro­ma­ty­na na­to­miast staje się w mie­lo­cy­tach bar­dziej skon­den­so­wa­na.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie ulega także wąt­pli­wo­ści, że z ko­mó­rek tkan­ki sia­tecz­ko­wej mogą pow­sta­wać mie­lo­cy­ty.

Wiktionary


mielofibroza

Mie­lo­fi­bro­za (oste­o­mie­los­kle­ro­za, oste­o­mie­lo­fi­bro­za, przew­le­kła mie­lo­fi­bro­za, my­e­lo­fi­bro­sis with my­e­lo­id me­ta­pla­sia, agno­ge­nic my­e­lo­id me­ta­pla­sia, chro­nic idio­pat­hic my­e­lo­fi­bro­sis, pri­ma­ry my­e­lo­fi­bro­sis) – jedna z cho­rób za­li­cza­nych do ze­spo­łów mie­lo­pro­li­fe­ra­cyj­nych cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się aplaz­ją szpi­ku kost­ne­go, jego włó­knie­niem i na­stę­po­wym two­rze­niem po­zasz­pi­ko­wych ognisk he­ma­to­po­e­tycz­nych.

Wikipedia


mielografia

ba­da­nie po­moc­ne przy scyn­ty­gra­fii OUN poz­wa­la­ją­ce na uzy­ska­nie obra­zu ka­na­łu krę­go­we­go (wy­kry­cie zwę­że­nia i prze­pu­kli­ny)


SJP.pl

Mie­lo­gra­fia - ba­da­nie ra­dio­lo­gicz­ne po­le­ga­ją­ce na wpro­wa­dze­niu drogą na­kłu­cia lędź­wio­we­go środ­ka cie­niu­ją­ce­go po­chła­nia­ją­ce­go pro­mie­nie X, celem uwi­docz­nie­nia rdze­nia krę­go­we­go wraz z ko­rze­nia­mi rdze­nio­wy­mi i wor­kiem opo­no­wym.

Pa­cjent w cza­sie ba­da­nia leży na ru­cho­mym stole, któ­rym w trak­cie ba­da­nia po­chy­la się, aby dosz­ło do wstecz­ne­go za­kon­tra­sto­wa­nia ka­na­łu krę­go­we­go.

Wikipedia


mielogram

od­set­ko­wy skład ko­mór­ko­wy szpi­ku


SJP.pl


mielone

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kulin. sma­żo­na po­tra­wa z mie­lo­ne­go mięsa z do­dat­ka­mi w po­sta­ci przy­praw i spo­i­wa

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mielić, mleć

Wiktionary


mieloneczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: mie­lon­ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mielonka ż.

Wiktionary


mielonka

węd­li­na z mięsa mie­lo­ne­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. spoż. kon­ser­wa za­wie­ra­ją­ca mięso mie­lo­ne, sól, przy­pra­wy i ewen­tu­al­nie inne skład­ni­ki typu kon­ser­wan­ty, za­gę­szcza­cze;

 (1.2) hand. spoż. wyrób ma­sar­ski z mięsa mie­lo­ne­go

Wiktionary

Mie­lon­ka, zwana też kon­ser­wą tu­ry­stycz­ną – mięs­na kon­ser­wa, którą można długo prze­cho­wy­wać.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie było nic do je­dze­nia, ot­wo­rzy­łem więc pusz­kę mie­lon­ki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈlɔ̃nka, AS: mʹi ̯elõnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mielenie n., mielony mzw.

:: zdrobn. mieloneczka ż.

 czas. mleć ndk., mielić ndk., zemleć dk., zmielić dk.

 przym. mielony, zmielony

Wiktionary


mielony

po­tocz­nie: kot­let mie­lo­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pot. kulin. spoż. kot­let mie­lo­ny

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) imie­słów przy­miot­ni­ko­wy bier­ny od: mleć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na obiad zja­dłem dwa mie­lo­ne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈlɔ̃nɨ, AS: mʹi ̯elõny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mielonka ż.

 czas. mleć ndk., mielić ndk., zmielić dk., zemleć dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kotlet mielony

Wiktionary


mielopatia

usz­ko­dze­nie rdze­nia krę­go­we­go w od­cin­ku szyj­nym


SJP.pl


mielszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: miał­ki; bar­dziej miał­ki


SJP.pl


mielęcin

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mel­lent­hin
  • Mie­lę­cin – część mia­sta Włoc­ław­ka
  • Mie­lę­cin – wieś w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie świd­nic­kim, w gmi­nie Żarów
  • Mie­lę­cin – część wsi We­ro­ni­ko­po­le w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie kę­piń­skim, gmina Bra­lin
  • Mie­lę­cin – osada w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie cho­szczeń­skim, w gmi­nie Krzę­cin
  • Mie­lę­cin – wieś w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie py­rzyc­kim, w gmi­nie Py­rzy­ce
  • Mie­lę­cin – wieś w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie wa­łec­kim, w gmi­nie Czło­pa
  • Mie­lę­cin – dawna gmina wiej­ska w wo­je­wództ­wie szcze­ciń­skim i ko­sza­liń­skim (dzi­siej­sze woj. za­chod­nio­po­mor­skie)
  • Mie­lę­cin – gro­ma­da w po­wie­cie kę­piń­skim
  • Mie­lę­cin – gro­ma­da w po­wie­cie py­rzyc­kim
  • Mie­lę­cin – gro­ma­da w po­wie­cie wa­łec­kim
  • Mie­lę­ci­nek

Wikipedia


mieniak

barw­ny motyl z ro­dzi­ny po­łud­nic


SJP.pl


mieniać

daw­niej:
1. za­stę­po­wać okre­ślo­ny obiekt innym; za­mie­niać;
2. dawać okre­ślo­ny obiekt komuś w za­mian za inny obiekt; wy­mie­niać;
3. mie­niać się:
a) do­ko­ny­wać tran­sak­cji, w któ­rej prze­ka­zu­je się komuś okre­ślo­ny obiekt w za­mian za inny obiekt; za­mie­niać się;
b) cią­gle, usta­wicz­nie za­stę­po­wać okre­ślo­ny obiekt innym; wy­mie­niać się


SJP.pl


mienie

rze­czy bę­dą­ce czy­jąś włas­no­ścią; ma­ją­tek, do­by­tek


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ogół rze­czy sta­no­wią­cych czy­jąś włas­ność;

 (1.2) rzad. od­cza­sow­ni­ko­wy od|mieć.

Wiktionary

Mie­nie – ter­min oz­na­cza­ją­cy w za­leż­no­ści od kon­tek­stu:

Mie­nie obej­mu­je wszyst­kie prawa pod­mio­to­we ma­jąt­ko­we. Pa­sy­wa nie wcho­dzą w skład mie­nia, ale ciążą na ma­jąt­ku. Każdy pod­miot ma w za­sa­dzie jeden ma­ją­tek.

Mie­nie w uję­ciu cy­wil­no­praw­nym na pod­sta­wie prawa pol­skie­go.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wojna po­zba­wi­ła moją ro­dzi­nę ca­łe­go mie­nia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̇̃ɲɛ, AS: mʹi ̯ė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mieć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) aktywa, dobro, dobytek, dorobek, majątek, posiadłość, własność

 (1.2) posiadanie

Wiktionary


mienić

1. prze­sta­rza­łe: na­da­wać nazwę, na­zy­wać kogoś lub coś;
2. mie­nić się -
a) prze­sta­rza­łe: uz­na­wać, uwa­żać sie­bie za kogoś, za coś;
b) przy­bie­rać różne zmie­nia­ją­ce się od­cie­nie ja­kie­goś ko­lo­ru, bły­szczeć bar­wa­mi; lśnić, po­ły­ski­wać


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) przest. na­da­wać miano, tytuł; uz­na­wać za kogoś, za coś

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny mie­nić się

 (2.1) przest. być na­zy­wa­nym przez sie­bie; uwa­żać się za kogoś

 (2.2) zmie­niać ko­lo­ry lub od­cie­nie barwy

 (2.3) dawać od­bla­ski; pu­szczać re­flek­sy świetl­ne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mienienie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nazywać, tytułować, zwać

 (2.1) nazywać się

 (2.3) błyszczeć, migotać, połyskiwać

Wiktionary


mienszewicki

zwią­za­ny z mien­sze­wi­kiem


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. polit. zwią­za­ny z mien­sze­wi­ka­mi, do­ty­czą­cy mien­sze­wi­ków, mien­sze­wiz­mu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mienszewizm mrz., mienszewik mrz.

Wiktionary


mienszewicy

czło­nek umiar­ko­wa­nej frak­cji w So­cjal­de­mo­kra­tycz­nej Par­tii Ro­bot­ni­czej Rosji, pow­sta­łej w opo­zy­cji do le­ni­now­skiej frak­cji bol­sze­wi­ków; mień­sze­wik


SJP.pl

Mien­sze­wi­cy ( меньшевик, „bę­dą­cy w mniej­szo­ści”) – frak­cja So­cjal­de­mo­kra­tycz­nej Par­tii Ro­bot­ni­czej Rosji (SDPRR), pow­sta­ła w 1903 na II Zjeź­dzie Par­tii w Bruk­se­li, sprze­ci­wia­ją­ca się re­wo­lu­cyj­ne­mu kie­run­ko­wi, w któ­rym Wło­dzi­mierz Lenin za­mie­rzał pro­wa­dzić ro­syj­ską par­tię so­cjal­de­mo­kra­tycz­ną. Od 1917 odręb­na par­tia po­li­tycz­na, for­mal­nie za­ka­za­na na te­ry­to­rium Rosji So­wiec­kiej w roku 1921.

Wikipedia


mienszewiczka

→ mien­sze­wik; mień­sze­wicz­ka


SJP.pl


mienszewik

czło­nek umiar­ko­wa­nej frak­cji w So­cjal­de­mo­kra­tycz­nej Par­tii Ro­bot­ni­czej Rosji, pow­sta­łej w opo­zy­cji do le­ni­now­skiej frak­cji bol­sze­wi­ków; mień­sze­wik


SJP.pl


mierka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. środ. eduk. ocena mier­na (w la­tach 1991–1999)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na świa­dect­wie miał same mier­ki.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mierny, dwója

Wiktionary


mierkiewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


miernicki

do­ty­czą­cy mier­nict­wa, sto­so­wa­ny w mier­nict­wie; do­ty­czą­cy po­mia­rów; mier­ni­czy


SJP.pl


miernictwo

tech­ni­ki wy­ko­ny­wa­nia róż­no­rod­nych po­mia­rów


SJP.pl

Mier­nict­wo – hi­sto­rycz­na, obec­nie za­ni­ka­ją­ca nazwa, od­no­szą­ca się do ge­o­dez­ji niż­szej – nauki zaj­mu­ją­cej się wszel­ki­mi ro­dza­ju po­mia­ra­mi lą­do­wy­mi. Zwy­kle w ge­o­dez­ji jest to dział do­ty­czą­cy po­mia­rów, przy któ­rych nie jest wy­ma­ga­ne uwz­ględ­nia­nie prze­strzen­ne­go kształ­tu Ziemi.

Wikipedia


mierniczy

do­ty­czą­cy mier­nict­wa


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) me­trol. zwią­za­ny z mier­nict­wem; słu­żą­cy do mie­rze­nia

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) geod. fa­cho­wiec zaj­mu­ją­cy się po­mia­ra­mi grun­tów, spo­rzą­dza­niem pla­nów te­re­nów

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mierzyć, pomierzyć, przymierzać

 rzecz. pomiar mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) geodeta, geometra

Wiktionary


miernie

przy­słó­wek

 (1.1) od: mier­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pier­dzą panny, do­bro­dzie­je, • Księ­ża, szlach­ta i zło­dzie­je, • Nawet pa­pież cho­ciaż mier­nie, • Też ka­dzi­dłem sobie pierd­nie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛrʲɲɛ, AS: mʹi ̯erʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mierność ż., miernota m./ż.

 przym. mierny

Wiktionary


mierniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: mier­nie


SJP.pl


mierniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: mier­ny


SJP.pl


miernik

urzą­dze­nie słu­żą­ce do wy­ko­ny­wa­nia po­mia­ru (np. na­tę­że­nia prądu)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­trol. przy­rząd poz­wa­la­ją­cy okre­ślić war­tość mie­rzo­nej wiel­ko­ści, zja­wi­ska, cechy;

 (1.2) me­trol. jed­nost­ka miary, wskaź­nik okre­śla­ją­cy war­tość cze­goś

 (1.3) kry­te­rium oceny cze­goś

 (1.4) przest. spe­cja­li­sta zaj­mu­ją­cy się mie­rze­niem grun­tów

Wiktionary

Mier­nik, pro­bierz – przy­rząd poz­wa­la­ją­cy okre­ślić war­tość mie­rzo­nej wiel­ko­ści (np. na­pię­cia elek­trycz­ne­go, ci­śnie­nia, wil­got­no­ści) i przed­sta­wia­ją­cy ją zaz­wy­czaj przy po­mo­cy po­dział­ki ze wska­zów­ką lub wyś­wiet­la­cza cy­fro­we­go.

Szer­sze po­ję­cie tego słowa to „przy­rząd po­mia­ro­wy”, które obej­mu­je rów­nież urzą­dze­nia do re­je­stra­cji war­to­ści, ge­ne­ra­to­ry po­mia­ro­we, wzor­ce, ana­li­za­to­ry itp.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Am­pe­ro­mierz jest przy­kła­dem mier­ni­ka elek­trycz­ne­go.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛrʲɲik, AS: mʹi ̯erʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miara ż., mierzenie n., zmierzenie n.

 czas. przymierzać, mierzyć ndk., zmierzyć ndk.

 przym. mierzalny, miarowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) probierz

Wiktionary


miernikowce

ro­dzi­na mo­ty­li obej­mu­ją­ca około 14 ty­się­cy ga­tun­ków; mier­ni­kow­co­wa­te


SJP.pl


miernikowcowate

ro­dzi­na mo­ty­li obej­mu­ją­ca około 14 ty­się­cy ga­tun­ków; mier­ni­kow­ce


SJP.pl

Mier­ni­kow­co­wa­te, mier­ni­kow­ce (Ge­o­me­tri­dae) – ro­dzi­na owa­dów z rzędu mo­ty­li i in­fra­rzę­du róż­nos­krzy­dłych. Kos­mo­po­li­tycz­na. Obej­mu­je ponad 24 ty­sią­ce opi­sa­nych ga­tun­ków. Samce są za­wsze us­krzyd­lo­ne, sa­mi­ce mie­wa­ją skrzy­dła zre­du­ko­wa­ne lub cał­kiem za­ni­kłe. U sam­ców i us­krzyd­lo­nych samic wy­stę­pu­ją uni­kal­nej bu­do­wy na­rzą­dy bę­ben­ko­we. Gą­sie­ni­ce są ro­śli­no­żer­ne (zwy­kle li­ścio­żer­ne), wy­jąt­ko­wo dra­pież­ne. Odz­na­cza­ją się cha­rak­te­ry­stycz­nym spo­so­bem po­ru­sza­nia i zwy­kle tylko dwie­ma pa­ra­mi po­su­wek.

Wikipedia


miernikowcowaty

o ce­chach mier­ni­kow­co­wa­tych (ro­dzi­na mo­ty­li)


SJP.pl


miernikowiec

przed­sta­wi­ciel ro­dzi­ny mo­ty­li noc­nych o smu­kłych cia­łach


SJP.pl


miernikowy

→ mier­nik


SJP.pl

Patrz:

miernik

miernota

po­gard­li­wie: męż­czyz­na nie­wy­róż­nia­ją­cy się ni­czym po­zy­tyw­nym, po­ni­żej śred­nie­go po­zio­mu; bez­ta­len­cie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­gard. osoba lub rzecz mier­na, któ­rej war­tość jest oce­nia­na po­ni­żej śred­nie­go po­zio­mu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wy­da­je mi się, mó­wiąc szcze­rze, że to po pro­stu zem­sta mier­not, które dor­wa­ły się do wła­dzy.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mierny

 przysł. miernie

 rzecz. mierny mrz.

Wiktionary


mierność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest mier­ne; cecha tych, któ­rzy są mier­ni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Utwór uka­zu­je ideał życia zie­mia­ni­na i sta­no­wi po­chwa­łę mier­no­ści ro­zu­mia­nej jako ak­cep­ta­cja rze­czy­wi­sto­ści, uni­ka­nie nad­mier­nych spe­ku­la­cji i do­cie­kań ro­zu­mo­wych.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mierny

 przysł. miernie

 rzecz. mierny mrz.

Wiktionary


mierny

kiep­ski, marny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) kiep­ski, marny

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) eduk. daw. jedna z ocen szkol­nych, naj­niż­sza ocena za­li­cza­ją­ca

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛrnɨ, AS: mʹi ̯erny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mierność ż., miernota ż.

 przym. pomierny

 przysł. miernie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) byle jaki, taki sobie, pot. denny, kiepski, marny, nędzny, książk. podły, podrzędny, książk. pośledni, szmatławy, pot. szmirowaty, małowartościowy, przeciętny, żaden, cienki, lichy, mizerny, słaby

 (2.1) dopuszczający

Wiktionary


mieroszewski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Alek­san­der Mie­ro­szew­ski (1781–1846) – or­dy­nat my­sło­wic­ki
  • Am­bro­ży Mie­ro­szew­ski (1802–1884) – pol­ski ma­larz
  • Ju­liusz Mie­ro­szew­ski (1906–1976, Lon­dyn)
  • Krzysz­tof Mie­ro­szew­ski (?–1679) – pol­ski in­ży­nier i pi­sarz

Wikipedia


mieroszowianin

miesz­ka­niec Mie­ro­szo­wa (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


mieroszowianka

miesz­kan­ka Mie­ro­szo­wa (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


mieroszowski

przy­miot­nik od: Mie­ro­szów


SJP.pl


mieroszyno

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Mie­ro­szy­no (kaszb. "Mierëszëno", niem. "Mi­rus­chin") – wieś ka­szub­ska w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie puc­kim, w gmi­nie Puck.

Wieś jest sie­dzi­bą "Mie­ro­szy­no". W skład so­łect­wa wcho­dzą rów­nież: Czar­ny Młyn i Ka­czy­niec.

W la­tach 1954–1959 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Mie­ro­szy­no, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Strzel­no. W la­tach 1975–1998 wieś ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa gdań­skie­go.

Wikipedia


mieroszów

mia­sto w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;

Wiktionary

Mie­ro­szów (tuż po woj­nie "Fyr­ląd Wał­brzy­ski", Fried­land in Nie­dersch­le­sien) – mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie wał­brzy­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Mie­ro­szów, w Kot­li­nie Mie­ro­szow­skiej, u pod­nó­ża Gór Su­chych w Su­de­tach Środ­ko­wych na Dol­nym Ślą­sku. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do wo­je­wództ­wa wał­brzy­skie­go.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bo­gu­szów-Gorce jest po­łą­czo­ny ko­le­ją z trze­ma mia­sta­mi: Wał­brzy­chem, Mar­ci­szo­wem i Mie­ro­szo­wem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈrɔʃuf, AS: mʹi ̯erošuf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieroszowianin m., mieroszowianka ż.

 przym. mieroszowski

Wiktionary


mierosławski

naz­wi­sko


SJP.pl


mieroża

pu­łap­ko­we, sie­cio­we na­rzę­dzie po­ło­wu ryb, w ro­dza­ju żaka


SJP.pl

Mie­ro­ża – pu­łap­ka na ryby i raki bę­dą­ca od­mia­ną żaka ma­ją­ca tylko jedno skrzy­dło. Czę­ścią łowną mie­ro­ży są ko­mo­ry, do któ­rych ryby wpły­wa­ją przez roz­pię­tą na obrę­czach sieć, unie­moż­li­wia­ją­ce wy­co­fy­wa­nie się zło­wio­nych ryb z wnę­trza sieci.

Wikipedia


mierta

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. bot. mirt

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński merta, myrta

Wiktionary


mierucin

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mie­ru­cin – wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. mo­gi­leń­skim, w gmi­nie Dą­bro­wa
  • Mie­ru­cin – wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. sę­po­leń­skim, w gmi­nie Sośno

Wikipedia


mierzalny

taki, który można zmie­rzyć


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który daje się zmie­rzyć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na po­cząt­ku ustal cel, który musi być re­al­ny, mie­rzal­ny i osią­gal­ny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mierzalność ż., miara ż., mierzenie n., zmierzenie n., pomierzenie n., miarka ż., pomiar m., miernik m.

 czas. przymierzać, mierzyć ndk., zmierzyć dk., pomierzyć dk.

 przysł. mierzalnie

 przym. miarowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wymierny, obliczalny, policzalny, przeliczalny

Wiktionary


mierzanowicki

kul­tu­ra mie­rza­no­wic­ka - kul­tu­ra ar­che­o­lo­gicz­na epoki brązu


SJP.pl


mierzchnąć

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zmierzch­nąć)

 (1.1) tra­cić blask, po­grą­żać się w mroku; sta­wać się zmierz­chem

 (1.2) przen. ule­gać prze­mi­ja­niu, słab­nię­ciu, upad­ko­wi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mierzchnięcie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ciemnieć, gasnąć, mrocznieć, zmierzchać się

 (1.2) gasnąć, odchodzić, przemijać, słabnąć, upadać, ustępować

Wiktionary


mierzeja

wąski, pia­szczy­sty pas lądu na­nie­sio­ny przez fale mor­skie, od­ci­na­ją­cy za­to­kę od morza


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geogr. pia­szczy­sta ba­rie­ra od­dzie­la­ją­ca zalew lub za­to­kę od ot­war­te­go morza;

Wiktionary

Mie­rze­ja – pół­wy­sep, ro­dzaj kosy ce­chu­ją­cy się tym, że cał­ko­wi­cie lub w znacz­nym stop­niu od­ci­na przy­brzeż­ny frag­ment morza od resz­ty ak­we­nu mor­skie­go.

Jeśli od­cię­cie nie jest pełne i ist­nie­je nie­wiel­kie po­łą­cze­nie (cie­śni­na) mię­dzy zbior­ni­kiem ma­cie­rzy­stym a nowo pow­sta­łym, taki od­cię­ty frag­ment morza na­zy­wa się za­le­wem, na­to­miast gdy mie­rze­ja od­dzie­la cał­ko­wi­cie frag­ment morza (łączy dwa punk­ty wy­brze­ża), taki zbior­nik staje się je­zio­rem przy­brzeż­nym (li­ma­no­wym).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Za­sad­ni­czym ele­men­tem pła­skie­go wy­brze­ża jest mie­rze­ja, czyli wał pla­żo­wy od­dzie­lo­ny od linii brze­go­wej głów­ne­go lądu la­gu­ną lub mo­kra­dłem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈʒɛja, AS: mʹi ̯ežei ̯a

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kosa

Wiktionary


mierzejewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mie­rze­je­wo – wieś w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w pow. mrą­gow­skim, w gmi­nie Mrą­go­wo
  • Mie­rze­je­wo – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. le­szczyń­skim, w gmi­nie Krze­mie­nie­wo
  • dawna nazwa Bo­bi­na

Wikipedia


mierzejewski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Adrian Mie­rze­jew­ski (ur. 1986) – pol­ski pił­karz wy­stę­pu­ją­cy na po­zy­cji po­moc­ni­ka
  • An­drzej Mie­rze­jew­ski (1915–1982) – pol­ski ma­larz, syn Jacka Mie­rze­jew­skie­go, brat Je­rze­go Mie­rze­jew­skie­go
  • An­drzej Mie­rze­jew­ski (ur. 1960) – pol­ski ko­larz szo­so­wy
  • Bo­le­sław Mie­rze­jew­ski (1887–1980) – aktor fil­mo­wy i te­a­tral­ny, śpie­wak, re­ży­ser
  • Gon­za­go von Sze­li­ga-Mie­rze­y­ew­ski (1884–1966) – estoń­ski le­karz gi­ne­ko­log pol­skie­go po­cho­dze­nia
  • Hen­ryk Mie­rze­jew­ski (1881–1929) – pol­ski in­ży­nier, za­ło­ży­ciel Sto­wa­rzy­sze­nia In­ży­nie­rów i Tech­ni­ków Me­cha­ni­ków Pol­skich (SIMP)
  • Jacek Mie­rze­jew­ski (1884–1925) – pol­ski ma­larz
  • Jan Lu­cjan Mie­rze­jew­ski (1838–1925) – pol­sko-ro­syj­ski psy­chia­tra
  • Jerzy Mie­rze­jew­ski (1917–2012) – pol­ski ma­larz i pe­da­gog, syn Jacka Mie­rze­jew­skie­go, brat An­drze­ja Mie­rze­jew­skie­go (ma­la­rza)
  • Łu­kasz Mie­rze­jew­ski (ur. 1982) – pol­ski pił­karz gra­ją­cy na po­zy­cji na­past­ni­ka
  • Mar­cin Mie­rze­jew­ski (ur. 1982) – pol­ski siat­karz, gra­ją­cy na po­zy­cji li­be­ro
  • Mie­czy­sław Mie­rze­jew­ski (1905–1998) – pol­ski kom­po­zy­tor i dy­ry­gent

Wikipedia


mierzejowy

→ mie­rze­ja


SJP.pl

Patrz:

mierzeja

mierzenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mie­rzyć.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mie­rze­nie ci­śnie­nia nie jest skom­pli­ko­wa­ną ope­ra­cją.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈʒɛ̃ɲɛ, AS: mʹi ̯ežẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mierzyć ndk.

 rzecz. miarka ż., miernik mrz., miara ż.

 przym. mierzalny, miarowy

Wiktionary


mierzeszyn

Mie­rze­szyn ( Me­i­sters­wal­de, Miérzëszëno) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie gdań­skim, w gmi­nie Trąb­ki Wiel­kie. Leży, ok. 30 km na po­łud­nio­wy za­chód od Gdań­ska na skrzy­żo­wa­niu dróg wo­je­wódz­kich nr 226 i 233. Na pół­noc od wsi znaj­du­je się Je­zio­ro Małe o po­wierzch­ni 12,5 ha. Ma sta­tus so­łect­wa.

Wikipedia


mierzewo

Mie­rze­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie gnieź­nień­skim, w gmi­nie Nie­cha­no­wo.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.

Pałac eklek­tycz­ny z XIX w. zbu­do­wa­ny dla Kacz­kow­skich, a ro­zbu­do­wa­ny po 1912 r. dla Brze­skich. Ostat­nim przed­wo­jen­nym wła­ści­cie­lem Mie­rze­wa był Adolf Brze­ski.

Wikipedia


mierzica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski, Za­ol­zie. me­trol. jed­nost­ka ob­ję­to­ści

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mierzić ndk.

Wiktionary


mierziony

przy­miot­nik

 (1.1) stpol. wstręt­ny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛrʲˈʑɔ̃nɨ, AS: mʹi ̯erʹźõny

Wiktionary


mierzić

[czy­taj: mier-zić] wzbu­dzać w kimś odra­zę, nie­chęć; od­strę­czać; od­py­chać


SJP.pl

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) wzbu­dzać w kimś odra­zę, nie­chęć

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (2.1) gw-pl|Za­ol­zie. mie­rzyć, od­mie­rzać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mie­rzi­ła go wszel­ka eli­tar­ność. Toteż sta­rał się prze­ma­wiać jak naj­bar­dziej zro­zu­mia­le, la­pi­dar­nie, czy­stym, a jed­no­cze­śnie do­sad­nym ję­zy­kiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛrʲʑit͡ɕ, AS: mʹi ̯erʹźić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mierzączka ż., mróz m., mrożenie n.

 czas. mierznąć ndk., mrozić ndk., zmierzić dk.

 przym. obmierzły

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odstręczać, odpychać, irytować

Wiktionary


mierzliwy

[czy­taj: mier-zliwy] daw­niej: ob­mierz­ły, niez­no­śny, wstręt­ny


SJP.pl


mierznica

mierz­ni­ca czar­na - lecz­ni­cza by­li­na o nie­mi­łej woni


SJP.pl

Mierz­ni­ca ("Bal­lo­ta" L.) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cych do ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych. Obej­mu­je ok. 25 ga­tun­ków (przy wy­o­dręb­nie­niu odręb­ne­go ro­dza­ju "Acant­ho­pra­sium") lub ok. 35 ga­tun­ków w szer­szym uję­ciu. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją głów­nie w po­łud­nio­wej Eu­ro­pie i za­chod­niej Azji, na wscho­dzie się­ga­jąc po Iran.

Wikipedia


mierzowice

Mie­rzo­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie le­gnic­kim, w gmi­nie Pro­cho­wi­ce.

Wikipedia


mierzwa

gwa­ro­wo:
a) star­ga­na, zgnie­cio­na słoma, uży­wa­na naj­czę­ściej na ściół­kę
b) na­tu­ral­ny, or­ga­nicz­ny nawóz, obor­nik, gnój


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zo­o­techn. ma­te­riał ściół­ko­wy dla bydła ze zgnie­cio­nej słomy

 (1.2) roln. nawóz go­spo­dar­ski ze ściół­ki zmie­sza­nej z od­cho­da­mi zwie­rząt

 (1.3) po­gard. ktoś lub coś bez zna­cze­nia, marny, bez­war­to­ścio­wy

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • obor­nik
  • Bo­gu­sław Mierz­wa
  • Sta­ni­sław Mierz­wa
  • Ste­fan Piotr Mierz­wa
  • Zbi­gniew Mierz­wa

Wikipedia

Synonimy:

 (1.2) gnój, obornik

Wiktionary


mierzwiak

naz­wi­sko


SJP.pl


mierzwiasty

pełen mierz­wy; zgnie­cio­ny, po­tar­ga­ny


SJP.pl


mierzwica

mierz­wi­ca oso­wa­ta - ga­tu­nek owada z ro­dzi­ny bzy­go­wa­tych


SJP.pl

Mierz­wi­ca (ukr. Мервичі) – wieś na Ukra­i­nie, w re­jo­nie lwow­skim (wcze­śniej w re­jo­nie żół­kiew­skim) ob­wo­du lwow­skie­go. Wieś liczy około 1200 miesz­kań­ców.

Znaj­du­je się tu sta­cja ko­le­jo­wa Ku­li­ków, po­ło­żo­na na linii Lwów – Rawa Ruska – Hre­ben­ne.

Wikipedia


mierzwin

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mierz­win – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. bo­le­sła­wiec­kim, w gmi­nie Bo­le­sła­wiec
  • Mierz­win – wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. ino­wroc­ław­skim, w gmi­nie Złot­ni­ki Ku­jaw­skie
  • Mierz­win – wieś w woj. świę­to­krzy­skim, w pow. ję­drze­jow­skim, w gmi­nie Imiel­no
  • Mierz­win – dawna gro­ma­da
  • Mierz­win – dawna gmina

Wikipedia


mierzwić

wpro­wa­dzać w stan nie­ła­du; bu­rzyć; wi­chrzyć; tar­gać


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zmierz­wić)

 (1.1) tar­gać, plą­tać

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mierzwiony, zmierzwiony

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) czochrać, kołtunić

Wiktionary


mierzwiński

naz­wi­sko


SJP.pl


mierzyca

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. me­trol. jed­nost­ka ob­ję­to­ści równa ok. 48 li­trom

Wiktionary


mierzyce

Mie­rzy­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie wie­luń­skim, w gmi­nie Wierzch­las. Jest to duża wieś, w któ­rej jest ok. 230 za­gród. Znana od 1377 r. Nieg­dyś były tu czyn­ne: fa­bry­ka pa­pie­ru i smo­lar­nia.

Do 1954 roku ist­nia­ła gmina Mie­rzy­ce. W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Mie­rzy­ce. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sie­radz­kie­go.

Wikipedia


mierzyn

niski, wy­trzy­ma­ły koń uży­wa­ny w za­przę­gach ar­ty­le­ryj­skich


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mie­rzyn – nazwa konia po­sia­da­ją­ce­go cechy pry­mi­tyw­ne, o małym wzro­ście, od­por­ne­go na trud i o ma­łych wy­ma­ga­niach po­kar­mo­wych, uży­wa­ny zwy­kle jako zwie­rzę po­cią­go­we. Wyraz po­cho­dzi od mon­gol­skie­go mori...
  • Mie­rzyn – wieś w woj. łódz­kim, w pow. piotr­kow­skim, w gmi­nie Roz­prza
  • Mie­rzyn – wieś w woj. świę­to­krzy­skim, w pow. ję­drze­jow­skim, w gmi­nie Sę­dzi­szów
  • Mie­rzyn – wieś w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w pow. no­wo­miej­skim, w gmi­nie Bi­sku­piec
  • Mie­rzyn – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. mię­dzy­chodz­kim, w gmi­nie Mię­dzy­chód
  • Mie­rzyn – wieś w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. bia­ło­gardz­kim, w gmi­nie Kar­li­no
  • Mie­rzyn – przy­sió­łek wsi Si­ko­ry w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. gry­fic­kim, w gmi­nie Gry­fi­ce
  • Mie­rzyn – wieś w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. po­lic­kim, w gmi­nie Dobra
  • Mie­rzyn – dawna gro­ma­da
  • }}
  • Mie­rzy­nek
  • Ko­lo­nia Mie­rzyn

Wikipedia


mierzynek

zdrob­nie­nie od: mie­rzyn, mały koń po­cią­go­wy


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mie­rzy­nek – nazwa konia po­sia­da­ją­ce­go cechy pry­mi­tyw­ne, o małym wzro­ście, od­por­ne­go na trud i o ma­łych wy­ma­ga­niach po­kar­mo­wych, uży­wa­ny zwy­kle jako zwie­rzę po­cią­go­we. Wyraz po­cho­dzi od mon­gol­skie­go mo...
  • Mie­rzy­nek – wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. to­ruń­skim, w gmi­nie Lu­bicz
  • Mie­rzy­nek – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. mię­dzy­chodz­kim, w gmi­nie Mię­dzy­chód
  • Mie­rzy­nek – wieś w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. bia­ło­gardz­kim, w gmi­nie Kar­li­no
  • Mie­rzy­nek – dawna gro­ma­da
  • }}
  • Mie­rzyn

Wikipedia


mierzynko

Mie­rzyn­ko (kaszb. "Mierzinkò", niem. "Mer­sin­ke") – wieś ka­szub­ska w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie wej­he­row­skim, w gmi­nie Gnie­wi­no. Leży nad wschod­nim brze­giem Je­zio­ra Sa­liń­skie­go.

Wieś jest sie­dzi­bą so­łect­wa "Mie­rzyn­ko" w któ­re­go skład wcho­dzą rów­nież Sa­li­no, Sa­lin­ko i Dę­bi­na.

Wikipedia


mierzyć

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zmie­rzyć)

 (1.1) licz­bo­wo okre­ślać wła­ści­wość (np. ilość, dłu­gość) cze­goś po­przez po­rów­na­nie z usta­lo­nym wzor­cem (np. calem, me­trem czy dłu­go­ścią włas­nej stopy); robić po­miar

 (1.2) kraw. za­kła­dać na sie­bie ubra­nie lub obu­wie, spraw­dza­jąc czy pa­su­je

 (1.3) wojsk.ce­lo­wać do kogoś lub cze­goś; brać kogoś / coś na cel

 (1.4) przest. książk. mieć okre­ślo­ną dłu­gość, sze­ro­kość lub wy­so­kość

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W ge­o­me­trii nie używa się li­nij­ki, a li­nia­łu, zaś od­cin­ki można mie­rzyć cyr­klem.

 (1.4) Pod­szedł do niej męż­czyz­na, mie­rzą­cy nie­ca­łe pół­to­ra metra wzro­stu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛʒɨt͡ɕ, AS: mʹi ̯ežyć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. bezmiar mrz., miara ż., miarka ż., miernictwo n., pomiar m., wymiar m., mierniczy m., rozmiar m., namiernik mrz., przymiarka ż., miernik mrz., mierzenie n., zmierzenie n.

 czas. pomierzyć, przymierzać ndk., namierzać ndk., wymierzać ndk., zmierzyć dk.

 przym. mierniczy, mierzalny, wymierny, pomiarowy, miarowy

 temsłow. -mierz

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) obliczać, reg. śl. mierzić

 (1.2) przymierzać

 (1.3) celować

Wiktionary


mierzyński

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­to­ni Ju­lian Mie­rzyń­ski – pol­ski fi­lo­log
  • Józef Mie­rzyń­ski – pol­ski woj­sko­wy
  • Mie­czy­sław Mie­rzyń­ski – pol­ski na­u­czy­ciel, dzia­łacz po­li­tycz­ny, woj­sko­wy
  • Se­ba­stian Mie­rzyń­ski – pol­ski dzien­ni­karz
  • Wła­dy­sław Mie­rzyń­ski – pol­ski dy­plo­ma­ta i urzęd­nik kon­su­lar­ny

Wikipedia


mierzęcice

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Mie­rzę­ci­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w Za­głę­biu Dą­brow­skim, w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie bę­dziń­skim, w gmi­nie Mie­rzę­ci­ce.

W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Mie­rzę­ci­ce. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ka­to­wic­kie­go.

Wikipedia


mierzęcicki

przy­miot­nik od: Mie­rzę­ci­ce


SJP.pl


mierzęcin

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mie­rzę­cin – wieś w woj. lu­bu­skim, w pow. strze­lec­ko-dre­zde­nec­kim, w gmi­nie Do­bie­gniew
  • Mie­rzę­cin – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. puł­tu­skim, w gmi­nie Za­to­ry
  • Mie­rzę­cin – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. sier­pec­kim, w gmi­nie Szczu­to­wo
  • Mie­rzę­cin – wieś w woj. opol­skim, w pow. kę­dzie­rzyń­sko-ko­ziel­skim, w gmi­nie Pa­wło­wicz­ki
  • Mie­rzę­cin – wieś w woj. opol­skim, w pow. kę­dzie­rzyń­sko-ko­ziel­skim, w gmi­nie Pol­ska Ce­re­kiew
  • Mie­rzę­cin – wieś w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. ka­mień­skim, w gmi­nie Wolin
  • Mie­rzę­cin – przy­sta­nek ko­le­jo­wy w pow. strze­lec­ko-dre­zde­nec­kim, w gmi­nie Do­bie­gniew

Wikipedia


mierłuszki

futro z nie­na­ro­dzo­nych ja­gniąt


SJP.pl


mierżenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mie­rzić.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mierzić

Wiktionary


mies.

skrót od: mie­siąc (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


SJP.pl

skrót, rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) = mie­siąc

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miesiąc mrz.

Wiktionary


miesiarka

1. ma­szy­na do mie­sze­nia cia­sta;
2. ro­dzaj owa­dów z ro­dzi­ny mie­sier­ko­wa­tych; mie­sier­ka


SJP.pl


miesiarkowate

ro­dzi­na błon­kó­wek; mie­sier­ko­wa­te


SJP.pl


miesiarkowaty

o ce­chach mie­siar­ko­wa­tych (ro­dzi­na błon­kó­wek); mie­sier­ko­wa­ty


SJP.pl


miesierka

owad z ro­dzi­ny mie­sier­ko­wa­tych


SJP.pl

Mie­sier­ka, mie­siar­ka ("Me­ga­chi­le") – ro­dzaj owa­dów z ro­dzi­ny mie­sier­ko­wa­tych (Me­ga­chi­li­dae) z rzędu błon­kos­krzy­dłych. W Pol­sce re­pre­zen­to­wa­ny przez ok. 20 ga­tun­ków. Naj­więk­sze osią­ga­ją pra­wie 2 cm, ale więk­szość ma około 1 cm. Sa­mi­ce zbie­ra­ją pyłek kwia­to­wy na szczo­tecz­kę brzusz­ną na spo­dzie od­wło­ka, przy okaz­ji za­py­la­jąc wiele ro­ślin, w tym wiele mo­tyl­ko­wych, zwła­szcza ko­mo­ni­cę.

Wikipedia


miesierkowate

o ce­chach mie­sier­ko­wa­tych (ro­dzi­na błon­kó­wek); mie­siar­ko­wa­ty


SJP.pl

Mie­sier­ko­wa­te, mie­siar­ko­wa­te (Me­ga­chi­li­dae) – ro­dzi­na pszczół, obej­mu­ją­ca ga­tun­ki sa­mot­ne i pa­so­żyt­ni­cze.

Sa­mi­ce nie­pa­so­żyt­ni­czych ga­tun­ków zbie­ra­ją pyłek kwia­to­wy nie na owło­sio­ne nogi, ale na szczo­tecz­kę brzusz­ną na spo­dzie od­wło­ka.

Do sa­mot­nych ro­dza­jów za­li­cza­ją się m.in.:

Wikipedia


miesierkowaty

o ce­chach mie­sier­ko­wa­tych (ro­dzi­na błon­kó­wek); mie­siar­ko­wa­ty


SJP.pl


miesiunc

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) gw-pl|księ­stwo ło­wic­kie. mie­siąc

 (1.2) gw-pl|księ­stwo ło­wic­kie. księ­życ

Wiktionary


miesiónc

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. mie­siąc

Wiktionary


miesiąc

prze­sta­rza­le, gwa­ro­wo albo po­e­tyc­ko: księ­życ


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miar. jed­nost­ka czasu obej­mu­ją­ca 28–31 dni; każda z dwu­na­stu czę­ści roku;

 (1.2) astr. zob. mie­siąc księ­ży­co­wy.

 (1.3) przest. (współcz. poet. lub gwara.) księ­życ (na­tu­ral­ny sa­te­li­ta Ziemi)

Wiktionary

Mie­siąc – wspól­na nazwa róż­nych jed­no­stek czasu, zwy­kle obej­mu­ją­cych od 28 do 31 dób. Mie­sią­ce ka­len­da­rzo­we za­wie­ra­ją cał­ko­wi­te licz­by dni, jed­nak mie­sią­ce astro­no­micz­ne (księ­ży­co­we) są zwią­za­ne z ru­chem Księ­ży­ca wokół Ziemi i nie mają tej włas­no­ści. Wy­róż­nia się mie­sią­ce:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Co mie­siąc na moje konto wpły­wa­ją pie­nią­dze od pra­co­daw­cy.

 (1.1) Współ­czes­ne nazwy mie­się­cy w więk­szo­ści ję­zy­ków eu­ro­pej­skich wy­wo­dzą się z ła­ci­ny.

 (1.3) Spójrz, jaki pię­kny mie­siąc na nie­bie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̇ɕɔ̃nt͡s, AS: mʹi ̯ėśõnc

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miesiączka ż., miesiącznica ż., miesięcznik mrz., miesiączkowanie n.

:: zdrobn. miesiączek mrz.

:: zgrub. miech mrz.

 przym. miesiącowy, miesięczny, bezmiesięczny

 przysł. miesięcznie, miesiącami

 czas. miesiączkować ndk.

 skr. mies.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. zdrobn. miesiączek; posp. pot. zgrub. miech; skr. mies.

 (1.3) gwara. poet. przest. zdrobn. miesiączek; poet. przest. luna; księżyc (naturalny satelita Ziemi)

Wiktionary


miesiącami

przy­słó­wek

 (1.1) ileś mie­się­cy, przez wiele mie­się­cy

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) N. lm. od: mie­siąc

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To­wa­rzy­szył mi dreszcz emo­cji, spora ra­do­cha, że oto na­desz­ła chwi­la, o któ­rej ma­rzy­łem mie­sią­ca­mi, może nawet la­ta­mi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miesiąc mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) długo, długotrwale

Wiktionary


miesiączek

zdrob­nie­nie od: mie­siąc


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. księ­życ

 (1.2) stpol. lud. bot. na­gie­tek le­kar­ski

 (1.3) stpol. lud. bot. aster

 (1.4) zdrobn. mie­siąc

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (2.1) D. lm. od: mie­siącz­ka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Świeć, mie­siącz­ku, świeć.

 (1.4) (…) niech jeno chory spo­koj­nie po­le­ży mie­sią­czek abo dwa (…).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miesiąc mrz., miesiączka ż., miesiączkowanie n., miesięcznik m., miesięczny m., miesięcznica ż., miesiącznica ż.

 czas. miesiączkować

 przym. miesięczny

 przysł. miesięcznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miesiąc

Wiktionary


miesiączka

faza cyklu mie­siącz­ko­we­go doj­rza­łych płcio­wo ko­biet (wy­da­la­nie krwi i śluzu z ma­ci­cy wy­ni­ka­ją­ce ze złu­szcza­nia się war­stwy ślu­zo­wej błony); men­stru­a­cja, pe­riod


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fizj. cy­klicz­ne, co­mie­sięcz­ne złu­szcza­nie się na­błon­ka ma­ci­cy;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̇ˈɕɔ̃n͇t͡ʃka, AS: mʹi ̯ėśõṇčka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miesiączek m., miesiąc m., miesięcznik m., miesięcznica ż., miesięczny m., miesiączkowanie n., miesiącznica ż.

 czas. miesiączkować ndk.

 przym. miesiączkowy, międzymiesiączkowy, przedmiesiączkowy, pomiesiączkowy, miesięczny

 przysł. miesięcznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) med. menstruacja, okres, rzad. period; pot. eufem. ciotka, pot. wulg. ciota; eufem. przest. kobieca przypadłość; eufem. trudne dni

Wiktionary


miesiączkować

mieć mie­siącz­kę (men­stru­a­cję); men­stru­o­wać


SJP.pl

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) fizj. mieć mie­siącz­kę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miesiączka ż., miesiąc mrz., miesięcznica ż., miesięcznik mrz., miesięczny mrz., miesiącznica ż., miesiączek m.

 przysł. miesięcznie

 przym. miesięczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) menstruować, mieć miesiączkę, mieć okres

Wiktionary


miesiączkowy

→ mie­siącz­ka


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) fizj. do­ty­czą­cy mie­siącz­ki, men­stru­a­cji

Wiktionary

Patrz:

miesiączka

Powiązane:

 rzecz. miesiączka ż., miesiącznica ż., miesięcznica ż.

 przysł. miesięcznie

 przym. przedmiesiączkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) menstruacyjny, menstrualny

Wiktionary


miesiącznica

ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny krzy­żo­wych; mie­sięcz­ni­ca, lu­na­ria


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. syst. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Lu­na­ria|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny ka­pu­sto­wa­tych;

 (1.2) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Lu­na­ria annua|L.|ref=tak., ro­śli­na z ga­tun­ku mie­siącz­ni­ca rocz­na;

 (1.3) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Lu­na­ria re­di­vi­va|L.|ref=tak., ro­śli­na z ga­tun­ku mie­siącz­ni­ca trwa­ła;

Wiktionary

Mie­siącz­ni­ca ("Lu­na­ria") – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny ka­pu­sto­wa­tych. Na­le­żą do niego trzy ga­tun­ki, cza­sem włą­cza się tu także ga­tu­nek czwar­ty "Lu­na­ria elon­ga­ta" Ro­śli­ny te rosną w Eu­ro­pie, mie­siącz­ni­ca rocz­na in­tro­du­ko­wa­na i za­do­mo­wio­na zo­sta­ła także w Ame­ry­ce Pół­noc­nej i Po­łud­nio­wej. Wy­stę­pu­ją w la­sach i za­ro­ślach, poza tym czę­sto upra­wia­ne są jako ro­śli­ny ozdob­ne. W Pol­sce ga­tun­kiem ro­dzi­mym jest mie­siącz­ni­ca trwa­ła ("L. re­di­vi­va"), upra­wia­na jest mie­siącz­ni­ca rocz­na ("L. annua").

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Mie­siącz­ni­ce na­zy­wa­ne też by­wa­ją „ju­da­szo­wy­mi srebr­ni­ka­mi”.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miesiąc m., miesiączek m., miesięcznik m., miesięczny m., miesięcznica ż., miesiączka ż., miesiączkowanie n.

 czas. miesiączkować ndk.

 przym. miesięczny, miesiączny, miesiączkowy

 przysł. miesięcznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pot. judaszowe srebrniki

 (1.3) pot. nocna panna

Wiktionary


miesić

gnieść, roz­ra­biać cia­sto


SJP.pl

cza­sow­nik

 (1.1) gnieść, roz­ra­biać cia­sto

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̇ɕit͡ɕ, AS: mʹi ̯ėśić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszenie n.

 czas. rozmiesić

Wiktionary


miesięcznica

1. dzień przy­pa­da­ją­cy w któ­ryś mie­siąc po waż­nym wy­da­rze­niu;
2. ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny krzy­żo­wych; mie­siącz­ni­ca, lu­na­ria


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. zob. mie­siącz­ni­ca.

 (1.2) neol. dzień przy­pa­da­ją­cy do­kład­nie mie­siąc po ja­kimś fak­cie, zda­rze­niu

 (1.3) neol. ob­cho­dy zwią­za­ne z mie­sięcz­ni­cą (1.2)

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Ob­cho­dy mie­sięcz­ni­cy śmier­ci gór­ni­ka wiz­jo­ne­ra od­by­ły się bez udzia­łu prze­śmiew­ców i nad gro­bem po raz pier­wszy pu­blicz­nie po­ja­wi­ła się idea wznie­sie­nia fi­gu­ry na wał­brzy­skim rynku.

 (1.2) Głos miał je­szcze ochry­pły. Zdarł go pod­czas ob­cho­dów ko­lej­nej mie­sięcz­ni­cy wpro­wa­dze­nia stanu wo­jen­ne­go.

 (1.3) Teraz uczest­ni­cy mie­sięcz­ni­cy po­wo­li się roz­cho­dzą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miesiąc m., miesiączek m., miesiączka ż., miesiączkowanie n., miesiącznica ż.

 czas. miesiączkować ndk.

 przym. miesięczny, miesiącowy, miesiączkowy

 przysł. miesięcznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. miesiącznica

Wiktionary


miesięcznie

przy­słó­wek

 (1.1) w ciągu mie­sią­ca; do­ty­czy ilo­ści cze­goś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) On za­ra­bia 2500 zło­tych mie­sięcz­nie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̇ˈɕɛ̃n͇t͡ʃʲɲɛ, AS: mʹi ̯ėśẽṇčʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miesięczny mrz., miesiąc m., miesiączek m., miesięcznik m., miesiączka ż., miesięcznica ż., miesiącznica ż.

 czas. miesiączkować ndk.

 przym. miesięczny, miesiączkowy

Wiktionary


miesięcznik

pu­bli­ka­cja uka­zu­ją­ca się raz w mie­sią­cu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) cza­so­pis­mo wy­da­wa­ne co mie­siąc;

Wiktionary

Zo­bacz też: Mie­sięcz­nik (ro­śli­na), Mie­sięcz­nik (zin).

Mie­sięcz­nik – cza­so­pis­mo uka­zu­ją­ce się re­gu­lar­nie raz w mie­sią­cu. Mie­sięcz­ni­ki są wy­da­wa­ne dla zde­fi­nio­wa­nej grupy czy­tel­ni­ków, na przy­kład osób za­in­te­re­so­wa­nych te­ma­ty­ką po­li­tycz­ną, spo­łecz­ną, re­gio­nal­ną, in­for­ma­tycz­ną, spor­to­wą, bran­żo­wą. Niek­tó­re mie­sięcz­ni­ki wy­da­wa­ne są w for­mie po­rad­ni­ków (z prze­pi­sa­mi ku­li­nar­ny­mi, ra­da­mi na temat pie­lę­gna­cji ogro­du i tym po­dob­ny­mi).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten mie­sięcz­nik wy­cho­dzi już dwa­dzie­ścia lat.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̇ˈɕɛ̃n͇t͡ʃʲɲik, AS: mʹi ̯ėśẽṇčʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miesiąc m., miesiączek m., miesiączka ż., miesiącznica ż., miesięczny m.

 czas. miesiączkować ndk.

 przym. miesiącowy, miesięczny

 przysł. miesięcznie

Wiktionary


miesięcznikowate

ro­dzi­na podz­wrot­ni­ko­wych, pną­cych ro­ślin dwu­li­ścien­nych o gro­nia­stych kwia­to­sta­nach


SJP.pl

Mie­sięcz­ni­ko­wa­te ("Me­ni­sper­ma­ce­ae" Juss.) – ro­dzi­na ro­ślin okry­to­na­sien­nych. Obej­mu­je ok. 70 ro­dza­jów z ponad 440 ga­tun­ka­mi. Zwy­kle są to drew­nie­ją­ce pną­cza o li­ściach dło­nia­sto uner­wio­nych, kwia­tach drob­nych. Owo­ca­mi są jed­no­na­sien­ne pest­kow­ce. Mie­sięcz­ni­ko­wa­te wy­stę­pu­ją w ogrom­nej więk­szo­ści na ob­sza­rach ni­żo­wych w stre­fie tro­pi­kal­nej, poza tym za­sięg obej­mu­je też ob­sza­ry w stre­fie kli­ma­tu umiar­ko­wa­ne­go – wschod­nią część Ame­ry­ki Pół­noc­nej i Azji (w stre­fie umiar­ko­wa­nej rosną przed­sta­wi­cie­le dwóch ro­dza­jów – "Me­ni­sper­mum" i "Coc­cu­lus").

Wikipedia


miesięcznikowaty

o ce­chach mie­sięcz­ni­ko­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


SJP.pl


miesięczny

a) zwią­za­ny z okre­sem mie­sią­ca, np. bilet mie­sięcz­ny;
b) ma­ją­cy mie­siąc, trwa­ją­cy mie­siąc itp.; jed­no­mie­sięcz­ny;
c) uka­zu­ją­cy się raz w mie­sią­cu, przy­pa­da­ją­cy co mie­siąc itp.; co­mie­sięcz­ny;
d) po­e­tyc­ko: księ­ży­co­wy


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z okre­sem jed­ne­go mie­sią­ca

 (1.2) książk. poet. przest. zwią­za­ny z Księ­ży­cem; zob. księ­ży­co­wy.

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) bilet ważny przez mie­siąc

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czy mie­sięcz­ny okres wy­po­wie­dze­nia liczy się od dnia zło­że­nia wy­po­wie­dze­nia, czy od no­we­go mie­sią­ca?

 (1.1) Bi­le­ty mie­sięcz­ne do­stęp­ne są w każ­dej ko­lek­tu­rze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̇ˈɕɛ̃n͇t͡ʃnɨ, AS: mʹi ̯ėśẽṇčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miesiąc mrz., miesiączka ż., miesiącznica ż., miesięcznik mrz., miesiączkowanie n.

:: zdrobn. miesiączek mrz.

:: zgrub. miech m.

 czas. miesiączkować ndk.

 przym. miesiącowy, comiesięczny, bezmiesięczny

 przysł. miesięcznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) księżycowy

Wiktionary


mieszacz

Mie­szacz – układ elek­tro­nicz­ny słu­żą­cy do wyt­wo­rze­nia z dwóch wej­ścio­wych sy­gna­łów zmien­nych trze­cie­go sy­gna­łu zmien­ne­go o czę­stot­li­wo­ści bę­dą­cej kom­bi­na­cją czę­stot­li­wo­ści sy­gna­łów wej­ścio­wych.

Je­że­li for­mu­la_1 to czę­stot­li­wość pier­wsze­go sy­gna­łu wej­ścio­we­go, for­mu­la_2 to czę­stot­li­wość dru­gie­go sy­gna­łu wej­ścio­we­go, to czę­stot­li­wo­ści sy­gna­łu wyj­ścio­we­go można za­pi­sać wzo­rem ogól­nym: for­mu­la_3 gdzie for­mu­la_4 i for­mu­la_5 to do­wol­ne licz­by cał­ko­wi­te (rów­nież ujem­ne).

Wikipedia


mieszadełko

zdrob­nie­nie od: mie­sza­dło


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) chem. rdzeń mie­sza­dła elek­tro­ma­gne­tycz­ne­go

 (1.2) zdrobn. od: mie­sza­dło (nie­wiel­kie mie­sza­dło)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszadło n., mieszanie n., mieszaniec mzw./mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dipol magnetyczny

Wiktionary


mieszadło

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) techn. przy­rząd do mie­sza­nia

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mie­sza­dło ma­gne­tycz­ne
  • mie­sza­dło me­cha­nicz­ne
  • mie­sza­nie (pro­ces)
  • mie­szal­nik
  • mie­szar­ka

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. domieszanie n., domieszka ż., mieszadełko n., mieszalnik mrz., mieszanie n., mieszaniec mos. mrz., mieszanina ż., mieszanka ż., mieszarka ż., namieszanie n., pomieszanie n., wmieszanie n., wymieszanie n., zmieszanie n., zamieszanie n.

 czas. domieszać dk., mieszać ndk., namieszać dk., pomieszać dk., wmieszać dk., wymieszać dk.zamieszać dk., zmieszać dk.

 przym. mieszany

Wiktionary


mieszakowy

→ mie­szak


SJP.pl

Patrz:

mieszak

mieszalnia

dział fa­bry­ki, w któ­rym od­by­wa się mie­sza­nie uży­wa­nych w danym prze­my­śle skład­ni­ków, su­row­ców itp.; mie­szar­nia


SJP.pl


mieszalniczy

zwią­za­ny z mie­sza­niem; pod­le­ga­ją­cy mie­sza­niu


SJP.pl


mieszalnik

zbior­nik z mie­sza­dłem sto­so­wa­ny do mie­sza­nia róż­no­rod­nych sub­stan­cji


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. zbior­nik do mie­sza­nia róż­nych sub­stan­cji

 (1.2) hutn. zbior­nik do zle­wa­nia me­ta­li z pie­ców hut­ni­czych

 (1.3) hist. na­czy­nie do mie­sza­nia wina z wodą (w an­tycz­nej Gre­cji)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszadło n.

Wiktionary


mieszalność

→ mie­szal­ny


SJP.pl

Patrz:

mieszalny

mieszalny

uży­wa­ny przy mie­sza­niu, słu­żą­cy do mie­sza­nia


SJP.pl


mieszanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) me­cha­nicz­ne łą­cze­nie ze sobą róż­nych skład­ni­ków lub ele­men­tów

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mie­sza­nie (pro­ces)
  • mie­sza­nie węd­lin
  • mie­sza­nie – w in­for­ma­ty­ce jedno z tłu­ma­czeń an­giel­skie­go słowa „has­hing”

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈʃãɲɛ, AS: mʹi ̯ešãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. zmieszać, mieszać ndk., wymieszać dk., pomieszać dk., zamieszać dk., namieszać dk.

 rzecz. mieszanka ż., mieszanina ż., mieszaniec m., mieszacz m., mieszadło n., mieszadełko n., zmieszanie n., zamieszanie n., przemieszanie n., domieszka ż.

 przym. mieszany

Wiktionary


mieszaniec

czło­wiek po­cho­dzą­cy od ro­dzi­ców róż­nych ras


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. obraź. osoba po­cho­dzą­ca od ro­dzi­ców róż­nych ras

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) kynol. pies nie­ra­so­wy

 (2.2) biol. osob­nik pow­sta­ły w wy­ni­ku skrzy­żo­wa­nia dwóch or­ga­niz­mów ro­dzi­ciel­skich na­le­żą­cych do in­nych ras, od­mian

Wiktionary

Mie­sza­niec, krzy­żów­ka, hy­bry­da (hy­bryd), ba­stard – osob­nik pow­sta­ły w wy­ni­ku skrzy­żo­wa­nia dwóch or­ga­niz­mów ro­dzi­ciel­skich na­le­żą­cych do in­nych ras, od­mian, pod­ga­tun­ków, ga­tun­ków lub ro­dza­jów. Mie­szań­ce uzy­ski­wa­ne są na dro­dze rozm­na­ża­nia płcio­we­go.

W wy­ni­ku krzy­żo­wa­nia osob­ni­ków w obrę­bie jed­ne­go ga­tun­ku (mię­dzy pod­ga­tun­ka­mi, od­mia­na­mi, ra­sa­mi) pow­sta­ją mie­szań­ce wew­nątrz­ga­tun­ko­we, przy krzy­żo­wa­niu osob­ni­ków za­li­cza­nych do róż­nych ga­tun­ków lub ro­dza­jów od­po­wied­nio mię­dzy­ga­tun­ko­we i mię­dzy­ro­dza­jo­we.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zie­mię Majów za­miesz­ku­ją także inne cie­ka­we grupy et­nicz­ne, jak choć­by Ga­ri­fu­ni — mie­szań­cy Mu­rzy­nów i In­dian (od Mu­rzy­nów wzię­li wy­gląd i tem­pe­ra­ment, a od In­dian za­po­ży­czy­li język).

 (2.1) Oto nasz pies Max ze schro­ni­ska w Ka­na­dzie, mie­sza­niec ras bor­der col­lie i gol­den re­trie­ver.

 (2.2) Babka lan­ce­to­wa­ta two­rzy mie­szań­ce z babką śred­nią.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈʃãɲɛt͡s, AS: mʹi ̯ešãńec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszanka ż., mieszanina ż., mieszanie n., mieszacz m., mieszadło n., mieszadełko n.

 czas. mieszać

 przym. mieszańcowy

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) wielorasowiec, pot. kundel, pieszcz. kundelek

 (2.2) bastard, hybryda, hybryd, metys, krzyżówka

Wiktionary


mieszanina

1. po­łą­cze­nie dwóch lub wię­cej sub­stan­cji, które po zmie­sza­niu za­cho­wu­ją swoje wła­ści­wo­ści;
2. po­łą­cze­nie róż­no­rod­nych ele­men­tów, cech


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) dwie lub wię­cej sub­stan­cji, zmie­sza­nych ze sobą

 (1.2) po­łą­cze­nie róż­no­rod­nych rze­czy, osób, pojęć, wła­ści­wo­ści itp.

Wiktionary

Mie­sza­ni­na – układ dwóch lub wię­cej pier­wiast­ków lub związ­ków che­micz­nych zmie­sza­nych z sobą w do­wol­nym sto­sun­ku i wy­ka­zu­ją­cych swoje in­dy­wi­du­al­ne wła­ści­wo­ści.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Eten two­rzy z po­wie­trzem mie­sza­ni­nę wy­bu­cho­wą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛʃãˈɲĩna, AS: mʹi ̯ešãńĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. przymieszka ż., mieszanka ż., mieszanie n., mieszaniec mos., zmieszanie n., zamieszanie n., mieszadło n.

 czas. mieszać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przen. amalgamat, mieszanka

Wiktionary


mieszanka

po­łą­cze­nie róż­nych rze­czy, pojęć, zja­wisk, cech itp.


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zmie­sza­ne ze sobą pro­duk­ty lub sub­stan­cje

 (1.2) po­łą­cze­nie od­mien­nych od sie­bie ele­men­tów

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mie­szan­ka be­to­no­wa
  • mie­szan­ka mi­ne­ral­no-as­fal­to­wa
  • mie­szan­ka pa­li­wo­wo-po­wietrz­na
  • mie­szan­ka po­ma­rań­czo­wa
  • mie­szan­ka pep­sy­no­wa
  • mie­szan­ka przy­praw
  • mie­szan­ka ro­ślin
  • mie­szan­ka stu­denc­ka
  • mie­sza­nie (pro­ces)
  • mie­sza­ni­na (ujed­noz­nacz­nie­nie)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) 10 lat temu w Nor­we­gii za­ka­za­no wy­peł­nia­nia ubyt­ków w zę­bach mie­szan­ką rtęci – amal­ga­ma­tem.

 (1.1) Po­wie­trze jest mie­szan­ką ga­zo­wą, która two­rzy at­mos­fe­rę Ziemi i skła­da się głów­nie z tlenu i azotu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈʃãnka, AS: mʹi ̯ešãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. przymieszka ż., zmieszanie n., mieszaniec mos., mieszanie n., mieszanina ż., zamieszanie n., mieszadło n.

 czas. mieszać ndk., zamieszać dk.

 przym. mieszankowy, mieszany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mieszanina

Wiktionary


mieszankowy

→ mie­szan­ka


SJP.pl

Patrz:

mieszanka

mieszany

zło­żo­ny z róż­nych ele­men­tów, nie­jed­no­li­ty, róż­no­ra­ki; męski i żeń­ski, ko­e­du­ka­cyj­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zło­żo­ny z róż­nych ele­men­tów

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) imie­słów przy­miot­ni­ko­wy bier­ny od: mie­szać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. przymieszka ż., domieszka ż., mieszanka ż., mieszadło n., mieszanie n.

 czas. mieszać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) różnorodny

Wiktionary


mieszarkowy

przy­miot­nik od: mie­szar­ka


SJP.pl


mieszarnia

dział fa­bry­ki, w któ­rym od­by­wa się mie­sza­nie uży­wa­nych w danym prze­my­śle skład­ni­ków, su­row­ców itp.; mie­szal­nia


SJP.pl


mieszać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) łą­czyć skład­ni­ki pod­czas mie­sza­nia (po­ru­sza­jąc lub po­trzą­sa­jąc sub­stan­cją)

 (1.2) do­da­wać, łą­czyć po­ję­cia itp.

 (1.3) mylić, błęd­nie łą­czyć ja­kieś in­for­ma­cje

 (1.4) przest. zaw­sty­dzać kogoś

 (1.5) przen. gmat­wać, kom­pli­ko­wać, po­wo­do­wać chaos, nie­ład

 (1.6) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. two­rzyć kier­del z owiec

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny mie­szać się (dk. brak)

 (2.1) wtrą­cać się, wda­wać się w coś, za bar­dzo się czymś in­te­re­so­wać

 (2.2) łą­czyć się, wy­stę­po­wać razem z czymś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pro­fe­sor z roz­wi­chrzo­ną czu­pry­ną prze­le­wał z re­tor­ty do re­tor­ty mętną bia­ła­wą ciecz, mie­szał ją z sub­stan­cja­mi, za­war­ty­mi w sze­re­gach pro­bó­wek, przy­go­to­wu­jąc jakąś re­ak­cję.

 (2.1) Nie mie­szaj się do nie swo­ich spraw.

 (2.2) Jej głos mie­szał się z mu­zy­ką.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛʃat͡ɕ, AS: mʹi ̯ešać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. wymieszać dk., rozmieszać dk., namieszać dk., przemieszać dk., wmieszać dk., pomieszać dk., zmieszać dk.

 przym. mieszany, zmieszany

 rzecz. przymieszka ż., mieszanie n., pomieszanie n., mieszanka ż., mieszaniec m., mieszanina ż., zmieszanie n., zamieszanie n., przemieszanie n., domieszka ż., mieszadło n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozrabiać

 (1.4) peszyć

Wiktionary


mieszała

naz­wi­sko


SJP.pl


mieszałka

urzą­dze­nie, na­rzę­dzie do mie­sza­nia róż­nych skład­ni­ków


SJP.pl


mieszańcowy

przy­miot­nik od: mie­sza­niec


SJP.pl


mieszczak

naz­wi­sko


SJP.pl


mieszczaneria

ze­spół cech cha­rak­te­ry­stycz­nych dla mie­szcza­ni­na, prze­de wszyst­kim kon­ser­wa­tyw­na men­tal­ność, hoł­do­wa­nie kon­we­nan­som, sztyw­nym re­gu­łom w spo­so­bie życia, co czę­sto pro­wa­dzi do za­kła­ma­nia i obłu­dy; fi­li­ster­stwo, drob­no­mie­szczań­stwo, koł­tu­ne­ria, dul­szczyz­na


SJP.pl


mieszczanin

1. oby­wa­tel na­le­żą­cy do stanu mie­szczań­skie­go - wy­o­dręb­nio­ne­go w okre­sie fe­u­da­liz­mu stanu, który skła­da się głów­nie z miesz­kań­ców miast;
2. dziś rzad­ko: miesz­ka­niec mia­sta


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. osoba na­le­żą­ca do stanu mie­szczań­skie­go;

 (1.2) ktoś o kon­ser­wa­tyw­nych, za­cho­waw­czych po­glą­dach, lu­bią­cy usta­bi­li­zo­wa­ne, wy­god­ne życie

 (1.3) przest. miesz­ka­niec mia­sta

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przyj­mo­wa­li na stan­cję dzie­ci mie­szczan ślą­skich.

 (1.2) Adam to mie­szcza­nin, on ci nigdy nie po­je­dzie miesz­kać na wsi.

 (1.3) Cie­szy­nia­cy oka­za­li się być mie­szcza­na­mi z krwi i kości.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miasto n., mieszczuch m., mieszczaństwo n., mieszczan mos., mieszczka ż.

:: fż. mieszczanka ż.

 przym. mieszczański, miejski

 przyim. miasto

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. mieszczan

 (1.2) drobnomieszczanin

 (1.3) miastowy, mieszczuch

Wiktionary


mieszczanka

1. oby­wa­tel­ka na­le­żą­ca do stanu mie­szczań­skie­go - wy­o­dręb­nio­ne­go w okre­sie fe­u­da­liz­mu stanu, który skła­da się głów­nie z miesz­kań­ców miast;
2. dziś rzad­ko: miesz­kan­ka mia­sta


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. ko­bie­ta na­le­żą­ca do stanu mie­szczań­skie­go;

 (1.2) ko­bie­ta o kon­ser­wa­tyw­nych, za­cho­waw­czych po­glą­dach, lu­bią­ca usta­bi­li­zo­wa­ne, wy­god­ne życie

 (1.3) przest. miesz­kan­ka mia­sta

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mie­szczan­ki ślą­skie ka­za­ły ozda­biać okna na Boże Ciało.

 (1.2) Ja­dzia to mie­szczan­ka, ona ci nigdy nie po­je­dzie miesz­kać na wsi.

 (1.3) Cie­szy­nian­ki oka­za­ły się być mie­szczan­ka­mi z krwi i kości.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miasto n., mieszczuch m., mieszczaństwo n., daw. mieszczan m., mieszczka ż.

:: fm. mieszczanin m.

 przym. mieszczański, miejski

 przyim. miasto

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) miastowa

Wiktionary


mieszczański

do­ty­czą­cy mie­szcza­ni­na, mie­szczań­stwa


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) hist. zwią­za­ny z mie­szczań­stwem, miesz­kań­ca­mi miast

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszczańskość ż., miejski mrz., mieszczanin mos., miasto n., mieszczuch m., mieszczaństwo n., mieszczanka ż., daw. mieszczan m., mieszczka ż.

 przym. miejski

 przyim. miasto

Wiktionary


mieszczańskość

→ mie­szczań­ski


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest mie­szczań­skie; cecha tych, któ­rzy są mie­szczań­scy

Wiktionary

Patrz:

mieszczański

Powiązane:

 rzecz. mieszczanin m., mieszczanka ż., mieszczka ż., mieszczaństwo n.

 przym. mieszczański

 przysł. mieszczańsko

Wiktionary


mieszczaństwo

ogół miesz­kań­ców miast


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hist. stan spo­łecz­ny wy­o­dręb­nio­ny w śred­nio­wie­czu, zło­żo­ny z wol­nych miesz­kań­ców miast;

 (1.2) daw. ogół miesz­kań­ców miast, zwła­szcza ich za­moż­niej­szych warstw

 (1.3) ze­spół ne­ga­tyw­nych cech przy­pi­sy­wa­nych mie­szcza­nom ta­kich jak dwu­li­co­wość, koł­tuń­stwo, ob­sku­ran­tyzm i brak sze­ro­kich ho­ry­zon­tów umy­sło­wych

Wiktionary

Mie­szczań­stwo – stan spo­łecz­ny skła­da­ją­cy się z oby­wa­te­li miast (łac. "cives"), czyli osób wol­nych, pod­le­ga­ją­cych prawu miej­skie­mu, ufor­mo­wa­ny w śred­nio­wie­czu. Po upad­ku mo­nar­chii sta­no­wej klasa spo­łecz­na, na­zy­wa­na czę­ściej bur­żu­az­ją (z fr. "bo­ur­ge­o­i­sie" – miesz­kań­cy miast); rza­dziej mie­szczań­stwem od­no­si się na ogół do miesz­kań­ców miast. Ze wzglę­du na ide­o­lo­gicz­ne pe­jo­ra­tyw­ne na­ce­cho­wa­nie pojęć „mie­szczań­stwo” i „bur­żu­az­ja” współ­czes­na so­cjo­lo­gia używa chęt­niej i czę­ściej okre­śle­nia klasa śred­nia.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲjɛʃˈt͡ʃãj̃stfɔ, AS: mʹi ̯eščãĩ ̯stfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszczanin mos., mieszczuch mos., mieszczanka ż., mieszczka ż., mieszczańskość ż.

 przym. mieszczański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) burżuazja, stan średni, stan trzeci

 (1.3) drobnomieszczaństwo, drobnomieszczańskość, mieszczańskość

Wiktionary


mieszczenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mie­ścić.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mieścić

 rzecz. pomieszczenie n.

Wiktionary


mieszczka

1. ko­bie­ta na­le­żą­ca do stanu mie­szczań­skie­go; mie­szczan­ka;
2. ko­bie­ta ogra­ni­cza­ją­ca swoje za­in­te­re­so­wa­nia do spraw domu, ro­dzi­ny, nad­mier­nie dba­ją­ca o ipi­nię pu­blicz­ną, czę­sto ma­łost­ko­wa, nie­to­le­ran­cyj­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. ko­bie­ta na­le­żą­ca do mie­szczań­stwa

 (1.2) po­gard. ko­bie­ta nie­wyksz­tał­co­na, ogra­ni­czo­na, a ma­ją­ca wy­so­kie mnie­ma­nie o sobie

 (1.3) rzad. ko­bie­ta z mia­sta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszczaństwo n., mieszczańskość ż., mieszczanin mos., mieszczanka ż.

 przym. mieszczański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mieszczanka

Wiktionary


mieszczuch

1. czło­wiek przyz­wy­cza­jo­ny i umie­ją­cy żyć tylko w mie­ście;
2. po­gard­li­wie okre­śle­nie uży­wa­ne w sto­sun­ku do miesz­kań­ca mia­sta


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. lek­cew. albo po­gard. osoba miesz­ka­ją­ca w mie­ście

Wiktionary

Patrz:

mieszczuch

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛʃt͡ʃux, AS: mʹi ̯eščuχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miasto n., miejski m., mieszczaństwo n., mieszczanin mos., mieszczanka ż., miastowy m., miastowa ż.

 przym. miejski, miastowy, mieszczański

 przyim. miasto

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mieszkaniec miasta, miastowy

Wiktionary


mieszczucha

1. czło­wiek przyz­wy­cza­jo­ny i umie­ją­cy żyć tylko w mie­ście;
2. po­gard­li­wie okre­śle­nie uży­wa­ne w sto­sun­ku do miesz­kań­ca mia­sta


SJP.pl

Patrz:

mieszczuch

mieszczuszek

zdrob­nie­nie od: mie­szczuch


SJP.pl


mieszek

mały miech


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. zdrobn. od: miech; mały miech

 (1.2) bot. suchy, pę­ka­ją­cy owoc niek­tó­rych ro­ślin;

 (1.3) fot. urzą­dze­nie od­da­la­ją­ce obiek­tyw od ele­men­tu świa­tło­czu­łe­go (kli­szy lub ma­try­cy);

 (1.4) przest. wo­re­czek na pie­nią­dze, kosz­tow­no­ści lub dro­biaz­gi

 (1.5) daw. ele­ment stro­ju mę­skie­go w po­sta­ci klap­ki lub sa­kiew­ki przyt­wier­dzo­nej do kro­cza;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mie­szek (bo­ta­ni­ka) – typ owocu po­je­dyn­cze­go
  • mie­szek (fo­to­gra­fia) – urzą­dze­nie od­da­la­ją­ce obiek­tyw fo­to­gra­ficz­ny od po­wierzch­ni filmu
  • mie­szek (au­to­ma­ty­ka) – urzą­dze­nie sto­so­wa­ne w au­to­ma­ty­ce
  • mie­szek – część ubio­ru

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Mie­szek jest w sta­nie od­da­lić obiek­tyw od apa­ra­tu nawet o 30 cm.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛʃɛk, AS: mʹi ̯ešek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miech m., miechownik mos.

 przym. mieszkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) sakiewka

Wiktionary


mieszenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mie­sić.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. miesić, rozmiesić

Wiktionary


mieszewo

Mie­sze­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ło­be­skim, w gmi­nie Wę­go­rzy­no.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa szcze­ciń­skie­go.

Wikipedia


mieszk.

skrót od: miesz­ka­niec, miesz­kan­ka


SJP.pl


mieszkalnictwo

bu­dow­nict­wo miesz­ka­nio­we


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) dzie­dzi­na go­spo­dar­ki zwią­za­na z za­pew­nie­niem spo­łe­czeń­stwu miesz­kań

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszkanie n., mieszkanka ż.

 przym. mieszkaniowy

 czas. mieszkać

Wiktionary


mieszkalny

taki, który służy, na­da­je się do za­miesz­ka­nia, np. bu­dy­nek miesz­kal­ny


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) przez­na­czo­ny do miesz­ka­nia, na­da­ją­cy się do za­miesz­ka­nia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Obok biura znaj­du­je się po­mie­szcze­nie miesz­kal­ne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈʃkalnɨ, AS: mʹi ̯eškalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszkanie n., mieszkanko n., mieszkaniec m., mieszkanka ż., mieszkaniówka ż.

 czas. mieszkać ndk., pomieszkiwać ndk., zamieszkać dk., pomieszkać dk.

 przym. mieszkaniowy, niemieszkalny

Wiktionary


mieszkanie

po­mie­szcze­nie przez­na­czo­ne do miesz­ka­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ze­spół po­mie­szczeń ma­ją­cy odręb­ne wej­ście, przy­sto­so­wa­nych do za­miesz­ka­nia przez ludzi;

 (1.2) miej­sce, gdzie dana osoba miesz­ka

 (1.3) od­cza­sow­ni­ko­wy od|miesz­kać.

Wiktionary

Miesz­ka­nie – ze­spół po­mie­szczeń miesz­kal­nych i po­moc­ni­czych ma­ją­cy odręb­ne wej­ście, wy­dzie­lo­ny sta­ły­mi prze­gro­da­mi bu­dow­la­ny­mi, umoż­li­wia­ją­cy stały pobyt ludzi i pro­wa­dze­nie sa­mo­dziel­ne­go go­spo­dar­stwa do­mo­we­go. Miesz­ka­nie w świet­le usta­wy o włas­no­ści lo­ka­li, to lokal miesz­kal­ny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mamy mnó­stwo nies­prze­da­nych miesz­kań.

 (1.2) Miesz­ka­niem Dio­ge­ne­sa z Sy­no­py była becz­ka.

 (1.3) Bar­dzo miło wspo­mi­nam miesz­ka­nie w aka­de­mi­ku pod­czas stu­diów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈʃkãɲɛ, AS: mʹi ̯eškãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszkaniec mos., mieszkanka ż., mieszkaniówka ż., mieszkalnictwo n., zamieszkanie n.

:: zdrobn. mieszkanko n.

 czas. mieszkać ndk., pomieszkiwać ndk., pomieszkać dk., zamieszkiwać ndk., zamieszkać dk., omieszkać

 przym. mieszkaniowy, wewnątrzmieszkaniowy, mieszkalny, mieszkalniczy, zamieszkały

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) apartament, chata, dom, dach nad głową, garsoniera, hawira, kwatera, kawalerka, izba, lokum, lokal, loft, własne M, własny kąt, pokój, pomieszczenie, rezydencja

Wiktionary


mieszkaniec

osoba stale za­miesz­ku­ją­ca jakiś teren, stale prze­by­wa­ją­ca w ja­kimś miej­scu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba, która gdzieś miesz­ka (żyje)

Wiktionary

Miesz­ka­niec – ga­ze­ta miesz­kań­ców War­sza­wy. Jako jed­no­li­ty tytuł uka­zu­je się w kon­tro­lo­wa­nym na­kła­dzie 40–45 tys. eg­zem­pla­rzy. Głów­nie zaj­mu­je się te­ma­ta­mi zwią­za­ny­mi z pra­wo­brzeż­ną War­sza­wą. Ga­ze­ta Miesz­ka­niec jest bez­płat­nym dwu­ty­god­ni­kiem. Dy­stry­bu­o­wa­na w War­sza­wie (m.in. w skle­pach, urzę­dach, ban­kach oraz pla­ców­kach zdro­wia, punk­tach usłu­go­wych i hand­lo­wych).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten czło­wiek jest miesz­kań­cem War­sza­wy.

 (1.1) W so­bo­tę za­wsze od­by­wał się tam targ rolny, na któ­rym swoje to­wa­ry sprze­da­wa­li rol­ni­cy z pod­poz­nań­skich wio­sek. Za­moż­niej­si bam­brzy przy­jeż­dża­li tu swo­i­mi wo­za­mi, które na­tych­miast za­mie­nia­ły się w stra­ga­ny na ko­łach, ofe­ru­ją­ce miesz­kań­com mia­sta drób, jajka, wa­rzy­wa i pyry w wor­kach albo w mniej­szych ilo­ściach na wym­bor­ki.

 (1.1) W wielu mia­stach po­pu­la­cja tych gry­zo­ni prze­wyż­sza ilość miesz­kań­ców danej aglo­me­ra­cji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈʃkãɲɛt͡s, AS: mʹi ̯eškãńec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszkanie n.

:: fż. mieszkanka ż.

 czas. mieszkać ndk., zamieszkiwać ndk.

 przym. mieszkalny, mieszkaniowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) obywatel, osoba zamieszkała, domownik, lokator, najemca

Wiktionary


mieszkaniowiec

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie za­gad­nień zwią­za­nych z bu­dow­nict­wem miesz­ka­nio­wym


SJP.pl


mieszkaniowy

przy­miot­nik od: miesz­ka­nie; od­no­szą­cy się do po­mie­szcze­nia, w któ­rym się miesz­ka (np. prawo miesz­ka­nio­we)


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do miesz­ka­nia, zwią­za­ny z miesz­ka­niem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zbu­do­wa­no wów­czas wiele szkół, osied­li miesz­ka­nio­wych, Mu­ze­um Ślą­skie, licz­ne gma­chy uży­tecz­no­ści pu­blicz­nej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛʃkãˈɲɔvɨ, AS: mʹi ̯eškãńovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszkanie n., mieszkaniec mos., mieszkanka ż., mieszkaniówka ż., mieszkalnictwo n., zamieszkanie n.

:: zdrobn. mieszkanko n.

 czas. mieszkać ndk., pomieszkiwać ndk., pomieszkać dk., zamieszkiwać ndk., zamieszkać dk.

 przym. mieszkalny

Wiktionary


mieszkaniówka

1. urząd zaj­mu­ją­cy się ad­mi­ni­stra­cją miesz­kań;
2. po­tocz­nie: bu­dow­nict­wo miesz­ka­nio­we


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. dzie­dzi­na zwią­za­na z bu­dow­nict­wem miesz­ka­nio­wym

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mieszkalny, mieszkaniowy

 rzecz. mieszkanie n.

 czas. mieszkać

Wiktionary


mieszkanka

ko­bie­ta stale za­miesz­ku­ją­ca jakiś teren, stale prze­by­wa­ją­ca w ja­kimś miej­scu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta na stałe miesz­ka­ją­ca w ja­kimś miej­scu (re­gio­nie, mie­ście)

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp. oraz M., B. i W. lm. od miesz­kan­ko

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mi­ni­ster­stwo zrobi an­kie­tę wśród miesz­ka­nek Gór­ne­go Ślą­ska.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈʃkãnka, AS: mʹi ̯eškãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszkanie n., mieszkalnictwo n.

:: fm. mieszkaniec m.

 czas. mieszkać, zamieszkiwać

 przym. mieszkalny, mieszkaniowy

Wiktionary


mieszkanko

małe miesz­ka­nie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zdrobn. od: miesz­ka­nie

 (1.2) nie­wiel­kie miesz­ka­nie

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (2.1) W. lp. od: miesz­kan­ka

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Wy­na­ję­łam miesz­kan­ko na Sa­skiej Kępie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszkanie n., zamieszkiwanie n.

 czas. mieszkać ndk.

 przym. mieszkalny, mieszkaniowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kawalerka, kąt

Wiktionary


mieszkać

1. prze­by­wać, zaj­mo­wać jakiś lokal, mieć miesz­ka­nie;
2. być obec­nym, go­ścić


SJP.pl

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) prze­by­wać w ja­kimś miej­scu przez wiele dni, wraz ze spa­niem

 (1.2) stpol. zwle­kać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Moja ciot­ka miesz­ka w Niem­czech.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛʃkat͡ɕ, AS: mʹi ̯eškać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mieszkanie n., mieszkanko n., mieszkaniec m., mieszkanka ż., mieszkaniówka ż., mieszkalnictwo n., zamieszkanie n., zamieszkiwanie n.

 czas. pomieszkiwać ndk., pomieszkać dk., zamieszkiwać ndk., zamieszkać dk., omieszkać dk.

 przym. mieszkaniowy, mieszkalny, zamieszkały

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) żyć, przebywać

Wiktionary


mieszkiwać

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) rzad. co jakiś czas prze­by­wać w ja­kimś miej­scu przez wiele dni, wraz ze spa­niem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zbi­gniew miesz­ku­je u Bal­bi­ny po­kąt­nie, ale jej ro­dzi­ce tego nie wie­dzą.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pomieszkiwać ndk.

Wiktionary


mieszko

imię mę­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

Wiktionary

Miesz­ko – mę­skie imię po­cho­dze­nia sło­wiań­skie­go, naj­praw­do­po­dob­niej forma skró­co­na imie­nia Mie­ci­sław. Imię po­pu­lar­ne w dy­na­stii pia­stow­skiej, pier­wot­nie nie­wy­stę­pu­ją­ce poza nią i nie­po­sia­da­ją­ce na­zew­ni­czych rów­no­waż­ni­ków sło­wiań­skich.

Pier­wsze za­pi­sy tego imie­nia po­ja­wia­ją się m.in.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Spot­ka­nie to pod­nio­sło Miesz­ka na duchu, poś­pie­szył do obozu, ze­brał dru­ży­nę, sied­li na koń i ru­szy­li.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛʃkɔ, AS: mʹi ̯eško

Wiktionary


mieszkowice

1. mia­sto w Pol­sce;
2. wieś w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;

Wiktionary

Miesz­ko­wi­ce ( Bärwalde in der Ne­u­mark) – mia­sto w pół­noc­no-za­chod­niej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie gry­fiń­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Miesz­ko­wi­ce. Po­ło­żo­ne są nad rzeką Ku­rzy­cą i Je­zio­rem Miesz­ko­wic­kim, na wy­so­ko­ści 50 m n.p.m., przy linii ko­le­jo­wej Szcze­cin – Ko­strzyn. Mia­sto sta­no­wi lo­kal­ny oś­ro­dek usłu­go­wy. We­dług da­nych z 31 grud­nia 2008 r. Miesz­ko­wi­ce miały 3562 miesz­kań­ców.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛʃkɔˈvʲit͡sɛ, AS: mʹi ̯eškovʹice

Wiktionary


mieszkowicki

przy­miot­nik od: Miesz­ko­wi­ce


SJP.pl


mieszkowiczanin

miesz­ka­niec Miesz­ko­wic (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


mieszkowiczanka

miesz­kan­ka Miesz­ko­wic (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


mieszkowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Miesz­ko­wo – wieś w woj. lu­bu­skim, w pow. zie­lo­no­gór­skim, w gmi­nie Trze­bie­chów
  • Miesz­ko­wo – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. pia­se­czyń­skim, w gmi­nie Pia­secz­no
  • Miesz­ko­wo – osada w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. go­le­niow­skim, w gmi­nie Ma­sze­wo

Wikipedia


mieszkowski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­to­ni Win­cen­ty Miesz­kow­ski (1865–1900) – dzien­ni­karz i li­te­rat
  • Bro­ni­sław Miesz­kow­ski (1873–1967) – pol­ski fo­to­graf, po­pu­la­ry­za­tor fo­to­gra­fii i kina
  • Jan Miesz­kow­ski (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Krzysz­tof Miesz­kow­ski (1956–) – kry­tyk te­a­tral­ny, poseł na Sejm, VIII ka­den­cji
  • Ma­rian Miesz­kow­ski (1913–2007) – in­ży­nier, pro­fe­sor
  • Sta­ni­sław Miesz­kow­ski (1903–1952) – ko­man­dor Ma­ry­nar­ki Wo­jen­nej
  • To­masz Miesz­kow­ski (1972–) – ho­ke­i­sta

Wikipedia


mieszkowy

przy­miot­nik od: mie­szek


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma mie­szek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛˈʃkɔvɨ, AS: mʹi ̯eškovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miech m., mieszek m., miechownik mos.

Wiktionary


miesław

imię mę­skie


SJP.pl


miesławostwo

Mie­sław z mał­żon­ką; Mie­sła­wo­wie


SJP.pl


miesławowie

Mie­sław z mał­żon­ką; Mie­sła­wo­stwo


SJP.pl


miesławowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mie­sła­wa lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


mieteczek

zdrob­nie­nie od: Mie­czy­sław (imię mę­skie)


SJP.pl


mietek

zdrob­nie­nie od: Mie­czy­sław (imię mę­skie)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m. zdrobn. od: Mie­czy­sław

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wi­dzia­łam Miet­ka na mie­ście.

 (1.1) Mie­tek ma dziś szew­ski po­nie­dzia­łek, wszyst­ko mu z rąk leci.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛtɛk, AS: mʹi ̯etek

Wiktionary

Powiązane:

 fż. Mietka

 rzecz. Mieczysław m., Mieczysława ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Miecio

Wiktionary


mietelnik

ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny ko­mo­so­wa­tych; ko­chia


SJP.pl


mietelski

naz­wi­sko


SJP.pl


mietkiewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


mietkowie

Mie­tek z mał­żon­ką


SJP.pl


mietkowski

→ Miet­ków (wieś w Pol­sce)


SJP.pl


mietkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Miet­ka lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


mietków

Mie­tek z mał­żon­ką


SJP.pl

Miet­ków (niem. "Mett­kau") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie wroc­ław­skim, w gmi­nie Miet­ków, nad rzeką By­strzy­cą.

Wikipedia


mietlasty

po­dob­ny do mio­tły, przy­po­mi­na­ją­cy mio­tłę; miot­la­sty; miet­li­sty


SJP.pl


mietlica

wie­lo­let­nia ro­śli­na z ro­dzi­ny traw


SJP.pl

Miet­li­ca ("Agro­stis" L.) – ro­dzaj wie­lo­let­nich ro­ślin ziel­nych na­le­żą­cych do ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych. Za­sięg ro­dza­ju obej­mu­je ob­sza­ry pod wpły­wem kli­ma­tu umiar­ko­wa­ne­go i chłod­ne­go na pół­ku­li pół­noc­nej oraz góry w ob­sza­rze mię­dzyz­wrot­ni­ko­wym. Kwia­to­stan w po­sta­ci drob­nych kło­sków ze­bra­nych w wie­chy. Wy­róż­nia się ok. 150–200 ga­tun­ków, z któ­rych 7 wy­stę­pu­je na te­re­nie Pol­ski. Ga­tun­kiem ty­po­wym jest "Agro­stis ca­ni­na" L.

Wikipedia


mietlicowy

→ miet­li­ca


SJP.pl

Patrz:

mietlica

mietlisty

po­dob­ny do mio­tły, przy­po­mi­na­ją­cy mio­tłę; miot­la­sty, miet­la­sty


SJP.pl


mietlorz

ślą­ski ta­niec lu­do­wy, wy­ko­ny­wa­ny w gru­pach skła­da­ją­cych się z tan­ce­rzy i tan­ce­rek


SJP.pl

Miet­lorz – ślą­ski ta­niec lu­do­wy, wy­ko­ny­wa­ny w gru­pach skła­da­ją­cych się z tan­ce­rzy i tan­ce­rek. Za­ba­wa dzie­li się na 2 czę­ści: wolną i szyb­ką. Krok ta­necz­ny: pol­ko­wy w przód i w obro­tach.

Miet­lorz to znana ślą­ska za­ba­wa ta­necz­na za­li­cza­na przez niek­tó­rych fol­klo­ry­stów do tań­ców.

Wikipedia


mietniów

Miet­niów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie wie­lic­kim, w gmi­nie Wie­licz­ka.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kra­kow­skie­go.

We wschod­niej czę­ści wsi zlo­ka­li­zo­wa­ne jest Ra­dio­wo Te­le­wi­zyj­ne Cen­trum Na­daw­cze Kra­ków / Cho­rąg­wi­ca.

Wikipedia


miewanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mie­wać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. miewać ndk.

Wiktionary


miewać

1. po­sia­dać coś cza­sem, chwi­lo­wo;
2. mieć ja­kieś cechy, prze­ży­wać coś chwi­lo­wo, przej­ścio­wo


SJP.pl

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) mieć coś w pew­nych od­stę­pach czasu

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny mie­wać się

 (2.1) czuć się, mieć się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W dzie­ciń­stwie mie­wał czę­ste na­pa­dy pa­dacz­ki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛvat͡ɕ, AS: mʹi ̯evać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mieć

 rzecz. miewanie n.

Wiktionary


mieć

1. być wła­ści­cie­lem, dy­spo­no­wać czymś;
2. być wy­po­sa­żo­nym w coś;
3. za­wie­rać coś, skła­dać się z cze­goś;
4. po­zo­sta­wać z kimś lub czymś w okre­ślo­nej re­la­cji;
5. doz­na­wać cze­goś, cho­ro­wać na coś;
6. być do cze­goś obo­wią­za­nym;
7. mieć się - czuć się jakoś, być w ja­kimś sta­nie, po­ło­że­niu, na­stro­ju


SJP.pl

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) być w po­sia­da­niu cze­goś, po­sia­dać coś

 (1.2) mu­sieć coś zro­bić

 (1.3) dążyć do od­da­nia cze­goś komuś

 (1.4) dy­spo­no­wać środ­ka­mi na wy­ko­na­nie cze­goś

 (1.5) być w coś ubra­nym

 (1.6) czuć coś

 (1.7) cza­sow­nik po­sił­ko­wy uży­wa­ny do pod­kre­śle­nia aspek­tu do­ko­na­ne­go in­ne­go cza­sow­ni­ka

 (1.8) cza­sow­nik po­sił­ko­wy uży­wa­ny do pod­kre­śle­nia, że czyn­ność jest wy­ko­ny­wa­na na czy­jeś zle­ce­nie

 (1.9) cza­sow­nik po­sił­ko­wy uży­wa­ny do prze­wi­dy­wa­nia lub pro­gno­zo­wa­nia ja­kiejś czyn­no­ści

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny mieć się (dk. brak)

 (2.1) pot. czuć się, być w ja­kimś sta­nie, na­stro­ju

 (2.2) znaj­do­wać się w pew­nym sto­sun­ku, re­la­cji do cze­goś

 (2.3) zbli­żać się, być bli­skim

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mam sa­mo­chód. Mam brata.

 (1.1) Na przy­kład, jeśli mieli nad­miar mar­ga­ry­ny, chcie­li ją wy­mie­nić na inną żyw­ność lub na inny po­trzeb­ny przed­miot.

 (1.2) Mam je­szcze obiad do ugo­to­wa­nia. (= Muszę je­szcze ugo­to­wać obiad.)

 (1.3) Mam dla cie­bie tę książ­kę, przy­nio­słem ją dla cie­bie.

 (1.4) Oni nie mają pie­nię­dzy na nowy sa­mo­chód.

 (1.5) Ona ma (na sobie) pię­kną su­knię.

 (1.6) Mieć na­dzie­ję. Mieć prze­czu­cie.

 (1.7) Nie mam odro­bio­nej pracy do­mo­wej. Ro­bi­łem, ale czę­ści nie umia­łem zro­bić.

 (1.7) Mam zła­ma­ną nogę.

 (1.8) — Będę miał ma­lo­wa­ny pokój. — O, my­śla­łem, że sam po­ma­lu­jesz.

 (1.9) Dzi­siaj ma padać.

 (2.1) Po ope­ra­cji pa­cjent ma się do­sko­na­le.

 (2.2) Pro­sta A tak się ma do pro­stej B, jak pro­sta C do D.

 (2.3) Nasz pobyt nad mo­rzem ma się ku koń­co­wi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̇t͡ɕ, AS: mʹi ̯ėć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mienie n.

 czas. miewać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) posiadać, dysponować, władać, rozporządzać, być właścicielem, być w posiadaniu, mieć do dyspozycji (rzeczowniki nieżywotne)

 (1.2) musieć

 (1.3) przynieść

Wiktionary


mieńszewicki

od­no­szą­cy się do mień­sze­wi­ka lub mień­sze­wiz­mu, wła­ści­wy mień­sze­wi­kom


SJP.pl


mieńszewiczka

→ mień­sze­wik; mien­sze­wicz­ka


SJP.pl


mieńszewik

czło­nek umiar­ko­wa­nej frak­cji w So­cjal­de­mo­kra­tycz­nej Par­tii Ro­bot­ni­czej Rosji, pow­sta­łej w opo­zy­cji do le­ni­now­skiej frak­cji bol­sze­wi­ków; mien­sze­wik


SJP.pl


mieśce

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) stpol. miej­sce

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̇ɕt͡sɛ, AS: mʹi ̯ėśce

Wiktionary


mieścina

1. małe, nędz­ne mia­stecz­ko;
2. miesz­kań­cy ma­łe­go, nędz­ne­go mia­stecz­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nie­wiel­kie, ubo­gie mia­sto

 (1.2) miesz­kań­cy ma­łe­go mia­sta

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po­cho­dził z ja­kiejś li­chej mie­ści­ny na Po­do­lu.

 (1.2) Cała mie­ści­na ze­bra­ła się u wrót me­cze­tu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miejski mrz., miasteczko n., miasto n.

:: zdrobn. mieścinka ż.

 przyim. miasto

 przym. miejski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miasteczko

Wiktionary


mieścinka

zdrob­nie­nie od: mie­ści­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: mie­ści­na

 (1.2) mała mie­ści­na

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Je­cha­li­śmy głów­nie przez wio­ski i małe mie­ścin­ki, dla­te­go tym trud­niej było nam zna­leźć kogoś, kto wła­dał­by cho­ciaż ła­ma­nym an­giel­skim.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miejski mrz., miasteczko n., miasto n., mieścina ż.

 przyim. miasto

 przym. miejski

Wiktionary


mieściski

przy­miot­nik od: Mie­ści­sko


SJP.pl


mieścisko

przy­miot­nik od: Mie­ści­sko


SJP.pl

Mie­ści­sko (niem. "Markstädt") – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie wą­gro­wiec­kim, sie­dzi­ba miej­sko-wiej­skiej gminy Mie­ści­sko. Leży nad rzeką Wełną.

Mie­ści­sko uzy­ska­ło lo­ka­cję miej­ską 24 czerw­ca 1474. Jako Mia­sto kró­lew­skie na­le­żą­ce do sta­ro­stwa mie­ści­skie­go znaj­do­wa­ło się pod ko­niec XVI wieku w po­wie­cie gnieź­nień­skim wo­je­wództ­wa ka­li­skie­go.

Wikipedia


mieścić

umie­szczać coś w czymś


SJP.pl

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. po­mie­ścić, zmie­ścić)

 (1.1) za­wie­rać coś w środ­ku

 (1.2) być sie­dzi­bą

 (1.3) być wy­star­cza­ją­co dużym, aby coś in­ne­go zna­la­zło się w środ­ku

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny mie­ścić się (dk. po­mie­ścić się, zmie­ścić się)

 (2.1) być wy­star­cza­ją­co małym, aby zna­leźć się w środ­ku cze­goś

 (2.2) być ulo­ko­wa­nym gdzieś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ten kufer mie­ści czter­dzie­ści fun­tów złota.

 (2.1) A tych wa­go­nów jest ze czter­dzie­ści. Sam nie wiem, co się w nich je­szcze mie­ści.

 (2.2) Biuro mie­ści się na ulicy Ket­lin­ga.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̇ɕt͡ɕit͡ɕ, AS: mʹi ̯ėśćić

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pomieścić, zmieścić, zamieszczać

 rzecz. miasto n., pomieszczenie n., miejski mrz., mieszczenie n.

 przyim. miasto

 przym. miejski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nieść, obejmować, przechowywać we wnętrzu, zawierać

Wiktionary


mieścy

rze­czow­nik w uży­ciu przy­słów­ko­wym

 (1.1) daw. miej­sca­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) I dąb, choć mie­ścy przesch­nie, choć list na nim płowy / Przed­się stoi po­tęż­nie, bo ma ko­rzeń zdro­wy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̇ɕt͡sɨ, AS: mʹi ̯ėścy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miejsce

Wiktionary


mieść

za­mia­tać coś z ja­kiejś po­wierzch­ni


SJP.pl


mieśćce

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) stpol. miej­sce

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̇ɕt͡ɕt͡sɛ, AS: mʹi ̯ėśćce

Wiktionary


mifepriston

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. med. zwią­zek or­ga­nicz­ny z grupy ste­ro­i­dów, po­chod­na no­re­ty­ste­ro­nu, an­ta­go­ni­sta re­cep­to­ru pro­ge­ste­ro­no­we­go o dzia­ła­niu po­ron­nym w cza­sie pier­wszych dwóch try­me­strów ciąży;

Wiktionary

Mi­fe­pri­ston, RU-486 – otrzy­my­wa­ny syn­te­tycz­nie or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ste­ro­i­dów, po­chod­na no­re­ty­ste­ro­nu. Jest an­ta­go­ni­stą re­cep­to­ra pro­ge­ste­ro­no­we­go o dzia­ła­niu po­ron­nym w okre­sie pier­wszych dwóch try­me­strów ciąży. Sto­so­wa­ny w mniej­szych daw­kach służy jako śro­dek do an­ty­kon­cep­cji do­raź­nej (przez­na­cze­nie nie­za­a­pro­bo­wa­ne praw­nie).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do dzia­łań nie­po­żą­da­nych mi­fe­pri­sto­nu na­le­żą bóle brzu­cha, skur­cze ma­ci­cy i krwa­wie­nie z dróg rod­nych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲifɛˈprʲistɔ̃n, AS: mʹifeprʹistõn

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) 11β-[p-(dimetyloamino)fenylo]-17β-hydroksy-17-(1-propynylo)estra-4,9-dien-3-on; (8S,11R,13S,14S,17S)-11-[4-(dimetyloamino)fenylo]-17-hydroksy-13-metylo-17-prop-1-ynylo-1,2,6,7,8,11,12,14,15,16-dekahydrocyklopenta[a]fenantren-3-on

Wiktionary


mifepristone

[czy­taj: majf­pri­ston] syn­te­tycz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ste­ro­i­dów, śro­dek wczes­no­po­ron­ny sto­so­wa­ny w an­ty­kon­cep­cji do­raź­nej


SJP.pl


mifune

Mi­fu­ne (duń. "Mi­fu­nes sid­ste sang") – duń­ski ko­me­dio­dra­mat z 1999 roku w re­ży­se­rii Sørena Krag­ha-Ja­cob­se­na, zre­a­li­zo­wa­ny w ko­pro­duk­cji ze Szwe­cją. Był trze­cim fil­mem na­krę­co­nym zgod­nie z za­sa­da­mi ma­ni­fe­stu Dogma 95.

Wikipedia


mig

znak po­ro­zu­mie­waw­czy


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • MiG – ro­syj­skie (daw­niej ra­dziec­kie) sa­mo­lo­ty
  • MIG – jedna z metod spa­wa­nia
  • MIG – pol­ska grupa mu­zycz­na
  • MIG – Mię­dzy­ban­ko­wa In­for­ma­cja Go­spo­dar­cza ope­ra­tor sy­ste­mu Do­ku­men­ty Za­strze­żo­ne

Wikipedia


migacz

sy­gnał świetl­ny prze­ry­wa­ny, w po­ja­zdach me­cha­nicz­nych uprze­dza o zmia­nie kie­run­ku ruchu po­ja­zdu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. apa­rat do na­da­wa­nia sy­gna­łów świetl­nych

 (1.2) pot. mot. urzą­dze­nie w po­ja­zdach me­cha­nicz­nych sy­gna­li­zu­ją­ce zmia­nę kie­run­ku jazdy

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pot. ten, kto się wy­mi­gu­je od pracy

 (2.2) pot. osoba wy­ko­nu­ją­ca gesty lub sy­gna­ły mi­go­we

 (2.3) daw. czło­wiek czę­sto mru­ga­ją­cy ocza­mi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kierunkowskaz

 (2.1) leser

 (2.3) mrugacz

Wiktionary


migaczowy

przy­miot­nik od: mi­gacz


SJP.pl


migalski

naz­wi­sko


SJP.pl


migana

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. za­ba­wa ta­necz­na

Wiktionary


miganie

książ­ko­wo: spo­sób po­ro­zu­mie­wa­nia się głu­cho­nie­mych za po­mo­cą migów; język mi­go­wy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|migać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. migawka ż., migotka ż.

 czas. migać

Wiktionary


migas

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Beata Migas – pol­ska re­ży­ser­ka i sce­na­rzyst­ka
  • Ge­no­we­fa Migas – pol­ska flo­re­cist­ka, tre­ner­ka, olim­pij­ka
  • Ma­ciej Migas – pol­ski re­ży­ser i sce­na­rzy­sta
  • Václav Migas – cze­ski pił­karz

Wikipedia


migawka

1. urzą­dze­nie w apa­ra­cie fo­to­gra­ficz­nym re­gu­lu­ją­ce czas naś­wiet­la­nia filmu;
2. krót­ki re­por­taż dzien­ni­kar­ski lub ra­dio­wy na ak­tu­al­ny temat;
3. w gwa­rze łódz­kiej: bilet okre­so­wy, zwła­szcza mie­sięcz­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) część apa­ra­tu fo­to­gra­ficz­ne­go słu­żą­ca do od­sła­nia­nia na od­po­wied­ni czas a na­stęp­nie za­sła­nia­nia z po­wro­tem ma­te­ria­łu świa­tło­czu­łe­go;

 (1.2) publ. krót­ki fil­mik, naj­czę­ściej o cha­rak­te­rze re­por­ta­żo­wym, lub kilka zmon­to­wa­nych zdjęć na jakiś temat

 (1.3) łódź. bilet okre­so­wy ko­mu­ni­ka­cji miej­skiej

 (1.4) pot. wy­bra­ne sceny filmu lub pro­gra­mu te­le­wi­zyj­ne­go wcho­dzą­ce czę­sto w skład zwia­stu­na

Wiktionary

Mi­gaw­ka – część apa­ra­tu fo­to­gra­ficz­ne­go słu­żą­ca do od­sła­nia­nia na od­po­wied­ni czas, a na­stęp­nie za­sła­nia­nia z po­wro­tem ma­te­ria­łu świa­tło­czu­łe­go w celu jego pra­wi­dło­wej ek­spo­zy­cji, czyli do­star­cze­nia od­po­wied­niej ilo­ści świa­tła pa­da­ją­ce­go przez obiek­tyw.

Mi­gaw­kę zwal­nia się spu­stem, wę­ży­kiem lub zdal­nie – pi­lo­tem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zep­su­ła się mi­gaw­ka w moim apa­ra­cie.

 (1.3) Pod­czas kon­tro­li bi­le­tów zo­rien­to­wa­łam się, że za­pom­nia­łam mi­gaw­ki.

 (1.4) Po­wy­żej za­mie­ści­łem zwia­stun uka­zu­ją­cy mi­gaw­ki z filmu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈɡafka, AS: mʹigafka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miganie n., mignięcie n., migotka ż.

 czas. migać ndk., mignąć dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) sieciówka

Wiktionary


migawkowy

przy­miot­nik od: mi­gaw­ka


SJP.pl


migać

1. po­ru­szać się szyb­ko, spra­wia­jąc kło­po­ty pa­trzą­ce­mu; świe­cić prze­ry­wa­nym świa­tłem, mie­nić się;
2. po­ru­szać czymś szyb­ko;
3. po­słu­gi­wać się mi­ga­mi (zna­ka­mi po­ro­zu­mie­waw­czy­mi);
4. migać się - uchy­lać się, np. od pracy; wy­mi­gi­wać się


SJP.pl

cza­sow­nik

 (1.1) wie­lo­krot­nie uka­zy­wać się na krót­ką chwi­lę

 (1.2) świe­cić prze­ry­wa­nym świa­tłem

 (1.3) szyb­ko się po­ru­szać

 (1.4) uży­wać ję­zy­ka mi­go­we­go, bądź mi­ga­ne­go

cza­sow­nik zwrot­ny migać się

 (2.1) pot. uni­kać wy­ko­na­nia pracy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie­raz, gdy zda­wał mu mel­du­nek, kiedy Mrocz­ny Lord od­po­czy­wał w ko­mo­rze me­dy­ta­cyj­nej, Ve­er­so­wi migał obraz Va­de­ra za­kła­da­ją­ce­go hełm.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiɡat͡ɕ, AS: mʹigać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miganie n., mignięcie n., mig m., migawka ż., migotka ż., mgnienie n.

 czas. zamigać dk., mignąć dk.

 przym. migany, migowy

 przysł. migiem

 wykrz. migiem

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) błyskać

Wiktionary


migała

1. po­ru­szać się szyb­ko, spra­wia­jąc kło­po­ty pa­trzą­ce­mu; świe­cić prze­ry­wa­nym świa­tłem, mie­nić się;
2. po­ru­szać czymś szyb­ko;
3. po­słu­gi­wać się mi­ga­mi (zna­ka­mi po­ro­zu­mie­waw­czy­mi);
4. migać się - uchy­lać się, np. od pracy; wy­mi­gi­wać się


SJP.pl


migda

naz­wi­sko


SJP.pl


migdalik

1. zdrob­nie­nie od: mig­dał; mig­da­łek;
2. prze­sta­rza­łe: czło­wiek prze­sad­nie dba­ją­cy o swój wy­gląd zew­nętrz­ny oraz włas­ne wy­go­dy


SJP.pl


migdalić

po­tocz­nie: mig­da­lić się - czu­lić się, pie­ścić się


SJP.pl


migdalski

naz­wi­sko


SJP.pl


migdał

1. drze­wo lub krzew o drob­nych, skó­rza­stych li­ściach i owo­cach z ja­dal­nym na­sie­niem w środ­ku; mig­da­ło­wiec;
2. ja­dal­ne na­sie­nie mig­da­łow­ca;
3. gru­czoł lim­fa­tycz­ny w gard­le


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zob. mig­da­ło­wiec.

 (1.2) kulin. ja­dal­na pest­ka owocu mig­da­łow­ca po­kry­ta brą­zo­wą łuską, wew­nątrz barwy kre­mo­wej;

 (1.3) anat. zob. mig­da­łek.

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mig­dał (mig­da­ło­wiec) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych
  • mig­dał – owoc mig­da­łow­ca po­spo­li­te­go
  • mig­dał ziem­ny (ci­bo­ra ja­dal­na) – ga­tu­nek ro­śli­ny z ro­dzi­ny ci­bo­ro­wa­tych
  • mig­da­łek – stro­na ujed­noz­nacz­nia­ją­ca
  • olej mig­da­ło­wy – tłuszcz z na­sion mig­da­łow­ca po­spo­li­te­go

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na­sio­na gorz­kiej od­mia­ny mig­da­łu w więk­szej ilo­ści są tru­ją­ce – wy­wią­zu­je się w nich kwas pru­ski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiɡdaw, AS: mʹigdau̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. migdałowiec m., migdalenie n.

:: zdrobn. migdałek m.

 czas. migdalić się ndk.

 przym. migdałowy, migdałowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) migdałowiec

 (1.3) migdałek

Wiktionary


migdałecznik

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny tru­dzicz­ko­wa­tych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny tru­dzicz­ko­wa­tych

Wiktionary

Mig­da­łecz­nik, wy­ży­ca, ka­tap­pa ("Ter­mi­na­lia") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny tru­dzicz­ko­wa­tych ("Com­bre­ta­ce­ae"). Obej­mu­je ok. 150–190 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one na wszyst­kich kon­ty­nen­tach w stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej (w tym 34 ga­tun­ki w Ame­ry­ce Środ­ko­wej).

Licz­ne ga­tun­ki wy­ko­rzy­sty­wa­ne są jako źró­dło drew­na, tanin, barw­ni­ków, gum oraz sa­dzo­ne jako drze­wa ozdob­ne i ocie­nia­ją­ce.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. migdałowiec mzw./mrz.

Wiktionary


migdałek

zdrob­nie­nie od: mig­dał


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) anat. sku­pi­sko tkan­ki chłon­nej wcho­dzą­ce w skład pier­ście­nia chłon­ne­go gar­dła;

 (1.2) zdrobn. od: mig­dał

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mig­da­łek gar­dło­wy
  • mig­da­łek ję­zy­ko­wy
  • mig­da­łek pod­nie­bien­ny
    • mig­da­łek pod­nie­bien­ny czło­wie­ka
  • mig­da­łek przy­na­gło­śnio­wy
  • mig­da­łek trąb­ko­wy
  • mig­da­łek ża­giel­ka pod­nie­bien­ne­go
  • mig­da­łek trój­kla­po­wy – po­tocz­na nazwa mig­da­łow­ca trój­kla­po­we­go (Pru­nus tri­lo­ba )

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pa­weł­ko­wi w lipcu wy­cię­li mig­dał­ki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. migdał mrz., migdalenie się n., migdałowiec mrz.

 czas. migdalić się ndk.

 przym. migdałowy, migdałkowy

Wiktionary


migdałkowy

→ mig­da­łek


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mig­dał­kiem, do­ty­czą­cy mig­dał­ka

Wiktionary

Patrz:

migdałek

Powiązane:

 rzecz. migdałek m., migdałowiec mzw./mrz.

Wiktionary


migdałolistny

przy­miot­nik

 (1.1) bot. po­sia­da­ją­cy li­ście jak mig­dał

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Olek ze zdu­mie­niem słu­chał, gdy Naum za­czął po­ka­zy­wać le­śni­cze­mu różne krza­ki i sypał naz­wa­mi:
— Ro­ki­ci­na, po­pie­lat­ka, wierz­ba la­u­ro­wa i la­poń­ska… lan­ce­to­wa­ta, mig­da­ło­list­na… wierz­ba pur­pu­ro­wa…

Wiktionary


migdałowaty

przy­po­mi­na­ją­cy mig­dał, po­dob­ny do mig­da­łu, np. ciało mig­da­ło­wa­te - oś­ro­dek móz­go­wy, część móz­go­wia o kształ­cie mig­da­łu


SJP.pl

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem mig­dał

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pię­ścia­ki po­sia­da­ją kształt mig­da­ło­wa­ty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. migdał mrz.

 przym. migdałowy

Wiktionary


migdałowiec

drze­wo lub krzew o drob­nych, skó­rza­stych li­ściach i owo­cach z ja­dal­nym na­sie­niem w środ­ku; mig­dał


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) dendr. krzew lub nie­du­ży drze­wo z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych o owo­cach z ja­dal­nym na­sie­niem w środ­ku

 (1.2) geol. ciem­na mag­mo­wa skała wy­lew­na

Wiktionary

Mig­da­ło­wiec, mig­dał, mig­da­łek ("Amyg­da­lus" ≡ "Pru­nus" sub­gen. "Amyg­da­lus") – ro­dzaj, po­dro­dzaj lub sek­cja (w za­leż­no­ści od uję­cia kla­sy­fi­ka­cyj­ne­go) ro­ślin z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych. Ze wzglę­du na za­gnież­dże­nie w obrę­bie ro­dza­ju śliwa "Pru­nus" zwy­kle wy­róż­nia­ny w ran­dze po­dro­dza­ju lub sek­cji, co oz­na­cza, że ga­tun­ki za­li­cza­ne są do ro­dza­ju śliwa ("Pru­nus").

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gdy wia­do­mość o przyj­ściu na świat chłop­czy­ka do­tar­ła do Saint-Rémy, za­czę­ły wła­śnie kwit­nąć drze­wa mig­da­ło­we. Vin­cent na­ma­lo­wał z myślą o bra­tan­ku Kwit­ną­ce ga­łę­zie mig­da­łow­ca.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. migdał m., migdałecznik m.

:: zdrobn. migdałek m.

 przym. migdałowy, migdałkowy, migdałowcowy

Wiktionary


migdałowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do mig­da­łow­ca

 (1.2) zro­bio­ny z mig­da­łów lub z ich znacz­nym do­dat­kiem

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) przen. przy­po­mi­na­ją­cy mig­dał, kształ­tem, ko­lo­rem lub za­pa­chem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲiɡdaˈwɔvɨ, AS: mʹigdau̯ovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. migdał m., migdałowiec m., migdałek m.

 przym. migdałowaty

Wiktionary


migi

znak po­ro­zu­mie­waw­czy


SJP.pl

Migi (do­dat­ko­wa nazwa w j. ka­szub. Mëdżi) – wieś w Pol­sce na Po­je­zie­rzu Ka­szub­skim po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie kar­tu­skim, w gmi­nie Sie­ra­ko­wi­ce.

Ko­lo­nia jest czę­ścią skła­do­wą so­łect­wa Pa­łu­bi­ce.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa gdań­skie­go.

Wikipedia


migiel

tylko w wy­ra­że­niu: fi­giel-mi­giel (figle-migle) - psota (psoty), żart (żarty)


SJP.pl


migiem

po­tocz­nie: na­tych­miast, niez­włocz­nie, bły­ska­wicz­nie; bie­giem, mi­gu­siem, bie­gu­siem, w mig


SJP.pl

przy­słó­wek

 (1.1) szyb­ko, na­tych­miast

wy­krzy­knik

 (2.1) na­ka­zu­jąc na­tych­mia­sto­we przy­stą­pie­nie do dzia­ła­nia

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) N. lp. od: mig

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dzie­cia­ki po­mo­gły i mi­giem obra­li­śmy wszyst­kie owoce.

 (2.1) Mi­giem! Bierz się za sprzą­ta­nie!

 (3.1) Jako ostat­ni eg­za­min ofi­ce­ro­wie mu­sie­li wy­ko­nać prze­lot mi­giem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiɟɛ̃m, AS: mʹiǵẽm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. migotka ż.

 czas. migać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sprawnie, w mig, w try miga, w okamgnieniu, w mgnieniu oka

 (2.1) biegiem

Wiktionary


miglanc

po­tocz­nie: czło­wiek le­ni­wy, ale spryt­ny, wy­krę­ca­ją­cy się od pracy; nie­rób, spry­ciarz, cwa­niak


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. spryt­ny, idący na łat­wiz­nę czło­wiek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiɡlãnt͡s, AS: mʹiglãnc

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spryciarz, cwaniak

Wiktionary


migma

roz­mięk­czo­na masa skal­na


SJP.pl

Migma – wtór­nie wy­ge­ne­ro­wa­ny stop mag­mo­wy skła­da­ją­cy się z ruch­li­wej masy i czę­ści sta­łych, pow­sta­ją­cy np. w pro­ce­sie ul­tra­me­ta­mor­fiz­mu po­przez sto­pie­nie łat­wiej to­pli­wej czę­ści skały np. w niek­tó­rych przy­pad­kach wsku­tek ana­tek­sis bądź na znacz­nych głę­bo­ko­ściach na po­gra­ni­czu śro­do­wisk me­ta­mor­ficz­nych i mag­ma­tycz­nych.

Wikipedia


migmatyt

skała prze­o­bra­żo­na, pow­sta­ła w efek­cie wni­ka­nia magmy w struk­tu­ry skal­ne pow­sta­łe wcze­śniej


SJP.pl

Mig­ma­tyt – skała ul­tra­me­ta­mor­ficz­na pow­sta­ją­ca na po­gra­ni­czu mag­ma­tyz­mu i me­ta­mor­fiz­mu ka­ta­zo­nal­ne­go. Może wy­ka­zy­wać fo­lia­cję. Zbu­do­wa­na głów­nie z kwar­cu, ska­le­ni i bio­ty­tu, z do­miesz­ka­mi in­nych mi­ne­ra­łów. Wy­stę­pu­je razem z gnej­sa­mi i gra­ni­ta­mi, w Pol­sce – w Su­de­tach oraz w Ta­trach Za­chod­nich.

Wikipedia


mignięcie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mi­gnąć.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mignąć, migać

 rzecz. migawka ż., migotka ż.

Wiktionary


mignon

sto­pień czcion­ki równy sied­miu punk­tom ty­po­gra­ficz­nym (2,632 mm); ko­lo­nel


SJP.pl

Mi­gnon (fr. "mi­gnon" – mi­lut­ki, ulu­bie­niec) – fa­wo­ryt, ko­cha­nek.

Od póź­ne­go śred­nio­wie­cza okre­śle­nie to oz­na­cza­ło oso­bi­ste­go przy­ja­cie­la króla, który nie mu­siał za­wsze prze­strze­gać w sto­sun­ku do niego kur­tu­az­ji, np. mógł ubie­rać się tak samo oka­za­le jak król.

Wikipedia


mignot

[czy­taj: minio] marka ko­lek­cjo­ner­skich fi­gu­rek i firma


SJP.pl


mignąć

1. po­ja­wić się na chwi­lę w polu wi­dze­nia, od­ci­na­jąc się wy­raź­nie (np. świe­cąc); po­ru­szyć czymś bar­dzo szyb­ko;
2. zaś­wie­cić bar­dzo krót­ko prze­ry­wa­nym świa­tłem


SJP.pl

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. migać)

 (1.1) do­ko­na­ny od|migać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mię­dzy ja­błon­ka­mi, da­le­ko, mi­gnę­ły ko­lo­ro­we su­kien­ki. - Cy­gan­ki, dia­bli­ce! - za­wo­ła­ła pani He­len­ka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiɡnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: mʹignõńć

Wiktionary

Powiązane:

 czas. migać ndk.

 rzecz. migawka ż., mignięcie n.

Wiktionary


migomat

ro­dzaj spa­war­ki


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. techn. spa­war­ka MIG MAG, spa­war­ka łą­czą­ca me­ta­le za po­mo­cą łuku elek­trycz­ne­go, pra­cu­ją­ca me­to­dą MIG MAG (Metal Inert Gas, Metal Ac­ti­ve Gas)

Wiktionary


migot

1. drga­ją­cy, prze­ry­wa­ny blask; błysk;
2. skrze­nie się, lśnie­nie


SJP.pl


migotanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mi­go­tać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. migotać ndk.

 rzecz. migotka ż.

 przym. migotliwy

Wiktionary


migotać

1. świe­cić nie­rów­nym lub prze­ry­wa­nym świa­tłem;
2. po­ru­szać się szyb­ko, rzu­ca­jąc bły­ski


SJP.pl

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. za­mi­go­tać)

 (1.1) świe­cić w spo­sób prze­ry­wa­ny lub krót­ko

 (1.2) po­ru­szać się szyb­ko, rzu­ca­jąc bły­ski

 (1.3) med. mieć nie­mia­ro­we i nie­e­fek­tyw­ne skur­cze przed­sion­ków lub komór serca

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zie­lo­ne oczy Cesi mi­go­ta­ły jakby od łez – i na ten widok Je­rze­go ogar­nę­ła fala roz­czu­le­nia.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. zamigotać

 rzecz. migot m., migotanie n., migotliwość ż., migotka ż.

 przym. migotliwy, migowy

 przysł. migotliwie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) błyszczeć, iskrzyć się, lśnić, mienić się, migać, mrugać, skrzyć się

 (1.2) migać

Wiktionary


migotka

1. u czło­wie­ka: zmarszcz­ka spo­jów­ko­wa w wew­nętrz­nym kącie oka; błona mi­gaw­ko­wa;
2. u zwie­rząt: błona za­sła­nia­ją­ca oko nie­za­leż­nie od po­wiek; błona mruż­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) anat. trze­cia po­wie­ka, przez­ro­czy­sty fałd spo­jów­ki po­ło­żo­ny w przyś­rod­ko­wym kącie oka wy­stę­pu­ją­cy u niek­tó­rych zwie­rząt;

Wiktionary

Mi­got­ka ( mem­bra­na nic­ti­tans), błona mi­gaw­ko­wa, prze­sło­na mi­gaw­ko­wa, mi­gaw­ka, trze­cia po­wie­ka ( pal­pe­bra ter­tia) – spo­ty­ka­ny u więk­szo­ści krę­gow­ców lą­do­wych i niek­tó­rych ryb spo­do­u­stych ro­dzaj po­wie­ki, zdwo­je­nie spo­jów­ki, wy­stę­pu­ją­ce w przyś­rod­ko­wym (do­no­so­wym) kącie oka, zwy­kle w po­sta­ci przez­ro­czy­stej błony chro­nią­cej gałkę oczną przed ura­za­mi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Opa­da­nie mi­got­ki jest czę­stym symp­to­mem cho­ro­by u kotów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈɡɔtka, AS: mʹigotka

Wiktionary

Powiązane:

 czas. migotać, migać

 rzecz. miganie, migotanie, mig, mignięcie, migawka

 przym. migotliwy, migowy

 przysł. migiem

 wykrz. migiem

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) trzecia powieka, błona mrużna

Wiktionary


migotliwiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: mi­got­li­wie


SJP.pl


migotliwy

po­ły­sku­ją­cy bla­skiem; mie­nią­cy się


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) świe­cą­cy, po­ły­sku­ją­cy nie­rów­nym lub prze­ry­wa­nym bla­skiem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z mapy, którą Tian ro­zło­żył na ko­la­nach i stu­dio­wał w mi­got­li­wym świet­le pa­le­ni­ska, wy­ni­ka­ło, że uje­cha­li z sie­dem­dzie­siąt ki­lo­me­trów i że przez naj­bliż­sze dwie­ście ki­lo­me­trów nie ma moż­li­wo­ści zmia­ny trasy. Trze­ba je­chać na Agryz i Iżewsk.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. migotliwość ż., migot m., migotka ż., migotanie n.

 czas. migotać ndk.

 przym. migotający, migoczący, rozmigotany

 przysł. migotliwie

Wiktionary


migowo

osied­le miesz­ka­nio­we w Gdań­sku w dziel­ni­cy Piec­ki-Mi­go­wo


SJP.pl

Mi­go­wo (kaszb. "Mëgòwò", niem. "Müggau") – osied­le blo­ków miesz­kal­nych w Gdań­sku, w dziel­ni­cy Piec­ki-Mi­go­wo.

Mi­go­wo sta­no­wi za­chod­nią i cen­tral­no-po­łud­nio­wą część dziel­ni­cy. Osied­le roz­cią­ga się po obu stro­nach głów­nej jego ulicy – dwu­pas­mo­wej ul. Bu­loń­skiej. Gra­ni­ce Mi­go­wa wyz­na­cza­ją ul. F. Ra­ko­cze­go, gra­ni­ca dziel­ni­cy oraz nie­za­go­spo­da­ro­wa­ny pas te­re­nu od­dzie­la­ją­cy Mi­go­wo od osied­li Sło­necz­ni­ki oraz Trzy Dęby.

Wikipedia


migowy

1. zwią­za­ny z mi­ga­mi, zna­ka­mi po­ro­zu­mie­waw­czy­mi (np. język mi­go­wy);
2. w sy­gna­li­za­cji świetl­nej: wy­ko­rzy­stu­ją­cy prze­ry­wa­ne źró­dło świa­tła (np. lampa mi­go­wa); mi­ga­ją­cy, bły­sko­wy


SJP.pl


migracja

1. prze­no­sze­nie się zwie­rząt do no­wych sied­lisk;
2. prze­mie­szcza­nie się lud­no­ści do no­wych miejsc osied­le­nia, zwła­szcza do in­nych państw;
3. prze­su­wa­nie się ob­sza­ru wy­stę­po­wa­nia cze­goś, np. ga­tun­ku ro­ślin­ne­go;
4. prze­no­sze­nie da­nych do po­sta­ci od­po­wied­niej do dal­szej obrób­ki, np. wpi­sy­wa­nie da­nych z do­ku­men­tów pa­pie­ro­wych do kom­pu­te­ra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zja­wi­sko prze­mie­szcza­nia się – ludzi, zwie­rząt, cza­sem przed­mio­tów lub idei

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­gra­cja da­nych
  • mi­gra­cja lud­no­ści
  • mi­gra­cja pla­ne­tar­na
  • mi­gra­cja zwie­rząt
  • Mi­gra­cje – album Meli Ko­te­luk

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲiˈɡrat͡sʲja, AS: mʹigracʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. migrowanie n., emigrowanie n., imigrowanie n., migrant m., migrantka ż., emigrant m., emigrantka ż., imigrant m., imigrantka ż., emigracja ż.

 czas. migrować ndk., emigrować ndk., imigrować, wyemigrować dk.

 przym. migracyjny. emigracyjny, emigracyjny

Wiktionary


migracyjny

zwią­za­ny z mi­gra­cją


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy mi­gra­cji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. migracja ż., migrant m., migrantka ż., migrowanie n.

 czas. migrować

Wiktionary


migrancki

→ mi­grant


SJP.pl

Patrz:

migrant

migrant

czło­wiek zmie­nia­ją­cy miej­sce za­miesz­ka­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba mi­gru­ją­ca

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ba­da­nia­mi ob­ję­to dużą grupę mi­gran­tów za­rob­ko­wych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiɡrãnt, AS: mʹigrãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. migracja ż.

 czas. migrować ndk.

 przym. migracyjny

Wiktionary


migrantka

→ mi­grant


SJP.pl

Patrz:

migrant

migrena

na­pa­do­wy, silny atak bólu głowy, zwy­kle w po­łą­cze­niu z mdło­ścia­mi, wy­mio­ta­mi i za­bu­rze­nia­mi wzro­ku


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. cho­ro­ba ob­ja­wia­ją­ca się na­pa­da­mi sil­ne­go bólu głowy po­łą­czo­ne­go czę­sto z mdło­ścia­mi;

Wiktionary

Mi­gre­na ( mi­gra­e­na) – przew­le­kła, zło­żo­na cho­ro­ba ne­u­ro­lo­gicz­na cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się na­pa­do­wy­mi epi­zo­da­mi, naj­czę­ściej w for­mie jed­no­stron­ne­go bólu głowy, nud­no­ści i wy­mio­tów, świa­tłow­strę­tu, nad­wraż­li­wo­ści na dźwięk i za­pa­chy. Epi­zo­dy cho­ro­by cha­rak­te­ry­zu­ją się róż­nym stop­niem na­si­le­nia i czę­stot­li­wo­ścią wy­stę­po­wa­nia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Le­karz skla­sy­fi­ko­wał jej bóle głowy jako mi­gre­nę, ale ja je­stem prze­ko­na­ny, że ona sobie to wma­wia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈɡrɛ̃na, AS: mʹigrẽna

Wiktionary

Powiązane:

 przym. migrenowy

Wiktionary


migrenina

śro­dek prze­ciw­ko mi­gre­nie, skła­da­ją­cy się z aspi­ry­ny i ko­fe­i­ny


SJP.pl


migrenowiec

czło­wiek cier­pią­cy na czę­ste mi­gre­ny


SJP.pl


migrenowy

przy­miot­nik od: mi­gre­na


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) med. do­ty­czą­cy mi­gre­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jest po­moc­ny w bó­lach głowy i mi­gre­no­wych, prze­zię­bie­niach, gry­pie, re­u­ma­tyz­mie oraz do­le­gli­wo­ściach ukła­du krą­że­nia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲiɡrɛ̃ˈnɔvɨ, AS: mʹigrẽnovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. migrena ż.

Wiktionary


migrować

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. prze­mi­gro­wać, zmi­gro­wać)

 (1.1) zmie­niać miej­sce sta­łe­go za­miesz­ka­nia

 (1.2) zool. se­zo­no­wo zmie­niać sied­li­sko

 (1.3) in­form. być prze­no­szo­nym z jed­ne­go sy­ste­mu do in­ne­go

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. migrant mos., migracja ż., migrowanie n.

 przym. migracyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przesiedlać się

 (1.2) wędrować

Wiktionary


miguel

Mi­gu­el, właśc. Luís Mi­gu­el Brito Gar­cia Mon­te­i­ro (wym. []; ur. 4 stycz­nia 1980 w Li­zbo­nie) – por­tu­gal­ski pił­karz wy­stę­pu­ją­cy na po­zy­cji obroń­cy.

Wikipedia


migusiem

po­tocz­nie: na­tych­miast, niez­włocz­nie, bły­ska­wicz­nie; bie­giem, mi­giem, bie­gu­siem, w mig


SJP.pl


mihrab

1. wnęka w ścia­nie sali mod­litw me­cze­tu, wska­zu­ją­ca kie­ru­nek Mekki;
2. motyw na tka­ni­nach de­ko­ra­cyj­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. nisza w me­cze­cie wska­zu­ją­ca kie­ru­nek Mekki;

Wiktionary

Mih­rab (arab. محراب, "mihrāb", od arab. "ha­ra­ba" – „sro­żyć się, wal­czyć, mod­lić się”[]) – nisza mod­li­tew­na w me­cze­cie, wska­zu­ją­ca kie­ru­nek mod­lit­wy, rów­nież zdo­bie­nie dy­wa­ni­ka mod­li­tew­ne­go. Nisza w ścia­nie skła­da się z łuku, pod­trzy­mu­ją­cych ko­lumn i ka­pi­te­li oraz prze­strze­ni mię­dzy nimi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jeden z naj­star­szych mih­ra­bów za­cho­wał się w Je­ro­zo­li­mie.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mihrabowy

Wiktionary


mihrabowy

przy­miot­nik od: mih­rab


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy mih­ra­bu, zwią­za­ny z mih­ra­bem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wokół niszy mih­ra­bo­wej nie sta­wia się żad­nych sza­fek czy sprzę­tów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mihrab mrz.

Wiktionary


mii-ludek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) in­form. środ. Mii; trój­wy­mia­ro­wy awa­tar re­pre­zen­tu­ją­cy użyt­kow­ni­ka kon­sol firmy Nin­ten­do, po raz pier­wszy do­stęp­ny na kon­so­li Nin­ten­do Wii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeśli macie wra­że­nie, że to po­drób­ka mii-lud­ków z Wii, to macie rację.

 (1.1) Za­wod­ni­cy wy­stę­pu­ją­cy w me­czach to mii-ludki, które bę­dzie­my mogli im­por­to­wać bez­poś­red­nio z na­sze­go ka­na­łu Mii Chan­nel.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mii-ludzik, Mii

Wiktionary


mija

miya;
1. ja­poń­ska świą­ty­nia; jinja;
2. pałac człon­ków ro­dzi­ny ce­sar­skiej;
3. grzecz­no­ścio­wy tytuł ksią­żę­cy


SJP.pl

forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) 3. os. lp. ter. od: mijać

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) zob. miya.

Wiktionary


mijanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mijać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od­da­wa­nie ho­no­rów obo­wią­zu­je przy każ­dym mi­ja­niu okrę­tu pol­skie­go lub ob­ce­go w od­le­gło­ści mniej­szej niż 3 kable (555 m), a także fortu bądź in­ne­go miej­sca na brze­gu, jeśli prze­pi­sy miej­sco­we to na­ka­zu­ją.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈjä̃ɲɛ, AS: mʹii ̯ä̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mijać ndk., minąć dk.

 rzecz. mijanka ż., minięcie n., wymijanie n.

 przym. miniony

Wiktionary


mijanka

prze­strzeń szla­ku ko­mu­ni­ka­cyj­ne­go przez­na­czo­na do mi­ja­nia się po­ja­zdów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kon­struk­cja to­ro­wi­ska, która umoż­li­wia mi­nię­cie się dwóch po­ja­zdów ja­dą­cych po tym samym torze;

Wiktionary

Mi­jan­ka – wyz­na­czo­ny od­ci­nek drogi szy­no­wej lub ko­ło­wej jed­no­pas­mo­wej (jed­no­to­ro­wej) umoż­li­wia­ją­cy wy­prze­dza­nie, wy­mi­ja­nie się, bądź za­wra­ca­nie po­ja­zdów szy­no­wych lub dro­go­wych.

Mi­jan­ka na li­niach kolei sze­ro­ko- i nor­mal­no­to­ro­wych to sta­cja ko­le­jo­wa o ogra­ni­czo­nym za­kre­sie dzia­ła­nia, któ­rej układ to­ro­wy umoż­li­wia je­dy­nie krzy­żo­wa­nie i wy­prze­dza­nie po­cią­gów. W przy­pad­ku kolei lek­kiej peł­nią funk­cję po­dob­ną do pętli.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. mijanie n., minięcie n.

 przym. miniony

 czas. mijać

Wiktionary


mijankowy

przy­miot­nik od: mi­jan­ka


SJP.pl


mijany

ta­niec, w któ­rym tan­ce­rze się mi­ja­ją


SJP.pl


mijać

prze­cho­dzić, prze­jeż­dżać obok kogoś, cze­goś


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. minąć)

 (1.1) prze­cho­dzić, prze­jeż­dżać obok kogoś, cze­goś

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. minąć)

 (2.1) o cza­sie, zja­wi­skach: sta­wać się przesz­ło­ścią, prze­mi­jać, upły­wać, koń­czyć się

 (2.2) ustę­po­wać, prze­sta­wać być od­czu­wal­nym, koń­czyć się

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny mijać się (dk. minąć się)

 (3.1) prze­cho­dzić, prze­jeż­dżać obok sie­bie naw­za­jem

 (3.2) nie być zgod­nym, nie łą­czyć się, nie po­kry­wać się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na­to­miast moż­li­we jest i nie­jed­no­krot­nie się zda­rza­ło, iż pla­ne­to­i­da, mi­ja­jąc Zie­mię, znieksz­tał­ca znacz­nie swą or­bi­tę oko­ło­sło­necz­ną, jak np. w przy­pad­ku Her­me­sa.

 (2.1) Jutro mija ter­min od­da­nia pracy.

 (3.2) Twoje ar­gu­men­ty mi­ja­ją się z praw­dą!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲijät͡ɕ, AS: mʹii ̯äć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mijanie n., minięcie n., pomijanie n., mijanka ż., ominięcie n.

 czas. pomijać ndk., pominąć dk.

 przym. miniony

Wiktionary


mik

ogól­na nazwa każ­de­go mi­ne­ra­łu z pew­nej grupy po­spo­li­tych mi­ne­ra­łów ska­łot­wór­czych, two­rzą­cych krysz­ta­ły da­ją­ce się dzie­lić na blasz­ki, sto­so­wa­nych (nie wszyst­kie) m.in. jako ma­te­riał izo­la­cyj­ny w elek­tro­tech­ni­ce; ły­szczyk


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) stpol. zdrobn. Mi­ko­łaj

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Micek, Mickiewicz, Mikołaj, Mikołajek

Wiktionary


mika

ogól­na nazwa każ­de­go mi­ne­ra­łu z pew­nej grupy po­spo­li­tych mi­ne­ra­łów ska­łot­wór­czych, two­rzą­cych krysz­ta­ły da­ją­ce się dzie­lić na blasz­ki, sto­so­wa­nych (nie wszyst­kie) m.in. jako ma­te­riał izo­la­cyj­ny w elek­tro­tech­ni­ce; ły­szczyk


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m. Mi­chał

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Miki – grupa mi­ne­ra­łów
  • Mika – część wsi Ży­czyn w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. gar­wo­liń­skim, w gmi­nie Tro­ja­nów
  • Mika – przy­sta­nek ko­le­jo­wy
  • (4557) Mika (1987) – pla­ne­to­i­da
  • Mika – imię
  • Mika – bry­tyj­ski muzyk
  • Sta­dion Mika – sta­dion pił­kar­ski w Ery­wa­niu
  • Au­gu­styn Mika – pol­ski na­u­ko­wiec
  • Bas­cha Mika – nie­miec­ka dzien­ni­kar­ka
  • Dylan Mika – no­wo­ze­landz­ki rug­bi­sta
  • Emil Mika – pol­ski pe­da­gog
  • Hen­ryk Mika – pol­ski ge­ne­rał

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲika, AS: mʹika

Wiktionary


mikado

tytuł ce­sa­rza Ja­po­nii uży­wa­ny przez cu­dzo­ziem­ców


SJP.pl

Mi­ka­do – zręcz­no­ścio­wa gra to­wa­rzy­ska, po­dob­na do bie­rek. Kla­sycz­ny ze­staw do gry skła­da się z 41 jed­noksz­tałt­nych, szpi­cza­sto za­koń­czo­nych, drew­nia­nych pa­tycz­ków, róż­nią­cych się mię­dzy sobą licz­bą i ko­lo­rem na­ma­lo­wa­nych na nich pa­sków, które de­fi­niu­ją war­tość po­szcze­gól­nych bie­rek.

Wikipedia


mikaleks

ma­te­riał izo­la­cyj­ny wy­ra­bia­ny z miki i ma­ją­cy za­sto­so­wa­nie w elek­tro­tech­ni­ce


SJP.pl


mikanit

ma­te­riał izo­la­cyj­ny sto­so­wa­ny w elek­tro­tech­ni­ce


SJP.pl

Mi­ka­nit jest ma­te­ria­łem izo­la­cyj­nym wyt­wo­rzo­nym na bazie na­tu­ral­nych mi­ne­ra­łów z grupy ły­szczy­ków (mik). Ze wzglę­du na wła­ści­wo­ści tych mi­ne­ra­łów (nie­pal­ność, od­por­ność na tem­pe­ra­tu­rę, czyn­ni­ki che­micz­ne i sta­rze­nie) sto­so­wa­ny jest jako izo­la­tor w elek­tro­tech­ni­ce i elek­tro­ni­ce.

Wikipedia


mikanitowy

→ mi­ka­nit


SJP.pl

Patrz:

mikanit

mikanowo

Mi­ka­no­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie włoc­ław­skim, w gmi­nie Lu­ba­nie.

Wieś du­chow­na, włas­ność ka­pi­tu­ły włoc­ław­skiej, po­ło­żo­na była w II po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie brze­sko­ku­jaw­skim wo­je­wództ­wa brze­sko­ku­jaw­skie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa włoc­ław­skie­go. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go (III 2011 r.) li­czy­ła 618 miesz­kań­ców. Jest drugą co do wiel­ko­ści miej­sco­wo­ścią gminy Lu­ba­nie.

Wikipedia


mikasa

1. mia­sto w Ja­po­nii;
2. góra w Ja­po­nii;
3. nazwa ja­poń­skie­go okrę­tu


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ka­sa – mia­sto w Ja­po­nii
  • Mi­ka­sa – góra w Ja­po­nii
  • Mi­ka­sa – ja­poń­ski ksią­żę
  • „Mi­ka­sa” – ja­poń­ski pan­cer­nik
  • Mi­ka­sa Sports – ja­poń­skie przed­się­bior­stwo pro­du­ku­ją­ce sprzęt spor­to­wy
  • Mi­ka­sa Ac­ker­mann - po­stać z anime „At­tack On Titan”

Wikipedia


mikcja

w me­dy­cy­nie: od­da­wa­nie moczu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. zool. od­da­wa­nie moczu;

Wiktionary

Mik­cja ( mic­tio) – me­dycz­ne okre­śle­nie od­da­wa­nia moczu, po­le­ga­ją­ce­go na usu­nię­ciu na zew­nątrz przez cewkę mo­czo­wą ze­bra­ne­go w pę­che­rzu mo­czo­wym moczu.

Mocz, stop­nio­wo zbie­ra­jąc się w pę­che­rzu mo­czo­wym, po­wo­du­je na­prę­że­nie jego ścia­ny, co z kolei skut­ku­je wy­sła­niem in­for­ma­cji do mózgu o po­trze­bie jego opróż­nie­nia. Sam akt mik­cji jest wy­ni­kiem świa­do­me­go wy­sła­nia in­for­ma­cji do mię­śni kur­czą­cych pę­cherz mo­czo­wy i jed­no­cze­śnie roz­luź­nia­ją­cych cewkę mo­czo­wą.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na­wra­ca­ją­ce za­ka­że­nia dróg mo­czo­wych by­wa­ją przy­czy­ną po­na­wia­ją­cych się epi­zo­dów do­kucz­li­wych do­le­gli­wo­ści pod­czas mik­cji i bólu mied­ni­cy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲikt͡sʲja, AS: mʹikcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mikcyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siusianie, sikanie, urynacja; wulg. pot. szczanie

Wiktionary


mikcyjny

→ mik­cja


SJP.pl

Patrz:

mikcja

mike

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oczy­wi­ście, że Mike nie po­tra­fi pro­wa­dzić, on ma do­pie­ro 10 lat.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: majk, AS: mai ̯k

Wiktionary


mikiciuk

naz­wi­sko


SJP.pl


mikielewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


mikietyński

naz­wi­sko


SJP.pl


mikina

naz­wi­sko


SJP.pl


mikita

w gwa­rze ło­wiec­kiej: lis; my­ki­ta


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ki­ta – wieś w Esto­nii, w gmi­nie Rõngu, w pro­win­cji Tar­tu­maa
  • Mi­ki­ta – wieś w Esto­nii, w gmi­nie Ha­an­ja, w pro­win­cji Võrumaa

Wikipedia


mikiża

od­mia­na pstrą­ga tę­czo­we­go


SJP.pl


miklas

naz­wi­sko


SJP.pl


miklaszewski

naz­wi­sko


SJP.pl


mikler

naz­wi­sko


SJP.pl


miklosich

naz­wi­sko


SJP.pl


miko

w ja­poń­skim kul­cie sinto: ko­bie­ta, słu­żą­ca jako me­dium i prze­ka­zu­ją­ca w tran­sie słowa bogów


SJP.pl

Miko (jap. 巫女, 神子, 巫子) – (1) młoda dziew­czy­na lub ko­bie­ta (trad. nie­za­męż­na dzie­wi­ca), która po­ma­ga ka­pła­nom w chra­mach shintō, (2) me­dium, sza­man­ka.

W daw­nych cza­sach "miko" peł­ni­ły rolę pro­ro­kiń i me­diów, ujaw­nia­ją­cych w tran­sie wolę bogów i osób zmar­łych. Obec­nie nie­za­męż­ne dziew­czy­ny zaj­mu­ją­ce się w chra­mach shintō róż­ne­go ro­dza­ju po­słu­ga­mi, ta­ki­mi jak: utrzy­my­wa­nie po­rząd­ku, sprze­daż ta­liz­ma­nów i wróżb ("o-mi­ku­ji").

Wikipedia


miko-

temat sło­wot­wór­czy

 (1.1) pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na ich zwią­zek z grzy­ba­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) mikolog • mikologia • mikolo­gicz­ny • mikoryza • mikory­zo­wość • mikory­zo­wy • mikory­za­cja • mikotro­ficz­ność • mikotro­fizm

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) myko-

Wiktionary


mikocki

kul­tu­ra mi­koc­ka - kul­tu­ra końca środ­ko­we­go pa­le­o­li­tu, wy­dzie­lo­na na pod­sta­wie in­wen­ta­rzy ka­mien­nych od­kry­tych w ja­ski­ni La Mi­co­que


SJP.pl


mikoda

naz­wi­sko


SJP.pl


mikol

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) środ. kolej. pot. mi­ło­śnik kolei

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) „Mikol” o kolei wie wszyst­ko. A przy­najm­niej o ja­kimś jej frag­men­cie, bo wszyst­kie­go nie spo­sób ogar­nąć.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikolstwo n.

 przym. mikolski

Wiktionary


mikolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie nauki o grzy­bach; my­ko­log, grzy­boz­naw­ca


SJP.pl


mikologia

nauka o grzy­bach; my­ko­lo­gia, grzy­boz­naw­stwo


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mykol. zob. my­ko­lo­gia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikɔˈlɔɟja, AS: mʹikoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikolog m., mykolog mos., mikolożka ż.

 przym. mikologiczny, mykologiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mykologia, grzyboznawstwo

Wiktionary


mikologiczny

zwią­za­ny z nauką o grzy­bach; my­ko­lo­gicz­ny, grzy­boz­naw­czy


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z mi­ko­lo­gią, zob. my­ko­lo­gicz­ny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikologia ż., mykologia ż., mikolog m., mykolog m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mykologiczny

Wiktionary


mikolożka

→ mi­ko­log; my­ko­loż­ka, grzy­boz­naw­czy­ni


SJP.pl


mikolski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mi­ko­lem, do­ty­czą­cy mi­ko­la

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do mi­ko­la, bę­dą­cy jego włas­no­ścią

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (3.1) taki, jak u mi­ko­la, ma­ją­cy jego cechy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikol m.

Wiktionary


mikoplazma

ro­dzaj mi­kro­or­ga­niz­mów nie­ma­ją­cych ty­po­wej dla bak­te­rii sztyw­nej ścia­ny ko­mór­ko­wej; więk­szość ga­tun­ków cho­ro­bot­wór­cza, wy­wo­łu­ją­ca cho­ro­by u czło­wie­ka, zwie­rząt i ro­ślin


SJP.pl


mikorowo

Zo­bacz też: Mi­ko­ro­wo w in­nych zna­cze­niach tej nazwy.

Mi­ko­ro­wo (ka­szub. Mikòrowò; niem.: "Mic­krow") – stara wieś ka­szub­ska w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie by­tow­skim, w gmi­nie Czar­na Dą­brów­ka. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1954–1971 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Mi­ko­ro­wo, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Czar­na Dą­brów­ka. W la­tach 1975–1998 wieś na­le­ża­ła ad­mi­ni­stra­cyj­nie do wo­je­wództ­wa słup­skie­go.

Wikipedia


mikoryza

sym­bio­za grzy­bów z ko­rze­nia­mi ro­ślin wyż­szych; my­corr­hi­za, my­cor­ri­za


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. mykol. współ­ży­cie ko­rze­ni lub na­sion ro­ślin na­czy­nio­wych z grzy­ba­mi;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zja­wi­sko mi­ko­ry­zy do­ty­czy więk­szo­ści ro­ślin wyż­szych.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mikoryzowy

Wiktionary


mikoryzacja

szcze­pie­nie kul­tur grzy­bów na drze­wach i ściół­ce w celu po­pra­wy stanu upraw le­śnych, szcze­gól­nie na zde­gra­do­wa­nych gle­bach; my­ko­ry­za­cja


SJP.pl


mikoryzować

szcze­pić kul­tu­ry grzy­bów na drze­wach i ściół­ce w celu po­pra­wy stanu upraw le­śnych; my­ko­ry­zo­wać


SJP.pl


mikoryzowy

→ mi­ko­ry­za; my­ko­ry­zo­wy


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mi­ko­ry­zą, do­ty­czą­cy mi­ko­ry­zy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikoryza ż.

Wiktionary


mikorzyn

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ko­rzyn – część mia­sta Go­le­niów
  • Mi­ko­rzyn – część mia­sta Ino­wroc­ław
  • Mi­ko­rzyn − wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. włoc­ław­skim, w gmi­nie Lu­ba­nie
  • Mi­ko­rzyn − wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. kę­piń­skim, w gmi­nie Kępno
  • Mi­ko­rzyn − wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. ko­niń­skim, w gmi­nie Śle­sin
  • Mi­ko­rzyn – gro­ma­da

Wikipedia


mikorzyński

→ Mi­ko­rzyn


SJP.pl

Patrz:

Mikorzyn

mikos

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­cha­el J. Mikos – ame­ry­kań­ski ling­wi­sta i tłu­macz z ję­zy­ka pol­skie­go
  • Bar­tosz Mikos – pol­ski łucz­nik, olim­pij­czyk
  • Ma­te­usz Mikos – pol­ski lek­ko­at­le­ta, ku­lo­miot
  • Wła­dy­sław Mikos – pol­ski ma­larz

Wikipedia


mikosz

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­drzej Mi­kosz – pol­ski praw­nik
  • Jan Mi­kosz – rzym­sko­ka­to­lic­ki du­chow­ny
  • José Elie­zer Mi­kosz – bra­zy­lij­ski ar­ty­sta, pe­da­gog
  • Ry­szard Mi­kosz – pol­ski praw­nik
  • Se­ba­stian Mi­kosz – pol­ski eko­no­mi­sta i me­ne­dżer

Wikipedia


mikoszewo

Mi­ko­sze­wo (niem. "Nic­kels­wal­de") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie no­wod­wor­skim, w gmi­nie Ste­gna. Leży na ob­sza­rze Żuław Wi­śla­nych przy dro­dze wo­je­wódz­kiej nr 501. Ma sta­tus so­łect­wa.

Wieś na­le­żą­ca do Mie­rzei Wi­śla­nej te­ry­to­rium mia­sta Gdań­ska po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w wo­je­wództ­wie po­mor­skim. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa el­blą­skie­go.

Wikipedia


mikot

sztucz­ny wabik uży­wa­ny przez my­śli­wych do wa­bie­nia sarn


SJP.pl


mikotać

wabić sarny mi­ko­tem


SJP.pl


mikotoksyna

sub­stan­cja tru­ją­ca wyt­wa­rza­na przez licz­ne ga­tun­ki grzy­bów; my­ko­tok­sy­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. sub­stan­cja tru­ją­ca po­cho­dze­nia grzy­bo­we­go;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mi­ko­tok­sy­na AFM1 po­zo­sta­je sta­bil­na nawet wtedy, gdy mleko pod­le­ga pro­ce­so­wi przet­wa­rza­nia, np. w pro­duk­ty typu mleko w prosz­ku, sery lub jo­gur­ty.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mykotoksyna

Wiktionary


mikotroficzność

zdol­ność niek­tó­rych ro­ślin do po­bie­ra­nia po­kar­mu za poś­red­nict­wem strzę­pek grzy­bów; grzy­bo­żyw­ność


SJP.pl


mikotroficzny

o ro­śli­nach: zdol­ny do po­bie­ra­nia po­kar­mu za poś­red­nict­wem strzę­pek grzy­bów; grzy­bo­żyw­ny


SJP.pl


mikotrofizm

w bo­ta­ni­ce: sym­bio­za ro­ślin z grzy­ba­mi


SJP.pl


mikowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ko­wi­ce – wieś w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w pow. kłodz­kim, w gmi­nie Kłodz­ko
  • Mi­ko­wi­ce – wieś w woj. opol­skim, w pow. na­my­słow­skim, w gmi­nie Na­my­słów

Wikipedia


mikowiec

daw­niej: mika, mi­ne­rał skal­ny; ły­szczyk


SJP.pl

Mi­ko­wiec – potok, prawy i naj­więk­szy do­pływ Klusz­ko­wian­ki w Pa­śmie Lu­ba­nia w Gor­cach. Wy­pły­wa w lesie na wy­so­ko­ści około 750 m i spły­wa w kie­run­ku po­łud­nio­wym. Jego oro­gra­ficz­nie lewe zbo­cza two­rzy grzbiet ze szczy­ta­mi Drzy­śla­wa i Du­do­wa Góra, prawe po­łud­nio­wy grzbiet Sto­do­lisk.

Wikipedia


mikowy

taki, który jest zro­bio­ny z miki, ma zwią­zek z miką - uwod­nio­nym gli­no­krze­mia­nem lub krze­mia­nem po­ta­su, ma­gne­zu że­la­za i in­nych me­ta­li, głów­nym skład­ni­kiem skał mag­mo­wych, po­dat­nym na łu­pli­wość; ły­szczy­ko­wy


SJP.pl


mikoza

cho­ro­ba za­kaź­na ludzi i zwie­rząt wy­wo­ła­na przez mi­kro­sko­pij­ne, pa­so­żyt­ni­cze grzy­by cho­ro­bot­wór­cze; parch, grzy­bi­ca, my­ko­za


SJP.pl


mikołaj

osoba prze­bra­na za Świę­te­go Mi­ko­ła­ja


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba w stro­ju świę­te­go Mi­ko­ła­ja

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) fi­gur­ka z cze­ko­la­dy lub masy lu­kro­wej przed­sta­wia­ją­ca świę­te­go Mi­ko­ła­ja

Wiktionary

Mi­ko­łaj ( Νικόλαος, "Ni­kó­la­os", od νίκη + λαός/"las­sos", tj. „zwy­cię­stwo” + „lud”; to samo zna­cze­nie ma imię Ni­ko­dem od νίκη + δήμος) – imię mę­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go.

W całej po­pu­la­cji Po­la­ków Mi­ko­łaj zaj­mo­wał w 2017 roku 66. miej­sce (99 130 osób). W roku 2021 imię Mi­ko­łaj za­ję­ło 9. miej­sce w ran­kin­gu naj­czę­ściej na­da­wa­nych imion mę­skich, na­to­miast w 2022 wró­ci­ło na 8. po­zy­cję. W roku 2024 imię Mi­ko­łaj no­si­ło w Pol­sce jako imię pier­wsze 135 118 osób.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) U nas za­wsze wujek Janek robił za mi­ko­ła­ja.

 (2.1) Cze­ko­la­do­we mi­ko­ła­je kosz­tu­ją 11 zł za sztu­kę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mikołów mrz., Mikołaj mos., mikołajki lm nm.

 przym. Mikołajowy

Wiktionary


mikołajczak

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Alek­san­der Mi­ko­łaj­czak (aktor) (ur. 1953) – pol­ski aktor
  • Alek­san­der Mi­ko­łaj­czak (fi­lo­log) – fi­lo­log kla­sycz­ny
  • Jacek Mi­ko­łaj­czak (ur. 1960) – pol­ski lek­tor oraz aktor
  • Jan Krenz-Mi­ko­łaj­czak (1907–2002) – spor­to­wiec
  • Jan Mi­ko­łaj­czak (1948–2014) – pol­ski zo­o­tech­nik
  • Krzysz­tof Mi­ko­łaj­czak (ur. 1984) – pol­ski szpa­dzi­sta
  • Leon Mi­ko­łaj­czak (1891–1942) – pol­ski eko­no­mi­sta, dzia­łacz kon­spi­ra­cji pod­czas II wojny świa­to­wej
  • Mie­czy­sław Mi­ko­łaj­czak (ur. 1960) – pol­ski bi­bli­sta
  • Paweł Mi­ko­łaj­czak (ur. 1988) – pol­ski siat­karz
  • Piotr Mi­ko­łaj­czak (ur. 1966) – pol­ski muzyk, kom­po­zy­tor, aran­żer, pro­du­cent fil­mo­wy i te­le­wi­zyj­ny
  • Ro­bert Mi­ko­łaj­czak (ur. 1975) – pol­ski żuż­lo­wiec
  • Sta­ni­sław Mi­ko­łaj­czak (ur. 1944) – fi­lo­log pol­ski, ję­zy­koz­naw­ca

Wikipedia


mikołajczanin

miesz­ka­niec Mi­ko­ła­jek


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Mi­ko­ła­jek

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Mi­ko­ła­jek, uro­dzo­na w Mi­ko­łaj­kach

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mikołajki nmos.

:: fż. mikołajczanka ż.

 przym. mikołajski

Wiktionary


mikołajczanka

miesz­kan­ka Mi­ko­ła­jek


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Mi­ko­ła­jek

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z Mi­ko­ła­jek, uro­dzo­na w Mi­ko­łaj­kach

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mikołajki nmos.

:: fm. mikołajczanin m.

 przym. mikołajski

Wiktionary


mikołajczuk

naz­wi­sko


SJP.pl


mikołajczyk

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Agata Mi­ko­łaj­czyk → Aga Mi­ko­laj
  • Agata Mi­ko­łaj­czyk-Mar­ti­nez (ur. 1987) – pol­ska le­kar­ka we­te­ry­na­rii
  • Alek­san­dra Mi­ko­łaj­czyk (ur. 1982) – pol­ska ak­tor­ka
  • An­drzej Mi­ko­łaj­czyk (1947–2015) – pol­ski wy­daw­ca i dzien­ni­karz
  • An­drzej Mi­ko­łaj­czyk (1948–1991) – pol­ski ar­che­o­log i mu­ze­al­nik
  • Anna Mi­ko­łaj­czyk-Nie­wie­dział (ur. 1972) – pol­ska śpie­wacz­ka kla­sycz­na
  • An­to­ni Mi­ko­łaj­czyk (1939–2000) – pol­ski ar­ty­sta mul­ti­me­dial­ny i fo­to­graf
  • Ar­ka­diusz Mi­ko­łaj­czyk (ur. 1969) – pol­ski woj­sko­wy
  • Bar­ba­ra Mi­ko­łaj­czyk (ur. 1966) – pol­ska praw­nicz­ka
  • Beata Mi­ko­łaj­czyk (ur. 1964) – pol­ska ję­zy­koz­naw­czy­ni, ger­ma­nist­ka
  • Beata Mi­ko­łaj­czyk (ur. 1985) – pol­ska ka­ja­kar­ka
  • Bo­że­na Mi­ko­łaj­czyk (ur. 1944) – pol­ska eko­no­mist­ka

Wikipedia


mikołajczykowski

zwią­za­ny ze Sta­ni­sła­wem Mi­ko­łaj­czy­kiem (po­wo­jen­nym przy­wód­cą Pol­skie­go Stron­nict­wa Lu­do­we­go), jego dzia­łal­no­ścią i po­glą­da­mi


SJP.pl


mikołajecki

→ Mi­ko­łaj­ki; mi­ko­łaj­ski


SJP.pl


mikołajek

1. po­tocz­nie: fi­gur­ka, naj­czę­ściej z cze­ko­la­dy, przed­sta­wia­ją­ca Świę­te­go Mi­ko­ła­ja; mi­ko­łaj;
2. ro­śli­na z ro­dzi­ny bal­dasz­ko­wa­tych, o drob­nych kwia­tach ze­bra­nych w głów­ki i skó­rza­stych, kol­cza­stych li­ściach, czę­sto o nie­bie­ska­wym od­cie­niu, wy­stę­pu­ją­ca na ob­sza­rach o kli­ma­cie umiar­ko­wa­nym i podz­wrot­ni­ko­wym obu pół­kul


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Eryn­gium|L.|ref=tak.; ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny se­le­ro­wa­tych;

 (1.2) bot. ro­śli­na z ro­dza­ju mi­ko­ła­jek (1.1)

 (1.3) świą­tecz­ny wyrób cu­kier­ni­czy w kształ­cie świę­te­go Mi­ko­ła­ja

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: mi­ko­łaj­ki

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­ko­ła­jek – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny se­le­ro­wa­tych
  • Mi­ko­ła­jek – seria ksią­żek dla dzie­ci
  • Mi­ko­ła­jek – pier­wsza książ­ka z serii o Mi­ko­łaj­ku
  • Mi­ko­ła­jek – ekra­ni­za­cja ksią­żek o Mi­ko­łaj­ku
  • Mi­ko­ła­jek – se­rial ani­mo­wa­ny na pod­sta­wie ksią­żek o Mi­ko­łaj­ku

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Mikołaj m., mikołajki nmos., Mikołajki nmos., Mikołaj m., Mikołajek m., Mikuś m., Mikołajczyk m./ż.

 przym. mikołajski, Mikołajowy, Mikołajkowy

Wiktionary


mikołajewice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ko­ła­je­wi­ce – część wsi Mag­da­le­nów w woj. łódz­kim, w pow. ła­skim, w gmi­nie Wo­dzie­ra­dy
  • Mi­ko­ła­je­wi­ce – wieś w woj. łódz­kim, w pow. pa­bia­nic­kim, w gmi­nie Lu­to­miersk
  • Mi­ko­ła­je­wi­ce – wieś w woj. łódz­kim, w pow. sie­radz­kim, w gmi­nie Warta
  • Mi­ko­ła­je­wi­ce – wieś w woj. ślą­skim, w pow. za­wier­ciań­skim, w gmi­nie Irzą­dze
  • Mi­ko­ła­je­wi­ce – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. gnieź­nień­skim, w gmi­nie Nie­cha­no­wo
  • Mi­ko­ła­je­wi­ce – przy­sta­nek ko­le­jo­wy
  • Mi­ko­ła­je­wi­ce-Ko­lo­nia

Wikipedia


mikołajewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


mikołajewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ko­ła­je­wo – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. płoc­kim, w gmi­nie Sta­roź­re­by
  • Mi­ko­ła­je­wo – wieś w woj. pod­la­skim, w pow. sej­neń­skim, w gmi­nie Kras­no­pol
  • Mi­ko­ła­je­wo – wieś w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w pow. bra­niew­skim, w gmi­nie Bra­nie­wo
  • Mi­ko­ła­je­wo – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. czarn­kow­sko-trzcia­nec­kim, w gmi­nie Czarn­ków
  • Mi­ko­ła­je­wo – ko­lo­nia w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. ko­niń­skim, w gmi­nie Kle­czew
  • Mi­ko­ła­je­wo – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. wą­gro­wiec­kim, w gmi­nie Wą­gro­wiec
  • Mi­ko­ła­je­wo – nazwa nie­stan­da­ry­zo­wa­na, część wsi Bu­rzyn, w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie łom­żyń­skim, w gmi­nie Jed­wab­ne
  • Mi­ko­ła­je­wo – nazwa nie­stan­da­ry­zo­wa­na przy­sió­łek wsi Su­ro­we w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie ostro­łęc­kim, w gmi­nie Czar­nia
  • Mi­ko­ła­je­wo – wieś w obw. brze­skim, w rej. ka­mie­niec­kim, w siel­so­wie­cie Woj­ska
  • Mi­ko­ła­je­wo – wieś w obw. wi­teb­skim, w rej. szar­kow­szczyń­skim, w siel­so­wie­cie Her­ma­no­wi­cze
  • Mi­ko­ła­je­wo – dawna wieś w ob­wo­dzie wi­teb­skim, w re­jo­nie szar­kow­szczyń­skim, w siel­so­wie­cie Jody.
  • Mi­ko­ła­je­wo – dawny ma­ją­tek w ob­wo­dzie wi­teb­skim, w re­jo­nie szar­kow­szczyń­skim, w siel­so­wie­cie Jody.

Wikipedia


mikołajewski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Marek Mi­ko­ła­jew­ski (ur. 1972) – pol­ski sę­dzia pił­kar­ski
  • Jan Mi­ko­ła­jew­ski (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Adam Mi­ko­ła­jew­ski (1899–1952) – pol­ski aktor
  • Adam Mi­ko­ła­jew­ski (ur. 1970) – pol­ski per­ku­si­ta
  • Fe­liks Mi­ko­ła­jew­ski – pol­ski sę­dzia ziem­ski i poseł
  • Kry­sty­na Mi­ko­ła­jew­ska (ur. 1939) – pol­ska ak­tor­ka
  • Bian­ka Mi­ko­ła­jew­ska (ur. 1975) – pol­ska dzien­ni­kar­ka
  • Zbi­gniew Mi­ko­ła­jew­ski (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • Ja­ro­sław Mi­ko­ła­jew­ski (ur. 1960) – pol­ski poeta i tłu­macz

Wikipedia


mikołajki

zwy­czaj wrę­cza­nia pre­zen­tów szó­ste­go grud­nia w dzień św. Mi­ko­ła­ja


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) zwy­czaj ob­da­ro­wy­wa­nia się drob­ny­mi pre­zen­ta­mi 6 (w dzień Świę­te­go Mi­ko­ła­ja, pa­tro­na dzie­ci i ubo­gich) lub 5 grud­nia (w wi­gi­lię);

 (1.2) uro­czy­stość, przy­ję­cie, za­ba­wa, im­pre­za z okaz­ji mi­ko­ła­jek (1.1)

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: mi­ko­ła­jek

Wiktionary

Mi­ko­łaj­ki ( Ni­ko­la­i­ken) – mia­sto w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie mrą­gow­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Mi­ko­łaj­ki. Po­ło­żo­ne na Ma­zu­rach, w Kra­i­nie Wiel­kich Je­zior Ma­zur­skich, nad je­zio­ra­mi: Tałty i Je­zio­rem Mi­ko­łaj­skim.

We­dług da­nych GUS z 1 stycz­nia 2025 r. Mi­ko­łaj­ki li­czy­ły 3338 miesz­kań­ców.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲikɔˈwajci, AS: mʹikou̯ai ̯ḱi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mikołajkowy

 przysł. mikołajkowo

 zob. Mikołaj.

Wiktionary


mikołajkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ko­łaj­ka lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mi­ko­łaj­ka­mi, do­ty­czą­cy mi­ko­ła­jek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zna­lazł mi­ko­łaj­ko­wy pre­zent – bab­cia Ho­no­ra­ta zro­bi­ła mu na dru­tach sza­lik, czap­kę i rę­ka­wi­ce.

 (1.1) Dzie­ci, mo­że­cie wy­mie­nić ja­kieś mi­ko­łaj­ko­we zwy­cza­je?

 (1.1) Rysio był świę­tym Mi­ko­ła­jem na przedsz­kol­nym przy­ję­ciu mi­ko­łaj­ko­wym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikołajki nmos., Mikołajki nmos., Mikołaj m., Mikołajek m.

 przym. mikołajski, Mikołajowy, Mikołajkowy

Wiktionary


mikołajostwo

Mi­ko­łaj z mał­żon­ką; Mi­ko­ła­jo­wie


SJP.pl


mikołajowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ko­ła­jo­wi­ce – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. le­gnic­kim, w gmi­nie Le­gnic­kie Pole
  • Mi­ko­ła­jo­wi­ce – wieś w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. tar­now­skim, w gmi­nie Wierz­cho­sła­wi­ce

Wikipedia


mikołajowie

osoba prze­bra­na za Świę­te­go Mi­ko­ła­ja


SJP.pl


mikołajowski

1. → Mi­ko­ła­jów;
2. obwód mi­ko­ła­jow­ski - jeden z 24 ob­wo­dów Ukra­i­ny


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mi­ko­ła­jo­wem, do­ty­czą­cy Mi­ko­ła­jo­wa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mikołajów mrz.

Wiktionary


mikołajowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ko­ła­ja lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. na­le­żą­cy do Mi­ko­ła­ja

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przed Mi­ko­ła­jo­wym domem rosną ro­so­cha­te kasz­ta­ny.

 (1.1) Są­sia­do­wał z Mi­ko­ła­jo­wą za­gro­dą z jed­nej stro­ny i z Ma­cie­jo­wym polem z dru­giej.

 (1.1) Mi­ko­ła­jo­wi sy­no­wie wy­ro­śli na do­rod­nych męż­czyzn.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mikołaj mos., Mikołajek mos., Kola mos., Mikołajka ż., mikołaj mos., mikołajek mos./mzw., mikołajka ż., mikołajki nmos., Mikołajski mos., Mikołajska ż., Mikołajewski mos., Mikołajewska ż., Mikołajczyk mos./ż., Mikołajecki mos., Mikołajecka ż., Mikołajewicz mos./ż., Mikołajki nmos., Mikołajów mrz., Mikołów mrz.

 przym. Mikołajkowy, mikołajkowy, mikołajski, mikołajecki

Wiktionary


mikołajski

→ Mi­ko­łaj­ki; mi­ko­ła­jec­ki


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Mi­ko­łaj­ka­mi, do­ty­czą­cy Mi­ko­ła­jek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mikołajki nmos., mikołajki nmos., mikołajczanin m., mikołajczanka ż., Mikołaj m., Mikołajek mos., mikołajek mrz., Mikołów m.

 przym. Mikołajowy, mikołajowy, mikołajkowy

Wiktionary


mikołajów

1. po­tocz­nie: fi­gur­ka, naj­czę­ściej z cze­ko­la­dy, przed­sta­wia­ją­ca Świę­te­go Mi­ko­ła­ja; mi­ko­ła­jek;
2. zwy­czaj da­wa­nia pre­zen­tów w dniu Świę­te­go Mi­ko­ła­ja (6 grud­nia); mi­ko­łaj­ki


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto na Ukra­i­nie:

Wiktionary

Mi­ko­ła­jów ( Миколаїв, "My­ko­ła­jiw"; Николаев, "Ni­ko­ła­jew") – mia­sto w po­łud­nio­wej czę­ści Ukra­i­ny, ważny port i oś­ro­dek prze­my­słu stocz­nio­we­go, po­ło­żo­ne nad Bohem nie­da­le­ko jego uj­ścia do Morza Czar­ne­go, nieco na pół­noc od mia­sta do Bohu wpada rzeka Inguł. Sto­li­ca ob­wo­du mi­ko­ła­jow­skie­go. Na 2024 rok, z licz­bą miesz­kań­ców wy­no­szą­cą około 385 tys., Mi­ko­ła­jów zaj­mo­wał dzie­wią­te miej­sce wśród naj­lud­niej­szych ukra­iń­skich miast[].

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Mikołaj mos., mikołajowianin m., mikołajowianka ż.

 przym. mikołajowski, Mikołajowy

Wiktionary


mikołowianin

miesz­ka­niec Mi­ko­ło­wa


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Mi­ko­ło­wa

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Mi­ko­ło­wa, uro­dzo­na w Mi­ko­ło­wie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cie­ka­we, kto zo­sta­nie Mi­ko­ło­wia­ni­nem Roku?

 (1.1) Mło­dzi i zdol­ni mi­ko­ło­wia­nie, ucz­nio­wie szkół pod­sta­wo­wych, gim­naz­jal­nych, śred­nich oraz wyż­szych mogą już sta­rać się o sty­pen­dia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mikołów mrz., Mikołaj mos., Mikołajki lm nm.

:: fż. mikołowianka ż.

 przym. mikołowski, podmikołowski

Wiktionary


mikołowianka

miesz­kan­ka Mi­ko­ło­wa (mia­sta w po­łud­nio­wej Pol­sce)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Mi­ko­ło­wa

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z Mi­ko­ło­wa, uro­dzo­na w Mi­ko­ło­wie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ty­szan­ki i mi­ko­ło­wian­ki do­jeż­dża­ją do pracy środ­ka­mi ko­mu­ni­ka­cji miej­skiej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mikołów mrz., Mikołaj mos., Mikołajki lm nm.

:: fm. mikołowianin m.

 przym. mikołowski, podmikołowski

Wiktionary


mikołowski

zwią­za­ny z mia­stem Mi­ko­łów, do­ty­czą­cy mia­sta Mi­ko­łów


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do Mi­ko­ło­wa, zwią­za­ny z Mi­ko­ło­wem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jadąc Mi­ko­łow­ską, do­je­dzie­cie do cen­trum.

 (1.1) Bab­cia Józia nie cho­dzi do mi­ko­łow­skiej przy­chod­ni, jeź­dzi do Li­go­ty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mikołów m., mikołowianin mos., mikołowianka ż., Mikołaj m., Mikołajki nmos.

 przym. podmikołowski

Wiktionary


mikołów

mia­sto w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie mi­ko­łow­skim;

Wiktionary

}|-

Mi­ko­łów ( Ni­ko­lai) – mia­sto w po­łud­nio­wej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim, sie­dzi­ba władz po­wia­tu mi­ko­łow­skie­go, w po­łud­nio­wej czę­ści Gór­no­ślą­skie­go Okrę­gu Prze­my­sło­we­go.

We­dług da­nych z 31 grud­nia 2023 roku w Mi­ko­ło­wie żyje 41 618 osób.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nazwa mia­sta Mi­ko­łów po­cho­dzi naj­praw­do­po­dob­niej od imie­nia Mi­ko­łaj.

 (1.1) Ka­to­wi­ce są­sia­du­ją z Mi­ko­ło­wem i Ty­cha­mi.

 (1.1) Pio­trek po­cho­dzi z Mi­ko­ło­wa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈkɔwuf, AS: mʹikou̯uf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikołowianin mos., mikołowianka ż., Mikołaj mos., mikołaj mos./mrz., Mikołajki lm nm.

 przym. mikołowski, podmikołowski, mikołajski, Mikołajowy

Wiktionary


mikoś

naz­wi­sko


SJP.pl


mikro

jacht klasy Micro


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) pot. bar­dzo mały

Wiktionary

Mikro (μ) ( μικρός, "mi­kros" – „mały”) – prze­dro­stek jed­nost­ki miary w ukła­dzie SI, oz­na­cza­ją­cy mnoż­nik 0,000 001 = 10-6 (jedna mi­lio­no­wa).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲikrɔ, AS: mʹikro

Wiktionary


mikro-

temat sło­wot­wór­czy

 (1.1) pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na bar­dzo małe roz­mia­ry lub bar­dzo małą skalę tego, co jest naz­wa­ne dru­gim czło­nem

 (1.2) fiz. pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych oz­na­cza­ją­cy jed­nost­ki mi­lion razy mniej­sze od pod­sta­wo­wych;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) mikrobio­lo­gia • mikrochi­rur­gia • mikrofon • mikrofo­to­gra­fia • mikroor­ga­nizm • mikropro­ce­sor • mikroskop

 (1.2) mikroamper • mikrogram • mikrolitr • mikrometr • mikromi­li­metr

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲikrɔ, AS: mʹikro

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrus mos./mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) symbol. μ

Wiktionary


mikroabrazja

me­to­da usu­wa­nia prze­bar­wień szkli­wa


SJP.pl


mikroaerofil

Mi­kro­a­e­ro­fi­le – mi­kro­or­ga­niz­my, które do życia wy­ma­ga­ją tlenu wy­stę­pu­ją­ce­go w stę­że­niu mniej­szym niż w ziem­skiej at­mos­fe­rze, tj. ok. 20%. W związ­ku z tym, w ho­dow­lach płyn­nych roz­wi­ja­ją się w po­sta­ci pier­ście­nia w niez­nacz­nym od­da­le­niu od po­wierzch­ni po­żyw­ki (wzrost pod­po­wierzch­nio­wy).

Wikipedia


mikroagresja

drob­ne, czę­sto nie­za­mie­rzo­ne słowa lub gesty, które ko­mu­ni­ku­ją wro­gie, obraź­li­we bądź ne­ga­tyw­ne po­sta­wy wobec osoby lub grupy


SJP.pl

Mi­kro­a­gre­sja – wy­ra­że­nie okre­śla­ją­ce przy­pad­ki po­wszech­nych świa­do­mych i nieś­wia­do­mych wy­po­wie­dzi i za­cho­wań, które ko­mu­ni­ku­ją wro­gie, obraź­li­we bądź ne­ga­tyw­ne po­sta­wy wobec hi­sto­rycz­nie mar­gi­na­li­zo­wa­nych grup. Mi­kro­a­gre­sje są uz­na­wa­ne za szkod­li­we, jako że pow­ta­rza­ją i utr­wa­la­ją ne­ga­tyw­ne ste­re­o­ty­py.

Wikipedia


mikroalga

mi­kro­sko­pij­ny or­ga­nizm z po­gra­ni­cza kró­le­stwa ro­ślin i zwie­rząt


SJP.pl


mikroamper

jed­nost­ka na­tę­że­nia prądu elek­trycz­ne­go równa jed­nej mi­lio­no­wej am­pe­ra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miar. fiz. jed­nost­ka na­tę­że­nia prądu elek­trycz­ne­go równa jed­nej mi­lio­no­wej am­pe­ra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikroamperomierz mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. μA

Wiktionary


mikroamperomierz

am­pe­ro­mierz mie­rzą­cy na­tę­że­nie prądu elek­trycz­ne­go w mi­kro­am­pe­rach


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­trol. elektr. przy­rząd słu­żą­cy do po­mia­ru na­tę­że­nia prądu elek­trycz­ne­go rzędu mi­lio­no­wych czę­ści am­pe­ra

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔãmpɛˈrɔ̃mʲjɛʃ, AS: mʹikroãmperõmʹi ̯eš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikroamper mrz.

Wiktionary


mikroanalityczny

→ mi­kro­a­na­li­za


SJP.pl

Patrz:

mikroanaliza

mikroanaliza

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. ana­li­za che­micz­na prób­ki o masie od 0,0001 do 0,01 grama

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­kro­a­na­li­za – ana­li­za che­micz­na, w któ­rej bada się bar­dzo małe ilo­ści sub­stan­cji, przy­kła­dem jest ana­li­za kro­plo­wa
  • mi­kro­a­na­li­za rent­ge­now­ska – me­to­da de­tek­cji w ska­nin­go­wym mi­kro­sko­pie elek­tro­no­wym

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mikroanalityczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) analiza miligramowa

Wiktionary


mikroapartament

bar­dzo małe, luk­su­so­we miesz­ka­nie


SJP.pl


mikrob

prze­sta­rza­łe: drob­no­u­strój (wirus, bak­te­ria lub pier­wot­niak) po­wo­du­ją­cy za­ka­że­nie; za­ra­zek


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mi­kro­biol. bar­dzo drob­ny, jed­no­ko­mór­ko­wy or­ga­nizm

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie całuj psa, bo ma na sier­ści zgra­ję mi­kro­bów, pcheł i in­nych pa­skudztw!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲikrɔp, AS: mʹikrop

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mikrobowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drobnoustrój, mikroorganizm, zarazek, bakcyl, jednokomórkowiec

Wiktionary


mikrobar

jed­nost­ka ci­śnie­nia uży­wa­na w ukła­dzie CGS równa 0,1 pa­ska­la; baria


SJP.pl


mikrobiolog

spe­cja­li­sta ba­da­ją­cy mi­kro­or­ga­niz­my


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) spe­cja­li­sta zaj­mu­ją­cy się mi­kro­bio­lo­gią

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mi­kro­bio­lo­dzy są za­trud­nia­ni nie tylko w szpi­ta­lach lub sa­ne­pi­dach, ale rów­nież w prze­my­śle.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔˈbʲjɔlɔk, AS: mʹikrobʹi ̯olok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrobiologia ż.

:: fż. mikrobiolożka ż.

 przym. mikrobiologiczny

Wiktionary


mikrobiologia

nauka o mi­kro­or­ga­niz­mach, ich funk­cjo­no­wa­niu i bu­do­wie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. nauka zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem or­ga­niz­mów nie­wi­docz­nych gołym okiem;

Wiktionary

Mi­kro­bio­lo­gia – nauka bio­lo­gicz­na zaj­mu­ją­ca się za­gad­nie­nia­mi zwią­za­ny­mi z mi­kro­or­ga­niz­ma­mi oraz wi­ru­sa­mi, dział bio­lo­gii.

Do or­ga­niz­mów, któ­ry­mi zaj­mu­je się mi­kro­bio­lo­gia, na­le­żą: bak­te­rie (zo­bacz też bak­te­rio­lo­gia), grzy­by (zo­bacz też my­ko­lo­gia) oraz niek­tó­re pro­ti­sty.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔbʲjɔˈlɔɟja, AS: mʹikrobʹi ̯oloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrobiolog m.

 przym. mikrobiologiczny

Wiktionary


mikrobiologicznie

→ mi­kro­bio­lo­gicz­ny


SJP.pl

Patrz:

mikrobiologiczny

mikrobiologiczny

do­ty­czą­cy mi­kro­bio­lo­gii lub mi­kro­or­ga­niz­mów (np. pro­ces mi­kro­bio­lo­gicz­ny, mi­kro­bio­lo­gicz­na kon­tro­la wody)


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy mi­kro­bio­lo­gii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ana­li­zy mi­kro­bio­lo­gicz­ne pot­wier­dzi­ły obec­ność or­ga­niz­mów pa­to­gen­nych we krwi.

 (1.1) Mi­kro­bio­lo­gicz­na ja­kość tej par­tii żyw­no­ści oka­za­ła się nie­do­pu­szczal­na.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrobiologia ż., mikrobiolog mos.

Wiktionary


mikrobiologio

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: mi­kro­bio­lo­gia

Wiktionary


mikrobiolożka

→ mi­kro­bio­log


SJP.pl

Patrz:

mikrobiolog

mikrobiom

ogół bak­te­rii wy­stę­pu­ją­cych na danym ob­sza­rze


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mi­kro­biol. ogół mi­kro­or­ga­niz­mów wy­stę­pu­ją­cych w danym sied­li­sku;

Wiktionary

Mi­kro­biom, mi­kro­bio­ta – ogół mi­kro­or­ga­niz­mów wy­stę­pu­ją­cych w danym sied­li­sku. Obej­mu­je bak­te­rie, grzy­by, ar­che­o­ny czy wi­ru­sy (). Ter­min "mi­kro­biom" za­pro­po­no­wał Jos­hua Le­der­berg na prze­ło­mie XX i XXI w., na­wią­zu­jąc zwła­szcza do słów genom i pro­te­om. Po­nie­waż więk­szość or­ga­niz­mów mi­kro­bio­ty (zwła­szcza bak­te­rie, grzy­by mi­kro­sko­pij­ne i niek­tó­re pro­ti­sty) nieg­dyś za­li­cza­no do ro­ślin, ter­min ten jest bli­skoz­nacz­ny z ter­mi­nem mi­kro­flo­ra.

Wikipedia


mikrobiomowy

→ mi­kro­biom


SJP.pl

Patrz:

mikrobiom

mikrobiota

wszyst­kie mi­kro­or­ga­niz­my za­sied­la­ją­ce or­ga­nizm czło­wie­ka (bak­te­rie, grzy­by, wi­ru­sy i ar­che­o­ny); mi­kro­biom


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­kro­bio­ta – ro­dzaj ro­ślin igla­stych, do któ­re­go na­le­ży jeden ga­tu­nek – mi­kro­bio­ta sy­be­ryj­ska
  • mi­kro­biom – ter­min sy­no­ni­micz­ny lub bli­skoz­nacz­ny
  • mi­kro­bio­ta je­li­to­wa – mi­kro­biom za­sied­la­ją­cy układ po­kar­mo­wy

Wikipedia


mikrobiotyczny

→ mi­kro­bio­ta


SJP.pl

Patrz:

mikrobiota

mikrobiznes

nie­wiel­ka firma o ogra­ni­czo­nym za­się­gu i małej licz­bie pra­cow­ni­ków, czę­sto pro­wa­dzo­na sa­mo­dziel­nie


SJP.pl


mikroblog

dzien­nik in­ter­ne­to­wy z bar­dzo krót­ki­mi wpi­sa­mi


SJP.pl

Mi­kro­blog – ro­dzaj dzien­ni­ka in­ter­ne­to­we­go, w któ­rym głów­nym no­śni­kiem in­for­ma­cji są krót­kie wpisy ma­ją­ce zaz­wy­czaj dłu­gość jed­ne­go zda­nia. Tak jak zwy­kłe blogi, mi­kro­blog może oprócz wpi­sów tek­sto­wych za­wie­rać zdję­cia, klipy dźwię­ko­we czy fil­mo­we; może być do­stęp­ny dla każ­de­go lub wą­skiej grupy wy­se­lek­cjo­no­wa­nych przez au­to­ra czy­tel­ni­ków.

Wikipedia


mikrobowy

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy mi­kro­bów, za­raz­ków

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrob m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drobnoustrojowy

Wiktionary


mikrobrowar

bar­dzo mały bro­war


SJP.pl


mikrobudżet

bar­dzo mały bu­dżet


SJP.pl


mikrobudżetowy

ma­ją­cy bar­dzo skąpy bu­dżet


SJP.pl


mikrobus

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mot. mały au­to­bus dla około dzie­się­ciu osób

Wiktionary

Mi­kro­bus – au­to­bus nie­wiel­kich roz­mia­rów, przez­na­czo­ny do prze­wo­zu na miej­scach sie­dzą­cych od 9 do 20 (17 we­dług niek­tó­rych źró­deł) pa­sa­że­rów, nie li­cząc kie­row­cy. Mi­kro­bu­sy, zwła­szcza star­sze (na przy­kład pol­skie Nysy), pro­jek­to­wa­ne i wyt­wa­rza­ne były czę­sto z uży­ciem po­dze­spo­łów (sil­ni­ków, ukła­dów na­pę­do­wych, za­wie­sze­nia) sa­mo­cho­dów oso­bo­wych. Więk­sze po­ja­zdy uni­fi­ko­wa­ne są czę­sto z lek­ki­mi sa­mo­cho­da­mi cię­ża­ro­wy­mi (do­staw­czy­mi).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. mikrobusik mrz.

 przym. mikrobusowy

Wiktionary


mikrobusik

zdrob­nie­nie od: mi­kro­bus


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od mi­kro­bus

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie mi­kro­bus, lecz tylko mały mi­kro­bu­sik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrobus m.

Wiktionary


mikrocefal

osoba cier­pią­ca na mi­kro­ce­fa­lię


SJP.pl

Mi­kro­ce­fal – di­no­za­ur z ro­dzi­ny pa­chy­ce­fa­lo­za­u­rów. Znany jest z dwóch ma­łych cza­szek o śred­ni­cy 5 cen­ty­me­trów. Żył około 85 mi­lio­nów lat temu w póź­nej kre­dzie w Ame­ry­ce Pół­noc­nej, w pro­win­cji Al­ber­ta w Ka­na­dzie. Być może osią­gał 30 cen­ty­me­trów dłu­go­ści. Nie zo­stał je­szcze for­mal­nie opi­sa­ny, a więc jego nazwa może ulec zmia­nie. Mi­kro­ce­fal zna­czy "mała głowa".

Wikipedia


mikrocefalia

wada roz­wo­jo­wa cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się ma­ły­mi wy­mia­ra­mi móz­go­czasz­ki w sto­sun­ku do twa­rzo­czasz­ki, łą­czą­ca się zwy­kle z nie­do­roz­wo­jem umy­sło­wym; ma­ło­gło­wie, ma­ło­móż­dże


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. wada roz­wo­jo­wa cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się nie­na­tu­ral­nie ma­ły­mi wy­mia­ra­mi czasz­ki;

Wiktionary

Mi­kro­ce­fa­lia (ma­ło­gło­wie, mi­cro­cep­ha­lia, mi­cro­cep­ha­ly) – wada roz­wo­jo­wa cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się nie­na­tu­ral­nie ma­ły­mi wy­mia­ra­mi czasz­ki (a więc rów­nież pusz­ki móz­go­wej). Ma­ło­gło­wie roz­poz­na­je się gdy obwód głowy, mie­rzo­ny po­mię­dzy oko­li­cą tuż nad wa­ła­mi na­do­czo­do­ło­wy­mi do naj­bar­dziej ku ty­ło­wi wy­su­nię­tej czę­ści kości po­ty­licz­nej ("opist­ho­cra­nion"), nie prze­kra­cza war­to­ści śred­niej dla płci i wieku w danej po­pu­la­cji pom­niej­szo­nej o 3 od­chy­le­nia stan­dar­do­we (SD).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔt͡sɛˈfalʲja, AS: mʹikrocefalʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. acefalia

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) małogłowie

Wiktionary


mikrocel

ro­dzaj di­no­za­u­ra z in­fra­rzę­du za­u­ro­po­dów; sal­ta­za­ur, mi­kro­ce­lus, mi­kro­za­u­rops


SJP.pl


mikrocelus

ro­dzaj di­no­za­u­ra z in­fra­rzę­du za­u­ro­po­dów; sal­ta­za­ur, mi­kro­cel, mi­kro­za­u­rops


SJP.pl


mikroceratops

najm­niej­szy przed­sta­wi­ciel ce­ra­top­sów


SJP.pl


mikrochip

[czy­taj: mi­kro­czip] mi­kro­sko­pij­ny chip; mi­kro­czip, mi­cro­chip


SJP.pl


mikrochirurg

→ mi­kro­chi­rur­gia


SJP.pl

Patrz:

mikrochirurgia

mikrochirurgia

1. wy­ko­ny­wa­nie ope­ra­cji chi­rur­gicz­nych na bar­dzo małej po­wierzch­ni na­rzą­du lub czę­ści ciała;
2. za­bie­gi chi­rur­gicz­ne do­ko­ny­wa­ne pod mi­kro­sko­pem na bar­dzo ma­łych obiek­tach


SJP.pl

Mi­kro­chi­rur­gia – dział chi­rur­gii zaj­mu­ją­cy się wy­ko­ny­wa­niem za­bie­gów chi­rur­gicz­nych pod mi­kro­sko­pem na bar­dzo ma­łych struk­tu­rach ży­wych (np. ope­ra­cje krta­ni, nosa, zatok przy­no­so­wych, ucha, oka, ze­spo­le­nia drob­nych na­czyń krwio­no­śnych).

Wikipedia


mikrochirurgiczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) med. zwią­za­ny z mi­kro­chi­rur­gią, do­ty­czą­cy mi­kro­chi­rur­gii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrochirurgia ż., mikrochirurg mos./ż.

Wiktionary


mikrociało

drob­na forma cy­to­plaz­ma­tycz­na o ku­li­stym kształ­cie, oto­czo­na po­je­dyn­czą błoną, za­wie­ra­ją­ca en­zy­my ut­le­nia­ją­ce i ka­ta­la­zę


SJP.pl


mikrocykl

naj­krót­szy cykl (zwy­kle w od­nie­sie­niu do cyklu tre­nin­go­we­go)


SJP.pl


mikrocysta

1. glon wy­stę­pu­ją­cy w wo­dach sto­ją­cych;
2. bar­dzo mała cysta


SJP.pl


mikrocyt

ery­tro­cyt o pra­wi­dło­wym kształ­cie, ale zmniej­szo­nej śred­ni­cy, wy­stę­pu­ją­cy np. w nie­dokr­wi­sto­ści z nie­do­bo­ru że­la­za


SJP.pl


mikrocytoza

zbyt mała ob­ję­tość krwi­nek czer­wo­nych


SJP.pl

Mi­kro­cy­to­za – stan he­ma­to­lo­gicz­ny cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się wy­stę­po­wa­niem we krwi krą­żą­cej mi­kro­cy­tów, tzn. ma­łych krwi­nek czer­wo­nych o śred­ni­cy mniej­szej od war­to­ści uz­na­wa­nych za normę, a więc mniej­szej lub rów­nej 6 mi­kro­me­trów. Śred­nia ob­ję­tość ta­kich krwi­nek (MCV) wy­no­si mniej niż ok. 80 fl (war­tość za­leż­na od la­bo­ra­to­rium).

Wikipedia


mikroczip

mi­kro­sko­pij­ny chip; mi­kro­chip, mi­cro­chip


SJP.pl


mikroczipowy

→ mi­kro­czip


SJP.pl

Patrz:

mikroczip

mikrocząstka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fiz. cząst­ka ma­te­rii sta­no­wią­ca obiekt badań me­cha­ni­ki kwan­to­wej;

Wiktionary


mikrodane

dane na po­zio­mie jed­nost­ki uzy­ska­ne z badań an­kie­to­wych, spi­sów po­wszech­nych i sy­ste­mów ad­mi­ni­stra­cyj­nych


SJP.pl


mikrodawka

bar­dzo mała ilość ja­kiejś sub­stan­cji


SJP.pl


mikrodawkować

sto­so­wać bar­dzo małą ilość ja­kiejś sub­stan­cji


SJP.pl


mikrodermabrazja

ście­ra­nie warstw na­skór­ka stru­mie­niem mi­kro­krysz­tał­ków


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kos­met. za­bieg kos­me­tycz­ny po­le­ga­ją­cy na me­cha­nicz­nym ście­ra­niu ko­lej­nych warstw na­skór­ka przez pre­cy­zyj­nie kon­tro­lo­wa­ny stru­mień mi­kro­krysz­tał­ków

Wiktionary

Mi­kro­der­ma­braz­ja – pie­lę­gna­cyj­ny za­bieg kos­me­tycz­ny, po­le­ga­ją­cy na ście­ra­niu ko­lej­nych warstw na­skór­ka przez pre­cy­zyj­nie kon­tro­lo­wa­ny stru­mień mi­kro­krysz­tał­ków. Mi­kro­pe­e­ling kon­tro­lo­wa­ny jest jedną z wielu metod me­cha­nicz­ne­go złu­szcza­nia na­skór­ka. Po­le­ga na usu­nię­ciu - ście­ra­niu war­stwy ro­go­wej na­skór­ka za po­mo­cą spe­cjal­ne­go urzą­dze­nia.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔdɛrmaˈbrazʲja, AS: mʹikrodermabrazʹi ̯a

Wiktionary


mikrodermal

ozdob­ny im­plant z kot­wicz­ką i ozdob­ną na­kręt­ką, wszcze­pia­ny pod skórę; mi­cro­der­mal


SJP.pl


mikrodrama

krót­ki se­rial lub film przez­na­czo­ny głów­nie do oglą­da­nia na smart­fo­nie


SJP.pl


mikrodrobina

mi­kro­sko­pij­ny ka­wa­łek (np. pla­sti­ku)


SJP.pl


mikrodruk

1. tech­ni­ka fo­to­gra­ficz­ne­go pom­niej­sza­nia ory­gi­na­łu i dru­ko­wa­nia go off­se­to­wo;
2. re­pro­duk­cja wy­ko­na­na taką tech­ni­ką


SJP.pl

Mi­kro­druk – tech­ni­ka sto­so­wa­na jako za­bez­pie­cze­nie druku, która po­le­ga na wy­ko­ny­wa­niu mi­kro­sko­pij­nych na­dru­ków, czę­sto nie­czy­tel­nych i nie­do­strze­gal­nych gołym okiem, a wi­docz­nych do­pie­ro w dużym po­więk­sze­niu. Bar­dzo czę­sto sto­so­wa­ny jako jedna z metod za­bez­pie­cza­nia ban­kno­tów.

Wikipedia


mikrodrzemka

bar­dzo krót­ka drzem­ka


SJP.pl


mikrodysk

dysk twar­dy o bar­dzo ma­łych wy­mia­rach


SJP.pl


mikrodziałanie

dzia­ła­nie o nie­wiel­kiej skali, zwy­kle po­dej­mo­wa­ne w celu osią­gnię­cia kon­kret­nych, lo­kal­nych celów


SJP.pl


mikrodzielnica

nie­wiel­ka dziel­ni­ca mia­sta za­pro­jek­to­wa­na jako sa­mo­wy­star­czal­na


SJP.pl


mikroekonomia

dział eko­no­mii ba­da­ją­cy zja­wi­ska i pro­ce­sy go­spo­dar­cze za­cho­dzą­ce w po­szcze­gól­nych ob­sza­rach go­spo­dar­ki, ob­ser­wo­wa­nych i wy­ja­śnia­nych z punk­tu wi­dze­nia dzia­łal­no­ści go­spo­dar­czej po­szcze­gól­nych pod­mio­tów go­spo­dar­czych: na­byw­ców, kon­su­men­tów, sprze­daw­ców i pro­du­cen­tów


SJP.pl

Mi­kro­e­ko­no­mia – dzie­dzi­na eko­no­mii zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem wy­bo­rów ludz­kich w wa­run­kach rzad­ko­ści dóbr, w tym w szcze­gól­no­ści ba­da­niem za­cho­wań in­dy­wi­du­al­nych kon­su­men­tów i przed­się­bior­ców oraz in­te­rak­cji mię­dzy tymi za­cho­wa­nia­mi na po­szcze­gól­nych ryn­kach. Jest to nauka zaj­mu­ją­ca się szcze­gó­ło­wą ana­li­zą po­dej­mo­wa­nych przez jed­nost­ki de­cyz­ji do­ty­czą­cych pro­duk­cji oraz wy­mia­ny (za­ku­pu i sprze­da­ży) dóbr.

Wikipedia


mikroeksplozja

bar­dzo mały wy­buch, za­płon


SJP.pl


mikroekspresja

bar­dzo krót­ka, nie­kon­tro­lo­wa­na ek­spre­sja mi­micz­na; mi­kro­gest


SJP.pl

Mi­kro­ek­spre­sja – bar­dzo krót­ko trwa­ją­ca, rzędu 50 ms, pełna ek­spre­sja mi­micz­na, cha­rak­te­ry­stycz­na dla prze­ży­wa­nej emo­cji.

Emo­cje sprzę­żo­ne są z okre­ślo­ną, uni­wer­sal­ną mi­mi­ką, re­ak­cja mi­micz­na po­ja­wia się więc au­to­ma­tycz­nie pod­czas prze­ży­wa­nia okre­ślo­nej emo­cji i zwy­kle upły­wa pe­wien krót­ki czas, zanim je­ste­śmy w sta­nie świa­do­mie ją kon­tro­lo­wać.

Wikipedia


mikroelektroforeza

za­bieg z uży­ciem prądu elek­trycz­ne­go, po­ma­ga­ją­cy wpro­wa­dzić przez skórę leki do or­ga­niz­mu pa­cjen­ta; jo­no­fo­re­za, jon­to­fo­re­za


SJP.pl


mikroelektroniczny

→ mi­kro­e­lek­tro­ni­ka


SJP.pl

Patrz:

mikroelektronika

mikroelektronika

Mi­kro­e­lek­tro­ni­ka – dzie­dzi­na elek­tro­ni­ki, która zaj­mu­je się pro­ce­sa­mi pro­duk­cji ukła­dów sca­lo­nych oraz kom­po­nen­tów elek­tro­nicz­nych o bar­dzo ma­łych roz­mia­rach. Urzą­dze­nia te są pro­du­ko­wa­ne głów­nie z pół­prze­wod­ni­ków w tech­no­lo­gii krze­mo­wej.

Wikipedia


mikroelektrownia

mała in­sta­la­cja ener­ge­tycz­na, wy­ko­rzy­stu­ją­ca od­na­wial­ne źró­dła ener­gii do pro­duk­cji ener­gii elek­trycz­nej


SJP.pl


mikroelement

pier­wia­stek wcho­dzą­cy w skład or­ga­niz­mu, który wcho­dzi w skład en­zy­mu i wpły­wa na prze­bieg wielu re­ak­cji che­micz­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. pier­wia­stek che­micz­ny wy­stę­pu­ją­cy w mi­ni­mal­nych ilo­ściach w or­ga­niz­mach ży­wych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) O roli bio­pier­wiast­ków, mi­kro­e­le­men­tów, „me­ta­li życia”, czy jak­kol­wiek je naz­wać, w na­szym or­ga­niz­mie wiemy od nie­daw­na. Z pew­no­ścią nie wiemy je­szcze wszyst­kie­go.

Wiktionary


mikroelementowy

→ mi­kro­e­le­ment


SJP.pl

Patrz:

mikroelement

mikroewolucja

pro­ces ewo­lu­cyj­ny za­cho­dzą­cy w sto­sun­ko­wo krót­kich okre­sach, pro­wa­dzą­cy do wy­o­dręb­nie­nia się no­wych form zwie­rząt i ro­ślin


SJP.pl

Mi­kro­e­wo­lu­cja – pro­ce­sy po­le­ga­ją­ce na róż­ni­co­wa­niu ge­ne­tycz­nym wew­nątrz po­pu­la­cji po­wo­do­wa­ne przez mu­ta­cje, prze­pływ genów, dryf ge­ne­tycz­ny i se­lek­cję na­tu­ral­ną wa­run­ko­wa­ną lo­kal­ny­mi czyn­ni­ka­mi śro­do­wi­ska. W wy­ni­ku róż­ni­co­wa­nia ge­ne­tycz­ne­go na po­zio­mie po­pu­la­cji dojść może do wy­o­dręb­nie­nia z cza­sem linii roz­wo­jo­wej obej­mu­ją­cej or­ga­niz­my kla­sy­fi­ko­wa­ne do odręb­nych tak­so­nów (od­mian lub nawet ga­tun­ków).

Wikipedia


mikroewolucyjny

→ mi­kro­e­wo­lu­cja


SJP.pl

Patrz:

mikroewolucja

mikrofabryka

fa­bry­ka o ma­łych roz­mia­rach


SJP.pl


mikrofag

krwin­ka biała po­chła­nia­ją­ca bak­te­rie i inne szkod­li­we drob­no­u­stro­je


SJP.pl


mikrofala

1. fala elek­tro­ma­gne­tycz­na o dłu­go­ści od 1 mm do 1 m;
2. po­tocz­nie: ku­chen­ka mi­kro­fa­lo­wa


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. fala elek­tro­ma­gne­tycz­na o sto­sun­ko­wo wy­so­kiej czę­stot­li­wo­ści i ni­skiej dłu­go­ści;

 (1.2) pot. ku­chen­ka mi­kro­fa­lo­wa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Poza osu­sza­niem, bu­dy­nek jest jed­no­cze­śnie od­grzy­bia­ny, bo mi­kro­fa­le ni­szczą za­rod­ni­ki grzy­bów i pleś­ńe­śni.

 (1.1) W prze­my­śle mięs­nym mi­kro­fa­le są sto­so­wa­ne prze­de wszyst­kim do rozm­ra­ża­nia blo­ków mięs­nych. Zwy­kle uży­wa­na jest czę­stot­li­wość 915 MHz, po­nie­waż mi­kro­fa­le mogą wtedy wni­kać na głę­bo­kość 10-15 cm.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔˈfala, AS: mʹikrofala

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mikrofalowy

Wiktionary


mikrofalować

pod­grze­wać w ku­chen­ce mi­kro­fa­lo­wej


SJP.pl


mikrofalownik

nie­wiel­ki fa­low­nik przet­wa­rza­ją­cy prąd stały z po­je­dyn­cze­go pa­ne­lu fo­to­wol­ta­icz­ne­go na prąd zmien­ny; mi­kro­in­wer­ter


SJP.pl


mikrofalowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) techn. zwią­za­ny z mi­kro­fa­la­mi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔfaˈlɔvɨ, AS: mʹikrofalovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrofala ż.

Wiktionary


mikrofalówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. ku­chen­ka mi­kro­fa­lo­wa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z czy­stej ostroż­no­ści Ce­cy­lia nigdy nie poz­wa­la swoim dzie­ciom uży­wać mi­kro­fa­lów­ki.

 (1.1) Slow food to prze­ci­wień­stwo za­ku­pów w ba­rach szyb­kiej ob­słu­gi i je­dze­nia dań go­to­wych od­grza­nych w mi­kro­fa­lów­ce.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kuchenka mikrofalowa, mikrowela, mikrofala

Wiktionary


mikrofanerofit

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. ni­skie drze­wo, wy­so­ki krzew lub liana osią­ga­ją­ce 2–8 me­trów wy­so­ko­ści;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fanerofit mrz.

Wiktionary


mikrofarad

mi­lio­no­wa część fa­ra­da


SJP.pl


mikrofaunistyczny

→ mi­kro­fa­u­na


SJP.pl

Patrz:

mikrofauna

mikrofaza

włó­kno o gę­sto­ści li­nio­wej mniej­szej niż 1 de­nier; mi­kro­włó­kno


SJP.pl


mikrofazowy

→ mi­kro­fa­za


SJP.pl

Patrz:

mikrofaza

mikrofelieton

bar­dzo krót­ki utwór pu­bli­cy­stycz­no-dzien­ni­kar­ski


SJP.pl


mikrofestiwal

mały, ka­me­ral­ny fe­sti­wal


SJP.pl


mikrofibra

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) włók. syn­te­tycz­ne włó­kno o bar­dzo małej śred­ni­cy (po­ni­żej 10 mi­kro­me­trów), zwy­kle wy­ko­na­ne z mie­szan­ki po­lie­ste­ru i po­lia­mi­du, cha­rak­te­ry­zu­ją­ce się wy­so­ką chłon­no­ścią, mięk­ko­ścią oraz trwa­ło­ścią, sze­ro­ko sto­so­wa­ne w pro­duk­cji tka­nin do czy­szcze­nia, odzie­ży spor­to­wej i tek­sty­liów do­mo­wych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pro­szę opi­sać za­le­ty mi­kro­fi­bry w po­rów­na­niu z ba­weł­ną.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mikrowłókno

Wiktionary


mikrofibrowy

→ mi­kro­fi­bra


SJP.pl

Patrz:

mikrofibra

mikrofibryla

ce­lu­lo­zo­wy ele­ment ro­ślin­nej ścia­ny ko­mór­ko­wej


SJP.pl


mikrofil

w bo­ta­ni­ce: liść ma­ją­cy blasz­kę z roz­ga­łę­zio­nym sy­ste­mem żyłek; ma­kro­fil


SJP.pl

Mi­kro­fil – organ spo­ty­ka­ny współ­cze­śnie u przed­sta­wi­cie­li gro­ma­dy wi­dła­ków, który wy­e­wo­lu­o­wał od­mien­nie od liści po­zo­sta­łych ro­ślin na­czy­nio­wych (ma­kro­fi­li), jed­nak pełni ana­lo­gicz­ne funk­cje i wy­ka­zu­je po­do­bień­stwa mor­fo­lo­gicz­ne. Mi­kro­fi­le wy­róż­nia­ją się obec­no­ścią je­dy­nie cen­tral­nej, nie­roz­ga­łę­zio­nej wiąz­ki prze­wo­dzą­cej.

Wikipedia


mikrofilament

kurcz­li­we włó­kien­ko biał­ko­we cy­to­plaz­my biał­ko­wej


SJP.pl

Mi­kro­fi­la­men­ty, fi­la­men­ty ak­ty­no­we, mi­kro­włó­kien­ka ("mi­cro­fi­bril­lae cel­lu­la­res") – cien­kie włó­kna biał­ko­we zbu­do­wa­ne z biał­ka ak­ty­ny znaj­du­ją­ce się w cy­to­plaz­mie. Są od­po­wie­dzial­ne za ruch cy­to­plaz­my i jej or­ga­nel­li, zmia­nę kształ­tu ko­mór­ki i jej ruch peł­za­ko­wa­ty dzię­ki pse­u­do­po­diom (ni­by­nóż­kom), wpu­kle­nie i fał­do­wa­nie błony cy­to­plaz­ma­tycz­nej oraz po­dział ko­mór­ki.

Wikipedia


mikrofilaria

żywa larwa fi­la­rii pa­so­ży­tu­ją­ca we krwi lub skó­rze krę­gow­ców


SJP.pl


mikrofilm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. spe­cjal­ny no­śnik in­for­ma­cji w po­sta­ci fo­to­gra­ficz­nej mi­nia­tu­ry do­ku­men­tów, który moż­li­wia prze­cho­wy­wa­nie dużej ilo­ści tek­stu, obra­zów lub do­ku­men­tów na małej rolce lub kar­cie fil­mo­wej

Wiktionary

Mi­kro­film – spe­cjal­ny ro­dzaj ma­te­ria­łu fo­to­gra­ficz­ne­go pro­du­ko­wa­ny z re­gu­ły jako błona zwo­jo­wa o sze­ro­ko­ści 8, 16, 35, 70 i 105 mm, na któ­rym można re­je­stro­wać kon­tra­sto­we (po­zba­wio­ne pół­to­nów) do­ku­men­ty o cha­rak­te­rze kre­sko­wym, takie jak ry­sun­ki, druki tek­sto­we, sche­ma­ty, plany itp. w pom­niej­sze­niu do 1:200. Sto­su­je się rów­nież tzw.. Są to błony pła­skie, na któ­rych uję­cia są re­je­stro­wa­ne rów­no­le­gle w wielu rzę­dach.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mikrofilmowy

Wiktionary


mikrofilmia

po­mie­szcze­nie, w któ­rym wy­ko­nu­je się lub prze­cho­wu­je mi­kro­fil­my


SJP.pl


mikrofiltracja

me­to­da fil­tra­cji za­wie­sin przy uży­ciu po­ro­wa­tych struk­tur mem­bra­no­wych, uży­wa­na m.in. w pi­wo­war­stwie


SJP.pl

Mi­kro­fil­tra­cja – me­to­da fil­tra­cji za­wie­sin przy uży­ciu mem­bran po­ro­wa­tych. Pory w mem­bra­nach do mi­kro­fil­tra­cji są względ­nie duże (0,2–10 μm) więc już przy nie­wiel­kim ci­śnie­niu (0,1–0,3 MPa) prze­pływ jest duży i wy­no­si od kilku do kil­ku­na­stu m³/(m²·h). Ot­wo­ry są ta­kiej wiel­ko­ści, że nie prze­cho­dzą przez nie ko­lo­i­dy, za­wie­si­ny i bak­te­rie, a prze­pu­szcza­ne są sub­stan­cje roz­pu­szczo­ne – jony i nie­jo­no­we związ­ki che­micz­ne, np. niek­tó­re wi­ta­mi­ny i roz­pu­szczal­ne biał­ka.

Wikipedia


mikrofiltrowany

pod­da­wa­ny mi­kro­fil­tra­cji


SJP.pl


mikrofirma

firma za­trud­nia­ją­ca mniej niż 10 pra­cow­ni­ków, któ­rej rocz­ny obrót lub cał­ko­wi­ty bi­lans rocz­ny nie prze­kra­cza 2 mi­lio­nów euro; mi­kro­przed­się­bior­stwo


SJP.pl


mikrofizyczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) fiz. zwią­za­ny z mi­kro­fi­zy­ką, do­ty­czą­cy mi­kro­fi­zy­ki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrofizyka ż.

Wiktionary


mikroflora

drob­no­u­stro­je ro­ślin­ne wy­stę­pu­ją­ce w okre­ślo­nym śro­do­wi­sku


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. ze­spół ro­ślin­nych drob­no­u­stro­jów ży­ją­cych w danym śro­do­wi­sku;

Wiktionary

Mi­kro­flo­ra – ogół mi­kro­or­ga­niz­mów (bak­te­rii i drob­nych grzy­bów lub grzy­bo­po­dob­nych pro­ti­stów, czyli grup za­li­cza­nych w daw­nych uję­ciach tak­so­no­micz­nych do ro­ślin) ży­ją­cych w danym śro­do­wi­sku np.: w ciele czło­wie­ka (flora fiz­jo­lo­gicz­na czło­wie­ka), prze­wo­dzie po­kar­mo­wym (flora bak­te­ryj­na je­li­ta), gle­bie, zbior­ni­ku wod­nym (mi­kro­flo­ra au­toch­to­nicz­na wód).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Prze­ba­da­li­śmy skru­pu­lat­nie całą mi­kro­flo­rę ka­na­łu.

Wiktionary


mikrofluidyka

nauka opi­su­ją­ca za­cho­wa­nie, pre­cy­zyj­ną kon­tro­lę i ma­ni­pu­la­cję pły­na­mi w małej skali


SJP.pl

Mi­kro­flu­i­dy­ka – nauka opi­su­ją­ca za­cho­wa­nie, pre­cy­zyj­ną kon­tro­lę i ma­ni­pu­la­cję pły­na­mi w małej skali (zwy­kle sub­mi­li­me­tro­wej), w któ­rej siły po­wierzch­nio­we do­mi­nu­ją nad si­ła­mi ob­ję­to­ścio­wy­mi. Ma ona prak­tycz­ne za­sto­so­wa­nie w pro­jek­to­wa­niu ukła­dów mi­kro­prze­pły­wo­wych.

Wikipedia


mikrofon

urzą­dze­nie sto­so­wa­ne do wzmac­nia­nia i prze­ka­zy­wa­nia dźwię­ku na dro­dze przet­wa­rza­nia ener­gii aku­stycz­nej w ener­gię elek­trycz­ną


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. urzą­dze­nie słu­żą­ce do za­mia­ny in­for­ma­cji dźwię­ko­wej na sy­gnał elek­trycz­ny, zwy­kle celem jej wzmoc­nie­nia;

Wiktionary

Mi­kro­fon – przet­wor­nik elek­tro­a­ku­stycz­ny słu­żą­cy do przet­wa­rza­nia fal dźwię­ko­wych na prze­mien­ny prąd elek­trycz­ny.

Słowo "mi­kro­fon" po raz pier­wszy po­ja­wi­ło się w słow­ni­kach pod ko­niec XVII wieku, oz­na­cza­jąc „in­stru­ment zwięk­sza­ją­cy gło­śność dźwię­ku”, czyli trąb­kę przy­sta­wia­ną do ucha.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pio­sen­karz trzy­mał usta tak bli­sko mi­kro­fo­nu, że mało go nie poł­knął!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈkrɔfɔ̃n, AS: mʹikrofõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrofoniarz m.

:: zdrobn. mikrofonik mrz.

 przym. mikrofonowy

Wiktionary


mikrofoniarz

po­tocz­nie: po­moc­nik ope­ra­to­ra dźwię­ku od­po­wie­dzial­ny za wła­ści­we po­ło­że­nie mi­kro­fo­nu pod­czas re­a­li­za­cji zdjęć


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gwara. ra­dio­wa: osoba ob­słu­gu­ją­ca mi­kro­fon

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Jacek i je­stem mi­kro­fo­nia­rzem ze spo­rym doś­wiad­cze­niem w na­gło­śnie­niu i re­je­stra­cji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔˈfɔ̃ɲaʃ, AS: mʹikrofõńaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrofon m.

:: fż. mikrofoniarka ż.

 przym. mikrofonowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) technik dźwięku

Wiktionary


mikrofonik

zdrob­nie­nie od: mi­kro­fon


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od mi­kro­fon

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrofon m.

Wiktionary


mikrofonować

roz­mie­szczać mi­kro­fo­ny przy źró­dłach dźwię­ku


SJP.pl


mikrofonowy

przy­miot­nik

 (1.1) przym. od mi­kro­fon

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pa­pie­ro­we lam­pio­ny mo­cu­ję na dłu­gich tycz­kach mi­kro­fo­no­wych albo wę­dzi­skach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔfɔ̃ˈnɔvɨ, AS: mʹikrofõnovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrofon, mikrofoniarz

Wiktionary


mikrofotografia

Mi­kro­fo­to­gra­fia – ro­dzaj fo­to­gra­fii wy­ko­na­ny przy uży­ciu apa­ra­tu fo­to­gra­ficz­ne­go po­łą­czo­ne­go z mi­kro­sko­pem. Obiekt fo­to­gra­fo­wa­ny zo­sta­je po­więk­szo­ny za po­mo­cą sa­me­go mi­kro­sko­pu albo obiek­ty­wu mi­kro­sko­po­we­go za­mo­co­wa­ne­go przy po­mo­cy na­sad­ki na te­le­o­biek­ty­wie.

Wikipedia


mikrofotometr

przy­rząd do mie­rze­nia gę­sto­ści op­tycz­nej sub­stan­cji


SJP.pl

Mi­kro­fo­to­metr – przy­rząd do po­mia­ru w skali mi­kro­sko­po­wej współ­czyn­ni­ka prze­pu­szczal­no­ści świa­tła, współ­czyn­ni­ka od­bi­cia świa­tła, gę­sto­ści op­tycz­nej pre­pa­ra­tów oraz zdjęć fo­to­gra­ficz­nych: spek­tro­gra­mów, rent­ge­no­gra­mów, zdjęć astro­no­micz­nych i in­nych.

Wikipedia


mikrogameta

ga­me­ta męska mniej­sza od ga­me­ty żeń­skiej, wy­stę­pu­ją­ca u pier­wot­nia­ków i ro­ślin


SJP.pl


mikrogest

bar­dzo krót­ka, nie­kon­tro­lo­wa­na ek­spre­sja mi­micz­na; mi­kro­ek­spre­sja


SJP.pl


mikroglej

drob­ne ko­mór­ki gle­jo­we uzu­peł­nia­ją­ce ubyt­ki ne­u­ro­nów


SJP.pl

Mi­kro­glej (ang. "mi­cro­glia", "third ele­ment") – ko­mór­ki nie­ne­u­ro­nal­ne cen­tral­ne­go ukła­du ner­wo­we­go, tkan­ko­wo spe­cy­ficz­ne, re­zy­dent­ne ma­kro­fa­gi kon­tro­lu­ją­ce ho­me­o­sta­zę i bio­rą­ce udział w od­po­wie­dzi im­mu­no­lo­gicz­nej.

Wikipedia


mikroglobal

mi­kro­sko­pij­ny no­śnik (li­po­som) za­wie­ra­ją­cy wi­ta­mi­ny i skład­ni­ki odżyw­cze, sto­so­wa­ny w su­ple­men­tach diety i kos­me­ty­kach, aby ułat­wić prze­ni­ka­nie sub­stan­cji ak­tyw­nych do głęb­szych warstw skóry lub do or­ga­niz­mu; vi­ta­som


SJP.pl


mikroglon

mi­kro­sko­pij­ny, jed­no­ko­mór­ko­wy or­ga­nizm sa­mo­żyw­ny (fo­to­syn­te­ty­zu­ją­cy) wy­stę­pu­ją­cy w wo­dach słod­kich i mor­skich


SJP.pl


mikrogospodarstwo

bar­dzo małe go­spo­dar­stwo rolne; mi­ni­go­spo­dar­stwo


SJP.pl


mikrografia

Mi­kro­gra­fia – za­bu­rze­nie ne­u­ro­lo­gicz­ne, które po­le­ga na stop­nio­wym zmniej­sza­niu się liter w trak­cie pi­sa­nia, a pismo staje się coraz mniej czy­tel­ne.

Jest to cha­rak­te­ry­stycz­ny objaw cho­ro­by Par­kin­so­na, ale może się także po­ja­wiać w trak­cie le­cze­nia ne­u­ro­lep­ty­ka­mi.

Wikipedia


mikrogram

jed­nost­ka masy równa jed­nej mi­lio­no­wej grama


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miar. fiz. jed­nost­ka masy równa jed­nej mi­lio­no­wej grama

Wiktionary

Mi­kro­gram – po­chod­na jed­nost­ka masy w ukła­dzie SI, sym­bol µg, równa jed­nej mi­lio­no­wej grama (0,000001 g). Prze­dro­stek „mikro” = 0,000001

Grec­ka li­te­ra µ (czy­taj [mi]) od­po­wia­da małej li­te­rze m w al­fa­be­cie ła­ciń­skim (duże li­te­ry wy­glą­da­ją w obu al­fa­be­tach iden­tycz­nie, M).

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mikrogramowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. μg

Wiktionary


mikrogrant

nie­wiel­kie wspar­cie fi­nan­so­we, przyz­na­wa­ne zaz­wy­czaj w upro­szczo­nej pro­ce­du­rze, na re­a­li­za­cję ma­łych pro­jek­tów spo­łecz­nych, kul­tu­ral­nych, edu­ka­cyj­nych lub in­no­wa­cyj­nych


SJP.pl

Mi­kro­grant – mała kwota przyz­na­wa­na oso­bom fi­zycz­nym, ży­ją­cym za mniej niż 1 USD dzien­nie, w celu stwo­rze­nia przez nich trwa­łe­go źró­dła utrzy­ma­nia lub za­ło­że­nia mi­kro­przed­się­bior­stwa. Od­bior­ca­mi mi­kro­gran­tów mogą być rów­nież or­ga­ni­za­cje lub grupy oby­wa­tel­skie które są za­an­ga­żo­wa­ne w dzia­łal­ność cha­ry­ta­tyw­ną. W odróż­nie­niu od mi­kro­kre­dy­tów, mi­kro­gran­ty są bezz­wrot­ne.

Wikipedia


mikrograntowy

→ mi­kro­grant


SJP.pl

Patrz:

mikrogrant

mikrogranulka

bar­dzo mała gra­nul­ka


SJP.pl


mikrograwitacja

gra­wi­ta­cja o nie­wiel­kiej sile przy­cią­ga­nia


SJP.pl

Mi­kro­gra­wi­ta­cja – zja­wi­sko opi­sy­wa­ne jako stan prze­strze­ni, w któ­rej pa­nu­je zni­ko­mo małe przy­spie­sze­nie gra­wi­ta­cyj­ne po­cho­dzą­ce ze źró­deł zew­nętrz­nych – niew­cho­dzą­cych w skład da­ne­go ukła­du w prze­strze­ni.

Wikipedia


mikrohalucynacja

omam wzro­ko­wy, w któ­rym po­sta­cie lub przed­mio­ty wy­stę­pu­ją w pom­niej­sze­niu


SJP.pl


mikrohematuria

cho­ro­bo­wa obec­ność czer­wo­nych krwi­nek w moczu; krwin­ko­mocz


SJP.pl


mikrohenr

jed­nost­ka in­duk­cyj­no­ści równa jed­nej mi­lio­no­wej henra


SJP.pl


mikroherc

jed­nost­ka czę­stot­li­wo­ści równa jed­nej mi­lio­no­wej herca


SJP.pl


mikrohistoria

ana­li­za ma­łych, lo­kal­nych zda­rzeń lub jed­no­stek w celu zro­zu­mie­nia szer­szych pro­ce­sów hi­sto­rycz­nych


SJP.pl

Mi­kro­hi­sto­ria – prak­ty­ka hi­sto­rio­gra­ficz­na po­le­ga­ją­ca na hi­sto­rycz­nym opi­sie nie­wiel­kich prze­strze­ni te­ry­to­rial­nych i cza­so­wych, oraz sil­nie ak­cen­tu­ją­ca za­in­te­re­so­wa­nie pro­ble­ma­mi życia co­dzien­ne­go, świa­do­mo­ści, prze­ko­nań, oby­cza­jów człon­ków spo­łecz­no­ści lo­kal­nych. Za­gad­nie­nia te są czę­sto po­mi­ja­ne przez tra­dy­cyj­ną hi­sto­rio­gra­fię zaj­mu­ją­cą się głów­nie wiel­ki­mi pro­ce­sa­mi i wy­bit­ny­mi jed­nost­ka­mi.

Wikipedia


mikroigła

cien­ka i krót­ka igła uży­wa­na w za­bie­gach mi­kro­na­kłu­wa­nia skóry


SJP.pl


mikroigłowy

→ mi­kro­i­gła


SJP.pl

Patrz:

mikroigła

mikroinfluencer

[czy­taj: mi­kro­in­flu­en­ser] in­flu­en­cer z mniej­szą licz­bą fanów


SJP.pl


mikroinformatyka

dział in­for­ma­ty­ki kon­cen­tru­ją­cy się głów­nie na sy­ste­mach mi­kro­kom­pu­te­ro­wych


SJP.pl


mikroinfraskop

urzą­dze­nie przeksz­tał­ca­ją­ce obraz uzy­ska­ny w pro­mie­nio­wa­niu pod­czer­wo­nym na obraz wi­dzial­ny


SJP.pl


mikroiniekcja

iniek­cja do­ko­ny­wa­na pod mi­kro­sko­pem, sto­so­wa­na np. do wstrzy­knięć ma­te­ria­łu ge­ne­tycz­ne­go do po­szcze­gól­nych ko­mó­rek


SJP.pl

Mi­kro­i­niek­cja – me­to­da umoż­li­wia­ją­ca kon­tro­lo­wa­ne, bez­poś­red­nie wpro­wa­dza­nie do­wol­ne­go ro­dza­ju sub­stan­cji do po­je­dyn­czej, ob­ser­wo­wa­nej w mi­kro­sko­pie ko­mór­ki. Dzię­ki tej me­to­dzie można wpro­wa­dzać do ko­mó­rek DNA, RNA, biał­ka a nawet mi­to­chon­dria.

Wikipedia


mikroinwerter

nie­wiel­ki fa­low­nik przet­wa­rza­ją­cy prąd stały z po­je­dyn­cze­go pa­ne­lu fo­to­wol­ta­icz­ne­go na prąd zmien­ny; mi­kro­fa­low­nik


SJP.pl


mikrojęzyk

ro­dzaj et­no­lek­tu li­te­rac­kie­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. et­no­lekt o ogra­ni­czo­nym, re­gio­nal­nym wy­stę­po­wa­niu w sto­sun­ku do ję­zy­ka do­mi­nu­ją­ce­go na danym ob­sza­rze, po­sia­da­ją­cy pewną tra­dy­cję li­te­rac­ką i odz­na­cza­ją­cy się pew­nym stop­niem stan­da­ry­za­cji, lecz ma­ją­cy niski po­ten­cjał po­li­wa­len­cyj­ny;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Źró­dłem środ­ków spraw­no­ści mi­kro­ję­zy­ków są zwy­kle (przy­najm­niej przez pe­wien czas) od­po­wied­nie ma­kro­ję­zy­ki sło­wiań­skie, w któ­rych od dawna pow­sta­je pi­śmien­nict­wo i któ­ry­mi po­słu­gu­ją się wy­bit­ni przed­sta­wi­cie­le na­ro­du.

Wiktionary


mikrokapsułka

bar­dzo mała por­cja leku w opa­ko­wa­niu z że­la­ty­ny


SJP.pl


mikrokaseta

ka­se­ta ma­gne­to­fo­no­wa lub wi­de­o­ka­se­ta bar­dzo ma­łych roz­mia­rów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mała ka­se­ta z taśmą ma­gne­tycz­ną, na któ­rej jest na­gra­ny dźwięk, przez­na­czo­na do dyk­ta­fo­nów i au­to­ma­tycz­nych se­kre­ta­rek;

Wiktionary

Mi­kro­ka­se­ta (ang. "Mi­cro­cas­set­te") – mi­nia­tu­ro­wa ka­se­ta z taśmą ma­gne­tycz­ną sto­so­wa­na w dyk­ta­fo­nach i au­to­ma­tycz­nych se­kre­tar­kach do za­pi­su dźwię­ku. Stan­dard ten zo­stał opra­co­wa­ny przez firmę Olym­pus w 1969 roku.

Sy­stem mi­kro­ka­set był uży­wa­ny w urzą­dze­niach re­je­stru­ją­cych mowę, które pro­du­ko­wa­ły firmy Olym­pus i Sony.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ci, któ­rzy nie lubią pisać, mogą za­o­pa­trzyć się w dyk­ta­fon na mi­kro­ka­se­tę z au­to­ma­tycz­nym uru­cha­mia­niem (175 zł), […].

Wiktionary


mikrokawalerka

ka­wa­ler­ka o po­wierzch­ni po­ni­żej 25 me­trów kwa­dra­to­wych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) neol. miesz­ka­nie, któ­re­go po­wierzch­nia wy­no­si 12 do 23 me­trów kwa­dra­to­wych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prze­pi­sy mają unie­moż­li­wić wpro­wa­dza­nie na rynek kil­ku­na­sto­me­tro­wych "miesz­kań". Mi­kro­ka­wa­ler­ki nie speł­nia­ją norm, ale cie­szą się ogrom­nym wzię­ciem.

Wiktionary


mikroklimat

Mi­kro­kli­mat – kli­mat cha­rak­te­ry­stycz­ny dla małej czę­ści śro­do­wi­ska, któ­rej odręb­ność jest wy­ni­kiem spe­cy­fi­ki ukła­du czyn­ni­ków ją two­rzą­cych, np. wy­so­ko­ścią i wa­ha­nia­mi tem­pe­ra­tu­ry, wil­got­no­ści, pręd­ko­ścią ruchu po­wie­trza itp. Okre­ślo­nym mi­kro­kli­ma­tem może się cha­rak­te­ry­zo­wać za­rów­no ob­szar ge­o­gra­ficz­ny (np. miej­sco­wość, kot­li­na, czy wąwóz), jak i twór sztucz­ny zbu­do­wa­ny przez czło­wie­ka (wnę­trze sa­mo­cho­du, miesz­ka­nie, hala pro­duk­cyj­na).

Wikipedia


mikroklimatologia

dzie­dzi­na nauki zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem mi­kro­kli­ma­tów


SJP.pl


mikroklimatyczny

→ mi­kro­kli­mat


SJP.pl

Patrz:

mikroklimat

mikroklin

mi­ne­rał ska­łot­wór­czy z grupy ska­le­ni, od­mia­na gli­no­krze­mia­nu po­ta­su


SJP.pl

Mi­kro­klin – mi­ne­rał z grupy krze­mia­nów. Jest jedną z trzech (oprócz sa­ni­dy­nu i or­to­kla­zu) od­mian po­li­mor­ficz­nych ska­le­nia po­ta­so­we­go. Jest mi­ne­ra­łem bar­dzo po­spo­li­tym; sta­no­wi ważny skład­nik peg­ma­ty­tów i skał me­ta­mor­ficz­nych.

Nazwa po­cho­dzi od gr. "mi­kros" = "mały" oraz "kli­ne­in" = "na­chy­lać" ("schy­lać się, upa­dać"); nazwa na­wią­zu­je do kąta mię­dzy pła­szczyz­na­mi łu­pli­wo­ści w tym mi­ne­ra­le (jest mniej­szy od 90°).

Wikipedia


mikrokok

ku­li­sta bak­te­ria tle­no­wa


SJP.pl


mikrokolonia

trwa­łe sku­pi­sko mi­kro­or­ga­niz­mów


SJP.pl


mikrokomputer

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. kom­pu­ter do użyt­ku per­so­nal­ne­go (mniej­szy niż ma­in­fra­me oraz mi­ni­kom­pu­ter);

Wiktionary

Mi­kro­kom­pu­ter – kom­pu­ter o nie­wiel­kich roz­mia­rach, z po­je­dyn­czym mi­kro­pro­ce­so­rem, pra­cu­ją­cy od­dziel­nie lub jako jeden z ele­men­tów zło­żo­ne­go ukła­du, na przy­kład kom­pu­ter oso­bi­sty, lap­top.

Pod­sta­wo­wy­mi ele­men­ta­mi mi­kro­kom­pu­te­ra są:

Ele­men­ty te są po­łą­czo­ne z sobą i ko­mu­ni­ku­ją się przez szynę ste­ru­ją­cą, szynę adre­so­wą i szynę da­nych.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mikrokomputerowy

Wiktionary


mikrokomputerowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy mi­kro­kom­pu­te­ra, zwią­za­ny z mi­kro­kom­pu­te­rem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrokomputer m.

Wiktionary


mikrokoniczyna

mi­nia­tu­ro­wa od­mia­na ko­ni­czy­ny


SJP.pl


mikrokonsument

or­ga­nizm cu­dzo­żyw­ny roz­kła­da­ją­cy reszt­ki or­ga­nicz­ne i pro­du­ku­ją­cy związ­ki nie­or­ga­nicz­ne, wy­ko­rzy­sty­wa­ne przez ro­śli­ny


SJP.pl


mikrokontekst

po­łą­cze­nie wy­ra­zo­we lub fraza przy­bli­ża­ją­ca zna­cze­nie wcho­dzą­cej w jej skład jed­nost­ki ję­zy­ko­wej


SJP.pl


mikrokontroler

sca­lo­ny sy­stem mi­kro­pro­ce­so­ro­wy


SJP.pl

Mi­kro­kon­tro­ler (MCU lub μC, od mi­cro­con­trol­ler), mi­kro­kom­pu­ter jed­no­u­kła­do­wy – sca­lo­ny sy­stem mi­kro­pro­ce­so­ro­wy, zre­a­li­zo­wa­ny w po­sta­ci po­je­dyn­cze­go ukła­du sca­lo­ne­go za­wie­ra­ją­ce­go jed­nost­kę cen­tral­ną (CPU), pa­mięć RAM oraz ro­zbu­do­wa­ne ukła­dy wej­ścia-wyj­ścia i na ogół pa­mięć pro­gra­mu jako FRAM, MRAM, ROM lub flash.

Wikipedia


mikrokontynent

frag­ment kon­ty­nen­tal­nej li­tos­fe­ry, od­dzie­lo­ny od więk­szych kon­ty­nen­tów i nie­le­żą­cy w obrę­bie szel­fu kon­ty­nen­tal­ne­go


SJP.pl

Mi­kro­kon­ty­nent – frag­ment sko­ru­py kon­ty­nen­tal­nej, czy też sze­rzej – kon­ty­nen­tal­nej li­tos­fe­ry, od­dzie­lo­ny od więk­szych kon­ty­nen­tów i nie le­żą­cy w obrę­bie szel­fu kon­ty­nen­tal­ne­go. Nie ma fi­zycz­ne­go roz­gra­ni­cze­nia mię­dzy tym, co na­zy­wa­my kon­ty­nen­tem, a co mi­kro­kon­ty­nen­tem.

Wikipedia


mikrokosmek

cha­rak­te­ry­stycz­ny wy­pu­stek błony ko­mór­ko­wej ko­mó­rek na­błon­ko­wych w je­li­cie cien­kim


SJP.pl

Mi­kro­kos­mek – pal­co­wa­ta, cy­to­plaz­ma­tycz­na wy­pust­ka (sfał­do­wa­nie błony ko­mór­ko­wej) wy­stę­pu­ją­ca na wol­nej po­wierzch­ni niek­tó­rych ko­mó­rek zwie­rzę­cych. Naj­licz­niej­sze są w en­te­ro­cy­tach (tzw. rąbek oskór­ko­wy lub rąbek prąż­ko­wa­ty) oraz w na­błon­ku ka­na­li­ka prok­sy­mal­ne­go (tzw. rąbek szczo­tecz­ko­wy lub brze­żek szczo­tecz­ko­wy). Dłu­gość mi­kro­kosm­ków wy­no­si zwy­kle 0,5–2 µm, na­to­miast śred­ni­ca 0,1 µm. W ich wnę­trzu znaj­du­je się pę­czek mi­kro­fi­la­men­tów.

Wikipedia


mikrokosmos

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­kro­kos­mos – wy­wo­dzą­ca się z myśli grec­kiej idea kos­mo­lo­gicz­na, we­dług któ­rej ca­ło­ści niż­sze­go rzędu są obra­za­mi ca­ło­ści wyż­sze­go rzędu; np. czło­wiek jest obra­zem kos­mo­su.
  • Mi­kro­kos­mos – film z 1996
  • Mi­kro­kos­mos. Por­tret mia­sta środ­ko­wo­e­u­ro­pej­skie­go – książ­ka au­tor­stwa Nor­ma­na Da­vie­sa i Ro­ge­ra Mo­or­ho­u­se’a
  • Mi­kro­kos­mos (CERN) – mu­ze­um poś­wię­co­ne fi­zy­ce czą­stek ele­men­tar­nych, umiej­sco­wio­ne w CERN pod Ge­ne­wą w Szwaj­ca­rii.

Wikipedia


mikrokredyt

kre­dyt o ni­skiej kwo­cie, przez­na­czo­ny dla ludzi ubo­gich, naj­czę­ściej nie­ma­ją­cych zdol­no­ści kre­dy­to­wej w tra­dy­cyj­nych ban­kach


SJP.pl

Mi­kro­kre­dyt – ni­skok­wo­to­wy kre­dyt, który jest przez­na­czo­ny dla ludzi bied­nych, głów­nie bez­ro­bot­nych, naj­czę­ściej bez zdol­no­ści kre­dy­to­wej w tra­dy­cyj­nych ban­kach. Jest na­rzę­dziem mi­kro­fi­nan­so­wa­nia.

Współ­cze­śnie idea mi­kro­kre­dy­tu zy­ska­ła na po­pu­lar­no­ści dzię­ki dzia­łal­no­ści Mu­ham­ma­da Yu­nu­sa, za­ło­ży­cie­la Gra­me­en Bank, ban­gla­de­skie­go banku spe­cja­li­zu­ją­ce­go się w udzie­la­niu mi­kro­kre­dy­tów. Za swoją dzia­łal­ność Yunus zo­stał uho­no­ro­wa­ny Po­ko­jo­wą Na­gro­dą Nobla w 2006 roku.

Wikipedia


mikrokredytowy

→ mi­kro­kre­dyt


SJP.pl

Patrz:

mikrokredyt

mikrokrwawienie

nie­wiel­kie krwa­wie­nie z na­czyń wło­so­wa­tych, nie­wi­docz­ne gołym okiem.


SJP.pl


mikrokrwotok

drob­ny wylew krwi do mózgu


SJP.pl


mikrokryształ

krysz­tał mi­kro­me­trycz­nych roz­mia­rów


SJP.pl


mikrokryształek

zdrob­nie­nie od: mi­kro­krysz­tał


SJP.pl


mikrokrążenie

Mi­kro­krą­że­nie – ele­ment ukła­du krwio­no­śne­go krę­gow­ców, zbu­do­wa­ny z ma­łych żyłek i tęt­ni­czek oraz na­czyń wło­so­wa­tych. W tym miej­scu za­cho­dzi wy­mia­na sub­stan­cji mię­dzy krwią a pły­nem po­za­ko­mór­ko­wym w na­rzą­dach.

Wikipedia


mikrokulka

czą­stecz­ka two­rzy­wa o dzia­ła­niu ścier­nym


SJP.pl


mikrolas

eko­sy­stem leśny na nie­wiel­kiej po­wierzch­ni; las kie­szon­ko­wy


SJP.pl


mikrolistek

wa­rzy­wo, zioło lub kwiat w po­sta­ci po­dro­śnię­te­go kieł­ka z pier­wszym li­ściem wła­ści­wym; mi­kro­liść


SJP.pl


mikrolit

1. na­rzę­dzie krze­mien­ne bar­dzo ma­łych roz­mia­rów, ty­po­we dla me­zo­li­tu
2. mi­kro­sko­pij­ny krysz­ta­lik wy­stę­pu­ją­cy w ska­łach wul­ka­nicz­nych


SJP.pl

Mi­kro­lit, zbroj­nik mi­kro­li­tycz­ny – na­rzę­dzie krze­mien­ne bar­dzo ma­łych roz­mia­rów. Wiele mi­kro­li­tów nie prze­kra­cza 1 cm. Mają one czę­sto kształ­ty ge­o­me­trycz­ne, np. trój­ką­ty, tra­pe­zy, pro­sto­ką­ty, romby itd. Nie­kie­dy spo­ty­ka­ne w kul­tu­rach pa­le­o­li­tycz­nych, bar­dzo czę­sto wy­stę­pu­ją w me­zo­li­cie. Mi­kro­li­ty pow­sta­wa­ły z za­sto­so­wa­niem tech­ni­ki ryl­cow­czej.

Wikipedia


mikrolitr

jed­nost­ka ob­ję­to­ści równa jed­nej mi­lio­no­wej litra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­trol. jed­nost­ka ob­ję­to­ści równa jed­nej mi­lio­no­wej czę­ści litra

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skr. µl

Wiktionary


mikrolityczny

→ mi­kro­lit


SJP.pl

Patrz:

mikrolit

mikroliść

wa­rzy­wo, zioło lub kwiat w po­sta­ci po­dro­śnię­te­go kieł­ka z pier­wszym li­ściem wła­ści­wym; mi­kro­li­stek


SJP.pl


mikrolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie mi­kro­lo­gii


SJP.pl


mikrolokal

lokal o nie­wiel­kiej po­wierzch­ni


SJP.pl


mikrolot

sa­mo­lot ul­tra­lek­ki


SJP.pl


mikromacierz

ba­da­nie DNA ma­ją­ce na celu wy­kry­cie nie­pra­wi­dło­wo­ści w obra­zie chro­mo­so­mów


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­kro­ma­cierz DNA
  • mi­kro­ma­cierz biał­ko­wa

Wikipedia


mikromanewrowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ma­ne­wro­wa­nie, któ­re­go efek­tem są bar­dzo małe ruchy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeśli ten sy­stem pad­nie, padną i stery ukła­du mi­kro­ma­ne­wro­wa­nia.

Wiktionary


mikromania

cho­ro­bli­we uz­na­wa­nie sie­bie za bez­war­to­ścio­we­go czło­wie­ka; mania ma­ło­ści


SJP.pl


mikromanometr

ma­no­metr do po­mia­ru ma­łych ci­śnień


SJP.pl

Mi­kro­ma­no­metr – przy­rząd słu­żą­cy do po­mia­ru ci­śnie­nia względ­ne­go o war­to­ści mniej­szej niż 6000 Pa, ro­dzaj ci­śnie­nio­mie­rza.

Wikipedia


mikromasaż

za­bieg ul­tradź­wię­ko­wy po­pra­wia­ją­cy krą­że­nie krwi i uak­tyw­nia­ją­cy me­ta­bo­lizm ko­mór­ko­wy


SJP.pl


mikromechanizm

urzą­dze­nie me­cha­nicz­ne lub elek­tro­me­cha­nicz­ne o bar­dzo ma­łych wy­mia­rach; mi­kro­u­rzą­dze­nie


SJP.pl


mikromer

ko­mór­ka bla­sto­me­ru


SJP.pl


mikrometeor

me­te­or o ziar­nach wiel­ko­ści do 0,2 mm


SJP.pl


mikrometeoroid

ziar­no pyłu kos­micz­ne­go, najm­niej­sze ciało spoś­ród ma­łych ciał Ukła­du Sło­necz­ne­go


SJP.pl


mikrometeoryt

me­te­o­ryt o bar­dzo małym roz­mia­rze


SJP.pl

Mi­kro­me­te­o­ryt – me­te­o­ryt o śred­ni­cy po­ni­żej 0,1 mm. Sta­no­wi głów­ną część ma­te­rii kos­micz­nej spa­da­ją­cej na Zie­mię. Oce­nia się, że dzien­nie na po­wierzch­nię Ziemi tra­fia jej ok. 9 ton.

Mi­kro­me­te­o­ry­ty do­cie­ra­ją na Zie­mię pra­wie bez pa­ro­wa­nia. Cie­pło wy­dzie­la­ne pod­czas tar­cia o at­mos­fe­rę ziem­ską jest szyb­ko wy­pro­mie­nio­wy­wa­ne dzię­ki du­że­mu sto­sun­ko­wi pola po­wierzch­ni do masy.

Wikipedia


mikrometeorytowy

przy­miot­nik od: mi­kro­me­te­o­ryt


SJP.pl


mikrometoda

che­micz­na me­to­da ana­li­zy; me­to­da mi­li­gra­mo­wa


SJP.pl


mikrometr

jed­nost­ka dłu­go­ści równa 0,000001 metra; daw­niej zwana mi­kro­nem


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­trol. jed­nost­ka dłu­go­ści równa mi­lio­no­wej czę­ści metra;

 (1.2) techn. na­rzę­dzie do mie­rze­nia bar­dzo ma­łych dłu­go­ści lub gru­bo­ści;

 (1.3) astr. przy­rząd do do­kład­ne­go wyz­na­cza­nia po­ło­że­nia ciał na nie­bie, mo­men­tu ich przej­ścia przez po­łud­nik oraz do wyz­na­cza­nia od­le­gło­ści ką­to­wej mię­dzy obiek­ta­mi

Wiktionary

Mi­kro­metr (sym­bol: μm) – pod­wie­lo­krot­ność metra, pod­sta­wo­wej jed­nost­ki dłu­go­ści w ukła­dzie SI. Jest to jedna mi­lio­no­wa metra, czy ina­czej, jedna ty­sięcz­na mi­li­me­tra. Jeden mi­kro­metr równa się zatem 10−6 m. W no­ta­cji na­u­ko­wej, zwła­szcza an­glo­sa­skiej, za­pi­su­je się go nie­kie­dy jako 1 E-6 m, co oz­na­cza 0,000001 × 1 m.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) symbol. μm

 (1.2) śruba mikrometryczna, leniwka, daw. drobnomierz

Wiktionary


mikrometraż

bar­dzo mała po­wierzch­nia cze­goś


SJP.pl


mikrometrowy

→ mi­kro­metr (jed­nost­ka dłu­go­ści)


SJP.pl


mikrometryczny

→ mi­kro­metr


SJP.pl

Patrz:

mikrometr

mikromierz

przy­rząd do do­kład­ne­go mie­rze­nia dłu­go­ści; mi­kro­metr


SJP.pl


mikromieszkanie

małe miesz­ka­nie, zwy­kle o po­wierzch­ni od 12 do 25 me­trów kwa­dra­to­wych


SJP.pl


mikromilimetr

jed­nost­ka dłu­go­ści równa jed­nej mi­lio­no­wej metra; na­no­metr


SJP.pl


mikromilimetrowy

→ mi­kro­mi­li­metr


SJP.pl

Patrz:

mikromilimetr

mikromobilność

tran­sport oso­bo­wy na nie­wiel­kich od­le­gło­ściach


SJP.pl

Mi­kro­mo­bil­ność – ro­dzaj tran­spor­tu oso­bo­we­go, głów­nie miej­skie­go i aglo­me­ra­cyj­ne­go, wy­ko­rzy­stu­ją­cy lek­kie urzą­dze­nia bez na­pę­du spa­li­no­we­go w celu re­a­li­za­cji co­dzien­nych po­trzeb ży­cio­wych; obej­mu­je do­wol­ne małe, wol­no­bież­ne urzą­dze­nie tran­spor­to­we na­pę­dza­ne przez czło­wie­ka lub elek­trycz­ne, któ­re­go używa się do do­tar­cia do i z miej­sca do­ce­lo­we­go, w tym: ro­we­ry, sku­te­ry, ro­we­ry elek­trycz­ne, hu­laj­no­gi elek­trycz­ne i inne małe, lek­kie, ko­ło­we środ­ki tran­spor­tu oso­bi­ste­go.

Wikipedia


mikromobilny

zwią­za­ny z tran­spor­tem oso­bo­wym na nie­wiel­kich od­le­gło­ściach


SJP.pl


mikromodelarstwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) two­rze­nie mi­nia­tu­ro­wych mo­de­li

Wiktionary

Mi­kro­mo­de­lar­stwo – jedna z form mo­de­lar­stwa re­duk­cyj­ne­go.

Cha­rak­te­ry­zu­je się sto­sun­ko­wym upro­szcze­niem ze wzglę­du na przy­ję­tą dużą skalę (np. 1:500 dla stat­ków i okrę­tów). Jest to dość atrak­cyj­na forma mo­de­lar­stwa, po­nie­waż nie wy­ma­ga szcze­gól­nie du­żych uzdol­nień mo­de­la­rza, a efek­ty pracy są wi­docz­ne już po kilku go­dzi­nach pracy. Po­nad­to go­to­we mo­de­le nie zaj­mu­ją zbyt dużo miej­sca, tak jak ma to miej­sce w przy­pad­ku mo­de­lar­stwa tra­dy­cyj­ne­go.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔ̃mɔdɛˈlarstfɔ, AS: mʹikrõmodelarstfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikromodelarz m., mikromodel m.

 przym. mikromodelarski

Wiktionary


mikromotor

mi­nia­tu­ro­wy motor


SJP.pl


mikromozaika

mo­za­i­ka wy­ko­na­na z bar­dzo ma­łych ele­men­tów


SJP.pl


mikron

jed­nost­ka dłu­go­ści równa jed­nej ty­siącz­nej mi­li­me­tra; mi­kro­metr


SJP.pl


mikronacja

ini­cja­ty­wa osób pry­wat­nych po­le­ga­ją­ca na pro­kla­ma­cji pań­stwo­wo­ści, po­zba­wio­na fak­tycz­nej su­we­ren­no­ści i zdol­no­ści do funk­cjo­no­wa­nia jako pań­stwo w ro­zu­mie­niu prawa mię­dzy­na­ro­do­we­go


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­kro­na­cja (or­ga­ni­za­cja po­sia­da­ją­ca struk­tu­rę przy­po­mi­na­ja­cą pań­stwo)
  • mi­kro­na­cja (wir­tu­al­ne pań­stwo)
  • mi­kro­pań­stwo (małe pań­stwo)

Wikipedia


mikronaczynie

najm­niej­sze na­czy­nie w ukła­dzie krwio­no­śnym


SJP.pl


mikronaczyniowy

→ mi­kro­na­czy­nie


SJP.pl

Patrz:

mikronaczynie

mikronadajnik

na­daj­nik o bar­dzo ma­łych wy­mia­rach; plusk­wa


SJP.pl


mikronakłuwanie

za­bieg kos­me­tycz­ny po­le­ga­ją­cy na na­kłu­wa­niu skóry mi­kro­i­gła­mi w celu sty­mu­la­cji pro­duk­cji ko­la­ge­nu i re­ge­ne­ra­cji; me­zo­te­ra­pia mi­kro­i­gło­wa


SJP.pl


mikronarzędzie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) na­rzę­dzie o bar­dzo ma­łych roz­mia­rach lub do ope­ro­wa­nia bar­dzo ma­ły­mi ele­men­ta­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Za po­mo­cą kilku mi­kro­na­rzę­dzi za­czął łą­czyć wy­pust­ki kości pro­mie­nio­wej i łok­cio­wej Luke’a z głów­ny­mi kom­po­nen­ta­mi me­cha­nicz­ny­mi dłoni.

Wiktionary


mikronawóz

Mi­kro­na­wóz – pro­dukt wy­ko­rzy­sty­wa­ny do na­wo­że­nia, który może za­wie­rać jeden lub kilka po­trzeb­nych ro­śli­nom mi­kros­kład­ni­ków. Mi­kro­na­wo­zy są sto­so­wa­ne do na­wo­że­nia ro­ślin rol­ni­czych, ogrod­ni­czych.

Wikipedia


mikronezja

1. cen­tral­na część Oce­a­nii;
2. pań­stwo w Oce­a­nii ze sto­li­cą w Pa­li­ki­rze; Sfe­de­ro­wa­ne Stany Mi­kro­nez­ji


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. pań­stwo na Oce­a­nie Spo­koj­nym, część Mi­kro­nez­ji (1.2);

 (1.2) geogr. środ­ko­wa część Oce­a­nii, na Oce­a­nie Spo­koj­nym;

Wiktionary

Mi­kro­nez­ja, Sfe­de­ro­wa­ne Stany Mi­kro­nez­ji ( Mi­cro­ne­sia, Fe­de­ra­ted Sta­tes of Mi­cro­ne­sia) – pań­stwo na Oce­a­nie Spo­koj­nym, obej­mu­ją­ce więk­szą część wysp Mi­kro­nez­ji. Uży­wa­na jest także błęd­na nazwa Fe­de­ra­cja Mi­kro­nez­ji.

Mi­kro­nez­ja była w przesz­ło­ści Po­wier­ni­czy­mi Wy­spa­mi Pa­cy­fi­ku – ob­sza­rem po­wie­rzo­nym przez ONZ ad­mi­ni­stra­cji Sta­nów Zjed­no­czo­nych. W roku 1979 Mi­kro­nez­ja przy­ję­ła kon­sty­tu­cję, a w 1986, na mocy Po­ro­zu­mie­nia o wol­nym sto­wa­rzy­sze­niu, uzy­ska­ła nie­pod­le­głość.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mi­kro­nez­ja była nieg­dyś te­ry­to­rium po­wier­ni­czym USA.

 (1.2) Za­chod­nia część Ki­ri­ba­ti na­le­ży do Mi­kro­nez­ji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔ̃ˈnɛzʲja, AS: mʹikrõnezʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mikronezyjczyk mos., Mikronezyjka ż.

 przym. mikronezyjski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) urz. Sfederowane Stany Mikronezji

Wiktionary


mikronezyjczyk

oby­wa­tel Mi­kro­nez­ji


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Mi­kro­nez­ji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔ̃nɛˈzɨjt͡ʃɨk, AS: mʹikrõnezyi ̯čyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mikronezja ż.

:: fż. Mikronezyjka ż.

 przym. mikronezyjski

Wiktionary


mikronezyjka

oby­wa­tel­ka Mi­kro­nez­ji


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Mi­kro­nez­ji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔ̃nɛˈzɨjka, AS: mʹikrõnezyi ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mikronezja ż.

:: fm. Mikronezyjczyk mos.

 przym. mikronezyjski

Wiktionary


mikronezyjski

zwią­za­ny z Mi­kro­nez­ją


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do Mi­kro­nez­ji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔ̃nɛˈzɨjsʲci, AS: mʹikrõnezyi ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mikronezja ż., Mikronezyjczyk mos., Mikronezyjka ż.

Wiktionary


mikronika

dzie­dzi­na tech­ni­ki obej­mu­ją­ca pro­jek­to­wa­nie, kon­stru­o­wa­nie i wyt­wa­rza­nie sprzę­tu elek­tro­nicz­no-me­cha­nicz­ne­go lub op­tycz­ne­go o ma­łych wy­mia­rach


SJP.pl


mikronizowany

przy­miot­nik

 (1.1) techn. pod­da­ny lub po­da­wa­ny pro­ce­so­wi mi­kro­ni­za­cji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mi­kro­ni­zo­wa­ny ma­te­riał pod­da­wa­ny jest ba­da­niu wiel­ko­ści czą­stek z wy­ko­rzy­sta­niem ana­li­za­to­ra la­se­ro­we­go.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔ̃ɲizɔˈvãnɨ, AS: mʹikrõńizovãny

Wiktionary


mikronowy

→ mi­kron


SJP.pl

Patrz:

mikron

mikroobserwacja

ob­ser­wa­cja obiek­tów nie­wi­docz­nych gołym okiem; mi­kro­sko­pia


SJP.pl


mikroogniwo

ogni­wo, któ­re­go elek­tro­dy można wy­kryć tylko pod mi­kro­sko­pem; ogni­wo ko­ro­zyj­ne


SJP.pl


mikroom

jed­nost­ka opor­no­ści elek­trycz­nej równa jed­nej mi­lio­no­wej oma


SJP.pl


mikrooprogramowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rzad. in­form. zob. opro­gra­mo­wa­nie ukła­do­we.

Wiktionary


mikroorganizm

nie­wiel­ki or­ga­nizm na­le­żą­cy do pier­wot­nia­ków, glo­nów, grzy­bów, bak­te­rii lub sinic; drob­no­u­strój


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mi­kro­biol. or­ga­nizm żywy wi­docz­ny tylko pod mi­kro­sko­pem

Wiktionary

Mi­kro­or­ga­nizm (gr. μικρός, "mi­krós" ‘mały’, ὀργανισμός, "or­ga­nis­mós" ‘or­ga­nizm’), drob­no­u­strój, pot. mi­krob – or­ga­nizm wi­docz­ny je­dy­nie pod mi­kro­sko­pem. Po­ję­cie to nie jest zbyt pre­cy­zyj­ne, lecz z pew­no­ścią mi­kro­or­ga­niz­ma­mi są or­ga­niz­my jed­no­ko­mór­ko­we (bak­te­rie i pier­wot­nia­ki) oraz niez­róż­ni­co­wa­ne or­ga­niz­my wie­lo­ko­mór­ko­we (niek­tó­re grzy­by i glony).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W ludz­kim or­ga­niz­mie wy­stę­pu­je mnó­stwo mi­kro­or­ga­niz­mów – niek­tó­re mają dzia­ła­nie po­zy­tyw­ne, inne ne­ga­tyw­ne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔːrˈɡãɲism̥, AS: mʹikr•orgãńism̦

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drobnoustrój, mikrob, zarazek; przest. bakcyl

Wiktionary


mikroostrze

małe, pre­cy­zyj­ne ostrze do ope­ra­cji chi­rur­gicz­nych


SJP.pl


mikrootwór

nie­wiel­ka przer­wa w ja­kimś ma­te­ria­le; mi­kro­por, mi­kro­po­ra, mi­kro­pę­knię­cie


SJP.pl


mikropachycefalozaur

ro­dzaj di­no­za­u­ra z po­drzę­du ce­ra­top­sów


SJP.pl

Mi­kro­pa­chy­ce­fa­lo­za­ur ("Mi­cro­pa­chy­cep­ha­lo­sa­u­rus hong­tu­y­a­nen­sis") – di­no­za­ur z po­drzę­du ce­ra­top­sów.

Żył w okre­sie póź­nej kredy (około 83–71 mln lat temu) na te­re­nach wschod­niej Azji. Dłu­gość ciała ok. 70 cm, wy­so­kość ok. 30 cm, masa ok. 15 kg. Jego szcząt­ki zna­le­zio­no w Chi­nach (w pro­win­cji Szan­tung).

Wikipedia


mikropal

rzad­ko: mały, cien­ki pal; mi­ni­pal, palik, kołek, tycz­ka


SJP.pl


mikropaleontolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie mi­kro­pa­le­on­to­lo­gii


SJP.pl


mikropaleontologia

dział pa­le­on­to­lo­gii zaj­mu­ją­cy się ba­da­niem mi­kro­sko­pij­nych ska­mie­nia­ło­ści znaj­du­ją­cych się w osa­dach skal­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. dzie­dzi­na pa­le­on­to­lo­gii zaj­mu­ją­ca się ma­ły­mi ska­mie­nia­ło­ścia­mi;

Wiktionary

Mi­kro­pa­le­on­to­lo­gia – dzie­dzi­na pa­le­on­to­lo­gii zaj­mu­ją­ca się ma­ły­mi ska­mie­nia­ło­ścia­mi (zaz­wy­czaj po­ni­żej 1–2 mm). Z re­gu­ły do ich ob­ser­wa­cji po­trzeb­ny jest mi­kro­skop op­tycz­ny, cza­sem elek­tro­no­wy.

Mi­kro­pa­le­on­to­lo­gia zaj­mu­je się m.in. ba­da­niem fi­lo­ge­ne­zy tak­so­nów mi­kro­or­ga­niz­mów. Niek­tó­re grupy mi­kro­ska­mie­nia­ło­ści np. akri­tar­chy, ko­no­don­ty, ot­wor­ni­ce, ko­ko­li­ty oraz ra­dio­la­rie mają bar­dzo duże zna­cze­nie stra­ty­gra­ficz­ne, czyli służą do da­to­wa­nia skał osa­do­wych.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mikropaleontologiczny

Wiktionary


mikropaleontologiczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mi­kro­pa­le­on­to­lo­gią, do­ty­czą­cy mi­kro­pa­le­on­to­lo­gii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikropaleontologia ż., mikropaleontolog mos./ż.

Wiktionary


mikropalnik

mały pal­nik


SJP.pl


mikropark

park nie­wiel­kich roz­mia­rów; park kie­szon­ko­wy


SJP.pl


mikropartykuła

su­ro­wiec po­cho­dze­nie ro­ślin­ne­go w po­sta­ci drob­nych zia­re­nek za­wie­ra­ją­cy wosk pszcze­li i ry­żo­wy, olej ry­żo­wy i na­tu­ral­ną wi­ta­mi­nę E, roz­pły­wa­ją­cy się w zet­knię­ciu ze skórą; gra­nul­ka


SJP.pl


mikropaństwo

pań­stwo obej­mu­ją­ce nie­wiel­ki ob­szar; mi­ni­pań­stwo, pań­stew­ko


SJP.pl

Ta stro­na do­ty­czy su­we­ren­nych państw o małym ob­sza­rze te­ry­to­rial­nym. Zo­bacz też: Mi­kro­na­cja – okre­śle­nie sto­so­wa­ne na "pań­stwo" o cha­rak­te­rze wir­tu­al­nym, lub rze­czy­wi­ste, lecz nie­wiel­kie i nie­uz­na­wa­ne. Obyd­wa po­wyż­sze pod­mio­ty po­tocz­nie okre­śla się rów­nież jako mi­kro­pań­stwo.

Wikipedia


mikropenis

wada roz­wo­jo­wa pe­ni­sa


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. wada roz­wo­jo­wa mę­skich na­rzą­dów płcio­wych po­le­ga­ją­ca na wyksz­tał­ce­niu się pe­ni­sa o dużo mniej­szym roz­mia­rze niż śred­nia;

Wiktionary

Mi­kro­pe­nis – wada roz­wo­jo­wa zew­nętrz­nych mę­skich na­rzą­dów płcio­wych po­le­ga­ją­ca na wyksz­tał­ce­niu u osoby z ka­rio­ty­pem 46XY pra­wi­dło­we­go prą­cia, o pra­wi­dło­wej funk­cji, lecz o dłu­go­ści w sta­nie wzwo­du mniej­szej o co najm­niej 2,5 od­chy­le­nia stan­dar­do­we­go od śred­niej dłu­go­ści prą­cia, czyli mniej­szy niż około 7 cm. Przy­czy­ną jest nie­do­bór an­dro­ge­nów w dru­giej fazie roz­wo­ju na­rzą­dów płcio­wych. Le­cze­nie po­le­ga na hor­mo­no­te­ra­pii.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. penis mzw./mrz.

Wiktionary


mikroperfuzja

me­to­da ba­da­nia wchła­nia­nia danej sub­stan­cji w ka­na­li­ku ner­ko­wym


SJP.pl


mikroplankton

drob­ne (od 0,5 do 1 mm) or­ga­niz­my ro­ślin­ne i zwie­rzę­ce wcho­dzą­ce w skład plank­to­nu (np. bak­te­rie, niek­tó­re glony, pier­wot­nia­ki), obej­mu­ją­ce jego głów­ną część


SJP.pl


mikroplastik

drob­ne czą­stecz­ki two­rzyw sztucz­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mi­kro­sko­pij­ne cząst­ki two­rzyw sztucz­nych wy­pro­du­ko­wa­ne umyśl­nie lub pow­sta­ją­ce na sku­tek de­gra­da­cji two­rzyw, w więk­szo­ści kla­sy­fi­ka­cji ma­ją­ce śred­ni­cę po­ni­żej pię­ciu mi­li­me­trów, czę­sto roz­pa­try­wa­ne jako za­nie­czy­szcze­nie śro­do­wi­ska;

Wiktionary

Mi­kro­pla­stik – czą­stecz­ki two­rzyw sztucz­nych o śred­ni­cy mniej­szej niż 5 mm. Mi­kro­pla­stik pow­sta­je w trak­cie pro­duk­cji wielu pro­duk­tów, mię­dzy in­ny­mi opa­ko­wań do żyw­no­ści, elek­tro­ni­ki, sa­mo­cho­dów, za­ba­wek, kart kre­dy­to­wych, ubrań, bro­ka­tu, pasty do zębów, pa­pie­ro­sów czy kre­mów z fil­trem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ba­da­cze do­no­szą jed­no­cze­śnie, że bra­ku­je do­sta­tecz­nej licz­by opra­co­wań na temat wpły­wu mi­kro­pla­sti­ku na zdro­wie ludzi.

Wiktionary


mikroplastikowy

→ mi­kro­pla­stik


SJP.pl

Patrz:

mikroplastik

mikropojazd

mały, eko­no­micz­ny po­jazd o upro­szczo­nej bu­do­wie, przez­na­czo­ny do użyt­ku w mie­ście: mi­nia­u­to, mi­krus, mi­kro­sa­mo­chód


SJP.pl


mikropokarmowy

do­ty­czą­cy mi­kro­e­le­men­tów za­war­tych w po­kar­mach


SJP.pl


mikropokoik

bar­dzo mały pokój


SJP.pl


mikropompa

pompa o małej śred­ni­cy do spe­cja­li­stycz­nych za­sto­so­wań


SJP.pl


mikropor

otwór o mi­kro­sko­pij­nych roz­mia­rach; mi­kro­po­ra, mi­kro­pę­knię­cie, mi­kro­ot­wór


SJP.pl


mikropora

otwór o mi­kro­sko­pij­nych roz­mia­rach; mi­kro­po­ra, mi­kro­pę­knię­cie, mi­kro­ot­wór


SJP.pl


mikroporowatość

cecha cze­goś co ma bar­dzo małe ot­wor­ki; po­ro­wa­tość, chro­pa­wość, chro­po­wa­ciz­na


SJP.pl


mikroporowaty

ma­ją­cy drob­ne pory


SJP.pl


mikroport

mi­kro­fon bez­prze­wo­do­wy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mi­kro­fon bez­prze­wo­do­wy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈkrɔpɔrt, AS: mʹikroport

Wiktionary


mikroporyt

ro­dzaj be­to­nu au­to­kla­wi­zo­wa­ne­go o jed­no­rod­nej struk­tu­rze mi­kro­po­ro­wa­tej; turyt


SJP.pl


mikropowieść

krót­ka po­wieść, dłuż­sze opo­wia­da­nie; mi­ni­po­wieść


SJP.pl


mikropoświadczenie

cy­fro­we zaś­wiad­cze­nie o ukoń­cze­niu krót­kie­go kursu, szko­le­nia lub mo­du­łu nauki


SJP.pl


mikropożyczka

1. nie­wiel­ka po­życz­ka za­cią­gnię­ta w pry­wat­nej fir­mie po­za­ban­ko­wej; chwi­lów­ka;
2. nie­wiel­ka po­życz­ka udzie­la­na przez in­sty­tu­cje fi­nan­so­we


SJP.pl

Mi­kro­po­życz­ka – nie­wiel­ka po­życz­ka udzie­la­na przez in­sty­tu­cje fi­nan­so­we.

Inne zna­cze­nie przy­bie­ra mi­kro­po­życz­ka ofe­ro­wa­na przez in­sty­tu­cje ban­ko­we. W tym wy­pad­ku wy­so­kość zo­bo­wią­za­nia się­gać może nawet 50 000 zł. Mi­kro­po­życz­ki ban­ko­we za­cią­ga­ne są na cele zwią­za­ne z uru­cho­mie­niem bądź pro­wa­dze­niem dzia­łal­no­ści go­spo­dar­czej.

Wikipedia


mikropożyczkowy

→ mi­kro­po­życz­ka


SJP.pl

Patrz:

mikropożyczka

mikropraca

bar­dzo mała ilość pracy wło­żo­na w coś


SJP.pl


mikroprocesor

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. in­form. zmi­nia­tu­ry­zo­wa­ny pro­ce­sor w po­sta­ci jed­ne­go ukła­du sca­lo­ne­go, za­wie­ra­ją­cy wszyst­kie pod­sta­wo­we ele­men­ty CPU i zdol­ny do wy­ko­ny­wa­nia in­struk­cji pro­gra­mów oraz ste­ro­wa­nia dzia­ła­niem urzą­dzeń elek­tro­nicz­nych;

Wiktionary

Mi­kro­pro­ce­sor – układ cy­fro­wy wy­ko­na­ny jako po­je­dyn­czy układ sca­lo­ny o wiel­kim stop­niu in­te­gra­cji (ULSI) zdol­ny do wy­ko­ny­wa­nia ope­ra­cji cy­fro­wych we­dług do­star­czo­ne­go ciągu in­struk­cji.

Mi­kro­pro­ce­sor łączy funk­cje cen­tral­nej jed­nost­ki obli­cze­nio­wej (CPU) w po­je­dyn­czym pół­prze­wod­ni­ko­wym ukła­dzie sca­lo­nym. Pier­wszy mi­kro­pro­ce­sor dzia­łał w opar­ciu o słowa 4-bi­to­we.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mikroprocesorowy

Wiktionary


mikroprocesorowy

→ mi­kro­pro­ce­sor


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mi­kro­pro­ce­so­ra­mi; za­wie­ra­ją­cy mi­kro­pro­ce­sor

Wiktionary

Patrz:

mikroprocesor

Powiązane:

 rzecz. mikroprocesor mrz.

Wiktionary


mikroprogram

Mi­kro­pro­gram, mi­kro­kod – pro­gram im­ple­men­tu­ją­cy listę roz­ka­zów pro­ce­so­ra. Po­dob­nie jak język wy­so­kie­go po­zio­mu jest kom­pi­lo­wa­ny do kodu ma­szy­no­we­go, tak każdy roz­kaz kodu ma­szy­no­we­go ma po­stać ciągu mi­kro­in­struk­cji na­zy­wa­ne­go mi­kro­pro­gra­mem lub mi­kro­ko­dem.

Wikipedia


mikroprzedsiębiorca

wła­ści­ciel przed­się­bior­stwa za­trud­nia­ją­ce­go mniej niż 10 pra­cow­ni­ków, któ­re­go rocz­ny obrót lub cał­ko­wi­ty bi­lans rocz­ny nie prze­kra­cza 2 mi­lio­nów euro


SJP.pl


mikroprzedsiębiorstwo

przed­się­bior­stwo za­trud­nia­ją­ce mniej niż 10 pra­cow­ni­ków, któ­re­go rocz­ny obrót lub cał­ko­wi­ty bi­lans rocz­ny nie prze­kra­cza 2 mi­lio­nów euro; mi­kro­fir­ma


SJP.pl


mikroprzepływowy

→ mi­kro­prze­pływ


SJP.pl

Patrz:

mikroprzepływ

mikroprzestrzenny

→ mi­kro­prze­strzeń


SJP.pl

Patrz:

mikroprzestrzeń

mikroprzestrzeń

mała prze­strzeń wpły­wa­ją­ca na emo­cje i za­cho­wa­nie ludzi w niej prze­by­wa­ją­cych


SJP.pl


mikroprzełącznik

mi­nia­tu­ro­wy prze­łącz­nik


SJP.pl


mikropunkcja

me­to­da ba­da­nia ka­na­li­ków i na­czyń ner­ko­wych przez na­kłu­wa­nie ich ele­men­tów przy uży­ciu mi­kro­pi­pet i po­bie­ra­nia pró­bek moczu


SJP.pl


mikropyle

u ro­ślin na­sien­nych okien­ko w ga­me­to­fi­cie żeń­skim, przez które wnika ła­giew­ka pył­ko­wa


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­kro­py­le (zo­o­lo­gia)
  • okien­ko (bo­ta­ni­ka)

Wikipedia


mikropył

bar­dzo drob­ny pył


SJP.pl


mikropłatność

płat­ność na małą kwotę


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gry­komp. drob­na, do­bro­wol­na opła­ta za przed­mio­ty lub ułat­wie­nia w grze;

Wiktionary

Mi­kro­płat­ność – płat­ność do­ko­ny­wa­na na nie­wiel­kie kwoty.

Ist­nie­ją dwa naj­czę­ściej spo­ty­ka­ne po­dej­ścia do de­fi­nio­wa­nia mi­kro­płat­no­ści.

W uję­ciu sze­ro­kim, za płat­ność ro­zu­mie się każdą płat­ność o ni­skiej kwo­cie, nie­za­leż­nie w ja­kiej for­mie (go­tów­ką czy bez­go­tów­ko­wo) i za co jest re­a­li­zo­wa­na.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Odys­sey spot­ka­ła się w więk­szo­ści z po­zy­tyw­nym od­bio­rem ze stro­ny kry­ty­ków, chwa­lą­cych roz­gryw­kę, gra­fi­kę, po­sta­cie, ele­men­ty gry fa­bu­lar­nej i pro­jekt świa­ta, kry­ty­ku­jąc jed­nak tempo, prze­sad­ną am­bit­ność oraz za­war­cie mi­kro­płat­no­ści.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mikrotransakcja

Wiktionary


mikrorachunek

in­dy­wi­du­al­ny ra­chu­nek po­dat­ko­wy do wpłat po­dat­ków PIT, CIT i VAT


SJP.pl


mikroradiografia

me­to­da sto­so­wa­na w hi­sto­che­mii, po­le­ga­ją­ca na otrzy­my­wa­niu zdjęć rent­ge­now­skich ze skraw­ków hi­sto­lo­gicz­nych kon­tra­sto­wa­nych sub­stan­cja­mi che­micz­ny­mi


SJP.pl


mikroradiograficzny

→ mi­kro­ra­dio­gra­fia


SJP.pl

Patrz:

mikroradiografia

mikroreaktor

zmi­nia­tu­ry­zo­wa­ny re­ak­tor


SJP.pl


mikrorecital

krót­ki re­ci­tal


SJP.pl


mikroregion

nie­wiel­ki re­gion go­spo­dar­czy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geogr. jed­nost­ka po­dzia­łu fi­zycz­no­ge­o­gra­ficz­ne­go prze­strze­ni, cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się zbli­żo­ny­mi ce­cha­mi śro­do­wi­sko­wo-kra­jo­bra­zo­wy­mi, mniej­sza od me­zo­re­gio­nu;

Wiktionary

Mi­kro­re­gion – mały ob­szar wy­dzie­lo­ny z więk­sze­go te­re­nu (re­gio­nu, me­zo­re­gio­nu lub ma­kro­re­gio­nu) ze wzglę­du na wy­stę­pu­ją­ce spe­cy­ficz­ne wa­run­ki ge­o­gra­ficz­ne, przy­rod­ni­cze, spo­łecz­no-kul­tu­ro­we lub go­spo­dar­cze.

Wikipedia


mikroregionalny

→ mi­kro­re­gion


SJP.pl

Patrz:

mikroregion

mikrorejon

nie­wiel­ki rejon, głów­nie w mie­ście


SJP.pl


mikrorelief

nie­wiel­kich roz­mia­rów re­lief


SJP.pl


mikrorozkaz

w in­for­ma­ty­ce: okre­śle­nie mi­kro­o­pe­ra­cji do wy­ko­na­nia w danym cyklu


SJP.pl


mikroruch

bar­dzo drob­ny ruch


SJP.pl


mikrorurka

zmi­nia­tu­ry­zo­wa­na rura uży­wa­na w ka­blach świa­tło­wo­do­wych


SJP.pl


mikrorzeźba

drob­ne formy uksz­tał­to­wa­nia te­re­nu, np. żleby, zmarszcz­ki wyd­mo­we


SJP.pl


mikrosamochód

Mi­kro­sa­mo­chód ( mi­cro­car) – okre­śle­nie uży­wa­ne w od­nie­sie­niu do ma­łe­go sa­mo­cho­du, któ­re­go masa włas­na nie prze­kra­cza zwy­kle 550 kg.

Mi­kro­sa­mo­cho­dy są czę­sto za­li­cza­ne do au­to­seg­men­tu A. W przy­pad­ku jed­nak niek­tó­rych kra­jów stwo­rzo­no re­gu­la­cje praw­ne, które poz­wa­la­ją wy­o­dręb­nić je jako od­dziel­ną klasę sa­mo­cho­dów.

Wikipedia


mikrosatelita

sa­te­li­ta nie­wiel­kich roz­mia­rów


SJP.pl


mikrosegmentacja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ekon. pro­ce­du­ra ba­daw­cza w mar­ke­tin­go­wej ana­li­zie rynku, gdzie do­ko­nu­je się po­dzia­łu rynku na­ro­do­we­go, ewen­tu­al­nie grupy kra­jów, na seg­men­ty;

 (1.2) in­form. po­dział sieci in­for­ma­tycz­nej na mniej­sze czę­ści, zwy­kle w celu zwięk­sze­nia do­stęp­ne­go pasma

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­kro­seg­men­ta­cja (eko­no­mia)
  • mi­kro­seg­men­ta­cja (in­for­ma­ty­ka)

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Mi­kro­seg­men­ta­cja sieci re­du­ku­je roz­mia­ry domen ko­li­zyj­nych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔsɛɡmɛ̃nˈtat͡sʲja, AS: mʹikrosegmẽntacʹi ̯a

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) segmentacja wtórna, grupowanie konsumentów

Wiktionary


mikrosekunda

jed­nost­ka czasu równa jed­nej mi­lio­no­wej se­kun­dy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miar. jed­nost­ka czasu równa jed­nej mi­lio­no­wej czę­ści se­kun­dy;

Wiktionary

Mi­kro­se­kun­da (μs) - pod­wie­lo­krot­na jed­nost­ka czasu w ukła­dzie SI, równa jed­nej mi­lio­no­wej se­kun­dy:

Fala elek­tro­ma­gne­tycz­na dłu­go­ści 300 me­trów ma okres 1 mi­kro­se­kun­dy.

Świa­tło roz­cho­dzą­ce się w próż­ni prze­by­wa prze­strzeń 1 ki­lo­me­tra w cza­sie 3,33564095 μs.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Za­ob­ser­wo­wa­ny ostat­nio izo­top pier­wiast­ka 112 żył za­led­wie 240 mi­kro­se­kund.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mikrosekundowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. μs

Wiktionary


mikroserwis

nie­wiel­ka, sa­mo­dziel­na część apli­ka­cji


SJP.pl


mikroserwisowy

→ mi­kro­ser­wis


SJP.pl

Patrz:

mikroserwis

mikrosfera

pusta w środ­ku dro­bi­na o roz­mia­rach od 1 do 1000 mi­kro­me­trów, na ogół o kształ­cie sfe­rycz­nym, wyt­wa­rza­na sztucz­nie róż­ny­mi me­to­da­mi lub, w przy­pad­ku na­tu­ral­nych po­li­pep­ty­dów, pow­sta­ją­ca spon­ta­nicz­nie, sto­so­wa­na w bar­dzo wielu dzie­dzi­nach, np. jako do­da­tek do farb i la­kie­rów lub przy pro­duk­cji leków


SJP.pl

Mi­kros­fe­ra – sfe­rycz­ne dro­bi­ny o roz­mia­rach mi­kro­me­trycz­nych, czę­sto wy­peł­nio­ne wew­nątrz róż­ne­go ro­dza­ju sub­stan­cja­mi. Mi­kros­fe­ry można wyt­wa­rzać ze szkła, ce­ra­mi­ki, po­li­me­rów syn­te­tycz­nych i na­tu­ral­nych. Niek­tó­re, na­tu­ral­ne po­li­pep­ty­dy two­rzą mi­kros­fe­ry spon­ta­nicz­nie. Spon­ta­nicz­ne mi­kros­fe­ry po­li­pe­ty­dów są na­zy­wa­ne "pro­te­no­i­da­mi".

Wikipedia


mikrosiedlisko

teren odz­na­cza­ją­cy się pew­ny­mi spe­cy­ficz­ny­mi ce­cha­mi kli­ma­tu lub po­dło­ża, wy­róż­nia­ją­cy­mi go z obrę­bu ma­kro­kli­ma­tu


SJP.pl


mikrosiedliskowy

→ mi­kro­sied­li­sko


SJP.pl

Patrz:

mikrosiedlisko

mikrosieć

mała sieć, np. ener­ge­tycz­na lub kom­pu­te­ro­wa


SJP.pl


mikrosilnik

mi­nia­tu­ro­wy sil­nik elek­trycz­ny


SJP.pl


mikrosiwert

jed­nost­ka rów­no­waż­ni­ka dawki po­chło­nię­tej pro­mie­nio­wa­nia jo­ni­zu­ją­ce­go równa 0,000001 si­wer­ta


SJP.pl


mikroskalpel

skal­pel umoż­li­wia­ją­cy usu­wa­nie po­je­dyn­czych ko­mó­rek z tkan­ki


SJP.pl


mikroskop

przy­rząd sto­so­wa­ny do two­rze­nia po­więk­szo­nych obra­zów ma­łych przed­mio­tów lub obiek­tów nie­wi­docz­nych gołym okiem, wy­ko­rzy­stu­ją­cy ukła­dy so­cze­wek


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) opt. przy­rząd op­tycz­ny umoż­li­wia­ją­cy ob­ser­wo­wa­nie z bli­skiej od­le­gło­ści przed­mio­tów nie­wi­docz­nych gołym okiem;

Wiktionary

Mi­kro­skop ( μικρός "mi­kros" – „mały” i σκοπέω "sko­peo" – „pa­trzę, ob­ser­wu­ję”) – urzą­dze­nie słu­żą­ce do ob­ser­wa­cji ma­łych obiek­tów, zwy­kle nie­wi­docz­nych gołym okiem, albo przyj­rze­nia się sub­tel­nym de­ta­lom obiek­tów ma­łych, acz­kol­wiek wi­docz­nych nie­uz­bro­jo­nym okiem. Mi­kro­skop poz­wa­la spoj­rzeć w głąb mi­kroś­wia­ta.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲiˈkrɔskɔp, AS: mʹikroskop

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikroskopia ż., mikroskopowanie n., mikroskopijność ż.

 czas. mikroskopować ndk.

 przym. mikroskopowy, mikroskopijny

 przysł. mikroskopowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. drobnowidz

Wiktionary


mikroskopia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. techn. ba­da­nie bar­dzo ma­łych obiek­tów, któ­rych nie można zo­ba­czyć gołym okiem, przy uży­ciu mi­kro­sko­pu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikroskop mrz., mikroskopijność ż.

 przym. mikroskopowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) badanie mikroskopowe

Wiktionary


mikroskopijność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest mi­kro­sko­pij­ne; cecha tych, któ­rzy są mi­kro­sko­pij­ni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikroskop m., mikroskopia ż., mikroskopowanie n.

 czas. mikroskopować

 przym. mikroskopijny

 przysł. mikroskopijnie

Wiktionary


mikroskopijny

1. za­u­wa­żal­ny je­dy­nie pod mi­kro­sko­pem (np. mi­kro­sko­pij­ny or­ga­nizm, mi­kro­sko­pij­ne ko­mór­ki);
2. bar­dzo mały, ma­lut­ki (np. mi­kro­sko­pij­ny chip, mi­kro­sko­pij­ny napis); mi­nia­tu­ro­wy


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) bar­dzo mały, w skali mikro

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mi­kro­sko­pij­ne za­ry­so­wa­nia na ka­dłu­bie sa­mo­lo­tu do­pro­wa­dzi­ły do ka­ta­stro­fy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔskɔˈpʲijnɨ, AS: mʹikroskopʹii ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikroskop m., mikroskopijność ż.

 przysł. mikroskopijnie

 czas. mikroskopować

 przym. mikroskopowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) malutki, drobniutki, maciupki, tyci

Wiktionary


mikroskopować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) ob­ser­wo­wać przy uży­ciu mi­kro­sko­pu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikroskop m., mikroskopowanie n., mikroskopijność ż.

 przym. mikroskopowy, mikroskopijny

 przysł. mikroskopowo

Wiktionary


mikroskopowy

→ mi­kro­skop


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) techn. zwią­za­ny z mi­kro­sko­pem

Wiktionary

Patrz:

mikroskop

Powiązane:

 rzecz. mikroskop mrz., mikroskopia ż.

 czas. mikroskopować

 przym. mikroskopijny

 przysł. mikroskopijnie

Wiktionary


mikroskuter

mały sku­ter


SJP.pl


mikroskładniki

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) skład­nik, który wy­stę­pu­je w nie­wiel­kich ilo­ściach

Wiktionary


mikrosocjolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie mi­kro­so­cjo­lo­gii


SJP.pl


mikrosocjologia

Mi­kro­so­cjo­lo­gia (mikro- + so­cjo­lo­gia – łc. so­cius "to­wa­rzysz" + gr. lógos "nauka") to dział so­cjo­lo­gii, który bada re­la­cje spo­łecz­ne w ma­łych gru­pach spo­łecz­nych.

Ob­szar ba­daw­czy w mi­kro­so­cjo­lo­gii do­ty­czy kwe­stii, które są nie­ob­ser­wo­wal­ne pod­czas badań w ma­kro­ska­li, ta­kich jak re­la­cje so­cjo­me­trycz­ne, kon­flik­ty in­ter­per­so­nal­ne, typy in­te­rak­cji spo­łecz­nych czy spo­so­by od­gry­wa­nia ról spo­łecz­nych.

Wikipedia


mikrosoczewka

ma­lut­ka so­czew­ka


SJP.pl


mikrosomalny

→ mi­kro­som


SJP.pl

Patrz:

mikrosom

mikrospektrofotometria

me­to­da po­mia­ru ab­sorp­cji świa­tła przez obiek­ty o bar­dzo małej po­wierzch­ni, w za­leż­no­ści od dłu­go­ści fali, a także gę­sto­ści op­tycz­nej tych obiek­tów


SJP.pl


mikrospora

za­rod­nik mniej­szy (męski) ro­ślin róż­no­za­rod­ni­ko­wych, jedna z czte­rech ko­mó­rek wyt­wo­rzo­nych w trak­cie me­jo­zy z ko­mór­ki ma­cie­rzy­stej mi­kro­spo­ran­gium


SJP.pl

Mi­kro­spo­ra – za­rod­nik męski, z któ­re­go roz­wi­ja się ga­me­to­fit męski (prze­dro­śle mę­skie). Mi­kro­spo­ry wyt­wa­rza­ne są w mi­kro­spo­ran­gium na spo­ro­fi­cie. Wy­stę­pu­ją u ro­ślin róż­no­za­rod­ni­ko­wych (wy­mar­łe ga­tun­ki skrzy­po­wych, niek­tó­re wi­dła­ki i pa­pro­cie oraz wszyst­kie ro­śli­ny na­sien­ne).

Wikipedia


mikrosporangium

miej­sce wyt­wa­rza­nia mi­kro­spor; wo­re­czek pył­ko­wy


SJP.pl

Mi­kro­spo­ran­gium – za­rod­nie mę­skie, w któ­rych pow­sta­ją mi­kro­spo­ry u ro­ślin róż­no­za­rod­ni­ko­wych, czyli u wy­mar­łych przed­sta­wi­cie­li skrzy­po­wych, niek­tó­rych wi­dła­ków i pa­pro­ci oraz u wszyst­kich ro­ślin na­sien­nych. Mi­kro­spo­ran­gia pow­sta­ją na li­ściach za­rod­nio­no­śnych, zwa­nych mi­kro­spo­ro­fi­la­mi.

Wikipedia


mikrospołeczeństwo

mała grupa spo­łecz­na


SJP.pl


mikrostan

Mi­kro­stan – stan ukła­du ma­kro­sko­po­we­go opi­sa­ny za po­mo­cą sta­nów wszyst­kich ele­men­tów skła­da­ją­cych się na ten układ (np. czą­ste­czek czy ato­mów). Stan tych skład­ni­ków może być opi­sa­ny - w za­leż­no­ści od po­trze­by - po­przez po­da­nie in­for­ma­cji o ich po­ło­że­niach, pę­dach, ener­giach itp. W celu zo­bra­zo­wa­nia pew­nych za­gad­nień, sto­su­je się tak da­le­ko idące upro­szcze­nie, że wy­star­cza­ją­ce jest po­da­nie, w któ­rej czę­ści na­czy­nia - lewej czy pra­wej - znaj­du­je się dana czą­stecz­ka.

Wikipedia


mikrostruktura

1. układ i wza­jem­ne po­wią­za­nia ma­łych grup spo­łecz­nych, skła­da­ją­cych się na więk­szą zbio­ro­wość;
2. bu­do­wa sub­stan­cji do­strze­gal­na tylko pod mi­kro­sko­pem


SJP.pl

Mi­kro­struk­tu­ra – sub­tel­na, nad­czą­stecz­ko­wa struk­tu­ra ma­te­rii, wy­stę­pu­ją­ca w wielu cia­łach sta­łych, mie­sza­ni­nach i cie­kłych krysz­ta­łach.

Mi­kro­struk­tu­ra prze­ja­wia się w ist­nie­niu domen róż­nych faz fi­zycz­nych, które mogą po­sia­dać naj­róż­niej­sze kształ­ty i mię­dzy któ­ry­mi wy­stę­pu­ją wy­raź­nie gra­ni­ce fa­zo­we.

Wikipedia


mikrostyk

Mi­kro­styk Spół­ka Ak­cyj­na – pol­ski pro­du­cent tło­czo­nych i wy­kra­wa­nych wy­ro­bów me­ta­lo­wych.

Wikipedia


mikrostykowy

→ mi­kro­styk


SJP.pl

Patrz:

mikrostyk

mikrosystem

1. mały sy­stem - ze­spół róż­nych za­leż­no­ści;
2. ro­dzaj sy­ste­mu kom­pu­te­ro­we­go; sy­stem mi­kro­pro­ce­so­ro­wy


SJP.pl


mikrosystemowy

→ mi­kro­sy­stem


SJP.pl

Patrz:

mikrosystem

mikrosytuacja

drob­na sy­tu­a­cja


SJP.pl


mikrosłodownia

mała sło­dow­nia, miej­sce, gdzie dla po­trzeb la­bo­ra­to­ryj­nych wy­ra­bia się pół­pro­dukt piwa albo wódki


SJP.pl


mikrosłuchowisko

słu­cho­wi­sko (au­dy­cja ra­dio­wa) małej dłu­go­ści; mi­ni­słu­cho­wi­sko


SJP.pl


mikrotargeting

pre­cy­zyj­ne kie­ro­wa­nie prze­ka­zu do wą­skich grup od­bior­ców na pod­sta­wie da­nych o ich za­cho­wa­niach i pre­fe­ren­cjach; mi­kro­tar­ge­to­wa­nie


SJP.pl


mikrotargetowanie

pre­cy­zyj­ne kie­ro­wa­nie prze­ka­zu do wą­skich grup od­bior­ców na pod­sta­wie da­nych o ich za­cho­wa­niach i pre­fe­ren­cjach; mi­kro­tar­ge­ting


SJP.pl


mikrotechniczny

→ mi­kro­tech­ni­ka


SJP.pl

Patrz:

mikrotechnika

mikrotechnologia

ze­staw tech­nik i spo­so­bów two­rze­nia roz­ma­i­tych struk­tur o roz­mia­rach mi­kro­me­trycz­nych


SJP.pl


mikroterma

ro­śli­na kli­ma­tu chłod­ne­go, po­trze­bu­ją­ca do swo­je­go roz­wo­ju tem­pe­ra­tu­ry 0-15 stop­ni; ro­śli­na mi­kro­ter­micz­na


SJP.pl


mikrotermy

ro­śli­na kli­ma­tu chłod­ne­go, po­trze­bu­ją­ca do swo­je­go roz­wo­ju tem­pe­ra­tu­ry 0-15 stop­ni; ro­śli­na mi­kro­ter­micz­na


SJP.pl


mikrotom

przy­rząd la­bo­ra­to­ryj­ny słu­żą­cy do ści­na­nia bar­dzo cien­kich płat­ków z ma­te­ria­łu bio­lo­gicz­ne­go, z któ­rych spo­rzą­dza się pre­pa­ra­ty mi­kro­sko­po­we


SJP.pl

Mi­kro­tom – przy­rząd słu­żą­cy do cię­cia pre­pa­ra­tów bio­lo­gicz­nych na bar­dzo cien­kie skraw­ki do ob­ser­wa­cji mi­kro­sko­po­wej. Mi­kro­to­my mogą być cał­ko­wi­cie me­cha­nicz­ne, lub pó­ła­u­to­ma­tycz­ne, gdzie wszel­kie usta­wie­nia i ruch ostrza są kie­ro­wa­ne przez ope­ra­to­ra, lub też bar­dzo za­a­wan­so­wa­ne, ste­ro­wa­ne kom­pu­te­ro­wo, gdzie wszyst­kim za­wia­du­ją po­dze­spo­ły elek­tro­nicz­ne.

Wikipedia


mikrotomograf

urzą­dze­nie do wy­ko­ny­wa­nia mi­kro­to­mo­gra­fii


SJP.pl


mikrotomografia

nie­in­wa­zyj­na me­to­da ba­daw­cza, poz­wa­la­ją­ca odw­zo­ro­wać struk­tu­rę wew­nętrz­ną ba­da­ne­go obiek­tu na pod­sta­wie za­re­je­stro­wa­nych pod róż­ny­mi ką­ta­mi jego dwu­wy­mia­ro­wych pro­jek­cji


SJP.pl

Mi­kro­to­mo­gra­fia rent­ge­now­ska (mi­kro­to­mo­gra­fia kom­pu­te­ro­wa, com­pu­ted mi­cro­to­mo­grap­hy, CMT) - nie­in­wa­zyj­na me­to­da ba­daw­cza, poz­wa­la­ją­ca odw­zo­ro­wać struk­tu­rę wew­nętrz­ną ba­da­ne­go obiek­tu na pod­sta­wie za­re­je­stro­wa­nych pod róż­ny­mi ką­ta­mi jego dwu­wy­mia­ro­wych pro­jek­cji.

Wikipedia


mikroton

w mu­zy­ce: in­ter­wał mniej­szy niż pół tonu, np. ćwierć­ton


SJP.pl

Mi­kro­ton, mi­kro­in­ter­wał – jed­nost­ka miary w mu­zy­ce; in­ter­wał mniej­szy od pół­to­nu, np. ćwierć­ton.

W eu­ro­pej­skiej mu­zy­ko­lo­gii ter­min roz­po­wszech­nił się w XX wieku, od kiedy tam­tej­si kom­po­zy­to­rzy za­czę­li czę­ściej ek­spe­ry­men­to­wać z sy­ste­ma­mi dźwię­ko­wy­mi in­ny­mi niż rów­no­mier­nie tem­pe­ro­wa­ny.

Wikipedia


mikrotonowość

uży­wa­nie w kom­po­zy­cji in­ter­wa­łów mu­zycz­nych mniej­szych od pół­to­nu


SJP.pl


mikrotonowy

→ mi­kro­ton


SJP.pl

Patrz:

mikroton

mikrotoponim

nazwa miej­sco­wa ut­wo­rzo­na od drob­ne­go obiek­tu te­re­no­we­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) nazwa drob­ne­go obiek­tu te­re­no­we­go

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲikrɔtɔˈpɔ̃ɲĩm, AS: mʹikrotopõńĩm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrotoponimia

 przym. mikrotoponimiczny

Wiktionary


mikrotoponimia

na­zew­nict­wo do­ty­czą­ce drob­nych obiek­tów te­re­no­wych


SJP.pl

Mi­kro­to­po­ni­mia – na­zew­nict­wo drob­nych obiek­tów te­re­no­wych (nazwy te­re­no­we), tj. leśne drogi, uro­czy­ska, szcze­gól­ny typ to­po­ni­mów. Na­le­ży pod­kre­ślić, że nazwy te są nie­o­fi­cjal­ne i wska­zu­ją obiek­ty znaj­du­ją­ce się głów­nie na te­re­nach nie­za­miesz­ka­łych.

Wikipedia


mikrotoponimiczny

→ mi­kro­to­po­ni­mia


SJP.pl

Patrz:

mikrotoponimia

mikrotransakcja

w grach kom­pu­te­ro­wych: opła­ta do­ko­ny­wa­na w za­mian za do­dat­ko­wą za­war­tość do gry


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gry­komp. drob­na, do­bro­wol­na opła­ta za przed­mio­ty lub ułat­wie­nia w grze;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mi­kro­tran­sak­cje za­czy­na­ją po­ja­wiać się wszak w coraz więk­szej licz­bie pro­duk­cji gro­wych i przy­no­szą twór­com kro­cie.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mikropłatność

Wiktionary


mikrotransakcyjny

→ mi­kro­tran­sak­cja


SJP.pl

Patrz:

mikrotransakcja

mikrotrend

krót­kotr­wa­ła, szyb­ko zmie­nia­ją­ca się moda, po­pu­lar­na w wą­skiej gru­pie


SJP.pl


mikrotron

ro­dzaj ak­ce­le­ra­to­ra czą­stek na­ła­do­wa­nych do przy­spie­sza­nia elek­tro­nów


SJP.pl

Mi­kro­tron – ak­ce­le­ra­tor czą­stek za­li­cza­ny do ak­ce­le­ra­to­rów ko­ło­wych; uży­wa­ny jest do przy­spie­sza­nia elek­tro­nów. Układ skła­da się z elek­tro­ma­gne­sów za­krzy­wia­ją­cych tor czą­stek oraz elek­trod przyś­pie­sza­ją­cych polem elek­trycz­nym, swoją bu­do­wą przy­po­mi­na cy­klo­tron.

Wikipedia


mikrotubula

rur­ko­wa­ta struk­tu­ra biał­ko­wa sta­no­wią­ca ele­ment szkie­le­tu cy­to­pla­zy


SJP.pl

Mi­kro­tu­bu­la ("mi­cro­tu­bu­li cel­lu­la­res") – włó­kni­sta rur­ko­wa­ta sztyw­na struk­tu­ra o śred­ni­cy 20–27 nm, pow­sta­ją­ca w wy­ni­ku po­li­me­ry­za­cji biał­ka tu­bu­li­ny. Mi­kro­tu­bu­le wraz z in­ny­mi struk­tu­ra­mi peł­nią funk­cję cy­tosz­kie­le­tu na­da­jąc ko­mór­ce kształt, a nawet przy­czy­nia­jąc się do jego zmia­ny.

Wikipedia


mikrotuneling

me­to­da bez­wy­ko­po­we­go drą­że­nia tu­ne­li o ma­łych śred­ni­cach


SJP.pl


mikroturystyka

wy­ciecz­ki i wa­ka­cje w ob­sza­rze naj­bliż­szych oko­lic swo­je­go miej­sca za­miesz­ka­nia


SJP.pl


mikroubytek

mi­kro­sko­pij­ny uby­tek, np. w szkli­wie zębów, w szkle


SJP.pl


mikroudar

krót­kotr­wa­łe i prze­mi­ja­ją­ce wy­stą­pie­nie ob­ja­wów usz­ko­dze­nia mózgu, spo­wo­do­wa­ne za­bu­rze­nia­mi krą­że­nia móz­go­we­go; mi­niu­dar


SJP.pl


mikroudarowy

→ mi­kro­u­dar


SJP.pl

Patrz:

mikroudar

mikroukład

sy­stem, struk­tu­ra skła­da­ją­ca się z nie­wiel­kiej licz­by ele­men­tów


SJP.pl


mikrouraz

nie­wiel­kie usz­ko­dze­nie, zwy­kle włó­kien mię­śnio­wych


SJP.pl


mikrourządzenie

urzą­dze­nie o bar­dzo ma­łych roz­mia­rach; mi­kro­me­cha­nizm


SJP.pl


mikrousługa

nie­wiel­ki, nie­za­leż­ny ele­ment sy­ste­mu in­for­ma­tycz­ne­go


SJP.pl


mikrowaga

bar­dzo czuła waga do wa­że­nia ma­łych mas


SJP.pl


mikrowat

jed­nost­ka mocy równa jed­nej mi­lio­no­wej wata


SJP.pl


mikrowczep

ro­dzaj po­łą­cze­nia ele­men­tów z drew­na na złą­cza kli­no­we, sto­so­wa­ny w me­blar­stwie, sto­lar­ce bu­dow­la­nej oraz bu­dow­nict­wie


SJP.pl

Mi­krow­czep – ro­dzaj po­łą­cze­nia ele­men­tów z drew­na na złą­cza kli­no­we, sto­so­wa­ny w me­blar­stwie, sto­lar­ce bu­dow­la­nej oraz bu­dow­nict­wie.

Naj­czę­ściej po­łą­cze­niem mi­krow­cze­po­wym łączy się ele­men­ty z tar­ci­cy, bywa także sto­so­wa­ny przy ma­te­ria­łach drew­no­po­chod­nych, ta­kich jak: płyta wió­ro­wa, MDF, HDF lub sklej­ka.

Wikipedia


mikrowczepowy

→ mi­krow­czep


SJP.pl

Patrz:

mikrowczep

mikrowela

re­gio­nal­nie: ku­chen­ka mi­kro­fa­lo­wa; mi­kro­fa­la, mi­kro­fa­lów­ka


SJP.pl


mikrowentylacja

kon­tro­lo­wa­ne i tym­cza­so­we zmniej­sze­nie szczel­no­ści okien


SJP.pl


mikrowentylacyjny

→ mi­kro­wen­ty­la­cja


SJP.pl

Patrz:

mikrowentylacja

mikrowibracja

nie­przer­wa­ne wi­bro­wa­nie ciała z po­wo­du cią­głej ak­tyw­no­ści mię­śni


SJP.pl


mikrowiertło

wier­tło o roz­mia­rach mi­kro­me­trycz­nych


SJP.pl


mikrowieża

bar­dzo mała wieża audio


SJP.pl


mikrowlewka

bar­dzo mała wlew­ka


SJP.pl


mikrowolt

jed­nost­ka na­pię­cia elek­trycz­ne­go, po­ten­cja­łu elek­trycz­ne­go, a także siły elek­tro­mo­to­rycz­nej równa jed­nej mi­lio­no­wej wolta


SJP.pl


mikrowoltomierz

wol­to­mierz mie­rzą­cy na­pię­cie elek­trycz­ne w mi­kro­wol­tach


SJP.pl


mikrowykład

bar­dzo krót­ki wy­kład


SJP.pl


mikrowylew

w me­dy­cy­nie: nie­wiel­ki, lo­kal­ny wylew krwi do mózgu


SJP.pl


mikrowyprawa

krót­ka, lo­kal­na po­dróż o cha­rak­te­rze przy­go­do­wym, czę­sto bli­sko domu i ni­skim kosz­tem


SJP.pl


mikrowywiad

bar­dzo krót­ki wy­wiad


SJP.pl


mikrowzór

wzór na tka­ni­nie, gra­fi­ka lub inny ele­ment, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się nie­wiel­ki­mi, sub­tel­ny­mi de­ta­la­mi


SJP.pl


mikrowłókno

włó­kno o gę­sto­ści li­nio­wej mniej­szej niż 1 de­nier; mi­kro­fa­za


SJP.pl

Mi­kro­włó­kno (mi­kro­fa­za, mi­kro­fi­bra) – włó­kno o gę­sto­ści li­nio­wej mniej­szej od 1 de­nie­ra. Mi­kro­włó­kno jest 10 razy cień­sze niż jed­wab i 100 razy cień­sze od ludz­kie­go włosa. Do pro­duk­cji mi­kro­włó­kien używa się mie­szan­ki po­lie­stru i po­lia­mi­du w róż­nych pro­por­cjach. Mi­kro­włó­kno jest bar­dziej wy­trzy­ma­łe w po­rów­na­niu z in­ny­mi włó­kna­mi o po­dob­nej gę­sto­ści. Dzia­ni­ny wy­ko­na­ne z mi­kro­włó­kien są wy­jąt­ko­wo mięk­kie, sprę­ży­ste i chłon­ne.

Wikipedia


mikrowłącznik

mały prze­łącz­nik re­a­gu­ją­cy na nie­wiel­ki na­cisk, uży­wa­ny w urzą­dze­niach elek­tro­nicz­nych i me­cha­nicz­nych


SJP.pl


mikrozaburzenie

mi­ni­mal­ne usz­ko­dze­nie i za­bu­rze­nie ukła­du ner­wo­we­go, ob­ja­wia­ją­ce się w za­kłó­ce­niach pro­ce­su spo­strze­ga­nia lub czyn­no­ściach ru­cho­wych; mi­kro­usz­ko­dze­nie


SJP.pl


mikrozanieczyszczenie

nie­wiel­kie za­nie­czy­szcze­nie


SJP.pl


mikrozarządzanie

styl za­rzą­dza­nia ce­chu­ją­cy się wy­so­kim stop­niem ob­ser­wa­cji i kon­tro­li pracy pod­wład­nych


SJP.pl

Mi­kro­za­rzą­dza­nie – styl za­rzą­dza­nia ce­chu­ją­cy się wy­so­kim stop­niem ob­ser­wa­cji i kon­tro­li pracy pod­wład­nych. Ten styl za­rzą­dza­nia zwy­kle jest po­strze­ga­ny ne­ga­tyw­nie ze wzglę­du na ogra­ni­cze­nie wol­no­ści pra­cow­ni­ków.

Wikipedia


mikrozaurops

ro­dzaj di­no­za­u­ra z in­fra­rzę­du za­u­ro­po­dów; sal­ta­za­ur, mi­kro­cel, mi­kro­ce­lus


SJP.pl


mikrośrodowisko

w bio­lo­gii: oto­cze­nie ko­mó­rek, które wpły­wa na ich funk­cjo­no­wa­nie i roz­wój


SJP.pl


mikrośrodowiskowy

→ mi­kroś­ro­do­wi­sko


SJP.pl

Patrz:

mikrośrodowisko

mikroświnka

rasa ma­łych świń wiet­nam­skich; mi­nia­tu­ro­wa świn­ka zwi­sło­brzu­cha


SJP.pl


mikrość

drob­ność, szczu­płość, nie­po­zor­ność


SJP.pl


mikrurgia

chi­rur­gicz­ne ope­ra­cje wew­nątrz żywej ko­mór­ki


SJP.pl


mikrus

żar­to­bli­wie: osoba ni­skie­go wzro­stu, mały chło­piec lub małe zwie­rzę


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. chło­piec drob­nej bu­do­wy ciała, zwy­kle niż­szy od ró­wie­śni­ków

 (1.2) pot. ktoś ni­skie­go wzro­stu

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Mirza|ref=tak., ro­dzaj mał­pia­tek z ro­dzi­ny le­mur­ko­wa­tych (nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Che­i­ro­ga­le­i­dae|ref=tak.);

 (2.2) zool. zwie­rzę z ro­dza­ju mi­krus (2.1)

 (2.3) pot. mały sa­mo­chód

Wiktionary

Mi­krus ("Mirza") – ro­dzaj ssa­ków na­czel­nych z ro­dzi­ny le­mur­ko­wa­tych. Opi­sa­no 2 ga­tun­ki: mi­kru­sa mniej­sze­go i ogo­nia­ste­go. Jak inne le­mu­roksz­tałt­ne, za­miesz­ku­ją Ma­da­ga­skar. Spo­ty­ka się je w su­chych la­sach li­ścia­stych na za­cho­dzie wyspy oraz na pół­no­cy w do­li­nie Sam­bi­ra­no i na pół­wy­spie Sa­ha­ma­la­za.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲikrus, AS: mʹikrus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikron m.

 przym. mikry

 temsłow. mikro-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) maluch, maluszek

 (1.2) karzeł, karzełek, kurdupel

 (2.2) mirza

 (2.3) maluch

Wiktionary


mikrusek

po­tocz­nie:
1. mała dziew­czyn­ka;
2. ko­bie­ta ni­skie­go wzro­stu; kar­li­ca


SJP.pl

Mi­kru­sek ("Mi­cro­ce­bus") – ro­dzaj ssa­ków z ro­dzi­ny le­mur­ko­wa­tych (Che­i­ro­ga­le­i­dae).

Wikipedia


mikruska

po­tocz­nie:
1. mała dziew­czyn­ka;
2. ko­bie­ta ni­skie­go wzro­stu; kar­li­ca


SJP.pl


mikrut

naz­wi­sko


SJP.pl


mikry

1. o nie­wiel­kich roz­mia­rach;
2. po­tocz­nie: nie­wy­star­cza­ją­cy, lichy, marny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) pot. mały, nie­wiel­ki

 (1.2) pot. nie­wy­star­cza­ją­cy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Koszt duży, przy­jem­ność mikra.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲikrɨ, AS: mʹikry

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrus mrz./mos.

Wiktionary


mikrynit

ma­ce­rał z grupy iner­ty­ni­tów


SJP.pl

Mi­kry­nit – ma­ce­rał z grupy iner­ty­ni­tu. Wy­stę­pu­je w wę­glach ka­mien­nych. Jest to ma­ce­rał, który two­rzy się w cza­sie pier­wsze­go skoku uwę­gle­nia i wy­stę­pu­je w wę­glach do re­flek­syj­no­ści 1,4%. Ten ma­ce­rał wy­stę­pu­je w for­mie drob­nych zia­re­nek o bar­wie per­ło­wo-bia­łej, a wiel­kość po­je­dyn­czych in­dy­wi­du­ów wy­no­si za­led­wie 1–2 μm.

Wikipedia


mikryt

bar­dzo drob­ne krysz­ta­ły wę­gla­nów, sta­no­wią­ce spo­i­wo skał wę­gla­no­wych lub okru­cho­wych


SJP.pl

Mi­kryt (pelit) – ro­dzaj spo­i­wa wę­gla­no­wych skał osa­do­wych (np. wa­pie­ni), ut­wo­rzo­ne­go przez nie­wi­docz­ne ma­kro­sko­po­wo krysz­ta­ły wę­gla­nów (głów­nie kal­cy­tu) o roz­mia­rach rzędu kilku ty­sięcz­nych mi­li­me­tra. Ma­kro­sko­po­wo mi­kryt ma po­stać jed­no­rod­ne­go wa­pie­nia. Nawet pod mi­kro­sko­pem zwy­kle nie spo­sób wy­róż­nić po­szcze­gól­nych krysz­ta­łów i ziarn, wi­docz­ne są ciem­ne agre­ga­ty kal­cy­tu. Mi­kryt zwy­kle two­rzy się w wy­ni­ku strą­ca­nia che­micz­ne­go lub bio­che­micz­ne­go.

Wikipedia


miks

mix;
1. przej­ście mon­ta­żo­we w mon­ta­żu obra­zu te­le­wi­zyj­ne­go;
2. po­tocz­nie: mie­szan­ka, coś skła­da­ją­ce­go się z wielu zmie­sza­nych, zmik­so­wa­nych skład­ni­ków, ele­men­tów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) pot. mie­szan­ka, mie­sza­ni­na

 (1.2) muz. dźwię­ki po­łą­czo­ne przez mik­ser; efekt mik­so­wa­nia

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • miks ener­ge­tycz­ny
  • miks tłu­szczo­wy
  • The Mix – album nie­miec­kie­go ze­spo­łu Kraft­werk
  • Tom Mix (1880–1940) – ame­ry­kań­ski aktor z epoki filmu nie­me­go i po­cząt­ków dźwię­ko­we­go
  • mik­so­wa­nie – łą­cze­nie mu­zy­ki
  • re­miks – utwór mu­zycz­ny

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲiks, AS: mʹiks

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikser mrz./mos.

Wiktionary


miksa

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Lud­wik Miksa – pol­ski du­chow­ny bap­ty­stycz­ny
  • Ta­de­usz Miksa – pol­ski pił­karz
  • Flo­rian Pil­king­ton-Miksa – an­giel­ski per­ku­si­sta

Wikipedia


miksameba

Mik­sa­me­ba – nie­o­bło­nio­na ko­mór­ka ślu­zow­ców, po­ru­sza­ją­ca się ru­chem ame­bo­i­dal­nym (peł­za­ko­wa­tym). Pow­sta­je z ha­plo­i­dal­nej pływ­ki.

Wikipedia


miksaż

1. w tech­ni­ce ra­dio­wej i fil­mo­wej: łą­cze­nie za­pi­sów dźwię­ko­wych z kilku taśm w jedną ca­łość
2. mo­du­lo­wa­nie barwy i na­tę­że­nia dźwię­ku w toku jego prze­no­sze­nia przez mi­kro­fon


SJP.pl


mikser

1. pra­cow­nik baru mie­sza­ją­cy drin­ki,
2. pra­cow­nik radia lub te­le­wiz­ji zaj­mu­ją­cy się mik­so­wa­niem dźwię­ku lub obra­zu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. kulin. urzą­dze­nie ku­chen­ne, elek­trycz­ne lub ręcz­ne, do mie­sza­nia pro­duk­tów;

 (1.2) techn. urzą­dze­nie elek­tro­nicz­ne do mie­sza­nia dźwię­ków lub obra­zów z róż­nych źró­deł;

 (1.3) techn. na­czy­nie do prze­cho­wy­wa­nia w sta­nie płyn­nym że­li­wa otrzy­my­wa­ne­go z wiel­kich pie­ców hut­ni­czych

 (1.4) po­ligr. wie­lo­ma­ga­zy­no­wy li­no­typ umoż­li­wia­ją­cy skła­da­nie tek­stów o róż­nym kroju pisma i róż­nym wy­mia­rze zna­ków gra­ficz­nych

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) środ. osoba mik­su­ją­ca obra­zy lub dźwię­ki

 (2.2) środ. osoba mik­su­ją­ca drin­ki w barze

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mik­ser ku­chen­ny
  • mik­ser pla­ne­tar­ny
  • mik­ser (stół mik­ser­ski) – urzą­dze­nie elek­tro­a­ku­stycz­ne
  • Mik­ser (Mi­ko­łaj Skom­mer) – pol­ski pro­du­cent mu­zycz­ny
  • Mik­ser (Mi­ko­łaj Mą­drzyk) – raper z Czę­sto­cho­wy

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z kuch­ni od rana do­bie­gał ża­łos­ny dźwięk mik­se­ra.

 (1.2) Na końcu sali kon­cer­to­wej umiej­sco­wio­no duży mik­ser cy­fro­wy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiksɛr, AS: mʹikser

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miks mrz., mikserka ż., miksernia ż., mikserskość ż., miksowanie n., remiksowanie n., rozmiksowanie n., wymiksowanie n., zmiksowanie n., zremiksowanie n.

:: zdrobn. mikserek mrz.

 czas. miksować ndk., remiksować ndk., rozmiksować dk., wymiksować dk., zmiksować dk., zremiksować dk.

 przym. mikserski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) konsoleta

Wiktionary


mikserowy

→ mik­ser


SJP.pl

Patrz:

mikser

miksistka

ko­bie­ta gra­ją­ca mik­sta


SJP.pl


miksolog

bar­man spe­cja­li­zu­ją­cy się w przy­go­to­wy­wa­niu drin­ków, kok­taj­li


SJP.pl


miksologia

sztu­ka przy­go­to­wy­wa­nia kok­taj­li, drin­ków


SJP.pl


miksologiczny

→ mik­so­lo­gia


SJP.pl

Patrz:

miksologia

miksotroficzny

→ mik­so­tro­fizm


SJP.pl

Patrz:

miksotrofizm

miksotrofizm

zdol­ność or­ga­niz­mów do prze­cho­dze­nia od sa­mo­żyw­no­ści do cu­dzo­żyw­no­ści i od­wrot­nie w za­leż­no­ści od wa­run­ków zew­nętrz­nych śro­do­wi­ska; zmien­no­żyw­ność


SJP.pl

Mik­so­tro­fizm, zmien­no­żyw­ność ( mi­sce­re ‘mie­szać’, gr. "trophé" ‘po­ży­wie­nie’) – zdol­ność niek­tó­rych or­ga­niz­mów do odży­wia­nia au­to­tro­ficz­ne­go albo he­te­ro­tro­ficz­ne­go, w za­leż­no­ści od wa­run­ków śro­do­wi­ska. Przy­kła­dem mogą być au­to­tro­ficz­ne Eu­gle­no­zoa, które przy nie­do­bo­rze świa­tła sło­necz­ne­go (a co za tym idzie, przy nie­moż­no­ści prze­pro­wa­dza­nia fo­to­syn­te­zy) za­czy­na­ją odży­wiać się mart­wą ma­te­rią or­ga­nicz­ną.

Wikipedia


miksowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kulin. mie­sza­nie skład­ni­ków za po­mo­cą mik­se­ra

Wiktionary

Mik­so­wa­nie mu­zy­ki – łą­cze­nie (mie­sza­nie) w jeden stru­mień kilku sy­gna­łów dźwię­ko­wych, z któ­rych każdy jest no­śni­kiem in­for­ma­cji mu­zycz­nej.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. zmiksowanie n., wymiksowanie n., mikser m., mikserek m., mikserka ż., miksernia ż., miks m.

 czas. miksować ndk., zmiksować dk., wymiksowanie n.

 przym. mikserski

Wiktionary


miksować

1. przy­go­to­wy­wać napój lub roz­drab­niać i mie­szać pro­duk­ty za po­mo­cą mik­se­ra;
2. mie­szać, łą­czyć ze sobą oraz na­kła­dać na sie­bie odręb­ne ścież­ki albo sy­gna­ły dźwię­ko­we lub wi­zyj­ne na mik­se­rze elek­tro­nicz­nym


SJP.pl


miksowirus

wirus śred­niej wiel­ko­ści z grupy sy­ste­ma­tycz­nej RNA (za­wie­ra­ją­cy kwas ry­bo­nu­kle­i­no­wy)


SJP.pl


miksozaur

wy­mar­ły ro­dzaj gada z rzędu ich­tio­za­u­rów


SJP.pl

Mik­so­za­ur ("Mi­xo­sa­u­rus") - wy­mar­ły ro­dzaj diap­sy­do­we­go gada, na­le­żą­cy do rzędu ich­tio­za­u­rów. Miał ok. 1 m dłu­go­ści. Żył w okre­sie tria­su. Był to pry­mi­tyw­ny ich­tio­za­ur, ze słabo roz­wi­nię­tą płet­wą ogo­no­wą. Jego szcząt­ki zna­le­zio­no w Chi­nach, Ti­mo­rze, In­do­nez­ji, Wło­szech, Spits­ber­ge­nie, Ka­na­dzie, Ala­sce i Ne­va­dzie. Nazwę, oz­na­cza­ją­cą „mie­sza­na ja­szczur­ka”, wpro­wa­dził w roku 1887 Georg Baur.

Wikipedia


mikst

gra, w któ­rej dru­ży­nę sta­no­wi mie­sza­na para, w te­ni­sie, siat­ków­ce i in­nych spor­tach


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) gra, w któ­rej uczest­ni­czą dwa dwu­o­so­bo­we ze­spo­ły zło­żo­ne z ko­bie­ty i męż­czyz­ny

Wiktionary

Mikst (z ang. "mixed do­u­bles"), także gra pod­wój­na mie­sza­na – ry­wa­li­za­cja, w któ­rej uczest­ni­czą dwu­o­so­bo­we ze­spo­ły zło­żo­ne z ko­bie­ty i męż­czyz­ny. Spor­ty, w któ­rych za­wod­ni­cy ry­wa­li­zu­ją w mik­ście, to tenis ziem­ny, tenis sto­ło­wy, teq­ball, bad­min­ton, pétanque, łucz­nict­wo spor­to­we, pię­cio­bój no­wo­czes­ny, siat­ków­ka pla­żo­wa.

Wikipedia


mikstacianin

miesz­ka­niec Mik­sta­tu (mia­sta w Pol­sce); Mik­sta­cza­nin


SJP.pl


mikstacianka

miesz­kan­ka Mik­sta­tu (mia­sta w Pol­sce); Mik­sta­czan­ka


SJP.pl


mikstacki

przy­miot­nik od: Mik­stat


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Mik­sta­tu, zwią­za­ny z Mik­sta­tem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wzię­li ślub w mik­stac­kim ko­ście­le w 1896 roku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mikstat mrz., mikstacianin mos., mikstacianka ż.

Wiktionary


mikstaczanin

miesz­ka­niec Mik­sta­tu (mia­sta w Pol­sce); Mik­sta­cia­nin


SJP.pl


mikstaczanka

miesz­kan­ka Mik­sta­tu (mia­sta w Pol­sce); Mik­sta­cian­ka


SJP.pl


mikstat

mia­sto w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ostrze­szow­skim;

Wiktionary

}|-

Mik­stat (pol. hist. Ko­mo­rów, Mix­stadt) – mia­sto w woj. wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ostrze­szow­skim. Sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Mik­stat.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Maszt w Mik­sta­cie wy­bu­do­wa­no w 1997.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲikstat, AS: mʹikstat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikstacianin mos., mikstacianka ż.

 przym. mikstacki

Wiktionary


mikstatczyk

miesz­ka­niec Mik­sta­tu (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


mikstatka

miesz­kan­ka Mik­sta­tu (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


mikstura

1. płyn­ny lek bę­dą­cy mie­sza­ni­ną kilku skład­ni­ków;
2. po­łą­cze­nie kilku gło­sów w or­ga­nach


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. płyn­ny lek spo­rzą­dzo­ny z kilku skład­ni­ków

 (1.2) muz. do­no­śny głos or­ga­no­wy, w któ­rym na jeden dźwięk przy­pa­da sze­reg pi­szcza­łek o róż­nym brzmie­niu

Wiktionary

Mik­stu­ra – w mu­zy­ce, ro­dzaj głosu w or­ga­nach lub typ fak­tu­ry mu­zycz­nej czę­sty np. u im­pre­sjo­ni­stów (Cla­u­de De­bus­sy, Ma­u­ri­ce Ravel), ope­ru­ją­cy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲikˈstura, AS: mʹikstura

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. miksturka ż.

Wiktionary


miksturka

zdrob­nie­nie od: mik­stu­ra


SJP.pl


miksty

para gra­ją­ca w mik­ście (grze mie­sza­nej)


SJP.pl


mikucki

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Jerzy An­to­ni Mi­kuc­ki – pol­ski mi­kro­bio­log, na­u­czy­ciel aka­de­mic­ki i dzia­łacz spo­łecz­ny
  • Ksa­we­ry Mi­kuc­ki – pol­ska far­ma­ce­u­ta, dzia­łacz za­wo­do­wy i sa­mo­rzą­do­wy
  • Syl­wiusz Mi­kuc­ki – pol­ski hi­sto­ryk
  • Win­cen­ty Mi­kuc­ki – rzym­sko­ka­to­lic­ki du­chow­ny

Wikipedia


mikulasz

naz­wi­sko


SJP.pl


mikulczyński

naz­wi­sko


SJP.pl


mikulicz

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ku­licz (herb szla­chec­ki)
  • (1892–1966) – nie­miec­ki pro­fe­sor, gi­ne­ko­log
  • Jan Mi­ku­licz-Ra­dec­ki (1850–1905) – nie­miec­ko-pol­ski chi­rurg
  • Ja­nusz Mi­ku­licz (1951–2015) – pol­ski dzia­łacz sa­mo­rzą­do­wy i po­li­tyk
  • Je­le­na Mi­ku­licz (ur. 1977) – bia­ło­ru­ska wio­ślar­ka
  • Semen Mi­ku­licz (XVI w.) – dwo­rza­nin kró­lew­ski
  • Ser­giusz Mi­ku­licz (ur. 1932) – pol­ski hi­sto­ryk i dy­plo­ma­ta
  • Va­le­rian Mi­ku­licz-Ra­dec­ki (1855–1910) – ty­tu­lar­ny mar­sza­łek polny po­rucz­nik ce­sar­skiej i kró­lew­skiej Armii
  • Wi­told Ra­dec­ki-Mi­ku­licz (1891–1979) – pol­ski ofi­cer
  • Wła­di­mir Mi­ku­licz (1920–2000) – so­wiec­ki po­li­tyk
  • Mi­ku­licz-Ra­dec­ki

Wikipedia


mikulin

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Alek­san­der Mi­ku­lin (1895-1985) – ra­dziec­ki kon­struk­tor sil­ni­ków lot­ni­czych
  • Mi­ku­lin – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. kra­śnic­kim, w gmi­nie Kra­śnik
  • Mi­ku­lin – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. to­ma­szow­skim, w gmi­nie Ty­szow­ce
  • Mi­ku­lin – wieś w woj. łódz­kim, w pow. brze­ziń­skim, w gmi­nie Jeżów
  • Mi­ku­li­no (daw­niej Mi­ku­lin) – wieś w Rosji, w ob­wo­dzie smo­leń­skim
  • Mi­ku­lin – wieś na Ukra­i­nie

Wikipedia


mikulski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Albin Mi­kul­ski (ur. 1957) – pił­karz
  • An­drzej Mi­kul­ski (ur. 1974) – ar­chi­tekt
  • An­to­ni Fe­liks Mi­kul­ski (1872–1925) – psy­cho­log i psy­chia­tra
  • Bar­ba­ra Mi­kul­ski (ur. 1936) – ame­ry­kań­ska dzia­łacz­ka po­li­tycz­na pol­skie­go po­cho­dze­nia, se­na­tor ze stanu Ma­ry­land
  • Da­riusz Mi­kul­ski (ur. 1973) – wal­tor­ni­sta
  • Fe­liks Mi­kul­ski (1853–1886) – rzeź­biarz
  • Jan Fran­ci­szek Mi­kul­ski (1930–2015) – fizyk
  • Józef Mi­kul­ski (1849–1928) – aktor i re­ży­ser te­a­tral­ny
  • Józef Mi­kul­ski (1874–1919) – ka­pi­tan Woj­ska Pol­skie­go, ka­wa­ler Or­de­ru Vir­tu­ti Mi­li­ta­ri
  • Józef Mi­kul­ski (1888–1968) – pe­da­gog, kra­joz­naw­ca, dzia­łacz re­gio­nal­ny, mi­ło­śnik Ziemi Pod­la­skiej
  • Józef Mi­kul­ski (1907–1990) – hy­dro­bio­log
  • Józef Mi­kul­ski (1912–1989) – wio­lon­cze­li­sta, pro­fe­sor Aka­de­mii Mu­zycz­nej w Kra­ko­wie

Wikipedia


mikusek

naz­wi­sko


SJP.pl


mikuła

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Kle­mens Mi­ku­ła – pol­ski ar­chi­tekt
  • Krzysz­tof Mi­ku­ła – pol­ski po­li­tyk, praw­nik
  • Jacek Mi­ku­ła – pol­ski pia­ni­sta, kom­po­zy­tor i aran­żer
  • Ja­nusz Mi­ku­ła – pol­ski urzęd­nik pań­stwo­wy i sa­mo­rzą­do­wiec
  • Ma­ciej Mi­ku­ła – pol­ski praw­nik i hi­sto­ryk
  • Pa­u­li­na Mi­ku­ła – pol­ska oso­bo­wość in­ter­ne­to­wa, pre­zen­ter­ka te­le­wi­zyj­na, me­ne­dżer­ka i po­pu­la­ry­za­tor­ka wie­dzy o stan­dar­do­wym ję­zy­ku pol­skim

Wikipedia


mikułowski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­to­ni Mi­ku­łow­ski – pol­ski urzęd­nik, poseł na Sejm
  • Be­ne­dykt Mi­ku­łow­ski – pol­ski urzęd­nik, poseł na Sejm
  • Bog­dan Mi­ku­łow­ski – pol­ski ge­o­graf tu­ryz­mu, ur­ba­ni­sta, autor, dzia­łacz spo­łecz­ny
  • Jan Mi­ku­łow­ski – pol­ski ko­szy­karz
  • Jerzy Mi­ku­łow­ski Po­mor­ski – pol­ski so­cjo­log i me­dioz­naw­ca, na­u­czy­ciel aka­de­mic­ki, pro­fe­sor nauk hu­ma­ni­stycz­nych
  • Sabba Mi­ku­łow­ski – pol­ski woj­sko­wy, urzęd­nik, poseł na Sejm

Wikipedia


mikwa

łaź­nia ry­tu­al­na u Żydów; mykwa


SJP.pl


mil

ty­sięcz­na część cala


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mil (jed­nost­ka miary)
  • Mi­cha­ił Mil
  • Mo­skiew­ska Fa­bry­ka Śmi­głow­ców im. Mi­cha­i­ła Mila
  • Mil – wieś w Syrii, w mu­ha­fa­zie Alep­po

Wikipedia


mil.

skrót od: mi­lion; mln (czę­ściej)


SJP.pl


mila

jed­nost­ka dłu­go­ści różna w róż­nych kra­jach


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miar. jed­nost­ka dłu­go­ści sto­so­wa­na m.in. w Wiel­kiej Bry­ta­nii i Sta­nach Zjed­no­czo­nych;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mila – jed­nost­ka dłu­go­ści
  • Mila – sieć hand­lo­wa
  • Mila – in­sty­tut ba­daw­czy w Ka­na­dzie
  • Mila – mia­sto w Al­gie­rii
  • Mila – pro­win­cja w Al­gie­rii
  • Milà – lom­bardz­ka nazwa Me­dio­la­nu (Milà lub Milan)
  • (3231) Mila – pla­ne­to­i­da
  • Mila – mo­no­ty­po­wy ro­dzaj z ro­dzi­ny kak­tu­so­wa­tych (Cac­ta­ce­ae), jego je­dy­nym przed­sta­wi­cie­lem jest Mila ca­e­spi­to­sa
  • Mila – sin­gel serb­skie­go pio­sen­ka­rza Prin­ca
  • Mila – zdrob­nie­nie od imion Emi­lia, Mi­le­na, Mil­bur­ga, Mil­dre­da, Me­la­nia, wy­stę­pu­ją­ce w niek­tó­rych kra­jach także jako pod­sta­wo­wa forma imie­nia
  • Krzysz­tof Mila – pol­ski ko­szy­karz
  • Se­ba­stian Mila – pol­ski pił­karz

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲila, AS: mʹila

Wiktionary

Powiązane:

 przym. milowy

Wiktionary


milada

imię żeń­skie


SJP.pl


milady

[czy­taj: mi­lej­di]
1. dawny, an­giel­ski tytuł grzecz­no­ścio­wy uży­wa­ny przy zwra­ca­niu się do ary­sto­kra­tek;
2. we Fran­cji: tytuł, któ­rym służ­ba zwra­ca­ła się do żon ary­sto­kra­tów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) tytuł grzecz­no­ścio­wy sto­so­wa­ny wobec za­męż­nych ary­sto­kra­tek an­giel­skich

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Poz­nał on w niej damę z Meung, Ca­la­is i Do­uv­ru, którą męż­czyz­na z bliz­ną na twa­rzy, jego prze­śla­dow­ca, po­wi­tał ty­tu­łem mi­la­dy.

 (1.1) D'Ar­ta­gnan przy­su­nął się z krze­słem do fo­te­la mi­la­dy.

Wiktionary


milan

imię mę­skie


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Milan (imię) – sło­wiań­skie imię mę­skie
  • A.C. Milan – wło­ski klub pił­kar­ski
  • A.C.F. Milan – ko­bie­cy klub pił­kar­ski z Włoch
  • Milan (po­cisk) – prze­ciw­pan­cer­ny po­cisk kie­ro­wa­ny
  • Mer­cu­ry Milan – sa­mo­chód wyt­wa­rza­ny przez Ford Motor Com­pa­ny
  • „Milan” – nazwa fran­cu­skich okrę­tów:
    • – ni­szczy­ciel z II wojny świa­to­wej
  • Milan – lom­bardz­ka nazwa Me­dio­la­nu
  • Miej­sco­wo­ści w USA:
    • Milan (Ge­or­gia) – miej­sco­wość w sta­nie Ge­or­gia, w hrab­stwie Dodge
    • Milan (Il­li­no­is) – wieś w sta­nie Il­li­no­is, w hrab­stwie Rock Is­land
    • Milan (In­dia­na) – miej­sco­wość w sta­nie In­dia­na, w hrab­stwie Ri­pley

Wikipedia


milanez

wy­so­ko­ga­tun­ko­wa pod­szew­ko­wa tka­ni­na ba­weł­nia­na; także gęsta i ela­stycz­na dzia­ni­na jed­wab­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) włók. gęsta, ela­stycz­na dzia­ni­na os­no­wo­wa z jed­wa­biu uży­wa­na zwy­kle do wy­ro­bu bie­liz­ny dam­skiej

 (1.2) włók. wy­so­ko­ga­tun­ko­wa pod­szew­ko­wa tka­ni­na ba­weł­nia­na

Wiktionary

Powiązane:

 przym. milanezowy

Wiktionary


milanezowy

→ mi­la­nez


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) wy­ko­na­ny z mi­la­ne­zu

Wiktionary

Patrz:

milanez

Powiązane:

 rzecz. milanez mrz.

Wiktionary


milanostwo

Milan z mał­żon­ką; Mi­la­no­wie


SJP.pl


milanowianin

1. miesz­ka­niec Mi­la­nów­ka (mia­sta w Pol­sce); Mi­la­nów­cza­nin;
2. miesz­ka­niec Mi­la­no­wa (wsi w Pol­sce)


SJP.pl


milanowianka

1. miesz­kan­ka Mi­la­nów­ka (mia­sta w Pol­sce); Mi­la­nów­cza­nin;
2. miesz­kan­ka Mi­la­no­wa (wsi w Pol­sce)


SJP.pl


milanowie

Milan z mał­żon­ką; Mi­la­no­stwo


SJP.pl


milanowski

przy­miot­nik od: Mi­la­nów, Mi­la­nó­wek


SJP.pl


milanowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­la­na lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


milanów

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­la­nów – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. par­czew­skim, w gmi­nie Mi­la­nów
  • Mi­la­nów – część wsi So­bo­lew w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. gar­wo­liń­skim, w gmi­nie So­bo­lew
  • Mi­la­nów – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. gró­jec­kim, w gmi­nie Chy­nów
  • Mi­la­nów – gmina w po­wie­cie par­czew­skim
  • Mi­la­nów – gro­ma­da w po­wie­cie par­czew­skim
  • Mi­la­nów – przy­sta­nek ko­le­jo­wy

Wikipedia


milanówczanin

miesz­ka­niec Mi­la­nów­ka (mia­sta w Pol­sce); Mi­la­no­wia­nin


SJP.pl


milanówczanka

miesz­kan­ka Mi­la­nów­ka


SJP.pl


milanówecki

przy­miot­nik od: Mi­la­nó­wek; mi­la­now­ski


SJP.pl


milanówek

mia­sto w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;

Wiktionary

}|-

Mi­la­nó­wek – mia­sto w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie gro­dzi­skim, le­żą­ce na po­łud­nio­wy za­chód od War­sza­wy i wcho­dzą­ce w skład aglo­me­ra­cji war­szaw­skiej. Po­ło­żo­ne na Ni­zi­nie Środ­ko­wo­ma­zo­wiec­kiej, na Rów­ni­nie Ło­wic­ko-Błoń­skiej.

We­dług da­nych z 2010 mia­sto miało 16 056 miesz­kań­ców. Wraz z Brwi­no­wem i Pod­ko­wą Leśną na­le­ży do tzw. pod­war­szaw­skie­go trój­mia­sta ogro­dów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Mi­ran­da i je­stem fo­to­mo­del­ką z Mi­la­nów­ka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲilãˈnuvɛk, AS: mʹilãnuvek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. milanowski

Wiktionary


milbrana

ak­sa­mit w wą­skie, po­dłuż­ne prąż­ki


SJP.pl


milcarz

naz­wi­sko


SJP.pl


milchproduktion

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pro­duk­cja mleka (prze­mysł)

 (1.2) wy­dzie­la­nie mleka (lak­tra­cja)

Wiktionary


milcia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) pot. zdrobn. Emi­lia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲilʲt͡ɕa, AS: mʹilʹća

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Emilia ż., Emilka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. Emilia.

Wiktionary


milcjades

po­li­tyk i wódz ateń­ski (ok. 550-489 p.n.e.), zwy­cięz­ca spod Ma­ta­ro­nu; Mil­tia­des


SJP.pl

Mil­cja­des (także "Mel­chia­des"; ur. w Rzy­mie, zm. 10 stycz­nia 314 tamże) – świę­ty Ko­ścio­ła ka­to­lic­kie­go, 32. pa­pież w okre­sie od 2 lipca 311 do 10 stycz­nia 314.

Wikipedia


milczanie

ple­mię sło­wiań­skie


SJP.pl

Mil­cza­nie – ple­mię sło­wiań­skie za­miesz­ka­łe w do­rze­czu gór­ne­go biegu Czar­nej El­ste­ry, Spre­wy i Nysy Łu­życ­kiej.

Ety­mo­lo­dzy wy­wo­dzą nazwę ple­mie­nia od nazwy żyz­nych gleb wokół gór­nej Spre­wy, na­zy­wa­nych po łu­życ­ku "měl’" (grunt les­so­wy). Ple­mię Mil­czan na­le­ża­ło do róż­no­rod­nej mo­za­i­ki ple­mion serb­sko­łu­życ­kich i jest ono przod­kiem Gór­no­łu­ży­czan. Przy­pu­szczal­nie u schył­ku IX lub w X wieku wchło­nię­ci zo­sta­li przez nich Bie­żu­cza­nie.

Wikipedia


milczanowski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Adam Mil­cza­now­ski (1970-), ho­ke­i­sta
  • Adolf Mil­cza­now­ski (1899-1977), rzeź­biarz lu­do­wy
  • An­drzej Mil­cza­now­ski (1939-2024), praw­nik, po­li­tyk, mi­ni­ster
  • Ta­de­usz Mil­cza­now­ski (1924-1979), ofi­cer UB i MO

Wikipedia


milczarczyk

naz­wi­sko


SJP.pl


milczarek

naz­wi­sko


SJP.pl


milczarski

naz­wi­sko


SJP.pl


milczek

osoba mil­czą­ca, ma­ło­mów­na; mruk, nie­mo­wa, mumia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek ma­ło­mów­ny, mil­czą­cy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲilt͡ʃɛk, AS: mʹilček

Wiktionary

Powiązane:

 czas. milknąć, przemilczeć, milczeć ndk.

 rzecz. milkliwość ż., milczenie n., milczkowatość ż., przemilczenie n.

 przym. milczkowaty, milczący, milkliwy

Wiktionary


milczenie

1. nie wy­da­wać żad­nych dźwię­ków;
2. nie utrzy­my­wać z kimś kon­tak­tów te­le­fo­nicz­nych lub li­stow­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) nie­o­dzy­wa­nie się, nie­mó­wie­nie

 (1.2) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mil­czeć.

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mil­cze­nie – film z 1963 na pod­sta­wie po­wie­ści Je­rze­go Szczy­gła, reż. Ka­zi­mierz Kutz
  • Mil­cze­nie – film z 1963, reż. Ing­mar Berg­man
  • Mil­cze­nie – film z 1971 na pod­sta­wie po­wie­ści Shūsaku Endō, reż. Ma­sa­hi­ro Shi­no­da
  • Mil­cze­nie – film z 2016, reż. Mar­tin Scor­se­se
  • Mil­cze­nie – film z 2020, reż. Robin Pront
  • Mil­cze­nie – utwór Cy­pria­na Ka­mi­la Nor­wi­da z ok. 1882
  • Mil­cze­nie – po­wieść Shūsaku Endō z 1966
  • Mil­cze­nie – po­wieść Marka Ste­la­ra

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na­czel­nik, tęgi, ru­do­bro­dy Nie­miec, na­ka­za­wszy im zna­kiem mil­cze­nie, po­czął na­stęp­nie na­słu­chi­wać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲilˈt͡ʃɛ̃ɲɛ, AS: mʹilčẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zamilknięcie n., milczek m., zmilczenie n., zmilczanie n., przemilczenie n., milkliwość ż.

 czas. milknąć, przemilczeć, milczeć ndk., zamilknąć dk., zmilczeć dk., zmilczać ndk.

 przym. milczący, milkliwy

Wiktionary


milczewski

naz­wi­sko


SJP.pl


milczeć

1. nie wy­da­wać żad­nych dźwię­ków;
2. nie utrzy­my­wać z kimś kon­tak­tów te­le­fo­nicz­nych lub li­stow­nych


SJP.pl

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) nie mówić, nie wy­da­wać głosu

 (1.2) nie chcieć wy­po­wia­dać się na jakiś temat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Le­piej mil­czeć niż głu­pio gadać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲilt͡ʃɛt͡ɕ, AS: mʹilčeć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milczenie n., milczek m., zamilknięcie n., zmilczenie n., zmilczanie n., przemilczenie n., milkliwość ż.

 czas. milknąć, przemilczeć, zamilknąć dk., zmilczeć dk., zmilczać ndk.

 przym. milczący, milkliwy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nie puszczać pary z ust

 (1.2) nabrać wody w usta, siedzieć cicho

Wiktionary


milczkiem

po cichu, ci­cha­czem, po­ta­jem­nie


SJP.pl


milczkostwo

po­tocz­nie: bycie milcz­kiem - osobą, który rzad­ko się odzy­wa, zaz­wy­czaj mil­czy; milcz­ko­wa­tość, ma­ło­mów­ność, mru­kli­wość, mil­kli­wość


SJP.pl


milczkowatość

po­tocz­nie: skłon­ność do mil­cze­nia, nie­o­dzy­wa­nia się; milcz­ko­stwo, ma­ło­mów­ność, mru­kli­wość, mil­kli­wość


SJP.pl


milczkowaty

nie­sko­ry do roz­mo­wy, ma­ło­mów­ny; mil­kli­wy, mru­kli­wy, mru­ko­wa­ty


SJP.pl


milcząco

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób mil­czą­cy

Wiktionary

Powiązane:

 przym. milczący

Wiktionary


milczący

1. skłon­ny do mil­cze­nia; ma­ło­mów­ny;
2. od­by­wa­ją­cy się bez słów, nie uzew­nętrz­nia­ją­cy się w sło­wach, np. mil­czą­ce obu­rze­nie


SJP.pl

przy­miot­nik od­cza­sow­ni­ko­wy

 (1.1) nie­o­dzy­wa­ją­cy się wcale lub wy­po­wia­da­ją­cy się rzad­ko

 (1.2) prze­bie­ga­ją­cy bez uży­cia słów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milczek mos., milczenie n.

 czas. przemilczeć, milczeć ndk.

 przym. milczkowaty

 przysł. milcząco, milczkiem

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cichy, małomówny, mrukliwy, niemy, powściągliwy

 (1.2) cichy, bezsłowny, niemy

Wiktionary


mile

przy­słó­wek

 (1.1) od przym. → miły

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mile – wieś w Bośni i Her­ce­go­wi­nie
  • Mile – wieś w Buł­ga­rii

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie je­steś tu mile wi­dzia­ny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲilɛ, AS: mʹile

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miły, miluśki, miluchny, milusi, milusieńki, milutki

 przysł. miło, milutko

 rzecz. miły mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) uprzejmie, serdecznie

Wiktionary


milecki

naz­wi­sko


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mi­le­tem, do­ty­czą­cy Mi­le­tu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Milet mrz., miletyjczyk mos., miletyjka ż.

 przym. miletyjski, milezyjski

Wiktionary


milej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ków: miło, mile


SJP.pl


milejczyce

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Mi­lej­czy­ce ( "Мілейчиці" / "Mi­lej­czy­ci", "Мілейчыцы" / "Mi­lej­czy­cy") – wieś (daw­niej mia­sto) w Pol­sce po­ło­żo­na na Wy­so­czyź­nie Dro­hi­czyń­skiej, w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie sie­mia­tyc­kim, w gmi­nie Mi­lej­czy­ce.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy Mi­lej­czy­ce, a także rzym­sko­ka­to­lic­kiej pa­ra­fii św. Sta­ni­sła­wa na­le­żą­cej do de­ka­na­tu Sie­mia­ty­cze oraz pra­wo­sław­nej pa­ra­fii św. Bar­ba­ry na­le­żą­cej do de­ka­na­tu Kle­szcze­le.

Wikipedia


milejczycki

→ Mi­lej­czy­ce


SJP.pl

Patrz:

Milejczyce

milejewo

nazwa kilku wsi w Pol­sce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­le­je­wo – wieś w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w pow. el­blą­skim, w gmi­nie Mi­le­je­wo
  • Mi­le­je­wo – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. słu­pec­kim, w gmi­nie Ostro­wi­te
  • Mi­le­je­wo – gmina
  • Mi­le­je­wo – dawna gro­ma­da

Wikipedia


milejewski

→ Mi­le­je­wo


SJP.pl

Patrz:

Milejewo

milejowianin

miesz­ka­niec Mi­le­jo­wa (wsi w Pol­sce)


SJP.pl


milejowianka

miesz­kan­ka Mi­le­jo­wa (wsi w Pol­sce)


SJP.pl


milejowice

nazwa kilku wsi w Pol­sce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­le­jo­wi­ce – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. wroc­ław­skim, w gmi­nie Żó­ra­wi­na
  • Mi­le­jo­wi­ce – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. ra­dom­skim, w gmi­nie Za­krzew
  • Mi­le­jo­wi­ce – wieś w woj. świę­to­krzy­skim, w pow. ostro­wiec­kim, w gmi­nie Wa­śniów

Wikipedia


milejowski

→ Mi­le­jów


SJP.pl

Patrz:

Milejów

milejski

naz­wi­sko


SJP.pl


milejszy

sto­pień wyż­szy o za­bar­wie­niu gwa­ro­wym lub żar­to­bli­wym od przy­miot­ni­ka: miły (w zna­cze­niu: ko­cha­ny, bli­ski); mil­szy


SJP.pl


milejów

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­le­jów – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. łę­czyń­skim, w gmi­nie Mi­le­jów
  • Mi­le­jów – wieś w woj. łódz­kim, w pow. piotr­kow­skim, w gmi­nie Roz­prza
  • Mi­le­jów – wieś w woj. łódz­kim, w pow. wie­luń­skim, w gmi­nie Ostró­wek
  • Mi­le­jów – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. tu­rec­kim, w gmi­nie Ka­wę­czyn
  • Mi­le­jów – gro­ma­da w po­wie­cie lu­bel­skim
  • Mi­le­jów – gro­ma­da w po­wie­cie piotr­kow­skim
  • Mi­le­jów – przy­sta­nek ko­le­jo­wy

Wikipedia


milen

włó­kno otrzy­my­wa­ne z jed­wa­biu i lnu


SJP.pl


milena

imię żeń­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­le­na – imię żeń­skie
  • Mi­le­na – miej­sco­wość i gmina we Wło­szech
  • Mi­le­na – album Kasi No­sow­skiej
  • Mi­le­na – sin­gel Kasi No­sow­skiej
  • Mi­le­na – spek­takl Te­a­tru Rampa w reż. An­drze­ja Strze­lec­kie­go

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie wi­dzie­li­śmy się szmat czasu, do­kład­nie od lata ubie­głe­go roku, kiedy z Mi­le­ną zło­ży­li­śmy Pań­stwu wi­zy­tę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈlɛ̃na, AS: mʹilẽna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. Milan m.

Wiktionary


milenarysta

zwo­len­nik, gło­si­ciel mi­le­na­ryz­mu; mil­le­na­ry­sta, chi­lia­sta


SJP.pl


milenarystka

→ mi­le­na­ry­sta; mil­le­na­ryst­ka


SJP.pl


milenarystyczny

do­ty­czą­cy mi­le­na­ryz­mu lub mi­le­na­ry­stów (np. po­glą­dy mi­le­na­ry­stycz­ne, ruchy mi­le­na­ry­stycz­ne); mil­le­na­ry­stycz­ny, chi­lia­stycz­ny


SJP.pl


milenaryzm

po­gląd re­li­gij­no-hi­sto­rio­zo­ficz­ny opie­ra­ją­cy się na wie­rze w pow­tór­ne przyj­ście i ty­siąc­let­nie pa­no­wa­nie Chry­stu­sa na ziemi przed koń­cem świa­ta; mil­le­na­ryzm, chi­liazm


SJP.pl


milenczyny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­le­ny lub z nią zwią­za­ny


SJP.pl


milenia

milić się - tyle co: przy­mi­lać się


SJP.pl


milenialny

→ mi­le­nium; mi­le­nij­ny, mil­le­nij­ny, mil­le­nial­ny, mil­len­nial­ny


SJP.pl


milenials

osoba na­le­żą­ca do po­ko­le­nia uro­dzo­ne­go w la­tach 80. lub 90. XX wieku; mil­le­nials


SJP.pl


milenijny

→ mi­le­nium; mil­le­nij­ny, mi­le­nial­ny, mil­le­nial­ny, mil­len­nial­ny


SJP.pl


mileniny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­le­ny lub z nią zwią­za­ny


SJP.pl


milenium

ty­sięcz­na rocz­ni­ca; ty­siąc­le­cie; mil­le­nium; mil­len­nium


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) okres ty­sią­ca lat

 (1.2) ty­sięcz­na rocz­ni­ca

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­le­nium (mil­len­nium) – ty­siąc­le­cie, jed­nost­ka czasu
  • Mil­le­nium – osied­le w Nowym Sączu
  • Mil­len­nium – seria po­wie­ścio­wa Stie­ga Lars­so­na, kon­ty­nu­o­wa­na przez Da­vi­da La­ger­crant­za
  • Mil­len­nium – cykl ksią­żek na pod­sta­wie ame­ry­kań­skie­go se­ria­lu Mil­len­nium
  • Mi­le­nium – po­wieść Johna Var­le­ya
  • Mil­len­nium – ame­ry­kań­ski se­rial te­le­wi­zyj­ny (1996-1999)
  • Mil­len­nium – szwedz­ka try­lo­gia fil­mo­wa z 2009 roku na pod­sta­wie serii po­wie­ści Stie­ga Lars­so­na
    • Mil­len­nium: Męż­czyź­ni, któ­rzy nie­na­wi­dzą ko­biet
    • Mil­len­nium: Dziew­czy­na, która igra­ła z ogniem
    • Mil­len­nium: Zamek z pia­sku, który runął
  • Mil­len­nium – ame­ry­kań­ski film z 1989 roku na pod­sta­wie no­we­li Mil­len­nium (pol. Złoty wiek) Johna Var­le­ya
  • „Mil­len­nium” – od­ci­nek se­ria­lu Z Ar­chi­wum X (sezon 7, odc. 4, 1999 rok); krzy­żów­ka z se­ria­lem Mil­len­nium

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲiˈlɛ̃ɲũm, AS: mʹilẽńũm

Wiktionary

Powiązane:

 przym. milenijny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) war. millenium, millennium; tysiąclecie

Wiktionary


milenka

zdrob­nie­nie od: Mi­le­na (imię żeń­skie)


SJP.pl


miler

śred­nio­dy­stan­so­wiec wy­spe­cja­li­zo­wa­ny w biegu na dy­stan­sie jed­nej mili an­giel­skiej


SJP.pl


milerka

→ miler


SJP.pl

Patrz:

miler

milerski

naz­wi­sko


SJP.pl


mileryt

mi­ne­rał, siar­czek niklu; mil­le­ryt


SJP.pl


milerz

po­la­na drzew­ne uło­żo­ne w od­po­wied­ni stos, przy­kry­te zie­mią i chru­stem i wy­pa­la­ne na wę­giel; mie­lerz


SJP.pl


milet

mia­sto w sta­ro­żyt­nej Gre­cji


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. sta­ro­żyt­ne joń­skie mia­sto i polis na wy­brze­żu Karii przy uj­ściu rzeki Me­an­der do Za­to­ki Lat­mij­skiej, współ­cze­śnie sta­no­wi­sko ar­che­o­lo­gicz­ne;

Wiktionary

Milet ( Μίλητος) – mia­sto joń­skie na wy­brze­żu Karii przy uj­ściu rzeki Me­an­der do Za­to­ki Lat­mij­skiej, współ­cze­śnie sta­no­wi­sko ar­che­o­lo­gicz­ne w po­bli­żu miej­sco­wo­ści Balat w Tur­cji.

Sta­ro­żyt­ne mia­sto zo­sta­ło za­ło­żo­ne pod ko­niec dru­gie­go ty­siąc­le­cia p.n.e. Było oj­czyz­ną fi­lo­zo­fów: Ta­le­sa, Anak­sy­man­dra, Anak­sy­me­ne­sa oraz ge­o­gra­fa i hi­sto­ry­ka He­ka­ta­jo­sa oraz pi­sa­rza Ary­sty­de­sa, któ­re­mu przy­pi­su­je się au­tor­stwo opo­wia­dań ero­tycz­nych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) We­dług Dz 20 w Mi­le­cie w I wieku prze­by­wał apo­stoł Paweł z Tarsu wraz z Łu­ka­szem Ewan­ge­li­stą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miletyjczyk mos., miletyjka ż., Milezyjczyk mos., Milezyjka ż.

 przym. milecki, miletyjski, milezyjski

Wiktionary


milewczyk

naz­wi­sko


SJP.pl


milewicz

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Bar­ba­ra Mi­le­wicz (ur. 1972) – pol­ska mo­del­ka
  • Bo­le­sław Mi­le­wicz (1907–1982) – pol­ski dzia­łacz oś­wia­to­wy
  • Ewa Mi­le­wicz (ur. 1947) – pol­ska dzien­ni­kar­ka i dzia­łacz­ka opo­zy­cji w PRL
  • Ka­zi­mierz Mi­le­wicz (1879–1941) – pol­ski rol­nik i po­li­tyk
  • Lech Mi­le­wicz (1940–1998) – pol­ski urzęd­nik pań­stwo­wy
  • Ro­bert Mi­le­wicz – pol­ski bok­ser
  • Wal­de­mar Mi­le­wicz (1956–2004) – pol­ski dzien­ni­karz
  • Wła­dy­sław Mi­le­wicz (1903–1978) – pol­ski le­karz i po­li­tyk
  • Zyg­munt Mi­le­wicz (1896–1985) – pol­ski woj­sko­wy

Wikipedia


milewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­le­wo – wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. świec­kim, w gmi­nie Nowe
  • Mi­le­wo – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. płoń­skim, w gmi­nie So­cho­cin
  • Mi­le­wo – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. sier­pec­kim, w gmi­nie Za­widz
  • Mi­le­wo – wieś w woj. pod­la­skim, w pow. gra­jew­skim, w gmi­nie Szczu­czyn
  • Mi­le­wo – wieś w woj. pod­la­skim, w pow. łom­żyń­skim, w gmi­nie Łomża
  • Mi­le­wo – wieś w woj. pod­la­skim, w pow. mo­niec­kim, w gmi­nie Trzcian­ne
  • Mi­le­wo – część wsi Min­cze­wo w woj. pod­la­skim, w po­wie­cie sie­mia­tyc­kim, w gmi­nie Dro­hi­czyn
  • Mi­le­wo – wieś w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w pow. ełc­kim, w gmi­nie Ka­li­no­wo
  • Mi­le­wo – gro­ma­da w po­wie­cie ełc­kim
  • Mi­le­wo – gro­ma­da w po­wie­cie płoń­skim

Wikipedia


milewski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Da­niel Mi­lew­ski (ur. 1989) – praw­nik, po­li­tyk
  • Edgar Mi­lew­ski (1927–1983) – dzien­ni­karz, pi­sarz
  • Igna­cy Kor­win-Mi­lew­ski (1846–1926) – wła­ści­ciel ziem­ski, pu­bli­cy­sta, me­ce­nas sztu­ki
  • Ire­ne­usz Mi­lew­ski – pol­ski hi­sto­ryk
  • Jacek Mi­lew­ski (ur. 1968) – dzia­łacz spor­to­wy
  • Jacek Mi­lew­ski (ur. 1966) – pe­da­gog
  • Jerzy Mi­lew­ski (1935–1997) – fizyk, po­li­tyk
  • Jerzy Mi­lew­ski (1946–2017) – skrzy­pek
  • Józef Mi­lew­ski (1914–1998) – hi­sto­ryk
  • Ka­zi­mierz Mi­lew­ski (1921–1944) – żoł­nierz
  • Mi­chał Mi­lew­ski (1875–1935) – ge­ne­rał
  • Mi­ro­sław Mi­lew­ski (1928–2008) – dzia­łacz ko­mu­ni­stycz­ny, po­li­tyk, funk­cjo­na­riusz apa­ra­tu bez­pie­czeń­stwa

Wikipedia


milezyjski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mi­le­tem, do­ty­czą­cy Mi­le­tu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Milet mrz., milezyjczyk mos., milezyjka ż., miletyjczyk mos.

 przym. miletyjski, milecki

Wiktionary


mileńki

zdrob­nie­nie od: miły


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: miły

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈlɛ̃ɲci, AS: mʹilẽńḱi

Wiktionary


milf

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) wulg. atrak­cyj­na ko­bie­ta około czter­dziest­ki

Wiktionary

MILF – an­giel­ski (a wła­ści­wie ame­ry­kań­ski) akro­nim po­cho­dzą­cy od słów mot­her/mom I’d like to fuck (tłum. „ma­muś­ka, którą chciał­bym prze­le­cieć”), sto­so­wa­ny w prze­my­śle porno i slan­gu mło­dzie­żo­wym dla okre­śle­nia atrak­cyj­nych sek­su­al­nie ko­biet w śred­nim wieku, z re­gu­ły matek (lub w ich wieku).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ale ba­lo­ny! I ta pup­cia… nie­zły z niej MILF.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲilf, AS: mʹilf

Wiktionary


milfetka

atrak­cyj­na sek­su­al­nie ko­bie­ta w śred­nim wieku


SJP.pl


milhaud

[czy­taj: MijO; w od­mia­nie: Mil­ha­u­da czy­taj MijOda itd.] naz­wi­sko fran­cu­skie, m.in. Da­rius Mil­ha­ud - wszech­stron­ny kom­po­zy­tor fran­cu­ski ży­ją­cy w la­tach 1892-1974, czło­nek Grupy Sze­ściu


SJP.pl

Mil­ha­ud – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Ok­sy­ta­nia, w de­par­ta­men­cie Gard.

We­dług da­nych na rok 1990 gminę za­miesz­ki­wa­ło 4855 osób, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła 266 osób/km² (wśród 1545 gmin Lang­we­do­cji-Ro­us­sil­lon Mil­ha­ud pla­su­je się na 66. miej­scu pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści, na­to­miast pod wzglę­dem po­wierzch­ni na miej­scu 430.).

Wikipedia


mili

forma przy­miot­ni­ka.

 (1.1) M. i W. mos. lm. od miły

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) ter. 3. os. lp. od milić

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D., C. i Ms. lp. od mila

Wiktionary

mili (m) – prze­dro­stek jed­nost­ki miary oz­na­cza­ją­cy mnoż­nik 0,001 = 10-3 (jedna ty­sięcz­na).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲilʲi, AS: mʹilʹi

Wiktionary


mili-

temat sło­wot­wór­czy

 (1.1) fiz. pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych oz­na­cza­ją­cych jed­nost­ki miary ty­siąc razy mniej­sze od pod­sta­wo­wych;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲilʲi, AS: mʹilʹi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. m

Wiktionary


miliamper

jed­nost­ka na­tę­że­nia prądu elek­trycz­ne­go równa 1/1000 am­pe­ra (skrót: mA)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fiz. jed­nost­ka na­tę­że­nia pola elek­trycz­ne­go równa jedna ty­sięcz­nej am­pe­ra

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prąd pro­go­wy wzrósł do 450 mi­liam­pe­rów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲilʲjˈãmpɛr, AS: mʹilʹi ̯ãmper

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miliamperomierz m., miliamperogodzina ż.

 przym. miliamperowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol mA

Wiktionary


miliamperomierz

am­pe­ro­mierz mie­rzą­cy na­tę­że­nie prądu w mi­liam­pe­rach


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­trol. elektr. przy­rząd słu­żą­cy do po­mia­ru na­tę­że­nia prądu elek­trycz­ne­go rzędu ty­sięcz­nych czę­ści am­pe­ra

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Elek­tro­ny, które tra­fia­ją do anody, prze­cho­dzą na­stęp­nie przez obwód zew­nętrz­ny: ba­te­rię ano­do­wą B_a, mi­liam­pe­ro­mierz i po­wra­ca­ją do włó­kna ka­to­dy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miliamper mrz.

Wiktionary


miliard

1. licz­ba 10 pod­nie­sio­na do dzie­wią­tej po­tę­gi
2. (zwy­kle w licz­bie mno­giej) bar­dzo wiele, mnó­stwo; ogrom­na licz­ba, suma


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) licz­ba o war­to­ści: 1 000 000 000 = 109;

Wiktionary

Mi­liard (skrót: mld) – licz­ba o war­to­ści: 1 000 000 000 = 109 (ty­siąc mi­lio­nów), w kra­jach sto­su­ją­cych długą skalę. Ter­min "mi­liard" nie ma swo­je­go od­po­wied­ni­ka w więk­szo­ści kra­jów sto­su­ją­cych skalę krót­ką.

W no­ta­cji na­u­ko­wej mi­liard za­pi­su­je się w po­sta­ci 1e9.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Naj­bo­gat­szy czło­wiek na świe­cie po­sia­da kil­ka­dzie­siąt mi­liar­dów do­la­rów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲilʲjart, AS: mʹilʹi ̯art

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miliarder mos., miliarderka ż.

 przym. miliardowy, miliarderski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skrót mld

Wiktionary


miliarder

1. osoba po­sia­da­ją­ca ma­ją­tek li­czo­ny w mi­liar­dach;
2. prze­no­śnie: czło­wiek bar­dzo bo­ga­ty; mi­lio­ner, bo­gacz


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba bar­dzo bo­ga­ta, po­sia­da­ją­ca mi­liar­dy

Wiktionary

Mi­liar­der – ogól­no­pol­ski ty­god­nik z sie­dzi­bą re­dak­cji w Poz­na­niu, wy­da­wa­ny w la­tach 90. XX w. przez Bos­me­dia. Obok re­por­ta­ży, czy wy­wia­dów, za­mie­szcza­no w nim wiele kon­kur­sów z na­gro­da­mi.

Ga­ze­ta była spon­so­rem po­pu­lar­ne­go wów­czas te­le­tur­nie­ju te­le­wi­zyj­ne­go – Koło for­tu­ny oraz So­ko­ła Pnie­wy – klubu pił­kar­skie­go, któ­re­go pier­wszo­li­go­wa dru­ży­na se­nior­ska wy­stę­po­wa­ła pod nazwą "Ty­god­nik Mi­liar­der Pnie­wy".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nasz są­siad wy­grał wczo­raj w totka i teraz jest mi­liar­de­rem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈlʲjardɛr, AS: mʹilʹi ̯arder

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miliard m.

:: fż. miliarderka ż.

 licz. miliard, miliardowy

 przym. miliarderski, miliardowy

Wiktionary


miliarderka

1. po­sia­dacz­ka mi­liar­da lub mi­liar­dów zło­tych, do­la­rów itp.;
2. po­sia­dacz­ka wiel­kie­go ma­jąt­ku; bo­gacz­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta bar­dzo bo­ga­ta, po­sia­da­ją­ca mi­liar­dy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲilʲjarˈdɛrka, AS: mʹilʹi ̯arderka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miliard m., miliarder m.

 przym. miliardowy, miliarderski

Wiktionary


miliarderski

→ mi­liar­der


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) rzad. zwią­za­ny z mi­liar­de­rem; taki jak u mi­liar­de­ra

Wiktionary

Patrz:

miliarder

Przykłady

 (1.1) Mi­gnę­ła mi wia­do­mość, że w swoim pa­ła­cy­ku nad je­zio­rem Mi­chi­gan na mi­liar­der­skim wy­brze­żu Chi­ca­go ma włas­ne „ło­dzio­wi­sko”, tzn. garaż na mo­to­rów­kę, tak że może wprost z domu (gdyby chciał) przy­je­chać np. do Gdyni, bo Chi­ca­go drogą wodną łączy się z At­lan­ty­kiem.

 (1.1) Boże bomb! Wszech­moc­ny Panie!
Kie­dyż, kie­dyż na wez­wa­nie
Ar­cha­niel­skich two­ich luf,
Mi­liar­der­skich two­ich trąb,
Pożar świa­ta słu­pem sta­nie?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miliard mrz., miliarder mrz., miliarderka ż.

 przym. miliardowy

 licz. miliard m.

Wiktionary


miliardowy

li­czeb­nik po­rząd­ko­wy od­po­wia­da­ją­cy licz­bie 10^9


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) przy­miot­nik od mi­liard (1000000000)

 (1.2) za­wie­ra­ją­cy mi­liard lub kilka mi­liar­dów ele­men­tów

 (1.3) o war­to­ści jed­ne­go lub kilku mi­liar­dów jed­no­stek mo­ne­tar­nych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To już mi­liar­do­wy mło­tek wy­pro­du­ko­wa­ny w tej fa­bry­ce.

 (1.2) Indie za­miesz­ku­je mi­liar­do­wa po­pu­la­cja.

 (1.3) Kon­gres Sta­nów Zjed­no­czo­nych przyz­nał ban­kom mi­liar­do­wą pomoc.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲilʲjarˈdɔvɨ, AS: mʹilʹi ̯ardovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miliarder mos., miliard mrz., miliarderka ż.

 przym. miliarderski

Wiktionary


miliardy

1. licz­ba 10 pod­nie­sio­na do dzie­wią­tej po­tę­gi
2. (zwy­kle w licz­bie mno­giej) bar­dzo wiele, mnó­stwo; ogrom­na licz­ba, suma


SJP.pl


milibar

sto­so­wa­na w me­te­o­ro­lo­gii jed­nost­ka ci­śnie­nia równa 1/1000 bara oraz jed­ne­mu hek­to­pa­ska­lo­wi


SJP.pl

Mi­li­bar (sym­bol: mbar) – pod­wie­lo­krot­ność bara, daw­nej jed­nost­ki ci­śnie­nia at­mos­fe­rycz­ne­go, uży­wa­nej w ukła­dach MKSA i CGS. W ukła­dzie SI jest od­po­wied­ni­kiem 100 pa­ska­li.

Wikipedia


milicja

1. w niek­tó­rych pań­stwach, m.in. w PRL: po­li­cja;
2. ogół funk­cjo­na­riu­szy ta­kiej po­li­cji;
3. wew­nętrz­na straż po­rząd­ko­wa w ja­kiejś or­ga­ni­za­cji;
4. daw­niej: siły po­wo­ły­wa­ne pod broń w przy­pad­ku wojny, po­spo­li­te ru­sze­nie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. wojsk. te­ry­to­rial­ne od­dzia­ły zło­żo­ne ze zbroj­nych i przesz­ko­lo­nych oby­wa­te­li, po­wo­ły­wa­ne na czas wojny

 (1.2) adm. w niek­tó­rych pań­stwach (rów­nież w PRL) nazwa po­li­cji

Wiktionary

Nie mylić z: mi­li­cja (for­ma­cja po­li­cyj­na).

Ta stro­na do­ty­czy for­ma­cji zbroj­nej. Zo­bacz też: inne zna­cze­nia tego po­ję­cia.

Mi­li­cja ( mi­li­tia) – od­dzia­ły zbroj­ne or­ga­ni­zo­wa­ne w za­kre­sie lo­kal­nym, for­mo­wa­ne z cy­wi­lów po­sia­da­ją­cych przy­najm­niej mi­ni­mal­ne przesz­ko­le­nie woj­sko­we i zaz­wy­czaj włas­ną broń. For­ma­cje tego typu mo­bi­li­zo­wa­ne są do­raź­nie na wy­pa­dek wojny lub in­ne­go za­gro­że­nia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po­spo­li­te ru­sze­nie było formą mi­li­cji.

 (1.2) Mi­li­cja zła­pa­ła i aresz­to­wa­ła dwóch dy­sy­den­tów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈlʲit͡sʲja, AS: mʹilʹicʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milicjant mos., milicjantka ż.

 przym. milicyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) policja, daw. salcesony; obraź. gliny, psy, psiarnia; slang. blacharze, blachownia, mentownia; przestęp. chatraki, hinty, szulaw

Wiktionary


milicjant

funk­cjo­na­riusz mi­li­cji


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) funk­cjo­na­riusz mi­li­cji – in­sty­tu­cji od­po­wie­dzial­nej za ochro­nę bez­pie­czeń­stwa pu­blicz­ne­go

 (1.2) wojsk. czło­nek mi­li­cji – od­dzia­łów woj­sko­wych, zwy­kle ochot­ni­czych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Każdy le­karz miał obo­wią­zek na­tych­mia­sto­we­go zgła­sza­nia mi­li­cji wszyst­kich ran po­strza­ło­wych, a on wcale nie miał ocho­ty tłu­ma­czyć ja­kie­muś mi­li­cjan­to­wi, skąd się wzię­ła kula w jego łapie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milicja ż.

:: fż. milicjantka

 przym. milicyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gliniarz, blacharz, władza

Wiktionary


milicjantka

→ mi­li­cjant


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fż. od: mi­li­cjant

Wiktionary

Patrz:

milicjant

Wymowa:

IPA: ˌmʲilʲiˈt͡sʲjãntka, AS: mʹilʹicʹi ̯ãntka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milicja ż.

:: fm. milicjant m.

 przym. milicyjny

Wiktionary


milicki

przy­miot­nik od: Mi­licz, Milik


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Mi­li­cza, zwią­za­ny z Mi­li­czem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wzię­li ślub w mi­lic­kim ko­ście­le.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Milicz mrz.

Wiktionary


milicurie

[czy­taj: milikiRI] po­za­u­kła­do­wa jed­nost­ka miary ra­dio­ak­tyw­no­ści równa 1/1000 kiura; mi­li­kiur


SJP.pl


milicyjny

zwią­za­ny z mi­li­cją


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do mi­li­cji, zwią­za­ny z mi­li­cją

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W okre­sie PRL wy­da­wa­no po­wie­ści i opo­wia­da­nia mi­li­cyj­ne (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milicja ż., milicjant mos., milicjantka ż.

Wiktionary


milicz

1. mia­sto w Pol­sce;
2. nazwa dwóch osad w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie mi­lic­kim;

Wiktionary

Mi­licz ( Mi­li­cium Mi­litsch) – mia­sto w Pol­sce w pół­noc­nej czę­ści wo­je­wództ­wa dol­no­ślą­skie­go, le­żą­ce w po­wie­cie mi­lic­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Mi­licz oraz po­wia­tu mi­lic­kie­go, nad rzeką Ba­rycz.

Hi­sto­rycz­nie leży na Dol­nym Ślą­sku, na po­gra­ni­czu z Wiel­ko­pol­ską. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do wo­je­wództ­wa wroc­ław­skie­go, obec­nie jest jed­nym z miast aglo­me­ra­cji wroc­ław­skiej. Mi­licz jest sie­dzi­bą urzę­du miej­skie­go i sta­ro­stwa po­wia­to­we­go.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Je­ste­śmy w Mi­li­czu od sa­me­go rana.

 (1.1) W her­bie Mi­li­cza wid­nie­je świę­ty Jerzy za­bi­ja­ją­cy smoka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲilʲit͡ʃ, AS: mʹilʹič

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miliczanin mos., miliczanka ż.

 przym. milicki

Wiktionary


miliczanin

miesz­ka­niec Mi­li­cza


SJP.pl


miliczanka

miesz­kan­ka Mi­li­cza


SJP.pl


milidżul

jed­nost­ka pracy i ener­gii, ty­sięcz­na część dżula


SJP.pl


milieu

śro­do­wi­sko, oto­cze­nie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) oto­cze­nie, śro­do­wi­sko

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­lieu extérieur – fran­cu­skie okre­śle­nie śro­do­wi­ska zew­nętrz­ne­go or­ga­niz­mu
  • Mi­lieu intérieur – fran­cu­skie okre­śle­nie śro­do­wi­ska wew­nętrz­ne­go or­ga­niz­mu
  • La Chaux-du-Mi­lieu
  • Mon­ste­ro­ux-Mi­lieu
  • Pic du Mi­lieu
  • Vaulx-Mi­lieu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) [...] trze­ba było prze­brać się „wyj­ścio­wo” i przez tę chwi­lę czło­wiek przy­po­mi­nał sobie mi­lieu, z ja­kie­go po­cho­dził.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈlʲjɛ, AS: mʹilʹi ̯e

Wiktionary


miligram

jed­nost­ka masy równa 1/1000 grama


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miar. fiz. jed­nost­ka masy równa jed­nej ty­sięcz­nej grama

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gi­be­re­li­ny Ag041 prze­ciw­dzia­ła­ją także pę­ka­niu ja­błek. Dzia­ła­ją naj­sku­tecz­niej w stę­że­niu 50 mg po pię­cio­krot­nym za­sto­so­wa­niu w od­stę­pach ty­god­nio­wych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈlʲiɡrãm, AS: mʹilʹigrãm

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miligramowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. mg

Wiktionary


miligramoprocent

Mi­li­gra­mo­pro­cent ("mi­li­gram" + "pro­cent") oz­na­cza­ny mg% – jed­nost­ka sto­so­wa­na daw­niej w ana­li­zach bio­che­micz­nych, okre­śla­ła stę­że­nie sub­stan­cji w rozt­wo­rze wy­ra­ża­ne jako licz­ba mi­li­gra­mów sub­stan­cji oz­na­cza­nej w 100 cm³ prób­ki (mg/dl).

Obec­nie uży­wa­na do oz­na­cza­nia stę­żeń związ­ków che­micz­nych w dia­gno­sty­ce me­dycz­nej.

Wikipedia


miligramowy

przy­miot­nik od: mi­li­gram, np. waga mi­li­gra­mo­wa


SJP.pl


miligrej

jed­nost­ka po­chło­nię­tej dawki pro­mie­nio­wa­nia, ty­sięcz­na część greja


SJP.pl


milihenr

jed­nost­ka in­duk­cyj­no­ści równa jed­nej ty­sięcz­nej henra


SJP.pl


miliherc

jed­nost­ka czę­stot­li­wo­ści równa 1/1000 herca (skrót: mHz)


SJP.pl


milik

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Milik, daw­niej Mi­ko­wa ( Милик) – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie no­wo­są­dec­kim, w gmi­nie Mu­szy­na.

Wieś lo­ko­wa­na w 1574 r. Wieś bi­skup­stwa kra­kow­skie­go w po­wie­cie są­dec­kim w wo­je­wództ­wie kra­kow­skim w końcu XVI wieku. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa no­wo­są­dec­kie­go.

Wikipedia


milikiur

po­za­u­kła­do­wa jed­nost­ka miary ra­dio­ak­tyw­no­ści równa 1/1000 kiura (skrót: mCi)


SJP.pl


milikowice

Mi­li­ko­wi­ce (niem. "Arns­dorf") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie świd­nic­kim, w gmi­nie Ja­wo­rzy­na Ślą­ska.

Wikipedia


milików

Mi­li­ków (niem. "He­rzogs­wal­dau") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie bo­le­sła­wiec­kim, w gmi­nie No­wo­gro­dziec.

Wikipedia


mililitr

jed­nost­ka ob­ję­to­ści równa 1/1000 litra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­trol. fiz. jed­nost­ka ob­ję­to­ści, mi­lio­no­wa część metra sze­ścien­ne­go

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ile mi­li­li­trów liczy ki­lo­metr sze­ścien­ny?

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mililitrowy

 zaim. ilomililitrowy, ilumililitrowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skr. ml; cm³

Wiktionary


mililitrowy

przy­miot­nik od: mi­li­litr


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy po­jem­ność jed­ne­go mi­li­li­tra, za­wie­ra­ją­cy jeden mi­li­litr cze­goś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) La­bo­rant przy­go­to­wał mi­li­li­tro­wą prób­kę rozt­wo­ru.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mililitr mrz.

Wiktionary


milim

1. drob­na mo­ne­ta tu­ne­zyj­ska (1000 mi­li­mów = 1 dinar tu­ne­zyj­ski);
2. drob­na mo­ne­ta egip­ska (1000 mi­li­mów = 100 pia­strów = 1 funt egip­ski)


SJP.pl

Milim (Words) – sin­gel iz­ra­el­skie­go wo­ka­li­sty Ha­re­la Ska’ata, na­pi­sa­ny przez Noama Ho­re­va i To­me­ra Adad­dia, na­gra­ny i wy­da­ny w 2010 roku.

Utwór re­pre­zen­to­wał Iz­ra­el pod­czas fi­na­łu 55. Kon­kur­su Pio­sen­ki Eu­ro­wiz­ji, w któ­rym zajął osta­tecz­nie 14. miej­sce. Po kon­cer­cie fi­na­ło­wym, sin­giel zo­stał na­gro­dzo­ny trze­ma Na­gro­da­mi im. Mar­ce­la Bezençona (Na­gro­dą Pra­so­wą, Ar­ty­stycz­ną i Kom­po­zy­to­rów), przyz­na­wa­ny­mi co­rocz­nie przez akre­dy­to­wa­nych dzien­ni­ka­rzy, ko­men­ta­to­rów oraz mu­zy­ków.

Wikipedia


milimetr

jed­nost­ka dłu­go­ści równa 0,001 metra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ty­sięcz­na część metra;

Wiktionary

Mi­li­metr (sym­bol: mm) – pod­wie­lo­krot­ność metra, pod­sta­wo­wej jed­nost­ki dłu­go­ści w ukła­dzie SI. Jeden mi­li­metr równa się 10−3 m. W no­ta­cji na­u­ko­wej można go za­pi­sać jako 1 E-3 m oz­na­cza­ją­cy 0,001 × 1 m.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po prze­je­cha­niu 100 km łań­cuch mo­je­go ro­we­ra wy­cią­gnął się o kilka mi­li­me­trów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈlʲĩmɛtr̥, AS: mʹilʹĩmetr̦

Wiktionary

Powiązane:

 przym. milimetrowy

 rzecz. milimetrówka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. mm

Wiktionary


milimetrowy

1. przy­miot­nik od: mi­li­metr, np. miar­ka mi­li­me­tro­wa;
2. ma­ją­cy dłu­gość mi­li­me­tra, wy­no­szą­cy mi­li­metr


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który ma wiel­kość jed­ne­go mi­li­me­tra

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wkła­da­li w bu­do­wę włas­ną pracę, wszyst­kie de­ta­le wy­ko­ny­wa­li z mi­li­me­tro­wą do­kład­no­ścią.

 (1.1) Ro­zło­żył ar­kusz mi­li­me­tro­we­go pa­pie­ru, ry­su­je i robi obli­cze­nia, nie­dłu­go zacz­nie bu­do­wę no­we­go bu­dyn­ku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milimetr mrz., milimetrówka ż.

 przysł. milimetrowo

Wiktionary


milimetrówka

li­nij­ka z po­dział­ką mi­li­me­tro­wą


SJP.pl


milimikron

ty­sięcz­na część mi­kro­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) na­no­metr, jed­nost­ka dłu­go­ści równa jed­nej mi­liar­do­wej metra

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲilʲĩˈmʲikrɔ̃n, AS: mʹilʹĩmʹikrõn

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nanometr

Wiktionary


milimol

ty­sięcz­na część mola


SJP.pl


milin

pną­cze ozdob­ne z kwia­tów, do­ra­sta­ją­ce do 10 m wy­so­ko­ści, po­cho­dzą­ce z Ame­ry­ki Pół­noc­nej


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Milin – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. wroc­ław­skim, w gmi­nie Miet­ków
  • Milin – część wsi Sta­ro­ścin w woj. lu­bel­skim, w pow. lu­bar­tow­skim, w gmi­nie Ka­mion­ka
  • Milin – część wsi Czy­ste w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. so­cha­czew­skim, w gmi­nie So­cha­czew
  • Milin – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. ko­niń­skim, w gmi­nie Kramsk
  • Milin – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cych do bi­gno­nio­wa­tych
  • Milín – gmina w Cze­chach

Wikipedia


miliniuton

jed­nost­ka siły równa 1/1000 niu­to­na (skrót: mN)


SJP.pl


milinkiewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


miliom

[czy­taj: mili-OM] jed­nost­ka opor­no­ści elek­trycz­nej równa 1/1000 oma


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fiz. jedna ty­sięcz­na oma

Wiktionary


milion

1. licz­ba 10 pod­nie­sio­na do szó­stej po­tę­gi;
2. (zwy­kle w licz­bie mno­giej) bar­dzo dużo, mnó­stwo; ogrom­na licz­ba, suma


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) licz­ba o war­to­ści: 1 000 000 = 106;

Wiktionary

Mi­lion (pol­ski skrót: mln) – licz­ba o war­to­ści: 1 000 000 = 106 (ty­siąc ty­się­cy), jak rów­nież li­czeb­nik głów­ny.

W ukła­dzie SI mnoż­ni­ko­wi 106 od­po­wia­da prze­dro­stek jed­nost­ki miary mega o sym­bo­lu M, np. MHz – me­ga­herc, a jego od­wrot­no­ści (jedna mi­lio­no­wa) 10−6 od­po­wia­da mikro o sym­bo­lu µ, np. µm – mi­kro­metr.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Co­dzien­nie w lo­te­rii do wy­gra­nia był jeden mi­lion zło­tych.

 (1.1) Ze­bra­no mi­lion pod­pi­sów z 11 kra­jów Unii Eu­ro­pej­skiej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲilʲjɔ̃n, AS: mʹilʹi ̯õn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milioner mos., milionerka ż.

:: zdrobn. milionik mrz.

 przym. milionowy, milionerski

Wiktionary


milioner

osoba po­sia­da­ją­ca ma­ją­tek li­czo­ny w mi­lio­nach


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba bar­dzo bo­ga­ta, po­sia­da­ją­ca mi­lio­ny

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­lio­ner − ame­ry­kań­ska tra­gi­ko­me­dia z 1931 roku w re­ży­se­rii Johna G. Adol­fie­go
  • Mi­lio­ner − ra­dziec­ki film ani­mo­wa­ny z 1963 roku w re­ży­se­rii Wi­tol­da Bor­dzi­łow­skie­go i Ju­ri­ja Pryt­ko­wa
  • Mi­lio­ner − pol­ski film oby­cza­jo­wy z 1977 roku w re­ży­se­rii Syl­we­stra Szysz­ki z Ja­nu­szem Ga­jo­sem w roli głów­nej
  • Mi­lio­ner – sin­gel pol­skie­go pio­sen­ka­rza Ku­bań­czyk

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nasz są­siad wy­grał wczo­raj w totka i teraz jest mi­lio­ne­rem.

 (1.1) Na kon­fe­ren­cji biz­ne­so­wej mia­łem okaz­ję roz­ma­wiać z kil­ko­ma mi­lio­ne­ra­mi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈlʲjɔ̃nɛr, AS: mʹilʹi ̯õner

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milion m.

:: fż. milionerka ż.

 przym. milionerski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bogacz, miliarder

Wiktionary


milionerka

1. po­sia­dacz­ka mi­lio­na lub mi­lio­nów zło­tych, do­la­rów itp.;
2. po­sia­dacz­ka wiel­kie­go ma­jąt­ku; bo­gacz­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ma­jęt­na, o ma­jąt­ku prze­kra­cza­ją­cym mi­lion

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. milioner mos.

 przym. milionerski

 licz. milion

Wiktionary


milionerski

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z mi­lio­ne­rem, mi­lio­ne­ra­mi; taki jak u mi­lio­ne­ra; przez­na­czo­ny dla mi­lio­ne­ra

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W at­mos­fe­rze na­pię­cia wy­wo­ła­nej kwe­stią „po­dat­ku mi­lio­ner­skie­go” zo­stał nagle ogło­szo­ny 12 wrze­śnia ko­mu­ni­kat (…), za­po­wia­da­ją­cy mię­dzy in­ny­mi pod­ję­cie przez obie par­tie wy­sił­ków na rzecz re­ak­ty­wo­wa­nia „bloku so­cja­li­stycz­ne­go”.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milion mrz., milioner mrz., milionerka ż.

 przym. milionowy

 licz. milion

Wiktionary


milionik

zdrob­nie­nie od: mi­lion


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od mi­lion

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milion m.

Wiktionary


milionkrotny

pow­ta­rza­ją­cy się mi­lion razy


SJP.pl


milionkroć

mi­lion razy


SJP.pl


milionowy

li­czeb­nik po­rząd­ko­wy od­po­wia­da­ją­cy licz­bie 1000000 (10^6)


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) od mi­lion

 (1.2) za­wie­ra­ją­cy mi­lion lub kilka mi­lio­nów ele­men­tów

 (1.3) o war­to­ści jed­ne­go lub kilku mi­lio­nów jed­no­stek mo­ne­tar­nych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mi­lio­no­wa mrów­ka w mro­wi­sku może być przysz­łą kró­lo­wą.

 (1.2) To mia­sto jest mi­lio­no­wą me­tro­po­lią.

 (1.3) Aby sfi­na­li­zo­wać tę in­we­sty­cję trze­ba by je­szcze wziąć mi­lio­no­wy kre­dyt.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲilʲjɔ̃ˈnɔvɨ, AS: mʹilʹi ̯õnovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milion m.

 przym. milionerski

Wiktionary


milionzłotowy

ma­ją­cy war­tość mi­lio­na zło­tych


SJP.pl


miliparsek

astro­no­micz­na jed­nost­ka dłu­go­ści, jedna ty­sięcz­na par­se­ka


SJP.pl


milipond

jed­nost­ka siły równa 1/1000 ponda (skrót: mp)


SJP.pl


milirentgen

jed­nost­ka dawki pro­mie­nio­wa­nia gamma lub X równa 1/1000 rent­ge­na (skrót: mR)


SJP.pl


milisekunda

jed­nost­ka czasu równa 1/1000 se­kun­dy (skrót: ms)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miar. jed­nost­ka czasu równa jed­nej ty­sięcz­nej czę­ści se­kun­dy;

Wiktionary

Mi­li­se­kun­da (ms) – pod­wie­lo­krot­na jed­nost­ka czasu w ukła­dzie SI, równa jed­nej ty­sięcz­nej se­kun­dy.

10 mi­li­se­kund (jedna setna se­kun­dy) na­zy­wa się cen­ty­se­kun­dą i oz­na­cza sym­bo­lem cs.

100 mi­li­se­kund (jedna dzie­sią­ta se­kun­dy) na­zy­wa się de­cy­se­kun­dą i oz­na­cza sym­bo­lem ds.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) An­ga­żo­wa­nie w po­dob­ne de­cyz­je kory móz­go­wej wy­ma­ga czasu, zaś układ lim­bicz­ny przet­wo­rzyć może całą in­for­ma­cję w ciągu 250 mi­li­se­kund.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. milisekundowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. ms

Wiktionary


milisiwert

jed­nost­ka rów­no­waż­ni­ka dawki po­chło­nię­tej pro­mie­nio­wa­nia jo­ni­zu­ją­ce­go równa 0,001 si­wer­ta


SJP.pl


militaria

spra­wy do­ty­czą­ce woj­sko­wo­ści


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) spra­wy do­ty­czą­ce woj­sko­wo­ści, także przed­mio­ty zwią­za­ne z woj­skiem, zwła­szcza z jego uz­bro­je­niem i umun­du­ro­wa­niem

Wiktionary

Mi­li­ta­ria – ogół przed­mio­tów zwią­za­nych z for­ma­cja­mi woj­sko­wy­mi i pa­ra­mi­li­tar­ny­mi, ma­ją­cych war­tość hi­sto­rycz­ną i ko­lek­cjo­ner­ską. Nie­kie­dy po­ję­cie to po­sze­rza­ne jest rów­nież o za­kres broni my­śliw­skiej.

Do mi­li­ta­riów za­li­cza się mię­dzy in­ny­mi: broń, opo­rzą­dze­nie, umun­du­ro­wa­nie, odz­na­cze­nia, po­ja­zdy, amu­ni­cję oraz wszel­ki inny sprzęt zwią­za­ny z funk­cjo­no­wa­niem for­ma­cji zbroj­nych (a także jego re­pli­ki).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ma­rian od lat za­fa­scy­no­wa­ny jest mi­li­ta­ria­mi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲilʲiˈtarʲja, AS: mʹilʹitarʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. militarny

Wiktionary


militarność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest mi­li­tar­ne; cecha tych, któ­rzy są mi­li­tar­ni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. militarny

 przysł. militarnie

Wiktionary


militarny

do­ty­czą­cy woj­ska, woj­sko­wy


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z woj­skiem, woj­sko­wo­ścią lub wojną

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Buń­czucz­ne hasła pol­skich po­li­ty­ków i ge­ne­ra­łów stwa­rza­ły wra­że­nie, że je­że­li nawet nie je­ste­śmy mi­li­tar­ną po­tę­gą, to stać nas cho­ciaż­by na po­waż­ną obro­nę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲilʲiˈtarnɨ, AS: mʹilʹitarny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. militarność ż., militaryzm m., militaryzacja ż., militaria

 przysł. militarnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wojskowy, zbrojny, wojenny

Wiktionary


militarysta

1. zwo­len­nik mi­li­ta­ryz­mu;
2. spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie woj­sko­wo­ści


SJP.pl


militarystka

→ mi­li­ta­ry­sta


SJP.pl

Patrz:

militarysta

militarystycznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób mi­li­ta­ry­stycz­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. militaryzm mrz.

Wiktionary


militarystyczny

zwią­za­ny z mi­li­ta­ryz­mem, do­ty­czą­cy mi­li­ta­ryz­mu


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy mi­li­ta­ryz­mu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. militaryzm mrz., militaryzacja ż.

Wiktionary


militarystyka

wie­dza o przed­mio­tach zwią­za­nych z woj­skiem


SJP.pl


militaryzacja

pod­po­rząd­ko­wa­nie wszyst­kich dzie­dzin życia spo­łe­czeń­stwa celom woj­sko­wym i wo­jen­nym


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zwięk­sze­nie licz­by woj­ska przez pań­stwo

 (1.2) pod­po­rząd­ko­wa­nie wszel­kich dzie­dzin życia pań­stwa przy­go­to­wa­niom do wojny

Wiktionary

Mi­li­ta­ry­za­cja (z łac. "mi­li­ta­ria" 'ćwi­cze­nia woj­sko­we' od "mi­li­ta­ris" 'woj­sko­wy' od "miles" dpn. "mi­li­tis" 'żoł­nierz') – dzia­ła­nia w za­kre­sie kom­plek­so­wych przy­go­to­wań obron­nych w pań­stwie pro­wa­dzo­ne w cza­sie ogło­sze­nia mo­bi­li­za­cji, stanu wo­jen­ne­go lub w cza­sie wojny, po­le­ga­ją­ce na prze­nie­sie­niu form i metod or­ga­ni­za­cji woj­sko­wej do dzia­łów ad­mi­ni­stra­cji pań­stwo­wej i go­spo­dar­ki na­ro­do­wej oraz do okre­ślo­nych jed­no­stek or­ga­ni­za­cyj­nych, a także na sto­so­wa­niu w nich woj­sko­wych prze­pi­sów i dy­scy­pli­ny oraz na­da­niu im woj­sko­we­go cha­rak­te­ru po­przez po­wo­ła­nie do służ­by w jed­nost­kach zmi­li­ta­ry­zo­wa­nych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲilʲitarɨˈzat͡sʲja, AS: mʹilʹitaryzacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. militaryzm m., militarysta m., remilitaryzacja ż.

 czas. militaryzować

 przym. militarystyczny, militarny

Wiktionary


militaryzacyjny

→ mi­li­ta­ry­za­cja


SJP.pl

Patrz:

militaryzacja

militaryzm

1. ten­den­cja do ro­zbu­do­wy sił woj­sko­wych ponad rze­czy­wi­ste po­trze­by obron­ne;
2. ide­o­lo­gia pod­po­rząd­ko­wu­ją­ca życie kraju przy­go­to­wa­niom wo­jen­nym i uz­na­ją­ca pry­mat wła­dzy woj­sko­wej


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) polit. ten­den­cja w po­li­ty­ce wew­nętrz­nej po­le­ga­ją­ca na ro­zbu­do­wy­wa­niu po­ten­cja­łu mi­li­tar­ne­go pań­stwa do roz­mia­rów prze­kra­cza­ją­cych rze­czy­wi­ste po­trze­by obron­ne;

 (1.2) polit. agre­syw­na po­li­ty­ka zew­nętrz­na po­le­ga­ją­ca na ce­lo­wym wy­wo­ły­wa­niu kon­flik­tów zbroj­nych lub dą­że­niu do roz­strzy­ga­nia kon­flik­tów me­to­da­mi si­ło­wy­mi

Wiktionary

Mi­li­ta­ryzm – sy­stem opie­ra­ją­cy siłę pań­stwa na sta­łej i moż­li­wie licz­nej armii.

Mi­li­ta­ryzm ma trzy po­wią­za­ne ze sobą zna­cze­nia:

Mi­li­ta­ryzm jest czę­sto formą re­ak­cji pań­stwa na za­gro­że­nie, choć czę­sto siły dą­żą­ce do mi­li­ta­ry­za­cji two­rzą sztucz­ne za­gro­że­nia lub rozd­mu­chu­ją rze­czy­wi­ste do prze­sad­nych roz­mia­rów aby uza­sad­nić nimi wy­dat­ki na zbro­je­nia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Eko­no­mist­ka pod­kre­śla­ła, że mi­li­ta­ryzm nie tylko ode­grał klu­czo­wą rolę pod­czas ko­lo­ni­za­cji No­we­go Świa­ta, ale – co waż­niej­sze – jego klu­czo­wą rolą i funk­cją była aku­mu­la­cja ka­pi­ta­łu, w tym na­rzu­ce­nie hand­lu to­wa­ro­we­go i pro­le­ta­ry­za­cji tu­byl­ców.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. militaryzacja ż., militarysta mos., militarystka ż.

 przym. militarystyczny, militarny

 przysł. militarystycznie, militarnie

Wiktionary


miliwat

jed­nost­ka mocy równa jed­nej ty­sięcz­nej wata


SJP.pl


miliwolt

jed­nost­ka na­pię­cia równa 1/1000 wolta


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­trol. fiz. ty­sięcz­na część wolta

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈlʲivɔlt, AS: mʹilʹivolt

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miliwoltowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. mV

Wiktionary


miliwoltomierz

mier­nik do po­mia­ru na­pię­cia elek­trycz­ne­go w za­kre­sie ty­sięcz­nych wolta


SJP.pl


milić

milić się - tyle co: przy­mi­lać się


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Milić – chor­wac­kie i serb­skie naz­wi­sko, rów­nież serb­skie imię
  • Milič – sło­weń­skie naz­wi­sko
  • Milíč – cze­skie naz­wi­sko i imię
  • An­to­nio Milić (ur. 1994) – chor­wac­ki pił­karz wy­stę­pu­ją­cy na po­zy­cji obroń­cy
  • Bo­ris­lav Milić (1926–1986) – serb­ski i ju­go­sło­wiań­ski sza­chi­sta i dzien­ni­karz
  • Božo Milić (ur. 1981) – czar­no­gór­ski pił­karz gra­ją­cy na po­zy­cji na­past­ni­ka
  • Dejan Milič (ur. 1984) – sło­weń­ski pił­karz gra­ją­cy na po­zy­cji bram­ka­rza
  • Đorđe Milić (ur. 1943) – serb­ski i ju­go­sło­wiań­ski pił­karz i tre­ner pił­kar­ski
  • Đorđe Milić, Ge­or­ge Milic (ur. 1972) – serb­ski i ju­go­sło­wiań­ski lek­ko­at­le­ta spe­cja­li­zu­ją­cy się w bie­gach na śred­nie dy­stan­se
  • Goran Milić (ur. 1946) – ju­go­sło­wiań­ski i chor­wac­ki dzien­ni­karz, były dy­rek­tor bał­kań­skiej edy­cji te­le­wiz­ji Al-Dża­zi­ra
  • Hrvo­je Milić (ur. 1989) – chor­wac­ki pił­karz wy­stę­pu­ją­cy na po­zy­cji le­we­go obroń­cy
  • Igor Milić (ur. 1972) – chor­wac­ki muzyk, kom­po­zy­tor, wo­ka­li­sta i pro­du­cent mu­zycz­ny

Wikipedia


miliński

naz­wi­sko


SJP.pl

Mi­liń­ski – pol­ski herb szla­chec­ki, od­mia­na herbu Na­łęcz.

Wikipedia


milka

zdrob­nie­nie od: mila


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: mila

 (1.2) pro­dukt (np. cze­ko­la­da) marki Milka

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Milka – marka cze­ko­la­dy
  • Milka – po­stać bi­blij­na
  • Be’er Milka – spół­dziel­nia rol­ni­cza w Iz­ra­e­lu

Wikipedia


milkliwość

po­tocz­nie: skłon­ność do mil­cze­nia, nie­o­dzy­wa­nia się; milcz­ko­stwo, ma­ło­mów­ność, mru­kli­wość, milcz­ko­wa­tość


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest mil­kli­we; cecha tych, któ­rzy są mil­kli­wi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milczek m., milczenie n., przemilczenie n.

 czas. milczeć, przemilczeć

 przym. milkliwy

 przysł. milkliwie

Wiktionary


milkliwy

nie­sko­ry do roz­mo­wy, ma­ło­mów­ny; milcz­ko­wa­ty, mru­kli­wy, mru­ko­wa­ty


SJP.pl

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) taki, który zwy­kle mil­czy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲilkˈlʲivɨ, AS: mʹilklʹivy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milkliwość ż., milczenie n., przemilczanie n., przemilczenie n., zmilczenie n., milczek m.

 czas. milczeć ndk., przemilczać ndk., przemilczeć dk., zmilczeć dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) małomówny, burkliwy, lakoniczny, milczący, milczkowaty, mrukliwy, mrukowaty, nierozmowny

Wiktionary


milknąć

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) prze­sta­wać mówić, nie odzy­wać się wię­cej

 (1.2) prze­sta­wać być sły­szal­nym

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. milknięcie n., milczenie n., milczek m.

 czas. przemilczeć, zamilknąć dk., milczeć ndk.

Wiktionary


milkowski

naz­wi­sko


SJP.pl


mill

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • James Mill (1773-1836) – szkoc­ki fil­zo­zof, hi­sto­ryk, po­li­tyk i eko­no­mi­sta; oj­ciec Johna Stu­ar­ta Milla
  • John Stu­art Mill (1806-1873) – an­giel­ski fi­lo­zof, po­li­to­log i eko­no­mi­sta; syn Ja­me­sa Milla
  • Mill (ang. Mill Towns­hip) – gmina w sta­nie Ar­kan­sas, w hrab­stwie Bax­ter
  • Mill (ang. Mill Towns­hip) – gmina w sta­nie In­dia­na, w hrab­stwie Grant
  • Mill (ang. Mill Towns­hip) – gmina w sta­nie Ohio, w hrab­stwie Tu­sca­ra­was
  • Mill – mia­stecz­ko w Ho­lan­dii, sto­li­ca gminy Mill en Sint Hu­bert

Wikipedia


mille-fleurs

[czy­taj: mil fler] z fran­cu­skie­go: ty­siąc kwia­tów; go­be­lin, tka­ni­na de­ko­ra­cyj­na zdo­bio­na mo­ty­wem licz­nych, drob­nych kwiat­ków lub mo­ty­wów ro­ślin­nych, wy­ra­bia­na w śred­nio­wiecz­nej Flan­drii


SJP.pl


millefiori

szkło ar­ty­stycz­ne


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) szt. ozdob­ne szkło two­rzo­ne przez sta­pia­nie razem róż­no­barw­nych prę­tów szkla­nych, które na­stęp­nie są cięte na ka­wał­ki i roz­cią­ga­ne, two­rząc ko­lo­ro­we wzory przy­po­mi­na­ją­ce czę­sto kwia­ty;

Wiktionary

Mil­le­fio­ri (z wł. „ty­siąc kwia­tów”; "mille" – ty­siąc, "fiori" – kwia­ty) – ro­dzaj wie­lo­barw­ne­go mo­za­i­ko­we­go szkła ar­ty­stycz­ne­go o wzo­rze kwia­to­wym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mi­ło­śni­cy sre­ber sku­sić się mogli na parę an­giel­skich sol­ni­czek, a kra­kow­skie ele­gant­ki nie prze­o­czy­ły ory­gi­nal­nej bran­so­le­ty w kształ­cie węża oraz ko­ra­li mil­le­fio­ri.

Wiktionary


millenarysta

zwo­len­nik, gło­si­ciel mil­le­na­ryz­mu; mi­le­na­ry­sta, chi­lia­sta


SJP.pl


millenarystka

→ mil­le­na­ry­sta [czy­taj: mi­le­na­ryst­ka]; mi­le­na­ryst­ka


SJP.pl


millenarystyczny

do­ty­czą­cy mil­le­na­ryz­mu lub mil­le­na­ry­stów (np. po­glą­dy mil­le­na­ry­stycz­ne, ruchy mil­le­na­ry­stycz­ne); mi­le­na­ry­stycz­ny, chi­lia­stycz­ny


SJP.pl


millenaryzm

po­gląd re­li­gij­no-hi­sto­rio­zo­ficz­ny opie­ra­ją­cy się na wie­rze w pow­tór­ne przyj­ście i ty­siąc­let­nie pa­no­wa­nie Chry­stu­sa na ziemi przed koń­cem świa­ta; mi­le­na­ryzm, chi­liazm


SJP.pl

Na tę stro­nę wska­zu­je „chi­lia­lizm”. Zo­bacz też: Chi­lia­li­ści (gro­mad­ka­rze).

Wikipedia


millenerzy

ugru­po­wa­nie po­li­tycz­ne w Kró­le­stwie Kon­gre­so­wym w po­ło­wie XIX wieku, pro­pa­gu­ją­ce pracę or­ga­nicz­ną i umiar­ko­wa­ne re­for­my


SJP.pl

Mil­le­ne­rzy – grupa war­szaw­skich in­te­li­gen­tów sku­pio­nych w la­tach 1858–61 wokół Ed­war­da Jürgensa. W sfor­mu­ło­wa­nym pro­gra­mie, któ­re­go pod­sta­wą była dłu­go­fa­lo­wa praca or­ga­nicz­na i sta­ra­nia o przyz­na­nie au­to­no­mii Kró­le­stwu Pol­skie­mu, do­ma­ga­li się praw po­li­tycz­nych dla mie­szczan oraz uwła­szcze­nia chło­pów.

Wikipedia


millenialny

→ mil­le­nium; mi­le­nij­ny, mil­le­nij­ny, mi­le­nial­ny, mil­len­nial­ny


SJP.pl


millenials

osoba na­le­żą­ca do po­ko­le­nia uro­dzo­ne­go w la­tach 80. lub 90. XX wieku; mi­le­nials


SJP.pl


millenialski

→ mil­le­nials


SJP.pl

Patrz:

millenials

millenijny

→ mil­le­nium; mi­le­nij­ny, mi­le­nial­ny, mil­le­nial­ny, mil­len­nial­ny


SJP.pl


millenium

ty­sięcz­na rocz­ni­ca; mi­le­nium; mil­len­nium


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) war. mi­le­nium

Wiktionary


millennialny

→ mil­len­nium; mi­le­nij­ny, mil­le­nij­ny, mi­le­nial­ny, mil­le­nial­ny


SJP.pl


millennium

[czy­taj: mi­le­nium] ty­sięcz­na rocz­ni­ca; mi­le­nium, mil­le­nium


SJP.pl


miller

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Al­bert Mil­ler – fi­dżyj­ski lek­ko­at­le­ta
  • Alek­san­der Mil­ler – ostat­ni ro­syj­ski pre­zy­dent War­sza­wy
  • Alek­siej Mil­ler – ro­syj­ski eko­no­mi­sta, po­li­tyk, szef Gaz­pro­mu
  • Al­fred Jacob Mil­ler – ame­ry­kań­ski ma­larz
  • Art­hur Mil­ler – pi­sarz i dra­ma­turg ame­ry­kań­ski
  • Bar­tosz Mil­ler (ur. 1970) – pro­fe­sor nadz­wy­czaj­ny i pro­dzie­kan Wy­dzia­łu Bu­dow­nict­wa, In­ży­nie­rii Śro­do­wi­ska i Ar­chi­tek­tu­ry Po­li­tech­ni­ki Rze­szow­skiej
  • Betty Mil­ler – ame­ry­kań­ska ak­tor­ka
  • Car­los Mil­ler – ame­ry­kań­ski fiz­jo­log ro­ślin
  • Ezra Mil­ler – ame­ry­kań­ski aktor
  • Frank Mil­ler – ame­ry­kań­ski autor ko­mik­sów
  • Ger­rit Smith Mil­ler – bio­log ame­ry­kań­ski
  • Glenn Mil­ler – ame­ry­kań­ski muzyk, lider or­kie­stry jego imie­nia

Wikipedia


milleryt

mi­ne­rał, siar­czek niklu; mi­le­ryt


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miner. bar­dzo rzad­ki mi­ne­rał z gro­ma­dy siarcz­ków, siar­czek niklu;

Wiktionary

Mil­le­ryt – mi­ne­rał z gro­ma­dy siarcz­ków, ruda niklu. Na­le­ży do grupy mi­ne­ra­łów bar­dzo rzad­kich. Od­kry­ty zo­stał w 1845 r.

Mil­le­ryt naz­wa­no na cześć an­giel­skie­go mi­ne­ra­lo­ga i kry­sta­lo­gra­fa Wil­lia­ma Hal­lo­we­sa Mil­le­ra (1801-1880).

Wikipedia

Powiązane:

 przym. millerytowy

Wiktionary


millet

naz­wi­sko, m.in.: Jean-François Mil­let, ma­larz fran­cu­ski


SJP.pl

Sy­stem mil­le­tów – po­rzą­dek praw­ny w pań­stwie os­mań­skim, okre­śla­ją­cy prawa i obo­wiąz­ki lud­no­ści nie­mu­zuł­mań­skiej. Za­sad­ni­czo każ­dej z pod­bi­tych nacji po­zo­sta­wia­no dość znacz­ną swo­bo­dę co do wyz­na­nia i kul­tu­ry, jed­nak­że na­kła­da­ny był na nie więk­szy po­da­tek niż na lud­ność mu­zuł­mań­ską. Co do za­sa­dy za­my­ka­ne były moż­li­wo­ści awan­su spo­łecz­ne­go w tu­rec­kiej armii i ad­mi­ni­stra­cji.

Wikipedia


milliarium

ka­mień mi­lo­wy słu­żą­cy do oz­na­cza­nia dróg w im­pe­rium rzym­skim


SJP.pl


mills

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mills – miej­sco­wość w sta­nie Wy­o­ming, w hrab­stwie Na­tro­na
  • Mills (ang. Mills Towns­hip) – gmina w sta­nie Il­li­no­is, w hrab­stwie Bond
  • Mills (ang. Mills Towns­hip) – gmina w sta­nie Mi­chi­gan, w hrab­stwie Mid­land
  • Mills (ang. Mills Towns­hip) – gmina w sta­nie Mi­chi­gan, w hrab­stwie Oge­maw
  • hrab­stwo Mills (ang. Mills Co­un­ty) – w sta­nie Iowa
  • hrab­stwo Mills (ang. Mills Co­un­ty) – w sta­nie Tek­sas
  • The Mills Brot­hers – afro­a­me­ry­kań­ski kwar­tet wo­kal­ny
  • Ale­xan­dria Mills – Miss World 2010
  • Alice Mills – au­stra­lij­ska pły­wacz­ka
  • Alley Mills – ame­ry­kań­ska ak­tor­ka
  • Billy Mills – ame­ry­kań­ski lek­ko­at­le­ta
  • Char­les Kars­ner Mills – ame­ry­kań­ski le­karz

Wikipedia


millward

naz­wi­sko


SJP.pl


milo

jed­nost­ka dłu­go­ści różna w róż­nych kra­jach


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Milo – pol­ska firma zaj­mu­ją­ca się pro­duk­cją i sprze­da­żą sprzę­tu tu­ry­stycz­ne­go i wspi­nacz­ko­we­go
  • FN MILO – bel­gij­ski wiel­ko­ka­li­bro­wy ka­ra­bin ma­szy­no­wy
  • Milo – imię mę­skie
  • Milo – prawy do­pływ Nigru, w ca­ło­ści znaj­du­ją­cy się na te­re­nie Gwi­nei
  • Milo – Złoty Ry­cerz Skor­pio­na z Ry­ce­rze Zo­dia­ku.
  • Milo – wyspa w ar­chi­pe­la­gu Cy­klad
  • Milo – miej­sco­wość i gmina we Wło­szech
  • Milo – sta­cja metra w Ka­ta­nii
  • Milo – bry­tyj­ski se­rial ani­mo­wa­ny
  • Milo – mia­sto w sta­nie Iowa, w hrab­stwie War­ren
  • Milo – mia­sto w sta­nie Maine, w hrab­stwie Pi­sca­ta­qu­is
  • Milo – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie Maine, w hrab­stwie Pi­sca­ta­qu­is

Wikipedia


milonga

ar­gen­tyń­ski ta­niec lu­do­wy bę­dą­cy od­mia­ną tanga


SJP.pl

Mi­lon­ga – ga­tu­nek tańca pow­sta­ły na te­re­nie Ar­gen­ty­ny i Urug­wa­ju. Sfor­mu­ło­wa­nie mi­lon­ga od­no­si się rów­nież do ga­tun­ku śpie­wu, z któ­re­go roz­wi­nął się ta­niec.

Wikipedia


milord

1. tytuł grzecz­no­ścio­wy uży­wa­ny w An­glii przy zwra­ca­niu się do człon­ków Izby Lor­dów;
2. we Fran­cji tytuł, któ­rym służ­ba zwra­ca­ła się do swo­ich panów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) tytuł grzecz­no­ścio­wy sto­so­wa­ny wobec lor­dów an­giel­skich - człon­ków Izby Lor­dów

 (1.2) we Fran­cji: tytuł, któ­rym służ­ba zwra­ca­ła się do swo­ich panów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲilɔrt, AS: mʹilort

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. lord m.

Wiktionary


milori

pig­ment, od­mia­na błę­ki­tu ber­liń­skie­go


SJP.pl


milos

wyspa na Morzu Egej­skim; Milo, Melos


SJP.pl

Milos ( Μήλος) – wyspa w ar­chi­pe­la­gu Cy­kla­dy na Morzu Egej­skim. W sta­ro­żyt­no­ści za­miesz­ki­wa­na przez Dorów. Głów­nym por­tem Milos jest Ada­mas.

Leży w ad­mi­ni­stra­cji zde­cen­tra­li­zo­wa­nej Wyspy Egej­skie, w re­gio­nie Wyspy Egej­skie Po­łud­nio­we, w jed­nost­ce re­gio­nal­nej Milos, w gmi­nie Milos.

Wikipedia


miloslav

sło­wiań­skie imię mę­skie


SJP.pl


milowice

Mi­lo­wi­ce – za­chod­nia dziel­ni­ca Sos­now­ca. Wcze­śniej śred­nio­wiecz­na wieś i osada, wzmian­ko­wa­na po raz pier­wszy w 1105 r.. Włas­ność od 1838 roku Jana Ku­bicz­ka de Wal­dorff.

Gra­ni­czy od pół­no­cy z Cze­la­dzią, od wscho­du z Rudną i Sta­rym Sos­now­cem, a od po­łud­nia i za­cho­du z Ka­to­wi­ca­mi, od któ­rych dzie­li je rzeka Bry­ni­ca.

Wikipedia


milowicki

przy­miot­nik od: Mi­lo­wi­ce


SJP.pl


milowicz

naz­wi­sko


SJP.pl


milowy

równy jed­nej mili, np. mi­lo­wy dy­stans


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ma­ją­cy dłu­gość mili

 (1.2) od­mie­rza­ją­cy mile

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mila ż., milowe n.

Wiktionary


milrejs

dawna jed­nost­ka mo­ne­tar­na por­tu­gal­ska i bra­zy­lij­ska; 1 mil­rejs = 1000 rej­sów


SJP.pl


milsko

kra­i­na hi­sto­rycz­no-ge­o­gra­ficz­na w Niem­czech


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. Łu­ży­ce Górne, nazwa w uży­ciu do XV wieku

Wiktionary

Powiązane:

 przym. milski

Wiktionary


milstein

[czy­taj: MILsztajn] naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • César Mil­ste­in – bry­tyj­ski im­mu­no­log, la­u­re­at Na­gro­dy Nobla w dzie­dzi­nie fiz­jo­lo­gii i me­dy­cy­ny
  • (11776) Mil­ste­in – pla­ne­to­i­da z grupy pasa głów­ne­go aste­ro­id

Wikipedia


milszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: miły; mi­lej­szy


SJP.pl


miltiades

po­li­tyk i wódz ateń­ski (ok. 550-489 p.n.e.), zwy­cięz­ca spod Ma­ta­ro­nu; Mil­cja­des


SJP.pl

Mil­tia­des Młod­szy ( Μιλτιάδης, ur. ok. 554 p.n.e., zm. 488 p.n.e.) – po­li­tyk i wódz ateń­ski. Zwy­cięz­ca spod Ma­ra­to­nu, oj­ciec Ki­mo­na.

W la­tach 524–523 p.n.e. był ar­chon­tem w Ate­nach. Około 516 p.n.e. wy­ru­szył na czele nie­wiel­kie­go, świet­nie uz­bro­jo­ne­go od­dzia­łu na Cher­so­nez, gdzie miał chro­nić in­te­re­sy Aten.

Wikipedia


milton

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mil­ton – miej­sco­wość w sta­nie De­la­wa­re, w hrab­stwie Sus­sex
  • Mil­ton – mia­sto w sta­nie Flo­ry­da, w hrab­stwie Santa Rosa
  • Mil­ton – mia­sto w sta­nie Ge­or­gia, w hrab­stwie Ful­ton
  • Mil­ton – wieś w sta­nie Il­li­no­is, w hrab­stwie Pike
  • Mil­ton – miej­sco­wość w sta­nie In­dia­na, w hrab­stwie Wayne
  • Mil­ton – mia­sto w sta­nie Iowa, w hrab­stwie Van Buren
  • Mil­ton – mia­sto w sta­nie Ken­tuc­ky, w hrab­stwie Trim­ble
  • Mil­ton – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie Kan­sas, w hrab­stwie Sum­ner
  • Mil­ton – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie Lu­iz­ja­na, w pa­ra­fii La­fa­y­et­te
  • Mil­ton – mia­sto w sta­nie Mas­sa­chu­setts, w hrab­stwie Nor­folk
  • Mil­ton – mia­sto w sta­nie New Hamps­hi­re, w hrab­stwie Straf­ford
  • Mil­ton – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie New Hamps­hi­re, w hrab­stwie Straf­ford

Wikipedia


miltonia

po­łud­nio­wo­a­me­ry­kań­ski stor­czyk o du­żych kwia­tach przy­po­mi­na­ją­cych kwia­ty brat­ków


SJP.pl

Mil­to­nia – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych ("Or­chi­da­ce­ae"). Obej­mu­je 12 ga­tun­ków oraz 8 hy­bryd wy­stę­pu­ją­cych w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej w ta­kich kra­jach jak: Pa­rag­waj, pół­noc­na Ar­gen­ty­na, re­gio­ny Pół­noc­no-Wschod­ni, Po­łud­nio­wy, Po­łud­nio­wo-Wschod­ni oraz Środ­ko­wo­za­chod­ni w Bra­zy­lii.

Wikipedia


milu

ga­tu­nek je­le­nia; jeleń Da­wi­da


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. jeleń po­cho­dzą­cy z Azji;

Wiktionary

Milu ("Elap­hu­rus") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny je­le­ni (Cer­vi­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny je­le­nio­wa­tych (Cer­vi­dae).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲilu, AS: mʹilu

Wiktionary


miluchna

uko­cha­na ko­bie­ta; mi­lut­ka, miła


SJP.pl


miluchny

uko­cha­ny męż­czyz­na; mi­lut­ki, miły


SJP.pl


milusi

zdrob­nie­nie od: miły


SJP.pl


milusia

zdrob­nie­nie od: miły


SJP.pl


milusieńki

zdrob­nie­nie od: mi­lu­si


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: miły

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲiluˈɕɛ̇̃ɲci, AS: mʹiluśė̃ńḱi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miły, miluśki, miluchny, milusi, milutki

 przysł. mile, miło, milutko

 rzecz. miły m.

Wiktionary


milusińscy

po­tocz­nie: mały chło­piec


SJP.pl


milusińska

po­tocz­nie: mała dziew­czyn­ka


SJP.pl


milusiński

po­tocz­nie: mały chło­piec


SJP.pl


milusińskość

→ mi­lu­siń­ski


SJP.pl

Patrz:

milusiński

miluteńki

zdrob­nie­nie od: mi­lut­ki


SJP.pl


milutka

zdrob­nie­nie od: miły


SJP.pl

Mi­lut­ka – stru­ga do­rze­cza Wie­prza, do­pływ Woj­sław­ki o dłu­go­ści 9,16 km. Wy­pły­wa na te­re­nie wsi Drew­ni­ki w Po­wie­cie Za­moj­skim i pły­nie w kie­run­ku pół­noc­no-za­chod­nim. Mija po dro­dze wieś Czaj­ki i w oko­li­cach wsi Brze­zi­ny wpada do Woj­sław­ki.

Wikipedia


milutki

zdrob­nie­nie od: miły


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zdrobn. od: miły

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈlutʲci, AS: mʹilutʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miły, miluśki, miluchny, milusi, milusieńki, miławy

 przysł. mile, miło, milutko

 rzecz. miły m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miluśki

Wiktionary


miluza

mia­sto we Fran­cji


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto we wschod­niej Fran­cji, w Al­za­cji;

Wiktionary

Mi­lu­za ( Mul­ho­u­se, ; Mülhausen, ; alz. "Milhüsa") – miej­sco­wość i gmina po­ło­żo­na we wschod­niej Fran­cji, w re­gio­nie Grand Est, w de­par­ta­men­cie Górny Ren. Po­ło­żo­ne jest nad rze­ka­mi Dol­ler i Ill, do­pły­wa­mi Renu.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. miluzyjski

Wiktionary


miluzyjski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mi­lu­zą, do­ty­czą­cy Mi­lu­zy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jedną z mi­lu­zyj­skich pe­re­łek jest zoo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miluza ż.

Wiktionary


miluś

pie­szczot­li­wie o uko­cha­nym


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m., zdrob­nia­ła, po­u­fa­ła forma imie­nia Emi­lian

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Emilka ż., Emilia ż.

Wiktionary


miluśki

przy­jem­ny, ser­decz­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: miły

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W czas ra­niuś­ko słoń­ce wscho­dzi,
Ma mi­luś­ka konie wodzi,
Ej, wodzi bron­ne­go:
Sia­daj Jaśku na niego!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈluɕci, AS: mʹiluśḱi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miły, miluchny, milusi, milusieńki, milutki

 przysł. mile, miło, milutko

 rzecz. miły m.

Wiktionary


milwaukee

[czy­taj: mil­ło­ki] mia­sto w USA


SJP.pl

Mil­wa­u­kee – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w po­łud­nio­wo-wschod­niej czę­ści stanu Wi­scon­sin, oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny hrab­stwa Mil­wa­u­kee, po­ło­żo­ne na za­chod­nim brze­gu je­zio­ra Mi­chi­gan, u zbie­gu rzek Mil­wa­u­kee, Me­no­mo­nee i Kin­nic­kin­nic, około 150 km na pół­noc od Chi­ca­go.

Wikipedia


milwino

Mil­wi­no (do­dat­ko­wa nazwa w j. ka­szub. Mil­wi­no) – wieś ka­szub­ska w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie wej­he­row­skim, w gmi­nie Lu­zi­no. Ma sta­tus so­łect­wa.

Wieś szla­chec­ka po­ło­żo­na była w II po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie mi­ra­chow­skim wo­je­wództ­wa po­mor­skie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa gdań­skie­go.

Wikipedia


milyjski

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. język mi­lyj­ski, na­le­żą­cy do ro­dzi­ny ana­to­lij­skiej;

Wiktionary


milówczanin

miesz­ka­niec Mi­lów­ki (wsi w Pol­sce)


SJP.pl


milówczanka

miesz­kan­ka Mi­lów­ki (wsi w Pol­sce)


SJP.pl


milówecki

→ Mi­lów­ka


SJP.pl

Patrz:

Milówka

milówka

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­lów­ka – wieś w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. tar­now­skim, w gmi­nie Woj­nicz
  • Mi­lów­ka – część wsi Gro­dziec w woj. ślą­skim, w pow. biel­skim, w gmi­nie Ja­sie­ni­ca
  • Mi­lów­ka – wieś w woj. ślą­skim, w pow. ży­wiec­kim, w gmi­nie Mi­lów­ka
  • Mi­lów­ka – gmina wiej­ska
  • Mi­lów­ka – gro­ma­da
  • Mi­lów­ka – sta­cja ko­le­jo­wa
  • 2 kom­pa­nia strze­lec­ka ON „Mi­lów­ka”
  • De­ka­nat Mi­lów­ka
  • Agnes Mi­low­ka
  • Mi­lów­ka - Za­ba­wa
  • Mi­lów­ka – osada na Lit­wie, w okrę­gu wi­leń­skim, w re­jo­nie świę­ciań­skim, w gmi­nie Sory.
  • Mi­lów­ka II – dawny za­ścia­nek na Lit­wie, w okrę­gu wi­leń­skim, w re­jo­nie świę­ciań­skim, w gmi­nie Sory.

Wikipedia


mim

1. czło­wiek gra­ją­cy w pan­to­mi­mie; mimik;
2. w sta­ro­żyt­nej Gre­cji i Rzy­mie: aktor gra­ją­cy w mimie (sa­ty­rycz­nym wi­do­wi­sku sce­nicz­nym)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) teatr. aktor wy­stę­pu­ją­cy w pan­to­mi­mie;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) teatr. ro­dzaj ut­wo­ru sce­nicz­ne­go w sta­ro­żyt­nej Gre­cji i sta­ro­żyt­nym Rzy­mie

Wiktionary

Mim – aktor nie­po­słu­gu­ją­cy się gło­sem, lecz mową ciała. Wy­stę­pu­je on naj­czę­ściej w te­a­trze oraz na uli­cach miast. Po­nie­waż jego sztu­ka po­le­ga na ruchu, a nie na bez­ru­chu, dla­te­go mylne jest na­zy­wa­nie mi­ma­mi ulicz­nych „sta­czy”. Mi­mo­wie czę­sto cha­rak­te­ry­zu­ją się uma­lo­wa­ny­mi na biało twa­rza­mi. Przed­sta­wie­nie mimów to pan­to­mi­ma lub "mi­mo­dram".

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲĩm, AS: mʹĩm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mimik m., mimika ż., mimetyzm mrz.

 przym. mimiczny

 przysł. mimicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mimik, pantomimista

Wiktionary


mimansa

naj­star­szy z in­dyj­skich sy­ste­mów fi­lo­zo­ficz­nych opar­ty na in­ter­pre­ta­cji Wed


SJP.pl

Mi­man­sa (de­wa­na­ga­ri मीमांसा, trl. Mīmāṃsā) – or­to­dok­syj­ny kie­ru­nek w fi­lo­zo­fii in­dyj­skiej, jedna z dar­śan. Pow­stał praw­do­po­dob­nie w IV wieku p.n.e. Za­ło­żył go Dźaj­mi­ni. Jego wyz­naw­cy to mi­man­sa­ko­wie.

We­dług mi­man­sy Wedy są źró­dłem wew­nętrz­nej wie­dzy, są wiecz­ne i nie­o­myl­ne.

Wikipedia


mimas

sa­te­li­ta Sa­tur­na


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mimas – księ­życ Sa­tur­na
  • Mimas – ro­dzaj mo­ty­li z ro­dzi­ny za­wi­sa­ko­wa­tych
  • Mimas – w mi­to­lo­gii grec­kiej jeden z gi­gan­tów
  • Mimas – w mi­to­lo­gii grec­kiej syn Eola

Wikipedia


mimbar

ka­zal­ni­ca w me­cze­cie; min­bar


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. ka­zal­ni­ca w me­cze­cie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z cza­sem mim­ba­ry przy­bie­ra­ły formę zdob­nej kon­struk­cji.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. minbar

Wiktionary


mime

Mime – jeden z Ni­be­lun­gów, po­stać z te­tra­lo­gii Ri­char­da Wa­gne­ra – "Pier­ścień Ni­be­lun­ga".

Wikipedia


mimesis

[czy­taj: mimes-is] dą­że­nie sztu­ki do odw­zo­ro­wy­wa­nia rze­czy­wi­sto­ści


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) filoz. szt. wier­ne od­da­nie rze­czy­wi­sto­ści

Wiktionary

Mi­me­sis ( μίμησις – przed­sta­wie­nie, imi­ta­cja, po­do­bień­stwo, re­pre­zen­ta­cja, imi­ta­tio) – ter­min wy­wo­dzą­cy się z fi­lo­zo­fii sta­ro­żyt­nej, oz­na­cza­ją­cy ro­dzaj re­la­cji po­do­bień­stwa czy dzia­ła­nia opar­te­go na na­śla­dow­nict­wie.

Zna­cze­nie po­ję­cia ule­ga­ło w hi­sto­rii zmia­nom. Prze­de wszyst­kim od­no­szo­no je do este­ty­ki, ale nie­kie­dy miało rów­nież zna­cze­nie on­to­lo­gicz­ne czy etycz­ne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Re­ne­sans od­krył na nowo mi­me­sis jako wio­dą­cą za­sa­dę sztu­ki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mimetyzm mrz.

Wiktionary


mimetezyt

mi­ne­rał, chlo­ro­ar­se­nian oło­wiu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) miner. bar­dzo rzad­ki mi­ne­rał z gro­ma­dy ar­se­nia­nów;

Wiktionary

Mi­me­te­zyt (mi­me­te­syt, mi­me­tyt) – mi­ne­rał z gro­ma­dy ar­se­nia­nów. Na­le­ży do grupy mi­ne­ra­łów bar­dzo rzad­kich.

Swoją nazwę otrzy­mał od grec­kie­go słowa, które zna­czy "na­śla­dow­ca", co jest aluz­ją do jego po­do­bień­stwa do pi­ro­mor­fi­tu.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. mimetesyt m., mimetyt m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mimetesyt, mimetyt

Wiktionary


mimetyczny

na­śla­do­wa­nie rze­czy­wi­sto­ści w sztu­ce i li­te­ra­tu­rze


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) na­śla­dow­czy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mimetyzm mrz.

Wiktionary


mimetyzm

1. zja­wi­sko ma­sku­ją­ce­go, obron­ne­go upo­dab­nia­nia się niek­tó­rych zwie­rząt (głów­nie owa­dów) barwą, kształ­tem do ele­men­tów swo­je­go oto­cze­nia: skały, ro­śli­ny lub in­ne­go zwie­rzę­cia; mi­mi­kry;
2. w sztu­ce: na­śla­do­wa­nie rze­czy­wi­sto­ści, na­tu­ry w dzie­le


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) biol. upo­dab­nia­nie się or­ga­niz­mu do oto­cze­nia, np. barwą lub kształ­tem;

 (1.2) szt. liter. na­śla­do­wa­nie, ko­pio­wa­nie rze­czy­wi­sto­ści w dzie­le sztu­ki

 (1.3) psych. nieś­wia­do­ma skłon­ność do na­śla­do­wa­nia oto­cze­nia, np. spo­so­bem bycia, za­cho­wa­nia­mi itp.

Wiktionary

Mi­me­tyzm (gr. "mimetés" ‘na­śla­dow­ca’) – adap­ta­cyj­na zdol­ność niek­tó­rych zwie­rząt (rza­dziej ro­ślin) do upo­dab­nia­nia się barwą (ho­mo­chro­mia) lub kształ­tem (ho­mo­mor­fia) do ota­cza­ją­ce­go je śro­do­wi­ska. Po­ję­cie mi­me­tyz­mu na­le­ży ro­zu­mieć w szer­szym za­kre­sie niż mi­mi­krę, gdyż obej­mu­je nie tylko przy­sto­so­wa­nie ochron­ne (w celu ukry­cia się przed dra­pież­ni­kiem lub jego od­stra­sze­nia), lecz rów­nież ma­sko­wa­nie, ka­mu­flo­wa­nie dra­pież­ni­ków cza­tu­ją­cych na po­ten­cjal­ne ofia­ry.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲĩˈmɛtɨsm̥, AS: mʹĩmetysm̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mimesis n., mim m., mimika ż., mimikra ż., mimoza ż., mimodram m.

 przym. mimetyczny

 przysł. mimetycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) maskowanie, kamuflaż

 (1.3) efekt kameleona

Wiktionary


mimezja

upo­dob­nia­nie się zwie­rzę­cia do oto­cze­nia; mi­me­tyzm; mi­mi­kra


SJP.pl


mimiczny

do­ty­czą­cy mi­mi­ki


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­cza­cy mi­mi­ki, wy­ra­żo­ny za po­mo­cą mi­mi­ki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mimik mzw./mos., amimia ż., mimika ż., mim m.

 przysł. mimicznie

Wiktionary


mimik

czło­wiek wysz­ko­lo­ny w mi­mi­ce, po­tra­fią­cy wy­ra­żać uczu­cia i myśli przy po­mo­cy ruchu mię­śni twa­rzy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba po­tra­fią­ca wy­ra­żać uczu­cia za po­mo­cą wy­ra­zu twa­rzy

 (1.2) teatr. aktor wy­stę­pu­ją­cy w pan­to­mi­mie;

 (1.3) zool. zwie­rzę po­tra­fią­ce bro­nić się przy­bie­ra­jąc po­stać in­ne­go zwie­rzę­cia

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Do­na­co­bius atri­ca­pil­la|Lin­na­e­us|ref=tak., śred­niej wiel­ko­ści ptak za­sied­la­ją­cy krze­wia­ste, na­drzecz­ne za­ro­śla w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej;

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od mi­mi­ka

Wiktionary

Mimik ("Do­na­co­bius atri­ca­pil­la") – ga­tu­nek śred­niej wiel­ko­ści ptaka z mo­no­ty­po­wej ro­dzi­ny mi­mi­ków (Do­na­co­bii­dae). Za­sied­la pół­noc­ną, cen­tral­ną i wschod­nią Ame­ry­kę Po­łud­nio­wą. Nie jest za­gro­żo­ny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Za tymi drzwia­mi mi­mi­cy przy­go­to­wu­ją się do wy­stę­pu.

 (1.3) Prze­zier­nik jest do­sko­na­łym mi­mi­kiem, któ­re­go wy­gląd przy­po­mi­na osę.

 (2.1) Ogony pe­ru­wiań­skich mi­mi­ków mają białe za­koń­cze­nia ste­ró­wek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mim mos./mrz., mimika ż.

 przym. mimiczny

 przysł. mimicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mim, pantomimik, pantomimista

Wiktionary


mimika

1. ruchy mię­śni twa­rzy odz­wier­cied­la­ją­ce uczu­cia, na­stro­je
2. sztu­ka po­le­ga­ją­ca na wy­ra­ża­niu myśli i uczuć za po­mo­cą ru­chów mię­śni twa­rzy i ge­stów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spo­sób wy­ra­ża­nia emo­cji, myśli lub re­ak­cji za po­mo­cą ru­chów mię­śni twa­rzy

Wiktionary

Mi­mi­ka – ruchy mię­śni twa­rzy, wy­ra­ża­ją­ce myśli, emo­cje, prze­ży­cia, na­stro­je, a także po­sta­wy wobec in­nych ludzi oraz bie­żą­ce ko­men­ta­rze do to­czą­cej się ko­mu­ni­ka­cji (sze­rzej zo­bacz: ko­mu­ni­ka­cja nie­wer­bal­na). W te­a­trze to­wa­rzy­szy wy­po­wia­da­nym sło­wom jako śro­dek gry ak­tor­skiej. W pan­to­mi­mie jest naj­waż­niej­szym obok ruchu środ­kiem wy­ra­zu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od­czy­ty­wa­nie mi­mi­ki jest istot­ne w psy­cho­lo­gii, pe­da­go­gi­ce, ak­tor­stwie, a także w ba­da­niach nad sztucz­ną in­te­li­gen­cją.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mim mos./mrz.

Wiktionary


mimikra

1. w bio­lo­gii: od­mia­na mi­me­tyz­mu, upo­dob­nie­nie się do in­ne­go ga­tun­ku, zwy­kle w ce­lach obron­nych;
2. na­śla­do­wa­nie czy­ichś za­cho­wań, wy­glą­du, spo­so­bu mó­wie­nia, w celu ukry­cia się w tłu­mie, nie­wy­róż­nia­nia się w gru­pie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. upo­dab­nia­nie się zwie­rząt bez­bron­nych do zwie­rząt zdol­nych do obro­ny po­przez przy­bra­nie ich kształ­tu, barwy, za­cho­wa­nia lub in­nych wła­ści­wo­ści

Wiktionary

Mi­mi­kra – przy­sto­so­wa­nie ochron­ne wy­stę­pu­ją­ce u zwie­rząt (zwła­szcza owa­dów), po­le­ga­ją­ce na upo­dab­nia­niu się zwie­rząt bez­bron­nych do zwie­rząt zdol­nych do obro­ny (ba­te­sow­ska) lub upo­dob­nia­niu się do róż­nych ga­tun­ków zwie­rząt zdol­nych do obro­ny (müllerowska) po­przez przy­bra­nie ich kształ­tu, barwy, za­cho­wa­nia lub in­nych wła­ści­wo­ści.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲĩˈmʲikra, AS: mʹĩmʹikra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mimetyzm mrz.

Wiktionary


mimikry

zja­wi­sko ma­sku­ją­ce­go, obron­ne­go upo­dab­nia­nia się niek­tó­rych zwie­rząt (głów­nie owa­dów) barwą, kształ­tem do ele­men­tów swo­je­go oto­cze­nia: skały, ro­śli­ny lub in­ne­go zwie­rzę­cia; mi­me­tyzm


SJP.pl


mimista

osoba wy­ra­ża­ją­ca uczu­cia i na­stro­je za po­mo­cą mi­mi­ki


SJP.pl


mimistka

→ mi­mi­sta


SJP.pl

Patrz:

mimista

mimo

1. jako przy­i­mek: nie zwa­ża­jąc na coś, wbrew cze­muś, po­mi­mo;
2. jako przy­słó­wek: nie opo­dal, bli­sko, obok, nie­da­le­ko


SJP.pl

przy­i­mek

 (1.1) wska­zu­je na zro­bie­nie cze­goś, choć wa­run­ki temu nie sprzy­ja­ją

 (1.2) przest. obok, koło (w wy­ra­że­niach oz­na­cza­ją­cych ruch)

przy­słó­wek

 (2.1) przest. obok, koło, nie­o­po­dal, mi­ja­jąc

Wiktionary

MIMO ( mul­ti­ple-input mul­ti­ple-out­put) – roz­wią­za­nie zwięk­sza­ją­ce prze­pu­sto­wość sieci bez­prze­wo­do­wej po­le­ga­ją­ce na trans­mi­sji wie­lo­an­te­no­wej za­rów­no po stro­nie na­daw­czej, jak i po stro­nie od­bior­czej. Za­sto­so­wa­nie tech­ni­ki MIMO przy­no­si wiele ko­rzy­ści, do któ­rych za­li­cza­ją się:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wysz­li na spa­cer mimo ulewy.

 (1.1) Mimo swo­jej chęci, by się wzbo­ga­cić, nie udało mu się ze­brać nawet małej sumy pie­nię­dzy.

 (1.1) Mimo wszyst­ko spró­bu­ję je­szcze raz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲĩmɔ, AS: mʹĩmo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pomimo, wbrew

Wiktionary


mimochodem

nie przy­wią­zu­jąc do cze­goś wagi, przy okaz­ji


SJP.pl

przy­słó­wek

 (1.1) przy okaz­ji, od niech­ce­nia, ubocz­nie

Wiktionary

Mi­mo­cho­dem – album kon­cer­to­wy Jacka Kacz­mar­skie­go wy­da­ny w 2002 roku przez Pol­skie Radio, na któ­rym za­re­je­stro­wa­no ostat­ni pre­mie­ro­wy pro­gram ar­ty­sty. Wszyst­kie tek­sty pow­sta­ły mię­dzy mar­cem 2000 roku a paź­dzier­ni­kiem 2001 roku. Pre­mie­ra al­bu­mu na­stą­pi­ła 27 maja 2002 roku. Ut­wo­ry są za­po­wia­da­ne przez sa­me­go Kacz­mar­skie­go.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pre­zen­tu­jąc wy­ni­ki swo­ich badań, wspom­niał mi­mo­cho­dem o do­ko­na­niach po­przed­ni­ków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩmɔˈxɔdɛ̃m, AS: mʹĩmoχodẽm

Wiktionary


mimochętny

daw­niej: mi­mo­wol­ny


SJP.pl


mimodram

wi­do­wi­sko sce­nicz­ne, w któ­rym treść prze­ka­zy­wa­na jest przez ak­to­rów bez uży­cia słów, a je­dy­nie za po­mo­cą ge­stów i mi­mi­ki; pan­to­mi­ma, pan­to­mi­na, mi­mo­dra­ma


SJP.pl


mimodrama

wi­do­wi­sko sce­nicz­ne, w któ­rym treść prze­ka­zy­wa­na jest przez ak­to­rów bez uży­cia słów, a je­dy­nie za po­mo­cą ge­stów i mi­mi­ki; pan­to­mi­ma, pan­to­mi­na, mi­mo­dram


SJP.pl


mimojazdem

przy­słó­wek

 (1.1) przy okaz­ji

Wiktionary


mimowolnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób mi­mo­wol­ny, odru­cho­wo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mimowolny

Wiktionary


mimowolny

nie­za­leż­ny od woli


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) nie­za­leż­ny od woli, pow­sta­ły lub wy­ko­na­ny mimo woli

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po­pa­trzył w okno rozś­wiet­lo­ne żarem sło­necz­nym z mi­mo­wol­ną nie­chę­cią.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩmɔˈvɔlnɨ, AS: mʹĩmovolny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mimowolność ż.

 przysł. mimowolnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bezwiedny, instynktowny, machinalny, mimowiedny, odruchowy

Wiktionary


mimoza

1. krzew tro­pi­kal­ny z ro­dzi­ny mi­mo­zo­wa­tych; czu­łek;
2. prze­no­śnie: osoba bar­dzo de­li­kat­na, wraż­li­wa, czuła


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. ro­dzaj tro­pi­kal­nych ro­ślin, roz­po­wszech­nio­ny w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej oraz na wy­spach Oce­a­nu Spo­koj­ne­go;

Wiktionary

Mi­mo­za, czu­łek ("Mi­mo­sa") – ro­dzaj tro­pi­kal­nych ro­ślin, roz­po­wszech­nio­ny w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej oraz na wy­spach Oce­a­nu Spo­koj­ne­go.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲĩˈmɔza, AS: mʹĩmoza

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mimozowaty

 rzecz. mimetyzm mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) czułek

Wiktionary


mimozolistny

przy­miot­nik

 (1.1) bot. po­sia­da­ją­cy li­ście jak mi­mo­za

Wiktionary


mimozowate

po­dro­dzi­na ro­ślin dwu­li­ścien­nych z gro­ma­dy okry­to­za­ląż­ko­wych, z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych (mo­tyl­ko­wa­tych)


SJP.pl


mimozowatość

de­li­kat­ność, nad­mier­na wraż­li­wość, mała od­por­ność na prze­ciw­no­ści; nad­wraż­li­wość


SJP.pl


mimozowaty

1. o ce­chach mi­mo­zo­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin);
2. de­li­kat­ny, prze­wraż­li­wio­ny, mało od­por­ny na prze­ciw­no­ści


SJP.pl


mimośrodowość

w ma­te­ma­ty­ce: prze­su­nię­cie wzglę­dem środ­ka; niew­spó­ło­sio­wość, ek­scen­trycz­ność


SJP.pl


mimośród

1. w ma­te­ma­ty­ce: pa­ra­metr krzy­wej stoż­ko­wej, okre­śla­ją­cy jej krzy­wiz­nę w sto­sun­ku do krzy­wiz­ny okrę­gu;
2. w fi­zy­ce: pa­ra­metr or­bi­ty ciała nie­bie­skie­go; ek­scen­trycz­ność;
3. w tech­ni­ce: ele­ment ma­szy­ny, ro­dzaj korby o małym ra­mie­niu


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­moś­ród w ma­te­ma­ty­ce
  • mi­moś­ród w fi­zy­ce
  • mi­moś­ród w me­cha­ni­ce
  • mi­moś­ród w hy­dra­u­li­ce
  • złą­cze mi­moś­ro­do­we – ele­ment uży­wa­ny w me­blar­stwie
  • ek­scen­trycz­ność

Wikipedia


min

1. wyraz twa­rzy;
2. ła­du­nek ma­te­ria­łu wy­bu­cho­we­go lub po­cisk z za­pal­ni­kiem umie­szczo­ny w ziemi, pod wodą itp.;
3. sta­ro­żyt­na jed­nost­ka ma­so­wo-pie­nięż­na;
4. chod­nik drą­żo­ny wew­nątrz liści przez larwy niek­tó­rych owa­dów;
5. daw­niej: ko­pal­nia mi­ne­ra­łów


SJP.pl

skrót

 (1.1) fiz. zob. mi­nu­ta.

 (1.2) mat. sym­bol funk­cji mi­ni­mum

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) lm. D. zob. mina.

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • min – mi­nu­ta
  • min – mi­ni­mum w ma­te­ma­ty­ce
  • Min – bóg egip­ski
  • min – jedna z po­łud­nio­wych grup ję­zy­ków chiń­skich
  • Min – pań­stwo w po­łud­nio­wych Chi­nach w X w. n.e.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po­miar pręd­ko­ści obro­to­wej trzpie­nia dał wynik 7926,2 obr./min ±0,1.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩn, AS: mʹĩn

Wiktionary

Powiązane:

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== min (język baskijski.) ==

wymowa.

 audio|LL-Q8752 (eus)-Xabier Cañas-min.wav.

znaczenia.

rzeczownik

 (1.1) ból

przymiotnik

 (2.1) ostry, pikantny

 (2.2) bliski

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

 (2.2) adiskide min → bliski przyjaciel

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

 przym. mingarri

 czas. mindu

Wiktionary

Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== min (język baskijski.) ==

wymowa.

 audio|LL-Q8752 (eus)-Xabier Cañas-min.wav.

znaczenia.

rzeczownik

 (1.1) ból

przymiotnik

 (2.1) ostry, pikantny

 (2.2) bliski

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

 (2.2) adiskide min → bliski przyjaciel

synonimy.

Wiktionary


min.

skrót od:
1. mi­nu­ta; min;
2. mi­ni­mal­ny, mi­ni­mal­nie;
3. mi­ni­mum;
4. mi­ni­ster;
5. mi­ni­ster­stwo; mi­nist.


SJP.pl

skrót

 (1.1) = mi­ni­ster

 (1.2) = mi­ni­mum, mi­ni­mal­ny, mi­ni­mal­nie

Wiktionary

Powiązane:

 skr. wicemin.

Wiktionary


mina

1. wyraz twa­rzy;
2. ła­du­nek ma­te­ria­łu wy­bu­cho­we­go lub po­cisk z za­pal­ni­kiem umie­szczo­ny w ziemi, pod wodą itp.;
3. sta­ro­żyt­na jed­nost­ka ma­so­wo-pie­nięż­na;
4. chod­nik drą­żo­ny wew­nątrz liści przez larwy niek­tó­rych owa­dów;
5. daw­niej: ko­pal­nia mi­ne­ra­łów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wyraz twa­rzy

 (1.2) wojsk. ukry­ty ła­du­nek wy­bu­cho­wy, przez­na­czo­ny do de­to­na­cji, gdy w po­bli­żu znaj­dzie się ofia­ra;

 (1.3) przen. pot. żart. od­cho­dy le­żą­ce na ziemi, w które można wdep­nąć

 (1.4) pod­kop pod murem obron­nym wy­peł­nia­ny pro­chem i po­wo­du­ją­cy jego za­wa­le­nie;

 (1.5) hist. sta­roż. jed­nost­ka wagi, uży­wa­na w Ba­bi­lo­nii i Asy­rii, póź­niej jed­nost­ka mo­ne­tar­na, uży­wa­na też w Gre­cji;

 (1.6) przest. ko­pal­nia krusz­cu

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mina Schar­ba­ai – osada (buurt) w Wil­lem­sta­dzie, w kraju au­to­no­micz­nym Curaçao
  • Mina – miej­sco­wość i gmina w sta­nie Nuevo León
  • Mina – dawna pa­ra­fia gminy Ama­do­ra i jed­no­cze­śnie miej­sco­wość
  • Mina – jed­nost­ka osad­ni­cza w sta­nie Ne­va­da, w hrab­stwie Mi­ne­ral
  • Mina – mia­sto w sta­nie Nowy Jork, w hrab­stwie Cha­u­ta­u­qua
  • Mina – wło­ska pio­sen­kar­ka
  • Mina – bi­skup po­łoc­ki
  • mina – ro­dzaj broni
  • mina – sta­ro­żyt­na jed­nost­ka wa­go­wa i mo­ne­tar­na
  • mina – dawna nazwa ko­pal­ni
  • mina – gry­mas twa­rzy
  • mina – prze­strzeń wyt­wo­rzo­na w tkan­kach ro­ślin­nych pod­czas że­ro­wa­nia larwy owada mi­nu­ją­ce­go

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czemu masz taką stra­pio­ną minę?

 (1.2) Sier­żant zbo­czył z drogi i wszedł na minę.

 (1.3) Idąc przez park, cały czas uwa­ża­łam, żeby nie wejść na minę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲĩna, AS: mʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) zdrobn. minka ż.

 (1.2) rzecz. miner m.; czas. minować ndk., zaminować dk., zaminowywać ndk., odminować dk., odminowywać ndk.; przym. minowy, minerski

Wiktionary


minakowski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Anna Lebet-Mi­na­kow­ska (ur. 1963) – pol­ska ar­che­o­log i mu­ze­al­nik
  • Marek Jerzy Mi­na­kow­ski (ur. 1972) – pol­ski fi­lo­zof i ge­ne­a­log, twór­ca Wiel­kiej Ge­ne­a­lo­gii Mi­na­kow­skie­go
  • Wac­ław Mi­na­kow­ski (1913–1994) – pol­ski bio­che­mik i le­karz we­te­ry­na­rii
  • Wła­dy­sław Mi­na­kow­ski (1902–1952) – pol­ski woj­sko­wy, pod­puł­kow­nik Woj­ska Pol­skie­go II RP

Wikipedia


minarchizm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) polit. dok­try­na po­li­tycz­na za­kła­da­ją­ca ist­nie­nie pań­stwa o jak najm­niej­szej roli rządu w życiu spo­łecz­nym i po­li­tycz­nym oby­wa­te­li;

Wiktionary

Mi­nar­chizm (hy­bry­da łac. "mi­ni­mum" "najm­niej" oraz gr. ἀρχή "archḗ" "wła­dza") lub mi­ni­mal­ny eta­tyzm – dok­try­na spo­łecz­no-po­li­tycz­na za­kła­da­ją­ca, że wiel­kość apa­ra­tu rzą­do­we­go i jego wpływ na wolne spo­łe­czeń­stwo po­win­ny być jak najm­niej­sze – acz­kol­wiek wy­star­cza­ją­ce do obro­ny wol­no­ści i włas­no­ści każ­de­go oby­wa­te­la.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W mi­nar­chiz­mie przyj­mu­je się, że w go­spo­dar­ce ryn­ko­wej dzia­ła jeden me­cha­nizm ryn­ko­wy i ab­stra­hu­je się od zbio­ru ryn­ków, o któ­rym mówi się jako o jed­nym rynku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minarchista m.

 przym. minarchistyczny

Wiktionary


minarecik

zdrob­nie­nie od: mi­na­ret


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od mi­na­ret

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie mi­na­ret, lecz tylko mały mi­na­re­cik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minaret m.

Wiktionary


minarecki

→ mi­na­ret


SJP.pl

Patrz:

minaret

minaret

wy­so­ka wieża me­cze­tu, z któ­rej na­wo­łu­je się mu­zuł­ma­nów do mod­lit­wy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ar­chit. rel. wieża przy me­cze­cie, z któ­rej mu­e­zin woła wier­nych na mod­lit­wę;

Wiktionary

Mi­na­ret ( ‏منارة‎, "ma­na­ra" – miej­sce, skąd widać świa­tło, la­tar­nia mor­ska) – wy­so­ka, zwy­kle smu­kła wieża sta­wia­na przy me­cze­cie z nad­wie­szo­nym bal­ko­nem lub ga­le­ryj­ką, z któ­re­go mu­e­zin może na­wo­ły­wać wier­nych na mod­lit­wę. Współ­cze­śnie na wielu mi­na­re­tach mon­to­wa­ne są gło­śni­ki.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲĩˈnarɛt, AS: mʹĩnaret

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. minarecik m.

 przym. minaretowy

Wiktionary


minaretowy

→ mi­na­ret


SJP.pl

Patrz:

minaret

minartowicz

naz­wi­sko


SJP.pl


minbar

ka­zal­ni­ca w me­cze­cie; mim­bar


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. ka­zal­ni­ca w me­cze­cie;

Wiktionary

Min­bar, mim­bar (arab. miej­sce, skąd się woła, wznie­sie­nie) – ka­zal­ni­ca, która jest stan­dar­do­wym wy­po­sa­że­niem me­cze­tu, usta­wio­na na prawo od mih­ra­bu. Min­bar z re­gu­ły bu­do­wa­ny jest z drew­na, rza­dziej z ka­mie­nia lub me­ta­lu; ma zwy­kle kształt wy­so­kie­go krze­sła o schod­ko­wej pod­sta­wie. Na­wią­zu­je on do pod­wyż­sze­nia, z któ­re­go zwykł prze­ma­wiać Ma­ho­met. Min­bar, po­cząt­ko­wo dość pro­sty, z cza­sem przy­brał formę wy­so­kiej, wspa­nia­łej kon­struk­cji, zdo­bio­nej naj­czę­ściej tech­ni­ką ażu­ro­wą lub in­kru­sta­cją.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W po­cząt­kach is­la­mu z min­ba­ru prze­ma­wiał wład­ca lub jego re­pre­zen­tant, dziś zwy­kle te­o­lo­go­wie i ucze­ni mu­zuł­mań­scy.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. mimbar

Wiktionary


mincarski

przy­miot­nik od: min­carz


SJP.pl


mincarstwo

bicie monet i me­da­li; min­cer­stwo


SJP.pl


mincarz

min­cerz; daw­niej:
1. rze­mieśl­nik zaj­mu­ją­cy się bi­ciem monet;
2. za­rząd­ca men­ni­cy kró­lew­skiej, w śred­nio­wie­czu peł­nią­cy też funk­cję urzęd­ni­ka skar­bo­we­go


SJP.pl


mincer

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Boh­dan Min­cer (1904–1984) – pol­ski hi­sto­ryk woj­sko­wo­ści, puł­kow­nik dy­plo­mo­wa­ny ka­wa­le­rii Woj­ska Pol­skie­go
  • Ja­ni­na Min­cer-Dasz­kie­wicz – pol­ski dok­tor nauk ma­te­ma­tycz­nych w za­kre­sie in­for­ma­ty­ki, na­u­czy­ciel aka­de­mic­ki
  • Olek Min­cer (ur. 1957) – pol­ski aktor po­cho­dze­nia ży­dow­skie­go
  • Wie­sław Min­cer (1925–2019) – pol­ski hi­sto­ryk fi­lo­zo­fii i bi­blio­te­koz­naw­ca

Wikipedia


mincerski

→ min­cerz


SJP.pl

Patrz:

mincerz

mincerstwo

bicie monet i me­da­li; min­car­stwo


SJP.pl

Min­cer­stwo (min­car­stwo) – sztu­ka bicia monet i me­da­li przez min­ce­rza z me­ta­li szla­chet­nych (sre­bro i złoto) i brązu, bądź z roz­ma­i­tych sto­pów, aż do XVIII wieku wy­ko­ny­wa­na za po­mo­cą pro­stych na­rzę­dzi (nożyc, stem­pli men­ni­czych i młota) oraz siły fi­zycz­nej.

Wikipedia


mincerz

min­carz; daw­niej:
1. rze­mieśl­nik zaj­mu­ją­cy się bi­ciem monet;
2. za­rząd­ca men­ni­cy kró­lew­skiej, w śred­nio­wie­czu peł­nią­cy też funk­cję urzęd­ni­ka skar­bo­we­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. rze­mieśl­nik zaj­mu­ją­cy się bi­ciem pie­nią­dza me­ta­lo­we­go;

 (1.2) zaw. pot. pra­cow­nik men­ni­cy zaj­mu­ją­cy się współ­cze­śnie wyt­wa­rza­niem monet obie­go­wych, me­da­li, odz­na­czeń i pie­czę­ci pań­stwo­wych

Wiktionary

Min­cerz, min­carz (niem. "Münzer", łac. "mo­ne­ta­rius") – pra­cow­nik men­ni­cy pro­du­ku­ją­cy mo­ne­ty.

W sta­ro­żyt­no­ści i śred­nio­wie­czu min­cerz był wy­spe­cja­li­zo­wa­nym rze­mieśl­ni­kiem zaj­mu­ją­cym się bi­ciem monet z po­wie­rzo­nych krusz­ców, mie­dzi i sto­pów brązu przy po­mo­cy pary że­laz­nych stem­pli men­ni­czych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Min­ce­rze zaj­mo­wa­li się nie tylko wyt­wa­rza­niem monet, lecz także speł­nia­li inne funk­cje skar­bo­we, np. sprze­daż soli mo­no­po­lo­wej, ści­ga­nie fał­sze­rzy pie­nię­dzy, pobór po­dat­ków itp.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mincmistrz mos., mincmajster mos., mincarczyk mos., mincarstwo n., mincowanie n., minca ż.

 czas. mincować ndk.

 przym. mincerski, mincarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mincarz

Wiktionary


mincewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


mincmistrz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. za­rzą­dza­ją­cy dawną men­ni­cą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ów­czes­ny kie­row­nik warsz­ta­tu lub całej men­ni­cy, zwany także minc­mi­strzem, był nie tylko or­ga­ni­za­to­rem pro­duk­cji, ale i obro­tu mo­ne­tar­ne­go, a w kon­sek­wen­cji i całej go­spo­dar­ki pie­nięż­nej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mennicznik mos., mincerz mos., mincarz mos., mincarczyk mos., mincerstwo n., mincarstwo n., mincowanie n., minca ż.

 czas. mincować ndk.

 przym. mincerski, mincarski

Wiktionary


minczakiewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


minda

naz­wi­sko


SJP.pl


mindanao

wyspa w Fi­li­pi­nach


SJP.pl

Min­da­nao – druga co do wiel­ko­ści wyspa Fi­li­pin, ustę­pu­je je­dy­nie wy­spie Luzon. Po­ło­żo­na w po­łud­nio­wej czę­ści ar­chi­pe­la­gu. Do­brze roz­wi­nię­ta linia brze­go­wa z licz­ny­mi pół­wy­spa­mi i za­to­ka­mi. Na wy­spie pa­nu­je kli­mat rów­ni­ko­wy wy­bit­nie wil­got­ny. Wnę­trze wyspy jest gó­rzy­ste z naj­wyż­szym szczy­tem Fi­li­pin, wul­ka­nem Apo (2965 m n.p.m.). Na Min­da­nao znaj­du­ją się lasy rów­ni­ko­we oraz do­brze roz­wi­nię­ta sieć rzecz­na.

Wikipedia


mindfulness

[czy­taj: majnd­ful­nes] prak­ty­ka świa­do­me­go, nie­o­ce­nia­ją­ce­go sku­pie­nia na te­raź­niej­szo­ści


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­dy­ta­cja mind­ful­ness – pro­ces kon­cen­tro­wa­nia uwagi
  • MBSR – re­duk­cja stre­su po­przez me­dy­ta­cję
  • Mind­ful­ness – album stu­dyj­ny Mag­da­le­ny Tul z 2019

Wikipedia


mindong

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. język lub grupa bli­sko spo­krew­nio­nych dia­lek­tów wy­wo­dzą­cych się z po­łud­nio­wo-wschod­nich Chin, a do­kład­niej z pół­noc­no-wschod­niej pro­win­cji Fu­jian

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) min wschodni, mindoński, war. min dong; kod ISO 639-3: cdo

Wiktionary


mindoro

1. wyspa w Fi­li­pi­nach;
2. cie­śni­na Morza Po­łud­nio­wo­chiń­skie­go


SJP.pl

Min­do­ro – fi­li­piń­ska wyspa, po­ło­żo­na na po­łud­nio­wy za­chód od Lu­zo­nu. Około 600 000 miesz­kań­ców, więk­szość na wy­brze­żu. Po­wierzch­nia 10,6 tys. km².

Wyspa zbu­do­wa­na jest z wa­pie­ni i ze skał kry­sta­licz­nych. Gó­rzy­sta, naj­wyż­szy szczyt Hal­con 2582 m n.p.m. Wy­brze­żom to­wa­rzy­szą wą­skie ni­zi­ny. Pa­nu­je kli­mat rów­ni­ko­wy, wil­got­ny. Rocz­na suma opa­dów wy­no­si ponad 2000 mm. Licz­ne wo­do­spa­dy na za­sob­nych w wodę, krót­kich rze­kach. Wy­stę­pu­ją wtór­ne bory sos­no­we w gó­rach i wil­got­ne lasy rów­ni­ko­we.

Wikipedia


mindorski

1. → Min­do­ro (wyspa w Fi­li­pi­nach);
2. szczur min­dor­ski - ga­tu­nek ssaka z po­dro­dzi­ny myszy;
3. wół min­dorsk - ga­tu­nek ssaka ko­pyt­negp z ro­dzi­ny krę­to­ro­gich


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Min­do­ro, do­ty­czą­cy Min­do­ro

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mindoro n.

Wiktionary


mindowe

wiel­ki ksią­żę li­tew­ski od ok. 1238 r., król od 1253 r.; Men­dog


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. imię śred­nio­wiecz­ne­go wład­cy Litwy;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Men­dog – wład­ca Wiel­kie­go Księ­stwa Li­tew­skie­go
  • Min­do­we – dra­mat Ju­liu­sza Sło­wac­kie­go

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) Mendog, Mindaugas

Wiktionary


mindset

[czy­taj: majnd­set] men­tal­ność, na­sta­wie­nie


SJP.pl


mindsetowy

→ mind­set [czy­taj: manjd­se­to­wy]


SJP.pl


mineciarz

męż­czyz­na lu­bią­cy upra­wiać seks oral­ny, sto­su­ją­cy naj­czę­ściej tech­ni­kę mi­ne­ty


SJP.pl


minecraft

[czy­taj: majn­kraft] gra kom­pu­te­ro­wa, w któ­rej bu­du­je się świat z sze­ścien­nych blo­ków


SJP.pl

Mi­ne­craft – kom­pu­te­ro­wa gra sur­vi­va­lo­wa z ot­war­tym świa­tem stwo­rzo­na przez Mar­ku­sa Pers­so­na i roz­wi­ja­na przez Mo­jang Stu­dios. "Mi­ne­craft" poz­wa­la gra­czom na bu­do­wa­nie i ni­szcze­nie obiek­tów po­ło­żo­nych w lo­so­wo ge­ne­ro­wa­nym świe­cie gry. Gracz może ata­ko­wać na­pot­ka­ne isto­ty, zbie­rać su­row­ce czy wyt­wa­rzać przed­mio­ty.

Wikipedia


minecraftowy

→ Mi­ne­craft [czy­taj: majn­kraf­to­wy]


SJP.pl


mineczka

zdrob­nie­nie od: minka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: mina

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩˈnɛt͡ʃka, AS: mʹĩnečka

Wiktionary


miner

mi­nier (rzad­ko);
1. spe­cja­li­sta (zwy­kle woj­sko­wy) za­kła­da­ją­cy miny i oczy­szcza­ją­cy te­re­ny za­mi­no­wa­ne;
2. daw­niej: ro­bot­nik pra­cu­ją­cy w ko­pal­ni; gór­nik


SJP.pl

Miner – żoł­nierz lub ma­ry­narz wysz­ko­lo­ny w za­kre­sie wy­ko­ny­wa­nia prac mi­ner­skich (mi­no­wa­nie i roz­mi­no­wa­nie).

Nazwa po­cho­dzi od fr. "mi­ne­ur" - gór­nik; miner, od mine ko­pal­nia - mina.

Wikipedia


miner.

skrót od: mi­ne­ra­lo­gia, mi­ne­ra­lo­gicz­ny (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


SJP.pl


minerale

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) Ms. i W. lp. od: mi­ne­rał

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩnɛˈralɛ, AS: mʹĩnerale

Wiktionary


mineralizacja

1. w che­mii: cał­ko­wi­ty roz­kład sub­stan­cji do pro­stych, sta­łych związ­ków nie­or­ga­nicz­nych;
2. w fiz­jo­lo­gii: stę­że­nie sub­stan­cji mi­ne­ral­nych w tkan­kach i pły­nach ustro­jo­wych;
3. w ge­o­lo­gii: pow­sta­wa­nie mi­ne­ra­łów w sko­ru­pie ziem­skiej


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­ne­ra­li­za­cja (che­mia) – cał­ko­wi­ty roz­kład sub­stan­cji do pro­stych sta­łych związ­ków nie­or­ga­nicz­nych
  • mi­ne­ra­li­za­cja (fiz­jo­lo­gia) – za­war­tość sub­stan­cji mi­ne­ral­nych w tkan­kach i pły­nach ustro­jo­wych
  • mi­ne­ra­li­za­cja (ge­o­lo­gia) – zja­wi­sko two­rze­nia mi­ne­ra­łów w sko­ru­pie ziem­skiej
  • mi­ne­ra­li­za­cja (gle­boz­naw­stwo) – roz­kład związ­ków or­ga­nicz­nych (de­try­tu­su) w gle­bie z ut­wo­rze­niem związ­ków nie­or­ga­nicz­nych

Wikipedia


mineralizacyjny

→ mi­ne­ra­li­za­cja


SJP.pl

Patrz:

mineralizacja

mineralka

po­tocz­nie: woda mi­ne­ral­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. woda mi­ne­ral­na

 (1.2) pot. bu­tel­ka wody mi­ne­ral­nej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wzię­łam ci mi­ne­ral­kę, tutaj masz szklan­kę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minerał mrz.

 przym. mineralny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) woda mineralna; gw. Górny Śląsk zelter

Wiktionary


mineralność

→ mi­ne­ral­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest mi­ne­ral­ne

Wiktionary

Patrz:

mineralny

Powiązane:

 rzecz. minerał m., mineralizacja ż.

 przym. mineralny

Wiktionary


mineralny

przy­miot­nik

 (1.1) nie bę­dą­cy or­ga­nicz­nym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dla ochro­ny broni przed szkod­li­wym dzia­ła­niem de­szczu lub śnie­gu na­le­ży zew­nętrz­ne jej czę­ści za­bez­pie­czyć pos­ma­ro­wa­niem mie­szan­ką wosku i oleju mi­ne­ral­ne­go (oliwy) w sto­sun­ku 1:3.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minerał m., mineralizacja ż., mineralizator m., mineralka ż., mineralizowanie n., mineralność ż.

 czas. mineralizować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nieorganiczny

Wiktionary


mineralog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie mi­ne­ra­lo­gii


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miner. spe­cja­li­sta zaj­mu­ją­cy się mi­ne­ra­lo­gią

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩnɛˈralɔk, AS: mʹĩneralok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mineralogia ż.

:: fż. mineralożka ż.

 przym. mineralogiczny

Wiktionary


mineralogia

nauka zaj­mu­ją­ca się pow­sta­wa­niem i poz­na­wa­niem struk­tu­ry mi­ne­ra­łów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geol. nauka o mi­ne­ra­łach;

Wiktionary

Mi­ne­ra­lo­gia – nauka zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem mi­ne­ra­łów.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩnɛraˈlɔɟja, AS: mʹĩneraloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mineralog m., mineralożka ż.

 przym. mineralogiczny

Wiktionary


mineralogiczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy mi­ne­ra­lo­gii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mineralożka ż., mineralogia ż., mineralog m.

Wiktionary


mineraloid

1. zwar­ta grupa róż­nych mi­ne­ra­łów;
2. mie­sza­ni­na związ­ków che­micz­nych nie­bę­dą­cych mi­ne­ra­ła­mi


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) na­tu­ral­nie wy­stę­pu­ją­ca sub­stan­cja o upo­rząd­ko­wa­niu wew­nętrz­nym od­mien­nym niż w przy­pad­ku mi­ne­ra­łów;

Wiktionary

Mi­ne­ra­lo­id – na­tu­ral­nie wy­stę­pu­ją­ca sub­stan­cja o upo­rząd­ko­wa­niu wew­nętrz­nym od­mien­nym niż w przy­pad­ku mi­ne­ra­łów. Jest czę­sto uwa­ża­na za nie­o­fi­cjal­ną klasę skład­ni­ków bu­dul­co­wych lub za pod­kla­sę mi­ne­ra­łów.

Mi­ne­ra­lo­i­dy są to zaz­wy­czaj zwar­te grupy róż­nych mi­ne­ra­łów lub mie­sza­ni­ny związ­ków che­micz­nych nie­bę­dą­cych mi­ne­ra­ła­mi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mi­ne­ra­lo­i­dy są to zaz­wy­czaj zwar­te grupy róż­nych mi­ne­ra­łów lub mie­sza­ni­ny związ­ków che­micz­nych nie bę­dą­cych mi­ne­ra­ła­mi. (Wi­ki­pe­dia)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩnɛraˈlɔjit, AS: mʹĩneraloi ̯it

Wiktionary


mineralokortykosteroid

hor­mon re­gu­lu­ją­cy go­spo­dar­kę mi­ne­ral­ną i jo­no­wą or­ga­niz­mu


SJP.pl


mineralożka

→ mi­ne­ra­log


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miner. spe­cja­list­ka zaj­mu­ją­ca się mi­ne­ra­lo­gią

Wiktionary

Patrz:

mineralog

Powiązane:

 rzecz. mineralogia ż.

:: fm. mineralog m.

 przym. mineralogiczny

Wiktionary


minerał

sub­stan­cja pow­sta­ła w przy­ro­dzie wsku­tek pro­ce­sów ge­o­lo­gicz­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. sub­stan­cja, któ­rej struk­tu­ra uksz­tał­to­wa­ła się w wy­ni­ku pro­ce­sów ge­o­lo­gicz­nych, bę­dą­ca cia­łem kry­sta­licz­nym lub po­sia­da­ją­ca jed­no­rod­ną struk­tu­rę che­micz­ną;

Wiktionary

Nie mylić z: pier­wiast­ka­mi nie­zbęd­ny­mi w die­cie, które czę­sto by­wa­ją po­tocz­nie okre­śla­ne jako mi­ne­ra­ły.

Mi­ne­rał ( minéral, od gal. "mina" „ko­pal­nia”) – pier­wia­stek lub zwią­zek che­micz­ny bę­dą­cy nor­mal­nie cia­łem kry­sta­licz­nym, któ­re­go struk­tu­ra uksz­tał­to­wa­ła się w toku pro­ce­sów ge­o­lo­gicz­nych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W przy­ro­dzie wo­do­rot­le­nek ma­gne­zu wy­stę­pu­je w po­sta­ci mi­ne­ra­łu bru­cy­tu.

 (1.1) Kla­sy­fi­ka­cja mi­ne­ra­łów po­le­ga na upo­rząd­ko­wa­niu ich w gro­ma­dy, klasy, grupy i sze­re­gi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩˈnɛraw, AS: mʹĩnerau̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mineralność ż., mineralizacja ż., mineralizator m., mineralka ż., mineralizowanie n., zmineralizowanie n.

 czas. mineralizować ndk., zmineralizować dk.

 przym. mineralny

 przysł. mineralnie

Wiktionary


minerałowy

→ mi­ne­rał


SJP.pl

Patrz:

minerał

minerka

→ miner


SJP.pl

Patrz:

miner

minerstwo

dział in­ży­nie­rii woj­sko­wej zwią­za­ny z uży­ciem ma­te­ria­łów wy­bu­cho­wych; mi­nier­stwo


SJP.pl

Mi­ner­stwo – ter­min od­no­szą­cy się do dwóch ob­sza­rów dzia­łal­no­ści woj­sko­wej: wojny po­dziem­no-mi­ner­skiej i in­ży­nie­rii ma­te­ria­łów wy­bu­cho­wych.

Mi­ner­stwo jako wojna po­dziem­no-mi­ner­ska to dzia­ła­nia po­le­ga­ją­ce na wy­ko­ny­wa­niu po­dziem­nych chod­ni­ków w celu in­sta­lo­wa­nia pod nie­przy­ja­ciel­ski­mi umoc­nie­nia­mi ła­dun­ków wy­bu­cho­wych, słu­żą­cy­mi do ich zni­szcze­nia.

Wikipedia


minerwa

mit. rzym. ital­ska bo­gi­ni pa­tro­nu­ją­ca gł. rę­ko­dzie­łu i sztu­ce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mi­trzym. bo­gi­ni mą­dro­ści, wojny spra­wied­li­wej, rę­ko­dzie­ła i sztu­ki oraz na­u­czy­cie­li i szkół, utoż­sa­mia­na z grec­ką Ateną;

Wiktionary

Mi­ner­wa (łac. "Mi­ner­va") – w mi­to­lo­gii rzym­skiej pier­wot­nie bo­gi­ni sztu­ki i rze­mio­sła, mą­dro­ści, nauki i li­te­ra­tu­ry oraz wojny słusz­nej. Jest to praw­do­po­dob­nie bo­gi­ni po­cho­dze­nia etru­skie­go (znana jest etru­ska bo­gi­ni Menr­va). Razem z Jo­wi­szem i Ju­no­ną two­rzy­ła Trój­cę Ka­pi­to­liń­ską.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mi­ner­wa ucho­dzi­ła po­cząt­ko­wo za etru­skie bó­stwo rze­mio­sła i sztu­ki.

 (1.1) Świę­to Mi­ner­wy, 19 marca, było dniem wol­nym od nauki.

 (1.1) W bocz­nych na­wach świą­ty­ni ka­pi­to­liń­skiej stały po­są­gi Mi­ner­wy i Ju­no­ny, które wraz z Jo­wi­szem sta­no­wi­ły trój­cę bogów stwo­rzo­ną na wzór etru­ski.

 (1.1) Jo­wisz razem z żoną Ju­no­ną i Mi­ner­wą two­rzy­li tzw. tria­dę ka­pi­to­liń­ską.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩˈnɛrva, AS: mʹĩnerva

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minerwa ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Atena

Wiktionary


minesinger

[czy­taj: minez-inger] śred­nio­wiecz­ny nie­miec­ki wę­drow­ny poeta dwor­ski, two­rzą­cy i wy­ko­nu­ją­cy pie­śni mi­łos­ne, naj­czę­ściej do wtóru wioli albo harfy; mi­ne­zin­ger, min­ne­sin­ger, mi­ne­zen­ger, maj­ster­sin­ger, maj­ste­rzen­ger, maj­ste­rzin­ger, me­i­ster­sin­ger


SJP.pl


minesocki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Min­ne­so­tą, do­ty­czą­cy Min­ne­so­ty

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na­rzę­dzie to jest skró­co­ną i do­sto­so­wa­ną kul­tu­ro­wo pol­ską wer­sją Mi­ne­soc­kie­go wie­lo­wy­mia­ro­we­go in­wen­ta­rza oso­bo­wo­ści MMPI.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Minnesota ż.

 przym. minnesocki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) minnesocki

Wiktionary


minestrone

gęsta, wło­ska zupa ja­rzy­no­wa na wy­wa­rze po­mi­do­ro­wym


SJP.pl

Mi­ne­stro­ne – zupa na bazie wa­rzyw, głów­nie cu­ki­nii, fa­sol­ki szpa­ra­go­wej, mar­chwi, zie­lo­ne­go grosz­ku oraz szpi­na­ku. Jest po­da­wa­na na różne spo­so­by: z drob­nym ma­ka­ro­nem, ryżem, grzan­ka­mi lub jako prze­cier­ka wa­rzyw­na.

Nazwa po­cho­dzi od wło­skie­go słowa "mi­ne­stra" (zupa). Naj­bar­dziej po­pu­lar­na i naj­czę­ściej spo­ży­wa­na po­tra­wa w wielu re­jo­nach Włoch. Nie ma ści­słe­go prze­pi­su na tę zupę; jej skład ba­zu­je na wa­rzy­wach se­zo­no­wych i różni się w po­szcze­gól­nych re­gio­nach Włoch.

Wikipedia


minet

młody, de­li­kat­ny chło­piec; mło­dzik, pa­ni­czyk


SJP.pl

MiNET to jeden z pro­to­ko­łów ko­mu­ni­ka­cyj­nych sto­so­wa­nych w tech­no­lo­gii VoIP (Voice over In­ter­net Pro­to­col), który umoż­li­wia prze­sy­ła­nie głosu przez sieci IP. Jest on jed­nym z wielu pro­to­ko­łów VoIP, obok bar­dziej zna­nych jak SIP (Ses­sion Ini­tia­tion Pro­to­col) czy H.323.

Wikipedia


mineta

1. seks oral­ny po­le­ga­ją­cy na po­bu­dza­niu usta­mi ko­bie­cych na­rzą­dów płcio­wych; cun­ni­lin­gus;
2. ży­ło­wa skała lam­pro­fi­ro­wa (w Pol­sce obec­na na Dol­nym Ślą­sku); mi­net­ta


SJP.pl


minetka

seks oral­ny po­le­ga­ją­cy na po­bu­dza­niu usta­mi ko­bie­cych na­rzą­dów płcio­wych; mi­ne­ta, cun­ni­lin­gus


SJP.pl


minetta

skała mag­mo­wa za­wie­ra­ją­ca głów­nie ska­leń po­ta­so­wy i bio­tyt; mi­ne­ta


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geol. mag­mo­wa skała ży­ło­wa na­le­żą­ca do lam­pro­fi­rów

Wiktionary


minezenger

rzad­ko: śred­nio­wiecz­ny nie­miec­ki wę­drow­ny poeta dwor­ski, two­rzą­cy i wy­ko­nu­ją­cy pie­śni mi­łos­ne, naj­czę­ściej do wtóru wioli albo harfy; mi­ne­zin­ger, min­ne­sin­ger, mi­ne­sin­ger, maj­ster­sin­ger, maj­ste­rzen­ger, maj­ste­rzin­ger, me­i­ster­sin­ger


SJP.pl


minezinger

[czy­taj: minez-inger] śred­nio­wiecz­ny nie­miec­ki wę­drow­ny poeta dwor­ski, two­rzą­cy i wy­ko­nu­ją­cy pie­śni mi­łos­ne, naj­czę­ściej do wtóru wioli albo harfy; min­ne­sin­ger, mi­ne­sin­ger, mi­ne­zen­ger, maj­ster­sin­ger, maj­ste­rzen­ger, maj­ste­rzin­ger, me­i­ster­sin­ger


SJP.pl


ming

chiń­ska dy­na­stia


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Dy­na­stia Ming – dy­na­stia pa­nu­ją­ca w Chi­nach w la­tach 1368-1644
  • Ming – imię (w chiń­skiej tra­dy­cji wy­mie­nia­ne po naz­wi­sku)
  • Ming – małż któ­re­go wiek sza­co­wa­ny jest na 507 lat, naj­star­sze znane zwie­rzę

Wikipedia


mingeczaur

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w środ­ko­wym Azer­bej­dża­nie;

Wiktionary

Min­ge­cza­ur (azer. "Mingəçevir") – mia­sto w środ­ko­wym Azer­bej­dża­nie, pow­sta­łe w 1948 w związ­ku z bu­do­wą sztucz­ne­go zbior­ni­ka Min­ge­cza­ur­skie­go na rzece Kura. Lud­ność: 94,9 tys. (2003). Min­ge­cza­ur to czwar­te pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści mia­sto kraju. Pod wzglę­dem ad­mi­ni­stra­cyj­nym Min­ge­cza­ur jest jed­nym z je­de­na­stu miast wy­dzie­lo­nych ("şəhər").

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mingeczaurski

Wiktionary


mingeczaurski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Min­ge­cza­u­rem, do­ty­czą­cy Min­ge­cza­u­ru

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mingeczaur mrz.

Wiktionary


mingrelia

re­gion w za­chod­niej Gruz­ji; Me­gre­lia


SJP.pl


mingus

Min­gus – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Tek­sas, w hrab­stwie Palo Pinto.

Wikipedia


mini

1. o ubra­niu: się­ga­ją­cy do po­ło­wy uda lub je­szcze krót­szy;
2. ma­ją­cy małe roz­mia­ry;
3. trwa­ją­cy bar­dzo krót­ko


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kraw. mi­ni­spód­nicz­ka

przy­miot­nik

 (2.1) bar­dzo mały lub bar­dzo krót­ki

Wiktionary

Mini – bry­tyj­ski pro­du­cent sa­mo­cho­dów oso­bo­wych, z sie­dzi­bą w Farn­bo­ro­ugh, dzia­ła­ją­cy od 2000 roku. Na­le­ży do nie­miec­kie­go kon­cer­nu BMW.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ład­nie wy­glą­dasz w tej mini i blu­zie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲĩɲi, AS: mʹĩńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miniatura ż., minimalizm m., miniówa ż., miniówka ż.

 przym. miniaturowy, minimalistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miniówka, minispódniczka, spódniczka mini

 (2.1) mikry, miniaturowy

Wiktionary


minia

1. czer­wo­ny pig­ment bę­dą­cy skład­ni­kiem farb an­ty­ko­ro­zyj­nych;
2. farba wzbo­ga­co­na o ten skład­nik


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zwy­cza­jo­wa nazwa czer­wo­ne­go barw­ni­ka nie­or­ga­nicz­ne­go, naj­czę­ściej oło­wio­we­go

 (1.2) farba z za­war­to­ścią ta­kie­go barw­ni­ka

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • minia oło­wio­wa – jeden z tlen­ków oło­wiu lub ich mie­sza­ni­na o in­ten­syw­nej czer­wo­nej bar­wie
  • minia że­laz­na – czer­wień że­la­zo­wa, pig­ment za­wie­ra­ją­cy tle­nek że­la­za
  • Minia – rzeka na Lit­wie
  • Minia – die­cez­ja Ko­ścio­ła Kop­tyj­skie­go
  • Al-Minja – mia­sto w Egip­cie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Minia oło­wio­wa uży­wa­na jest w pro­ce­sie pro­duk­cji szkła krysz­ta­ło­we­go.

 (1.2) Bla­sza­ny dach bu­dyn­ku po­ma­lo­wa­ny zo­stał minią.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲĩɲja, AS: mʹĩńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. miniować ndk., pominiować dk.

 przym. miniowy, miniowany, pominiowany

Wiktionary

Synonimy:

 cynober

Wiktionary


miniaczek

pie­szczot­li­wie o uko­cha­nym; minio


SJP.pl


minialbum

[czy­taj: mini-album]
1. po­tocz­nie: album mu­zycz­ny dłuż­szy od sin­gla i krót­szy od al­bu­mu dłu­go­gra­ją­ce­go; epka;
2. ma­lut­ki album


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. na­gra­nie mu­zycz­ne lub zbiór ut­wo­rów więk­szy niż sin­giel i mniej­szy niż album, za­wie­ra­ją­cy zaz­wy­czaj od trzech do pię­ciu kom­po­zy­cji;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wy­da­ny na po­cząt­ku roku mi­nial­bum "Ko­lek­cjo­ner" osią­gnął na­kład 50 tys. eg­zem­pla­rzy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. album mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) EP; pot. epka

Wiktionary


minialoha

[czy­taj: mini-aloha] deska wind­sur­fin­go­wa w kla­sie mini-Aloha


SJP.pl


minian

w ju­da­iz­mie: grupa mod­li­tew­na


SJP.pl


miniankieta

[czy­taj: mini-an­kie­ta] mała an­kie­ta


SJP.pl


miniantologia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. nie­wiel­ka an­to­lo­gia

Wiktionary


miniardyza

sznu­re­czek z pę­tel­ka­mi bę­dą­cy czę­ścią niek­tó­rych ko­ro­nek wy­ko­ny­wa­nych szy­deł­kiem


SJP.pl


miniarka

mi­niar­ka ka­pu­ścian­ka - ga­tu­nek mu­chów­ki z ro­dzi­ny mi­niar­ko­wa­tych


SJP.pl


miniarkowate

o ce­chach mi­niar­ko­wa­tych (ro­dzi­na mu­chó­wek)


SJP.pl


miniarkowaty

o ce­chach mi­niar­ko­wa­tych (ro­dzi­na mu­chó­wek)


SJP.pl


miniator

śred­nio­wiecz­ny ma­larz mi­nia­tur w rę­ko­pi­sach; mi­nia­tu­rzy­sta


SJP.pl


miniatura

1. model cze­goś, pom­niej­szo­na kopia;
2. małe ma­lo­wi­dło, zwy­kle por­tret, ma­lo­wa­ne na kości sło­nio­wej lub por­ce­la­nie;
3. krót­ki utwór li­te­rac­ki, fil­mo­wy lub mu­zycz­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mały model cze­goś lub kopia w pom­niej­sze­niu

 (1.2) krót­ki utwór li­te­rac­ki, sce­nicz­ny, fil­mo­wy, mu­zycz­ny itp.

 (1.3) szt. ma­lo­wi­dło ma­łe­go for­ma­tu, zwy­kle por­tret, czę­sto na kości sło­nio­wej, masie per­ło­wej lub por­ce­la­nie

 (1.4) ręcz­nie ma­lo­wa­na ilu­stra­cja lub ini­cjał w śred­nio­wiecz­nym rę­ko­pi­sie

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­nia­tu­ra – obraz (zwła­szcza por­tret) nie­wiel­kich roz­mia­rów
  • mi­nia­tu­ra – mała lub śred­nia forma mu­zycz­na
  • mi­nia­tu­ra – w in­for­ma­ty­ce nie­wiel­ka ilu­stra­cja re­pre­zen­tu­ją­ca więk­szy ory­gi­nał
  • mi­nia­tu­ra sza­cho­wa – par­tia sza­chów wy­gra­na przez jedną ze stron w de­biu­cie, czyli w kilku lub kil­ku­na­stu po­su­nię­ciach
  • kra­kow­skie Wy­daw­nict­wo Mi­nia­tu­ra
  • Mi­nia­tu­ra – album pol­skie­go ze­spo­łu Bla­u­ka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do­biegł go bu­czą­cy dźwięk i po­ja­wi­ła się przed nim ho­lo­gra­ficz­na po­stać, nie więk­sza niż jego dłoń. Mi­nia­tu­ra lorda Va­de­ra.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩɲaˈtura, AS: mʹĩńatura

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miniaturzysta m., mini n., miniaturowość ż., miniówka ż., miniatorstwo n., miniator m.

:: zdrobn. miniaturka ż.

 czas. miniaturyzować

 przym. miniaturowy, mini

 przysł. miniaturowo

Wiktionary


miniaturka

zdrob­nie­nie od: mi­nia­tu­ra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: mi­nia­tu­ra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miniatura ż.

 przym. miniaturowy

Wiktionary


miniaturowy

przy­miot­nik od: mi­nia­tu­ra


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który jest mniej­szą wer­sją cze­goś więk­sze­go

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Niek­tó­re roz­dzia­ły w „Rze­czach drob­nych" — są to mi­nia­tu­ro­we no­we­le­ty, lub wyr­wa­ne jakby frag­men­ty po­wie­ści.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩɲatuˈrɔvɨ, AS: mʹĩńaturovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miniatura ż., miniaturka ż., mini n., miniaturzysta m., miniaturowość ż., miniaturyzacja ż.

 czas. miniaturyzować, zminiaturyzować

 przysł. miniaturowo

 przym. mini

Wiktionary


miniaturyzacja

Mi­nia­tu­ry­za­cja to wy­stę­pu­ją­cy w tech­no­lo­gii trend zmniej­sza­nia roz­mia­rów urzą­dzeń me­cha­nicz­nych, op­tycz­nych i elek­tro­nicz­nych przy za­cho­wa­niu ich peł­nej uży­tecz­no­ści. Zja­wi­sko jest szcze­gól­nie wi­docz­ny w elek­tro­ni­ce, gdzie roz­miar i licz­ba ele­men­tów ma duży wpływ na roz­miar i cenę pro­duk­tu.

Wikipedia


miniaturyzacyjny

zwią­za­ny z mi­nia­tu­ry­za­cją


SJP.pl


miniaturzysta

śred­nio­wiecz­ny ma­larz mi­nia­tur w rę­ko­pi­sach; mi­nia­tor


SJP.pl


miniaturzystka

→ mi­nia­tu­rzy­sta


SJP.pl

Patrz:

miniaturzysta

minibar

wy­po­sa­że­nie po­ko­ju w niek­tó­rych ho­te­lach, w po­sta­ci lo­dów­ki z na­po­ja­mi i drob­ny­mi prze­ką­ska­mi


SJP.pl


minibasen

nie­wiel­ki basen


SJP.pl

Mi­ni­ba­sen (także: spa, mi­ni­ba­sen spa, whirl­po­ol, hot tub) – ter­min bran­żo­wy, sto­so­wa­ny w od­nie­sie­niu do urzą­dzeń więk­szych, niż ty­po­we wanny z hy­dro­ma­sa­żem. Do­ty­czy on kilku ro­dza­jów wie­lo­o­so­bo­wych urzą­dzeń o za­sto­so­wa­niu re­kre­a­cyj­nym, a nawet te­ra­pe­u­tycz­nym.

Wikipedia


minibiling

wykaz po­łą­czeń te­le­fo­nicz­nych


SJP.pl


miniblog

nie­wiel­ki dzien­nik in­ter­ne­to­wy, zwy­kle z moż­li­wo­ścią ko­men­to­wa­nia po­szcze­gól­nych wpi­sów przez in­ter­na­u­tów


SJP.pl


minibrowar

1. mały bro­war (wyt­wór­nia piwa);
2. lokal, w któ­rym pro­du­ku­je się i sprze­da­je włas­ne piwo


SJP.pl


minibusowy

→ mi­ni­bus


SJP.pl

Patrz:

minibus

minicentrum

cen­trum nie­wiel­kich roz­mia­rów


SJP.pl


minicz

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Do­mi­ni­ka Mi­nicz – pol­ska siat­kar­ka
  • Wa­le­ryj Mi­nicz – bia­ło­ru­ski koł­choź­nik i po­li­tyk

Wikipedia


minidetektor

nie­wiel­kich roz­mia­rów de­tek­tor


SJP.pl


minidialog

krót­ki dia­log


SJP.pl


minidron

dron nie­wiel­kich roz­mia­rów


SJP.pl


minidysk

ma­gne­tycz­ny no­śnik sto­so­wa­ny naj­czę­ściej do re­je­stra­cji dźwię­ków; mini disc


SJP.pl


minier

miner;
1. spe­cja­li­sta (zwy­kle woj­sko­wy) za­kła­da­ją­cy miny i oczy­szcza­ją­cy te­re­ny za­mi­no­wa­ne;
2. daw­niej: ro­bot­nik pra­cu­ją­cy w ko­pal­ni; gór­nik


SJP.pl

Mi­nier – wieś w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Il­li­no­is, w hrab­stwie Ta­ze­well.

Wikipedia


minierstwo

dział in­ży­nie­rii woj­sko­wej zwią­za­ny z uży­ciem ma­te­ria­łów wy­bu­cho­wych; mi­ner­stwo


SJP.pl


miniesej

krót­ki esej


SJP.pl


minifabryka

mała fa­bry­ka


SJP.pl


minifelieton

mały fe­lie­ton


SJP.pl


minifontanna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mała fon­tan­na

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pow­stał ory­gi­nal­ny hotel tuż obok pla­ża­a­ży. Przed nim po­sta­wio­no pier­wszą w mie­ście mi­ni­fon­tan­nę ze zdro­jo­wą wodą.

 (1.1) Dużo ra­do­ści z za­ba­wy wodą w środ­ku upal­ne­go dnia spra­wi dzie­ciom także pla­sti­ko­wy­a­sti­ko­wa mi­ni­fon­tan­na po­dłą­cza­na do kranu i ogro­do­wy basen ką­pie­lo­wy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fontanna ż.

Wiktionary


miniforma

zmi­nia­tu­ry­zo­wa­na forma


SJP.pl


minifurgon

nie­wiel­ki po­jazd do prze­wo­że­nia ła­dun­ków, wy­po­sa­żo­ny w przy­sto­so­wa­ne do tego za­my­ka­ne nad­wo­zie


SJP.pl


minifutbol

od­mia­na piłki noż­nej roz­gry­wa­na na mniej­szym niż stan­dar­do­we bo­i­sku i przez mniej licz­ne dru­ży­ny


SJP.pl

Mi­ni­fut­bol (ang. "Mi­ni­fo­ot­ball") – dru­ży­no­wa gra spor­to­wa z piłką na tra­wie na­tu­ral­nej lub sztucz­nej z udzia­łem dwóch dru­żyn li­czą­cych od pię­ciu do ośmiu za­wod­ni­ków, w za­leż­no­ści od wiel­ko­ści bo­i­ska i jest od­mia­ną piłki noż­nej.

Wikipedia


minigaleria

ga­le­ria nie­wiel­kich roz­mia­rów


SJP.pl


minigierka

pro­sta gra bę­dą­ca do­dat­ko­wym ele­men­tem cze­goś, np. więk­szej gry kom­pu­te­ro­wej; mi­ni­gra


SJP.pl


minigolf

Mi­ni­golf (lub "Mini Golf") – sport upra­wia­ny na spe­cjal­nych to­rach do gry, zwa­nych ina­czej sta­no­wi­ska­mi. Po­le­ga na umie­szcze­niu piłki w doł­kach na końcu każ­de­go toru, przy po­mo­cy spe­cjal­ne­go kija, który jest nie­mal iden­tycz­ny jak kij na­zy­wa­ny "put­te­rem", sto­so­wa­ny w gol­fie kla­sycz­nym. Celem gra­cza jest umie­szcze­nie piłki w dołku przy po­mo­cy jak najm­niej­szej licz­by ude­rzeń.

Wikipedia


minigospodarstwo

1. małe go­spo­dar­stwo, obej­mu­ją­ce zie­mię i bu­dyn­ki, w któ­rym są wa­run­ki do upra­wy ro­ślin i ho­dow­li zwie­rząt;
2. nie­wiel­ki dom, miesz­ka­nie wraz z wy­po­sa­że­niem


SJP.pl


minigra

pro­sta gra bę­dą­ca do­dat­ko­wym ele­men­tem cze­goś, np. więk­szej gry kom­pu­te­ro­wej; mi­ni­gier­ka


SJP.pl

Mi­ni­gra (ang. "mi­ni­ga­me", "mini-game") – krót­ka forma roz­gryw­ki osa­dzo­na wew­nątrz więk­szej gry kom­pu­te­ro­wej, rzą­dzą­ca się za­sa­da­mi od­mien­ny­mi od reguł gry na­drzęd­nej. Mi­ni­gry peł­nią funk­cję uroz­ma­i­ce­nia, na­gro­dy, ele­men­tu bu­du­ją­ce­go świat przed­sta­wio­ny albo me­cha­niz­mu te­stu­ją­ce­go umie­jęt­no­ści gra­cza. Po­ję­cie bywa rów­nież sto­so­wa­ne wobec nie­wiel­kich, sa­mo­dziel­nych gier o pro­stych za­sa­dach, do­stęp­nych w prze­glą­dar­ce in­ter­ne­to­wej lub na urzą­dze­niach mo­bil­nych.

Wikipedia


minigun

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) wojsk. ame­ry­kań­ski sze­ścio­lu­fo­wy ka­ra­bin ma­szy­no­wy ce­chu­ją­cy się dużą szyb­ko­strzel­no­ścią;

Wiktionary


minihelikopter

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) lotn. mały he­li­kop­ter, mały śmi­gło­wiec

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wczo­raj w oko­licz­nej fa­bry­ce ru­szy­ła pro­duk­cja mi­ni­he­li­kop­te­rów no­we­go ro­dza­ju.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. helikopter m.

Wiktionary


minihotel

mały hotel


SJP.pl


minijack

[czy­taj: mi­ni­dżek] jack o śred­ni­cy 3,5 mm; mały jack


SJP.pl


minijamb

w li­te­ra­tu­rze an­tycz­nej: dra­ma­tycz­na scen­ka pi­sa­na w me­trum jam­bicz­nym, od­no­szą­ca się zwy­kle do życia miej­skie­go


SJP.pl


minikawalerka

mała ka­wa­ler­ka


SJP.pl


minikiwi

owoc ak­ti­ni­dii ostro­list­nej lub pstro­list­nej; małe kiwi


SJP.pl


minikolekcja

nie­wiel­ka ko­lek­cja


SJP.pl


minikomputer

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. kom­pu­ter mniej­szy niż ma­in­fra­me, ale więk­szy niż mi­kro­kom­pu­ter;

Wiktionary

Mi­ni­kom­pu­ter – pow­sta­ły pod ko­niec lat 50. XX wieku od­po­wied­nik kom­pu­te­ra oso­bi­ste­go wy­ko­na­ny na tran­zy­sto­rach lub ukła­dach sca­lo­nych małej (SSI) i śred­niej (MSI) skali in­te­gra­cji. Czę­sto był wy­ko­ny­wa­ny jako kom­pu­ter spe­cja­li­zo­wa­ny, np. au­to­mat obra­chun­ko­wy, ana­li­za­tor widma. Wy­róż­niał się pro­stą ob­słu­gą, nie­wiel­ki­mi wy­mia­ra­mi, mo­du­ło­wą bu­do­wą i nie wy­ma­gał kli­ma­ty­za­cji. Po­cząt­ko­wo jed­no­sta­no­wi­sko­wy, w miarę wzro­stu mocy obli­cze­nio­wej przej­mo­wał rolę mniej­szych ma­szyn ma­in­fra­me.

Wikipedia


minikoncert

mały kon­cert


SJP.pl


minikonkurs

mały kon­kurs


SJP.pl


minikontener

mały kon­te­ner


SJP.pl


minikoparka

mała ko­par­ka


SJP.pl

Mi­ni­ko­par­ki – ro­dzi­na ko­pa­rek jed­no­na­czy­nio­wych hy­dra­u­licz­nych o masie ek­splo­a­ta­cyj­nej do 15 ton. Pod­sta­wo­we ele­men­ty kon­struk­cji są prak­tycz­nie takie same jak w ty­po­wych ko­par­kach. Wy­po­sa­żo­ne są naj­czę­ściej w pod­wo­zie gą­sie­ni­co­we, z przo­du w nie­wiel­ki le­miesz oraz me­cha­nizm ko­lum­ny obro­tu wy­się­gni­ka ("ang.

Wikipedia


minikowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ni­ko­wo – część Poz­na­nia
  • Mi­ni­ko­wo – wieś w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. na­kiel­skim, w gmi­nie Nakło nad No­te­cią
  • Mi­ni­ko­wo – wieś w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. tu­chol­skim, w gmi­nie Lu­bie­wo

Wikipedia


miniksiążeczka

ma­lu­teń­ka książ­ka


SJP.pl


minikuchnia

kom­pak­to­wy ze­staw urzą­dzeń ku­chen­nych


SJP.pl


minilab

urzą­dze­nie do wy­wo­ły­wa­nia filmu i wy­ko­ny­wa­nia od­bi­tek


SJP.pl

Mi­ni­lab – urzą­dze­nie sto­so­wa­ne w fo­to­gra­fii ko­lo­ro­wej, za­rów­no cy­fro­wej, jak i tra­dy­cyj­nej, do wy­wo­ły­wa­nia filmu i wy­ko­ny­wa­nia od­bi­tek. Choć mi­ni­la­by są cał­kiem du­ży­mi urzą­dze­nia­mi, ich nazwa ma po­dło­że hi­sto­rycz­ne (jest to kom­plet­ne la­bo­ra­to­rium, za­war­te w jed­nej ma­szy­nie).

Wikipedia


minilaser

nie­wiel­kich roz­mia­rów laser


SJP.pl


minima

w śred­nio­wie­czu: dźwięk o cza­sie trwa­nia rów­nym po­ło­wie całej nuty; pół­nu­ta


SJP.pl


minimaks

me­to­da do­ko­ny­wa­nia wy­bo­ru po­le­ga­ją­ca na kie­ro­wa­niu się mi­ni­ma­li­za­cją mak­sy­mal­nych strat


SJP.pl


minimal

ga­tu­nek mu­zy­ki elek­tro­nicz­nej; mi­ni­mal tech­no


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ni­mal tech­no – ga­tu­nek mu­zy­ki elek­tro­nicz­nej
  • Billa – eu­ro­pej­ska sieć su­per­mar­ke­tów

Wikipedia


minimalista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zwo­len­nik mi­ni­ma­liz­mu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩɲĩmaˈlʲista, AS: mʹĩńĩmalʹista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minimalność ż., minimalizm m., minimalizacja ż.

:: fż. minimalistka ż.

 przym. minimalistyczny

 przysł. minimalistycznie

Wiktionary


minimalistka

→ mi­ni­ma­li­sta


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fż. od mi­ni­ma­li­sta

Wiktionary

Patrz:

minimalista

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩɲĩmaˈlʲistka, AS: mʹĩńĩmalʹistka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minimalizm m.

:: fm. minimalista m.

 przym. minimalistyczny

 przysł. minimalistycznie

Wiktionary


minimalistyczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest mi­ni­ma­li­stycz­ne; cecha tych, któ­rzy są mi­ni­ma­li­stycz­ni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. minimalistyczny

 przysł. minimalistycznie

 rzecz. minimalizm mrz.

Wiktionary


minimalistyczny

→ mi­ni­ma­lizm


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z mi­ni­ma­liz­mem

 (1.2) ogra­ni­cza­ją­cy się do mi­ni­mum

Wiktionary

Patrz:

minimalizm

Przykłady

 (1.2) Kul­tu­ra li­be­ral­na wy­pra­co­wa­ła spe­cy­ficz­ne­go ro­dza­ju mi­ni­ma­li­stycz­ną etykę za­cho­wań sek­su­al­nych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩɲĩmalʲiˈstɨt͡ʃnɨ, AS: mʹĩńĩmalʹistyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minimalizm m., minimalista m., minimalistka ż., minimum n., minimalizacja ż., minimalizowanie n., zminimalizowanie n., mini ż., minimalistyczność ż.

 czas. minimalizować ndk., zminimalizować dk.

 przym. minimalny, mini

 przysł. minimalistycznie, minimalnie, minimum

Wiktionary


minimalizacja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spro­wa­dze­nie cze­goś do moż­li­we najm­niej­szych roz­mia­rów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩɲĩmalʲiˈzat͡sʲja, AS: mʹĩńĩmalʹizacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minimalność ż., minimalista m., minimalistka ż., minimalizm m., minimalizowanie n.

 czas. minimalizować

 przysł. minimalnie

 przym. minimalistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) minimalizowanie

Wiktionary


minimalizacyjny

→ mi­ni­ma­li­za­cja


SJP.pl

Patrz:

minimalizacja

minimalizm

1. w sztu­kach pla­stycz­nych: kie­ru­nek za­kła­da­ją­cy ogra­ni­cze­nie środ­ków wy­ra­zu do pod­sta­wo­wych kształ­tów i ze­sta­wień barw; mi­ni­mal art;
2. w mu­zy­ce: współ­czes­ny kie­ru­nek po­stu­lu­ją­cy po­wrót do pro­sto­ty me­lo­dii i har­mo­nii, do­mi­na­cję rytmu i pow­ta­rzal­ność mo­ty­wów;
3. w fi­lo­zo­fii: kon­cep­cja, we­dług któ­rej poz­na­nie ogra­ni­czo­ne jest tym, co do­stęp­ne zmy­słom;
4. ogra­ni­cze­nie się do mi­ni­mum w za­kre­sie po­trzeb, ocze­ki­wań, dzia­łań


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ogra­ni­cze­nie do mi­ni­mum wy­ma­gań, po­trzeb, dążeń etc.

 (1.2) filoz. kie­ru­nek za­cie­śnia­ją­cy gra­ni­ce poz­na­nia do tego, co jest do­stęp­ne zmy­słom i doś­wiad­cze­niu

 (1.3) szt. zob. mi­ni­mal art.

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­ni­ma­lizm – kie­ru­nek w sztu­kach pla­stycz­nych
  • mi­ni­ma­lizm – kie­ru­nek w mu­zy­ce
  • mi­ni­ma­lizm – nurt w li­te­ra­tu­rze
  • mi­ni­ma­lizm – fi­lo­zo­fia życia
  • mi­ni­ma­lizm – kie­ru­nek w ar­chi­tek­tu­rze mo­der­niz­mu i post­mo­der­niz­mu
  • mi­ni­mal

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩɲĩˈmalʲism̥, AS: mʹĩńĩmalʹism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minimalność ż., minimalista mos., minimalistka ż., minimalizowanie n., zminimalizowanie n., minimalizacja ż., mini ż., minimum n., minimalistyczność ż.

 czas. minimalizować ndk., zminimalizować dk.

 przym. minimalistyczny, mini, minimalny

 przysł. minimalistycznie, minimalnie, minimum

Wiktionary


minimalizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mi­ni­ma­li­zo­wać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minimalność ż., zminimalizowanie n., minimalizacja ż., minimalizm m., minimum n.

 czas. minimalizować ndk., zminimalizować dk.

 przym. minimalistyczny, minimalny

 przysł. minimalistycznie, minimalnie, minimum

Wiktionary


minimalizować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zmi­ni­ma­li­zo­wać)

 (1.1) spro­wa­dzać do mi­ni­mum

 (1.2) in­form. zmniej­szać okno pro­gra­mu na ekra­nie tak, aby było wi­docz­ne tylko na pasku zadań

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mu­si­my mi­ni­ma­li­zo­wać wy­dat­ki w tym mie­sią­cu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minimum n., minimalność ż., minimalizm mrz., minimalizowanie n., minimalizacja ż.

 przym. minimalistyczny, minimalny

 przysł. minimum

Wiktionary


minimalnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób mi­ni­mal­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Je­że­li cho­re­mu na tyfus le­karz zdoła ob­ni­żyć tem­pe­ra­tu­rę choć­by mi­ni­mal­nie, to jest to po­waż­ny suk­ces.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩɲĩˈmalʲɲɛ, AS: mʹĩńĩmalʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. minimalny, minimalistyczny

 rzecz. minimalizm mrz., minimalizacja ż., minimalizowanie n., minimum n., minimalność ż.

 przysł. minimum

Wiktionary


minimalność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest mi­ni­mal­ne; cecha tych, któ­rzy są mi­ni­mal­ni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minimum n., minimalizm m., minimalista m., minimalistka ż., minimalizacja ż., minimalizowanie n., zminimalizowanie n.

 czas. minimalizować ndk., zminimalizować dk.

 przym. minimalny

 przysł. minimalnie, minimum

Wiktionary


minimalny

przy­miot­nik

 (1.1) książk. bar­dzo mały, ogra­ni­czo­ny lub zbli­żo­ny do mi­ni­mum

 (1.2) naj­niż­szy z moż­li­wych lub do­pu­szczal­nych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mó­wi­li dobrą pol­szczyz­ną, z mi­ni­mal­ną do­miesz­ką ru­sy­cyz­mów, jak zresz­tą mówi lud na całem Pod­la­siu i Chełm­szczyź­nie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩɲĩˈmalnɨ, AS: mʹĩńĩmalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minimalizm mrz., minimum n., minimalizowanie n., minimalność ż.

 przysł. minimalnie, minimum

 czas. minimalizować

 przym. minimalistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) śladowy

Wiktionary


minimalowy

→ mi­ni­mal


SJP.pl

Patrz:

minimal

minimapa

zmi­nia­tu­ry­zo­wa­na mapa


SJP.pl

Mi­ni­ma­pa (także: radar lub mi­ni­ra­dar) – ele­ment in­ter­fej­su (HUD) gier kom­pu­te­ro­wych, naj­czę­ściej okrą­gły lub kwa­dra­to­wy, czę­sto umie­szczo­ny w rogu ekra­nu, ma­ją­cy za za­da­nie pomóc gra­czo­wi zo­rien­to­wać się w oto­cze­niu. Z re­gu­ły mi­ni­ma­pa zaj­mu­je nie­wiel­ki frag­ment ekra­nu (od pię­ciu do dzie­się­ciu pro­cent) i przed­sta­wia tylko naj­bliż­szy ob­szar.

Wikipedia


minimarket

mały sklep sa­mo­ob­słu­go­wy


SJP.pl


minimenu

[czy­taj: minimenI] małe menu


SJP.pl


minimetr

czuj­nik me­cha­nicz­ny sto­so­wa­ny do do­kład­nych po­mia­rów dłu­go­ści, poz­wa­la­ją­cy okre­ślić dłu­gość z do­kład­no­ścią do jed­ne­go mi­kro­me­tra


SJP.pl


minimizer

[czy­taj: mi­ni­maj­zer] biu­sto­nosz zmniej­sza­ją­cy op­tycz­nie pier­si


SJP.pl


minimonitor

mały mo­ni­tor


SJP.pl


minimoog

Mi­ni­mo­og – elek­tro­nicz­ny in­stru­ment mu­zycz­ny z grupy syn­te­za­to­rów, pro­du­ko­wa­ny od 1970 przez firmę Moog Music inc.. Wy­po­sa­żo­ny jest w 44-kla­wi­szo­wą kla­wia­tu­rę, trzy ge­ne­ra­to­ry drgań, filtr, wzmac­niacz oraz dwa ge­ne­ra­to­ry ob­wied­ni. Przy­sto­so­wa­ny jest do ge­ne­ro­wa­nia jed­ne­go głosu, któ­re­go pa­ra­me­try można re­gu­lo­wać ana­lo­go­wy­mi po­ten­cjo­me­tra­mi i prze­łącz­ni­ka­mi do­stęp­ny­mi na pa­ne­lu ste­row­ni­czym.

Wikipedia


minimum

1. najm­niej­sza moż­li­wa lub wy­ma­ga­na ilość, war­tość;
2. w ma­te­ma­ty­ce: najm­niej­sza war­tość funk­cji


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) najm­niej­sza moż­li­wa, nie­zbęd­na lub wy­ma­ga­na ilość, wiel­kość

 (1.2) mat. najm­niej­sza war­tość przyj­mo­wa­na przez daną funk­cję

przy­słó­wek

 (2.1) w po­łą­cze­niu z okre­śle­niem licz­by: co najm­niej

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­ni­mum – funk­cja
  • mi­ni­mum lo­kal­ne lub glo­bal­ne funk­cji

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Lady Sybil no­si­ła zwy­kle su­knie ba­lo­we bla­do­nie­bie­skie – kolor czę­sto wy­bie­ra­ny w pew­nym wieku i przy pew­nym ob­wo­dzie, łą­czą­cy mak­si­mum dy­skret­ne­go stylu i mi­ni­mum wi­dzial­no­ści.

 (1.2) Funk­cja co­si­nus osią­ga mi­ni­mum dla ar­gu­men­tów po­sta­ci 2πk+π

 (2.1) Tam się zmie­ści mi­ni­mum pięt­na­ście osób.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲĩɲĩmũm, AS: mʹĩńĩmũm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minimalizm mrz., minimalizowanie n., minimalność ż.

 przym. minimalny, minimalistyczny

 przysł. minimalnie, minimalistycznie

 czas. minimalizować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) co najmniej

Wiktionary


minio

1. czer­wo­ny pig­ment bę­dą­cy skład­ni­kiem farb an­ty­ko­ro­zyj­nych;
2. farba wzbo­ga­co­na o ten skład­nik


SJP.pl


miniodtwarzacz

odt­wa­rzacz w wer­sji mini


SJP.pl


miniogród

[czy­taj: mini-ogród] nie­wiel­ki ogród


SJP.pl


minione

to, co było, prze­mi­nę­ło; przesz­łość


SJP.pl

Mi­nio­ne – wspól­ny album pol­skiej pio­sen­kar­ki Anny Marii Jopek i ku­bań­skie­go pia­ni­sty - im­pro­wi­za­to­ra Gon­za­la Ru­bal­ca­by, wy­da­ny 3 lu­te­go 2017 przez Uni­ver­sal Music. Tytuł na­wią­zu­je do za­war­to­ści płyty, tj. przed­wo­jen­nych tang i boler z lat 30. XX wieku, które duet opra­co­wał we współ­czes­nej sty­li­sty­ce fu­sion, mie­szan­ce mu­zy­ki świa­ta i jazzu.

Wikipedia


minionek

po­stać z kre­sków­ki, żółty lu­dzik w oku­la­rach, ubra­ny w nie­bie­skie ogrod­nicz­ki


SJP.pl


minionkowy

→ mi­nio­nek


SJP.pl

Patrz:

minionek

miniony

na­le­żą­cy do przesz­ło­ści; przesz­ły, dawny


SJP.pl

forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) imie­słów przy­miot­ni­ko­wy bier­ny od cza­sow­ni­ka: minąć

przy­miot­nik

 (2.1) książk. taki, który minął, prze­szedł do przesz­ło­ści

 (2.2) książk. ubie­gły, po­przed­ni

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Dzia­dek wie­czo­ra­mi wspo­mi­nał mi­nio­ne dzie­je.

 (2.2) W lipcu mi­nio­ne­go roku by­li­śmy na wa­ka­cjach w Egip­cie.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. minąć dk., mijać ndk.

 rzecz. minięcie n., mijanie n., mijanka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) dawny, przeszły

 (2.2) zeszły

Wiktionary


miniopowiadanie

krót­kie, zwię­złe opo­wia­da­nie


SJP.pl


miniosiedle

[czy­taj: mini-osied­le] nie­wiel­kie osied­le


SJP.pl


miniować

po­kry­wać minią, an­ty­ko­ro­zyj­ną, czer­wo­ną farbą na bazie tlen­ku oło­wiu


SJP.pl


miniowy

przy­miot­nik od: minia (tle­nek oło­wiu lub tle­nek że­la­zo­wy), np. kit mi­nio­wy, farba mi­nio­wa


SJP.pl


minipal

rzad­ko: mały, cien­ki pal; mi­kro­pal, palik, kołek, tycz­ka


SJP.pl


minipalisada

krót­ka lub niska pa­li­sa­da


SJP.pl


minipalnik

mały pal­nik


SJP.pl


miniparasolka

mała pa­ra­sol­ka


SJP.pl


minipark

mały park miej­ski


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) nie­wiel­ki park

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) De­we­lo­pe­rzy coraz czę­ściej myślą o mi­ni­par­kach i przy­do­mo­wych plac za­ba­wa­cach za­ba­wach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. park mrz.

Wiktionary


minipaństewko

ma­lut­kie pań­stwo


SJP.pl


minipaństwo

pań­stwo obej­mu­ją­ce nie­wiel­ki ob­szar; mi­kro­pań­stwo, pań­stew­ko


SJP.pl


minipizza

[czy­taj: mi­ni­pic­ca] mała pizza


SJP.pl


miniplebiscyt

mały ple­bi­scyt


SJP.pl


minipolanka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bar­dzo mała po­la­na

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wy­dep­ta­na ścież­ka koń­czy­ła się gwał­tow­nie mniej wię­cej w po­ło­wie tej mi­ni­po­lan­ki.

Wiktionary


minipoletko

nie­wiel­ki ob­szar grun­tu przez­na­czo­ny pod upra­wę


SJP.pl


minipowieść

krót­ka po­wieść, dłuż­sze opo­wia­da­nie; mi­kro­po­wieść


SJP.pl


minipralka

mała pral­ka


SJP.pl


miniprotokół

mały pro­to­kół


SJP.pl


miniprzedsiębiorstwo

nie­wiel­kie przed­się­bior­stwo


SJP.pl


miniprzedszkole

nie­wiel­ka pla­ców­ka wy­cho­waw­cza dla dzie­ci w wieku od trzech do sze­ściu lat, zaj­mu­ją­ca się dzieć­mi w cza­sie kiedy ich ro­dzi­ce są w pracy


SJP.pl


miniprzewodnik

mały prze­wod­nik (książ­ka)


SJP.pl


miniregion

nie­wiel­ki re­gion


SJP.pl


minirentgen

nie­wiel­ki apa­rat ren­ge­now­ski


SJP.pl


minisamochód

mały sa­mo­chód


SJP.pl


minisatelita

1. mały sztucz­ny sa­te­li­ta;
2. krót­ka, pow­ta­rzal­na sek­wen­cja DNA


SJP.pl


minischronisko

małe schro­ni­sko


SJP.pl


miniseria

krót­ka seria


SJP.pl


miniserial

se­rial ma­ją­cy kilka od­cin­ków


SJP.pl

Mi­ni­se­rial (ang. "mi­ni­se­ries", "mini-se­ries") – ro­dzaj se­ria­lu te­le­wi­zyj­ne­go o nie­wiel­kiej licz­bie od­cin­ków.

Wikipedia


minishop

[czy­taj: mi­ni­szop] po­tocz­nie: mały sklep; mi­nis­klep


SJP.pl


miniskansen

mały skan­sen


SJP.pl


minispołeczeństwo

mała zbio­ro­wość, nie­wiel­ka grupa spo­łecz­na


SJP.pl


minisputnik

sput­nik o ma­łych roz­mia­rach


SJP.pl


minispódnica

bar­dzo krót­ka spód­nicz­ka; mi­ni­spód­nicz­ka, mi­niów­ka (po­tocz­nie), mi­nió­wa (po­tocz­nie), mini (po­tocz­nie)


SJP.pl


minispódniczka

bar­dzo krót­ka spód­nicz­ka; mi­ni­spód­ni­ca, mi­niów­ka (po­tocz­nie), mi­nió­wa (po­tocz­nie), mini (po­tocz­nie)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kraw. spód­ni­ca okry­wa­ją­ca je­dy­nie uda lub ich część;

Wiktionary

Mi­ni­spód­nicz­ka (po­tocz­nie "mini", "spód­nicz­ka mini", "mi­niów­ka", "mi­nió­wa") – ro­dzaj krót­kiej spód­ni­cy, zwy­kle dłu­go­ści do po­ło­wy uda lub nieco krót­sza.

Mi­ni­spód­nicz­ki no­si­ły już ko­bie­ty z az­ja­tyc­kie­go ludu Miao w śred­nio­wie­czu, a także spar­tań­skie dziew­czę­ta.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie czuję się kom­for­to­wo w mi­ni­spód­nicz­ce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩɲispudʲˈɲit͡ʃka, AS: mʹĩńispudʹńička

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mini, miniówka, spódniczka mini

Wiktionary


minist.

skrót od: mi­ni­ster­stwo; min.


SJP.pl


minister

1. wy­so­ki urzęd­nik pań­stwo­wy, który stoi na czele jed­ne­go z re­sor­tów ad­mi­ni­stra­cji pań­stwo­wej;
2. mi­ni­ster bez teki - czło­nek rządu, który nie kie­ru­je żad­nym re­sor­tem


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) urzęd­nik bę­dą­cy człon­kiem rządu i kie­ru­ją­cy mi­ni­ster­stwem;

 (1.2) stpol. du­chow­ny pro­te­stanc­ki, pa­stor

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) mi­ni­ster (1.1) bę­dą­cy ko­bie­tą

Wiktionary

Mi­ni­ster – jed­no­o­so­bo­wy na­czel­ny organ ad­mi­ni­stra­cji pu­blicz­nej, który jest człon­kiem rządu i kie­ru­je mi­ni­ster­stwem. Słowo mi­ni­ster po­cho­dzi od łac. "mi­ni­ster" – sługa, po­moc­nik.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pre­mier i mi­ni­stro­wie po­zo­wa­li razem do zdję­cia.

 (1.1) Mi­ni­strem fi­nan­sów zo­stał były dy­rek­tor tego banku.

 (2.1) Mi­ni­ster edu­ka­cji od­wie­dzi­ła wczo­raj szko­ły pod­sta­wo­we w Ma­ło­pol­sce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩˈɲistɛr, AS: mʹĩńister

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ministerstwo n., ministrowa ż., ministrówna ż., ministrant m., ministrantka ż., ministrantura ż., ministrowanie n.

:: fż. ministerka ż., ministra ż.

 czas. ministrować ndk.

 przym. ministerialny, ministrancki, ministerski

Wiktionary


ministerialny

przy­miot­nik od: mi­ni­ster, mi­ni­ster­stwo


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) adm. do­ty­czą­cy mi­ni­ster­stwa albo mi­ni­stra, zwią­za­ny z mi­ni­ster­stwem albo mi­ni­strem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ta po­zy­cja nie fi­gu­ru­je w mi­ni­ste­rial­nym wy­ka­zie po­dręcz­ni­ków.

 (1.1) Więk­szość kan­dy­da­tów nie zdała eg­za­mi­nu na sta­no­wi­sko na­czel­ni­ka, mi­ni­ste­rial­ny test przesz­ło tylko trzech peł­nią­cych obo­wiąz­ki na­czel­ni­ka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minister m., ministerstwo n., ministrowa ż., ministrówna ż., ministrant m., ministrantka ż., ministrantura ż., ministrowanie n., ministra ż.

 czas. ministrować ndk.

 przym. ministrancki, ministerski

Wiktionary


ministeriat

daw­niej, rzad­ko: ogół mi­ni­strów lub przed­sta­wi­cie­li mi­ni­sterstw


SJP.pl


ministeriał

przed­sta­wi­ciel śred­nio­wiecz­nej lud­no­ści pod­dań­czej, ist­nie­ją­cej w Eu­ro­pie od cza­sów ka­ro­liń­skich


SJP.pl

Mi­ni­ste­riał (łac. "mi­ni­ste­ria­lis" "słu­żeb­ny" od "mi­ni­ster" "sługa") – w śred­nio­wiecz­nej Rze­szy Nie­miec­kiej – po­cząt­ko­wo nie­wol­ny urzęd­nik dwor­ski i czło­nek or­sza­ku moż­no­wład­cy, z cza­sem naj­czę­ściej uzy­sku­ją­cy wol­ność i prawo przy­na­leż­no­ści do stanu ry­cer­skie­go. Ry­ce­rze słu­żeb­ni, ina­czej "Dienst­le­u­te" lub "mi­ni­ste­ria­les", po­ja­wi­li się na po­cząt­ku XI wieku. Jako nie­wol­ni byli cał­ko­wi­cie za­leż­ni od moż­no­wład­cy, znaj­do­wa­li się na jego utrzy­ma­niu lub otrzy­my­wa­li zie­mię.

Wikipedia


ministeriałowie

przed­sta­wi­ciel śred­nio­wiecz­nej lud­no­ści pod­dań­czej, ist­nie­ją­cej w Eu­ro­pie od cza­sów ka­ro­liń­skich


SJP.pl


ministerium

prze­sta­rza­le (dziś także iro­nicz­nie) o mi­ni­ster­stwie


SJP.pl


ministerka

1. człon­ki­ni rządu, kie­ru­ją­ca pra­ca­mi okre­ślo­ne­go mi­ni­ster­stwa; mi­ni­stra;
2. daw­niej: żona mi­ni­stra;
3. daw­niej: do­rad­czy­ni kró­lo­wej


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzad. ko­bie­ta mi­ni­ster

 (1.2) daw. żona mi­ni­stra

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩˈɲistɛrka, AS: mʹĩńisterka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minister mos./ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) minister, pani minister

Wiktionary


ministerski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mi­ni­strem, do­ty­czą­cy mi­ni­stra

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩɲiˈstɛrsʲci, AS: mʹĩńistersʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minister mos., ministerstwo n., ministerium n., ministrowa ż., ministrowanie ndk.

 czas. ministrować ndk.

 przym. ministerialny

 przysł. ministerialnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ministerialny

Wiktionary


ministerstwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) adm. urząd pań­stwo­wy, któ­re­go sze­fem jest mi­ni­ster;

Wiktionary

Mi­ni­ster­stwo – urząd ad­mi­ni­stra­cji rzą­do­wej kie­ro­wa­ny przez mi­ni­stra od­po­wie­dzial­ne­go za wy­o­dręb­nio­ny dział ad­mi­ni­stra­cji rzą­do­wej.

W USA od­po­wied­ni­kiem pol­skich mi­ni­sterstw są de­par­ta­men­ty, po­dob­nie jest w Ka­na­dzie, Szwe­cji, Nor­we­gii, Szwaj­ca­rii i na Fi­li­pi­nach. Jako sy­no­nim mi­ni­ster­stwa funk­cjo­nu­je tra­dy­cyj­nie okre­śle­nie „re­sort”.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩɲiˈstɛrstfɔ, AS: mʹĩńisterstfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minister m., ministra ż., ministrowa ż., ministrówna ż., ministrowanie n., ministerium n.

 czas. ministrować ndk.

 przym. ministerialny, ministerski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) resort, daw. ministerium

Wiktionary


ministra

1. wy­so­ki urzęd­nik pań­stwo­wy, który stoi na czele jed­ne­go z re­sor­tów ad­mi­ni­stra­cji pań­stwo­wej;
2. mi­ni­ster bez teki - czło­nek rządu, który nie kie­ru­je żad­nym re­sor­tem


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzad. ko­bie­ta kie­ru­ją­ca mi­ni­ster­stwem

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od mi­ni­ster

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pre­zy­dent elekt Sta­nów Zjed­no­czo­nych Do­nald Trump wy­brał gu­ber­na­tor­kę Da­ko­ty Po­łud­nio­wej Kri­sti Noem na mi­ni­strę bez­pie­czeń­stwa na­ro­do­we­go (…).

 (1.1) W 2003 r. zo­sta­ła mi­ni­strą ds. spo­łecz­nych Dol­nej Sak­so­nii, a już dwa lata póź­niej mi­ni­strą ds. ro­dzi­ny i spraw mło­dzie­ży w rzą­dzie fe­de­ral­nym An­ge­li Mer­kel.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩˈɲistra, AS: mʹĩńistra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ministerstwo n., ministerka ż., ministrowa ż., ministrówna ż., ministrowanie n., ministrant m., ministrantka ż., ministrantura ż., ministrantowanie n.

:: fm. minister m.

 czas. ministrować ndk., ministrantować ndk.

 przym. ministerialny, ministrancki

 przysł. ministerialnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) minister, ministerka

Wiktionary


ministrancki

do­ty­czą­cy mi­ni­stran­ta


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mi­ni­stran­tem, do­ty­czą­cy mi­ni­stran­ta

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do mi­ni­stran­ta, bę­dą­cy jego włas­no­ścią

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ko­meż­ki, koł­nie­rze i su­tan­ki znaj­dzie­cie w za­kry­stii mi­ni­stranc­kiej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minister mos./ż., ministrowa ż., ministra ż., ministrantura ż., ministrant mos., ministrantka ż.

 przym. ministerialny

Wiktionary


ministrant

w Ko­ście­le ka­to­lic­kim: osoba po­ma­ga­ją­ca księ­dzu w czyn­no­ściach li­tur­gicz­nych pod­czas mszy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. chło­piec peł­nią­cy funk­cję po­moc­ni­ka ka­to­lic­kie­go pre­zbi­te­ra, głów­nie pod­czas spra­wo­wa­nia mszy;

Wiktionary

Mi­ni­strant ( mi­ni­stra­re – słu­żyć, po­słu­gi­wać, po­ma­gać) – w ka­to­li­cyz­mie: osoba po­słu­gu­ją­ca w li­tur­gii, naj­czę­ściej w cza­sie spra­wo­wa­nia Eu­cha­ry­stii, a także na­bo­żeństw poza Mszą świę­tą. Nazwa obej­mu­je także kon­kret­ną funk­cję wy­ko­ny­wa­ną pod­czas li­tur­gii (np.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od dzie­wią­te­go roku życia, co nie­dzie­la słu­ży­łem jako mi­ni­strant do mszy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩˈɲistrãnt, AS: mʹĩńistrãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ministrantura ż.

:: fż. ministrantka ż.

 przym. ministrancki, ministerialny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński żoczek

Wiktionary


ministrantka

→ mi­ni­strant


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. dziew­czy­na peł­nią­ca funk­cję po­moc­nicz­ki ka­to­lic­kie­go pre­zbi­te­ra, głów­nie pod­czas spra­wo­wa­nia li­tur­gii

Wiktionary

Patrz:

ministrant

Przykłady

 (1.1) Na razie dziew­czyn­ki wy­stę­pu­ją ra­czej w roli dru­go­pla­no­wej, ale w pa­ra­fiach, w któ­rych mi­ni­strant­ki służą, i księ­ża i wier­ni oba­la­ją mit, że dziew­czy­na przy oł­ta­rzu utrud­nia sku­pie­nie się.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ministrantura ż.

:: fm. ministrant mos.

 przym. ministrancki, ministerialny

Wiktionary


ministrantura

zbiór li­tur­gicz­nych od­po­wie­dzi mi­ni­stran­ta pod­czas mszy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. słu­że­nie do mszy i na­bo­żeństw

 (1.2) rel. wie­dza obej­mu­ją­ca za­sa­dy mi­ni­stran­tu­ry (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Swe szcze­nię­ce lata poś­wię­cił mi­ni­stran­tu­rze w ko­ście­le fran­cisz­ka­nów.

 (1.2) Mi­ni­stran­tu­ry uczył się od star­szych ko­le­gów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minister mos./ż., ministrowa ż., ministrantka ż., ministra ż., ministrant mos., ministranckość ż.

 przym. ministrancki, ministerialny

 przysł. ministrancko

Wiktionary


ministrostwo

mi­ni­ster z żoną


SJP.pl


ministrowa

po­tocz­nie: żona mi­ni­stra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. żona mi­ni­stra

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mi­ni­ster spraw za­gra­nicz­nych wraz z panią mi­ni­stro­wą za­szczy­cił bal cha­ry­ta­tyw­ny zor­ga­ni­zo­wa­ny na rzecz kom­ba­tan­tów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩɲiˈstrɔva, AS: mʹĩńistrova

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minister m., ministerstwo n., ministra ż., ministrówna ż., ministrant m., ministrantka ż., ministrantura ż., ministrowanie n.

 czas. ministrować

 przym. ministerialny, ministrancki, ministerski

Wiktionary


ministrować

1. rzad­ko: być mi­ni­strem, peł­nić urząd mi­ni­stra;
2. daw­niej: słu­żyć do mszy


SJP.pl


ministrowy

→ mi­ni­ster (daw­niej); mi­ni­strow­ski (daw­niej), mi­ni­ster­ski


SJP.pl


ministrówna

daw­niej: żona mi­ni­stra


SJP.pl


miniszczyt

nie­wiel­kie, krót­kie spot­ka­nie przy­wód­ców lub przed­sta­wi­cie­li państw


SJP.pl


miniszlifierka

mała szli­fier­ka


SJP.pl


minitargi

rzad­ko: wy­sta­wa hand­lo­wa o nie­wiel­kim za­się­gu i zna­cze­niu


SJP.pl


minitenis

tenis na kor­cie o nie­wiel­kich wy­mia­rach


SJP.pl


miniudar

[czy­taj: mini-udar] krót­kotr­wa­łe i prze­mi­ja­ją­ce wy­stą­pie­nie ob­ja­wów usz­ko­dze­nia mózgu, spo­wo­do­wa­ne za­bu­rze­nia­mi krą­że­nia móz­go­we­go; mi­kro­u­dar


SJP.pl


minivan

[czy­taj: miniWAN] mały van (wan, sa­mo­chód przez­na­czo­ny do prze­wo­zu więk­szej licz­by pa­sa­że­rów); mi­ni­wan


SJP.pl

Mi­ni­van lub MPV (ang. "multi-pur­po­se ve­hic­le") – typ nad­wo­zia wie­lo­za­da­nio­we­go sa­mo­cho­du oso­bo­we­go. Jest to zaz­wy­czaj nad­wo­zie jed­no­bry­ło­we, choć by­wa­ją wy­jąt­ki jak dwu­bry­ło­wy Chev­ro­let Uplan­der. Te sa­mo­cho­dy są pro­du­ko­wa­ne na pod­wo­ziach zwy­kłych sa­mo­cho­dów oso­bo­wych, po­czy­na­jąc od au­to­seg­men­tu B do E. Głów­ne cechy tego typu nad­wo­zia to m.in.: prze­stron­ne i wy­so­kie nad­wo­zie, mo­du­ło­we wnę­trze, od 5 do 9 miejsc, oraz duża prze­strzeń ba­ga­żo­wa.

Wikipedia


miniwakacje

krót­ki urlop lub przer­wa od co­dzien­no­ści


SJP.pl


miniwan

[czy­taj: miniWAN] mały wan (van, sa­mo­chód przez­na­czo­ny do prze­wo­zu więk­szej licz­by pa­sa­że­rów); mi­ni­van


SJP.pl


miniwałek

mały wałek, np. ma­lar­ski, ku­chen­ny


SJP.pl


miniwieża

mała wieża audio


SJP.pl


miniwnętrze

nie­wiel­ki ob­szar wew­nątrz ja­kiejś bu­dow­li


SJP.pl


miniwystęp

krót­ki wy­stęp na wąską skalę


SJP.pl


minizainteresowanie

małe, zni­ko­me za­in­te­re­so­wa­nie


SJP.pl


minizakład

nie­wiel­kie przed­się­bior­stwo, firma


SJP.pl


minizespół

nie­wiel­ka grupa ludzi po­wią­za­na ze sobą okre­ślo­nym sto­sun­kiem


SJP.pl


minizoo

nie­wiel­ki ogród zo­o­lo­gicz­ny


SJP.pl


miniówa

po­tocz­nie: mi­ni­spód­nicz­ka (bar­dzo krót­ka spód­nicz­ka); mi­niów­ka, mini


SJP.pl


miniówka

po­tocz­nie: mi­ni­spód­nicz­ka (bar­dzo krót­ka spód­nicz­ka); mi­nió­wa, mini


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. kraw. mi­ni­spód­nicz­ka

 (1.2) pot. minia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uważa się, że mi­niów­ka przez­na­czo­na jest dla dziew­czyn o dłu­gich i zgrab­nych no­gach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩɲˈufka, AS: mʹĩńufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miniatura ż., miniówa ż., mini ż.

 przym. mini

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mini, minispódniczka, spódniczka mini

Wiktionary


minięcie

1. przejść, prze­je­chać, prze­le­cieć obok kogoś, cze­goś
2. (np. mło­dość, czas) upły­nąć, prze­mi­nąć
3. (np. o de­szczu, bólu) ustać, ustą­pić, wy­gas­nąć
4. minąć się:
a) przejść obok sie­bie
b) nie spot­kać się, roz­mi­nąć się


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|minąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩˈɲɛ̇̃ɲt͡ɕɛ, AS: mʹĩńė̃ńće

Wiktionary

Powiązane:

 czas. minąć dk., mijać ndk., ominąć dk.

 rzecz. mijanka, mijanie, ominięcie

 przym. miniony

Wiktionary


miniładowarka

mała ła­do­war­ka


SJP.pl


miniłódź

mała łódź


SJP.pl


miniżużel

od­mia­na żużla dla dzie­ci i mło­dzie­ży


SJP.pl

Mi­ni­żu­żel, także "mi­ni­spe­ed­way" (ang. "youth spe­ed­way") – forma spor­tu żuż­lo­we­go dla mło­dzie­ży.

Star­tu­je się na mo­to­cy­klach o po­jem­no­ści 50, 80 i 125 cm³. Upra­wiać mi­ni­spe­ed­way mogą dzie­ci w wieku od 10 do 16 lat, które uzy­ska­ją li­cen­cję. Z roku na rok ta dy­scy­pli­na się roz­wi­ja.

Wikipedia


miniżużlowy

→ mi­ni­żu­żel


SJP.pl

Patrz:

miniżużel

miniżłobek

nie­wiel­ka pla­ców­ka wy­cho­waw­cza dla dzie­ci w wieku do trzech lat


SJP.pl


minjan

u żydów: nie­zbęd­na licz­ba osób do od­ma­wia­nia mod­lit­wy (co najm­niej dzie­się­ciu męż­czyzn)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. żyd. w ju­da­iz­mie: najm­niej­sza do­pu­szczal­na licz­ba męż­czyzn (tj. dzie­się­ciu), wy­ma­ga­na do od­by­cia ry­tu­a­łów re­li­gij­nych;

Wiktionary

Min­jan, min­jen ( ‏מִנְיָן‎, "licz­ba") – w ju­da­iz­mie kwo­rum mod­li­tew­ne, wy­no­szą­ce dzie­się­ciu do­ro­słych męż­czyzn (tj. po bar mic­wie), wy­ma­ga­ne m.in. pod­czas mo­dłów w sy­na­go­dze, przy od­ma­wia­niu ka­di­szu oraz przy czy­ta­niu Tory.

W min­ja­nie prze­by­wa pod­czas mod­lit­wy Sze­chi­na, tak jak prze­by­wa­ła w Świą­ty­ni przed jej zbu­rze­niem. Ju­da­izm kon­ser­wa­tyw­ny, re­for­mo­wa­ny i re­kon­struk­cjo­ni­stycz­ny do­pu­szcza do min­ja­nu rów­nież ko­bie­ty. Niek­tó­re odła­my ju­da­iz­mu re­for­mo­wa­ne­go nie wy­ma­ga­ją min­ja­nu w ogóle.

Wikipedia


minka

zdrob­nie­nie od: mina


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od mina

 (1.2) in­form. emo­ti­kon

 (1.3) przest. lub reg. gra­fit w ołów­ku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Te twoje słod­kie minki do­pro­wa­dza­ją mnie do szału.

 (1.2) Cza­sa­mi wy­sy­ła­my sobie śmiesz­ne minki przez In­ter­net.

 (1.3) Po­pro­si­li­śmy pre­ze­sa o minki do ołów­ków, po kilku mie­sią­cach do­sta­li­śmy jedno opa­ko­wa­nie na całe biuro, czyli ok. 10 osób.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲĩnka, AS: mʹĩnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mina ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wyraz twarzy

 (1.3) rysik, grafit

Wiktionary


minkiewicz

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­drzej Min­kie­wicz (1943–2014) – pol­ski dzien­ni­karz pra­so­wy, ra­dio­wy i te­le­wi­zyj­ny.
  • Bar­tosz Min­kie­wicz (ur. 1975) – pol­ski ry­sow­nik i sce­na­rzy­sta ko­mik­so­wy, sa­ty­ryk i ilu­stra­tor.
  • Hen­ryk Min­kie­wicz (1880–1940?) – ge­ne­rał dy­wiz­ji Woj­ska Pol­skie­go.
  • Jan Min­kie­wicz (1826–1897) – ro­syj­ski le­karz i chi­rurg pol­skie­go po­cho­dze­nia.
  • Ja­nusz Min­kie­wicz (1914–1981) – pol­ski pi­sarz i sa­ty­ryk.
  • Lu­cjan Min­kie­wicz (1918–1951) – żoł­nierz ZWZ-AK.
  • Ro­mu­ald Min­kie­wicz (1878–1944) – pol­ski bio­log, autor stu­diów kry­tycz­no-li­te­rac­kich, re­cenz­ji i po­le­mik.
  • Ry­szard Min­kie­wicz (ur. 1959) – pol­ski śpie­wak ope­ro­wy
  • Sta­ni­sław Min­kie­wicz (1877–1944) – pol­ski zo­o­log, en­to­mo­log.
  • To­masz Min­kie­wicz (ur. 1978) – pol­ski ry­sow­nik i sce­na­rzy­sta ko­mik­so­wy, sa­ty­ryk i ilu­stra­tor.
  • Wi­told Min­kie­wicz (1880–1961) – in­ży­nier ar­chi­tekt.
  • Wła­dy­sław Min­kie­wicz (ur. 1945) – pol­ski dzien­ni­karz i pu­bli­cy­sta spor­to­wy.

Wikipedia


minkowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Min­ko­wi­ce – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. świd­nic­kim, w gmi­nie Meł­giew
  • Min­ko­wi­ce – wieś w woj. po­mor­skim, w pow. puc­kim, w gmi­nie Kro­ko­wa
  • Min­ko­wi­ce – sta­cja ko­le­jo­wa we wsi w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim

Wikipedia


minkowski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Alek­san­der Min­kow­ski (1933–2016) – pol­ski pi­sarz
  • Ana­tol Min­kow­ski (1892–1939) – pol­ski ofi­cer, dzia­łacz pił­sud­czy­kow­ski, brat Mie­czy­sła­wa, Eugène i Pawła
  • Eugène Min­kow­ski (1885–1972) – fran­cu­ski psy­chia­tra
  • Françoise Min­kow­ska (1882–1950) – żona Eugène’a, le­karz psy­chia­tra
  • Her­mann Min­kow­ski (1864–1909) – nie­miec­ki ma­te­ma­tyk, brat Oska­ra
  • Krzysz­tof Min­kow­ski (ur. 1980) – pol­ski re­ży­ser te­a­tral­ny
  • Marc Min­kow­ski (ur. 1962) – fran­cu­ski dy­ry­gent, wnuk Eugène’a
  • Ma­u­ry­cy Min­kow­ski (1881–1930) – pol­ski ma­larz
  • Mie­czy­sław Min­kow­ski (1884–1972) – szwaj­car­ski ne­u­ro­log
  • Oskar Min­kow­ski (1858–1931) – nie­miec­ki le­karz, oj­ciec Ru­dolp­ha
  • Paweł Min­kow­ski (1888–1947) – pol­ski eko­no­mi­sta
  • Ru­dolph Min­kow­ski (1895–1976) – ame­ry­kań­ski astro­nom, syn Oska­ra

Wikipedia


minna

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Minna – mia­sto w Ni­ge­rii
  • Minna – wyspa w Ja­po­nii

Wikipedia


minneapolis

[czy­taj: mini-Apo­lis] mia­sto w USA


SJP.pl

Min­ne­a­po­lis (wy­mo­wa:) – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Min­ne­so­ta. Naj­więk­sze mia­sto tego stanu, po­ło­żo­ne nad Mis­si­si­pi. Na­zy­wa­ne jest „mia­stem je­zior”. Sto­li­ca hrab­stwa Hen­ne­pin. Mia­sto jest jed­nym z głów­nych miast ob­sza­ru me­tro­po­li­tal­ne­go Min­ne­a­po­lis-Saint Paul.

Wikipedia


minnelli

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Liza Min­nel­li
  • Liza Min­nel­li (album)
  • Vin­cen­te Min­nel­li
  • Mi­nel­li (pio­sen­kar­ka)

Wikipedia


minnesang

głów­na od­mia­na li­ry­ki upra­wia­nej w śred­nio­wie­czu na dwo­rach nie­miec­kich przez min­ne­sin­ge­rów


SJP.pl

Min­ne­sang – prze­ka­zy­wa­na w for­mie pi­sem­nej i zry­tu­a­li­zo­wa­na forma mi­łos­nej li­ry­ki śpie­wa­nej, upra­wia­nej przez za­chod­nio­e­u­ro­pej­ską ary­sto­kra­cję, łącz­nie z ce­sa­rzem. Twór­cy i wy­ko­naw­cy tego ga­tun­ku znani są jako min­ne­sin­ge­rzy.

Na nie­miec­ko­ję­zycz­nych ob­sza­rach z min­ne­san­giem w ję­zy­ku śred­nio-wy­so­ko-nie­miec­kim mamy do czy­nie­nia do­pie­ro od około 1150 roku.

Wikipedia


minnesinger

[czy­taj: minez-inger] śred­nio­wiecz­ny nie­miec­ki wę­drow­ny poeta dwor­ski, two­rzą­cy i wy­ko­nu­ją­cy pie­śni mi­łos­ne, naj­czę­ściej do wtóru wioli albo harfy; mi­ne­zin­ger, mi­ne­sin­ger, mi­ne­zen­ger, maj­ster­sin­ger, maj­ste­rzen­ger, maj­ste­rzin­ger, me­i­ster­sin­ger


SJP.pl


minnesocki

→ Min­ne­so­ta [czy­taj: mi­ne­sołc­ki]


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Min­ne­so­tą, do­ty­czą­cy Min­ne­so­ty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Minnesota ż.

 przym. minesocki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) minesocki

Wiktionary


minnesota

[czy­taj: mi­ne­soł­ta] stan w USA


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. stan w Sta­nach Zjed­no­czo­nych;

 (1.2) geogr. hy­dron. rzeka w sta­nie Min­ne­so­ta (1.1), prawy do­pływ Mis­si­si­pi;

Wiktionary

Min­ne­so­ta () – stan w pół­noc­nej czę­ści Sta­nów Zjed­no­czo­nych, po­ło­żo­ny w re­gio­nie Mid­west, przy gra­ni­cy ka­na­dyj­skiej, nad Je­zio­rem Gór­nym. Zaj­mu­je ob­szar 225 163 km² (12. miej­sce pod wzglę­dem wiel­ko­ści), a za­miesz­ka­ny jest przez 5 706 494 osób (2020; 22. miej­sce pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩnːɛˈsɔta, AS: mʹĩ•nesota

Wiktionary

Powiązane:

 przym. minesocki, minnesocki

Wiktionary


minoderia

wdzię­cze­nie się, miz­drze­nie, zwy­kle w celu przy­po­do­ba­nia się komuś


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzad. wdzię­cze­nie się, stro­je­nie min ma­ją­ce na celu przy­po­do­ba­nie się komuś

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩnɔˈdɛrʲja, AS: mʹĩnoderʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minoderyjność

 przym. minoderyjny

 przysł. minoderyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wdzięczenie się, mizdrzenie się

Wiktionary


minoderyjność

wdzię­cze­nie się, miz­drze­nie, zwy­kle w celu przy­po­do­ba­nia się komuś; mi­no­de­ria


SJP.pl


minoderyjny

miz­drzą­cy sie, wdzię­czą­cy


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) wdzię­czą­cy się, czę­sto aby się komuś przy­po­do­bać; świad­czą­cy o takim za­cho­wa­niu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Każdy jest tro­chę mi­no­de­ryj­ny. In­te­li­gent­na osoba po­tra­fi się tym po­słu­gi­wać. Przo­du­ją w tym panie. Ja mi­no­de­rią gar­dzę i ją tępię.

 (1.1) Wyz­na­nie takie za­kra­wa na wyz­na­nie nie­wia­ry w sie­bie lub może mi­no­de­ryj­ny wstęp po­kor­ni­sia, który chce sobie stwo­rzyć alibi dla włas­ne­go le­ni­stwa my­ślo­we­go.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minoderia ż., minoderyjność ż.

 przysł. minoderyjnie

Wiktionary


minodora

imię żeń­skie


SJP.pl


minoga

krę­go­wiec wodny po­dob­ny do wę­go­rza; minóg


SJP.pl

Mi­no­ga – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie kra­kow­skim, w gmi­nie Skała.

Sie­dzi­ba rzym­sko­ka­to­lic­kiej pa­ra­fii Na­ro­dze­nia Najś­więt­szej Maryi Panny w Mi­no­dzie.

Wieś była sie­dzi­bą gminy Mi­no­ga i gro­ma­dy Mi­no­ga. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kra­kow­skie­go.

Wikipedia


minogi

ro­dzi­na wod­nych krę­gow­ców, przy­po­mi­na­ją­cych kształ­tem wę­go­rza


SJP.pl


minogokształtne

o ce­chach mi­no­goksz­tałt­nych (rząd bez­żu­chwow­ców)


SJP.pl

Mi­no­goksz­tałt­ne (Pe­tro­my­zon­ti­for­mes) – rząd pry­mi­tyw­nych zwie­rząt wod­nych za­li­cza­nych do bez­żu­chwow­ców z mo­no­ty­po­wej gro­ma­dy mi­no­gów (Pe­tro­my­zon­ti­da). Razem ze ślu­zi­ca­mi okre­śla­ne są nazwą krę­go­u­ste.

Wikipedia


minogokształtny

o ce­chach mi­no­goksz­tałt­nych (rząd bez­żu­chwow­ców)


SJP.pl


minogowate

ro­dzi­na krę­gow­ców smocz­ko­u­stych, bez­szczę­kow­ców, wy­stę­pu­ją­cych w wo­dach sło­nych i słod­kich


SJP.pl

Mi­no­go­wa­te (Pe­tro­my­zon­ti­dae) – ro­dzi­na pry­mi­tyw­nych, ana­dro­micz­nych lub słod­ko­wod­nych, pa­so­żyt­ni­czych i nie­pa­so­żyt­ni­czych zwie­rząt wod­nych za­li­cza­nych do bez­żu­chwow­ców (Agnat­ha).

Wikipedia


minogowaty

o ce­chach mi­no­go­wa­tych (ro­dzi­na krę­gow­ców)


SJP.pl


minojski

przy­miot­nik

 (1.1) hist. do­ty­czą­cy, od­no­szą­cy się do cy­wi­li­za­cji pow­sta­łej w re­jo­nie Morza Egej­skie­go w okre­sie od 2600 do 1100 r. p.n.e.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ot­wo­rzy­łam i przez kilka stron kul­tu­ry my­keń­skiej i mi­noj­skiej, przez Wieki Ciem­ne do­tar­łam do wojen per­skich.

 (1.1) W roku 1400 p.n.e. zdo­by­wa­ją Kretę i ni­szczą kwit­ną­cą kul­tu­rę mi­noj­ską, zwaną tak od le­gen­dar­ne­go króla Mi­no­sa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Minos mos./mzw., Minojczyk mos.

Wiktionary


minoksydyl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) farm. zwią­zek che­micz­ny uży­wa­ny przy le­cze­niu nad­ci­śnie­nia oraz ły­sie­nia an­dro­ge­no­we­go;

Wiktionary

Mi­nok­sy­dyl ( mi­no­xi­di­lum) – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, po­chod­na di­hy­dra­la­zy­ny bę­dą­ca le­kiem o dzia­ła­niu hi­po­ten­syj­nym oraz sty­mu­lu­ją­cym miesz­ki wło­so­we.

Mi­nok­sy­dyl sto­so­wa­ny był w cięż­kich przy­pad­kach nad­ci­śnie­nia tęt­ni­cze­go. Po­da­wa­ny do­ust­nie wpły­wa bez­poś­red­nio na mię­śnie gład­kie na­czyń krwio­no­śnych, po­wo­du­jąc ich roz­sze­rze­nie, ak­ty­wu­je ka­na­ły po­ta­so­we za­leż­ne od ATP i osła­bia dzia­ła­nie pod­no­szą­cych ci­śnie­nie amin ka­te­cho­lo­wych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jed­nak od marca tego roku za­czę­to sto­so­wać także u ko­biet mi­nok­sy­dyl, któ­re­go wy­ko­rzy­sty­wa­nie przed­tem do­pu­szcza­no tylko u męż­czyzn.

Wiktionary


minolta

marka urzą­dzeń i firma


SJP.pl


minomiot

mio­tacz min; moź­dzierz


SJP.pl


minor

w al­ge­brze: wyz­nacz­nik ut­wo­rzo­ny z ele­men­tów znaj­du­ją­cych się w do­wol­nie wy­bra­nych ko­lum­nach i wier­szach ma­cie­rzy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mat. wyz­nacz­nik ma­cie­rzy kwa­dra­to­wej pow­sta­łej z danej ma­cie­rzy przez skre­śle­nie pew­nej licz­by jej wier­szy i ko­lumn;

Wiktionary

Minor – wyz­nacz­nik ma­cie­rzy kwa­dra­to­wej pow­sta­łej z danej ma­cie­rzy przez "skre­śle­nie" pew­nej licz­by jej wier­szy i ko­lumn. Minor głów­ny to wyz­nacz­nik ma­cie­rzy ut­wo­rzo­nej z ele­men­tów danej ma­cie­rzy, znaj­du­ją­cych się na prze­cię­ciu jej wier­szy i ko­lumn o rów­nych in­dek­sach. Minor głów­ny wio­dą­cy to wyz­nacz­nik ma­cie­rzy kwa­dra­to­wej ut­wo­rzo­nej z ele­men­tów danej ma­cie­rzy, znaj­du­ją­cych się na prze­cię­ciu jej po­cząt­ko­wych wier­szy i ko­lumn, za­czy­na­jąc od le­we­go gór­ne­go rogu tej ma­cie­rzy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rząd ma­cie­rzy jest to naj­więk­szy moż­li­wy wy­miar nie­ze­ro­we­go mi­no­ra danej ma­cie­rzy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲĩnɔr, AS: mʹĩnor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minoryta mos.

 przym. minorowy

Wiktionary


minoranta

w ma­te­ma­ty­ce: mi­no­ran­ta sze­re­gu - sze­reg, któ­re­go wy­ra­zy nie są więk­sze od od­po­wia­da­ją­cych im wy­ra­zów sze­re­gu da­ne­go


SJP.pl


minorat

prawo naj­młod­sze­go syna do dzie­dzi­cze­nia po ojcu


SJP.pl


minoratowy

→ mi­no­rat


SJP.pl

Patrz:

minorat

minorka

kura z rasy kur hisz­pań­skich, odz­na­cza­ją­ca się dużą nie­śno­ścią


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wyspa hisz­pań­ska na Morzu Śró­dziem­nym, druga co do wiel­ko­ści w ar­chi­pe­la­gu Ba­le­a­rów;

Wiktionary

Mi­nor­ka (hiszp., katal. "Me­nor­ca") – wyspa hisz­pań­ska na Morzu Śró­dziem­nym, druga co do wiel­ko­ści w ar­chi­pe­la­gu Ba­le­a­rów. Dłu­gość to około 50 km, sze­ro­kość około 16 km, po­wierzch­nia 668 km². Za­miesz­ku­je ją około 92 000 miesz­kań­ców. Głów­nym mia­stem wyspy jest Mahón (katal. "Maó"), a naj­wyż­szym szczy­tem – El Toro.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. minorka ż., minoryta mos.

 przym. minorkański

Wiktionary


minorkanin

miesz­ka­niec Mi­nor­ki (wyspy na Morzu Śró­dziem­nym)


SJP.pl


minorkanka

miesz­kan­ka Mi­nor­ki (wyspy na Morzu Śró­dziem­nym)


SJP.pl


minorkański

→ Mi­nor­ka


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mi­nor­ką, do­ty­czą­cy Mi­nor­ki

Wiktionary

Patrz:

Minorka

Przykłady

 (1.1) Miej­sco­wość wy­spe­cja­li­zo­wa­ła się w dzia­łal­no­ści ga­stro­no­micz­nej - ist­nie­je tutaj sze­reg re­sta­u­ra­cji ser­wu­ją­cych tra­dy­cyj­ne dania mi­nor­kań­skie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Minorka ż.

Wiktionary


minorki

kura z rasy kur hisz­pań­skich, odz­na­cza­ją­ca się dużą nie­śno­ścią


SJP.pl


minorowość

1. cecha cze­goś opar­te­go na gamie z małą ter­cją mię­dzy pier­wszym a trze­cim stop­niem; mol­lo­wość;
2. cecha wy­ni­ka­ją­ca z przy­gnę­bie­nia i nie­chę­ci do dzia­ła­nia


SJP.pl


minorowy

1. smut­ny, płacz­li­wy;
2. bę­dą­cy w to­na­cji minor;
3. skala mi­no­ro­wa - skala, to­na­cja mo­lo­wa


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) muz. wy­ko­ny­wa­ny lub uło­żo­ny w to­na­cji minor

 (1.2) książk. smut­ny, me­lan­cho­lij­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mu­zy­ka w ku­ja­wia­ku jest li­rycz­na i na­stro­jo­wa, czę­sto w to­na­cji mi­no­ro­wej.

 (1.2) Na po­cząt­ku 1988 r. we wła­dzach PRL na­stro­je były dość mi­no­ro­we.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minor mrz., minoryta mos.

 przysł. minorowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mollowy

Wiktionary


minoryci

ka­to­lic­ka wspól­no­ta za­kon­na za­ło­żo­na w 1209 przez św. Fran­cisz­ka z Asyżu; Zakon Braci Mniej­szych, fran­cisz­ka­nie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) po­tocz­na nazwa Za­ko­nu Braci Mniej­szych

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩnɔˈrɨt͡ɕi, AS: mʹĩnoryći

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minoryta

 przym. minorycki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) franciszkanie, franciszkanie brązowi

Wiktionary


minorycki

zwią­za­ny z za­ko­nem mi­no­ry­tów (fran­cisz­ka­nów); fran­cisz­kań­ski


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mi­no­ry­ta­mi, do­ty­czą­cy mi­no­ry­tów

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do mi­no­ry­tów, bę­dą­cy ich włas­no­ścią

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kap­tur sta­no­wi nie­o­dzow­ną część ha­bi­tu mi­no­ryc­kie­go.

 (2.1) Który ksią­żę ufun­do­wał pier­wszy klasz­tor mi­no­ryc­ki na Ślą­sku?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minoryta m., minoryci mos.

Wiktionary


minoryta

czło­nek za­ko­nu fran­cisz­ka­nów; fran­cisz­ka­nin


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. kośc. fran­cisz­ka­nin, czło­nek Za­ko­nu Braci Mniej­szych

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩnɔˈrɨta, AS: mʹĩnoryta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minoryci mos., minor m., minorowość ż., Minorka ż.

 przym. minorowy, minorycki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) franciszkanin

Wiktionary


minos

w mi­to­lo­gii grec­kiej: le­gen­dar­ny król Krety


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. król i pra­wo­daw­ca Krety; sę­dzia zmar­łych w Ha­de­sie; syn Zeusa i Eu­ro­py oraz brat Ra­da­man­ty­sa i Sar­pe­do­na; mąż Pa­zy­fae oraz oj­ciec Ariad­ny i Fedry;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy, nazwa włas­na

 (2.1) astr. pla­ne­to­i­da o nu­me­rze ka­ta­lo­go­wym 6239, od­kry­ta w 1989 r.;

Wiktionary

Zo­bacz też: inne po­sta­cie o imie­niu „Minos”.

Minos (gr. Μίνως Mínōs, łac. Minos) – w mi­to­lo­gii grec­kiej król i pra­wo­daw­ca Krety, sę­dzia zmar­łych w Ha­de­sie, heros.

Ucho­dził za syna Zeusa i Eu­ro­py oraz za męża Pa­zy­fae. Był bra­tem Ra­da­man­ty­sa i Sar­pe­do­na, a także ojcem Ariad­ny, An­dro­ge­o­sa, Gla­u­ko­sa, De­u­ka­lio­na, Fedry, Akal­le i Ka­tre­u­sa.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ariad­na była córką Mi­no­sa, mi­tycz­ne­go króla Krety.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲĩnɔs, AS: mʹĩnos

Wiktionary

Powiązane:

 przym. minojski; przest. gwara. Minosowy

Wiktionary


minotaur

mi­to­lo­gia grec­ka: pół byk, pół czło­wiek, syn Pa­zy­fae i byka ze­sła­ne­go przez Po­sej­do­na na Kretę


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. pot­wór o ludz­kim ciele i gło­wie byka, syn Pa­zy­fae i byka przy­sła­ne­go przez Po­sej­do­na Mi­no­so­wi;

Wiktionary

Mi­no­ta­ur ( Μινώταυρος Minṓtauros, Mi­no­ta­u­rus) – półz­wie­rzę­cy pot­wór kre­teń­ski, po­stać z mi­to­lo­gii grec­kiej.

Zaz­wy­czaj przed­sta­wia­ny jako czło­wiek z głową byka, nie­kie­dy w po­sta­ci isto­ty z tor­sem i głową czło­wie­ka, od pasa w dół zaś z cia­łem byka. Zro­dzo­ny ze związ­ku Pa­zy­fae, żony króla Krety – Mi­no­sa, i byka ze­sła­ne­go przez Po­sej­do­na. Minos obie­cał zło­żyć zwie­rzę w ofie­rze, kiedy jed­nak obiet­ni­cy nie do­trzy­mał, Po­sej­don zem­ścił się, spra­wia­jąc, że Pa­zy­fae za­pa­ła­ła do zwie­rzę­cia mi­ło­ścią.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Heros bły­ska­wicz­nie pchnął w niego za­cza­ro­wa­nym mie­czem i tra­fił Mi­no­ta­u­ra pro­sto w serce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩˈnɔtawr, AS: mʹĩnotau̯r

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minotaur mzw.

 przym. minotaurzy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Asterios, Asterion

Wiktionary


minotaurzy

→ mi­no­ta­ur


SJP.pl

Patrz:

minotaur

minować

1. za­kła­dać ła­dun­ki wy­bu­cho­we; za­mi­no­wy­wać;
2. o owa­dach: wy­gry­zać ka­na­li­ki w ro­śli­nach;
3. daw­niej: ryć po­dziem­ne pod­ko­py;
4. gwa­ro­wo: robić miny, pysz­nić się


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. za­mi­no­wać)

 (1.1) wojsk. pod­kła­dać miny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mina ż.

 czas. rozminowywać

 przym. minowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. zaminowywać

Wiktionary


minowiec

sil­nie uz­bro­jo­ny okręt przez­na­czo­ny do sta­wia­nia min w morzu; sta­wiacz min


SJP.pl


minowy

zwią­za­ny z mi­na­mi, głów­nie w związ­ku "pole mi­no­we"


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) wojsk. ob­sia­ny mi­na­mi

 (1.2) wojsk. zwią­za­ny z mi­na­mi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mina ż.

 czas. minować ndk.

Wiktionary


minstrel

śred­nio­wiecz­ny, wę­drow­ny śpie­wak i re­cy­ta­tor po­ez­ji


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. muz. śred­nio­wiecz­ny wę­drow­ny ar­ty­sta, który za­ba­wiał pu­blicz­ność śpie­wem, grą na in­stru­men­tach, re­cy­ta­cją po­ez­ji lub opo­wia­da­niem hi­sto­rii

Wiktionary

Min­stre­le (ang. "min­strel", fr. "ménestrel") – po­pu­la­ry­za­to­rzy i wy­ko­naw­cy (śpie­wa­cy, re­cy­ta­to­rzy) po­ez­ji, dzia­ła­ją­cy w XIII–XIV w. w Eu­ro­pie Za­chod­niej. Prze­by­wa­li na dwo­rach lub wę­dro­wa­li z mia­sta do mia­sta. Wy­wo­dzi­li się z upra­wia­ją­cych sztu­kę po­e­tyc­ką tru­ba­du­rów albo spoś­ród za­wo­do­wych „za­ba­wia­czy” dwor­skich: graj­ków, śpie­wa­ków, żon­gle­rów, akro­ba­tów.

Wikipedia


minstrelka

→ min­strel


SJP.pl

Patrz:

minstrel

minta

naz­wi­sko


SJP.pl


mintaj

ryba z ro­dzi­ny dor­szo­wa­tych, o smacz­nym mię­sie; za­miesz­ku­je pół­noc­ne re­jo­ny Pa­cy­fi­ku


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|The­ra­gra chal­co­gram­ma|ref=tak., ryba z pół­noc­ne­go Pa­cy­fi­ku, ma­so­wo odła­wia­na dla prze­my­słu spo­żyw­cze­go;

Wiktionary

Min­taj, su­ke­to, rdza­wiec pa­cy­ficz­ny ("Gadus chal­co­gram­mus") – ga­tu­nek ryby dor­szoksz­tałt­nej z ro­dzi­ny dor­szo­wa­tych (Ga­di­dae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Morze Ochoc­kie znane jest z ławic min­ta­ja.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲĩntaj, AS: mʹĩntai ̯

Wiktionary


minucja

wier­szo­wa­na lub pro­za­tor­ska pa­ro­dia ka­len­da­rzy z prze­po­wied­nia­mi; ga­tu­nek li­te­ra­tu­ry so­wiz­drzal­skiej


SJP.pl


minus

brak, man­ka­ment, wada


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ty­pogr. znak oz­na­cza­ją­cy odej­mo­wa­nie lub war­tość po­ni­żej zera;

 (1.2) eduk. znak przy oce­nie szkol­nej ob­ni­ża­ją­cy ją

 (1.3) ujem­na cecha cze­goś

spój­nik

 (2.1) oprócz, z wy­jąt­kiem

 (2.2) mat. odjąć (spój­nik sta­wia­ny mię­dzy od­jem­ną i od­jem­ni­kiem)

przy­miot­nik

 (3.1) mat. sta­wia­ny przed licz­ba­mi ujem­ny­mi i jako znak licz­by prze­ciw­nej

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Gott­hard Minus – nie­miec­ki zbie­racz monet
  • minus – oz­na­cze­nia ma­te­ma­tycz­ne
  • Minus Cars – bry­tyj­ski pro­du­cent sa­mo­cho­dów
  • Minüs
  • Mínus

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Kasia do­sta­ła dziś czwór­kę z mi­nu­sem.

 (1.3) Je­dzie­cie do sto­li­cy kraju ka­pi­ta­li­stycz­ne­go, który to kraj ma być może nawet tam i swoje… plusy. Roz­cho­dzi się jed­nak o to, żeby te plusy nie prze­sło­ni­ły wam mi­nu­sów.

 (2.1) Dałem jej wiel­ki bu­kiet kwia­tów minus jeden kwia­tek, który mi się zła­mał.

 (3.1) Jest minus dzie­sięć stop­ni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲĩnus, AS: mʹĩnus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. minusik m.

 przym. minusowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) wada

 (2.2) odjąć

Wiktionary


minusik

zdrob­nie­nie od: minus


SJP.pl


minusińsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, w Kraju Kras­no­jar­skim, nad Je­ni­se­jem;

Wiktionary

Mi­nu­sińsk ( Минусинск) – mia­sto w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, w Kraju Kras­no­jar­skim, nad Je­ni­se­jem. Około 67 tys. miesz­kań­ców (2020).

W mie­ście roz­wi­nął się prze­mysł elek­tro­tech­nicz­ny, spo­żyw­czy, odzie­żo­wy oraz me­blar­ski.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. minusiński

Wiktionary


minusiński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mi­nu­siń­skiem, do­ty­czą­cy Mi­nu­siń­ska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Minusińsk mrz.

Wiktionary


minuskuła

mała li­te­ra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ty­pogr. mała li­te­ra;

Wiktionary

a…z

Mi­nu­sku­ła (mała li­te­ra, li­te­ra tek­sto­wa) – każda z ma­łych liter al­fa­be­tu. Prze­ci­wień­stwo ma­ju­sku­ły. Ma­ju­sku­ły wy­stę­pu­ją je­dy­nie w pis­mach dwu­sze­re­go­wych, jak cy­ry­li­ca, ła­cin­ka, al­fa­bet or­miań­ski czy grec­ki, a nie wy­stę­pu­ją w pis­mach jed­no­sze­re­go­wych, jak awe­styj­skie czy au­re­besh.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) We­dług więk­szo­ści hi­sto­ry­ków zaj­mu­ją­cych się hi­sto­rią li­te­ry ry­su­nek mi­nu­skuł był wy­ni­kiem po­wol­nej ewo­lu­cji pisma (…) (z In­ter­ne­tu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩnuˈskuwa, AS: mʹĩnuskuu̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. minuskułowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mała litera

Wiktionary


minuskułowy

→ mi­nu­sku­ła


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy for­mat mi­nu­sku­ły

Wiktionary

Patrz:

minuskuła

Powiązane:

 rzecz. minuskuła ż.

Wiktionary


minusować

śro­do­wi­sko­wo: oz­na­czać jakąś treść in­ter­ne­to­wą w celu po­ka­za­nia, że nie przy­pa­dła nam do gustu lub że się z nią nie zga­dza­my; dawać mi­nu­sa


SJP.pl


minusowy

przy­miot­nik

 (1.1) ujem­ny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩnuˈsɔvɨ, AS: mʹĩnusovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minus, minusik

 przym. minus

Wiktionary


minut

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. plu­ral|mi­nu­ta.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲĩnut, AS: mʹĩnut

Wiktionary


minuta

1. jed­nost­ka czasu równa 1/60 go­dzi­ny; 60 se­kund;
2. jed­nost­ka kąta pła­skie­go równa 1/60 stop­nia;
3. prze­no­śnie: chwi­la, nie­wiel­ki od­ci­nek czasu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miar. jed­nost­ka czasu, równa 60 se­kun­dom (= sześć­dzie­się­ciu);

 (1.2) mat. jed­nost­ka kąta pła­skie­go równa 1/60 stop­nia (= jed­nej sześć­dzie­sią­tej); po­praw­nie mi­nu­ta ką­to­wa;

 (1.3) od­le­głość po­ko­ny­wa­na w ciągu mi­nu­ty (1.1)

Wiktionary

Mi­nu­ta, skrót min (bez krop­ki) – le­gal­na jed­nost­ka czasu nie­na­le­żą­ca do ukła­du SI, równa 60 se­kun­dom. Wy­wo­dzi się z su­me­ryj­skie­go ukła­du miar. Ter­min mi­nu­ta po­cho­dzi z ła­ciń­skie­go wy­ra­że­nia "pars mi­nu­ta prima" - pier­wsza mała część lub ma­leń­ka cząst­ka.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Cze­ka­li­śmy na niego pięt­na­ście minut.

 (1.2) Moje urzą­dze­nie GPS po­tra­fi podać po­zy­cję z do­kład­no­ścią do pół mi­nu­ty.

 (1.3) Dwo­rzec jest 15 (= pięt­na­ście) minut stąd.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩˈnuta, AS: mʹĩnuta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minutnik mrz.

:: zdrobn. minutka ż., minuteczka ż.

 przym. minutowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skr. min

 (1.2) symbol międzynarodowy ' lub ´

Wiktionary


minutaż

wyz­na­czo­ny czas na wy­ko­na­nie ja­kiejś czyn­no­ści


SJP.pl


minuteczka

zdrob­nie­nie od: mi­nut­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: mi­nu­ta

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲĩnuˈtɛt͡ʃka, AS: mʹĩnutečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minuta ż., minutka ż., minutnik mrz.

 przym. minutowy

Wiktionary


minutka

zdrob­nie­nie od: mi­nu­ta


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: mi­nu­ta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minuta ż., minuteczka ż., minutnik mrz.

 przym. minutowy

Wiktionary


minutki

zdrob­nie­nie od: mi­nu­ta


SJP.pl


minutkę

zdrob­nie­nie od: mi­nu­ta


SJP.pl


minutnik

1. urzą­dze­nie do od­mie­rza­nia krót­kich od­cin­ków czasu; timer;
2. wska­zów­ka ze­ga­ra po­ka­zu­ją­ca mi­nu­ty


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wska­zów­ka ze­ga­ra po­ka­zu­ją­ca mi­nu­ty

 (1.2) cza­so­mierz z alar­mem, który od­mie­rza upływ minut

Wiktionary

Mi­nut­nik – urzą­dze­nie do od­li­cza­nia czasu, sy­gna­li­zu­ją­ce – zaz­wy­czaj aku­stycz­nie, np. dzwon­kiem – upływ na­sta­wio­nej wcze­śniej licz­by minut. Wy­ko­rzy­sty­wa­ne m.in. w go­spo­dar­stwie do­mo­wym, np. w kuch­ni, gdzie ułat­wia do­pil­no­wa­nie pra­wi­dło­we­go czasu go­to­wa­nia po­traw.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Nazwa po­mo­do­ro po­cho­dzi od ku­chen­ne­go mi­nut­ni­ka, któ­re­go Ci­ril­lo użył w swo­ich pier­wszych ek­spe­ry­men­tach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minuta ż., minutka ż., minuteczka ż.

 przym. minutowy

Wiktionary


minutowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) trwa­ją­cy jedną mi­nu­tę

 (1.2) wska­zu­ją­cy mi­nu­ty

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Am­bit­ny, sek­sow­ny, in­klu­zyw­ny, pełen ener­gii, ży­wio­ło­wy, bun­tow­ni­czy, a cza­sem cha­o­tycz­ny, niez­ręcz­ny i prze­sad­nie na­pa­ko­wa­ny, 135-mi­nu­to­wy spek­takl odz­wier­cied­lał cechy, które de­fi­niu­ją ka­rie­rę Ma­don­ny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. minutnik mrz., minuta ż., minutka ż., minuteczka ż.

Wiktionary


minóg

bez­szczę­ko­wiec, krą­gło­u­sty; przed­sta­wi­ciel grupy pier­wot­nych krę­gow­ców; mi­no­ga


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. pry­mi­tyw­ne, po­dob­ne do wę­go­rza zwie­rzę z nad­gro­ma­dy bez­żu­chwow­ców, o dłu­gim ciele po­zba­wio­nym łusek i uzę­bio­nym ot­wo­rze gę­bo­wym bez szczę­ki, któ­re­go używa, by przy­sy­sać się do in­nych ryb i żywić się ich krwią;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od dwóch lat wszyst­kie ga­tun­ki mi­no­gów, w tym minóg rzecz­ny, są pod cał­ko­wi­tą ochro­ną, a przy elek­trow­ni w Brodz­kich Mły­nach kłu­sow­ni­czy pro­ce­der odła­wia­nia mi­no­gów wciąż trwa i kłu­sow­ni­cy mają się do­brze.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. minoga

Wiktionary


minąć

1. przejść, prze­je­chać, prze­le­cieć obok kogoś, cze­goś
2. (np. mło­dość, czas) upły­nąć, prze­mi­nąć
3. (np. o de­szczu, bólu) ustać, ustą­pić, wy­gas­nąć
4. minąć się:
a) przejść obok sie­bie
b) nie spot­kać się, roz­mi­nąć się


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. mijać)

 (1.1) do­ko­na­ny od|mijać.

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny minąć się

 (2.1) przejść, prze­je­chać obok sie­bie naw­za­jem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lato po wy­jeź­dzie pa­pie­ża mi­nę­ło pod zna­kiem ob­cho­dów dzie­się­cio­le­cia nie­pod­le­gło­ści.

 (2.1) Mi­nę­li się o włos.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲĩnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: mʹĩnõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mijanie n., minięcie n.

 czas. omijać

 przym. miniony

Wiktionary


mioblast

jed­no­ją­dro­wa, nie­doj­rza­ła ko­mór­ka mię­śni


SJP.pl

Mio­blast (łac. "my­o­bla­stus") – ko­mór­ka po­cho­dze­nia me­zo­der­mal­ne­go, bę­dą­ca bez­poś­red­nim pre­kur­so­rem ko­mó­rek mię­śnio­wych.

Mio­bla­sty wę­dru­ją pod­czas roz­wo­ju za­rod­ko­we­go z mię­śnio­wej czę­ści so­mi­tu (mio­tom) do za­wiąz­ków przysz­łych mię­śni, gdzie ule­ga­ją fuzji z ją­dra­mi po­ło­żo­ny­mi w re­jo­nie środ­ko­wym, two­rząc rur­ko­wa­te formy, tak zwane mio­tu­by, które róż­ni­cu­ją się we włó­kna mię­śnio­we. Z mio­bla­stów pow­sta­ją także ko­mór­ki tkan­ki tłu­szczo­wej bru­nat­nej.

Wikipedia


miocen

pier­wsza epoka młod­sze­go trze­cio­rzę­du


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. pier­wsza (star­sza) epoka ne­o­ge­nu;

Wiktionary

Mio­cen (z μείων ‘mniej’ i καινός ‘nowy’) – naj­star­sza epoka ne­o­ge­nu. Czas prze­mian ge­o­lo­gicz­nych sko­ru­py ziem­skiej. Wy­pię­trze­nie no­wych łań­cu­chów gór­skich zmie­ni­ło cyr­ku­la­cję po­wie­trza i wód. Trwał od 23,03 mln do 5,333 mln lat temu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɔt͡sɛ̃n, AS: mʹi ̯ocẽn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mioceński

Wiktionary


mioceński

przy­miot­nik

 (1.1) geol. do­ty­czą­cy mio­ce­nu, zwią­za­ny z mio­ce­nem, wy­stę­pu­ją­cy lub pow­sta­ły w mio­ce­nie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miocen m.

Wiktionary


miocyt

pod­sta­wo­wa ko­mór­ka mię­śni gład­kich, o wrze­cio­no­wa­tym kształ­cie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) biol. ko­mór­ka tkan­ki mię­śnio­wej, wy­spe­cja­li­zo­wa­na w kur­cze­niu się

Wiktionary

Ko­mór­ka mię­śnio­wa, włó­kno mię­śnio­we, mio­cyt – wy­dłu­żo­ny, po­je­dyn­czy ele­ment struk­tu­ral­ny tkan­ki mię­śnio­wej. W ko­mór­kach na­błon­ko­wo-mię­śnio­wych i w tkan­ce mię­śnio­wej są to po­je­dyn­cze, wrze­cio­no­wa­te ko­mór­ki. W mię­śniach po­przecz­nie prąż­ko­wa­nych wy­stę­pu­je w for­mie cy­lin­drycz­nych, dłu­gich two­rów wie­lo­ją­dro­wych.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) komórka mięśniowa

Wiktionary


miocytowy

→ mio­cyt


SJP.pl

Patrz:

miocyt

miodaczek

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny mio­do­ja­dów


SJP.pl


miodarka

przy­rząd do od­wi­ro­wy­wa­nia miodu z pla­strów pszcze­lich


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pszcz. urzą­dze­nie do po­zy­ski­wa­nia miodu z pla­ste­ra­stra

Wiktionary

Mio­dar­ka (wi­rów­ka do miodu) – przy­rząd do wy­do­by­wa­nia miodu z pla­strów pszcze­lich pod dzia­ła­niem siły odś­rod­ko­wej.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. miód mrz.

 przym. miodny, miodowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wirówka

Wiktionary


miodeczek

zdrob­nie­nie od: mio­dek


SJP.pl


miodek

zdrob­nie­nie od: miód; mio­dzik


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: miód

 (1.2) zob. mio­dek tu­rec­ki.

 (1.3) zob. mio­dek ma­jo­wy.

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Jan Mio­dek
  • Sam­son Mio­dek
  • mio­dek ma­jo­wy
  • mio­dek tu­rec­ki
  • miód

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W chłod­ne wie­czo­ry lubię go­rą­cą her­bat­kę z miod­kiem i cy­try­ną.

 (1.2) Przed cmen­ta­rzem na Ra­ko­wi­cach ku­pi­łem dzie­ciom mio­dek wa­ni­lio­wy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɔdɛk, AS: mʹi ̯odek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miód mrz., miodzio n., miodowanie n., miodowar mos., miodownik mos./mrz., miodnik mrz., miodówka ż., miodowiec mzw., mioducha ż.

 czas. miodować ndk.

 przym. miodowy, miodkowy, miodny

 przysł. miodowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miodzio

Wiktionary


miodla

miod­la in­dyj­ska - ga­tu­nek drze­wa z ro­dzi­ny miod­lo­wa­tych; melia in­dyj­ska


SJP.pl


miodlowate

o ce­chach miod­lo­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


SJP.pl


miodlowaty

o ce­chach miod­lo­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


SJP.pl


miodnia

część ula, w któ­rej znaj­du­ją się głów­ne za­so­by miodu, pierz­gi i kitu pszcze­le­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pszcz. część gnia­zda ro­dzi­ny pszcze­lej z pla­ste­ra­stra­mi z mio­dem

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) korpus miodowy, nadstawka miodowa

Wiktionary


miodnik

gru­czo­ło­wy organ ro­ślin mio­do­daj­nych, wy­dzie­la­ją­cy nek­tar; nek­ta­rium


SJP.pl

Miod­ni­ki, nek­tar­ni­ki ( nec­ta­ria, nec­ta­ry) – jedno- lub wie­lo­ko­mór­ko­we or­ga­ny gru­czo­ło­we ro­ślin wy­dzie­la­ją­ce nek­tar. Mają bar­dzo róż­no­rod­ną formę, mogą być nie­po­zor­ne lub oka­za­łe i barw­ne. Zlo­ka­li­zo­wa­ne zwy­kle w kwie­cie służą do wa­bie­nia zwie­rząt, głów­nie owa­dów, do­ko­nu­ją­cych za­py­le­nia. Ro­śli­ny wy­po­sa­żo­ne w miod­ni­ki i wyt­wa­rza­ją­ce nek­tar na­zy­wa­ne są ro­śli­na­mi mio­do­daj­ny­mi.

Wikipedia


miodność

o grach kom­pu­te­ro­wych: sto­pień, w jakim gra ab­sor­bu­je, przy­cią­ga uwagę gra­cza; gry­wal­ność


SJP.pl


miodny

1. bo­ga­ty w miód; mio­do­daj­ny;
2. o za­pa­chu: odu­rza­ją­co słod­ki


SJP.pl


miododajność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest mio­do­daj­ne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miododajny

Wiktionary


miododajny

za­wie­ra­ją­cy miód, do­star­cza­ją­cy miodu; mio­do­rod­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) bo­ga­ty w miód

 (1.2) bot. taki, który za­wie­ra nek­tar wy­ko­rzy­sty­wa­ny przez pszczo­ły do wyt­wa­rza­nia miodu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɔdɔˈdajnɨ, AS: mʹi ̯ododai ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miód mrz., miododajność ż.

Wiktionary


miodojad

mały ptak z ro­dzi­ny o tej samej naz­wie, z rzędu wró­blo­wych, o ja­skra­wym upie­rze­niu i pę­dzel­ko­wa­to za­koń­czo­nym ję­zy­ku, ułat­wia­ją­cym mu zli­zy­wa­nie nek­ta­ru kwia­tów, ży­ją­cy w Au­stra­lii, na Nowej Gwi­nei i w po­łud­nio­wej Afry­ce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. ptak z ro­dzi­ny nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Me­lip­ha­gi­dae|ref=tak.;

Wiktionary


miodokwiat

Mio­dok­wiat ("Her­mi­nium" L.) – ro­dzaj bylin na­le­żą­cych do ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych ("Or­chi­da­ce­ae"). Na­le­ży do niego w sze­ro­kim uję­ciu ok. 50 ga­tun­ków. W Pol­sce tylko jeden ga­tu­nek – mio­dok­wiat krzy­żo­wy, bę­dą­cy za­ra­zem ga­tun­kiem ty­po­wym ro­dza­ju. Przed­sta­wi­cie­le ro­dza­ju wy­stę­pu­ją w Eu­ro­pie (tylko jeden ga­tu­nek) oraz w po­łud­nio­wo-za­chod­niej, środ­ko­wej i wschod­niej Azji.

Wikipedia


miodokwiatowe

ro­dzi­na ro­ślin na­le­żą­ca do rzędu bo­dzisz­kow­ców


SJP.pl


miodokwiatowy

o ce­chach mio­dok­wia­to­wych (ro­dzi­na ro­ślin)


SJP.pl


miodonośny

ob­fi­tu­ją­cy w miód; do­star­cza­ją­cy miodu


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­star­cza­ją­cy miodu

Wiktionary


miodopijek

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny mio­do­ja­dów


SJP.pl


miodopitnia

miej­sce de­gu­sta­cji róż­nych ro­dza­jów miodu


SJP.pl


miodopoik

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny mio­do­ja­dów


SJP.pl


miodopłynny

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) przest. przen. poet. niez­wy­kle miły i ser­decz­ny w tre­ści, mowie

 (1.2) daw. da­ją­cy miód

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Kra­i­na­to, w któ­rej zdro­we po­wie­trze, żyzna rola, las mio­do­płyn­ny, rybna woda, bitni wo­ja­cy, pra­co­wi­ci sie­la­nie, konie wytr­wa­łe, ro­bo­cze woły, mlecz­ne krowy i weł­ni­ste owce. sic.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miodopłynność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wylewny, urokliwy, urzekający

 (1.2) współcz. miododajny

Wiktionary


miodorodny

za­wie­ra­ją­cy miód, do­star­cza­ją­cy miodu; mio­do­daj­ny


SJP.pl


miodosytnia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miej­sce, w któ­rym syci się miód, wyt­wór­nia miodu pit­ne­go

 (1.2) lokal, w któ­rym po­da­je się miód pitny

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Posz­li­śmy do mio­do­syt­ni na Rynku w po­łud­nie, ale trze­ba było po­cze­kać go­dzi­nę, bo miód był sprze­da­wa­ny od 13.00.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miodosytnictwo n., miodosytnik m.

 czas. sycić miód

Wiktionary


miodosytnictwo

zawód mio­do­syt­ni­ka


SJP.pl


miodosytnik

osoba trud­nią­ca się za­wo­do­wo sy­ce­niem miodu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) wyt­wór­ca miodu pit­ne­go

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miodosytnia ż.

 czas. sycić miód

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miodowar, miodowarnik

Wiktionary


miodousty

mó­wią­cy ład­nie; mó­wią­cy same miłe i przy­jem­ne rze­czy; wy­mow­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) żart. lub iron. pra­wią­cy kom­ple­men­ty

 (1.2) żart. lub iron. mó­wią­cy ład­nie, elok­went­nie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pochlebny

 (1.2) złotousty, krasomówczy, elokwentny, wymowny

Wiktionary


miodowar

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) wyt­wór­ca miodu pit­ne­go

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miodek mrz., miodowarnia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miodosytnik, miodowarnik

Wiktionary


miodować

na­kła­dać war­stwę miodu na włosy lub twarz w ce­lach oczy­szcza­ją­cych


SJP.pl


miodowicz

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Al­fred Mio­do­wicz (1929-2021) – pol­ski dzia­łacz związ­ko­wy, oj­ciec Kon­stan­te­go i Do­bro­sła­wy
  • Do­bro­sła­wa Mio­do­wicz-Wolf (1953–1986) – pol­ska et­no­graf i hi­ma­la­ist­ka
  • Kon­stan­ty Mio­do­wicz (1951–2013) – pol­ski po­li­tyk i urzęd­nik pań­stwo­wy

Wikipedia


miodownica

mio­dow­ni­ca sos­no­wa, mio­dow­ni­ca dę­bów­ka - ga­tun­ki mszyc z ro­dzi­ny mio­dow­ni­co­wa­tych


SJP.pl


miodownicowate

o ce­chach mio­dow­ni­co­wa­tych (ro­dzi­na mszyc)


SJP.pl

Mio­dow­ni­co­wa­te ("Lach­ni­dae") – ro­dzi­na owa­dów z rzędu plusk­wia­ków rów­nos­krzy­dłych. Owady te mają ciało po­kry­te krót­ki­mi wło­ska­mi i krót­kie sy­fo­ny.

Mszy­ce z tej ro­dzi­ny są jed­no­dom­ne i ży­wo­rod­ne. Wyt­wa­rza­ją spadź, a szko­dy przez nie po­wo­do­wa­ne nie są duże.

Wikipedia


miodownicowaty

o ce­chach mio­dow­ni­co­wa­tych (ro­dzi­na mszyc)


SJP.pl


miodowniczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: mio­dow­nik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miodownik mos./mrz.

Wiktionary


miodownik

1. cia­sto na mio­dzie, ro­dzaj pier­ni­ka;
2. ro­śli­na z ro­dzi­ny war­go­wych, wy­dzie­la­ją­ca silny cy­try­no­wy za­pach


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. cia­sto z do­dat­kiem miodu

 (1.2) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Me­lit­tis|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych;

 (1.3) bot. lud. żmi­jo­wiec zwy­czaj­ny

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) daw. ktoś, kto wy­pie­ka (lub sprze­da­je) pier­ni­ki z mio­dem

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mio­dow­nik (Me­lit­tis) – mo­no­ty­po­wy ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych, jego je­dy­nym przed­sta­wi­cie­lem jest mio­dow­nik me­li­so­wa­ty
  • mio­dow­nik – lu­do­wa nazwa żmi­jow­ca zwy­czaj­ne­go, ga­tun­ku ro­ślin z ro­dzi­ny ogó­recz­ni­ko­wa­tych
  • mio­dow­nik – cia­sto z do­dat­kiem miodu; ro­dzaj pier­ni­ka z mio­dem

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲjɔˈdɔvʲɲik, AS: mʹi ̯odovʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miód mrz., miodek mrz.

:: zdrobn. miodowniczek mrz.

 przym. miodowy

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) piernikarz

Wiktionary


miodowody

ptak z rzędu łaź­ców


SJP.pl

Mio­do­wo­dy (In­di­ca­to­ri­dae) – ro­dzi­na pta­ków z rzędu dzię­cio­ło­wych (Pi­ci­for­mes), obej­mu­ją­ca kil­ka­na­ście ga­tun­ków pta­ków.

Wikipedia


miodowość

→ mio­do­wy


SJP.pl

Patrz:

miodowy

miodowożółty

żółty o mio­do­wym od­cie­niu


SJP.pl


miodowy

1. zwią­za­ny z mio­dem;
2. zro­bio­ny z miodu, ma­ją­cy smak, za­pach miodu;
3. ma­ją­cy kolor miodu, zło­ta­wy;
4. prze­no­śnie: miły;
5. mie­siąc mio­do­wy - pier­wszy mie­siąc po ślu­bie


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) kulin. spoż. do­ty­czą­cy miodu, za­wie­ra­ją­cy miód, zro­bio­ny z miodu

 (1.2) ma­ją­cy kolor zło­ta­wy, taki jak kolor miodu

 (1.3) przy­po­mi­na­ją­cy miód w smaku lub za­pa­chu

 (1.4) książk. przen. miły, słod­ki, przy­jem­ny, roz­kosz­ny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɔˈdɔvɨ, AS: mʹi ̯odovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miód mrz., miodek mrz., miodzik mrz., miodzic mrz., miodnik mrz., miodownik mos./mzw./mrz., miodziarz mos., miodziarka ż., miodność ż., miodnikowość ż., miodówka ż., miodówkowate nmos., miodówkowatość ż.

 przym. miodny, miodnikowy, miodnisty, miodówkowaty

 przysł. miodowo, miodnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) złotawy

 (1.3) książk. miodny

 (1.4) miły

Wiktionary


miodowód

ptak z rzędu łaź­ców


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. ptak z ro­dzi­ny nazwa sy­ste­ma­tycz­na|In­di­ca­to­ri­dae|ref=tak.;

Wiktionary


miodoński

naz­wi­sko


SJP.pl


miodożer

ga­tu­nek ssaka z ro­dzi­ny ła­si­co­wa­tych; ratel mio­do­żer­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. zob. ratel.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Skóra na grzbie­cie mio­do­że­ra jest gruba i sztyw­na.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miodożerny

Wiktionary


miodożerny

ratel mio­do­żer­ny - ga­tu­nek ssaka z ro­dzi­ny ła­si­co­wa­tych; mio­do­żer


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zool. ży­wią­cy się mio­dem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Eu­ro­pie wy­stę­pu­je kilka mio­do­żer­nych ga­tun­ków ssa­ków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miodożer m.

Wiktionary


mioducha

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. wódka, na­lew­ka na mio­dzie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miodek mrz., miodzio n., miód mrz.

Wiktionary


miodunka

ro­śli­na z ro­dzi­ny szorst­ko­list­nych, uży­wa­na w lecz­nict­wie


SJP.pl

Zo­bacz też: mio­dun­ka (wódka).

Mio­dun­ka ("Pul­mo­na­ria" L.) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny ogó­recz­ni­ko­wa­tych ("Bo­ra­gi­na­ce­ae"). Obej­mu­je 18 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one na­tu­ral­nie na ob­sza­rze od Eu­ro­py po Azję Wschod­nią. W Pol­sce w sta­nie dzi­kim rosną czte­ry ga­tun­ki ro­dzi­me z tego ro­dza­ju: mio­dun­ka ćma "P.

Wikipedia


miodunkowy

1. po­rob­ni­ca mio­dun­ko­wa - ga­tu­nek pszczo­ły z ro­dzi­ny po­rob­ni­co­wa­tych; po­rob­ni­ca wło­chat­ka;
2. → mio­dun­ka


SJP.pl

Patrz:

miodunka

mioduszewski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Jan Mio­du­szew­ski – ar­ty­sta ma­larz
  • Jerzy Mio­du­szew­ski – ma­te­ma­tyk
  • Józef Mio­du­szew­ski – po­li­tyk, poseł na Sejm
  • Mi­chał Mio­du­szew­ski – ksiądz mi­sjo­narz, zbie­racz pie­śni re­li­gij­nych
  • Ro­bert Mio­du­szew­ski – pił­karz, tre­ner
  • Ta­de­usz Mio­du­szew­ski – pe­da­gog, poeta
  • To­masz Mio­du­szew­ski – wo­ka­li­sta, autor tek­stów

Wikipedia


miodwa

miod­wa łą­ko­wa - ga­tu­nek pszczo­ły


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ent. zob. mio­dun­ka.

Wiktionary


miodziak

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. prze­kła­da­ne cia­sto z kre­mem i mio­dem

Wiktionary


miodziarz

osoba zaj­mu­ją­ca się pro­duk­cją lub po­zy­ski­wa­niem miodu; mio­dow­nik


SJP.pl


miodzik

zdrob­nie­nie od: miód; mio­dek


SJP.pl


miodzio

po­tocz­nie:
1. oce­nia­ny po­zy­tyw­nie; super, ek­stra;
2. świet­nie, zna­ko­mi­cie, nadz­wy­czaj­nie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zdrobn. od: miód

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ho­no­ra­ta upa­pra­ła mio­dziem cały śli­niak.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miód m., miodek m., miodownik m., miodnik m., miodówka ż., miodowiec m., mioducha ż.

 czas. miodować ndk.

 przym. miodowy, miodkowy, miodny

 przysł. miodowo

 temsłow. miodo-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miodek

Wiktionary


miodówka

1. nazwa słod­kich ja­błek, gru­szek i wiśni;
2. owad, plusk­wiak rów­nos­krzy­dły z ro­dzi­ny mio­dów­ko­wa­tych;
3. re­gio­nal­nie: grzyb z ro­dzi­ny ma­śla­ko­wa­tych; ma­ślak pstry;
4. wódka na mio­dzie


SJP.pl


miodówki

1. nazwa słod­kich ja­błek, gru­szek i wiśni;
2. owad, plusk­wiak rów­nos­krzy­dły z ro­dzi­ny mio­dów­ko­wa­tych;
3. re­gio­nal­nie: grzyb z ro­dzi­ny ma­śla­ko­wa­tych; ma­ślak pstry;
4. wódka na mio­dzie


SJP.pl

Mio­dów­ki, ko­lisz­ki, psyl­le (Psyl­lo­i­dea) – li­czą­ca około 1500 ga­tun­ków na całym świe­cie na­dro­dzi­na owa­dów w obrę­bie plusk­wia­ków rów­nos­krzy­dłych, pier­sio­dzio­bych (Ster­norr­hyn­cha). Ko­lisz­ki są grupą po­krew­ną z mszy­ca­mi (Ap­hi­do­i­dea), mącz­li­ka­mi (Ale­y­ro­do­i­dea) i czerw­ca­mi (Coc­co­i­dea), z czego naj­bar­dziej po­dob­ne są mącz­li­kom. W nauce mio­dów­ki znane są bar­dziej jako ko­lisz­ki bądź psyl­le. W za­pi­sie ko­pal­nym znane są od jury.

Wikipedia


miodówkowate

ro­dzi­na owa­dów z rzędu plusk­wia­ków rów­nos­krzy­dłych


SJP.pl


miodówkowaty

o ce­chach mio­dów­ko­wa­tych (ro­dzi­na owa­dów)


SJP.pl


miofibryla

włó­kien­ko mię­śnio­we, fi­la­ment biał­ko­wy w po­sta­ci mi­ni­pa­łecz­ki


SJP.pl


miogen

mie­sza­ni­na roz­pu­szczal­nych w wo­dzie bia­łek mię­śni z grupy al­bu­min


SJP.pl


miogeniczny

→ mio­gen


SJP.pl

Patrz:

miogen

miogenny

→ mio­gen


SJP.pl

Patrz:

miogen

miogenowy

→ mio­gen


SJP.pl

Patrz:

miogen

mioglobina

he­mo­pro­te­i­na wy­stę­pu­ją­ca w mię­śniach, sta­no­wi zbior­nik tlenu


SJP.pl

Mio­glo­bi­na (oz­na­cza­na rów­nież: Mb) – zło­żo­ne biał­ko glo­bu­lar­ne bio­rą­ce udział w ma­ga­zy­no­wa­niu tlenu w mię­śniach czer­wo­nych (po­przecz­nie prąż­ko­wa­nych). Jest po­je­dyn­czym łań­cu­chem biał­ko­wym, o masie czą­stecz­ko­wej 17053 Da, zbu­do­wa­nym ze 153 reszt ami­nok­wa­so­wych.

Wikipedia


miograf

urzą­dze­nie re­je­stru­ją­ce me­cha­nicz­ne zmia­ny w mię­śniach


SJP.pl


miograficzny

→ mio­graf


SJP.pl

Patrz:

miograf

miogram

zapis od­po­wie­dzi me­cha­nicz­nej mię­śni na bodź­ce


SJP.pl


mioklonia

mi­mo­wol­ne ruchy pow­sta­łe przez zmia­ny o róż­nym umiej­sco­wie­niu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. krót­kotr­wa­ły, nagły napad pa­dacz­ko­wy ob­ja­wia­ją­cy się rap­tow­nym skur­czem mię­śni;

Wiktionary


miokloniczny

→ mio­klo­nia


SJP.pl

Patrz:

mioklonia

miolog

ana­tom ba­da­ją­cy mię­śnie


SJP.pl


miologia

dział ana­to­mii, nauka o mię­śniach


SJP.pl

Mio­lo­gia (gr. "my" ‘mię­sień’, logos ‘nauka’) – dział ana­to­mii, nauka o mię­śniach, ich struk­tu­rze, roz­mie­szcze­niu i funk­cjo­no­wa­niu.

Wikipedia


miologiczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) anat. zwią­za­ny z mio­lo­gią, do­ty­czą­cy mio­lo­gii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miologia ż.

Wiktionary


miomer

część za­rod­ka krę­gow­ców; somit


SJP.pl

Mio­mer – pod­sta­wo­wy, me­ta­me­rycz­ny od­ci­nek struk­tu­ral­no-czyn­no­ścio­wy mię­śnia zbu­do­wa­ny z mio­fi­bry­li. Mio­me­ry mogą być za­wiąz­ka­mi lub seg­men­ta­mi mię­śni. Mają około 2–3 μm sze­ro­ko­ści. Za­li­cza się do nich mio­to­my i so­mi­ty, a w mię­śniach prąż­ko­wa­nych – sar­ko­me­ry.

Wikipedia


mion

fun­da­men­tal­na cząst­ka ele­men­tar­na na­le­żą­ca do grupy lep­to­nów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fiz. nietr­wa­ła cząst­ka ele­men­tar­na na­le­żą­ca do lep­to­nów, po­dob­na do elek­tro­nu, ale cięż­sza od niego;

Wiktionary

Miony – nietr­wa­łe cząst­ki ele­men­tar­ne, na­le­żą­ce do lep­to­nów. Wy­stę­pu­ją w dwóch sta­nach ła­dun­ko­wych (bę­dą­cych wza­jem­nie an­ty­cząst­ka­mi) μ− i μ+. Oz­na­cza się je mi­nu­sku­łą grec­kiej li­te­ry my.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mionowy

Wiktionary


mionema

kurcz­li­we włó­kien­ko w ciele orzę­ska i gre­ga­ry­ny


SJP.pl


mionium

atom eg­zo­tycz­ny zbu­do­wa­ny z an­ty­mio­nu i elek­tro­nu


SJP.pl

Mio­nium (sym­bol Mu) – nazwa atomu eg­zo­tycz­ne­go zbu­do­wa­ne­go z an­ty­mio­nu (μ+) i or­bi­tu­ją­ce­go wokół niego elek­tro­nu (e–). Mio­nium struk­tu­rą przy­po­mi­na atom wo­do­ru; an­ty­mion, któ­re­go masa jest 207 razy więk­sza od elek­tro­nu, zaj­mu­je w nim miej­sce pro­to­nu. Ze wzglę­du na dużą róż­ni­cę mas czą­stek mio­nium przy­po­mi­na atom wo­do­ru także pod wzglę­dem ener­gii jo­ni­za­cji i pro­mie­nia atomu w mo­de­lu Bohra. Stan pod­sta­wo­wy mio­nium ma ener­gię -13,54 eV, bar­dzo bli­ską war­to­ści -13,64 eV dla wo­do­ru.

Wikipedia


mionowy

→ mion


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) fiz. zwią­za­ny z mio­na­mi, do­ty­czą­cy mio­nów

Wiktionary

Patrz:

mion

Przykłady

 (1.1) Więk­szość ek­spe­ry­men­tów jest na­sta­wio­na na mie­rze­nie ne­u­trin elek­tro­no­wych, a więc jeśli one w locie ze Słoń­ca zmie­nią się w ne­u­tri­na mio­no­we, to wy­ja­śnia ich de­fi­cyt na po­wierzch­ni Ziemi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mion m.

Wiktionary


miopatia

cho­ro­ba mię­śni o róż­nej pa­to­ge­ne­zie i prze­bie­gu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. cho­ro­ba po­le­ga­ją­ca na nie­pra­wi­dło­wym funk­cjo­no­wa­niu włó­kien mię­śnio­wych;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Innym z czyn­ni­ków wy­wo­łu­ją­cych mio­pa­tię mogą być cho­ro­by ukła­du hor­mo­nal­ne­go.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miopatyczny

Wiktionary


miopatie

cho­ro­ba mię­śni o róż­nej pa­to­ge­ne­zie i prze­bie­gu


SJP.pl

Mio­pa­tie (ze μυσ = mię­sień, πάθεια = cier­pie­nie) – grupa cho­rób mię­śni, w któ­rych włó­kna mię­śnio­we z róż­nych po­wo­dów nie funk­cjo­nu­ją pra­wi­dło­wo, czego ob­ja­wem jest osła­bie­nie mię­śni. Głów­na przy­czy­na tych cho­rób znaj­du­je się w mię­śniach, nie zaś ukła­dzie ner­wo­wym (ne­u­ro­pa­tia) lub innym ukła­dzie. Mio­pa­tie mogą ob­ja­wiać się rów­nież sztyw­no­ścią mię­śni lub ich skur­czem.

Wikipedia


miopatyczny

→ mio­pa­tia


SJP.pl

Patrz:

miopatia

miopia

wada wzro­ku po­le­ga­ją­ca na nie­wy­raź­nym wi­dze­niu od­da­lo­nych przed­mio­tów; krót­ko­widzt­wo, krót­kowz­rocz­ność


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. wada wzro­ku, krót­kowz­rocz­ność;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) u dzie­ci uro­dzo­nych przedw­cze­śnie mio­pia po­ja­wia się czę­ściej niż u dzie­ci uro­dzo­nych o cza­sie.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krótkowzroczność

Wiktionary


miorka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. miar­ka

Wiktionary


miot

1. po­tom­stwo ssa­ków po­cho­dzą­ce z jed­nej ciąży;
2. rzut, rzu­ce­nie


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Miot – grupa mło­dych ssa­ków uro­dzo­nych w efek­cie jed­nej ciąży wie­lo­pło­do­wej,
  • Miot – ter­min sto­so­wa­ny cza­sa­mi w zo­o­lo­gii dla okre­śle­nia wszyst­kich osob­ni­ków po­cho­dzą­cych z jed­ne­go za­płod­nie­nia,
  • Miot – ob­szar pola lub lasu ob­sta­wio­ny przez my­śli­wych i na­ga­nia­ny jed­no­ra­zo­wo przez na­gan­kę pod­czas po­lo­wa­nia zbio­ro­we­go; także po­lo­wa­nie na tym ob­sza­rze.

Wikipedia


miotacz

1. czło­wiek pa­ra­ją­cy się mio­ta­niem
2. przed­miot słu­żą­cy do mio­ta­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) sport. lek­ko­at­le­ta upra­wia­ją­cy pchnię­cie kulą, rzut dy­skiem lub rzut oszcze­pem

 (1.2) sport. za­wod­nik dru­ży­ny ba­se­bal­la bę­dą­cy na po­zy­cji, z któ­rej rzuca piłkę

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) wojsk. broń, która wy­rzu­ca coś na więk­szy dy­stans, np. gra­na­ty, ogień, ka­mie­nie lub miny

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mio­tacz bomb głę­bi­no­wych – broń słu­żą­ca do zwal­cza­nia okrę­tów pod­wod­nych przez okrę­ty na­wod­ne
  • Mio­tacz ka­mie­ni, pe­rie­ra – dawne dzia­ło okrę­to­we, strze­la­ją­ce ku­la­mi ka­mien­ny­mi z okre­su XV-XVII wieku
  • Mio­tacz min, moź­dzierz – ro­dzaj dzia­ła strze­la­ją­ce­go stro­mo­to­ro­wo
  • Mio­tacz ognia – broń wy­rzu­ca­ją­ca w kie­run­ku prze­ciw­ni­ka stru­mień za­pa­lo­nej mie­szan­ki
  • Mio­tacz ognia ROKS-3 – ra­dziec­ki ple­ca­ko­wy mio­tacz ognia
  • Mio­tacz ognia RPO Ryś – ra­dziec­ki ra­kie­to­wy mio­tacz ognia
  • Mio­tacz ognia RPO Trzmiel – ra­dziec­ki/ro­syj­ski ra­kie­to­wy mio­tacz ognia
  • Mio­tacz ognia Type 100 – ja­poń­ski mio­tacz ognia
  • Mio­tacz ognia wzór K – ple­ca­ko­wy mio­tacz ognia pro­du­ko­wa­ny pod­czas II wojny świa­to­wej w oku­po­wa­nej Pol­sce w warsz­ta­tach Armii Kra­jo­wej
  • At­latl – mio­tacz oszcze­pów, broń sto­so­wa­na od cza­sów gór­ne­go pa­le­o­li­tu
  • Mio­tacz ra­kie­to­wych bomb głę­bi­no­wych – ra­kie­to­wa bomba głę­bi­no­wa przez­na­czo­na do zwal­cza­nia celów pod­wod­nych
  • Gra­nat­nik-mio­tacz ognia M202 – ame­ry­kań­ski czte­ro­lu­fo­wy ra­kie­to­wy gra­nat­nik-mio­tacz ognia

Wikipedia

Przykłady

 (2.1) Na wy­spie widać bi­tew­ne przy­go­to­wa­nia. Nad brze­giem po­ja­wia­ją się łucz­ni­cy i pro­ca­rze. W dal­szych sze­re­gach mio­ta­cze oszcze­pów i cięż­koz­broj­ni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɔtat͡ʃ, AS: mʹi ̯otač

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miotanie n.

:: fż. miotaczka ż.

 czas. miotać

Wiktionary


miotaczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) sport. lek­ko­at­let­ka upra­wia­ją­ca pchnię­cie kulą, rzut dy­skiem lub rzut oszcze­pem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɔˈtat͡ʃka, AS: mʹi ̯otačka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miotanie n.

:: fm. miotacz m.

 czas. miotać

Wiktionary


miotaczowy

→ mio­tacz


SJP.pl

Patrz:

miotacz

miotanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mio­tać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɔˈtãɲɛ, AS: mʹi ̯otãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. miotać

 rzecz. miotacz mrz./mos., miotaczka ż.

Wiktionary


miotarka

ma­szy­na do sy­pa­nia pia­sku i drob­nych ka­mie­ni na pryz­my i wy­ro­bi­ska


SJP.pl


miotać

1. rzu­cać, ci­skać;
2. trząść, rzu­cać czymś w różne stro­ny;
3. mio­tać się - wy­ko­ny­wać cha­o­tycz­ne, be­zład­ne ruchy


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. miot­nąć)

 (1.1) mocno i da­le­ko rzu­cać

 (1.2) o uczu­ciach, zwła­szcza róż­no­rod­nych: sil­nie opa­no­wy­wać kogoś, wzbu­rzać

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny mio­tać się (dk. miot­nąć się)

 (2.1) rzu­cać się, wy­ko­ny­wać cha­o­tycz­ne ruchy na różne stro­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Mio­ta­ny nie­po­ko­jem, unie­sio­ny gnie­wem padł wresz­cie na po­sła­nie.

 (2.1) Ja mio­tam się w tych sa­mych co za­wsze my­ślach, w tej samej co za­wsze sty­li­sty­ce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɔtat͡ɕ, AS: mʹi ̯otać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miotacz mrz./mos., miotaczka ż.

 czas. miotnąć dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ciskać, rzucać; reg. pozn. świgać

Wiktionary


miotelny

mio­tło­wy; do­ty­czą­cy mio­tły, po­dob­ny do mio­tły


SJP.pl


miotełka

zdrob­nie­nie od: mio­tła


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: mio­tła

 (1.2) mała mio­tła

 (1.3) przy­rząd do oga­nia­nia się od much

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɔˈtɛwka, AS: mʹi ̯oteu̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miotła ż., miotlarz mrz., miotlarstwo n., zamiatanie n., zamiecenie n.

 czas. zamiatać ndk., zamieść dk.

 przym. miotłowy, miotełkowy

Wiktionary


miotełkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy małą mio­tłę, po­dob­ny do małej mio­tły


SJP.pl


miotełkowy

→ mio­teł­ka


SJP.pl

Patrz:

miotełka

miotk

naz­wi­sko


SJP.pl


miotlarz

osoba trud­nią­ca się wy­ro­bem lub sprze­da­żą mio­teł


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek zaj­mu­ją­cy się za­wo­do­wo wy­ro­bem bądź sprze­da­żą mio­teł

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miotła ż., miotełka ż.

 czas. zamiatać

 przym. miotłowy

Wiktionary


miotlasty

po­dob­ny do mio­tły, przy­po­mi­na­ją­cy mio­tłę; miet­la­sty; miet­li­sty


SJP.pl


miotlisko

1. zgru­bie­nie od: mio­tła;
2. trzo­nek, na któ­rym osa­dzo­na jest mio­tła


SJP.pl


miotnąć

1. rzu­cić czymś z dużą siłą; cis­nąć;
2. za­chwiać, za­ko­ły­sać, za­sza­mo­tać;
3. rzad­ko: miot­nąć się - za­chwiać się, za­ko­ły­sać się, za­sza­mo­tać się


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. mio­tać)

 (1.1) rzad. do­ko­na­ny od|mio­tać.

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny miot­nąć się (ndk. mio­tać się)

 (2.1) rzad. do­ko­na­ny od|mio­tać się.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nagle miot­nę­ła bezw­styd­nie brzu­chem, za­pach bab­skich spód­nic wio­nął na Pan­te­le­ja […]; ru­szy­ła na niego pier­sią, wy­krzy­wia­jąc twarz i szcze­rząc zęby.

 (2.1) Miot­nę się do Tę­czy­na;—spraw­no­ści do­wio­dę…

Wiktionary

Powiązane:

 czas. miotać

Wiktionary


miotom

część so­mi­tu sta­no­wią­ca za­czą­tek mię­śni szkie­le­to­wych


SJP.pl

Mio­tom – część so­mi­tów, sta­no­wią­ca za­czą­tek mię­śni szkie­le­to­wych.

W każdy mio­tom wra­sta od­po­wied­ni ne­u­ro­mer, za­pew­nia­jąc mu uner­wie­nie. Uner­wie­nie to za­cho­wu­je się rów­nież i wów­czas, gdy mię­śnie prze­su­ną się da­le­ko od miejsc swo­je­go pier­wot­ne­go po­ło­że­nia.

Mio­to­my od­dzie­lo­ne są od sie­bie przez prze­gro­dy (mio­sep­ta) i zbu­do­wa­ne z mio­bla­stów ("my­o­bla­stus"), któ­rych licz­ba w pią­tym ty­god­niu życia za­rod­ko­we­go szyb­ko wzra­sta. W miarę wzro­stu mio­to­my dzie­lą się na:

Wikipedia


miotomia

w me­dy­cy­nie: za­bieg prze­cię­cia mię­śnia lub usu­nię­cia jego czę­ści


SJP.pl


miotonia

skurcz to­nicz­ny mię­śnia


SJP.pl


miotoniczny

→ mio­to­nia


SJP.pl

Patrz:

miotonia

miotła

kij z wło­sa­mi na końcu słu­żą­cy do sprzą­ta­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) na­rzę­dzie słu­żą­ce do za­mia­ta­nia, zaz­wy­czaj w po­sta­ci pęku rózg zwią­za­nych z jed­nej stro­ny i przy­mo­co­wa­nych do trzon­ka; sym­bol cza­row­ni­cy;

 (1.2) przen. coś przy­po­mi­na­ją­ce­go kształ­tem mio­tłę (1.1)

 (1.3) bot. zob. czar­cia mio­tła.

 (1.4) bot. zob. mio­tła zbo­żo­wa.

 (1.5) środ. in­form. upraw­nie­nia ad­mi­ni­stra­to­ra w por­ta­lu in­ter­ne­to­wym

Wiktionary

Mio­tła – pro­ste na­rzę­dzie czy­szczą­ce słu­żą­ce do usu­wa­nia pyłu i śmie­ci z pła­skich po­wierzch­ni, prze­de wszyst­kim po­dłóg. Skła­da się z po­dłuż­nej, cy­lin­drycz­nej rącz­ki (sty­li­ska) i umie­szczo­ne­go na jej końcu apa­ra­tu czy­szczą­ce­go (w tra­dy­cyj­nych mio­tłach pęk rózeg). Daw­niej mio­tły po­wszech­nie uz­na­wa­no za pod­sta­wo­wy atry­but wiedźm i cza­row­nic. Ich rola jako na­rzę­dzi umoż­li­wia­ją­cych la­ta­nie oso­bom upra­wia­ją­cym czar­ną magię do dziś przetr­wa­ła w ba­śniach, le­gen­dach i pop­kul­tu­rze.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Weź mio­tłę i pomóż mamie sprzą­tać.

 (1.1) Czy­nił to za­wsze z nader pilną uwagą i jed­nym rzu­tem oka od­kry­wał najm­niej­sze źdźbło słomy lub zia­ren­ko kurzu, któ­re­go nie zgar­nę­ła mio­tła słu­żą­cej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɔtwa, AS: mʹi ̯otu̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mietlica ż., zmiotek m., zmiotka ż., pomiotło n., miotlarz m., zmiotek m.

:: zdrobn. miotełka ż.

:: zgrub. miotlisko n.

 czas. zamiatać ndk., zmiatać ndk., wymiatać ndk., obmiatać ndk., zamieść dk., zmieść dk., wymieść dk., obmieść dk., podmiatać ndk., podmieść dk.

 przym. miotłowy, miotełkowy

Wiktionary


miotło-grabie

fraza rze­czow­ni­ko­wa, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) ogrod. na­rzę­dzie sto­so­wa­ne w ogrod­nict­wie do gra­bie­nia liści, wy­ko­na­ne naj­czę­ściej ze sta­lo­wych prę­tów two­rzą­cych wach­larz dłu­gich sprę­ży­stych zębów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɔtwɔ‿ˈɡrabʲjɛ, AS: mʹi ̯otu̯o‿grabʹi ̯e

Wiktionary


miotłowy

mio­tel­ny; do­ty­czą­cy mio­tły, po­dob­ny do mio­tły


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mio­tłą, do­ty­czą­cy mio­tły

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miotła ż., miotełka ż., miotlarz m.

 czas. zamiatać

Wiktionary


mioza

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. nie­na­tu­ral­ne zwę­że­nie źre­ni­cy oka;

Wiktionary

Mioza (łac. "mio­sis") – objaw me­dycz­ny okre­śla­ją­cy zwę­że­nie źre­ni­cy oka. Jest jed­nym z ob­ja­wów wcho­dzą­cych w skład ze­spo­łu Hor­ne­ra, wy­stę­pu­je też pod wpły­wem leków (opia­tów, pi­lo­kar­pi­ny) i w usz­ko­dze­niu mostu. W star­szym wieku zdol­ność źre­nic do roz­sze­rza­nia się w re­ak­cji na ciem­ność jest osła­bio­na lub znie­sio­na.

Wikipedia


miozo

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (1.1) W. lp. od mioza

Wiktionary


miozyn

jedno z bia­łek kurcz­li­wych włó­kie­nek mię­śnio­wych; mio­zy­na


SJP.pl


miozyna

jedno z bia­łek kurcz­li­wych włó­kie­nek mię­śnio­wych; mio­zyn


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. biał­ko, które ge­ne­ru­je siłę pod­czas skur­czu mię­śni

Wiktionary

Mio­zy­na – biał­ko wcho­dzą­ce w skład kurcz­li­wych włó­kien gru­bych w ko­mór­kach, zwła­szcza w mię­śniach. Bie­rze udział w kon­struk­cji sar­ko­me­ru skła­da­ją­ce­go się z włó­kien cien­kich (za­wie­ra­ją­cych ak­ty­nę), gru­bych i ela­sty­ny. Mio­fi­la­men­ty grube skła­da­ją się z czą­ste­czek mio­zy­ny, przy czym jedna po­je­dyn­cza czą­stecz­ka jest zróż­ni­co­wa­na na głowę i ogon.

Wikipedia


miozynowy

→ mio­zy­na


SJP.pl

Patrz:

miozyna

mipora

ro­dzaj lek­kie­go ma­te­ria­łu izo­lu­ją­ce­go, sto­so­wa­ne­go do izo­la­cji ciepl­nej, np. chłod­ni, sa­mo­lo­tów; ipor­ka


SJP.pl


mips

skrót od: Mil­lion In­struc­tions Per Se­cond, w in­for­ma­ty­ce: jed­nost­ka po­mia­ru szyb­ko­ści pracy pro­ce­so­ra (mi­lion in­struk­cji na se­kun­dę)


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mil­lion in­struc­tions per se­cond – mi­lion in­struk­cji na se­kun­dę – jedna z jed­no­stek po­mia­ru wy­daj­no­ści sy­ste­mu kom­pu­te­ro­we­go.
  • Ar­chi­tek­tu­ra MIPS (Mi­cro­pro­ces­sor Wit­ho­ut In­ter­loc­ked Pi­pe­li­ne Sta­ges) – ar­chi­tek­tu­ra mi­kro­pro­ce­so­rów
  • MIPS Com­pu­ter Sy­stems (ak­tu­al­nie MIPS Tech­no­lo­gies Inc.), firma, która za­pro­jek­to­wa­ła ar­chi­tek­tu­rę MIPS

Wikipedia


mir

1. książ­ko­wo: duże uz­na­nie, sza­cu­nek, po­wa­ża­nie; re­spekt, re­we­ren­cja, esty­ma;
2. daw­niej: zgoda, pokój;
3. od po­cząt­ku XX wieku w Rosji:
a) te­ry­to­rial­na wspól­no­ta spo­łecz­na, po­zo­sta­łość wspól­no­ty ro­do­wej;
b) wspól­no­ta są­siedz­ka, wiej­ska lub gro­do­wa;
4. w daw­nym pra­wie pol­skim: nadz­wy­czaj­na ochro­na przyz­na­wa­na oso­bom (np. du­chow­nym, kup­com) lub okre­ślo­nym miej­scom (np. dwo­rom kró­lew­skim, ko­ścio­łom); ręka pań­ska


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przest. polit. pokój (prze­ci­wień­stwo wojny)

 (1.2) przest. sza­cu­nek, po­wa­ża­nie

 (1.3) hist. praw. szcze­gól­na ochro­na, przyz­na­wa­na przez mo­nar­chę niek­tó­rym oso­bom lub miej­scom

 (1.4) hist. wspól­no­ta te­ry­to­rial­na u Sło­wian wschod­nich

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mir – imię mę­skie po­cho­dze­nia sło­wiań­skie­go
  • Mir – ro­syj­ska sta­cja kos­micz­na
  • MiR – ro­syj­ski sa­te­li­ta ba­daw­czy
  • Mir – ser­wer wyś­wiet­la­nia dy­stry­bu­cji li­nuk­sa Ubun­tu
  • Mir – ro­syj­ski ża­glo­wiec, trzy­masz­to­wa fre­ga­ta szkol­na
  • mir do­mo­wy – po­ję­cie z dzie­dzi­ny prawa kar­ne­go
  • mir (ob­szczi­na) – w daw­nej Rosji wspól­no­ta te­ry­to­rial­na
  • Mir – agro­mia­stecz­ko na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie brze­skim, w re­jo­nie ba­ra­no­wic­kim
  • Mir – osied­le typu miej­skie­go na Bia­ło­ru­si,w ob­wo­dzie gro­dzień­skim, w re­jo­nie ko­re­lic­kim
    • Mir – dawna gmina
  • Mir – wieś w Bośni i Her­ce­go­wi­nie, w Fe­de­ra­cji Bośni i Her­ce­go­wi­ny, w kan­to­nie ze­nic­ko-do­boj­skim, w gmi­nie Vareš
  • MIR (Ma­xi­mal In­for­ma­tion Rate) – mak­sy­mal­na prze­pływ­ność na łączu trans­mi­sji da­nych

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲir, AS: mʹir

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zmir m., mirowe n., miroczyńca m., mirodawca m., mirolubiec m., mirołomca m., Mirosław m.

 przym. mirny, mirowy, mirolubny, mirołomny

 przysł. mirnie, mirno

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) obszczina

Wiktionary


mira

1. gu­mo­ży­wi­ca z drzew bal­sa­mo­wych; mirra; myrra;
2. ro­dzaj gwia­zdy zmien­nej pul­sa­cyj­nej dłu­go­o­kre­so­wej, o masie 2-3 razy więk­szej od masy Słoń­ca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

 (1.2) po­u­fa­ła forma żeń­skich imion Mi­ro­sła­wa

 (1.3) po­u­fa­ła forma żeń­skich imion Sła­wo­mi­ra

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mira – mia­sto w Ek­wa­do­rze, w pro­win­cji Car­chi
  • Mira – kan­ton w Ek­wa­do­rze, w pro­win­cji Car­chi
  • Mira (Myra) – sta­ro­żyt­ne mia­sto w Licji, obec­nie sta­no­wi­sko ar­che­o­lo­gicz­ne w tu­rec­kiej Ana­to­lii
  • Mira – gmina w Hisz­pa­nii
  • Mira – miej­sco­wość w Por­tu­ga­lii
  • Mira – rzeka w Por­tu­ga­lii
  • Mira – rzeka w Ko­lum­bii
  • Mira – miej­sco­wość we Wło­szech
  • Mira Estre­la – mia­sto i gmina w Bra­zy­lii, w sta­nie São Paulo.
  • Mira – imię żeń­skie
  • Mira (Meera) – irań­ski ze­spół roc­ko­wy
  • Mira – album mu­zycz­ny Miry Ku­ba­siń­skiej

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z okaz­ji uro­dzin po­śle­my Mirze kwia­ty i bom­bo­nie­rę.

 (1.2) Na znacz­ku z po­do­biz­ną króla Wła­dy­sła­wa Ło­kiet­ka z 1995 roku Ko­pec­ki umie­ścił ukry­te wyz­na­nie – „Mira – Moja Mi­łość".

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲira, AS: mʹira

Wiktionary

Powiązane:

 (1.2)

 rzecz. Mirosława ż., Mirka ż.

Wiktionary


mirabeau

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Honoré Ga­briel Ri­qu­e­ti de Mi­ra­be­au
  • Mi­ra­be­au (Alpy Gór­nej Pro­wan­sji) – fran­cu­ska gmina w re­gio­nie Pro­wan­sja-Alpy-La­zu­ro­we Wy­brze­że
  • Mi­ra­be­au (Va­uc­lu­se) – fran­cu­ska gmina w re­gio­nie Pro­wan­sja-Alpy-La­zu­ro­we Wy­brze­że
  • Mi­ra­be­au – sta­cja metra w Pa­ry­żu

Wikipedia


mirabela

mi­ra­bel­ka;
1. śliwa z ga­tun­ku lu­ba­szek, o ma­łych, okrą­głych, żół­tych owo­cach;
2. owoc tej śliwy; lu­basz­ka


SJP.pl


mirabeliny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ra­be­li lub z nią zwią­za­ny


SJP.pl


mirabelka

mi­ra­be­la;
1. śliwa z ga­tun­ku lu­ba­szek, o ma­łych, okrą­głych, żół­tych owo­cach;
2. owoc tej śliwy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. ogrod. od­mia­na śliwy do­mo­wej o ma­łych żół­tych owo­cach;

 (1.2) ogrod. spoż. kulin. owoce śliwy mi­ra­bel­ki (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W owo­cach mi­ra­bel­ki miąższ łatwo od­cho­dzi od pest­ki.

 (1.2) Na­go­to­wa­łam kom­po­tu z mi­ra­be­lek, może skosz­tu­jesz?

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mirabelkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mirabela

Wiktionary


mirabelkowy

→ mi­ra­bel­ka


SJP.pl

Patrz:

mirabelka

mirabilit

mi­ne­rał, uwod­nio­ny siar­czan sodu; sól gla­u­ber­ska ro­dzi­ma


SJP.pl

Mi­ra­bi­lit (sól gla­u­ber­ska) – mi­ne­rał z gro­ma­dy siar­cza­nów. Na­le­ży do grupy mi­ne­ra­łów bar­dzo rzad­kich, roz­po­wszech­nio­nych tylko w niek­tó­rych re­gio­nach Ziemi. Nazwa po­cho­dzi od "sal mi­ra­bi­le Gla­u­be­ri" = niez­wy­kła, cu­dow­na sól Gla­u­be­ra.

Wikipedia


mirabilitowy

→ mi­ra­bi­lit


SJP.pl

Patrz:

mirabilit

mirachowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ra­cho­wo – wieś w woj. po­mor­skim, w pow. kar­tu­skim, w gmi­nie Kar­tu­zy
  • Mi­ra­cho­wo – osada leśna w woj. po­mor­skim, w pow. kar­tu­skim, w gmi­nie Kar­tu­zy
  • Mi­ra­cho­wo – dawna gro­ma­da

Wikipedia


miracle

śred­nio­wiecz­ny dra­mat re­li­gij­ny przed­sta­wia­ją­cy cu­dow­ne wy­da­rze­nia z życia świę­tych i mę­czen­ni­ków; mi­rakl


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­rac­le – album ko­re­ań­skiej wo­ka­list­ki BoA
  • Mi­rac­le – album ka­na­dyj­skiej pio­sen­kar­ki Céline Dion
  • The Mi­rac­le – album ze­spo­łu Queen
  • Mi­rac­le – mi­nial­bum ze­spo­łu Gol­den Child
  • Mi­rac­le – mi­nial­bum The Ori­gi­nal Wa­i­lers
  • Mi­rac­le – sin­gel ze­spo­łu Ca­sca­da
  • Mi­rac­le – sin­gel ze­spo­łu Foo Figh­ters
  • Mi­rac­le – utwór bry­tyj­skie­go synth po­po­we­go ze­spo­łu Hurts
  • Mi­rac­le – sin­gel ze­spo­łu Milk Inc.
  • Mi­rac­le – utwór ru­muń­skich pio­sen­ka­rzy, Paulę Se­ling i Ovie­go
  • Mi­rac­le – sin­gel bry­tyj­skie­go pio­sen­ka­rza Ju­lia­na Per­ret­ty
  • Mi­rac­le – sin­gel szkoc­kie­go DJ-a Cal­vi­na Har­ri­sa i bry­tyj­skiej pio­sen­kar­ki Ellie Go­ul­ding

Wikipedia


miracydium

Mi­ra­cy­dium, mi­ra­ci­dium, dzi­wa­deł­ko – pier­wsza larwa w cyklu ży­cio­wym przywr wnętrz­nia­ków.

Jest sta­dium wolno ży­ją­cym, by­tu­ją­cym w wo­dzie. Po­sia­da na­rzą­dy zmy­słów (np. oczy, po­dob­ne do oczu wir­ków) i gru­czoł pro­du­ku­ją­cy en­zy­my roz­pu­szcza­ją­ce tkan­ki ży­wi­cie­la.

Wikipedia


mirador

w ar­chi­tek­tu­rze: bal­kon, wy­kusz, taras itp. z pię­knym wi­do­kiem


SJP.pl

}}{{in­fo­box ta­be­la dodaj

Wikipedia


miradowo

Mi­ra­do­wo – wieś ko­ciew­ska w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie sta­ro­gardz­kim, w gmi­nie Zble­wo, na Po­je­zie­rzu Sta­ro­gardz­kim. Leży przy dro­dze kra­jo­wej nr 22. W po­bli­żu Mi­ra­do­wa znaj­du­ją się je­zio­ra Gry­go­rek i Ra­duń­skie. Wieś ma sta­tus so­łect­wa.

Wikipedia


miradż

w is­la­mie: wnie­bow­stą­pie­nie Ma­ho­me­ta


SJP.pl

Mi­radż ( ‏المعراج‎, trb. "al-mi­radż", trl. "al-mi'rāğ", dosł. „miej­sce wspię­cia się”, „dra­bi­na”, w prze­no­śni „wnie­bow­stą­pie­nie”) – druga część naj­waż­niej­sze­go ob­ja­wie­nia pro­ro­ka Ma­ho­me­ta. Pod­czas mi­ra­dżu ar­cha­nioł Dżi­bril opro­wa­dzał Ma­ho­me­ta po nie­bie, wy­ja­śnia­jąc mu sens wę­drów­ki duszy ludz­kiej przed obli­cze Stwór­cy po śmier­ci na ziemi.

Wikipedia


mirafiori

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy lub ni­ja­ki

 (1.1) mot. wło­ski sa­mo­chód, model Fiata 131 w wer­sji sedan, pro­du­ko­wa­ny w la­tach sie­dem­dzie­sią­tych XX w.

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • – dziel­ni­ca Tu­ry­nu (Wło­chy)
  • – za­kład pro­duk­cyj­ny przed­się­bior­stwa mo­to­ry­za­cyj­ne­go FIAT, oraz jego sie­dzi­ba, zlo­ka­li­zo­wa­ne na te­re­nie po­wyż­szej dziel­ni­cy
  • Fiat 131 Mi­ra­fio­ri – sa­mo­chód oso­bo­wy pro­du­ko­wa­ny w la­tach 70. i 80. XX wieku
  • Mi­ra­fio­ri – sin­giel Ar­tu­ra Rojka na pły­cie Chciał­bym uro­dzić się żeby la­ta­łem

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ra­gaz­zo da Na­po­li za­je­chał mi­ra­fio­ri – na sam tro­tu­ar wje­chał ko­ła­mi.

Wiktionary


mirage

[czy­taj: miraż] marka my­śliw­ców


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ra­ge (ang. Mi­ra­ge Towns­hip) – gmina w sta­nie Kan­sas, w hrab­stwie Raw­lins
  • Mi­ra­ge (ang. Mi­ra­ge Towns­hip) – gmina w sta­nie Ne­bra­ska, w hrab­stwie Ke­ar­ney
  • Mi­ra­ge Media – firma pro­du­ku­ją­ca gry i pro­gra­my kom­pu­te­ro­we
  • Mi­ra­ge – album grupy Camel wy­da­ny w 1974 roku
  • Mi­ra­ge – album grupy Fle­et­wo­od Mac wy­da­ny w 1982 roku
  • Mi­ra­ge – album DJ-a Ar­mi­na van Bu­u­re­na
  • Mi­ra­ge – so­lo­wy album Kla­u­sa Schul­ze­go wy­da­ny w 1977 roku
  • Mi­ra­ge – sin­gel Matta Po­ko­ry
  • Mi­ra­ge – utwór ame­ry­kań­skie­go ze­spo­łu OneRepublic
  • Mi­ra­ge – ze­spół disco polo
  • Das­sa­ult Mi­ra­ge F1 – nazwa serii sa­mo­lo­tów bo­jo­wych pro­du­ko­wa­nych przez Das­sa­ult Avia­tion
  • Das­sa­ult Mi­ra­ge G

Wikipedia


mirakl

śred­nio­wiecz­ny dra­mat re­li­gij­ny przed­sta­wia­ją­cy cu­dow­ne wy­da­rze­nia z życia świę­tych i mę­czen­ni­ków; mi­rac­le


SJP.pl

Mi­rakl ( mi­rac­le – cud) – ga­tu­nek dra­ma­tu uksz­tał­to­wa­ny w XII wieku. W sce­nicz­nych obra­zach uka­zu­je on wy­da­rze­nia z życia mę­czen­ni­ków i świę­tych, wy­su­wa­jąc na plan pier­wszy cu­dow­ne wy­da­rze­nia i bo­skie in­ter­wen­cje w losy po­sta­ci. Przed­sta­wie­nia te mogły być opar­te na apo­kry­fach i opo­wia­dać o cu­dach Matki Bo­skiej po­ma­ga­ją­cej lu­dziom. Ga­tu­nek szcze­gól­nie po­pu­lar­ny w póź­nym śred­nio­wie­czu we Fran­cji, w Niem­czech, Ni­der­lan­dach, An­glii i Hisz­pa­nii.

Wikipedia


miraklowy

→ mi­rakl


SJP.pl

Patrz:

mirakl

mirakowo

Mi­ra­ko­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie to­ruń­skim, w gmi­nie Chełm­ża, nad je­zio­ra­mi Chełm­żyń­skim i Gro­dzień­skim.

Wikipedia


mirakulina

gli­ko­pro­te­i­na zmie­nia­ją­ca smak kwa­śny na słod­ki, obec­na w owo­cach syn­se­pa­la słod­kie­go (afry­kań­ski krzew)


SJP.pl

Mi­ra­ku­li­na – gli­ko­pro­te­i­na obec­na w owo­cach syn­se­pa­la słod­kie­go, ro­śli­ny ros­ną­cej w Afry­ce Za­chod­niej.

Biał­ko ma zdol­ność do zmia­ny od­czu­wa­ne­go smaku z kwa­śne­go na słod­ki. Efekt zwią­za­ny jest z wpły­wem na re­cep­to­ry smaku. Od­czu­wa­nie sło­dy­czy za­leż­ne jest od stę­że­nia gli­ko­pro­te­i­ny oraz pH rozt­wo­ru.

Wikipedia


miralux

urzą­dze­nie spraw­dza­ją­ce ja­kość wy­ro­bów odzie­żo­wych (np. spu­szczo­ne oczka, nie­sta­ran­nie zszy­te szwy itp.)


SJP.pl


miranda

nie­gnio­tą­ca się tka­ni­na ze sztucz­ne­go włó­kna


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

 (1.2) astr. jeden z księ­ży­ców Urana;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ran­da – imię
  • Mi­ran­da – naz­wi­sko
  • Mi­ran­da – księ­życ Urana
  • Mi­ran­da – mia­sto i gmina w Bra­zy­lii, w sta­nie Mato Gros­so do Sul
  • Mi­ran­da de Ebro – mia­sto w Hisz­pa­nii
  • Mi­ran­da – mia­sto w Ko­lum­bii
  • Mi­ran­da – miej­sco­wość we Wło­szech
  • Mi­ran­da – jed­nost­ka osad­ni­cza w USA
  • Mi­ran­da – stan w We­ne­zu­e­li
  • Mi­ran­da – mia­sto w We­ne­zu­e­li
  • Mi­ran­da – zamek w Bel­gii
  • Mi­ran­da – po­wieść An­to­nie­go Lan­ge­go

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Mi­ran­da i je­stem fo­to­mo­del­ką z Mi­la­nów­ka.

 (1.1) Mi­ran­dy imie­ni­ny ob­cho­dzą 11 maja.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈrãnda, AS: mʹirãnda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miranda ż.

:: zdrobn. Mirandka ż., Mirandzia ż., Mirandeczka ż., Mirandusia ż., Mirandunia ż., Minda ż., Mira ż., Randa ż.

 przym. Mirandzin

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Mirandka, Mirandzia, Mirandeczka, Mirandusia, Mirandunia, Minda, Mira, Randa

Wiktionary


mirandola

Mi­ran­do­la – miej­sco­wość i gmina we Wło­szech, w re­gio­nie Emi­lia-Ro­ma­nia, w pro­win­cji Mo­de­na.

We­dług da­nych na rok 2004 gminę za­miesz­ki­wa­ły 21 482 osoby, 156,8 os./km².

W miej­sco­wo­ści znaj­du­je się sta­cja ko­le­jo­wa Mi­ran­do­la.

Wikipedia


mirandyjski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mia­stem Mi­ran­da do Douro (mia­sto w pół­noc­no-wschod­niej Por­tu­ga­lii)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język mi­ran­dyj­ski;

Wiktionary


mirandziny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ran­dy lub z nią zwią­za­ny


SJP.pl


miras

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zgrub. imię|pol­ski|m. Mi­ro­sław

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po co Żyto miał wie­dzieć, że Miras po­szedł tam jako „sa­mot­ny mści­ciel”, a nie funk­cjo­na­riusz, który re­a­li­zo­wał plan za­trzy­ma­nia prze­stęp­ców.

Wiktionary


miraż

1. zja­wi­sko op­tycz­ne po­le­ga­ją­ce na tym, że przed­mio­ty od­da­lo­ne stają się wi­docz­ne na sku­tek róż­ne­go za­ła­my­wa­nia się świa­tła w nie­rów­no na­grza­nych war­stwach po­wie­trza; fa­ta­mor­ga­na;
2. ma­mi­dło, uro­je­nie, złu­dze­nie;
3. po­tocz­nie: nie­zi­szczal­ne ma­rze­nie, ułuda


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fiz. zob. fa­ta­mor­ga­na.;

 (1.2) książk. przen. coś nie­zi­szczal­ne­go, złud­ne­go; po­zo­ry cze­goś

Wiktionary

Miraż, fa­ta­mor­ga­na – zja­wi­sko pow­sta­nia po­zor­ne­go obra­zu od­le­głe­go przed­mio­tu w wy­ni­ku róż­nych współ­czyn­ni­ków za­ła­ma­nia świa­tła w war­stwach po­wie­trza o róż­nej tem­pe­ra­tu­rze, a co za tym idzie, gę­sto­ści. Po­cząt­ko­wo fa­ta­mor­ga­ną na­zy­wa­no mi­ra­że po­ja­wia­ją­ce się w Cie­śni­nie Me­syń­skiej, gdzie są one na­je­fek­tow­niej­sze. W Pol­sce po­ja­wia­ją się na Pu­sty­ni Błę­dow­skiej oraz na Wy­ży­nie Ślą­skiej. Mi­ra­że dzie­lą się na 2 ro­dza­je – miraż dolny i górny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Choć Ka­na­da się słod­ko uśmie­cha, • Au­stra­lia mi­ra­żem kusi, • nie mo­że­my wszy­scy wy­je­chać, • ktoś w tym kraju po­zo­stać musi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiraʃ, AS: mʹiraš

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mirażowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) fatamorgana

 (1.2) mrzonka, chimera

Wiktionary


mircen

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy wę­glo­wo­do­rów nie­na­sy­co­nych, skład­nik olej­ków ete­rycz­nych


SJP.pl

Mir­cen (β-myr­cen) – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy wę­glo­wo­dó­rów nie­na­sy­co­nych po­cho­dze­nia na­tu­ral­ne­go, na­le­żą­cy do mo­no­ter­pe­nów i sta­no­wi skład­nik wielu olej­ków ete­rycz­nych. Po­sia­da silne włas­no­ści za­pa­cho­we.

Wy­stę­pu­je czę­sto u ro­ślin ta­kich jak sosna, kmi­nek, wa­wrzyn, koper, ko­no­pie, szał­wia, estra­gon, imbir.

Wikipedia


mircik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od mirt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mirt m.

 przym. mirtowy

Wiktionary


mircze

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Mir­cze ( Мірче) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie hru­bie­szow­skim, w gmi­nie Mir­cze. Leży przy dro­dze wo­je­wódz­kiej nr 844.

W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Mir­cze. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa za­moj­skie­go.

Wikipedia


mirecki

przy­miot­nik od: Mir­cze (wieś w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim)


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Adam Mi­rec­ki (1910–1952) – dzia­łacz Mło­dzie­ży Wszech­pol­skiej i Stron­nict­wa Na­ro­do­we­go
  • An­to­ni Sła­wo­mir Mi­rec­ki (1809–1883) – pol­ski in­ży­nier
  • An­to­ni Mi­rec­ki (1901–1984) – na­u­czy­ciel, dzia­łacz spo­łecz­ny
  • ks. Bro­ni­sław Mi­rec­ki (1903–1986) – ka­płan ka­to­lic­ki, dusz­pa­sterz Po­la­ków na te­re­nach wcie­lo­nych do ZSRR
  • Fran­ci­szek Mi­rec­ki (1791–1862) – kom­po­zy­tor
  • Józef Mont­wiłł-Mi­rec­ki (1879–1908) – przy­wód­ca Or­ga­ni­za­cji Bo­jo­wej PPS
  • Kaya Mi­rec­ka-Ploss (ur. 1928) – pi­sar­ka, pro­jek­tant­ka mody, dzia­łacz­ka spo­łecz­na
  • Ka­zi­mierz Mi­rec­ki (1910–1999) – dzia­łacz SN
  • Leon Mi­rec­ki (1905–2000) – ho­no­ro­wy pre­zes SN
  • Mał­go­rza­ta Le­wiń­ska-Mi­rec­ka (ur. 1971) – ak­tor­ka
  • Rena Mi­rec­ka (ur. 1934) – ak­tor­ka
  • Wie­sław Mi­rec­ki (1911–1991) – aktor

Wikipedia


mireczek

zdrob­nie­nie od: Mi­ro­sła­wa (imię żeń­skie)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Mi­ro­sław

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wspo­mi­na­ły­śmy panu Mi­recz­ko­wi o skrzy­pią­cych drzwiach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mirosław m., Miruś m., Mirek m.

 przym. Mirkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Miruś, Mirek

Wiktionary


mireczka

zdrob­nie­nie od: Mi­ro­sła­wa (imię żeń­skie)


SJP.pl


mireille

[czy­taj: miREJ] fran­cu­skie imię żeń­skie


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­re­il­le – opera Char­les'a Go­u­no­da z 1864
  • Mi­re­il­le Har­tuch – fran­cu­ska pio­sen­kar­ka

Wikipedia


mirek

mirka bie­szczadz­ka, mirka al­pej­ska - ga­tun­ki owa­dów pro­stos­krzy­dłych z ro­dzi­ny sza­rań­czo­wa­tych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Mi­ro­sław

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mirek – zdrob­nie­nie imie­nia Mi­ro­sław
  • Agata Mirek – pol­ska hi­sto­ryk
  • Jo­an­na Mirek – pol­ska siat­kar­ka
  • Zbi­gniew Mirek – pol­ski bio­log

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jej wy­po­wiedź nie spo­do­ba­ła się Mir­ko­wi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mirosław m., Miruś m., Mireczek mos., Mirosława m., Mirka ż.

 przym. Mirkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Miruś, Mireczek

Wiktionary


mirela

imię żeń­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

Wiktionary

Mi­re­la, Mi­rel­la – imię żeń­skie, po­cho­dzą­ce z dia­lek­tu pro­wan­sal­skie­go ję­zy­ka ok­sy­tań­skie­go, od imie­nia "Mirèio". Zo­sta­ło ono użyte po raz pier­wszy w jed­nym z po­e­ma­tów przez poetę Frédérica Mi­stra­la, który wy­wiódł "Mirèio" praw­do­po­dob­nie od słowa "mirar", w dia­lek­cie pro­wan­sal­skim oz­na­cza­ją­ce­go „po­dzi­wia­na” (z łac. "mi­ra­re" „po­dzi­wiać”). Mi­re­la może także sta­no­wić skró­ce­nie wło­skie­go imie­nia "Mi­ra­bel­la".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Mi­re­la i po­cho­dzę ze Stro­nia Ślą­skie­go.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈrɛla, AS: mʹirela

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: war. Mirella ż.

:: zdrobn. Mirelka ż., Mirelcia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. Mirella; zdrobn. Mirelka, Mirelcia

Wiktionary


mireliny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­re­li lub z nią zwią­za­ny


SJP.pl


mirella

imię żeń­skie


SJP.pl


mirewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


miri

Miri – mia­sto w Ma­lez­ji, na pół­noc­nym wy­brze­żu Bor­neo, w sta­nie Sa­ra­wak. Około 239,6 tys. miesz­kań­ców.

Wikipedia


miriada

1. grec­ki li­czeb­nik głów­ny, oz­na­cza­ją­cy licz­bę 10 000;
2. niez­li­czo­na ilość, ogrom­na licz­ba, mnó­stwo; mi­ria­dy, mul­tum, mro­wie, za­trzę­sie­nie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. dzie­sięć ty­się­cy

 (1.2) książk. ogrom­na ilość cze­goś

Wiktionary

Mi­ria­da (μῡριάς, dop. μῡριάδος) – grec­ki li­czeb­nik głów­ny, oz­na­cza­ją­cy licz­bę 10 000.

W licz­bie mno­giej uży­wa­ny do wska­za­nia bar­dzo dużej licz­by, nie­po­li­czal­nej ilo­ści, np. mi­ria­dy gwiazd, ludzi, zwie­rząt.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Asz­szur przy­był z gór, od pół­no­cy, przy­szedł z mi­ria­da­mi swo­ich sił zbroj­nych, mnó­stwo ich ob­sa­dzi­ło po­to­ki, a kon­ni­ca ich okry­ła wzgó­rza.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miriadowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mnóstwo, mrowie, multum, zatrzęsienie

Wiktionary


miriady

niez­li­czo­na ilość, ogrom­na licz­ba, mnó­stwo; mi­ria­da, mul­tum, mro­wie, za­trzę­sie­nie


SJP.pl


miriagram

jed­nost­ka masy równa 10 ty­sią­com gra­mów


SJP.pl


mirialitr

jed­nost­ka ob­ję­to­ści równa 10 ty­sią­com li­trów


SJP.pl


miriam

pse­u­do­nim li­te­rac­ki Ze­no­na Przes­myc­kie­go (1861-1944) - poety, tłu­ma­cza i kry­ty­ka li­te­rac­kie­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • „Mi­riam” – pse­u­do­nim Ze­no­na Przes­myc­kie­go
  • (102) Mi­riam – aste­ro­i­da
  • Mi­riam – he­braj­ska po­stać imie­nia Maria
  • Mi­riam – po­stać bi­blij­na
  • Mi­riam C. Schmidt Bo­ta­ni­cal Gar­den – ogród bo­ta­nicz­ny na wy­spie Sint Eu­sta­tius
  • Wszyst­ko o Mi­riam

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲirʲjãm, AS: mʹirʹi ̯ãm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Maria m./ż.

Wiktionary


miriametr

jed­nost­ka dłu­go­ści równa 10 ty­sią­com me­trów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­trol. rzad. jed­nost­ka dłu­go­ści równa dzie­się­ciu ty­sią­com me­trów

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. war. myriametr

Wiktionary


mirinda

marka na­po­jów ga­zo­wa­nych


SJP.pl

Mi­rin­da – ga­zo­wa­ny napój pro­du­ko­wa­ny przez kon­cern PepsiCo o smaku po­ma­rań­czo­wym, ar­bu­zo­wym, man­da­ryn­ko­wym, czer­wo­nej po­ma­rań­czy, a kie­dyś rów­nież ana­na­so­wym, któ­re­go pro­duk­cja roz­po­czę­ła się w Hisz­pa­nii. Nazwa na­po­ju po­cho­dzi z ję­zy­ka espe­ran­to, w któ­rym oz­na­cza „prze­dziw­ny, go­dzien po­dzi­wu, cu­dow­ny”.

Wikipedia


mirisława

imię żeń­skie


SJP.pl


mirka

mirka bie­szczadz­ka, mirka al­pej­ska - ga­tun­ki owa­dów pro­stos­krzy­dłych z ro­dzi­ny sza­rań­czo­wa­tych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. od imie­nia żeń­skie­go: Mi­ro­sła­wa

Wiktionary

Mirka – wieś w Pa­le­sty­nie, w mu­ha­fa­zie Dża­nin. We­dług da­nych Pa­le­styń­skie­go Cen­tral­ne­go Biura Sta­ty­stycz­ne­go w 2016 roku li­czy­ła 2002 miesz­kań­ców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Cio­cia Mirka jest panną.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲirka, AS: mʹirka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mirek m., Mira ż., Mirosław m.

Wiktionary


mirko

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: Mirka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mirko, czy wiesz która jest go­dzi­na?

Wiktionary


mirkowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mir­ko­wi­ce – wieś w woj. lu­bu­skim, w pow. żar­skim, w gmi­nie Ja­sień
  • Mir­ko­wi­ce – wieś w woj. świę­to­krzy­skim, w pow. ostro­wiec­kim, w gmi­nie Bo­dze­chów
  • Mir­ko­wi­ce – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. wą­gro­wiec­kim, w gmi­nie Mie­ści­sko

Wikipedia


mirkowicz

naz­wi­sko


SJP.pl


mirkowie

Mirek z żoną


SJP.pl


mirkowski

naz­wi­sko


SJP.pl


mirkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Mirka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pod skle­pem stała Mir­ko­wa ko­la­rzów­ka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mirek mos., Mirosław mos., Mireczek mos., Miruś mos.

Wiktionary


mirliton

pry­mi­tyw­ny in­stru­ment mu­zycz­ny z grupy mem­bra­no­fo­nów dę­tych, w po­sta­ci drew­nia­nej, me­ta­lo­wej lub kar­to­no­wej rurki, zam­knię­tej z jed­nej stro­ny cien­ką mem­bra­ną, na­da­ją­cy gło­so­wi znieksz­tał­co­ne, no­so­we brzmie­nie przy śpie­wie mor­mo­ran­do; kazoo


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. dęty in­stru­ment per­ku­syj­ny w po­sta­ci drew­nia­nej lub me­ta­lo­wej rurki z mem­bra­ną;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲirˈlʲitɔ̃n, AS: mʹirlʹitõn

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) flet rzezańców

Wiktionary


mirmekofilia

współ­ży­cie sta­wo­no­gów z mrów­ka­mi lub sym­bio­za ro­ślin z mrów­ka­mi


SJP.pl


mirmidoński

prze­sta­rza­le: ma­lut­ki, ka­rzeł­ko­wa­ty


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) daw. ka­rzeł­ko­wa­ty, ma­lut­ki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲirmʲiˈdɔ̃j̃sʲci, AS: mʹirmʹidõĩ ̯sʹḱi

Wiktionary


mirmillo

typ gla­dia­to­ra z pro­stym mie­czem, dużą tar­czą i cha­rak­te­ry­stycz­nym heł­mem; mur­mil­lo


SJP.pl


mirnie

przy­słó­wek

 (1.1) daw. przysł. od: mirny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bo są mnie mir­nie niek­tó­rzy moł­wi­li, a w gnie­wie ziem­skiem moł­wiąc lści są my­śli­li.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mir

 przym. mirny

 przysł. mirno

Wiktionary


mirnik

ro­śli­na z ro­dzi­ny oso­czy­no­wa­tych; bal­sa­mo­drzew


SJP.pl


mirny

przy­miot­nik

 (1.1) daw. spo­koj­ny, zgod­ny, cichy

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Maks Mirny – bia­ło­ru­ski te­ni­si­sta
  • Mirny – mia­sto w Rosji, na te­re­nie ob­wo­du ar­chan­giel­skie­go
  • Mirny – mia­sto w Rosji, w Ja­ku­cji
  • Mir­nyj – ro­syj­ska sta­cja an­tark­tycz­na
  • Mirny – osied­le w ob­wo­dzie mo­hy­lew­skim, w re­jo­nie mo­hy­lew­skim, w siel­so­wie­cie Si­da­ra­wi­czy
  • Mirny – agro­mia­stecz­ko w ob­wo­dzie brze­skim, w re­jo­nie ba­ra­no­wic­kim, cen­trum ad­mi­ni­stra­cyj­ne siel­so­wie­tu Ma­ła­chow­ce
  • Mirny – – osied­le w ob­wo­dzie ho­mel­skim, w re­jo­nie ho­mel­skim, w siel­so­wie­cie Da­u­ha­les­sie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Daj mirne byd­le­nie, i win od­pu­szcze­nie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mir

 przysł. mirnie

Wiktionary


mirobalana

garb­nik otrzy­my­wa­ny z owo­ców drzew ros­ną­cych na Pół­wy­spie In­dyj­skim i na Cej­lo­nie; my­ro­ba­la­na


SJP.pl


mirobalanowy

→ mi­ro­ba­la­na


SJP.pl

Patrz:

mirobalana

mirochna

imię żeń­skie


SJP.pl


mirochniny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­roch­ny lub z nią zwią­za­ny


SJP.pl


mirocin

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ro­cin – wieś w woj. pod­kar­pac­kim, w pow. prze­wor­skim, w gmi­nie Prze­worsk
  • Mi­ro­cin – część wsi Ru­no­wo Sła­wień­skie w woj. po­mor­skim, w pow. słup­skim, w gmi­nie Ko­byl­ni­ca
  • Mi­ro­cin – wieś na Ukra­i­nie
  • Mi­ro­cin Górny
  • Mi­ro­cin Śred­ni
  • Mi­ro­cin Dolny

Wikipedia


mirogniew

imię mę­skie


SJP.pl

Mi­ro­gniew – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Miro-" ("pokój, spo­kój, dobro") oraz "-gniew". Mogło oz­na­czać: "ten, który uśmie­rza gniew".

Imię wy­stę­po­wa­ło od 1218 roku. W XXI wieku nie wy­stę­pu­je w pu­blicz­nie do­stęp­nych da­nych re­je­stru PESEL, wśród in­for­ma­cji do­ty­czą­cych osób ży­ją­cych.

Wikipedia


mirogniewa

imię żeń­skie


SJP.pl

Mi­ro­gnie­wa – imię żeń­skie po­cho­dze­nia sło­wiań­skie­go - żeń­ska forma imie­nia Mi­ro­gniew. Zna­cze­nie imie­nia: "pokój i gniew". W for­mie żeń­skiej imię nie­no­to­wa­ne w źró­dłach sta­ro­pol­skich.

Wikipedia


mirogniewiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ro­gnie­wy lub z nią zwią­za­ny


SJP.pl


mirogniewostwo

Mi­ro­gniew z mał­żon­ką; Mi­ro­gnie­wo­wie


SJP.pl


mirogniewowie

Mi­ro­gniew z mał­żon­ką; Mi­ro­gnie­wo­stwo


SJP.pl


mirogniewowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ro­gnie­wa lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


mirohład

utwór po­e­tyc­ki zło­żo­ny z wy­my­ślo­nych wy­ra­zów


SJP.pl


miron

imię mę­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

Wiktionary

Miron ("Myron") – imię mę­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go. Wy­wo­dzi się od słowa "myron" oz­na­cza­ją­ce­go „wonny ole­jek, pach­ni­dło”.

Miron imie­ni­ny ob­cho­dzi 8 sierp­nia, 17 sierp­nia, 30 sierp­nia i 10 grud­nia. Żeń­skim od­po­wied­ni­kiem jest imię Mi­ro­na.

W Pol­sce imię rzad­kie, o ros­ną­cej po­pu­lar­no­ści, które w 1994 roku no­si­ło 1513 męż­czyzn. W marcu 2001 roku od­no­to­wa­no 1691 osób. W 2022 roku no­si­ło je 1861 męż­czyzn (294. miej­sce w gru­pie imion mę­skich).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Miał na imię Miron i ho­do­wał ber­nar­dy­ny krót­ko­wło­se.

 (1.1) W Ko­ście­le ka­to­lic­kim na 8 sierp­nia przy­pa­da wspom­nie­nie św. Mi­ro­na z Krety.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲirɔ̃n, AS: mʹirõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mirona ż.

 przym. Mironowy

Wiktionary


mirona

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Miron

Wiktionary

Mi­ro­na – żeń­ski od­po­wied­nik po­cho­dzą­ce­go z ję­zy­ka grec­kie­go imie­nia Miron.

W Pol­sce uży­wa­ne rzad­ko. Od lat 30. XX wieku po kil­ka­dzie­siąt nadań na de­ka­dę. W marcu 2001 roku no­si­ły je 329 Polki. Wiek XXI przy­niósł ten­den­cję ma­le­ją­cą. W stycz­niu 2025 r. w re­je­strze PESEL, wśród pu­blicz­nie do­stęp­nych da­nych do­ty­czą­cych osób ży­ją­cych, wy­ka­za­no 251 ko­biet o imie­niu Mi­ro­na na­da­nym jako imię pier­wsze.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Miała na imię Mi­ro­na i po­cho­dzi­ła z Rabki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miron mos.

 przym. Mironowy

Wiktionary


mironieg

dawne imię żeń­skie


SJP.pl

Mi­ro­nieg – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Miro-" (pra­sło­wiań­skie "mirъ" „pokój”, po­rów­naj "mir", "mier" „pokój, bez­pie­czeń­stwo, przy­jaźń”) i "-nieg" (pra­sło­wiań­skie "něga" „roz­kosz”). Moż­li­we rów­nież, że nazwa po­cho­dzi od Mi­ro­nek.

Wikipedia


mironiega

dawne imię żeń­skie


SJP.pl

Mi­ro­nie­ga – żeń­ska forma imie­nia Mi­ro­nieg. W tej for­mie imię nie­no­to­wa­ne w źró­dłach sta­ro­pol­skich.

Mi­ro­nie­ga imie­ni­ny ob­cho­dzi 19 li­sto­pa­da.

Wikipedia


mironiuk

naz­wi­sko


SJP.pl


mironostwo

Miron z mał­żon­ką; Mi­ro­no­wie


SJP.pl


mironowa

naz­wi­sko, np. Maria Iwa­now­na Mi­ro­no­wa, bo­ha­ter­ka "Córki ka­pi­ta­na" Alek­san­dra Pusz­ki­na


SJP.pl


mironowicz

naz­wi­sko


SJP.pl


mironowie

Miron z mał­żon­ką; Mi­ro­no­stwo


SJP.pl


mironowski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Mi­ro­nów­ki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mironówka ż.

Wiktionary


mironowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ro­na lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Mi­ro­na

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wzię­ła Mi­ro­no­we kierp­ce i wy­sta­wi­ła je za próg.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miron mos., Mirona ż.

Wiktionary


mironówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geogr. mia­sto w Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie ki­jow­skim.

Wiktionary

Mi­ro­nów­ka ( Миронівка, trb. "My­ro­niw­ka") – mia­sto na Ukra­i­nie w ob­wo­dzie ki­jow­skim, w re­jo­nie obu­chow­skim. Do 2020 roku sie­dzi­ba władz re­jo­nu mi­ro­now­skie­go.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mironowski

Wiktionary


mirosz

naz­wi­sko


SJP.pl


miroszowice

Mi­ro­szo­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie lu­biń­skim, w gmi­nie Lubin.

Wikipedia


mirosław

imię mę­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: Mi­ro­sła­wa

Wiktionary

Mi­ro­sław – sło­wiań­skie imię mę­skie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W grud­niu Mi­ro­sław opu­ścił aż trzy tre­nin­gi.

 (1.1) Na kiedy przy­pa­da­ją imie­ni­ny Mi­ro­sła­wa?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈrɔswaf, AS: mʹirosu̯af

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mirosławowa ż., Mirosławówna ż., Mirosławostwo lm m., Mirkowa ż., Mirkówna ż., Mirka ż., Mirosławki nmos.

:: zdrobn. Mirek mos., Mireczek mos., Miruś mos.

:: fż. Mirosława ż.

 przym. Mirosławowy, Mirkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Mirek, Mireczek, Miruś

Wiktionary


mirosława

imię żeń­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Mi­ro­sław

Wiktionary

Mi­ro­sła­wa – sta­ro­pol­skie imię żeń­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Miro-" ("pokój", "spo­kój", "dobro") oraz "-sława" ("sława"). Mogło oz­na­czać "ta, która sławi pokój". W źró­dłach pol­skich poś­wiad­czo­ne od 1222 roku. Ana­gram tego imie­nia też jest żeń­skim imie­niem – Sła­wo­mi­ra.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲirɔˈswava, AS: mʹirosu̯ava

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mira ż.

:: fm. Mirosław m.

Wiktionary


mirosławczanin

miesz­ka­niec Mi­ro­sław­ca (mia­sta w Pol­sce); Mi­ro­sła­wia­nin


SJP.pl


mirosławczanka

miesz­kan­ka Mi­ro­sław­ca (mia­sta w Pol­sce); Mi­ro­sła­wian­ka


SJP.pl


mirosławianin

miesz­ka­niec Mi­ro­sław­ca (mia­sta w Pol­sce); Mi­ro­sław­cza­nin


SJP.pl


mirosławianka

miesz­kan­ka Mi­ro­sław­ca (mia­sta w Pol­sce); Mi­ro­sław­czan­ka


SJP.pl


mirosławice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ro­sła­wi­ce – część mia­sta Kon­stan­ty­nów Łódz­ki
  • Mi­ro­sła­wi­ce – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. wroc­ław­skim, w gmi­nie So­bót­ka
  • Mi­ro­sła­wi­ce – wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. mo­gi­leń­skim, w gmi­nie Strzel­no
  • Mi­ro­sła­wi­ce – część wsi Ma­te­u­szew w woj. łódz­kim, w pow. kut­now­skim, w gmi­nie Bedl­no
  • Mi­ro­sła­wi­ce – wieś w woj. łódz­kim, w pow. pa­bia­nic­kim, w gmi­nie Lu­to­miersk
  • Mi­ro­sła­wi­ce – wieś w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. gry­fic­kim, w gmi­nie Trze­bia­tów
  • Mi­ro­sła­wi­ce – dawna gro­ma­da

Wikipedia


mirosławiec

mia­sto w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;

Wiktionary

Mi­ro­sła­wiec (daw­niej "Fryd­ląd Mar­chij­ski", niem. "Märkisch Fried­land") – mia­sto w pół­noc­no-za­chod­niej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie wa­łec­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Mi­ro­sła­wiec. Po­ło­żo­ne na Po­je­zie­rzu Po­łud­nio­wo­po­mor­skim, na pół­noc od Je­zio­ra Ko­sia­ko­wo i na wschód od rzeki Ko­ryt­ni­cy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲirɔˈswavʲjɛt͡s, AS: mʹirosu̯avʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mirosławiecki

Wiktionary


mirosławiecki

przy­miot­nik od: Mi­ro­sła­wiec


SJP.pl


mirosławiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ro­sła­wy lub z nią zwią­za­ny


SJP.pl


mirosławostwo

Mi­ro­sław z mał­żon­ką; Mi­ro­sła­wo­wie


SJP.pl


mirosławowie

Mi­ro­sław z mał­żon­ką; Mi­ro­sła­wo­stwo


SJP.pl


mirosławowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ro­sła­wa lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


mirosławski

naz­wi­sko


SJP.pl


mirotki

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­rot­ki – wieś w woj. po­mor­skim, w pow. sta­ro­gardz­kim, w gm. Skórcz
  • Mi­rot­ki – osada w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. ko­sza­liń­skim, w gm. Po­la­nów
  • Mi­rot­ki – przy­sta­nek ko­le­jo­wy

Wikipedia


mirowe

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) daw. po­da­rek na oko­licz­ność za­war­te­go miru, ukła­du

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) po­dar­ko­we po­win­no­ści (…). W tym ostat­nim przy­pad­ku wy­stę­pu­ją (…), swa­deb­ne i mi­ro­we od za­rę­czyn i ślubu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mir

Wiktionary


mirowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ro­wi­ce – wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. świec­kim, w gmi­nie Pruszcz
  • Mi­ro­wi­ce – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. gró­jec­kim, w gmi­nie Gró­jec
  • Mi­ro­wi­ce – wieś w woj. po­mor­skim, w pow. sztum­skim, w gmi­nie Mi­ko­łaj­ki Po­mor­skie

Wikipedia


mirowski

przy­miot­nik od: Mi­ro­wo, Mi­ro­wo Duże, Mirów, Mirów Nowy, Mirów Stary


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mi­ro­wem, do­ty­czą­cy Mi­ro­wa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mirów m.

Wiktionary


mirowy

przy­miot­nik

 (1.1) daw. przym. od: mir

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Trze­ba nam dalej pro­wa­dzić mi­ro­wą spra­wę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mir

Wiktionary


mirończuk

naz­wi­sko


SJP.pl


miroński

naz­wi­sko


SJP.pl


mirra

gu­mo­ży­wi­ca z drzew bal­sa­mo­wych; mira; myrra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. farm. kos­met. ży­wi­ca o przy­jem­nym za­pa­chu, gorz­kim, ko­rzen­nym smaku otrzy­my­wa­na z drzew i krze­wów z ro­dza­ju bal­sa­mo­wiec;

Wiktionary

Mirra, mira – wonna ży­wi­ca otrzy­my­wa­na z drzew i krze­wów na­le­żą­cych do ro­dza­ju bal­sa­mo­wiec ("Com­mip­ho­ra"). Uważa się, że naj­lep­sza po­cho­dzi z bal­sa­mow­ca mirry ("Com­mip­ho­ra abys­si­ni­ca"), moż­li­we jest jed­nak uzy­ski­wa­nie jej rów­nież z in­nych ga­tun­ków bal­sa­mow­ca, np.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wcho­dzę do mego ogro­du, sio­stro ma, oblu­bie­ni­co; / zbie­ram mirrę mą z moim bal­sa­mem; / spo­ży­wam pla­ster z mio­dem moim; / piję wino moje wraz z mle­kiem moim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲirːa, AS: mʹi•ra

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mirrowy

Wiktionary


mirror

w in­for­ma­ty­ce:
1. ser­wer, na któ­rym znaj­du­je się kopia czę­ści lub ca­ło­ści za­so­bów in­ne­go ser­we­ra, uży­wa­ny w celu od­cią­że­nia ser­we­rów wła­ści­wych lub jako kopia bez­pie­czeń­stwa; ser­wer lu­strza­ny;
2. zapis za­so­bów na wię­cej niż jed­nym no­śni­ku da­nych w celu zmniej­sze­nia ry­zy­ka ich utra­ty lub szyb­sze­go do­stę­pu


SJP.pl

Mir­ror ( lu­stro) – kopia stro­ny in­ter­ne­to­wej lub in­nych za­so­bów (np. bazy da­nych lub pli­ków udo­stęp­nia­nych przez FTP).

Wikipedia


mirrowy

→ mirra


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mirrą, do­ty­czą­cy mirry, za­wie­ra­ją­cy mirrę

Wiktionary

Patrz:

mirra

Powiązane:

 rzecz. mirra ż., mira ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mirowy

Wiktionary


mirsk

mia­sto w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;

Wiktionary

Mirsk ( Frie­de­berg/Queis) – mia­sto w po­łud­nio­wo-za­chod­niej Pol­sce, na Dol­nym Ślą­sku, na po­gra­ni­czu z Gór­ny­mi Łu­ży­ca­mi, w po­wie­cie lwó­wec­kim, w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim (w la­tach 1975–1998 w je­le­nio­gór­skim, wcze­śniej we wroc­ław­skim), sie­dzi­ba gminy Mirsk, nad rzeką Kwisą.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲirsk, AS: mʹirsk

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mirski

Wiktionary


mirski

→ Mirsk


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Alek­sandr Mir­ski (ur. 1964) – ło­tew­ski in­ży­nier i po­li­tyk
  • Kryst­jo Mir­ski (1920-1978) – re­ży­ser buł­gar­ski
  • Mi­chał Mir­ski (1902-1994) – pol­ski li­te­rat, dzia­łacz ko­mu­ni­stycz­ny i ży­dow­ski
  • Ser­giej Mir­ski (ur. 1952) – ło­tew­ski po­li­tyk
  • Mi­chał Świa­to­pełk-Mir­ski (1926-1944) – pow­sta­niec war­szaw­ski
  • Mir­ski – herb ksią­żę­cy
  • Mir­scy
  • Ma­rian Kan­tor ps. Mir­ski
  • Jerzy Za­pad­ko ps. Mir­ski
  • Mi­ro­sław Ostro­męc­ki ps. Mir­ski

Wikipedia

Patrz:

Mirsk

mirszczanin

miesz­ka­niec Mir­ska (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


mirszczanka

miesz­kan­ka Mir­ska (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


mirt

zi­mo­zie­lo­ny krzew po­cho­dze­nia śró­dziem­no­mor­skie­go; mirta (re­gio­nal­nie)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Myr­tus|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin krze­wia­stych z ro­dzi­ny mir­to­wa­tych;

 (1.2) bot. ro­śli­na z ro­dza­ju mirt (1.1)

Wiktionary

Mirt ("Myr­tus" L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny mir­to­wa­tych. Obej­mu­je tylko dwa ga­tun­ki wy­stę­pu­ją­ce w ba­se­nie Morza Śró­dziem­ne­go (na wscho­dzie się­ga­ją­ce po Pa­ki­stan, na po­łud­niu po Etio­pię), daw­niej za­li­cza­no tu wiele ga­tun­ków two­rzą­cych współ­cze­śnie osob­ne ro­dza­je, wy­stę­pu­ją­ce m.in. w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej i Nowej Ze­lan­dii. Ro­śli­ny te rosną w na­tu­rze w su­chych for­ma­cjach za­ro­ślo­wych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲirt, AS: mʹirt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mirtowce nmos., mirtowate nmos., mirtówka ż.

:: zdrobn. mircik mrz.

 przym. mirtowy, mirtowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński merta, mierta, gw. Śląsk Cieszyński, Poznań myrta

Wiktionary


mirta

re­gio­nal­nie: mirt (krzew lub drze­wo z ro­dzi­ny mir­to­wa­tych)


SJP.pl


mirtowate

ro­dzi­na ro­ślin dwu­li­ścien­nych o skó­rza­stych li­ściach, wy­stę­pu­ją­ca głów­nie w kra­jach tro­pi­kal­nych


SJP.pl

Mir­to­wa­te ("Myr­ta­ce­ae" Juss.) – ro­dzi­na ro­ślin na­le­żą­ca do rzędu mir­tow­ców. Obej­mu­je około 140 ro­dza­jów sku­pia­ją­cych około 5,8 ty­sią­ca ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją na wszyst­kich kon­ty­nen­tach w stre­fie tro­pi­kal­nej – w Ame­ry­ce Środ­ko­wej i Po­łud­nio­wej, w Afry­ce sub­sa­ha­ryj­skiej, w Azji po­łud­nio­wej i wschod­niej oraz w Au­stra­lii i na wy­spach Pa­cy­fi­ku.

Wikipedia


mirtowaty

o ce­chach mir­to­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


SJP.pl


mirtowce

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Myr­ta­les|Rchb.|ref=tak., rząd ro­ślin okry­to­na­sien­nych z kladu ró­żo­wych;

Wiktionary

Mir­tow­ce ("Myr­ta­les" Rchb.) – rząd ro­ślin okry­to­na­sien­nych z kladu ró­żo­wych. Za­li­cza­nych tu 9 ro­dzin obej­mu­je 380 ro­dza­jów z ponad 13 ty­sią­ca­mi ga­tun­ków.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do rzędu mir­tow­ców na­le­żą rów­nież wie­sioł­ko­wa­te.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mirt mrz.

 przym. mirtowy

Wiktionary


mirtowiec

przed­sta­wi­ciel rzędu ro­ślin okry­to­na­sien­nych z kladu ró­żo­wych


SJP.pl


mirtowy

→ mirt


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1)  zwią­za­ny z mir­tem, do­ty­czą­cy mirtu

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) taki jak mirt, ma­ją­cy cechy mirtu

Wiktionary

Patrz:

mirt

Przykłady

 (2.1) …dom Wi­ni­cju­sza przy­bra­ny był istot­nie w zie­leń mir­to­wą i blu­szcze, z któ­rych po­czy­nio­no upię­cia na ścia­nach i nad drzwia­mi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mirt m., mircik m., mirtowiec m., mirtowce nmos., mirtowate nmos., mirtówka ż.

 przym. mirtowaty

Wiktionary


miruna

ryba z ro­dzi­ny mor­szczu­ko­wa­tych, o wy­dłu­żo­nym ciele po­kry­tym drob­ny­mi łu­ska­mi cy­klo­i­dal­ny­mi


SJP.pl


mirunga

naj­więk­szy przed­sta­wi­ciel ro­dzi­ny fok, za­miesz­ku­ją­cy ob­sza­ry po­lar­ne; słoń mor­ski


SJP.pl

Mi­run­ga ("Mi­ro­un­ga"), po­tocz­nie słoń mor­ski – ro­dzaj dra­pież­nych ssa­ków z ro­dzi­ny fo­ko­wa­tych (Pho­ci­dae).

Wikipedia


mirusia

zdrob­nie­nie od: Mi­ro­sław (imię mę­skie); Mirek


SJP.pl


miruś

zdrob­nie­nie od: Mi­ro­sław (imię mę­skie); Mirek


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m., zdrob­nie­nie od Mi­ro­sław

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Chrzest­ny po­da­ro­wał Mi­ru­sio­wi nowe puzz­le.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mirosław m., Mirek m., Mireczek mos.

 przym. Mirkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Mirek, Mireczek

Wiktionary


miryce

Mi­ry­ce – wieś ko­ciew­ska w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie sta­ro­gardz­kim, w gmi­nie Skórcz. Leży przy dro­dze wo­je­wódz­kiej nr 231. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa gdań­skie­go.

Wikipedia


mirystylowy

al­ko­hol mi­ry­sty­lo­wy - skład­nik kom­po­zy­cji za­pa­cho­wej uży­wa­ny w prze­my­śle kos­me­tycz­nym


SJP.pl


mirystynowy

kwas mi­ry­sty­no­wy - na­sy­co­ny kwas tłu­szczo­wy wy­stę­pu­ją­cy w oleju pal­mo­wym


SJP.pl


mirza

[czy­taj: mir-za] tytuł wodza per­skie­go lub ta­tar­skie­go, uży­wa­ny także w sto­sun­ku do uczo­nych i urzęd­ni­ków; murza


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) wódz, ksią­żę ta­tar­ski; per­ski i tu­rec­ki tytuł ho­no­ro­wy, np. uczo­nych (umie­szcza­ny przed naz­wi­skiem) lub ksią­żę­cy (wtedy po naz­wi­sku);

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zool. ro­dzaj mał­pia­tek z ro­dzi­ny le­mur­ko­wa­tych;

Wiktionary

Mirza [wym. "mir-za"], murza [wym. "mur-za"] po­cząt­ko­wo: 'wódz', 'ksią­żę', na­stęp­nie tytuł ho­no­ro­wy uży­wa­ny w kra­jach is­la­mu:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mimo że na zie­mie ko­ron­ne ru­szy­ły sto­sun­ko­wo nie­wiel­kie siły Ta­ta­rów, Kan­ty­mir mirza i kałga suł­tan Dew­let Gerej po­wró­ci­li bo­wiem z więk­szo­ścią wo­jow­ni­ków do swych ułu­sów, zni­szcze­nia wy­wo­ła­ne przez ra­bu­siów były ogrom­ne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲirza, AS: mʹirza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. emirat mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) murza

Wiktionary


mirzec

wieś w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim;

Wiktionary

Mi­rzec – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie sta­ra­cho­wic­kim, w gmi­nie Mi­rzec, któ­rej jest sie­dzi­bą.

Ad­mi­ni­stra­cyj­nie na te­re­nie wsi Mi­rzec i jej daw­nych czę­ści ut­wo­rzo­no dwa so­łect­wa "Mi­rzec I" i "Mi­rzec II". W 2024 so­łect­wa te li­czy­ły od­po­wied­nio 1317 i 914 miesz­kań­ców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przez Mi­rzec prze­bie­ga droga wo­je­wódz­ka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mirczanin mos., mirczanka ż.

 przym. mirzecki

Wiktionary


mirzecki

przy­miot­nik od: Mi­rzec


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) geogr. do­ty­czą­cy Mirca, zwią­za­ny z Mir­cem, po­cho­dzą­cy z Mirca

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jak co roku mi­rzec­cy se­nio­rzy spot­ka­li się przy świą­tecz­nym stole.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mirzec mrz., mirczanin mos., mirczanka ż.

Wiktionary


mirzyński

naz­wi­sko


SJP.pl


mirów

1. książ­ko­wo: duże uz­na­nie, sza­cu­nek, po­wa­ża­nie; re­spekt, re­we­ren­cja, esty­ma;
2. daw­niej: zgoda, pokój;
3. od po­cząt­ku XX wieku w Rosji:
a) te­ry­to­rial­na wspól­no­ta spo­łecz­na, po­zo­sta­łość wspól­no­ty ro­do­wej;
b) wspól­no­ta są­siedz­ka, wiej­ska lub gro­do­wa;
4. w daw­nym pra­wie pol­skim: nadz­wy­czaj­na ochro­na przyz­na­wa­na oso­bom (np. du­chow­nym, kup­com) lub okre­ślo­nym miej­scom (np. dwo­rom kró­lew­skim, ko­ścio­łom); ręka pań­ska


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mirów – część mia­sta Czę­sto­cho­wa
  • Mirów – część mia­sta Piń­czów
  • Mirów – część mia­sta War­sza­wa, w dziel­ni­cy Śród­mie­ście
  • Mirów – część mia­sta War­sza­wa, w dziel­ni­cy Wola
  • Mirów – część wsi Sied­lec w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. bo­cheń­skim, w gmi­nie Boch­nia
  • Mirów – część wsi Wola Dę­biń­ska w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. brze­skim, w Dębno
  • Mirów – wieś w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. chrza­now­skim, w gmi­nie Al­wer­nia
  • Mirów – część wsi Rudka w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. tar­now­skim, w gmi­nie Woj­nicz
  • Mirów – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. przas­ny­skim, w gmi­nie Przas­nysz
  • Mirów – wieś w woj. ślą­skim, w pow. mysz­kow­skim, w gmi­nie Nie­go­wa
  • Mirów – dawna gro­ma­da
  • Mirów – dawna gmina

Wikipedia


mirówek

Mi­ró­wek – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie szy­dło­wiec­kim, w gmi­nie Mirów.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ra­dom­skie­go.

Wier­ni Ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii Matki Bo­skiej Czę­sto­chow­skiej w Mi­ro­wie Sta­rym.

Wikipedia


mis

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. lm. od: misa

Wiktionary


misa

1. duża miska
2. o czymś przy­po­mi­na­ją­cym to na­czy­nie, zwła­szcza z kształ­tu za­głę­bie­nia
3. dolna część gara wiel­kie­go pieca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) duża miska, pła­skie, ot­war­te na­czy­nie z kra­wę­dzia­mi unie­sio­ny­mi do góry; także za­war­tość tego na­czy­nia

 (1.2) za­głę­bie­nie o kształ­cie przy­po­mi­na­ją­cym misę (1.1)

 (1.3) techn. część wiel­kie­go pieca, dolna część gara

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) - I nawet je­steś in­te­li­gent­ny - od­par­łam, wsy­pu­jąc chip­sy do trzech wiel­kich mis.

 (1.1) Je­dy­nym źró­dłem cie­pła w sta­ro­żyt­nych miesz­ka­niach był go­rą­cy żar w spe­cjal­nych mi­sach.

 (1.1) Marek przy­niósł wy­peł­nio­ną po brze­gi misę wody.

 (1.1) Na stole, w kuch­ni stała wiel­ka drew­nia­na misa z owo­ca­mi.

 (1.2) Ze wzgó­rza do­sko­na­le wi­docz­na była misa wysch­nię­te­go je­zio­ra.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲisa, AS: mʹisa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. micha ż.

:: zdrobn. miska ż., miseczka ż.

 przym. misowy

Wiktionary


miscela

rozt­wór tłu­szczu w roz­pu­szczal­ni­ku or­ga­nicz­nym, otrzy­my­wa­ny jako pro­dukt przej­ścio­wy pod­czas ek­strak­cji tłu­szczów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. spoż. rozt­wór tłu­szczów w roz­pu­szczal­ni­ku or­ga­nicz­nym, pro­dukt przej­ścio­wy w przet­wór­stwie m.in. ole­jów ro­ślin­nych;

Wiktionary

Mi­sce­la – rozt­wór tłu­szczów w roz­pu­szczal­ni­ku or­ga­nicz­nym bę­dą­cy pro­duk­tem przej­ścio­wym otrzy­my­wa­nym w pro­ce­sach ek­strak­cji tłu­szczów za­rów­no z ma­te­ria­łów ro­ślin­nych, jak i zwie­rzę­cych. Ter­min sto­so­wa­ny jest głów­nie w przet­wór­stwie ole­jów ro­ślin­nych, w któ­rym jako roz­pu­szczal­ni­ka używa się zaz­wy­czaj hek­sa­nu. Uzy­ska­na mi­sce­la pod­le­ga dal­szym pro­ce­som, prze­de wszyst­kim de­sty­la­cji w celu od­dzie­le­nia tłu­szczów od roz­pu­szczal­ni­ka.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pro­duk­tem głów­nym pro­ce­su ek­strak­cji jest mi­sce­la, czyli mie­sza­ni­na oleju oraz roz­pu­szczal­ni­ka, frak­cjo­no­wa­na na dro­dze fil­tra­cji i de­sty­la­cji pod zmniej­szo­nym ci­śnie­niem.

Wiktionary


miscellanea

[czy­taj: mi­se­lej­nia] zbiór tek­stów o róż­no­rod­nej te­ma­ty­ce i róż­nych au­to­rów; roz­ma­i­to­ści


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) liter. zbiór róż­nych tek­stów, ut­wo­rów, ksią­żek róż­nych au­to­rów

 (1.2) liter. ko­lum­na z krót­ki­mi no­tat­ka­mi z róż­nych dzie­dzin w cza­so­pi­śmie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲist͡sɛlːãˈnɛa, AS: mʹisce•lãnea

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) varia

Wiktionary


miscellaneum

[czy­taj: mi­se­lej­nium] książ­ka za­wie­ra­ją­ca tek­sty o róż­no­rod­nej te­ma­ty­ce


SJP.pl


mischling

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. obraź. mie­sza­niec ra­so­wy, osoba ma­ją­ca ży­dow­skich przod­ków; okre­śle­nie uży­wa­ne w pro­pa­gan­dzie, te­o­rii ra­so­wej i pra­wie na­zi­stow­skim w Niem­czech;

Wiktionary

Misch­ling (z niem. mie­sza­niec półkr­wi, „mie­sza­niec”, „kun­del”, „hy­bry­da”) – nie­miec­kie okre­śle­nie wy­ko­rzy­sty­wa­ne głów­nie do opisu zwie­rząt pow­sta­łych przez skrzy­żo­wa­nie ras. Nie­miec­cy na­zi­ści w usta­wach no­rym­ber­skich z 1935 r. okre­śla­li tym sło­wem Niem­ców ma­ją­cych w swoim drze­wie ge­ne­a­lo­gicz­nym osoby uz­na­ne za Żydów. Wpro­wa­dzo­no dwie ka­te­go­rie ra­so­we:

Wikipedia


miseczka

1. mała miska; za­war­tość tego na­czy­nia; przed­miot przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem to na­czy­nie
2. zdrew­nia­ła osło­na ota­cza­ją­ca owoce niek­tó­rych ro­ślin


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: miska

 (1.2) mała miska

 (1.3) za­war­tość mi­secz­ki (1.1-2)

 (1.4) coś, co kształ­tem przy­po­mi­na mi­secz­kę (1.2)

 (1.5) każda z dwóch czę­ści sta­ni­ka osła­nia­ją­ca pierś

 (1.6) jeden z ustan­da­ry­zo­wa­nych roz­mia­rów mi­secz­ki (1.5)

 (1.7) bot. zdrew­nia­ła osło­na niek­tó­rych owo­ców

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­secz­ka – ro­dzaj grzy­bów
  • mi­secz­ka (apo­te­cjum) – ro­dzaj owoc­ni­ka u grzy­bów wor­ko­wych
  • ku­pu­la – mi­secz­ka ota­cza­ją­ca owoc bu­ko­wa­tych oraz mi­secz­ki z rozm­nóż­ka­mi wy­stę­pu­ją­ce na ple­chach wą­tro­bow­ców

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲiˈsɛt͡ʃka, AS: mʹisečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miska ż., misa ż., półmisek m., micha ż.

 przym. miskowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) czareczka, czarka

Wiktionary


miseczkowaty

ma­ją­cy kształt mi­secz­ki; wklę­sły


SJP.pl


miseczkowy

→ mi­secz­ka


SJP.pl

Patrz:

miseczka

miseczniak

grzyb na­le­żą­cy do gro­ma­dy grzy­bów wor­ko­wych


SJP.pl


miseczniaki

klasa grzy­bów na­le­żą­ca do gro­ma­dy grzy­bów wor­ko­wych


SJP.pl

Mi­secz­nia­ki ("Le­ca­no­ro­my­ce­tes" O.E. Erikss. & Winka) – klasa wor­kow­ców ("Asco­my­co­ta"), któ­rej typem no­men­kla­to­rycz­nym jest "Le­ca­no­ra" (mi­secz­ni­ca).

Wikipedia


misecznicowate

ro­dzi­na grzy­bów z rzędu mi­secz­ni­cow­ców


SJP.pl

Mi­secz­ni­co­wa­te ("Le­ca­no­ra­ce­ae" Körb.) – ro­dzi­na grzy­bów z rzędu mi­secz­ni­cow­ców ("Le­ca­no­ra­les").

Wikipedia


misecznicowaty

o ce­chach mi­secz­ni­co­wa­tych (ro­dzi­na grzy­bów)


SJP.pl


misecznicowce

rząd grzy­bów w kla­sie mi­secz­nia­ków


SJP.pl

Mi­secz­ni­cow­ce ("Le­ca­no­ra­les" Nannf.) – rząd grzy­bów znaj­du­ją­cy się w kla­sie mi­secz­nia­ków ("Le­ca­no­ro­my­ce­tes").

Wikipedia


misecznik

plusk­wiak, szkod­nik drzew i krze­wów li­ścia­stych


SJP.pl

Mi­secz­nik dwu­gu­zek ("Le­ca­nium bi­tu­ber­cu­la­tum Targ.") – plusk­wiak rów­nos­krzy­dły ("Ho­mop­te­ra") z ro­dzi­ny mi­secz­ni­ko­wa­tych ("Le­ca­nii­dae"). Wy­stę­pu­je głów­nie na ja­bło­ni, gru­szy i głogu. Jest łatwy do odróż­nie­nia od in­nych mi­secz­ni­ków, po­nie­waż na grzbie­cie tarcz­ki znaj­du­ją się dwa więk­sze i dwa mniej­sze guzy; tarcz­ki in­nych mi­secz­ni­ków są gład­kie.

Wikipedia


misecznikowate

ro­dzi­na owa­dów z rzędu plusk­wia­ków


SJP.pl


misecznikowaty

o ce­chach mi­secz­ni­ko­wa­tych (ro­dzi­na plusk­wia­ków)


SJP.pl


miserere

z ła­ci­ny: zmi­łuj się


SJP.pl


misgendering

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) psych. społ. forma dy­skry­mi­na­cji i prze­mo­cy słow­nej wobec osób transpł­cio­wych lub nie­bi­nar­nych, po­le­ga­ją­ca na sto­so­wa­niu form gra­ma­tycz­nych in­nych niż ich toż­sa­mość płcio­wa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na­zy­wa­nie Mar­got Mi­cha­łem jest mis­gen­de­rin­giem, bo Mar­got nie czuje się Mi­cha­łem i nie przed­sta­wia się w ten spo­sób.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misgenderingowanie n.

 czas. misgenderingować ndk.

 przym. misgenderingowy

Wiktionary


misgenderować

[czy­taj: mis­dżen­de­ro­wać] śro­do­wi­sko­wo: nie­po­praw­nie iden­ty­fi­ko­wać płeć osoby trans­sek­su­al­nej lub transpł­cio­wej, np. przez uży­cie nie­pra­wi­dło­we­go za­im­ka


SJP.pl


misha

Misha, właśc. Mi­cha­e­la Paľová (ur. 6 marca 1975 w Mi­cha­lo­vach) – sło­wac­ka pio­sen­kar­ka i kom­po­zy­tor­ka.

Wikipedia


misi

do­ty­czą­cy misia; mi­sio­wy


SJP.pl


misia

do­ty­czą­cy misia; mi­sio­wy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Mi­cha­li­na

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wy­sła­łem Misi zdję­cie cie­szy­nian­ki wio­sen­nej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michalina ż., Michalinka ż., Miśka ż., Michasia ż.

 przym. Misiny, Michałowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Michalinka

Wiktionary


misiaczek

zdrob­nie­nie od: miś


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zdrobn. od: miś

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­sia­czek – duń­ski film oby­cza­jo­wy
  • Mi­sia­czek – skała wspi­nacz­ko­wa w Do­li­nie Będ­kow­skiej na Wy­ży­nie Kra­kow­sko-Czę­sto­chow­skiej

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲiˈɕat͡ʃɛk, AS: mʹiśaček

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miś mos./mrz./mzw.

 przym. misi, misiowy

Wiktionary


misiak

miś; po­tocz­nie:
1. za­baw­ka dzie­cię­ca wy­o­bra­ża­ją­ca niedź­wiad­ka;
2. niedź­wiedź lub niedź­wia­dek;
3. pie­szczot­li­wie o uko­cha­nym


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pot. niedź­wiedź lub niedź­wia­dek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pot. pie­szczot­li­wie o uko­cha­nym

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­to­ni Mi­siak (1922–1974) – pol­ski dzia­łacz tu­ry­stycz­ny
  • Bog­dan Mi­siak (ur. 1936) – pol­ski bok­ser
  • Elż­bie­ta Mi­siak-Bre­mer (ur. 1939) – pol­ska dzien­ni­kar­ka, in­ży­nier, dzia­łacz­ka opo­zy­cji de­mo­kra­tycz­nej w okre­sie PRL.
  • Hen­ryk Mi­siak (ur. 1928–2018) – pol­ski pił­karz i tre­ner pił­kar­ski
  • Jan Mi­siak (ur. 1942) – pol­ski in­ży­nier, spe­cja­li­sta w za­kre­sie me­cha­ni­ki tech­nicz­nej ciał sta­łych oraz sta­tecz­no­ści kon­struk­cji, pro­fe­sor nauk tech­nicz­nych
  • Jerzy Mi­siak (ur. 1946) – pol­ski le­śnik, wie­lo­let­ni dy­rek­tor Kam­pi­no­skie­go Parku Na­ro­do­we­go
  • Jerzy Sta­ni­sław Mi­siak (1924–2010) – pol­ski dzia­łacz po­dzie­mia nie­pod­le­gło­ścio­we­go w cza­sie II wojny świa­to­wej oraz po­wo­jen­ny dzia­łacz kom­ba­tanc­ki
  • Józef Mi­siak (1939–2017) – pol­ski du­chow­ny ka­to­lic­ki
  • Krzysz­tof Mi­siak (ur. 1966) – pol­ski gi­ta­rzy­sta, kom­po­zy­tor, pro­du­cent mu­zycz­ny, edu­ka­tor, dzien­ni­karz
  • Le­szek Mi­siak (ur. 1943) – pol­ski ma­larz i gra­fik, pro­fe­sor sztuk pla­stycz­nych, na­u­czy­ciel aka­de­mic­ki
  • Mar­cin Mi­siak (ur. 1979) – pol­ski wio­lon­cze­li­sta
  • Ry­szard Mi­siak (zm. 2017) – pol­ski bok­ser

Wikipedia


misiarz

naz­wi­sko


SJP.pl


misiaszek

naz­wi­sko


SJP.pl


misie-patysie

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) neol. liter. dzie­cię­ca gra to­wa­rzy­ska o li­te­rac­kiej pro­we­nien­cji, po­le­ga­ją­ca na umie­jęt­nym zrzu­ca­niu pa­ty­ka z mostu tak, aby wy­pły­nął z dru­giej stro­ny jako pier­wszy;

Wiktionary

Misie-pa­ty­sie / Ku­bu­sio­we pa­tycz­ki / Prztycz­ki-Pa­tycz­ki (ang. "Po­oh­sticks") – gra, którą opi­sał A.A. Milne w książ­ce "Chat­ka Pu­chat­ka" (jako wy­my­ślo­ną przez Ku­bu­sia Pu­chat­ka).

W misie-pa­ty­sie może grać do­wol­na licz­ba uczest­ni­ków. Po­le­ga ona na wy­rzu­ca­niu jed­no­cze­śnie pa­ty­ków z jed­nej stro­ny mostu (z tej stro­ny, po któ­rej woda wpły­wa pod most), a na­stęp­nie spraw­dza­niu, czyj patyk pier­wszy wy­pły­nie z dru­giej stro­ny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Otóż pew­ne­go dnia Pu­cha­tek, Pro­sia­czek, Kró­lik i Ma­leń­stwo grali w „Misie-pa­ty­sie” (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiɕɛ paˈtɨɕɛ, AS: mʹiśe patyśe

Wiktionary


misiejuk

naz­wi­sko


SJP.pl


misiek

pie­szczot­li­wie o niedź­wie­dziu lub plu­szo­wej ma­skot­ce; misio


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zob. miś.

 (1.2) żart. środ. mot. sa­mo­chód marki Mit­su­bis­hi

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) środ. zo­o­techn. osoba zaj­mu­ją­ca się ka­stra­cją zwie­rząt

 (2.2) środ. so­cjo­klet kie­row­ców cię­ża­ró­wek po­li­cjant

 (2.3) osoba uko­cha­na

 (2.4) męż­czyz­na z moc­nym owło­sie­niem ciała

 (2.5) męż­czyz­na o kor­pu­lent­nych kształ­tach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z Pawła zro­bił się mi­siek. Waży teraz setkę.

 (1.2) Mi­siek musi zro­bić w so­bo­tę trasę 1000km i prze­żyć.

 (2.2) — Masz miś­ków z su­szar­ką na dwie­ście dwu­na­stym — Dzię­ki, dzię­ki, ko­le­go. Sze­ro­ko­ści, przy­czep­no­ści. Bajo!.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiɕɛk, AS: mʹiśek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miś m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miś, misiu

 (1.2) war. miś; neutr. mitsubishi; środ. mitsu

Wiktionary


misiewicz

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Bar­tło­miej Mi­sie­wicz – pol­ski po­li­tyk,
  • Jan Wła­dy­sław Mi­sie­wicz – pol­ski sę­dzia, dzia­łacz spo­łecz­ny,
  • Jan Mi­sie­wicz – pol­ski ofi­cer,
  • Jan Mi­sie­wicz – pol­ski fizyk,
  • Ja­nusz Mi­sie­wicz – pol­ski że­glarz i ka­pi­tan że­glu­gi wiel­kiej,
  • Kon­rad Mi­sie­wicz – pol­ski pił­karz ręcz­ny,
  • Roman Mi­sie­wicz – pol­ski bok­ser.

Wikipedia


misiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Misi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przez przy­pa­dek zaj­rza­ła do Mi­si­ne­go pa­mięt­ni­ka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Misia ż., Miśka ż.

Wiktionary


misio

pie­szczot­li­wie o niedź­wie­dziu lub plu­szo­wej ma­skot­ce; mi­siek


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pieszcz. zdrobn. od: miś (o zwie­rzę­ciu)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pieszcz. zdrobn. od: miś (o męż­czyź­nie)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiɕɔ, AS: mʹiśo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miś mos./mrz./mzw.

Wiktionary


misiorek

naz­wi­sko


SJP.pl


misiowaty

pie­szczot­li­wie: przy­po­mi­na­ją­cy futro niedź­wie­dzia


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy cechy misia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miś mzw./mos./mrz.

Wiktionary


misiowiec

naz­wi­sko


SJP.pl


misiowy

→ miś


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy misia

Wiktionary

Patrz:

miś

Wymowa:

IPA: mʲiˈɕɔvɨ, AS: mʹiśovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misiaczek mzw., miś mzw./mos./mrz.

Wiktionary


misiu

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pot. zdrobn. niedź­wiedź lub niedź­wia­dek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pot. żart. o tęgim, czę­sto po­wol­nym męż­czyź­nie, chłop­cu

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) W. lp. od: miś

 (3.2) W. lp. od: misio

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ulu­bio­nym mi­siem mo­je­go dzie­ciń­stwa był misiu Foz­zie.

 (2.1) Z Adama zro­bił się misiu. Waży teraz setkę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miś m., misio m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) misiek, misiaczek, misio, miś

 (2.1) misiek, misiaczek, misio, miś

Wiktionary


misiuch

ek­spre­syw­nie: miś; mi­siak, mi­siek, misio, mi­siąt­ko, mi­sią­tecz­ko, mi­siuk, mi­siu­lek, mi­siu­le­niek


SJP.pl


misiuk

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­drzej Mi­siuk – pol­ski hi­sto­ryk
  • Mał­go­rza­ta Mi­siuk – pol­ska ko­szy­kar­ka
  • Marta Mi­siuk-Hojło – pol­ska oku­list­ka
  • Ni­ko­laj Mi­siuk – li­tew­ski pił­karz
  • Te­re­sa Mi­siuk-Jo­dłow­ska – pol­ska praw­nik

Wikipedia


misiula

pie­szczot­li­wie o uko­cha­nej; mi­siu­nia, misia


SJP.pl


misiulek

ek­spre­syw­nie: miś; mi­siak, mi­siek, misio, mi­siąt­ko, mi­sią­tecz­ko, mi­siuk, mi­siuch, mi­siu­le­niek


SJP.pl


misiuleniek

ek­spre­syw­nie: miś; mi­siak, mi­siek, misio, mi­siąt­ko, mi­sią­tecz­ko, mi­siuk, mi­siu­lek, mi­siuch


SJP.pl


misiunia

pie­szczot­li­wie o uko­cha­nej; mi­siu­la, misia


SJP.pl


misiura

hełm z bla­chy i siat­ki me­ta­lo­wej opa­da­ją­cej na kark i ra­mio­na, uży­wa­ny w Pol­sce przez lekką i pół­cięż­ką jazdę od XVI do XVIII wieku; mi­siur­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. wojsk. ro­dzaj hełmu z bla­chy z siat­ką me­ta­lo­wą opa­da­ją­cą na kark i ra­mio­na, który był uży­wa­ny przez pol­ską jazdę lekką i pół­cięż­ką od XVI do XVIII wieku

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­drzej David Mi­siu­ra
  • Ma­riusz Mi­siu­ra

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. misiurka

Wiktionary


misiurek

hełm z bla­chy i siat­ki me­ta­lo­wej opa­da­ją­cej na kark i ra­mio­na, uży­wa­ny w Pol­sce przez lekką i pół­cięż­ką jazdę od XVI do XVIII wieku; mi­siu­ra


SJP.pl


misiurka

hełm z bla­chy i siat­ki me­ta­lo­wej opa­da­ją­cej na kark i ra­mio­na, uży­wa­ny w Pol­sce przez lekką i pół­cięż­ką jazdę od XVI do XVIII wieku; mi­siu­ra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. ro­dzaj hełmu skła­da­ją­ce­go się z płyt­kiej miski i kap­tu­ra kol­cze­go;

Wiktionary

Mi­siur­ka – hełm po­cho­dze­nia wschod­nie­go, zło­żo­ny z dzwo­nu w for­mie me­ta­lo­wej pła­skiej miski z do­cze­pio­nym do niego dłu­gim kap­tu­rem kol­czym.

Dzwon mi­siur­ki wy­ście­la­ny był od spodu czep­cem lub małym tur­ba­nem (wa­to­wa­nym lub fil­co­wym) który amor­ty­zo­wał wstrzą­sy. Do­cze­pio­ny do dzwo­nu kap­tur kol­czy miał zwy­kle dłu­gość ok. 35 cm i chro­nił kark, po­ty­li­cę, czoło, skro­nie i ra­mio­na.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W sie­dem­na­sto­wiecz­nej Pol­sce mi­siu­rek uży­wa­li m.in. pan­cer­ni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈɕurka, AS: mʹiśurka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misiura ż.

Wiktionary


misiówka

mi­siów­ka go­łot­ka - ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny niedź­wie­dziów­ko­wa­tych


SJP.pl


misiąteczko

ek­spre­syw­nie: miś; mi­siak, mi­siek, misio, mi­siąt­ko, mi­siuch, mi­siuk, mi­siu­lek, mi­siu­le­niek


SJP.pl


misiątko

ek­spre­syw­nie: miś; mi­siak, mi­siek, misio, mi­sią­tecz­ko, mi­siuch, mi­siuk, mi­siu­lek, mi­siu­le­niek


SJP.pl


misić

cza­sow­nik prze­chod­ni

 (1.1) gwara. ka­stro­wać, trze­bić zwie­rzę

Wiktionary

Powiązane:

 czas. miśkować

Wiktionary


misja

1. zle­ce­nie wy­ko­na­nia za­da­nia
2. na­wra­ca­nie in­no­wier­ców
3. bu­dy­nek mi­sjo­na­rzy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­słan­nict­wo, ważne, od­po­wie­dzial­ne za­da­nie do wy­ko­na­nia

 (1.2) adm. przed­sta­wi­ciel­stwo pań­stwa albo or­ga­ni­za­cji de­le­go­wa­ne w spe­cjal­nym celu do in­ne­go pań­stwa

 (1.3) adm. sie­dzi­ba przed­sta­wi­ciel­stwa ja­kie­goś pań­stwa lub or­ga­ni­za­cji w innym pań­stwie

 (1.4) rel. dzia­łal­ność in­sty­tu­cji re­li­gij­nych ma­ją­ca na celu roz­po­wszech­nia­nie ja­kiejś re­li­gii i po­zy­ska­nie jej no­wych wyz­naw­ców

 (1.5) rel. pla­ców­ka pro­wa­dzą­ca dzia­łal­ność ma­ją­cą na celu roz­po­wszech­nia­nie ja­kiejś re­li­gii i po­zy­ska­nie jej no­wych wyz­naw­ców

 (1.6) rel. w Ko­ście­le ka­to­lic­kim: re­ko­lek­cje słu­żą­ce po­głę­bia­niu życia re­li­gij­ne­go pa­ra­fian

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • misja – za­da­nie do speł­nie­nia, np. misja przed­się­bior­stwa, misja i cele or­ga­ni­za­cji
  • misja – dzia­łal­ność przed­sta­wi­cie­li ja­kiejś re­li­gii, zo­bacz też: bi­skup mi­syj­ny
  • misja dy­plo­ma­tycz­na – przed­sta­wi­ciel­stwo dy­plo­ma­tycz­ne pań­stwa, or­ga­ni­za­cji mię­dzy­na­ro­do­wej
  • pla­ców­ka pro­wa­dzą­ca dzia­łal­ność mi­syj­ną
  • Misja (ang. The Mis­sion) – film pro­duk­cji bry­tyj­skiej w re­ży­se­rii Ro­lan­da Joffé z roku 1986
  • Misja – ścież­ka dźwię­ko­wa do filmu pt. Misja z 1986 r.
  • Misja – se­rial te­le­wi­zyj­ny pro­duk­cji pol­skiej w re­ży­se­rii Pawła Ko­mo­row­skie­go z roku 1980
  • Misja – se­rial te­le­wi­zyj­ny z 2021, w re­ży­se­rii Jana Jur­kow­skie­go
  • Misja – pol­ska gra kom­pu­te­ro­wa z 1991

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stale mówi się o tym, że te­le­wiz­ja pu­blicz­na ma misję.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲisʲja, AS: mʹisʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. misyjny, misjonarski

 rzecz. misyjność ż., misje nmos., misjonarz m., misjonarka ż.

Wiktionary


misje

w Ko­ście­le ka­to­lic­kim: re­ko­lek­cje ma­ją­ce na celu umoc­nie­nie i od­no­wie­nie wiary pa­ra­fian


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) rel. seria ka­to­lic­kich nauk ma­ją­ca wzmoc­nić wiarę pa­ra­fian

 (1.2) rel. wy­jazd do in­nych kra­jów w celu pro­pa­go­wa­nia wiary chrze­ści­jań­skiej

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: misja

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kto bę­dzie gło­sił misje w wa­szej pa­ra­fii?

 (1.2) He­len­ka wy­je­cha­ła na misje w wieku dzie­więt­na­stu lat.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misja ż., misyjność ż.

 przym. misyjny

Wiktionary


misjolog

te­o­log zaj­mu­ją­cy się mi­syj­ną dzia­łal­no­ścią Ko­ścio­ła


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) znaw­ca mi­sjo­lo­gi

Wiktionary


misjologia

nauka te­o­lo­gicz­na zaj­mu­ją­ca się mi­syj­ną dzia­łal­no­ścią Ko­ścio­ła


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka o dzia­łal­no­ści mi­syj­nej w uję­ciu te­o­re­tycz­nym

Wiktionary

Mi­sjo­lo­gia ( mis­sio – po­sła­nie; lógos – słowo, nauka) – nauka te­o­lo­gicz­na, któ­rej przed­mio­tem jest sy­ste­ma­tycz­ne uję­cie wie­dzy o roz­krze­wia­niu wiary: prze­po­wia­da­niu Ewan­ge­lii i za­kła­da­niu Ko­ścio­ła wśród ludów niez­na­ją­cych Chry­stu­sa.

Dzia­łal­ność taka uza­sad­nia­na jest te­o­lo­gicz­nie i pełni funk­cję kry­tycz­nej oceny re­a­li­za­cji dzie­ła mi­syj­ne­go w świe­cie (rów­nież w uję­ciu hi­sto­rycz­nym).

Wikipedia


misjologiczny

→ mi­sjo­lo­gia


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy mi­sjo­lo­gii

Wiktionary

Patrz:

misjologia

misjonarka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. ko­bie­ta uczest­ni­czą­ca w dzia­łal­no­ści mi­syj­nej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jego ro­dzo­na sio­stra jest mi­sjo­nar­ką w Rwan­dzie.

 (1.1) Kilka mi­sjo­na­rek po­cho­wa­no obok krzy­ża.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misjonarskość ż., misjonarstwo n., misjonarzowanie n.

:: fm. misjonarz mos.

 czas. misjonarzować ndk.

 przym. misjonarski, misyjny

 przysł. misjonarsko

Wiktionary


misjonarski

→ mi­sjo­narz, → mi­sjo­nar­stwo


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) rel. zwią­za­ny z mi­sjo­na­rzem, mi­sjo­na­rza­mi, do­ty­czą­cy mi­sjo­na­rzy

Wiktionary

Patrz:

misjonarz, → misjonarstwo

Powiązane:

 rzecz. misjonarzowanie n., misjonarskość ż., misjonarstwo n., misjonarka ż., misjonarz mos., misja ż.

 przym. misyjny

 przysł. misjonarsko

 czas. misjonarzować

Wiktionary


misjonarsko

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób wła­ści­wy dla mi­sjo­na­rzy, po mi­sjo­nar­sku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misjonarka ż., misjonarskość ż., misjonarstwo n., misjonarz mos., misjonarzowanie n.

 czas. misjonarzować ndk.

 przym. misjonarski

Wiktionary


misjonarskość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co mi­sjo­nar­skie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misjonarka ż., misjonarstwo n., misjonarz mos., misjonarzowanie n.

 czas. misjonarzować ndk.

 przym. misjonarski

 przysł. misjonarsko

Wiktionary


misjonarstwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rel. dzia­łal­ność mi­syj­na, praca na mi­sjach

 (1.2) książk. pro­pa­go­wa­nie idei lub za­cho­wań

 (1.3) pejor. na­rzu­ca­ją­ce się prze­ko­ny­wa­nie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W ju­da­iz­mie nie ma mi­sjo­nar­stwa.

 (1.3) Po­proś go, żeby uni­kał zbęd­ne­go mi­sjo­nar­stwa w swo­ich wy­wo­dach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misjonarka ż., misjonarskość ż., misjonarz mos., misjonarzowanie n.

 czas. misjonarzować ndk.

 przym. misjonarski, misyjny

 przysł. misjonarsko

Wiktionary


misjonarz

1. osoba du­chow­na lub świec­ka pro­wa­dzą­ca dzia­łal­ność mi­syj­ną;
2. czło­nek za­ko­nu pro­wa­dzą­ce­go taką dzia­łal­ność


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. du­chow­ny lub osoba świec­ka uczest­ni­czą­ca w dzia­łal­no­ści mi­syj­nej

Wiktionary

Mi­sjo­narz ( mis­sio­na­rius) – osoba wy­sła­na przez ko­ściół lub zwią­zek wyz­na­nio­wy w celu sze­rze­nia wiary chrze­ści­jań­skiej we­dług słów Je­zu­sa Chry­stu­sa „Idź­cie i na­u­czaj­cie wszyst­kie na­ro­dy" (Mt 28,19).

Mi­sjo­narz za­kon­ny i świec­ki w Ko­ście­le ka­to­lic­kim.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W 1622 r. w jed­nej z pu­blicz­nych kaźni po­nio­sło śmierć nie tylko kil­ka­dzie­się­cio­ro miej­sco­wych kon­wer­ty­tów, lecz także dzie­wię­ciu eu­ro­pej­skich mi­sjo­na­rzy.

 (1.1) Wpraw­dzie chry­stia­ni­za­cja Sło­wian trwa­ła kil­ka­set lat, a do jej celów przy­go­to­wy­wa­no mi­sjo­na­rzy, czy wręcz całe kon­wen­ty czy bi­skup­stwa, nie przy­nio­sło to jed­nak re­zul­ta­tu w po­sta­ci szer­szej cha­rak­te­ry­sty­ki zwal­cza­ne­go kultu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈsʲjɔ̃naʃ, AS: mʹisʹi ̯õnaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misjonarstwo n., misja ż.

:: fż. misjonarka ż.

 czas. misjonarzować

 przym. misjonarski, misyjny

 przysł. misjonarsko, misyjnie

Wiktionary


misjonarze

1. osoba du­chow­na lub świec­ka pro­wa­dzą­ca dzia­łal­ność mi­syj­ną;
2. czło­nek za­ko­nu pro­wa­dzą­ce­go taką dzia­łal­ność


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­sjo­narz – pro­wa­dzą­cy dzia­łal­ność mi­syj­ną
  • mi­sjo­na­rze kla­re­ty­ni
  • mi­sjo­na­rze kom­bo­nia­nie
  • mi­sjo­na­rze Krwi Chry­stu­sa
  • mi­sjo­na­rze obla­ci
  • mi­sjo­na­rze z Ma­riann­hill
  • mi­sjo­na­rze Świę­tej Ro­dzi­ny
  • Sto­wa­rzy­sze­nie Misji Afry­kań­skich
  • Zgro­ma­dze­nie Księ­ży Mi­sjo­na­rzy św. Win­cen­te­go a Paulo (Zgro­ma­dze­nie Misji)
  • Zgro­ma­dze­nie Słowa Bo­że­go
  • Zgro­ma­dze­nie Mi­sjo­na­rzy Serca Maryi

Wikipedia


misjonarzowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) bycie mi­sjo­na­rzem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misjonarka ż., misjonarskość ż., misjonarstwo n., misjonarz mos.

 czas. misjonarzować ndk.

 przym. misjonarski

 przysł. misjonarsko

Wiktionary


misjonarzować

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) pra­co­wać jako mi­sjo­narz, krze­wić wiarę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Matka Hilda mi­sjo­na­rzo­wa­ła na Czar­nym Lą­dzie ponad trzy­dzie­ści lat.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misjonarka ż., misjonarskość ż., misjonarstwo n., misjonarz mos., misjonarzowanie n.

 przym. misjonarski

 przysł. misjonarsko

Wiktionary


miska

1. na­czy­nie po­dob­ne z kształ­tu do spła­szczo­nej pół­ku­li; za­war­tość tego na­czy­nia
2. o czymś przy­po­mi­na­ją­cym to na­czy­nie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mała misa, pła­skie, ot­war­te na­czy­nie z kra­wę­dzia­mi unie­sio­ny­mi do góry;

 (1.2) za­war­tość miski (1.1)

 (1.3) pla­sti­ko­wy­a­sti­ko­we lub bla­sza­ne na­czy­nie śred­nich roz­mia­rów do róż­nych po­trzeb; mied­ni­ca

Wiktionary

Miska – głę­bo­kie, okrą­głe na­czy­nie z kra­wę­dzia­mi za­koń­czo­ny­mi w kie­run­ku pio­no­wym. Miska służy do prze­cho­wy­wa­nia bądź po­da­wa­nia róż­ne­go ro­dza­ju je­dze­nia. Naj­czę­ściej jest wy­ko­na­na z por­ce­la­ny, me­ta­lu, two­rzyw sztucz­nych, szkła lub drew­na. Szkla­ne lub por­ce­la­no­we miski do po­da­wa­nia sałat lub kom­po­tów na­zy­wa się sa­la­ter­ka­mi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jabł­ka włóż do miski, która stoi na stole.

 (1.2) Dałam im po misce żuru, bo byli głod­ni.

 (1.3) Przy­niósł miskę z pra­niem i za­czął roz­wie­szać je na sznu­rze za sto­do­łą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiska, AS: mʹiska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. półmisek m.

:: zdrobn. miseczka ż.

:: zgrub. misa ż., micha ż.

 przym. miskowaty

Wiktionary


miskal

per­ska jed­nost­ka masy równa 4,6 grama


SJP.pl

Mi­skal – per­ska jed­nost­ka masy, równa w przy­bli­że­niu 4,6 g. W cza­sach Il­cha­ni­dów była czę­ścią na­rzu­co­ne­go przez Mon­go­łów sy­ste­mu mo­ne­tar­ne­go; jeden srebr­ny denar równy był wów­czas trzem mi­ska­lom, które wa­ży­ły ok. 4,2–4,3 g. Jed­nost­ka znana i uży­wa­na była m.in.

Wikipedia


miskant

ro­dzaj ro­ślin ozdob­nych z ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych


SJP.pl

Mi­skant ("Mi­scant­hus") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych. Na­le­ży do niego w za­leż­no­ści od uję­cia sy­ste­ma­tycz­ne­go od 14 do 20 ga­tun­ków wie­lo­let­nich traw. Cen­trum zróż­ni­co­wa­nia tego ro­dza­ju znaj­du­je się w po­łud­nio­wo-wschod­niej Azji i na wy­spach Pa­cy­fi­ku. Nie­licz­ne ga­tun­ki rosną także na Da­le­kim Wscho­dzie oraz w po­łud­nio­wej Afry­ce (tylko "M. ec­klo­nii"). W Pol­sce upra­wia­ne są głów­nie mi­skant cu­kro­wy i chiń­ski, ten pier­wszy uz­na­wa­ny jest już za za­do­mo­wio­ne­go an­tro­po­fi­ta.

Wikipedia


miski

1. na­czy­nie po­dob­ne z kształ­tu do spła­szczo­nej pół­ku­li; za­war­tość tego na­czy­nia
2. o czymś przy­po­mi­na­ją­cym to na­czy­nie


SJP.pl


miskiewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


miskowaty

po­dob­ny do miski, zwła­szcza z kształ­tu za­głę­bie­nia


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem miskę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dy­mów­ki opu­ści­ły więc swoje za­cisz­ne, mi­sko­wa­te gnia­zda, przy­le­pio­ne czę­sto do su­fi­tów wew­nątrz go­spo­dar­skich bu­dyn­ków na wsiach i obrze­żach miast.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲiskɔˈvatɨ, AS: mʹiskovaty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miska, miseczka

Wiktionary


miskowy

→ miska, np. kafel mi­sko­wy, po­i­dło mi­sko­we


SJP.pl


mismatch

[czy­taj: mis­mecz] w spor­tach walki: po­je­dy­nek mię­dzy za­wod­ni­ka­mi, z któ­rych jeden jest wy­raź­nie sil­niej­szy od dru­gie­go


SJP.pl


miso

1. duża miska
2. o czymś przy­po­mi­na­ją­cym to na­czy­nie, zwła­szcza z kształ­tu za­głę­bie­nia
3. dolna część gara wiel­kie­go pieca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kulin. tra­dy­cyj­na gęsta pasta ja­poń­ska pro­du­ko­wa­na ze sfer­men­to­wa­ne­go ryżu, psze­ni­cy, soli, droż­dży i/lub soi;

Wiktionary

Miso (jap. 味噌 miso) – ja­poń­ska, tra­dy­cyj­na, gęsta pasta, wyt­wa­rza­na z soi, soli i star­te­rów fer­men­ta­cyj­nych; w niek­tó­rych od­mia­nach do­da­je się rów­nież inne skład­ni­ki, jak ryż czy jęcz­mień. Po ich wy­mie­sza­niu miso pod­da­je się fer­men­ta­cji przez okres od kilku mie­się­cy do dwóch lat.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲisɔ, AS: mʹiso

Wiktionary


miso-shiru

[czy­taj: miso-sziru] zupa na bazie pasty miso oraz bu­lio­nu dashi


SJP.pl

Miso-shiru (jap. 味噌汁 zupa miso) – tra­dy­cyj­na ja­poń­ska zupa, spo­ży­wa­na w Ja­po­nii prak­tycz­nie co­dzien­nie jako część po­sił­ków (rów­nież na śnia­da­nie). Spo­rzą­dza­na jest na bazie bu­lio­nu "dashi" z do­dat­kiem pasty so­jo­wej "miso" oraz wielu in­nych skład­ni­ków, za­leż­nie od re­gio­nu i oso­bi­stych upo­do­bań.

Wikipedia


misowaty

po­dob­ny do misy, zwła­szcza z kształ­tu za­głę­bie­nia


SJP.pl


misowy

→ misa


SJP.pl

Patrz:

misa

miss

1. tytuł na­da­wa­ny w kon­kur­sie pię­kno­ści;
2. tytuł grzecz­no­ścio­wy w kra­jach an­glo­sa­skich


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zwy­cięż­czy­ni ja­kie­goś kon­kur­su lub ple­bi­scy­tu, zwła­szcza kon­kur­su pię­kno­ści

 (1.2) pot. pię­kna ko­bie­ta

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲis, AS: mʹis

Wiktionary


missis

[czy­taj: mis-is] an­glo­sa­ska forma grzecz­no­ścio­wa od­po­wia­da­ją­ca pol­skie­mu słowu "pani", uży­wa­na w sto­sun­ku do ko­biet nie­za­leż­nie od ich stanu cy­wil­ne­go (skrót: Ms - za­wsze uży­wa­ny w pi­śmie)


SJP.pl


missisipi

[czy­taj: mis-is-ipi] Mis­sis­sip­pi;
1. rzeka w Sta­nach Zjed­no­czo­nych;
2. stan w Sta­nach Zjed­no­czo­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w USA;

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (2.1) geogr. stan w po­łud­nio­wej czę­ści Sta­nów Zjed­no­czo­nych;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mis­si­si­pi () – rzeka w USA
  • Mis­si­si­pi () – stan w USA
  • Mis­sis­sip­pi (ang. Mis­sis­sip­pi Towns­hip) – gmina w sta­nie Ar­kan­sas, w hrab­stwie Crit­ten­den
  • Mis­sis­sip­pi (ang.: Mis­sis­sip­pi Towns­hip) – gmina w sta­nie Ar­kan­sas, w hrab­stwie Desha
  • Mis­sis­sip­pi (ang.: Mis­sis­sip­pi Towns­hip) – gmina w sta­nie Ar­kan­sas, w hrab­stwie Se­ba­stian
  • Mis­sis­sip­pi (ang.: Mis­sis­sip­pi Towns­hip) – gmina w sta­nie Il­li­no­is, w hrab­stwie Jer­sey
  • Mis­sis­sip­pi (ang.: Mis­sis­sip­pi Towns­hip) – gmina w sta­nie Mis­so­u­ri, w hrab­stwie Mis­sis­sip­pi
  • Mis­sis­sip­pi (ang.: Mis­sis­sip­pi Co­un­ty) – w sta­nie Ar­kan­sas
  • Mis­sis­sip­pi (ang.: Mis­sis­sip­pi Co­un­ty) – w sta­nie Mis­so­u­ri
  • Mis­sis­sip­pi – sin­gel ze­spo­łu Pus­sy­cat

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po­pły­nę­li­śmy pa­ro­stat­kiem w dół Mis­si­si­pi.

 (2.1) Na przy­kład je­dy­ny­mi dwoma ob­sza­ra­mi na świe­cie, gdzie znaj­du­ją się po dziś dzień ali­ga­to­ry (w odróż­nie­niu od kro­ko­dy­li), są: basen dol­ne­go Jang­cy (…), oraz ob­sza­ry Mis­si­si­pi i Flo­ry­dy, gdzie spot­kać można dużo więk­sze­go ali­ga­to­ra mis­si­si­pij­skie­go (Al­li­ga­tor mis­si­sip­pien­sis) uwsp..

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲisʲiˈsʲipʲi, AS: mʹisʹisʹipʹi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. missisipijski

Wiktionary


missisipijski

→ Mis­si­si­pi; mis­si­sip­ski


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) rzad. zwią­za­ny z Mis­si­si­pi, do­ty­czą­cy Mis­si­si­pi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) jej oj­czu­lek zwykł ma­wiać, że nic nie sło­dzi whi­sky po mis­si­si­pij­sku bar­dziej niż rącz­ka mis­si­si­pij­skiej damy (…)

 (1.1) Na przy­kład je­dy­ny­mi dwoma ob­sza­ra­mi na świe­cie, gdzie znaj­du­ją się po dziś dzień ali­ga­to­ry (w odróż­nie­niu od kro­ko­dy­li), są: basen dol­ne­go Jang­cy (…), oraz ob­sza­ry Mis­si­si­pi i Flo­ry­dy, gdzie spot­kać można dużo więk­sze­go ali­ga­to­ra mis­si­si­pij­skie­go (Al­li­ga­tor mis­si­sip­pien­sis) uwsp..

 (1.1) W Ko­ro­szczy­nie oby­wa­tel Bia­ło­ru­si, ar­ty­sta cyr­ko­wy, wwo­ził kro­ko­dy­la kaj­ma­na, je­de­na­ście ali­ga­to­rów mis­si­si­pij­skich, py­to­na siat­ko­wa­te­go i węża boa du­si­cie­la. Wszyst­kie były żywe.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Missisipi ż./n.

Wiktionary


missisipski

1. → Mis­si­si­pi; mis­si­si­pij­ski;
2. ali­ga­tor mis­si­sip­ski - ga­tu­nek kro­ko­dy­la z ro­dzi­ny ali­ga­to­ro­wa­tych; ali­ga­tor mis­si­si­pij­ski


SJP.pl


mississippi

[czy­taj: mis-is-ipi] Mis­si­si­pi;
1. rzeka w Sta­nach Zjed­no­czo­nych;
2. stan w Sta­nach Zjed­no­czo­nych


SJP.pl


misska

po­tocz­nie o miss


SJP.pl


missouri

[czy­taj: mi­zu­ri] rzeka i stan w USA


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) adm. geogr. jeden ze sta­nów w Sta­nach Zjed­no­czo­nych;

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (2.1) geogr. rzeka w Ame­ry­ce Pół­noc­nej, prawy do­pływ Mis­si­si­pi;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mis­so­u­ri – rzeka w Sta­nach Zjed­no­czo­nych
  • Mis­so­u­ri – stan w USA
  • Mis­so­u­ri – lud in­diań­ski w Sta­nach Zjed­no­czo­nych
  • Mis­so­u­ri – ame­ry­kań­ski we­stern z 1951 roku
  • USS Mis­so­u­ri – nazwa trzech okrę­tów na­le­żą­cych do Uni­ted Sta­tes Navy
  • Mis­so­u­ri (ang. Mis­so­u­ri Towns­hip) – gmina w sta­nie Ar­kan­sas, w hrab­stwie Ne­va­da
  • Mis­so­u­ri (ang.: Mis­so­u­ri Towns­hip) – gmina w sta­nie Ar­kan­sas, w hrab­stwie Pike
  • Mis­so­u­ri (ang.: Mis­so­u­ri Towns­hip) – gmina w sta­nie Il­li­no­is, w hrab­stwie Brown
  • Mis­so­u­ri (ang.: Mis­so­u­ri Towns­hip) – gmina w sta­nie Mis­so­u­ri, w hrab­stwie Boone
  • Mis­so­u­ri (ang.: Mis­so­u­ri Towns­hip) – gmina w sta­nie Da­ko­ta Pół­noc­na, w hrab­stwie Bur­le­igh

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲiˈzurʲi, AS: mʹizurʹi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Missouryjczyk mos., Missouryjka ż.

 przym. missouryjski, missourski

Wiktionary


missouryjczyk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec stanu Mis­so­u­ri

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nikt nie był pewny, czy mru­kli­wy Mis­so­u­ryj­czyk żar­tu­je, czy nie.

 (1.1) Opo­wie­dział po­bież­nie, co się stało, po czym odez­wał się Old Fi­re­hand: – Jeśli tram­pa za­bi­to, to zech­cą za­mor­do­wać Mis­so­u­ryj­czy­ka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Missouri n./ż.

:: fż. Missouryjka ż.

 przym. missouryjski

Wiktionary


missouryjski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sta­nem lub rzeką Mis­so­u­ri

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jedną po­wo­ła­ła do życia w Pa­na­mie Wiel­ka Loża sta­no­wa No­we­go Mek­sy­ku, ko­lej­ną cen­tra­la okla­hom­ska na bę­dą­cych po­sia­dło­ścią USA Wy­spach Dzie­wi­czych, zaś mis­so­u­ryj­ska na Ber­mu­dach, te­ry­to­rium za­leż­nym Wiel­kiej Bry­ta­nii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Missouri n./ż., Missouryjczyk mos., Missouryjka ż.

Wiktionary


mistecki

do­ty­czą­cy Mi­ste­ków, In­dian za­miesz­ku­ją­cych Mek­syk; mi­ste­kij­ski


SJP.pl


mistek

czło­nek ple­mie­nia in­diań­skie­go za­miesz­ku­ją­ce­go Mek­syk; Misz­tek


SJP.pl

Mi­stek (cz. "Místek", niem. "Fried­berg", "Mi­stek", w la­tach Pro­tek­to­ra­tu "Fre­i­berg") – dawne mia­sto, obec­nie część mia­sta Fry­dek-Mi­stek w kraju mo­raw­sko-ślą­skim, w po­wie­cie Fry­dek-Mi­stek w Cze­chach w gra­ni­cach hi­sto­rycz­ne­go re­gio­nu Moraw. Jest to także gmina ka­ta­stral­na o po­wierzch­ni ponad 1214,2564 ha. Po­pu­la­cja w 2001 wy­no­si­ła 24343 osób, zaś w 2012 od­no­to­wa­no 2198 adre­sów.

Wikipedia


mistekijka

człon­ki­ni ple­mie­nia in­diań­skie­go za­miesz­ku­ją­ce­go Mek­syk


SJP.pl


mistekijski

do­ty­czą­cy Mi­ste­ków, In­dian za­miesz­ku­ją­cych Mek­syk; mi­stec­ki


SJP.pl


mistekowie

ple­mię in­diań­skie za­miesz­ku­ją­ce Mek­syk; Misz­te­ko­wie


SJP.pl

Mi­ste­ko­wie (Misz­te­ko­wie, Mix­te­ko­wie) – grupa rdzen­nych miesz­kań­ców Mek­sy­ku, za­miesz­ku­ją­ca gór­skie te­re­ny i do­li­ny obec­ne­go stanu Oa­xa­ca, a także stany Gu­er­re­ro i Pu­e­bla, w po­łud­nio­wym Mek­sy­ku. Re­gion ten tra­dy­cyj­nie na­zy­wa się La Mix­te­ca. Mi­ste­ków (oraz ich re­gion) dzie­li się zwy­cza­jo­wo na część wy­żyn­ną ("mix­te­ca alta", stąd nazwa okre­śla­ją­ca ich jako „miesz­kań­ców kra­i­ny chmur”), ni­zin­ną ("mix­te­ca baja") oraz przy­brzeż­ną ("mix­te­co de la costa").

Wikipedia


mistela

sok z wi­no­gron (albo lekko sfer­men­to­wa­ne białe wino) uży­wa­ny do pro­duk­cji in­nych win


SJP.pl


mister

tytuł męż­czyz­ny, który zwy­cię­żył w kon­kur­sie pię­kno­ści lub innej kon­ku­ren­cji dla męż­czyzn, np. kul­tu­ry­sty­ce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zwy­cięz­ca ja­kie­goś kon­kur­su lub ple­bi­scy­tu, zwła­szcza kon­kur­su urody mę­skiej

Wiktionary

MiSTer – ot­war­ty pro­jekt odt­wa­rza­nia dzia­ła­nia daw­nych kom­pu­te­rów, kon­sol do gier i au­to­ma­tów ar­ca­de za po­mo­cą ukła­dów FPGA. Pod­sta­wo­wą plat­for­mą sprzę­to­wą pro­jek­tu jest płyta roz­wo­jo­wa DE10-Nano firmy Te­ra­sic, którą można uzu­peł­niać o mo­du­ły pa­mię­ci i in­ter­fej­sów.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲistɛr, AS: mʹister

Wiktionary


misterioso

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: ta­jem­ni­czo


SJP.pl


misteriowy

→ mi­ste­rium; mi­ste­ryj­ny


SJP.pl


misterium

1. śred­nio­wiecz­ny dra­mat re­li­gij­no-dy­dak­tycz­ny o te­ma­ty­ce za­czerp­nię­tej z Bi­blii, apo­kry­fów i ży­wo­tów świę­tych, wy­ro­sły z ko­ściel­nych obrzę­dów li­tur­gicz­nych w XII-XIII wieku, a od XVI wieku bywał od­gry­wa­ny na pla­cach miej­skich;
2. re­li­gij­ne obrzę­dy sta­ro­żyt­nych Gre­ków, Egip­cjan, Hin­du­sów do­stęp­ne dla wta­jem­ni­czo­nych (tzw. my­stów), z któ­rych naj­bar­dziej znane to orgie dio­ni­zyj­skie, mi­ste­ria Ka­bi­rów i mi­ste­ria ele­u­zyń­skie;
3. prze­no­śnie: ta­jem­ni­cze, nie­zba­da­ne zja­wi­sko, pro­ces; ta­jem­ni­ca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kult. coś ta­jem­ni­cze­go, niez­ro­zu­mia­łe zja­wi­sko

 (1.2) kult. ta­jem­ny obrzęd lub ryt

 (1.3) przen. niez­ro­zu­mia­łe po­stę­po­wa­nie, jakby z za­cho­wa­niem ta­jem­ni­czych reguł i zasad

 (1.4) kult. hist. an­tycz­ny obrzą­dek ku czci po­gań­skie­go bó­stwa w kul­tu­rze grec­kiej, hin­du­skiej lub egip­skiej

 (1.5) kult. hist. śred­nio­wiecz­ny dra­mat re­li­gij­ny czę­sto od­gry­wa­ny w ko­ścio­łach

 (1.6) kult. rel. współ­czes­na in­sce­ni­za­cja o cha­rak­te­rze re­li­gij­nym na wzór mi­ste­rium (1.5)

Wiktionary

Mi­ste­rium (łac. "my­ste­rium" – ta­jem­ni­ca, kult re­li­gij­ny z gr. "μυστήριον") – jeden z pod­sta­wo­wych ro­dza­jów śred­nio­wiecz­ne­go dra­ma­tu li­tur­gicz­ne­go oraz opar­te­go na jego pod­sta­wie wi­do­wi­ska. Po­cząt­ki mi­ste­rium w kul­tu­rze chrze­ści­jań­skiej się­ga­ją X wieku. Wy­wo­dzi się ono z tra­dy­cji kul­tu­ry lu­do­wej oraz klasz­tor­nej (zwła­szcza be­ne­dyk­tyń­skiej).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Także w gó­rach uda ci się za­nu­rzyć w mi­ste­rium Bożej obec­no­ści.

 (1.2) Po­li­cjan­ci wy­glą­da­li jak spi­skow­cy lub uczest­ni­cy ta­jem­ne­go mi­ste­rium.

 (1.3) Każ­de­go dnia He­le­na od­pra­wia­ła mi­ste­rium roz­kła­da­nia czy­ste­go obru­sa, choć­by ten wczo­raj­szy nie miał je­szcze żad­nej pla­ma­a­my.

 (1.4) W tym miej­scu od­by­wa­ły się mi­ste­ria ku czci Apol­li­na.

 (1.4) Na tra­dy­cyj­ne wie­rze­nia Rzy­mian na­kła­da­ją się mi­ste­ria im­por­to­wa­ne z Gre­cji, Egip­tu i Azji.

 (1.5) In­sty­tut wyda jego stu­dium o śred­nio­wiecz­nych mi­ste­riach pa­syj­nych.

 (1.6) Mło­dzież wy­sta­wi „Mi­ste­rium o Na­ro­dze­niu Pań­skim”.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. misteryjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tajemnica

 (1.2) obrzęd

 (1.3) ryt, czary

 (1.4) kult

 (1.5) dramat, sztuka

 (1.6) inscenizacja

Wiktionary


misterniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: mi­ster­nie


SJP.pl


misterniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: mi­ster­ny


SJP.pl


misterność

dba­łość o każdy szcze­gół; kunsz­tow­ność, pre­cy­zyj­ność, pre­cyz­ja, do­kład­ność


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest mi­ster­ne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. misterny

 przysł. misternie

Wiktionary


misterny

taki, który zo­stał wy­ko­na­ny kunsz­tow­nie, pre­cy­zyj­nie, z dba­ło­ścią o każdy szcze­gół; de­li­kat­ny, do­kład­ny, wy­myśl­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) umie­jęt­nie wy­ko­na­ny

 (1.2) sta­ran­nie za­pla­no­wa­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na wierz­chu wy­o­bra­żo­ne były ja­kieś po­sta­cie fi­li­gra­no­we i mi­ster­ne, prze­cież wcale wy­raź­ne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈstɛrnɨ, AS: mʹisterny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misterność ż.

 przysł. misternie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kunsztowny, koronkowy, ażurowy

Wiktionary


misteryjność

→ mi­ste­ryj­ny


SJP.pl

Patrz:

misteryjny

misteryjny

1. prze­no­śnie: ta­jem­ni­czy, nie­zba­da­ny;
2. do­ty­czą­cy śred­nio­wiecz­ne­go dra­ma­tu re­li­gij­no-bi­blij­ne­go, opar­te­go na mo­ty­wach bi­blij­nych;
3. do­ty­czą­cy kul­to­wych obrzę­dów sta­ro­żyt­nych, ma­ją­cych wpro­wa­dzić ich uczest­ni­ków w ta­jem­ni­ce bó­stwa; dio­ni­zyj­ski


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mi­ste­rium

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misterium n.

Wiktionary


mistewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


mistra

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. ufor­ty­fi­ko­wa­ne mia­sto bi­zan­tyj­skie w Gre­cji;

Wiktionary

Mi­stra (gr. Μυστράς, "Mi­stras") – miej­sco­wość w Gre­cji, w ad­mi­ni­stra­cji zde­cen­tra­li­zo­wa­nej Pe­lo­po­nez, Gre­cja Za­chod­nia i Wyspy Joń­skie, w re­gio­nie Pe­lo­po­nez, w jed­nost­ce re­gio­nal­nej La­ko­nia. Hi­sto­rycz­na sie­dzi­ba gminy Spar­ta. W 2011 roku li­czy­ła 448 miesz­kań­ców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mi­stra to znany oś­ro­dek tu­ry­stycz­ny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistryjczyk m., mistryjka ż.

 przym. mistryjski

Wiktionary


mistral

silny, chłod­ny, suchy wiatr wie­ją­cy z pół­no­cy na po­łud­nio­wo-wschod­nim ob­sza­rze Fran­cji, zwła­szcza w do­li­nie Ro­da­nu


SJP.pl

Mi­stral (pro­wans. "wiatr mistrz", od "Ma­e­stre" – mistrz, pan) – suchy, zimny, po­ry­wi­sty wiatr wie­ją­cy w po­łud­nio­wej Fran­cji po­przez Masyw Cen­tral­ny. Jest on zwią­za­ny z lo­kal­nym ukła­dem cyr­ku­la­cji po­wie­trza – po­ja­wia się, gdy nad wschod­nim At­lan­ty­kiem two­rzy się oś­ro­dek wy­so­kie­go ci­śnie­nia, a nad Eu­ro­pą Za­chod­nią prze­mie­szcza się układ ni­skie­go ci­śnie­nia.

Wikipedia


mistress

[czy­taj: mi­stris] forma grzecz­no­ścio­wa uży­wa­na w od­nie­sie­niu do ko­biet za­męż­nych w kra­jach an­glo­sa­skich, zwy­kle w po­łą­cze­niu z imie­niem lub naz­wi­skiem; pani (skrót: Mrs - za­wsze uży­wa­ny w pi­śmie)


SJP.pl


mistrz

1. osoba, która w wy­ni­ku ja­kichś zma­gań lub wy­ko­na­nych zadań oka­za­ła się naj­lep­szą wśród wszyst­kich in­nych;
2. zwierzch­nik w niek­tó­rych za­ko­nach i or­ga­ni­za­cjach, zaz­wy­czaj o cha­rak­te­rze re­li­gij­nym;
3. dy­plo­mo­wa­ny rze­mieśl­nik


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba naj­lep­sza w czymś

 (1.2) rzem. naj­wyż­szy sto­pień kształ­ce­nia za­wo­do­we­go;

 (1.3) hist. prze­ło­żo­ny w niek­tó­rych za­ko­nach ry­cer­skich

 (1.4) sport. zwy­cięz­ca za­wo­dów spor­to­wych, w szcze­gól­no­ści mi­strzostw

Wiktionary

Mistrz – tytuł przyz­na­wa­ny oso­bie, która osią­gnę­ła naj­wyż­szy sto­pień wie­dzy lub umie­jęt­no­ści w danej dzie­dzi­nie; cie­szą­ca się swo­i­stym au­to­ry­te­tem i bę­dą­ca wzo­rem do na­śla­do­wa­nia (na­u­czy­ciel, guru) dzię­ki czemu po­sia­da po­zy­cję/sta­no­wi­sko, które wy­róż­nia ją spoś­ród ogółu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Dzie­więć­set­let­ni mistrz Jedi przy­był na Da­go­bah, by od­po­cząć i ze­brać myśli.

 (1.4) Teraz razem ze sło­weń­skim szko­le­niow­cem ma za­pew­nić włoc­ła­wia­nom obro­nę ty­tu­łu mi­strza Pol­ski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲisṭʃ, AS: mʹisṭš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistrzostwo n.

:: fż. mistrzyni ż.

 przym. mistrzowski

 przysł. mistrzowsko, po mistrzowsku

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) as, maestro, koryfeusz

 (1.2) majster

Wiktionary


mistrzejowicki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mi­strze­jo­wi­ca­mi, do­ty­czą­cy Mi­strze­jo­wic

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mistrzejowice nmos.

Wiktionary


mistrzostwa

za­wo­dy spor­to­we o tytuł mi­strza


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) sport. za­wo­dy o tytuł mi­strza w ja­kiejś dy­scy­pli­nie

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp. od: mi­strzo­stwo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nasze pa­ta­ła­chy do­sta­ną po dupie i za chwi­lę będą już w Pol­sce. Daj­cie spo­kój z ta­ki­mi mi­strzo­stwa­mi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistrz m., mistrzostwo n., mistrzyni ż.

 przym. mistrzowski

Wiktionary


mistrzostwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) naj­wyż­sza bie­głość w czymś

 (1.2) sport. tytuł mi­strza w okre­ślo­nej kon­ku­ren­cji lub dy­scy­pli­nie

 (1.3) sport. w lm. za­wo­dy lub roz­gryw­ki o tytuł mi­strza

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) W 2002 roku mi­strzo­stwo świa­ta w piłce noż­nej zdo­by­ła dru­ży­na Bra­zy­lii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈsṭʃɔstfɔ, AS: mʹisṭšostfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistrzostwa nmos., mistrz mos., mistrzyni ż.

 przym. mistrzowski

 przysł. mistrzowsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kunszt, maestria, wirtuozeria, zawodowstwo

Wiktionary


mistrzowski

przy­miot­nik

 (1.1) świet­ny, wspa­nia­ły, do­sko­na­ły w swo­jej dzie­dzi­nie; do­sko­na­le wy­ko­na­ny

 (1.2) wła­ści­wy mi­strzo­wi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mój opie­kun prze­pię­knie mu­zy­ku­je na ha­waj­skiej gi­ta­rze, nad któ­rej stru­na­mi pa­nu­je po mi­strzow­sku.

 (1.2) Tytuł mi­strzow­ski obro­ni­ła Pol­ska.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈsṭʃɔfsʲci, AS: mʹisṭšofsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistrzostwa lm nm., mistrzyni ż., mistrz mos., mistrzostwo n., mistrzunio mos.

 przysł. mistrzowsko, po mistrzowsku

Wiktionary


mistrzowsko

przy­słó­wek

 (1.1) na spo­sób mi­strzow­ski, po mi­strzow­sku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ma­te­usz mi­strzow­sko roz­wią­zał wszyst­kie za­da­nia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistrz mos., mistrzostwo n., mistrzyni ż.

 przym. mistrzowski

 przysł. po mistrzowsku

Wiktionary


mistrzowskość

→ mi­strzow­ski


SJP.pl

Patrz:

mistrzowski

mistrzunio

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ekspr. młodz. mistrz

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mistrzowski

Wiktionary


mistrzyni

1. ko­bie­ta, która w wy­ni­ku ja­kichś zma­gań lub wy­ko­na­nych zadań oka­za­ła się naj­lep­szą wśród in­nych;
2. zwierzch­nicz­ka w niek­tó­rych za­ko­nach lub or­ga­ni­za­cjach, zaz­wy­czaj o cha­rak­te­rze re­li­gij­nym;
3. dy­plo­mo­wa­na rze­mieśl­nicz­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta naj­lep­sza w czymś

 (1.2) zwy­cięż­czy­ni za­wo­dów spor­to­wych, w szcze­gól­no­ści mi­strzostw;

 (1.3) naj­wyż­szy sto­pień kształ­ce­nia za­wo­do­we­go ko­biet;

 (1.4) techn. ko­bie­ta na­dzo­ru­ją­ca pracę pod­wład­nych w za­kła­dzie pro­duk­cyj­nym

 (1.5) rel. for­ma­tor­ka no­wi­cju­szek

Wiktionary

Przykłady

 (1.5) Sio­stra Kry­sty­na była w la­tach 1978-1989 mi­strzy­nią no­wi­cja­tu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈsṭʃɨ̃ɲi, AS: mʹisṭšỹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistrzostwo n., mistrzostwa nmos.

:: fm. mistrz m.

 przym. mistrzowski

 przysł. mistrzowsko

Wiktionary


mistrzówka

nie­wiel­kie po­mie­szcze­nie w za­kła­dzie, przy hali pro­duk­cyj­nej, przez­na­czo­ne dla bry­ga­dzi­sty lub mi­strza zmia­ny; kan­to­rek


SJP.pl


mistycyzm

mi­sty­ka;
1. prąd fi­lo­zo­ficz­no-re­li­gij­ny uz­na­ją­cy moż­li­wość łą­cze­nia się duszy ludz­kiej z Bo­giem;
2. po­sta­wa, sta­no­wi­sko wy­ra­ża­ją­ce ten po­gląd;
3. po­gard­li­wie: nie­jas­ne sądy i sy­ste­my dok­try­nal­ne;
4. at­mos­fe­ra ta­jem­ni­czo­ści i du­cho­wo­ści ota­cza­ją­ca ja­kieś zja­wi­sko


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. kie­ru­nek re­li­gij­no-fi­lo­zo­ficz­ny do­pu­szcza­ją­cy moż­li­wość po­zaz­my­sło­we­go, bez­poś­red­nie­go kon­tak­tu z Bo­giem;

 (1.2) pot. po­łą­cze­nie ta­jem­ni­czo­ści i du­cho­wo­ści

Wiktionary

Mi­sty­cyzm – wie­loz­nacz­ny ter­min opi­su­ją­cy doś­wiad­cze­nie re­li­gij­ne, po­le­ga­ją­ce na bez­poś­red­niej, czyli nie­za­leż­nej od ry­tu­a­łów i obrzę­dów, re­la­cji czło­wie­ka z rze­czy­wi­sto­ścią po­za­ma­te­rial­ną, po­zaz­my­sło­wą lub tran­scen­dent­ną. Rze­czy­wi­stość ta jest róż­nie ro­zu­mia­na przez po­szcze­gól­ne sy­ste­my re­li­gij­no-fi­lo­zo­ficz­ne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W za­leż­no­ści od miej­sca, w któ­rym roz­prze­strze­niał się islam, mi­sty­cyzm mu­zuł­mań­ski wchła­niał ele­men­ty róż­nych re­li­gii i kie­run­ków fi­lo­zo­ficz­nych (np. chrze­ści­jań­skie, ne­o­pla­toń­skie, irań­skie, hin­du­skie i bud­dyj­skie).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈstɨt͡sɨsm̥, AS: mʹistycysm̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistyk mos., mistyka ż., mistyczka ż., mistyczność ż.

 przym. mistyczny

 przysł. mistycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mistyka

Wiktionary


mistycyzować

1. wpa­dać w mi­sty­cyzm lub skła­niać się ku niemu;
2. uwa­żać ja­kieś zja­wi­sko za mi­stycz­ne


SJP.pl


mistyczka

1. zwo­len­nicz­ka mi­sty­cyz­mu;
2. ko­bie­ta doz­na­ją­ca sta­nów mi­stycz­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta doz­na­ją­ca sta­nów mi­stycz­nych

 (1.2) zwo­len­nicz­ka mi­sty­cyz­mu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈstɨt͡ʃka, AS: mʹistyčka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistyk m., mistycyzm m., mistyka ż., mistyczność ż.

 przym. mistyczny

 przysł. mistycznie

Wiktionary


mistycznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób mi­stycz­ny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈstɨt͡ʃʲɲɛ, AS: mʹistyčʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mistyczny

 rzecz. mistycyzm m., mistyka ż., mistyk m., mistyczka ż., mistyczność ż.

Wiktionary


mistyczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co mi­stycz­ne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistyczka ż., mistyk m., mistycyzm m., mistyka ż.

 przysł. mistycznie

 przym. mistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mistyka

Wiktionary


mistyczny

opar­ty na wie­rze w moż­li­wość kon­tak­tu duszy ludz­kiej ze świa­tem nad­na­tu­ral­nym; ta­jem­ni­czy, nie­zba­da­ny, nie­wy­ja­śnio­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z mi­sty­ką, mi­sty­cyz­mem

 (1.2) cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się ta­jem­ni­czo­ścią

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Byłem na­fa­sze­ro­wa­ny tek­sta­mi mi­stycz­ny­mi, szcze­gól­nie bud­dyj­ski­mi. Było to już po spot­ka­niach z moim pier­wszym na­u­czy­cie­lem me­dy­ta­cji, (…) mni­chem w tra­dy­cji bud­dyz­mu the­ra­va­dy (…)

 (1.2) My­śla­łam, że to ja­kieś mi­stycz­ne sym­bo­le, a to był po pro­stu napis w ji­dysz.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistycyzm m., mistyka ż., mistyk m., mistyczka ż., mistyczność ż.

 przysł. mistycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) tajemniczy, sekretny

Wiktionary


mistyfikacja

wpro­wa­dza­nie w błąd przez stwo­rze­nie po­zo­rów praw­dy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. ce­lo­we wpro­wa­dze­nie kogoś w błąd przez za­a­ran­żo­wa­nie sy­tu­a­cji stwa­rza­ją­cej po­zo­ry praw­dy, a nie bę­dą­cej praw­dą; także: to, co jest re­zul­ta­tem ta­kie­go dzia­ła­nia;

Wiktionary

Mi­sty­fi­ka­cja (z gr. my­sti­kós „ta­jem­ny” od mýstēs „wta­jem­ni­czo­ny”) – ce­lo­we wpro­wa­dza­nie w błąd, uda­wa­nie kogoś in­ne­go, two­rze­nie po­zo­rów lub aran­żo­wa­nie fał­szy­wych in­sty­tu­cji, sy­tu­a­cji.

Skłon­ność do two­rze­nia mi­sty­fi­ka­cji lub do­szu­ki­wa­nia się jej w ba­nal­nych sy­tu­a­cjach może mieć po­dło­że w za­bu­rze­niach oso­bo­wo­ści i w psy­cho­zach lub sta­no­wić świa­do­mą in­try­gę w celu uzy­ska­nia ko­rzy­ści.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten roz­wód był mi­sty­fi­ka­cją, oni nadal żyją szczę­śli­wie, cho­dzi­ło tylko o po­dat­ki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲistɨfʲiˈkat͡sʲja, AS: mʹistyfʹikacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistyfikator m., mistyfikatorka ż.

 przym. mistyfikacyjny

 czas. mistyfikować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mistykatorstwo

Wiktionary


mistyfikacyjny

bę­dą­cy wy­ni­kiem ce­lo­we­go wpro­wa­dza­nia w błąd przez stwa­rza­nie po­zo­rów praw­dy; mi­sty­fi­ka­tor­ski


SJP.pl


mistyfikator

osoba wpro­wa­dza­ją­ca kogoś w błąd przez stwo­rze­nie po­zo­rów praw­dy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ten, kto wpro­wa­dza w błąd

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistyfikacja ż.

 czas. mistyfikować

Wiktionary


mistyfikatorka

ko­bie­ta wpro­wa­dza­ją­ca kogoś w błąd przez stwo­rze­nie po­zo­rów praw­dy


SJP.pl


mistyfikatorski

bę­dą­cy wy­ni­kiem ce­lo­we­go wpro­wa­dza­nia w błąd przez stwa­rza­nie po­zo­rów praw­dy; mi­sty­fi­ka­cyj­ny


SJP.pl


mistyfikatorstwo

ce­lo­we wpro­wa­dza­nie w błąd przez stwo­rze­nie po­zo­rów praw­dy; mi­sty­fi­ka­cja


SJP.pl


mistyfikować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zmi­sty­fi­ko­wać)

 (1.1) książk. w spo­sób świa­do­my do­ko­ny­wać mi­sty­fi­ka­cji; dzia­łać w taki spo­sób, żeby ktoś uznał za praw­dę coś, co ma tylko jej po­zo­ry

 (1.2) książk. ce­lo­wo na­da­wać cze­muś, naj­czę­ściej nie­praw­dzi­we­mu, po­zo­ry praw­dy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistyfikacja ż., mistyfikator mos., mistyfikatorka ż.

 przym. mistyfikacyjny

 czas. zmistyfikować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oszukiwać, zwodzić, okłamywać

Wiktionary


mistyk

1. wyz­naw­ca lub zwo­len­nik mi­sty­cyz­mu;
2. osoba doz­na­ją­ca sta­nów mi­stycz­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba doś­wiad­cza­ją­ca sta­nów mi­stycz­nych

 (1.2) wyz­naw­ca mi­sty­cyz­mu

Wiktionary

Mi­styk (gr. μύστης, co oz­na­cza "ten, który zo­stał za­i­ni­cjo­wa­ny") – osoba prak­ty­ku­ją­ca mi­sty­cyzm oraz po­sia­da­ją­ca doś­wiad­cze­nia mi­stycz­ne. Mi­styk musi zo­stać uprzed­nio za­i­ni­cjo­wa­ny przez ży­ją­ce­go mi­strza. Ini­cja­cja mi­stycz­na wiąże się z pro­wa­dze­niem w pełni mo­ral­ne­go i ucz­ci­we­go życia, co równa się z ab­sty­nen­cją od al­ko­ho­lu i nar­ko­ty­ków, za­prze­sta­niu je­dze­nia mięsa, ryb, dro­biu i jajek, ab­sty­nen­cji sek­su­al­nej u osób niez­wią­za­nych mał­żeń­stwem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Fran­ci­szek z Asyżu uwa­ża­ny jest za jed­ne­go ze śred­nio­wiecz­nych mi­sty­ków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistycyzm m., mistyczność ż., mistyka ż.

:: fż. mistyczka ż.

 przym. mistyczny

 przysł. mistycznie

Wiktionary


mistyka

1. prąd fi­lo­zo­ficz­no-re­li­gij­ny uz­na­ją­cy moż­li­wość łą­cze­nia się duszy ludz­kiej z Bo­giem; mi­sty­cyzm;
2. po­sta­wa, sta­no­wi­sko wy­ra­ża­ją­ce ten po­gląd; mi­sty­cyzm;
3. re­li­gij­ność opar­ta na mi­sty­cyz­mie; mi­stycz­ność;
4. po­gard­li­wie: nie­jas­ne sądy i sy­ste­my dok­try­nal­ne; mi­sty­cyzm;
5. at­mos­fe­ra ta­jem­ni­czo­ści i du­cho­wo­ści ota­cza­ją­ca ja­kieś zja­wi­sko; mi­sty­cyzm


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) du­cho­wość opie­ra­ją­ca się na mi­sty­cyz­mie

 (1.2) zob. mi­sty­cyzm.

 (1.3) at­mos­fe­ra, na­strój ta­jem­ni­czo­ści

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od: zob. mi­styk.

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­sty­cyzm
  • Mi­sty­ka chrze­ści­jań­ska
  • Mi­sty­ka Mer­ka­wy – najw­cze­śniej­sza forma ży­dow­skiej mi­sty­ki
  • Mi­sty­ka na­dreń­ska

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mi­sty­ka ży­dow­ska prze­ję­ła pewne bar­dzo ważne wątki fi­lo­zo­fii grec­kiej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲistɨka, AS: mʹistyka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mistyk m., mistyczka ż., mistycyzm m., mistyczność ż.

 przym. mistyczny

 przysł. mistycznie

Wiktionary


miswak

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) al­ter­na­ty­wa szczo­tecz­ki do zębów z ga­łąz­ki drze­wa ara­ko­we­go (nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Sal­va­do­ra per­si­ca|L.|ref=tak.);

Wiktionary

Mis­wak (mis­wa­ak, siwak, sewak, السواك) – gałąź z drze­wa ara­ko­we­go łac. "Sal­va­do­ra per­si­ca". Jest al­ter­na­ty­wą szczo­te­czek do zębów. Ma długą hi­sto­rię mó­wią­cą o jego lecz­ni­czych wła­ści­wo­ściach. Ko­niec ga­łę­zi na­ma­cza­ny jest w go­rą­cej lub ró­ża­nej wo­dzie, dzię­ki czemu ulega ona roz­szcze­pie­niu i staje się zdat­na do czy­szcze­nia zębów. Obec­nie można nabyć pasty do zębów za­wie­ra­ją­ce wy­ciąg z tej ro­śli­ny.

Wikipedia


misyjność

→ mi­syj­ny


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co mi­syj­ne, mi­syj­ny cha­rak­ter cze­goś

Wiktionary

Patrz:

misyjny

Przykłady

 (1.1) Kon­gres jest dobrą okaz­ją, by pod­jąć po­waż­ną dy­sku­sję o mi­syj­no­ści pol­skie­go Ko­ścio­ła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misja ż., misje lm nm.

 przym. misyjny

Wiktionary


misyjny

→ misja, → misje


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) rel. zwią­za­ny z misją, mi­sja­mi, do­ty­czą­cy misji

Wiktionary

Patrz:

misja, → misje

Powiązane:

 rzecz. misyjność ż., misje nmos., misja ż., misjonarz mos., misjonarka ż., misjonarstwo n.

 przym. misjonarski

Wiktionary


misz-masz

misz­masz; po­tocz­nie:
1. ba­ła­gan, nie­ład, nie­po­rzą­dek;
2. zamęt, chaos;
3. plą­ta­ni­na, mie­sza­ni­na


SJP.pl


misza

zdrob­nie­nie od: Mi­cha­ił (ro­syj­skie imię mę­skie)


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Misza – imię ro­syj­skie, zdrob­nie­nie od Mi­cha­ił
  • Misza – ofi­cjal­na ma­skot­ka Let­nich Igrzysk Olim­pij­skich 1980 w Mosk­wie, bru­nat­ny niedź­wia­dek
  • Misza Ało­jan (ur. 1988) – ro­syj­ski bok­ser
  • Misza Fisz­zon (1884–1949) – pol­ski aktor
  • Misza Ge (ur. 1991) – uzbec­ki łyż­wiarz fi­gu­ro­wy i cho­re­o­graf
  • Misza Ha­i­ru­lin (ur. 1971) – ro­syj­ski kon­tra­ba­si­sta i kom­po­zy­tor
  • Misza Mar­win (ur. 1989) – ro­syj­ski i ukra­iń­ski pio­sen­karz
  • Misza Ro­ma­no­wa (ur. 1990) – ukra­iń­ska pio­sen­kar­ka

Wikipedia


miszczak

naz­wi­sko


SJP.pl


miszczuk

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­drzej Mi­szczuk – pol­ski ge­o­graf
  • Ka­ta­rzy­na Be­re­ni­ka Mi­szczuk – pol­ska pi­sar­ka
  • Ma­rian Mi­szczuk – pol­ski eko­no­mi­sta i hi­sto­ryk
  • Marek Mi­szczuk – pol­ski ko­szy­karz
  • Piotr Mi­szczuk – pol­ski po­li­tyk, dzien­ni­karz
  • Taras Mi­szczuk – ukra­iń­ski ka­ja­karz
  • To­masz Mi­szczuk – pol­ski sa­mo­rzą­do­wiec i me­ne­dżer

Wikipedia


miszczyk

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Bar­ba­ra Ur­bań­ska-Mi­szczyk – pol­ska ar­tyst­ka szklarz
  • Sta­ni­sław Mi­szczyk – pol­ski tan­cerz i cho­re­o­graf

Wikipedia


miszewko

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­szew­ko – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. płoc­kim, w gmi­nie Bo­dza­nów
  • Mi­szew­ko – wieś w woj. po­mor­skim, w pow. kar­tu­skim, w gmi­nie Żu­ko­wo
  • Mi­szew­ko – gro­ma­da

Wikipedia


miszewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­sze­wo – wieś w woj. po­mor­skim, w pow. by­tow­skim, w gmi­nie Trze­bie­li­no
  • Mi­sze­wo – wieś w woj. po­mor­skim, w pow. kar­tu­skim, w gmi­nie Żu­ko­wo
  • Mi­sze­wo B, Mi­sze­wo Mu­ro­wa­ne, Mi­sze­wo Wiel­kie, Nowe Mi­sze­wo

Wikipedia


miszewski

naz­wi­sko


SJP.pl


miszima

ma­gne­tycz­ny stop lub spiek że­la­za, niklu i alu­mi­nium


SJP.pl


miszka

naz­wi­sko


SJP.pl


miszkiewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


miszkolc

mia­sto na Wę­grzech


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści Wę­gier;

Wiktionary

Misz­kolc ( Mi­skolc, Miškovec) – czwar­te co do wiel­ko­ści mia­sto Wę­gier. Obec­nie Misz­kolc jest sto­li­cą ko­mi­ta­tu (od­po­wied­nik wo­je­wództ­wa) Bor­sod-Abaúj-Zemplén. W 2015 roku licz­ba miesz­kań­ców Misz­kol­ca oscy­lo­wa­ła wokół 160 ty­się­cy osób.

Wikipedia


miszkowice

Misz­ko­wi­ce (przed 1945 niem. "Mi­chels­dorf b. Lie­bau") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie ka­mien­no­gór­skim, w gmi­nie Lu­baw­ka.

Wikipedia


miszkulancja

1. po­tra­wa z róż­nych ja­rzyn i mięsa, za­pra­wio­na śmie­ta­ną
2. mie­sza­ni­na róż­nych rze­czy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw., reg-pl|Kresy po­łud­nio­we. mie­sza­ni­na

 (1.2) daw. po­tra­wa z róż­nych wa­rzyw

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z cza­sem wy­poś­rod­ko­wa­ła się też jakaś ne­u­tral­na misz­ku­lan­cja, spre­pa­ro­wa­na ze wszyst­kich sty­lów (…).

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. miskolancja

Wiktionary


miszkurka

naz­wi­sko


SJP.pl


miszmasz

misz-masz; po­tocz­nie:
1. ba­ła­gan, nie­ład, nie­po­rzą­dek;
2. zamęt, chaos;
3. plą­ta­ni­na, mie­sza­ni­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. mie­sza­ni­nafakt.

 (1.2) pot. nie­ład, chaos

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Misz­masz bro­ku­ło­wo-mar­chwio­wy.

 (1.1) Mia­sto pełne kul­tu­ro­we­go misz­ma­szu.

 (1.1) Mu­zycz­ny misz­masz.

 (1.2) Cza­sa­mi życie to strasz­ny misz­masz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiʃmaʃ, AS: mʹišmaš

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mieszanina

 (1.2) pot. bałagan, bigos, dom wariatów, galimatias, kocioł, kociokwik, kołomyja, kołowacizna, kołowanina, kołowrotek, koniec świata, meksyk, mętlik, młyn, obłęd, pomieszanie z poplątaniem, przewalanka, sajgon, sądny dzień, szurum-burum, urwanie głowy; neutr. bezład, nieład, chaos, dezorganizacja, kakofonia, nieporządek, rozgardiasz, zamęt, zamieszanie; przest. kweres

Wiktionary


miszna

zbiór praw zwy­cza­jo­wych i ry­tu­al­nych w re­li­gii ży­dow­skiej


SJP.pl

Misz­na ( ‏משנה‎ "misz­na" „na­u­czać”, „ust­nie prze­ka­zy­wać”, „stu­dio­wać”, „badać”, od ‏שנה‎ "szana" „pow­ta­rzać”, „róż­nić się”, „być od­mien­nym”; jid. "Misz­ne") – w ju­da­iz­mie upo­rząd­ko­wa­ny zbiór tek­stów ust­ne­go prawa uzu­peł­nia­ją­cy Torę (Prawo pi­sa­ne). We­dług wie­rzeń ju­da­iz­mu sta­no­wi ustną, nie­spi­sa­ną część prawa na­da­ne­go przez Boga na Sy­na­ju, tzw.

Wikipedia


miszpelnik

małe drze­wo lub krzew z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych, o ja­dal­nych owo­cach, wy­stę­pu­ją­ce od Hi­ma­la­jów po Ma­lez­ję; nieś­plik; nie­splik; gro­ni­weł


SJP.pl

Misz­pel­nik, nieś­plik ("Erio­bo­trya" Lindl.) – ro­dzaj zi­mo­zie­lo­nych drzew lub krze­wów na­le­żą­cych do ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych obej­mu­ją­cy od 17 do 30 ga­tun­ków. Wszyst­kie wy­stę­pu­ją we wschod­niej Azji, przy czym tylko nieś­plik ja­poń­ski "Erio­bo­trya ja­po­ni­ca" sięga po­łud­nio­wej Ja­po­nii, a po­zo­sta­łe ga­tun­ki rosną w po­łud­nio­wych Chi­nach i dalej na po­łud­niu. Rosną w la­sach. Kwit­ną je­sie­nią i zimą, kwia­ty za­py­la­ne są przez owady.

Wikipedia


miszta

naz­wi­sko


SJP.pl


misztal

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Bro­ni­sław Misz­tal ((ur. 19 maja 1946, zm. 9 maja 2024) – so­cjo­log, pro­fe­sor UW
  • Eu­ge­niusz Misz­tal (ur. 15 grud­nia 1974) – ju­do­ka
  • Fran­ci­szek Misz­tal (ur. 15 marca 1901, zm. 9 czerw­ca 1981) – kon­struk­tor lot­ni­czy
  • Ge­no­we­fa Misz­tal (ur. 5 stycz­nia 1950, zm. 26 marca 2006) – pro­fe­sor nauk far­ma­ce­u­tycz­nych AM w Lu­bli­nie
  • Hen­ryk Misz­tal ((ur. 10 kwiet­nia 1936, zm. 28 paź­dzier­ni­ka 2020) – pol­ski ksiądz, pro­fe­sor, dok­tor ha­bi­li­to­wa­ny.
  • Irena Misz­tal (ur. 11 grud­nia 1908, zm. 21 paź­dzier­ni­ka 2003) – pol­ska na­u­czy­ciel­ka i pi­sar­ka
  • Kon­rad Misz­tal (ur. 5 marca 1938, zm. 23 kwiet­nia 2026) – pol­ski eko­no­mi­sta, na­u­czy­ciel aka­de­mic­ki
  • Roman Misz­tal (ur. 11 maja 1932, zm. 24 paź­dzier­ni­ka 2017) – woj­sko­wy i szpieg w PRL, ge­ne­rał dy­wiz­ji SZ RP
  • Piotr Misz­tal (ur. 19 paź­dzier­ni­ka 1965) – przed­się­bior­ca, poseł na Sejm V ka­den­cji
  • Sta­ni­sław Misz­tal (ur. 28 wrze­śnia 1953) – pol­ski po­li­tyk, le­karz, poseł na Sejm III ka­den­cji

Wikipedia


misztek

1. czło­nek ple­mie­nia in­diań­skie­go za­miesz­ku­ją­ce­go Mek­syk; Mi­stek;
2. naz­wi­sko


SJP.pl


misztekowie

1. czło­nek ple­mie­nia in­diań­skie­go za­miesz­ku­ją­ce­go Mek­syk; Mi­stek;
2. naz­wi­sko


SJP.pl


misztela

naz­wi­sko


SJP.pl


mit

1. opo­wieść o życiu bogów, de­mo­nów, le­gen­dar­nych bo­ha­te­rów, pró­bu­ją­ca wy­ja­śnić na­ro­dzi­ny świa­ta i pow­sta­nie czło­wie­ka;
2. niez­god­na z praw­dą opi­nia o kimś lub o czymś; wy­mysł, bajka, fan­taz­ja, mrzon­ka;
3. fał­szy­wa hi­sto­ria o ja­kimś czło­wie­ku lub wy­da­rze­niu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) liter. rel. baśń, stara opo­wieść fan­ta­stycz­na;

 (1.2) pot. fał­szy­wy po­gląd o czymś, coś zmy­ślo­ne­go

 (1.3) so­cjol. wie­rze­nie po­rząd­ku­ją­ce świat i opo­wia­da­ją­ce o miej­scu w nim czło­wie­ka

Wiktionary

Mit ( μῦθος, myt­hus) – opo­wieść o bó­stwach i isto­tach nad­przy­ro­dzo­nych, prze­ka­zy­wa­na przez daną spo­łecz­ność, za­wie­ra­ją­ca w sobie wy­ja­śnie­nie sensu świa­ta i ludzi w ich doś­wiad­cze­niach zbio­ro­wych oraz in­dy­wi­du­al­nych (we­dług de­fi­ni­cji et­no­re­li­gij­nej) lub wy­wo­dzą­ce się z tra­dy­cji ust­nej po­nad­cza­so­we, ano­ni­mo­we opo­wia­da­nie o po­sta­ciach nad­przy­ro­dzo­nych, które trwa w kul­tu­rze dzię­ki cią­głym trans­for­ma­cjom i re­in­ter­pre­ta­cjom do­ko­ny­wa­nym przez pi­sa­rzy, przy za­cho­wa­niu jed­no­cze­śnie swo­je­go pier­wot­ne­go sensu (we­dług de­fi­ni­cji li­te­rac­kiej).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z upo­do­ba­niem czy­tam mity rzym­skie i grec­kie.

 (1.2) W za­kła­dzie wszy­scy długo wie­rzy­li w mit, że se­kre­tar­ka jest w ciąży z dy­rek­to­rem.

 (1.3) Jan III So­bie­ski jest we współ­czes­nej kul­tu­rze pol­skiej waż­nym mitem, do któ­re­go chęt­nie od­wo­łu­ją się po­li­ty­cy, pu­bli­cy­ści czy pro­du­cen­ci odzie­ży.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲit, AS: mʹit

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mityczność ż., mitologizacja ż., mitologizowanie n.

 przym. mityczny

 przysł. mitycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) baśń, podanie

 (1.2) nieprawda

Wiktionary


mit.

skrót od: mi­tycz­ny, mi­to­lo­gia, mi­to­lo­gicz­ny (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


SJP.pl


mitanni

sta­ro­żyt­ne pań­stwo w Azji Za­chod­niej


SJP.pl

Mi­tan­ni – sta­ro­żyt­ne pań­stwo za­ło­żo­ne przez Hu­ry­tów w pół­noc­nej Me­zo­po­ta­mii i pół­noc­nej Syrii w II ty­siąc­le­ciu p.n.e. ze sto­li­cą w Wa­szu­gan­ni (dotąd nie zi­den­ty­fi­ko­wa­na).

Wikipedia


mitawa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. Jeł­ga­wa

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mitawski

Wiktionary


mitchell

[czy­taj: mi­czel] naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­drew Mit­chell of Tha­in­sto­ne – (1708–1771) – bry­tyj­ski dy­plo­ma­ta
  • David Mit­chell (ur. 1969) – bry­tyj­ski pi­sarz
  • David Mit­chell (ur. 1974) – bry­tyj­ski aktor
  • Edgar Mit­chell (ur. 1930) – astro­na­u­ta ame­ry­kań­ski
  • Eli­za­beth Mit­chell (ur. 1970) – ame­ry­kań­ska ak­tor­ka
  • Joni Mit­chell (ur. 1943) – ka­na­dyj­ska pio­sen­kar­ka folk roc­ko­wa, po­po­wa i jazz roc­ko­wa oraz wo­ka­list­ka jaz­zo­wa
  • Keith Mit­chell (ur. 1946) – pre­mier Gre­na­dy
  • Leona Mit­chell (ur. 1949) – ame­ry­kań­ska śpie­wacz­ka ope­ro­wa
  • Mar­ga­ret Mit­chell (1900–1949) – ame­ry­kań­ska pi­sar­ka
  • Maria Mit­chell (1818–1889) – ame­ry­kań­ska astro­nom
  • Mitch Mit­chell (1947–2008) – bry­tyj­ski per­ku­si­sta, czło­nek The Jimi Hen­drix Ex­pe­rien­ce
  • Peter Mit­chell (1824–1899) – ka­na­dyj­ski po­li­tyk

Wikipedia


mitek

naz­wi­sko


SJP.pl


mitel

sto­pień czcion­ki o wiel­ko­ści 14 punk­tów ty­po­gra­ficz­nych; śred­nian


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ty­pogr. druk. w sy­ste­mie miar ty­po­gra­ficz­nych Di­do­ta sto­pień czcion­ki od­po­wia­da­ją­cy czter­na­stu punk­tom (5,2626 mm)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲitɛl, AS: mʹitel

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) średnian, mytel

Wiktionary


mitenka

mi­tyn­ka; dam­ska rę­ka­wicz­ka do po­ło­wy pal­ców


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rę­ka­wicz­ka bez pal­ców lub przy­sła­nia­ją­ca je do po­ło­wy;

Wiktionary

Mi­ten­ka lub mi­tyn­ka (od sta­ro­franc. "mite" – rę­ka­wicz­ka) – rę­ka­wicz­ka bez pal­ców lub okry­wa­ją­ca palce tylko w po­ło­wie. Mi­ten­ki no­szo­no od XVIII wieku jako do­da­tek do ele­ganc­kie­go stro­ju, po­pu­lar­ne także w XIX i XX w. Po­cząt­ko­wo bar­dzo zdob­ne, z jed­wa­biu lub ko­ron­ki, mogły być dłu­gie lub krót­kie.[]

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mi­ten­ka­mi na­zy­wa się rów­nież rę­ka­wicz­ki bez pal­ców no­szo­ne np. przez kie­row­ców lub mo­to­cy­kli­stów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈtɛ̃nka, AS: mʹitẽnka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mitynka

Wiktionary


mitenki

mi­tyn­ka; dam­ska rę­ka­wicz­ka do po­ło­wy pal­ców


SJP.pl


mitera

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Sta­ni­sław Mi­te­ra (1890–1915), har­cerz, dzia­łacz nie­pod­le­gło­ścio­wy, hi­sto­ryk, na­u­czy­ciel, le­gio­ni­sta
  • Ka­zi­mierz Mi­te­ra (1897–1936), le­gio­ni­sta, ma­larz, pe­da­gog i kry­tyk sztu­ki
  • Zyg­munt Mi­te­ra (1903–1940), dok­tor in­ży­nier ge­o­fi­zy­ki sto­so­wa­nej, przed­się­bior­ca, wy­kła­dow­ca, ofi­cer Woj­ska Pol­skie­go, ofia­ra zbrod­ni ka­tyń­skiej
  • Ma­ciej Mi­te­ra (ur. 1973), pol­ski sę­dzia

Wikipedia


miteser

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. wą­gier, pryszcz

Wiktionary


mitigal

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) farm. nazwa hand­lo­wa leku na świerzb

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zwie­zio­no do skła­du w Kra­ko­wie znacz­ne ilo­ści cu­pre­xu, prosz­ków prze­ciw­wszo­wych, mi­ti­ga­lu, świec siar­ko­wych, środ­ków prze­ciw­mu­cho­wych, jak: flit, lepy oraz około 1000 sztuk hy­dro­pul­tów.

Wiktionary


miting

mi­tyng, me­e­ting;
1. pu­blicz­ne ze­bra­nie, wiec;
2. za­wo­dy spor­to­we, zwła­szcza lek­ko­at­le­tycz­ne


SJP.pl


mitingowy

→ mi­ting; mi­tyn­go­wy, me­e­tin­go­wy


SJP.pl


mitka

naz­wi­sko


SJP.pl


mitkal

ba­weł­nia­na tka­ni­na wy­ra­bia­na na spo­sób płót­na


SJP.pl


mitkowski

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Józef Mit­kow­ski – pol­ski hi­sto­ryk me­die­wi­sta
  • Sta­ni­sław Mit­kow­ski – pol­ski in­ży­nier elek­tro­tech­nik
  • Wła­dy­sław Mit­kow­ski – pol­ski dzia­łacz har­cer­ski i żoł­nierz po­dzie­mia
  • Woj­ciech Mit­kow­ski – pol­ski au­to­ma­tyk i ro­bo­tyk

Wikipedia


mitochondrialny

→ mi­to­chon­drium


SJP.pl

Patrz:

mitochondrium

mitochondrium

twór nit­ko­wa­ty, pa­łecz­ko­wa­ty lub ziar­ni­sty, znaj­du­ją­cy się w ko­mór­kach ro­ślin­nych i zwie­rzę­cych, do­star­cza­ją­cy ko­mór­ce ener­gii, dzię­ki za­cho­dzą­cym w nim pro­ce­som bio­che­micz­nym; chon­drio­som


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) biol. or­ga­nel­lum od­po­wia­da­ją­ce za od­dy­cha­nie ko­mór­ko­we;

Wiktionary

Mi­to­chon­drium (w licz­bie mno­giej mi­to­chon­dria) – oto­czo­ne dwie­ma bło­na­mi or­ga­nel­lum, obec­ne w więk­szo­ści ko­mó­rek eu­ka­rio­tycz­nych. Nazwa po­cho­dzi od grec­kie­go "μίτος" ("mítos") – „nić” oraz "χονδρίον" ("chondríon") – „zia­ren­ko”.

Or­ga­nel­la te mają różną wiel­kość, prze­waż­nie od 2 do 8 μm, mogą też szyb­ko zmie­niać swój kształt i roz­mia­ry.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Głów­ną rolę w ma­ga­zy­no­wa­niu wap­nia pełni re­ti­ku­lum en­do­plaz­ma­tycz­ne, a mię­dzy nim a mi­to­chon­drium do­cho­dzi do zna­czą­cych in­te­rak­cji pod kątem go­spo­dar­ki wap­nio­wej.

 (1.1) Mi­to­chon­drial­ny DNA jest dzie­dzi­czo­ne tylko po matce, po­nie­waż głów­ka sper­ma­to­zo­i­du nie za­wie­ra mi­to­chon­driów.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mitochondrialny

Wiktionary


mitogen

sub­stan­cja biał­ko­wa po­bu­dza­ją­ca ko­mór­ki do mi­to­zy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. sub­stan­cja che­micz­na wy­wo­łu­ją­ca po­dział ko­mór­ki

Wiktionary

Mi­to­gen – zwią­zek che­micz­ny lub inny czyn­nik in­du­ku­ją­cy mi­to­zę ko­mó­rek, w tym zwła­szcza ko­mó­rek ukła­du od­por­no­ścio­we­go. Nazwą rów­nie czę­sto funk­cjo­nu­ją­cą jest ak­ty­wa­tor po­li­klo­nal­ny.

Każdy an­ty­gen po­bu­dza do pro­li­fe­ra­cji na ogół bar­dzo mały od­se­tek (mniej niż 1%) spoś­ród danej po­pu­la­cji lim­fo­cy­tów. Mi­to­ge­ny znacz­nie ten od­se­tek zwięk­sza­ją.

Wikipedia


mitogenny

two­rzą­cy mity, bę­dą­cy pod­sta­wą do pow­sta­wa­nia mitów; mi­tot­wór­czy


SJP.pl


mitograf

czło­wiek zaj­mu­ją­cy się in­ter­pre­ta­cją i zbie­ra­niem mitów; autor dzie­ła o mi­tach


SJP.pl


mitografia

1. re­pre­zen­ta­cja pod­mio­tów mi­tycz­nych w sztu­ce;
2. pi­sa­nie mitów


SJP.pl


mitol.

skrót od: mi­to­lo­gia, mi­to­lo­gicz­ny


SJP.pl


mitolog

1. ba­dacz mitów, mi­to­lo­gii;
2. daw­niej: opo­wia­dacz mitów


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) an­trop. hist. ba­dacz mi­to­lo­gii

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈtɔlɔk, AS: mʹitolok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mitologem m., mitologia ż., mitologizm m., mitologizacja ż., mitologizowanie n.

 przym. mitologiczny

Wiktionary


mitologem

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) pod­sta­wo­wa jed­nost­ka sto­so­wa­na w opi­sie mitów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wy­stę­pu­je w nim ro­zbu­do­wa­ny mi­to­lo­gem oraz do­kład­nie opi­sa­ne obrzę­dy i ko­niecz­ne ak­ce­so­ria.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mitologia ż., mitolog m.

Wiktionary


mitologia

1. dzie­dzi­na nauki zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem mitów; mi­toz­naw­stwo;
2. zbiór mitów ja­kie­goś ludu skła­da­ją­cy się na re­li­gię tego ludu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) funk­cjo­nu­ją­cy w okre­ślo­nej re­li­gii lub spo­łecz­no­ści zbiór mitów i podań;

 (1.2) nauka zaj­mu­ją­ca się mi­ta­mi

Wiktionary

Mi­to­lo­gia – zbiór mitów opo­wia­da­nych w danej spo­łecz­no­ści lub li­te­rac­ko upo­rząd­ko­wa­ny zbiór opo­wie­ści o bó­stwach i isto­tach nad­przy­ro­dzo­nych, a także nauka zaj­mu­ją­ca się zbie­ra­niem, ana­li­zą, kla­sy­fi­ka­cją i in­ter­pre­ta­cją mitów.

Mi­to­lo­gię uważa się za dy­scy­pli­nę z po­gra­ni­cza an­tro­po­lo­gii, et­no­lo­gii, te­o­rii li­te­ra­tu­ry, hi­sto­rii, so­cjo­lo­gii, te­o­lo­gii czy re­li­gioz­naw­stwa. Nie­kie­dy wobec nauki ba­da­ją­cej mity używa się też okre­śle­nia mi­toz­naw­stwo.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Chyba pani nie wie­rzy w tę całą mi­to­lo­gię sta­rych bar­dów, któ­rych zmą­co­ny umysł wy­wo­ły­wał zmy­ślo­ne bó­stwa!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲitɔˈlɔɟja, AS: mʹitoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mitologem m., mitologizm m., mitolog m., mitologiczność ż., mitologizacja ż., mitologizowanie n.

 czas. mitologizować

 przym. mitologiczny

 przysł. mitologicznie

Wiktionary


mitologicznie

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) na­wią­zu­jąc do mi­to­lo­gii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mitologizowanie n., mitologizacja ż., mitologia ż., mitologiczność ż., mitologizm mrz.

 czas. mitologizować

 przym. mitologiczny

Wiktionary


mitologiczność

opar­cie na micie, po­sia­da­nie cech mitu; mi­to­lo­gizm, mi­tycz­ność, le­gen­dar­ność


SJP.pl


mitologiczny

zwią­za­ny z mi­to­lo­gią np.słow­nik mi­to­lo­gicz­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z mi­to­lo­gią, do­ty­czą­cy mi­to­lo­gii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W wy­o­bra­że­niach mi­to­lo­gicz­nych nie­po­ka­la­ne po­czę­cie jest bez­poś­red­nio zwią­za­ne z mi­ta­mi bliź­nia­czy­mi, jak też z prze­sąd­nym stra­chem ko­biet przed bez­płod­no­ścią. Bar­dzo czę­sto jeden z bliź­nia­ków jest zro­dzo­ny z ziem­skie­go ojca, a drugi z ducha lub boga.

 (1.1) Ogrom elfów by­tu­je w mi­to­lo­gicz­nym tol­kie­now­skim świe­cie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲitɔlɔˈɟit͡ʃnɨ, AS: mʹitoloǵičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mitologia ż., mitolog m., mitologizm m., mitologiczność ż., mitologizacja ż., mitologizowanie n.

 czas. mitologizować

 przysł. mitologicznie

Wiktionary


mitologio

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: mi­to­lo­gia

Wiktionary


mitologizacja

mi­ty­za­cja, mi­to­lo­gi­zo­wa­nie;
1. przeksz­tał­ce­nie w mit lub le­gen­dę, two­rze­nie mitów lub le­gend;
2. wpro­wa­dze­nie do ut­wo­ru cech mitu lub le­gen­dy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. wpro­wa­dza­nie ele­men­tów mi­to­lo­gicz­nych

 (1.2) przeksz­tał­ce­nie w mit lub le­gen­dę, two­rze­nie mitów wokół cze­goś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mitologizm mrz., mitolog m., mitologia ż., mitologizowanie n.

 czas. mitologizować ndk.

 przym. mitologiczny

 przysł. mitologicznie

Wiktionary


mitologizm

opar­cie na micie, po­sia­da­nie cech mitu; mi­to­lo­gicz­ność, mi­tycz­ność, le­gen­dar­ność


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. wyraz lub po­łą­cze­nie wy­ra­zów po­cho­dzą­ce z mi­to­lo­gii uży­wa­ne jako prze­no­śnia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W ję­zy­ku pol­skim wy­stę­pu­je wiele bi­bliz­mów i mi­to­lo­giz­mów.

 (1.1) „Ado­nis”, „faun”, „pięta achil­le­so­wa”, „me­gie­ra”, „po nitce do kłęb­ka” to przy­kła­dy mi­to­lo­giz­mów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mitolog mos., mitologia ż., mitologiczność ż., mitologizacja ż., mitologizowanie n.

 czas. mitologizować

 przym. mitologiczny

 przysł. mitologicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) (częściowo) frazeologizm mitologiczny

Wiktionary


mitologizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mi­to­lo­gi­zo­wać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tym jas­nym wi­dze­niu hi­sto­rii nie było miej­sca na mi­to­lo­gi­zo­wa­nie dul­szczyz­ny. Mi­to­lo­gi­zo­wa­nie to upra­wia­ła szcze­gól­nie li­te­ra­tu­ra na­tu­ra­li­stycz­na, nie wy­cho­dzą­ca na ogół poza krąg wy­ol­brzy­mio­ne­go świa­ta drob­no­mie­szczań­skie­go.

 (1.1) Po za­ma­chu ma­jo­wym, który rów­nież nie osła­bił mi­to­lo­gi­zo­wa­nia Mar­szał­ka, obóz sa­na­cyj­ny mógł już bez więk­szych przesz­kód kre­o­wać włas­ną wizję odzy­ska­nia nie­pod­le­gło­ści.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mitologizm mrz., mitolog m., mitologia ż., mitologizacja ż.

 czas. mitologizować ndk.

 przym. mitologiczny

 przysł. mitologicznie

Wiktionary


mitoman

czło­wiek z cho­ro­bli­wą skłon­no­ścią do zmy­śla­nia i opo­wia­da­nia nie­praw­dzi­wych hi­sto­rii, zwła­szcza o sobie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) psych. czło­wiek skłon­ny do opo­wia­da­nia nie­praw­dzi­wych lub wy­ol­brzy­mio­nych hi­sto­rii na swój temat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ho­no­ra­ta nie chce z nim roz­ma­wiać, uważa, że jest mi­to­ma­nem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mitomania ż., mitomaństwo n.

:: fż. mitomanka ż.

 przym. mitomański, mitomaniakalny

Wiktionary


mitomania

skłon­ność do zmy­śla­nia, opo­wia­da­nia kłam­li­wych hi­sto­rii; mi­to­mań­stwo


SJP.pl


mitomanka

ko­bie­ta opo­wia­da­ją­ca nie­praw­dzi­we lub wy­ol­brzy­mio­ne hi­sto­rie na swój temat


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) psych. ko­bie­ta skłon­na do opo­wia­da­nia nie­praw­dzi­wych lub wy­ol­brzy­mio­nych hi­sto­rii na swój temat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Julia to mi­to­man­ka, wciąż na­wi­ja o swo­ich wy­ni­kach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mitomania ż., mitomaństwo n.

:: fm. mitoman m.

 przym. mitomański, mitomaniakalny

Wiktionary


mitomański

do­ty­czą­cy mi­to­ma­na, mi­to­ma­nii


SJP.pl


mitomaństwo

skłon­ność do zmy­śla­nia, opo­wia­da­nia kłam­li­wych hi­sto­rii; mi­to­ma­nia


SJP.pl


mitomycyna

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny wy­ka­zu­ją­cy dzia­ła­nie prze­ciw­no­wot­wo­ro­we


SJP.pl

Mi­to­my­cy­na – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, in­hi­bi­tor re­pli­ka­cji DNA wią­żą­cy się ko­wa­len­cyj­nie z ma­try­cą DNA, co unie­moż­li­wia jej roz­ple­ce­nie. Lek jest sto­so­wa­ny w ogól­no­u­stro­jo­wym le­cze­niu no­wot­wo­rów.

Wikipedia


mitoraj

naz­wi­sko


SJP.pl


mitospora

Mi­to­spo­ra – za­rod­nik ro­ślin lub grzy­bów wyt­wa­rza­ny bezpł­cio­wo w pro­ce­sie mi­to­zy.

U grzy­bów mi­to­spo­ry mogą pow­sta­wać w różny spo­sób i w róż­nych miej­scach, mają też różną bu­do­wę. W za­leż­no­ści od tych trzech cech wy­róż­nia się u grzy­bów na­stę­pu­ją­ce typy mi­to­spor:

Wikipedia


mitosporowy

→ mi­to­spo­ra


SJP.pl

Patrz:

mitospora

mitotwórczy

two­rzą­cy mity


SJP.pl


mitotwórstwo

two­rze­nie mitów, nie­praw­dzi­wych, ubar­wio­nych hi­sto­rii o kimś lub o czymś


SJP.pl


mitotyczny

1. zwią­za­ny z mi­to­zą;
2. pow­sta­ły na dro­dze mi­to­zy


SJP.pl


mitoza

1. po­dział jądra ko­mór­ko­we­go na dwa jądra po­tom­ne o takim samym ze­sta­wie chro­mo­so­mów jak ko­mór­ka ma­cie­rzy­sta;
2. po­dział ko­mór­ki za­cho­dzą­cy z po­dzia­łem jądra; ka­rio­ki­ne­za


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. pro­ces po­dzia­łu jądra ko­mór­ko­we­go, w wy­ni­ku któ­re­go pow­sta­ją dwie iden­tycz­ne ko­mór­ki;

Wiktionary

Mi­to­za – pro­ces po­dzia­łu poś­red­nie­go jądra ko­mór­ko­we­go, któ­re­mu to­wa­rzy­szy pre­cy­zyj­ne roz­dzie­le­nie chro­mo­so­mów do dwóch ko­mó­rek po­tom­nych. W jego wy­ni­ku pow­sta­ją ko­mór­ki, które dy­spo­nu­ją ma­te­ria­łem ge­ne­tycz­nie iden­tycz­nym z ko­mór­ką wyj­ścio­wą. Jest to naj­waż­niej­sza z róż­nic mię­dzy mi­to­zą a me­jo­zą. Mi­to­za za­cho­dzi w ko­mór­kach so­ma­tycz­nych zwie­rząt oraz w ko­mór­kach so­ma­tycz­nych i ge­ne­ra­tyw­nych ro­ślin.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mitotyczny

Wiktionary


mitoznawca

spe­cja­li­sta w za­kre­sie nauki, wie­dzy o mi­tach; mi­to­log


SJP.pl


mitoznawczy

zwią­za­ny z nauką, wie­dzą o mi­tach; mi­to­lo­gicz­ny


SJP.pl


mitoznawczyni

spe­cja­list­ka w za­kre­sie nauki, wie­dzy o mi­tach


SJP.pl


mitoznawstwo

nauka, wie­dza o mi­tach; mi­to­lo­gia


SJP.pl


mitra

dawne na­kry­cie głowy ksią­żąt lub bi­sku­pów wschod­nich; in­fu­ła


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. li­tur­gicz­ne na­kry­cie głowy hie­rar­chy ko­ściel­ne­go;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mitra (z łac. prze­pa­ska na głowę, tur­ban) – na­kry­cie głowy:
    • mitra – dwu­roż­na czap­ka no­szo­na przez wład­ców sta­ro­żyt­nej Asy­rii, Per­sji i Fry­gii
    • mitra – na­kry­cie głowy wyż­sze­go du­cho­wień­stwa
    • mitra ksią­żę­ca – szcze­gól­ny ro­dzaj na­kry­cia głowy wład­ców i ary­sto­kra­cji, bę­dą­cy formą czte­ro­dziel­nej ko­ro­ny bez me­ta­lo­wej obrę­czy, ob­szy­tej gro­no­sta­jo­wym fu­trem; jej przy­kła­dem jest ka­pe­lusz elek­tors...
    • mitra – forma gre­na­dier­ki (czap­ki gre­na­die­rów)
  • Mitra – bóg rzym­ski, irań­ski i in­dyj­ski
    • mi­tra­izm – kult so­lar­ne­go boga
  • mitry (Mi­tri­dae) – ro­dzi­na śli­ma­ków mor­skich
    • Mitra – ro­dzaj śli­ma­ków mor­skich z ro­dzi­ny mitr (Mi­tri­dae)
  • Mitra – góra w pa­śmie Gór Kry­sta­licz­nych, w Gwi­nei Rów­ni­ko­wej

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲitra, AS: mʹitra

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) infuła

Wiktionary


mitraita

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. wyz­naw­ca mi­tra­iz­mu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mitra m., mitraizm m., mitreum n.

:: fż. mitraitka ż.

 przym. mitraicki

Wiktionary


mitraizm

sy­stem re­li­gij­ny w sta­ro­żyt­nym Ira­nie wyz­na­ją­cy wiarę w Mitrę - boga słoń­ca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. kult so­lar­ne­go boga Mitry

Wiktionary

Mi­tra­izm – kult so­lar­ne­go boga Mitry; był kul­tem mi­ste­ryj­nym zna­nym po­cząt­ko­wo w Azji Przed­niej, póź­niej roz­prze­strze­nił się na całe ce­sar­stwo rzym­skie.

Do po­ło­wy XX wieku za­kła­da­no, że po­stać Mitry jest toż­sa­ma z per­skim bo­giem czy he­ro­sem no­szą­cym to samo imię, czy w każ­dym razie że można ją od niego wy­wo­dzić – dzi­siaj nie uz­na­je się tego za pew­nik, al­bo­wiem roz­po­wszech­nio­ny na te­re­nach Azji Przed­niej i ce­sar­stwa rzym­skie­go kult wy­ka­zu­je – za­rów­no jeśli cho­dzi o mi­to­lo­gię, jak i prak­ty­kę re­li­gij­ną – wy­raź­ne róż­ni­ce w po­rów­na­niu z kul­tem in­dyj­sko-per­skim.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Mitra m., mitraita mos., mitreum n.

Wiktionary


mitralieza

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wojsk. hist. szyb­ko­strzel­na od­tyl­co­wa wie­lo­lu­fo­wa broń palna z XIX wieku, strze­la­ją­ca amu­ni­cją ka­ra­bi­no­wą;

 (1.2) wojsk. przest. ka­ra­bin ma­szy­no­wy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kartaczownica

Wiktionary


mitralny

1. za­staw­ka mi­tral­na - dwu­dziel­na za­staw­ka w sercu, znaj­du­ją­ca się mię­dzy lewym przed­sion­kiem a lewą ko­mo­rą;
2. wada mi­tral­na - cho­ro­ba serca, nie­do­my­kal­ność za­staw­ki mi­tral­nej


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) anat. do­ty­czą­cy za­staw­ki po­ło­żo­nej po­mię­dzy lewym przed­sion­kiem a lewą ko­mo­rą serca

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dwudzielny

Wiktionary


mitrat

du­chow­ny ka­to­lic­ki nie bę­dą­cy bi­sku­pem, ale ma­ją­cy prawo no­sze­nia in­fu­ły; in­fu­łat


SJP.pl

Mi­trat – w Cerk­wi pra­wo­sław­nej i Ko­ście­le grec­ko­ka­to­lic­kim du­chow­ny wyż­sze­go stanu, któ­re­mu przy­słu­gu­je prawo do no­sze­nia mitry.

W ję­zy­ku sta­ro­grec­kim słowo μίτρα "mitra" (lub jon. μίτρη "mitre") oz­na­cza część gar­de­ro­by no­szo­ną na gło­wie (za­leż­nie od epoki i kon­tek­stu: ozdob­ną opa­skę dam­ską, opa­skę spor­tow­ca, tur­ban, na­kry­cie głowy ka­pła­na).

Wikipedia


mitreum

sank­tu­a­rium Mitry, miej­sce obrzę­dów kul­to­wych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hist. rel. świą­ty­nia kultu per­skie­go boga Mitry, czczo­ne­go w ce­sar­stwie rzym­skim w II-V wieku;

Wiktionary

Mi­tre­um ( mith­ra­e­um) – świą­ty­nia poś­wię­co­na per­skie­mu bogu Mi­trze, bu­do­wa­na na te­ry­to­riach ce­sar­stwa rzym­skie­go w II–V wieku.

Były to świą­ty­nie na­śla­du­ją­ce groty skal­ne, za­głę­bio­ne po­ni­żej te­re­nu, czę­sto kute w skale w po­sta­ci hy­po­ge­um. Miały kształt po­dłuż­nej nawy za­koń­czo­nej ap­sy­dą, w któ­rej umie­szcza­no posąg bó­stwa albo re­lief z przed­sta­wie­niem Mitry za­bi­ja­ją­ce­go kos­micz­ne­go byka.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. mitraizm mrz., mitraita mos.

 przym. mitraicki

Wiktionary


mitrowica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w pół­noc­nym Ko­so­wie;

 (1.2) geogr. adm. re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny w Ko­so­wie;

 (1.3) geogr. zob. Mi­tro­wi­ca nad Sawą.

Wiktionary

Na tę stro­nę wska­zu­je „Mi­tro­vi­ca”. Zo­bacz też: Mi­tro­wi­ca – re­gion w Ko­so­wie.

Mi­tro­wi­ca, Ko­sow­ska Mi­tro­wi­ca (alb. "Mi­tro­vi­ca", "Mitrovicë"; serb. Митровица, "Mi­tro­vi­ca", Косовска Митровица, "Ko­sov­ska Mi­tro­vi­ca"; w la­tach 1982–1991 "Ti­to­va Mi­tro­vi­ca") – mia­sto w pół­noc­nym Ko­so­wie, u uj­ścia rzeki Sit­ni­cy do rzeki Ibar, sie­dzi­ba ad­mi­ni­stra­cyj­na re­gio­nu Mi­tro­wi­ca.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mitrowicki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Kosowska Mitrowica

Wiktionary


mitrowicki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mi­tro­wi­cą, do­ty­czą­cy Mi­tro­wi­cy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mitrowica ż.

Wiktionary


mitrowy

przy­miot­nik od: mitra


SJP.pl


mitrus

naz­wi­sko


SJP.pl


mitrydat

mik­stu­ra lecz­ni­cza, wy­na­le­zio­na przez króla Pontu Mi­try­da­te­sa, za­wie­ra­ją­ca ponad 50 skład­ni­ków, m.in. ar­sze­nik, za­ży­wa­na re­gu­lar­nie w celu uod­por­nie­nia or­ga­niz­mu na dzia­ła­nie tru­cizn


SJP.pl


mitrydates

imię mę­skie po­cho­dze­nia per­skie­go


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­try­da­tes z Ar­me­nii – król Ar­me­nii
  • Mi­try­da­tes II (ur. ok. 386, zm. 302 p.n.e.) – wład­ca Kios
  • Mi­try­da­tes I Kal­li­ni­kos (zm. ok. 70 p.n.e.) – król Kom­ma­ge­ny
  • Mi­try­da­tes II (zm. 20 p.n.e.) – król Kom­ma­ge­ny
  • Mi­try­da­tes I (ur. ok. 195 p.n.e., zm. 138 p.n.e.) – król Par­tii
  • Mi­try­da­tes II Ar­sa­cy­da (?–88 p.n.e.) – król Par­tii
  • Mi­try­da­tes III – król Par­tii
  • Mi­try­da­tes IV – król Par­tii
  • Mi­try­da­tes I Kti­stes (?–266 p.n.e.) – pier­wszy król Pontu
  • Mi­try­da­tes II (król Pontu) (ur. 260?, zm. ok. 220 p.n.e.) – król Pontu
  • Mi­try­da­tes III (zm. ok. 185 p.n.e.) – król Pontu
  • Mi­try­da­tes IV Fi­lo­pa­tor Fi­la­del­fos (?–150 p.n.e.) – król Pontu

Wikipedia


mitrydatyzm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) za­bez­pie­cza­nie się przed tru­ciz­na­mi po­przez przyj­mo­wa­nie ma­łych nie­le­tal­nych dawek tru­ciz­ny;

Wiktionary

Mi­try­da­tyzm – ter­min okre­śla­ją­cy za­bez­pie­cza­nie się przed dzia­ła­niem tru­ciz­ny, po­przez stop­nio­we po­da­wa­nie dawek tru­ciz­ny, z któ­rych żadna nie jest dawką le­tal­ną.

Okre­śle­nie wy­wo­dzi się od króla Pontu Mi­try­da­te­sa VI, który ja­ko­by miał re­gu­lar­nie przyj­mo­wać ni­skie dawki róż­nych tru­cizn. Jak mówi le­gen­da, w chwi­li, gdy zo­stał po­ko­na­ny, pró­bo­wał po­peł­nić sa­mo­bój­stwo z uży­ciem tru­ciz­ny, co jed­nak nie spo­wo­do­wa­ło ocze­ki­wa­ne­go przez niego efek­tu i zmu­si­ło do za­da­nia śmier­ci mie­czem.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲitrɨˈdatɨsm̥, AS: mʹitrydatysm̦

Wiktionary


mitróweczka

ro­dzaj grzy­bów z rzędu tocz­ni­kow­ców


SJP.pl


mitręga

1. stra­ta, mar­no­wa­nie czasu; zwło­ka, mi­trę­że­nie;
2. mo­zol­na, mę­czą­ca, zwy­kle nie­e­fek­tyw­na praca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stra­ta, mar­no­wa­nie czasu

 (1.2) mo­zol­na, mę­czą­ca, zwy­kle nie­e­fek­tyw­na praca

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­trę­ga – stru­ga, do­pływ Czar­nej Przem­szy
  • Mi­trę­ga – wieś w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie za­wier­ciań­skim, w gmi­nie Łazy
  • Bo­gu­chwał Mi­trę­ga – dzia­łacz par­tyj­ny i pań­stwo­wy
  • Jan Mi­trę­ga – po­li­tyk, mi­ni­ster gór­nict­wa i ener­ge­ty­ki (1959–1974), wi­ce­pre­mier (1970–1975), am­ba­sa­dor w Cze­cho­sło­wa­cji (1975–1982)
  • Zalew Mi­trę­ga – zalew na rzece Mi­trę­ga

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲiˈtrɛ̃ŋɡa, AS: mʹitrẽŋga

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mitrężyć

 rzecz. mitrężenie n.

Wiktionary


mitrężenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mi­trę­żyć.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mitręga ż.

 czas. mitrężyć

Wiktionary


mitrężyć

zmi­trę­żać;
1. tra­cić, mar­no­wać coś;
2. zwle­kać z czymś; ma­ru­dzić;
3. daw­niej: za­przą­tać, utru­dzać, np. mi­trę­żyć myśli


SJP.pl

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) zwle­kać z czymś, mar­no­wać czas

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈtrɛ̃w̃ʒɨt͡ɕ, AS: mʹitrẽũ̯žyć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mitręga ż., mitrężenie n.

 czas. zmitrężyć dk.

Wiktionary


mitsubishi

[czy­taj: mit­su­bi­szi albo mi­cu­bi­szi] ja­poń­ski pro­du­cent mo­to­ry­za­cyj­ny i marka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki lub mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mot. sa­mo­chód marki Mit­su­bis­hi

Wiktionary

Mit­su­bis­hi Cor­po­ra­tion (jap. Mit­su­bis­hi Shōji Ka­bus­hi­ki-ga­is­ha) – ja­poń­ski kon­glo­me­rat i marka licz­nych kor­po­ra­cji na­le­żą­cych do grupy Mit­su­bis­hi Group, luźno po­wią­za­nych ze sobą jako ke­i­ret­su, no­to­wa­na na To­kij­skiej Gieł­dzie Pa­pie­rów War­to­ścio­wych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pod firmą stoi czer­wo­ne mit­su­bis­hi na ka­li­skich ta­bli­cach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mitsubishi mzw.

Wiktionary


mitsukurina

ga­tu­nek głę­bi­no­we­go re­ki­na; rekin choch­lik


SJP.pl

Mit­su­ku­ri­na, rekin choch­lik, rekin Ow­sto­na ("Mit­su­ku­ri­na ow­sto­ni") – ga­tu­nek głę­bi­no­we­go re­ki­na, je­dy­ny ży­ją­cy przed­sta­wi­ciel ro­dzi­ny Mit­su­ku­ri­ni­dae. Cha­rak­te­ry­stycz­ną cechą tego ga­tun­ku jest nie­ty­po­wy kształt głowy, z dłu­gim, przy­po­mi­na­ją­cym kiel­nię dzio­bem ("ro­strum"). Po­nad­to mit­su­ku­ri­na wy­róż­nia się ró­żo­wym ko­lo­rem ca­łe­go ciała i wy­su­wal­ny­mi szczę­ka­mi.

Wikipedia


mitterand

[czy­taj: miteRAN] naz­wi­sko


SJP.pl


mitterrand

[czy­taj: miteRANT] naz­wi­sko, m.in. François Ma­u­ri­ce Mit­ter­rand (1916-1996) - po­li­tyk fran­cu­ski


SJP.pl


mitura

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­tu­ra – zsy­no­ni­mi­zo­wa­ny ro­dzaj pa­ją­ków
  • Adam Mi­tu­ra (1922–2019) – pol­ski na­u­czy­ciel i po­li­tyk, poseł na Sejm X ka­den­cji
  • An­to­ni Mi­tu­ra (1909–1978) – pol­ski po­li­tyk ruchu lu­do­we­go, poseł do Kra­jo­wej Rady Na­ro­do­wej, na Sejm Usta­wo­daw­czy i Sejm I ka­den­cji
  • Wac­ław Mi­tu­ra (1906–1994) – wię­zień obozu kon­cen­tra­cyj­ne­go Stutt­hof oraz autor wspom­nień z życia obo­zo­we­go

Wikipedia


mityczno-religijny

mi­tycz­ny i re­li­gij­ny


SJP.pl


mityczność

1. opar­cie na micie, po­sia­da­nie cech mitu; mi­to­lo­gicz­ność, mi­to­lo­gizm, le­gen­dar­ność;
2. cecha kogoś, cze­goś oto­czo­ne­go le­gen­dą lub sławą


SJP.pl


mityczny

1. do­ty­czą­cy mitu;
2. oto­czo­ny le­gen­dą, sławą


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z mitem, mi­to­lo­gią

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈtɨt͡ʃnɨ, AS: mʹityčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mit m., mityczność ż.

 przysł. mitycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bajeczny, mitologiczny

Wiktionary


mitygacja

po­dej­mo­wa­nie czyn­no­ści w celu ogra­ni­cze­nia ja­kie­goś nie­ko­rzyst­ne­go zja­wi­ska


SJP.pl


mitygacyjny

→ mi­ty­ga­cja


SJP.pl

Patrz:

mitygacja

mitygować

pow­ścią­gać, pow­strzy­my­wać, ha­mo­wać; uśmie­rzać


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) ha­mo­wać czy­jąś za­pal­czy­wość, pow­strzy­my­wać kogoś

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny mi­ty­go­wać się (dk. brak)

 (2.1) ha­mo­wać się, pow­strzy­my­wać się od po­chop­nych dzia­łań, de­cyz­ji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dajże jej spo­kój – mi­ty­go­wa­ła cio­cia Wie­sia. – Tak jej za­le­ży na tym, żeby do­brze wy­paść.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mitygowanie n., umitygowanie n., zmitygowanie n.

 czas. umitygować dk., zmitygować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łagodzić, powstrzymywać, uspokajać

Wiktionary


mitygujący

pow­ścią­gać, pow­strzy­my­wać, ha­mo­wać; uśmie­rzać


SJP.pl

Patrz:

mitygować

mitylena

Mi­ty­le­na, Mi­ty­le­ne (gr. "Μυτιλήνη" – "Mitilíni", sta­rogr. "Mytilēnē") – mia­sto w Gre­cji, na wschod­nim brze­gu wyspy Les­bos, w ad­mi­ni­stra­cji zde­cen­tra­li­zo­wa­nej Wyspy Egej­skie, w re­gio­nie Wyspy Egej­skie Pół­noc­ne, w jed­nost­ce re­gio­nal­nej Les­bos, sie­dzi­ba gminy Les­bos. W 2011 roku li­czy­ło 27 871 miesz­kań­ców. Naj­lud­niej­sze mia­sto wyspy Les­bos. Sie­dzi­ba głów­ne­go kam­pu­su Uni­wer­sy­te­tu Egej­skie­go.

Wikipedia


mityng

mi­ting, me­e­ting;
1. pu­blicz­ne ze­bra­nie, wiec;
2. za­wo­dy spor­to­we, zwła­szcza lek­ko­at­le­tycz­ne


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ot­war­te zgro­ma­dze­nie wielu osób

 (1.2) sport. za­wo­dy w dy­scy­pli­nach in­dy­wi­du­al­nych

 (1.3) med. spot­ka­nie ano­ni­mo­wych al­ko­ho­li­ków

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Wiec – ze­bra­nie w miej­scu pu­blicz­nym z udzia­łem wielu osób.
  • Za­wo­dy spor­to­we:
    • mi­tyng lek­ko­at­le­tycz­ny

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) 1 marca na Placu Kot­wicz­nym w Kronsz­ta­dzie odbył się tra­dy­cyj­ny mi­tyng zwią­za­ny z upa­mięt­nie­niem re­wo­lu­cji lu­to­wej.

 (1.2) W la­tach 70. na sta­dio­nie roz­gry­wa­no mię­dzy­na­ro­do­we mi­tyn­gi oraz im­pre­zy lek­ko­at­le­tycz­ne.

 (1.3) O któ­rej go­dzi­nie od­by­wa­ją się mi­tyn­gi AA w salce na pro­bo­stwie?

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mityngowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wiec

Wiktionary


mityngowy

→ mi­tyng; mi­tin­go­wy, me­e­tin­go­wy


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mi­tyn­giem, do­ty­czą­cy mi­tyn­gu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mityng mrz.

Wiktionary


mitynka

mi­ten­ka; dam­ska rę­ka­wicz­ka do po­ło­wy pal­ców


SJP.pl


mitynki

mi­ten­ka; dam­ska rę­ka­wicz­ka do po­ło­wy pal­ców


SJP.pl


mityzacja

mi­to­lo­gi­za­cja, mi­to­lo­gi­zo­wa­nie;
1. przeksz­tał­ce­nie w mit lub le­gen­dę, two­rze­nie mitów lub le­gend;
2. wpro­wa­dze­nie do ut­wo­ru cech mitu lub le­gen­dy


SJP.pl

Mi­ty­za­cja – za­bieg li­te­rac­ki po­le­ga­ją­cy na kre­o­wa­niu świa­ta przed­sta­wio­ne­go, aby po­ka­zać jego po­do­bień­stwo do obra­zów i wy­o­bra­żeń mi­tycz­nych. Wy­kre­o­wa­na tak rze­czy­wi­stość jest dy­na­micz­na i dra­ma­tycz­na, każda rzecz i każde zja­wi­sko w niej ma okre­ślo­ną barwę emo­cjo­nal­ną. Prze­ci­wień­stwem do niej jest de­mi­ty­za­cja – stan, w któ­rym mit zo­stał ośmie­szo­ny, wsku­tek czego stra­cił swoją po­wa­gę i sens.

Wikipedia


mityzm

wszyst­ko co do­ty­czy mitów


SJP.pl


mityzować

przeksz­tał­cać coś w mit lub w le­gen­dę, two­rzyć mity na jakiś temat; mi­to­lo­gi­zo­wać


SJP.pl


mitzner

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • David Mitz­ner (1915-2016) – pol­sko-ame­ry­kań­ski przed­się­bior­ca
  • La­ry­sa Mitz­ner (1918-1987) – pol­ska pi­sar­ka
  • Piotr Mitz­ner (ur. 1955) – pol­ski te­a­tro­log, poeta, ese­i­sta
  • Zbi­gniew Mitz­ner (1910-1968) – pol­ski dzien­ni­karz i sa­ty­ryk

Wikipedia


miurg

po­za­u­kła­do­wa jed­nost­ka oporu, sto­so­wa­na w gór­nict­wie


SJP.pl

Miurg – po­za­u­kła­do­wa jed­nost­ka oporu wła­ści­we­go, jaki sta­wia wy­ro­bi­sko ko­pal­nia­ne prze­pły­wa­ją­ce­mu przez nie po­wie­trzu. Wy­ro­bi­sko ma opór równy jed­ne­mu miur­go­wi, je­że­li pod­czas prze­pły­wu po­wie­trza o na­tę­że­niu 1m3/s spa­dek hy­dra­u­licz­ny wy­no­si 0,001 mm słupa wody. Aby uni­knąć ułam­ków sto­su­je się jed­nost­kę 1000 razy więk­szą – ki­lo­miurg.

Wikipedia


mix

miks;
1. przej­ście mon­ta­żo­we w mon­ta­żu obra­zu te­le­wi­zyj­ne­go;
2. po­tocz­nie: mie­szan­ka, coś skła­da­ją­ce­go się z wielu zmie­sza­nych, zmik­so­wa­nych skład­ni­ków, ele­men­tów


SJP.pl


mixtape

[czy­taj: mik­stejp] taśma na­gra­na przez di­dże­ja


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) nie­for­mal­ny pro­jekt mu­zycz­ny;

Wiktionary

Mix­ta­pe (mik­stejp) – w dzi­siej­szym prze­my­śle mu­zycz­nym ten ter­min od­no­si się do pro­jek­tu mu­zycz­ne­go, który zaz­wy­czaj ma luź­niej­sze ogra­ni­cze­nia niż al­bu­my lub mi­nial­bu­my. W prze­ci­wień­stwie do tra­dy­cyj­ne­go al­bu­mu lub mi­nial­bu­mu, mix­ta­pe’y są pro­jek­ta­mi, gdzie ar­ty­sta ma więk­szą swo­bo­dę twór­czą.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ka­se­ta ma­gne­to­fo­no­wa (…) dała słu­cha­czom moż­li­wość mu­zycz­nej kre­a­cji w for­mie mix­ta­pe’u

 (1.1) Ar­ty­sta, który nie­daw­no ob­cho­dził swoje 46. uro­dzi­ny ma na swoim kon­cie 5 stu­dyj­nych al­bu­mów i ko­lej­ne 10 mix­ta­pe'ów

Wiktionary


miya

[czy­taj: mija] mija;
1. ja­poń­ska świą­ty­nia; jinja;
2. pałac człon­ków ro­dzi­ny ce­sar­skiej;
3. grzecz­no­ścio­wy tytuł ksią­żę­cy


SJP.pl


miyagawa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. bot. zie­lo­na, bez­pest­ko­wa man­da­ryn­ka, owoc drze­wa jed­nej z od­mian ga­tun­ku nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ci­trus uns­hiu|ref=tak., man­da­ryn­ki Sat­su­ma

Wiktionary


miyagi

[czy­taj: mi­ja­gi]
1. pre­fek­tu­ra w Ja­po­nii;
2. naz­wi­sko ja­poń­skie


SJP.pl


miyazaki

Miy­a­za­ki (jap. 宮崎市 Miy­a­za­ki-shi) – mia­sto i port w Ja­po­nii, oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny pre­fek­tu­ry Miy­a­za­ki, na wschod­nim wy­brze­żu wyspy Kiu­siu, nad Oce­a­nem Spo­koj­nym.

Wikipedia


miyazu

[czy­taj: mi­ja­zu] mia­sto w Ja­po­nii


SJP.pl

Miy­a­zu (jap. 宮津市 Miy­a­zu-shi) – mia­sto w Ja­po­nii, na wy­spie Hon­siu, w pre­fek­tu­rze Kioto, nad Mo­rzem Ja­poń­skim.

Wikipedia


miynso

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. spoż. mięso

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Owiyn­zi miyn­so je zdro­wsze jako świń­ski.

Wiktionary


mizak

naz­wi­sko


SJP.pl


mizandria

wstręt ko­biet do męż­czyzn; mi­zo­an­dryzm; mi­zo­an­dria


SJP.pl


mizandryczny

na­ce­cho­wa­ny pa­to­lo­gicz­nym wstrę­tem do męż­czyzn; mi­zo­an­drycz­ny


SJP.pl


mizantrop

osoba uni­ka­ją­ca ludzi, ma­ją­ca do nich wrogi lub nie­chęt­ny sto­su­nek; sa­mot­nik, od­lu­dek


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) książk. ktoś stro­nią­cy od ludzi, czu­ją­cy do nich nie­chęć lub wręcz wro­gość

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­zan­trop (dra­mat Mo­lie­ra)
  • Mi­zan­trop (obraz Bru­e­gla)
  • mi­zan­tro­pia

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od tego mi­zan­tro­pa z trze­cie­go pię­tra stro­nią nawet człon­ko­wie jego ro­dzi­ny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizantropia ż., mizantropijność ż.

:: fż. mizantropka ż.

 przym. mizantropijny, mizantropiczny

 przysł. mizantropijnie, mizantropicznie

Wiktionary


mizantropia

życie w odo­sob­nie­niu, z dala od ludzi; sa­mot­ni­ko­stwo, sa­mot­nict­wo, od­ludzt­wo


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nie­chęć do ludzi, do ob­co­wa­nia z nimi;

Wiktionary

Mi­zan­tro­pia – nie­chęć do ga­tun­ku ludz­kie­go. Nie jest to uczu­cie skie­ro­wa­ne do po­szcze­gól­nych jed­no­stek, ale do ogółu po­pu­la­cji. Słowo "mi­zan­tro­pia" po­cho­dzi od grec­kich słów "anth­ro­pos" – "czło­wiek" oraz "miseo" – "nie­na­wi­dzę".

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲizãnˈtrɔpʲja, AS: mʹizãntropʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizantropijność ż., mizantrop m., mizantropka ż.

 przym. mizantropijny, mizantropiczny

 przysł. mizantropijnie, mizantropicznie

Wiktionary


mizantropicznie

przy­słó­wek

 (1.1) daw. nie­chęt­nie lu­dziom, zgorz­knia­le

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizantrop mos., mizantropia ż., mizantropijność ż., mizantropka ż.

 przym. mizantropijny, mizantropiczny

 przysł. mizantropijnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. mizantropijnie

Wiktionary


mizantropiczny

→ mi­zan­tro­pia; daw­niej: mi­zan­tro­pij­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) daw. mi­zan­tro­pij­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To czy­ni­ło ją smut­ną i bu­dzi­ło mi­zan­tro­picz­ne uwagi nad te­raź­niej­szym świa­tem i ludź­mi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizantropijność ż., mizantropia ż., mizantrop m., mizantropka ż.

 przym. mizantropijny

 przysł. mizantropicznie, mizantropijnie

Wiktionary


mizantropijnie

przy­słó­wek

 (1.1) nie­chęt­nie lu­dziom, zgorz­knia­le

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizantrop mos., mizantropia ż., mizantropijność ż., mizantropka ż.

 przym. mizantropijny, mizantropiczny

 przysł. mizantropicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. daw. mizantropicznie

Wiktionary


mizantropijność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co mi­zan­tro­pij­ne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizantrop mos., mizantropia ż., mizantropka ż.

 przym. mizantropiczny, mizantropijny

 przysł. mizantropicznie, mizantropijnie

Wiktionary


mizantropijny

→ mi­zan­tro­pia


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się mi­zan­tro­pią, nie­chęt­ny lu­dziom

Wiktionary

Patrz:

mizantropia

Przykłady

 (1.1) John jest dość mi­zan­tro­pij­ny, a ja nie. On jest in­tro­wer­ty­kiem, a ja wręcz od­wrot­nie. Sam o sobie mówi, że jest so­cjo­pa­tą, że jest aspo­łecz­ny, ja nie. Uwiel­biam ludzi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizantropijność ż., mizantropia ż., mizantrop m., mizantropka ż.

 przym. mizantropiczny

 przysł. mizantropicznie, mizantropijnie

Wiktionary


mizantropka

ko­bie­ta stro­nią­ca od ludzi, nie­chęt­na im lub wrogo do nich na­sta­wio­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta stro­nią­ca od ludzi, czu­ją­ca do nich nie­chęć lub nawet wro­gość

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na ostat­nim pię­trze miesz­ka taka stara mi­zan­trop­ka, nikt jej nie od­wie­dza, w ogóle rzad­ko ją wi­du­je­my.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizantropia ż., mizantropijność ż.

:: fm. mizantrop mos.

 przym. mizantropijny, mizantropiczny

 przysł. mizantropijnie, mizantropicznie

Wiktionary


mizar

cmen­tarz mu­zuł­mań­ski


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mizar – gwia­zda pocz­wór­na
  • sy­stem Mizar – sy­stem pi­sa­nia prac ma­te­ma­tycz­nych i au­to­ma­tycz­ne­go do­wo­dze­nia twier­dzeń
  • Mizar – nazwa cmen­ta­rza mu­zuł­mań­skie­go na zie­miach I Rze­czy­po­spo­li­tej
  • Mizar - ma­ce­doń­ski ze­spół mu­zycz­ny

Wikipedia


mizdra

w gar­bar­stwie: wew­nętrz­na stro­na skóry, po­zba­wio­na resz­tek mięsa, żył i przy­le­ga­ją­cych warstw łoju; miaz­dra


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) w gar­bar­stwie i fu­trzar­stwie: od­mięs­na stro­na skóry zwie­rzę­cia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲizdra, AS: mʹizdra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizdrownica ż., mizdrownik m., mizdrowanie n.

 czas. mizdrować

 przym. mizdrowy

Wiktionary


mizdrować

w gar­bar­stwie: oczy­szczać skórę z resz­tek mięsa, żył i tłu­szczu; ży­ło­wać


SJP.pl


mizdrownica

ma­szy­na do miz­dro­wa­nia skór; od­mię­sar­ka


SJP.pl


mizdrownik

tępy, łu­ko­wa­to wy­gię­ty nóż gar­bar­ski słu­żą­cy do ręcz­ne­go miz­dro­wa­nia skór


SJP.pl


mizdrowy

przy­miot­nik od: miz­dra


SJP.pl


mizdrzyć

miz­drzyć się - ko­kie­to­wać, wdzię­czyć się, flir­to­wać, przy­mi­lać się w nie­sto­sow­ny spo­sób


SJP.pl


mizer

w pre­fe­ran­sie: roz­gryw­ka, w któ­rej gra­ją­cy za­po­wie­dział niew­zię­cie żad­nej lewy; mi­zer­ka


SJP.pl


mizera

naz­wi­sko


SJP.pl


mizerabilizm

fa­scy­na­cja ubó­stwem i nie­szczę­ściem, zwła­szcza w ut­wo­rach li­te­rac­kich lub ma­lar­stwie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) szt. fa­scy­na­cja lub pro­gra­mo­we sku­pie­nie się na ubó­stwie, nie­szczę­ściu, brzy­do­cie, cho­ro­bie i cier­pie­niu, szcze­gól­nie w ut­wo­rze li­te­rac­kim lub w ma­lar­stwie;

Wiktionary

Mi­ze­ra­bi­lizm – kie­ru­nek w sztu­ce fran­cu­skiej lat czter­dzie­stych i pięć­dzie­sią­tych XX wieku. Nazwa po­cho­dzi do fran­cu­skie­go wy­ra­zu „mi­se­ra­ble” – nędz­ny.

We Fran­cji, wy­cho­dzą­cej z po­wo­jen­ne­go ubó­stwa, sztu­ka przed­sta­wia­ją­ca nędzę i nie­szczę­ście miała epa­to­wać za­moż­nych wi­dzów. Za twór­cę tego kie­run­ku uważa się ma­la­rza fran­cu­skie­go Fran­ci­sa Gru­be­ra (1912-1948). Ma­la­rze tego kie­run­ku – Ber­nard Buf­fet, Al­ber­to Gia­co­met­ti i Jean Ca­rzou po­wo­ły­wa­li się na związ­ki ich sztu­ki z eg­zy­sten­cja­liz­mem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wy­star­czy tu przy­pom­nieć słyn­ny ter­min Przy­bo­sia – tur­pizm, któ­rym okre­ślał li­te­ra­tu­rę kie­ru­ją­cą uwagę na rze­czy brzyd­kie, ka­le­kie, nies­kład­ne, bru­tal­ne; ów swo­i­sty mi­ze­ra­bi­lizm pra­gnął spro­stać praw­dzie życia kon­kret­ne­go (…)

 (1.1) Ża­łos­ny mi­ze­ra­bi­lizm na jed­nym bie­gu­nie, a zwod­ni­cza świet­ność na dru­gim nie wy­star­czy Bryl­lo­wi na dłuż­szą metę jako po­karm wy­o­braź­ni po­e­tyc­kiej (…)

Wiktionary


mizeracki

→ mi­ze­rak


SJP.pl

Patrz:

mizerak

mizeraczek

zdrob­nie­nie od: mi­ze­rak


SJP.pl


mizerak

mi­ze­ro­ta, mi­ze­ract­wo; po­tocz­nie:
1. wy­mi­ze­ro­wa­ny, chudy, słaby czło­wiek; chu­der­lak, chu­chro;
2. czło­wiek bied­ny, nę­dzarz


SJP.pl


mizeria

1. ro­dzaj su­rów­ki przy­rzą­dzo­nej z su­ro­wych ogór­ków z do­dat­kiem śmie­ta­ny i przy­praw;
2. zły stan lub niski po­ziom cze­goś; mi­ze­ract­wo, mi­zer­ność, mi­ze­ro­ta


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. sa­łat­ka z kro­jo­nych w pla­ste­ra­stry lub tar­tych su­ro­wych ogór­ków, przy­pra­wio­nych solą i pie­przem, cza­sem też cu­krem i octem, zaz­wy­czaj ze śmie­ta­ną;

 (1.2) książk. niski po­ziom, kiep­ski stan cze­goś

Wiktionary

Mi­ze­ria – sa­łat­ka z po­kro­jo­nych w pla­stry, sie­ka­nych lub tar­tych su­ro­wych ogór­ków. Naj­czę­ściej z do­dat­kiem śmie­ta­ny, rza­dziej ke­fi­ru, jo­gur­tu lub zsia­dłe­go mleka, choć by­wa­ją także wer­sje z ole­jem.

Do­pra­wia­na solą, pie­przem, octem lub so­kiem z cy­try­ny oraz zio­ła­mi ta­ki­mi jak ko­pe­rek, ma­je­ra­nek, szczy­pio­rek, mięta, natka pie­trusz­ki lub kwia­ty i li­ście ogó­recz­ni­ka le­kar­skie­go.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na dru­gie danie bę­dzie dziś kur­czak z mi­ze­rią i mło­dy­mi ziem­nia­ka­mi.

 (1.2) W ubie­głym roku do do­tych­cza­so­wej mi­ze­rii fi­nan­so­wej szpi­ta­li i przy­chod­ni, do pro­te­stów służ­by zdro­wia do­łą­czy­ła je­szcze re­for­ma.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈzɛrʲja, AS: mʹizerʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizerność

 przym. mizerny

 przysł. mizernie

 czas. mizernieć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) ubóstwo, bieda, nędza, mizerność

Wiktionary


mizerka

1. w pre­fe­ran­sie: roz­gryw­ka, w któ­rej gra­ją­cy za­po­wie­dział niew­zię­cie żad­nej lewy; mi­zer­ka;
2. w wi­ście: brak atutu


SJP.pl

Mi­zer­ka – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie so­cha­czew­skim, w gmi­nie Nowa Sucha.

Wieś wcho­dzi w skład so­łect­wa "Mi­zer­ka-Stary Żylin".

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa skier­nie­wic­kie­go.

Wikipedia


mizerkiewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


mizernie

przy­słó­wek

 (1.1) bied­nie, słabo

 (1.2) o sta­nie zdro­wia źle

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W sieni cze­kał jakiś char­łak, strasz­nie mi­zer­nie wy­glą­da­ją­cy.

 (1.2) Od­wie­dzi­łam ciot­kę Polę, wy­glą­da już mi­zer­nie.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mizernieć ndk.

 przym. mizerniutki, mizerny, wymizerowany

 przysł. mizerniutko

 rzecz. mizeria ż., mizernienie n., mizerność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nędznie, parszywie, wstrętnie, żałośnie; pot. kiepsko

 (1.2) cherlawo; pot. kiepsko

Wiktionary


mizerniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: mi­zer­nie


SJP.pl


mizerniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: mi­zer­ny


SJP.pl


mizernienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mi­zer­nieć.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mizernieć

 przysł. mizernie

Wiktionary


mizernieć

tra­cić siły i wagę w cza­sie cho­ro­by


SJP.pl

cza­sow­nik

 (1.1) wy­glą­dać coraz go­rzej; sta­wać się mi­zer­nym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przez tę cho­ro­bę mi­zer­niał w oczach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈzɛrʲɲɛ̇t͡ɕ, AS: mʹizerʹńėć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizeria ż., mizerota ż., mizernienie n.

 przym. mizerny, mizerniutki

 przysł. mizernie

Wiktionary


mizernieńki

zdrob­nie­nie od: mi­zer­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: mi­zer­ny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲizɛrʲˈɲɛ̇̃ɲci, AS: mʹizerʹńė̃ńḱi

Wiktionary


mizerniuteńki

zdrob­nie­nie od: mi­zer­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: mi­zer­ny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲizɛrʲɲuˈtɛ̃ɲci, AS: mʹizerʹńutẽńḱi

Wiktionary


mizerniutki

zdrob­nie­nie od: mi­zer­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zdrobn. od: mi­zer­ny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pie­nią­dze wy­su­pła­ne z bu­dże­tu pań­stwa na naukę są mi­zer­niut­kie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲizɛrʲˈɲutʲci, AS: mʹizerʹńutʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizerność ż., mizerota m./ż.

 czas. mizernieć, zmizernieć

 przym. mizerny

 przysł. mizernie

Wiktionary


mizerność

1. cecha kogoś wy­chu­dzo­ne­go, sła­be­go, wy­glą­da­ją­ce­go na cho­re­go;
2. zły stan lub niski po­ziom cze­goś; mi­ze­ract­wo, mi­ze­ria, mi­ze­ro­ta


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest mi­zer­ne; cecha tych, któ­rzy są mi­zer­ni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mizerny, mizerniutki

 przysł. mizernie

 rzecz. mizeria ż.

Wiktionary


mizerny

1. wy­chu­dzo­ny, słaby, wy­glą­da­ją­cy na cho­re­go;
2. po­ni­żej ja­kiejś normy, nędz­ny, lichy


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) o czło­wie­ku: wątły, słaby, wy­chu­dzo­ny

 (1.2) nie­wiel­ki, zbyt mały

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈzɛrnɨ, AS: mʹizerny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizerność ż., mizeria ż., mizerota ż./mos.

 czas. mizernieć, zmizernieć

 przym.

:: zdrobn. mizerniutki

 przysł. mizernie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. bidny, biedny, godny litości, godny politowania, godny pożałowania, lichy, marny, nędzny, pieski, pożałowania godny, wzbudzający litość, żałosny, anemiczny, blady, cherlawy, chorowity, chory, chucherkowaty, chuchrowaty, cierpiący, niezdrowy, obolały, pot. rozbity, schorowany, słabowity, asteniczny, bezsilny, cherlacki, kruchy, scherlały, schorzały, słabowity, słaby, wątły, wychudzony, zabiedzony, rachityczny, słaby, wątły

 (1.2) kiepski, lichy, marny, żałosny, nieobfity, opłakany, skąpy, skromny, szczupły, ubogi, wąski, beznadziejny, cienki, mały, mierny, niski, słaby

Wiktionary


mizerota

po­tocz­nie: scho­ro­wa­ny, wy­nędz­nia­ły lub bied­ny męż­czyz­na; mi­ze­rak, chu­chro, mi­ze­ract­wo


SJP.pl


mizerotka

zdrob­nie­nie od: mi­ze­ro­ta


SJP.pl


mizerski

naz­wi­sko


SJP.pl


mizerykordia

krót­ki szty­let słu­żą­cy do do­bi­ja­nia ran­ne­go prze­ciw­ni­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. szty­let uży­wa­ny w śred­nio­wie­czu do do­bi­ja­nia ko­na­ją­cych prze­ciw­ni­ków, by przer­wać ich cier­pie­nie;

Wiktionary

Mi­ze­ry­kor­dia ( mi­se­ri­cor­dia ‘mi­ło­sier­dzie’) – krót­ki, wąski szty­let słu­żą­cy do do­bi­ja­nia ran­ne­go lub ko­na­ją­ce­go prze­ciw­ni­ka (stąd nazwa), o moc­nym szty­chu oraz dłu­giej głow­ni przy­sto­so­wa­nej do pchnię­cia prze­ciw­ni­ka ("coup de grâce").

Sta­no­wi­ła ważną rolę w uz­bro­je­niu śred­nio­wiecz­ne­go ry­cer­stwa.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Lecz Czech wnet wy­do­stał się na wierzch, przez chwi­lę tłu­mił je­szcze roz­pacz­li­we ruchy prze­ciw­ni­ka, wresz­cie przy­cis­nął ko­la­nem że­laz­ną siat­kę po­kry­wa­ją­cą jego brzuch i wy­do­był zza pasa krót­ką, trój­gran­ną mi­ze­ry­kor­dię.

Wiktionary


mizgalski

naz­wi­sko


SJP.pl


mizgała

naz­wi­sko


SJP.pl


miziacz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) środ. in­form. to­uch­pad

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiʑat͡ʃ, AS: mʹiźač

Wiktionary

Powiązane:

 czas. miziać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gładzik

Wiktionary


miziak

po­tocz­nie: zwie­rzę lu­bią­ce być pie­szczo­ne; przy­tu­la­niec


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zwie­rząt­ko do­mo­we do mi­zia­nia

Wiktionary


mizianie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mi­ziać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈʑä̃ɲɛ, AS: mʹiźä̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. miziać ndk.

 rzecz. pomizianie n.

Wiktionary


mizianko

po­tocz­nie: pie­szczot­li­wie gła­ska­nie, mu­ska­nie, ła­sko­ta­nie; ki­zia­nie, mi­zia­nie


SJP.pl


miziać

po­tocz­nie: pie­szczot­li­wie gła­skać, mu­skać, ła­sko­tać; ki­ziać


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gła­skać, do­ty­kać

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny mi­ziać się

 (2.1) do­ty­kać się wza­jem­nie, pie­ścić się

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Na ławce w parku sie­dzia­ła jakaś mi­zia­ją­ca się para.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiʑät͡ɕ, AS: mʹiźäć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miziacz m., mizianie n., mizianko n., pomizianie n.

 czas. pomiziać dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kiziać

Wiktionary


mizieliński

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Alek­san­dra i Da­niel Mi­zie­liń­scy – pol­scy ilu­stra­to­rzy i gra­fi­cy
  • Bog­dan Mi­zie­liń­ski – pol­ski in­ży­nier, dy­dak­tyk aka­de­mic­ki, spe­cja­li­sta z za­kre­su wen­ty­la­cji i kli­ma­ty­za­cji
  • Le­szek Mi­zie­liń­ski – pol­ski po­li­tyk i sa­mo­rzą­do­wiec

Wikipedia


miziołek

naz­wi­sko


SJP.pl


mizmar

arab­ski, drew­nia­ny in­stru­ment mu­zycz­ny przy­po­mi­na­ją­cy flet


SJP.pl


mizoandria

wstręt ko­biet do męż­czyzn; mi­zo­an­dryzm; mi­zan­dria


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) psych. pa­to­lo­gicz­ny wstręt do męż­czyzn;

Wiktionary

Mi­zo­an­dria lub mi­zo­an­dryzm, mi­zan­dria (st.gr. μῖσος, "misos" – 'nie­na­wiść'; ἀνδρός, "an­dros" do­peł­niacz od ἀνήρ, "anér" – 'męż­czyz­na') – nie­na­wiść lub uprze­dze­nie w sto­sun­ku do męż­czyzn.

Dzia­ła­cze na rzecz praw męż­czyzn i inni ma­sku­li­ni­ści kry­ty­ku­ją współ­czes­ne prze­pi­sy do­ty­czą­ce roz­wo­dów, prze­mo­cy do­mo­wej, po­bo­ru do woj­ska, obrze­za­nia (okre­śla­ne­go przez prze­ciw­ni­ków jako oka­le­cza­nie na­rzą­dów płcio­wych) oraz spo­sób, w jaki trak­to­wa­ne są mę­skie ofia­ry gwał­tu, jako przy­kła­dy in­sty­tu­cjo­nal­nej mi­zan­drii.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. mizoandryzm m., mizoandryczka ż.

 przym. mizoandryczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mizoandryzm

Wiktionary


mizoandryczka

ko­bie­ta od­czu­wa­ją­ca pa­to­lo­gicz­ny wstręt do męż­czyzn


SJP.pl


mizoandryczny

na­ce­cho­wa­ny mi­zo­an­drią, pa­to­lo­gicz­nym wstrę­tem do męż­czyzn


SJP.pl


mizoandryzm

wstręt ko­biet do męż­czyzn; mi­zo­an­dria; mi­zan­dria


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) psych. pa­to­lo­gicz­ny wstręt do męż­czyzn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizoandria ż., mizoandryczka ż.

 przym. mizoandryczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mizoandria

Wiktionary


mizofob

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba od­czu­wa­ja­ca lęk przed bru­dem

Wiktionary


mizofobia

cho­ro­bli­wy lęk przed za­bru­dze­nia­mi, za­nie­czy­szcze­nia­mi; ger­mo­fo­bia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) psych. cho­ro­bli­wy lęk przed bru­dem;

Wiktionary

Mi­zo­fo­bia – fobia czę­sto na­zy­wa­na "ger­mo­fo­bią", "bak­cy­lo­fo­bią" lub "bak­te­rio­fo­bią", po­le­ga­ją­ca na uni­ka­niu za­nie­czy­szcze­nia, za­bru­dze­nia, cza­sa­mi rów­nież za­ka­że­nia się, czę­sto to­wa­rzy­szą jej na­tręct­wa (np. kom­pul­syw­ne mycie rąk). Po­ję­cie zo­sta­ło wpro­wa­dzo­ne w 1879 przez Wil­lia­ma A. Ham­mon­da.

Wikipedia


mizofobiczny

→ mi­zo­fo­bia


SJP.pl

Patrz:

mizofobia

mizofobka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta od­czu­wa­ja­ca lęk przed bru­dem

Wiktionary


mizofonia

za­bu­rze­nie psy­chicz­ne ob­ja­wia­ją­ce się nad­wraż­li­wo­ścią na okre­ślo­ne od­gło­sy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. psych. nad­wraż­li­wość na okre­ślo­ne dźwię­ki ob­ja­wia­ją­ca się zło­ścią i lę­kiem;

Wiktionary

Mi­zo­fo­nia (z gr. "misos" „nie­na­wiść”, "phone" „dźwięk”), ina­czej SSSS (" se­lec­ti­ve sound sen­si­ti­vi­ty syn­dro­me") – jeden z ro­dza­jów nad­wraż­li­wo­ści na dźwię­ki. Chory na mi­zo­fo­nię doz­na­je sil­nie ne­ga­tyw­nej emo­cjo­nal­nej re­ak­cji w od­po­wie­dzi na okre­ślo­ne od­gło­sy, szcze­gól­nie te wy­da­wa­ne przez in­nych ludzi, jak np.: gło­śny od­dech, chra­pa­nie, mla­ska­nie, po­cią­ga­nie nosem, chrzą­ka­nie itp.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bry­tyj­scy ba­da­cze do­wied­li, że mózgi osób cier­pią­cych na mi­zo­fo­nię wyt­wa­rza­ją nad­mier­ną re­ak­cję emo­cjo­nal­ną na niek­tó­re dźwię­ki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲizɔˈfɔ̃ɲa, AS: mʹizofõńa

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zespół selektywnej wrażliwości na dźwięk, SSSS

Wiktionary


mizofoniczka

ko­bie­ta cier­pią­ca na za­bu­rze­nie psy­chicz­ne ob­ja­wia­ją­ce się nad­wraż­li­wo­ścią na okre­ślo­ne od­gło­sy


SJP.pl


mizofoniczny

cha­rak­te­ry­stycz­ny dla za­bu­rze­nia psy­chicz­ne­go ob­ja­wia­ją­ce­go się nad­wraż­li­wo­ścią na okre­ślo­ne od­gło­sy


SJP.pl


mizofonik

osoba cier­pią­ca na za­bu­rze­nie psy­chicz­ne ob­ja­wia­ją­ce się nad­wraż­li­wo­ścią na okre­ślo­ne od­gło­sy


SJP.pl


mizogamia

pa­to­lo­gicz­na nie­chęć do za­wie­ra­nia związ­ków mał­żeń­skich


SJP.pl


mizogamiczny

→ mi­zo­ga­mia


SJP.pl

Patrz:

mizogamia

mizogamista

osoba prze­ja­wia­ją­ca pa­to­lo­gicz­ną nie­chęć do za­war­cia związ­ku mał­żeń­skie­go


SJP.pl


mizogamistka

→ mi­zo­ga­mi­sta


SJP.pl

Patrz:

mizogamista

mizogin

męż­czyz­na od­czu­wa­ją­cy wstręt do ko­biet; mi­zo­gi­ni­sta, mi­zo­gi­nik


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) psych. męż­czyz­na czu­ją­cy wstręt do ko­biet

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie za­mie­rzam słu­chać ko­men­ta­rzy tego cho­ler­ne­go mi­zo­gi­na.

 (1.1) JKM jest uwa­ża­ny za mi­zo­gi­na, choć on sam za­prze­cza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizoginista m., mizoginizm m., mizoginia ż.

 przym. mizoginistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mizoginista

Wiktionary


mizoginia

wstręt męż­czyzn do ko­biet; mi­zo­gi­nizm


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pa­to­lo­gicz­ne, silne uprze­dze­nie do ko­biet;

Wiktionary

Mi­zo­gi­nia ( μῖσος "mĩsos" „nie­na­wiść”, γυνή "gynḗ" „ko­bie­ta”) – nie­na­wiść, po­gar­da lub uprze­dze­nie wobec ko­biet lub dziew­cząt. Mi­zo­gi­nia prze­ja­wia się na wiele spo­so­bów, mię­dzy in­ny­mi po­przez wy­klu­cze­nie spo­łecz­ne, dy­skry­mi­na­cję ze wzglę­du na płeć, wro­gość, an­dro­cen­tryzm, pa­triar­chat, uprzy­wi­le­jo­wa­nie męż­czyzn, po­ni­ża­nie ko­biet, po­zba­wia­nie ko­biet praw oby­wa­tel­skich, prze­moc wobec ko­biet i.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Współ­czes­ne przy­czy­ny mi­zo­gi­nii czę­sto zwią­za­ne są rów­nież z kry­zy­sem tra­dy­cyj­nej mę­sko­ści i nie­pew­no­ścią co do włas­nej roli spo­łecz­nej wielu męż­czyzn.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲizɔˈɟĩɲja, AS: mʹizoǵĩńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mizoginizm m., mizogin m., mizoginista m.

 przym. mizoginiczny, mizoginistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mizoginizm

Wiktionary


mizoginiczny

wy­ra­ża­ją­cy wstręt do ko­biet; mi­zo­gi­ni­stycz­ny


SJP.pl


mizoginik

męż­czyz­na od­czu­wa­ją­cy wstręt do ko­biet; mi­zo­gi­ni­sta, mi­zo­gin


SJP.pl


mizoginista

męż­czyz­na od­czu­wa­ją­cy wstręt do ko­biet; mi­zo­gin, mi­zo­gi­nik


SJP.pl


mizoginistka

ko­bie­ta mocno uprze­dzo­na do in­nych ko­biet; mi­zo­gin­ka


SJP.pl


mizoginistyczny

wy­ra­ża­ją­cy wstręt do ko­biet; mi­zo­gi­nicz­ny


SJP.pl


mizoginizm

wstręt męż­czyzn do ko­biet; mi­zo­gi­nia


SJP.pl


mizoginka

ko­bie­ta mocno uprze­dzo­na do in­nych ko­biet; mi­zo­gi­nist­ka


SJP.pl


mizologia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nie­chęć wobec lo­gicz­ne­go ro­zu­mo­wa­nia

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mizologiczny

Wiktionary


mizrach

ta­bli­ca na wew­nętrz­nej ścia­nie domu lub sy­na­go­gi, wska­zu­ją­ca wier­nym stro­nę, gdzie znaj­du­je się Je­ro­zo­li­ma, ku któ­rej zwra­ca­ją się żydzi w cza­sie mod­lit­wy


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Miz­ra­chij­czy­cy
  • Wy­ci­nan­ka ży­dow­ska
  • Miz­rach (album)

Wikipedia


mizuna

ro­dzaj sa­ła­ty z ro­dzi­ny krzy­żo­wych


SJP.pl


mizuńka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka pły­ną­ca przez rejon do­liń­ski ob­wo­du iwa­no­fran­kiw­skie­go Ukra­i­ny, lewy do­pływ Świcy;

Wiktionary

Mi­zuń­ka ( Мизунка "My­zun­ka") – rzeka pły­ną­ca przez rejon do­liń­ski ob­wo­du iwa­no­fran­kiw­skie­go Ukra­i­ny, lewy do­pływ Świcy.

Dłu­gość rzeki wy­no­si 51 km, po­wierzch­nia do­rze­cza 344 km². Jest uwa­ża­na za gra­ni­cę po­mię­dzy Be­ski­da­mi a Gor­ga­na­mi. Źró­dła znaj­du­ją się w do­li­nie po­mię­dzy szczy­ta­mi "Men­czył" (1450 m n.p.m.) i "Ma­gu­ra" (1107 m n.p.m.).

Wikipedia


miód

pro­dukt z nek­ta­ru kwia­to­we­go wyt­wa­rza­ny przez pszczo­ły


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) spoż. gęsty, słod­ki pro­dukt spo­żyw­czy, w ko­lo­rze żół­tym lub brą­zo­wym, wyt­wa­rza­ny przez pszczo­ły;

 (1.2) spoż. napój al­ko­ho­lo­wy pow­sta­ły w wy­ni­ku fer­men­ta­cji brzecz­ki miodu (1.1) i in­nych skład­ni­ków;

 (1.3) spoż. wywar z niek­tó­rych ro­ślin z do­dat­kiem cukru i in­nych przy­praw o kon­sy­sten­cji miodu (1.1)

 (1.4) pot. wo­sko­wi­na

Wiktionary

Miód – słod­ki pro­dukt spo­żyw­czy, za­wie­ra­ją­cy ok. 80% cukru, w wa­run­kach na­tu­ral­nych wyt­wa­rza­ny głów­nie przez pszczo­ły wła­ści­we (miód pszcze­li) oraz nie­licz­ne inne błon­ków­ki, m.in. osy z po­dro­dzi­ny Po­li­sti­nae ("Bra­chy­ga­stra", "Po­li­stes" i "Po­ly­bia"), po­przez przet­wa­rza­nie nek­ta­ru kwia­to­we­go ro­ślin mio­do­daj­nych, a także niek­tó­rych wy­dzie­lin wy­stę­pu­ją­cych na li­ściach drzew.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gdy je­stem chory, piję her­ba­tę z mio­dem i cy­try­ną.

 (1.1) Wła­ści­wo­ści bak­te­rio­sta­tycz­ne niek­tó­rych typów miodu mogą mieć za­sto­so­wa­nie we wspo­ma­ga­niu go­je­nia ran.

 (1.1) Wy­cis­nąć sok z su­ro­wych le­śnych malin. Ile bę­dzie tego soku, tyle wziąć czy­ste­go, lip­co­we­go miodu.

 (1.1) ''Cza­so­pis­mo to wspo­mi­na, że jest to stary żart eg­za­mi­na­cyj­ny dla stu­den­tów che­mii, że śledź po­wie­szo­ny w mio­dzie znika (traci swe cha­rak­te­ry­stycz­ne wła­ści­wo­ści: na tym po­le­ga żart)

 (1.2) I ja tam z gość­mi byłem, miód i wino piłem (…)

 (1.2) Pro­duk­cja miodu pit­ne­go na­zy­wa­na jest mio­do­syt­nict­wem, a bu­dy­nek, w któ­rym od­by­wa się pro­duk­cja – mio­do­syt­nią.

 (1.3) Miód pod­bia­ło­wy z płat­ków pod­bia­łu jest po­moc­ny prze­ciw kasz­lo­wi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjut, AS: mʹi ̯ut

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miodalek m., miodczyk m., miodoń m., miodownik m., miodnik m., miodówka ż., miodowiec mrz., miodownicowate nmos., mioducha ż., miodniczka ż., miodność ż., miodowanie n., miodula ż., miodunka ż., miodonka ż., miodarka ż., miodziarek m., miodziarka ż., miodzik m.

:: zdrobn. miodek m., miodzio n.

 czas. miodować ndk.

 przym. miodowy, miodkowy, miodny, miodownicowaty, miodarkowy, miododajny

 przysł. miodowo

 temsłow. miodo-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miód pszczeli

 (1.2) miód pitny

Wiktionary


miąchać

1. po­tocz­nie: mącić, mie­szać;
2. mło­dzie­żo­wo: mią­chać beton - prze­kli­nać


SJP.pl


miączyn

nazwa dwóch wsi w Pol­sce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mią­czyn – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. za­moj­skim, w gmi­nie Mią­czyn
  • Mią­czyn – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. płoń­skim, w gmi­nie Czer­wińsk nad Wisłą
  • Mią­czyn – gro­ma­da
  • Mią­czyn – sta­cja ko­le­jo­wa

Wikipedia


miączyński

przy­miot­nik od: Mią­czyn


SJP.pl


miąglina

drze­wo ros­ną­ce we wschod­niej Bra­zy­lii; palma bra­zy­lij­ska; ata­lia


SJP.pl


miągwa

1. w gwa­rze mło­dzie­żo­wej: nie­lu­bia­na na­u­czy­ciel­ka
2. w gwa­rze wiel­ko­pol­skiej: osoba płacz­li­wa, cią­gle na­rze­ka­ją­ca


SJP.pl


miąsik

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Dawid Mią­sik – pol­ski praw­nik
  • Ma­ciej Mią­sik – pol­ski twór­ca gier kom­pu­te­ro­wych, pro­du­cent, pro­jek­tant, pro­gra­mi­sta, sound de­si­gner

Wikipedia


miąsowa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w po­łud­nio­wej czę­ści Pol­ski;

Wiktionary

Mią­so­wa daw­niej Mias­so­wa – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ję­drze­jow­skim, w gmi­nie Sob­ków. Ma sta­tus so­łect­wa. Zo­sta­ła za­ło­żo­na w XIV wieku.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na bez­poś­red­ni ma­ją­tek Sta­ni­sła­wa skła­da­ła się ro­dzin­na Mią­so­wa, od któ­rej wziął się jego przy­do­mek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mjɔ̃ˈsɔva

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miąsowianin mos., miąsowianka ż.

 przym. miąsowski

Wiktionary


miąszkiewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


miąszy

przy­miot­nik

 (1.1) stpol. gruby

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɔ̃w̃ʃɨ, AS: mʹi ̯õũ̯šy

Wiktionary


miąć

gnieść


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni

 (1.1) gnieść

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɔ̇̃ɲt͡ɕ, AS: mʹi ̯o̊̃ńć

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pomiąć dk., zmiąć dk., wymiąć dk.

 rzecz. mięcie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gnieść, marszczyć, międlić, miętosić, ugniatać

Wiktionary


miąższ

1. mięk­ka część cze­goś, osło­nię­ta tward­szą po­wło­ką;
2. tkan­ka ko­mór­ko­wa ro­ślin­na lub zwie­rzę­ca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mięk­ka, wew­nętrz­na część owocu lub na­rzą­du

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • miąższ grzy­ba
  • miąższ – ina­czej tkan­ka mię­ki­szo­wa (pa­ren­chy­ma)
  • miąższ – po­tocz­nie me­zo­karp (mięk­ka część niek­tó­rych owo­ców)
  • miąższ – mięk­ka część na­rzą­du
  • miąż­szość

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Sta­nach Zjed­no­czo­nych na­zy­wa­ny jest rów­nież śnie­giem ar­bu­zo­wym, po­nie­waż nie tylko ma barwę miąż­szu ar­bu­za, ale może rów­nież wy­dzie­lać de­li­kat­ną ar­bu­zo­wą woń ujaw­nia­ją­cą się pod­czas jego zgnia­ta­nia (np. dep­ta­nia).

 (1.1) Age­nez­ja płuca jest rzad­ką wro­dzo­ną wadą płuc, po­le­ga­ją­cą na cał­ko­wi­tym braku os­krze­la głów­ne­go, miąż­szu i na­czyń płuc­nych.

 (1.1) Miąższ jest zie­lo­no­bia­ły lub żół­to­bia­ły i ma przy­jem­ny, de­li­kat­ny, lekko słod­ki smak, po­dob­ny do orze­chów wło­skich.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɔ̃w̃ʃ, AS: mʹi ̯õũ̯š

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miąższość ż.

 przym. miąższowy, miąższy

Wiktionary


miąższowy

przy­miot­nik od: miąższ


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) pełen miąż­szu; za­wie­ra­ją­cy miąższ

 (1.2) biol. do­ty­czą­cy miąż­szu, tj. za­sad­ni­czej, funk­cjo­nal­nej tkan­ki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miąższ mrz.

 przym. miąższy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. miąższy

Wiktionary


miąższość

gru­bość drzew, gru­bość miąż­szu drzew­ne­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geol. gru­bość war­stwy, ze­spo­łu warstw lub żyły mie­rzo­na pro­sto­pad­le do ogra­ni­cza­ją­cych je po­wierzch­ni

Wiktionary

Miąż­szość – gru­bość war­stwy (np. skal­nej), kom­plek­su warstw lub in­nych struk­tur ge­o­lo­gicz­nych, mie­rzo­na po­mię­dzy stro­pem a spą­giem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Miąż­szość łup­ków pstrych wy­no­si dwa­dzie­ścia me­trów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɔ̃w̃ʃːɔɕt͡ɕ, AS: mʹi ̯õũ̯•šość

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miąższ mrz.

Wiktionary


miąższy

1. mięk­ka część cze­goś, osło­nię­ta tward­szą po­wło­ką;
2. tkan­ka ko­mór­ko­wa ro­ślin­na lub zwie­rzę­ca


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) daw. za­wie­ra­ją­cy miąższ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miąższ mrz.

 przym. miąższowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ciężki, gęsty, gruby, masywny, ścisły

Wiktionary


mię

forma za­im­ka.

 (1.1) przest. B. lp. od: ja

Wiktionary


mięcej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: mięk­ko; mięk­cej


SJP.pl


mięcho

zgru­bie­nie od: mięso


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zgrub. mięso

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mi­chał chciał­by na obiad mię­cho nawet co­dzien­nie.

 (1.1) Ty­gry­si­ca po­że­ra wiel­ki kawał mię­cha każ­de­go dnia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̃w̃xɔ, AS: mʹi ̯ẽũ̯χo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięsny mrz., mięso n., mięsko n., mięsiwo n.

 przym. mięsny

Wiktionary


mięcierzyn

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mię­cie­rzyn – wieś w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie żniń­skim, w gmi­nie Ro­go­wo
  • Mię­cie­rzyn – osada leśna w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie żniń­skim, w gmi­nie Ro­go­wo
  • Mię­cie­rzyn – re­zer­wat przy­ro­dy w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim

Wikipedia


mięciuchny

zdrob­nie­nie od: mięk­ki; mię­ciut­ki, mię­ciuś­ki, mię­ciu­si


SJP.pl


mięciusi

zdrob­nie­nie od: mięk­ki; mię­ciut­ki, mię­ciuś­ki, mię­ciuch­ny


SJP.pl


mięciusieńki

zdrob­nie­nie od: mię­ciuś­ki; mię­ciu­teń­ki


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: mięk­ki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̇̃ɲt͡ɕüˈɕɛ̇̃ɲci, AS: mʹi ̯ė̃ńćüśė̃ńḱi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miękki, mięciutki, mięciuchny, mięciuteńki, miękkawy

 przysł. miękko, mięciuchno, mięciusieńko, mięciuteńko, mięciutko

 rzecz. miękki mrz., miękkość ż.

Wiktionary


mięciuteńki

zdrob­nie­nie od: mię­ciut­ki; mię­ciu­sień­ki


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: mięk­ki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ro­bi­ło się na za­mó­wie­nie: buty z cho­le­wa­mi, wy­wrot­ki, takie ba­lo­we czó­łen­ka z mię­ciu­teń­kiej skór­ki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̇̃ɲt͡ɕuˈtɛ̃ɲci, AS: mʹi ̯ė̃ńćutẽńḱi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miękki, mięciutki, mięciuchny, mięciusieńki, miękkawy

 przysł. miękko, mięciuchno, mięciusieńko, mięciuteńko, mięciutko

 rzecz. miękki mrz., miękkość ż.

Wiktionary


mięciutki

zdrob­nie­nie od: mięk­ki; mię­ciuś­ki, mię­ciuch­ny, mię­ciu­si


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zdrobn. od: mięk­ki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Spójrz na tego kotka, ach, jakiż on słod­ki! Ma ładne białe łapki i mię­ciut­kie fu­ter­ko.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̇̃ɲˈt͡ɕutʲci, AS: mʹi ̯ė̃ńćutʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miękki, mięciuchny, mięciusieńki, mięciuteńki, miękkawy

 przysł. miękko, mięciuchno, mięciusieńko, mięciuteńko, mięciutko

 rzecz. miękki mrz., miękkość ż.

 czas. zmiękczać

Wiktionary


mięciuśki

zdrob­nie­nie od: mięk­ki; mię­ciut­ki, mię­ciuch­ny, mię­ciu­si


SJP.pl


mięczak

1. zwie­rzę bez­krę­go­we o mięk­kim ciele okry­tym zwy­kle musz­lą, wodne lub rza­dziej lą­do­we;
2. po­gard­li­wie: ktoś słaby, o sła­bym cha­rak­te­rze
3. mię­czak za­kaź­ny - wi­ru­so­wa cho­ro­ba za­kaź­na skóry


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. bez­krę­go­we zwie­rzę wodne;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) po­gard. czło­wiek mięk­ki, ule­gły, bez cha­rak­te­ru

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bo strasz­na to prze­cie myśl dla ludz­kie­go ro­zu­mu i niez­no­śne czu­cie dla serca matki sie­ro­cej, iż jej syn wa­łę­sa się na dnie morza, nie mogąc zna­leźć spo­czyn­ku, mio­ta­ny i tar­ga­ny, z miej­sca na miej­sce przez ta­jem­ni­cze i strasz­li­we oce­a­nu pot­wo­ry, ja­ko­by w duszy sza­ta­na wy­śnio­ne - przez dia­bły mor­skie i re­ki­ny, przez gło­wo­no­gi ośmior­ni­ce, przez gru­bo­sko­ru­pe lan­gu­sty, ohyd­ne kraby, ośliz­głe mię­cza­ki, uk­wia­ły i je­żow­ce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̃n͇t͡ʃak, AS: mʹi ̯ẽṇčak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miękiszon mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) słabeusz, człowiek bez charakteru; pot. cienias, cienki bolek

Wiktionary


mięczaki

1. zwie­rzę bez­krę­go­we o mięk­kim ciele okry­tym zwy­kle musz­lą, wodne lub rza­dziej lą­do­we;
2. po­gard­li­wie: ktoś słaby, o sła­bym cha­rak­te­rze
3. mię­czak za­kaź­ny - wi­ru­so­wa cho­ro­ba za­kaź­na skóry


SJP.pl

Na tę stro­nę wska­zu­je „mię­czak”. Zo­bacz też: mię­czak za­kaź­ny.

Mię­cza­ki (Mol­lu­sca, "mol­lu­scus" ‘mięk­ki’) – typ zwie­rząt, drugi naj­licz­niej­szy po sta­wo­no­gach (Arth­ro­po­da), obej­mu­ją­cy około 130 ty­się­cy ży­ją­cych ga­tun­ków. Odz­na­cza­ją się ol­brzy­mią róż­no­rod­no­ścią mor­fo­lo­gicz­ną i zróż­ni­co­wa­niem roz­mia­rów. Pier­wot­nie zwie­rzę­ta mor­skie. Żyją za­rów­no na lą­dzie, jak i w wo­dzie. Ba­da­niem mię­cza­ków zaj­mu­je się ma­la­ko­lo­gia.

Wikipedia


mięczakostwo

po­tocz­nie: bycie mię­cza­kiem - osobą sła­be­go cha­rak­te­ru, lę­kli­wą, któ­rej bra­ku­je od­wa­gi; tchó­rzo­stwo, sła­bość, pan­to­flar­stwo


SJP.pl


mięczakowaty

po­gard­li­wie: słaby, bez cha­rak­te­ru, po­zba­wio­ny woli


SJP.pl


międlak

na­rzę­dzie gar­bar­skie do ręcz­ne­go międ­le­nia skóry


SJP.pl


międlar

naz­wi­sko


SJP.pl


międlarnia

za­kład, po­mie­szcze­nie, w któ­rym międ­li się len lub ko­no­pie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) za­kład, w któ­rym od­by­wa się międ­le­nie lnu lub ko­no­pi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃nˈdlarʲɲa, AS: mʹi ̯ẽndlarʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międlak m., międlarka ż., międlica ż., międlenie n., międliwo n.

 czas. międlić ndk., zmiędlić dk.

Wiktionary


międlica

dawne pry­mi­tyw­ne drew­nia­ne na­rzę­dzie do wstęp­nej obrób­ki łodyg lnu i ko­no­pi; męd­li­ca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) włók. drew­nia­ne na­rzę­dzie uży­wa­ne daw­niej do międ­le­nia lnu i ko­no­pi

Wiktionary

Powiązane:

 czas. międlić

 rzecz. międlarnia ż.

Wiktionary


międlik

sta­lo­wy nóż do ręcz­ne­go międ­le­nia skór


SJP.pl


międliwo

słoma lnia­na lub ko­nop­na zmięd­lo­na lub przez­na­czo­na do międ­le­nia


SJP.pl


międlić

1. gnieść, ugnia­tać, miąć;
2. mam­ro­tać;
3. pot. na­wi­jać ba­weł­nę, tj. za­nu­dzać kogoś miał­kim opo­wia­da­niem na nudny temat;
4. zmięk­czać skóry w pro­ce­sie gar­bo­wa­nia;
5. łamać i roz­gnia­tać ło­dy­gi ko­no­pi lub lnu (np. przy po­mo­cy cier­li­cy)


SJP.pl

cza­sow­nik

 (1.1) włók. pod­da­wać słomę lnia­ną lub ko­nop­ną ła­ma­niu i zgnia­ta­niu w celu od­dzie­le­nia paź­dzie­rzy od włó­kien

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międlarnia ż., międlica ż.

Wiktionary


międolenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mię­do­lić.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. międolić

Wiktionary


międolić

cza­sow­nik

 (1.1) gwara. kel­ner­ska: na­rze­kać

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃nˈdɔlʲit͡ɕ, AS: mʹi ̯ẽndolʹić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międolenie n.

Wiktionary


między

przy­i­mek łą­czą­cy się z rze­czow­ni­ka­mi lub ich rów­no­waż­ni­ka­mi w bier­ni­ku i na­rzęd­ni­ku


SJP.pl

przy­i­mek

 (1.1) …uży­wa­ny, gdy coś znaj­du­je się po­mię­dzy obiek­ta­mi

 (1.2) …uży­wa­ny, gdy coś jest dzie­lo­ne lub jest tego wiele, a czę­ści do­sta­je kil­ko­ro od­bior­ców

 (1.3) …zaz­na­cza­ją­cy moż­li­wość wy­bo­ru

 (1.4) …okre­śla­ją­cy prze­dział cza­so­wy

 (1.5) …pod­kre­śla­ją­cy poś­red­ni cha­rak­ter cze­goś

 (1.6) …uży­wa­ny, gdy coś oto­czo­ne jest więk­szą ilo­ścią cze­goś in­ne­go

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stół stoi mię­dzy łóż­kiem a krze­słem.

 (1.2) Matka po­dzie­li­ła cu­kier­ki mię­dzy swoje dzie­ci.

 (1.3) Cza­sem trze­ba wy­bie­rać mię­dzy pracą a roz­ryw­ką.

 (1.4) Wpad­nę mię­dzy piątą a szó­stą.

 (1.5) Szary to kolor mię­dzy czer­nią a bielą.

 (1.6) W parku po­spa­ce­ro­wa­łem sobie mię­dzy drze­wa­mi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̃nd͡zɨ, AS: mʹi ̯ẽnʒy

Wiktionary

Powiązane:

 przyim. pomiędzy

 temsłow. między-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pomiędzy, pośrodku

 (1.6) pośród, wśród

Wiktionary


między-

temat sło­wot­wór­czy

 (1.1) pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych, ut­wo­rzo­nych z po­łą­cze­nia przy­im­ka mię­dzy z rze­czow­ni­ka­mi okre­śla­ją­cy­mi obiek­ty lub rze­czy, po­mię­dzy któ­ry­mi coś się od­by­wa lub znaj­du­je, np. mię­dzy­mo­rze (mię­dzy mo­rza­mi), mię­dzy­na­ro­do­wy (mię­dzy na­ro­da­mi)

Wiktionary

Powiązane:

 przyim. między, pomiędzy

Wiktionary


międzyakt

1. przer­wa mię­dzy ak­ta­mi sztu­ki wy­sta­wia­nej w te­a­trze; an­trakt;
2. krót­ka do­dat­ko­wa scena mię­dzy ak­ta­mi sztu­ki


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przest. przer­wa mię­dzy ak­ta­mi

 (1.2) przest. przen. ogól­nie: pauza, przer­wa, prze­sta­nek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃nˈd͡zɨakt, AS: mʹi ̯ẽnʒyakt

Wiktionary

Powiązane:

 przym. międzyaktowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) antrakt

Wiktionary


międzyaktowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) teatr. od­by­wa­ją­cy się w cza­sie an­trak­tu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzyakt mrz.

Wiktionary


międzyatomowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) fiz. znaj­du­ją­cy, od­by­wa­ją­cy się, za­cho­dzą­cy mię­dzy ato­ma­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Za­sa­da dzia­ła­nia AFM opie­ra się na po­mia­rze od­dzia­ły­wań mię­dzy­a­to­mo­wych mię­dzy sondą ska­nu­ją­cą a ba­da­ną po­wierzch­nią.

Wiktionary


międzybankowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) za­cho­dzą­cy mię­dzy dwoma lub wię­cej ban­ka­mi; do­ko­ny­wa­ny mię­dzy ban­ka­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do­pu­szczal­na jest mię­dzy­ban­ko­wa wy­mia­na in­for­ma­cji o udzie­lo­nych kre­dy­tach, obro­tach i sta­nach ra­chun­ków ban­ko­wych, w za­kre­sie, w jakim są one po­trzeb­ne w związ­ku z udzie­la­niem kre­dy­tów, po­ży­czek, po­rę­czeń i gwa­ran­cji ban­ko­wych.

Wiktionary


międzybiblioteczny

od­no­szą­cy się do kilku bi­blio­tek, za­cho­dzą­cy mię­dzy bi­blio­te­ka­mi


SJP.pl


międzybieg

ko­lej­ny (nie­pier­wszy) bieg eli­mi­na­cyj­ny przed fi­na­ła­mi


SJP.pl


międzyblokowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) po­ło­żo­ny mię­dzy blo­ka­mi miesz­kal­ny­mi

Wiktionary


międzyborski

przy­miot­nik od: Mię­dzy­bórz


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mię­dzy­bo­rzem, do­ty­czą­cy Mię­dzy­bo­rza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzyborzanin m., międzyborzanka ż., Międzyborze n., Międzyborów m., Międzybórz m.

Wiktionary


międzyborzanin

miesz­ka­niec Mię­dzy­bo­rza


SJP.pl


międzyborzanka

miesz­kan­ka Mię­dzy­bo­rza


SJP.pl


międzyborów

Mię­dzy­bo­rów (do 8 maja 1954 "Czar­ny Borek") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie gro­dzi­skim, w gmi­nie Jak­to­rów.

W la­tach 1954–1968 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Mię­dzy­bo­rów, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Jak­to­rów. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa skier­nie­wic­kie­go.

Wikipedia


międzybranżowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ekon. wspól­ny kilku bran­żom, łą­czą­cy różne bran­że

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uchwa­ła prze­wi­du­je rów­nież moż­ność za­wie­ra­nia po­ro­zu­mień mię­dzy­bran­żo­wych oraz formy or­ga­ni­za­cyj­ne dla ta­kich po­ro­zu­mień.

Wiktionary


międzybrodzki

przy­miot­nik od: Mię­dzy­bro­dzie Bial­skie


SJP.pl


międzybrzegowy

znaj­du­ją­cy się albo od­by­wa­ją­cy się mię­dzy brze­ga­mi ja­kie­goś zbior­ni­ka wod­ne­go


SJP.pl


międzybórz

1. mia­sto w Pol­sce;
2. nazwa kilku wsi w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim;

 (1.2) geogr. to­po­nim, nazwa kilku wsi w Pol­sce

Wiktionary

Mię­dzy­bórz (także Mię­dzy­bórz Sy­cow­ski, Ne­u­mit­tel­wal­de, przed 1886 "Me­dzi­bor") – mia­sto w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie ole­śnic­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Mię­dzy­bórz. We­dług da­nych GUS z 1 stycz­nia 2023 r. mia­sto miało 2324 miesz­kań­ców (806. miej­sce w kraju).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃nˈd͡zɨbuʃ, AS: mʹi ̯ẽnʒybuš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzyborzanin m., międzyborzanka ż., Międzyborze n., Międzyborów m.

 przym. międzyborski

Wiktionary


międzybłoniak

typ no­wot­wo­ru zło­śli­we­go


SJP.pl

Mię­dzy­bło­niak (łac. "me­sot­he­lio­ma") – no­wot­wór zło­śli­wy wy­wo­dzą­cy się z ko­mó­rek po­kry­wa­ją­cych błony su­ro­wi­cze – opłuc­ną, osier­dzie i otrzew­ną. Naj­częst­szą lo­ka­li­za­cją jest opłuc­na. Do głów­nych czyn­ni­ków ry­zy­ka jego pow­sta­wa­nia za­li­cza się na­ra­że­nie na azbest oraz za­ka­że­nie wi­ru­sem SV40. Ro­ko­wa­nie jest złe.

Wikipedia


międzychodzianin

miesz­ka­niec Mię­dzy­cho­du


SJP.pl


międzychodzianka

miesz­kan­ka Mię­dzy­cho­du


SJP.pl


międzychodzki

przy­miot­nik od: Mię­dzy­chód


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Mię­dzy­cho­du, zwią­za­ny z Mię­dzy­cho­dem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Międzychód m., międzychodzianin m., międzychodzianka ż.

Wiktionary


międzychód

1. mia­sto w Pol­sce;
2. nazwa dwóch wsi w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;

Wiktionary

Mię­dzy­chód ( Birn­ba­um) – mia­sto w woj. wiel­ko­pol­skim, po­wie­cie mię­dzy­chodz­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Mię­dzy­chód i po­wia­tu mię­dzy­chodz­kie­go. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do woj. go­rzow­skie­go. Po­ło­żo­ne nad Wartą w Kot­li­nie Go­rzow­skiej, wokół Je­zio­ra Miej­skie­go. Po roku 1998 na­stą­pił po­wrót mia­sta w gra­ni­ce wo­je­wództ­wa wiel­ko­pol­skie­go.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃nˈd͡zɨxut, AS: mʹi ̯ẽnʒyχut

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzychodzianin m., międzychodzianka ż.

 przym. międzychodzki

Wiktionary


międzyczas

czas uzy­ska­ny przez za­wod­ni­ka na pew­nym od­cin­ku trasy wy­ści­gu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sport. czas za­wod­ni­ka na pew­nym frag­men­cie wy­ści­gu

 (1.2) pot. czas po­mię­dzy dwoma wy­da­rze­nia­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cho­ciaż w po­ło­wie biegu miał naj­lep­szy mię­dzy­czas, osta­tecz­nie przy­biegł drugi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃nˈd͡zɨt͡ʃas, AS: mʹi ̯ẽnʒyčas

Wiktionary

Powiązane:

 przym. międzyczasowy

Wiktionary


międzyczasowy

→ mię­dzy­czas


SJP.pl

Patrz:

międzyczas

międzydachowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) znaj­du­ją­cy się mię­dzy da­chem a resz­tą bu­dyn­ku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nawet spe­cjal­ny wy­się­gnik spro­wa­dzo­ny z Gdyni nie po­mógł w zlik­wi­do­wa­niu gnia­zda os, które owady zbu­do­wa­ły w prze­strze­ni mię­dzy­da­cho­wej bloku ko­mu­nal­ne­go […].

Wiktionary


międzydekanalny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) kośc. zwią­za­ny ze sto­sun­ka­mi mię­dzy de­ka­na­ta­mi (jed­nost­ka­mi or­ga­ni­za­cyj­ny­mi Ko­ścio­ła ka­to­lic­kie­go)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Su­chem prze­pro­wa­dzo­no mię­dzy­de­ka­nal­ne za­wo­dy w sla­lo­mie gi­gan­cie, w któ­rych wzię­ła udział mło­dzież z grup pa­ra­fial­nych z de­ka­na­tów: Biały Du­na­jec i Biał­ka Ta­trzań­ska.

Wiktionary


międzydendrytyczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) miner. znaj­du­ją­cy się mię­dzy den­dry­ta­mi (struk­tu­ra­mi kry­sta­licz­ny­mi)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Róż­ni­cę w se­gre­ga­cji do ob­sza­rów mię­dzy­den­dry­tycz­nych za­ob­ser­wo­wa­no rów­nież w sto­pie niklu In­co­nel 686.

Wiktionary


międzydepartamentalny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) adm. zwią­za­ny ze sto­sun­ka­mi mię­dzy róż­ny­mi de­par­ta­men­ta­mi mi­ni­ster­stwa lub po­dob­nej in­sty­tu­cji

 (1.2) adm. zwią­za­ny ze sto­sun­ka­mi mię­dzy róż­ny­mi de­par­ta­men­ta­mi (jed­nost­ka­mi ad­mi­ni­stra­cyj­ny­mi w niek­tó­rych kra­jach)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Mi­ni­ster­stwie Skar­bu Pań­stwa zo­stał po­wo­ła­ny spe­cjal­ny mię­dzy­de­par­ta­men­tal­ny ze­spół, który nad tym pra­cu­je.

Wiktionary


międzydiecezjalny

wspól­ny dla kilku die­cez­ji lub obej­mu­ją­cy wię­cej niż jedną die­cez­ję


SJP.pl


międzydroże

miej­sce po­mię­dzy dwie­ma dro­ga­mi


SJP.pl


międzydzielnicowy

od­no­szą­cy się do kilku dziel­nic, za­cho­dzą­cy mię­dzy dziel­ni­ca­mi


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy co najm­niej dwóch dziel­nic kraju

 (1.2) od­by­wa­ją­cy się przy udzia­le róż­nych dziel­nic mia­sta

Wiktionary


międzyepidemiczny

wy­stę­pu­ją­cy mię­dzy epi­de­mia­mi


SJP.pl


międzyetniczny

za­cho­dzą­cy, wy­stę­pu­ją­cy mię­dzy gru­pa­mi et­nicz­ny­mi


SJP.pl


międzyeuropejski

do­ty­czą­cy kra­jów eu­ro­pej­skich lub za­cho­dzą­cy mię­dzy kra­ja­mi eu­ro­pej­ski­mi; unij­ny, mię­dzy­na­ro­do­wy


SJP.pl


międzygalaktyczny

znaj­du­ją­cy się mię­dzy ga­lak­ty­ka­mi, za­cho­dzą­cy w prze­strze­ni mię­dzy ga­lak­ty­ka­mi


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) astr. od­by­wa­ją­cy się lub znaj­du­ją­cy się po­mię­dzy róż­ny­mi ga­lak­ty­ka­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Te­ma­ty­ka lotów mię­dzy­ga­lak­tycz­nych jest sze­ro­ko wy­ko­rzy­sty­wa­na w twór­czo­ści fan­ta­stycz­no-na­u­ko­wej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzygalaktyczność ż.

 przysł. międzygalaktycznie

Wiktionary


międzygatunkowo

→ mię­dzy­ga­tun­ko­wy


SJP.pl

Patrz:

międzygatunkowy

międzygatunkowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który za­cho­dzi po­mię­dzy ga­tun­ka­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do tego ro­dza­ju wy­mie­ra­nia, bę­dą­ce­go wy­ni­kiem kon­ku­ren­cji mię­dzy­ga­tun­ko­wej i re­a­li­za­cją po­stę­pu w ewo­lu­cji, dodać na­le­ży wy­mie­ra­nie po­wo­do­wa­ne przez lo­so­we zmia­ny śro­do­wi­ska lub ge­o­lo­gicz­ną ewo­lu­cję ma­sy­wów kon­ty­nen­tal­nych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzygatunkowość ż.

Wiktionary


międzygaz

tech­ni­ka uży­wa­na pod­czas pro­wa­dze­nia po­ja­zdu sil­ni­ko­we­go z ma­nu­al­ną skrzy­nią bie­gów, po­le­ga­ją­ca na szyb­kim i krót­kotr­wa­łym do­da­wa­niu gazu, po­wo­du­ją­cym zwięk­sze­nie obro­tów sil­ni­ka


SJP.pl

Mię­dzy­gaz, zmia­na biegu z mię­dzy­ga­zem, po­tocz­nie "prze­ga­zów­ka" - tech­ni­ka sto­so­wa­na pod­czas pro­wa­dze­nia po­ja­zdu sil­ni­ko­we­go z ma­nu­al­ną skrzy­nią bie­gów nie­wy­po­sa­żo­ną w syn­chro­ni­za­to­ry (np. mo­to­cykl). Mię­dzy­ga­zu można użyć rów­nież, re­du­ku­jąc bieg w wa­run­kach skraj­nie ob­ni­żo­nej przy­czep­no­ści, np.

Wikipedia


międzygałęziowy

za­cho­dzą­cy mię­dzy róż­ny­mi ga­łę­zia­mi (dzie­dzi­na­mi)


SJP.pl


międzygeneracyjny

do­ty­czą­cy kilku ge­ne­ra­cji; wie­lo­po­ko­le­nio­wy


SJP.pl


międzygminny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) za­cho­dzą­cy, od­by­wa­ją­cy się przy udzia­le co najm­niej dwóch gmin

 (1.2) łą­czą­cy ze sobą różne gminy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) PKM Ol­kusz or­ga­ni­zu­je ko­mu­ni­ka­cję au­to­bu­so­wą w opar­ciu o po­ro­zu­mie­nie mię­dzyg­min­ne.

 (1.2) Nowa jed­nost­ka – po­wiat – jako drugi szcze­bel sa­mo­rząd­no­ści, za­pew­nia usłu­gi wy­kra­cza­ją­ce poza moż­li­wo­ści nie­wiel­kiej gminy. Pro­wa­dzi i fi­nan­su­je szko­ły śred­nie, szpi­ta­le, drogi mię­dzyg­min­ne (do tej pory wo­je­wódz­kie), pomoc spo­łecz­ną, walkę z bez­ro­bo­ciem, po­rzą­dek pu­blicz­ny i bez­pie­czeń­stwo miesz­kań­ców.

Wiktionary


międzygromadzki

za­cho­dzą­cy, od­by­wa­ją­cy się mię­dzy kil­ko­ma gro­ma­da­mi (jed­nost­ka­mi ad­mi­ni­stra­cyj­ny­mi)


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) za­cho­dzą­cy, od­by­wa­ją­cy się mię­dzy kil­ko­ma gro­ma­da­mi (jed­nost­ka­mi ad­mi­ni­stra­cyj­ny­mi)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Głów­ne obiek­ty wiej­skiej służ­by zdro­wia dzie­lą się na dwa ro­dza­je. Pier­wszą z grup są po­rad­nie zdro­wia po­sia­da­ją­ce izby po­ro­do­we. Znaj­du­ją się one w pra­wie wszyst­kich wsiach. Dru­gim ro­dza­jem są oś­rod­ki zdro­wia, któ­rych za­sięg jest mię­dzy­gro­madz­ki.

Wiktionary


międzygrupowy

ist­nie­ją­cy mię­dzy gru­pa­mi; in­ter­gru­po­wy


SJP.pl


międzygrzbiet

niż­szy frag­ment łań­cu­cha gór­skie­go, ob­ni­że­nie te­re­nu mię­dzy grzbie­ta­mi gór­ski­mi; prze­łęcz, mię­dzy­gó­rze


SJP.pl


międzygwiazdowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) astr. zob. mię­dzyg­wiezd­ny.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przy­pom­nij­my, że nasz sy­stem pla­ne­tar­ny ut­wo­rzył się z obło­ku gazu i pyłu mię­dzyg­wia­zdo­we­go, ja­kich wiele w Dro­dze Mlecz­nej.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. międzygwiezdny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) międzygwiezdny, interstelarny

Wiktionary


międzygwiezdny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) astr. od­by­wa­ją­cy się, znaj­du­ją­cy się lub za­cho­dzą­cy mię­dzy gwia­zda­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tym­cza­sem wspom­nia­ny Art­hur Dent, dzię­ki po­mo­cy za­przy­jaź­nio­ne­go kos­mi­ty, wy­ru­sza w mię­dzyg­wiezd­ną po­dróż.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. międzygwiazdowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) interstelarny, międzygwiazdowy

Wiktionary


międzygórski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mię­dzy­gó­rzem, do­ty­czą­cy Mię­dzy­gó­rza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Międzygórze n.

Wiktionary


międzygórz

Mię­dzy­górz – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie opa­tow­skim, w gmi­nie Lip­nik. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość po­ło­żo­na była w wo­je­wództ­wie tar­no­brze­skim.

Przez wieś prze­cho­dzi zie­lo­ny szlak tu­ry­stycz­ny z Chań­czy do Pie­la­szo­wa oraz zie­lo­ny szlak ro­we­ro­wy do Opa­to­wa.

Wikipedia


międzygórze

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mię­dzy­gó­rze – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. kłodz­kim, w gmi­nie By­strzy­ca Kłodz­ka
  • Mię­dzy­gó­rze – część wsi Łazy w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. kra­kow­skim, w gmi­nie Jerz­ma­no­wi­ce-Prze­gi­nia
  • Mię­dzy­gó­rze – wieś w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. ol­ku­skim, w gmi­nie Bo­le­sław
  • Mię­dzy­gó­rze – przy­sió­łek wsi Po­mysk Mały w woj. po­mor­skim, w pow. by­tow­skim, w gmi­nie Bytów
  • Mię­dzy­gó­rze – część wsi Krę­pi­ce w woj. świę­to­krzy­skim, w pow. ka­zi­mier­skim, w gmi­nie Skalb­mierz
  • Mię­dzy­gó­rze – część wsi Za­jącz­ków w woj. świę­to­krzy­skim, w pow. kie­lec­kim, w gmi­nie Pie­ko­szów
  • Mię­dzy­gó­rze – wieś w re­jo­nie mo­na­ste­rzy­skim
  • Mię­dzy­gó­rze – uży­wa­na w la­tach 1977–1981 ofi­cjal­na nazwa wsi Ku­lasz­ne w woj. pod­kar­pac­kim, w pow. sa­noc­kim, w gmi­nie Ko­mań­cza
  • Mię­dzy­gó­rze – potok w Kro­ścien­ku nad Du­naj­cem
  • Mię­dzy­górz

Wikipedia


międzyimperialny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­by­wa­ją­cy się mię­dzy im­pe­ria­mi, ma­ją­cy miej­sce po­mię­dzy im­pe­ria­mi; łą­czą­cy im­pe­ria

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po umo­wie z 1907 r. […], można było od­nieść wra­że­nie, że traci na zna­cze­niu „wiel­ka gra”, która przez wiek XIX sta­wia­ła na­prze­ciw­ko sie­bie Pe­ters­burg i Lon­dyn w mię­dzy­im­pe­rial­nej ry­wa­li­za­cji na te­re­nie Azji.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. imperium n.

 przym. imperialny

Wiktionary


międzyinstytucjonalny

od­no­szą­cy się do kilku in­sty­tu­cji, za­cho­dzą­cy mię­dzy in­sty­tu­cja­mi


SJP.pl


międzyjednostkowy

do­ty­czą­cy wię­cej niż jed­ne­go czło­wie­ka, za­cho­dzą­cy mię­dzy ludź­mi; mię­dzy­ludz­ki, in­ter­per­so­nal­ny


SJP.pl


międzyklasowy

za­cho­dzą­cy mię­dzy kla­sa­mi, wspól­ny róż­nym kla­som; szkol­ny, ogól­nosz­kol­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) so­cjol. od­by­wa­ją­cy się po­mię­dzy róż­ny­mi kla­sa­mi spo­łecz­ny­mi

 (1.2) eduk. od­by­wa­ją­cy się po­mię­dzy róż­ny­mi kla­sa­mi szkol­ny­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kon­struk­cja Eu­ro­py opar­ta jest dziś na so­li­dar­no­ści - mię­dzy­kla­so­wej, mię­dzy­re­gio­nal­nej, mię­dzy­kor­po­ra­cyj­nej, mię­dzy­na­ro­do­wej.

Wiktionary


międzykomórkowy

znaj­du­ją­cy się po­mię­dzy ko­mór­ka­mi


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) biol. do­ty­czą­cy prze­strze­ni mię­dzy ko­mór­ka­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ko­mór­ki tkan­ki łącz­nej wyt­wa­rza­ją dużą ilość sub­stan­cji mię­dzy­ko­mór­ko­wej, która wy­peł­nia prze­strze­nie mię­dzy nimi i skła­da się z isto­ty pod­sta­wo­wej oraz włó­kien ko­la­ge­no­wych.

Wiktionary


międzykontynentalny

obej­mu­ją­cy różne kon­ty­nen­ty, wspól­ny dla róż­nych kon­ty­nen­tów; in­ter­kon­ty­nen­tal­ny


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) znaj­du­ją­cy się mię­dzy kon­ty­nen­ta­mi, od­by­wa­ją­cy się mię­dzy kon­ty­nen­ta­mi

 (1.2) do­ty­czą­cy spraw, re­la­cji, itp. mię­dzy kon­ty­nen­ta­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Morze Śró­dziem­ne jest mo­rzem mię­dzy­kon­ty­nen­tal­nym.

 (1.1) W wyż­szych sze­ro­ko­ściach ge­o­gra­ficz­nych łącz­ność mię­dzy­kon­ty­nen­tal­na moż­li­wa jest też w ciągu dnia w zimie.

 (1.2) W dniu 27 paź­dzier­ni­ka 2017 r. FIFA ogło­si­ła, że wszy­scy zwy­cięz­cy pu­cha­ru mię­dzy­kon­ty­nen­tal­ne­go są uwa­ża­ni za mi­strzów świa­ta.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kontynentalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) interkontynentalny

Wiktionary


międzykoreański

do­ty­czą­cy sto­sun­ków, kon­tak­tów lub dzia­łań mię­dzy Koreą Pół­noc­ną a Koreą Po­łud­nio­wą


SJP.pl


międzykostny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) anat. po­ło­żo­ny mię­dzy kość­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po­cząt­ko­we ob­ja­wy ze­spo­łu nerwu mię­dzy­kost­ne­go przed­nie­go ra­mie­nia mogą przy­bie­rać po­stać trud­no­ści w wy­ko­ny­wa­niu pre­cy­zyj­nych ru­chów, szyb­kie­go mę­cze­nia się pod­czas pi­sa­nia i ogól­nej niez­grab­no­ści dłoni.

Wiktionary


międzykrocze

oko­li­ca ciała mię­dzy od­by­tem a zew­nętrz­ny­mi na­rzą­da­mi płcio­wy­mi; kro­cze


SJP.pl


międzykrólewie

czas mię­dzy ustą­pie­niem jed­ne­go króla a ob­ję­ciem wła­dzy przez ko­lej­ne­go; bez­kró­le­wie, in­ter­re­gnum


SJP.pl


międzykręgowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) anat. umiej­sco­wio­ny mię­dzy krę­ga­mi krę­go­słu­pa

Wiktionary


międzykulturowość

→ mię­dzy­kul­tu­ro­wy


SJP.pl

Patrz:

międzykulturowy

międzykulturowy

do­ty­czą­cy wielu kul­tur, za­cho­dzą­cy mię­dzy wie­lo­ma kul­tu­ra­mi; in­ter­kul­tu­ro­wy


SJP.pl


międzylekcyjny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) eduk. wy­stę­pu­ją­cy mię­dzy lek­cja­mi w szko­le

 (1.2) rel. wy­stę­pu­ją­cy mię­dzy lek­cja­mi mszal­ny­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Które prze­pi­sy prawa re­gu­lu­ją or­ga­ni­za­cję przerw mię­dzy­lek­cyj­nych w szko­łach?

 (1.2) …ce­le­brans może śpie­wać/mówić utwór mię­dzy­lek­cyj­ny z ludem lub kan­to­rem.

Wiktionary


międzylekowy

do­ty­czą­cy wza­jem­ne­go od­dzia­ły­wa­nia róż­nych leków


SJP.pl


międzylesianin

miesz­ka­niec Mię­dzy­le­sia (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


międzylesianka

miesz­kan­ka Mię­dzy­le­sia (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


międzylesie

daw­niej: oko­li­ca mię­dzy la­sa­mi, zie­mie le­żą­ce mię­dzy la­sa­mi


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. to­po­nim, nazwa mia­sta w Pol­sce w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, a także czę­ści miast, osad, wsi i przy­siół­ków;

Wiktionary

Zo­bacz też: Mię­dzy­le­sie w in­nych zna­cze­niach tej nazwy.

Mię­dzy­le­sie (niem. "Mit­tel­wal­de", dial. "Mèttewaale"[], czes. "Mezilesí", daw­niej "Středolesí") – mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie kłodz­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Mię­dzy­le­sie. Leży nad Nysą Kłodz­ką, na ob­sza­rze hi­sto­rycz­nej ziemi kłodz­kiej. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do wo­je­wództ­wa wał­brzy­skie­go.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨˈlɛɕɛ, AS: mʹi ̯ẽnʒyleśe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzylesianin m., międzylesianka ż.

 przym. międzyleski

Wiktionary


międzyleski

przy­miot­nik od: Mię­dzy­le­sie


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Mię­dzy­le­sia, zwią­za­ny z Mię­dzy­le­siem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Międzylesie n., międzylesianin m., międzylesianka ż.

Wiktionary


międzyleśny

znaj­du­ją­cy się mię­dzy la­sa­mi


SJP.pl


międzylodowcowy

przy­miot­nik

 (1.1) ist­nie­ją­cy/dzie­ją­cy się w okre­sie in­ter­gla­cja­łu (mię­dzy zlo­do­wa­ce­nia­mi) lub po­cho­dzą­cy z tego okre­su

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W hi­sto­rii Ziemi cykle dłu­gich okre­sów zlo­do­wa­ceń i znacz­nie krót­szych okre­sów mię­dzy­lo­dow­co­wych na­stę­pu­ją dość re­gu­lar­nie po sobie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨlɔdɔfˈt͡sɔvɨ, AS: mʹi ̯ẽnʒylodofcovy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) interglacjalny

Wiktionary


międzyludzki

przy­miot­nik

 (1.1) od­by­wa­ją­cy się mię­dzy ludź­mi, ma­ją­cy miej­sce po­mię­dzy ludź­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kom­pu­ter bę­dzie sta­no­wił wów­czas pod­sta­wo­we me­dium kon­tak­tów mię­dzy­ludz­kich, re­gu­ły takie będą więc niez­wy­kle po­trzeb­ne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨˈlut͡sʲci, AS: mʹi ̯ẽnʒylucʹḱi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) interpersonalny, międzyosobniczy

Wiktionary


międzylądowanie

lą­do­wa­nie sa­mo­lo­tu przed lot­ni­skiem do­ce­lo­wym w celu uzu­peł­nie­nia pa­li­wa i za­bra­nia no­wych pa­sa­że­rów; śród­lą­do­wa­nie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) lotn. lą­do­wa­nie w trak­cie dłuż­sze­go lotu w celu za­tan­ko­wa­nia, wy­mia­ny pa­sa­że­rów lub ła­dun­ku itp.

Wiktionary

Mię­dzy­lą­do­wa­nie – w tran­spor­cie lot­ni­czym na da­le­kie dy­stan­se ope­ra­cja do­dat­ko­we­go lą­do­wa­nia na lot­ni­sku znaj­du­ją­cym się po­mię­dzy punk­tem star­tu a punk­tem do­ce­lo­wym po­dró­ży.

Roz­wią­za­nie takie daje moż­li­wość do­ko­na­nia do­tan­ko­wa­nia pa­li­wa, prze­glą­du urzą­dzeń w sa­mo­lo­cie, uzu­peł­nie­nia za­pa­sów żyw­no­ści dla pa­sa­że­rów, a także wy­mia­ny za­ło­gi po wie­lo­go­dzin­nej pracy na nową, wy­po­czę­tą.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jego po­wietrz­na wy­pra­wa trwa­ła - wraz z wie­lo­ma mię­dzy­lą­do­wa­nia­mi - aż sie­dem dni.

Wiktionary


międzylądować

rzad­ko: lą­do­wać przed lot­ni­skiem do­ce­lo­wym w celu uzu­peł­nie­nia pa­li­wa i za­bra­nia no­wych pa­sa­że­rów


SJP.pl


międzymiastowa

po­tocz­nie o te­le­fo­nie wy­ko­ny­wa­nym do mia­sta z innej stre­fy nu­me­ra­cyj­nej


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) roz­mo­wa te­le­fo­nicz­na po­mię­dzy abo­nen­ta­mi w róż­nych miej­sco­wo­ściach

 (1.2) cen­tra­la te­le­fo­nicz­na umoż­li­wia­ją­ca mię­dzy­mia­sto­wą (1.1)

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) ż. od mię­dzy­mia­sto­wy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨ̃mʲjaˈstɔva, AS: mʹi ̯ẽnʒỹmʹi ̯astova

Wiktionary

Powiązane:

 przym. międzymiastowy

Wiktionary


międzymiastowy

przy­miot­nik

 (1.1) od­by­wa­ją­cy się mię­dzy mia­sta­mi, ma­ją­cy miej­sce po­mię­dzy mia­sta­mi; łą­czą­cy mia­sta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzymiastowa ż.

Wiktionary


międzymiejski

znaj­du­ją­cy się mię­dzy zam­knię­ty­mi ob­sza­ra­mi ur­ba­ni­stycz­ny­mi


SJP.pl


międzymiesiączkowy

od­by­wa­ją­cy się mię­dzy ko­lej­ny­mi mie­siącz­ka­mi


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) dzie­ją­cy się/od­by­wa­ją­cy się mię­dzy mie­siącz­ka­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Za­bu­rze­nia rów­no­wa­gi hor­mo­nal­nej po­wo­du­ją kło­po­ty ze snem, nad­mier­ną pot­li­wość, draż­li­wość, krwa­wie­nia mię­dzy­mie­siącz­ko­we, ude­rze­nia go­rą­ca i wiele in­nych do­le­gli­wo­ści.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨ̃mʲjɛ̇ɕɔ̃n͇t͡ʃˈkɔvɨ, AS: mʹi ̯ẽnʒỹmʹi ̯ėśõṇčkovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miesiączka ż.

Wiktionary


międzymieszkaniowy

znaj­du­ją­cy się mię­dzy miesz­ka­nia­mi; kon­struk­cyj­ny, nośny


SJP.pl


międzymięśniowy

znaj­du­ją­cy się mię­dzy mię­śnia­mi


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) anat. po­ło­żo­ny mię­dzy mię­śnia­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po­więź two­rzy złą­cza mię­dzy­mię­śnio­we, jed­no­cze­śnie dzie­ląc każdy mię­sień na mniej­sze ele­men­ty.

Wiktionary


międzymolekularny

za­cho­dzą­cy mię­dzy mo­le­ku­ła­mi, np. od­dzia­ły­wa­ie mię­dzy­mo­le­ku­lar­ne, siły mię­dzy­mo­le­ku­lar­ne


SJP.pl


międzymordzie

żar­to­bli­we tłu­ma­cze­nie an­giel­skie­go ter­mi­nu "in­ter­fa­ce", sto­so­wa­ne­go wobec obiek­tów poś­red­ni­czą­cych w wy­mia­nie sy­gna­łów mię­dzy dwoma róż­ny­mi sy­ste­ma­mi


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) in­form. żart. in­ter­fejs

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨ̃ˈmɔrʲd͡ʑɛ, AS: mʹi ̯ẽnʒỹmorʹʒ́e

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) interfejs, złącze, łącze

Wiktionary


międzymorfemowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) jęz. od­by­wa­ją­cy się na po­gra­ni­czu mor­fe­mów lub do­ty­czą­cy re­la­cji mię­dzy mor­fe­ma­mi

Wiktionary


międzymorski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) po­ło­żo­ny mię­dzy mo­rza­mi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzymorze n.

Wiktionary


międzymorze

wąski pas lądu mię­dzy dwoma mo­rza­mi, łą­czą­cy ze sobą dwa lą­do­we ob­sza­ry; istm, ist­mus, przes­myk


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mię­dzy­mo­rze – dok­try­na po­li­ty­ki za­gra­nicz­nej na­wią­zu­ją­ca do tra­dy­cji wie­lo­kul­tu­ro­wej Rze­czy­po­spo­li­tej Oboj­ga Na­ro­dów, za­kła­da­ją­ca ut­wo­rze­nie so­ju­szu państw Eu­ro­py Środ­ko­wo-Wschod­niej
  • mię­dzy­mo­rze, ina­czej przes­myk – wąski pas lądu łą­czą­cy dwie więk­sze masy lą­do­we
  • Mię­dzy­mo­rze – dep­tak w Ju­ra­cie
  • Mię­dzy­mo­rze – kon­spi­ra­cyj­na or­ga­ni­za­cja mło­dzie­żo­wa w Tar­now­skiem

Wikipedia


międzymurze

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hist. teren mię­dzy mu­ra­mi zew­nętrz­ny­mi a wew­nętrz­ny­mi w śred­nio­wiecz­nych mia­stach

Wiktionary

Mię­dzy­mu­rze (od gr. μεσοτοιχον), par­cham – nie­za­bu­do­wa­ny teren po­ło­żo­ny po­mię­dzy wew­nętrz­nym a zew­nętrz­nym pier­ście­niem umoc­nień mu­ro­wych miast i zam­ków. Od epoki ba­ro­ku wy­ko­rzy­sty­wa­ny był także jako miej­sce uro­czy­sto­ści i zabaw dzie­cię­cych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ar­ma­ta ut­knę­ła na mię­dzy­mu­rzu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mur mrz.

Wiktionary


międzymózgowie

część przo­do­móz­go­wia dzie­lo­na na podwz­gó­rze, wzgó­rze, nadwz­gó­rze i ni­skowz­gó­rze


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) anat. część mózgu mię­dzy kre­so­móz­go­wiem a śród­móz­go­wiem;

Wiktionary

Mię­dzy­móz­go­wie ( dien­cep­ha­lon) – część móz­go­wia krę­gow­ców za­wie­ra­ją­ca trze­cią ko­mo­rę mózgu. Po obu stro­nach zlo­ka­li­zo­wa­ne jest wzgó­rze po­dzie­lo­ne na wiele jąder. Do tyl­nej po­wierzch­ni wzgó­rza przy­wie­ra­ją ciała ko­lan­ko­wa­te ("cor­po­ra ge­ni­cu­la­ta") zawz­gó­rza.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Za­koń­cze­nia ner­wo­we na ustach draż­nią podwz­gó­rze, tę część mię­dzy­móz­go­wia, która wraz z przy­sad­ką re­gu­lu­je skład kok­taj­lu hor­mo­nal­ne­go w ży­łach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzymóżdże n., mózgowie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) międzymóżdże

Wiktionary


międzynarodowoprawny

do­ty­czą­cy prawa mię­dzy­na­ro­do­we­go


SJP.pl


międzynarodowy

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który do­ty­czy dwu lub wię­cej na­ro­dów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po­li­ty­cy omó­wi­li kwe­stię mię­dzy­na­ro­do­wych re­ak­cji na re­fe­ren­dum.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨ̃narɔˈdɔvɨ, AS: mʹi ̯ẽnʒỹnarodovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzynarodówka ż., międzynarodowiec mos.

 przysł. międzynarodowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) internacjonalny, światowy

Wiktionary


międzynarodówka

or­ga­ni­za­cja mię­dzy­na­ro­do­wa sku­pia­ją­ca par­tie po­li­tycz­ne o po­dob­nych po­glą­dach


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mię­dzy­na­ro­do­wy zwią­zek or­ga­ni­za­cji so­cja­li­stycz­nych;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mię­dzy­na­ro­dów­ka – or­ga­ni­za­cja mię­dzy­na­ro­do­wa sku­pia­ją­ca par­tie po­li­tycz­ne o po­dob­nej orien­ta­cji ide­o­lo­gicz­nej
    • Mię­dzy­na­ro­do­we Sto­wa­rzy­sze­nie Ro­bot­ni­ków (I Mię­dzy­na­ro­dów­ka)
    • Druga Mię­dzy­na­ro­dów­ka
    • Mię­dzy­na­ro­dów­ka Ko­mu­ni­stycz­na (Ko­min­tern, III Mię­dzy­na­ro­dów­ka)
    • IV Mię­dzy­na­ro­dów­ka
    • Mię­dzy­na­ro­dów­ka So­cja­li­stycz­na
    • Mię­dzy­na­ro­dów­ka Li­be­ral­na
    • Mię­dzy­na­ro­dów­ka Chrze­ści­jań­sko-De­mo­kra­tycz­na
  • Mię­dzy­na­ro­dów­ka – dzia­ła­ją­ca w 1905 na te­re­nie War­sza­wy grupa anar­chi­stycz­na
  • Mię­dzy­na­ro­dów­ka – pieśń so­cja­li­stów, ko­mu­ni­stów i anar­chi­stów
  • Mię­dzy­na­ro­dów­ka – album grupy Au­ro­ra

Wikipedia

Powiązane:

 przym. międzynarodowy

Wiktionary


międzyobsługowy

za­cho­dzą­cy mię­dzy ko­lej­ny­mi prze­glą­da­mi tech­nicz­ny­mi po­ja­zdu; mię­dzy­re­mon­to­wy


SJP.pl


międzyoddziałowy

do­ty­czą­cy kilku od­dzia­łów; przez­na­czo­ny dla kilku od­dzia­łów; od­by­wa­ją­cy się mię­dzy od­dzia­ła­mi, ich pra­cow­ni­ka­mi


SJP.pl


międzyogniskowy

przez­na­czo­ny dla dzie­ci z róż­nych ognisk szkol­nych


SJP.pl


międzyosobniczy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy re­la­cji mię­dzy osob­ni­ka­mi (po­je­dyn­czy­mi ludź­mi)

 (1.2) biol. do­ty­czą­cy re­la­cji mię­dzy osob­ni­ka­mi (po­je­dyn­czy­mi oka­za­mi ga­tun­ku)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czyn­ni­kiem spa­ja­ją­cym grupę są róż­no­rod­ne in­te­rak­cje mię­dzy­o­sob­ni­cze, które pro­wa­dzą do wyt­wo­rze­nia się więzi, bę­dą­cych pod­sta­wą ist­nie­nia grup spo­łecz­nych, ich wew­nętrz­nej spój­no­ści.

 (1.2) Na przy­kład ro­śli­ny ro­zło­go­we mogą […] wni­kać po­je­dyn­czy­mi kłą­cza­mi mię­dzy inne ro­śli­ny, mi­ni­ma­li­zu­jąc tym samym kon­tak­ty mię­dzy­o­sob­ni­cze i mię­dzy­klo­nal­ne.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) międzyludzki, interpersonalny

Wiktionary


międzypalcowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) anat. do­ty­czą­cy miej­sca mię­dzy pal­ca­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pier­wsze ob­ja­wy grzy­bi­cy to szcze­li­no­wa­te pę­knię­cia na­skór­ka w prze­strze­niach mię­dzy­pal­co­wych stóp.

Wiktionary


międzyparlamentarny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) polit. zwią­za­ny ze sto­sun­ka­mi mię­dzy par­la­men­ta­mi róż­nych państw

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy­by­śmy stwo­rzy­li stałą pol­sko-li­tew­ską in­sty­tu­cję mię­dzy­par­la­men­tar­ną, wiele spraw za­łat­wi­li­by­śmy spraw­niej i bez odw­le­ka­nia.

Wiktionary


międzypartyjny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) polit. zwią­za­ny ze sto­sun­ka­mi mię­dzy róż­ny­mi par­tia­mi po­li­tycz­ny­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na­si­li­ły się ostat­nio próby wcią­gnię­cia woj­ska do roz­gry­wek mię­dzy­par­tyj­nych.

Wiktionary


międzypaństwowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy wielu państw; za­cho­dzą­cy, od­by­wa­ją­cy się przy udzia­le róż­nych państw; zło­żo­ny z wielu państw (ich przed­sta­wi­cie­li)

Wiktionary


międzypilastrowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ar­chit. znaj­du­ją­cy się mię­dzy pi­la­stra­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W gór­nych po­lach mię­dzy­pi­la­stro­wych znaj­du­ją się pły­ci­ny z in­stru­men­ta­mi mu­zycz­ny­mi, sple­cio­ny­mi z atry­bu­ta­mi bożka mi­ło­ści Amora.

Wiktionary


międzypisuarowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) przez­na­czo­ny do mon­to­wa­nia mię­dzy pi­su­a­ra­mi w celu ich roz­dzie­le­nia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prze­gro­dę mię­dzy­pi­su­a­ro­wą […] za­pro­jek­to­wa­no z myślą o mięk­kich, lekko za­o­krą­glo­nych kształ­tach, na­da­ją­cych przy­jem­ne­go cha­rak­te­ru ca­łe­mu wnę­trzu.

Wiktionary


międzypiętrowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ar­chit. znaj­du­ją­cy się mię­dzy pię­tra­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W wielu bu­dyn­kach z po­cząt­ku mi­nio­ne­go wieku stro­py mię­dzy­pię­tro­we wy­ko­ny­wa­no na bel­kach drew­nia­nych.

Wiktionary


międzyplanetarny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który znaj­du­je się mię­dzy pla­ne­ta­mi, dzie­je się w prze­strze­ni mię­dzy da­ny­mi pla­ne­ta­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od gór­nej ter­mos­fe­ry at­mos­fe­rę ce­chu­je stop­nio­we prze­cho­dze­nie do sfery gazu mię­dzy­pla­ne­tar­ne­go.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨplãnɛˈtarnɨ, AS: mʹi ̯ẽnʒyplãnetarny

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. międzyplanetarnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) interplanetarny

Wiktionary


międzyplatformowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) in­form. zwią­za­ny z moż­li­wo­ścią dzia­ła­nia, zwła­szcza jed­no­czes­ne­go, na róż­nych plat­for­mach sprzę­to­wych bądź pro­gra­mo­wych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W sieci po­ja­wił się mię­dzy­plat­for­mo­wy wirus ata­ku­ją­cy za­rów­no sy­stem Win­dows jak i Linux.

Wiktionary


międzyplemienny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który za­cho­dzi mię­dzy ple­mię­e­mio­na­mi; do­ty­czą­cy wię­cej niż jed­ne­go ple­mię­e­mie­nia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kon­flik­ty mię­dzy­ple­mien­ne w Afry­ce były za­wsze: ludy rol­ni­cze i pa­ster­skie wal­czy­ły o do­stęp do wody, ziemi, pa­stwisk.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. plemię n., plemienność ż.

 przym. plemienny

Wiktionary


międzyplon

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) roln. szyb­ko ros­ną­ca ro­śli­na upraw­na, wy­sie­wa­na lub sa­dzo­na rów­no­cze­śnie z upra­wą głów­ną lub po­mię­dzy zbio­rem a na­stęp­nym wy­sie­wem ro­ślin ozi­mych

Wiktionary

Mię­dzy­plon, daw­niej po­plon – ro­śli­na upra­wia­na mię­dzy dwoma plo­na­mi głów­ny­mi na zie­lon­kę, siano, ki­szon­kę, na przy­o­ra­nie jako zie­lo­ny nawóz lub po­zo­sta­wie­nie w po­sta­ci mul­czu po ich ścię­ciu, zwa­ło­wa­niu bądź zni­szcze­niu przez mróz. Ich upra­wa ma duże zna­cze­nie w pro­duk­cji paszy, w zwięk­sza­niu bio­lo­gicz­nej ak­tyw­no­ści i żyz­no­ści gleby oraz w dzia­ła­niu struk­tu­rot­wór­czym ro­ślin i wzbo­ga­ca­niu gleby w azot (przez bo­bo­wa­te).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wła­ści­wa upra­wa mię­dzy­plo­nów za­po­bie­ga za­nie­czy­szcza­niu wód oraz eroz­ji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃nˈd͡zɨplɔ̃n, AS: mʹi ̯ẽnʒyplõn

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mulcz

Wiktionary


międzyplonowy

→ mię­dzy­plon


SJP.pl

Patrz:

międzyplon

międzypodmiotowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) książk. do­ty­czą­cy sto­sun­ków mię­dzy pod­mio­ta­mi (jed­nost­ka­mi ludz­ki­mi)

 (1.2) praw. do­ty­czą­cy sto­sun­ków mię­dzy pod­mio­ta­mi (jed­nost­ka­mi pod­le­ga­ją­cy­mi prawu cy­wil­ne­mu)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Za­gad­nie­nie re­la­cji mię­dzy­pod­mio­to­wych nigdy nie na­le­ża­ło do ka­no­nu pod­sta­wo­wych te­ma­tów fi­lo­zo­fii.

 (1.2) Po­nad­to coraz więk­sze skom­pli­ko­wa­nie pro­ce­sów go­spo­dar­czych oraz ros­ną­ca szyb­kość tran­sak­cji mię­dzy­pod­mio­to­wych spra­wia­ją, że usłu­gi, które świad­czą te firmy, stają się coraz bar­dziej nie­ru­ty­no­we, […]

Wiktionary


międzypokoleniowo

→ mię­dzy­po­ko­le­nio­wy


SJP.pl

Patrz:

międzypokoleniowy

międzypokoleniowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) za­cho­dzą­cy mię­dzy róż­ny­mi po­ko­le­nia­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jedną z kon­sek­wen­cji zer­wa­nia więzi mię­dzy­po­ko­le­nio­wej stała się bez­rad­ność ku­li­nar­na w wielu pol­skich do­mach.

Wiktionary


międzypokład

prze­strzeń mię­dzy niż­szym a wyż­szym po­kła­dem stat­ku; mię­dzy­po­kła­dzie


SJP.pl

Mię­dzy­po­kład – po­kład stat­ku znaj­du­ją­cy się wew­nątrz ła­dow­ni na drob­ni­cow­cu (jeden lub kilka). Je­że­li jest ich kilka, oz­na­cza się je nu­me­ra­mi, li­cząc od góry. Je­że­li wy­stę­pu­ją dwa mię­dzy­po­kła­dy, za­miast nu­me­ra­cji jest górny i dolny mię­dzy­po­kład.

Mię­dzy­po­kła­dy na szer­szą skalę po­ja­wi­ły się wraz ze sta­lo­wy­mi jed­nost­ka­mi to­wa­ro­wy­mi na po­cząt­ku XX wieku.

Wikipedia


międzypokładnik

do­dat­ko­wy po­kład­nik umie­szczo­ny mię­dzy po­kład­ni­ka­mi pod­sta­wo­wy­mi


SJP.pl


międzypokładzie

prze­strzeń mię­dzy niż­szym a wyż­szym po­kła­dem stat­ku; mię­dzy­po­kład


SJP.pl


międzypoprzeczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) anat. prze­bie­ga­ją­cy mię­dzy wy­rost­ka­mi po­przecz­ny­mi kręgu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mię­śnie mię­dzy­po­przecz­ne […] wy­stę­pu­ją jako mię­śnie pod­wój­ne, łą­cząc dwa są­sied­nie wy­rost­ki po­przecz­ne krę­gów szyj­nych i lędź­wio­wych.

Wiktionary


międzypopulacyjny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) za­cho­dzą­cy mię­dzy odręb­ny­mi po­pu­la­cja­mi lub do­ty­czą­cy sto­sun­ków mię­dzy nimi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ro­sja­nie asy­mi­lo­wa­li ele­men­ty ich kul­tu­ry, na­tu­ral­nym zja­wi­skiem było też mię­dzy­po­pu­la­cyj­ne mie­sza­nie się cech an­tro­po­lo­gicz­nych.

Wiktionary


międzyportowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) za­cho­dzą­cy lub znaj­du­ją­cy się mię­dzy por­ta­mi wod­ny­mi bądź lot­ni­czy­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Za­rów­no mi­ni­ster, jak i am­ba­sa­dor pod­kre­śli­li zna­cze­nie dal­sze­go roz­wo­ju tran­spor­tu lot­ni­cze­go, w tym za­cie­śnia­nie re­la­cji mię­dzy prze­woź­ni­ka­mi lot­ni­czy­mi, współ­pra­cy mię­dzy­por­to­wej oraz wy­ko­rzy­sta­nia po­ten­cja­łu por­tów re­gio­nal­nych.

Wiktionary


międzypowiatowy

za­cho­dzą­cy mię­dzy kil­ko­ma po­wia­ta­mi, ze wspó­łu­dzia­łem kilku po­wia­tów; re­gio­nal­ny


SJP.pl


międzypowstaniowy

dzie­ją­cy się mie­dzy pow­sta­nia­mi, do­ty­czą­cy okre­su po­mię­dzy ko­lej­ny­mi pow­sta­nia­mi


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) dzie­ją­cy się lub do­ty­czą­cy okre­su mię­dzy pow­sta­nia­mi zbroj­ny­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pol­skie kon­cep­cje po­li­tycz­ne okre­su mię­dzy­pow­sta­nio­we­go roz­wi­ja­ły się w or­bi­cie wpły­wów fran­cu­skich, zaś fi­lo­zo­ficz­ne — in­spi­ro­wa­ne były głów­nie przez myśl nie­miec­ką.

Wiktionary


międzyprocesowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) in­form. za­cho­dzą­cy mię­dzy pro­ce­sa­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie­ste­ty, do ko­mu­ni­ka­cji po­mię­dzy za­da­niem czasu rze­czy­wi­ste­go i zwy­kłym pro­ce­sem nie można wy­ko­rzy­stać […] me­cha­niz­mów ko­mu­ni­ka­cji mię­dzy­pro­ce­so­wej, jakie ofe­ru­je stan­dar­do­wy Linux.

Wiktionary


międzyprogramowy

za­cho­dzą­cy mię­dzy pro­gra­ma­mi, np. ze­spół mię­dzy­pro­gra­mo­wy


SJP.pl


międzyprowincjonalny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) za­cho­dzą­cy lub znaj­du­ją­cy się mię­dzy pro­win­cja­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wśród kup­ców an­tio­cheń­skich w IV w. była duża grupa, któ­rych okre­śla się mia­nem „em­po­roi”; byli to kupcy zaj­mu­ją­cy się hand­lem mię­dzy­pro­win­cjo­nal­nym i pro­wa­dzo­nym na da­le­ki dy­stans.

Wiktionary


międzyprzedmiotowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) eduk. zwią­za­ny z wię­cej niż jed­nym przed­mio­tem szkol­nym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Drugi etap szko­leń za­kła­da prze­pro­wa­dze­nie mię­dzy­przed­mio­to­we­go pro­jek­tu w danej szko­le.

Wiktionary


międzyprzedszkolny

do­ty­czą­cy kilku przedsz­ko­li


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­by­wa­ją­cy się z udzia­łem kilku przedsz­ko­li

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do tej mię­dzy­przedsz­kol­nej ry­wa­li­za­cji przy­stą­pi­ły osta­tecz­nie trzy pla­ców­ka­a­ców­ki z te­re­nu Oś­wię­ci­mia.

Wiktionary


międzyprzystankowy

do­ty­czą­cy prze­ja­zdu środ­ków lo­ko­mo­cji mię­dzy ko­lej­ny­mi przy­stan­ka­mi


SJP.pl


międzypłciowość

w bio­lo­gii: wy­stę­po­wa­nie u osob­ni­ka danej płci zew­nętrz­nych cech płci prze­ciw­nej lub cech poś­red­nich mię­dzy ce­cha­mi obu płci, pow­sta­łych na tle za­bu­rzeń ge­ne­tycz­nych lub hor­mo­nal­nych (np. po ka­stra­cji); in­ter­sek­su­a­lizm


SJP.pl


międzypłciowy

za­cho­dzą­cy, wy­stę­pu­ją­cy mię­dzy róż­ny­mi płcia­mi


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) biol. so­cjol. za­cho­dzą­cy mię­dzy płcia­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Skró­co­ne i rze­czo­we po­stę­po­wa­nie mię­dzypł­cio­we wy­łą­cza wszel­kie flir­ciar­skie te­re­fe­re.

 (1.1) Ana­li­za ge­ne­tycz­na wy­ka­za­ła róż­ni­ce mię­dzypł­cio­we w po­zio­mie odzie­dzi­czal­no­ści ba­da­nych za­cho­wań.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨˈpw̥t͡ɕɔvɨ, AS: mʹi ̯ẽnʒypu̯̦ćovy

Wiktionary


międzyrasowy

od­by­wa­ją­cy się po­mię­dzy róż­ny­mi ra­sa­mi


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) od­by­wa­ją­cy się po­mię­dzy róż­ny­mi ra­sa­mi

Wiktionary


międzyreligijny

do­ty­czą­cy kon­tak­tów mię­dzy wyz­naw­ca­mi róż­nych re­li­gii; eku­me­nicz­ny


SJP.pl


międzyremontowy

do­ty­czą­cy okre­su mię­dzy ko­lej­ny­mi re­mon­ta­mi; mię­dzy­ob­słu­go­wy


SJP.pl


międzyresortowy

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy kilku re­sor­tów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tym celu zwo­łał na­ra­dę mię­dzy­re­sor­to­wą, któ­rej te­ma­tem był trak­tat hand­lo­wy z So­wie­ta­mi i za­sad­ność utrzy­my­wa­nia do­tych­cza­so­we­go sta­no­wi­ska w kwe­stii na­leż­no­ści z ty­tu­łu trak­ta­tu ry­skie­go.

Wiktionary


międzyroczny

za­cho­dzą­cy, wy­stę­pu­ją­cy mię­dzy dwoma la­ta­mi


SJP.pl


międzyrostek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. ele­ment sło­wot­wór­czy umie­szcza­ny mię­dzy dwoma lek­se­ma­mi, np. mor­fem mię­dzy dwoma rdze­nia­mi;

Wiktionary

Mię­dzy­ro­stek, spój­ka, in­ter­fiks (łac. "in­ter­fi­xus" z "inter", „mię­dzy” i "fixus", „umo­co­wa­ny”) – każda cząst­ka wy­ra­zu (jego mor­fem) umiej­sco­wio­na mię­dzy dwoma rdze­nia­mi (pod­sta­wa­mi sło­wot­wór­czy­mi). Mię­dzy­rost­ki wy­stę­pu­ją z przy­czyn fo­ne­tycz­nych w niek­tó­rych wy­ra­zach, zwy­kle zło­że­niach (na przy­kład "język-o-znaw­ca").

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨˈrɔstɛk, AS: mʹi ̯ẽnʒyrostek

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) interfiks

Wiktionary


międzyrzecki

przy­miot­nik od: Mię­dzy­rzec Pod­la­ski, Mię­dzy­rzecz


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) przym. od: Mię­dzy­rzec Pod­la­ski, Mię­dzy­rzecz

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzyrzecze n., Międzyrzecze n., Międzyrzecz m., międzyrzeczanin m., międzyrzeczanka ż.

Wiktionary


międzyrzecz

1. mia­sto w Pol­sce;
2. wieś na Ukra­i­nie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;

Wiktionary

Mię­dzy­rzecz (także "Mię­dzy­rzecz Wiel­ko­pol­ski", Me­ze­ri­ci, "Me­de­re­cen­sis", Me­se­ritz) – mia­sto w za­chod­niej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie lu­bu­skim, w po­wie­cie mię­dzy­rzec­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Mię­dzy­rzecz. Zlo­ka­li­zo­wa­ny na Po­je­zie­rzu Lu­bu­skim, przy uj­ściu Pa­kli­cy do Obry. 31 grud­nia 2025 w mie­ście za­miesz­ki­wa­ły 16 372 osoby.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃nˈd͡zɨʒɛt͡ʃ, AS: mʹi ̯ẽnʒyžeč

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzyrzeczanin mos., międzyrzeczanka ż.

 przym. międzyrzecki

Wiktionary


międzyrzeczanin

miesz­ka­niec Mię­dzy­rze­cza lub Mię­dzy­rze­ca Pod­la­skie­go


SJP.pl


międzyrzeczanka

miesz­kan­ka Mię­dzy­rze­ca Pod­la­skie­go, Mię­dzy­rze­cza


SJP.pl


międzyrzecze

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) geogr. rów­nin­ny ob­szar po­mię­dzy dwie­ma lub kil­ko­ma rze­ka­mi;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mię­dzy­rze­cze (ge­o­gra­fia) – ob­szar, zaz­wy­czaj rów­nin­ny, po­ło­żo­ny po­mię­dzy dwie­ma (nie­kie­dy trze­ma) rze­ka­mi
  • hi­sto­rycz­na Me­zo­po­ta­mia
  • Mię­dzy­rze­cze – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. świd­nic­kim, w gmi­nie Strze­gom
  • Mię­dzy­rze­cze – wieś w woj. pod­la­skim, w pow. bia­ło­stoc­kim, w gmi­nie Su­praśl
  • Mię­dzy­rze­cze – wieś w woj. ślą­skim, w pow. bie­ruń­sko-lę­dziń­skim, w gmi­nie Boj­szo­wy
  • Mię­dzy­rze­cze – wieś w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. świd­wiń­skim, w gmi­nie Sła­wo­bo­rze
  • Mię­dzy­rze­cze – dawna gro­ma­da
  • Mię­dzy­rze­cze – wieś w re­jo­nie mior­skim ob­wo­du wi­teb­skie­go
  • Mię­dzy­rze­cze – wieś w ob­wo­dzie miń­skim, w re­jo­nie wo­ło­żyń­skim, w siel­so­wie­cie Raków.
  • Mię­dzy­rze­cze (daw. Par­chacz) – wieś w ob­wo­dzie lwow­skim, w re­jo­nie so­kal­skim
  • Mię­dzy­rze­cze – wieś w ob­wo­dzie lwow­skim, w re­jo­nie ży­da­czow­skim
  • Mię­dzy­rze­cze – wieś w ob­wo­dzie lwow­skim, w re­jo­nie szep­tyc­kim

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Międzyrzecze n., Międzyrzec m., Międzyrzecz m., międzyrzecczyzna ż.

 przym. międzyrzecki, międzyrzeczny

Wiktionary


międzyrządowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­by­wa­ją­cy się z udzia­łem róż­nych rzą­dów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) 2 lipca br., po raz pier­wszy od 2018 r., od­by­ły się pol­sko-nie­miec­kie kon­sul­ta­cje mię­dzy­rzą­do­we.

Wiktionary


międzysektorowo

→ mię­dzy­sek­to­ro­wy


SJP.pl

Patrz:

międzysektorowy

międzysemestralny

ma­ją­cy miej­sce mię­dzy se­me­stra­mi


SJP.pl


międzysesyjny

do­ty­czą­cy okre­su mię­dzy se­sja­mi (par­la­men­tu lub eg­za­mi­na­cyj­ny­mi na uczel­ni); mię­dzyz­ja­zdo­wy


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) dzie­ją­cy się, od­by­wa­ją­cy się mię­dzy se­sja­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na po­cząt­ku po­sie­dze­nia wójt od­czy­tał in­for­ma­cję o dzia­łal­no­ści urzę­du w okre­sie mię­dzy­se­syj­nym.

Wiktionary


międzysezon

okres przej­ścio­wy mię­dzy dwoma se­zo­na­mi


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) okres mię­dzy dwoma se­zo­na­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Miesz­kań­cy Luk­so­ru od przesz­ło stu lat żyli z bo­ga­tych tu­ry­stów. Tym­cza­sem w owym mart­wym „mię­dzy­se­zo­nie” tu­ry­stów było za­led­wie troje: stara mi­lio­ner­ka ame­ry­kań­ska, gruby Hisz­pan, wła­ści­ciel wiel­kich dóbr ziem­skich w Ka­sty­lii, oraz ja.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. międzysezonowy

Wiktionary


międzysezonowy

→ mię­dzy­se­zon


SJP.pl

Patrz:

międzysezon

międzyskalny

znaj­du­ją­cy się mię­dzy ska­ła­mi; śród­skal­ny


SJP.pl


międzyspółdzielczy

do­ty­czą­cy róż­nych spół­dziel­ni, od­by­wa­ją­cy się mię­dzy człon­ka­mi róż­nych spół­dziel­ni; mię­dzy­spół­dziel­nia­ny


SJP.pl


międzyspółdzielniany

do­ty­czą­cy róż­nych spół­dziel­ni, od­by­wa­ją­cy się mię­dzy człon­ka­mi róż­nych spół­dziel­ni; mię­dzy­spół­dziel­czy


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy co najm­niej dwóch spół­dziel­ni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po obej­rze­niu szko­ły od­by­ła się część ar­ty­stycz­na, w któ­rej wy­stą­pił znany w po­wie­cie choj­nic­kim ze­spół mię­dzy­spół­dziel­nia­ny „Tęcza”.

Wiktionary


międzystanowy

od­no­szą­cy się do kilku sta­nów, obej­mu­ją­cy różne stany


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który do­ty­czy dwu lub wię­cej sta­nów

 (1.2) prze­bie­ga­ją­cy mię­dzy dwoma sta­na­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W za­wo­dach mię­dzy­sta­no­wych wzię­ły udział trzy Ma­ry­land­ki.

Wiktionary


międzystronniczy

za­cho­dzą­cy mię­dzy zwo­len­ni­ka­mi róż­nych stron­nictw; mię­dzy­par­tyj­ny, mię­dzyz­rze­sze­nio­wy


SJP.pl


międzystropowy

znaj­du­ją­cy się mię­dzy stro­pa­mi


SJP.pl


międzyszczyt

okres mię­dzy szczy­ta­mi, np. ko­mu­ni­ka­cyj­ny­mi


SJP.pl


międzyszkolny

do­ty­czą­cy kilku szkół


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który do­ty­czy co najm­niej dwóch szkół lub od­by­wa się z udzia­łem róż­nych szkół

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) 1 maja ub. r. na­u­czy­ciel Li­ga­szew­ski wy­wie­sił pla­kat, opra­co­wa­ny przez ucz­niów z wy­ka­zem współ­za­wod­nict­wa mię­dzysz­kol­ne­go.

Wiktionary


międzyszpitalny

do­ty­czą­cy kilku szpi­ta­li


SJP.pl


międzysłowiański

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) za­cho­dzą­cy lub do­ty­czą­cy kon­tak­tów mię­dzy róż­ny­mi na­ro­da­mi sło­wiań­ski­mi

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język po­moc­ni­czy opra­co­wa­ny w 2011 roku, łą­czą­cy cechy róż­nych ję­zy­ków sło­wiań­skich i ma­ją­cy na celu ułat­wie­nie ko­mu­ni­ka­cji mię­dzy ich użyt­kow­ni­ka­mi;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czy­tel­ni­cy „Ga­ze­ty” pa­mię­ta­ją może apele Jana Tur­na­ua o nad­sy­ła­nie wspom­nień o Ro­sja­nach, Ukra­iń­cach, Bia­ło­ru­si­nach, któ­rzy w cięż­kim cza­sie wo­jen­nym oka­zy­wa­li nam życz­li­wość, jakąś mię­dzy­sło­wiań­ską czy w ogóle mię­dzy­ludz­ką so­li­dar­ność.

 (2.1) Ja bar­dziej wolę mówić o „sy­ste­ma­ty­zo­wa­niu” mię­dzy­sło­wiań­skie­go, niż o „two­rze­niu”, po­nie­waż jest to po pro­stu upo­rząd­ko­wa­nie i spi­sa­nie na­tu­ral­ne­go od stu­le­ci zja­wi­ska — czyli dużej, wza­jem­nej zro­zu­mia­ło­ści ję­zy­ków sło­wiań­skich […]

Wiktionary


międzysłowie

nowe moż­li­wo­ści zna­cze­nio­we ro­dzą­ce się w tek­ście po­e­tyc­kim ze wza­jem­nych od­dzia­ły­wań słów, z któ­rych zo­stał zbu­do­wa­ny; po­ję­cie z kon­cep­cji Awan­gar­dy Kra­kow­skiej wpro­wa­dzo­ne przez J. Przy­bo­sia


SJP.pl

Mię­dzy­sło­wie – po­ję­cie wpro­wa­dzo­ne przez Ju­lia­na Przy­bo­sia, zwią­za­ne z kon­cep­cją ję­zy­ka po­e­tyc­kie­go Awan­gar­dy Kra­kow­skiej. Isto­tą mię­dzy­sło­wia są do­dat­ko­we, uta­jo­ne sensy po­ja­wia­ją­ce się w tek­ście po­e­tyc­kim, bę­dą­ce wy­ni­kiem wza­jem­ne­go od­dzia­ły­wa­nia na sie­bie zna­czeń słów wcho­dzą­cych w obręb ut­wo­ru. Głów­nym spo­so­bem or­ga­ni­za­cji mię­dzy­sło­wia ma być me­ta­fo­ra, wy­do­by­wa­ją­ca z „mi­ni­mum słów – mak­si­mum aluz­ji wy­o­bra­że­nio­wych”.

Wikipedia


międzysłupie

w ar­chi­tek­tu­rze: od­le­głość mię­dzy dwie­ma są­sia­du­ją­cy­mi z sobą ko­lum­na­mi; in­ter­ko­lum­nium


SJP.pl

Mię­dzy­słu­pie ("In­ter­ko­lum­nium") – od­le­głość mię­dzy ko­lum­na­mi bu­dow­li, po­mie­rzo­na od ich osi pio­no­wych. Osio­wy roz­staw ko­lumn w ko­lum­na­dzie.

In­ter­ko­lum­nium od­gry­wa­ło bar­dzo dużą rolę w ar­chi­tek­tu­rze sta­ro­żyt­nej, sta­no­wiąc pod­sta­wę okre­śle­nia mo­du­łu oraz wy­wie­ra­jąc de­cy­du­ją­cy wpływ na usta­le­nie pro­por­cji oraz kon­struk­cji bu­dow­li.

Wikipedia


międzytargowy

od­by­wa­ją­cy się w cza­sie mię­dzy ko­lej­ny­mi tar­ga­mi, wy­sta­wa­mi


SJP.pl


międzytorze

prze­strzeń po­mię­dzy dwoma są­sied­ni­mi to­ra­mi


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kolej. miej­sce mię­dzy dwoma są­sied­ni­mi to­ra­mi ko­le­jo­wy­mi lub tram­wa­jo­wy­mi

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mię­dzy­to­rze – ob­szar w Gdyni
  • Mię­dzy­to­rze – osied­le w Płoc­ku
  • Mię­dzy­to­rze - jedna z dzie­wię­ciu dziel­nic Lesz­na

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na mię­dzy­to­rzu torów nr 310-337 po­bu­do­wa­no dużą, ca­ło­po­cią­go­wą rampę do prze­ła­dun­ku z wa­go­nów nor­mal­no­to­ro­wych na sze­ro­ko­to­ro­we. Drugą rampę po­bu­do­wa­no na mię­dzy­to­rzu torów nr 25-27.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨˈtɔʒɛ, AS: mʹi ̯ẽnʒytože

Wiktionary


międzywale

część do­li­ny po­mię­dzy wa­ła­mi prze­ciw­po­wo­dzio­wy­mi


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) prze­strzeń mię­dzy wa­ła­mi

Wiktionary

Mię­dzy­wa­le – teren po­ło­żo­ny na brze­gu rzeki po­mię­dzy jej linią brze­go­wą a wałem prze­ciw­po­wo­dzio­wym. Jest to teren za­re­zer­wo­wa­ny na czas po­wo­dzi dla przej­ścia wód wez­bra­nio­wych w celu ob­ni­że­nia wy­so­ko­ści fali po­wo­dzio­wej.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. międzywał m.

 przym. międzywałowy

Wiktionary


międzywałowy

znaj­du­ją­cy się po­mię­dzy wa­ła­mi


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) po­ło­żo­ny mię­dzy wa­ła­mi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzywale n., międzywał m.

Wiktionary


międzywichrowy

znaj­du­ją­cy się mię­dzy dwoma stru­mie­nia­mi wi­chru


SJP.pl


międzywierszowy

1. znaj­du­ją­cy się mię­dzy wier­sza­mi tek­stu;
2. wy­ra­żo­ny nie wprost, po­zo­sta­wio­ny do­my­sło­wi; do­myśl­ny


SJP.pl


międzywodzie

1. wieś w Pol­sce;
2. kanał w Byd­go­szczy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim;

Wiktionary

Mię­dzy­wo­dzie (do 1945 niem. "He­i­de­brink") – wieś w pół­noc­nej Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ka­mień­skim, w gmi­nie Dziw­nów. Miej­sco­wość wy­po­czyn­ko­wa z let­nim ką­pie­li­skiem na wy­spie Wolin.

We­dług da­nych z 31 grud­nia 2009 r. wieś miała 635 sta­łych miesz­kań­ców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mię­dzy­wo­dzie leży na wy­spie Wolin.

 (1.1) W Mię­dzy­wo­dziu jest ulica Armii Kra­jo­wej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨˈvɔd͡ʑɛ, AS: mʹi ̯ẽnʒyvoʒ́e

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzywodzianin m., międzywodzianka ż.

Wiktionary


międzywojenny

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy czasu mię­dzy woj­na­mi, zwła­szcza okre­su mię­dzy pier­wszą a drugą wojną świa­to­wą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Już po śmier­ci Ki­sie­lew­skie­go wy­stą­pi­ły w tych ro­lach gwia­zdy dwu­dzie­sto­le­cia mię­dzy­wo­jen­ne­go: Maria Mo­dze­lew­ska i Ja­nusz War­nec­ki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨvɔˈjɛ̃nːɨ, AS: mʹi ̯ẽnʒyvoi ̯ẽ•ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzywojnie n.

Wiktionary


międzywojewódzki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy dwu lub wię­cej wo­je­wództw

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) La­u­re­at­ki wy­stą­pi­ły w eli­mi­na­cjach mię­dzy­wo­je­wódz­kich w dniach 14-17 maja w Lu­bli­nie rów­nież zdo­by­wa­jąc wy­so­kie oceny jury […]

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨvɔjɛˈvut͡sʲci, AS: mʹi ̯ẽnʒyvoi ̯evucʹḱi

Wiktionary


międzywojnie

okres hi­sto­rycz­ny po­mię­dzy woj­na­mi, zwła­szcza mię­dzy pier­wszą a drugą wojną świa­to­wą, lata 1918-1939; dwu­dzie­sto­le­cie mię­dzy­wo­jen­ne


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) okres mię­dzy dwie­ma woj­na­mi, w szcze­gól­no­ści mię­dzy pier­wszą a drugą wojną świa­to­wą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jed­nak poety i kry­ty­ka obez­na­ne­go z re­a­lia­mi wol­ne­go rynku li­te­ra­tu­ry mię­dzy­woj­nia taka mi­ze­ria nie zbija z tropu.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. międzywojenny

Wiktionary


międzywydziałowy

do­ty­czą­cy kilku wy­dzia­łów; przez­na­czo­ny dla kilku wy­dzia­łów; od­by­wa­ją­cy się mię­dzy wy­dzia­ła­mi, ich pra­cow­ni­ka­mi, przed­sta­wi­cie­la­mi


SJP.pl


międzywymiarowy

1. od­no­szą­cy się do kilku wy­mia­rów (rów­no­le­głych rze­czy­wi­sto­ści lub pła­szczyzn ist­nie­nia), obej­mu­ją­cy różne wy­mia­ry, znaj­du­ją­cy się po­mię­dzy wy­mia­ra­mi;
2. w ma­te­ma­ty­ce: do­ty­czą­cy re­la­cji mię­dzy kil­ko­ma wy­mia­ra­mi


SJP.pl


międzywęźle

od­ci­nek ło­dy­gi mię­dzy po­zio­ma­mi osa­dze­nia dwóch ko­lej­nych liści lub okół­ków liści


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) bot. część ło­dy­gi mię­dzy wę­zła­mi

Wiktionary

Mię­dzy­węź­le – od­ci­nek ło­dy­gi po­mię­dzy wę­zła­mi, tj. miej­sca­mi wy­ra­sta­nia dwóch ko­lej­nych liści lub okół­ków liści.

Wikipedia


międzyzakładowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się co najm­niej do dwóch za­kła­dów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Or­ga­ni­za­cja­mi człon­kow­ski­mi OPZZ mogą być m.in. za­kła­do­we i mię­dzy­za­kła­do­we or­ga­ni­za­cje związ­ko­we.

Wiktionary


międzyzdaniowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) jęz. taki, który jest po­ło­żo­ny mię­dzy zda­nia­mi lub za­cho­dzi mię­dzy nimi

Wiktionary


międzyzdrojanin

miesz­ka­niec Mię­dzyz­dro­jów (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


międzyzdrojanka

miesz­kan­ka Mię­dzyz­dro­jów (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


międzyzdroje

mia­sto w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w pół­noc­no-za­chod­niej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ka­mień­skim;

Wiktionary

Mię­dzyz­dro­je (niem. "Mis­droy") – mia­sto w pół­noc­no-za­chod­niej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ka­mień­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Mię­dzyz­dro­je, po­ło­żo­ne nad Mo­rzem Bał­tyc­kim, na wy­spie Wolin. We­dług da­nych z 31 grud­nia 2010 mia­sto li­czy­ło 5479 miesz­kań­ców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po woj­nie trzy­dzie­sto­let­niej te­re­ny Mię­dzyz­dro­jów i całą wyspę Wolin opa­no­wa­li Szwed.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨˈzdrɔjɛ, AS: mʹi ̯ẽnʒyzdroi ̯e

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. międzyzdrojanin mos., międzyzdrojanka ż.

 przym. międzyzdrojski

Wiktionary


międzyzdrojski

przy­miot­nik od: Mię­dzyz­dro­je


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Mię­dzyz­dro­jów, zwią­za­ny z Mię­dzyz­dro­ja­mi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Międzyzdroje lm nm., międzyzdrojanin mos., międzyzdrojanka ż.

Wiktionary


międzyzjazdowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) dzie­ją­cy się, od­by­wa­ją­cy się mię­dzy zja­zda­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Omó­wio­no także spra­wo­zda­nie z dzia­łal­no­ści Rady Kra­jo­wej za okres mię­dzyz­ja­zdo­wy oraz spra­wy or­ga­ni­za­cyj­ne zja­zdu.

Wiktionary


międzyzmiana

czas mię­dzy zmia­na­mi


SJP.pl


międzyzrazikowy

ana­to­mia: prze­wo­dzik mię­dzyz­ra­zi­ko­wy - ka­na­lik w wą­tro­bie od­pro­wa­dza­ją­cy żółć ze zra­zi­ków


SJP.pl


międzyzwrotnikowy

przy­miot­nik

 (1.1) geogr. taki, który leży lub wy­stę­pu­je na ob­sza­rze mię­dzy zwrot­ni­ka­mi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wie­ją­ce w stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej pa­sa­ty prze­no­szą po­wie­trze, ogól­nie bio­rąc, w kie­run­ku za­chod­nim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃nd͡zɨzvrɔtʲɲiˈkɔvɨ, AS: mʹi ̯ẽnʒyzvrotʹńikovy

Wiktionary


międzyzębny

znaj­du­ją­cy się mię­dzy zę­ba­mi


SJP.pl


międzyzębowy

do­ty­czą­cy prze­strze­ni mię­dzy zę­ba­mi


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) znaj­du­ją­cy się mię­dzy zę­ba­mi; do­ty­czą­cy miej­sca mię­dzy zę­ba­mi

Wiktionary


międzyściekowy

znaj­du­ją­cy się mię­dzy ście­ka­mi


SJP.pl


międzyświąteczny

znaj­du­ją­cy się mię­dzy świę­ta­mi, do­ty­czą­cy okre­su mię­dzy świę­ta­mi


SJP.pl


międzyświęcie

okres mię­dzy dwoma święt­mi


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rzad. okres mię­dzy świę­ta­mi

Wiktionary


międzyżebrowy

przy­miot­nik

 (1.1) znaj­du­ją­cy się mię­dzy że­bra­mi

Wiktionary


mięguszowce

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś gmin­na w pół­noc­nej Sło­wa­cji;

Wiktionary

Mię­gu­szow­ce (słow. "Men­gu­sov­ce", węg. "Men­gusz­fal­va", niem. "Mengs­dorf") – wieś gmin­na (obec) w pół­noc­nej Sło­wa­cji le­żą­ca w po­wie­cie Po­prad, w kraju pre­szow­skim.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Atrak­cją Mię­gu­szo­wiec jest stok nar­ciar­ski.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mięguszowiecki

Wiktionary


mięguszowiecki

przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do Mię­gu­szo­wiec, zwią­za­ny z Mię­gu­szow­ca­mi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mięguszowce nmos.

Wiktionary


miękcej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: mięk­ko; mię­cej


SJP.pl


miękczyć

1. spra­wiać, że coś staje się mięk­kie, po­zba­wiać twar­do­ści;
2. spra­wiać, że ktoś ła­god­nie­je i staje się skłon­ny do ustępstw; wzru­szać, roz­rzew­niać;
3. wy­ma­wiać gło­skę mięk­ko; pa­la­ta­li­zo­wać


SJP.pl


miękina

łuski i plewy zbo­żo­we od­dzie­la­ne od ziar­na przy młó­ce­niu i wia­niu


SJP.pl


miękinia

1. mia­sto w Pol­sce;
2. wieś w Pol­sce


SJP.pl

Mię­ki­nia (tuż po woj­nie "Niem­ki­ni", niem. "Nim­kau") – mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie średz­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Mię­ki­nia. Prawa miej­skie Mię­ki­nia uzy­ska­ła z dniem 1 stycz­nia 2023.

Wikipedia


miękinianin

miesz­ka­niec Mię­ki­ni


SJP.pl


miękinianka

miesz­kan­ka Mię­ki­ni


SJP.pl


miękisz

1. mięk­ka, ja­dal­na część ja­kiej­kol­wiek rze­czy;
2. jeden z ro­dza­jów tka­nek sta­łych wy­stę­pu­ją­cych u ro­ślin, zło­żo­ny z ży­wych ko­mó­rek, w któ­rych do­ko­nu­ją się za­sad­ni­cze pro­ce­sy bio­lo­gicz­ne; tkan­ka mię­ki­szo­wa, pa­ren­chy­ma


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) tkan­ka ro­ślin­na, w któ­rej za­cho­dzą pro­ce­sy bio­lo­gicz­ne

Wiktionary

Mię­kisz, tkan­ka mię­ki­szo­wa, pa­ren­chy­ma ( parénchyma – miąższ) – jed­no­rod­na tkan­ka ro­ślin­na, która wy­peł­nia znacz­ną część or­ga­niz­mów ro­ślin. Zbu­do­wa­na z ży­wych, zwy­kle du­żych (0,05 – 0,5 mm) i cien­ko­ścien­nych ko­mó­rek, o ścia­nach ce­lu­lo­zo­wych, rzad­ko drew­nie­ją­cych, z dużą wa­ku­o­lą oto­czo­ną cy­to­plaz­mą.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. miękiszowy, miękki

 rzecz. miękki mrz.

Wiktionary


miękiszon

po­gard­li­wie: ktoś słaby, o sła­bym cha­rak­te­rze; mię­czak


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) neol. zob. mię­czak. (czło­wiek o sła­bym cha­rak­te­rze)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miękki mrz., miękkość ż., mięczak m.

 przym. miękki

 przysł. miękko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mięczak

Wiktionary


miękiszowy

przy­miot­nik od: mię­kisz


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) bot. do­ty­czą­cy mię­ki­szu

 (1.2) książk. do­ty­czą­cy mięk­kiej czę­ści ja­kie­go­kol­wiek je­dze­nia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wśród tka­nek mię­ki­szo­wych wy­róż­nia się mię­kisz za­sad­ni­czy i spi­chrzo­wy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃ŋʲciˈʃɔvɨ, AS: mʹi ̯ẽŋʹḱišovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miękisz m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miąższowy

Wiktionary


miękiński

→ Mię­ki­nia


SJP.pl

Patrz:

Miękinia

miękkawy

nieco mięk­ki


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) tro­chę mięk­ki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wsta­wi­łam kar­czek do pie­kar­ni­ka go­dzi­nę temu, ale jest do­pie­ro mięk­ka­wy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃ŋkˈavɨ, AS: mʹi ̯ẽŋkavy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miękki mrz., miękkość ż.

 czas. mięknąć, zmiękczać

 przym. miękki, mięciutki, mięciuchny, mięciuteńki, mięciusieńki

 przysł. miękko, mięciutko, mięciuchno, mięciuteńko, mięciusieńko

Wiktionary


miękki

1. ugi­na­ją­cy się pod na­ci­skiem, niet­war­dy, niesz­tyw­ny
2. prze­no­śnie:
a) łatwo ule­ga­ją­cy wpły­wom, ule­gły
b) wy­wo­łu­ją­cy przy­jem­ne wra­że­nia; płyn­ny, har­mo­nij­ny
c) nie­su­ro­wy, wy­god­ny, ułat­wio­ny; znie­wie­ścia­ły


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który łatwo ugina się pod na­ci­skiem

 (1.2) nie­od­por­ny na ście­ra­nie

 (1.3) przen. ma­ją­cy słaby, mało sta­now­czy cha­rak­ter

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) pot. ban­knot do­la­ro­wy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Janek sie­dzi w mięk­kim fo­te­lu i oglą­da te­le­wiz­ję.

 (1.3) Mi­chał jest mięk­ki, pra­cow­ni­cy mu włażą na głowę.

 (2.1) Za­pła­cisz mi w mięk­kich, nie po­trze­bu­ję zło­tó­wek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̃ŋʲci, AS: mʹi ̯ẽŋʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zmięk mzw./mrz., miękiszon mos., miękkość ż., miękisz m.

 czas. zmiękczać ndk., zmiękczyć dk., mięknąć ndk., zmięknąć dk.

 przysł. miękko, mięciuchno, mięciusieńko, mięciuteńko, mięciutko

 przym. miękkawy

:: zdrobn. mięciuchny, mięciusieńki, mięciuteńki, mięciutki

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) zielony

Wiktionary


miękko

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób mięk­ki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zmięk mzw./mrz., miękiszon mos., miękkość ż., miękki mrz.

 czas. zmiękczać ndk.

 przym. miękki, mięciusieńki, mięciuteńki, mięciutki, miękkawy

Wiktionary


miękkociernisty

przy­miot­nik

 (1.1) bot. po­sia­da­ją­cy mięk­kie cier­nie

Wiktionary


miękkolistny

sza­fi­rek mięk­ko­list­ny - ga­tu­nek by­li­ny z ro­dzi­ny hia­cyn­to­wa­tych


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) bot. po­sia­da­ją­cy mięk­kie li­ście

Wiktionary


miękkoodwłokowe

o ce­chach mięk­ko­od­wło­ko­wych (in­fra­rząd pan­ce­rzow­ców)


SJP.pl


miękkoodwłokowy

o ce­chach mięk­ko­od­wło­ko­wych (in­fra­rząd pan­ce­rzow­ców)


SJP.pl


miękkopiór

ptak z ro­dzi­ny ka­czek; kacz­ka edre­do­no­wa


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. zob. edre­don.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃ŋkˈɔpʲjur, AS: mʹi ̯ẽŋkopʹi ̯ur

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) edredon

Wiktionary


miękkopłetwe

pod­gro­ma­da ryb mię­śnio­płet­wych; dwu­dysz­ne


SJP.pl


miękkopłetwy

o ce­chach mięk­ko­płet­wych (pod­gro­ma­da ryb)


SJP.pl


miękkowłosy

1. szczur mięk­ko­wło­sy - ga­tu­nek gry­zo­nia;
2. cha­ber mięk­ko­wło­sy - ga­tu­nek ro­śli­ny z ro­dzi­ny astro­wa­tych


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) po­sia­da­ją­cy mięk­kie włosy

Wiktionary


miękkość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co jest mięk­kie w do­ty­ku

 (1.2) przen. ule­głość, ustę­pli­wość

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̃ŋkɔɕt͡ɕ, AS: mʹi ̯ẽŋkość

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mięknąć, zmiękczać ndk., zmiękczyć dk.

 przym. miękki, miękkawy

:: zdrobn. mięciutki, mięciusieńki, mięciuteńki

 rzecz. zmiękczenie n., miękiszon mos., miękki mrz., zmięk mzw./mrz.

 przysł. miękko

Wiktionary


mięknąć

1. sta­wać się mięk­kim, tra­cić twar­dość;
2. wzru­szać się, ła­god­nieć, sta­wać się skłon­nym do ustępstw;
3. o gło­sie, spoj­rze­niu, ry­sach itp.: tra­cić wy­ra­zi­stość, ostrość, su­ro­wość; ła­god­nieć


SJP.pl

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) sta­wać się mięk­kim

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zmięk mzw./mrz., miękki mrz., miękkość ż., mięknienie n.

 przym. miękki, miękkawy

 czas. zmiękczać

Wiktionary


miękowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mię­ko­wo – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. poz­nań­skim, w gm. Czer­wo­nak
  • Mię­ko­wo – wieś w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. go­le­niow­skim, w gm. Go­le­niów
  • Mię­ko­wo – osada w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. szcze­ci­nec­kim, w gmi­nie Szcze­ci­nek

Wikipedia


miększy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: mięk­ki; bar­dziej mięk­ki


SJP.pl


miękusz

1. ro­dzaj grzy­bów z rzędu żag­wiow­ców;
2. daw­niej: czło­wiek bez ener­gii, nie­do­łę­ga


SJP.pl


miękławka

dra­pież­na ryba słod­ko­wod­na z ro­dzi­ny amio­wa­tych; mę­kław­ka, amia


SJP.pl

Mię­kław­ka, mę­kław­ka, amia ("Amia calva") – ga­tu­nek ryby z ro­dza­ju amia, ro­dzi­ny amio­wa­tych (Amii­dae) i rzędu amioksz­tałt­nych. Ryba o nie­wiel­kim zna­cze­niu go­spo­dar­czym, po­ła­wia­na przez węd­ka­rzy, spo­ty­ka­na w ak­wa­riach pu­blicz­nych.

Wikipedia


mięsaczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od mię­sak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięsak m.

 przym. mięsakowy

Wiktionary


mięsak

no­wot­wór zło­śli­wy roz­wi­ja­ją­cy się z nie­na­błon­ko­wej tkan­ki (np. łącz­nej, mię­śnio­wej), ce­chu­ją­cy się szyb­kim wzro­stem i wcze­śnie da­ją­cy prze­rzu­ty; sar­ko­ma


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. zło­śli­wy no­wot­wór tkan­ki łącz­nej;

Wiktionary

Mię­sak (łac. "sar­co­ma") – he­te­ro­gen­na grupa no­wot­wo­rów zło­śli­wych po­cho­dze­nia nie­na­błon­ko­we­go wy­wo­dzą­cych się z tkan­ki łącz­nej z wy­łą­cze­niem ukła­du sia­tecz­ko­wo-śród­błon­ko­we­go, ne­u­ro­gle­ju oraz zrębu na­rzą­dów wew­nętrz­nych. Grupa obej­mu­je no­wot­wo­ry tka­nek mięk­kich, do któ­rych za­li­cza się nie­na­błon­ko­we tkan­ki po­zasz­kie­le­to­we, oraz no­wot­wo­ry tkan­ki kost­nej i chrzęst­nej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wska­za­nia­mi do sto­so­wa­nia cy­klo­fos­fa­mi­du są m.in. ostre bia­łacz­ki i mię­sa­ki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięsień m., mięso n.

:: zdrobn. mięsaczek m.

 przym. mięsakowaty, mięsny, mięśniowy, mięsakowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sarkoma

Wiktionary


mięsakowaty

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mię­sa­kiem, do­ty­czą­cy mię­sa­ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięso n., mięsak mrz.

 przym. mięsakowy

Wiktionary


mięsakowy

→ mię­sak


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) med. zwią­za­ny z mię­sa­kiem, do­ty­czą­cy mię­sa­ka

Wiktionary

Patrz:

mięsak

Powiązane:

 rzecz. mięsień mrz., mięso n., mięsak mrz.

:: zdrobn. mięsaczek m.

 przym. mięsakowaty, mięsny, mięśniowy

Wiktionary


mięsiarz

1. my­śli­wy lub węd­karz po­lu­ją­cy wy­łącz­nie dla zdo­by­cia mięsa;
2. daw­niej: czło­wiek odży­wia­ją­cy się głów­nie po­kar­mem mies­nym


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) łow. my­śli­wy, który po­lu­je tylko dla mięsa

 (1.2) daw. czło­wiek, który je dużo mięsa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z bólem trze­ba wyz­nać, że nie brak u nas mię­sia­rzy i ścier­wia­rzy, nie róż­nią­cych się wiele pod wzglę­dem upo­do­bań od kłu­sow­ni­ków.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mięsisty, mięsny

 rzecz. mięsiwo n., mięsny mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mięsożerca

Wiktionary


mięsichówka

ro­dzaj grzy­bów z rzędu pie­czar­kow­ców


SJP.pl


mięsień

na­rząd ruchu czło­wie­ka i zwie­rząt zbu­do­wa­ny z tkan­ki mię­śnio­wej, któ­rej ko­mór­ki za­wie­ra­ją włó­kna kurcz­li­we


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) anat. czyn­ny ele­ment na­rzą­du ruchu;

Wiktionary

Mię­sień ( mu­scu­lus) – kurcz­li­wy na­rząd, jeden ze struk­tu­ral­nych i funk­cjo­nal­nych ele­men­tów na­rzą­du ruchu, sta­no­wią­cy jego ele­ment czyn­ny. Wy­stę­pu­je u wyż­szych bez­krę­gow­ców i u krę­gow­ców. Jego kształt i bu­do­wa za­le­ży od roli peł­nio­nej w or­ga­niz­mie.

Mię­śnie zbu­do­wa­ne są z tkan­ki mię­śnio­wej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tre­ner po­ka­zał mi pro­ste ćwi­cze­nie na mię­śnie brzu­cha.

 (1.1) Naj­bar­dziej ty­po­wym ob­ja­wem za­pa­le­nia ścię­gna jest po­ja­wie­nie się bóli w mię­śniu i jego ścię­gnie w wy­ni­ku prze­cią­że­nia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̃w̃ɕɛ̇̃ɲ, AS: mʹi ̯ẽũ̯śė̃ń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięśniak mrz./mos., umięśnienie n., mięso n., mięsak mrz., mięsiwo n., mięsko n., mięsny mrz.

 przym. mięśniowy, wewnątrzmięśniowy, umięśniony, mięsisty, mięsny, mięsakowy, bezmięsny

 skr. m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) muskuł

Wiktionary


mięsisty

przy­miot­nik

 (1.1) za­wie­ra­ją­cy w sobie dużo mięsa, ciała

 (1.2) o ro­śli­nach, czę­ściach ro­ślin, owo­cach: wy­peł­nio­ny so­czy­stą sub­stan­cją, so­czy­stym miąż­szem

 (1.3) o tka­ni­nach: gęsty, gruby i mięk­ki

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Z su­szo­nych owo­ców mo­że­my rów­nież przy­rzą­dzać kom­po­ty "bez go­to­wa­nia" — owoce za­le­wa­my na kilka go­dzin let­nią wodą i otrzy­mu­je­my w ten spo­sób smacz­ny, słod­ki napój oraz mię­si­ste, na­są­czo­ne wodą owoce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięso n., mięsień mrz., mięsiwo n., mięsko n., mięsny mrz., mięśniak mos./mrz.

 przym. mięsny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) soczysty

Wiktionary


mięsiwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) przest. a. książk. żart. mięso przy­go­to­wa­ne do je­dze­nia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na stole po­sta­wio­no przed nami pół­mi­sek pełen naj­róż­niej­sze­go sma­ko­wi­te­go mię­si­wa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃w̃ˈɕivɔ, AS: mʹi ̯ẽũ̯śivo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięso n., mięcho n., mięsko n., mięsny m., mięsień m., mięśniak m., mięsiarz mos.

 przym. mięsny, mięsisty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mięso

Wiktionary


mięsko

zdrob­nie­nie od: mięso


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pot. zdrobn. od: mięso

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zjedz cho­ciaż trosz­kę mię­ska.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̃w̃skɔ, AS: mʹi ̯ẽũ̯sko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięso n., mięcho n., mięsiwo n., mięsny m., mięsień m., mięśniak m.

 przym. mięsny, mięsisty, bezmięsny

Wiktionary


mięsno-mleczny

ho­do­wa­ny dla mięsa i mleka (np. bydło mięs­no-mlecz­ne)


SJP.pl


mięsny

zro­bio­ny z mięsa lub je za­wie­ra­ją­cy, np. dieta mięs­na


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zro­bio­ny z mięsa, za­wie­ra­ją­cy mięso

 (1.2) do­ty­czą­cy mięsa

 (1.3) zo­o­techn. ho­do­wa­ny dla po­zy­ska­nia mięsa

 (1.4) pot. cie­ka­wy, bu­dzą­cy za­in­te­re­so­wa­nie, cenny

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) pot. sklep mięs­ny (1.2) (w któ­rym sprze­da­je się mięso)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ku­pi­li­śmy na po­dróż jakąś kon­ser­wę mięs­ną.

 (1.2) Agent nie po­wie­dział, że w oko­li­cy znaj­du­ją się za­kła­dy mięs­ne (= pro­du­ku­ją­ce wy­ro­by mięs­ne).

 (1.4) Ar­ty­kuł z opi­sem skan­da­lu wokół wo­je­wo­dy był je­dy­nym mięs­nym ka­wał­kiem w całej ga­ze­cie.

 (2.1) Za ko­mu­ny pod mięs­nym czę­sto stała ki­lo­me­tro­wa ko­lej­ka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̃w̃snɨ, AS: mʹi ̯ẽũ̯sny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięso n., mięsko n., mięcho n., mięsiwo n., mięsień m., mięśniak m., mięsak mrz., mięsiarz mos.

 przym. mięsisty, mięsakowy, bezmięsny

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) masarnia; pot. rzeźnik

Wiktionary


mięso

1. ja­dal­ne umię­śnie­nie szkie­le­to­we zwie­rząt, ludzi; po­tra­wa z niego przy­rzą­dza­na;
2. po­tocz­nie: mięk­kie czę­ści ciała czło­wie­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) spoż. ja­dal­ne czę­ści za­bi­te­go zwie­rzę­cia;

 (1.2) kulin. po­tra­wa z mięsa (1.1)

 (1.3) pot. mięk­ka część ludz­kie­go ciała

 (1.5) środ. ryb. wszel­kie ryby

Wiktionary

Mięso – tra­dy­cyj­nie, wszyst­kie czę­ści zwie­rząt cie­płokr­wi­stych przez­na­czo­ne do spo­ży­cia przez ludzi, z wy­jąt­kiem warstw tkan­ki tłu­szczo­wej oraz na­rzą­dów wew­nętrz­nych tzw. po­dro­bów. Okre­śle­nie sto­su­je się też w szer­szym uję­ciu, w od­nie­sie­niu do ciał róż­nych ga­tun­ków zwie­rząt – głów­nie ssa­ków, pta­ków i ryb, za­bi­tych lub pa­dłych przez­na­czo­nych do kon­sump­cji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) To mięso chyba jest nieś­wie­że.

 (1.3) Wiele jest przy­czyn, dla któ­rych upra­wia się lu­do­żer­stwo. Spo­ży­cie ludz­kie­go mięsa może być czę­ścią ce­re­mo­nii ku czci zmar­łych lub ma­gicz­nych obrzę­dów wo­jen­nych, w któ­rych trak­cie mę­stwo i inne cnoty po­le­głe­go wroga wchła­nia­ne są przez zwy­cięz­ców.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̃w̃sɔ, AS: mʹi ̯ẽũ̯so

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięsiwo n., mięsny m., mięsień m., mięśniak m., mięsak m., mięsistość ż.

:: zdrobn. mięsko n.

:: zgrub. mięcho n.

 przym. mięsny, mięsisty, umięśniony, mięsakowaty, mięsakowy, bezmięsny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mięsiwo, chabanina; reg. pozn. chabas; reg. śl. miynso

Wiktionary


mięsodajny

do­star­cza­ją­cy mięsa, pro­du­ku­ją­cy mięso


SJP.pl


mięsopochodny

wy­pro­du­ko­wa­ny z mięsa, pow­sta­ły na bazie mięsa


SJP.pl


mięsopodobny

ma­ją­cy niek­tó­re wła­ści­wo­ści mięsa, przy­po­mi­na­ją­cy mięso


SJP.pl


mięsopust

prze­sta­rza­le: kar­na­wał (okres od świę­ta Trzech Króli do Środy Po­piel­co­wej), zwła­szcza jego trzy ostat­nie dni; za­pu­sty, ostat­ki, mię­so­pu­sty, ku­sa­ki, kuse dni


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przest. zob. kar­na­wał.

 (1.2) przest. trzy ostat­nie dni kar­na­wa­łu, okres wzmo­żo­nych zabaw; Glo­ger.

 (1.3) daw. przen. za­ba­wa, hu­lan­ka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A waść to pa­trzysz jakby na te­a­trum w mię­so­pust!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃w̃ˈsɔpust, AS: mʹi ̯ẽũ̯sopust

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięsopustnik m., mięsopustowanie n.

 czas. mięsopustować ndk.

 przym. mięsopustny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) karnawał, przyzapuście

 (1.2) ostatki, zapusty, kuse dni, reg. mięsopusty

 (1.3) hulanka, biesiada, uczta

Wiktionary


mięsopustnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) przest. osoba bio­rą­ca udział w mię­so­pu­ście

 (1.2) przest. przen. bie­siad­nik

 (1.3) przest. przen. hu­la­ka, roz­pust­nik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) reg. zob. luty.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃w̃sɔˈpustʲɲik, AS: mʹi ̯ẽũ̯sopustʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięsopust, mięsopustowanie

 czas. mięsopustować

 przym. mięsopustny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) karnawałowicz

 (1.3) hulaka, rozpustnik, birbant

 (2.1) luty, daw. jacień, daw. sieczeń, daw. strąpacz, reg. miesopustnik, reg. niesopustnik

Wiktionary


mięsopustny

→ mię­so­pust; mię­so­pu­sto­wy


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) przest. zob. kar­na­wa­ło­wy.

 (1.2) przest. zob. za­pust­ny.

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Gdy w dni mię­so­pust­ne jedni od­da­wa­li się bez­gra­nicz­nej we­so­ło­ści i hu­lan­kom, jed­no­cze­śnie ko­ściół św. Bar­ba­ry nie mógł w swych mu­rach po­mie­ścić po­ku­tu­ją­cych bi­czow­ni­ków.

 (1.2) […] po we­se­lach z skrzyp­ca­mi cho­dził, po ko­lę­dach bie­gał, mię­so­pust­ne masz­ka­ry robić umiał i frasz­ki we­so­łe wy­pra­wiał.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃w̃sɔˈpustnɨ, AS: mʹi ̯ẽũ̯sopustny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięsopust, mięsopustnik, mięsopustowanie

 czas. mięsopustować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) karnawałowy

 (1.2) ostatkowy, zapustny

Wiktionary


mięsopustowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) daw. świę­to­wa­nie kar­na­wa­łu (mię­so­pu­stu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃w̃sɔpustɔˈvãɲɛ, AS: mʹi ̯ẽũ̯sopustovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięsopust m., mięsopustnik m.

 czas. mięsopustować

 przym. mięsopustny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) karnawałowanie

Wiktionary


mięsopustować

cza­sow­nik

 (1.1) daw. ob­cho­dzić mię­so­pust, kar­na­wa­ło­wać

 (1.2) daw. przen. bawić się, hulać, ucz­to­wać

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃w̃sɔpuˈstɔvat͡ɕ, AS: mʹi ̯ẽũ̯sopustovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięsopust, mięsopustowanie, mięsopustnik

 przym. mięsopustny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) karnawałować, zapustować

 (1.2) biesiadować

Wiktionary


mięsopusty

prze­sta­rza­le: kar­na­wał (okres od świę­ta Trzech Króli do Środy Po­piel­co­wej), zwła­szcza jego trzy ostat­nie dni; za­pu­sty, ostat­ki, mię­so­pust, ku­sa­ki, kuse dni


SJP.pl


mięsozastępczy

za­stę­pu­ją­cy mięso; mię­so­po­dob­ny


SJP.pl


mięsoznawstwo

nauka, wie­dza o obrób­ce i kon­ser­wa­cji mięsa oraz pro­duk­tów mięs­nych


SJP.pl


mięsożerca

1. zwie­rzę ży­wią­ce się głów­nie mię­sem;
2. żar­to­bli­wie: osoba lu­bią­ca jeść mięso


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ekol. zwie­rzę lub ro­śli­na ży­wią­ca się głów­nie mię­sem

 (1.2) książk. żart. osoba lu­bią­ca i czę­sto je­dzą­ca mięso

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wielu mię­so­żer­ców, w tym nasze do­mo­we koty i psy, a także lwy, hieny, ty­gry­sy, lisy i niedź­wie­dzie, wy­da­ją się więk­sze, niż są w rze­czy­wi­sto­ści, kiedy na­je­żą sierść.

 (1.2) Sta­ty­stycz­nie mię­so­żer­cy żyją kró­cej od we­ge­ta­rian.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃w̃sɔˈʒɛrt͡sa, AS: mʹi ̯ẽũ̯sožerca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięsożerność ż.

:: fż. mięsożerczyni ż.

 przym. mięsożerny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zoofag, drapieżnik

Wiktionary


mięsożerczy

po­tocz­nie o czło­wie­ku: chęt­nie je­dzą­cy mięso; mię­so­żer­ny


SJP.pl


mięsożerczyni

żar­to­bli­wie: ko­bie­ta lu­bią­ca jeść mięso


SJP.pl


mięsożerne

nie­sy­ste­ma­tycz­na grupa zwie­rząt dla któ­rych mięso sta­no­wi głów­ny lub je­dy­ny skład­nik po­ży­wie­nia


SJP.pl


mięsożerność

1. odży­wia­nie się głów­nie mię­sem;
2. ek­spre­syw­nie: je­dze­nie mięsa; mię­so­żer­stwo


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest mię­so­żer­ne; cecha tych, któ­rzy są mię­so­żer­ni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mięsożerny

 przysł. mięsożernie

 rzecz. mięsożerca mos.

Wiktionary


mięsożerny

odży­wia­ją­cy się mię­sem


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zool. ży­wią­cy się mię­sem

 (1.2) żart. nie­bę­dą­cy we­ga­ni­nem ani we­ge­ta­ria­ni­nem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ko­sa­rze są mię­so­żer­ne, ale żywią się też (a nawet głów­nie) mart­wą ma­te­rią or­ga­nicz­ną.

 (1.1) Ame­ry­kań­scy i ru­muń­scy pa­le­on­to­lo­dzy od­kry­li w Ru­mu­nii szcząt­ki niez­na­ne­go do­tych­czas di­no­za­u­ra, który przy­po­mi­na mię­so­żer­ne­go we­lo­ci­rap­to­ra.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲjɛ̃w̃sɔˈʒɛrnɨ, AS: mʹi ̯ẽũ̯sožerny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięsożerność ż., mięsożerca m.

Wiktionary


mięsożerstwo

ek­spre­syw­nie: je­dze­nie mięsa


SJP.pl


mięsówka

ścier­wi­ca mię­sów­ka - ga­tu­nek mu­chów­ki z ro­dzi­ny ścier­wi­co­wa­tych


SJP.pl


mięta

1. dziko ros­ną­ca ro­śli­na ziel­na na­le­żą­ca do ro­dzi­ny war­go­wych, niek­tó­re jej ga­tun­ki upra­wia­ne jako ro­śli­ny ozdob­ne lub lecz­ni­cze;
2. napar z liści mięty pie­przo­wej;
3. po­tocz­nie dro­biazg, głup­stwo (w wy­ra­że­niu: to dla kogoś mięta);
4. czuć mietę - od­czu­wać sym­pa­tię do kogoś


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ment­ha|ref=tak., ziele z ro­dzi­ny war­go­wych o cha­rak­te­ry­stycz­nym za­pa­chu;

 (1.2) napar, her­ba­ta z mięty (1.1)

 (1.3) pot. coś nie­i­stot­ne­go, łat­we­go

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) imie­słów przy­miot­ni­ko­wy bier­ny, ro­dzaj żeń­ski, od cza­sow­ni­ka: miąć

Wiktionary

Mięta ("Ment­ha") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych ("La­mia­ce­ae"). W za­leż­no­ści od uję­cia tak­so­no­micz­ne­go (stop­nia uwz­ględ­nie­nia tak­so­nów mie­szań­co­wych, czę­stych w tym ro­dza­ju) na­le­ży tu od ok. 18–19 do 24 ga­tun­ków. Za­sięg ro­dza­ju obej­mu­je wszyst­kie kon­ty­nen­ty z wy­jąt­kiem An­tark­ty­dy i Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej (acz­kol­wiek na tej dru­giej obec­ne są jako in­tro­du­ko­wa­ne). Ro­śli­ny te rosną na róż­nych sied­li­skach, naj­czę­ściej wil­got­nych lub mo­krych, ale też na su­chych ste­pach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pod pło­tem rosła mięta pie­przo­wa.

 (1.2) Mięta jest smacz­nym i zdro­wym na­po­jem.

 (1.3) Ten eg­za­min to mięta. Wszyst­ko umiem na bla­chę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̃nta, AS: mʹi ̯ẽnta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miętus m., miętówka ż.

:: zdrobn. miętka ż.

 przym. miętowy

 przysł. miętowo

Wiktionary


miętecki

→ Mięt­kie-Ko­lo­nia


SJP.pl

Patrz:

Miętkie-Kolonia

miętka

zdrob­nie­nie od: mięta


SJP.pl


miętki

przy­miot­nik

 (1.1) stpol. mięk­ki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̃ntʲci, AS: mʹi ̯ẽntʹḱi

Wiktionary


miętkie-kolonia

wieś w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie hru­bie­szow­skim


SJP.pl

Mięt­kie-Ko­lo­nia – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie hru­bie­szow­skim, w gmi­nie Mir­cze.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa za­moj­skie­go.

Wieś sta­no­wi so­łect­wo gminy Mir­cze. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go (III 2011 r.) li­czy­ła 222 miesz­kań­ców i była trzy­na­stą co do wiel­ko­ści miej­sco­wo­ścią gminy.

Wikipedia


miętkiewicz

naz­wi­sko


SJP.pl


miętno

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mięt­no – wieś w woj. łódz­kim, w pow. pa­ję­czań­skim, w gmi­nie Siem­ko­wi­ce
  • Mięt­no – osada w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. go­le­niow­skim, w gmi­nie No­wo­gard

Wikipedia


miętolić

miąć, gnieść coś w rę­kach, ugnia­tać, ści­skać


SJP.pl


miętosić

po­tocz­nie:
1. gnieść, ugnia­tać, ści­skać w rę­kach; mię­to­lić;
2. mię­to­sić się - być mię­to­szo­nym


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. wy­mię­to­sić, zmię­to­sić)

 (1.1) gnieść, mar­szczyć coś mięk­kie­go

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny mię­to­sić się (dk. wy­mię­to­sić się, zmię­to­sić się)

 (2.1) pod­le­gać mię­to­sze­niu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miętoszenie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gnieść, marszczyć, miąć, mierzwić, ściskać, ugniatać

Wiktionary


miętowy

1. otrzy­ma­ny z mięty;
2. za­wie­ra­ją­cy wy­ciąg z liści mięty


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) rzad. zwią­za­ny z miętą, do­ty­czą­cy mięty

 (1.2) otrzy­my­wa­ny z mięty lub za­wie­ra­ją­cy miętę

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) taki, który ma smak lub za­pach mięty

 (2.2) taki, który ma kolor bla­dej, chłod­nej zie­le­ni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cze­ko­la­do­wy tort ład­nie wy­glą­da ude­ko­ro­wa­ny mię­to­wy­mi list­ka­mi.

 (1.2) Pa­styl­ki mię­to­we kosz­tu­ją 20 gr. za pu­deł­ko.

 (2.1) Men­tol syn­te­tycz­ny na­da­je pro­duk­tom in­ten­syw­ny mię­to­wy za­pach.

 (2.2) Po­do­ba­ją mi się ku­chen­ne za­słon­ki w mię­to­wym ko­lo­rze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃nˈtɔvɨ, AS: mʹi ̯ẽntovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięta ż., miętówka ż., miętus m., miętka ż.

 przym. miętówkowy, miętusowy

 przysł. miętowo

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) mentolowy

Wiktionary


miętus

1. duża ryba dra­pież­na z ro­dzi­ny dor­szo­wa­tych
2. po­tocz­nie: cu­kie­rek mię­to­wy; mię­tów­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) spoż. pot. cu­kie­rek mię­to­wy

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Lota lota|ref=tak., dra­pież­na ryba o zie­lon­ka­wym grzbie­cie i bia­łym brzu­chu, za­miesz­ku­ją­ca wody słod­kie, rza­dziej pół­sło­ne;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Krzysz­tof Mię­tus (ur. 8 marca 1991 roku w Za­ko­pa­nem) – pol­ski sko­czek nar­ciar­ski, re­pre­zen­tant klubu Start Kro­kiew Za­ko­pa­ne
  • Grze­gorz Mię­tus (ur. 20 lu­te­go 1993 w Za­ko­pa­nem) – pol­ski sko­czek nar­ciar­ski, re­pre­zen­tant Klubu Spor­to­we­go Start Kro­kiew Za­ko­pa­ne
  • Mi­ro­sław Mię­tus (ur. 21 kwiet­nia 1960) – pol­ski fizyk, oce­a­no­graf i ge­o­graf, pro­fe­sor, dok­tor ha­bi­li­to­wa­ny
  • mię­tus po­spo­li­ty (Lota lota) – je­dy­na słod­ko­wod­na ryba z ro­dzi­ny dor­szo­wa­tych
  • mię­tus czer­wo­ny (Urop­hy­cis chuss) – ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny dor­szo­wa­tych
  • mię­tus chi­lij­ski (Ge­nyp­te­rus chi­len­sis) – ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny wy­śliz­go­wa­tych
  • mię­tus kap­ski (Ge­nyp­te­rus ca­pen­sis) – ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny wy­śliz­go­wa­tych
  • mię­tus kró­lew­ski (Ge­nyp­te­rus ca­pen­sis) – ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny wy­śliz­go­wa­tych
  • mię­tus no­wo­ze­landz­ki (Ge­nyp­te­rus bla­co­des) – ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny wy­śliz­go­wa­tych
  • mię­tus oce­a­nicz­ny (Ge­nyp­te­rus bla­co­des) – ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny wy­śliz­go­wa­tych
  • mię­tus – ro­dzaj lan­dryn­ki o mię­to­wym smaku
  • Pol­skie na­zew­nict­wo po­pu­lar­ne ryb

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mię­tu­sy są bar­dzo orzeź­wia­ją­ce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̃ntus, AS: mʹi ̯ẽntus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięta ż., miętówka ż.

 przym. miętusi, miętowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miętówka

Wiktionary


miętusi

przy­miot­nik od: mię­tus (ryba)


SJP.pl


miętusy

1. duża ryba dra­pież­na z ro­dzi­ny dor­szo­wa­tych
2. po­tocz­nie: cu­kie­rek mię­to­wy; mię­tów­ka


SJP.pl


miętóweczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: mię­tów­ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miętówka ż.

Wiktionary


miętówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cuk. spoż. cu­kie­rek o smaku mię­to­wym

 (1.2) spoż. wódka lub li­kier o smaku mię­to­wym

 (1.3) pot. spoż. her­ba­ta z liści mięty

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Męż­czyz­na ro­zej­rzał się po placu i – za­do­wo­lo­ny, że jego lud fak­tycz­nie ucie­ka ca­ły­mi hor­da­mi, czy to w wyj­ścio­wych stro­jach, czy w noc­nej bie­liź­nie, z wa­li­za­mi, ma­ły­mi dzieć­mi i sen­ty­men­tal­ny­mi dro­biaz­ga­mi – ze­sko­czył z ławy, nie po­zo­sta­wia­jąc po sobie ni­cze­go prócz za­pa­chu mię­tó­wek i prze­po­co­nych pach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃nˈtufka, AS: mʹi ̯ẽntufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięta ż., miętus mzw./mrz.

:: zdrobn. miętóweczka ż.

 przym. miętowy

 przysł. miętowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miętus; gw. Górny Śląsk amolok

Wiktionary


mięśniaczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od mię­śniak (guz)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) zdrobn. od mię­śniak (czło­wiek)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięśniak m.

Wiktionary


mięśniaczka

→ mię­śniak


SJP.pl

Patrz:

mięśniak

mięśniak

po­tocz­nie o męż­czyź­nie mocno umię­śnio­nym i nie­zbyt in­te­li­gent­nym


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. guz ła­god­ny po­cho­dze­nia me­zen­chy­mal­ne­go, wy­wo­dzą­cy się z tkan­ki mię­śnio­wej;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) iron. ktoś mocno lub prze­sad­nie umię­śnio­ny

Wiktionary

Mię­śniak ( myoma) – no­wot­wór wy­wo­dzą­cy się z tkan­ki mię­śnio­wej. Wy­róż­nia się dwa ro­dza­je mię­śnia­ków:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲjɛ̃w̃ɕɲak, AS: mʹi ̯ẽũ̯śńak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięsień m., mięso n., umięśnienie n., mięsistość ż., mięsiwo n., mięsko n.

:: zdrobn. mięśniaczek m.

 przym. umięśniony, mięsny, mięsisty

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) paker

Wiktionary


mięśniakotłuszczak

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. nie­zło­śli­wy no­wot­wór zło­żo­ny z dwóch typów tka­nek: mię­śnio­wej (gład­kiej lub po­przecz­nie-prąż­ko­wa­nej) i tłu­szczo­wej

Wiktionary

Synonimy:

  (1.1) w ICD-10 (Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób) zazwyczaj kod: D21.x (inne łagodne nowotwory tkanki łącznej)

Wiktionary


mięśnie

na­rząd ruchu czło­wie­ka i zwie­rząt zbu­do­wa­ny z tkan­ki mię­śnio­wej, któ­rej ko­mór­ki za­wie­ra­ją włó­kna kurcz­li­we


SJP.pl


mięśnioból

ból mię­śni; mial­gia


SJP.pl


mięśniolot

ae­ro­dy­na z na­pę­dem za po­mo­cą mię­śni ludz­kich; kon­cep­cja mię­śnio­lo­tu nie zna­la­zła do­tych­czas prak­tycz­ne­go za­sto­so­wa­nia


SJP.pl

Mię­śnio­lot – sta­tek po­wietrz­ny cięż­szy od po­wie­trza, na­pę­dza­ny siłą ludz­kich mię­śni.

Ze wzglę­du na spo­sób na­pę­du mię­śnio­lo­ty mo­że­my po­dzie­lić na:

Pro­jek­ty mię­śnio­lo­tów kre­ślił mię­dzy in­ny­mi Le­o­nar­do da Vinci.

Wikipedia


mięśniopłetwe

gro­ma­da ryb kost­nosz­kie­le­to­wych


SJP.pl

Mię­śnio­płet­we (Sar­cop­te­ry­gii, z gr. σαρξ "sarx", mięso i πτερυξ "pte­ryx", skrzy­dło, płet­wa) – naj­więk­sza i naj­bar­dziej zróż­ni­co­wa­na grupa krę­gow­ców. Tra­dy­cyj­nie de­fi­nio­wa­na była jako gro­ma­da ryb kost­nosz­kie­le­to­wych obej­mu­ją­ca ryby dwu­dysz­ne i ce­la­kan­toksz­tałt­ne, czyli ryby ma­ją­ce umię­śnio­ne płet­wy o struk­tu­rze przy­po­mi­na­ją­cej bu­do­wę koń­czyn czwo­ro­no­gów.

Wikipedia


mięśniopłetwy

o ce­chach mię­śnio­płet­wych (gro­ma­da ryb)


SJP.pl


mięśniowiec

po­tocz­nie: umię­śnio­ny męż­czyz­na; mię­śniak


SJP.pl


mięśniowy

1. → mię­sień;
2. dys­mor­fia mię­śnio­wa - bi­go­rek­sja;
a) za­bu­rze­nie psy­chicz­ne ob­ja­wia­ją­ce się po­czu­ciem po­sia­da­nia nie­wy­star­cza­ją­cej masy mię­śnio­wej;
b) uza­leż­nie­nie od tre­nin­gu fi­zycz­ne­go wy­ni­ka­ją­ce z ta­kie­go za­bu­rze­nia


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy mię­śni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zwięk­szo­ne­mu na­pię­ciu jed­no­cze­śnie nie­dot­le­nio­nej ścia­ny lewej ko­mo­ry to­wa­rzy­szy zmniej­szo­ny pod­na­sier­dzio­wy prze­pływ krwi, a co za tym idzie zmniej­sze­nie skra­ca­nia się włó­kien mię­śnio­wych w fazie skur­czu serca

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲjɛ̃w̃ɕˈɲɔvɨ, AS: mʹi ̯ẽũ̯śńovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mięsień m., mięsak mrz.

 przym. mięsakowy, bezmięsny

Wiktionary


mięśniówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. błona skła­da­ją­ca się z mię­śni gład­kich;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W sy­tu­a­cji stre­so­wej prze­łyk jest za­ci­śnię­ty, a mię­śniów­ka gład­ka prze­ły­ku się kur­czy.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) błona mięśniowa

Wiktionary


miła

uko­cha­na ko­bie­ta; mi­lut­ka, mi­luch­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|ż. Da­ro­mi­ła

 (1.2) zdrobn. imię|pol­ski|ż. Lud­mi­ła

 (1.3) imię|pol­ski|ż. Miła ()

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Miła – imię żeń­skie po­cho­dze­nia sło­wiań­skie­go
  • Miła – pio­sen­ka Ka­re­la Kryla (tłum. pol­skie Ma­ry­na Mi­kla­szew­ska)
  • Miła – część mia­sta Stą­por­ków
  • Miła – do­pływ By­strzy­cy w do­rze­czu Odry
  • Miła – do­pływ Leska w do­rze­czu Bobru
  • Miła – rzeka, le­wo­stron­ny do­pływ Baby
  • Miła – dawny ma­ją­tek na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie wi­teb­skim, w re­jo­nie po­staw­skim, w siel­so­wie­cie Łyn­tu­py.
  • Miła – dawny za­ścia­nek na Lit­wie, w okrę­gu wi­leń­skim, w re­jo­nie świę­ciań­skim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) (1.2) (1.3) Ktoś po­ło­żył na gro­bie u Miły bu­kiet frez­ji.

 (1.1) (1.2) (1.3) Po­wie­dzia­łaś wczo­raj Mile, by po­cze­ka­ła na mnie w bi­blio­te­ce?

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

:: rzecz. Daromiła ż., Miłka ż.

 (1.2)

:: rzecz. Ludmiła ż., Miłka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Miłka

 (1.2) Miłka

Wiktionary


miłak

naz­wi­sko


SJP.pl


miłakowianin

miesz­ka­niec Mi­ła­ko­wa (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


miłakowianka

miesz­kan­ka Mi­ła­ko­wa (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl


miłakowo

mia­sto w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim;

Wiktionary

}|-

Mi­ła­ko­wo (daw­niej "Libsz­tat", Lieb­stadt) – mia­sto w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, nad rzeką Mi­ła­ków­ką, w po­wie­cie ostródz­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Mi­ła­ko­wo.

Mi­ła­ko­wo leży na ob­sza­rze daw­nej Po­ge­za­nii, we wschod­niej czę­ści hi­sto­rycz­nych Prus Gór­nych zwa­nej Hoc­ker­lan­dią, a także bywa za­li­cza­ne do (sze­ro­ko ro­zu­mia­ne­go) Po­wi­śla. Uzy­ska­ło lo­ka­cję miej­ską przed 1315 ro­kiem, zde­gra­do­wa­ne w 1945 roku, po­now­ne na­da­nie praw miej­skich w 1998 roku.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲiwaˈkɔvɔ, AS: mʹiu̯akovo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miłakowianin mos., Miłakowianka ż., Miłakówka ż.

 przym. miłakowski

Wiktionary


miłakowski

przy­miot­nik od: Mi­ła­ko­wo


SJP.pl


miławczyce

Mi­ław­czy­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ka­zi­mier­skim, w gmi­nie Czar­no­cin. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.

Wikipedia


miławy

przy­miot­nik

 (1.1) dość miły, tro­chę miły

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miły, milutki

 rzecz. miłość ż., miły m.

 czas. miłować ndk.

Wiktionary


miłecki

przy­miot­nik od: Miłki


SJP.pl


miłek

ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny ja­skro­wa­tych, w Pol­sce m.in. miłek wio­sen­ny (ado­nis ver­na­lis), ga­tu­nek chro­nio­ny, lecz­ni­czy (do­star­cza­ją­cy gli­ko­zy­dów na­ser­co­wych)


SJP.pl

Miłek ("Ado­nis" L.) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cych do ro­dzi­ny ja­skro­wa­tych ("Ra­nun­cu­la­ce­ae"). Obej­mu­je 33 ga­tun­ki. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją na­tu­ral­nie w Eu­raz­ji oraz Afry­ce Pół­noc­nej. W Pol­sce wy­stę­pu­ją w sta­nie dzi­kim trzy ga­tun­ki, z czego jako ro­dzi­my tylko miłek wio­sen­ny "A. ver­na­lis", kilka in­nych bywa upra­wia­nych.

Wikipedia


miłka

miłka abi­syń­ska - ro­śli­na zbo­żo­wa z ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych; teff; tef; trawa abi­syń­ska


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. po­u­fa­ła forma żeń­skie­go imie­nia Mi­ło­sła­wa

Wiktionary

Miłka ("Era­gro­stis" Wolf) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych. Na­le­ży do niego 407 ga­tun­ków.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Ludmiła ż., Miłosława ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Miłosława

Wiktionary


miłki

miłka abi­syń­ska - ro­śli­na zbo­żo­wa z ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych; teff; tef; trawa abi­syń­ska


SJP.pl

Miłki ( "Mil­ken") – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie gi­życ­kim, w gmi­nie Miłki

Miej­sco­wość leży wzdłuż drogi kra­jo­wej nr po­mię­dzy Gi­życ­kiem a Orzy­szem. W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Miłki. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa su­wal­skie­go.

Wikipedia


miłkowice

nazwa dwóch wsi w Pol­sce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mił­ko­wi­ce – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. le­gnic­kim, w gmi­nie Mił­ko­wi­ce
  • Mił­ko­wi­ce – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. tu­rec­kim, w gmi­nie Dobra
  • Mił­ko­wi­ce – dawna gro­ma­da
  • Mił­ko­wi­ce – sta­cja ko­le­jo­wa

Wikipedia


miłkowicki

przy­miot­nik od: Mił­ko­wi­ce


SJP.pl


miłkowski

naz­wi­sko


SJP.pl

Mił­kow­ski – pol­ski herb szla­chec­ki.

Wikipedia


miło

przy­słó­wek

 (1.1) od: miły

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zo­ba­czył kawał świa­ta, wy­szu­miał się, a i tak tutaj, w domu, oka­za­ło się naj­le­piej, naj­bez­piecz­niej, naj­mi­lej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiwɔ, AS: mʹiu̯o

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miły, miluchny, milusi, milusieńki, milutki, miluśki

 przysł. mile

:: zdrobn. milutko

 rzecz. miły mos., miłość ż., miłowanie n., miłostka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przyjemnie

Wiktionary


miłobrat

imię mę­skie


SJP.pl

Mi­ło­brat – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Miło-" ("miły", "mi­łu­ją­cy") i "-brat" ("brat", "czło­nek wspól­no­ty ro­do­wej", "czło­wiek bli­ski"). Mogło oz­na­czać "tego, który mi­łu­je swo­ich bli­skich".

Mi­ło­brat imie­ni­ny ob­cho­dzi 18 paź­dzier­ni­ka.

Wikipedia


miłobratostwo

Mi­ło­brat z mał­żon­ką; Mi­ło­bra­to­wie


SJP.pl


miłobratowie

Mi­ło­brat z mał­żon­ką; Mi­ło­bra­to­stwo


SJP.pl


miłobratowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ło­bra­ta lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


miłobędzki

naz­wi­sko


SJP.pl


miłochna

imię żeń­skie


SJP.pl

Mi­łoch­na – forma po­chod­na (zdrob­nie­nie) od sta­ro­pol­skich imion żeń­skich roz­po­czy­na­ją­cych się na "Miło-", ta­kich jak Mi­ło­sła­wa. Poś­wiad­czo­ne w źró­dłach pol­skich od XIII wieku (1265 rok).

Wikipedia


miłochniny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­łoch­ny lub z nią zwią­za­ny


SJP.pl


miłochowice

Mi­ło­cho­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie mi­lic­kim, w gmi­nie Mi­licz.

Wikipedia


miłochów

Mi­ło­chów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie świd­nic­kim, w gmi­nie Świd­ni­ca.

Wikipedia


miłocice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ło­ci­ce – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. oław­skim, w gmi­nie Jelcz-La­sko­wi­ce
  • Mi­ło­ci­ce – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. strze­liń­skim, w gmi­nie Prze­wor­no
  • Mi­ło­ci­ce – wieś w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. kra­kow­skim, w gmi­nie Słom­ni­ki
  • Mi­ło­ci­ce – wieś w woj. po­mor­skim, w pow. by­tow­skim, w gmi­nie Miast­ko
  • Mi­ło­ci­ce – gro­ma­da w po­wie­cie mia­stec­kim
  • Mi­ło­ci­ce – gro­ma­da w po­wie­cie ole­śnic­kim
  • Mi­ło­ci­ce – dawna gmina

Wikipedia


miłocin

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ło­cin – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. lu­bel­skim, w gmi­nie Jast­ków
  • Mi­ło­cin – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. lu­bel­skim, w gmi­nie Woj­cie­chów
  • Mi­ło­cin – wieś w woj. po­mor­skim, w pow. gdań­skim, w gmi­nie Cedry Wiel­kie
  • Mi­ło­cin – część mia­sta Rze­szów
  • Mi­ło­cin – część wsi Kosz­wa­ły, w woj. po­mor­skim, w pow. gdań­skim, w gmi­nie Cedry Wiel­kie
  • Osied­le Mi­ło­cin – św. Hu­ber­ta – osied­le w Rze­szo­wie
  • Osied­le Mi­ło­cin – osied­le w Rze­szo­wie
  • Mi­ło­cin – dawna gmina
  • Mi­ło­cin Lu­bel­ski – przy­sta­nek ko­le­jo­wy w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim
  • Mi­ło­cin – przy­sta­nek ko­le­jo­wy w wo­je­wództ­wie po­mor­skim
  • Mi­ło­cin II – przy­sta­nek ko­le­jo­wy w wo­je­wództ­wie po­mor­skim
  • Rze­szów Mi­ło­cin – przy­sta­nek ko­le­jo­wy w Rze­szo­wie

Wikipedia


miłodźwięk

daw­niej: ze­strój brzmień, głów­nie ję­zy­ko­wych; eu­fo­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. zob. eu­fo­nia.

Wiktionary


miłogost

imię mę­skie


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ło­gost – sta­ro­pol­skie imię mę­skie
  • Mi­ło­gost – wład­ca za­chod­nio­sło­wiań­skie­go ple­mie­nia Wie­le­tów z po­cząt­ku IX wieku

Wikipedia


miłogostostwo

Mi­ło­gost z mał­żon­ką; Mi­ło­go­sto­wie


SJP.pl


miłogostowie

Mi­ło­gost z mał­żon­ką; Mi­ło­go­sto­stwo


SJP.pl


miłogostowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ło­go­sta lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


miłogoszcz

nazwa kilku wsi w Pol­sce


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ło­goszcz – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. lu­biń­skim, w gm. Rudna
  • Mi­ło­goszcz – wieś w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. ko­sza­liń­skim, w gm. Bę­dzi­no
  • Mi­ło­goszcz – wieś w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. ło­be­skim, w gmi­nie Resko
  • Mi­ło­goszcz – wieś w woj. za­chod­nio­po­mor­skim, w pow. wa­łec­kim, w gm. Tucz­no
  • Mi­ło­goszcz – dawna gro­ma­da
  • Mi­ło­goszcz – sta­cja ko­le­jo­wa

Wikipedia


miłogradzki

kul­tu­ra mi­ło­gradz­ka - kul­tu­ra ar­che­o­lo­gicz­na epoki że­la­za


SJP.pl


miłomłyn

mia­sto w Pol­sce


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim;

Wiktionary

}|-

Mi­ło­młyn (daw­niej Liebemühl) – mia­sto w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie ostródz­kim, nad Ka­na­łem El­blą­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Mi­ło­młyn. Ważny węzeł wodny na Ka­na­le El­blą­skim.

Pod wzglę­dem hi­sto­rycz­nym Mi­ło­młyn leży na ob­sza­rze daw­nej ziemi Sa­si­nów, który póź­niej wszedł w skład die­cez­ji po­me­zań­skiej i Prus Gór­nych, a et­no­gra­ficz­nie jest za­li­cza­ny do Mazur.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲiˈwɔ̃mwɨ̃n, AS: mʹiu̯õmu̯ỹn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłomłynianin m., miłomłynianka ż.

 przym. miłomłyński

Wiktionary


miłomłynianin

miesz­ka­niec Mi­ło­mły­na (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Mi­ło­mły­na

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miłomłyn m.

:: fż. miłomłynianka ż.

 przym. miłomłyński

Wiktionary


miłomłynianka

miesz­kan­ka Mi­ło­mły­na (mia­sta w Pol­sce)


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Mi­ło­mły­na

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miłomłyn m.

:: fm. miłomłynianin mos.

 przym. miłomłyński

Wiktionary


miłomłyński

→ Mi­ło­młyn


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od Mi­ło­młyn

Wiktionary

Patrz:

Miłomłyn

Powiązane:

 rzecz. Miłomłyn m., miłomłynianin m., miłomłynianka ż.

Wiktionary


miłonia

ro­śli­na z ro­dzi­ny ru­to­wa­tych; cy­try­nów­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. zob. cy­try­nów­ka.

Wiktionary


miłorad

imię mę­skie


SJP.pl

Mi­ło­rad – sta­ro­pol­skie imię mę­skie zło­żo­ne z czło­nów "Miło-" ("miły") i "-rad" ("być za­do­wo­lo­nym, chęt­nym, cie­szyć się").

Wikipedia


miłoradostwo

Mi­ło­rad z mał­żon­ką; Mi­ło­ra­do­wie


SJP.pl


miłoradowie

Mi­ło­rad z mał­żon­ką; Mi­ło­ra­do­stwo


SJP.pl


miłoradowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ło­ra­da lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


miłoradz

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Mi­ło­radz (niem. "Mie­lenz") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie mal­bor­skim, w gmi­nie Mi­ło­radz. Leży na ob­sza­rze "Wiel­kich Żuław Mal­bor­skich".

Miej­sco­wość ma sta­tus so­łect­wa i jest sie­dzi­bą gminy Mi­ło­radz.

Wieś kró­lew­ska Mie­lęc po­ło­żo­na była w II po­ło­wie XVI wieku w wo­je­wództ­wie mal­bor­skim. Do 1954 roku miej­sco­wość była sie­dzi­bą gminy Mą­to­wy Wiel­kie. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa el­blą­skie­go.

Wikipedia


miłoradzki

przy­miot­nik od: Mi­ło­radz


SJP.pl


miłorząb

mi­ło­rząb ja­poń­ski; drze­wo ros­ną­ce w Chi­nach; je­dy­ny przed­sta­wi­ciel klasy drzew ko­pal­nych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Gink­go|L.|ref=tak., ro­śli­na drze­wia­sta z ro­dzi­ny mi­ło­rzę­bo­wa­tych;

Wiktionary

Mi­ło­rząb ("Gink­go") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny mi­ło­rzę­bo­wa­tych. Naj­star­si znani przed­sta­wi­cie­le tego ro­dza­ju żyli we wczes­nej jurze. Je­dy­nym współ­czes­nym ga­tun­kiem jest mi­ło­rząb dwu­kla­po­wy ("Gink­go bi­lo­ba"), uz­na­wa­ny za żywą ska­mie­nia­łość.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲiˈwɔʒɔ̃mp, AS: mʹiu̯ožõmp

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłorząbik mrz.

 przym. miłorzębowy

Wiktionary


miłorząbik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od mi­ło­rząb

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie mi­ło­rząb, lecz tylko mały mi­ło­rzą­bik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłorząb m.

Wiktionary


miłorzębowate

o ce­chach mi­ło­rzę­bo­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


SJP.pl


miłorzębowaty

o ce­chach mi­ło­rzę­bo­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


SJP.pl


miłorzębowe

klasa ro­ślin na­go­na­sien­nych o sil­nie roz­wi­nię­tym spo­ro­fi­cie; ga­tun­ki wy­mar­łe, je­dy­ny ży­ją­cy - mi­ło­rząb


SJP.pl

Mi­ło­rzę­bo­we ("Gink­go­op­si­da" Engl., "Gink­gop­si­da") – klasa ro­ślin na­le­żą­ca do na­go­na­sien­nych. Ko­pal­ni przed­sta­wi­cie­le znani są z licz­nych ska­mie­nia­ło­ści, z któ­rych naj­star­sze da­to­wa­ne są od dol­ne­go permu (ok. 280 mi­lio­nów lat temu). Szczyt roz­wo­ju grupa ta osią­gnę­ła w me­zo­zo­i­ku, kiedy jej przed­sta­wi­cie­le byli bar­dzo roz­po­wszech­nie­ni i zróż­ni­co­wa­ni.

Wikipedia


miłorzębowy

przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z mi­ło­rzę­bu

 (1.2) wy­ko­na­ny z drew­na lub innej czę­ści mi­ło­rzę­bu

 (1.3) bę­dą­cy czę­ścią mi­ło­rzę­bu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲiwɔʒɛ̃mˈbɔvɨ, AS: mʹiu̯ožẽmbovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłorząb

Wiktionary


miłosierdzie

do­broć i współ­czu­cie oka­zy­wa­ne komuś


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) oka­zy­wa­ne współ­czu­cie, do­broć lub li­tość

 (1.2) teol. przy­miot Boga;

Wiktionary

Mi­ło­sier­dzie – ak­tyw­na forma współ­czu­cia, wy­ra­ża­ją­ca się w kon­kret­nym dzia­ła­niu, po­le­ga­ją­cym na be­zin­te­re­sow­nej po­mo­cy. Samo współ­czu­cie, nie prze­kła­da­ją­ce się na dzia­ła­nie, mi­ło­sier­dziem je­szcze nie jest.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sio­stry mi­ło­sier­dzia, któ­rych pie­czy ją po­wie­rzył, po­ło­ży­ły ją do łóżka.

 (1.1) Ksiądz pro­boszcz na ka­za­niu o li­to­ści gadał, / I cnotę mi­ło­sier­dzia nad inne prze­kła­dał.

 (1.2) Za­kon­ni­ce od­ma­wia­ją ko­ron­kę do Mi­ło­sier­dzia bo­że­go.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲiwɔˈɕɛrʲd͡ʑɛ, AS: mʹiu̯ośerʹʒ́e

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłosierność ż.

 przym. miłosierny

 przysł. miłosiernie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) zmiłowanie

Wiktionary


miłosiernie

przy­słó­wek

 (1.1) z li­to­ścią, ze współ­czu­ciem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ofi­cer mi­ło­sier­nie spoj­rzał na sta­ro­win­kę i wrę­czył jej jakąś mo­ne­tę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłosierdzie n., miłosierność ż.

 przym. miłosierny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) litościwie

Wiktionary


miłosierniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: mi­ło­sier­nie


SJP.pl


miłosierniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: mi­ło­sier­ny


SJP.pl


miłosierność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oka­zy­wa­nie mi­ło­sier­dzia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Naj­lep­szą jej cechą była mi­ło­sier­ność wzglę­dem łamag ży­cio­wych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłosierdzie n.

 przym. miłosierny

 przysł. miłosiernie

Wiktionary


miłosierny

1. oka­zu­ją­cy do­broć, zro­zu­mie­nie i współ­czu­cie oso­bie cier­pią­cej, posz­ko­do­wa­nej;
2. wy­ra­ża­ją­cy proś­bę o oka­za­nie li­to­ści, np. "Wy­słał mi­ło­sier­ny list do pre­zy­den­ta o uła­ska­wie­nie"


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) oka­zu­ją­cy do­broć i współ­czu­cie cier­pią­cym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dla­te­go mu­siał się upo­dob­nić pod każ­dym wzglę­dem do braci, aby stał się mi­ło­sier­nym i wier­nym ar­cy­ka­pła­nem wobec Boga dla prze­bła­ga­nia za grze­chy ludu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲiwɔˈɕɛrnɨ, AS: mʹiu̯ośerny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłosierdzie n., miłosierność ż.

 przysł. miłosiernie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dobrotliwy, litościwy, pobłażliwy; stpol. lutościwy

Wiktionary


miłoski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Mi­ło­ści, zwią­za­ny z Mi­ło­ścią

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bab­cię po­cho­wa­li­śmy na mi­ło­skim cmen­ta­rzu pa­ra­fial­nym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miłość ż., miłość ż., miłościanin mos., miłościanka ż.

Wiktionary


miłosna

ro­śli­na gór­ska o wy­ra­sta­ją­cych wprost z kłą­cza li­ściach i bia­łych lub pur­pu­ro­wych kwia­tach


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mi­łos­na (Ade­no­sty­les) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych; na­le­ży do niego mi­łos­na gór­ska (Ade­no­sty­les al­lia­riae)
  • Mi­łos­na – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. lu­biń­skim, w gmi­nie Lubin
  • Mi­łos­na – wieś w woj. łódz­kim, w pow. kut­now­skim, w gmi­nie Kro­śnie­wi­ce
  • Mi­łos­na – osada leśna w woj. opol­skim, w pow. strze­lec­kim, w gmi­nie Je­miel­ni­ca
  • Mi­łos­na – wieś w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w pow. el­blą­skim, w gmi­nie God­ko­wo
  • Mi­łos­na – osied­le w Kwi­dzy­nie
  • Stara Mi­łos­na – osied­le i ob­szar w dziel­ni­cy War­sza­wy We­so­łej
  • Mi­łos­na – część mia­sta Su­le­jó­wek, w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. miń­skim
  • Nowa Mi­łos­na – część mia­sta Su­le­jó­wek, w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. miń­skim
  • Mi­łos­na – dawna gmina
  • Mi­łos­na – dawny przy­sta­nek ko­le­jo­wy w Kwi­dzy­nie, w dziel­ni­cy Mi­łos­na
  • Su­le­jó­wek Mi­łos­na – sta­cja ko­le­jo­wa w Su­le­jów­ku, w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. miń­skim; na linii ko­le­jo­wej nr 2

Wikipedia


miłosny

zwią­za­ny z mi­ło­ścią, np. list mi­łos­ny


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy mi­ło­ści, ko­cha­nia; taki, który jest wy­ni­kiem mi­ło­ści, faktu ko­cha­nia kogoś

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈwɔsnɨ, AS: mʹiu̯osny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłośnik mos., miłośnica ż., miłość, miłostka

 czas. miłować

 przysł. miłośnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kochający

Wiktionary


miłostka

prze­lot­ny ro­mans, przy­go­da mi­łos­na


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. mało istot­ny, krót­kotr­wa­ły ro­mans

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po­sia­dał wy­so­ką szar­żę w woj­sku i przy­je­chał niby to na służ­bę, ale zda­wał się tylko za­ba­wiać mi­łost­ka­mi, po­ka­zu­jąc się bir­ban­tem i za­pa­mię­ta­łym gra­czem, czym jed­nał sobie przy­ja­ciół i sławę naj­mil­sze­go kom­pa­nio­na.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈwɔstka, AS: mʹiu̯ostka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłość ż., miłośnik m., miłośniczka ż., miłośnica ż., miłowanie n.

 czas. miłować / umiłować, przymilać się

 przym. miłosny, miły, umiłowany, miłowany, miłościwy

 przysł. miło, przymilnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) flirt, romansik, przygoda (miłosna)

Wiktionary


miłostowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ło­sto­wo – część Poz­na­nia
  • Mi­ło­sto­wo – wieś w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim
  • Mi­ło­sto­wo – Cmen­tarz ko­mu­nal­ny nr 1 w Poz­na­niu
  • Mi­ło­sto­wo – pętla tram­wa­jo­wa; część skła­do­wa in­fra­struk­tu­ry tram­wa­jo­wej w Poz­na­niu

Wikipedia


miłosz

1. imię mę­skie;
2. naz­wi­sko, m.in. Cze­sław Mi­łosz (1911-2004), pol­ski poeta, pro­za­ik, tłu­macz


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

 (1.2) daw. zdrobn. Mi­ło­sław

Wiktionary

Mi­łosz – mę­skie imię po­cho­dze­nia sło­wiań­skie­go oz­na­cza­ją­ce „tego, który jest mi­ło­wa­ny”, bę­dą­ce pier­wot­nie zdrob­nie­niem dwucz­ło­no­wych imion ta­kich jak: Mi­ło­bor, Mi­ło­brat, Mi­ło­gost, Mił­gost, Mi­ło­rad, Mi­ło­sław, Mie­ło­sław, Mi­ło­stryj, Mi­ło­wit, Mił­wit. Forma Mi­łosz zo­sta­ła za­pi­sa­na już w 1136 roku w Bulli gnieź­nień­skiej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mi­łosz kie­dyś za­pła­ci za swoją dra­pież­ność.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiwɔʃ, AS: mʹiu̯oš

Wiktionary


miłoszek

zdrob­nie­nie od: Mi­łosz (imię mę­skie)


SJP.pl


miłoszewo

Mi­ło­sze­wo (do­dat­ko­wa nazwa w j. ka­szub. Miłoszewò) – wieś ka­szub­ska w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie wej­he­row­skim, w gmi­nie Linia. Leży nad rzeką Łebą. Ma sta­tus so­łect­wa.

Wieś kró­lew­ska w sta­ro­stwie mi­ra­chow­skim w wo­je­wództ­wie po­mor­skim w II po­ło­wie XVI wieku. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa gdań­skie­go.

Wikipedia


miłoszewski

naz­wi­sko


SJP.pl


miłoszkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­łosz­ka lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


miłoszostwo

Mi­łosz z mał­żon­ką; Mi­ło­szo­wie


SJP.pl


miłoszowie

Mi­łosz z mał­żon­ką; Mi­ło­szo­stwo


SJP.pl


miłoszowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ło­sza lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


miłoszyce

Mi­ło­szy­ce ( Me­les­chwitz, 1937-1945 "Fünfteichen") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie oław­skim, w gmi­nie Jelcz-La­sko­wi­ce.

Wikipedia


miłosław

imię mę­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (2.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;

Wiktionary

Mi­ło­sław (niem. "Lie­be­nau", 1943-1945 "Liebenstädt") – mia­sto w woj. wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie wrze­siń­skim, po­ło­żo­ne na Rów­ni­nie Wrze­siń­skiej, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Mi­ło­sław. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do woj. poz­nań­skie­go.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲiˈwɔswaf, AS: mʹiu̯osu̯af

Wiktionary


miłosława

imię żeń­skie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Mi­ło­sław

Wiktionary

Mi­ło­sła­wa – sta­ro­pol­skie imię żeń­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Miło-" („miły”, „mi­łu­ją­cy”) i "-sława" („sława”). Zna­cze­nie imie­nia: „miła sła­wie”. Poś­wiad­czo­ne w źró­dłach pol­skich jako Mi­ło­sła­wa (XII wiek) i Mie­ło­sła­wa (XIII–XIV wiek).

Zdrob­nie­nie: Miłka. Forma męska: Mi­ło­sław.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. Miłka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Miłka

Wiktionary


miłosławianin

miesz­ka­niec Mi­ło­sła­wia


SJP.pl


miłosławianka

miesz­kan­ka Mi­ło­sła­wia


SJP.pl


miłosławice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ło­sła­wi­ce – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. mi­lic­kim, w gmi­nie Mi­licz
  • Mi­ło­sła­wi­ce – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. wą­gro­wiec­kim, w gmi­nie Mie­ści­sko
  • Mi­ło­sła­wi­ce – gro­ma­da

Wikipedia


miłosławostwo

Mi­ło­sław z mał­żon­ką; Mi­ło­sła­wo­wie


SJP.pl


miłosławowie

Mi­ło­sław z mał­żon­ką; Mi­ło­sła­wo­stwo


SJP.pl


miłosławowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ło­sła­wa lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


miłosławski

przy­miot­nik od: Mi­ło­sław


SJP.pl


miłowan

imię mę­skie


SJP.pl

Mi­ło­wan – sło­wiań­skie imię mę­skie jed­nocz­ło­no­we, ut­wo­rzo­ne z czło­nu "Miło-" ("mi­ło­wać"). Wzmian­ko­wa­ne w do­ku­men­tach z 1136 roku. Może oz­na­czać: mi­ło­wa­ny. Po­pu­lar­ne zwła­szcza w kra­jach po­łud­nio­wo­sło­wiań­skich

Wikipedia


miłowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mi­ło­wać.

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mi­ło­wa­nie – wieś na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie iwa­no­fran­kiw­skim, re­jo­nie ty­śmie­nic­kim
  • Mi­ło­wa­nie – wieś na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie wo­łyń­skim, re­jo­nie lu­bo­mel­skim

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌmʲiwɔˈvãɲɛ, AS: mʹiu̯ovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. miłować ndk., umiłować dk.

 rzecz. miłośnik, miłośniczka, miłość

 przym. miły

 przysł. miło

Wiktionary


miłowanostwo

Mi­ło­wan z mał­żon­ką; Mi­ło­wa­no­wie


SJP.pl


miłowanowie

Mi­ło­wan z mał­żon­ką; Mi­ło­wa­no­stwo


SJP.pl


miłowanowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ło­wa­na lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


miłować

prze­sta­rza­łe:
1. da­rzyć kogoś lub coś mi­ło­ścią; ko­chać;
2. mi­ło­wać się - ko­chać się naw­za­jem, da­rzyć się naw­za­jem mi­ło­ścią


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. umi­ło­wać)

 (1.1) książk. przest. da­rzyć kogoś mi­ło­ścią

 (1.2) książk. przest. uwiel­biać coś, mieć za­mi­ło­wa­nie do cze­goś

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny mi­ło­wać się (dk. umi­ło­wać się)

 (2.1) książk. przest. ko­chać sie­bie naw­za­jem, jeden dru­gie­go

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kaziu, czy ty mnie mi­łu­jesz?

 (1.1) Prze­cież mie­li­ście mi­ło­wać go z ca­łe­go serca i z całej duszy.

 (1.2) Ce­le­sty­na mi­ło­wa­ła wę­dro­wa­nie po­ło­ni­na­mi, czę­sto ucie­ka­jąc w Bie­szcza­dy.

 (2.1) To jest moje przy­ka­za­nie, aby­ście się wza­jem­nie mi­ło­wa­li, tak jak Ja was umi­ło­wa­łem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈwɔvat͡ɕ, AS: mʹiu̯ovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niemiłowanie n., miłostka ż., miłość ż., miłowanie n., umiłowanie n., umiłowany mos., zamiłowanie n.

 czas. umiłować dk.

 przym. miłosny, miławy, umiłowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kochać

 (1.2) kochać

 (2.1) kochać się

Wiktionary


miłowit

imię mę­skie


SJP.pl

Mi­ło­wit, Mił­wit – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Mił(o)-" ("miły") i "-wit" ("pan, wład­ca"). Imię to mogło oz­na­czać np. "mi­łu­ją­cy wład­cę" albo "umi­ło­wa­ny przez wład­cę".

Jest to jedno z najw­cze­śniej no­to­wa­nych w Pol­sce imion, po raz pier­wszy za­pi­sa­ne w 1136 roku, w Bulli gnieź­nień­skiej. Nie wy­stę­pu­je w in­nych ję­zy­kach sło­wiań­skich.

Wikipedia


miłowitostwo

Mi­ło­wit z mał­żon­ką; Mi­ło­wi­to­wie


SJP.pl


miłowitowie

Mi­ło­wit z mał­żon­ką; Mi­ło­wi­to­stwo


SJP.pl


miłowitowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Mi­ło­wi­ta lub z nim zwią­za­ny


SJP.pl


miłowonka

mi­ło­won­ka trój­list­na - ga­tu­nek krze­wu z ro­dzi­ny wer­be­no­wa­tych, po­cho­dzą­cy z Ar­gen­ty­ny, Chile i Urug­wa­ju; cu­krow­ni­ca trój­list­na, lipia trój­list­na


SJP.pl

Mi­ło­won­ka ("Alo­y­sia") – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cych do ro­dzi­ny wer­be­no­wa­tych ("Ver­be­na­ce­ae"). Obej­mu­je 41 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją w stre­fie tro­pi­kal­nej i sub­tro­pi­kal­nej obu kon­ty­nen­tów ame­ry­kań­skich od Ka­li­for­nii, Utah i Tek­sa­su po pół­noc­ną część Chile i Ar­gen­ty­ny. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją zwy­kle w for­ma­cjach su­chych, za­ro­ślo­wych, czę­sto rosną na te­re­nach ska­li­stych.

Wikipedia


miłowój

ro­dzaj ro­ślin z rzędu goź­dzi­kow­ców; ja­god­nik, wyć­wi­klin


SJP.pl


miłościanin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Mi­ło­ści

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miłość ż.

:: fż. miłościanka ż.

 przym. miłoski

Wiktionary


miłościanka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Mi­ło­ści

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miłość ż.

:: fm. miłościanin mos.

 przym. miłoski

Wiktionary


miłościw

przy­miot­nik

 (1.1) zob. mi­ło­ści­wy. (forma orzecz­ni­ko­wa)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Boże bądź mi­ło­ściw mnie grzesz­ne­mu.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miłościwy

 przysł. miłościwie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miłościwy

Wiktionary


miłościwie

przy­słó­wek

 (1.1) na spo­sób mi­ło­ści­wy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tegoż roku, dnia 10-go li­sto­pa­da, oj­ciec świę­ty, pa­pież Urban VI, na proś­by i bła­ga­nia ka­pi­tu­ły wroc­ław­skiej, wy­niósł mi­ło­ści­wie na opróż­nio­ną od lat sied­miu wroc­ław­ską ka­te­drę bi­sku­pią, księ­cia Wła­dy­sła­wa, bi­sku­pa lu­bu­skie­go, brata księ­cia li­gnic­kie­go, prze­no­sząc go z bi­skup­stwa lu­bu­skie­go na wroc­ław­skie.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. miłościwy, miłościw

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dobrotliwie, łaskawie, miłosiernie

Wiktionary


miłościwiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: mi­ło­ści­wie


SJP.pl


miłościwość

→ mi­ło­ści­wy


SJP.pl

Patrz:

miłościwy

miłościwszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: mi­ło­ści­wy


SJP.pl


miłościwy

daw­niej:
1. pełen mi­ło­ści, oka­zu­ją­cy mi­ło­sier­dzie; do­brot­li­wy, ła­ska­wy;
2. zwrot grzecz­no­ścio­wy wy­ra­ża­ją­cy sza­cu­nek; mo­ści­wy


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) daw. książk. pełen do­bro­ci, ma­ją­cy li­tość

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mało już króla mi­ło­ści­we­go nie umo­rzył fra­su­nek, że przez trzy dni żad­nej pew­nej wie­ści nie miał.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłostka ż., miłościwość ż., miłość ż.

 przysł. miłościwie

 przym. miłościw

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) litościwy, daw. miłościw

Wiktionary


miłośnica

prze­sta­rza­łe:
1. ko­bie­ta roz­mi­ło­wa­na, pa­sjo­nu­ją­ca się w czymś; hob­byst­ka, hob­bist­ka, pa­sjo­nat­ka, mi­ło­śnicz­ka, wiel­bi­ciel­ka;
2. ko­bie­ta po­zo­sta­ją­ca w sta­łym i nie­for­mal­nym związ­ku z żo­na­tym męż­czyz­ną; utrzy­man­ka, fa­wo­ry­ta, me­tre­sa, ko­chan­ka, ko­cha­ni­ca


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. ko­bie­ta w sta­łym, nie­for­mal­nym związ­ku z żo­na­tym męż­czyz­ną; ko­chan­ka, ko­cha­ni­ca

 (1.2) przest. ko­bie­ta pa­sjo­nu­ją­ca się czymś

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲiwɔɕˈɲit͡sa, AS: mʹiu̯ośńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłośnik m., miłość ż., miłostka ż.

 przym. miłosny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. marmuzela, mamzela, daw. lubka

Wiktionary


miłośnictwo

roz­mi­ło­wa­nie w czymś


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) za­mi­ło­wa­nie do cze­goś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłośnik m., miłośniczka ż.

Wiktionary


miłośniczka

książ­ko­wo: ko­bie­ta roz­mi­ło­wa­na, pa­sjo­nu­ją­ca się w czymś; hob­byst­ka, hob­bist­ka, pa­sjo­nat­ka, ama­tor­ka, wiel­bi­ciel­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) forma żeń­ska od: mi­ło­śnik

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲiwɔɕˈɲit͡ʃka, AS: mʹiu̯ośńička

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłośnik m., miłość ż., miłowanie n., miłośnictwo n., miłostka ż.

Wiktionary


miłośniczy

→ mi­ło­śnik


SJP.pl

Patrz:

miłośnik

miłośniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: mi­ło­śnie


SJP.pl


miłośnik

książ­ko­wo: osoba roz­mi­ło­wa­na, pa­sjo­nu­ją­ca się w czymś; hob­by­sta, hob­bi­sta, pa­sjo­nat, ama­tor, wiel­bi­ciel


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) wiel­bi­ciel, ama­tor, fan cze­goś

 (1.2) daw. ko­cha­nek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiˈwɔɕɲik, AS: mʹiu̯ośńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłość ż., miłowanie n., miłośnictwo n., miłostka ż., miłośnica ż.

:: fż. miłośniczka ż.

 przym. miłośniczy

Wiktionary


miłośny

daw­niej: mi­łos­ny


SJP.pl


miłość

głę­bo­kie przy­wią­za­nie do kogoś lub cze­goś; silne, na­mięt­ne uczu­cie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) uczu­cie, któ­rym się darzy ko­cha­ną osobę;

 (1.2) silna więź emo­cjo­nal­na łą­czą­ca ludzi; także: łą­czą­ca osobę z Bo­giem, bó­stwem, kra­jem ro­dzin­nym

 (1.3) osoba, którą się kocha

 (1.4) przed­mio­ty, czyn­no­ści, które spra­wia­ją przy­jem­ność

 (1.5) kon­takt fi­zycz­ny pro­wa­dzą­cy zwy­kle do sto­sun­ku płcio­we­go

Wiktionary

Mi­łość – ro­dzaj uczu­cia, za­cho­wań, po­staw i więzi mię­dzy­ludz­kich. Po­ję­cie mi­ło­ści jest roz­wa­ża­ne w psy­cho­lo­gii, fi­lo­zo­fii (zob. hasło „fi­lo­zo­fia mi­ło­ści”) i w róż­nych re­li­giach. Mi­łość bywa też te­ma­tem sztu­ki i in­spi­ra­cją dla niej, np. dla ma­lar­stwa i li­te­ra­tu­ry.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mi­łość do wy­bra­nej od­mie­ni­ła całe jego życie.

 (1.3) Marek był mi­ło­ścią jej życia, a sa­mo­lo­ty były mi­ło­ścią jego życia.

 (1.4) Gdyby nie jego mi­łość do la­ta­nia, nigdy nie zo­stał­by pi­lo­tem.

 (1.5) Upra­wia­li­śmy mi­łość całą noc.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiwɔɕt͡ɕ, AS: mʹiu̯ość

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niemiłość ż., miły mos., miłostka ż., miłośnik mos., miłośniczka ż., miłośnica ż., miłowanie n., miłościwość ż., miłowanie n., umiłowanie n., przylanie n.

 czas. miłować ndk., umiłować dk., przymilać się ndk.

 przym. miłosny, miły, milusi, umiłowany, miłowany, miłościwy, miławy, miłoski, miłościwy, niemiły, przymilny

 przysł. miło, przymilnie, miłościwie, miłośnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kochanie, fascynacja, zauroczenie

 (1.2) kochanie, fascynacja, uwielbienie, adoracja

 (1.3) sympatia, kochanie, ukochany / ukochana

 (1.4) kochanie, pasja

 (1.5) kochanie się, seks

Wiktionary


miły

1. przy­jem­ny, sym­pa­tycz­ny;
2. drogi, bli­ski, ko­cha­ny


SJP.pl

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) wy­wo­łu­ją­cy przy­jem­ne uczu­cie

 (1.2) uprzej­my, ser­decz­ny

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) uko­cha­na osoba

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jed­wab jest bar­dzo miły w do­ty­ku.

 (1.1) Przy­ję­cie po­zo­sta­ło w mojej pa­mię­ci jako miłe wspom­nie­nie.

 (1.2) Je­stem miłą, ła­god­ną i tak­tow­ną użyt­kow­nicz­ką Wi­ki­pe­dii.

 (1.2) Męż­czyz­na był miły i po­mógł mi z ba­ga­ża­mi.

 (2.1) Tyć to są córki na­mi­lej­sze moje, • Ty swe po­tom­stwo, jak Hy­blej­skie roje, • Ku chwa­le Bożej w pię­knym życiu mnożą, • Sławą chę­do­żą. sic.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiwɨ, AS: mʹiu̯y

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miłostka ż., miłość ż., miła ż., miłowanie n.

 przym. niemiły, miławy, zdrobn. miluchny, milusi, milusieńki, milutki, miluśki

 przysł. miło, mile, milutko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) błogi, przyjemny, rozkoszny

 (1.2) uczynny, dobry, dobrotliwy, sympatyczny

 (2.1) luby, kochany

Wiktionary


miłów

Miłów – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bu­skim, w po­wie­cie kro­śnień­skim, w gmi­nie Ma­sze­wo.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa zie­lo­no­gór­skie­go.

Wikipedia


mińsk

sto­li­ca Bia­ło­ru­si


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. sto­li­ca Bia­ło­ru­si;

Wiktionary

Mińsk ( Мінск, hist. Менск; Минск; ‏מינסק, "Minsk"‎) – sto­li­ca i naj­więk­sze mia­sto Bia­ło­ru­si, po­ło­żo­ne nad Świ­sło­czą, mia­sto wy­dzie­lo­ne i ob­wo­do­we, naj­więk­szy oś­ro­dek go­spo­dar­czy, kul­tu­ral­ny i na­u­ko­wy kraju. Mie­ści się w nim se­kre­ta­riat za­ło­żo­nej w 1991 Wspól­no­ty Nie­pod­le­głych Państw.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bia­ło­ru­si­ni w Miń­sku ro­ze­gra­ją mecz z re­pre­zen­ta­cją Ho­lan­dii, która wcze­śniej za­pew­ni­ła sobie awans do mi­strzostw Eu­ro­py.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩj̃sk, AS: mʹĩĩ ̯sk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mińszczanin mos., mińszczanka ż., Mińszczyzna ż.

 przym. miński, podmiński

Wiktionary


miński

do­ty­czą­cy Miń­ska lub Miń­ska Ma­zo­wiec­kie­go


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Miń­ska (sto­li­cy Bia­ło­ru­si)

 (1.2) od­no­szą­cy się do Miń­ska Ma­zo­wiec­kie­go

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Marsz zor­ga­ni­zo­wa­ny przez miń­ską mło­dzież prze­bie­gał pod ha­słem „Mi­ło­ści, wol­no­ści, zmian”.

 (1.1) Pol­ski pre­zy­dent od­wie­dzi w marcu Bia­ło­ruś — do­no­si miń­ska prasa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲĩj̃sʲci, AS: mʹĩĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mińszczyzna ż., mińszczanin mos., Mińsk mrz., mińszczanka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mińskomazowiecki

Wiktionary


mińskomazowiecki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Miń­ska Ma­zo­wiec­kie­go, zwią­za­ny z Miń­skiem Ma­zo­wiec­kim

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mińsk Mazowiecki mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miński

Wiktionary


mińszczanin

miesz­ka­niec Miń­ska lub Miń­ska Ma­zo­wiec­kie­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Miń­ska

 (1.2) miesz­ka­niec Miń­ska Ma­zo­wiec­kie­go

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩj̃ʃˈt͡ʃãɲĩn, AS: mʹĩĩ ̯ščãńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mińsk mrz.

:: fż. mińszczanka ż.

 przym. miński

Wiktionary


mińszczanka

miesz­kan­ka Miń­ska, Miń­ska Ma­zo­wiec­kie­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Miń­ska

 (1.2) miesz­kan­ka Miń­ska Ma­zo­wiec­kie­go

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲĩj̃ʃˈt͡ʃãnka, AS: mʹĩĩ ̯ščãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mińsk mrz.

:: fm. mińszczanin mos.

 przym. miński

Wiktionary


mińszczyzna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. re­gion wokół Miń­ska

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tym razem klu­bo­wi­cze poz­na­wa­li pię­kno za­byt­ków kul­tu­ry pol­skiej Miń­szczyz­ny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mińsk mrz., mińszczanin mos., mińszczanka ż.

 przym. miński

Wiktionary


miś

1. pie­szczot­li­wie o niedź­wiad­ku; mi­siek; misio;
2. za­baw­ka dzie­cię­ca wy­o­bra­ża­ją­ca niedź­wie­dzia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pot. zdrobn. niedź­wiedź lub niedź­wia­dek, zwła­szcza młody

 (1.2) za­baw­ka wy­o­bra­ża­ją­ca misia (1.1);

 (1.3) spoż. żelka w kształ­cie misia (1.1)

 (1.4) żart. środ. mot. sa­mo­chód marki Mit­su­bis­hi

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) pot. na­tu­ral­ne lub syn­te­tycz­ne futro; także okry­cie z niego

 (2.2) pot. spo­sób po­u­fa­łe­go po­wi­ta­nia z obej­mo­wa­niem się i po­kle­py­wa­niem po ple­cy­e­cach

 (2.3) pot. nie­miec­ka pie­cząt­ka w pasz­por­cie oz­na­cza­ją­ca cza­so­wy zakaz wja­zdu na te­ry­to­rium Nie­miec lub tzw. stre­fy Schen­gen

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (3.1) pot. żart. o tęgim, czę­sto po­wol­nym męż­czyź­nie, chłop­cu

 (3.2) pot. slang. po­li­cjant, zwła­szcza z dro­gów­ki

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • miś – po­pu­lar­na za­baw­ka dzie­cię­ca w for­mie niedź­wiad­ka
  • miś – al­ter­na­tyw­na, wy­wo­dzą­ca się z gwary my­śliw­skiej nazwa niedź­wie­dzia
  • Miś – film ko­me­dio­wy w re­ży­se­rii Sta­ni­sła­wa Barei
  • Miś – cza­so­pis­mo dla dzie­ci
  • Miś – typ jach­tu ża­glo­we­go
  • LWD Miś – pro­to­typ pol­skie­go sa­mo­lo­tu pa­sa­żer­skie­go
  • PZL.49 Miś – pro­to­typ pol­skie­go sa­mo­lo­tu bom­bo­we­go
  • Miś – pol­ski szy­bo­wiec ama­tor­ski z 1925 r.
  • „Miś” – za­kła­dy wy­ro­bów cu­kier­ni­czych w Obor­ni­kach Ślą­skich
  • „Miś” – bar mlecz­ny przy ulicy Kuź­ni­czej we Wroc­ła­wiu
  • Ber­nard Miś
  • Bog­dan Miś

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mamo, dziś w zoo wi­dzie­li­śmy misie!

 (1.2) Ania nie może zas­nąć bez misia, któ­re­go do­sta­ła od nas na dru­gie uro­dzi­ny.

 (1.3) Uwiel­biam misie i po­tra­fię zjeść na raz całą pacz­kę.

 (1.4) Dzi­siaj jedna pani zro­bi­ła krzyw­dę mo­je­mu mi­sio­wi, nie za­u­wa­ży­ła mnie i wy­co­fu­jąc się Corsą przy­wa­li­ła mi w lewy tylny na­roż­nik.

 (3.1) Z Ka­ro­la zro­bił się miś. Waży teraz setkę.

 (3.2) Na 79 ki­lo­me­trze, na ósmym słup­ku stoją misie z su­szar­ką.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiɕ, AS: mʹiś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. misiek m., misiaczek m., misio m., misiu mos./mzw.

 przym. misiowy, miśkowy, misiowaty, miśkowaty, misi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niedźwiadek, misiek, misiaczek

 (1.2) misiek, misiaczek, misio

 (1.3) misiek

 (1.4) war. misiek; neutr. mitsubishi; mitsu

 (2.2) niedźwiedź

 (3.1) misiek

 (3.2) misiek

Wiktionary


miśka

pie­szczot­li­wie o niedź­wie­dziu lub plu­szo­wej ma­skot­ce; misio


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Mi­cha­li­na

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oglą­dam z Miśką zdję­cia z Cypru.

 (1.1) Po­ży­czę Miśce twój glo­bus.

 (1.1) Ko­siar­ka Miśki od­ma­wia po­słu­szen­stwa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Michalina ż., Michalinka ż., Misia ż.

 przym. Misiny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Misia

Wiktionary


miśkarz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) środ. roln. osoba zaj­mu­ją­ca się miś­ko­wa­niem – ka­stra­cją knur­ków

 (1.2) środ. zo­o­techn. osoba zaj­mu­ją­ca się ka­stra­cją zwie­rząt

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲiɕkaʃ, AS: mʹiśkaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miśkowanie n., Miśkówka ż., misarz m., mniszarz m., misiarz m., miśkanie n.

 czas. miśkować ndk., mnisić ndk., miszyć ndk., miśkać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. misarz m., mniszarz m., misiarz m., gwara. miśkos m.

 (1.2) kastrator m., środ. czyściciel m., felczer m., kajstracz m., kastrownik m., gwara. charaszaj m., charasznik m., charaszotnik m., krasaj m., krasak m., kraszajnik m., michar m., misarek m., misek m., misiarz m., misiek m., miskarz m., miszarek m., miszarz m., miszek m., misznik m., miszkar m., miśkar m., miśnik m., mnich m., mnichar m., mnicharz m., mniszarz m., mniszek m., nich m., nisarz m., nisiarz m., pokładacz m., tirarc m., węgier m., węgrzyn m., wycinar m., częściowo ogiernik m., wałach m., wałachar m., wałaszajnik m., wałasznik m.

Wiktionary


miśki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) żart. pa­trol po­li­cji dro­go­wej

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=mę­skoz­wie­rzę­cy.

 (2.1) plu­ral|mi­siek.

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Miśki – część wsi Pół­rzecz­ki w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. li­ma­now­skim, w gmi­nie Dobra
  • Miśki – przy­sió­łek wsi Ka­si­na Wiel­ka w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. li­ma­now­skim, w gmi­nie Msza­na Dolna
  • Miśki – wznie­sie­nie w Be­ski­dzie Wy­spo­wym na te­re­nie miej­sco­wo­ści Pół­rzecz­ki, w gmi­nie Dobra, w po­wie­cie li­ma­now­skim, w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Za ro­giem su­per­mar­ke­tu stoją miśki z su­szar­ką.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drogówka, lotna

Wiktionary


miśkiewicz

naz­wi­sko


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • An­drzej Miś­kie­wicz (ur. 1955) – pol­ski aku­styk mu­zycz­ny i pe­da­gog
  • Bar­ba­ra Paw­lic-Miś­kie­wicz (ur. 1982) – pol­ska dzien­ni­kar­ka, re­dak­tor­ka, dzia­łacz­ka spo­łecz­no­ści ta­tar­skiej i kul­tu­roz­naw­czy­ni
  • Bar­ba­ra Miś­kie­wicz → Bar­ba­ra Sko­wro­nek
  • Benon Miś­kie­wicz (1930–2008) – pol­ski hi­sto­ryk i po­li­tyk
  • Do­ro­ta Miś­kie­wicz (ur. 1973) – pol­ska wo­ka­list­ka jaz­zo­wa i skrzy­pacz­ka
  • Ewa Miś­kie­wicz-Że­brow­ska (ur. 1957) – pol­ska ma­lar­ka i rzeź­biar­ka
  • Grze­gorz Miś­kie­wicz (ur. 1969) – pol­ski muzyk i kom­po­zy­tor
  • Hen­ryk Miś­kie­wicz (ur. 1951) – pol­ski sak­so­fo­ni­sta i klar­ne­ci­sta
  • Maria Miś­kie­wicz (ur. 1933) – pol­ska ar­che­o­loż­ka
  • Ma­rian Miś­kie­wicz (1921–1995) – pol­ski eko­no­mi­sta i po­li­tyk
  • Ma­rian Miś­kie­wicz (1926–2020) – pol­ski le­karz i po­li­tyk
  • Mi­chał Miś­kie­wicz (ur. 1977) – pol­ski per­ku­si­sta

Wikipedia


miśkowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|miś­ko­wać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmʲiɕkɔˈvãɲɛ, AS: mʹiśkovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miśkarz m., Miśkówka ż., misarz m., misiarz m., miśkanie n.

 czas. miśkować, miszyć, miśkać

Wiktionary


miśkowaty

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy cechy miśka

Wiktionary


miśkować

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) środ. roln. ka­stro­wać młode knury

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiɕˈkɔvat͡ɕ, AS: mʹiśkovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miśkowanie n., miśkarz m., Miśkówka ż., misarz m., mniszarz m., misiarz m., miśkanie n.

 czas. misić, miszyć, miśkać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kastrować, trzebić, sterylizować; daw. misić, mnisić, miszyć, miśkać, kleśnić, kleszczyć, rzezać, czyścić

Wiktionary


miśkowiak

naz­wi­sko


SJP.pl


miśkowiec

naz­wi­sko


SJP.pl

Miś­ko­wiec – potok, pra­wo­stron­ny do­pływ Ci­chej Wody.

Źró­dła po­to­ku znaj­du­ją się z w re­glo­wej do­li­nie Suchy Żleb w Ta­trach Za­chod­nich. W do­li­nie tej jed­nak na po­wierzch­ni czę­sto wy­sy­cha i stąd też po­cho­dzi nazwa do­li­ny. Jed­nak w okre­sach więk­szej ob­fi­to­ści wody w gór­nej czę­ści do­lin­ki woda spły­wa­ją­ca po ska­łach two­rzy cie­ka­we wo­do­spa­dy. Po opu­szcze­niu Tatr spły­wa w pół­noc­no-wschod­nim kie­run­ku Rowem Za­ko­piań­skim przez osied­le Mraź­ni­ca i na wy­so­ko­ści około 832 m n.p.m. ucho­dzi do Ci­chej Wody.

Wikipedia


miśkówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geogr. przy­sió­łek Woli Ja­sie­nic­kiej w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiɕˈkufka, AS: mʹiśkufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miśkarz m., miśkowanie n.

 czas. miśkować

Wiktionary


miśnia

mia­sto w Niem­czech sły­ną­ce prze­de wszyst­kim z pro­duk­cji przed­mio­tów por­ce­la­no­wych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Sak­so­nii;

Wiktionary

Mi­śnia (niem. Meißen; gór­no­łuż. "Mišno"; łac. "Mi­se­na") – mia­sto po­wia­to­we w po­łud­nio­wo-wschod­niej czę­ści Nie­miec, w kraju związ­ko­wym Sak­so­nia, w okrę­gu ad­mi­ni­stra­cyj­nym Drez­no, sie­dzi­ba po­wia­tu Mi­śnia. Leży nad Łabą, ok. 26 km od Drez­na.

Mi­śnia sły­nie z pro­duk­cji wina oraz por­ce­la­ny mi­śnień­skiej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈmʲiɕɲa, AS: mʹiśńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miśnieńczyk mos., miśnienka ż.

 przym. miśnieński

Wiktionary


miśnienka

miesz­kan­ka Miśni


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Miśni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miśnia ż.

:: fm. miśnieńczyk mos.

 przym. miśnieński

Wiktionary


miśnieńczyk

miesz­ka­niec Miśni


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Miśni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miśnia ż.

:: fż. miśnienka ż.

 przym. miśnieński

Wiktionary


miśnieński

1. → Mi­śnia;
2. por­ce­la­na mi­śnień­ska - pier­wsza eu­ro­pej­ska por­ce­la­na, pro­du­ko­wa­na w Miśni od XVIII wieku, czę­sto oz­na­ko­wa­na skrzy­żo­wa­ny­mi mie­cza­mi; por­ce­la­na me­is­se­now­ska


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mi­śnią, do­ty­czą­cy Miśni, po­cho­dzą­cy z Miśni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na wy­sta­wie można obej­rzeć cenną za­sta­wę sto­ło­wą oraz bi­be­lo­ty z mi­śnień­skiej por­ce­la­ny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲiɕˈɲɛ̇̃j̃sʲci, AS: mʹiśńė̃ĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Miśnia ż., miśnieńczyk mos., miśnienka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. mejseński

Wiktionary


miśnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) półka lub li­stwa do usta­wia­nia misek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) gwara. zo­o­techn. osoba zaj­mu­ją­ca się ka­stra­cją zwie­rząt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na mi­śni­ku stały czte­ry miski.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. miska ż.

Wiktionary


miśta

naz­wi­sko


SJP.pl


mj

skrót od: me­ga­dżul


SJP.pl

MJ (엠제이), właśc. Kim Myung-jun (han­gul: 김명준; ur. 5 marca 1994 w Su­wo­nie) – po­łud­nio­wo­ko­re­ań­ski wo­ka­li­sta, aktor, song­wri­ter i model w agen­cji Fan­ta­gio. Za­de­biu­to­wał w 2016 roku jako głów­ny wo­ka­li­sta w po­łud­nio­wo-ko­re­ań­skiej sze­ścio­o­so­bo­wej gru­pie Astro. W sierp­niu 2020 roku za­de­biu­to­wał jako jeden z pię­ciu człon­ków grupy trot idoli pod nazwą Super Five przez re­a­li­ty trot show "Fa­vo­ri­te En­ter­ta­in­ment" na­da­wa­nym na MBC.

Wikipedia


mjanma

pań­stwo w Azji; My­an­mar, Birma


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. pań­stwo w Po­łud­nio­wej Azji, Birma;

Wiktionary

Mjan­ma ( မြန်မာ, trb. "My­an­ma" lub "Mran­ma" (w tran­skryp­cji), wym. w IPA: //), Birma (daw­niej ofi­cjal­nie: Zwią­zek Bir­mań­ski), nazwa ofi­cjal­na Re­pu­bli­ka Związ­ku Mjan­my, ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်‌ trb. "Py­i­da­ung­zu Tham­ma­da My­an­ma Na­ingn­gan­daw" lub "Pra­nyh­ta­ung­cu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mjan­ma jest człon­kiem ONZ od 1948 r.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mjanmańczyk mos., Mjanmanka ż.

 przym. mjanmański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Republika Związku Mjanmy, Birma, przest. Myanmar

Wiktionary


mjanmanka

→ Mjan­mań­czyk


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oby­wa­tel­ka Mjan­my

Wiktionary

Patrz:

Mjanmańczyk

Powiązane:

 rzecz. Mjanma ż.

:: fm. Mjanmańczyk mos.

 przym. mjanmański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Birmanka

Wiktionary


mjanmańczyk

oby­wa­tel Mjan­my (Birmy, My­an­ma­ru); Bir­mań­czyk


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) oby­wa­tel Mjan­my

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mjanma ż.

:: fż. Mjanmanka ż.

 przym. mjanmański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Birmańczyk

Wiktionary


mjanmański

→ Mjan­ma; my­an­mar­ski, bir­mań­ski


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Mjan­mą lub Mjan­mań­czy­ka­mi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mjanmańczyk mos., Mjanmanka ż., Mjanma ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) birmański

Wiktionary


mjr

skrót od: major (czy­ta­ny jako cały od­mien­ny wyraz)


SJP.pl

skrót

 (1.1) = wojsk. major

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) mjr Hen­ryk Do­brzań­ski ps. „Hubal” (= major … pse­u­do­nim …) (Hen­ryk Do­brzań­ski w Wi­ki­pe­dii)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmajɔr, AS: mai ̯or

Wiktionary


mk

skrót od: Ewan­ge­lia we­dług świę­te­go Marka - jedna z czte­rech Ewan­ge­lii No­we­go Te­sta­men­tu


SJP.pl

skrót

 (1.1) = daw. monet. marka pol­ska

 (1.2) = slang. in­ter­ne­to­wy: muszę koń­czyć

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • MK – kod przy­pi­sa­ny Ma­ce­do­nii we­dług stan­dar­du ISO 3166-1 alfa-2
    • .mk – do­me­na in­ter­ne­to­wa przy­pi­sa­na do Ma­ce­do­nii
  • Mk III Va­len­ti­ne – naj­licz­niej pro­du­ko­wa­ny bry­tyj­ski czołg pie­cho­ty z okre­su II wojny świa­to­wej
  • Mk VI Cru­sa­der – bry­tyj­ski czołg po­ści­go­wy z okre­su II wojny świa­to­wej
  • Mk VIII Crom­well – bry­tyj­ski czołg po­ści­go­wy
  • Ka­ra­bin Mk 14 EBR – ame­ry­kań­ski ka­ra­bin au­to­ma­tycz­ny
  • Hełm Mk. 3 – prze­pi­so­wy hełm Bry­tyj­skich Sił Zbroj­nych w póź­nym okre­sie II wojny świa­to­wej
  • Gra­nat MK 2 – ame­ry­kań­ski gra­nat odłam­ko­wy uży­wa­ny w cza­sie II wojny świa­to­wej
  • MK II – trze­ci stu­dyj­ny album ze­spo­łu Ma­ster­plan
  • Sta­dium mk – sta­dion pił­kar­ski po­ło­żo­ny w Mil­ton Ke­y­nes w hrab­stwie Buc­king­hams­hi­re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Cena ki­lo­gra­mo­we­go bo­chen­ka chle­ba w dniu 1 kwiet­nia osią­gnę­ła 160 mk, ki­lo­gram mąki żyt­niej – 115 mk, mar­ga­ry­ny – 150 mk, kieł­ba­sy – 100 mk, 30-de­ka­gra­mo­wej por­cji mięsa – 26 mk, 1 kg cukru – 80 mk.

Wiktionary


mkidn

skrót od: Mi­ni­ster­stwo Kul­tu­ry i Dzie­dzict­wa Na­ro­do­we­go


SJP.pl


mklik

motyl z ro­dzi­ny omac­nic, groź­ny szkod­nik mąki i kasz; molik; mlik


SJP.pl


mklikowate

ro­dzi­na mo­ty­li


SJP.pl


mklikowaty

o ce­chach mkli­ko­wa­tych (ro­dzi­na mo­ty­li)


SJP.pl


mknięcie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mknąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈm̥ʲcɲɛ̇̃ɲt͡ɕɛ, AS: m̦ʹḱńė̃ńće

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mknąć

 rzecz. przemykanie n.

Wiktionary


mknąć

prze­mie­szczać się bar­dzo szyb­ko


SJP.pl

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) książk. po­ru­szać się bar­dzo szyb­ko na­przód

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Choć­by nawet stat­ki kos­micz­ne pę­dzi­ły z pręd­ko­ścią świa­tła (300 tys. km/s), wy­pra­wa do naj­bliż­szej nam gwia­zdy – Pro­xi­my Cen­ta­u­ri – trwa­ła­by ponad czte­ry lata, a do po­ło­żo­nej po są­siedz­ku ga­lak­ty­ki An­dro­me­dy mknę­li­by­śmy wraz ze świa­tłem aż 2,2 mln lat.

 (1.1) Na au­to­stra­dzie sa­mo­cho­dy mkną ni­czym bły­ska­wi­ce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: m̥knɔ̃ɲt͡ɕ, AS: m̦knõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mknięcie n., przemykanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pędzić, gnać, lecieć

Wiktionary


mkol

[czy­taj: em-ka-OL] skrót od: Mię­dzy­na­ro­do­wy Ko­mi­tet Olim­pij­ski


SJP.pl

skró­to­wiec

 (1.1) = sport. Mię­dzy­na­ro­do­wy Ko­mi­tet Olim­pij­ski

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) MKOl pow­stał w 1894 roku.

 (1.1) PKOl jest człon­kiem MKOl od 1919 roku.

 (1.1) PKOl jest człon­kiem MKOl-u od 1919 roku.

Wiktionary


mkp

[czy­taj: em-ka-PE] skrót od: Miej­ski Klub Pły­wac­ki


SJP.pl


mks

skrót od:
1. Miej­ski Klub Spor­to­wy;
2. Mło­dzie­żo­wy Klub Spor­to­wy;
3. Mię­dzy­za­kła­do­wy Ko­mi­tet Straj­ko­wy;
4. Miej­ska Ko­mu­ni­ka­cja Sa­mo­cho­do­wa


SJP.pl

skró­to­wiec

 (1.1) = Mię­dzy­na­ro­do­wy Kod Sy­gna­ło­wy;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Układ jed­no­stek miar MKS
  • Mię­dzy­na­ro­do­wy kod sa­mo­cho­do­wy
  • Mię­dzy­na­ro­do­wy kod sa­mo­lo­to­wy
  • Mię­dzy­na­ro­do­wy Kod Sy­gna­ło­wy
  • MKS (przed­się­bior­stwo), pro­du­cent pro­gra­mu Mks_vir
  • Mię­dzy­za­kła­do­wy Ko­mi­tet Straj­ko­wy
  • Miej­ska Ko­mu­ni­ka­cja Sa­mo­cho­do­wa
  • Mię­dzysz­kol­ny klub spor­to­wy
  • Mię­dzysz­kol­ny Ko­mi­tet So­li­dar­no­ści

Wikipedia


mkw.

skrót od: metr kwa­dra­to­wy (czy­ta­ny jako całe, od­mien­ne wy­ra­że­nie); m kw.


SJP.pl


ml

skrót od: Księ­ga Ma­la­chia­sza - jedna z ksiąg bi­blij­nych, wcho­dzą­ca w skład Sta­re­go Te­sta­men­tu


SJP.pl

skrót

 (1.1) = Księ­ga Ma­la­chia­sza

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • ML – kod przy­pi­sa­ny Mali we­dług stan­dar­du ISO 3166-1 alfa-2
    • .ml – do­me­na in­ter­ne­to­wa przy­pi­sa­na do Mali
  • ml – mi­li­litr (zo­bacz: mili, litr), czyli 10-3 tj. 1/1000 litra
  • ML – me­ga­litr (zo­bacz: mega, litr), czyli 106 tj. mi­lion li­trów
  • , – ro­dzi­na funk­cyj­nych ję­zy­ków pro­gra­mo­wa­nia
  • , - ucze­nie ma­szy­no­we, dzie­dzi­na sztucz­nej in­te­li­gen­cji
  • Ml – si­glum bi­blij­ne Księ­gi Ma­la­chia­sza

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈcɕɛ̃ŋɡa ˌmalaˈxʲjaʃa, AS: ḱśẽŋga malaχʹi ̯aša

Wiktionary


mlask

1. po­tocz­nie: od­głos mla­śnię­cia;
2. gło­ska pow­sta­ła na wy­de­chu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) od­głos odry­wa­nia się ję­zy­ka lub warg od wil­got­ne­go wnę­trza ust

 (1.2) jęz. spół­gło­ska zwar­ta lub zwar­to-szcze­li­no­wa brzmią­ca ni­czym cmo­knię­cie, spo­ty­ka­na w ję­zy­kach mla­sko­wych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mlaskanie n., mlaskot mrz.

 czas. mlaskać ndk.

 przym. mlaskowy

Wiktionary


mlaskacz

1. osoba, która mla­ska;
2. w gwa­rze ucz­niow­skiej: cu­kie­rek


SJP.pl


mlaskaczka

→ mla­skacz


SJP.pl

Patrz:

mlaskacz

mlaskania

po­tocz­nie:
1. gło­śno jeść; smok­tać, cmok­tać, cmo­kać, gla­mać, ciam­kać;
2. o pół­płyn­nych, naj­czę­ściej lep­kich sub­stan­cjach: odry­wa­jąc się od cze­goś lub ude­rza­jąc o coś wy­da­wać cha­rak­te­ry­stycz­ny od­głos


SJP.pl

Patrz:

mlaskać

mlaskanie

po­tocz­nie:
1. gło­śno jeść; smok­tać, cmok­tać, cmo­kać, gla­mać, ciam­kać;
2. o pół­płyn­nych, naj­czę­ściej lep­kich sub­stan­cjach: odry­wa­jąc się od cze­goś lub ude­rza­jąc o coś wy­da­wać cha­rak­te­ry­stycz­ny od­głos


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mla­skać.

Wiktionary

Patrz:

mlaskać

Wymowa:

IPA: mlaˈskãɲɛ, AS: mlaskãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mlaskać ndk.

 rzecz. mlask mrz.

Wiktionary


mlaskać

po­tocz­nie:
1. gło­śno jeść; smok­tać, cmok­tać, cmo­kać, gla­mać, ciam­kać;
2. o pół­płyn­nych, naj­czę­ściej lep­kich sub­stan­cjach: odry­wa­jąc się od cze­goś lub ude­rza­jąc o coś wy­da­wać cha­rak­te­ry­stycz­ny od­głos


SJP.pl

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. mlas­nąć)

 (1.1) roz­dzie­la­jąc wargi lub odry­wa­jąc język od pod­nie­bie­nia, wy­da­wać cha­rak­te­ry­stycz­ny od­głos

 (1.2) odry­wa­jąc się od cze­goś lub ude­rza­jąc o coś, wy­da­wać cha­rak­te­ry­stycz­ny od­głos po­dob­ny do mla­ska­nia (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Brody im się trzę­sły z chci­wo­ści, usta mla­ska­ły, jak gdyby nie mogły się do­cze­kać, aż kel­ner po­sta­wi pół­mi­sek na stole.

 (1.2) Dymy pa­pie­ro­sów snuły się chwiej­nie i mla­ska­ły ko­py­ta w roz­mo­kłej ziemi, konie sie­kły zady ogo­na­mi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmlaskat͡ɕ, AS: mlaskać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mlask m., mlaskanie n.

 czas. mlasnąć dk.

 przym. mlaskowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ciamkać

 (1.2) ciamkać

Wiktionary


mlaski

1. po­tocz­nie: od­głos mla­śnię­cia;
2. gło­ska pow­sta­ła na wy­de­chu


SJP.pl

Mla­ski ("gło­ski mla­szczą­ce"), rza­dziej pla­ski, kliki ( clicks, Schnal­ze) – spół­gło­ski spo­ty­ka­ne w ję­zy­kach mla­sko­wych, tj. ję­zy­kach ro­dzi­ny kho­i­san, niek­tó­rych ję­zy­kach bantu (np. w zulu czy xhosa), kilku drob­nych ję­zy­kach ku­szyc­kich oraz w ję­zy­ku damin. Po­le­ga­ją na na­głym ot­war­ciu zwar­cia przy róż­nych po­ło­że­niach warg i ję­zy­ka bez prze­pły­wu po­wie­trza z płuc, co wy­wo­łu­je cha­rak­te­ry­stycz­ny „cmo­ka­ją­cy” dźwięk.

Wikipedia


mlaskowy

ję­zy­ki mla­sko­we - ję­zy­ki, w któ­rych wy­stę­pu­ją mla­ski (spół­gło­ski o dźwię­ku przy­po­mi­na­ją­cym cmo­ka­nie), np. ję­zy­ki zulu, khosa


SJP.pl


mlasnąć

po­tocz­nie:
1. po­ru­sza­jąc war­ga­mi i ję­zy­kiem, wydać cha­rak­te­ry­stycz­ny od­głos pod­czas je­dze­nia; cmo­knąć;
2. o pół­płyn­nych, naj­czę­ściej lep­kich sub­stan­cjach: odry­wa­jąc się od cze­goś lub ude­rza­jąc o coś wydać cha­rak­te­ry­stycz­ny od­głos


SJP.pl


mlaśnięcie

po­tocz­nie:
1. po­ru­sza­jąc war­ga­mi i ję­zy­kiem, wydać cha­rak­te­ry­stycz­ny od­głos pod­czas je­dze­nia; cmo­knąć;
2. o pół­płyn­nych, naj­czę­ściej lep­kich sub­stan­cjach: odry­wa­jąc się od cze­goś lub ude­rza­jąc o coś wydać cha­rak­te­ry­stycz­ny od­głos


SJP.pl


mld

skrót od: mi­liard (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


SJP.pl

skrót

 (1.1) = mi­liard, mi­liar­dy, mi­liar­dów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na Ziemi żyje ponad 7 mld (=mi­liar­dów) ludzi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲilʲjart, AS: mʹilʹi ̯art

Wiktionary


mlecz

1. ro­śli­na polna o wy­so­kiej, gru­bej ło­dy­dze i żół­tych kwia­tach;
2. po­tocz­nie: mni­szek;
3. na­sie­nie ryb;
4. limfa wy­do­by­wa­ją­ca się z jelit;
5. za­war­tość żo­łąd­ka po stra­wie­niu po­kar­mu przez sok żo­łąd­ko­wy


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Son­chus|L.|ref=tak., li­czą­cy około 60 ga­tun­ków ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych;

 (1.2) bot. ro­śli­na z ro­dza­ju mle­czy (1.1)

 (1.3) pot. bot. mni­szek le­kar­ski

 (1.4) icht. na­sie­nie sam­ców ryb;

Wiktionary

Mlecz ("Son­chus") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych. Na­le­ży do niego bli­sko 100 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją na Sta­rym Świe­cie, w Au­stra­lii i na wy­spach Oce­a­nu Spo­koj­ne­go, a jako in­tro­du­ko­wa­ne także na obu kon­ty­nen­tach ame­ry­kań­skich. W Pol­sce rosną dwa ga­tun­ki ro­dzi­me i dwa sze­ro­ko roz­prze­strze­nio­ne na świe­cie ga­tun­ki in­tro­du­ko­wa­ne.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mlɛt͡ʃ, AS: mleč

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mlecznik mrz., mleko n., mleczko n., mleczarnik m., mleczarz m., mleczarka ż., mleczarnia ż., mleczarstwo n., mleczak m.

 przym. mleczowy, mleczny, mleczarski, mlekowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) mleczko

Wiktionary


mleczaj

ro­dzaj grzy­ba z klasy pod­staw­cza­ków


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mykol. ga­tu­nek grzy­ba;

 (1.2) bot. pot. mlecz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do tego celu naj­bar­dziej na­da­ją się mle­cza­je, a więc mle­czaj rydz i mle­czaj biel, poza tym naj­czę­ściej uży­wa­ne są bo­ro­wi­ki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mleko n.

Wiktionary


mleczajowiec

ro­dzaj grzy­bów z ro­dzi­ny go­łąb­ko­wa­tych


SJP.pl


mleczajowy

grzy­bów­ka mle­cza­jo­wa - ga­tu­nek grzy­bów z ro­dzi­ny grzy­bów­ko­wa­tych


SJP.pl


mleczak

1. sa­miec ryb doj­rza­ły do za­płod­nie­nia na­sie­niem (mle­czem), go­to­wy do tarła
2. po­tocz­nie: ząb mlecz­ny
3. po­tocz­nie: młode zwie­rzę, które je­szcze ssie mleko


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pot. ząb mlecz­ny

 (1.2) pot. bar mlecz­ny

 (1.3) sa­miec ryby

 (1.4) pot. czło­wiek młody, nie­doj­rza­ły

 (1.5) pot. młode zwie­rzę ssące je­szcze mleko

Wiktionary

Mle­czak – w pełni doj­rza­ły do roz­ro­du sa­miec ryby z mle­czem (na­sie­niem w po­sta­ci mlecz­ka). Go­to­wy do od­by­cia tarła z ikrzy­cą (ikrzak).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ostat­ni mle­czak wy­padł mi, gdy mia­łem dwa­na­ście lat.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmlɛt͡ʃak, AS: mlečak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mleko n., mleczarnik m., mleczarz m., mlecz mrz., mlecznik mrz.

 przym. mleczny, mlekowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ząb mleczny, reg. śl. mlyczok

 (1.4) gołowąs, smarkacz

Wiktionary


mleczan

sól lub ester kwasu mle­ko­we­go


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. sól lub ester kwasu mle­ko­we­go

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmlɛt͡ʃãn, AS: mlečãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mleko n.

 przym. mlekowy

Wiktionary


mleczanowy

→ mle­czan


SJP.pl

Patrz:

mleczan

mleczany

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) przest. mle­ko­wy, mlecz­nyfakt.

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) plu­ral|mle­czan.

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) W or­ga­niz­mie, mle­cza­ny są fiz­jo­lo­gicz­nym pro­duk­tem bezt­le­no­we­go roz­pa­du glu­ko­zy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mlɛˈt͡ʃãnɨ, AS: mlečãny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mleko n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mleczny, mlekowy

Wiktionary


mleczara

1. ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny to­i­no­wa­tych, li­czą­cy 2 ga­tun­ki (mle­cza­ra ol­brzy­mia i wy­nio­sła);
2. mle­cza­ra ol­brzy­mia - ga­tu­nek ro­śli­ny z ro­dzi­ny to­i­no­wa­tych, po­cho­dzą­cy z tro­pi­kal­nych re­jo­nów Azji; ka­lo­tro­pis ol­brzy­mi;
3. po­tocz­nie: krowa da­ją­ca dużo mleka


SJP.pl

Mle­cza­ra ("Ca­lo­tro­pis" R. Br.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny to­i­no­wa­tych, li­czą­cy 2 ga­tun­ki. W sta­nie dzi­kim wy­stę­pu­je w go­rą­cych i cie­płych ob­sza­rach Azji i Afry­ki.

Wikipedia


mleczareczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: mle­czar­ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mleczarka ż.

Wiktionary


mleczarka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) roz­no­si­ciel­ka lub sprze­daw­czy­ni mleka

 (1.2) dzba­nu­szek na mleko

Wiktionary

Mle­czar­ki w sztu­ce

Mle­czar­ka ( Milchmädchen) – daw­niej ko­bie­ty lub dziew­czę­ta peł­nią­ce wiele funk­cji zwią­za­nych z pro­duk­cją i przet­wa­rza­niem mleka. Na­le­ża­ło do nich do­je­nie i wyrób masła, ale także w sprze­daż mleka i pro­duk­tów mlecz­nych na targu mlecz­nym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nad ranem mle­czar­ce wy­pa­dły bu­tel­ki z mle­kiem na scho­dach, bu­dząc całą klat­kę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mleko n., mleczko m., mleczarnia ż., mlecznik m.

:: fm. mleczarz m.

 przym. mleczarski, mleczny, mlekowy

 przysł. mlecznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mlecznik

Wiktionary


mleczarnia

1. za­kład przet­wór­stwa mleka;
2. daw­niej: po­mie­szcze­nie do prze­cho­wy­wa­nia na­bia­łu w więk­szych go­spo­dar­stwach wiej­skich


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zo­o­techn. miej­sce, gdzie prze­cho­wu­je, oczy­szcza i przet­wa­rza się mleko

 (1.2) przest. ja­dło­daj­nia z prze­wa­gą po­sił­ków mlecz­nych

 (1.3) daw. zo­o­techn. po­mie­szcze­nie do prze­cho­wy­wa­nia na­bia­łu w dużym go­spo­dar­stwie wiej­skim

 (1.4) żart. po­kaź­ny biust

Wiktionary

Mle­czar­nia – za­kład prze­my­słu spo­żyw­cze­go przy­go­to­wu­ją­cy mleko kon­sump­cyj­ne, mleko w prosz­ku, mleko skon­den­so­wa­ne, masło, sery.

Ter­min ten oz­na­cza rów­nież wy­o­dręb­nio­ne miej­sce w go­spo­dar­stwie rol­nym, przez­na­czo­ne do ce­dze­nia, schła­dza­nia i prze­cho­wy­wa­nia mleka z udoju.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mleko od­wo­zi­my do mle­czar­ni w Pod­gó­rzu.

 (1.2) W mle­czar­ni „U Ma­rzen­ki” zjesz obiad za 10 zło­tych.

 (1.3) Pełne bańki niech Janek po­sta­wi w mle­czar­ni.

 (1.4) Gdzie ona się tak pcha z tą mle­czar­nią.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mleczarniany, mleczarski, mleczny

 rzecz. mlecz mrz., mleczarka ż., mleczarnik mos., mleczarz mos., mleko n., mleczarstwo n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) bar mleczny

Wiktionary


mleczarniany

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z mle­czar­nią, do­ty­czą­cy mle­czar­ni, po­cho­dzą­cy z mle­czar­ni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mleczarstwo n., mleczarnia ż., mleko n.

Wiktionary


mleczarnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|War­sza­wa. osoba zaj­mu­ją­ca się mle­czar­stwem, pra­cow­nik mle­czar­ni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mleko n., mleczko m., mleczarnia ż., mleczarz m., mleczarka ż., mleczarnictwo n., mleczak m., mlecz m.

:: fż. mleczarniczka ż.

 przym. mleczarski, mleczny

 przysł. mlecznie

Wiktionary


mleczarski

do­ty­czą­cy mle­cza­rza, mle­czar­stwa


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mle­czar­stwem, do­ty­czą­cy mle­czar­stwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Za­pre­zen­to­wa­ne zo­sta­ną rów­nież różne pro­duk­ty: mięs­ne, mle­czar­skie, pie­kar­ni­cze oraz ni­sko­al­ko­ho­lo­we, po­łą­czo­ne z de­gu­sta­cją.

 (1.1) W Unii Eu­ro­pej­skiej pro­du­cen­ci nie mogą na­zy­wać mleka ro­ślin­ne­go mle­kiem, po­nie­waż prze­mysł mle­czar­ski po­sia­da pa­tent na to słowo (z wy­jąt­kiem mleka ko­ko­so­we­go).

 (1.1) Swoją fermę mle­czar­ską w Bi­le­wie Matka opar­ła na kro­wach spro­wa­dza­nych z Ho­lan­dii i Ba­wa­rii (rasa al­gaw­ska).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mleczarz m., mleczarka ż., mleczarstwo n., mleczarnia ż., mlecz mrz., mleczarnik mos., mleko n.

Wiktionary


mleczarstwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) przet­wór­stwo mleka; skup, skła­do­wa­nie i prze­rób mleka oraz sprze­daż pow­sta­łych przet­wo­rów

Wiktionary

Mle­czar­stwo – dział go­spo­dar­ki zwią­za­ny z pro­duk­cją mleka, jego sku­pem, ma­ga­zy­no­wa­niem, prze­ro­bem i dy­stry­bu­cją.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. mleko n., mleczarz mos., mleczarka ż., mleczarnia ż., mlecz mrz.

 przym. mleczny, mlekowy, mleczarski, mleczarniany

Wiktionary


mleczarz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. roz­no­si­ciel lub sprze­daw­ca mleka

 (1.2) środ. osoba zaj­mu­ją­ca się mle­czar­stwem

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mle­czarz – osoba do­star­cza­ją­ca mleko
  • Mle­czarz – bry­tyj­ski film moc­ku­men­ta­ry
  • Mle­czarz – po­wieść Anny Burns

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kie­dyś mle­cza­rzo­wi wy­pa­dły bu­tel­ki z mle­kiem na scho­dach, bu­dząc całą klat­kę.

 (1.2) Tę ta­bli­cę ufun­do­wa­li mle­cza­rze z ca­łe­go wo­je­wództ­wa no­wo­są­dec­kie­go.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmlɛt͡ʃaʃ, AS: mlečaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mleko n., mleczko m., mleczarnia ż., mleczarnik m., mleczarniczka ż., mleczarstwo n., mleczak m., mlecz m.

:: fż. mleczarka ż.

 przym. mleczarski, mleczny, mlekowy

 przysł. mlecznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) warszawa|mleczarnik.

Wiktionary


mleczek

zdrob­nie­nie od: mleko


SJP.pl


mleczewo

Mle­cze­wo (niem. "He­in­ro­de", "Mlet­ze­wo") – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie sztum­skim, w gmi­nie Stary Targ. Leży przy tra­sach linii ko­le­jo­wej Iława–Mal­bork i drogi wo­je­wódz­kiej nr 517.

Wikipedia


mleczko

zdrob­nie­nie od: mleko


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zdrobn. mleko

 (1.2) ciecz przy­po­mi­na­ją­ca wy­glą­dem mleko kro­wie

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mlecz­ko – sub­stan­cja wy­dzie­la­na przez niek­tó­re grzy­by
  • mlecz­ko – inna nazwa mle­czu (na­sie­nia ryb)
  • Alina Mlecz­ko (ur. 1969) – pol­ska sak­so­fo­nist­ka
  • An­drzej Mlecz­ko (ur. 1949) – pol­ski ry­sow­nik
  • Ed­ward Mlecz­ko (ur. 1948) – pol­ski na­u­ko­wiec
  • Fran­ci­szek Mlecz­ko (1905–1990) – pol­ski dzia­łacz spół­dziel­czy i lu­do­wy
  • Jan Ka­zi­mierz Mlecz­ko (zm. 1661) – pod­sę­dek upic­ki
  • Ka­zi­mierz Mlecz­ko-Kor­czak (1900-1967) – pol­ski ma­larz ma­ry­ni­sta
  • Mi­ko­łaj Mlecz­ko (zm. ok. 1645) – mar­sza­łek Try­bu­na­łu Głów­ne­go Wiel­kie­go Księ­stwa Li­tew­skie­go
  • Onu­fry Ta­de­usz Mlecz­ko (1795-1853) – pol­ski zie­mia­nin, wła­ści­ciel dóbr, dzia­łacz go­spo­dar­czy
  • Ra­do­sław Mlecz­ko (ur. 1959) – pol­ski hi­sto­ryk sztu­ki
  • Ro­bert Mlecz­ko (ur. 1971) – pol­ski ope­ra­tor fil­mo­wy

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na­le­je­my mlecz­ka na­sze­mu ki­ciu­sio­wi.

 (1.2) Pod­czas su­chej po­go­dy może nie wy­dzie­lać cha­rak­te­ry­stycz­ne­go krwi­ste­go mlecz­ka, ale i wów­czas jest łatwa do odróż­nie­nia dzię­ki osz­ro­nio­ne­mu trzo­no­wi i strzę­pia­ste­mu zaz­wy­czaj brze­go­wi ka­pe­lu­sza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mlecznik mrz., mleko n., mlecz mrz., mleczarnik mos., mleczarz mos., mleczarka ż.

 przym. mleczny, mlekowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński mlycziczko

Wiktionary


mleczkowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mlecz­ko­wo – wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. ino­wroc­ław­skim, w gmi­nie Dą­bro­wa Bi­sku­pia
  • Mlecz­ko­wo – osada w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w pow. ełc­kim, w gmi­nie Ełk
  • Mlecz­ko­wo – osada w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w pow. gi­życ­kim, w gmi­nie Ryn

Wikipedia


mleczniaczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od mlecz­niak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mleczniak m.

Wiktionary


mleczniak

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pot. ząb mlecz­ny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmlɛt͡ʃʲɲak, AS: mlečʹńak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mleko n.

:: zdrobn. mleczniaczek m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mleczak

Wiktionary


mlecznie

przy­słó­wek

 (1.1) wła­ści­wie dla mleka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Je­szcze wy­szcze­rzył te swoje mlecz­nie białe ząbki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mlecznik mrz., mleko n., mleczarka ż., mleczarnik mos., mleczarz mos.

 przym. mleczny

Wiktionary


mleczniej

rzad­ki sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: mlecz­nie


SJP.pl


mlecznik

1. ro­śli­na z ro­dzi­ny pier­wiosn­ko­wa­tych;
2. na­czy­nie na mleko


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. ro­śli­na z ga­tun­ku mlecz­nik nad­mor­ski (nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ly­si­ma­chia ma­ri­ti­ma|ref=tak.), z ro­dzi­ny pier­wiosn­ko­wa­tych

 (1.2) przest. dzba­nu­szek na mleko

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mlecz­nik (Glaux L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny pier­wiosn­ko­wa­tych
  • mlecz­nik (Lac­ta­rius lac­ta­rius) – ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny mlecz­ni­ko­wa­tych
  • Mlecz­nik – wzgó­rze na Przed­gó­rzu Su­dec­kim we Wzgó­rzach Niem­czań­sko-Strze­liń­skich

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. mleko n., mleczko n., mlecz m., mleczyk m., mleczak m., mleczarka ż., mleczarz m.

 przym. mleczny, mlekowy

 przysł. mlecznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mleczarka

Wiktionary


mleczno

Mlecz­no – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie lu­biń­skim, w gmi­nie Rudna.

Wikipedia


mlecznobiało

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) z uży­ciem mlecz­no­bia­łej barwy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W słoń­cu mlecz­no­bia­ło ja­rzy­ły się kły sło­nia.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mlecznobiały

Wiktionary


mlecznobiały

biały jak mleko; mlecz­ny


SJP.pl

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) biały jak mleko

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmlɛt͡ʃnɔˈbʲjawɨ, AS: mlečnobʹi ̯au̯y

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. mlecznobiało

Wiktionary


mlecznokawowy

ka­wo­wy o mlecz­nym od­cie­niu


SJP.pl


mlecznoniebieski

nie­bie­ski o mlecz­nym od­cie­niu


SJP.pl


mlecznoróżowy

ró­żo­wy o mlecz­nym od­cie­niu


SJP.pl

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ró­żo­wy o mlecz­nym od­cie­niu

Wiktionary


mlecznozielony

zie­lo­ny o mlecz­nym od­cie­niu


SJP.pl


mleczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co mlecz­ne

 (1.2) zo­o­techn. wy­miar wy­daj­no­ści zwie­rząt ho­do­wa­nych dla mleka

Wiktionary

Mlecz­ność – ter­min zo­o­tech­nicz­ny oz­na­cza­ją­cy wy­daj­ność mlecz­ną u samic ssa­ków zwie­rząt go­spo­dar­skich o użyt­ko­wo­ści mlecz­nej – bydła, owiec, kóz i in­nych. Mlecz­ność mie­rzy się w ki­lo­gra­mach lub li­trach w skali rocz­nej lub w okre­sie lak­ta­cji.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. mleko n.

 przym. mleczny, mlekowy

Wiktionary


mlecznożółty

żółty o mlecz­nym od­cie­niu


SJP.pl


mleczny

1. zwią­za­ny z mle­kiem, ro­bio­ny z mleka;
2. w ko­lo­rze mleka;
3. da­ją­cy dużo mleka


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy mleka, otrzy­my­wa­ny, zro­bio­ny z mleka, z do­dat­kiem mleka

 (1.2) w ko­lo­rze mleka, biały jak mleko

 (1.3) zo­o­techn. o zwie­rzę­tach ho­do­wa­nych dla mleka: wy­daj­ny, da­ją­cy dużo mleka

 (1.4) o cza­so­wym zębie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmlɛt͡ʃnɨ, AS: mlečny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mlecznik mrz., mleko n., mleczko n., mleczarnia ż., mleczarz m., mleczarka ż., mleczak m., mleczarnik mos., mlecz mrz., mleczność ż., mleczarstwo n.

 przym. mlekowy

 przysł. mlecznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) dojny, mlekodajny

Wiktionary


mleczowy

→ mlecz


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z mle­czem

Wiktionary

Patrz:

mlecz

Przykłady

 (1.1) A jedna z tych ro­ślin, żółta i pełna mlecz­ne­go soku w bla­dych ło­dy­gach, na­dę­ta po­wie­trzem, pę­dzi­ła ze swych pu­stych pędów już samo po­wie­trze, sam puch w kształ­cie pie­rza­stych kul mle­czo­wych roz­sy­py­wa­nych przez po­wiew i wsią­ka­ją­cych bez­gło­śnie w błę­kit­ną ciszę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mlecz mrz.

Wiktionary


mleczówka

1. wieś w Pol­sce;
2. je­zio­ro w Pol­sce


SJP.pl

Mle­czów­ka – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie żu­ro­miń­skim, w gmi­nie Lu­bo­widz. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1954–1959 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Mle­czów­ka, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Sy­be­ria. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa cie­cha­now­skie­go.

Wikipedia


mleko

1. wy­dzie­li­na gru­czo­łów mle­ko­wych samic ssa­ków, słu­żą­ca jako po­karm dla mło­dych;
2. (po­tocz­nie) mleko kro­wie


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) biol. wy­dzie­li­na gru­czo­łów mlecz­nych samic ssa­ków słu­żą­ca jako po­karm dla swo­je­go po­tom­stwa do­stęp­na w okre­sie lak­ta­cji;

 (1.2) spoż. wy­dzie­li­na gru­czo­łów mlecz­nych, naj­czę­ściej krowy, spo­ży­wa­na przez ludzi jako do­da­tek do po­kar­mu lub jako sam po­karm

 (1.3) pot. por­cja, np. bu­tel­ka, kar­ton mleka (1.2)

 (1.4) bia­ła­wy płyn przy­po­mi­na­ją­cy mleko (1.2), np. spo­rzą­dza­ny z niek­tó­rych ro­ślin, wy­dzie­la­ją­cy się ze skał wa­pien­nych itd.

 (1.5) książk. przen. gęsta mgła

Wiktionary

Mleko – wy­dzie­li­na gru­czo­łu mle­ko­we­go samic ssa­ków, po­ja­wia­ją­ca się w okre­sie lak­ta­cji. Jako pro­dukt żyw­no­ścio­wy dla czło­wie­ka naj­częst­sze za­sto­so­wa­nie ma mleko kro­wie.

Mleko jest mie­sza­ni­ną wie­los­kład­ni­ko­wą, skła­da­ją­ca się z trzech pod­sta­wo­wych faz, bę­dą­cych w ści­słej za­leż­no­ści od sie­bie:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dla szcze­niąt ko­niecz­ne jest roz­po­czę­cie po­bie­ra­nia mleka jak naj­szyb­ciej po po­ro­dzie.

 (1.2) Wielu Az­ja­tów nie to­le­ru­je mleka.

 (1.3) Na stole stały trzy mleka.

 (1.4) Na­po­je ro­ślin­ne, takie jak mleko ow­sia­ne i mleko so­jo­we, ob­cią­ża­ją kli­mat mniej niż mleko od krowy.

 (1.5) Nagle wje­cha­li­śmy w mleko i mu­sie­li­śmy znacz­nie zwol­nić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmlɛkɔ, AS: mleko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mleczarnia ż., mleczarstwo n., mleczarz m., mleczarnik m., mleczarka ż., mleczność ż., mleczak m., mlecz m., mleczaj m., mleczan m.

:: zdrobn. mleczko n.

 przym. mlekowy, mleczny, mleczany, mleczarski, mleczarniany

 przysł. mlecznie

Wiktionary

Synonimy:

 gwara. mliko, gw. Śląsk Cieszyński mlyko

Wiktionary


mlekodajny

1. do­star­cza­ją­cy mleka, pro­du­ku­ją­cy mleko;
2. wpły­wa­ją­cy po­zy­tyw­nie na mlecz­ność bydła


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) wy­dzie­la­ją­cy, da­ją­cy dużo mleka

 (1.2) zwięk­sza­ją­cy wy­dzie­la­nie mleka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mlekodajność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mleczny

Wiktionary


mlekomat

au­to­mat do sprze­da­ży świe­że­go mleka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) au­to­mat słu­żą­cy do sprze­da­ży świe­że­go mleka

Wiktionary


mlekomierz

przy­rząd słu­żą­cy do po­mia­ru gę­sto­ści mleka; lak­to­metr, lak­to­den­sy­metr, ga­lak­to­metr


SJP.pl


mlekopodobny

ma­ją­cy niek­tó­re wła­ści­wo­ści mleka, przy­po­mi­na­ją­cy mleko


SJP.pl


mlekowate

ro­dzi­na drzew i krze­wów z rzędu ró­żow­ców; mor­wo­wa­te


SJP.pl


mlekowaty

o ce­chach mle­ko­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


SJP.pl


mlekowiec

1. drze­wo mlecz­ne:
a) po­łud­nio­wo­a­me­ry­kań­skie drze­wo z ro­dzi­ny mor­wo­wa­tych; pnie za­wie­ra­ją sok o licz­nych za­sto­so­wa­niach spo­żyw­czych;
b) tro­pi­kal­ne drze­wo i krzew z ro­dzi­ny to­i­no­wa­tych, wy­dzie­la­ją­ce gorz­ki sok po­dob­ny do mleka;
2. ro­dzaj cia­sta de­se­ro­we­go


SJP.pl


mlekowy

→ mleko


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mle­kiem, do­ty­czą­cy mleka

Wiktionary

Patrz:

mleko

Przykłady

 (1.1) Uzy­sku­je się w ten spo­sób nad­wyż­kę tłu­szczu mle­ko­we­go, z któ­rej pro­du­ku­je się śmie­tan­kę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mleko n., mleczko n., mleczan m., mleczarstwo n., mleczność ż., mleczak m., mleczarz m., mleczarka ż., mlecznik m., mlecz m., mleczyk m.

 przym. mleczny

Wiktionary


mlekowóz

ro­dzaj cy­ster­ny do prze­wo­że­nia mleka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) po­jazd do prze­wo­że­nia mleka

Wiktionary


mlewne

daw­niej: opła­ta ui­szcza­na w mły­nie za zmie­le­nie zboża


SJP.pl


mlewnik

ma­szy­na mie­lą­ca zboże


SJP.pl


mlewny

daw­niej:
1. młyń­ski;
2. po­da­tek (przy­mus) mlew­ny - opła­ta ui­szcza­na w mły­nie za zmie­le­nie zboża; mlew­ne


SJP.pl


mlewo

1. zboże przez­na­czo­ne do prze­mia­łu; mie­li­wo;
2. daw­niej: mie­le­nie zboża


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zboże do zmie­le­nia

 (1.2) zmie­lo­ne zboże

 (1.3) przest. mie­le­nie zboża

Wiktionary

Mlewo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie go­lub­sko-do­brzyń­skim, w gmi­nie Ko­wa­le­wo Po­mor­skie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Śred­ni do­stał osła Burka, / Co na mlewo nosił zboże.

 (1.2) — Go­spo­da­rzu, czy to praw­da, że dawno, dawno, miesz­kał w tym mły­nie strasz­ny ol­brzym, co wy­ra­biał mlewo z tru­pich kości?.

 (1.1) Po­na­kła­da­li po­dat­ki od mlewa takie, że ubogi człek musi z ple­wa­e­wą ziar­no gryźć, jak bydlę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mlew mrz., mlewne n., mlewnik mrz., mlewność ż.

 przym. mlewny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) mlew

Wiktionary


mleć

kru­szyć, roz­drab­niać, roz­cie­rać coś na drob­ne czą­stecz­ki


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) roz­drab­niać coś za po­mo­cą od­po­wied­nich przy­rzą­dów

 (1.2) po­wo­li coś żuć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uda­wa­ła, że jej sma­ku­je, ale kiedy zo­sta­wa­ła sama, mełła ziar­na cen­nej kart­ko­wej praw­dzi­wej kawy i pa­rzy­ła ją sobie w szklan­ce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mlɛt͡ɕ, AS: mleć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mlon mos./mrz., młyn m., młynek m., mielenie n., mielone, mielonka ż., młócka ż.

 czas. dk. zemleć, przemleć, mielić

 ims. mielony

 przym. mielony, młyński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mielić, reg. pozn. melić

 (1.2) przeżuwać

Wiktionary


mlik

motyl z ro­dzi­ny omac­nic, groź­ny szkod­nik mąki i kasz; mklik; molik


SJP.pl


mlle

skrót od: ma­de­mo­i­sel­le (fran­cu­ski zwrot grzecz­no­ścio­wy)


SJP.pl


mln

skrót od: mi­lion; mil.


SJP.pl

skrót

 (1.1) = mi­lion

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Choć­by nawet stat­ki kos­micz­ne pę­dzi­ły z pręd­ko­ścią świa­tła (300 tys. km/s), wy­pra­wa do naj­bliż­szej nam gwia­zdy – Pro­xi­my Cen­ta­u­ri – trwa­ła­by ponad czte­ry lata, a do po­ło­żo­nej po są­siedz­ku ga­lak­ty­ki An­dro­me­dy mknę­li­by­śmy wraz ze świa­tłem aż 2,2 mln lat.

 (1.1) W cza­sach ko­mu­niz­mu wła­dze ro­ze­sła­ły około 25 mln Ro­sjan do naj­dal­szych za­kąt­ków im­pe­rium, by za­miesz­ka­li wśród ta­dżyc­kich mu­zuł­ma­nów, or­miań­skich chrze­ści­jan czy ka­za­skich ko­czow­ni­ków.

 (1.1) Przez cie­śni­nę Ormuz prze­pły­wa ok. 15 stat­ków dzien­nie, prze­wo­żąc 17 mln (=mi­lio­nów) ba­ry­łek ropy naf­to­wej na dobę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲilʲjɔ̃n, AS: mʹilʹi ̯õn

Wiktionary


mlon

gwa­ro­wo: drą­żek przy żar­nach do obra­ca­nia ka­mie­nia


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gwara. drą­żek przy żar­nach do obra­ca­nia ka­mie­nia

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) bia­ły­stok. nie­lu­bia­ny męż­czyz­na, gbur

Wiktionary

Powiązane:

 czas. mleć ndk.

Wiktionary


mlostek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) reg-pl|Poz­nań. ka­mien­ny gar­nek do mleka, śmie­ta­ny lub ogór­ków

Wiktionary


mlycziczko

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. pot. zdrobn. od: mlyko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mlyko n., mlyczorz mos., mlyczok mos./mrz.

Wiktionary


mlyczok

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. lek­cew. mło­kos

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. pot. ząb mlecz­ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mlyko n., mlyczorz mos., mlycziczko n.

Wiktionary


mlyczorz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. pra­cow­nik mle­czar­ni zwo­żą­cy mleko z go­spo­darstw

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mlyczok mos./mrz., mlyko n., mlycziczko n.

Wiktionary


mlyko

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. spoż. mleko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mlyczok mos./mrz., mlyczorz mos.

:: zdrobn. mlycziczko n.

Wiktionary


mlęcin

Mlę­cin – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie miń­skim, w gmi­nie Dobre.

Wier­ni Ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii Trój­cy Świę­tej w Wi­śnie­wie, a wier­ni Ko­ścio­ła Sta­ro­ka­to­lic­kie­go Ma­ria­wi­tów na­le­żą do pa­ra­fii Trój­cy Prze­najś­więt­szej w Wi­śnie­wie.

Wikipedia


mm

wy­krzy­knik na­śla­du­ją­cy dźwięk mru­cze­nia wy­ra­ża­ją­ce­go za­do­wo­le­nie (np. Mm, jak ład­nie pach­niesz!); mmm


SJP.pl

skró­to­wiec, fraza przy­słów­ko­wa

 (1.1) = mię­dzy ma­ga­zy­na­mi

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • MM – Might and Magic – seria gier kom­pu­te­ro­wych
  • MM – MM Moje Mia­sto – sieć por­ta­li spo­łecz­no­ścio­wych
  • .mm – do­me­na in­ter­ne­to­wa przy­pi­sa­na do Mjan­my (Birmy)
  • mm – mi­li­metr – 1 mm = 0,001 metra
  • Mm – mila mor­ska – jed­nost­ka od­le­gło­ści
  • Mm – Me­ga­metr – jed­nost­ka dłu­go­ści w ukła­dzie SI
  • MM – rok 2000 w rzym­skim sy­ste­mie licz­bo­wym
  • MM – oz­na­cze­nie mie­sią­ca w stan­dar­dzie ISO 8601
  • MM – szpi­czak mnogi – no­wot­wór ukła­du krwiot­wór­cze­go
  • mm. – skrót od mię­śnie lub łac. mu­scu­li (l. mnoga w obu przy­pad­kach)
  • MM – Ma­ri­lyn Man­son, wo­ka­li­sta i lider ame­ry­kań­skiej grupy mu­zycz­nej Ma­ri­lyn Man­son
  • MM – Ma­ri­lyn Mon­roe – ame­ry­kań­ska mo­del­ka i ak­tor­ka fil­mo­wa

Wikipedia

Przykłady

skład­nia.

ko­lo­ka­cje.

sy­no­ni­my.

an­to­ni­my.

hi­pe­ro­ni­my.

hi­po­ni­my.

ho­lo­ni­my.

me­ro­ni­my.

po­krew­ne.

fra­ze­o­lo­gia.

ety­mo­lo­gia.

uwagi.

tłu­ma­cze­nia.

źró­dła.

== MM (język an­giel­ski.) ==

wy­mo­wa.

zna­cze­nia.

skró­to­wiec, rze­czow­nik

 (1.1) = med. mul­ti­ple my­e­lo­ma → szpi­czak mnogi (łac. my­e­lo­ma mul­ti­plex)

 (1.2) = wojsk. Mi­li­ta­ry Medal → Medal Woj­sko­wy

od­mia­na.

przy­kła­dy.

Wiktionary

Powiązane:

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== MM (język angielski.) ==

wymowa.

znaczenia.

skrótowiec, rzeczownik

 (1.1) = med. multiple myeloma → szpiczak mnogi (łac. myeloma multiplex)

 (1.2) = wojsk. Military Medal → Medal Wojskowy

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

Wiktionary

Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== MM (język angielski.) ==

wymowa.

znaczenia.

skrótowiec, rzeczownik

 (1.1) = med. multiple myeloma → szpiczak mnogi (łac. myeloma multiplex)

 (1.2) = wojsk. Military Medal → Medal Wojskowy

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary


mma

[czy­taj: emema] skrót od: mixed mar­tial arts - mie­sza­ne sztu­ki walki; dy­scy­pli­na spor­to­wa do­pu­szcza­ją­ca wszyst­kie tech­ni­ki walki bez uży­cia broni


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mie­sza­ne sztu­ki walki (ang. )
  • kwas me­ty­lo­ma­lo­no­wy (ang. )
  • me­ta­kry­lan me­ty­lu (ang. )
  • spa­wa­nie elek­tro­da­mi otu­lo­ny­mi (ang. )
  • mie­szan­ka mi­ne­ral­no-as­fal­to­wa
  • go­rącz­ka po­po­ro­do­wa loch, ze­spół MMA (łac. )

Wikipedia


mme

skrót zwro­tu grzecz­no­ścio­we­go "ma­da­me", czy­ta­ny jako cały wyraz [madam]


SJP.pl


mmm

1. wy­krzy­knik wy­ra­ża­ją­cy za­my­śle­nie, zwle­ka­nie z od­po­wie­dzią (np. Mmm, a może pój­dzie­my do kina?); hm, mhm;
2. wy­krzy­knik na­śla­du­ją­cy nu­ce­nie;
3. wy­krzy­knik na­śla­du­ją­cy dźwięk mru­cze­nia wy­ra­ża­ją­ce­go za­do­wo­le­nie (np. Mmm, jak ład­nie pach­niesz!); mm


SJP.pl

wy­krzy­knik

 (1.1) …wy­ra­ża­ją­cy za­do­wo­le­nie

 (1.2) …wy­ra­ża­ją­cy za­my­śle­nie

 (1.3) dźwięk. …na­śla­du­ją­cy nu­ce­nie

Wiktionary

MMM – ro­syj­skie przed­się­bior­stwo, które zor­ga­ni­zo­wa­ło naj­więk­szą w hi­sto­rii tego kraju pi­ra­mi­dę fi­nan­so­wą. Wzię­ły w niej udział przy­najm­niej 2 mi­lio­ny Ro­sjan, a za­gar­nię­ta przez twór­ców kwota mogła się­gnąć nawet pół­to­ra mi­liar­da do­la­rów.

MMM zo­sta­ła za­ło­żo­na w 1989 r. przez Sier­gie­ja Ma­wro­die­go, jego brata oraz ów­czes­ną na­rze­czo­ną Wia­cze­sła­wa (obec­nie jego żonę) Ma­ri­nę Mu­ra­wie­wą. Nazwę ut­wo­rzo­no od pier­wszych liter naz­wisk za­ło­ży­cie­li.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mmm, ale to jest prze­pysz­ne!

 (1.2) Mmm… za­sta­nów­my się.

Wiktionary

Powiązane:

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) mmm; (1.2) mmm

* ukraiński: (1.1) ммм

źródła.

== mmm (język angielski.) ==

wymowa.

 audio|LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-mmm.wav. audio|LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-mmm.wav. audioUS|En-us-mmm.ogg.

znaczenia.

wykrzyknik

 (1.1) mmm (wyraża satysfakcję, namysł lub głos tłumiony przez knebel)

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hm, hmm, mhm

Wiktionary


mmo

skrót od: mas­si­ve­ly mul­ti­pla­y­er on­li­ne game - typ gry wideo roz­gry­wa­nej za poś­red­nict­wem in­ter­ne­tu


SJP.pl


mms

[czy­taj: eme­mes] (skrót od an­giel­skie­go wy­ra­że­nia: Mul­ti­me­dia Mes­sa­ging Ser­vi­ce) wia­do­mość mul­ti­me­dial­na poz­wa­la­ją­ca na jed­no­czes­ne prze­sy­ła­nie, od­biór gra­fi­ki, ani­ma­cji, wi­de­o­kli­pów, dźwię­ków itp. za po­mo­cą te­le­fo­nu ko­mór­ko­we­go; eme­mes


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mul­ti­me­dia Mes­sa­ging Ser­vi­ce – usłu­ga wia­do­mo­ści mul­ti­me­dial­nych
  • Mi­cro­soft Media Ser­ver – pro­to­kół sie­cio­wy
  • Mi­rac­le Mi­ne­ral So­lu­tion
  • Mał­go­rza­ta Mańka-Szu­lik – pol­ska na­u­czy­ciel­ka i dzia­łacz­ka sa­mo­rzą­do­wa, w la­tach 2006–2024 pre­zy­dent­ka Za­brza

Wikipedia


mms-ować

[czy­taj: eme­me­so­wać] wy­sy­łać wia­do­mo­ści mul­ti­me­dial­ne te­le­fo­nem ko­mór­ko­wym; eme­me­so­wać


SJP.pl


mms-owy

→ MMS (eme­mes), np. kart­ka MMS-owa; eme­me­so­wy


SJP.pl


mn

sym­bol man­ga­nu, pier­wiast­ka che­micz­ne­go


SJP.pl

skró­to­wiec, rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) = mu­ze­um na­ro­do­we

 (1.2) = mniej­szość nie­miec­ka

Wiktionary

Przykłady

skład­nia.

ko­lo­ka­cje.

sy­no­ni­my.

an­to­ni­my.

hi­pe­ro­ni­my.

hi­po­ni­my.

ho­lo­ni­my.

me­ro­ni­my.

po­krew­ne.

fra­ze­o­lo­gia.

ety­mo­lo­gia.

uwagi.

tłu­ma­cze­nia.

źró­dła.

== MN (język an­giel­ski.) ==

wy­mo­wa.

zna­cze­nia.

skrót

 (1.1) = geogr. Min­ne­so­ta → Min­ne­so­ta (stan w USA)

od­mia­na.

przy­kła­dy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɛ̃m‿ˈɛ̃n, AS: ẽm‿ẽn

Wiktionary

Powiązane:

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== MN (język angielski.) ==

wymowa.

znaczenia.

skrót

 (1.1) = geogr. Minnesota → Minnesota (stan w USA)

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

Wiktionary

Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== MN (język angielski.) ==

wymowa.

znaczenia.

skrót

 (1.1) = geogr. Minnesota → Minnesota (stan w USA)

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary


mn.

skrót

 (1.1) = mnogi, mnoga

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tym zda­niu pod­miot jest w 3 os. l. mn. (= trze­ciej oso­bie licz­by mno­giej)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmnɔɡa, AS: mnoga

Wiktionary


mn.w.

skrót

 (1.1) mniej wię­cej

Wiktionary


mneme

w psy­cho­lo­gii: ogół zmian pow­sta­ją­cych w sy­ste­mie ner­wo­wym na sku­tek bodź­ców świa­ta zew­nętrz­ne­go i zdo­by­wa­ne­go doś­wiad­cze­nia


SJP.pl

Mneme (gr. Μνήμη "Mnḗmē", łac. "Mneme" – 'pa­mięć') – w mi­to­lo­gii grec­kiej jedna z trzech ory­gi­nal­nych (be­o­cjań­skich) muz, córek Mne­mo­sy­ne. Sio­stra Aoede i Me­le­te. Muza pa­mię­ci. Czczo­ne były na He­li­ko­nie.

Wikipedia


mnemiczny

→ mne­mo­tech­ni­ka; mne­mo­nicz­ny, mne­mo­tech­nicz­ny


SJP.pl


mnemizm

kie­ru­nek bio­lo­gicz­ny gło­szą­cy, iż silne bodź­ce emo­cjo­nal­ne mają trwa­ły wpływ na zmia­nę spo­so­bu re­a­go­wa­nia or­ga­niz­mu prze­ka­zy­wa­ną dzie­dzicz­nie


SJP.pl


mnemometr

urzą­dze­nie do ba­da­nia pa­mię­ci po­przez po­ka­zy­wa­nie wielu ele­men­tów jako ma­te­riał do za­pa­mię­ta­nia


SJP.pl


mnemon

najm­niej­sza jed­nost­ka in­for­ma­cyj­na zma­ga­zy­no­wa­na w mózgu albo w sy­ste­mie ner­wo­wym


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) najm­niej­sza por­cja in­for­ma­cji zma­ga­zy­no­wa­na w mózgu lub w sy­ste­mie ner­wo­wym

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mnemonowy

Wiktionary


mnemoniczka

→ mne­mo­nik


SJP.pl

Patrz:

mnemonik

mnemoniczny

→ mne­mo­tech­ni­ka; mne­micz­ny, mne­mo­tech­nicz­ny


SJP.pl


mnemonik

osoba ob­da­rzo­na fe­no­me­nal­ną pa­mię­cią


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mne­mo­nik (in­for­ma­ty­ka)
  • Mne­mo­nik (psy­cho­lo­gia)

Wikipedia


mnemonika

ogół środ­ków i metod ułat­wia­ją­cych me­cha­nicz­ne za­pa­mię­ty­wa­nie cze­goś; mne­mo­tech­ni­ka


SJP.pl


mnemonowy

→ mne­mon


SJP.pl

Patrz:

mnemon

mnemosyne

w mi­to­lo­gii grec­kiej: bo­gi­ni pa­mię­ci, matka muz


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. bo­gi­ni i uo­so­bie­nie pa­mię­ci, matka muz, jedna z ty­ta­nid;

 (1.2) astr. pla­ne­to­i­da o nu­me­rze ka­ta­lo­go­wym 57;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mne­mo­sy­ne – w mi­to­lo­gii grec­kiej bo­gi­ni i uo­so­bie­nie pa­mię­ci
  • Mne­mo­sy­ne – pla­ne­to­i­da o nu­me­rze ka­ta­lo­go­wym 57
  • Mne­mo­sy­ne – ame­ry­kań­ski film ek­spe­ry­men­tal­ny w re­ży­se­rii Beaty Poź­niak
  • Mne­mo­sy­ne – płyta Jana Gar­bar­ka i The Hil­liard En­sem­ble z 1999 r.
  • Par­nas­sius mne­mo­sy­ne (nie­py­lak mne­mo­zy­na) – ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny pa­zio­wa­tych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mne­mo­sy­ne ucho­dzi­ła za córkę Ura­no­sa i Gai, sio­strę Fojbe, Hy­pe­rio­na, Ja­pe­ta, Ko­jo­sa, Krio­sa, Kro­no­sa, Oke­a­no­sa, Rei, Tei, Te­mi­dy i Te­ty­dy oraz ko­chan­kę Zeusa.

 (1.2) Mne­mo­sy­ne po­ru­sza się w ob­sza­rze mię­dzy or­bi­ta­mi Marsa i Jo­wi­sza, czyli w pasie głów­nym pla­ne­to­id.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mnemonika ż., mnemonik m., mnemonista m., mnemonistka ż., mnemoniczność ż., mnemizm ż., mnemiczność ż., Mneme ż., Mnemon m.

:: war. Mnemozyna ż., Mnemosyna ż.

 przym. mnemoniczny, mnemiczny

 przysł. mnemonicznie

 temsłow. mnemo-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. Mnemozyna, Mnemosyna; Moneta, rzad. Pamięć

Wiktionary


mnemotechniczny

→ mne­mo­tech­ni­ka


SJP.pl

Patrz:

mnemotechnika

mnemotechnika

ogół środ­ków i metod ułat­wia­ją­cych me­cha­nicz­ne za­pa­mię­ty­wa­nie cze­goś; mne­mo­ni­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spo­so­by ułat­wia­ją­ce za­pa­mię­ty­wa­nie cze­goś me­to­dą wol­nych sko­ja­rzeń, np. po­przez na­da­nie tek­sto­wi ry­mo­wa­nej formy, wi­zu­a­li­za­cję, itp.;

Wiktionary

Mne­mo­tech­ni­ka, mne­mo­ni­ka (gr." mneme" „pa­mięć”) – ogól­na nazwa spo­so­bów ułat­wia­ją­cych za­pa­mię­ta­nie, prze­cho­wy­wa­nie i przy­po­mi­na­nie sobie in­for­ma­cji.

Do spo­so­bów mne­mo­nicz­nych na­le­ży np. ka­te­go­ry­za­cja ele­men­tów, czyli upo­rząd­ko­wa­nie i po­gru­po­wa­nie ich we­dług pew­nych zasad: po­do­bień­stwa zna­cze­nio­we­go czy for­mal­ne­go, sko­ja­rze­nie ich z in­ny­mi ele­men­ta­mi, uło­żo­ny­mi ryt­micz­nie lub ma­ją­cy­mi formę lo­gicz­ną czy żar­to­bli­wą, dzię­ki czemu łatwo je za­pa­mię­tać, sto­so­wa­nie skró­tów wer­bal­nych czy zew­nętrz­nych ana­lo­gii oraz ukła­du wier­szo­we­go.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Odkąd poz­na­łem mne­mo­tech­ni­kę, ucze­nie się jest przy­jem­niej­sze i zaj­mu­je mi mniej czasu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmnɛ̃mɔˈtɛxʲɲika, AS: mnẽmoteχʹńika

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mnemosyne ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mnemonika

Wiktionary


mnemozyna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. zob. Mne­mo­sy­ne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmnɛ̃mɔˈzɨ̃na, AS: mnẽmozỹna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mnemosyne ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Mnemosyne

Wiktionary


mniam

po­tocz­nie: wy­krzy­knik, zwy­kle pow­tó­rzo­ny, uży­wa­ny w celu uka­za­nia za­do­wo­le­nia ze smaku spo­ży­tej po­tra­wy lub za­ko­mu­ni­ko­wa­nia, że ma się na coś ogrom­ny ape­tyt; pycha, py­cho­ta, py­szo­ta


SJP.pl

wy­krzy­knik

 (1.1) służy do wy­ra­że­nia, że mó­wią­ce­mu coś bar­dzo sma­ku­je bądź ma na to ape­tyt

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲɲãm, AS: mʹńãm

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pycha

Wiktionary


mnich

czło­nek za­ko­nu o su­ro­wej re­gu­le


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. czło­nek za­ko­nu lub zgro­ma­dze­nia mo­na­stycz­ne­go

 (1.2) rel. czło­nek klasz­tor­nej wspól­no­ty re­li­gij­nej w re­li­giach nie­chrze­ści­jań­skich

 (1.3) gwara. zo­o­techn. osoba zaj­mu­ją­ca się ka­stra­cją zwie­rząt

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) bud. wy­pu­kła da­chów­ka przy­po­mi­na­ją­ca kształ­tem pó­ło­krą­głe ko­ryt­ko, ukła­da­na na mnisz­ce

 (2.2) techn. urzą­dze­nie do utrzy­my­wa­nia po­żą­da­ne­go po­zio­mu wody w danym zbior­ni­ku (np. sta­wie)

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • pu­stel­nik lub za­kon­nik
  • mnich – bu­dow­la hy­dro­tech­nicz­na
  • Mnich – wieś w woj. ślą­skim, w pow. cie­szyń­skim, w gmi­nie Chy­bie
  • Mnich – część wsi Ry­wał­dzik, w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w pow. no­wo­miej­skim, w gmi­nie Bi­sku­piec
  • Mnich – skała w Do­li­nie Ko­by­lań­skiej na Wy­ży­nie Kra­kow­sko-Czę­sto­chow­skiej
  • Mnich – skała w ma­sy­wie Bia­kła na Wy­ży­nie Kra­kow­sko-Czę­sto­chow­skiej
  • Mnich – staw w gmi­nie Czem­piń
  • Mnich – stru­mień w po­wie­cie ra­dom­skim
  • Mnich – szczyt w pol­skich Ta­trach Wy­so­kich
  • Mnich – gro­ma­da w po­wie­cie cie­szyń­skim
  • Mnich – gro­ma­da w po­wie­cie kut­now­skim
  • Mnich – rzeź­ba na So­bót­ce

Wikipedia

Wymowa:

IPA: mʲɲix, AS: mʹńiχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Mniszków M., Mniszew m., mniszenie n., Mnich m.

:: zdrobn. mniszek m.

:: fż. mniszka ż.

 czas. mniszyć ndk.

 przym. mniszy, miniszy, mnisi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) w buddyzmie: bhikku, bhikkhu, bhiksiu, bhiksu, bhikszu, śramana

Wiktionary


mnicha

1. bu­dow­la wod­no­me­lio­ra­cyj­na do re­gu­lo­wa­nia po­zio­mu prze­pły­wu wody, głów­nie w ogro­blo­wa­nych sta­wach ryb­nych;
2. ro­dzaj da­chów­ki


SJP.pl


mnichowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mni­cho­wi­ce – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. wroc­ław­skim, w gmi­nie Żó­ra­wi­na
  • Mni­cho­wi­ce – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. kę­piń­skim, w gmi­nie Bra­lin
  • Mni­cho­wi­ce – gro­ma­da

Wikipedia


mnichowski

przy­miot­nik od: Mni­cho­wo, Mni­chów


SJP.pl


mnichówka

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mni­chów­ka – część miej­sco­wo­ści Witów, po­la­na w Ora­wic­ko-Wi­tow­skich Wier­chach
  • mni­chów­ka – ro­dzaj ro­śli­ny z ro­dzi­ny mal­pi­gio­wa­tych

Wikipedia


mnie

forma za­im­ka.

 (1.1) D. za­im­ka oso­bo­we­go ja

 (1.2) C. za­im­ka oso­bo­we­go ja

 (1.3) B. za­im­ka oso­bo­we­go ja

 (1.4) Ms. za­im­ka oso­bo­we­go ja

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 3. os. lp. ter. od: miąć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mi

Wiktionary


mniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: mało


SJP.pl

forma li­czeb­ni­ka.

 (1.1) sto­pień wyż­szy od mało; w mniej­szej ilo­ści

forma przy­słów­ka.

 (2.1) sto­pień wyż­szy od mało; w mniej­szym stop­niu

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • „Mniej” – sin­gel pol­skiej pio­sen­kar­ki Luny
  • „Mniej” – sin­gel pol­skie­go ze­spo­łu Xxa­naxx
  • Mniej niż zero (ujed­noz­nacz­nie­nie)
  • „Coraz mniej” – sin­gel pol­skich wo­ka­li­stów Pa­try­cji i Grze­go­rza Mar­kow­skich
  • „Chcę mniej” – sin­gel pol­skie­go ra­pe­ra Pa­lu­cha

Wikipedia


mniejsza

z wy­ra­żeń: "mniej­sza z tym", "mniej­sza o to" - nie­waż­ne, nie­i­stot­ne, bez zna­cze­nia


SJP.pl

par­ty­ku­ła

 (1.1) …uży­wa­na przez na­daw­cę do za­sy­gna­li­zo­wa­nia, że po­ru­sza­ny wątek jest po­bocz­ny i na­le­ży po­wró­cić do te­ma­tu głów­ne­go; nie­waż­ne, nie­i­stot­ne, bez zna­cze­nia

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) M. / W. lp. ro­dza­ju ż. stop­nia wyż­sze­go od: mały

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mniej­sza już o sam cuch­ną­cy mo­czem sie­ro­ci­niec i wsta­wa­nie o pią­tej rano […]. Oz­na­cza­ło to jed­nak, że nie mo­gła­bym zo­sta­wać po szko­le na lek­cje ba­le­tu i wie­czor­ne wy­stę­py w ope­rze […]. Oz­na­cza­ło to, że wa­li­ły się wszyst­kie moje ży­cio­we plany.

 (1.1) Czuję, że z tej two­jej kaszy je­szcze kło­po­ty będą, ale mniej­sza z tym. Żo­łą­dek mam pusty. Cza­ruj.

 (1.1) Barry robił, o czym Ba­ruch nawet nie po­my­ślał. Kazał żonie zgo­lić włosy i za­stą­pić je pe­ru­ką. Od­czu­lił się na czu­lent, boż­ni­cę i domy mod­lit­wy. Do jed­ne­go tylko nie mógł się prze­ko­nać, ale mniej­sza o brodę! Swo­je­go syna […] lał tak cięż­ko, aż ten po­sta­no­wił zo­stać le­ka­rzem.

 (1.1) Mniej­sza z na­szy­mi pro­ble­ma­mi, masz swo­ich pod do­stat­kiem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. malec mos., maluch mos., malizna ż., małość ż.

:: zdrobn. maleństwo n., maluszek mos.

:: fż. mała ż.

 przym. maleńki, malutki, maluteńki, malusi, maluczki

 przysł. mało

 licz. mało

 temsłow. mało-

Wiktionary


mniejszościowy

taki, który bez­poś­red­nio tyczy się grupy lud­no­ści ja­kie­goś pań­stwa róż­nią­cej się od oby­wa­te­li tego pań­stwa przy­na­leż­no­ścią na­ro­do­wą, wyz­na­niem lub in­ny­mi ce­cha­mi cha­rak­te­ry­zu­ją­cy­mi lud­ność in­nych państw


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mniej­szo­ścią, do­ty­czą­cy mniej­szo­ści

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po­li­tyk wszedł w skład mniej­szo­ścio­we­go rządu ut­wo­rzo­ne­go na­pręd­ce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mniejszość ż.

Wiktionary


mniejszość

1. mniej­sza część cze­goś w po­rów­na­niu z inną czę­ścią;
2. grupa lud­no­ści ja­kie­goś pań­stwa róż­nią­ca się od oby­wa­te­li tego pań­stwa przy­na­leż­no­ścią na­ro­do­wą, wyz­na­niem lub in­ny­mi ce­cha­mi cha­rak­te­ry­zu­ją­cy­mi lud­ność in­nych państw


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mniej­sza część ja­kiejś ca­ło­ści

 (1.2) etn. so­cjol. grupa lud­no­ści róż­nią­ca się od więk­szo­ści miesz­kań­ców da­ne­go pań­stwa przy­na­leż­no­ścią na­ro­do­wą, ra­so­wą, wyz­na­nio­wą itp.

Wiktionary

Mniej­szość to grupa lud­no­ści da­ne­go pań­stwa róż­nią­ca się od więk­szo­ści jego oby­wa­te­li przy­na­leż­no­ścią na­ro­do­wą, ra­so­wą, wyz­na­nio­wą, mó­wią­ca innym ję­zy­kiem, róż­nią­ca się tra­dy­cją, oby­cza­jem lub po­glą­da­mi na pewne spra­wy itp.

Mniej­szość może oz­na­czać także re­la­cję ma­te­ma­tycz­ną, por. rów­ność (ma­te­ma­ty­ka).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wśród zwy­kłych Ame­ry­ka­nów za­ska­ku­ją­co wielu jest zwo­len­ni­ka­mi kre­a­cjo­niz­mu, a ewo­lu­cjo­ni­ści czę­sto są w mniej­szo­ści.

 (1.2) Bru­tal­ność po­li­cji i jej prze­moc, która w nie­pro­por­cjo­nal­nie dużym stop­niu jest wy­mie­rzo­na w osoby czar­ne i inne mniej­szo­ści, ma swoje ko­rze­nie w ame­ry­kań­skim ka­pi­ta­liz­mie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲɲɛ̇jʃɔɕt͡ɕ, AS: mʹńėi ̯šość

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mniejszościowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mniejszość narodowa

Wiktionary


mniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: mały


SJP.pl

forma przy­miot­ni­ka.

 (1.1) sto­pień wyż­szy od mały

Wiktionary


mniemanie

prze­ko­na­nie, sąd o kimś lub o czymś, czę­sto nie­u­za­sad­nio­ne


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) czyjś su­biek­tyw­ny osąd, opi­nia, bez wzglę­du na praw­dzi­wość

 (1.2) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mnie­mać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mʲɲɛ̃ˈmãɲɛ, AS: mʹńẽmãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mniemanologia ż.

 czas. mniemać ndk.

Wiktionary


mniemanolog

żar­to­bli­wie: spe­cja­li­sta w za­kre­sie mnie­ma­no­lo­gii sto­so­wa­nej - hu­mo­ry­stycz­nej nauki wy­my­ślo­nej dla celów sa­ty­rycz­nych przez Jana Ta­de­u­sza Sta­ni­sław­skie­go


SJP.pl


mniemanologia

mnie­ma­no­lo­gia sto­so­wa­na - hu­mo­ry­stycz­na nauka wy­my­ślo­na dla celów sa­ty­rycz­nych przez Jana Ta­de­u­sza Sta­ni­sław­skie­go


SJP.pl


mniemać

1. przy­pu­szczać;
2. wy­cho­dzić z za­ło­że­nia;
3. uwa­żać


SJP.pl

cza­sow­nik

 (1.1) książk. przy­pu­szczać coś, wnio­sko­wać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Można mnie­mać, że ta spra­wa nie bę­dzie już przed­mio­tem roz­wa­żań na­szej ko­mi­sji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲɲɛ̃mat͡ɕ, AS: mʹńẽmać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mniemanie n., domniemanie n.

 czas. domniemywać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przypuszczać, sądzić, uważać

Wiktionary


mniewo

Mnie­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie kol­skim, w gmi­nie Ol­szów­ka.

Nazwa miej­sco­wo­ści wy­wo­dzi się od nazwy włas­nej "Mień" albo od słów "mijać", "minąć". We­dług do­ku­men­tów hi­sto­rycz­nych miej­sco­wość w XIII wieku za­pi­sy­wa­na była jako "Mne­vi­ce", w XIV wieku "Mnewo", "Mneuo", "Mnew", "Mnow", w XVI wieku "Mny­e­wo", "Mny­e­vo", "Mnie­vo", od XVIII wieku "Mnie­wo".

Wikipedia


mników

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mni­ków – wieś w woj. dol­no­ślą­skim, w pow. strze­liń­skim, w gmi­nie Prze­wor­no
  • Mni­ków – wieś w woj. ma­ło­pol­skim, w pow. kra­kow­skim, w gmi­nie Lisz­ki

Wikipedia


mnin

Mnin – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ko­nec­kim, w gmi­nie Słu­pia Ko­nec­ka. Ma sta­tus so­łect­wa.

W skład so­łect­wa "Mnin" wcho­dzi także wieś Szwe­dy. W 2024 so­łect­wo li­czy­ło 493 miesz­kań­ców.

W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Mnin. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.

Wikipedia


mniowski

przy­miot­nik od: Mniów


SJP.pl


mnisi

mni­szy; do­ty­czą­cy mni­cha, mnisz­ki; za­kon­ny, klasz­tor­ny


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mni­chem lub mnisz­ką, do­ty­czą­cy mni­cha lub mnisz­ki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stary ka­me­du­ła wiódł swe życie mni­sie w cał­ko­wi­tym odo­sob­nie­niu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mnich m., mniszka ż., Mnich m., mniszek mrz./mos.

 przym. mniszy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mniszy, monastyczny

Wiktionary


mnisw

skrót od: Mi­ni­ster­stwo Nauki i Szkol­nict­wa Wyż­sze­go


SJP.pl


mniszek

ro­dzaj bylin z ro­dzi­ny astro­wa­tych, li­czą­cy ponad 2000 ga­tun­ków na całej kuli ziem­skiej


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od: mnich

 (1.2) młody mnich

 (1.3) gwara. zo­o­techn. osoba zaj­mu­ją­ca się ka­stra­cją zwie­rząt

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ta­ra­xa­cum|F.H. Wigg.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych;

 (2.2) bot. ro­śli­na z ro­dza­ju mni­szek (2.1)

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od: mnisz­ka

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mni­szek (Ta­ra­xa­cum) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych. Na­le­ży do niego m.in. ga­tu­nek mni­szek po­spo­li­ty (m. le­kar­ski)
  • mni­szek (Xol­mis) – nazwa zwy­cza­jo­wa ro­dza­ju pta­ków z ro­dzi­ny ty­ran­ko­wa­tych.
  • Mni­szek – dziel­ni­ca Gru­dzią­dza
  • Mni­szek – wieś w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. świec­kim, w gmi­nie Dra­gacz
  • Mni­szek – osada leśna w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w pow. świec­kim, w gmi­nie Dra­gacz
  • Mni­szek – wieś w woj. lu­bel­skim, w pow. kra­śnic­kim, w gmi­nie Go­ście­ra­dów
  • Mni­szek – osada leśna wsi Mni­szek w woj. lu­bel­skim, w pow. kra­śnic­kim, w gmi­nie Go­ście­ra­dów
  • Mni­szek – osada w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. go­sty­niń­skim, w gmi­nie Go­sty­nin
  • Mni­szek – wieś w woj. ma­zo­wiec­kim, w pow. ra­dom­skim, w gmi­nie Wo­la­nów
  • Mni­szek – osada wsi Kar­sin w woj. po­mor­skim, w pow. ko­ścier­skim, w gmi­nie Kar­sin
  • Mni­szek – wieś w woj. świę­to­krzy­skim, w pow. ję­drze­jow­skim, w gmi­nie Ma­ło­goszcz;
  • Mni­szek – osada leśna w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. czarn­kow­sko-trzcia­nec­kim, w gmi­nie Wie­leń

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Zja­wił się nagle w jur­cie młody mni­szek i zbli­ży­wszy się z oz­na­ka­mi sza­cun­ku do Da­ram­ba­dza­ra, szep­nął mu coś do ucha.

 (2.2) Ma­lut­ki mni­szek pro­du­ku­je nek­tar do go­dzin po­łud­nio­wych, już około trzy­na­stej kwiat się za­my­ka.

 (3.1) Pięć czy sześć mni­szek spo­wi­tych szczel­nie w swoje czar­ne, dłu­gie szaty śpie­wa­ło ła­god­ny­mi, słod­ki­mi gło­sa­mi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmʲɲiʃɛk, AS: mʹńišek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mnich m.

:: fż. mniszka ż.

 przym. mniszkowy, mnisi

Wiktionary

Synonimy:

 (2.2) pot. mlecz, dmuchawiec; gw. Śląsk Cieszyński, Zaolzie mojiczek; stpol. fyffa; lud. łocyga polna, męska stałość, pępawa, popia głowa, strzygów pąp, świni pysk

Wiktionary


mniszka

1. człon­ki­ni za­ko­nu o su­ro­wej re­gu­le;
2. w bu­dow­nict­wie: wklę­sła da­chów­ka o kształ­cie pó­ło­krą­głe­go ko­ryt­ka, ukła­da­na z mni­chem;
3. brud­ni­ca mnisz­ka - brud­ni­ca, któ­rej gą­sie­ni­ce żywią się liść­mi drzew igla­stych


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. w chrze­ści­jań­stwie: za­kon­ni­ca z za­ko­nu mo­na­stycz­ne­go, mni­sze­go

 (1.2) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Mo­na­chus|ref=tak., zwie­rzę za­li­cza­ne do ro­dzi­ny fo­ko­wa­tych;

 (1.3) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Lon­chu­ra|ref=tak., ptak za­li­cza­ny do ro­dzi­ny astryl­do­wa­tych;

 (1.4) ent. pot. motyl z ro­dzi­ny brud­ni­co­wa­tych;

 (1.5) bud. ro­dzaj wklę­słej da­chów­ki

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: mni­szek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kilka mni­szek pra­co­wa­ło w ogro­dzie.

 (1.2) Futro mni­szek jest ciem­no­po­pie­la­te.

 (1.3) Na ga­łę­zi sie­dzi mała mnisz­ka.

 (1.4) U mnisz­ki wy­stę­pu­je silny dy­mor­fizm płcio­wy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mnich m., mniszek mrz./mos.

 przym. mniszy

Wiktionary


mniszki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Lon­chu­ri­nae|Ste­i­ner|ref=tak., po­dro­dzi­na pta­ków z ro­dzi­ny astryl­do­wa­tych;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: mnisz­ka

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mnisz­ki – po­dro­dzi­na pta­ków
  • Mnisz­ki – wieś w woj. łódz­kim, w pow. łę­czyc­kim, w gmi­nie Łę­czy­ca
  • Mnisz­ki – część wsi Cie­szy­na w woj. pod­kar­pac­kim, w pow. strzy­żow­skim, w gmi­nie Frysz­tak
  • Mnisz­ki – wieś w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w pow. wę­go­rzew­skim, w gmi­nie Budry
  • Mnisz­ki – wieś w woj. wiel­ko­pol­skim, w pow. mię­dzy­chodz­kim, w gmi­nie Mię­dzy­chód
  • mnisz­ki – sio­stry za­kon­ne
  • Mnisz­ki – część mia­sta Gdańsk, w dziel­ni­cy Oru­nia-Św. Woj­ciech-Lipce
  • Mnisz­ki A, Mnisz­ki B

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po­dro­dzi­na mni­szek obej­mu­je ga­tun­ki wy­stę­pu­ją­ce m.in. w Au­stra­laz­ji.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mniszka ż.

Wiktionary


mniszkowski

przy­miot­nik od: Mnisz­ków


SJP.pl


mniszkowy

→ mni­szek


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mnisz­kiem, do­ty­czą­cy mnisz­ka

Wiktionary

Patrz:

mniszek

Powiązane:

 rzecz. mniszek m.

Wiktionary


mniszków

ro­dzaj bylin z ro­dzi­ny astro­wa­tych, li­czą­cy ponad 2000 ga­tun­ków na całej kuli ziem­skiej


SJP.pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mnisz­ków – wieś w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie kar­ko­no­skim, w gmi­nie Ja­no­wi­ce Wiel­kie
  • Mnisz­ków – wieś w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie opo­czyń­skim, w gmi­nie Mnisz­ków
  • Mnisz­ków – gmina wiej­ska w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie opo­czyń­skim
  • Mnisz­ków – dawna gro­ma­da w po­wie­cie opo­czyń­skim w wo­je­wództ­wie kie­lec­kim

Wikipedia


mniszkówka

mu­chów­ka z ro­dzi­ny rą­czy­co­wa­tych, pa­so­żyt brud­ni­cy mnisz­ki i nie­par­ki


SJP.pl


mnisztwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. część mia­sta Cie­szy­na;

Wiktionary

Mniszt­wo (niem. Mönichhof) – część mia­sta Cie­szy­na, do 1973 roku sa­mo­dziel­na wieś na Ślą­sku Cie­szyń­skim.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czy tym au­to­bu­sem do­je­dzie­my na Mniszt­wo?

 (1.1) Ksią­żę Adam Wac­ław zwró­cił fol­wark na Mniszt­wie do­mi­ni­ka­nom.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mnich mos., mniszka ż.

 przym. mniszy

Wiktionary


mniszy

mnisi;
1. do­ty­czą­cy mni­cha, mnisz­ki; za­kon­ny, klasz­tor­ny;
2. taki jak u mni­cha, wła­ści­wy mni­chom


SJP.pl

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mni­chem lub mnisz­ką, do­ty­czą­cy mni­cha lub mnisz­ki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stary cy­sters wiódł swe życie mni­sze w cał­ko­wi­tym odo­sob­nie­niu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mnich m., mniszka ż., Mnich m., Mnisztwo n.

 przym. mnisi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mnisi, monastyczny

Wiktionary


mniów

wieś w Pol­sce


SJP.pl

Mniów – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie kie­lec­kim, w gmi­nie Mniów. Sie­dzi­ba gminy Mniów.

Ad­mi­ni­stra­cyj­nie na te­re­nie wsi ut­wo­rzo­no dwa so­łect­wa "Mniów I" i "Mniów II".

Wieś po­ło­żo­na w od­le­gło­ści około 20 km na pół­noc­ny za­chód od cen­trum Kielc przy dro­dze kra­jo­wej nr 74

Wikipedia


mnk

skró­to­wiec, rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) Mu­ze­um Na­ro­do­we w Kra­ko­wie;

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Me­to­da najm­niej­szych kwa­dra­tów – w sta­ty­sty­ce, me­to­da esty­ma­cji i wyz­na­cza­nia linii tren­du.
  • Mu­ze­um Na­ro­do­we w Kra­ko­wie – naj­star­sze mu­ze­um na­ro­do­we w Pol­sce.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od paź­dzier­ni­ka dwa od­dzia­ły MHK i MNK łączy nie tylko są­siedzt­wo w jed­nym bu­dyn­ku, ale rów­nież po­ro­zu­mie­nie o sprze­da­ży wspól­nych bi­le­tów.

Wiktionary


mnogdy

przy­słó­wek

 (1.1) stpol. czę­sto

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmnɔɡdɨ, AS: mnogdy

Wiktionary


mnogi

licz­ny, wy­stę­pu­ją­cy w dużej ilo­ści


SJP.pl

przy­miot­nik

 (1.1) książk. wy­stę­pu­ją­cy w dużej ilo­ści

 (1.2) książk. skła­da­ją­cy się z dużej licz­by cze­goś

 (1.3) do­ty­czą­cy ja­kiejś zbio­ro­wo­ści, mno­go­ści

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) u brze­gu stał mnogi lud pa­trząc i przy­słu­chu­jąc się w mil­cze­niu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmnɔɟi, AS: mnoǵi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mnogość ż., mnożenie n., mnożna ż., mnożnik m.

 czas. mnożyć, pomnożyć, pomnażać, rozmnożyć, rozmnażać

 przysł. mnogo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) liczny, spory

 (1.2) wieloskładnikowy

Wiktionary


mnogo

przy­słó­wek

 (1.1) daw. dużo, wiele

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmnɔɡɔ, AS: mnogo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mnogi

 rzecz. mnogość ż.

Wiktionary


mnogoludny

przy­miot­nik

 (1.1) daw. odz­na­cza­ją­cy się wy­so­ką po­pu­la­cją

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) współcz. ludny

Wiktionary


mnogooczak

motyl dzien­ny z ro­dzi­ny mo­drasz­ko­wa­tych, wy­stę­pu­ją­cy w około 215 ga­tun­kach


SJP.pl


mnogościowy

zwią­za­ny z te­o­rią mno­go­ści


SJP.pl


mnogość

1. duża licz­ba cze­goś; mnó­stwo; ob­fi­tość;
2. daw­niej: wynik mno­że­nia; ilo­czyn;
3. daw­niej: zbiór


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) duża ilość cze­goś

 (1.2) mat. zbiór

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pod tym wzglę­dem pałac Wa­ty­kań­ski wy­bu­do­wa­ny za pon­ty­fi­ka­tu Mi­ko­ła­ja III z dłu­gi­mi ce­re­mo­nial­ny­mi przej­ścia­mi, mno­go­ścią wiel­kich re­pre­zen­ta­cyj­nych po­mie­szczeń an­ty­cy­po­wał kon­cep­cję re­zy­den­cji awi­nioń­skiej.

 (1.1) Z cza­sem mu­zy­ka co­un­try wyksz­tał­ci­ła mno­gość pod­ga­tun­ków i sty­lów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmnɔɡɔɕt͡ɕ, AS: mnogość

Wiktionary

Powiązane:

 przym. mnogi

 przysł. mnogo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) liczebność, wielość, obfitość; mnóstwo

Wiktionary


mnożarnia

szklar­nia do rozm­na­ża­nia ro­ślin; mno­żar­ka


SJP.pl


mnożenie

dzia­ła­nie aryt­me­tycz­ne po­le­ga­ją­ce na wyz­na­cza­niu ilo­czy­nu dwóch czyn­ni­ków: mnoż­nej i mnoż­ni­ka


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) mat. dzia­ła­nie aryt­me­tycz­ne, bę­dą­ce dla liczb na­tu­ral­nych wie­lo­krot­nym do­da­wa­niem

 (1.2) mat. jedno z dwóch dzia­łań w pier­ście­niu, uo­gól­nie­nie mno­że­nia (1.1)

 (1.3) od­cza­sow­ni­ko­wy od|mno­żyć.

Wiktionary

Mno­że­nie – wspól­na nazwa róż­nych funk­cji ma­te­ma­tycz­nych de­fi­nio­wa­nych osob­no; ich naj­prost­szym przy­kła­dem jest mno­że­nie liczb na­tu­ral­nych – wie­lo­krot­ne do­da­wa­nie licz­by do sie­bie samej. Wynik mno­że­nia to ilo­czyn, a mno­żo­ne ele­men­ty to czyn­ni­ki, przy czym jeden z nich jest cza­sem na­zy­wa­ny mnoż­ną, a drugi – mnoż­ni­kiem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ilo­czyn to wynik mno­że­nia.

 (1.2) Pier­ścień w któ­rym mno­że­nie jest od­wra­cal­ne (z wy­jąt­kiem mno­że­nia przez zero) to ciało.

 (1.3) Brzyt­wa Ock­ha­ma to za­sa­da eko­no­mii my­śle­nia za­ka­zu­ją­ca mno­że­nia bytów ponad po­trze­bę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: mnɔˈʒɛ̃ɲɛ, AS: množẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pomnażać ndk., rozmnażać ndk., mnożyć ndk.

 rzecz. mnożnik m., mnożna ż., rozmnażanie n.

 przym. mnogi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) multiplikacja / multyplikacja

Wiktionary


mnożna

licz­ba, którą się mnoży przez inną licz­bę, czyn­nik a w ilo­czy­nie a x b


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mat. licz­ba, którą się mnoży przez inną licz­bę; czyn­nik w mno­że­niu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mnożenie n., mnożnik mrz.

 czas. mnożyć

 przym. mnogi

Wiktionary


mnożnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mat. licz­ba, przez którą się mnoży po­przed­nią licz­bę w dzia­ła­niu mno­że­nia

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • mnoż­nik (eko­no­mia)
    • mnoż­nik za­trud­nie­nia
    • mnoż­nik zrów­no­wa­żo­ne­go bu­dże­tu
  • mnoż­nik (ma­te­ma­ty­ka)
  • mnoż­nik (pro­ce­sor CPU)
  • mnoż­nik me­diów

Wikipedia

Powiązane:

 przym. mnogi

 rzecz. mnożenie n., mnożna ż.

 czas. mnożyć

Wiktionary


mnożnikowy

→ mnoż­nik


SJP.pl

Patrz:

mnożnik

mnożny

szyb­ko się rozm­na­ża­ją­cy, mno­żą­cy się licz­nie; płod­ny


SJP.pl


mnożyć

1. po­więk­szać ilość, licz­bę cze­goś; pom­na­żać;
2. roz­ple­niać coś (ro­śli­ny, zwie­rzę­ta);
3. wy­ko­ny­wać dzia­ła­nie ma­te­ma­tycz­ne da­ją­ce w wy­ni­ku ilo­czyn;
4. mno­żyć się:
a) po­więk­szać swą ilość, licz­bę;
b) o niek­tó­rych or­ga­niz­mach: rozm­na­żać się


SJP.pl

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) po­więk­szać ilość, licz­bę cze­goś; pom­na­żać

 (1.2) roz­ple­niać coś (ro­śli­ny, zwie­rzę­ta)

 (1.3) mat. wy­ko­ny­wać dzia­ła­nie ma­te­ma­tycz­ne da­ją­ce w wy­ni­ku ilo­czyn;

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny mno­żyć się

 (2.1) po­więk­szać swą ilość, licz­bę

 (2.2) o niek­tó­rych or­ga­niz­mach: rozm­na­żać się

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Szczę­ście to je­dy­na rzecz, która się mnoży, jeśli się ją dzie­li.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmnɔʒɨt͡ɕ, AS: množyć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mnożnik m., mnożenie n., rozmnażanie n., mnożna ż.

 czas. pomnożyć dk., pomnażać ndk., wymnożyć dk., wymnażać ndk.

 przym. mnogi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-3) przest./stpol. multyplikować, multiplikować

Wiktionary


mnóstwo

masa;
1. wiel­ka ilość lub licz­ba cze­goś; mno­gość, ob­fi­tość;
2. wiel­ka licz­ba kogoś; tłum


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) bar­dzo dużo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dzień był tar­go­wy i po uli­cach krę­ci­ło się mnó­stwo ludzi.

 (1.1) Mi­nę­ło już pół wieku, a przesz­łość wciąż była tu wi­docz­na w mnó­stwie za­nied­ba­nych, drew­nia­nych domów, mnó­stwie ko­śla­wych pło­tów, mnó­stwie opa­da­ją­cych tyn­ków.

 (1.1) Mnó­stwo ar­cy­dzieł prze­pa­da razem z imio­na­mi swych twór­ców.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈmnustfɔ, AS: mnustfo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dużo, mnogo, wiele, od metra; wulg. w chuj

Wiktionary


mną

forma za­im­ka.

 (1.1) N. za­im­ka oso­bo­we­go ja

Wiktionary


mo

sym­bol mo­lib­de­nu, pier­wiast­ka che­micz­ne­go


SJP.pl

forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. 3. os. lp. ter. od: mieć → ma

Wiktionary

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:

  • Mo (Szwe­cja) – miej­sco­wość w Szwe­cji, w Hälsinglandzie
  • Mo – trzy­dzie­sty piąty znak ja­poń­skich sy­la­ba­riu­szy hi­ra­ga­na i ka­ta­ka­na
  • – ro­dzaj ki­mo­na
  • Mo – ame­ry­kań­ski se­rial ko­me­dio­wo-dra­ma­tycz­ny
  • MO – Mi­li­cja Oby­wa­tel­ska w PRL
  • MO – no­śnik ma­gne­to-op­tycz­ny (np. MiniDisc)
  • Mo – sym­bol pier­wiast­ka mo­lib­den
  • MO – Modus ope­ran­di (łac.)
  • MØ – duń­ska pio­sen­kar­ka i au­tor­ka tek­stów

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kież tam puj­dzie­cie na ty zo­ziyr­ki, dyć dziec­ko mo już mie­siónc.

Wiktionary


moa

rząd wy­mar­łych pta­ków (około 20 ga­tun­ków) za­miesz­ku­ją­cych nieg­dyś Nową Ze­lan­dię


SJP.pl

Moa (Di­nor­nit­hi­for­mes) – rząd wy­mar­łych pta­ków z pod­gro­ma­dy pta­ków no­wo­czes­nych Ne­or­nit­hes. Obej­mu­je ga­tun­ki nie­lot­ne, za­miesz­ku­ją­ce Nową Ze­lan­dię po­czą­wszy od plej­sto­ce­nu aż po XIV lub XV wiek.

Wy­mar­ły mię­dzy ro­kiem 1300 a 1440 ± 20 lat. Przed po­ja­wie­niem się czło­wie­ka je­dy­nym na­tu­ral­nym wro­giem był orzeł Ha­a­sta ("Hie­ra­a­e­tus mo­o­rei"). Ma­o­ry­si (któ­rzy przy­by­li na Nową Ze­lan­dię z Po­li­nez­ji mię­dzy 1250 a 1300 r.) trak­to­wa­li moa jako źró­dło mięsa, do­pro­wa­dza­jąc po­lo­wa­nia­mi do wy­mar­cia tych pta­ków.

Wikipedia


moab

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. kra­i­na w sta­ro­żyt­nym Le­wan­cie po wschod­niej stro­nie Morza Mart­we­go;

 (1.2) geogr. mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych Ame­ry­ki;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (2.1) rzad. imię|pol­ski|m.; jedno z imion bi­blij­nych

Wiktionary

Moab – hi­sto­rycz­na kra­i­na po­ło­żo­na na wschod­nim brze­gu Morza Mart­we­go na te­re­nie dzi­siej­szej Jor­da­nii. We­dług Bi­blii w sta­ro­żyt­no­ści za­miesz­ki­wał ją lud Mo­a­bi­tów, pod­bi­ty przez woj­ska iz­ra­el­skie pod wodzą Da­wi­da. Na pół­noc od Moabu za­miesz­ki­wa­li Am­mo­ni­ci.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Iz­ra­el ro­zło­żył się obo­zem na ste­pach Moabu.

 (1.2) W Mo­a­bie mają stary za­byt­ko­wy teatr.

 (2.1) To nie spo­do­ba­ło się Mo­a­bo­wi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Moabita m., Moabitka ż., moabicki m.

 przym. moabicki

Wiktionary


moabici

sta­ro­żyt­ny lud za­miesz­ku­ją­cy te­re­ny Moabu


SJP.pl

Mo­a­bi­ci – sta­ro­żyt­ny lud za­miesz­ku­ją­cy Moab, kra­i­nę po­ło­żo­ną na wschód od Morza Mart­we­go.

We­dług prze­ka­zów bi­blij­nych, byli po­tom­ka­mi Moaba, ka­zi­rod­cze­go syna Lota i jego star­szej córki. Mo­a­bi­ci wo­jo­wa­li z Iz­ra­e­li­ta­mi, zo­sta­li po­ko­na­ni i pod­bi­ci przez króla Da­wi­da (X w. p.n.e.). Nie­pod­le­głość odzy­ska­li za pa­no­wa­nia króla Meszy (IX w. p.n.e.).

Wikipedia


moabicki

przy­miot­nik od: Mo­a­bit, Mo­a­bi­ta


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. hist. wy­mar­ły język se­mic­ki z grupy ka­na­nej­skiej

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) od­no­szą­cy się do Moabu lub Mo­a­bi­tów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na ka­mie­niu wy­ry­ty był napis w mo­a­bic­kim.

 (2.1) Stu­dent do­sko­na­le znał nazwy mo­a­bic­kich miast.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌmɔaˈbʲit͡sʲci, AS: moabʹicʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Moab m., Moabita m., Moabitka ż.

Wiktionary


moabit

dziel­ni­ca Ber­li­na


SJP.pl

Mo­a­bit, Ber­lin-Mo­a­bit – dziel­ni­ca "(Ort­ste­il)" Ber­li­na w okrę­gu ad­mi­ni­stra­cyj­nym Mitte. Od 1 stycz­nia 1861 w gra­ni­cach mia­sta.

Duża część Mo­a­bi­tu to ty­po­wo ro­bot­ni­cze osied­le, ale po zjed­no­cze­niu Ber­li­na teren stał się atrak­cyj­nym miej­scem dla no­wych biu­row­ców, także rzą­do­wych, np. swoją sie­dzi­bę ma tu Mi­ni­ster­stwo Spraw Wew­nętrz­nych.

Wikipedia


moabita

czło­nek sta­ro­żyt­ne­go ludu za­miesz­ku­ją­ce­go te­re­ny Moabu


SJP.pl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) etn. bibl. miesz­ka­niec sta­ro­żyt­ne­go Moabu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Por­wa­ne Mo­a­bi­tom córki tra­fi­ły do Edomu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Moab m., moabicki m.

:: fż. Moabitka ż.

 przym. moabicki

Wiktionary


moabitka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. bibl. miesz­kan­ka sta­ro­żyt­ne­go Moabu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przy stud­ni nie zna­lazł żad­nej Mo­a­bit­ki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Moab m., moabicki m.

:: fm. Moabita m.

 przym. moabicki

Wiktionary


moabski

→ Moab


SJP.pl

Patrz:

Moab