# ski

dawniej: narty

SJP.pl

Ski – miasto w Norwegii w okręgu Akershus w gminie Nordre Follo. Do 2020 stanowiło również osobną gminę.

Ski jest drugim co do wielkości miastem w Akershus po Oslo, zamieszkanym przez 19 357 osób (dane z 2017 roku).

Wikipedia

# ski-alpinizm

narciarstwo wysokogórskie; skialpinizm

SJP.pl

# skiagrafia

1) światłocień wprowadzony po raz pierwszy do malarstwa greckiego w drugiej połowie V wieku p.n.e. przez Apollodorosa z Aten. Technika ta polega na takim zestawieniu barw obok siebie, że z daleka dawały wyobrażenie trójwymiarowości.

2) kierunek w malarstwie greckim (malarstwo światłocieniowe, iluzjonistyczne) rozwijający się od końca V wieku p.n.e.

Wikipedia

# skialpinista

[czytaj: ski-alpinista] osoba uprawiająca narciarstwo wysokogórskie

SJP.pl

# skialpinistka

[czytaj: ski-alpinistka] kobieta uprawiająca narciarstwo wysokogórskie

SJP.pl

# skialpinistyczny

→ skialpinizm; ski-alpinistyczny

SJP.pl

# skialpinizm

[czytaj: ski-alpinizm] narciarstwo wysokogórskie; ski-alpinizm

SJP.pl

Skialpinizm, narciarstwo wysokogórskie – rodzaj sportu narciarskiego, w którym zawodnicy podchodzą i zjeżdżają na nartach oraz nierzadko używają umiejętności i sprzętu alpinistycznego podczas ścigania się w terenie górskim. Wyróżnia się także dyscyplinę sprinterską, w której zawodnicy ścigają się po krótkiej specjalnie przygotowanej sztucznej trasie, zawierającej zazwyczaj kilka podbiegów, odcinków specjalnych w rakach i nartami na plecach oraz zjazdów.

Wikipedia

# skiaskop

urządzenie wykorzystujące wiązkę światła odbitą od lusterka, które pozwala zbadać wielkość wady wzroku

SJP.pl

# skiaskopia

metoda badania wad wzroku, polegająca na obserwacji cienia poruszającego się w obrębie źrenicy przy oświetleniu oka za pomocą wziernika - skiaskopu; retinoskopia

SJP.pl

# skiathlon

[czytaj: skjatlon] konkurencja w biegach narciarskich złożona z dwóch części pokonywanych różnymi stylami; bieg łączony

SJP.pl

# skiatron

lampa elektronopromieniowa o ekranie tenebrescencyjnym

SJP.pl

# skiba

1. wąski, wybrzuszony pas gleby tworzący się podczas orania
2. regionalnie: kromka chleba, pajda

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) grubo ukrojona kromka chleba

(1.2) wąski pas gleby podcięty przez pług, odwrócony i odłożony na bok w czasie orki

(1.3) gw-pl|Poznań. kradzież

Wiktionary

Skiba – wąski pas roli podcięty lemieszem pracującego pługa, odwrócony i odłożony na bok w czasie orki. Pługi tradycyjne odkładają skiby tylko w jedną stronę - w prawo, natomiast pługi obracalne i wahadłowe - w prawo lub w lewo, dzięki czemu można wykonać orkę jednostronną.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Dobre mięso przyprawione odpowiednio do smaku, a do tego gruba skiba chleba z masłem.

(1.2) Właśnie co dopiero odwalił na cały lemiesz sąsiadowi skibę i stając obejrzał się, czy ta kto nie idzie.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsʲciba, AS: sʹḱiba

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. zdrobn. skibka

czas. skibać

przym. dwuskibowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) pajda

Wiktionary

# skibać

czasownik

(1.1) poznań. - kraść

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skibanie n., skiba

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) kroić, zob. też kraść

Wiktionary

# skibanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skibać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skibać ndk.

Wiktionary

# skibicki

nazwisko

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Franciszek Skibicki – polski urzędnik
- Kacper Skibicki – polski piłkarz
- Stanisław Skibicki – polski wojskowy
- Wojciech Skibicki – rzymskokatolicki duchowny

Wikipedia

# skibike

[czytaj: skibajk] rower przeznaczony do jazdy po terenach wysokogórskich

SJP.pl

# skibin

Skibin – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie radziejowskim, w gminie Radziejów.

Wikipedia

# skibiński

nazwisko

SJP.pl

Skibiński (forma żeńska: Skibińska; liczba mnoga: Skibińscy) – polskie nazwisko. Pod koniec XX wieku w Polsce nosiło je 8913 osób.

Mężczyźni o tym nazwisku:

- Daniel Skibiński (ur. 1990) – polski zawodnik mieszanych sztuk walki (MMA)
- Franciszek Skibiński (ur. 15 sierpnia 1899, zm. 16 maja 1991) – generał dywizji WP
- Karol Skibiński (ur. w 1849, zm. 14 maja 1922) – polski inżynier budowy kolei
- Kazimierz Michał Skibiński (ur. 6 marca 1786, zm. 1 marca 1858) – polski aktor, autor pamiętnika
- Marian Skibiński (ur. 15 sierpnia 1893, zm. 1940) – oficer polskiego wywiadu, później nadkomisarz Straży Granicznej II RP
- Paweł Skibiński (ur. 1973) – polski historyk, politolog, wykładowca, publicysta
- Rafał Skibiński (ur. 12 grudnia 1953, zm. 5 grudnia 1987) – polski dominikanin
- Ryszard Skibiński (ur. 20 stycznia 1951, zm. 4 czerwca 1983) – polski kompozytor i instrumentalista
- Tomasz Skibiński (ur. 2 marca 1962) – polski ksiądz pallotyn, rektor Wyższego Seminarium Duchownego w Ołtarzewie
- Wilhelm Skibiński (ur. 21 lipca 1933) – Bukowińczyk, działacz społeczny, krzewiciel kultury kresowej
- Wojciech Skibiński (ur. 31 marca 1929) – polski aktor teatralny i filmowy, reżyser
- Wojciech Skibiński (ur. 23 lipca 1959) – polski aktor filmowy i teatralny

Wikipedia

# skibka

zdrobnienie od: skiba

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) poznań. kromka chleba

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Ułatwiało to życie roznoszącym chleb kalifaktorom, bo tak przygotowane porcje nie rozlatywały się na drobne kawałki, a i nikt z więźniów nie mógł mieć pretensji, że dostał mniej skibek od innego.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skiba

Wiktionary

# skibniewski

nazwisko

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Aleksander Skibniewski – polski ziemianin, działacz społeczny, prawnik, poseł na Sejm Krajowy Bukowiny
- Bronisław Skibniewski – polski ziemianin, i finansista
- Kazimierz Wiktor Skibniewski – polski lekarz
- Mariusz Skibniewski – rzymskokatolicki ksiądz, jezuita, historyk Kościoła
- Mateusz Skibniewski – rzymskokatolicki ksiądz
- Mirosław Skibniewski – polski inżynier systemów zarządzania w budownictwie
- Robert Skibniewski – polski koszykarz
- Stanisław Skibniewski – polski inżynier elektryk i oficer podziemia
- Stefan Leon Skibniewski – rzymskokatolicki ksiądz
- Wiktor Skibniewski – polski ziemianin
- Zygmunt Skibniewski – polski architekt i urbanista, poseł na Sejm

Wikipedia

# skibno

Skibno (do 1945 niem.: Schübben) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie koszalińskim, w gminie Sianów.

Według danych z 30 czerwca 2003 r. wieś miała 761 mieszkańców.

Skibno położone jest przy linii kolejowej 202 (Gdańsk-Stargard, stacja kolejowa Skibno).

We wsi ryglowy dworek z II poł. XIX w.

Wikipedia

# skibob

pojazd przeznaczony do jazdy na śniegu, stanowiący kombinację nart i roweru

SJP.pl

Skiboby – indywidualny sport zimowy, w którym zawodnik siedząc porusza się na pojeździe stanowiącym połączenie nart i roweru. Dodatkowo zawodnicy dysponują dwiema małymi nartami przymocowanymi do butów, które pomagają im utrzymać stabilność podczas jazdy. Zawody skibobowe rozgrywane są w slalomie, gigancie i supergigancie.

Wikipedia

# skibobowy

→ skibob

SJP.pl

#### Patrz:

skibob

# skiboby

dyscyplina sportowa - jazda na czas na skibobie

SJP.pl

# skibowiec

osiewnik skibowiec - gatunek chrząszcza z rodziny sprężykowatych

SJP.pl

# skibowy

przymiotnik od: skiba

SJP.pl

# skibus

autobus dowożący narciarzy do wyciągów

SJP.pl

# skichać

potocznie: skichać się - mimowolnie oddać kał; zesrać się

SJP.pl

# skichany

taki, który się skichał (mimowolnie oddał kał); zesrany

SJP.pl

# skicross

[czytaj: skikros] wyścigi narciarskie rozgrywane na trasie zjazdowej

SJP.pl

Skicross (także skiercross, skier-X) – jedyna konkurencja narciarska polegająca na bezpośrednich wyścigach narciarzy alpejskich, jadących czwórkami (lub szóstkami) na jednej, specjalnie przygotowanej trasie zjazdowej.

Wikipedia

# skicrossowy

→ skicross [czytaj: skikrosowy]

SJP.pl

# skidniów

Skidniów – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie głogowskim, w gminie Kotla.

Wikipedia

# skidoo

[czytaj: skiDU] sanie motorowe na gąsienicach

SJP.pl

Skidoo – opuszczone miasto w stanie Kalifornia na terenie Parku Narodowego Dolina Śmierci. Sławne na początku XX wieku, gdy w okolicach odkryto złoto. Mieszkańcy odeszli po kilku latach. Nie pozostały żadne budynki w stanie używalności. Resztki są czasem odwiedzane przez pasjonatów miast duchów.

Wikipedia

# skidzin

Skidziń (do 2009 Skidzin) – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie oświęcimskim, w gminie Brzeszcze.

Wikipedia

# skieblewo

Skieblewo (biał. Скеблева, lit. Skieblevas) – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie augustowskim, w gminie Lipsk.

W okresie II RP siedziba wiejskiej gminy Kurjanka w powiecie augustowskim. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Wikipedia

# skiepściały

taki, który skiepściał

SJP.pl

# skiepścić

potocznie:
1. zepsuć, zrobić coś źle;
2. skiepścić się - pogorszyć się, zepsuć się

SJP.pl

# skiepścieć

1. potocznie: stać się kiepskim; zmizernieć, zbiednieć;
2. gwarowo: stracić rozum; zgłupieć

SJP.pl

# skiepszczać

potocznie:
1. czynić coś kiepskim, nieciekawym;
2. skiepszczać się - stawać się kiepskim, pogarszać się

SJP.pl

# skiera

nazwisko polskie

SJP.pl

# skierbieszów

wieś w Polsce

SJP.pl

Skierbieszów – wieś w województwie lubelskim, w powiecie zamojskim, w dolinie rzeki Wolicy, na terenie Działów Grabowieckich.

Miejscowość jest sołectwem, siedzibą władz gminy Skierbieszów. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 1408 mieszkańców.

Wikipedia

# skierbieszowianin

mieszkaniec Skierbieszowa

SJP.pl

# skierbieszowianka

mieszkanka Skierbieszowa

SJP.pl

# skierbieszowski

przymiotnik od: Skierbieszów

SJP.pl

# skierdż

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. kresowe pastuch

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Skierdż (po koroniarsku: pastuch), który już zdążył dobiec, postawił na chwiejne nóżki małe wilgotne cielątko.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sʲcɛrt͡ʃ, AS: sʹḱerč

Wiktionary

# skiereszewo

- Skiereszewo – wieś w powiecie gnieźnieńskim
- Skiereszewo – osiedle Gniezna

Wikipedia

# skierka

zdrobnienie od: skra

SJP.pl

Skierka – rodzaj grzybów z rzędu rdzowców (Pucciniales).

Wikipedia

# skierkowski

nazwisko

SJP.pl

# skierniewice

miasto w Polsce

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) miasto powiatowe w Polsce, we wschodniej części województwa łódzkiego;

Wiktionary

Skierniewice – miasto na prawach powiatu, położone na Równinie Łowicko-Błońskiej, w połowie drogi między Warszawą a Łodzią, w województwie łódzkim. Miasto było stolicą województwa skierniewickiego w latach 1975–1998.

Miasto położone jest w dorzeczu Wisły, na Nizinie Środkowomazowieckiej, w południowej części Równiny Łowicko-Błońskiej. Skierniewice były miastem duchownym arcybiskupstwa gnieźnieńskiego w ziemi rawskiej województwa rawskiego w 1792 roku.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Mam na imię Sławomir i jestem kolejarzem ze Skierniewic.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skierniewiczanin m., skierniewiczanka ż., SKC n., Skierki nmos., Skierniewickie n., Skierniewka ż.

przym. skierniewicki, podskierniewicki

skr. SKC

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skr. SKC n.; pot. Skierki nmos.

Wiktionary

# skierniewicki

przymiotnik od: Skierniewice

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze Skierniewicami, dotyczący Skierniewic, pochodzący ze Skierniewic

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Skierniewice nmos., Skierniewickie n., skierniewiczanin mos., skierniewiczanka ż.

Wiktionary

# skierniewickie

przymiotnik od: Skierniewice

SJP.pl

# skierniewiczanin

mieszkaniec Skierniewic

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Skierniewic

(1.2) osoba pochodząca z Skierniewic, urodzona w Skierniewicach

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsʲcɛrʲɲɛvʲiˈt͡ʃãɲĩn, AS: sʹḱerʹńevʹičãńĩn

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Skierniewice nmos., SKC n., Skierki nmos.

:: fż. skierniewiczanka ż.

przym. skierniewicki, podskierniewicki

skr. SKC

Wiktionary

# skierniewiczanka

mieszkanka Skierniewic

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Skierniewic

(1.2) kobieta pochodząca z Skierniewic, urodzona w Skierniewicach

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsʲcɛrʲɲɛvʲiˈt͡ʃãnka, AS: sʹḱerʹńevʹičãnka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Skierniewice nmos.

:: fm. skierniewiczanin m.

przym. skierniewicki

Wiktionary

# skierniewka

rzeka w Polsce

SJP.pl

- Skierniewka – rzeka w środkowej Polsce, prawy dopływ Bzury
- Skierniewka – część miasta Skierniewice od 1926; dawniej samodzielna wieś
- Skierniewka – dawna gmina wiejska funkcjonująca w latach 1867–1954

Wikipedia

# skierować

1. nadać czemuś odpowiedni kierunek
2. skierować się - udać się w określonym kierunku

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. kierować)

(1.1) nadać czemuś określony kierunek; wysłać coś w jakimś kierunku, w określoną stronę

czasownik zwrotny

(2.1) udać się dokądś

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Skierowałem chorego do sanatorium.

(1.1) Skierował wzrok na ścianę.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sʲcɛˈrɔvat͡ɕ, AS: sʹḱerovać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kierowca mos., kierownica ż., skierowanie, kierunek

czas. kierować

przym. kierowniczy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) zwrócić

Wiktionary

# skierowanie

polecenie na piśmie wydane w celu przyjęcia kogoś przez wymienioną placówkę, instytucję; także pismo zawierające takie polecenie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) rodzaj pisemnego polecenia przyjęcia kogoś przez określoną placówkaacówkę

(1.2) odczasownikowy od|skierować.

Wiktionary

Skierowanie - z reguły pisemna dyspozycja lekarska (lub innego, uprawnionego na mocy ustawy, pracownika medycznego), często w sformalizowanej formie:

- zlecająca wykonanie badania diagnostycznego,
- zlecająca konsultację u lekarza specjalisty,
- kierująca pacjenta na leczenie w poradni specjalistycznej,
- kierująca pacjenta na leczenie szpitalne,
- kierująca pacjenta na leczenie sanatoryjne,
- kierująca pacjenta na leczenie rehabilitacyjne.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Dostałem skierowanie do sanatorium rehabilitacji onkologicznej.

(1.1) Po chwili miałem skierowanie do urologa.

(1.1) Dość częstym błędem [...] jest pomijanie w skierowaniach na badania lekarskie czynności pracy na wysokości powyżej 1 m.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsʲcɛrɔˈvãɲɛ, AS: sʹḱerovãńe

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kierunek m., kierowanie n., kierowca mos.

czas. skierować, kierować

Wiktionary

# skierowywać

1. nadawać czemuś odpowiedni kierunek
2. skierowywać się - udawać się w określonym kierunku

SJP.pl

# skierski

nazwisko

SJP.pl

# skiełbasić

skiełbasić się - potocznie:
1. zmącić się, zagmatwać się, skomplikować się;
2. zepsuć się, pogorszyć się

SJP.pl

# skiełbaszony

potocznie: taki, który się skiełbasił

SJP.pl

# skiełkować

1. o nasionach, roślinach: wypuścić pierwsze pędy; wykiełkować, zakiełkować;
2. spowodować szybkie wytworzenie pędów nasion, bulw, kłączy;
3. powstać jako zalążek czegoś w określonym miejscu lub czasie; wykiełkować

SJP.pl

czasownik

(1.1) doprowadzić do wypuszczenia pędów

Wiktionary

# skiełkowywać

1. o nasionach, roślinach: wypuszczać pierwsze pędy; kiełkować;
2. powodować szybkie wytworzenie pędów nasion, bulw, kłączy

SJP.pl

# skif

skiff;
1. rodzaj łodzi sportowej przeznaczonej dla jednej osoby, wyposażonej w jedną parę długich wioseł;
2. wyścigi na łodziach o tej samej nazwie

SJP.pl

- Skif – projekt radzieckiej bojowej stacji kosmicznej
- Skif – eksportowa nazwa ukraińskiego zestawu przeciwpancernego
- Skifowie – koczowniczy lud irański
- SKIF – Sportowy Klub Instytutu Fizkultury

Wikipedia

# skiff

skif;
1. rodzaj łodzi sportowej przeznaczonej dla jednej osoby, wyposażonej w jedną parę długich wioseł;
2. wyścigi na łodziach o tej samej nazwie

SJP.pl

# skiffistka

wioślarka specjalizująca się w pływaniu skiffem; skifistka

SJP.pl

# skiffle

rodzaj muzyki rozrywkowej, szczególnie popularny w Wielkiej Brytanii w latach pięćdziesiątych

SJP.pl

Skiffle – rodzaj muzyki folk, z wpływami jazzu i bluesa, wykonywanej przeważnie na różnego rodzaju zaimprowizowanych instrumentach czy wręcz przedmiotach codziennego użytku, takich jak tara, grzebień czy garnek, a także banjo, harmonijka ustna i kazoo.

Wikipedia

# skiffle'owy

→ skiffle [czytaj: skiflowy]

SJP.pl

# skifista

sportowiec biorący udział w wyścigu skifów

SJP.pl

Skifista – osoba uprawiająca wioślarstwo w kategorii jedynek – łodzi jednoosobowych (dwuwiosłowych).

Do polskich skiffistów z największymi osiągnięciami sportowymi należą m.in.: Teodor Kocerka, Kajetan Broniewski, Roger Verey, Natan Węgrzycki-Szymczyk, Zdzisław Bromek.

Wikipedia

# skifistka

wioślarka specjalizująca się w pływaniu skifem; skiffistka

SJP.pl

# skijöring

[czytaj: skijering albo szisjering] sport zimowy, w którym zwierzę lub pojazd ciągnie na lince osobę na nartach; skiring, skikjöring

SJP.pl

Skijöring, rzadziej skikjöring (wym. szisjyrink lub skijerink) – rodzaj sportu zimowego polegającego na wyścigu na śniegu narciarzy (maszerów) ciągniętych przez zwierzęta (zazwyczaj pojedynczego konia, ale także np. przez psi zaprzęg) albo pojazd (motocykl, skuter śnieżny itp.).

Wikipedia

# skikjöring

[czytaj: skijering albo szisjering] sport zimowy, w którym zwierzę lub pojazd ciągnie na lince osobę na nartach; skiring, skijöring

SJP.pl

Skijöring, rzadziej skikjöring (wym. szisjyrink lub skijerink) – rodzaj sportu zimowego polegającego na wyścigu na śniegu narciarzy (maszerów) ciągniętych przez zwierzęta (zazwyczaj pojedynczego konia, ale także np. przez psi zaprzęg) albo pojazd (motocykl, skuter śnieżny itp.).

Wikipedia

# skiknąć

potocznie: podejść dokądś; skoczyć

SJP.pl

# skill

potocznie: umiejętność, zdolność

SJP.pl

Umiejętność (z ang. skill) – to obok współczynników typ danych liczbowych w grach fabularnych, opisujących postać gracza. Umiejętności określają jak zaawansowana jest w danej dziedzinie postać. Im większa jest wartość danej umiejętności, tym łatwiej jest wykonać postaci test związany z nią. Umiejętności dotyczą zasadniczo dziedzin, których można się nauczyć; ponadto zwykle łatwiej jest je zdobyć (lub zwiększyć ich poziom) niż współczynniki.

Wikipedia

# skimboard

[czytaj: skimbord] sport wodny polegający na ślizganiu się na desce po fali lub płytkiej warstwie wody; skimboarding

SJP.pl

Skimboarding (skimboard) – sport wodny polegający na jeździe (ślizgu) na desce po fali lub płytkiej warstwie wody.

Wikipedia

# skimboarder

[czytaj: skimborder] osoba uprawiająca sport wodny polegający na ślizganiu się na desce po fali lub płytkiej warstwie wody

SJP.pl

# skimboarderka

→ skimboarder [czytaj: skimborder]

SJP.pl

# skimboarding

[czytaj: skimbording] sport wodny polegający na ślizganiu się na desce po fali lub płytkiej warstwie wody; skimboard

SJP.pl

Skimboarding (skimboard) – sport wodny polegający na jeździe (ślizgu) na desce po fali lub płytkiej warstwie wody.

Wikipedia

# skimia

rodzaj roślin z rodziny rutowatych; skimmia

SJP.pl

# skimmer

[czytaj: skimer] urządzenie w bankomacie umożliwiające kopiowanie danych z paska magnetycznego lub chipa karty płatniczej

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) inform. techn. urządzenie dokonujące nielegalnego skopiowania paska magnetycznego karty płatniczej

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) osoba dokonująca nielegalnego skopiowania paska magnetycznego karty płatniczej

Wiktionary

Skimming – przestępstwo polegające na nielegalnym skopiowaniu zawartości paska magnetycznego karty płatniczej bez wiedzy jej posiadacza w celu wytworzenia kopii i wykonywania nieuprawnionych płatności za towary i usługi lub wypłat z bankomatów. Obecnie skimming wymierzony jest także w karty chipowe z układami niechronionej klasy SDA, jak i układami klasy DDA uchodzącymi za bezpieczniejsze. Ponieważ skopiowana karta w elektronicznych systemach bankowych zachowuje się jak karta oryginalna, wszystkie operacje wykonane przy jej pomocy odbywają się kosztem posiadacza oryginalnej karty i obciążają jego rachunek.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Policjanci zabezpieczyli skimmer znaleziony w bankomacie przy poczcie.

(2.1) Szajkę skimmerów pochwycili katowiccy stróże prawa.

Wiktionary

# skimmia

rodzaj roślin z rodziny rutowatych; skimia

SJP.pl

Skimmia (Skimmia) – rodzaj roślin z rodziny rutowatych. Obejmuje 7 gatunków. Występują w cieplejszych regionach Azji Wschodniej i Południowo-Wschodniej – od Afganistanu, poprzez Himalaje po Japonię, na południu sięgając po Wietnam i Filipiny. Najbardziej zróżnicowane na obszarze Chin. Rosną w różnych zbiorowiskach leśnych, kwiaty zapylane są przez pszczoły. Rośliny zawierają alkaloidy. Wszystkie części rośliny rozgniecione wydzielają ostry aromat.

Wikipedia

# skimming

[czytaj: skiming] nielegalne kopiowanie danych z paska magnetycznego lub chipa karty płatniczej w celu dokonywania nielegalnych transakcji

SJP.pl

Skimming – przestępstwo polegające na nielegalnym skopiowaniu zawartości paska magnetycznego karty płatniczej bez wiedzy jej posiadacza w celu wytworzenia kopii i wykonywania nieuprawnionych płatności za towary i usługi lub wypłat z bankomatów. Obecnie skimming wymierzony jest także w karty chipowe z układami niechronionej klasy SDA, jak i układami klasy DDA uchodzącymi za bezpieczniejsze. Ponieważ skopiowana karta w elektronicznych systemach bankowych zachowuje się jak karta oryginalna, wszystkie operacje wykonane przy jej pomocy odbywają się kosztem posiadacza oryginalnej karty i obciążają jego rachunek.

Wikipedia

# skimpflacja

obniżenie jakości oferowanych produktów i usług przy jednoczesnym zachowaniu lub wzroście ceny

SJP.pl

# skin

przedstawiciel podkultury młodzieżowej wyrażającej sprzeciw wobec norm społecznych agresywnym zachowaniem, brutalnością i szokującym ubiorem, wyznający albo poglądy rasistowskie, skrajnie prawicowe lub nazistowskie, albo lewicowe i anarchistyczne; skinhead, skinhed

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) członek subkultury skinhead

Wiktionary

- skórka (informatyka)
- Deborah Dyer – angielska piosenkarka znana pod pseudonimem Skin
- Skin (zespół muzyczny) – brytyjski zespół rockowy
- Skin (singel) – drugi singiel Rag’n’Bone Mana z jego debiutanckiego albumu Human
- Skin – film biograficzny z 2018 roku

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: sʲcĩn, AS: sʹḱĩn

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skinhead m.

:: zdrobn. skinio m.

przym. skinowski, skinheadzki

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) oi, skinhead, łysol, skinio

Wiktionary

# skinąć

poruszyć ręką lub głową, wyrażając coś, np. aprobatę, witając się lub żegnając; kiwnąć

SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. brak)

(1.1) uczynić ruch głową lub ręką na znak czegoś, zwłaszcza na znak zgody, przyzwolenia, powitania lub pożegnania;

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Erec skinął głową. Oczy zaszły mu łzami, gdy usłyszał słaby głos swego ojca.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skinienie n., skinięcie n., skiwnięcie n.

czas. skiwnąć dk., skiwać ndk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) kiwnąć, przytaknąć

Wiktionary

# skinera

środowiskowo: młoda dziewczyna należąca do grupy skinów

SJP.pl

# skinhead

[czytaj: skinhed] przedstawiciel podkultury młodzieżowej wyrażającej sprzeciw wobec norm społecznych agresywnym zachowaniem, brutalnością i szokującym ubiorem, wyznający albo poglądy rasistowskie, skrajnie prawicowe lub nazistowskie, albo lewicowe i anarchistyczne; skin, skinhed

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) kontrkultura młodzieżowa powstała pod koniec lat 60., charakteryzująca się wygolonymi lub krótko ostrzyżonymi fryzurami jej członków;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) męski członek kontrkultury skinhead (1.1)

Wiktionary

Skinhead – subkultura młodzieżowa powstała w latach 60. XX wieku w Wielkiej Brytanii. Jej nazwa wywodzi się od charakterystycznych dla tej grupy wygolonych głów lub bardzo krótkich włosów (ang. skinhead, połączenie wyrazów skin, czyli „skóra”, i head, czyli „głowa”). O jej reprezentantach, skinheadach, mówi się też w skrócie: skini.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. skin m., skinio m.

przym. skinheadzki, skinowski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) 69

(2.1) skin, skinio, łysol, łysy

Wiktionary

# skinheadka

[czytaj: skinhedka] przedstawicielka podkultury młodzieżowej wyrażającej sprzeciw wobec norm społecznych agresywnym zachowaniem, brutalnością i szokującym ubiorem, wyznająca albo poglądy rasistowskie, skrajnie prawicowe lub nazistowskie, albo lewicowe i anarchistyczne; skinka, skinhedka

SJP.pl

# skinheadowski

→ skinhead; skinheadzki, skinhedzki, skinhedowski, skinowski

SJP.pl

# skinheadowy

przymiotnik

(1.1) charakterystyczny dla subkultury skinheadów

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Troszkę mi się kojarzy z balladami skinheadowych zespołów…

Wiktionary

# skinheadzki

→ skinhead; skinhedzki, skinheadowski, skinhedowski, skinowski

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) związany ze skinheadami, dotyczący skinheadów

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Siedem osób z grupy skinheadzkiej zostało wylegitymowanych przez policję.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skinhead n./m., skin m., skinio m.

przym. skinowski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skinowski, skinheadowy

Wiktionary

# skinhed

przedstawiciel podkultury młodzieżowej wyrażającej sprzeciw wobec norm społecznych agresywnym zachowaniem, brutalnością i szokującym ubiorem, wyznający albo poglądy rasistowskie, skrajnie prawicowe lub nazistowskie, albo lewicowe i anarchistyczne; skin, skinhead

SJP.pl

# skinhedka

przedstawicielka podkultury młodzieżowej wyrażającej sprzeciw wobec norm społecznych agresywnym zachowaniem, brutalnością i szokującym ubiorem, wyznająca albo poglądy rasistowskie, skrajnie prawicowe lub nazistowskie, albo lewicowe i anarchistyczne; skinka, skinheadka

SJP.pl

# skinhedowski

→ skinhed; skinheadzki, skinhedzki, skinheadowski, skinowski

SJP.pl

# skinhedzki

→ skinhed; skinheadzki, skinheadowski, skinhedowski, skinowski

SJP.pl

# skinienie

poruszyć ręką lub głową, wyrażając coś, np. aprobatę, witając się lub żegnając; kiwnąć

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) nieznaczne kiwnięcie głową, ręką lub palcem na znak czegoś, odczasownikowy od|skinąć.

Wiktionary

Skinienie głową – gest, który w większości kultur oznacza przyzwolenie, zgodę, a także powitanie.

Są jednak kręgi kulturowe, gdzie gest ten ma zgoła odmienne znaczenie, jak to ma miejsce w Bułgarii, Turcji, Albanii, Grecji lub w Indiach, gdzie oznacza zaprzeczenie.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Na jej skinienie podszedłem do stołu.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sʲcĩˈɲɛ̇̃ɲɛ, AS: sʹḱĩńė̃ńe

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skinięcie n.

czas. skinąć dk.

Wiktionary

# skinio

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) lekcew. żart. o skinheadzie

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skinhead n./m., skin m.

przym. skinheadzki, skinowski

Wiktionary

# skinka

→ skin; skinheadka, skinhedka

SJP.pl

# skinner

## Osoby

- Al Skinner (ur. 1952) – amerykański sportowiec;
- Burrhus Frederic Skinner (1904–1990) – amerykański psycholog;
- Callum Skinner (ur. 1992) – brytyjski sportowiec;
- Catherine Skinner (ur. 1990) – australijska sportowiec;
- Dennis Skinner (ur. 1932) – brytyjski polityk;
- Edwin Skinner (1884–1990) – brytyjski działacz religijny;
- Edwin Skinner (ur. 1940) – sportowiec z Trynidadu i Tobago;
- Hugh Skinner (ur. 1985) – brytyjski aktor;
- Jeff Skinner (ur. 1992) – kanadyjski sportowiec;
- Kevin Skinner (ur. 1974) – amerykański muzyk;
- Kevin Skinner (1927–2014) – nowozelandzki sportowiec;
- Michael Skinner (ur. 1957) – amerykański sportowiec;
- Michael Skinner (ur. 1958) – angielski sportowiec;
- Michael Geoffrey Skinner (ur. 1978) – brytyjski muzyk;
- Ntala Skinner (ur. 1973) – amerykańska sportowiec;
- Peter Skinner (ur. 1959) – brytyjski polityk;
- Quentin Skinner (ur. 1940) – brytyjski historyk;
- Todd Skinner (1958–2006) – amerykański wspinacz.

Wikipedia

# skinny

[czytaj: skini] o kroju: dokładnie dopasowany do sylwetki

SJP.pl

# skinol

pogardliwie: skinhead

SJP.pl

# skinolski

pogardliwie: skinheadowski

SJP.pl

# skinowski

→ skin; skinheadzki, skinhedzki, skinheadowski, skinhedowski

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) związany ze skinami (skinheadami), dotyczący skinów

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) (…) trzeba było odbyć kilka rozmów telefonicznych, w tym przejść coś na kształt egzaminu ze znajomości skinowskich zespołów.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skinhead n./m., skin m., skinio m.

przym. skinheadzki

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skinheadzki, skinheadowy

Wiktionary

# skiofil

organizm roślinny lub organizm zwierzęcy znajdujący optymalne warunki do życia w miejscach zacienionych; organizm cieniolubny

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) ekol. organizm cieniolubny

Wiktionary

# skiofilny

o organizmach roślinnych i zwierzęcych: żyjący w miejscach dużego zacienienia

SJP.pl

# skiofit

roślina przystosowana do życia i najlepiej rozwijająca się w warunkach dużego zacienienia, np. przytulia wonna, przylaszczka pospolita; roślina cieniolubna; skiofil

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) bot. roślina preferująca miejsca ocienione

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Skiofity mają liście z reguły duże, cienkie, bez nalotu woskowego i włosków.

Wiktionary

# skiomancja

przewidywanie przyszłości za pośrednictwem duchów osób zmarłych

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ezot. wróżenie z pomocą duchów zmarłych

Wiktionary

# skioptykon

przyrząd optyczny używany przy odczytach do rzucania na ekran powiększonych obrazów; scjoptykon

SJP.pl

# skip

duża skrzynia służąca do wyciągania urobku w kopalniach

SJP.pl

- skip (budownictwo)
- skip (górnictwo)
- skip (curling)
- skip (muzyka)
- Skip – miesięcznik

Wikipedia

# skipass

[czytaj: skipas] karnet umożliwiający korzystanie z wyciągów w obrębie ośrodka narciarskiego i transportu między stokami, zwykle w postaci breloczka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) sport. turyst. karnet narciarski umożliwiający korzystanie z kilku wyciągów w obrębie kompleksu narciarskiego, czasem także z dodatkowych usług

Wiktionary

Skipass (j. ang: ski – narty i pass – przepustka) – nazwa karty identyfikacyjnej narciarza i jednocześnie karnetu umożliwiającego korzystanie z urządzeń w ośrodku narciarskim lub wielu ośrodkach narciarskich, m.in. z wielu wyciągów narciarskich, busów dowożących do wyciągów i wyposażenia rekreacyjnego (après-ski).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Skipassy sezonowe mogą być wykorzystane w dowolne dni w sezonie narciarskim.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsʲcipas, AS: sʹḱipas

Wiktionary

# skiper

kapitan jachtu; skipper

SJP.pl

Skipper (skiper) – kapitan jachtu (szczególnie jednostek uczestniczących w regatach).

Wikipedia

# skiperka

→ skiper

SJP.pl

#### Patrz:

skiper

# skipiały

przestarzale: wykipieć

SJP.pl

# skipieć

przestarzale: wykipieć

SJP.pl

# skipjack

[czytaj: skipjack] rodzaj amerykańskiej żaglówki do dragowania

SJP.pl

Okręty:

- Skipjack – typ amerykańskich okrętów podwodnych z napędem jądrowym
- "Skipjack" (SS-24) – amerykański okręt podwodny z napędem spalinowo-elektrycznym, z lat 1912 - 21. Przemianowany na "E-1".
- "Skipjack" (SS-184) – amerykański okręt podwodny z napędem spalinowo-elektrycznym typu Salmon, który służył przed i na początku II wojny światowej.
- "Skipjack" (SSN-585) – amerykański okręt podwodny z napędem jądrowym Skipjack.

Wikipedia

# skipowy

przymiotnik od: skip

SJP.pl

# skipper

[czytaj: skiper] kapitan jachtu; skiper

SJP.pl

Skipper (skiper) – kapitan jachtu (szczególnie jednostek uczestniczących w regatach).

Wikipedia

# skipperka

→ skipper [czytaj: skiperka]

SJP.pl

# skipperski

→ skipper [czytaj: skiperski]

SJP.pl

# skipping

ćwiczenie gimnastyczne: bieg w miejscu z wysokim unoszeniem kolan

SJP.pl

# skir

dawniej w medycynie: rak

SJP.pl

# skirgiełło

Skirgiełło Olgierdowicz, lit. Skirgaila, imię chrzestne Iwan (ur. ok. 1354/1355, zm. przed 24 grudnia 1394 lub 23 grudnia 1396 w Kijowie) – namiestnik w Wielkim Księstwie Litewskim w latach 1386–1392/1394, książę kijowski 1392–1396.

Wikipedia

# skiring

sport zimowy, w którym zwierzę lub pojazd ciągnie na lince osobę na nartach; skikjöring, skijöring

SJP.pl

Skijöring, rzadziej skikjöring (wym. szisjyrink lub skijerink) – rodzaj sportu zimowego polegającego na wyścigu na śniegu narciarzy (maszerów) ciągniętych przez zwierzęta (zazwyczaj pojedynczego konia, ale także np. przez psi zaprzęg) albo pojazd (motocykl, skuter śnieżny itp.).

Wikipedia

# skirtetoidia

rodzaj psychopatii cechujący się teatralnym zachowaniem, lekkomyślnością, samowolą i ryzykanctwem w warunkach normalnych, a wytrwałością i cierpliwością w trudnych sytuacjach życiowych

SJP.pl

# skirtotoid

osoba o nasilonych cechach skirtotymii

SJP.pl

# skirtotymia

Skirtotymia, inaczej typ histeroidalny – typ temperamentu opracowany przez polskiego psychiatrę Eugeniusza Brzezickiego jako uzupełnienie teorii konstytucjonalizmu Kretschmera. Jest to typ zbliżony do histeryka. Koncepcja skirtotymika została zawarta w dziele O potrzebie rozszerzenia typologii Kretschmera.

Wikipedia

# skirtotymik

Skirtotymia, inaczej typ histeroidalny – typ temperamentu opracowany przez polskiego psychiatrę Eugeniusza Brzezickiego jako uzupełnienie teorii konstytucjonalizmu Kretschmera. Jest to typ zbliżony do histeryka. Koncepcja skirtotymika została zawarta w dziele O potrzebie rozszerzenia typologii Kretschmera.

Wikipedia

# skisić

potocznie:
1. spowodować zakwaszenie, sfermentowanie czegoś; ukisić, zakwasić;
2. popsuć;
3. skisić się:
a) sfermentować;
b) popsuć się

SJP.pl

# skisnąć

potocznie:
1. ulec fermentacji, zepsuć się; skwaśnieć;
2. zgnuśnieć, stracić energię, chęć do życia i pracy

SJP.pl

# skiśniały

rzadko: skisnąć; potocznie:
1. ulec fermentacji, zepsuć się; skwaśnieć;
2. zgnuśnieć, stracić energię, chęć do życia i pracy

SJP.pl

# skiśnieć

rzadko: skisnąć; potocznie:
1. ulec fermentacji, zepsuć się; skwaśnieć;
2. zgnuśnieć, stracić energię, chęć do życia i pracy

SJP.pl

# skiśnięty

zepsuty pod wpływem fermentacji; skisły, skwaśniały

SJP.pl

# skisły

potocznie: sfermentowany, skwaśniały, zepsuty

SJP.pl

# skit

sportowa konkurencja strzelecka, polegająca na strzelaniu do małych obiektów rzuconych w powietrze; skeet

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) muz. przerywnik muzyczny, wstawka między utworami, często na płytach z gatunku rap;

(1.2) archit. rel. odosobniona budowla, pustelnia dla mnichów prawosławnych prowadzących życie surowsze niż w monastyrach;

(1.3) sport. konkurencja strzelecka polegająca na strzelaniu (najczęściej śrutem z broni myśliwskiej) do małych obiektów rzucanych w powietrze

Wiktionary

- Skit – odosobniona budowla dla mnichów
- Skit – krótki, zabawny utwór muzyczny

Wikipedia

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

(1.3) skeet

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

(1.1) etym|angielski|skit.

(1.2) etym|rosyjski|скит. → pustelnia < etym|grecki|Σκῆτις. → nazwa pustyni w Egipcie, gdzie chętnie osiedlali się mnisi greccy

(1.3) etym|angielski|skeet.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.3) skeet shooting

źródła.

== skit (język angielski.) ==

wymowa. audioUS|En-us-skit.ogg.

znaczenia.

rzeczownik

(1.1) skecz, satyra

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sʲcit, AS: sʹḱit

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.3) skeet

Wiktionary

# skitno

Skitno (niem. Skitten) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie bartoszyckim, w gminie Bartoszyce. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Wikipedia

# skitour

[czytaj: skitur] połączenie turystyki, nart biegowych i nart zjazdowych

SJP.pl

# skitouring

[czytaj: skituring] jazda na nartach zjazdowo-biegowych; skituring

SJP.pl

# skitouringowy

[czytaj: skituringowy] związany z jazdą na nartach zjazdowo-biegowych; skituringowy, skiturowy, skitourowy

SJP.pl

# skitourowiec

[czytaj: skiturowiec] sportowiec uprawiający skitour; skiturowiec

SJP.pl

# skitourowy

[czytaj: skiturowy] związany z jazdą na nartach zjazdowo-biegowych; skituringowy, skitouringowy, skiturowy

SJP.pl

# skitoury

[czytaj: skitur] połączenie turystyki, nart biegowych i nart zjazdowych

SJP.pl

# skitourystka

[czytaj: skiturystka] kobieta uprawiająca jazdę na nartach zjazdowo-biegowych; skiturystka

SJP.pl

# skitowy

przymiotnik od: skit

SJP.pl

# skitrać

potocznie: schować, ukryć

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany

(1.1) gwara. złodziejska: ukryć, schować

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skitranie

czas. kitrać

Wiktionary

# skitranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skitrać.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sʲciˈtrãɲɛ, AS: sʹḱitrãńe

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skitrać, kitrać

Wiktionary

# skituring

jazda na nartach zjazdowo-biegowych; skitouring

SJP.pl

# skituringowy

związany z jazdą na nartach zjazdowo-biegowych; skitouringowy, skiturowy, skitourowy

SJP.pl

# skiturowiec

sportowiec uprawiający skitour; skitourowiec

SJP.pl

# skiturowy

związany z jazdą na nartach zjazdowo-biegowych; skitouringowy, skituringowy, skitourowy

SJP.pl

# skitury

narty zjazdowo-biegowe do uprawiania skituringu; skitoury

SJP.pl

# skiturystka

kobieta uprawiająca jazdę na nartach zjazdowo-biegowych; skitourystka

SJP.pl

# skitłasić

potocznie: skitłasić się - stłoczyć się w ciasnocie

SJP.pl

# skiz

najwyższa karta atutowa w grze w taroka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

(1.1) atutowa karta w grze w taroka, o najwyższej randze, z postacią błazna na awersie

Wiktionary

Joker (wym. „dżoker” czyli ang. żartowniś), dżoker – jedna z kart do gry, w niektórych grach karcianych (na przykład kierki) służy do zastępowania dowolnej innej karty. W standardowej brydżowej talii kart znajdują się dwa lub trzy jokery oprócz 52 kart zwykłych. Najczęściej spotykanym wizerunkiem na jokerze jest kolorowo ubrany błazen (trefniś, ang. joker od joke – „żart”, z łac. iocus czytaj jokus) w czapce z dzwoneczkami. Jokery oprócz wizerunku błazna bywają oznaczane w narożniku karty gwiazdką lub (niekiedy, jeśli nie koliduje to z oznaczeniem waleta) literą J; spotykane są też inne oznaczenia, na przykład znakiem dolara. Spośród trzech jokerów w talii zazwyczaj dwa są „czerwone” i jeden „czarny” (lub na odwrót, czasem występują trzy jokery w trzech różnych kolorach, na przykład czarny, czerwony i niebieski), przy czym różnica ta najczęściej widoczna jest tylko na oznaczeniu w narożniku karty. Czasem bywa, że wszystkie jokery są oznaczone jednakowym kolorem.

Wikipedia

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

(1.1) joker, dżoker, dżok

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== skiz (esperanto (morfem).) ==

wymowa.

znaczenia.

morfem|eo.

(1.1) szkic, szkicować

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) joker, dżoker, dżok

Wiktionary

# skjer

(zwykle w liczbie mnogiej) granitowa wysepka o powierzchni wygładzonej przez lodowiec i fale morskie, występująca u wybrzeży Półwyspu Skandynawskiego; scher, skjor, szer, szkier

SJP.pl

# skjor

(zwykle w liczbie mnogiej) granitowa wysepka o powierzchni wygładzonej przez lodowiec i fale morskie, występująca u wybrzeży Półwyspu Skandynawskiego; scher, skjer, szer, szkier

SJP.pl

# skląć

zwymyślać kogoś przekleństwami; sprzeklinać

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. brak)

(1.1) książk. bardzo dosadnie kogoś przekląć

(1.2) rzad. wypowiedzieć przekleństwo

czasownik zwrotny dokonany skląć się

(2.1) przeklnąć w myślach

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Obiecywali sobie, że sklną go, gdy tylko się pojawi.

(2.1) Kacper sklął się w duchu, za idiotyczną odzywkę, ale postanowił spróbować jeszcze raz.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sklęcie n.

czas. kląć ndk., kląć się ndk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) przekląć, zwymyślać

(1.2) zakląć

Wiktionary

# sklarowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|sklarować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. sklarować dk.

Wiktionary

# sklasyfikować

1. zdefiniować w jakiejś dziedzinie kategorie, systematyczny podział na grupy;
2. przyporządkować elementy do określonych kategorii;
3. dokonać oceny według przyjętych kryteriów

SJP.pl

# skleić

1. spoić, złączyć za pomocą kleju;
2. zebrać w całość, skomponować, ułożyć

SJP.pl

# skleina

miejsce połączenia przedmiotów za pomocą kleju; spoina

SJP.pl

# skleinowy

przymiotnik od: skleina

SJP.pl

# sklejać

łaczyć kilka przedmiotów za pomocą kleju lub innej substancji wiążącej

SJP.pl

# sklejanka

przedmiot sklejony z papieru

SJP.pl

# sklejenie

1. spoić, złączyć za pomocą kleju;
2. zebrać w całość, skomponować, ułożyć

SJP.pl

# sklejka

1. płyta sklejona z nieparzystej liczby fornirów; dykta
2. miejsce sklejenia dwu odcinków filmu, błony lub papieru fotograficznego

SJP.pl

Sklejka (potocznie dykta, z niem. Dickte) – materiał kompozytowy sklejony z krzyżujących się cienkich warstw drewna (obłogów). Zwykle składa się z nieparzystej ich liczby. Sklejki wytwarza się z różnych gatunków drewna, najczęściej z brzozy, olchy, sosny, rzadziej z buku lub z drzew egzotycznych. Wewnętrzne warstwy sklejki często są z innego, tańszego gatunku niż zewnętrzne.

Wikipedia

# sklejkowy

przymiotnik od: sklejka

SJP.pl

# sklenica

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) śrpol. szklanica

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Libertyn ieden ktory bywał dobrey mysli, / S pięknemi sklenicami darować go przyszli.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) współcz. szklanica

Wiktionary

# sklep

1. pomieszczenie, w którym jest coś sprzedawane;
2. regionalnie: piwnica

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) hand. pomieszczenie z wejściem od ulicy, gdzie sprzedaje się towary

(1.2) daw. gw-pl|Poznań., gw-pl|Górny Śląsk, Mazury. piwnica

(1.3) daw. sufit

forma czasownika.

(2.1) 2. os. lp. rozk. od: sklepić

(2.2) 2. os. lp. rozk. od: sklepać

Wiktionary

Sklep – pomieszczenie przeznaczone na cele handlowe, którego wnętrze jest dostępne dla ogółu konsumentów.

Z punktu widzenia marketingu jest to miejsce prowadzenia merchandisingu, czyli wpływania na zachowania klientów poprzez wystrój pomieszczenia i sposób prezentacji towarów.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Nie będę więcej kupował w tym sklepie: znowu mi sprzedali zgniłe pomidory.

(1.2) Idę do sklepu po węgiel.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sklɛp, AS: sklep

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sklepienie n., sklepowy mos., sklepowa ż., sklepikarz mos., sklepikarka ż., sklepikara ż.

:: zdrobn. sklepik mrz.

przym. sklepowy, przysklepowy, wewnątrzsklepowy, wokółsklepowy, sklepikarski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) przest. skład; gw-pl|Zaolzie|magacyn.

(1.2) daw. sklepisko; zob. piwnica.

(1.3) sklepienie, sufit

Wiktionary

# sklepać

uczynić przedmiot metalowy płaskim lub cienkim przez klepanie

SJP.pl

# sklepiać

1. wznosić nad czymś sklepienie; zasklepiać;
2. tworzyć sklepienie nad czymś;
3. sklepiać się - zamykać się nad czymś w formie sklepienia

SJP.pl

# sklepić

1. wznieść (rzadziej: wznosić) nad czymś sklepienie; zasklepić (rzadziej: zasklepiać);
2. sklepić się - zamknąć się (rzadziej: zamykać się) nad czymś w formie sklepienia

SJP.pl

# sklepiczarka

→ sklepiczarz; sklepikarka

SJP.pl

# sklepiczarz

sklepikarz

SJP.pl

# sklepiczek

zdrobnienie od: sklep

SJP.pl

# sklepiczyna

nędzny, lichy sklepik

SJP.pl

# sklepienie

1. konstrukcja budowlana w kształcie łuku, zamykająca od góry przestrzeń budynku;
2. pozioma belka ograniczająca od góry otwór okienny lub drzwiowy i podtrzymująca mur ponad nim;
3. sklepienie niebieskie - widoczna nad ziemią pozorna powierzchnia kulista, której krawędzią jest horyzont; firmament, nieboskłon;
4. w anatomii: konstrukcja kostna górnej części czaszki lub stopy

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) archit. bud. łukowata konstrukcja architektoniczna, zamykająca od góry wewnętrzną przestrzeń budowli;

(1.2) pot. górna część pomieszczenia lub groty widziana od spodu

(1.3) książk. poet. niebo, firmament

(1.4) meteorol. chmury pokrywajace firmament

(1.5) anat. górna część czaszki

(1.6) anat. wierzchnia część stopy

(1.7) czynność sklepiania

Wiktionary

Sklepienie – konstrukcja budowlana o przekroju krzywoliniowym, służąca do przykrycia od góry przestrzeni pomieszczenia w budynku (w konstrukcji inżynierskiej), ograniczona murami, łękami, belkami itp. Oparta na kolumnach, filarach, arkadach. Wykonana z kamienia (klińców), cegieł, betonu lub żelbetu i mająca, ze względu na możliwość tworzenia urozmaiconych form, znaczny wpływ na wygląd i architektoniczny wyraz danego pomieszczenia.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Jako pierwsi, na szeroką skalę, sklepienia w budownictwie zastosowali starożytni Rzymianie

(1.7) Ile tygodni zajmie wam sklepienie nawy bocznej?

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sklɛˈpʲjɛ̇̃ɲɛ, AS: sklepʹi ̯ė̃ńe

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sklep mrz., zasklepianie n., zasklepienie n.

czas. sklepić dk., sklepiać ndk., zasklepić dk., zasklepiać ndk.

przym. sklepieniowy, sklepienny

Wiktionary

# sklepieniowy

→ sklepienie; sklepienny

SJP.pl

# sklepienny

→ sklepienie; sklepieniowy

SJP.pl

# sklepik

zdrobnienie od: sklep

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od sklep

(1.2) hand. mały sklep

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsklɛpʲik, AS: sklepʹik

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sklep m., sklepowy m., sklepowa ż., sklepikarz m., sklepikarka ż.

przym. sklepowy, sklepikarski

Wiktionary

# sklepikareczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: sklepikarka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sklepikarka ż.

Wiktionary

# sklepikarka

→ sklepikarz

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) fż. od: sklepikarz

Wiktionary

#### Patrz:

sklepikarz

#### Wymowa:

IPA: ˌsklɛpʲiˈkarka, AS: sklepʹikarka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sklepikareczka ż., sklepowy mos., sklepikarz, sklep, sklepik, sklepikarstwo

przym. sklepowy, sklepikarski

Wiktionary

# sklepikarski

przymiotnik od: sklepikarz

SJP.pl

# sklepikarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hand. właściciel sklepu, sklepiku; osoba prowadząca sklep, sklepik

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sklɛˈpʲikaʃ, AS: sklepʹikaš

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sklep m., sklepik m., sklepowy mos., sklepikarstwo n., sklepikarzowanie n.

:: fż. sklepikarka ż.

czas. sklepikarzować

przym. sklepowy, sklepikarski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) sprzedawca, ekspedient

Wiktionary

# sklepikowy

przymiotnik od: sklepik

SJP.pl

# sklepionko

zdrobnienie od: sklepienie

SJP.pl

# sklepowa

przymiotnik od: sklep

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) sprzedawczyni w sklepie

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sklep mrz., sklepik mrz., sklepowy mos.

przym. sklepowy

Wiktionary

# sklepówka

1. pogardliwie: sprzedawczyni, ekspedientka;
2. w budownictwie: klinowata cegła do budowy sklepień

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pogard. sprzedawczyni w sklepie

(1.2) bud. rodzaj cegły o klinowatym kształcie używanej do budowy sklepień

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Ta sklepówka oszukała mnie na pięć złotych.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sklɛˈpufka, AS: sklepufka

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) sklepowa, ekspedientka, sprzedawczyni

Wiktionary

# sklepowy

przymiotnik od: sklep

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) przym. od: sklep

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) pot. mężczyzna pracujący w sklepie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wystawy sklepowe są dekorowane w okolicy świąt.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sklɛˈpɔvɨ, AS: sklepovy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sklepowa ż., sklep m., sklepik m., sklepikarz m., sklepikarka ż.

Wiktionary

# sklepywać

czynić przedmiot metalowy płaskim lub cienkim przez klepanie

SJP.pl

# sklereid

mocno zmineralizowana komórka roślinna o zdrewniałych ścianach tworząca tkankę - sklerenchymę

SJP.pl

# sklerenchyma

tkanka roślinna wzmacniająca, zbudowana zwykle z martwych i podłużnych komórek o ściankach mocno zgrubiałych i zdrewniałych, służąca przede wszystkim do utrzymania sztywności rośliny; twardzica

SJP.pl

Sklerenchyma (twardzica) – tkanka wzmacniająca roślin. Dojrzałe komórki sklerenchymatyczne mają mocno zgrubiałe i na ogół silnie zdrewniałe ściany wtórne, inkrustowane ligniną, z licznymi jamkami. W czasie rozwoju tych komórek ich protoplasty najczęściej zamierają i zanikają – są to więc komórki martwe. Tkanka składa się przeważnie z komórek prozenchymatycznych (podłużnych). Funkcją sklerenchymy jest przede wszystkim nadawanie sztywności poszczególnym częściom rośliny. W rozwoju powstają z merystemów pierwotnych lub wtórnych.

Wikipedia

# sklero-

temat słowotwórczy

(1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych oznaczający twardość lub suchość dotyczącą tego, o czym mówi drugi człon wyrazu

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsklɛrɔ, AS: sklero

Wiktionary

# sklerocieć

potocznie: dostawać sklerozy

SJP.pl

# sklerocjum

kulisty lub wrzecionowaty przetrwalnik niektórych grzybów; sklerota

SJP.pl

Sklerocjum lub sklerota (łac. sclerotium) – bulwowate (zwykle) wytwory grzybni zbudowane z paraplektynchymy, czyli gęsto splątanych strzępek. Są rodzajem przetrwalników. Szczególnie zbite, zwarte strzępki znajdują się na powierzchni skleroty, tworząc jej okrywę. Zadaniem sklerocjów jest magazynowanie substancji zapasowych, ale także biorą udział w rozmnażaniu. Z czasem, gdy sklerocja zgromadzą substancje zapasowe, coraz bardziej zbita warstwa zewnętrznej plektenchymy odcina ich łączność z grzybnią i sklerocja uniezależniają się od niej. W sprzyjających warunkach korzystając ze zgromadzonych zapasów rozwijają się z nich owocniki.

Wikipedia

# sklerodermia

przewlekła choroba tkanki łącznej, cechująca się postępującym twardnieniem i grubieniem skóry (całej lub jej części) oraz narządów wewnętrznych, np. serca, płuc, nerek, przełyku; twardzina

SJP.pl

Twardzina, sklerodermia (łac. scleroderma) – rzadka, przewlekła choroba charakteryzującą się stwardnieniem skóry i tkanek w wyniku nadmiernego gromadzenia kolagenu. W konsekwencji dochodzi do niewydolności narządów, zaburzeń morfologii i następującej dysfunkcji naczyń krwionośnych. Choroba ta jest spowodowana występowaniem przeciwciał przeciwko wielu antygenom, w tym topoizomerazie oraz centromerom (w CREST), co jest skutkiem zaburzeń immunologicznych również występującym w tej chorobie.

Wikipedia

# sklerofil

organizm przystosowany do życia w środowisku suchym, mający silnie rozbudowany system korzeniowy, a w okresie suszy wykorzystujący mechanizmy pozwalające jemu na ograniczenie transpiracji; sklerofit

SJP.pl

# sklerofit

roślina przystosowana do życia w środowisku suchym, mająca silnie rozbudowany system korzeniowy, a w okresie suszy wykorzystująca mechanizmy pozwalające jej na ograniczenie transpiracji; sklerofil

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) ekol. roślina o ograniczonej transpiracji i silnie rozwiniętych systemach korzeniowych

Wiktionary

Suchorośla, suchorosty, sklerofity (gr. sklēros – twardy, phyton – roślina) – kserofity przystosowane do życia w warunkach gorących i suchych za sprawą bardzo wydajnej gospodarki wodnej. W przeciwieństwie do sukulentów nie są przystosowane do gromadzenia wody w okresach, kiedy jest jej pod dostatkiem. Ich adaptacje związane są z możliwością znacznego ograniczenia transpiracji w okresie niedostatku wody i bardzo intensywną gospodarką wodną w okresach jej dostępności. Posiadają bardzo rozwinięty i głęboki system korzeniowy, którego masa zwykle jest dużo większa od masy pędu nadziemnego. Dzięki temu a także wysokiej wartości osmotycznej soku komórkowego i dużej liczbie szparek – rośliny te pobierają wówczas wielkie ilości wody z podłoża. Ciśnienie osmotyczne w ich komórkach czasami wynosi nawet 100 atm.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Sklerofity mają małe i grube liście, które mogą zrzucać, gdy przedłuży się okres suszy.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) suchorośle

Wiktionary

# sklerometr

przyrząd do oznaczania twardości kryształów

SJP.pl

Sklerometr – przyrząd służący do badania twardości skały na podstawie rysy, jaką robi na wyszlifowanej płytce badanej skały diament obciążony określonym ciężarkiem. Wynaleziony w 1896 roku przez Thomasa Turnera, pierwszego profesora metalurgii w Wielkiej Brytanii.

Wikipedia

# sklerometryczny

→ sklerometr

SJP.pl

#### Patrz:

sklerometr

# skleromochl

rodzaj niewielkiego gada naczelnego żyjącego w późnym triasie

SJP.pl

Wikipedia

# skleroproteid

białko o budowie włókienkowej, bardzo odporne na działanie enzymów i czynników chemicznych; skleroproteina, albuminoid

SJP.pl

# skleroproteina

białko o budowie włókienkowej, bardzo odporne na działanie enzymów i czynników chemicznych; skleroproteid, albuminoid

SJP.pl

# skleroskop

przyrząd do oznaczania twardości metalu

SJP.pl

Skleroskop – przyrząd do pomiaru twardości stali dynamiczną metodą Shore’a.

W tym przyrządzie bijak zakończony diamentowym ostrzem spada swobodnie na mierzoną powierzchnię próbki. Część energii bijaka powoduje powstanie niewielkiego odcisku, a pozostała część energii powoduje odskok bijaka. Im twardsza badana powierzchnia tym odcisk jest mniejszy a większa wysokość odskoku bijaka. Wysokość odskoku bijaka jest miarą twardości badanej próbki.

Wikipedia

# sklerota

kulisty lub wrzecionowaty przetrwalnik niektórych grzybów; sklerocjum

SJP.pl

Sklerocjum lub sklerota (łac. sclerotium) – bulwowate (zwykle) wytwory grzybni zbudowane z paraplektynchymy, czyli gęsto splątanych strzępek. Są rodzajem przetrwalników. Szczególnie zbite, zwarte strzępki znajdują się na powierzchni skleroty, tworząc jej okrywę. Zadaniem sklerocjów jest magazynowanie substancji zapasowych, ale także biorą udział w rozmnażaniu. Z czasem, gdy sklerocja zgromadzą substancje zapasowe, coraz bardziej zbita warstwa zewnętrznej plektenchymy odcina ich łączność z grzybnią i sklerocja uniezależniają się od niej. W sprzyjających warunkach korzystając ze zgromadzonych zapasów rozwijają się z nich owocniki.

Wikipedia

# sklerotom

kulisty lub wrzecionowaty przetrwalnik niektórych grzybów; sklerocjum

SJP.pl

# sklerotyczka

→ sklerotyk

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta chora na sklerozę

(1.2) pot. pogard. kobieta często o czymś zapominająca

(1.3) pot. żart. karteczka samoprzylepna

Wiktionary

#### Patrz:

sklerotyk

#### Powiązane:

rzecz. skleroza ż.

:: fm. sklerotyk mos.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) zapominalska

Wiktionary

# sklerotyczny

→ skleroza

SJP.pl

#### Patrz:

skleroza

# sklerotyk

1. osoba chora na sklerozę (miażdżycę tętnic)
2. potocznie o człowieku mającym kłopoty z pamięcią

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mężczyzna chory na sklerozę

(1.2) pot. człowiek często o czymś zapominający

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skleroza ż.

:: fż. sklerotyczka ż.

przym. sklerotyczny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) skleroza, zapominalski

Wiktionary

# skleroza

1. przewlekła choroba atakująca tętnice; miażdżyca tętnic, arterioskleroza;
2. potocznie: kłopoty z pamięcią, ciągłe zapominanie o czymś; zapominalstwo

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. zob. miażdżyca.

(1.2) med. zaburzenia pamięci pojawiające się na skutek chorobowych zmian miażdżycowych

Wiktionary

Miażdżyca tętnic (łac. atheromatosis, atherosclerosis) (potoczna nazwa to „arterioskleroza”) – przewlekła choroba, polegająca na zmianach zwyrodnieniowo-wytwórczych w błonie wewnętrznej i środkowej tętnic, głównie w aorcie, tętnicach wieńcowych, mózgowych oraz tętnicach kończyn.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. sklerotyk m., sklerotyczka ż.

przym. sklerotyczny

przysł. sklerotycznie

Wiktionary

# skleryt

igiełka szkieletowa gąbek i jamochłonów, tworząca ażurowe lub zbite szkielety

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) ent. stwardniała, zesklerotyzowana część ciała, powstała pierwotnie lub wtórnie przez oddzielenie się od integumentu szwem lub błoną

Wiktionary

Skleryt – stwardniała, zesklerotyzowana lub zwapniała część ciała niektórych zwierząt. Terminu tego w różnych grupach zwierząt używa się do określania różnych struktur, na przykład u stawonogów – ektodermalnych, a u szkarłupni – mezodermalnych.

Wikipedia

# sklęsnąć

przestarzałe:
1. zaklęsnąć;
a) zapaść się, opaść, utracić wypukły kształt; zaklęsnąć;
b) o opuchliźnie, obrzęku: ustąpić, stęchnąć;
2. sklęsnąć się - zaklęsnąć się

SJP.pl

# sklęśnięty

taki, który sklęsł (zapadł się, opadł; o obrzęku: stęchł); sklęsły

SJP.pl

# sklęsły

taki, który sklęsł (zapadł się, opadł; o obrzęku: stęchł); sklęśnięty

SJP.pl

# sklikanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|sklikać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. sklikać dk.

Wiktionary

# sklinczować

w boksie: doprowadzić do klinczu, przytrzymać przeciwnika w zwarciu, uniemożliwiając zadawanie ciosów

SJP.pl

# skliszować

sporządzić kliszę drukarską

SJP.pl

# sklnić

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) daw. lśnić, błyszczeć

czasownik zwrotny niedokonany sklnić się

(2.1) lśnić się, błyszczeć się

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skl̥ʲɲit͡ɕ, AS: skl̦ʹńić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sklnienie n.

Wiktionary

# sklnienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|sklnić.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. sklnić

Wiktionary

# sklonować

czasownik przechodni dokonany (ndk. klonować)

(1.1) tworzyć klona czyli wierną kopię czegoś

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. klonować

Wiktionary

# sklorz

nazwisko

SJP.pl

# skluczyć

rzadko: klucząc, zmienić kierunek, nadać czemuś inny, mylący kierunek; zmylić

SJP.pl

# sklupować

czasownik przechodni dokonany

(1.1) leśn. zmierzyć średnicę drzewa za pomocą klupy

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skluˈpɔvat͡ɕ, AS: sklupovać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sklupowanie, klupa

Wiktionary

# sklupowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|sklupować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. sklupować ndk.

Wiktionary

# skm

Szybka Kolej Miejska

SJP.pl

skrótowiec

(1.1) = Szybka Kolej Miejska

(1.2) = Szkolne Koło Muzyczne

(1.3) = Studencka Książeczka Mieszkaniowa

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Przez Gdynię prowadzi linia SKM.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɛs‿ka‿ˈɛ̃m, AS: es‿ka‿ẽm

Wiktionary

# sknera

mężczyzna przesadnie oszczędny; skąpiec, dusigrosz, kutwa, liczykrupa

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ktoś skąpy, chciwiec

rzeczownik, rodzaj żeński

(2.1) skąpa i chciwa kobieta

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sknerus mos., sknerstwo n.

czas. sknerzyć ndk.

przym. sknerowaty

przysł. sknerowato

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) sknerus, skąpiec, kutwa, skąpiradło, dusigrosz, mrzygłód, liczykrupa, wędzigrosz, gównojad, centuś, chytrus, chciwiec, harpagon, żyła; gw-pl|Śląsk Cieszyński|dziurdziuch, nienażraniec, sknyra, żyżmóń.; przest. żminda, żyd

Wiktionary

# sknerowato

przysłówek sposobu

(1.1) w sposób sknerowaty

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sknera mos./ż., sknerowatość ż.

przym. sknerowaty

Wiktionary

# sknerowaty

przymiotnik

(1.1) skłonny do sknerstwa

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sknera mos., sknerus mos., sknerstwo n.

czas. sknerzyć ndk.

przysł. sknerowato

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) chciwy, skąpy

Wiktionary

# sknerstwo

cecha sknery, osoby nadmiernie oszczędnej; skąpstwo

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pot. niechęć do rozstawania się z pieniędzmi, nadmierna oszczędność

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Oskarżono ją o sknerstwo i chciwość, a przecież była tylko oszczędna!

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sknera mos., sknerus mos.

czas. sknerzyć ndk.

przym. sknerowaty

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) chytrość, skąpstwo

Wiktionary

# sknerus

potocznie: skąpiec, chciwiec, sknera; skąpiradło, dusigrosz

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ktoś chciwy, skąpiec

Wiktionary

Sknerus (ang. Greedy) – amerykańska komedia z 1994 roku w reżyserii Jonathana Lynna.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. sknera mos., sknerstwo n.

czas. sknerzyć ndk.

przym. sknerowaty

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) sknera, skąpiec, kutwa, skąpiradło, dusigrosz, mrzygłód, liczykrupa, wędzigrosz, gównojad, centuś, chytrus, chciwiec, harpagon, żyła; reg. śl. dziurdziuch.; przest. żminda, żyd

Wiktionary

# skneruska

→ sknerus; skąpiradło, chytruska

SJP.pl

# sknocenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|sknocić.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. sknocić

Wiktionary

# sknocić

czasownik dokonany

(1.1) pot. zrobić coś źle; zawalić

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Dlaczego nasz telewizor znów się sknocił, co?

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsknɔt͡ɕit͡ɕ, AS: sknoćić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sknocenie n., knot m.

czas. knocić ndk., naknocić dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) zawalić, spieprzyć

Wiktionary

# sknyra

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. sknera

Wiktionary

# sko

[czytaj: es-ka-O]
1. skrót od: Samorządowe Kolegium Odwoławcze;
2. skrót od: Szkolna Kasa Oszczędności

SJP.pl

skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju nijakiego

(1.1) = Szkolna Kasa Oszczędności;

(1.2) = samorządowe kolegium odwoławcze;

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɛs‿ka‿ˈɔ, AS: es‿ka‿o

Wiktionary

# skobel

zgięty pręt tworzący uszko, wbijany w drzwi, wieko skrzyni itp. w celu zawieszenia kłódki

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. zgięty pręt tworzący uszko, wbijany w drzwi, wieko skrzyni, w futrynę, na który zakłada się rodzaj listwy z płaskim otworem w celu zawieszenia kłódki lub założenia kołka

(1.2) techn. kołek, który wtyka się w skobel (1.1)

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Drzwi zamknij na skobel i zgaś światło.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskɔbɛl, AS: skobel

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz.

:: zdrobn. skobelek mrz.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk|haszpa.

Wiktionary

# skobelek

zdrobnienie od: skobel

SJP.pl

# skobielice

Skobielice – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kolskim, w gminie Koło.

Wieś arcybiskupstwa gnieźnieńskiego w powiecie łęczyckim województwa łęczyckiego w końcu XVI wieku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa konińskiego.

Wikipedia

# skoblica

rodzaj półokrągłego dłuta bednarskiego

SJP.pl

# skocja

profil architektoniczny wklęsły kreślony najczęściej dwoma łukami o różnych promieniach

SJP.pl

# skocki

→ Skoki (miasto w Polsce); skokowski

SJP.pl

# skocz

scotch;
1. taśma samoprzylepna;
2. potocznie: porcja, szklanka whisky

SJP.pl

# skocza

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. panna z dzieckiem

Wiktionary

# skoczanin

mieszkaniec Skoków (miasta w Polsce); skokowianin

SJP.pl

# skoczanka

mieszkanka Skoków (miasta w Polsce); skokowianka

SJP.pl

Skoczanka (Desmodillus) – rodzaj ssaków z podrodziny myszoskoczków (Gerbillinae) w obrębie rodziny myszowatych (Muridae).

Wikipedia

# skoczek

zawodnik startujący w konkurencji skoków (skoczek w dal, wzwyż, o tyczce, skoczek narciarski)

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) sport. ktoś specjalizujący się w wykonywaniu skoków

(1.2) sport. wojsk. zob. skoczek spadochronowy.

(1.3) zaw. przen. pracownik, który często zmienia pracę

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) szach. figura, zwykle w kształcie konia, poruszająca się o 2 pola w linii prostej i 1 pole w bok w jednym ruchu;

(2.2) ent. pot. skaczący pluskwiak

(2.3) zool. zob. skoczek egipski.

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(3.1) zdrobn. od: skok

(3.2) mały skok

Wiktionary

- skoczek – figura w szachach
- skoczek narciarski – sportowiec uprawiający dyscyplinę skoków narciarskich
- skoczek spadochronowy – spadochroniarz

Zoologia

- skoczek (Dipus) – rodzaj gryzoni, do którego należy skoczek azjatycki (Dipus sagitta)
- skoczek egipski, skoczek pustynny (podskoczek egipski) – gatunek gryzonia
- skoczek królewski (Antilophia bokermanni) – gatunek ptaka
- skoczek mułowy (Periophthalmus barbarus) − gatunek ryby
- skoczek (Omocestus) – rodzaj prostoskrzydłych, w szczególności:
  - skoczek szary
  - skoczek zielony
  - skoczek zmienny

  Wikipedia

  #### Przykłady

  (1.1) Ten chłopiec jest bardzo uzdolnionym skoczkiem narciarskim.

  (1.3) Jak ufać takiemu skoczkowi, który przeskakuje z kwiatka na kwiatek, z firmy do firmy?

  (2.1) Po ataku białym skoczkiem i gońcem mogliśmy się spodziewać ucieczki czarnych w narożnik szachownicy.

  Wiktionary

  #### Wymowa:

  IPA: ˈskɔt͡ʃɛk, AS: skoček

  Wiktionary

  #### Powiązane:

  rzecz. wyskok n., skok m., skoczność ż., skocznia ż., skakanka ż.

  :: fż. skoczkini ż.

  czas. wyskoczyć, wskoczyć, skakać ndk., skoczyć dk.

  przym. skoczkowy, skokowy, skoczny

  przysł. skocznie

  Wiktionary

  #### Synonimy:

  (2.1) pot. koń, konik

  Wiktionary

# skoczewo

Skoczewo (niem. Hermannshof) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie kętrzyńskim, w gminie Barciany.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Wikipedia

# skoczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ent. pchła

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk|błecha.

Wiktionary

# skoczki

1. podrząd pluskwiaków (należą tu m.in. latarniki, pieniki, piewiki i rodzina skoczkowatych); drobne i skoczne owady
2. rodzina ssaków z rzędu gryzoni o znacznie dłuższych kończynach tylnych, zamieszkuj. stepy i pustynie pn. Afryki i Azji

SJP.pl

- skoczki (owady) – owady z rzędu pluskwiaków
- skoczki (ptaki) – podrodzina ptaków z rodziny gorzykowatych
- skoczki (ssaki) (Dipodinae) – podrodzina ssaków z rzędu gryzoni

- Skoczki akrokontyczne – grzybopodobne protisty z taksonu Pseudofungi
- Skoczki (gra) – gra planszowa zbliżona do halmy

Wikipedia

# skoczkini

zawodniczka startująca w konkurencji skoków (w dal, wzwyż, o tyczce)

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) sport. kobieta specjalizująca się w wykonywaniu skoków

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Po raz kolejny skoczkinie walczą o prawo startu podczas igrzysk olimpijskich w 2010 roku w Vancouver.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skɔt͡ʃʲˈcĩɲi, AS: skočʹḱĩńi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skoczek m., skok mrz., skoczność ż., skocznia ż., skakanka ż.

czas. skoczyć dk., skakać ndk.

przym. skoczkowy, skokowy, skoczny

przysł. skocznie

Wiktionary

# skoczkowate

o cechach skoczkowatych (rodzina gryzoni i pluskwiaków)

SJP.pl

- skoczkowate (Dipodidae) – rodzina ssaków z rzędu gryzoni
- skoczkowate a. bezrąbkowate (Cicadellidae) – rodzina owadów z rzędu pluskwiaków

Wikipedia

# skoczkowaty

o cechach skoczkowatych (rodzina gryzoni i pluskwiaków)

SJP.pl

# skoczkowy

przymiotnik od: skoczek

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) szach. dotyczący skoczka

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Z końcówek lekkofigurowych najłatwiejsze do wygrania są skoczkowe, a najtrudniejsze – z różnobarwnymi gońcami.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skok m., skoczek m., skoczkini ż., skocznia ż., skoczność ż., skakanka ż., skakanie n., skoczenie n.

czas. skakać ndk., skoczyć dk.

przym. skokowy, skoczny

przysł. skokowo, skocznie, skoczno

Wiktionary

# skocznia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) sport. w lekkoatletyce miejsce przystosowane do oddawania skoku;

(1.2) sport. w narciarstwie obiekt do oddawania skoków;

Wiktionary

- skocznia (lekkoatletyka)
- skocznia narciarska
- mamucia skocznia narciarska
- Skocznia – osiedle w Warszawie

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Zawodnicy lądują na piaszczystej części skoczni.

(1.2) Podczas mistrzostw, skoczni zostało nadane imię Adama Małysza.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skakun mzw., skok m., skoczek m., skoczkini ż., skoczność ż., naskok m., podskok m., przeskok m., wyskok m., skakanka ż., skakanie n., skoczenie n., podskoczenie n., przeskoczenie n., przeskakiwanie n., wyskoczenie n., wyskakiwanie n., odskocznia ż., zeskocznia ż.

czas. skakać ndk., skoczyć dk., podskoczyć dk., podskakiwać ndk., przeskakiwać ndk., przeskoczyć dk., wyskakiwać ndk., wyskoczyć dk., naskoczyć dk., naskakiwać ndk.

przym. skoczny, skokowy, skoczkowy

przysł. skocznie, skokowo

Wiktionary

# skocznie

przysłówek sposobu

(1.1) w sposób skoczny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skoczek mzw./mos./mrz., skakun mzw., skoczność ż.

przym. skoczny

czas. skakać

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) raźnie, żwawo

Wiktionary

# skoczniej

stopień wyższy od przysłówków: skocznie, skoczno

SJP.pl

# skoczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: skoczny

SJP.pl

# skocznik

rodzaj ssaków z podrodziny antylop

SJP.pl

Skocznik (Antidorcas) – rodzaj ssaków z podrodziny antylop (Antilopinae) w obrębie rodziny wołowatych (Bovidae).

Wikipedia

# skoczność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest skoczne; cecha tych, którzy są skoczni

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. skoczny

przysł. skocznie

rzecz. skok mrz., skoczek mzw./mos./mrz.

Wiktionary

# skocznościowy

dotyczący skoczności

SJP.pl

# skoczny

1. żywy, szybki, rytmiczny;
2. umiejący skakać;
3. służący do skakania

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) zachęcający do skoków, do tańca

(1.2) potrafiący skakać

(1.3) służący do skoków

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Taneczny beat, podlany sosem frywolnego i skocznego jazzu powoduje, iż wystukiwanie rytmu stopą staje się nieuniknione.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skoczek mzw./mos./mrz., skakanka ż., skoczność ż.

przysł. skocznie

czas. skakać

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) szybki, żwawy, żywy

Wiktionary

# skoczogonek

skaczący owad bezskrzydły; skoczogonka

SJP.pl

Skoczogonki, skoczogony (Collembola) – gromada, podgromada lub rząd stawonogów z grupy sześcionogów. Do 2024 roku opisano około 9500 gatunków, z których w Polsce stwierdzono około 470. Rzeczywista różnorodność tej grupy jest jednak zdecydowanie większa, może nawet przekraczać 50 tysięcy gatunków.

Wikipedia

# skoczogonka

skaczący owad bezskrzydły; skoczogonek

SJP.pl

# skoczogonki

gromada, podgromada lub rząd stawonogów z grupy skrytoszczękich

SJP.pl

Skoczogonki, skoczogony (Collembola) – gromada, podgromada lub rząd stawonogów z grupy sześcionogów. Do 2024 roku opisano około 9500 gatunków, z których w Polsce stwierdzono około 470. Rzeczywista różnorodność tej grupy jest jednak zdecydowanie większa, może nawet przekraczać 50 tysięcy gatunków.

Wikipedia

# skoczonos

skoczonos dębowiec - gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych

SJP.pl

# skoczów

scotch;
1. taśma samoprzylepna;
2. potocznie: porcja, szklanka whisky

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. toponim, nazwa miasta, gminy i wsi w Polsce;

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Spotkajmy się na rynku w Skoczowie.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skoczowianin mos., skoczowianka ż.

przym. skoczowski

Wiktionary

# skoczowianin

mieszkaniec Skoczowa

SJP.pl

# skoczowianka

mieszkanka Skoczowa

SJP.pl

# skoczowski

przymiotnik od: Skoczów

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Skoczowem, dotyczący Skoczowa

Wiktionary

Skoczowski – polski herb szlachecki z nobilitacji.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. Skoczów mrz.

Wiktionary

# skoczyć

czasownik przechodni dokonany

(1.1) dokonany od|skakać.

(1.2) pot. pobiec po coś (np. do sklepu)

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Tomek skoczył do wody i prawie się utopił.

(1.2) Skocz do sklepu po picie, bo strasznie mi się chce pić.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskɔt͡ʃɨt͡ɕ, AS: skočyć

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skoczek m., skok m., uskok m., skoczkini ż., skakanka ż., skakanie n., skoczenie n., skocznia ż.

czas. wskoczyć, skakać ndk., przeskakiwać ndk., przeskoczyć dk., wyskakiwać ndk., wyskoczyć dk.

przym. skoczkowy, skoczny, skokowy

przysł. skokowo, skocznie

Wiktionary

# skoczylas

Skoczylas – polskie nazwisko, w Polsce nosi je ponad 11 tys. osób

Osoby noszące to nazwisko:

- Adam Skoczylas (1929–1966) – taternik, alpinista, himalaista, pisarz, twórca literatury górskiej, mąż Anny
- Adam Skoczylas (ur. 1925 r.) – polski inżynier chemik
- Andrzej Skoczylas – polski prawnik, profesor, związany z UAM w Poznaniu
- Anna Skoczylas (ur. 1928) – polska pisarka, poetka, fotografik, taterniczka i alpinistka, żona Adama.
- Edmund Skoczylas (ur. 1932) – polityk w PRL
- Ewelina Skoczylas (ur. 1991) – polska lekkoatletka
- Jan Skoczylas (ur. 1951) – polski jeździec
- Janusz Skoczylas (ur. 1948) – geolog i archeolog, profesor, pionier archeometrii w Polsce
- Jerzy Skoczylas (ur. 1954) – polski dziennikarz oraz autor książek.
- Jerzy Skoczylas (ur. 9 lipca 1948) – polski satyryk, członek Kabaretu Elita
- Marcin Skoczylas (ur. 1983) – polski piłkarz ręczny
- Stefan Skoczylas (1918-1945) – polski wydawca, żołnierz Batalionów Chłopskich
- Władysław Skoczylas (4 kwietnia 1883-8 kwietnia 1934) – polski malarz, grafik i rzeźbiarz.
- Włodzimierz Skoczylas (7 maja 1923-29 września 1993) – polski aktor
- Zbigniew Skoczylas (1928 - 2015) – polski wojskowy, taternik, alpinista

Wikipedia

# skoczyński

nazwisko

SJP.pl

# skoda

samochód marki Skoda; škoda, szkoda

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mot. samochód marki Škoda

Wiktionary

- Škoda Auto – czeska marka samochodów osobowych
- Škoda Transportation – czeska firma przemysłu maszynowego z Pilzna, produkująca m.in. elektrowozy, EZT, tramwaje i trolejbusy
- Škoda Auto Grand Prix MTB – cykl wyścigów w kolarstwie górskim
- Emil Škoda – czeski inżynier i przemysłowiec
- Škoda lásky – pol. szkoda miłości, znany jako Banda, Rosamunde, Beer Barrel Polka – jeden z największych przebojów XX w. do melodii Jaromíra Vejvody

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) W garażu stoi żółta škoda.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) war. skoda; pot. szkoda

Wiktionary

# skodyfikować

zebrać, zgromadzić i spisać jakieś istniejące prawa, czy przepisy, np. skodyfikować przepisy prawne, zasady interpunkcji

SJP.pl

# skojarzenie

1. spowodować połączenie, związek kogoś lub czegoś;
2. połączyć wrażenia, wyobrażenia tak, że pojawienie się jednych powoduje uświadomienie sobie innych;
3. zrozumieć

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) połączenie ze sobą wrażeń, wyobrażeń i innych zjawisk psychicznych w taki sposób, że pojawienie się w świadomości jednych z nich powoduje uświadomienie sobie innych

(1.2) odczasownikowy od|skojarzyć.

Wiktionary

- skojarzenie w teorii grafów
- skojarzenie znaczeniowe
- skojarzenie wad wrodzonych

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˌskɔjaˈʒɛ̃ɲɛ, AS: skoi ̯ažẽńe

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kojarzenie n.

czas. skojarzyć, kojarzyć

przym. skojarzeniowy

przysł. skojarzeniowo

Wiktionary

# skojarzeniowy

przymiotnik od: skojarzenie

SJP.pl

# skojarzyć

1. spowodować połączenie, związek kogoś lub czegoś;
2. połączyć wrażenia, wyobrażenia tak, że pojawienie się jednych powoduje uświadomienie sobie innych;
3. zrozumieć

SJP.pl

czasownik

(1.1) spowodować połączenie kogoś, czegoś; powiązać, połączyć, zespolić

(1.2) psych. połączyć ze sobą wrażenia, wyobrażenia i inne zjawiska psychiczne w taki sposób, że pojawienie się w świadomości jednych powoduje uświadomienie sobie innych

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Przystąpiliśmy do skojarzonej produkcji energii elektrycznej i cieplnej.

(1.2) Dziś wyraz „krój” jest dość mocno skojarzony ze znaczeniem krawieckim.

(1.2) Mimo tego jednak policjanci wciąż pokazywali jej nowe fotografie różnych przestępców, bo a nuż któregoś sobie skojarzy.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skɔˈjaʒɨt͡ɕ, AS: skoi ̯ažyć

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skojarzenie n.

przym. kojarzeniowy

czas. kojarzyć

Wiktionary

# skojatka

euroazjatycki gatunek owada z rzędu wielbłądek; inocellia crassicornis

SJP.pl

# skojec

szkojec;
1. średniowieczna srebrna moneta;
2. średniowieczna jednostka masy równa szóstej części wiardunku

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) hist. ekon. średniowieczna niemiecka pieniężna jednostka obrachunkowa i wagowa stosowana na ziemiach polskich i w niektórych krajach Europy; 1/24 część grzywny;

Wiktionary

Skojec, także szkojec (niem. Scot/Skot, Schot, Schoter) – średniowieczna niemiecka jednostka obrachunkowa i jednostka masy.

Stosowana również na ziemiach polskich, w XIV-XVI w. równa była 1/24 grzywny chełmińskiej (8,23 g) i rozliczana następująco:

- 1 skojec = 30 fenigów
- 1 wiardunek = 6 skojców.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Grzywna polska dzieliła się na 4 wiardunki, wiardunek na 6 skojców, a skojec na 10 denarów. Były to jednostki wagi odpowiadające określonej liczbie monet.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skociec, skojciec, szkojec, szkot

Wiktionary

# skojka

dawniej: małż, skorupa małża

SJP.pl

# skójkowate

rodzina słodkowodnych małży z rzędu Unionoida

SJP.pl

Skójkowate (Unionidae) – rodzina małży słodkowodnych z rzędu Unionoida obejmująca gatunki znacznie zróżnicowane pod względem kształtu i wielkości, mające w rozwoju pasożytnicze glochidia. Małże z tej rodziny cechuje duża zmienność morfologiczna.

Wikipedia

# skójkowaty

o cechach skójkowatych (rodzina małży)

SJP.pl

# skok

1. oderwanie się od podłoża poprzez odbicie się nogami; podskok, zeskok;
2. nagła zmiana; przeskok;
3. akcja rabunkowa;
4. noga zająca;
5. rodzaj konkurencji w wielu dyscyplinach sportowych

SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) = spółdzielcza kasa oszczędnościowo-kredytowa;

Wiktionary

- Skok (niem. Skock) – dawna osada w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie mrągowskim, w gminie Piecki
- skok – jedna z konkurencji w gimnastyce sportowej, polegająca na przeskoczeniu stołu gimnastycznego (po odbiciu się od niego) z zaprezentowaniem w locie elementów gimnastycznych
- skok – część kończyny dolnej poniżej stawu skokowego, której szkielet tworzy kość skokowa
- filmy:
  - Skok – polski film obyczajowo-sensacyjny z 1967 roku
  - Skok – polski film sensacyjny z 1999 roku
  - Skok – amerykański film fabularny z 2001 roku
  - Skok – austriacki film fabularny z 2007 roku
  - Skok – radziecki krótkometrażowy film lalkowy z 1980 roku
  - Skok – francuska komedia kryminalna z 1985 roku

  Wikipedia

# skoki

1. oderwanie się od podłoża poprzez odbicie się nogami; podskok, zeskok;
2. nagła zmiana; przeskok;
3. akcja rabunkowa;
4. noga zająca;
5. rodzaj konkurencji w wielu dyscyplinach sportowych

SJP.pl

## W sporcie

- skoki (lekkoatletyka)
  - skok w dal
  - skok o tyczce
  - skok wzwyż
  - trójskok
- skoki do wody
- skoki narciarskie
- skoki łyżwiarskie
- skok (gimnastyka)
- skoki przez przeszkody – sport z użyciem konia

Wikipedia

# skokochron

pożarniczy sprzęt ratunkowy w postaci pasa z brezentu, umożliwiający skoki z wyższych pięter budynku

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) pneumatyczny sprzęt ratowniczy amortyzujący upadek ludzi wyskakujących z pięter zagrożonych budynków;

Wiktionary

Skokochron – sprzęt ratowniczy amortyzujący skok i zabezpieczający przed obrażeniami ludzi wyskakujących z pięter zagrożonych budynków. Zazwyczaj występuje w postaci poduszki napełnianej powietrzem.

Ekipy ratownicze często stosują skokochron jako ostatnią szansę ratunku, szczególnie w sytuacji, gdy jest niewiele czasu na przeprowadzenie ewakuacji lub drabina pożarnicza nie może dotrzeć do miejsca akcji ratowniczej.

Wikipedia

# skokomierz

przyrząd do mierzenia skoku śruby

SJP.pl

# skokotliwy

przymiotnik

(1.1) stpol. skoczny

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskɔkɔˈtlʲivɨ, AS: skokotlʹivy

Wiktionary

# skokowianin

mieszkaniec Skoków (miasta w Polsce); skoczanin

SJP.pl

# skokowianka

mieszkanka Skoków (miasta w Polsce); skoczanka

SJP.pl

# skokówka

specjalna narta do wykonywania skoków; narta skokowa

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) sport. pot. narta do uprawiania skoków narciarskich

Wiktionary

Skokówka – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie zamojskim, w gminie Zamość.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.

Wieś jest sołectwem w gminie Zamość. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 739 mieszkańców.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. skok m.

Wiktionary

# skokówki

specjalna narta do wykonywania skoków; narta skokowa

SJP.pl

# skokowski

→ Skoki (miasto w Polsce); skocki

SJP.pl

# skokowy

1. służący do wykonywania skoków;
2. odbywający się skokami, niemający charakteru ciągłego;
3. nagły, gwałtowny;
4. dotyczący ruchu tłoka w cylindrze silnika spalinowego lub wirnika w silniku elektrycznym;
5. w anatomii: staw skokowy - staw łączący kości stępu z podudziem

SJP.pl

# skolaryzacja

proces mający na celu zwiększenie roli szkolnictwa w życiu społecznym; scholaryzacja

SJP.pl

# skolecyt

Skolecyt (ang. scolecite) – pospolity minerał z grupy krzemianów zaliczany do zeolitów, uwodniony glinokrzemian wapnia o wzorze chemicznym Ca[Al2Si3O10] x 3 H2O. Nazwa pochodzi od greckiego słowa skoleks - robak, co nawiązuje do zachowania się minerału pod płomieniem, w którym się krzywi, wykręca, co może przypominać robaka.

Wikipedia

# skoleks

przednia część ciała tasiemca; czerwioch, główka

SJP.pl

Skoleks (z łac. scolex poprzez gr. skōlēks – robak, czerw, inaczej: czerwioch), główka – przednia część ciała tasiemców właściwych (Eucestoda) uzbrojona w narządy czepne charakterystyczne dla poszczególnych rzędów – różnego rodzaju bruzdy (botria i botrydia), przyssawki, kolce i haki, wspomagające przywarcie do ściany jelita żywiciela. Służy do utrzymywania pasożyta w ciele żywiciela.

Wikipedia

# skolektywizować

zastąpić własność indywidualną (zwłaszcza ziemi i środków produkcji rolnej) różnymi formami własności zbiorowej, np. państwową, spółdzielczą

SJP.pl

# skolidować

1. wejść w sprzeczność z czymś, uniemożliwiającą zaistnienie czegoś;
2. zderzyć się z czymś w czasie ruchu

SJP.pl

# skoligacenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skoligacić.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skoligacić

rzecz. koligat mos.

Wiktionary

# skoligacić

książkowo: połączyć w związki rodzinne (pokrewieństwo lub powinowactwo) poprzez małżeństwo; spowinowacić

SJP.pl

czasownik dokonany (ndk. koligacić)

(1.1) spowinowacić

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Drugą żoną cesarza była księżniczka Hermina Reuss, a jej pierwszy mąż był księciem Schönaich-Carloath i był skoligacony z rodziną Hochbergów.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskɔlʲiˈɡat͡ɕit͡ɕ, AS: skolʹigaćić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skoligacenie n., koligacja, koligat

ims. skoligacony

Wiktionary

# skolik

nazwisko

SJP.pl

# skolimowski

nazwisko

SJP.pl

- Henryk Skolimowski (ur. 1930) – filozof
- Janusz Skolimowski (ur. 1947) – prawnik, dyplomata
- Jerzy Skolimowski (ur. 1938) – reżyser filmowy
- Jerzy Walerian Skolimowski (1907–1985) – wioślarz, architekt
- Józef Skolimowski (1970–2012) – reżyser, syn Jerzego
- Konrad Skolimowski (ur. 1996) – polski piosenkarz i aktor telewizyjny
- Lech Skolimowski (1927–1980) – aktor
- Maria Dominik Skolimowski (1864–1921) – ksiądz mariawicki
- Michał Skolimowski (ur. 1968) – reżyser, syn Jerzego
- Rafał Skolimowski (1781–1848) – duchowny, matematyk
- Robert Skolimowski (ur. 1956) – sztangista
- Stanisław Skolimowski (1937–2014) – artysta malarz

Wikipedia

# skolin

Skolin – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie lubaczowskim, w gminie Wielkie Oczy.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.

Wikipedia

# skolion

1. pieśń biesiadna w poezji starożytnej Grecji;
2. utwór literacki wzorowany na takiej pieśni

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) krótki utwór liryczny układany podczas uczt

Wiktionary

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈskɔlʲjɔ̃n, AS: skolʹi ̯õn

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. scholion

Wiktionary

# skoliotyczny

→ skolioza

SJP.pl

#### Patrz:

skolioza

# skolioza

boczne skrzywienie kręgosłupa

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. widoczne wygięcie kręgosłupa w lewo lub prawo od linii środkowej ciała;

Wiktionary

Skolioza (łac. scoliosis, z gr. σκολιός skoliós – krzywy) – skrzywienie kręgosłupa, zwane często „bocznym skrzywieniem kręgosłupa”. Wbrew tej nazwie, skolioza nie jest jedynie bocznym skrzywieniem, a trójpłaszczyznowym.

Skoliozą określa się zniekształcenie wynoszące ponad 10° w płaszczyźnie czołowej. Do określania stopnia zniekształcenia wykorzystuje się metodę Cobba.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: skɔˈlʲjɔza, AS: skolʹi ̯oza

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skrzywienie kręgosłupa

Wiktionary

# skolit

fragment szczątków organizmu zwierzęcego, występujący w skałach okresu kambryjskiego

SJP.pl

# skolochloa

rodzaj roślin z rodziny traw

SJP.pl

# skolonizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skolonizować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skolonizować dk.

rzecz. kolonia ż., Kolonia ż.

przym. kolonialny, kolonizatorski, kolonizacyjny

Wiktionary

# skolopendra

drapieżny stawonóg z gromady pareczników

SJP.pl

Wikipedia

# skolopendrium

rodzaj paproci z rodziny zanokcicowatych; języcznik, stonogowiec

SJP.pl

# skolopendrokształtne

rząd drapieżnych stawonogów z gromady pareczników; skolopendry

SJP.pl

Wikipedia

# skolopendrowate

o cechach skolopendrowatych (rodzina stawonogów)

SJP.pl

Skolopendrowate (Scolopendridae) – rodzina dużych pareczników z rzędu skolopendrokształtnych.

Należące tu pareczniki mają po 4 pary oczu prostych na bokach płytki głowowej, rozmieszczone na planie rombów. Są pozbawione bruzd poprzecznych na sternitach tułowia. Ich stopy są dwuczęściowe, a szczękonóża odznaczają się obecności wyrostka na trochanteroprefemur i długim, kielichowatym ujściem gruczołów jadowych.

Wikipedia

# skolopendrowaty

o cechach skolopendrowatych (rodzina stawonogów)

SJP.pl

# skolopendry

drapieżny stawonóg z gromady pareczników

SJP.pl

Wikipedia

# skolozaur

rodzaj dinozaura z rodziny ankylozaurów; euoplocefal, stereocefal

SJP.pl

# skomasować

połączyć w jedna całość

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. komasować)

(1.1) książk. połączyć w całość, zgromadzić w jednym miejscu

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skomasowanie n., komasacja ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) połączyć, scalić, zebrać, zespolić, zgromadzić

Wiktionary

# skomasowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skomasować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skomasować dk.

Wiktionary

# skombinować

załatwić coś, wymyślić

SJP.pl

# skomciać

potocznie: skomentować w internecie

SJP.pl

# skomenderować

dawniej: zakomenderować - wydać komendę, rozkaz

SJP.pl

# skomentować

1. objaśnić tekst lub wydarzenia, opatrzyć je komentarzem; wyjaśnić, ocenić, zrecenzować;
2. opatrzyć złośliwymi uwagami, wygłosić krytyczne uwagi; obmówić, skrytykować

SJP.pl

# skomercjalizować

czasownik przechodni

(1.1) dokonany od|komercjalizować.

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) (…) czasami słyszy się następujący komentarz pod adresem żydowskiego establishmentu: „zawłaszczyli nasze nieszczęście i skomercjalizowali je". Także nieszczęścia Polaków od dawna są zawłaszczane i wykorzystywane przez polityków i specjalistów od propagandy.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. komercjalizowanie n.

Wiktionary

# skomleć

skamłać, skomlić, skamlać, skamleć;
1. o niektórych zwierzętach, zwłaszcza psach: wydawać żałosne dźwięki, popiskiwać, skowyczeć;
2. potocznie: prosić się o coś w natrętny, żałosny sposób

SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zaskomleć)

(1.1) o zwierzętach (głównie psowatych) wydawać wysokie dźwięki odbierane jako żałosne proszenie, strach stworzenia, poddanie się albo wyrażanie uległości

(1.2) pogard. żałośnie prosić o coś

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wpuść szczeniaka, bo skomle niemiłosiernie.

(1.2) Tak skomlała, że w końcu podpisałem jej zgodę.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skomlenie n.

przym. skomlący

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skowyczeć, war. skamlać, skamleć, skomlić

Wiktionary

# skomlić

skomleć, skamłać, skamlać, skamleć;
1. o niektórych zwierzętach, zwłaszcza psach: wydawać żałosne dźwięki, popiskiwać, skowyczeć;
2. potocznie: prosić się o coś w natrętny, żałosny sposób

SJP.pl

# skomlin

wieś w Polsce

SJP.pl

Skomlin – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie wieluńskim, w gminie Skomlin. Na terenie wsi jest 21 pomników przyrody, a przy drodze na łąki wielki głaz narzutowy. Miejscowość położona jest przy szosie z Byczyny do Wielunia.

Wieś królewska (tenuta) w powiecie wieluńskim województwa sieradzkiego w końcu XVI wieku.

Wikipedia

# skomliński

przymiotnik od: Skomlin

SJP.pl

# skomoroch

1. w średniowiecznej Rosji: wędrowny aktor, kuglarz lub muzykant;
2. dawniej: osoba tresująca i oprowadzająca niedźwiedzie; niedźwiednik

SJP.pl

Skomorochy (ros. Скоморохи) – średniowieczni aktorzy wędrowni, popisujący się śpiewem, recytacją baśni i legend, tańcami, żonglerką i akrobacją oraz tresurą zwierząt. Występom towarzyszyła muzyka na dudach, bębnach, domrach i innych instrumentach ludowych. Najstarsza wzmianka o skomorochach pochodzi z roku 1068.

Wikipedia

# skomorowski

nazwisko

SJP.pl

# skompensować

1. wynagrodzić straty, wyrównać należności; zrekompensować, zrównoważyć;
2. zrównoważyć jedno z drugim;
3. w fizyce: zrównoważyć działanie innym działaniem;
4. o narządach w organizmie: przejąć funkcje uszkodzonego lub utraconego narządu przez zdrową część tego narządu lub przez inny narząd

SJP.pl

# skompensowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skompensować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skompensować dk.

Wiktionary

# skompilować

1. złożyć kilka tekstów w jedną pozbawioną oryginalności całość;
2. przełożyć program napisany w języku programowania na język wewnętrzny maszyny

SJP.pl

# skomplementować

powiedzieć komuś komplement

SJP.pl

# skompletować

uzupełnić do całości

SJP.pl

# skompletowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skompletować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. kompletować, skompletować dk.

rzecz. komplet mrz.

przym. kompletny

Wiktionary

# skomplikowaność

→ skomplikowany

SJP.pl

#### Patrz:

skomplikowany

# skomplikowany

forma czasownika.

(1.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od: skomplikować

przymiotnik

(2.1) składający się z wielu elementów

(2.2) trudny, zawiły

Wiktionary

#### Przykłady

(2.1) Co prawda ten łuk triumfalny nie jest zbyt skomplikowaną budowlą, ale mimo to zrobił na mnie wrażenie.

(2.2) Czeka pana skomplikowane i długie leczenie, jednak tylko ono może przywrócić panu zdrowie.

(2.2) Ten ornament jest zbyt skomplikowany – wątpię, że uda mi się przerysować go dokładnie.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskɔ̃mplʲikɔˈvãnɨ, AS: skõmplʹikovãny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. komplikacja ż., komplikacjonizm m., komplikowanie n., skomplikowanie n.

czas. komplikować ndk., skomplikować dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(2.1) złożony, różnorodny

(2.2) niełatwy, powikłany, zagmatwany

Wiktionary

# skomponować

czasownik przechodni

(1.1) dokonany od|komponować.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. komponowanie n., skomponowanie n., kompozytor mos., kompozytorka ż.

czas. komponować

przym. kompozycyjny, kompozytorski

Wiktionary

# skomponowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skomponować.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. komponowanie n., kompozycja ż., kompozytor m., kompozytorka ż.

czas. komponować ndk., skomponować dk.

przym. kompozycyjny, kompozytorski

Wiktionary

# skompresować

nadać czemuś mniejszą wielkość lub objętość

SJP.pl

# skompromitować

czasownik dokonany (ndk. kompromitować)

(1.1) zaszkodzić czyjejś opinii, narazić kogoś na wstyd lub śmieszność

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Kiedy zostaje zamordowany doker, który zamierzał skompromitować zarząd swoimi zeznaniami na temat korupcji, w morderstwo zostaje wplątany Terry.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kompromat mrz., kompromitowanie n., skompromitowanie n.

Wiktionary

# skompromitowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zaszkodzenie czyjejś opinii, narażenie kogoś na wstyd lub śmieszność

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kompromitowanie n., kompromitacja ż., kompromat mrz.

czas. skompromitować dk., kompromitować ndk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) ośmieszenie

Wiktionary

# skomprymować

dawniej: zmniejszyć rozmiary czegoś, głównie tekstu; streścić, zredukować

SJP.pl

# skomputeryzować

czasownik przechodni dokonany (ndk. komputeryzować)

(1.1) inform. wyposażyć w komputery

czasownik zwrotny dokonany skomputeryzować się (ndk. komputeryzować się)

(2.1) inform. ulec procesowi komputeryzacji

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Zainstalowano panel pracujący z wykorzystaniem skomputeryzowanego sterowania numerycznego.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. komputer mrz., komputerek mrz., komputerowiec mos., komputeryzacja ż., komputeryzowanie n., komputerówka ż., komputerownia ż., komp mrz., skomputeryzowanie n.

czas. komputeryzować ndk.

przym. komputerowy, komputeryzacyjny

przysł. komputerowo

Wiktionary

# skomputeryzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) inform. wprowadzenie komputerów i komputerowych metod przetwarzania informacji w określonej dziedzinie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Instytut poddano pełnemu skomputeryzowaniu w latach dziewięćdziesiątych.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. komputer mrz., komputerek mrz., komputerowiec mos., komputeryzacja ż., komputeryzowanie n., komputerówka ż., komputerownia ż., komp mrz.

czas. komputeryzować ndk., skomputeryzować dk.

przym. komputerowy, komputeryzacyjny

przysł. komputerowo

Wiktionary

# skomra

nazwisko

SJP.pl

# skomunalizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skomunalizować.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. komunalizowanie n., komunalizacja ż., komunalnik m.

czas. komunalizować ndk., skomunalizować dk.

przym. komunalny

Wiktionary

# skomunikować

czasownik dokonany

(1.1) umożliwić, usprawnić kontakt

(1.2) umożliwić, usprawnić dojazd

czasownik zwrotny skomunikować się

(2.1) nawiązać kontakt

Wiktionary

#### Przykłady

(1.2) Jest to obszar wiejsko-miejski, w wielu miejscach słabo skomunikowany, a najbliższe większe placówkaacówki medyczne są oddalone o około 70–150 km.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skomunikowanie n., komunikowanie n., komunikacja ż., komunikator m.

przym. komunikacyjny

Wiktionary

# skomunizowany

taki, który uległ wpływowi komunizmu

SJP.pl

# skon

zgon, śmierć

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) stpol. zgon

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skɔ̃n, AS: skõn

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skonać

przym. skonany

Wiktionary

# skonać

stracić życie, umrzeć

SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. konać)

(1.1) książk. albo podn. umrzeć po cierpieniach

(1.2) książk. przestać istnieć

(1.3) pot. bardzo silnie coś odczuć

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Żołnierz skonał o świtaniu.

(1.1) A to rzekłszy, skonał.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. konanie n., skonanie n., skon mrz.

czas. konać ndk.

przym. skonany

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) umrzeć; reg. śl. skrepnąć.; przen. odejść; podn. rozstać się z życiem, przejść na tamten świat, wydać ostatnie tchnienie, wyzionąć ducha, oddać ducha, oddać Bogu ducha / oddać duszę Bogu, zasnąć na wieki, pożegnać się ze światem, o dziecku powiększyć grono aniołków; książk. przenieść się / odejść na łono Abrahama; pot. żart. pójść do Abrahama na piwo; pot. kopnąć w kalendarz, wykorkować, wykitować, przekręcić się, kojfnąć; posp. wyciągnąć nogi / wyciągnąć kopyta; wulg. odwalić kitę, wulg. i o zwierzętach zdechnąć

Wiktionary

# skonanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zakończenie życia przez człowieka

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Czy niespodziewane skonanie pacjenta odnotowuje się w specjalny sposób w rejestrach?

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. konanie n.

czas. skonać dk., konać ndk.

przym. skonany

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) śmierć, zejście

Wiktionary

# skonany

potocznie: bardzo zmęczony, pozbawiony sił; zmordowany, wypruty, padnięty, wycięty

SJP.pl

przymiotnik jakościowy

(1.1) pot. skrajnie zmęczony fizycznie i psychicznie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Żal mi było tylko kolegów z naszego pokoju, którzy wracali po południu utytłani i walili się na łóżka skonani, w mundurach, nie zdejmując nawet butów.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. konanie n., skon m., skonanie n.

czas. konać ndk., skonać dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) wyczerpany

Wiktionary

# skoncentrować

czasownik przechodni dokonany (ndk. koncentrować)

(1.1) dokonany od|koncentrować.

czasownik zwrotny dokonany skoncentrować się (ndk. koncentrować się)

(2.1) dokonany od|koncentrować się.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskɔ̃nt͡sɛ̃nˈtrɔvat͡ɕ, AS: skõncẽntrovać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skoncentrowanie n., koncentrowanie n., koncentracja ż.

czas. koncentrować ndk.

Wiktionary

# skoncentrowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) skupienie, zebranie czegoś w jedno miejsce, w jeden punkt

(1.2) skierowanie uczucia lub wysiłków ku jednemu celowi

Wiktionary

#### Przykłady

(1.2) To skoncentrowanie uwagi na państwach narodowych będzie krótkotrwałe.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. zdekoncentrowanie n., koncentracja ż., koncentrak m., koncentrat m.

czas. koncentrować ndk., skoncentrować dk.

przym. koncentracyjny

Wiktionary

# skonceptualizować

ująć intuicje poznawcze w pojęcia

SJP.pl

# skończenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skończyć.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skończyć

przym. skończony

rzecz. końcówka ż.

Wiktionary

# skończony

1. zakończyć wykonywanie jakiejś czynności;
2. zdać egzaminy, zaliczyć program danej szkoły, uczelni;
3. umrzeć

SJP.pl

forma czasownika.

(1.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od czasownika: skończyć

przymiotnik

(2.1) całkowity, pełny, kompletny

(2.2) niespodziewający się niczego dobrego, niemogący liczyć na sukces; przegrany

(2.3) mat. o liczbie elementów wyrażonej liczbą naturalną;

(2.4) mat. nieosiągający plus/minus nieskończoności

Wiktionary

#### Przykłady

(2.1) Jesteś skończonym kretynem!

(2.1) To skończony bubek, myśli, że świat kręci się wyłącznie wokół niego.

(2.2) „Jestem skończony!” – pomyślał polityk, widząc w gazecie opis swojej afery.

(2.3) Atomów we wszechświecie może być bardzo dużo, jednak i tak jest ich skończona liczba.

(2.4) Rozważany ciąg ma skończoną granicę, więc jest ograniczony.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skɔ̃j̃n͇ˈt͡ʃɔ̃nɨ, AS: skõĩ ̯ṇčõny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. koniec m., końcówka ż., skończenie n.

czas. kończyć się, skończyć/skończyć się, dokańczać/dokończyć, ukańczać/ukończyć, wykańczać/wykończyć, zakańczać/zakończyć

przym. końcowy, kończący, wykończony, ukończony

przysł. skończenie

Wiktionary

#### Synonimy:

(2.2) zrujnowany

Wiktionary

# skończyć

1. zakończyć wykonywanie jakiejś czynności;
2. zdać egzaminy, zaliczyć program danej szkoły, uczelni;
3. umrzeć

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. kończyć)

(1.1) zakończyć czynność

(1.2) przerobić program, ukończyć kurs

(1.3) umrzeć

czasownik zwrotny dokonany skończyć się (ndk. kończyć się)

(2.1) zakończyć trwanie

(2.2) urwać się (o drodze, obszarze)

(2.3) zostać zużytym

(2.4) wyczerpać się twórczo

(2.5) dać jako wynik, spowodować, mieć konsekwencję

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) — Proszę babci — zawołała — ja nigdy nie skończę kaftanika dla mojej lalki…

(1.2) Pochodził spod Tarnowa. Skończył teologię i polonistykę, chciał zostać księdzem.

(2.5) Wygłupy na jezdni skończyły się tragedią.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskɔ̃j̃n͇t͡ʃɨt͡ɕ, AS: skõĩ ̯ṇčyć

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. skończony

przysł. skończenie

rzecz. koniec mrz., skończenie n., końcówka ż.

Wiktionary

# skondensowany

silnie działający, intensywny; stężony, znaczny, mocny

SJP.pl

# skonfabulować

zmyślić lub podkoloryzować na jakiś temat

SJP.pl

# skonfigurować

1. ukształtować w ustalonej postaci, uformować coś;
2. przystosować urządzenie lub program komputerowy do oczekiwanej pracy

SJP.pl

# skonfiskowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skonfiskować.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. konfiskowanie n., konfiskata ż., konfiskacja ż.

czas. skonfiskować dk., konfiskować ndk.

przym. konfiskacyjny

Wiktionary

# skonfitować

zakonserwować żywność poprzez długie gotowanie w głębokim tłuszczu lub pieczenie w niskiej temperaturze

SJP.pl

# skonfrontować

czasownik przechodni

(1.1) dokonany od|konfrontować.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. konfrontowanie n., skonfrontowanie n., konfrontacja ż.

czas. konfrontować ndk.

Wiktionary

# skonfundować

wprawić kogoś w konfuzję, zakłopotanie, zbić z tropu, zawstydzić, speszyć, zszokować

SJP.pl

# skonieczka

nazwisko

SJP.pl

# skonieczny

nazwisko

SJP.pl

# skonkludować

podsumować, przedstawić konkluzję

SJP.pl

# skonkretyzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skonkretyzować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skonkretyzować dk.

przym. konkretny

Wiktionary

# skonsolidować

ujednolicić, zjednoczyć

SJP.pl

# skonsonantyzować

czasownik przechodni dokonany (ndk. konsonantyzować)

(1.1) jęz. o samogłosce przejść w spółgłoskę

czasownik zwrotny dokonany skonsonantyzować się (ndk. konsonantyzować się)

(2.1) jęz. o samogłosce stać się spółgłoską

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. konsonant mrz., konsonantyzm mrz., konsonantyzowanie n., skonsonantyzowanie n., konsonantyzacja ż.

czas. konsonantyzować ndk., konsonantyzować się ndk.

przym. konsonantyczny

Wiktionary

# skonsonantyzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) jęz. przekształcenie się w spółgłoskę

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Samogłoska uległa w ten sposób skonsonantyzowaniu.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. konsonantyzowanie n.

czas. konsonantyzować ndk., skonsonantyzować dk., skonsonantyzować się dk.

Wiktionary

# skonspektować

zrobić zarys utworu, wykładu itp. ujęty w punktach

SJP.pl

# skonstatować

sformułować (w postaci wypowiedzi ustnej lub pisemnej) wniosek z wypowiedzi, dyskusji, dialogu itp.

SJP.pl

# skonstatowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skonstatować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. konstatować, skonstatować dk.

Wiktionary

# skonstruować

opracować konstrukcję, model

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. konstruować)

(1.1) zrobić konstrukcję

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. konstruktor mos./mrz., skonstruowanie n., konstrukcja ż.

przym. konstrukcyjny

Wiktionary

# skonsumować

zjeść, spożyć

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. konsumować)

(1.1) spożyć, zjeść coś

(1.2) nabyć i zrobić z czegoś użytek

(1.3) podjąć życie seksualne w małżeństwie

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. konsumowanie n., konsumpcja ż., konsumeryzm mrz.

czas. konsumować

przym. konsumpcyjny, konsumencki

Wiktionary

# skonsumowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skonsumować.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. konsumowanie n., konsumpcjonizm mrz., konsumpcja ż., konsumeryzm mrz.

czas. konsumować

przym. konsumpcyjny, konsumencki

Wiktionary

# skontaktować

1. spowodować nawiązanie kontaktu kogoś z kimś;
2. skontaktować się - nawiązać z kimś kontakt

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. kontaktować)

(1.1) dokonany od|kontaktować.

czasownik zwrotny dokonany skontaktować się

(2.1) nawiązać kontakt

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Ten stan rzeczy uległ naprawie dopiero z końcem jesieni 1845 r., kiedy oba ośrodki skontaktował ze sobą J. M. Goslar.

(2.1) Próbowałem się z tobą skontaktować.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskɔ̃ntakˈtɔvat͡ɕ, AS: skõntaktovać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skontaktowanie n.

przym. kontaktowy

czas. kontaktować

Wiktionary

# skontaktowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skontaktować.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kontakt m.

czas. skontaktować, kontaktować

przym. kontaktowy

Wiktionary

# skontaminować

1. zanieczyścić trującą lub promieniotwórczą substancją albo drobnoustrojami chorobotwórczymi;
2. powiązać różne czynniki w jedną całość; stworzyć kontaminację

SJP.pl

# skonteneryzować

czasownik dokonany

(1.1) o ładunku: umieścić w kontenerze

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Semikontenerowce […] są w stanie przewozić drobnicę zarówno skonteneryzowaną, jak i konwencjonalną.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskɔ̃ntɛ̃nɛrɨˈzɔvat͡ɕ, AS: skõntẽneryzovać

Wiktionary

# skonteneryzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skonteneryzować.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskɔ̃ntɛ̃nɛrɨzɔˈvãɲɛ, AS: skõntẽneryzovãńe

Wiktionary

# skonto

zmniejszenie ustalonej ceny usługi lub towaru; bonifikata, bonifikacja

SJP.pl

Skonto – procentowe zmniejszenie sumy należności udzielane nabywcy przez dostawcę towaru, jeżeli odbiorca reguluje zapłatę należności gotówką przed umówionym terminem (tj. w przypadku, gdy nabywca zrezygnuje z zaoferowanego mu przez dostawcę kredytu handlowego).

Wikipedia

# skontrastowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skontrastować.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kontra ż., kontrast m., kontrastowość ż., kontrastowanie n.

czas. skontrastować dk., kontrastować ndk.

przym. kontrastowy

przyim. kontra

Wiktionary

# skontro

dokonanie weryfikacji zapisów księgowych przez sprawdzenie stanu zasobów materiałowych lub pieniężnych sklepu, magazynu itp.; skontrum

SJP.pl

# skontrolować

czasownik przechodni dokonany (ndk. kontrolować)

(1.1) przeprowadzić kontrolę

czasownik zwrotny dokonany skontrolować się (ndk. kontrolować się)

(2.1) poddać się kontroli

(2.2) poddać kontroli jeden drugiego

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kontroler mos./mrz., skontrolowanie n., kontrola ż.

czas. kontrolować ndk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) sprawdzić, zbadać, zrewidować

Wiktionary

# skontrować

1. szybko i zdecydowanie zareagować na coś, zwykle szybko odpowiedzieć na czyjeś pytanie;
2. w brydżu: zobowiązać się do niedopuszczenia licytującego przeciwnika do wzięcia zapowiedzianej w licytacji liczby lew;
3. w boksie: zadać kontrę, odpowiedzieć ciosem na cios przeciwnika

SJP.pl

# skontrowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skontrować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skontrować dk.

rzecz. kontra ż.

przyim. kontra

Wiktionary

# skontrum

dokonanie weryfikacji zapisów księgowych przez sprawdzenie stanu zasobów materiałowych lub pieniężnych sklepu, magazynu itp.; skontro

SJP.pl

Skontrum – kontrola zbiorów bibliotecznych lub archiwalnych, przeprowadzana w oparciu o istniejący inwentarz lub inną pomoc ewidencyjną, mająca na celu ustalenie stanu faktycznego zbiorów i ujawnienie braków (porównuje się zapis w inwentarzu z księgozbiorem/zasobem archiwalnym na półkach).

Wikipedia

# skoordynować

zharmonizować działania prowadzone wspólnie przez wiele osób w celu uzyskania efektu tych działań w jak najkrótszym czasie, przy jak najmniejszym nakładzie, przy optymalnym wykorzystaniu możliwości itp.

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. koordynować)

(1.1) uzgodnić wspólne działanie

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skoordynowanie n., koordynowanie n.

czas. koordynować

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) zharmonizować, zsynchronizować

Wiktionary

# skoordynowany

zharmonizować działania prowadzone wspólnie przez wiele osób w celu uzyskania efektu tych działań w jak najkrótszym czasie, przy jak najmniejszym nakładzie, przy optymalnym wykorzystaniu możliwości itp.

SJP.pl

# skop

kastrowany baran

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) astr. zob. Baran.

Wiktionary

- Skop – miejscowość w Polsce
- skop – wykastrowany baran.
- skop – wykastrowany samiec kozy domowej.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: skɔp, AS: skop

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. zdrobn. Skopek

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) Baran

Wiktionary

# skopać

1. spulchnić (ziemię), używając odpowiednich narzędzi;
2. zrzucić z siebie przykrycie (np. kołdrę) przez kopanie nogami;
3. zbić kogoś kopaniem

SJP.pl

# skopanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skopać.

Wiktionary

Skopanie – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie tarnobrzeskim, w gminie Baranów Sandomierski.

W 1568 roku Skopanie kupił kasztelan śremski Rafał Leszczyński. W 1629 roku właścicielem wsi położonej w powiecie sandomierskim województwa sandomierskiego był Rafał Leszczyński.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. wykopki nmos., kopacz mos./mzw.

Wiktionary

# skopas

grecki architekt i rzeźbiarz (IV w. p.n.e.)

SJP.pl

Skopas z Paros - rzeźbiarz i architekt grecki, działający ok. 370 p.n.e. - 330 p.n.e. na Peloponezie, w Karii i Jonii. Rywalizował z Praksytelesem.

Jego sztuka rzeźbiarska nacechowana była patosem, dynamiką układu ciała i ekspresją twarzy. Z łatwością oddawał dramatyczne emocje: ekstazę, tęsknotę, cierpienie.

Wikipedia

# skopcy

prawosławna grupa wyznaniowa powstała w 1772 roku w Rosji, uważająca ascezę i kastrację lub surową wstrzemięźliwość płciową za warunek zbawienia

SJP.pl

Skopcy (rzezańcy, ros. скопцы tzn. kastraci, zwani też „białymi gołębiami”) – ruch religijny (grupa wyznaniowa) w Rosji, powstały w łonie bezpopowców i prawosławia, uważający ascezę i kastrację lub surową wstrzemięźliwość płciową za warunek zbawienia.

Wikipedia

# skopek

1. drewniane naczynie używane dawniej na wsi, najczęściej na mleko i śmietanę; szkopek; dojnica;
2. mały skop; baranek

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zootechn. wytrzebione jagnię

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) gwara. roln. wiadro używane przy dojeniu krów

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skop m.

Wiktionary

# skopianin

mieszkaniec Skopie (Skopje), stolicy Macedonii; skopijczyk

SJP.pl

# skopianka

mieszkanka Skopie (Skopje), stolicy Macedonii; skopijka

SJP.pl

# skopiański

przymiotnik od: Skopie (stolica Macedonii); skopijski

SJP.pl

# skopić

ułożyć coś w kopę, np. siano

SJP.pl

# skopie

1. spulchnić (ziemię), używając odpowiednich narzędzi;
2. zrzucić z siebie przykrycie (np. kołdrę) przez kopanie nogami;
3. zbić kogoś kopaniem

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) geogr. przest. Skopje (stolica Macedonii Północnej)

Wiktionary

Wikipedia

# skopiec

członek prawosławnej grupy wyznaniowej

SJP.pl

Skopiec (720,7 m n.p.m.) – szczyt w Górach Kaczawskich, w południowo-zachodniej Polsce, w Sudetach Zachodnich, w gminie Janowice Wielkie.

Góra znajduje się w południowo-środkowej części Gór Kaczawskich, w środkowej części Grzbietu Południowego, około 400 m na północ od szczytu Baraniec, około 2,8 km na południowy zachód od centrum Wojcieszowa i około 7 km na północny wschód od centrum Janowic Wielkich.

Wikipedia

# skopijczyk

mieszkaniec Skopie (Skopje), stolicy Macedonii; skopianin

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Skopja

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skɔˈpʲijt͡ʃɨk, AS: skopʹii ̯čyk

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Skopje n.

:: fż. skopijka ż.

przym. skopijski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skopianin

Wiktionary

# skopijka

mieszkanka Skopie (Skopje), stolicy Macedonii; skopianka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Skopja

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skɔˈpʲijka, AS: skopʹii ̯ka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Skopje n.

:: fm. skopijczyk mos.

przym. skopijski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skopianka

Wiktionary

# skopijski

przymiotnik od: Skopie (stolica Macedonii); skopiański

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) odnoszący się do miasta Skopje

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skɔˈpʲijsʲci, AS: skopʹii ̯sʹḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Skopje n., skopijczyk mos., skopijka ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skopiański

Wiktionary

# skopiński

nazwisko

SJP.pl

# skopiować

1. wykonać kopię czegoś;
2. przepisać coś od kogoś, podając jako swoje; ściągnąć, zerżnąć, zgapić;
3. powtórzyć coś po kimś, zrobić coś w ten sam sposób;
4. wykonać odbitki fotograficzne;
5. w obróbce skrawaniem: wykonać przedmioty w kształcie wzorca;
6. sporządzić negatyw filmu celem wykonania większej liczby egzemplarzy

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. kopiować)

(1.1) dokonany od|kopiować.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skɔˈpʲjɔvat͡ɕ, AS: skopʹi ̯ovać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kopia ż., kopiarka ż., kopista m., kopiowanie n., skopiowanie n.

czas. kopiować ndk.

przym. kopiowy

Wiktionary

# skopiowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skopiować.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kopiowanie n., kopia ż., kopiarka ż., kopista m.

czas. kopiować ndk., skopiować dk.

przym. kopiowy

Wiktionary

# skopje

stolica Macedonii; Skopie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. stolica Macedonii Północnej;

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Uczę się macedońskiego, bo chcę studiować w Skopju.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskɔpʲjɛ, AS: skopʹi ̯e

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skopijczyk m., skopijka ż.

przym. skopijski, skopiański

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) przest. Skopie

Wiktionary

# skopofilia

dewiacja seksualna charakteryzująca się skłonnością do oglądania osób uprawiających seks; podglądactwo, oglądactwo, wojeryzm, voyeuryzm, skoptofilia

SJP.pl

Oglądactwo, voyeuryzm, voyeryzm, voyeurism, wojeryzm, skopofilia, skoptofilia – zaburzenie zachowania z grupy zaburzeń preferencji seksualnych charakteryzujące się skłonnością do oglądania innych ludzi podczas zachowań seksualnych.

Wikipedia

# skopolamina

związek organiczny działający porażająco na zakończenia nerwów przywspółczulnych oraz narkotycznie na ośrodkowy układ nerwowy; hioscyna

SJP.pl

Wikipedia

# skopos

w literaturze: teoria skoposu - teoria, według której tłumaczenie jest celowym działaniem, gdzie główną rolę odgrywa zamierzony cel, a nie wierność tekstowi źródłowemu

SJP.pl

# skopowina

regionalnie: baranina

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) reg-pl|Poznań. baranina

Wiktionary

Skopowina – mięso otrzymywane z wykastrowanych samców owcy, czyli skopów. W niektórych regionach Polski określenie to może dotyczyć wszelkiej baraniny.

Wikipedia

#### Powiązane:

(1.1) skop

Wiktionary

# skopowy

przymiotnik od: skop

SJP.pl

# skoptofilia

dewiacja seksualna charakteryzująca się skłonnością do oglądania osób uprawiających seks; podglądactwo, oglądactwo, wojeryzm, voyeuryzm, skopofilia

SJP.pl

# skopywać

1. spulchniać (ziemię), używając odpowiednich narzędzi;
2. zrzucać z siebie przykrycie (np. kołdrę) przez kopanie nogami

SJP.pl

# skóra

zewnętrzna powłoka ciała kręgowców

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) anat. zewnętrzna powłoka ciała kręgowców;

(1.2) surowiec otrzymywany z wyprawionej skóry (1.1) niektórych zwierząt;

(1.3) zewnętrzna powłoka owocu, chleba itp.

(1.4) pot. kurtka lub inna część garderoby ze skóry (1.2)

(1.5) przen. o własnym życiu, zdrowiu, bezpieczeństwie

(1.6) slang. zwłoki ludzkie

(1.7) daw. gwara. więz. portfel, pugilares

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Włosy porastają prawie całą powierzchnię skóry człowieka.

(1.2) Powinieneś kupić sobie porządne buty ze skóry.

(1.3) Jabłka obrać ze skóry i usunąć gniazda nasienne.

(1.4) Z samochodu wysiadł facet w skórze.

(1.6) Ciało zmarłego w pogotowiu nazywa się „skórą”. Za jedną skórę płaci się dziś 1200-1800 zł.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskura, AS: skura

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. naskórek m., skórowanie n., oskórowanie n., skórzak m.

:: zdrobn. skórka ż.

czas. skórować ndk., oskórować dk.

przym. skórny, skórzasty, skórzany, skórkowy, podskórny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.3) skórka

Wiktionary

# skoraczewo

Miejscowości w Polsce:

- Skoraczewo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. sępoleńskim, w gminie Sośno
- Skoraczewo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. kościańskim, w gminie Śmigiel

Wikipedia

# skorcić

nakłonić kogoś do czegoś, namówić kogoś na coś, odpowiednio argumentując skłonić kogoś do jakichś zadań, czynności

SJP.pl

# skórcz

miasto w Polsce

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w województwie pomorskim, w powiecie starogardzkim

Wiktionary

Skórcz (niem. Skurz) – miasto w północnej Polsce, w województwie pomorskim, w powiecie starogardzkim, położone na północno-wschodniej granicy Borów Tucholskich, na Kociewiu.

Wieś królewska w starostwie osieckim w powiecie nowskim województwa pomorskiego w II połowie XVI w. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa gdańskiego. Miasto położone na trasie dwóch (obecnie zawieszonych) linii kolejowych: nr 218 (Szlachta - Myślice) i nr 243 (Skórcz - Starogard Gdański).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Historia Skórcza jest ciekawa.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skórczanin mos., skórczanka ż.

przym. skórczański

Wiktionary

# skórczanin

mieszkaniec miasta: Skórcz

SJP.pl

# skórczanka

mieszkanka miasta: Skórcz

SJP.pl

# skórczański

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze Skórczem, dotyczący Skórcza

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Skórcz mrz.

Wiktionary

# skórczewski

nazwisko

SJP.pl

# skorczów

Skorczów – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kazimierskim, w gminie Kazimierza Wielka.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Kaplica pw. Bożego Narodzenia z 1616 r., wpisana do rejestru zabytków nieruchomych (nr rej.: A.196 z 30.05.1972).

Wikipedia

# skordatura

w muzyce: zmiana strojenia instrumentu strunowego ułatwiająca wykonanie pewnych pasaży, akordów itp.; scordatura

SJP.pl

Skordatura – to metoda stosowana w grze na instrumentach strunowych (np. skrzypcach) polegająca na przestrojeniu strun instrumentu, dzięki czemu można osiągnąć szczególnie wirtuozowskie efekty, zwłaszcza w grze akordowej i polifonicznej. Zamiast zwyczajowego stroju (g d1 a1 e2) kompozytor danego utworu może zalecić inny (np. g c1 g1 e2).

Technikę tę wykorzystywał m.in. Heinrich Ignaz Biber. Z efektownego posługiwania się skordaturą słynął Niccolò Paganini.

Wikipedia

# skóreczka

zdrobnienie od: skórka

SJP.pl

# skorek

przedstawiciel rzędu niewielkich owadów z podgromady uskrzydlonych; cęgosz

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ent. podłużny owad uzbrojony w charakterystyczne kleszcze;

Wiktionary

Skorek (Forficula) – rodzaj skorków z rodziny skorkowatych i podrodziny Forficulinae.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Skorek jest naturalnym wrogiem rybika cukrowego.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskɔrɛk, AS: skorek

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) pot. szczypawka, szczypawica

Wiktionary

# skorelować

1. związać wzajemnie, zestawić
2. pozostać w powiązaniu, we współzależności z czymś

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. korelować)

(1.1) powiązać ze sobą w jedną funkcjonującą całość

czasownik zwrotny dokonany skorelować się (ndk. korelować się)

(2.1) powiązać się ze sobą w jedną całość

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Skorelujemy to z adresami ich zamieszkania i stopniem zanieczyszczeń w tym rejonie.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. korelowanie n., korelacja ż., skorelowanie n.

czas. korelować ndk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) połączyć, spiąć, zespolić, zunifikować

Wiktionary

# skorelowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) powiązanie ze sobą w jedną funkcjonującą lub pojmowalną całość

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wskazywał, że konieczne było skorelowanie prac nad tą ustawą z pracami nad budżetem, bo w nim mają znaleźć się środki na realizację programu.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. korelacja ż.

czas. korelować ndk., korelować się ndk., skorelować dk., skorelować się dk.

Wiktionary

# skórka

1. zdrobnienie od: skóra;
2. niewielka wyprawiona skóra zwierzęcia futerkowego; futerko;
3. tkanka roślinna okrywająca, pełniąca funkcje ochronne; epiderma;
4. zewnętrzna powłoka czegoś;
5. w informatyce: zbiór elementów graficznych interfejsu użytkownika, umożliwiający zmianę wyglądu programu; skin

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: skóra

(1.2) mały kawałek skóry

(1.3) wyprawiona skóra zwierzęca o niewielkiej grubości

(1.4) tkanka roślinna okrywająca, pełniąca funkcje ochronne;

(1.5) zewnętrzna powłoka czegoś

(1.6) inform. wygląd strony internetowej, programu, aplikacji itp.;

Wiktionary

## Biologia

- epiderma – naskórek u zwierząt
- epiderma (skórka) – tkanka roślinna okrywająca, pełniąca funkcje ochronne
- skórka – zewnętrzna warstwa strzępek osłaniająca owocnik grzybów

## Geografia

- Skórka – wieś w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Parzęczew
- Skórka – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. złotowskim, w gminie Krajenka
- Skórki – wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie żnińskim, w gminie Rogowo

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈskurka, AS: skurka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skóra ż., skórowaczka ż.

przym. skórzany, skórkowy, skórzasty

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.6) karnacja, motyw, kompozycja

Wiktionary

# skorki

przedstawiciel rzędu niewielkich owadów z podgromady uskrzydlonych; cęgosz

SJP.pl

Wikipedia

# skórkojad

potocznie: mężczyzna budzący niechęć, zazdrość lub podziw; skurkojad, skurczybyk, skurczysyn, skurkowany, skurkowaniec, skubaniec

SJP.pl

# skórkować

pokrywać młoteczki fortepianu filcem lub skórą

SJP.pl

# skórkowice

Skórkowice – wieś w Polsce, położona w województwie łódzkim, w powiecie opoczyńskim, w gminie Żarnów.

W skład sołectwa Skórkowice wchodzą także wsie Poręba i Skumros.

Wieś jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii św. Łukasza w Skórkowicach.

Wikipedia

# skórkowy

przymiotnik od: skórka

SJP.pl

# skórnica

Dermatocarpon Eschw. (skórnica) – rodzaj grzybów z rodziny brodawnicowatych (Verrucariaceae). Ze względu na współżycie z glonami zaliczany jest do porostów.

Wikipedia

# skórnicki

nazwisko

SJP.pl

# skórnictwo

garbarstwo; wyprawianie skór

SJP.pl

Skórnictwo – dział rzemiosła zajmujący się zarówno wyrobem skór przez garbowanie (garbarstwo), jak i wytwarzaniem wyrobów skórzanych (cholewkarstwo, futrzarstwo, introligatorstwo, kaletnictwo, kuśnierstwo, miechownictwo, rękawicznictwo, rymarstwo, siodlarstwo, szewstwo).

Wikipedia

# skórnik

1. potocznie: lekarz chorób skórnych; dermatolog
2. przestarzale: garbarz

SJP.pl

- skórnik (Dermestes) – rodzaj chrząszczy z rodziny skórnikowatych
- skórnik (Stereum) – rodzaj grzybów z rodziny skórnikowatych
- Skórnik – wzgórze we Wrocławiu

Wikipedia

# skórniki

1. mały chrząszcz z rodziny o tej samej nazwie; skórniki - rodzina tych chrząszczy
2. skórnik słoniniec - pospolity gatunek chrząszcza, szkodnika magazynów żywnościowych

SJP.pl

# skórnikowate

1. rodzina grzybów z rzędu gołąbkowców;
2. rodzina chrząszczy; Dermestidae

SJP.pl

- Skórnikowate (Stereaceae Pilát) – rodzina grzybów.
- Skórnikowate (owady) – (Dermestidae)

Wikipedia

# skórnikowaty

1. o cechach skórnikowatych (rodzina grzybów);
2. o cechach skórnikowatych (rodzina chrząszczy)

SJP.pl

# skórny

tworzący się na skórze (np. choroby skórne, nabłonek skórny); odnoszący się do skóry (np. torba skórna kangurzycy, lekarz skórny)

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) dotyczący skóry

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskurnɨ, AS: skurny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skóra ż., skórowaczka ż., zaskórniak mzw.

przym. skórzany, skórzasty, podskórny

Wiktionary

# skoro

spójnik pełniący wiele funkcji w zdaniu; używany najczęściej w zdaniu: "Skoro słowo X występuje w słowniku, to dlaczego nie ma słowa Y?"

SJP.pl

spójnik

(1.1) spójnik wprowadzający zdanie podrzędne, komunikujący, iż treść zdania podrzędnego stanowi przesłankę dla zdania nadrzędnego

(1.2) przest. spójnik służący do rozpoczęcia zdania podrzędnego oznaczającego przyczynę, warunek czegoś

przysłówek

(2.1) przest. prędko, rychło, szybko

(2.2) przest. w użyciu orzeczeniowym ktoś do czegoś skory, skłonny

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Skoro z prawdy wynika tylko prawda, więc zaczynając od prawdziwych przesłanek można w matematyce dojść tylko do prawdziwych wniosków.

(1.1) Pójdziemy sami, skoro ty nie chcesz.

(1.2) Skoro tylko wyjdę za mąż, wyprowadzę się.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskɔrɔ, AS: skoro

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) jeśli, jeżeli

(1.2) kiedy, gdy

Wiktionary

# skorobieżek

gatunek chrząszcza z rodziny biegaczowatych

SJP.pl

Amara – rodzaj chrząszczy z rodziny biegaczowatych, podrodziny Pterostichinae i pleminia Zabrini. W języku polskim chrząszcze z tego rodzaju określane są nazwą skorobieżek.

Wikipedia

# skorochód

dawniej: człowiek, który prędko chodzi

SJP.pl

# skorocice

Skorocice – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie buskim, w gminie Wiślica.

Po wprowadzeniu gromad w 1954 r. wieś należała do gromady Skotniki, po jej zniesieniu w latach 1960-1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Skorocice. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Wikipedia

# skorodnica

Skorodnica – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie włodawskim, w gminie Stary Brus.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa chełmskiego.

Wieś jest sołectwem w gminie Stary Brus. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 66 mieszkańców.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Matki Bożej Częstochowskiej w Starym Brusie.

Wikipedia

# skorodować

czasownik

(1.1) dokonany od|korodować.: ulec korozji

(1.2) dokonany od|korodować.: spowodować korozję czegoś

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskɔrɔˈdɔvat͡ɕ, AS: skorodovać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. korozja ż., korodowanie n., skorodowanie n.

czas. korodować ndk.

przym. korozyjny

Wiktionary

# skorodowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skorodować.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. korodowanie n., korozja ż.

czas. korodować ndk., skorodować dk.

przym. korozyjny

Wiktionary

# skorodyt

minerał, wodny arsenian żelaza; powstaje w wyniku wietrzenia arsenopirytu

SJP.pl

Skorodyt – minerał z gromady arsenianów. Jest uwodnionym arsenianem żelaza. Nazwa pochodzi z języka greckiego i oznacza podobny do czosnku, gdyż podgrzany wydziela czosnkowy zapach.

Wikipedia

# skorogoski

przymiotnik od: Skorogoszcz

SJP.pl

# skorogoszcz

Skorogoszcz (tuż po wojnie Szurgoszcz, niem. Schurgast) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie brzeskim, w gminie Lewin Brzeski. Dawniej miasto; uzyskał lokację miejską przed 1271 rokiem, zdegradowany w 1945 roku. W latach 1945–1954 i 1973–1975 miejscowość była siedzibą gminy Skorogoszcz. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa opolskiego.

Wikipedia

# skoropędek

gatunek chrząszcza z rodziny biegaczowatych

SJP.pl

# skóropodobny

mający niektóre właściwości skóry; przypominający skórę

SJP.pl

# skóroskrzydłe

rząd nadrzewnych, roślinożernych ssaków łożyskowych; latawce

SJP.pl

Latawce, skóroskrzydłe (Dermoptera) – rząd nadrzewnych, roślinożernych ssaków w infragromadzie łożyskowcowych (Placentalia), do którego zaliczana jest jedna współcześnie żyjąca rodzina: lotokotowate (Cynocephalidae) oraz dwie wymarłe: Mixodectidae i Plagiomenidae. Skóroskrzydłe występują w Azji Południowo-Wschodniej.

Wikipedia

# skóroskrzydły

o cechach skóroskrzydłych (rząd ssaków)

SJP.pl

# skoroszki

Skoroszki – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie pułtuskim, w gminie Winnica. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Wikipedia

# skoroszów

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 2

- Skoroszów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Trzebnica
- Skoroszów – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kępińskim, w gminie Rychtal

Wikipedia

# skoroszowice

Skoroszowice – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie strzelińskim, w gminie Strzelin.

Wikipedia

# skoroszyce

Skoroszyce (niem. Friedewalde; daw. Kubinów) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie nyskim, w gminie Skoroszyce.

Miejscowość administracyjnie należy do województwa opolskiego od jego utworzenia w 1950 r.

Miejscowość jest siedzibą gminy Skoroszyce.

Wikipedia

# skoroszycki

przymiotnik od: Skoroszyce

SJP.pl

# skoroszyt

teczka z przymocowanym wewnątrz metalowym urządzeniem do spinania luźnych kartek

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) teczka z metalowym mechanizmem służącym do spinania luźnych kartek papieru

(1.2) inform. plik komputerowy zawierający jeden lub więcej arkuszy kalkulacyjnych

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Mock schował kopertę do teczki obok materiałów dowodowych obu zbrodni i kartonowego skoroszytu z raportami swoich podwładnych.

(1.2) Jeśli ilość arkuszy w skoroszycie znacząco wzrośnie, wówczas możemy powiększyć obszar przeznaczony na wyświetlanie kart arkuszy kosztem obszaru poziomego paska przewijania.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skoroszytowy

Wiktionary

# skoroszytowy

przymiotnik od: skoroszyt

SJP.pl

# skórować

1. zdejmować skórę z tuszy zwierzęcej;
2. usuwać izolację z kabla

SJP.pl

# skórowaczka

maszyna do zdejmowania skór zwierzęcych; kruponiarka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) techn. spoż. maszyna do zdejmowania skór zwierzęcych

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Ciocia Krysia pracuje na skórowaczce w pobliskiej rzeźni.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skóra ż., skórka ż., skórowanie n., oskórowanie n., skórowarka ż., skórnik m., zaskórnik m., zaskórniak m., skórnictwo n.

czas. skórować ndk., oskórować dk.

przym. skórny, skórniczy, skórzany, podskórny, skórzasty

przysł. skórnie, podskórnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) kruponiarka, skórowarka

Wiktionary

# skórowarka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) techn. spoż. maszyna do zdejmowania skór zwierzęcych

(1.2) pot. techn. urządzenie służące do usuwania izolacji z kabli

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Babcia Dorota przepracowała dwie dekady na skórowarce w miejskiej rzeźni.

(1.2) Oferujemy różne modele skórowarek do kabli.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skórowanie n., skórowaczka ż.

czas. skórować ndk.

przym. skórzasty

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skórowaczka

(1.2) odizolowywacz

Wiktionary

# skorowidz

1. alfabetyczny spis tematów, terminów, nazwisk itp. przytoczonych w danym dziele wraz ze stronami, na których figurują; indeks
2. rodzaj notesu z umieszczonymi z boku kolejnymi literami alfabetu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) alfabetyczne zestawienie tematyczne (np. nazwisk, pojęć) w książce wraz z odsyłaczami do odpowiednich stron;

Wiktionary

Skorowidz (indeks) – zestawienie zawartych w dokumencie zagadnień, pojęć, nazw i nazwisk, umieszczane zazwyczaj pod koniec pracy.

Skorowidz jest fundamentalnym, najczęściej stosowanym obok spisu treści rodzajem wykazów, jego rozwinięciem i uzupełnieniem. Spis treści pokazuje ogólną strukturę pracy, natomiast skorowidz rozwija i uszczegóławia jej zawartość. Korzystając ze spisu treści, sięga się do całych bloków zagadnień, natomiast skorowidz pozwala czytelnikowi sięgnąć do konkretnych tematów. Spis treści zawiera kilkanaście lub kilkadziesiąt pozycji, a skorowidz mieści ich w sobie kilkaset lub nawet czasem kilka tysięcy. Każda poważniejsza praca, zwłaszcza naukowa, jeśli ma poprawnie wypełniać swoją rolę informacyjną, powinna zawierać skorowidz.

Wikipedia

# skorowidzowy

→ skorowidz

SJP.pl

#### Patrz:

skorowidz

# skorpena

drapieżna ryba morska z rodziny skorpenowatych

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) icht. nazwa systematyczna|Scorpaena|ref=tak., drapieżna ryba morska z krępym ciałem pokrytym kolcami i wyrostkami, występująca w morzach ciepłych

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Ciała skorpen są uzbrojone w kolce.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skorpenokształtne lm nm., skorpenowate lm nm.

przym. skorpenowaty

Wiktionary

# skorpenokształtne

rząd ryb promieniopłetwych

SJP.pl

Skorpenokształtne (Scorpaeniformes) – rząd ryb promieniopłetwych. Blisko spokrewnione z okoniokształtnymi, wraz z którymi należą do nadrzędu kolcopłetwych. Cechą charakterystyczną rzędu jest kostna tarcza pod okiem.

Wikipedia

# skorpenokształtny

o cechach skorpenokształtnych (rząd ryb)

SJP.pl

# skorpenowate

o cechach skorpenowatych (rodzina ryb)

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. icht. nazwa systematyczna|Scorpaenidae|A. Risso|ref=tak., rodzina drapieżnych ryb skorpenokształtnych;

Wiktionary

Skorpenowate (Scorpaenidae) – rodzina drapieżnych ryb skorpenokształtnych. Niektóre gatunki niebezpieczne dla człowieka (niebezpieczeństwo skaleczenia kolcami jadowymi).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Wszystkie skorpenowate mają krępe ciała i duże otwory gębowe.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skorpena ż.

Wiktionary

# skorpenowaty

o cechach skorpenowatych (rodzina ryb)

SJP.pl

# skorpenowce

podrząd ryb promieniopłetwych z rzędu skorpenokształtnych

SJP.pl

# skorpion

bezkręgowiec z gromady pajęczaków

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna

(1.1) astr. zodiakalny gwiazdozbiór nieba południowego, w Polsce widoczny częściowo latem, nisko nad horyzontem;

(1.2) astr. astrol. ósmy znak zodiaku, w którym Słońce znajduje się od 23 października do 21 listopada;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy

(2.1) pot. osoba urodzona pod znakiem Skorpiona (1.2)

Wiktionary

- skorpion – zwierzę z rzędu pajęczaków
- skorpion – rodzaj starożytnej katapulty (balisty)
- Skorpion – gwiazdozbiór nieba południowego
- Skorpion – jeden z astrologicznych znaków zodiaku
- PZL-230 Skorpion – samolot
- Skorpion – zachodnioniemiecki ustawiacz min
- Skorpion-3 – opancerzona wersja samochodu Honker
- „Skorpion” – policyjny kryptonim wielokrotnego mordercy, Pawła Tuchlina
- „Skorpion” – pseudonim polskiego seryjnego mordercy, Krzysztofa Gawlika
- Skorpion – seria komiksowa
- Skorpion I – faraon
- Skorpion II – faraon
- Skorpion – amerykański serial telewizyjny stacji CBS
- Skorpion – amerykański film szpiegowski z 1973 roku w reż. Michaela Winnera.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Skorpion bywa w legendach identyfikowany ze skorpionem, który na polecenie Artemidy uśmiercił Oriona.

(1.1) Najjaśniejszą gwiazdą w gwiazdozbiorze Skorpiona jest Antares, zwany też Sercem Skorpiona.

(1.1) Konstelacja Skorpiona góruje o północy w czerwcu.

(1.2) Skorpion to jeden ze znaków zodiaku, który występuje po Wadze, a przed Strzelcem.

(1.2) Pod koniec października Słońce wchodzi w znak Skorpiona.

(1.2) Skorpionem, jednym z jesiennych, wodnych i stałych znaków zodiaku, rządzi planeta Mars.

(2.1) Ona zachowuje się jak typowy Skorpion.

(2.1) Mój tata jest zodiakalnym Skorpionem, a mama – zodiakalnym Rakiem.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskɔrpʲjɔ̃n, AS: skorpʹi ̯õn

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skorpion mzw., skorpionik mzw., skorpionowość ż.

przym. skorpionowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) Niedźwiadek; skr. Sco

(1.2) symbol. ♏

Wiktionary

# skorpionowiec

skorpionowiec brunatny - gatunek mchu z rodziny krzywoszyjowatych

SJP.pl

# skorpionowy

przymiotnik od: skorpion

SJP.pl

# skorpiony

bezkręgowiec z gromady pajęczaków

SJP.pl

Wikipedia

# skorpucha

rodzaj żółwi z rodziny skorpuchowatych

SJP.pl

# skorski

nazwisko

SJP.pl

# skorszy

stopień wyższy od przymiotnika: skory

SJP.pl

# skorumpować

uzależnić od siebie kogoś, zwłaszcza urzędników i polityków, przez dawanie łapówek, przykupywanie

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. korumpować)

(1.1) uzależnić od siebie decydenta, urzędnika poprzez danie mu łapówki

czasownik zwrotny dokonany skorumpować się (ndk. korumpować się)

(2.1) dać się skorumpować; ulec korupcji

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skorumpowanie n., korupcja ż.

przym. skorumpowany, korupcyjny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) przekupić

Wiktionary

# skorupa

1. twarda warstwa pokrywająca coś z wierzchu, np. skorupa lodowa;
2. kawałek rozbitego naczynia fajansowego, glinianego, porcelanowego;
3. potocznie: o lichym wyszczerbionym naczyniu;
4. twarda osłona rogowa lub kostna okrywająca ciała stawonogów; 5 skorupa ziemska - zewnętrzna powłoka kuli ziemskiej, zbudowana ze skał

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) twarda powłoka, pokrywająca coś z wierzchu

(1.2) zool. twarda osłona pokrywająca ciało niektórych zwierząt, zbudowana z chityny, rogu, kości itp.

(1.3) kawałek rozbitego naczynia ceramicznego

(1.4) poznań. naczynie ceramiczne

(1.5) anat. część mózgowia

Wiktionary

- skorupa owocu (łupina)
- skorupa ziemska
- skorupa kontynentalna
- skorupa oceaniczna
- skorupa jądra soczewkowatego
- skorupa, pancerz u zwierząt - karapaks stawonogów, karapaks żółwi

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Jak rozbić skorupę kokosa?

(1.2) Skorupa żółwia szylkretowego służyła do wyrobu różnego rodzaju ozdób.

(1.3) Stłukłem wazon, muszę pozbierać skorupy z podłogi.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skɔˈrupa, AS: skorupa

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skorupiak m.

:: zdrobn. skorupka ż.

przym. skorupkowy, skorupowy, oskorupiony

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) łupina, łuska, powłoka

(1.2) pancerz, karapaks, muszla

Wiktionary

# skorupiak

zwierzę o ciele zbudowanym z segmentów, zwykle okryte pancerzem, mające kilka par nóg, żyjące przeważnie w wodzie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. przedstawiciel podtypu stawonogów, prowadzących w większości wodny tryb życia, posiadających dwugałęziste odnóża (z wyjątkiem pierwszej pary czułków), charakterystyczną budowę stadiów larwalnych i genotyp

Wiktionary

Skorupiaki (Crustacea) – podtyp stawonogów wyróżniany w systematyce tradycyjnej, obejmujący około 67–70 tysięcy opisanych gatunków, przy czym liczba pozostających do odkrycia jest znacznie większa. Przedstawiciele wykazują olbrzymią różnorodność morfologiczną i ekologiczną. Zamieszkują wszelkie środowiska słono- i słodkowodne, często stanowiąc kluczowy składnik ekosystemów, a tysiące gatunków są wtórnie lądowe. Znaleźć wśród nich można formy wolno żyjące, osiadłe, ekto- i endopasożytnicze. Rozwijają się w drodze epimorfozy, anamorfozy lub metamorfozy. W świetle współczesnych analiz skorupiaki jawią się jako takson parafiletyczny i w systematyce filogenetycznej zastępowane są kladem Pancrustacea, obejmującym oprócz skorupiaków także sześcionogi.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) W jaki sposób oddychają skorupiaki?

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skɔˈrupʲjak, AS: skorupʹi ̯ak

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skorupa ż., skorupka ż., skorupnik m., skorupienie n., skorupniak mrz.

czas. skorupieć ndk.

przym. skorupowy, skorupkowy, skorupiakowy, skorupiasty, skorupowaty, skorupiany

Wiktionary

# skorupiaki

zwierzę o ciele zbudowanym z segmentów, zwykle okryte pancerzem, mające kilka par nóg, żyjące przeważnie w wodzie

SJP.pl

Skorupiaki (Crustacea) – podtyp stawonogów wyróżniany w systematyce tradycyjnej, obejmujący około 67–70 tysięcy opisanych gatunków, przy czym liczba pozostających do odkrycia jest znacznie większa. Przedstawiciele wykazują olbrzymią różnorodność morfologiczną i ekologiczną. Zamieszkują wszelkie środowiska słono- i słodkowodne, często stanowiąc kluczowy składnik ekosystemów, a tysiące gatunków są wtórnie lądowe. Znaleźć wśród nich można formy wolno żyjące, osiadłe, ekto- i endopasożytnicze. Rozwijają się w drodze epimorfozy, anamorfozy lub metamorfozy. W świetle współczesnych analiz skorupiaki jawią się jako takson parafiletyczny i w systematyce filogenetycznej zastępowane są kladem Pancrustacea, obejmującym oprócz skorupiaków także sześcionogi.

Wikipedia

# skorupiakowy

przymiotnik od: skorupiak

SJP.pl

# skorupiasty

podobny do skorupy, tworzący rodzaj skorupy; skorupowaty

SJP.pl

# skorupik

skorupik jabłoniowy - owad z rodziny tarczników, szkodnik drzew i krzewów owocowych; przecinkowiec

SJP.pl

# skorupiński

nazwisko

SJP.pl

# skorupka

zdrobnienie od: skorupa

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: skorupa

(1.2) zool. twarda osłona jaja

Wiktionary

#### Przykłady

(1.2) Proszę, obierz jajka ze skorupek i je pokrój.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skorupa ż., skorupiak mzw., skorupniak mrz.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) gw-pl|Górny Śląsk|szkorupina.

Wiktionary

# skorupkowatość

cecha powierzchni szkliwa o wyglądzie zbliżonym do powierzchni skorupek jajka

SJP.pl

# skorupkowaty

przypominający skorupkę, podobny do skorupki

SJP.pl

# skorupkowy

przymiotnik od: skorupka

SJP.pl

# skorupniaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od skorupniak

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skorupniak m.

Wiktionary

# skorupniak

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gwara więzienna jajko

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skɔˈrupʲɲak, AS: skorupʹńak

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skorupa ż., skorupka ż., skorupiak m.

:: zdrobn. skorupniaczek m.

przym. skorupowy, skorupkowy

Wiktionary

# skorupowaty

podobny do skorupy, tworzący rodzaj skorupy; skorupiasty

SJP.pl

# skorupowy

przymiotnik od: skorupa

SJP.pl

# skorupski

nazwisko

SJP.pl

# skorupy

1. twarda warstwa pokrywająca coś z wierzchu, np. skorupa lodowa;
2. kawałek rozbitego naczynia fajansowego, glinianego, porcelanowego;
3. potocznie: o lichym wyszczerbionym naczyniu;
4. twarda osłona rogowa lub kostna okrywająca ciała stawonogów; 5 skorupa ziemska - zewnętrzna powłoka kuli ziemskiej, zbudowana ze skał

SJP.pl

Skorupy – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie otwockim, w gminie Kołbiel.

Wikipedia

# skoruśniak

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. bot. jarzębina

Wiktionary

- Skoruśniak – grzbiet w pasmie reglowym między Doliną Małej Łąki a Doliną Miętusią
- Skoruśniak – grań Młynarza w Tatrach
- Skoruśniak – wzniesienie na Pogórzu Spiskim
- Skoruśniak lub Gombosi Skoruśniak – las w słowackich Tatrach
- Skoruśniak – północny grzbiet Żółtej Turni

Wikipedia

# skoruszyna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. dendr. jarzębina

(1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. owoc jarzębiny

Wiktionary

Skoruszyna (słow. Skorušina) – najwyższy szczyt Skoruszyńskich Wierchów na Słowacji. Południowe stoki Skoruszyny opadają do Doliny Błotnej, przełęczy Borek i Doliny Mihulczej. Przez przełęcz Borek Skoruszyna łączy się z Tatrami Zachodnimi, doliny Błotna i Mihulcza należą do Rowu Podtatrzańskiego. Z południowych stoków Skoruszyny spływa bardzo gęsta sieć niewielkich potoków uchodzących do Błotnego Potoku i Mihulczego Potoku.

Wikipedia

# skory

taki, który jest gotów do uczynienia, zaakceptowania czegoś; skłonny, chętny, ochoczy, skwapliwy

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) książk. chętny

(1.2) książk. skłaniający się (ku czemuś), skłonny (do czegoś)

(1.3) przest. szybki

Wiktionary

Skory (biał. Скары; ros. Скоры) – wieś na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie miadzielskim, w sielsowiecie Narocz.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Małe kotki są skore do zabawy.

(1.2) Człowiek skory do gniewu odbiera swoje otoczenie jako wroga.

(1.2) (…) chociaż duch ich może jest dość skory do tego: lecz ciało ich jest mdłe.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskɔrɨ, AS: skory

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) chętny

Wiktionary

# skorygować

przeprowadzić korektę

SJP.pl

czasownik przechodni

(1.1) dokonany od|korygować.

Wiktionary

# skorża

nazwisko

SJP.pl

# skórzak

- Skórzak (grzyb) – grzyby z rodziny Dermocybe włączone obecnie do rodzaju zasłonak
- skórzak (choroba) – choroba nowotworowa powieki

Wikipedia

# skórzany

zrobiony ze skóry zwierzęcej (np. pasek skórzany); odnoszący się do przedmiotów ze skóry (np. przemysł skórzany)

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) rzem. wykonany ze skóry, obity skórą

(1.2) dotyczący wyrobów ze skóry

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Kupiłam ojcu na urodziny porządny, skórzany portfel.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skuˈʒãnɨ, AS: skužãny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skóra ż., skórka ż., skórowanie n., oskórowanie n., skórowaczka ż., zaskórniak mzw.

czas. skórować ndk., oskórować dk.

przym. skórny, skórkowy, skórzasty

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skórkowy

Wiktionary

# skórzasty

podobny do skóry; w botanice: skórzaste liście - grube, sztywne liście niektórych roślin

SJP.pl

przymiotnik jakościowy

(1.1) podobny do skóry, np. twardością, fakturą, zapachem itp.

przymiotnik relacyjny

(2.1) pokryty skórą, w szczególności twardą, grubą skórą

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Migdał jest pestkowcem o wydłużonym, jajowatym kształcie z szorstką, szarą, skórzastą skórką.

(1.1) Te gatunki i odmiany, które mają zimozielone, skórzaste liście, nazywane są zwyczajowo rododendronami lub różanecznikami, natomiast te o miękkich, lekko owłosionych i zrzucanych na zimę lub półzimotrwałych liściach nazywa się azaliami.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skóra ż., skórka ż., skóreczka ż., zaskórnik m., zaskórniak m., skórzak m., skórowanie n., oskórowanie n., skórowiec m., skórnik m., skórnikowate nmos., skórzastość ż., skórnictwo n., skórkowatość ż., skórniczka ż., skórniczek m., skórowaczka ż., skórowarka ż., skórnica ż., skórzyca ż.

czas. skórować ndk., oskórować dk.

przym. skórkowy, skórny, skórzany, podskórny, naskórny, skórnikowaty, zaskórnikowy, przyskórny, odskórny, skórniczy, skórkowaty

przysł. skórnie, podskórnie

Wiktionary

# skorzec

gatunek szpaka; skorzek, skorzeń

SJP.pl

# skorzęcin

wieś w Polsce

SJP.pl

Miejscowości w Polsce i ich integralne części

- Skorzęcin – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gnieźnieńskim, w gminie Witkowo
- Skorzęcin – osada leśna w woj. wielkopolskim, w pow. gnieźnieńskim, w gminie Witkowo
- Skorzęcin – przysiółek wsi Pruszewiec, w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Pobiedziska

Inne

- Skorzęcin – ośrodek wypoczynkowy położony w Skorzęcinie

Wikipedia

# skorzęciński

przymiotnik od: Skorzęcin

SJP.pl

# skórzecki

przymiotnik od: Skórcz, Skórzec

SJP.pl

# skorzej

przestarzały stopień wyższy od przysłówka: skoro (prędko, rychło)

SJP.pl

# skorzewo

Skorzewo (dodatkowa nazwa w j. kaszub. Skòrzewò; niem. Skorschewo) – wieś kaszubska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie kościerskim, w gminie Kościerzyna na Pojezierzu Kaszubskim u południowych krańców Kaszubskiego Parku Krajobrazowego. Przez Skorzewo przebiega magistrala węglowa Maksymilianowo-Kościerzyna–Gdynia (z przystanku Skorzewo kilka połączeń dziennych z Gdynią i Kościerzyną) i przy drodze wojewódzkiej nr 214. Prowadzi tędy również turystyczny Szlak Kaszubski. Na wschód od miejscowości znajduje się jezioro Długie.

Wikipedia

# skórzewski

nazwisko

SJP.pl

# skórznice

Skórznice – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie pułtuskim, w gminie Winnica. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Wikipedia

# skórzno

Skórzno – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie włocławskim, w gminie Fabianki.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa włocławskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 224 mieszkańców. Jest dziesiątą co do wielkości miejscowością gminy Fabianki.

Wikipedia

# skorzonera

[czytaj: skor-zonera] roślina warzywna, uprawiana ze względu na jadalne ciemnobrązowe lub czarne korzenie; wężymord

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zob. wężymord czarny korzeń.

Wiktionary

Wężymord czarny korzeń, czarne korzonki, skorzonera (wym. /skor-zonera/, nie: /skożonera/) (Scorzonera hispanica L.) – gatunek rośliny warzywnej z rodziny astrowatych. Pochodzi z południowej i środkowej Europy oraz części Azji (Syberia Zachodnia, Kaukaz, Zakaukazie, Dagestan). Jest uprawiany w niektórych krajach świata.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Skorzonerę traktowano ongiś jako roślinę leczniczą (…).

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) wężymord, wężymord czarny korzeń

Wiktionary

# skórzyn

2 miejscowości w Polsce:

- Skórzyn – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. głogowskim, w gminie Kotla
- Skórzyn – wieś w woj. lubuskim, w powiecie krośnieńskim, w gminie Maszewo

Wikipedia

# skorzynice

Skorzynice (niem. Hartliebsdorf) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie lwóweckim, w gminie Lwówek Śląski, na Pogórzu Kaczawskim w Sudetach.

Wikipedia

# skórzyno

Skórzyno (kaszb. Skòrzëno, niem. Schorin) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Główczyce. W integralny skład wsi wchodzi jej część Borek Skórzyński oraz przysiółek Zagórne.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

Wikipedia

# skórzyński

nazwisko

SJP.pl

# skorzystać

1. użyć czegoś, posłużyć się czymś; wykorzystać;
2. osiągnąć z czegoś zysk, korzyść; zyskać, wyzyskać

SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. korzystać)

(1.1) dokonany od|korzystać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. wykorzystywać, korzystać ndk.

rzecz. korzyść ż., korzystanie n., skorzystanie n.

przym. korzystny

przysł. korzystnie, niekorzystnie

Wiktionary

# skorzystanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skorzystać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skorzystać

Wiktionary

# skos

ukos;
1. powierzchnia ukośna;
2. kawałek tkaniny odcięty ukośnie

SJP.pl

# skosatka

rodzaj mszaków z rzędu meszkowców

SJP.pl

# skosatkowate

rodzina mszaków z rzędu meszkowców

SJP.pl

# skosem

pod kątem ostrym; ukośnie; na ukos

SJP.pl

# skosić

1. ściąć trawę, zboże itp. przy pomocy odpowiedniego narzędzia, np. sierpa, czy maszyny, np. kombajnu;
2. przenośnie:
a) zagarnąć, zdobyć (np. korzyści, środki);
b) położyć trupem; uśmiercić;
3. w gwarze uczniowskiej: postawić niską ocenę;
4. środowiskowo: sfaulować

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. kosić)

(1.1) ogrod. roln. ściąć rośliny, zwykle zbiorowo, kosą lub przy użyciu jakiejś maszyny

(1.2) zabić wiele istot, zamordować serią

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kośnik mzw./mos., kosiarz mos., kosynier mos., kosiarka ż., skoszenie n., kosa ż.

przym. kosiarski

czas. kosić, wykaszać

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) ściąć

(1.2) pomordować, pozabijać

Wiktionary

# skoski

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. roln. skośne zagony na końcach pola ornego

Wiktionary

# skosmacieć

stać się kosmatym, obrosnąć włosami

SJP.pl

# skośnica

1. przyrząd pomiarowy do mierzenia i sprawdzania kątów stożków i klinów w świetle przechodzącym
2. dawniej: linia skośna

SJP.pl

Skośnica (także Przekop Klucz-Ustowo) – struga, kanał wodny o długości 2,7 km, łączy Odrę Zachodnią w km 29,8 z Odrą Wschodnią w 730,5 km. Śródlądowa droga wodna o znaczeniu międzynarodowym, klasa Vb. Jeden z cieków Międzyodrza.

Nazwę Skośnica wprowadzono urzędowo rozporządzeniem w 1949 roku, zastępując poprzednią niemiecką nazwę Querfahrt.

Wikipedia

# skośniej

stopień wyższy od przysłówków: skośnie, skośno

SJP.pl

# skośnik

1. nierejowy żagiel skośny;
2. skośnik tuzinek - gatunek motyla z rodziny skośnikowatych

SJP.pl

Trajsel – jeden z żagli sztormowych stosowanych na jachtach. Służy do zastępowania grota podczas bardzo silnego wiatru.

Jest to trójkątny żagiel przymasztowy (przylegający jedną ze swoich krawędzi do kolumny masztu), o powierzchni ok. 1/3 grota. Jego róg fałowy może sięgać co najwyżej do połowy wysokości masztu. Dolny lik (krawędź) trajsla jest wolny (nie zamocowany do żadnego drzewca i nie wisi na żadnej linie), jest krótszy niż długość bomu (o ok. 1/3 do 1/2), i biegnie od rogu szotowego w stronę masztu lekko pod górę (stąd inna nazwa trajsla to "skośnik").

Wikipedia

# skośnikowate

o cechach skośnikowatych (rodzina motyli)

SJP.pl

Skośnikowate (Gelechiidae) – rodzina małych motyli z nadrodziny Gelechioidea, zaliczana do kladu Aglossata, obejmuje ponad 4830 opisanych gatunków w 500 rodzajach.

Wikipedia

# skośnikowaty

o cechach skośnikowatych (rodzina motyli)

SJP.pl

# skośnooki

mający skośne oczy; kosooki

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) mający skośne oczy, niekoniecznie w typie azjatyckim

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) człowiek o skośnych oczach

(2.2) pot. obraź. każdy człowiek rasy żółtej, bez względu na kształt oczu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) W Pekinie poznałem piękną, skośnooką dziewczynę.

(1.1) Nie wszyscy Tatarzy są skośnoocy.

(2.1) Nie wszyscy Tatarzy to skośnoocy.

(2.2) Na targu jakiś skośnooki handluje ciuchami i elektroniką.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskɔɕnɔˈːci, AS: skośn•oḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz.

:: fż. skośnooka ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) przest. kosooki, skośnoślepy

(2.2) Azjata, żółtek

Wiktionary

# skośność

1. fakt bycia skośnym;
2. statystyce: miara asymetrii rozkładu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co skośne

Wiktionary

Współczynnik skośności (współczynnik asymetrii, skośność) to miara asymetrii rozkładu wartości cechy statystycznej wyznaczana najczęściej jako iloraz trzeciego momentu centralnego przez trzecią potęgę odchylenia standardowego:

    A={\frac {\mu _{3}}{\sigma ^{3}}}

Wikipedia

#### Powiązane:

przym. skośny

Wiktionary

# skośnoślepy

przymiotnik relacyjny

(1.1) przest. rzad. mający skośne oczy

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Leżeli tedy obadwaj z ojcem, który cherlał i dusił się w niemiłosiernym zaduchu wozu, — wysypiali się i prowadzili rozmowy. Zdarzyło się tak szczęśliwie, że najbliżsi trzej sąsiedzi, leżący obok, były to dzikusy zakaspijskie, Sartowie skośnoślepi, nie rozumiejący rosyjskiego języka.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) współcz. skośnooki; przest. kosooki

Wiktionary

# skośny

tworzący z jakąś płaszczyzną lub linią kąt ostry

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) taki, który tworzy z jakąś płaszczyzną lub linią kąt ostry

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Oczy miała lekko skośne, zielonkawe jak woda w górskim potoku.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskɔɕnɨ, AS: skośny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skośność ż., skos

przysł. skośnie, skosem

przym. ukośny, skosowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) książk. diagonalny, pochyły, spadzisty, ukośny, krzyżujący, poprzeczny

Wiktionary

# skosowy

przymiotnik

(1.1) związany ze skosem, dotyczący skosu

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skos m., skośka ż., skosik m.

przym. skośny

przysł. skośnie

Wiktionary

# skostniały

przymiotnik jakościowy

(1.1) stwardniały, jak kość

(1.2) przen. utrwalony w niezmiennej, tradycyjnej postaci

(1.3) przen. trwający przy tych samych poglądach

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skostnienie n., skostniałość ż., pokostnienie n., kostnienie n.

czas. skostnieć dk., pokostnieć dk., kostnieć ndk.

Wiktionary

# skostnieć

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. kostnieć)

(1.1) nabrać cech kości; stać się sztywnym, twardym jak kość

(1.2) przen. stracić elastyczność, utrwalić się w czymś

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Chrząstka może skostnieć z wiekiem.

(1.2) Jego myślenie całkowicie skostniało.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kość ż., kostniak mrz., skostnienie n., kostka ż.

czas. kostnieć ndk.

przym. skostniały

Wiktionary

# skoszenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skosić.

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Pole po skoszeniu rosnących na nim zbóż, nazywamy ścierniskiem albo rżyskiem.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. wykaszać, skosić dk.

rzecz. kosiarz mos., kosa ż., kosiarka ż., kosynier mos.

Wiktionary

# skoszewo

2 miejscowości w Polsce:

- Skoszewo – wieś w woj. pomorskim, w pow. chojnickim, w gminie Brusy
- Skoszewo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. kamieńskim, w gminie Wolin

Wikipedia

# skosztować

1. zjeść lub wypić coś w celu zbadania smaku; spróbować;
2. doznać czegoś, poznać coś

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany

(1.1) zjeść lub wypić trochę, aby poczuć smak

(1.2) przen. doświadczyć czegoś

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skosztowanie n.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) spróbować

(1.2) doznać, zaznać, zakosztować

Wiktionary

# skosztowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skosztować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skosztować dk.

Wiktionary

# skot

dawniej: bydło rogate

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) stpol. bydło

Wiktionary

SKOT (cz. Střední Kolový Obrněný Transportér – Średni Kołowy Opancerzony Transporter; znany także pod oznaczeniem OT-64) – kołowy, pływający transporter opancerzony opracowany wspólnie przez CSRS i PRL na przełomie lat 50. i 60. XX wieku. Pojazd posiada cztery osie (układ 8×8), w najpopularniejszych wariantach jest także wyposażony w wieżę strzelecką.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: skɔt, AS: skot

Wiktionary

# skotarczak

nazwisko

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Czesław Skotarczak – polski malarz i strażak ochotnik
- Nikodem Skotarczak – polski gangster
- Stanisław Skotarczak – polski kinooperator i strażak ochotnik

Wikipedia

# skotarek

nazwisko

SJP.pl

# skotarz

dawniej: pasterz bydła rogatego (skotu); skotopas

SJP.pl

# skotnica

## Miejscowości i ich części w Polsce

- Skotnica – część miasta Bukowno
- Skotnica – część miasta Jaworzno
- Skotnica – część miasta Libiąż
- Skotnica – część miasta Pszczyna
- Skotnica – część wsi Rajbrot w woj. małopolskim, w pow. bocheńskim, w gminie Lipnica Murowana
- Skotnica – część wsi Królówka w woj. małopolskim, w pow. bocheńskim, w gminie Nowy Wiśnicz
- Skotnica – część wsi Okulice w woj. małopolskim, w pow. bocheńskim, w gminie Rzezawa
- Skotnica – przysiółek wsi Jasień w woj. małopolskim, w pow. brzeskim, w gminie Brzesko
- Skotnica – część wsi Uście Solne w woj. małopolskim, w pow. brzeskim, w gminie Szczurowa
- Skotnica – część wsi Zagórze w woj. małopolskim, w pow. chrzanowskim, w gminie Babice
- Skotnica – część wsi Luszowice w woj. małopolskim, w pow. chrzanowskim, w gminie Chrzanów
- Skotnica – część wsi Płaza w woj. małopolskim, w pow. chrzanowskim, w gminie Chrzanów
- Skotnica – część wsi Lgota w woj. małopolskim, w pow. chrzanowskim, w gminie Trzebinia
- Skotnica – część wsi Myślachowice w woj. małopolskim, w pow. chrzanowskim, w gminie Trzebinia
- Skotnica – część wsi Płoki w woj. małopolskim, w pow. chrzanowskim, w gminie Trzebinia
- Skotnica – część wsi Gotkowice w woj. małopolskim, w pow. chrzanowskim, w gminie Jerzmanowice-Przeginia
- Skotnica – część wsi Sąspów w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Jerzmanowice-Przeginia
- Skotnica – część wsi Paczółtowice w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Krzeszowice
- Skotnica – część wsi Grabie w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Skawina
- Skotnica – część wsi Krzęcin w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Skawina
- Skotnica – część wsi Rzozów w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Skawina
- Skotnica – część wsi Bolechowice w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Zabierzów
- Skotnica – część wsi Radwanowice w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Zabierzów
- Skotnica – część wsi Jasienica w woj. małopolskim, w pow. myślenickim, w gminie Myślenice
- Skotnica – część wsi Polanka w woj. małopolskim, w pow. myślenickim, w gminie Myślenice
- Skotnica – część wsi Krzywaczka w woj. małopolskim, w pow. myślenickim, w gminie Sułkowice
- Skotnica – część wsi Zadroże w woj. małopolskim, w pow. olkuskim, w gminie Trzyciąż
- Skotnica – część wsi Brzezinka w woj. małopolskim, w pow. oświęcimskim, w gminie Oświęcim
- Skotnica – przysiółek wsi Grojec w woj. małopolskim, w pow. oświęcimskim, w gminie Oświęcim
- Skotnica – część wsi Izdebnik w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Lanckorona
- Skotnica – część wsi Lanckorona w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Lanckorona
- Skotnica – część wsi Półwieś w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Spytkowice
- Skotnica – część wsi Ryczów w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Spytkowice
- Skotnica – część wsi Kłaj w woj. małopolskim, w pow. wielickim, w gminie Kłaj
- Skotnica – wieś w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Praszka
- Skotnica – część wsi Porąbki w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Rudniki
- Skotnica – część wsi Przeczyce w woj. śląskim, w pow. będzińskim, w gminie Mierzęcice
- Skotnica – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfińskim, w gminie Moryń

Wikipedia

# skotnicki

nazwisko

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Skotnikami, dotyczący Skotnik

Wiktionary

- Czesław Skotnicki (1871-1945)
- Jan Skotnicki (1569-1621) – kasztelan połaniecki, rotmistrz
- Jan Skotnicki (malarz) (1876-1968)
- Jarosław Bogoria Skotnicki (ok. 1280 – 1376)
- Maksymilian Skotnicki (1937-2007)
- Mikołaj Bogoria Skotnicki
- Stanisław Grzmot-Skotnicki (1894-1939)
- Tomasz Bogoria Skotnicki

Zobacz też:

- Skotnicki (potocznie Skotniczanka lub Skotnica) – potok, prawobrzeżny dopływ Grajcarka w Szczawnicy

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. Skotniki nmos., skotnik mos.

Wiktionary

# skotnik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. roln. wypasacz bydła

Wiktionary

Skotnik (pastuch, l.mn. skotnicy, zapożyczenie z niem. skatts) – w okresie wczesnego średniowiecza grupa ludności służebnej, która zajmowała się wypasem bydła (zob. wygon).

Świadectwem ich istnienia są nazwy wsi (jak np. Skotniki koło Kruszwicy), które nosi kilka osad w Polsce, położonych w sąsiedztwie starych grodów.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. Skotniki nmos., Skotnicki m., Skotnicka ż., skotniczka ż., skotniczkowate nmos.

:: zdrobn. skotniczek m.

przym. skotnicki, skotniczkowy

Wiktionary

# skotniki

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 14, w tym 12 podstawowych

- Skotniki – część miasta Kraków, w delegaturze Kraków-Podgórze
- Skotniki – część miasta Pruchnik
- Skotniki – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Zawonia
- Skotniki – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. inowrocławskim, w gminie Kruszwica
- Skotniki – wieś w woj. łódzkim, w pow. piotrkowskim, w gminie Aleksandrów
- Skotniki – wieś w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Uniejów
- Skotniki – wieś w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Ozorków
- Skotniki – wieś w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Zgierz
- Skotniki – osada w woj. mazowieckim, w pow. sochaczewskim, w gminie Teresin
- Skotniki – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. sandomierskim, w gminie Samborzec
- Skotniki – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wrzesińskim, w gminie Miłosław
- Skotniki – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. drawskim, w gminie Kalisz Pomorski
- Skotniki – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfińskim, w gminie Banie
- Skotniki – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Szczecinek

Wikipedia

# skotofor

substancja zmieniająca swoje własności podczas bombardowania elektronami

SJP.pl

# skotopas

dawniej: pasterz bydła rogatego (skotu); skotarz

SJP.pl

# skotopaska

staropolska nazwy sielanki jako gatunku literackiego

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przest. liter. staropolska nazwa sielanki

(1.2) daw. pasterka

Wiktionary

Sielanka (bukolika, idylla, ekloga, skotopaska, pasterka) – gatunek literacki, utwór poetycki, przedstawiający w sposób wyidealizowany uroki życia wiejskiego.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Pisywał skotopaski, innymi słowy klecił bukoliki.

(1.2) W koszyku skotopaski nie brakowało chleba i kiełbaski.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) idylla, ekloga, bukolika, sielanka

(1.2) pasterka

Wiktionary

# skotopowy

widzenie skotopowe - praca oka przy znikomej ilości światła

SJP.pl

# skototron

lampa elektronowa z ekranem o długim czasie poświaty, stosowana w radarach

SJP.pl

# skotysta

wyznawca, zwolennik skotyzmu

SJP.pl

# skotystka

zwolenniczka skotyzmu

SJP.pl

# skotyzm

scholastyczny kierunek filozoficzno-teologiczny, opozycyjny wobec tomizmu, uznający prymat woli nad rozumem; szkotyzm

SJP.pl

Wikipedia

# skowa

rodzaj klamry używanej do spajania lub przytrzymywania różnego rodzaju elementów drewnianych w budowlanych konstrukcjach

SJP.pl

# skowierzyn

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. wieś położona w województwie podkarpackim;

Wiktionary

Skowierzyn – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie stalowowolskim, w gminie Zaleszany.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnobrzeskiego.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: skɔˈvʲjɛʒɨ̃n, AS: skovʹi ̯ežỹn

Wiktionary

# skowroda

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) białystok. patelnia

Wiktionary

Miejscowości w Polsce:

- Skowroda Południowa
- Skowroda Północna

Wikipedia

# skowron

nazwisko

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. wzniesienie w Polsce w Górach Kaczawskich;

Wiktionary

Skowron (niem. Lerchenberg, 472 m n.p.m.) – wzniesienie w północnej części Grzbietu Małego Gór Kaczawskich, położone na północny zachód od Płoszczynki, gdzie łączy się z Wapienną. Ku zachodowi odchodzi od niego kilka bocznych ramion z Zadnią i Strzyżowcem.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. skowron mzw., skowronki nmos.

Wiktionary

# skowrończyk

ptak z rodziny skowronków

SJP.pl

# skowroneczek

zdrobnienie od: skowronek

SJP.pl

# skowronek

nazwisko

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ornit. mały ptak z rodziny nazwa systematyczna|Alaudidae|ref=tak. o perlistym, wysokim śpiewie;

Wiktionary

## Ptaki z rodziny skowronków

- skowronek zwyczajny (Alauda arvensis) zwany też skowronkiem polnym lub rolakiem
- skowronek orientalny (Alauda gulgula)
- skowronek wyspowy (Alauda razae)
- skowronek japoński (A. arvensis japonica) – podgatunek skowronka zwyczajnego
- skowronek borowy, inaczej lerka (Lullula arborea)

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Rolnik niechętnie z pługiem na pole wychodził, chociaż wiosna przyszła wczesna, cicha, ciepła, a nad stepami dzwoniły od dawna skowronki.

(1.1) Jedna leci, jak skowronek, • Nad zagon miły, • Druga płacze, jak zazula, • Gdzieś u mogiły!

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skɔvˈrɔ̃nɛk, AS: skovrõnek

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. skowronkowy

rzecz. skowron mzw., skowronki nmos.

:: zdrobn. skowroneczek mzw.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) rolak

Wiktionary

# skowroniak

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Ramphocoris clotbey|Bonaparte|ref=tak., gatunek małego ptaka z rodziny skowronków, występującego w północnej Afryce oraz Bliskim Wschodzie;

(1.2) ornit. ptak z gatunku skowroniak (1.1)

Wiktionary

Skowroniak (Ramphocoris clotbey) – gatunek małego ptaka z rodziny skowronków (Alaudidae). Występuje w północnej Afryce oraz na Bliskim Wschodzie. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.2) Środowisko życia skowroniaków stanowią m.in. stepy.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skowron mzw.

Wiktionary

# skowroniątko

pisklę skowronka

SJP.pl

# skowronki

nazwisko

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) ornit. syst. nazwa systematyczna|Alaudidae|Vigors|ref=tak., rodzina małych ptaków z rzędu wróblowych;

Wiktionary

Skowronki (Alaudidae) – rodzina ptaków z podrzędu śpiewających (Oscines) w obrębie rzędu wróblowych (Passeriformes).

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. skowron mzw., Skowron mos./ż., skowronek mzw., Skowroński mos., Skowrońska ż.

Wiktionary

# skowronkowate

rodzina małych ptaków z rzędu wróblowych; skowronki

SJP.pl

# skowronkowaty

o cechach skowronkowatych (rodzina ptaków)

SJP.pl

# skowronkowy

przymiotnik od: skowronek

SJP.pl

# skowroński

nazwisko

SJP.pl

- Sikorski – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiło je 15 371 osób.

Wikipedia

# skowyczeć

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) o psie lub innym ssaku psowatym: wydawać urywane, żałosne dźwięki

(1.2) o ludziach: jęczeć, skarżyć się żałośnie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wilki jęły się cisnąć, przy strawie a szarpać, a skowyczeć, a ujadać, w końcu jeden drugiemu do gardzieli się rzucił i tę że kiereszował.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skɔˈvɨt͡ʃɛt͡ɕ, AS: skovyčeć

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skowyt mrz., skowyk mrz., skowyczenie n., skowytanie n.

czas. skowytać ndk., skowyknąć dk., skowytnąć dk.

przym. skowytliwy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1-2) skowytać, skomleć, kwilić

Wiktionary

# skowyr

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) gw-pl|Warszawa. pies

Wiktionary

# skowyra

nazwisko

SJP.pl

# skowyrny

dawniej:
1. pełen energii, zapału, życia; energiczny, żwawy, żywy;
2. zgrabny, szybki w ruchach, w poruszaniu się; ruchliwy, zwinny, prędki

SJP.pl

# skowyt

skowyczenie -
1. urywany, żałosny głos psa;
2. cichy, żałosny jęk wydawany przez człowieka;
3. inny, podobny odgłos

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przerywane, żałosne wycie psa lub – rzadziej – innego zwierzęcia

(1.2) cichy, żałosny jęk człowieka

(1.3) inny, podobny odgłos

Wiktionary

- Skowyt – poemat Allena Ginsberga
- Skowyt – film grozy z 1981 roku
- Skowyt – film biograficzny z 2010 roku
- Skowyt – polski zespół punkrockowy

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. skowytanie n., skowyczenie n., zaskowyczenie n., zaskowytanie n.

czas. skowyczeć ndk., skowytać ndk., zaskowyczeć dk., zaskowytać dk.

Wiktionary

# skowytać

skomleć jak pies; wydać głos żałosny, przeciągły

SJP.pl

# skozać

czasownik dokonany

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zawiadomić

Wiktionary

# skozłować

1. o piłce: odbić się od ziemi;
2. rzadko: spaść z czegoś, stoczyć się; skoziołkować

SJP.pl

# skołatać

zgnębić, zmęczyć kogoś, zamącić komuś w głowie

SJP.pl

# skołatany

zmęczony, wyczerpany, zgnębiony; znękany, skołowany, zdezorientowany

SJP.pl

# skołota

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) hist. zob. Scyta.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skɔˈwɔta, AS: skou̯ota

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) Scyta

Wiktionary

# skołować

1. zamącić komuś w głowie; zmylić;
2. w lotnictwie: opuścić miejsce poprzez kołowanie

SJP.pl

# skołowany

forma czasownika.

(1.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od: skołować

przymiotnik

(2.1) pot. odczuwający zamęt, pozbawiony właściwego rozeznania w danej sytuacji; zdezorientowany

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskɔwɔˈvãnɨ, AS: skou̯ovãny

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skołować

rzecz. kółko n.

Wiktionary

# skołtuniały

potocznie:
1. o włosach, sierści, włóknie: zbić się w kołtun, zmierzwiony kłąb; skudłać;
2. stać się kołtunem, człowiekiem zacofanym, obskurantem

SJP.pl

# skołtunieć

potocznie:
1. o włosach, sierści, włóknie: zbić się w kołtun, zmierzwiony kłąb; skudłać;
2. stać się kołtunem, człowiekiem zacofanym, obskurantem

SJP.pl

# skołyszyn

Skołyszyn – wieś gminna w Polsce, położona w województwie podkarpackim, w powiecie jasielskim, w gminie Skołyszyn.

W roku 2021 w Skołyszynie mieszkało 2046 mieszkańców, z czego 49,4% stanowiły kobiety, a 50,6% mężczyźni.

Wikipedia

# skołyszyński

przymiotnik od: Skołyszyn

SJP.pl

# skr

skrót od: Spółdzielnia Kółek Rolniczych; eskaer

SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) = roln. ekon. spółdzielnia kółek rolniczych

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Dziadek pojechał wozem do SKR-u po azofoskę.

Wiktionary

# skr-owski

→ SKR

SJP.pl

#### Patrz:

SKR

# skr.

skrót od: skrót, skrótowiec

SJP.pl

skrót

(1.1) = jęz. skrót (językowy)

(1.2) = skrytka, skrytka pocztowa

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) abbr., abbrev., short; (1.2) PO Box, POB

* niemiecki: (1.1) Abk. ż.; (1.2) PSF

* nowogrecki: (1.2) ΤΘ

* słowacki: (1.1) skr.

* szwedzki: (1.1) abbr.

* włoski: (1.1) abbr.

źródła.

== skr. (język słowacki.) ==

wymowa.

znaczenia.

skrót

(1.1) = jęz. skratka → skr., skrót

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrut|ˈskrɨtka, AS: skrut|skrytka

Wiktionary

#### Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) abbr., abbrev., short; (1.2) PO Box, POB

* niemiecki: (1.1) Abk. ż.; (1.2) PSF

* nowogrecki: (1.2) ΤΘ

* słowacki: (1.1) skr.

* szwedzki: (1.1) abbr.

* włoski: (1.1) abbr.

źródła.

== skr. (język słowacki.) ==

wymowa.

znaczenia.

skrót

(1.1) = jęz. skratka → skr., skrót

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary

# skra

poetycko o iskrze

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) książk. zob. iskra.

Wiktionary

## Kluby sportowe

- Skra Warszawa – wielosekcyjny klub sportowy mający siedzibę w Warszawie
  - Skra Warszawa – warszawski klub żużlowy, założony w 1948 r. jako OM TUR Okęcie Warszawa
- Skra Bełchatów – polski klub siatkarski (jednosekcyjny) z siedzibą w Bełchatowie
  - EKS Skra Bełchatów – męska drużyna siatkarska, należąca do klubu sportowego PGE Skra Bełchatów
  - Skra KPS Bełchatów – polska kobieca drużyna siatkarska z Bełchatowa, sekcja klubu sportowego Skra Bełchatów

  Wikipedia

  #### Przykłady

  (1.1) (…) on sam nie wiedział, że w duszy jego (…) tliła jakaś skra nadziei, że pożądana niewiasta odpowie mu wzajemnością.

  Wiktionary

  #### Wymowa:

  IPA: skra, AS: skra

  Wiktionary

  #### Powiązane:

  rzecz. iskra ż.

  Wiktionary

  #### Synonimy:

  (1.1) zob. iskra.

  Wiktionary

# skrabacz

nazwisko

SJP.pl

# skrabel

w grze literaki lub scrabble: ruch polegający na wyłożeniu siedmiu płytek (tj. wszystkich, którymi dysponuje gracz), nagradzany 50-punktową premią

SJP.pl

# skraber

przyrząd do oczyszczania gazu świetlnego z amoniaku

SJP.pl

# skrable

gra słowna polegająca na układaniu na określonej planszy wyrazów z losowanych liter; scrabble

SJP.pl

Scrabble – gra w układanie słów wymyślona przez Alfreda Buttsa w 1931. Jedna z najpopularniejszych gier słownych na świecie. Prawa autorskie do nazwy Scrabble posiadają firmy Mattel oraz Hasbro (w USA i Kanadzie).

Organizacją zrzeszającą polskich scrabblistów jest Polska Federacja Scrabble, która od 1993 organizuje mistrzostwa Polski w scrabble.

Wikipedia

# skrablista

zawodnik grający w scrabble; scrabblista

SJP.pl

# skrablistka

zawodniczka grająca w scrabble; scrabblistka

SJP.pl

# skrablowiec

rzadko: skrablista, scrabblista (osoba grająca w skrable)

SJP.pl

# skrablowy

dotyczący gry scrabble; scrabblowy, scrabble'owy

SJP.pl

# skracać

czasownik przechodni niedokonany (dk. skrócić)

(1.1) niedokonany od|skrócić. (zmniejszać długość)

(1.2) niedokonany od|skrócić. (zmniejszać czas trwania)

(1.3) niedokonany od|skrócić. (czynić bardziej zwięzłym)

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

(2.1) przen. czynić oczekiwanie przyjemniejszym, mniej dokuczliwym

czasownik zwrotny niedokonany skracać się (dk. skrócić się)

(3.1) niedokonany od|skrócić się. (stawać się krótszym, tracić długość)

(3.2) niedokonany od|skrócić się. (zajmować mniej czasu)

czasownik zwrotny niedokonany skracać się (dk. brak)

(4.1) pot. mówić zwięźle, lakonicznie

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrót m., skrótowiec mrz., ukrócenie n.

czas. skrócić dk.

przysł. krótko

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.3) kondensować, okrajać

(4.1) streszczać się

Wiktionary

# skracalny

1. dający się skrócić;
2. ułamek skracalny - ułamek, którego licznik i mianownik mają wspólny dzielnik większy niż jeden; ułamek przywiedlny

SJP.pl

# skracanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skracać.

Wiktionary

#### Powiązane:

przysł. krótko

rzecz. skrótowiec mrz., ukrócenie n., skrót mrz.

czas. skrócić

Wiktionary

# skrachowany

taki, który skrachował

SJP.pl

# skradać

skradać się - zbliżać się po cichu, ukradkiem, tak, aby nie zwrócić niczyjej uwagi; podkradać się

SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skraść)

(1.1) książk. zabierać czyjeś

czasownik zwrotny niedokonany skradać się (dk. skraść się)

(2.1) podkradać się niezauważonym

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wiewiórka każdego roku skradała orzechy z naszego strychu.

(2.1) Lwica skrada się niepostrzeżenie w kierunku antylopy.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skradanie n., skradanka ż.

czas. skraść dk.

Wiktionary

# skradanka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) grykomp. gatunek gier cyfrowych, którego rozgrywka opiera się na skradaniu i cichej eliminacji przeciwników;

Wiktionary

Skradanka – gatunek gier komputerowych, które nagradzają gracza za ukrywanie się i używanie podstępu w celu ominięcia bądź pokonania przeciwników. Produkcje z tego gatunku zazwyczaj pozwalają graczowi na pozostanie niewykrytym poprzez skradanie się, używanie przebrań i/lub unikanie wywoływania hałasu. Niektóre gry pozwalają graczowi wybrać pomiędzy skradankowym podejściem a bezpośrednim zaatakowaniem wrogów, mogąc nagradzać za niewykrywalne wykonanie misji. Najczęściej wykorzystywanymi motywami są działania szpiegowskie, antyterrorystyczne, złodziejskie lub skrytobójcze, a głównymi bohaterami są agenci sił specjalnych, szpiedzy, złodzieje, zabójcy lub wojownicy ninja. Niektóre produkcje łączą elementy gier skradankowych z elementami innych gatunków, na przykład first-person shooterów lub platformówek.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) „Dishonored” to pierwszoosobowa skradanka osadzona w steampunkowym świecie.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skradanie n.

czas. skradać ndk.

Wiktionary

# skraj

koniec czegoś, krańcowa część; krawędź, bok

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) brzeg jakiejś płaszczyzny, jakiegoś obszaru

(1.2) przen. granica

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Stałam na skraju lasu i patrzyłam w dal.

(1.2) Bardzo szybko znalazł się na skraju bankructwa.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skraj, AS: skrai ̯

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrajność ż., skrajnia ż.

czas. krajać, skrajać ndk., skroić dk.

przym. skrajny

przysł. skrajnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) kres

Wiktionary

# skrajać

ciąć jakąś całość na kawałki

SJP.pl

# skrajka

1. materiał służący do pakowania różnego rodzaju delikatnych przedmiotów;
2. pierwsza i ostatnia kromka chleba odcięta z bochenka; przylepka, piętka

SJP.pl

# skrajnia

wymiary poprzecznego przekroju obrysu drogi kolejowej (skrajnia budowli) lub kołowej (skrajnia drogowa) bądź taboru (skrajnia taboru) zapewniające bezkolizyjne przemieszczanie się pojazdu po drodze

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) techn. obrys budynków, maszyn itp. albo linia ograniczająca jakąś budowlę, maszynę, poza którą może się bezpiecznie odbywać ruch pojazdów, można budować inne obiekty itp.

(1.2) kolej. pot. pociąg przekraczający dopuszczalną skrajnię (1.1)

Wiktionary

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 3, w tym 1 podstawowa

- Skrajnia – część wsi Barcice w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Stary Sącz
- Skrajnia – część wsi Przysietnica w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Stary Sącz
- Skrajnia – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Blizanów

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈskrajɲa, AS: skrai ̯ńa

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skraj m., skrajność ż., skrajnik m.

przym. skrajny

przysł. skrajnie, z kraja

Wiktionary

# skrajnie

przysłówek

(1.1) w sposób skrajny, wielce, bardzo

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Trudno jednak wskazać urządzenie spełniające skrajnie różne wymagania użytkowników.

(1.1) Protestowała także – z odmiennych pobudek – niewielka grupa skrajnie lewicowa, która nie chciała, by żołnierz polski szedł w służbę kontrrewolucji.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrajność ż., skraj m., skrajnia ż.

przym. skrajny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) całkowicie, pot. zabójczo, ekstremalnie, niezmiernie

Wiktionary

# skrajniej

stopień wyższy od przysłówka: skrajnie

SJP.pl

# skrajniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: skrajny

SJP.pl

# skrajnik

wodoszczelny przedział na dziobie lub rufie statku, zabezpieczający go przed zatopieniem w razie uszkodzenia; forpik

SJP.pl

Skrajnik - urządzenie znajdujące się na torze ładunkowym służące do sprawdzania wyruszającego na szlak taboru, tak aby jego elementy nie wystawały poza skrajnię kolejową.

Wikipedia

# skrajność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co skrajne

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skraj m., skrajnia ż., skrajnik m.

przym. skrajny

przysł. skrajnie

Wiktionary

# skrajny

krańcowy;
1. będący radykalnym, występujący w ostrej, ostatecznej postaci (np. skrajne teorie, skrajna nędza)
2. rzadko: będący na skraju czegoś

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) będący radykalnym, występującym w ostrej, ostatecznej postaci

(1.2) rzadko: będący na skraju czegoś

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Skrajne poglądy często prowadzą do przemocy.

(1.1) To skrajna głupota jechać po pijanemu!

(1.2) Ten skrajny słupek na parkingu często jest przewracany przez nieostrożnych kierowców.

(1.2) Skrajny obrońca drużyny gości umiejętnie powstrzymał atak lewym skrzydłem.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrajnɨ, AS: skrai ̯ny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skraj m., skrajność ż., skrajnik m., skrajnia ż.

przysł. skrajnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) ekstremalny, radykalny, ekstremistyczny

(1.2) brzegowy, graniczny

Wiktionary

# skrakować

złamać zabezpieczenia oprogramowania komputerowego; scrackować

SJP.pl

# skrapiać

polewać coś lub kogoś, rozpryskując ciecz

SJP.pl

# skraplacz

w technice: urządzenie ochładzające lub skraplające parę

SJP.pl

Skraplacz, kondensator – urządzenie, którego zadaniem jest zamiana par lub gazów w ciecze, czyli skraplanie (kondensacja). Jest zwykle elementem składowym większych instalacji technologicznych lub energetycznych.

W przypadku, gdy temperatura skraplania gazu jest większa od temperatury otoczenia, funkcję skraplaczy mogą pełnić chłodnice wodne lub powietrzne.

Wikipedia

# skraplanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skraplać.

(1.2) fiz. zmiana stanu skupienia z gazowego na ciekły;

Wiktionary

Skraplanie – zjawisko zmiany stanu skupienia, przejścia substancji z fazy gazowej w fazę ciekłą; przeciwieństwo parowania.

Skraplanie i resublimacja są określane wspólnym terminem kondensacja.

Skraplanie może zachodzić przy odpowiednim ciśnieniu i w temperaturze niższej od temperatury krytycznej. Zestaw tych parametrów (ciśnienie i temperatura), dla których rozpoczyna się proces skraplania, nazywa się punktem rosy.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: skraˈplãɲɛ, AS: skraplãńe

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skraplać ndk., skroplić dk.

rzecz. skraplacz m., skraplarka ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) kondensacja

Wiktionary

# skraść

przywłaszczyć sobie coś, zabrać po kryjomu; ukraść

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. skradać)

(1.1) bezprawnie zabrać ukradkiem

(1.2) przen. zawładnąć czymś

czasownik zwrotny dokonany skraść się (ndk. skradać się)

(2.1) daw. podkraść się niezauważonym

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) W piątek wieczorem z posesji na ul. Katowickiej skradziono dwa rowery.

(1.1) Złodzieje nie zdołali skradnąć niczego.

(1.2) Już na pierwszej lekcji nowa polonistka skradła Tomka serce.

(2.1) Lisica skradła się do żurawiego gniazda i zjadła wszystkie jaja.

Wiktionary

#### Powiązane:

(1.1)

rzecz. skradzenie n.

czas. kraść ndk., skradać ndk.

(2.1)

czas. zakradać się ndk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) buchnąć, dmuchnąć, gwizdnąć, rąbnąć, świsnąć, ukraść, zakosić, zwinąć

Wiktionary

# skratka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odpad z mechanicznego oczyszczania ścieków;

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskratka, AS: skratka

Wiktionary

# skraw

część odcięta, oderwana od całości

SJP.pl

# skrawać

1. usuwać wierzchnią warstwę poprzez cięcie, krojenie; skrajać
2. w technice: usuwać mechanicznie określoną warstwę z przedmiotu dla nadania odpowiedniej formy, wyglądu

SJP.pl

czasownik

(1.1) zdejmować mechanicznie określoną wierzchnią warstwę obrabianej rzeczy

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Parzono ją wrzątkiem, aby szczecina dała się łatwo oskrobać, patroszono, dzielono na połówki, a później skrawano słoninę i dzielono mięso.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskravat͡ɕ, AS: skravać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrawanie n., skrawek m., skraweczek m.

czas. skroić, kroić, wykroić, wykrawać

Wiktionary

# skrawalność

Skrawalność jest to zdolność kształtowania się materiału na drodze obróbki wiórowej przy zastosowaniu odpowiednich narzędzi i procesów technologicznych. Skrawalność zależy od wielu czynników:

- od własności materiału obrabianego,
- od własności ostrza, którym obrabiamy materiał,
- od technologii skrawania.

Wikipedia

# skrawalny

o materiale: nadający się do skrawania

SJP.pl

# skrawanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skrawać.

Wiktionary

Obróbka skrawaniem – rodzaj obróbki ubytkowej polegający na usuwaniu poszczególnych warstw naddatku obróbkowego i zamienianie go na wióry. Obróbka skrawaniem dzieli się na obróbkę wiórową oraz obróbkę ścierną. Obróbkę wiórową wykonuje się narzędziami o ustalonej geometrii i liczbie ostrzy, a powstające wióry mają określony kształt, zależny w mniejszym lub znacznym stopniu od innych czynników takich jak materiał obrabiany, posuw, prędkość skrawania, temperatura skrawania itp. Natomiast obróbkę ścierną charakteryzują bardzo drobne ostrza o nieokreślonej liczbie oraz geometrii, przy czym produktem są wióry w postaci małych drobin również o nieustalonej geometrii.

Wikipedia

#### Powiązane:

czas. kroić, skrawać ndk.

rzecz. skrawek mrz.

Wiktionary

# skrawarka

obrabiarka do drewna

SJP.pl

# skraweczek

zdrobnienie od: skrawek

SJP.pl

# skrawek

1. resztka, pozostałość po krojeniu, cięciu; ścinek, obrzynek, obcinek, okrawek
2. niewielka przestrzeń, najczęściej tworząca brzeg, skraj czegoś; niewielki kawałek

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) mała cząstka odcięta od całości

(1.2) niewielka powierzchnia lub przestrzeń, stanowiąca brzeg, skraj lub krawędź czegoś

(1.3) anat. część małżowiny usznej: mały, pokryty włosami występ chrząstki zlokalizowany tuż przed ujściem przewodu słuchowego zewnętrznego

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskravɛk, AS: skravek

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrawarka ż., skrawacz mos., skrawarz mos., skrawanie n.

:: zdrobn. skraweczek mrz.

czas. kroić, skrawać ndk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) ścinek, obrzynek, okrawek, zrzynek

Wiktionary

# skrawki

1. resztka, pozostałość po krojeniu, cięciu; ścinek, obrzynek, obcinek, okrawek
2. niewielka przestrzeń, najczęściej tworząca brzeg, skraj czegoś; niewielki kawałek

SJP.pl

Skrawki – część wsi Stoczek Kocki w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie lubartowskim, w gminie Jeziorzany.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Narodzenia św. Jana Chrzciciela w Poizdowie.

W latach 1975–1998 Skrawki administracyjnie należały do ówczesnego województwa lubelskiego.

Wikipedia

# skrawkowy

→ skrawek

SJP.pl

#### Patrz:

skrawek

# skrawność

Skrawność – zdolność narzędzia do wykonywania obróbki skrawaniem.

Wskaźniki skrawności:

- trwałość ostrza
- jakość powierzchni obrabianej
- opory skrawania
- sposób łamania wiórów

Wikipedia

# skrążać

1. w rolnictwie: potrząsać ziarno na sicie ruchem obrotowym w celu oddzielenia zbierających się na wierzchu plew;
2. indywidualizm: powodować toczenie się czegoś z góry na dół; staczać

SJP.pl

# skrążyć

1. w rolnictwie: potrząsnąć ziarno na sicie ruchem obrotowym w celu oddzielenia zbierających się na wierzchu plew;
2. indywidualizm: spowodować toczenie się czegoś z góry na dół; stoczyć

SJP.pl

# skrbeńsko

Skrbeńsko (niem. Skrbenski)– wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie wodzisławskim, w południowej części gminy Godów. Miejscowość zajmuje powierzchnię 119 ha.

W miejscowości znajdują się m.in. dom kultury, kościół i boisko. Funkcjonują m.in. zespół folklorystyczny „Melodia”, Koło Gospodyń Wiejskich.

Wikipedia

# skręcać

1. zmieniać kierunek drogi
2. zwijać coś przez kręcenie, plecenie; ukręcać, wić
3. łączyć elementy za pomocą śrub
4. nadawać czemuś spiralny kształt poprzez kręcenie
5. o drodze, rzece itp.: odchylać się pod pewnym kątem

SJP.pl

czasownik niedokonany

(1.1) zmieniać kierunek poruszania się

(1.2) nadawać czemuś kształt spirali

(1.3) łączyć elementy poprzez wkręcanie śrub

(1.4) med. przekraczać fizjologiczny zakres ruchu w danym stawie, czego następstwem jest uszkodzenie głównie miękkich elementów stawu

(1.5) robić ręcznie papierosa z bibułki i tytoniu

czasownik zwrotny niedokonany skręcać się

(2.1) ulegać skręceniu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Skręć w lewo.

(1.2) Skręć drut w spiralę.

(1.3) Skręćmy te regały, bo nie ma gdzie ustawiać rzeczy.

(1.4) W połowie balu Elżbieta skręciła nogę w kostce.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrɛ̃nt͡sat͡ɕ, AS: skrẽncać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrętka ż., skręt, skręcenie, skręcanie

czas. zakręcać, nakręcać

Wiktionary

# skręcacz

1. mięsień skręcający;
2. osoba obsługująca skręcarkę;
3. osoba zajmująca się skręcaniem jakichś elementów;
4. osoba ręcznie wytwarzająca papierosy

SJP.pl

# skręcak

tłocznik do skręcania

SJP.pl

# skręcalnia

dział przędzalni, w którym skręca się grubsze włókna z wiązek cieńszych włókien

SJP.pl

# skręcalnictwo

wykonywanie grubszej przędzy z pojedynczych nitek poprzez skręcanie

SJP.pl

# skręcalny

dający się skręcić

SJP.pl

# skręcanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skręcać.

Wiktionary

Skręcanie – stan obciążenia pręta, w którym działa na niego moment, nazywany momentem skręcającym, działający w płaszczyźnie przekroju poprzecznego pręta. Powoduje on występowanie naprężeń ścinających w płaszczyźnie równoległej do płaszczyzny działania momentu. Skręcanie występuje w prętach, którymi najczęściej są wały. Wyróżniamy 2 podstawowe przypadki skręcania:

- Skręcanie czyste – w którym do ścianek poprzecznych jednorodnego i izotropowego pręta pryzmatycznego przyłożone jest obciążenie o gęstości q=[0;q_{vy};q_{vz}], które redukuje się do dwóch przeciwnie skierowanych momentów działających w płaszczyźnie ścianek poprzecznych. Rozwiązanie tego przypadku jest możliwe tylko w przypadku, gdy uda się znaleźć funkcję spaczenia ф, charakterystyczną dla danego przekroju pręta, która jest rozwiązaniem układu równań (zagadnienie Neumanna):

    {\frac {\partial ^{2}\phi }{\partial y^{2}}}+{\frac {\partial ^{2}\phi }{\partial z^{2}}}=0,

    \left({\frac {\partial \phi }{\partial y}}-z\right)m+\left({\frac {\partial \phi }{\partial z}}+y\right)n=0,

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Wspólne oglądanie meczu połączyliśmy z malowaniem motyli oraz skręcaniem szafek.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skrɛ̃nˈt͡sãɲɛ, AS: skrẽncãńe

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skręcać

rzecz. skrętka ż., skręt mrz./mzw.

Wiktionary

# skręcany

powstały poprzez skręcanie, łączenie ze sobą kilku elementów, np. stojak skręcany

SJP.pl

# skręcarka

maszyna wytwarzająca coś poprzez skręcanie podłużnych elementów

SJP.pl

# skręcenie

miara odchylenia krzywej

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skręcić.

Wiktionary

Skręcenie, dystorsja (łac. distorsio) – uraz polegający na przekroczeniu fizjologicznego zakresu ruchu w stawie. Na skutek skręcenia może dojść do uszkodzenia torebki stawowej, więzadeł, chrząstki stawowej, przyczepów ścięgien, a niekiedy także uszkodzenia fragmentów kostnych.

Wikipedia

#### Powiązane:

czas. skręcić, skręcać

rzecz. skręt mrz./mzw.

Wiktionary

# skręcić

1. zmienić kierunek drogi
2. zwinąć coś przez kręcenie, plecenie; ukręcić, uwić
3. złączyć elementy za pomocą śrub
4. nadać czemuś spiralny kształt poprzez kręcenie
5. o drodze, rzece itp.: odchylić się pod pewnym kątem

SJP.pl

czasownik przechodni

(1.1) dokonany od|skręcać.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrɛ̃ɲt͡ɕit͡ɕ, AS: skrẽńćić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skręt mrz./mzw., skrętka

czas. zakręcać

Wiktionary

# skrecz

scratch;
1. dźwięk powstający przez drapanie igłą gramofonową płyty winylowej przesuwanej w odpowiedni sposób dłonią;
2. dyscyplina kolarstwa torowego

SJP.pl

Scratch (z ang.), transl. skrecz – wyraz oznaczający „[za]drapać”, „[za]drasnąć”, „[za]rysować”, również „[za]drapanie”, „[za]draśnięcie”, „[za]rysowanie”); może odnosić się do każdego z poniższych pojęć:

- scratch, skrecz – dźwięk powstający poprzez "drapanie" płyty winylowej igłą znajdującą się w gramofonie konsoli DJ-a.
- scratch, skrecz (niepopr. „krecz”) – przerwanie rozgrywki tenisowej skutkującej wygraną przeciwnika, zwykle w wyniku kontuzji.
- Scratch – jedna z dyscyplin kolarstwa torowego
- Scratch – film dokumentalny z 2001 roku o scratchowaniu i kulturze hip-hopowej
- Scratch – wizualny język programowania i serwis społecznościowy opracowany w Massachusetts Institute of Technology

Wikipedia

# skreczing

tworzenie dźwięków poprzez przesuwanie palcami grającej płyty gramofonowej; scratching

SJP.pl

# skreczować

scratchować (rzadziej);
1. zrezygnować z udziału w jakiejś zabawie;
2. w tenisie ziemnym: poddać mecz bez walki

SJP.pl

czasownik

(1.1) muz. obracać płytą winylową w celu uzyskania efektów dźwiękowych

(1.2) sport. w tenisie ziemnym: poddać mecz bez walki

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) – Młodzi lubią dziś słuchać muzyki klubowej, często skreczują – twierdzi Andrzej Kubiak, właściciel sklepu muzycznego w Gdańsku.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skrɛˈt͡ʃɔvat͡ɕ, AS: skrečovać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrecz m., krecz m., scratch m., scratching m., scratchowanie n., skreczowanie n.

czas. scratchować, kreczować

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) scratchować

(1.2) scratchować

Wiktionary

# skreczowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skreczować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skreczować ndk.

Wiktionary

# skremować

1. spalić ciało zmarłego człowieka lub zwierzęcia zgodnie z określonym zwyczajem;
2. przekształcić produkt spożywczy w jednolitą, gęstą, miękką masę poprzez ucieranie lub ubijanie

SJP.pl

# skreolizować

1. zmieszać kultury lokalne;
2. zmieszać z innym językiem etnicznym

SJP.pl

# skręp

rodzaj roślinożernego mięczaka z podgromady ślimaków przodoskrzelnych, obejmujący około 1000 gatunków; trochus

SJP.pl

Trochus (w języku polskim również skręp) – rodzaj morskich ślimaków z rodziny krępaczkowatych (Trochidae). Mają muszle w kształcie prawie regularnego stożka, posiadające wewnątrz grubą warstwę dekoracyjnej masy perłowej. Wysokość muszli 5–15 (20) cm. Wieczko konchiolinowe, koliste, cienkie. Epipodium dobrze rozwinięte, z czułkowatymi wyrostkami, służącymi jako organ dotyku. Mogą one być wciągane do rodzaju pochwy.

Wikipedia

# skreper

w technice: maszyna do odspajania gruntu, przewozu i wyładowania urobku w określonym miejscu; zgarniarka

SJP.pl

# skrepnąć

czasownik

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. umrzeć, zdechnąć

Wiktionary

# skrępowanie

1. ograniczyć ruchy, związać;
2. zawstydzić kogoś, onieśmielić kogoś;
3. ograniczyć swobodę działania

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skrępować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skrępować dk., krępować ndk.

przym. skrępowany

Wiktionary

# skrępowany

forma czasownika.

(1.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od czasownika: skrępować

przymiotnik

(2.1) książk. zawstydzony, onieśmielony jakąś sytuacją

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) W piwnicy zobaczyliśmy jakiegoś skrępowanego i zakneblowanego człowieka.

(2.1) Czułem się skrępowany, kiedy ciocia Jadzia zaczęła przy wszystkich opowiadać o tym jak w dzieciństwie sikałem w łóżko.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskrɛ̃mpɔˈvãnɨ, AS: skrẽmpovãny

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skrępować dk., krępować ndk.

rzecz. skrępowanie n., krępacja ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) unieruchomiony, związany

(2.1) zawstydzony, spięty

Wiktionary

# skreślać

1. czynić nieważnym przez przeprowadzenie kreski, linii (zwykle w tekście); przekreślać
2. wyrażać coś pisemnie lub przez rysunek
3. przenośnie: spisywać kogoś na straty

SJP.pl

# skreślanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skreślać.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kreślarnia ż., kreślarz mos., skreślenie n., kreska ż.

czas. skreślać ndk.

Wiktionary

# skreślenie

to, co zostało skreślone

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) to, co zostało skreślone

(1.2) kreska, którą skreślamy jakieś wyrazy w tekście

(1.3) znak x postawiony na jakiejś karcie w celu wytypowania lub odrzucenia kogoś albo czegoś

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kreślarz mos., kreślarnia ż., skreślanie n., kreska ż.

Wiktionary

# skreślić

1. uczynić nieważnym przez przeprowadzenie kreski, linii (zwykle w tekście); przekreślić
2. wyrazić coś pisemnie lub przez rysunek
3. przenośnie: spisać kogoś na straty

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. skreślać)

(1.1) dokonany od|skreślać.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrɛɕlʲit͡ɕ, AS: skreślʹić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kreślarnia ż., kreślarz mos., kreska ż.

Wiktionary

# skręt

papieros skręcany zwykle z marihuany lub tytoniu; joint, dżoint, blant, blunt

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) pot. ręcznie skręcony papieros

(1.2) slang. skręt (1.1) zawierający marihuanę

(1.3) slang. zespół nieprzyjemnych objawów występujący po odstawieniu narkotyków opioidowychfakt.

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) zmiana kierunku ruchu w bok

(2.2) wynik splatania, splot, zwój

(2.3) włók. wielkość określająca stopień skręcenia włókien

(2.4) med. patologiczne obrócenie się narządu wokół własnej osi, prowadzące do niedrożności, zaburzenia ukrwienia i potencjalnej martwicy

Wiktionary

- zmiana kierunku (kursu) poruszania się:
  - pojazdu kołowego (np. samochodu, motocykla, roweru)
  - statku wodnego, np. jachtu: zwrot, odpadnięcie lub wyostrzenie
  - statku powietrznego
  - narciarza, snowboardzisty lub saneczkarza, np.
    - narciarski skręt carvingowy
    - narciarski skręt równoległy

    Wikipedia

    #### Przykłady

    (1.1) Dziadek wysłał mnie po bibułkę, bo mu się skończyły skręty.

    (1.2) Uczeń sprawiał kłopoty wychowawcze: pił piwo i palił skręty.

    (1.3) Janek miał strasznego skręta, gdy próbował rzucić heroinę.

    (2.4) Skręt żołądka to poważna i bolesna śmiertelna choroba, która wymaga szybkiej operacji, jeśli ma być choćby cień nadziei na przeżycie psa.

    Wiktionary

    #### Wymowa:

    IPA: skrɛ̃nt, AS: skrẽnt

    Wiktionary

    #### Powiązane:

    rzecz. skrętka ż., skrętek m., skrętnik m., skrętność ż., skręcanie n., skręcenie n.

    czas. skręcać ndk., skręcić dk.

    przym. skrętowy, skrętny

    Wiktionary

    #### Synonimy:

    (1.2) joint, blunt, blant, gibon

    Wiktionary

# skrętak

grzyb pasożytujący na drzewach

SJP.pl

# skrętek

drobny mech liściasty

SJP.pl

Skrętek (a. skrętka, ang. helicoid cyme, scorpioid, łac. bostryx) – rodzaj kwiatostanu z grupy wierzchotek jednoramiennych. Ma kwiat na szczycie pędu. Gdy kwiat ten zaczyna się rozwijać, z kąta liścia wyrasta odgałęzienie drugiego rzędu, które znowu kończy się kwiatem. Kolejne odgałęzienia wyrastają zawsze po tej samej stronie. Skrętek jest bardzo podobny do sierpika, z tą różnicą, że widziany z góry jest zygzakowaty, podczas gdy sierpik widziany z góry ma kwiaty ułożone w prostej linii. Sierpiki występują np. w rodzinie ogórecznikowatych.

Wikipedia

# skrętka

1. typowy kabel telefoniczny i sieciowy;
2. rodzaj kwiatostanu wierzchołkowego;
3. jedna z części, z których skręcana jest lina;
4. tulejka służąca do łączenia gwintowanych końców rur

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) techn. element (włókno lub drut) służący do skręcania liny

(1.2) techn. rodzaj kabla do transmisji danych

(1.3) techn. element wkręcany w gwintowane otwory łączonych rur, mający postać tulejki z kołnierzem na środku i dwoma gwintami na końcach

(1.4) bot. kwiatostan, w którym kolejne boczne pędy wyrastają poprzecznie względem siebie i są ustawione na przemian w prawo i w lewo

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.2) Odpowiednim kablem do tworzenia sieci komputerowych jest skrętka.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrɛ̃ntka, AS: skrẽntka

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skręcać ndk., skręcić dk.

rzecz. skręcanie n., skręt m.

Wiktionary

# skrętkowate

rodzina mchów z rzędu skrętkowców

SJP.pl

Wikipedia

# skrętkowce

rząd mchów (prątników)

SJP.pl

Wikipedia

# skrętkowy

związany ze skrętką używaną w łączach telekomunikacyjnych oraz sieciach komputerowych

SJP.pl

# skrętniak

bakteria, której komórka ma kształt pałeczki skręconej w korkociąg; śrubowiec

SJP.pl

# skrętnica

nitkowaty glon z klasy sprzężnic

SJP.pl

Skrętnica (Spirogyra) – rodzaj glonów z grupy zielenic (ramienic). Występuje w niewielkich zbiornikach wodnych.

W serwisie AlgaeBase w połowie 2016 r. zebrano informacje o ponad 500 gatunkach o zweryfikowanym statusie i kilkuset gatunkach, które uznano za synonimiczne.

Wikipedia

# skrętniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: skrętny; bardziej skrętny

SJP.pl

# skrętnik

roślina z rodziny toinowatych rosnąca w Afryce Zachodniej, z nasion której otrzymuje się cenny środek nasercowy; strofant

SJP.pl

Wikipedia

# skrętność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest skrętne

Wiktionary

- skrętność – w fizyce cząstek elementarnych termin ten przedstawia moment pędu skierowany w kierunku ruchu
- skrętność kartezjańskiego układu współrzędnych w przestrzeni trójwymiarowej

Wikipedia

#### Powiązane:

przym. skrętny

przysł. skrętnie

rzecz. skręt mzw./mrz.

Wiktionary

# skrętny

1. mogący wykręcać się w różne strony;
2. opierający się na wykonaniu skrętu; skręcający;
3. dawniej:
a) zwinny, obrotny;
b) przenośnie: chytry, przewrotny; wykrętny

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) dający się skręcać

(1.2) polegający na skręcaniu

(1.3) stpol. skrzętny

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrɛ̃ntnɨ, AS: skrẽntny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skręt mrz./mzw.

Wiktionary

# skrętodziób

gatunek małego ptaka z rodziny sieweczkowatych

SJP.pl

Skrętodziób (Anarhynchus frontalis) – gatunek małego ptaka z rodziny sieweczkowatych (Charadriidae). Jako jedyny ptak na świecie ma dziób zakrzywiony w bok – stąd nazwa ptaka. Występuje endemicznie w środkowej części Wyspy Południowej i północnej części Wyspy Północnej (Nowa Zelandia). Jest narażony na wyginięcie.

Wikipedia

# skrętoległy

liście skrętoległe - liście osadzone po obu stronach łodygi, po jednym na tej samej wysokości

SJP.pl

# skrętomierz

1. lotniczy przyrząd żyroskopowy, wykorzystywany w lotach bez widoczności, wskazujący na wykonywanie zakrętu;
2. miernik skrętu przędzy

SJP.pl

# skrętonerwne

najliczniejsza podgromada ślimaków; przodoskrzelne

SJP.pl

# skrętonerwny

o cechach skrętonerwnych (podgromada ślimaków)

SJP.pl

# skrętowy

przymiotnik od: skręt

SJP.pl

# skrewić

potocznie: sprawić zawód

SJP.pl

czasownik dokonany

(1.1) pot. zawieść czyjeś oczekiwania

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrɛvʲit͡ɕ, AS: skrevʹić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. krewa ż., krewienie n., skrewienie n.

czas. krewić ndk.

Wiktionary

# skrewienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skrewić.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skrewić

rzecz. krewa ż.

Wiktionary

# skriabin

nazwisko

SJP.pl

Skriabin, ros. Скрябин, ukr. Скрябін – nazwisko wschodniosłowańskie

- Aleksandr Skriabin – rosyjski pianista i kompozytor
- Konstantin Skriabin – rosyjski parazytolog
- Michaił Skriabin – aktor rosyjski
- Wiaczesław Mołotow właściwie Wiaczesław Skriabin – polityk ZSRR
- (6549) Skryabin – planetoida
- Skriabin – ukraiński zespół rockowy

Wikipedia

# skrin

potocznie: zrzut ekranu; screen, screenshot

SJP.pl

# skrining

badanie całej populacji przeprowadzane w celu wyłonienia osób, które mogą mieć jakąś chorobę; badanie przesiewowe; badanie przesiewowe, screening, skryning

SJP.pl

Badanie przesiewowe, badanie skriningowe, skrining – profilaktyczne badanie przeprowadzane wśród osób niemających objawów danej choroby w celu jej wykrycia i wczesnego leczenia, co zapobiega poważnym następstwom tej choroby w przyszłości.

Badania przesiewowe wykonuje się w całej populacji lub tylko w grupach wysokiego ryzyka (dotyczy to, między innymi, profilaktyki cukrzycy i nowotworów piersi). Celem tych badań jest wykrycie choroby lub podatności na chorobę we wczesnej fazie i dzięki temu umożliwienie wczesnej interwencji, która zredukowałaby zarówno zapadalność, jak też ciężar choroby dla pacjenta. Często badanie przesiewowe umożliwia tylko postawienie wstępnej diagnozy, która musi być potwierdzona bardziej dokładnymi testami.

Wikipedia

# skriningowy

→ skrining; screeningowy

SJP.pl

# skrinsejwer

w informatyce, rzadko: ochronny program wygaszający ekran monitora po chwili bezczynności użytkownika komputera; wygaszacz ekranu

SJP.pl

# skrobać

1. drapać czymś ostrym po powierzchni czegoś, zdrapywać wierzchnią warstwę, oczyszczać z czegoś
2. potocznie: pisać
3. skrobać się - drapać się

SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) trąc czymś ostrym, zdrapywać wierzchnią warstwę czegoś

(1.2) pot. drapać coś lub po czymś

(1.3) żart. pisać brzydko, niestarannie lub niewyraźnie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.2) Pan od czasu do czasu zatrzymywał się i oglądał jakiś przedmiot, pies przysiadał na podłodze i skrobał tylną nogą gęste kudły, a rzędem ustawione w szafie lalki małe, średnie i duże, brunetki i blondynki przypatrywały się im martwemi oczami.

(1.2) Wycieraczki rozpaczliwie skrobały szybę, niewiele poprawiając widoczność.

(1.3) Co ty tam skrobiesz w tym zeszycie?

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrobanie n., skrobak m., skrobaczka ż., skrobanka ż., skrobia ż.

czas. zeskrobywać, skrobnąć dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.3) bazgrać

Wiktionary

# skrobacz

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 3, w tym 1 podstawowa

- Skrobacz – osada leśna w woj. lubuskim, w pow. gorzowskim, w gminie Lubiszyn
- Skrobacz – część wsi Nakla w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Parchowo
- Skrobacz – część wsi Pełczyn w woj. wielkopolskim, w pow. śremskim, w gminie Śrem

Wikipedia

# skrobaczka

1. w technice: narzędzie do skrobania, oczyszczania lub wygładzania powierzchni przedmiotów; skrobarka, skrobka, skrobak;
2. w medycynie: stalowe narzędzie chirurgiczne, służące do oddzielania okostnej od kości, stosowane najczęściej w chirurgii kostnej;
3. żelazne ostrze umieszczane przed wejściem do domów, służące do zeskrobywania błota lub śniegu z obuwia;
4. potocznie: nożyk do obierania warzyw;
5. potocznie: wycieraczka do usuwania szronu, lodu, śniegu z szyb samochodu

SJP.pl

# skrobak

w technice:
1. narzędzie do skrobania, oczyszczania lub wygładzania powierzchni przedmiotów; skrobaczka, skrobka, skrobarka;
2. przyrząd do usuwania osadów parafiny i zanieczyszczeń z rur wydobywczych lub ropociągów

SJP.pl

Skrobak – ręczne narzędzie ślusarskie służące do skrobania, tj. usuwania nierówności oraz śladów poprzedniej obróbki. Skrobanie umożliwia także dopasowanie do siebie dwóch powierzchni, zwłaszcza współpracujących ślizgowo.

Skrobaki wykonuje się z takich samych materiałów jak pilniki, tj. ze stali węglowej narzędziowej (np. N12) lub stali narzędziowej stopowej (np. NC5), a następnie hartuje do minimum 60 HRC. Często skrobaki wykonywane są ze starych pilników płaskich lub trójkątnych poprzez zeszlfowanie nacięć.

Wikipedia

# skrobanie

1. drapać czymś ostrym po powierzchni czegoś, zdrapywać wierzchnią warstwę, oczyszczać z czegoś
2. potocznie: pisać
3. skrobać się - drapać się

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skrobać.

Wiktionary

Skrobanie – rodzaj obróbki ślusarskiej polegający na ręcznym skrawaniu z powierzchni wstępnie obrobionego przedmiotu cienkich i drobnych wiórków za pomocą skrobaków. Grubość warstwy skrawanej jednorazowo wynosi około 0,01 mm.

Skrobanie ma na celu usunięcie śladów poprzedniej obróbki np. frezowania oraz otrzymanie powierzchni o odpowiedniej chropowatości i licznych płytkich wgłębieniach, które zapobiegają zbyt silnemu przyleganiu powierzchni do siebie oraz ułatwiają smarowanie. Jest stosowane szczególnie w przypadku, gdy obrabiane powierzchnie mają dokładnie do siebie pasować lub przesuwać się po sobie. Skrobaniu podaje się prowadnice obrabiarek skrawających, wodziki maszyn parowych, panewki łożysk, płyty traserskie, liniały, kątowniki itp. Kontrolę postępu dopasowania realizuje się za pomocą tzw. tuszowania. W tym celu pokrywa się jedną ze współpracujących powierzchni cienką warstwą specjalnej farby i obserwuje się ślady odciśnięte na drugiej powierzchni. W przypadku niedostatecznego przylegania, skrobie się wystające miejsca pokryte farbą zaczynając od miejsc, w których farba została starta w wyniku kontaktu dwu powierzchni. Operacje te powtarza się aż do osiągnięcia wymaganego stopnia przylegania. Dokładność obróbki mierzy się ilością i równomiernością rozkładu plamek. Najdokładniejsze powierzchnie mają od 20 do 25 plamek na kwadracie o boku 25 mm.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. skrobaczka ż., skrobak m., skrobacz m., skrobka ż., skrobanka ż., skrobanina ż., skrobnięcie n.

czas. skrobać ndk., skrobnąć dk.

Wiktionary

# skrobanka

potocznie: usunięcie z jamy macicy tkanek zmienionych chorobowo, jaja płodowego lub jego resztek; abrazja

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. gin. zabieg łyżeczkowania macicy jako metoda aborcji

(1.2) rzad. pot. gin. zabieg łyżeczkowania macicy w celu usunięcia tkanek zmienionych chorobowo

(1.3) gwara. etn. jednobarwne wielkanocne jajo z wzorem wydrapanym ostrym narzędziem

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Miała pani skrobankę?

(1.3) W pierwszej kategorii punktowane były tradycyjne podkarpackie potrawy wielkanocne, w drugiej podziwiano kunszt wykonania pisanek, skrobanek i oklejanek.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skrɔˈbãnka, AS: skrobãnka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrobanie n., skrobnięcie n., skrobak m., skrobaczka ż., skrobacz m., skrobka ż., skrobanina ż.

czas. skrobać ndk., wyskrobać dk., zeskrobać dk., naskrobać dk., przeskrobać dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) abrazja, aborcja, przerwanie ciąży

(1.3) rysowanka, drapanka

Wiktionary

# skrobankowy

→ skrobanka

SJP.pl

#### Patrz:

skrobanka

# skrobarka

1. w technice: narzędzie do skrobania, oczyszczania lub wygładzania powierzchni przedmiotów; skrobaczka, skrobka, skrobak;
2. w górnictwie: typ czerparki do urabiania skał, np. węgla brunatnego

SJP.pl

# skrobek

w technice: narzędzie do skrobania, oczyszczania i wygładzania powierzchni przedmiotów; skrobaczka, skrobak, skrobarka

SJP.pl

Skrobek – osada w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie pilskim, w gminie Szydłowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

Wikipedia

# skrobia

wielocukier zbudowany z amylopektyny i amylozy

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) biochem. spoż. główny węglowodan w diecie człowieka, polisacharyd roślinny pełniący w roślinach rolę magazynu energii;

Wiktionary

Skrobia – organiczny związek chemiczny, węglowodan, polisacharyd roślinny, składający się wyłącznie z merów glukozy połączonych wiązaniami α-glikozydowymi, pełniący w roślinach rolę magazynu energii.

Skrobia jest głównym węglowodanem w diecie człowieka.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Skrobia to ważna substancja odżywcza. Jest to składnik mąki, a więc występuje w chlebie i wszystkich wypiekach. Ważną rolę odgrywa również skrobia ziemniaczana występująca w bulwach tej rośliny. Skrobia jest materiałem energetycznym.

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. skrobiowy

rzecz. skrobać ndk.

czas. skrobać

Wiktionary

# skrobiawica

nieodwracalna choroba polegająca na odkładaniu się w tkankach swoistego związku białkowego, zwanego amyloidem; zwyrodnienie skrobiowate

SJP.pl

Amyloidoza, inaczej skrobiawica lub betafibryloza – schorzenie polegające na pozakomórkowym odkładaniu różnych rodzajów biologicznie nieaktywnego białka o budowie nierozgałęzionej i konfiguracji β-pliku, dającego charakterystyczny obraz w krystalografii rentgenowskiej, uogólnione lub zlokalizowane narządowo, najczęściej w nerkach, wątrobie, śledzionie, sercu i tarczycy.

Wikipedia

# skrobidecha

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pogard. gw-pl|Warszawa. stolarz

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Nie tak dawno wołali za nim: skrobidecha, a tu, w szacownym sklepie nazwali go artystą

Wiktionary

# skrobiotwórczy

tworzący skrobię

SJP.pl

# skrobiowaty

1. ciało skrobiowate - materiał gromadzący się w wypustkach astrocytów w wyniku starzenia się;
2. nerczyca skrobiowata - choroba nerek wywołana nadmiarem skrobi

SJP.pl

# skrobiowy

przymiotnik od: skrobia

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z skrobią, dotyczący skrobii; zawierający skrobię

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrobia ż.

Wiktionary

# skrobipiórek

gryzipiórek; lekceważąco:
1. urzędnik niższej rangi, szeregowy pracownik biurowy;
2. autor tekstów o małej wartości literackiej; pisarzyna, pismak

SJP.pl

# skrobisz

nazwisko

SJP.pl

# skrobka

w technice: narzędzie do skrobania, oczyszczania i wygładzania powierzchni przedmiotów; skrobaczka, skrobak, skrobarka

SJP.pl

# skrobnąć

1. drapnąć czymś ostrym po powierzchni czegoś, zdrapać wierzchnią warstwę, oczyścić z czegoś
2. potocznie: napisać
3. skrobnąć się - drapnąć się

SJP.pl

# skrobot

nazwisko

SJP.pl

# skrobotowo

Skrobotowo – osada w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, w gminie Karnice.

Według danych pod koniec 2004 roku osada miała 234 mieszkańców.

W latach 1946–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wikipedia

# skrobów

Skrobów – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie lubartowskim, w gminie Lubartów.

Na początku 1939 w Skrobowie otwarto narodowy uniwersytet wiejski, zorganizowany przez Służbę Młodych Obozu Zjednoczenia Narodowego i Związek Młodej Polski.

Wikipedia

# skrócać

dawniej: skracać

SJP.pl

# skrócenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skrócić.

Wiktionary

#### Powiązane:

przysł. krótko

rzecz. skrót m., skrótowiec mrz., ukrócenie n.

czas. skrócić

Wiktionary

# skrócić

czasownik przechodni dokonany (ndk. skracać)

(1.1) uczynić krótkim, zwięzłym

(1.2) zmniejszyć długość

(1.3) ograniczyć czas trwania

(1.4) mat. podzielić wartość licznika i mianownika o tę samą liczbę całkowitą, upraszczając ułamek

czasownik zwrotny dokonany skrócić się (ndk. skracać się)

(2.1) stać się samemu krótszym

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrót m., skrótowiec mrz., skróciciel m., skrócenie n., skracanie n., ukrócenie n.

czas. skracać ndk.

przysł. na skróty, krótko

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skondensować, streścić

(1.2) obciąć, przyciąć, ściąć

Wiktionary

# skrócik

gatunek chrząszcza z rodziny gnilikowatych

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od skrót

Wiktionary

Skrócik (Hololepta plana) – gatunek chrząszcza z rodziny gnilikowatych. Ma równoległoboczny, spłaszczony kształt. Imagines osiągają długość 5,5–7,5 mm (od przedniego brzegu przedplecza do końca propygidium). Barwa czarna, nogi jaśniejsze od pokryw, czułki brunatnoczerwone. Występuje pod korą drzew, najczęściej topól. Gatunek palearktyczny, występuje w niemal całej Polsce, ale jest rzadko znajdowany.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. skrót m.

Wiktionary

# skrocki

nazwisko

SJP.pl

# skrócony

podsumowujący, zawierający ogół wiadomości o czymś, wszystkie elementy czegoś; ogólny, sumaryczny

SJP.pl

# skrocz

chód, bieg niektórych zwierząt czworonożnych polegający na stawianiu jednocześnie raz obu nóg prawych, raz lewych; krocz (r. żeński), krocz (r. męski), inochód

SJP.pl

# skrodzki

nazwisko

SJP.pl

## Osoby o nazwisku Skrodzki

- Adam Skrodzki (ur. 1983) – polski szablista, medalista mistrzostw Europy, wielokrotny mistrz Polski, olimpijczyk z Londynu (2012),
- Apolinary Skrodzki (1913-1986) – nauczyciel, społecznik, pierwszy przewodniczący Towarzystwa Miłośników Braniewa.
- Jerzy Andrzej Skrodzki (1926–2013) – polski dziennikarz i publicysta historyczny,
- Jerzy Skrodzki (1635–1682) – polski duchowny luterański i pisarz religijny,
- Józef Karol Skrodzki (1787–1832) – polski fizyk, zoolog, profesor i rektor Królewskiego Uniwersytetu Warszawskiego,
- Michał Skrodzki (1920–1995) – polski agrotechnik polski, profesor Akademii Rolniczo-Technicznej w Olsztynie,
- Wojciech Skrodzki (1935–2016) – polski krytyk sztuki, działacz LGBT

Wikipedia

# skrofularia

wieloletnia roślina (bylina lub półkrzew) z rodziny trędownikowatych, występująca na półkuli północnej w wielu gatunkach, mająca właściwości lecznicze i zarazem trujące; trędownik

SJP.pl

# skrofuliczny

→ skrofuloza

SJP.pl

#### Patrz:

skrofuloza

# skrofuloza

zołzy;
1. rzadko spotykana odmiana przewlekłej gruźlicy węzłów chłonnych (najczęściej szyi), spowodowana prątkami gruźlicy; skrofuły (dawniej);
2. zaraźliwa choroba źrebiąt i młodych koni

SJP.pl

Wikipedia

# skrofuły

dawniej: przewlekła gruźlica węzłów chłonnych (najczęściej szyi), występująca u dzieci żyjących w złych warunkach; skrofuloza; zołzy

SJP.pl

Wikipedia

# skroić

pociąć jakąś całość na kawałki

SJP.pl

czasownik

(1.1) tnąc przyciąć materiał do czegoś

(1.2) krojąc oddzielić część od całości

(1.3) ukraść

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Te koszule nocne są skrojone idealnie do drobnych ciał Latynosek.

(1.2) Skroiłem cztery kawałki na śniadanie, i piąty na deser.

(1.3) Skroiła nas na grube miliony.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skraj mrz.

czas. skrawać

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) odkroić

Wiktionary

# skrok

nazwisko

SJP.pl

Skrok (forma żeńska: Skrok, Skrokowa, Skrokówna, l. mn. Skrokowie) – polskie nazwisko. W 2022 roku nosiło je 1833 osób.

Wikipedia

# skrolować

czasownik niedokonany

(1.1) neol. przewijać zawartość ekranu na urządzeniu elektronicznym

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Eftepowałem się do serwera, żeby zdałnlołdować kliparty, a tymczasem displej mi się zaczął skrolować, trakbol się zawiesił i trzeba było resetować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. scrollować ndk.

rzecz. scrollowanie n., skrolowanie n.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) przewijać, scrollować

Wiktionary

# skrom

tłuszcz zajęczy, dawniej używany jako środek leczniczy

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) łow. tłuszcz zwierzęcy, zwłaszcza tłuszcz zajęczaków

Wiktionary

# skromnica

Skromnica – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie zgierskim, w gminie Ozorków.

Wieś dóbr prestymonialnych kapituły kolegiaty łęczyckiej w powiecie łęczyckim województwa łęczyckiego w końcu XVI wieku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa łódzkiego. Wcześniej znajdowała się w administracyjnych granicach powiatu łęczyckiego. Do sołectwa Skromnica należy jeszcze Tkaczew.

Wikipedia

# skromnie

przysłówek

(1.1) w sposób skromny

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Mieszkała skromnie w "fińskich domkach" na Mokotowie, łazienka i ubikacja wspólne dla trzech rodzin, ale okolica ładna, zielona, w bok od głównej ulicy.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrɔ̃mʲɲɛ, AS: skrõmʹńe

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skromność ż., skromniś m., skromnisia ż.

przym. skromny, skromniutki, skromniuteńki

przysł. skromniutko, skromniuteńko

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) oszczędnie, umiarkowanie

Wiktionary

# skromniej

stopień wyższy od przysłówka: skromnie

SJP.pl

# skromniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: skromny; bardziej skromny

SJP.pl

# skromniś

człowiek przesadnie skromny lub udający skromnego

SJP.pl

# skromnisia

kobieta przesadnie skromna lub udająca skromną

SJP.pl

# skromniusieńki

zdrobnienie od: skromny

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) pot. zdrobn. od: skromny

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskrɔ̃mʲɲüˈɕɛ̇̃ɲci, AS: skrõmʹńüśė̃ńḱi

Wiktionary

# skromniuśki

zdrobnienie od: skromny

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) pot. zdrobn. od: skromny

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skrɔ̃mʲˈɲüɕci, AS: skrõmʹńüśḱi

Wiktionary

# skromniuteńki

zdrobnienie od: skromny

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) pot. zdrobn. od: skromny

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskrɔ̃mʲɲuˈtɛ̃ɲci, AS: skrõmʹńutẽńḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skromność

przym. skromny, skromniutki

przysł. skromnie, skromniutko, skromniuteńko

Wiktionary

# skromniutki

zdrobnienie od: skromny

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) zdrobn. od: skromny

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skrɔ̃mʲˈɲutʲci, AS: skrõmʹńutʹḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skromność

przym. skromny, skromniuteńki

przysł. skromnie, skromniutko, skromniuteńko

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skromniuśki

Wiktionary

# skromność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha kogoś, kto nie wywyższa się i nie dba o rozgłos i uznanie innych

(1.2) przest. cecha kogoś, kto jest powściągliwy lub wstydliwy w relacjach z osobami przeciwnej płci

(1.3) cecha czegoś, co jest proste i pozbawione ozdób

(1.4) cecha czegoś, co nie jest zbyt efektowne ani głośne

(1.5) cecha czegoś, co ma małą wartość materialną

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Cnota skromności polega przede wszystkim na wyrzeczeniu się pychy.

(1.2) Panienka na balu w swoim zachowaniu powinna zachować skromność i obyczajność.

(1.3) Ubiory lub mundury dyktatorów cechuje albo przesadna skromność, albo nadmierna strojność.

(1.4) Uroczystość przebiegła ze skromnością i bez zbędnej celebry.

(1.5) Stowarzyszenie nie wynajęło reprezentacyjnej siedziby, bo na taką decyzję nie pozwoliła skromność budżetu.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrɔ̃mnɔɕt͡ɕ, AS: skrõmność

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skromniś m., skromnisia ż.

przym. skromny

:: zdrobn. skromniutki, skromniuteńki

przysł. skromnie

:: zdrobn. skromniutko, skromniuteńko

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) pokora, modestia, umiar, umiarkowanie

(1.2) nieśmiałość, niewinność, obyczajność, pruderyjność, przyzwoitość, powściągliwość, wstydliwość

(1.3) prostota, brak wyszukania, zgrzebność, zwyczajność, zwykłość

(1.4) cichość, prostota

(1.5) ubóstwo, niedostatek, szczupłość

Wiktionary

# skromny

1. powściągliwy w stosunku do osób odmiennej płci ;
2. niedbający o rozgłos, niemający wygórowanego mniemania o sobie;
3. odznaczający się prostotą, np. skromny posiłek;
4. niemający dużych dochodów, nieprzynoszący dużych zysków, np. skromny urzędnik;
5. niewielki, niepokaźny

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) niemający potrzeby wyróżniania się

(1.2) w prostym stylu, pozbawionym ozdób

(1.3) niewielki

(1.4) o niewielkich dochodach

(1.5) przest. powściągliwy lub wstydliwy w relacjach z osobami przeciwnej płci

Wiktionary

Skromny:

- Kormoran skromny (Microcarbo niger)
- Pustelnik skromny (Phaethornis squalidus)
- Wielce skromny bohater, francuska tragikomedia (1996)

- Henryk Mieczysław Skromny (1926 - 1962), polski piłkarz, bramkarz

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Nie warto być skromnym, gdyż ludzi skromnych docenia się dopiero po śmierci.

(1.3) Jego skromne dochody nie pozwalały na wystawne życie.

(1.4) A on teraz liczy sam, że ma ze sto tysięcy długów, a to skromny człowiek.

(1.5) Moje pensjonarki zachowują się w sposób skromny, przyzwoity i obyczajny.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrɔ̃mnɨ, AS: skrõmny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skromność ż., skromniś m., skromnisia ż.

przym.

:: zdrobn. skromniutki, skromniuteńki

przysł. skromnie, skromno, skromniutko, skromniuteńko

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) cichy, łagodny, milczący, nieśmiały, prosty, skryty, spokojny, umiarkowany, wyciszony

(1.2) bezpretensjonalny, niewyszukany, pospolity, surowy, zgrzebny, zwyczajny, zwykły

(1.3) mały, malutki, maleńki, nieduży, nieobfity, skąpy, szczupły, tyci, ubogi

(1.4) biedny, ubogi

(1.5) nieśmiały, obyczajny, przyzwoity, pruderyjny, moralny

Wiktionary

# skroń

1. boczna część czaszki ssaków;
2. poetycko: głowa

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) anat. boczna część głowy za oczami;

Wiktionary

Skroń (łac. tempus l. mn. tempi) – boczna część głowy niektórych zwierząt.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Boli mnie głowa w okolicach skroni.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skrɔ̃ɲ, AS: skrõń

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. skroniowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) war. gw-pl|Górny Śląsk|puls, pulst.

Wiktionary

# skroniów

Skroniów – wieś sołecka w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie jędrzejowskim, w gminie Jędrzejów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Wikipedia

# skroniowy

przymiotnik od: skroń

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący skroni

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skrɔ̃ˈɲɔvɨ, AS: skrõńovy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skroń ż.

Wiktionary

# skropić

polać coś lub kogoś, rozpryskując ciecz

SJP.pl

# skroplina

ciecz będąca produktem skraplania się gazu; skropliny, kondensat

SJP.pl

# skropliny

ciecz będąca produktem skraplania się gazu; skropliny, kondensat

SJP.pl

Skropliny (zwane często kondensatem) to ciecz powstała ze skroplenia dowolnego gazu. Przykładem skroplin jest rosa i woda na lustrze w łazience.

Skroplenie pary wodnej i uzyskanie kondensatu w siłowniach parowych jest konieczne z uwagi na wytwarzanie próżni w kondensatorze turbin kondensacyjnych (dla osiągnięcia większej produkcji energii elektrycznej) lub odprowadzenia ciepła użytkowego w turbinach przeciwprężnych – ciepło skraplania wyrzucane jest w całości do otoczenia (w elektrowniach kondensacyjnych) lub jest wykorzystane do celów ciepłowniczych (w elektrociepłowniach). Pompa zasilająca pompuje skropliny poprzez wymienniki regeneracyjne do kotła parowego, gdzie następuje ich zamiana na parę.

Wikipedia

# skroś

przestarzałe: przez całą długość lub szerokość czegoś; wskroś, na wskroś, na wylot, na przestrzał, na skroś, skróś

SJP.pl

# skrośny

skierowany prostopadle do powierzchni czegoś; przenikający na wskroś, w głąb czegoś

SJP.pl

# skrosować

w telekomunikacji: przełączyć rozmowy prowadzone na linii abonenckiej do centrali na przełącznicy głównej

SJP.pl

# skrót

1. skrócenie czegoś, np. tekstu, utworu lub wypowiedzi;
2. krótsza droga; przejście skracające drogę;
3. cząstka wyrazu lub wyrażenia zapisana lub wymówiona jako symbol całego wyrazu lub wyrażenia, np. mgr (magister)

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) jęz. w piśmie oznacza skrócony zapis nazwy jednowyrazowej lub wielowyrazowej, zbudowany z jednej lub kilku liter;

(1.2) inform. plik z ikoną, będący odnośnikiem do innego pliku;

(1.3) droga krótsza od oficjalnej lub zalecanej

(1.4) krótkie omówienie szerszej treści

Wiktionary

Skrót – skrócony zapis wyrazu lub połączenia wyrazowego. Skróty są zjawiskiem języka pisanego; odczytywane są w formie pełnego wyrazu lub połączenia, które zastępują w tekście pisanym. Skrót zbudowany jest z jednej lub kilku liter (inna nazwa to: abrewiatura). Skróty zapisuje się stosownie do przepisów ortograficznych przyjętych dla danego języka, zwyczajowych konwencji pisowni dla konkretnych skrótów (różne znaczenia, wyjątki) lub w sposób swoisty dla skrótów nazw własnych, szczególnie jeśli są to skróty stosowane w odniesieniu do podmiotów gospodarczych i instytucji.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Skrótem jest „p.o.”, ale „PO” to już skrótowiec.

(1.2) Na pulpicie mam kilkanaście skrótów.

(1.3) Konsekwencją obrania skrótu może być wybór drogi o gorszym komforcie poruszania się, mniej atrakcyjnej widokowo, mniej bezpiecznej, czynnej czasowo itp.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skrut, AS: skrut

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrótowiec m., skrótowość ż., skracanie n., skrócenie n., ukrócenie n., skrócik mrz.

przym. skrótowy, krótki

przysł. skrótowo

czas. skracać ndk., skrócić dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) abrewiacja

(1.3) droga na skróty

Wiktionary

# skrótowiec

wyraz utworzony w wyniku skrócenia grupy wyrazów, będących zwykle jakąś nazwą; akronim

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) jęz. słowo utworzone przez skrócenie wyrażenia składającego się z dwóch lub więcej słów;

Wiktionary

Skrótowiec, in. akronim (stgr. ἄκρος ákros „skrajny” + ὄνομα ónoma „imię, nazwa”) – słowo utworzone przez skrócenie wyrażenia składającego się z dwóch lub więcej słów, powstające z pierwszych liter lub pierwszych sylab poszczególnych wyrazów. Istnieje także niewielka grupa skrótowców powstałych ze skrócenia jednego słowa. W ujęciu słowotwórczym skrótowce to specyficzna klasa derywatów (wyrazów pochodnych). Derywaty te funkcjonują zarówno w języku mówionym, jak i w postaci pisanej, co odróżnia je od skrótów sensu stricto, będących jedynie konwencjonalnym sposobem zapisu wyrazów lub ich połączeń.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Wyrazy „PZPR”, „ORMO” i „Cepelia” to skrótowce bardzo popularne za czasów PRL.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skruˈtɔvʲjɛt͡s, AS: skrutovʹi ̯ec

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrót m., skrócenie n., skracanie n., ukrócenie n.

czas. skracać ndk., skrócić dk.

przym. skrótowy

przysł. skrótowo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) akronim

Wiktionary

# skrótowość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest skrótowe

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. skrótowy

przysł. skrótowo

rzecz. skrót mrz.

Wiktionary

# skrótowy

przedstawiony lub przedstawiający coś krótko, bez szczegółów, np. skrótowy raport

SJP.pl

# skróty

1. skrócenie czegoś, np. tekstu, utworu lub wypowiedzi;
2. krótsza droga; przejście skracające drogę;
3. cząstka wyrazu lub wyrażenia zapisana lub wymówiona jako symbol całego wyrazu lub wyrażenia, np. mgr (magister)

SJP.pl

Skrót – skrócony zapis wyrazu lub połączenia wyrazowego. Skróty są zjawiskiem języka pisanego; odczytywane są w formie pełnego wyrazu lub połączenia, które zastępują w tekście pisanym. Skrót zbudowany jest z jednej lub kilku liter (inna nazwa to: abrewiatura). Skróty zapisuje się stosownie do przepisów ortograficznych przyjętych dla danego języka, zwyczajowych konwencji pisowni dla konkretnych skrótów (różne znaczenia, wyjątki) lub w sposób swoisty dla skrótów nazw własnych, szczególnie jeśli są to skróty stosowane w odniesieniu do podmiotów gospodarczych i instytucji.

Wikipedia

# skrowaczewski

nazwisko

SJP.pl

# skrub

[czytaj: skrub albo skrab] australijska odmiana buszu; scrub

SJP.pl

Scrub, skrub – używany w literaturze polskiej termin, pochodzący od angielskiego słowa scrub oznaczającego zarośla, określający typ roślinności z dominacją ciernistych krzewów, charakterystyczny dla obszarów półpustynnych wewnątrz kontynentu australijskiego. Odpowiednik pojęcia busz.

Wikipedia

# skruber

aparat do usuwania z mieszaniny gazowej zanieczyszczających ją ciał stałych lub cieczy

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) lab. chem. zob. absorber.

Wiktionary

Aparat absorpcyjny (absorber, płuczka, skruber) – sprzęt laboratoryjny lub urządzenie przemysłowe, służące do pochłaniania (absorpcji) niektórych składników mieszaniny gazowej przez ciecz.

Służyć może zarówno do oczyszczania gazów, jak i wychwytywania z mieszanin gazowych pożądanych składników. Absorber działa na zasadzie absorpcji gazu w cieczy, która w urządzeniu płynie najczęściej w przeciwprądzie do gazu.

Wikipedia

#### Synonimy:

(1.1) aparat absorpcyjny, absorber, płuczka

Wiktionary

# skrucha

głęboki żal za wyrządzone zło, popełnione błędy itp.

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) żal za popełnione błędy, krzywdy

Wiktionary

Skrucha – refleksja nad własnym zachowaniem i poczucie żalu za złe czyny. Zwykle wiąże się z postanowieniem zmiany i prowadzenia bardziej odpowiedzialnego życia. Może stanowić jeden z elementów psychoterapii.

Wikipedia

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

(1.1) odczuwać skruchę

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

przym. skruszony, kruchy

rzecz. kruchość ż.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) penitence, repentance

* arabski: (1.1) أسف, ندم

* czeski: (1.1) zkroušenost ż.

* hiszpański: (1.1) contrición ż., arrepentimiento m., compunción ż.

* interlingua: (1.1) penitentia

* japoński: (1.1) 反省 (はんせい, hansei)

* niemiecki: (1.1) Reue ż.

* rosyjski: (1.1) раскаяние n.

* rumuński: (1.1) podvig n.

* szwedzki: (1.1) ånger w.

* wilamowski: (1.1) skrucha ż.

źródła.

== skrucha (język wilamowski.) ==

ortografie.

wymowa.

znaczenia.

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) skrucha, żal

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskruxa, AS: skruχa

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. skruszony, kruchy

rzecz. kruchość ż.

Wiktionary

# skrudlić

dawniej: bronować - uprawiać ziemię przy użyciu brony, zwykle w celu jej spulchnienia, oczyszczenia z chwastów i przykrycia nasion

SJP.pl

# skrupiać

skrupiać się - skupiać się na kimś, obciążać kogoś

SJP.pl

# skrupić

skrupić się - spaść na kogoś, skupić się na kimś, obciążyć kogoś

SJP.pl

# skrupulancki

→ skrupulant

SJP.pl

#### Patrz:

skrupulant

# skrupulant

człowiek drobiazgowo dokładny; pedant, skrupulat

SJP.pl

# skrupulantka

→ skrupulant

SJP.pl

#### Patrz:

skrupulant

# skrupulat

człowiek drobiazgowo dokładny; pedant, skrupulant

SJP.pl

# skrupulatka

→ skrupulat

SJP.pl

#### Patrz:

skrupulat

# skrupulatnie

przysłówek

(1.1) w sposób bardzo dokładny i staranny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrupulat mos., skrupulatność ż., skrupuł mrz.

przym. skrupulatny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) bardzo dokładnie, drobiazgowo, pedantycznie, starannie, sumiennie, szczegółowo

Wiktionary

# skrupulatniej

stopień wyższy od przysłówka: skrupulatniej

SJP.pl

# skrupulatniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: skrupulatny

SJP.pl

# skrupulatność

przesadna dokładność, drobiazgowość, precyzyjność; staranność, pedantyczność, akuratność

SJP.pl

# skrupulatny

1. drobiazgowo dokładny, przesadnie dbający o szczegóły; precyzyjny, akuratny, pedantyczny;
2. wykonany z pedantyczną dokładnością; dokładny, staranny, szczegółowy;
3. dawniej: mający skrupuły, dręczony skrupułami

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) drobiazgowo, pedantycznie dokładny

(1.2) wykonywany z drobiazgową, pedantyczną dokładnością

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Trzeba pochwalić pracę inspektora, który był niezwykle skrupulatny i wyłapywał wszystkie nieprawidłowości.

(1.2) Skrupulatna kontrola w urzędzie wykazała wiele nieprawidłowości.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrupulatność ż., skrupulant m., skrupulantka ż., skrupulat m., skrupulatka ż.

przysł. skrupulatnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1-2) drobiazgowy, pedantyczny, dokładny, precyzyjny, sumienny; przest. akuratny

Wiktionary

# skrupuł

1. (zwykle w liczbie mnogiej) wątpliwość natury moralnej w odniesieniu do własnego postępowania, powstrzymująca od nieetycznych zachowań;
2. dawniej: anglosaska jednostka apteczna masy równa 1,290 grama

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) wątpliwość natury moralnej wobec własnego postępowania

(1.2) daw. metrol. aptekarska jednostka wagowa, równowartość 20 granów (1/3 uncji)

(1.3) hist. miar. najmniejsza praktycznie stosowana rzymska jednostka wagi, 1/24 uncji;

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Obawiałem się przez chwilę, aby nie odwołała swoich poleceń i aby ten jej spóźniony skrupuł nie pokrzyżował moich planów.

(1.1) Koniec końców, tknięty jakimś skrupułem, rzekł do leżącej: – Ej – a dychaj se tu...

(1.1) Katarzyna jest złą kobietą, więc tym bardziej dziwi, że ma jakiekolwiek skrupuły.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrupuły lm nm.

przysł. skrupulatnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.3) scripulum, scrupulum

Wiktionary

# skrupuły

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) stan wątpliwości związany ze złamaniem zasady moralnej

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Nie miała żadnych skrupułów, by mu oddać z nawiązką.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrupuł mrz.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) wyrzuty sumienia

Wiktionary

# skruszacz

urządzenie do wstępnej obróbki mięsa

SJP.pl

Skruszacz – mieszanka soli kwasów organicznych (m.in. węglanu sodu, cytrynianu sodu i octanu sodu) i substancji smakowych skomponowana w celu wystandaryzowania procesu kruszenia mięsa.

Skruszacze ulegają rozkładowi w czasie około 24 godzin. Z tego powodu nie pozostawiają nieprzyjemnego posmaku lub zapachu, a jednocześnie ograniczają rozwój mikroflory bakteryjnej. Kwasy organiczne powodują nadto, że wzrasta soczystość mięsa w drodze pęcznienia białek mięśniowych.

Wikipedia

# skruszyć

czasownik przechodni dokonany (ndk. skruszać)

(1.1) zniszczyć, łamiąc na drobne kawałki

(1.2) pokonać jakieś zagrożenie lub ograniczenie

(1.3) książk. sprawić, że ktoś czuje żal za popełnione przez siebie złe uczynki

czasownik zwrotny dokonany skruszyć się (ndk. skruszać się)

(2.1) zostać zniszczonym przez połamanie na drobne kawałki

(2.2) książk. poczuć żal za popełnione przez siebie złe uczynki

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Ruchy wody, wywołane sztormem, bez problemu skruszą trzycentymetrową powłokę lodu.

(1.2) Wspaniała Rewolucja 1688 skruszyła szczątki feudalnego jeszcze absolutyzmu, ustanawiając monarchię konstytucyjną.

(1.3) […] powiem wam tak piękne kazanie o miłości między chrześcijańskimi narodami, iż was do cna skruszę.

(2.1) W Minnesocie ludzie jeżdżą po jeziorach samochodami, pierwszym sygnałem wiosny jest to, że pod jakimś autem skruszy się lód.

(2.2) Skruszył się srogi rycerz aż do głębi serca, poznał swą hańbę, zrozumiał okropność występku i zapragnął gorąco odkupić ciężką winę.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kruszon mrz., okruch mrz., skruszenie n., kruchość ż.

czas. kruszyć, skruszać ndk., skruszeć dk.

przym. skruszały, skruszony, kruchy

Wiktionary

# skrutacja

metoda czytania Biblii z wykorzystaniem odnośników biblijnych do innych ksiąg

SJP.pl

Skrutacja – metoda czytania Biblii z wykorzystaniem odnośników biblijnych do innych ksiąg. Termin pochodzi od łacińskiego słowa scrutatio („badanie”).

Podstawą dla metody skrutacji jest zasada „Pismo wyjaśnia samo siebie”. Według tej zasady istotne dla wierzącego fragmenty Biblii są powiązane ze sobą, a czytając je i porównując można zrozumieć przesłanie, które Biblia kryje. Jako podstawę biblijną podaje się: „Badacie [skrutujecie] Pisma, ponieważ sądzicie, że w nich zawarte jest życie wieczne: to one właśnie dają o Mnie świadectwo.” (J 5,39)

Wikipedia

# skrutacyjny

dotyczący procedury liczenia głosów podczas głosowania, np. komisja skrutacyjna

SJP.pl

# skrutator

osoba obliczająca głosy w czasie głosowania

SJP.pl

# skrutatorka

→ skrutator

SJP.pl

#### Patrz:

skrutator

# skrutynium

dawniej:
a) tajne głosowanie
b) śledztwo sądowe

SJP.pl

Skrutynium (łac. scrutinium 'badanie' od scruto, scrutare 'badać, sprawdzać') - od czasów średniowiecznych w Rzeczypospolitej, forma odróżniania winy umyślnej od nieumyślnej, polegająca na przeprowadzeniu śledztwa przez przysięgłych urzędników (najczęściej - kasztelanów z dwoma pomocnikami), którzy przesłuchiwali świadków pod przysięgą (aby mieć pewność, że nie są oni przekupieni).

Wikipedia

# skrwa

rzeka w Polsce

SJP.pl

Skrwa (także Płosznica, Skrwa Prawa, Skrwa Północna) – polska rzeka o długości 114 kilometrów, płynąca na terenie Pojezierza Chełmińsko-Dobrzyńskiego. Jest prawym dopływem Wisły.

Wikipedia

# skrwawiać

plamić lub zalewać coś krwią

SJP.pl

# skrwawić

poplamić lub zalać coś krwią

SJP.pl

czasownik przechodni

(1.1) zbroczyć, splamić krwią

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Pani zabija pana, (…) potem cała skrwawiona bieży przez łąki.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskr̥favʲit͡ɕ, AS: skr̦favʹić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrwawienie n.

Wiktionary

# skrwawienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skrwawić.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skr̥faˈvʲjɛ̇̃ɲɛ, AS: skr̦favʹi ̯ė̃ńe

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skrwawić

Wiktionary

# skrwiański

przymiotnik od: Skrwa

SJP.pl

# skrwileński

przymiotnik od: Skrwilno

SJP.pl

# skrwilnianin

mieszkaniec Skrwilna (wsi w Polsce)

SJP.pl

# skrwilnianka

mieszkanka Skrwilna (wsi w Polsce)

SJP.pl

# skrwilno

wieś w Polsce

SJP.pl

Skrwilno – wieś w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, powiecie rypińskim i gminie Skrwilno. Miejscowość jest siedzibą gminy Skrwilno.

Wikipedia

# skryba

1. lekceważąco: urzędnik niższej rangi, szeregowy pracownik biurowy; gryzipiórek, skrobipiórek;
2. lekceważąco: autor tekstów o małej wartości literackiej; pisarzyna, pismak, skrobipiórek, gryzipiórek;
3. osoba przepisująca księgi, dokumenty; pisarz, kopista;
4. dawniej: pisarz pracujący w urzędzie; sekretarz;
5. dawniej: człowiek objaśniający Biblię, tłumacz praw

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. ten, który przepisywał księgi lub dokumenty

(1.2) żart. urzędnik lub literat

Wiktionary

Skryba (łac. scriba) – osoba zajmująca się zawodowo odręcznym przepisywaniem ksiąg lub dokumentów. Zawód skryby występował w zróżnicowanych formach we wszystkich kulturach posługujących się pismem.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Praca skryby była bardzo żmudna.

(1.2) Pracował nad tym niczym skryba.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrɨba, AS: skryba

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrypt m., skryptorium n.

:: zdrobn. skrybek m.

przym. skryptowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1-2) kopista, gryzipiórek, pisarczyk, sekretarz

Wiktionary

# skrybenda

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. lekcew. pismo, zwłaszcza mało wyraźne lub niskiej wartości

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Drwię ja z wszystkich lekarzy, z ich rad, z ich skrybendy, niechaj chorych pilnują, od zdrowych im wara!

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) bazgroły, bazgranina, pisanina

Wiktionary

# skryć

umieścić coś w ukryciu, schować w tajemnicy przed kimś

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. skrywać)

(1.1) dokonany od|skrywać.

czasownik zwrotny dokonany skryć się (ndk. skrywać się)

(2.1) dokonany od|skrywać się.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skrɨt͡ɕ, AS: skryć

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrycie n., skrytek mzw., skrytość ż., skrytka ż.

przym. skryty

przysł. skrycie

czas. skrywać ndk.

Wiktionary

# skrycie

przysłówek

(1.1) w tajemnicy przed kimś, ukradkiem

rzeczownik, rodzaj nijaki

(2.1) odczasownikowy od|skryć.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrɨt͡ɕɛ, AS: skryće

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. skryty

czas. skryć dk., ukrywać

rzecz. skrytka ż., skrytość ż., skrywanie n.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) ukradkiem

Wiktionary

# skryciej

stopień wyższy od przysłówka: skrycie

SJP.pl

# skrycik

rodzaj z rodziny kornikowatych, obejmujący gatunki pożytecznych chrząszczy niszczących jaja szkodników i maleńkie larwy z tej samej rodziny w chodnikach drzew

SJP.pl

# skryjomie

przysłówek

(1.1) sącz. po kryjomu, tajemnie, sekretnie

Wiktionary

# skryminalizować

1. uczynić coś przestępstwem; spenalizować;
2. uczynić winnym wbrew faktycznemu stanowi rzeczy

SJP.pl

# skryning

badanie całej populacji przeprowadzane w celu wyłonienia osób, które mogą mieć jakąś chorobę; badanie przesiewowe; badanie przesiewowe, screening, skrining

SJP.pl

# skryningowy

→ skryning; screeningowy

SJP.pl

# skrypcik

zdrobnienie od: skrypt

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od skrypt

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrypt m.

Wiktionary

# skrypt

1. zbiór wykładów, opracowań z jakiejś dziedziny służący studentom za podręcznik;
2. w informatyce: zapis zawierający skompresowane instrukcje dotyczące pewnych działań komputera;
3. dawniej: pismo urzędowe;
4. w prawie: dokument wystawiony przez dłużnika, stwierdzający zaciągnięcie długu i zobowiązanie do jego zwrotu

SJP.pl

- skrypt (analiza transakcyjna)
- skrypt (informatyka)
- skrypt (psychologia)
- skrypt naukowy

Wikipedia

# skryptor

w średniowieczu: człowiek przepisujący księgi rękopiśmienne; scriptor

SJP.pl

Skryba (łac. scriba) – osoba zajmująca się zawodowo odręcznym przepisywaniem ksiąg lub dokumentów. Zawód skryby występował w zróżnicowanych formach we wszystkich kulturach posługujących się pismem.

Wikipedia

# skryptorium

scriptorium;
1. miejsce, w którym kopiowano księgi rękopiśmienne, najczęściej znajdujące się przy klasztorach lub w katedrach;
2. dawniej: przenośny pulpit z drewna z pochyłym, ruchomym blatem

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) hist. pomieszczenie klasztorne lub zamkowe, w którym przepisywano księgi i dokumenty

(1.2) hist. pulpit skryby;

Wiktionary

Skryptorium (łac. scriptorium od scribere „pisać”) – średniowieczna nazwa pulpitu do pisania i czytania oraz całości warsztatu pisarskiego. W klasztorach skryptoriami nazywano pomieszczenia, w których przepisywano ręcznie księgi. Zakonników zajmujących się rękopiśmiennictwem nazywano skryptorami lub skrybami. Z czasem powstały dzięki nim takie specjalizacje jak kaligrafia i iluminacja (miniatura).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Ogrzewane skryptoria stawały się zwyczajowymi.

(1.2) Przy skryptorium kopista spędzał kilka godzin dziennie.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skryba mos.

Wiktionary

# skryptorka

→ skryptor

SJP.pl

#### Patrz:

skryptor

# skryptowy

przymiotnik od: skrypt

SJP.pl

# skryptozakładka

w informatyce: niewielki skrypt w języku JavaScript, rozszerzający możliwości przeglądarki internetowej

SJP.pl

Skryptozakładka (ang. bookmarklet, favlet, favelet) – niewielki skrypt napisany w języku JavaScript przechowywany jako adres URL zakładki w przeglądarce internetowej lub jako adres odsyłacza na stronie internetowej. Skrypt ten uruchamiany jest w momencie kliknięcia takiej specjalnej zakładki.

Wikipedia

# skryptura

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. pisemna wypowiedź lub oświadczenie; dokument lub list

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Owszem, nie trzeba aby się domyślili ludzie, że acan pomagałeś mi w skrypturze.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) pismo

Wiktionary

# skrysztalać

dawniej: przekształcać w kryształ

SJP.pl

# skrytak

drobny owad uskrzydlonych; glebik

SJP.pl

# skrytek

1. miejsce, gdzie można coś ukryć; schowek;
2. potocznie: członkini bezhabitowego zgromadzenia zakonnego, nieujawniająca swojej przynależności do stanu duchownego;
3. skrytka pocztowa - skrzynka, szufladka na poczcie przeznaczona na korespondencję dla określonej instytucji lub osoby

SJP.pl

- skrytek (Aphanes) – rodzaj roślin
- skrytek (Cryptothele) – rodzaj porostów
- skrytek (Cryptonanus) – rodzaj ssaków

Wikipedia

# skrytka

1. miejsce, gdzie można coś ukryć; schowek;
2. potocznie: członkini bezhabitowego zgromadzenia zakonnego, nieujawniająca swojej przynależności do stanu duchownego;
3. skrytka pocztowa - skrzynka, szufladka na poczcie przeznaczona na korespondencję dla określonej instytucji lub osoby

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) miejsce, gdzie można coś ukryć

(1.2) zob. skrytka pocztowa.

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Zarobione pieniądze chowam w skrytce pod podłogą.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrɨtka, AS: skrytka

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skryć dk.

rzecz. skrycie n.

przym. skryty

przysł. skrycie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) schowanko, schowek, kryjówka

Wiktionary

# skrytkowy

→ skrytka

SJP.pl

#### Patrz:

skrytka

# skrytobójca

ten, kto zabija z ukrycia, podstępnie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) książk. osoba, która popełnia skrytobójstwo; zabija podstępnie, zza węgła, z ukrycia

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Szczerość Priyanki może wzruszać, ale niewykluczone, że nie spieszy się jej do polityki także dlatego, iż pamięta, jak skończyły się kariery Indiry i Rajiva Gandhich: przerwały je kule skrytobójców.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrytobójstwo n.

:: fż. skrytobójczyni ż.

przym. skrytobójczy

przysł. skrytobójczo

Wiktionary

# skrytobójczo

przysłówek

(1.1) na sposób skrytobójczy

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Uśmiercono go skrytobójczo w roku 303.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrytobójca mos.

przym. skrytobójczy

Wiktionary

# skrytobójczy

związany ze skrytobójstwem

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) zabijający z ukrycia, w tajemnicy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrytobójca mos., skrytobójstwo n.

przysł. skrytobójczo

Wiktionary

# skrytobójczyni

→ skrytobójca

SJP.pl

#### Patrz:

skrytobójca

# skrytobójstwo

morderstwo dokonane z ukrycia, podstępnie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) morderstwo popełnione z ukrycia, tak, by sprawca pozostał nieznany

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Policja polityczna uciekała się więc do skrytobójstw, by uciszyć na zawsze przeciwników reżimu.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrytobójca m., skrytobójczyni ż.

przym. skrytobójczy

Wiktionary

# skrytoholik

alkoholik ukrywający swoje uzależnienie

SJP.pl

# skrytokrystaliczny

skała skrytokrystaliczna - skała drobnoziarnista, w której nie można wyróżnić poszczególnych składników gołym okiem

SJP.pl

# skrytokwiat

Skrytokwiat (Cryptanthus Otto & A.Dietr.) – rodzaj roślin należący do rodziny bromeliowatych. Należy do niego około 55 gatunków endemicznych wschodniej Brazylii. Łacińska nazwa rodzaju pochodzi od greckich słów kryptos (ukryty) i anthos (kwiat).

Wikipedia

# skrytokwiatowe

rośliny niewytwarzające kwiatów, np. grzyby, paprocie; rośliny skrytopłciowe

SJP.pl

# skrytokwiatowy

o cechach skrytokwiatowych (rodzina roślin)

SJP.pl

# skrytopączkowe

grupa roślin o odnawiających się pączkach, ukrytych w ziemi lub w wodzie; kryptofity

SJP.pl

# skrytopączkowy

rośliny skrytopączkowe - grupa roślin o odnawiających się pączkach, ukrytych w ziemi lub w wodzie; kryptofity

SJP.pl

# skrytopłciowe

grupa roślin niewytwarzających kwiatów, rozmnażających się głównie przez zarodniki; kryptogamy, bezzarodkowe

SJP.pl

# skrytość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co (kto) jest skryte

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskrɨtɔɕt͡ɕ, AS: skrytość

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrywanie n., skrycie

czas. skryć dk., skrywać ndk.

przym. skryty

przysł. skrycie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) niejawność, poufność, tajność

Wiktionary

# skrytoszczękie

gromada stawonogów z podtypu sześcionogów

SJP.pl

Wikipedia

# skrytoszyjne

o cechach skrytoszyjnych (podrząd gadów)

SJP.pl

# skrytoszyjny

o cechach skrytoszyjnych (podrząd gadów)

SJP.pl

# skrytożerca

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) żart. neol. ktoś, kto zjadł coś skrycie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Parówkowym skrytożercom mówimy „nie”!

Wiktionary

# skrytszy

stopień wyższy od przymiotnika: skryty

SJP.pl

# skryty

1. nieujawniający swych uczuć i przeżyć;
2. utrzymywany w tajemnicy

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) niechętnie ujawniający własne przeżycia

(1.2) utrzymywany w tajemnicy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrytość ż., skrytka ż., skrywanie n., skrycie n.

czas. skrywać ndk., skryć dk.

przysł. skrycie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) borsukowaty, introwersyjny, introwertyczny, introwertywny, zamknięty, zamknięty w sobie

(1.2) sekretny, tajemny, tajny

Wiktionary

# skrytykować

wyrazić negatywną opinię; wyrazić opinię na dany temat (pozytywną lub negatywną)

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. krytykować)

(1.1) wyrazić krytykę; ocenić negatywnie

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrytykowanie n., krytykant mos., krytykowanie n.

przym. krytyczny, krytykancki

Wiktionary

# skrywać

czasownik przechodni niedokonany (dk. skryć)

(1.1) trzymać w niewidocznym miejscu

(1.2) czynić niewidocznym

(1.3) utrzymywać w tajemnicy

czasownik zwrotny niedokonany skrywać się (dk. skryć się)

(2.1) znajdować bezpieczne miejsce

(2.2) stawać się zasłoniętym przez coś

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrywanie n., skrytość ż.

przym. skryty

czas. skryć

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) chować, ukrywać

(1.2) zakrywać, zasłaniać

(1.3) taić, zatajać

(2.1) ukrywać się

(2.2) chować się, zasłaniać się

Wiktionary

# skrywany

nieujawniany, utrzymywany w tajemnicy

SJP.pl

# skrzaci

→ skrzat

SJP.pl

#### Patrz:

skrzat

# skrzacik

zdrobnienie od: skrzat (fikcyjna istota); skrzatek

SJP.pl

# skrzat

1. fikcyjna istota przypominająca krasnoludka, przybierająca różne formy i ingerująca w życie ludzkie;
2. potocznie: małe dziecko; brzdąc, szkrab, bąk, bąbel;
3. żartobliwie: osoba niskiego wzrostu; mikrus, krasnal, krasnalek, krasnoludek

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) folk. liter. bajkowy ludek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) przen. pot. o małym dziecku

Wiktionary

- skrzat – krasnoludek, krasnal
- Skrzat (Skřítek) – film produkcji czeskiej w reżyserii Tomása Vorela z roku 2005
- Skrzat – skała na Górze Zborów koło Podlesic na Wyżynie Częstochowskiej
- Skrzat – skała w rezerwacie przyrody Sokole Góry w Olsztynie naWyżynie Częstochowskiej

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Pod łopianowym liściem ukryły się dwa skrzaty.

(2.1) Nasze skrzaty dostały dziś na podwieczorek ciastka z posypką.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) chochlik, gnom, krasnal

(2.1) brzdąc, malec

Wiktionary

# skrzatek

zdrobnienie od: skrzat (fikcyjna istota); skrzacik

SJP.pl

#### Patrz:

skrzat

# skrzatka

zdrobnienie od: skrzat (fikcyjna istota); skrzacik

SJP.pl

#### Patrz:

skrzat

# skrzatki

zdrobnienie od: skrzat (fikcyjna istota); skrzacik

SJP.pl

Skrzatki – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kaliskim, w gminie Godziesze Wielkie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego.

Wikipedia

#### Patrz:

skrzat

# skrzatolog

specjalista w zakresie wiedzy o skrzatach

SJP.pl

# skrzatologia

nauka o skrzatach

SJP.pl

# skrzecz

1. wydawać chrypliwy głos; skrzekać;
2. potocznie: mówić piskliwym, chrypliwym głosem; skrzekać;
3. wydawać trzeszczące dźwięki; skrzekotać;
4. potocznie: wywoływać przykre wrażenie

SJP.pl

# skrzeczący

1. piskliwy, przykro brzmiący; schrypnięty, skrzekliwy;
2. przypominający chrapanie; ochrypły, charczący, chrypiący, chrapliwy

SJP.pl

# skrzeczeć

1. wydawać chrypliwy głos; skrzekać;
2. potocznie: mówić piskliwym, chrypliwym głosem; skrzekać;
3. wydawać trzeszczące dźwięki; skrzekotać;
4. potocznie: wywoływać przykre wrażenie

SJP.pl

# skrzeczek

1. mała żabka wydająca skrzekliwy głos;
2. gwarowo:
a) skwarka
b) przynęta w sidle;
3. słodkowodny glon z krasnorostów właściwych; żabirośl; trzęsło

SJP.pl

Skrzeczek mniejszy, skrzeczek (Ramphocinclus brachyurus) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny przedrzeźniaczy (Mimidae). Występuje endemicznie na Martynice w archipelagu Małych Antyli. Zagrożony wyginięciem.

Wikipedia

# skrzeczka

1. mała żabka wydająca skrzekliwy głos;
2. gwarowo:
a) skwarka
b) przynęta w sidle;
3. słodkowodny glon z krasnorostów właściwych; żabirośl; trzęsło

SJP.pl

# skrzeczkowski

nazwisko

SJP.pl

# skrzek

1. jaja płazów składane w płytkich wodach w skupiskach otoczonych galaretowatą substancją;
2. skrzeczący głos

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) herp. skupisko płazich jaj;

(1.2) chrapliwy dźwięk wydawany przez niektóre zwierzęta

(1.3) pejoratywnie o czyimś nieprzyjemnym głosie

Wiktionary

Skrzek – forma składania jaj przez płazy bezogonowe. W skrzeku jaja składane są grupowo, zwykle w formie pakietów, sznurów lub paciorkowców. Otacza je napęczniała, galaretowata substancja, która pełni funkcję ochronną.

Skrzek jest składany w wodzie, najczęściej na dnie zbiornika albo na kamieniach lub fragmentach roślin wodnych.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. skrzekot m., skrzeczenie n., poskrzeczenie n., skrzekotanie n., zaskrzeczenie n., skrzekliwość ż.

czas. skrzeczeć ndk., poskrzeczeć dk., skrzekotać ndk., zaskrzeczeć dk.

przym. skrzekliwy, skrzekowy

przysł. skrzecząco, skrzekliwie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) skrzekot

Wiktionary

# skrzekać

dawniej: odzywać się skrzekliwym głosem

SJP.pl

# skrzekliwość

ostra i chrypliwa barwa głosu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest skrzekliwe; cecha tych, którzy są skrzekliwi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzek m., skrzekot m., skrzeczenie n., poskrzeczenie n., skrzekotanie n., zaskrzeczenie n.

czas. skrzeczeć ndk., poskrzeczeć dk., skrzekotać ndk., zaskrzeczeć dk.

przym. skrzekliwy, skrzekowy

przysł. skrzecząco, skrzekliwie

Wiktionary

# skrzekliwy

przymiotnik

(1.1) piskliwy i nieco schrypnięty

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Skrzekliwy głos rozbrzmiewający w lesie zdradza obecność orzechówki.

(1.1) – O co chodzi? – zabrzmiał z wnętrza skrzekliwy głos kobiecy.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skʃɛkˈlʲivɨ, AS: skšeklʹivy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzek m., skrzekliwość ż.

przysł. skrzekliwie

czas. skrzeczeć ndk., skrzeknąć dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skrzeczący

Wiktionary

# skrzeknąć

dawniej: odezwać się skrzekliwym głosem

SJP.pl

# skrzekot

krzyżówka cietrzewia i głuszca

SJP.pl

Skrzekot (dawniej niekiedy uznawany za odrębny gatunek Tetrao medius) – w gwarze myśliwskiej nazwa hybrydy cietrzewia i głuszca. Występuje najczęściej tam, gdzie przy współwystępowaniu obu gatunków jeden z nich jest znacznie rzadszy (częściej ojcem jest cietrzew). Powstałe hybrydy są zawsze bezpłodne. Wyglądem w zależności od płci przypominają bardziej cietrzewia (samce) lub głuszca (samice).

Wikipedia

# skrzekotać

wydawać chrypliwy, nieprzyjemny głos; skrzeczeć

SJP.pl

# skrzel

dawniej: skrzele

SJP.pl

# skrzela

narząd umożliwiający wymianę gazową organizmom wodnym dzięki wyłapywaniu cząsteczek tlenu rozpuszczonych w wodzie, występujacy u ryb, stawonogów, mięczaków itd.

SJP.pl

1. Skrzela (anatomia) – organ służący do pobierania tlenu z wody
2. Skrzela (lotnictwo) – element płatów samolotów i szybowców zwiększający siłę nośną
3. Skrzela (nurkowanie) – sztuczne skrzela - urządzenie do pobierania tlenu z otaczającej wody

Wikipedia

# skrzelczyce

Skrzelczyce – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, w gminie Pierzchnica.

W czasie Królestwa Kongresowego zwane inaczej Krzelczyce, 1540 r. Chrzelczicze, wieś i folwark w powiecie kieleckim, gmina Szczecno, parafia Lisów, młyn wodny, pokłady rudy żelaznej. W 1827 r. 47 domów i 125 mieszkańców. W 1573 r. Krzelczicze mają 4 właścicieli. Dobra te w roku 1879 oddzielono od Maleszowy.

Wikipedia

# skrzele

narząd umożliwiający wymianę gazową organizmom wodnym dzięki wyłapywaniu cząsteczek tlenu rozpuszczonych w wodzie, występujacy u ryb, stawonogów, mięczaków itd.

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) anat. icht. narząd wymiany gazowej występujący u wielu zwierząt wodnych, umożliwiający pobieranie do organizmu tlenu rozpuszczonego w wodzie;

(1.2) dodatkowe skrzydełko umiejscowione na krawędzi skrzydła samolotu, zwiększające jego siłę nośną;

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskʃɛlɛ, AS: skšele

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. skrzelowy

Wiktionary

# skrzelodyszce

podtyp stawonogów, zawierający skorupiaki i trylobitowce; skrzelodyszne

SJP.pl

# skrzelodyszec

przedstawiciel podtypu stawonogów, zawierającego skorupiaki i trylobitowce

SJP.pl

# skrzelodyszne

podtyp stawonogów, zawierający skorupiaki i trylobitowce; skrzelodyszce

SJP.pl

Wikipedia

# skrzelodyszny

o cechach skrzelodysznych (podtyp stawonogów)

SJP.pl

# skrzelokształtne

rząd morskich ryb promieniopłetwych

SJP.pl

Skrzelokształtne, żaglonokształtne (Aulopiformes) – rząd morskich ryb promieniopłetwych (Actinopterygii) o specyficznej budowie łuków skrzelowych. Pojawiły się w górnej kredzie. Łączą w sobie prymitywne cechy budowy z zaawansowanymi ewolucyjnie przystosowaniami.

Wikipedia

# skrzelonóg

przedstawiciel gromady słodkowodnych skorupiaków

SJP.pl

# skrzelonogi

gromada słodkowodnych skorupiaków

SJP.pl

Skrzelonogi (Branchiopoda) – skorupiaki słodkowodne. Ciało wyraźnie segmentowane – duża liczba segmentów. Odnóża liczne, dwugałęziste, służą jednocześnie do poruszania się, oddychania i do pobierania pokarmu. Żywią się odfiltrowując drobne cząstki pokarmowe (detrytus, plankton) z wody. Serce ma postać wydłużonego naczynia grzbietowego, kurczliwego, z licznymi ostiami. Układ nerwowy jest bardzo prymitywny – drabinkowy. W rozmnażaniu częste jest zjawisko partenogenezy.

Wikipedia

# skrzelotchawka

występujący u larw niektórych owadów narząd służący do oddychania w wodzie

SJP.pl

Skrzelotchawki – narządy oddechowe występujące u larw wodnych owadów, służące do oddychania w wodzie. Mają postać blaszkowatych lub nitkowatych uwypuklenia ścianek ciała z tchawkami wewnątrz. U różnych owadów mogą być one umiejscowione w różnych miejscach ciała, np.: na odnóżach, tułowiu, w końcowym odcinku jelita. Do skrzelotchawek tlen dyfunduje przez powłokę ciała, dalej rozprowadzany jest po organizmie w zamkniętym systemem tchawek.

Wikipedia

# skrzelowce

gromada zwierząt należących do płazińców

SJP.pl

Przywry monogeniczne, jednorodce (Monogenea), przywry monogenetyczne (Monogenoidea) – podgromada płazińców (Platyhelminthes) obejmująca około 1500 pasożytniczych gatunków przywr (Trematoda), występujących w różnych częściach świata. W faunie Polski odnotowano 126 gatunków (wiele z nich to gatunki zawleczone, które mogą powodować znaczne szkody w hodowlach ryb).

Wikipedia

# skrzelowiec

przedstawiciej jednej z gromad zwierząt należących do płazińców

SJP.pl

# skrzelowy

przymiotnik od: skrzela

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze skrzelami, dotyczący skrzeli

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Ostrze tkwiło w otworze skrzelowym krwawiącej mureny.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzele n.

Wiktionary

# skrzelołusk

gatunek morskiej ryby okoniokształtnej; lufar, tasergal

SJP.pl

Lufar, skrzelołusk, tasergal (Pomatomus saltatrix) – gatunek morskiej ryby okoniokształtnej, jedyny przedstawiciel rodzaju Pomatomus oraz rodziny lufarowatych (Pomatomidae).

Wikipedia

# skrzep

1. struktura wytworzona przez składniki krwi w celu zatamowania krwawienia i reperacji uszkodzonego naczynia krwionośnego;
2. produkt skrzepnięcia, ciało skrzepnięte

SJP.pl

Skrzep – struktura wytworzona przez składniki krwi (głównie z fibryny) w celu zatamowania krwawienia i reperacji uszkodzonego naczynia krwionośnego. Powstaje w procesie krzepnięcia po wylaniu się krwi poza naczynia w ognisku krwotocznym. Pomaga w utrzymaniu hemostazy.

Wikipedia

# skrzepić

1. rzadko: dodać komuś sił, otuchy; wzmocnić, pokrzepić;
2. rzadko: skrzepić się - przestarzałe: stać się silniejszym; wzmocnić się

SJP.pl

# skrzeplina

osad powstający w warunkach patologicznych w sercu, tętnicach, naczyniach włosowatych, zatykający naczynia krwionośne; zakrzep

SJP.pl

Zakrzep, skrzeplina (łac. thrombus, od gr. θρόμβος, grudka skrzepniętej krwi lub ściętego mleka) – czop tworzący się w świetle naczynia za życia organizmu, wskutek wykrzepiania się krwi lub zlepiania i osadzania płytek krwi.

Wikipedia

# skrzepnąć

przejść ze stanu ciekłego w stan stały

SJP.pl

# skrzepnięty

przejść ze stanu ciekłego w stan stały

SJP.pl

# skrzepowy

przymiotnik od: skrzep

SJP.pl

# skrzepły

przejść ze stanu ciekłego w stan stały

SJP.pl

# skrzesać

wywołać iskrę, płomień

SJP.pl

# skrzeszew

2 miejscowości w Polsce:

- Skrzeszew – wieś w woj. mazowieckim, w pow. legionowskim, w gminie Wieliszew
- Skrzeszew – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sokołowskim, w gminie Repki

Zobacz też: Skrzeszew E

Wikipedia

# skrzeszewski

przymiotnik od: Skrzeszew

SJP.pl

# skrzętnie

przysłówek

(1.1) nie pomijając szczegółów

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. skrzętny

rzecz. skrzętność ż.

Wiktionary

# skrzętniej

stopień wyższy od przysłówka: skrzętnie

SJP.pl

# skrzętniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: skrzętny

SJP.pl

# skrzętność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha osoby, która dokładnie wypełnia swoje obowiązki

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Słynął ze skrzętności w całym zakładzie.

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. skrzętny

przysł. skrzętnie

Wiktionary

# skrzętny

zapobiegliwy; gospodarny

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) dokładny

Wiktionary

#### Powiązane:

przysł. skrzętnie

rzecz. skrzętność ż.

Wiktionary

# skrzetuski

nazwisko

SJP.pl

- Jan Skrzetuski – postać literacka, bohater Ogniem i mieczem Henryka Sienkiewicza
- Bartłomiej Wincenty Skrzetuski – pijar, pedagog, historyk, pisarz
- Józef Kajetan Skrzetuski (zm. 1806) – pedagog, historyk i pisarz
- Mikołaj Skrzetuski (zm. 1674) – polski wojskowy, pierwowzór Jana Skrzetuskiego
- Rafał Skrzetuski-Hoffhalter (zm. 1568) – drukarz i rytownik

Wikipedia

# skrzetuszewo

Skrzetuszewo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie gnieźnieńskim, w gminie Kiszkowo.Wieś sołecka (parafia Sławno, dekanat Kiszkowo), leżąca około 10 km na południowy wschód od Kiszkowa. Położona między trzema jeziorami: Lednica, Skrzetuszewo Małe i Głębokie. Ma rozproszoną zabudowę, usytuowaną wzdłuż dróg powiatowych.

Wikipedia

# skrzybot

gwarowo: odgłos drapania, skrobania po czymś; chrobot, zgrzyt

SJP.pl

# skrzybotać

gwarowo: wydawać lub wywoływać skrzybot - odgłos drapania, skrobania po czymś; chrobotać, zgrzytać

SJP.pl

# skrzyć

wydawać migotliwe blaski

SJP.pl

# skrzyczeć

skarcić kogoś lub nawymyślać komuś podniesionym głosem

SJP.pl

# skrzyczne

szczyt w Beskidach

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. góra w Beskidzie Śląskim;

Wiktionary

Skrzyczne (1257 m n.p.m.) – najwyższy szczyt w grupie górskiej Beskidu Śląskiego w Zewnętrznych Karpatach Zachodnich w Polsce. Jako najwyższy szczyt Beskidu Śląskiego Skrzyczne należy do Korony Gór Polski.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Zimą w masywie Skrzycznego istnieją wspaniałe warunki do uprawiania narciarstwa.

(1.1) Zarówno Skrzyczne jak i Małe Skrzyczne posiadają idealne warunki do uprawiania freeride’u czyli jazdy poza trasami w głębokim puchu.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) Skrzecznia

Wiktionary

# skrzydelnik

mięczak zaliczany do rzędu jednoprzedsionkowców, zamieszkujący dna strefy przybrzeżnej mórz tropikalnych

SJP.pl

# skrzydełka

zdrobnienie od: skrzydło

SJP.pl

# skrzydełko

zdrobnienie od: skrzydło

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zdrobn. od: skrzydło

(1.2) małe skrzydło

(1.3) spoż. skrzydło drobiowe jako produkt spożywczy

Wiktionary

Skrzydełko (alula) – grupa 2–6 piór, wyrastających z kości kciuka ptaka. W trakcie lotu wygasza zawirowania powietrza, które opływa skrzydło, co zmniejsza jego opór.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Jacuś namiętnie wyrywa muszkom skrzydełka.

(1.2) Ewa używa podpasek ze skrzydełkami.

(1.3) Nie lubię pieczonych skrzydełek z fast foodów.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzydło n., skrzydłowy m., oskrzydlanie n., oskrzydlenie n., skrzydlak m., skrzydlica ż., uskrzydlanie n., uskrzydlenie n.

czas. oskrzydlać ndk., oskrzydlić dk., uskrzydlać ndk., uskrzydlić dk.

przym. skrzydłowy, skrzydlaty, skrzydełkowaty, półskrzydły

Wiktionary

# skrzydełkowaty

przypominający małe skrzydło, podobny do małego skrzydła

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) przypominający skrzydełko, w kształcie skrzydełka

(1.2) daw. posiadający skrzydełka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzydełko n., skrzydło n., skrzydłowy mos.

przym. skrzydłowy

przysł. skrzydełkowato

Wiktionary

# skrzydełkowy

→ skrzydełko

SJP.pl

#### Patrz:

skrzydełko

# skrzydlak

1. owoc niektórych drzew, z błonkowatymi wyrostkami w rodzaju skrzydełek, które ułatwiają przenoszenie owocu przez wiatr
2. ryba z rzędu płaszczek

SJP.pl

Skrzydlak (samara) – owoc suchy i niepękający (typu orzech lub niełupka), o owocni zaopatrzonej w skrzydlaste wyrostki ułatwiające rozsiewanie. Skrzydlaki należą do diaspor zwanych meteochorami lub też lotnikami i szybownikami tj. takich organów rozprzestrzeniania, które zaopatrzone są w urządzenia zwalniające opadanie w powietrzu i pozwalające na pokonywanie w powietrzu znacznych odległości. Cechą wyróżniającą skrzydlaki od innych meteochorów jest cienki, zwykle błoniasty wyrostek w formie skrzydełka lub skrzydełek.

Wikipedia

# skrzydlasty

przypominający skrzydła, podobny do skrzydeł; skrzydlaty

SJP.pl

# skrzydlaty

1. przypominający skrzydła, podobny do skrzydeł; skrzydlasty (dawniej);
2. mający skrzydła;
3. zwiewny, ulotny, nieuchwytny;
4. mający zbroję ze skrzydłami

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) mający skrzydła

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skʃɨˈdlatɨ, AS: skšydlaty

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzydłowy mos., skrzydło n., skrzydełko n.

przym. skrzydłowy, półskrzydły

Wiktionary

# skrzydlewo

Skrzydlewo (niem. Zollerndorf) – wieś sołecka, w zachodniej Polsce, położona w województwie wielkopolskim, w powiecie międzychodzkim, w gminie Międzychód, zlokalizowana nad bezimiennymi dopływami Kamionki. Wieś położona jest około 5 km na południe od gminnego Międzychodu oraz 1 km na południe od drogi krajowej nr 24. Jeszcze kilka lat temu w składzie sołectwa wymieniano przysiółek Brzezie Łąki (in. Brzeźne Łąki).

Wikipedia

# skrzydlewski

nazwisko

SJP.pl

Osoby o nazwisku Skrzydlewski:

- Andrzej Skrzydlewski (1946-2006) – polski zapaśnik, olimpijczyk
- Jan Skrzydlewski (1867-1943) – polski kompozytor, pianista, nauczyciel i krytyk muzyczny
- Józef Skrzydlewski (1896-1952) – polski żołnierz, podpułkownik dyplomowany piechoty Wojska Polskiego
- Paweł Skrzydlewski – polski filozof, profesor uczelni w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Chełmie
- Stanisław Skrzydlewski (1927-1966) – polski pilot-szybownik
- Witold Skrzydlewski (ur. 1952) – polski przedsiębiorca, działacz samorządowy i sportowy
- Wojciech Skrzydlewski (ur. 1947) – polski historyk-medioznawca, nauczyciel akademicki, prof. UAM

Wikipedia

# skrzydlica

1. dawniej: jedna z części składowych większego przedmiotu, sprzętu itp., często ruchoma; skrzydło
2. brunatnica o płaskiej plesze, występująca w morzach północnych

SJP.pl

Pterois – rodzaj ryb skorpenokształtnych z rodziny skorpenowatych, nazywanych skrzydlicami (z powodu kształtu płetw piersiowych przypominających skrzydła ptaków) lub ognicami (z powodu ognistego ubarwienia albo z powodu rwącego bólu wywołanego ich jadem).

Wikipedia

# skrzydlik

1. fałd spojówki narastający na rogówkę, zwykle od strony nosa
2. dawniej: plasterek, płatek czegoś
3. owad dwuskrzydły

SJP.pl

Skrzydlik (łac. pterygium, z gr. pterygion = "skrzydło") – zmiana chorobowa oka polegająca na zgrubieniu spojówki gałkowej w obrębie szpary powiekowej, w kształcie trójkąta zwróconego wierzchołkiem do rogówki.

Wikipedia

# skrzydlikowate

rodzina mchów z rzędu widłozębowców

SJP.pl

Skrzydlik (Fissidens Hedw.) – rodzaj mchu należący do monotypowej rodziny skrzydlikowatych (Fissidentaceae Schimp.).

Wikipedia

# skrzydlina

liche, słabe skrzydło

SJP.pl

# skrzydliniak

skrzydliniak rudogłowy - motyl z rodziny skrzydliniakowatych

SJP.pl

# skrzydliniakowate

rodzina motyli

SJP.pl

Skrzydliniakowate (Micropterigidae) – rodzina małych prymitywnych motyli z nadrodziny Micropterigoidea i podrzędu Zeugloptera.

Wikipedia

# skrzydlinka

rzadziej: liche, słabe skrzydło

SJP.pl

Skrzydlinka (Aethionema) – rodzaj roślin z rodziny kapustowatych. Obejmuje ponad 50 gatunków (od co najmniej 54, 56 do 70) występujących w obszarze śródziemnomorskim i zachodniej Azji, centrum zróżnicowania rodzaju stanowi Azja Mniejsza, gdzie rośnie połowa gatunków tego rodzaju. 9 gatunków rośnie w Europie. Wiele gatunków jest uprawianych także w Europie środkowej. Od podobnych ubiorków różnią się całobrzegimi płatkami korony.

Wikipedia

# skrzydlisko

zgrubienie od: skrzydło

SJP.pl

# skrzydlów

Wikipedia

# skrzydła

1. pomoc świadczona komuś przez osobę lub instytucję;
2. coś umożliwiającego oderwanie się od szarości życia, np. skrzydła nadziei;
3. lotnictwo

SJP.pl

- Skrzydła – film z 1927 roku
- Skrzydła – serial telewizyjny
- Skrzydła – organ prasowy Wydziału Kulturalnego Inspektoratu Polskich Sił Powietrznych, a następnie Stowarzyszenia Lotników Polskich w Wielkiej Brytanii
- Skrzydła – komiks autorstwa Bogusława Pawłowskiego
- Skrzydła – singel zespołu Zouzy

Wikipedia

# skrzydłak

workowata sieć z bocznymi ścianami w rodzaju skrzydeł, służących do zagarniania ryb do sieci

SJP.pl

# skrzydło

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) górna kończyna lub specjalny narząd u zwierząt, który umożliwia im latanie;

(1.2) część samolotu tworząca siłę nośną;

(1.3) wojsk. lotnicza jednostka wojskowa złożona z kilku dywizjonów;

(1.4) wojsk. boczna część jednostki wojskowej znajdującej się w szyku;

(1.5) boczna część budynku, wydzielona z głównej części;

(1.6) część stronnictwa politycznego lub partii o nieco innych poglądach

(1.7) sport. prawa lub lewa część boiska, obszaru gry lub planszaanszy

(1.8) poznań. fortepian

(1.9) ruchoma płaszczyzna otwierająca i zamykająca otwór drzwiowy, mocowana na ościeżnicy (futrynie);

Wiktionary

- skrzydło (budownictwo)
- skrzydło (architektura)
- skrzydło samolotu
- skrzydło (wojska lotnicze)
- skrzydło (sztuka wojenna)
- skrzydło (zoologia)
  - skrzydło ptaka
  - skrzydło nietoperza
  - skrzydło owada
- skrzydło – w nurkowaniu rodzaj kamizelki wypornościowej

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Znaleźliśmy ptaszka ze złamanym skrzydłem.

(1.2) Bombowiec miał po dwa silniki na każdym skrzydle i przeszklony kokpit.

(1.3) To skrzydło zostało wyposażone w najnowsze samoloty.

(1.4) Kawaleria przeprowadziła udaną szarżę na prawe skrzydło nieprzyjaciela.

(1.5) Nie, biuro przepustek mieści się w lewym skrzydle budynku.

(1.6) Prezes postanowił rozprawić się ze zbyt radykalnym skrzydłem w swojej partii.

(1.7) Piłka została przerzucona na prawe skrzydło, skąd następnie poszło dośrodkowanie.

(1.9) Te skrzydła musimy zamontować na futrynach jeszcze dzisiaj.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskʃɨdwɔ, AS: skšydu̯o

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzydłowy m., skrzydlisko n., skrzydłówka ż., skrzydlak m., oskrzydlanie n., oskrzydlenie n., uskrzydlanie n., uskrzydlenie n., skrzydlik m., skrzydlica ż., Skrzydlewo n.

:: zdrobn. skrzydełko n.

czas. oskrzydlać ndk., oskrzydlić dk., uskrzydlać ndk., uskrzydlić dk.

przym. skrzydlaty, skrzydłowy, skrzydełkowaty, półskrzydły

temsłow. -skrzydły

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk|krzidło.

(1.2) płat

(1.4) flanka

Wiktionary

# skrzydłokwiat

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Spathiphyllum|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny obrazkowatych;

Wiktionary

Skrzydłokwiat, skrzydłolist (Spathiphyllum Adans.) – rodzaj roślin zielnych z rodziny obrazkowatych, obejmujący 49 gatunków pochodzących z Ameryki Środkowej i Południowej (od Meksyku do Peru i Brazylii), Azji Południowo-Wschodniej (od Filipin i Celebesu do Nowej Gwinei) oraz z zachodniej Oceanii (Karoliny).

Wikipedia

#### Powiązane:

przym. skrzydłokwiatowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skrzydłolist

Wiktionary

# skrzydłonóg

przedstawiciel rzędu morskich ślimaków tyłoskrzelnych; pteropod

SJP.pl

# skrzydłonogi

o cechach skrzydłonogich (rodzina ślimaków)

SJP.pl

# skrzydłonogie

rząd morskich ślimaków tyłoskrzelnych; skrzydłonogi, pteropody

SJP.pl

# skrzydłorzech

pochodzące z Azji drzewo z rodziny orzechowatych

SJP.pl

Skrzydłorzech (Pterocarya Kunth) – rodzaj roślin z rodziny orzechowatych (Juglandaceae). Obejmuje 6 gatunków. Występują one naturalnie w Azji wschodniej i zachodniej, przy czym rodzaj najbardziej zróżnicowany jest w Chinach, gdzie rośnie 5 gatunków, z czego dwa są endemitami, dwa sięgają Japonii, a jeden rośnie też na Półwyspie Indochińskim. Jeden gatunek – skrzydłorzech kaukaski P. fraxinifolia występuje w lasach nad Morzem Kaspijskim i Czarnym oraz w rejonie Kaukazu (w Polsce ma status zadomowionego antropofita). Drzewa te rosną na ogół w lasach na siedliskach wilgotnych. Kwiaty rozwijają się wiosną wraz z liśćmi i są wiatropylne.

Wikipedia

# skrzydłoszpon

ptak z rzędu blaszkodziobych

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ornit. ptak z rodziny nazwa systematyczna|Anhimidae|ref=tak.;

Wiktionary

# skrzydłoszpony

ptak z rzędu blaszkodziobych

SJP.pl

Skrzydłoszpony (Anhimidae) – rodzina ptaków z rzędu blaszkodziobych (Anseriformes). Obejmuje trzy gatunki występujące jedynie w Ameryce Południowej. Rodzina blisko spokrewniona z bezpłetwcami (Anseranatidae).

Wikipedia

# skrzydłowa

przymiotnik od: skrzydło

SJP.pl

# skrzydłowice

Skrzydłowice (niem. Skrzidlowitz) – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie lublinieckim, w gminie Pawonków.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego.

Wikipedia

# skrzydłowiec

eksperymentalny statek powietrzny o ruchomych płatach nośnych, napędzany siłą ludzkich mięśni; ornitopter

SJP.pl

Skrzydłowiec (ornitopter) – aerodyna napędzana ruchem powierzchni nośnych pracujących tak, jak skrzydła u ptaków. Poza modelami, jedna z nielicznych praktycznych realizacji została dokonana przez profesora Jamesa DeLauriera z Uniwersytetu Toronto Institute for Aerospace Studies w 2006.

Pierwszy polski skrzydłowiec, Ornitopter Boratiniego, powstał w 1648.

Wikipedia

# skrzydłówka

blaszany instrument dęty, odmiana sakshornu o wysokim dźwięku; flügelhorn

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) muz. rodzaj instrumentu dętego;

Wiktionary

Skrzydłówka, flugelhorn (niem. Flügelhorn) – rodzaj dętego instrumentu muzycznego z grupy aerofonów ustnikowych.

Skrzydłówka w stroju B wchodzi w skład typowej orkiestry dętej. Flugelhorn tradycyjnie jest wyposażony w trzy wentyle. Z tej samej rodziny instrumentów (buglehorny) wywodzą się kornet, helikon, tuba i sakshorn. Bywa przyrównywany do trąbki ze względu na identyczne palcowanie. Produkuje się również skrzydłówki w stroju C zamiast B.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Był jednym z najpopularniejszy muzyków jazzowych grających na skrzydłówce.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skʃɨdˈwufka, AS: skšydu̯ufka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzydło n.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) flugelhorn

Wiktionary

# skrzydłowo

- Skrzydłowo – wieś w woj. pomorskim, pow. kościerskim, gm. Nowa Karczma
- Skrzydłowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, pow. kołobrzeskim, gm. Rymań

Wikipedia

# skrzydłowy

przymiotnik od: skrzydło

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) taki, który dotyczy skrzydeł (np. ptaków)

(1.2) piłka nożna: taki, który dzieje się w bocznej części boiska piłkarskiego

(1.3) wojsk. taki, który znajduje się na brzegach bocznego ugrupowania linii bojowej

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) sport. piłkarz, zawodnik, który gra na bocznej części boiska

Wiktionary

Skrzydłowy – termin używany na określenie pozycji zawodników w różnych sportach drużynowych ustawionych najczęściej na bokach boiska.

- w koszykówce – niski skrzydłowy oraz silny skrzydłowy,
- w piłce siatkowej – skrzydłowy to zazwyczaj określenie lewego lub prawego „atakującego”,
- w piłce ręcznej – skrzydłowy,
- w rugby (zarówno w odmianie 13-, jak i 15-osobowej) – skrzydłowy,
- w piłce nożnej – skrzydłowy to określenie bocznego napastnika, niekiedy także bocznego pomocnika.
- w lotnictwie - skrzydłowy może oznaczać partnera pilota (tzw. "wingmana")

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: skʃɨdˈwɔvɨ, AS: skšydu̯ovy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzydełko n., skrzydło, skrzydłowa, skrzydlisko

przym. skrzydlaty, skrzydełkowaty

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.3) boczny

Wiktionary

# skrzyknąć

potocznie:
1. krzykiem, wołaniem zebrać grupę ludzi, zgromadzenie; zwołać;
2. skrzyknąć się - zebrać się razem, zorganizować się w grupę, zwłaszcza nawołując się; zwołać się

SJP.pl

# skrzyńcowy

przymiotnik od: skrzyniec

SJP.pl

# skrzynecki

nazwisko

SJP.pl

# skrzyneczka

zdrobnienie od: skrzynka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: skrzynia

(1.2) mała skrzynia

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skʃɨ̃ˈnɛt͡ʃka, AS: skšỹnečka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzynia ż., skrzynka ż.

przym. skrzyniowy, skrzynkowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skrzynka

(1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński|kisiynka.

Wiktionary

# skrzynia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) drewniany lub metalowy pojemnik o kształcie prostopadłościanu z płaskim bądź wypukłym wiekiem;

(1.2) zawartość skrzyni (1.1)

(1.3) w przemyśle zapałczanym jednostka miary, oznaczająca 240 000 sztuk standardowych zapałek, zapakowanych w 1000 pakunków po 10 paczek zapałek w każdej paczce;

(1.4) część tapczanu, łóżka, wersalki itp., w której przechowuje się pościel

Wiktionary

- skrzynia (mebel)
- skrzynia (pojemnik)
- skrzynia – jednostka miary
- skrzynia biegów
- skrzynia biegów zintegrowana z dyferencjałem
- skrzynia ładunkowa
- skrzynia wodna
- skrzynka pocztowa
- Skrzynia – osada w woj. pomorskim, w pow. starogardzkim, w gminie Osiek
- Skrzynia – skała w grupie Straszykowych Skał na Wyżynie Częstochowskiej

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) W porcie piraci załadowali na statek dwie skrzynie z rumem.

(1.2) W czasie rejsu piraci wypili dwie skrzynie rumu.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskʃɨ̃ɲa, AS: skšỹńa

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. przyskrzynianie n., przyskrzynienie n.

:: zdrobn. skrzynka ż., skrzyneczka ż.

czas. przyskrzyniać ndk., przyskrzynić dk.

przym. skrzyniowy, skrzynkowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) kufer; reg. kista, kasta; przest. arka; gw-pl|Śląsk Cieszyński|kiśnia, tróchła, trówła.

Wiktionary

# skrzyniarz

nazwisko

SJP.pl

# skrzynica

Skrzynica (niem. do 1937 Krinitze, po 1937 Warthetal) – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie międzyrzeckim, w gminie Skwierzyna. Należy do sołectwa Krobielewko.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gorzowskiego.

Wikipedia

# skrzynice

Miejscowości w Polsce:

- Skrzynice – kolonia w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfińskim, w gminie Gryfino
- Wsie w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Jabłonna:
  - Skrzynice Drugie
  - Skrzynice Pierwsze
  - Skrzynice-Kolonia

Wikipedia

# skrzyniec

ozdoba sufitu lub sklepienia, czworoboczne wgłębienie wykonane w drewnie albo kamieniu, zwykle sąsiadujące z wieloma innymi takimi elementami; kaseton

SJP.pl

- kaseton
- Skrzyniec – wieś w Polsce położona w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Bełżyce

Wikipedia

# skrzyniowaty

przypominający skrzynię, podobny do skrzyni

SJP.pl

# skrzyniowy

przymiotnik od: skrzynia

SJP.pl

# skrzynisko

duża skrzynia

SJP.pl

# skrzynka

zdrobnienie od: skrzynia

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od skrzynia

(1.2) mała skrzynia

(1.3) metalowy, pocztowy pojemnik na korespondencję

(1.4) inform. wirtualne konto na korespondencję elektroniczną;

(1.5) ogrod. podłużny pojemnik do sadzenia w nim kwiatów

(1.6) techn. obudowa urządzenia, przełączników itp. montowana na ścianie

(1.7) pojemnik na butelki z napojami

(1.8) zawartość skrzynki (w znaczeniach 1.1, 1.2 i 1.7)

(1.9) daw. trumna

Wiktionary

- skrzynka:

1. . mały pojemnik do przechowywania czegoś; też: zawartość takiego pojemnika
2. . rodzaj otwartego korytka przeznaczonego do hodowania roślin
3. . dział w radiu lub w pismach, w którym są udzielane odpowiedzi na pytania nadsyłane przez słuchaczy albo czytelników

Wikipedia

#### Przykłady

(1.2) W tej skrzynce trzymam swoje narzędzia.

(1.3) Widzę że w środku jest list, ale akurat zapomniałem klucza od skrzynki.

(1.4) Czy mógłbyś mi przesłać na skrzynkę parę zdjęć z wyjazdu?

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskʃɨ̃nka, AS: skšỹnka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzyniowiec m., Skrzynka ż.

:: zgrub. skrzynia ż.

:: zdrobn. skrzyneczka ż.

czas. przyskrzynić, przyskrzyniać

przym. skrzyniowy, skrzynkowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) kuferek, szkatułka; gw-pl|Górny Śląsk|krzinka.

(1.3) skrzynka pocztowa

(1.4) skrzynka mejlowa, konto mejlowe

Wiktionary

# skrzynkarnia

cześć tartaku, w którym wykonuje się skrzynie z odpadów drzewnych

SJP.pl

# skrzynkarski

przymiotnik od: skrzynka

SJP.pl

# skrzynkowy

przymiotnik od: skrzynka

SJP.pl

# skrzynno

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 2

- Skrzynno – wieś w woj. łódzkim, w pow. wieluńskim, w gminie Ostrówek
- Skrzynno – wieś w woj. mazowieckim, w pow. przysuskim, w gminie Wieniawa

## Inne

- Skrzynno – przystanek kolejowy

Wikipedia

# skrzyński

nazwisko

SJP.pl

# skrzyńsko

Skrzyńsko, dawniej też Skrzynno – wieś w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie przysuskim, w gminie Przysucha. Leży na ziemi sandomierskiej, która jest częścią Małopolski.

Wieś ma status sołectwa.

Do 1954 roku siedziba gminy Skrzyńsko. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa radomskiego.

Wikipedia

# skrzyp

1. roślina zarodnikowa o długich podziemnych kłączach, z których wyrastają pędy;
2. odgłos powstajacy przy tarciu, uginaniu, ścieraniu się itp., np. skrzyp otwieranych drzwi

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) nazwa systematyczna|Equisetum|L.|ref=tak., roślina z monotypowej rodziny skrzypowatych;

(1.2) nazwa dźwięku wydawanego przez skrzypiące przedmioty

wykrzyknik

(2.1) onomatopeja naśladująca skrzypienie

forma czasownika.

(3.1) 2. os. lp. rozk. od: skrzypieć

(3.2) 2. os. lp. rozk. od: skrzypać

Wiktionary

Skrzyp (Equisetum L.) – jedyny współcześnie występujący rodzaj należący do skrzypów. Obejmuje w zależności od ujęcia 16–18 gatunków, z których w Polsce występuje 9. Rodzaj znany jest ze wszystkich kontynentów z wyjątkiem Australii oraz Antarktyki. Skrzypy najbardziej zróżnicowane są w strefie umiarkowanej półkuli północnej oraz w Ameryce Południowej.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: skʃɨp, AS: skšyp

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzypienie n., skrzypce nmos., skrzypki nmos., skrzypek m., skrzypaczka ż.

czas. skrzypnąć, skrzypieć ndk., zaskrzypieć dk., skrzypać

przym. skrzypowaty, skrzypowy, skrzypcowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) lud. psi ogon, świńskie orzechy, stpol. lud. chwoszczka

Wiktionary

# skrzypać

czasownik niedokonany

(1.1) przest. grać na skrzypcach

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskʃɨpat͡ɕ, AS: skšypać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzypce nmos., skrzypki nmos., skrzypeczki nmos., skrzypek m., skrzypaczka ż., skrzyp m., skrzypanie n., skrzypienie n.

czas. skrzypieć ndk., zaskrzypieć dk.

przym. skrzypcowy, skrzypowy

przysł. skrzypcowo

wykrz. skrzyp

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) pejor. rzępolić

Wiktionary

# skrzypaczka

→ skrzypek

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) muz. kobieta, która gra na skrzypcach

Wiktionary

Skrzypce – muzyczny instrument strunowy z grupy smyczkowych. Skrzypce są jednym z najmniejszych instrumentów z tej grupy, zarazem charakteryzują się najwyższym strojem.

Wikipedia

#### Patrz:

skrzypek

#### Przykłady

(1.1) Skrzypaczka była tak przejęta, że upuściła smyczek.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skʃɨˈpat͡ʃka, AS: skšypačka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzyp m., skrzypce nmos., skrzypeczki nmos., skrzypki nmos., skrzypanie n., skrzypienie n., zaskrzypienie n.

:: fm. skrzypek m.

czas. skrzypnąć, skrzypieć ndk., skrzypać ndk., zaskrzypieć dk.

przym. skrzypcowy, skrzypowy

wykrz. skrzyp

Wiktionary

# skrzypaczowice

Skrzypaczowice – wieś w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie sandomierskim, w gminie Łoniów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnobrzeskiego.

Przez miejscowość przebiega droga krajowa nr 79, z Krakowa do Sandomierza.

Wikipedia

# skrzypanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skrzypać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skrzypać ndk.

rzecz. skrzypaczka ż.

Wiktionary

# skrzypce

1. instrument muzyczny o czterech strunach;
2. grać pierwsze skrzypce - mieć decydujący głos, przewodzić jakiejś grupie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) muz. czterostrunowy instrument muzyczny z grupy chordofonów smyczkowych;

Wiktionary

Skrzypce – muzyczny instrument strunowy z grupy smyczkowych. Skrzypce są jednym z najmniejszych instrumentów z tej grupy, zarazem charakteryzują się najwyższym strojem.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Mój brat umie grać na skrzypcach.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskʃɨpt͡sɛ, AS: skšypce

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzyp m., skrzypek m., skrzypaczka ż.

:: zdrobn. skrzypeczki nmos., skrzypki nmos., skrzypka ż.

czas. skrzypieć, skrzypać, skrzypnąć

przym. skrzypcowy

wykrz. skrzyp

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) reg. śl. chuśle., reg. śl. hóśle., reg. śl. huśle.

Wiktionary

# skrzypcowaty

przypominający skrzypce, podobny do skrzypiec

SJP.pl

# skrzypcowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) muz. związany ze skrzypcami, dotyczący skrzypiec

(1.2) w kształcie skrzypiec

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Profesor wydał monografię o ludowych instrumentach skrzypcowych.

(1.2) Czasami ornaty skrzypcowe kameryzowano (wysadzano) kamieniami szlachetnymi lub ich imitacjami.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skʃɨpˈt͡sɔvɨ, AS: skšypcovy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzyp mrz., skrzypaczka ż., skrzypce lm nm., skrzypek mos., skrzypki lm nm.

czas. skrzypać ndk., skrzypieć ndk., skrzypnąć dk.

wykrz. skrzyp

Wiktionary

# skrzypczak

nazwisko

SJP.pl

- Skrzypczak – polskie nazwisko

Osoby noszące nazwisko Skrzypczak:

- Dariusz Skrzypczak (ur. 1967) – polski piłkarz występujący na pozycji pomocnika;
- Ewa Skrzypczak (1929–2020) – polska profesor fizyki;
- Grzegorz Skrzypczak (ur. 1951) – polski agronom i nauczyciel akademicki;
- Hubert Skrzypczak (ur. 1943) – polski bokser, medalista olimpijski, mistrz i wicemistrz Europy;
- Jerzy Skrzypczak (brydżysta) (ur. 1963) – polski brydżysta;
- Jerzy Skrzypczak (architekt) (1929–2018) – polski architekt;
- Leszek Skrzypczak (ur. 1958) – polski matematyk, profesor nauk matematycznych;
- Marian Skrzypczak (1909–1939) – błogosławiony Kościoła rzymskokatolickiego, polski kapłan katolicki archidiecezji gnieźnieńskiej;
- Mateusz Skrzypczak (ur. 2000) – polski piłkarz grający na pozycji obrońcy w Jagielloni Białystok.;
- Michał Skrzypczak (1888–1940) – powstaniec wielkopolski, burmistrz Międzychodu w latach 1928–1939;
- Robert Skrzypczak (ur. 1964) – polski duchowny rzymskokatolicki, duszpasterz akademicki w Warszawie;
- Szymon Skrzypczak (ur. 1990) – polski piłkarz występujący na pozycji napastnika w polskim klubie Miedź II Legnica;
- Waldemar Skrzypczak (ur. 1956) – polski wojskowy, generał broni SZ RP w stanie spoczynku;
- Wincenty Skrzypczak (1897–1967) – szeregowiec Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari;

Wikipedia

# skrzypczyk

nazwisko

SJP.pl

# skrzypczyński

nazwisko

SJP.pl

# skrzypeczki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) zdrobn. od: skrzypce

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Najbliżej widza siedzący, ubrany ubogo chłopczyk z prymitywnymi skrzypeczkami na kolanach nosi rysy autora obrazu z lat dziecięcych (byłby to więc pierwszy kryptoautoportret Malczewskiego).

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzypki nmos., skrzypek mos., skrzypaczka ż., skrzypce

czas. skrzypać

Wiktionary

# skrzypek

muzyk grający na skrzypcach; wiolinista

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) muz. osoba grająca na skrzypcach

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) bot. lud. lepnica rozdęta

Wiktionary

Skrzypek – osoba grająca na skrzypcach.

Pierwszym skrzypkiem nazywa się głównego skrzypka w orkiestrze symfonicznej, wykonującego partie solowe.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Ależ ten skrzypek okropnie fałszuje!

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskʃɨpɛk, AS: skšypek

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzypce nmos., skrzypki nmos., skrzypeczki nmos., skrzyp m., skrzypienie n.

:: fż. skrzypaczka ż.

czas. skrzypieć, skrzypać, skrzypnąć

przym. skrzypcowy

wykrz. skrzyp

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skrzypce

Wiktionary

# skrzypiący

→ skrzypieć

SJP.pl

#### Patrz:

skrzypieć

# skrzypiec

1. instrument muzyczny o czterech strunach;
2. grać pierwsze skrzypce - mieć decydujący głos, przewodzić jakiejś grupie

SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. skrzypnąć)

(1.1) wydawać swoisty dźwięk, jaki powstaje przy tarciu niegładkich i suchych powierzchni

Wiktionary

4 miejscowości w Polsce

- Skrzypiec – wieś w woj. opolskim, w pow. prudnickim, w gminie Lubrza
- Skrzypiec – wieś w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Gidle
- Skrzypiec – osada leśna w województwie świętokrzyskim, w powiecie staszowskim, w gminie Rytwiany
- Skrzypiec – kolonia w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Choszczno

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. skrzyp mrz., skrzypaczka ż., skrzypce nmos., skrzypek mos., skrzypienie n., skrzypki nmos.

czas. skrzypać, skrzypnąć dk.

przym. skrzypcowy

wykrz. skrzyp

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) piszczeć

Wiktionary

# skrzypiel

grzyb jadalny z rodziny kolczakowatych; kolczak obłączasty

SJP.pl

# skrzypiński

nazwisko, m.in. Jan Skrzypiński (1891-1939) - polski inżynier, konstruktor broni strzeleckiej

SJP.pl

# skrzypionka

chrząszcz z rodziny stonkowatych, szkodnik zbóż i traw

SJP.pl

# skrzypiów

Skrzypiów – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie pińczowskim, w gminie Pińczów.

Po powstaniu listopadowym dobra ziemskie Skrzypiów będące własnością Jana Olrycha Szanieckiego zostały skonfiskowane za jego udział w powstaniu a on sam został skazany na karę śmierci.W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Przez miejscowość przebiega droga wojewódzka nr 766.

Wikipedia

# skrzypki

zdrobnienie od: skrzypce

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) zdrobn. od: skrzypce

(1.2) małe skrzypce

(1.3) skrzypce wykonane amatorsko, niezbyt precyzyjnie i zwykle używane przez wiejskich grajków

Wiktionary

Skrzypki – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ełckim, w gminie Kalinowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Leży nad brzegiem Jeziora Białego.

Zobacz też: Skrzypki Duże, Skrzypki Małe

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈskʃɨpʲci, AS: skšypʹḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzypce nmos., skrzyp m., skrzypek m., skrzypaczka ż., skrzypeczki nmos., skrzypka ż.

czas. skrzypieć ndk., skrzypać ndk., skrzypnąć dk.

przym. skrzypcowy, skrzypkowy

wykrz. skrzyp

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skrzypeczki

Wiktionary

# skrzypkowo

Skrzypkowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie toruńskim, w gminie Obrowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa toruńskiego.

Wikipedia

# skrzypkowski

nazwisko

SJP.pl

# skrzypnąć

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. skrzypieć)

(1.1) dokonany od|skrzypieć.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzyp mrz., skrzypaczka ż., skrzypce nmos., skrzypek mos., skrzypienie n., skrzypki nmos.

czas. skrzypieć ndk.

przym. skrzypcowy

wykrz. skrzyp

Wiktionary

# skrzypowate

rodzina roślin z rzędu skrzypowców

SJP.pl

Skrzypowate (Equisetaceae) – jedna z rodzin rzędu skrzypowców, jedyna z przedstawicielami występującymi współcześnie. Jedynym jej współczesnym przedstawicielem jest rodzaj skrzyp Equisetum. Ze śladów kopalnych rodzina znana jest w mniejszym stopniu od spokrewnionych kalamitowatych, ale istnieje hipoteza, że współwystępowała już z nimi w karbonie. Z drugiej strony analizy filogenetyczne wskazują na to, że rodzina rozdzieliła się od siostrzanych Neocalamitaceae w permie.

Wikipedia

# skrzypowaty

o cechach skrzypowatych (rodzina roślin)

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) bot. przypominający skrzyp, mający cechy skrzypu

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skrzyp, skrzypowate

wykrz. skrzyp

Wiktionary

# skrzypowce

rząd roślin naczyniowych z gromady skrzypów, obejmujący gatunki charakteryzujące się okółkowo ułożonymi cienkimi liśćmi w kształcie igiełek

SJP.pl

Wikipedia

# skrzypowe

→ skrzyp (roślina)

SJP.pl

Wikipedia

# skrzypowiec

przedstawiciel rzędu roślin naczyniowych z gromady skrzypów

SJP.pl

# skrzypowy

→ skrzyp (roślina)

SJP.pl

# skrzypy

1. roślina zarodnikowa o długich podziemnych kłączach, z których wyrastają pędy;
2. odgłos powstajacy przy tarciu, uginaniu, ścieraniu się itp., np. skrzyp otwieranych drzwi

SJP.pl

Wikipedia

# skrzypłocz

duży, opancerzony stawonóg z gromady staroraków; mieczogon

SJP.pl

Skrzypłocz (Limulus), nazywany też mieczogon – rodzaj obejmujący kilka reliktowych gatunków staroraków. Polską nazwą mieczogony lub skrzypłocze określa się często także cały rząd ostrogonów (Xiphosura), istniejący od środkowej części syluru, tzn. od około 425 mln lat (wenlok). Jednak współczesne rodzaje skrzypłoczy są taksonami młodymi geologicznie.

Wikipedia

# skrzyszów

## Miejscowości i ich części w Polsce

- Skrzyszów – wieś w woj. małopolskim, w pow. tarnowskim, w gminie Skrzyszów
- Skrzyszów – wieś w woj. podkarpackim, w pow. ropczycko-sędziszowskim, w gminie Ostrów
- Skrzyszów – wieś w woj. śląskim, w pow. wodzisławskim, w gminie Godów
- Skrzyszów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. koneckim, w gminie Gowarczów
- Skrzyszów – część wsi Mogilany w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Mogilany

Wikipedia

# skrzyszowianin

mieszkaniec Skrzyszowa

SJP.pl

# skrzyszowianka

mieszkanka Skrzyszowa

SJP.pl

# skrzyszowski

przymiotnik od: Skrzyszów

SJP.pl

# skrzywdzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skrzywdzić.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skʃɨvˈd͡zɛ̃ɲɛ, AS: skšyvʒẽńe

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. krzywdzenie n., krzywda ż., krzywdziciel m., krzywdzicielka ż.

czas. skrzywdzić dk., krzywdzić ndk.

Wiktionary

# skrzywdzić

wywołać szkodę na kimś; pokrzywdzić

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany

(1.1) sprawić komuś przykrość, zrobić krzywdę

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskʃɨvʲd͡ʑit͡ɕ, AS: skšyvʹʒ́ić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. krzywda ż., krzywdzenie n., skrzywdzenie n., krzywdziciel m., krzywdzicielka ż.

czas. krzywdzić ndk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) zranić, urazić, zaszkodzić, obrazić

Wiktionary

# skrzyżować

czasownik dokonany

(1.1) umieścić coś podłużnego w poprzek czegoś innego, na krzyż

(1.2) uzyskać potomstwo z dwóch różnych gatunków roślin lub zwierząt

(1.3) przen. pot. uzyskać coś, co ma cechy kilku innych

czasownik zwrotny dokonany skrzyżować się

(2.1) być umieszczonym w poprzek czegoś innego

(2.2) mieć samemu potomstwo z osobnikem innego gatunku

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Kobiety, odchodząc od ołtarza, trzymają ręce skrzyżowane na piersiach.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skʃɨˈʒɔvat͡ɕ, AS: skšyžovać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. krzyżowa ż., Krzyżowa ż., skrzyżowanie n., krzyżowanie n., krzyż m., krzyżówka ż., krzyżak m., krzyżowiec m., krzyżyk m., Krzyżak mos., ukrzyżowanie n.

czas. krzyżować ndk.

przym. krzyżowy, krzyżakowy

przysł. krzyżowo

Wiktionary

# skrzyżowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skrzyżować.

(1.2) miejsce połączenia dwóch dróg;

(1.3) produkt skrzyżowania (1.1) dwóch rzeczy

Wiktionary

Skrzyżowanie – część drogi będąca połączeniem dróg albo jezdni jednej drogi w jednym poziomie, z wyjątkiem połączenia drogi o nawierzchni twardej z drogą o nawierzchni gruntowej lub z drogą wewnętrzną. Przecięcie się dróg gruntowych mających jezdnię jest traktowane jak skrzyżowanie.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Pojedynek zaczął się od skrzyżowania szpad przeciwników.

(1.2) Na skrzyżowaniu ruchem kierował policjant.

(1.3) Muł to skrzyżowanie klaczy konia domowego z samcem osła.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskʃɨʒɔˈvãɲɛ, AS: skšyžovãńe

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skrzyżować

rzecz. krzyżowa ż., Krzyżowa ż., ukrzyżowanie n., krzyżowanie n., Krzyżak mos., krzyż, krzyżyk, krzyżówka

przym. krzyżakowy

Wiktionary

# skrzyżowany

taki, który powstał w wyniku skrzyżowania dwóch organizmów

SJP.pl

# sks

skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju męskorzeczowego

(1.1) = sport. eduk. Szkolny Klub Sportowy

(1.2) = pot. eduk. zajęcia Szkolnego Klubu Sportowego

(1.3) = hist. Studencki Komitet Solidarności

(1.4) = wojsk. samopowtarzalny karabinek Simonowa

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Ludmiła chciałby zapisać się na SKS w innej szkole.

(1.2) Dlaczego w piątek Mirka nie było na SKS-ie?

(1.3) Patryk należał do SKS-u od pierwszego roku studiów.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɛs‿ka‿ˈɛs, AS: es‿ka‿es

Wiktionary

# skserografować

wykonać kopię tekstu lub rysunku metodą kserograficzną; skserować

SJP.pl

# skserować

wykonać kopię tekstu lub rysunku metodą kserograficzną; skserografować

SJP.pl

# skua

ptak z rodziny wydrzyków, zamieszkujący Wyspy Owcze

SJP.pl

Wydrzyk wielki, skua (Stercorarius skua) – gatunek dużego ptaka z rodziny wydrzyków (Stercorariidae), występującego na półkuli północnej. Sporadycznie zalatuje do Polski. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Wikipedia

# skubać

1. pociągać coś lekko;
2. wyrywać coś po trochu;
3. o zwierzętach: zrywać pyskiem, dziobem odpowiednią część rośliny i zjadać; szczypać;
4. jeść niewiele;
5. skubać się - pociągać lekko, np. własną brodę

SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) o zwierzętach: zrywać i zjadać coś pyskiem, dziobem

(1.2) podszczypywać

(1.3) odrywać po kawałeczku

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Stojące przy płocie szkapię skubało źdźbła traw.

(1.2) Młode wdrapało się na rysicę i zaczęło skubać jej ucho.

(1.3) W wakacje uwielbialiśmy skubać słoneczniki.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskubat͡ɕ, AS: skubać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skubanie n., skubaniec m.

czas. podskubywać, skubnąć

przym. skubany

Wiktionary

# skubalanka

nazwisko

SJP.pl

# skubalnia

pomieszczenie przeznaczone do czyszczenia zabitego drobiu z piór; skubarnia

SJP.pl

# skubana

1. pociągać coś lekko;
2. wyrywać coś po trochu;
3. o zwierzętach: zrywać pyskiem, dziobem odpowiednią część rośliny i zjadać; szczypać;
4. jeść niewiele;
5. skubać się - pociągać lekko, np. własną brodę

SJP.pl

# skubanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skubać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skubać ndk.

rzecz. skubaniec mrz./mos.

Wiktionary

# skubaniec

potocznie: osoba budząca zazdrość, niechęć lub podziw; skurkowany, skurkowaniec, skubany

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. spryciarz

(1.2) pot. posp. ktoś, kto budzi podziw, zazdrość czy niechęć

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) kulin. rodzaj ciasta z owocami

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Mam cię skubańcu!

(1.1) Skąd mogłem wiedzieć, że ten skubaniec mnie okłamywał?

(1.2) Najfajniejszą dziewczynę mi skubaniec sprzed nosa sprzątnął.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skuˈbãɲɛt͡s, AS: skubãńec

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skubany m., skubana ż., skubanie n., skubnięcie n.

czas. skubać ndk., skubnąć dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skurczybyk, skurkowaniec, szczwany lis

(1.2) skubany, skubana

(2.1) pleśniak

Wiktionary

# skubanka

1. dawniej: szarpie;
2. przędziwo produkowane z odpadków różnych włókien

SJP.pl

# skubany

1. pociągać coś lekko;
2. wyrywać coś po trochu;
3. o zwierzętach: zrywać pyskiem, dziobem odpowiednią część rośliny i zjadać; szczypać;
4. jeść niewiele;
5. skubać się - pociągać lekko, np. własną brodę

SJP.pl

# skubarczewo

Skubarczewo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie słupeckim, w gminie Orchowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa konińskiego.

W 1935 roku w Skubarczewie urodził się biskup Teofil Wilski.

Wikipedia

# skubarnia

pomieszczenie przeznaczone do czyszczenia zabitego drobiu z piór; skubalnia

SJP.pl

# skubała

1. pociągać coś lekko;
2. wyrywać coś po trochu;
3. o zwierzętach: zrywać pyskiem, dziobem odpowiednią część rośliny i zjadać; szczypać;
4. jeść niewiele;
5. skubać się - pociągać lekko, np. własną brodę

SJP.pl

# skubikowski

nazwisko

SJP.pl

# skubiś

nazwisko

SJP.pl

# skubisz

nazwisko

SJP.pl

# skubiszewski

nazwisko

SJP.pl

Skubiszewski – polskie nazwisko. Według danych z lat 90 XX wieku Polskę zamieszkiwało 693 osoby o tym nazwisku.

Wikipedia

# skublica

narzędzie drwala do przesuwania kłód; capina

SJP.pl

# skuć

1. kując, połączyć coś;
2. założyć więźniowi kajdany;
3. potocznie: zbić kogoś

SJP.pl

czasownik dokonany

(1.1) połączyć ze sobą elementy metalowe przy pomocy ciężkiego narzędzia

(1.2) usunąć coś uderzeniami młota, kilofa itp.

(2.3) przen. o rzece lub jeziorze: zamarznąć

(2.4) pot. upić się mocno

Wiktionary

#### Przykłady

(1.2) Trzeba tu skuć dwa metry podłogi, żeby założyć rurę kanalizacyjną.

(1.5) Potężny mróz skuł wszystko na twardy kryształ.

(1.6) Za kradzież roweru mojemu bratu, skuliśmy mordę temu palantowi.

(2.4) Jacek skuł się wczoraj na imprezie w akademiku.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skut͡ɕ, AS: skuć

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skucie n., skuwanie n., kucie n., skuwka ż., okowy nmos., podkucie n.

czas. skuwać ndk., kuć ndk.

Wiktionary

# skucha

potocznie: niepowodzenie, pomyłka, błąd

SJP.pl

# skucie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skuć.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskut͡ɕɛ, AS: skuće

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skuć, skuwać

rzecz. podkucie n.

Wiktionary

# skucina

sit skucina - wysokogórska roślina z rodziny sitowatych, nadająca czerwoną barwę np. Czerwonym Wierchom

SJP.pl

# skud

stara srebrna i złota moneta włoska

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) numizm. dawna złota lub srebrna moneta;

Wiktionary

Skudo (wł. scudo, od łac. scutum – tarcza) – srebrna, talarowa moneta włoska (fajn: pierwotnie 30,485 grama, później 28,665 grama), emitowana od połowy XVI do drugiej połowy XIX wieku.

Pierwsze skuda zostały wybite w 1551 r. przez Karola V Habsburga w Mediolanie. Od 1551 do 1865 r. bito je w wielu mennicach włoskich. Pod względem wartości skudo było równe 100, potem 140 soldom. W Państwie Papieskim jego równowartością było 100 baiocchi.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Zapłacisz za nią ze dwa skudy.

Wiktionary

# skudlić

poplątać, potargać, pozwijać w kudły; skudłać, skudłaczyć, skudłacić

SJP.pl

# skudłać

poplątać, potargać, pozwijać w kudły; skudłać, skudłaczyć, skudlić

SJP.pl

# skudłacić

poplątać, potargać, pozwijać w kudły; skudłać, skudłaczyć, skudlić

SJP.pl

# skudłaczyć

poplątać, potargać, pozwijać w kudły; skudłać, skudlić, skudłacić

SJP.pl

# skufia

czapka duchownych prawosławnych

SJP.pl

Skufia (zwana też skufiya albo skoufos) – strój liturgiczny noszony przez mnichów ortodoksyjnych (prawosławnych) oraz katolickich mnichów wschodnich (w tym przypadku jest czarny) albo przyznany duchownemu jako znak honoru (w tym przypadku jest zwykle czerwona albo purpurowa).

Wikipedia

# skul

jednoosobowa łódź półwyścigowa; scull, skull

SJP.pl

# skulać

1. kurczyć, pochylać jakąś część, jakieś części ciała;
2. skulać się - garbić się, zginać członki ciała, przybliżając je do tułowia

SJP.pl

czasownik dokonany

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. stoczyć

Wiktionary

# skuli

przyimek

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. z powodu

forma czasownika.

(2.1) przesz. 3 os. lm. nmos. skuć

(2.2) przysz. 3 os. lp. skulić

Wiktionary

Skuli (gr. Σκούλλη) – wieś w Republice Cypryjskiej, w dystrykcie Pafos. W 2011 roku liczyła 65 mieszkańców.

Wikipedia

# skulić

1. skurczyć, pochylić jakąś część, jakieś części ciała;
2. skulić się - przygarbić się, zgiąć członki ciała, przybliżając je do tułowia

SJP.pl

# skulica

przedstawiciel rodziny dwuparców, żyjący w ściółce leśnej i żywiący się butwiejącymi roślinami

SJP.pl

Skulica (Glomeris) – rodzaj dwuparca z rzędu skulic i rodziny skulicowatych. Ma ciało szerokie, z wierzchu wypukłe, o gładkiej powierzchni, pokryte charakterystycznym deseniem. Podobnie jak inne skulicowate zaniepokojona zwija się w kulkę.

Wikipedia

# skulice

przedstawiciel rodziny dwuparców, żyjący w ściółce leśnej i żywiący się butwiejącymi roślinami

SJP.pl

# skulik

skulik łąkowiec - gatunek chrząszcza z rodziny biedronek

SJP.pl

- skulik – człon rodzajowy nazw gatunkowych niektórych chrząszczy z rodziny biedronkowatych:
  - skulik dębownik (Scymnus auritus)
  - skulik łąkowiec, skulik małek (Scymnus femoralis)
  - skulik omszony (Scymnus haemorrhoidalis)
  - skulik przędziorkowiec (Stethorus pusillus)
  - skulik rdzawogłowy (Scymnus ferrugatus)
  - skulik sosnowiec (Scymnus suturalis)
  - skulik zielarz (Nephus redtenbacheri)

  Wikipedia

# skulimowski

nazwisko

SJP.pl

# skuling

wyścigi na skulach

SJP.pl

# skull

jednoosobowa łódź półwyścigowa; scull, skul

SJP.pl

Skull to czwarty album studyjny brytyjskiej thrash metalowej grupy Evile. Został wydany 27 maja 2013 roku z ramienia wytwórni Earache Records.

Wikipedia

# skulling

jednoosobowa łódź półwyścigowa; jedynka, skull, scull, skul

SJP.pl

# skulny

siad skulny - pozycja siedząca, z kolanami podkulonymi pod brodę

SJP.pl

# skulony

1. skurczyć, pochylić jakąś część, jakieś części ciała;
2. skulić się - przygarbić się, zgiąć członki ciała, przybliżając je do tułowia

SJP.pl

# skulptor

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. szt. rzeźbiarz, snycerz

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skulptura ż.

Wiktionary

# skulsk

wieś w Polsce

SJP.pl

Skulsk – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie konińskim, w gminie Skulsk. Siedziba gminy Skulsk. Dawniej miasto; uzyskał lokację miejską w 1409 roku, zdegradowany w 1870 roku. Do 1954 roku siedziba gminy Skulska Wieś. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa konińskiego.

Wikipedia

# skulski

przymiotnik od: Skulsk (wieś)

SJP.pl

## Osoby o nazwisku Skulski/Skulska

- Adam Skulski – pisarz ziemski i grodzki warszawski w 1786, burgrabia grodzki warszawski w 1775
- Jarosław Skulski (1907–1977) – polski aktor teatralny i filmowy
- Leopold Skulski (1877–1940) – polski inżynier chemik, farmaceuta i polityk
- Wilhelmina Skulska (1918–1998) – polska dziennikarka i publicystka

Wikipedia

# skumać

1. potocznie: ogarnąć coś rozumem; zajarzyć, skapować, załapać;
2. skumać się:
a) potocznie: nawiązać z kimś bliższy kontakt, zaprzyjaźnić się;
b) dawniej: stać się czyimś kumem lub kumą (parą rodziców chrzestnych dziecka)

SJP.pl

# skumany

taki, który się skumał (nawiązał z kimś bliższy kontakt); skumplowany

SJP.pl

# skumbria

1. konserwa rybna z makreli, płoci lub wzdręg, zwykle w sosie pomidorowym;
2. ryba morska; makrela

SJP.pl

- skumbrie – ryby, głównie z grupy makreli (inaczej: scomber), ale też płocie lub wzdręgi, służące do produkcji niektórych konserw rybnych (zazwyczaj w sosie pomidorowym);
- Skumbrie w tomacie – tytuł jednego z wierszy Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego z roku 1936.

Wikipedia

# skumbriowy

przymiotnik od: skumbria

SJP.pl

# skumotrzony

dawniej:
1. taki, który stał się kumem, kumotrem osoby, z którą wspólnie trzymało się dziecko do chrztu; skumowany;
2. taki, który nawiązał z kimś kumoterskie, poufałe stosunki; zaprzyjaźniony, zbratany, skumplowany, skumany

SJP.pl

# skumotrzyć

skumać się; skumotrzyć się - dawniej:
1. stać się kumem, kumotrem osoby, z którą wspólnie trzymało się dziecko do chrztu; skumować się;
2. nawiązać z kimś kumoterskie, poufałe stosunki; zaprzyjaźnić się, zbratać się, skumplować się

SJP.pl

# skumować

rzadko: skumować się - stać się czyimś kumem przez trzymanie dziecka do chrztu; skumać się

SJP.pl

# skumowany

dawniej: taki, który stał się kumem, kumotrem osoby, z którą wspólnie trzymało się dziecko do chrztu; skumotrzony

SJP.pl

# skumplować

potocznie: skumplować się - poznać się z kimś, nawiązać z kimś bliższą znajomość, stać się czyimś kumplem; zaprzyjaźnić się, skumotrzyć się, skumać się, zakumplować się

SJP.pl

# skumplowany

taki, który się skumplował (zaprzyjaźnił się z kimś); skumany

SJP.pl

# skumplowywać

potocznie: skumplowywać się - stawać się czyimś kumplem; zaprzyjaźniać się

SJP.pl

# skumulować

1. zgromadzić lub złączyć coś w jednym miejscu lub czasie; skupić, spiętrzyć, skomasować;
2. skoncentrować, zsumować jakieś działania, doświadczenie, wiedzę itp.

SJP.pl

# skun

1. genetycznie modyfikowana marihuana;
2. potocznie: marihuana zanieczyszczona innymi substancjami chemicznymi

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) slang. marihuana z domieszką substancji chemicznych

Wiktionary

Marihuana (z hiszp. marihuana; z hindi गांजा trl. gāndźā) – susz pozyskiwany z roślin z rodzaju konopi (Cannabis), zawierający substancje psychoaktywne, stosowany głównie w celach rekreacyjnych i leczniczych. Do jej produkcji wykorzystuje się suszone i czasem sfermentowane żeńskie kwiatostany (niejednokrotnie z niewielką domieszką liści). Za działanie psychotropowe marihuany odpowiada głównie tetrahydrokannabinol (THC), który jest jednym z 483 znanych składników rośliny, włączając w to 65 innych kannabinoidów. Są one agonistami receptorów kannabinoidowych.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) – Coś skręcę. // Farmazon wydobył bibułki, ukruszył tytoń z papierosa i zaczął mieszać ze skunem.

Wiktionary

# skundlały

potocznie: stać się prostakiem; skundlić się, upodlić się, zdemoralizować się

SJP.pl

# skundleć

potocznie: stać się prostakiem; skundlić się, upodlić się, zdemoralizować się

SJP.pl

# skundlić

1. potocznie: upodlić, pogorszyć, zdemoralizować;
2. skundlić się:
a) potocznie: stać się prostakiem; skundleć, upodlić się, zdemoralizować się;
b) rzadko: stać się kundlem, zatracić cechy rasy

SJP.pl

# skundlony

1. potocznie: upodlić, pogorszyć, zdemoralizować;
2. skundlić się:
a) potocznie: stać się prostakiem; skundleć, upodlić się, zdemoralizować się;
b) rzadko: stać się kundlem, zatracić cechy rasy

SJP.pl

# skuner

statek z gaflowym ożaglowaniem, mający od dwóch do siedmiu masztów; szkuner, szoner

SJP.pl

# skunks

śmierdziel;
1. ssak drapieżny z rodziny łasicowatych, zwierzę znane ze swojego mechanizmu obronnego, polegającego na wystrzykiwaniu cuchnącej cieczy;
2. potocznie: ktoś nieprzyjemnie pachnący

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. pręgowany, czarno-biały ssak drapieżny, który w przypadku zagrożenia tryska cuchnącą cieczą;

(1.2) pot. futro ze skunksa (1.1)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) posp. obraź. osoba o nieprzyjemnym zapachu, także wyzwisko wobec kogoś

Wiktionary

Skunks (Mephitis) – rodzaj ssaków z podrodziny Mephitinae w obrębie rodziny skunksowatych (Mephitidae).

Wikipedia

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

(1.1) skunks długoogoniasty • skunks zwyczajny

synonimy.

(1.1) śmierdziel

(2.1) śmierdziel

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

rzecz. skunksik mzw., skunksowate lm nm., skunksowiec mzw.

przym. skunksowy

frazeologia.

etymologia.

od etym2|ang|skunk|skunks., lm. od skunk

uwagi.

(1.1) zobacz też: Indeks:Polski - Ssaki

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) skunk

* arabski: (1.1) ظربان m.

* białoruski: (1.1) скунс m., смярдзючка ż.; (1.2) скунс m.

* bułgarski: (1.1) скункс m.

* esperanto: (1.1) mefito

* francuski: (1.1) moufette/mouffette ż.; (2.1) sconce/skons m.

* hiszpański: (1.1) mofeta ż., zorrillo m.; (2.1) piel ż. de mofeta

* islandzki: (1.1) þefdýr n.

* łaciński: (1.1) mephitis ż.

* niemiecki: (1.1) Stinktier n.

* nowogrecki: (1.1) μεφίτιδα ż.

* szwedzki: (1.1) skunk w.

* włoski: (1.1) moffetta ż., puzzola ż.

źródła.

== skunks (język francuski.) ==

wymowa.

IPA|skɔ̃s.

audio|LL-Q150 (fra)-Lyokoï-skunks.wav.

znaczenia.

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) zool. skunks

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skũŋks, AS: skũŋks

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skunksik mzw., skunksowate lm nm., skunksowiec mzw.

przym. skunksowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) śmierdziel

(2.1) śmierdziel

Wiktionary

# skunksik

rodzaj ssaków drapieżnych z rodziny skunksowatych

SJP.pl

Skunksik (Spilogale) – rodzaj ssaków z podrodziny Mephitinae w obrębie rodziny skunksowatych (Mephitidae).

Wikipedia

# skunksowate

o cechach skunksowatych (rodzina ssaków)

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Mephitidae|Bonaparte|ref=tak., rodzina ssaków z podrzędu psokształtnych;

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) U skunksowatych dominuje w ubarwieniu kolor czarny i biały.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skunks mzw., skunksik mzw., skunksowiec mzw.

przym. skunksowy

Wiktionary

# skunksowaty

o cechach skunksowatych (rodzina ssaków)

SJP.pl

# skunksowy

przymiotnik od: skunks

SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) należący do skunksa

przymiotnik relacyjny

(2.1) związany ze skunksem, dotyczący skunksa

przymiotnik jakościowy

(3.1) charakterystyczny dla skunksa, mający cechy skunksa

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skunks mos./mzw.

Wiktionary

# skunksy

śmierdziel;
1. ssak drapieżny z rodziny łasicowatych, zwierzę znane ze swojego mechanizmu obronnego, polegającego na wystrzykiwaniu cuchnącej cieczy;
2. potocznie: ktoś nieprzyjemnie pachnący

SJP.pl

# skup

1. nabywanie produktów rolnych, surowców wtórnych itp. w celu dalszej odprzedaży lub przetwarzania; skupowanie;
2. punkt, w którym się skupuje jakieś produkty

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) działalność polegająca na kupowaniu z różnych źródeł określonych produktów w celach zarobkowych

(1.2) punkt, w którym prowadzi się skup (1.1)

forma czasownika.

(2.1) 2. os. lp. rozk. od: skupić

Wiktionary

- Skup – osada w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ełckim, w gminie Ełk
- Skup – osada w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie gołdapskim, w gminie Gołdap

Zobacz też

- ŚKUP – Śląska Karta Usług Publicznych

Wikipedia

#### Powiązane:

czas. skupić

Wiktionary

# skupiać

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) zbierać w jednym miejscu

(1.2) koncentrować, zwiększać zagęszczenie

(1.3) opt. o soczewce: kierować światło w jeden punkt (tzw. ognisko)

czasownik zwrotny niedokonany skupiać się

(2.1) gromadzić się w grupie

(2.2) koncentrować się

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skupienie n., skupisko n., skupianie n.

przym. skupiony

Wiktionary

# skupianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skupiać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skupiać ndk.

rzecz. skupienie n., skupisko n.

przym. skupiony

Wiktionary

# skupić

1. zgromadzić coś w jednym miejscu, blisko siebie;
2. skoncentrować, zespolić, np. siły;
3. zgromadzić coś, kupując;
4. skupić się:
a) zostać skupionym, zespolonym;
b) skoncentrować się, myśleć intensywnie

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. skupiać)

(1.1) zebrać coś w jednym miejscu, blisko siebie

(1.2) skoncentrować coś

czasownik przechodni dokonany (ndk. skupować)

(2.1) zebrać coś, kupując

czasownik zwrotny dokonany skupić się (ndk. skupiać się)

(3.1) zebrać się, znaleźć się w jednym miejscu

(3.2) skoncentrować się, myśleć intensywnie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Musimy skupić wszystkie pionki przy bazie przeciwnika.

(1.2) Skupiłem mocno swoje myśli, by szybko rozwiązać zadanie.

(1.2) Lupa skupiła światło w jednym punkcie.

(2.1) W czasach kryzysu ich firma skupiła dużo niechcianego sprzętu.

(3.1) Cały oddział skupił się w jednym okopie.

(3.2) Nie mogłam się skupić, bo mój brat cały czas sobie podśpiewywał w pokoju obok.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skup m., skupienie n., skupisko n., kupowanie n.

przym. skupiony

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) zebrać, skoncentrować

(1.2) zebrać, skoncentrować

(3.1) skoncentrować się, zebrać się

(3.2) skoncentrować się

Wiktionary

# skupień

1. zgromadzić coś w jednym miejscu, blisko siebie;
2. skoncentrować, zespolić, np. siły;
3. zgromadzić coś, kupując;
4. skupić się:
a) zostać skupionym, zespolonym;
b) skoncentrować się, myśleć intensywnie

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Antoni Skupień – polski żużlowiec i trener
- Lars Skupień – polski żużlowiec
- Wojciech Skupień – polski skoczek narciarski
- Zdzisław Skupień – polski matematyk

Wikipedia

# skupienie

1. zgromadzić coś w jednym miejscu, blisko siebie;
2. skoncentrować, zespolić, np. siły;
3. zgromadzić coś, kupując;
4. skupić się:
a) zostać skupionym, zespolonym;
b) skoncentrować się, myśleć intensywnie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) stan skoncentrowania myśli i uwagi

(1.2) książk. nagromadzenie się w jednym miejscu

(1.3) fiz. stan nagromadzenia materii

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wszyscy trwali w skupieniu przed wystawionym Najświętszym Sakramentem.

(1.2) Goethyt występuje w skupieniach zbitych.

(1.2) Król obawiał się, że skupienie zbyt wielu ziem w jego rękach mogłoby wywołać protesty zagraniczne, a być może również i wojnę, co było mu nie na rękę – trwała właśnie wojna stuletnia.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skupianie n., skupisko n.

czas. skupić dk., skupiać ndk.

przym. skupiony

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) koncentracja

(1.2) skupisko

Wiktionary

# skupieniec

skupieniec lipowy - gatunek pluskwiaka, szkodnik drzew

SJP.pl

# skupiński

nazwisko

SJP.pl

# skupiony

1. zgromadzić coś w jednym miejscu, blisko siebie;
2. skoncentrować, zespolić, np. siły;
3. zgromadzić coś, kupując;
4. skupić się:
a) zostać skupionym, zespolonym;
b) skoncentrować się, myśleć intensywnie

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) pełen skupienia, wewnętrznej zadumy

(1.2) będący wyrazem czyjegoś skupienia

(1.3) ścieśniony, zwarty

forma czasownika.

(2.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od skupić

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skuˈpʲjɔ̃nɨ, AS: skupʹi ̯õny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skupienie n., skupianie n., skupisko n.

czas. skupiać ndk., skupić dk.

Wiktionary

# skupisko

nagromadzenie czegoś w jednym miejscu; zbiorowisko

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) nagromadzenie czegoś w jednym miejscu

(1.2) miejsce nagromadzenia czegoś lub kogoś

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skuˈpʲiskɔ, AS: skupʹisko

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skupiacz m., skupianie n., skupienie n.

czas. skupiać ndk., skupić dk.

przym. skupiony

Wiktionary

# skupnia

1. rodzaj roślin z rodziny astrowatych, obejmujący około 240 gatunków; stewia, stevia;
2. rodzaj roślin z rodziny obrazkowatych, obejmujący 5 gatunków

SJP.pl

Skupnia (Symplocarpus Salisb. ex Nutt.) – rodzaj roślin zielnych z rodziny obrazkowatych, obejmujący 5 gatunków występujących w rejonach klimatu umiarkowanego półkuli północnej: we wschodniej Azji, wschodniej Kanadzie oraz środkowo-północnych i wschodnich Stanach Zjednoczonych.

Wikipedia

# skupowy

przymiotnik od: skup

SJP.pl

# skupszczyna

nazwa parlamentu w wielu państwach bałkańskich; Skupsztina, Skupsztyna

SJP.pl

# skupsztina

nazwa parlamentu w wielu państwach bałkańskich; Skupsztyna, Skupszczyna

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) zgromadzenie, parlament, w niektórych krajach bałkańskich;

Wiktionary

Skupsztina – określenie na parlament w języku serbsko-chorwackim.

- Parlament Czarnogóry
- Zgromadzenie Narodowe w Serbii
- Zgromadzenie Parlamentarne Bośni i Hercegowiny

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: skuˈpʃtʲĩna, AS: skupštʹĩna

Wiktionary

# skupsztyna

nazwa parlamentu w wielu państwach bałkańskich; Skupsztina, Skupszczyna

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) zob. Skupsztina.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skuˈpʃtɨ̃na, AS: skupštỹna

Wiktionary

# skura

nazwisko

SJP.pl

# skuratowicz

nazwisko

SJP.pl

- Jan Skuratowicz
- Piotr Skuratowicz
- Wanda Skuratowicz
- Witold Skuratowicz

Wikipedia

# skurcz

1. skurczenie się mięśni;
2. skurczenie się tkanki organizmu z powodu zmiany długości lub napięcia mięśnia, co często objawia się bólem

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) fizj. skrócenie się mięśni pod wpływem bodźca;

(1.2) zmniejszenie się objętości lub skrócenie się czegoś

forma czasownika.

(2.1) 2. os. lp. rozk. od: skurczyć

Wiktionary

- skurcz betonu
- skurcz izowolumetryczny
- skurcz mapy
- skurcz mięśnia
- skurcz odlewniczy
- skurcz pośmiertny
- skurcz serca
- skurcze Alvareza
- Skurcze Braxtona Hicksa
- kurcz
- Zespół Filmowy "Skurcz"

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Od kilku dni dokuczają mi nocne skurcze w łydce.

(1.1) To nic, to tylko mały skurcz / Nie patrz tak, zaraz przejdzie / Ręce, nogi pozbieram / Odpoczywam po wierszu, co wykrzywił twarz / W dziki grymas i poszedł w cholerę.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skurt͡ʃ, AS: skurč

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. pokurcz mos./mzw.

czas. kurczyć

Wiktionary

# skurczliwy

rzadko: kurczliwy

SJP.pl

# skurczny

dotyczący skurczu, kurczenia się; skurczowy

SJP.pl

# skurczony

1. skulony, zgięty, ściągnięty;
2. taki, który się zmniejszył

SJP.pl

# skurczowy

przymiotnik od: skurcz

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) med. dotyczący skurczu, charakteryzujący się skurczami

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wszystkie grupy pacjentów wymagają leczenia objawowego, jednakże przedłużający wpływ testowanego leku na życie potwierdzono jedynie w przypadku przewlekłej skurczowej niewydolności serca.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skurcz m., skurczenie n., kurczenie n.

czas. kurczyć ndk., skurczyć dk.

Wiktionary

# skurczybyk

potocznie: o mężczyźnie budzącym niechęć, zazdrość lub podziw; skurczysyn

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gałgan, łotr, nicpoń

(1.2) pot. mężczyzna budzący niechęć, zazdrość lub podziw

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Ale się uchlał, skurczybyk, za wszystkie czasy!

(1.2) Patrz, gdzie wlazł, to skurczybyk jeden.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skurˈt͡ʃɨbɨk, AS: skurčybyk

Wiktionary

# skurczygnat

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. posp. pogard. łajdak, łobuz, nikczemnik

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skurˈt͡ʃɨɡnat, AS: skurčygnat

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skurczybyk, skurczysyn

Wiktionary

# skurczysyn

potocznie: o mężczyźnie budzącym niechęć, zazdrość lub podziw; skurczybyk, skurwysyn (wulgarnie)

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) posp. zob. skurwysyn.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) wulg. skurwysyn, sukinsyn, sukinkot

Wiktionary

# skurkojad

potocznie: mężczyzna budzący niechęć, zazdrość lub podziw; skórkojad, skurczybyk, skurczysyn, skurkowany, skurkowaniec, skubaniec

SJP.pl

# skurkowana

→ skurkowany

SJP.pl

#### Patrz:

skurkowany

# skurkowaniec

potocznie: osoba budząca zazdrość, niechęć lub podziw; skurkowany, skubaniec, skubany

SJP.pl

# skurkowany

potocznie: osoba budząca zazdrość, niechęć lub podziw; skurkowaniec, skubaniec, skubany

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) pot. o kimś wzbudzającym niechęć, denerwującym

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Rano ja w robocie już z nikim nic i wozów też nie myję, tylko do tego Turka prosto i mówię: many. Bo żem już wiedział, że kasa to many. A on się na mnie patrzy i nic. Graby rozkłada, że niby nie wie, o co chodzi. Żesz ty, skurkowany.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskurkɔˈvãnɨ, AS: skurkovãny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skurkowaniec m.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) przeklęty, cholerny, pot. zakichany

Wiktionary

# skurski

nazwisko

SJP.pl

# skurtyzować

1. obciąć, przyciąć zwierzęciu ogon lub uszy, zgodnie z wymaganiami czystości rasy; przeprowadzić kurtyzację;
2. ograniczyć pod względem rozmiarów lub liczby

SJP.pl

# skurwiały

wulgarnie: zepsuty moralnie, wredny, podły

SJP.pl

przymiotnik jakościowy

(1.1) wulg. obraź. zepsuty moralnie, wredny, podły

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Ty gnoju skurwiały, niech ja cię tylko dorwę!

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skurˈvʲjawɨ, AS: skurvʹi ̯au̯y

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kurwa ż., kurewka ż., kurwiątko n., kurwisko n., kurwiszon mos., kurwiszonek mos., kurwiszcze n., kurewstwo n., kurwik mrz., kurwica ż., kurwiarz mos., kurwiarnia ż., kurwienie n., podkurwienie n., skurwienie n., wkurwienie n., wkurwianie n., wykurwienie n.

czas. kurwić się ndk., podkurwić dk., skurwić się dk., wkurwić dk., wkurwiać ndk., wykurwić dk.

przym. kurewski, podkurwiony, skurwiony, wkurwiający, wkurwiony

przysł. wykurwiście, kurewsko

wykrz. kurwa

partyk. kurwa

Wiktionary

# skurwić

wulgarnie:
1. zepsuć moralnie, uczynić podłym, wrednym;
2. uczynić rozwiązłym seksualnie;
3. skurwić się:
a) zacząć odbywać przygodne stosunki seksualne, stać się prostytutką;
b) stać się człowiekiem o niskiej moralności, postąpić niemoralnie, zwykle dla osiągnięcia korzyści materialnej

SJP.pl

# skurwiel

wulgarnie o człowieku nam niemiłym

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) wulg. pogard. obraź. o mężczyźnie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Powiedz temu skurwielowi, że nie chcę go więcej na oczy widzieć.

(1.1) No i jak zwykle odbieram gówniarza z przedszkola, a ten skurwiel jebany klnie, że by go chuj jasny w dupsko wypierdolił.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskurvʲjɛl, AS: skurvʹi ̯el

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skurwysyn, sukinsyn, łajdak

Wiktionary

# skurwiony

wulgarnie:
1. zepsuć moralnie, uczynić podłym, wrednym;
2. uczynić rozwiązłym seksualnie;
3. skurwić się:
a) zacząć odbywać przygodne stosunki seksualne, stać się prostytutką;
b) stać się człowiekiem o niskiej moralności, postąpić niemoralnie, zwykle dla osiągnięcia korzyści materialnej

SJP.pl

# skurwysyn

wulgarnie: wyzwisko używane w stosunku do mężczyzn; chuj

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) wulg. obraźliwie do mężczyzny lub o mężczyźnie

Wiktionary

Skurwysyn – skała na wzgórzu Winnica w Tyńcu. Pod względem administracyjnym należy do Dzielnicy VIII Dębniki w Krakowie. Pod względem geograficznym należy do Wzgórz Tynieckich na Pomoście Krakowskim w obrębie makroregionu Bramy Krakowskiej. Wzgórza te włączone zostały w obszar Bielańsko-Tynieckiego Parku Krajobrazowego.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Edek, ty skurwysynu!

(1.1) Ty skurwysynie! Ty przeklęty skurwysynie! Coś ty jej zrobił?

(1.1) Biedny głupi skurwysyn, któremu się wydawało, że otaczającą go rzeczywistość można wykorzystać, ukształtować wedle jego woli, kontrolować i regulować.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skurˈvɨsɨ̃n, AS: skurvysỹn

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skurwysynowanie n., skurwysyństwo n.

:: zdrobn. skurwysynek mos.

czas. skurwysynować ndk.

przym. skurwysyński

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skurwiel, sukinsyn, sukinkot, matkojebca, matkojeb, skurczybyk, skurczygnat, skurczypała

Wiktionary

# skurwysynek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) wulg. zdrobn. od: skurwysyn

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skurwysyn mos., skurwysynowanie n., skurwysyństwo n.

czas. skurwysynować ndk.

przym. skurwysyński

Wiktionary

# skurwysynka

wulgarnie: wyzwisko używane w stosunku do kobiet

SJP.pl

# skurwysynować

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) rzad. wulg. kląć z użyciem wyzwiska „skurwysyn”

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skurwysyn mos., skurwysynek mos., skurwysynowanie n., skurwysyństwo n.

przym. skurwysyński

Wiktionary

# skurwysynowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) rzad. wulg. klęcie z użyciem wyzwiska „skurwysyn”

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skurwysyn mos., skurwysynek mos., skurwysyństwo n.

czas. skurwysynować ndk.

przym. skurwysyński

Wiktionary

# skurwysyński

wulgarnie: odznaczający się szczególnym chamstwem lub okrucieństwem

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) wulg. właściwy skurwysynowi

(1.2) wulg. wyjątkowo podły, okrutny

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskurvɨˈsɨ̃j̃sʲci, AS: skurvysỹĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skurwysyn m., skurwysynek m., skurwysyństwo n., skurwysyńskość ż., skurwysynowanie n.

czas. skurwysynować ndk.

Wiktionary

# skurwysyńskość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest skurwysyńskie; cecha tych, którzy są skurwysyńscy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skurwysyn m., skurwysyństwo n.

przym. skurwysyński

przysł. skurwysyńsko

Wiktionary

# skurwysyństwo

czyn, postępek podły, nikczemny; również: chuligaństwo, hołota

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) wulg. postępek wysoce naganny, podły

(1.2) wulg. zbiorowo: dranie, hołota

(1.3) wulg. bycie skurwysynem

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Kłamie w żywe oczy – takiego skurwysyństwa ze strony innej osoby jeszcze nie widziałam!

(1.2) Ludzie się jeszcze nie poznali na tym skurwysyństwie, które się dorwało do władzy?

(1.3) Skurwysyństwa i dygnitarstwa czy nie czuło się od nich na milę?

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌskurvɨˈsɨ̃j̃stfɔ, AS: skurvysỹĩ ̯stfo

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skurwysyn mos., skurwysynek mos., skurwysyńskość ż., skurwysynowanie n.

czas. skurwysynować ndk.

przym. skurwysyński

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) draństwo, świństwo, łajdactwo, podłość

(1.2) wulg. kurewstwo

(1.3) war. wulg. skurwysyńskość

Wiktionary

# skurzać

regionalnie: usuwać z czegoś kurz; odkurzać

SJP.pl

# skurzak

nazwisko

SJP.pl

# skurzawka

indywidualizm: ściereczka do kurzu

SJP.pl

# skurzyć

potocznie:
1. zetrzeć z czegoś kurz; odkurzyć;
2. spalić, wypalić coś, np. paczkę papierosów; skopcić

SJP.pl

# skurzyński

nazwisko

SJP.pl

# skusić

1. zachęcić, zwabić, skłonić do czegoś przez kuszenie;
2. skusić się - zdecydować się na coś kuszącego, dać się do czegoś namówić, ulec

SJP.pl

czasownik dokonany

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. spróbować

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. kucha ż., kusiciel mos., kuszenie n., pokusiciel mos., pokusicielka ż.

Wiktionary

# skutari

1. miejscowość w basenie Morza Śródziemnego;
2. średniowieczna nazwa Chryzopolu (starożytnego miasta w Bitynii)

SJP.pl

Skutari – miejscowości w basenie Morza Śródziemnego.

- Szkodra – wł.: Scutari, miasto nadmorskie w Albanii
- Chryzopol – (gre.: Χρυσόπολις – Złote miasto, łac.: Chrysopolis), w średniowieczu określane również jako Skutari (gre.: Εκουτάριον, tur.: Üsküdar) – starożytne miasto położone w Bitynii nad cieśniną Bosfor dokładnie naprzeciw Byzantionu (późniejszego Konstantynopola). Współcześnie stanowi dzielnicę tureckiego miasta Stambuł.

Wikipedia

# skutecznie

przysłówek

(1.1) w sposób skuteczny, dający pożądany efekt

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skuˈtɛt͡ʃʲɲɛ, AS: skutečʹńe

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skutek m., skuteczność ż.

czas. uskutecznić, skutkować ndk.

przym. skuteczny, skutkowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) efektywnie, wydajnie

Wiktionary

# skuteczniej

stopień wyższy od przysłówka: skutecznie

SJP.pl

# skuteczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: skuteczny

SJP.pl

# skuteczność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co jest skuteczne; cecha tych, którzy są skuteczni

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skuˈtɛt͡ʃnɔɕt͡ɕ, AS: skutečność

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skutek m., skutkowanie n., uskutecznianie n., uskutecznienie n.

czas. skutkować ndk., uskuteczniać ndk., uskutecznić dk.

przym. skuteczny, skutkowy

przysł. skutecznie

Wiktionary

# skuteczny

dający oczekiwane wyniki, wywołujacy pozytywny skutek

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) taki, który charakteryzuje się skutecznością, daje pożądane rezultaty, wyniki; taki, który wywołuje pożądany efekt

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) W stosunku do innych sąsiadów Polski polityka Olbrachta była skuteczniejsza.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skuˈtɛt͡ʃnɨ, AS: skutečny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skutek, skuteczność

czas. skutkować, uskutecznić

przysł. skutecznie

przym. skutkowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) efektywny, wydajny

Wiktionary

# skutek

konsekwencja, efekt, następstwo, wynik, rezultat

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) wynik jakiegoś działania, efekt; rezultat, konsekwencja

Wiktionary

- skutek w relacji przyczynowo-skutkowej
- skutek uboczny
- skutek prawny

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Najczęściej wymienianym skutkiem tej decyzji był wzrost przestępczości.

(1.1) Adam nie uważał na lekcjach, czego skutkiem było niezaliczenie sprawdzianu.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskutɛk, AS: skutek

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. skuteczny, skutkowy

czas. skutkować

przysł. skutecznie

rzecz. skuteczność ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) konsekwencja, wynik, następstwo, rezultat

Wiktionary

# skutellozaur

rodzaj niewielkiego dinozaura ptasiomiednicznego z podrzędu tyreoforów

SJP.pl

Skutellozaur (Scutellosaurus) – niewielki dinozaur ptasiomiedniczny z grupy tyreoforów.

Żył w epoce wczesnej jury na terenach Ameryki Północnej. Długość ciała ok. 1,2 m, wysokość ok. 50 cm masa ok. 10 kg. Jego szczątki znaleziono w USA (stan Arizona).

Mógł poruszać się zarówno na dwu, jak i na czterech nogach. Był prymitywnym, lekko opancerzonym roślinożercą.

Wikipedia

# skuter

rodzaj pojazdu jednośladowego, przypominającego motor

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) mot. jednoślad o małych kołach, nisko zawieszonym silniku (najczęściej pod siedzeniem) i obudowanym podwoziu;

Wiktionary

Skuter (ang. scooter) – rodzaj motoroweru lub motocykla, który prowadzi się bez obejmowania go nogami, z silnikiem i zbiornikiem paliwa najczęściej umieszczonymi pod kanapą. Posiada stałe osłony nóg, obniżoną ramę ułatwiającą wsiadanie, a zamiast podnóżków podesty dające oparcie całej stopie. Bardzo często pod kanapą można spotkać bagażnik. W większości nowoczesnych konstrukcji stosowna jest bezstopniowa automatyczna skrzynia biegów pozwalająca na sprawne ruszanie i wygodną jazdę. Najlżejsze, z silnikiem spalinowym 50 cm³, są zaliczane do kategorii motorowerów. Małe koła i niska prędkość maksymalna sprawiają, że skutery są użyteczne w ruchu miejskim, ale rzadko sprawdzają się w terenie. Obecnie wśród skuterów można wyróżnić segment maxi-skuterów. Są one bardziej masywne, mają większe owiewki i napędzają je silniki o większej pojemności (125 cm³ i więcej). Posiadają także zazwyczaj więcej schowków. Konstrukcja ich pozwala na wygodne pokonanie długiej trasy, jednocześnie nie utrudniając przemieszczania się w mieście. Największymi producentami skuterów są obecnie: Piaggio, Peugeot, Aprilia, Yamaha, Suzuki, Honda, PGO, TGB, Kymco, a importerami w Polsce: Romet, Junak Keeway, Motobi, Benzer, Zipp i Kingway.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈskutɛr, AS: skuter

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skuterzysta m., skuterzystka ż., skuterek

przym. skuterowy

Wiktionary

# skuterek

zdrobnienie od: skuter

SJP.pl

# skuterowy

→ skuter

SJP.pl

#### Patrz:

skuter

# skuterzysta

człowiek jeżdżący na skuterze

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba poruszająca się skuterem

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skuter m., skuterek m.

przym. skuterowy

Wiktionary

# skuterzystka

→ skuterzysta

SJP.pl

#### Patrz:

skuterzysta

# skutki

konsekwencja, efekt, następstwo, wynik, rezultat

SJP.pl

Skutki – wieś w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie sochaczewskim, w gminie Młodzieszyn.

Sołectwo Helenów, Skutki tworzą wsie Helenów i Skutki. W 2023 sołectwo liczyło 114 mieszkańców.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa skierniewickiego.

Wikipedia

# skutkiem

konsekwencja, efekt, następstwo, wynik, rezultat

SJP.pl

przyimek

(1.1) w wyniku, konsekwencji czegoś, z jakiegoś powodu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) N. lp. → skutek

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Rzadko ćwiczył grę na pianinie, skutkiem czego nie był w stanie zagrać na dobrą ocenę na egzaminie.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskutʲcɛ̃m, AS: skutʹḱẽm

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) na skutek, wskutek, w efekcie, w konsekwencji, w wyniku, z powodu, w następstwie, w rezultacie

Wiktionary

# skutkować

dawniej: realizować, spełniać, wykonywać, np. skutkować przesięwzięcie

SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) przynosić określony skutek, prowadzić do jakiegoś efektu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) - Można dyscyplinować urzędników ministerialnych do pracy poprzez system kar pieniężnych. Obcinanie premii zawsze skutkuje - argumentował Ludwik Dorn (ROP), który przedstawiał projekt uchwały.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skutˈkɔvat͡ɕ, AS: skutkovać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skuteczność ż., skutek m., skutkowanie n.

przym. skuteczny, skutkowy

przysł. skutecznie

Wiktionary

# skutkowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skutkować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skutkować ndk.

rzecz. skuteczność ż.

Wiktionary

# skutkowy

przymiotnik od: skutek

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze skutkiem, dotyczący skutku

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skuteczność ż., skutek mrz.

czas. skutkować ndk.

przym. skuteczny

przysł. skutecznie

Wiktionary

# skutnik

nazwisko

SJP.pl

# skutozaur

wymarły gad z rodziny parejazaurów

SJP.pl

Skutozaur – żyjący w górnym permie, około 260-250 milionów lat temu, roślinożerny anapsyd. Należał do rodziny Pareiasauridae i występował na terenie obecnej Rosji, która wchodziła w owym czasie w skład superkontynentu Laurazja.

Szczątki kilku osobników odkrył w okolicach Archangielska prof. V. P. Amalitzky.

Wikipedia

# skutterudyt

minerał, arsenek kobaltu

SJP.pl

Skutterudyt – minerał z gromady arsenków. należy do grupy minerałów rzadkich. Nazwa pochodzi od Skutterud w Norwegii, gdzie minerał ten został stwierdzony.

Wikipedia

# skutynizować

skutynizować się - rzadko: pokryć się kutyną

SJP.pl

# skuwać

1. kując, łączyć coś;
2. zakładać więźniom kajdany

SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) kując usuwać coś

(1.2) zakładać kajdany, kajdanki, okowy

(1.3) zamykać wodę pod lodem

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Tak, tak, nawet tam gzymsy skuwają, no bo z gzymsem też jest kłopot…

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skuwanie n., skucie n., skuwka ż., podkucie n.

czas. skuć dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) zakuwać

Wiktionary

# skuwanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skuwać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skuć, skuwać ndk.

rzecz. podkucie n.

Wiktionary

# skuweczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: skuwka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skuwka ż.

Wiktionary

# skuwka

blaszka wzmacniająca coś, łącząca jakieś elementy lub zabezpieczająca coś

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) blaszka zawinięta w tuleję, która coś wzmacnia, łączy jakieś części lub zabezpiecza

(1.2) cylindryczna nasadka na wieczne pióro zabezpieczająca je przed wyschnięciem atramentu

Wiktionary

- skuwka pióra
- skuwka sznurowadła

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Odleciały mi skuwki w sznurowadłach i teraz strzępią się.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskufka, AS: skufka

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. kuć ndk., skuć dk., skuwać ndk.

rzecz. skuweczka ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) zatyczka, nasadka

Wiktionary

# skuza

nazwisko

SJP.pl

# skuła

1. kując, połączyć coś;
2. założyć więźniowi kajdany;
3. potocznie: zbić kogoś

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rzad. anat. kość policzka

(1.2) przest. policzek

(1.3) przest. med. ropień

(1.4) przest. med. ropienie gardła

(1.5) przest. wet. schorzenie racic

forma czasownika.

(2.1) 3. os. lp., ż., przesz. od: skuć

Wiktionary

#### Przykłady

(1.5) W odwarze liści olszowych i słomy jęczmiennej macza się szmatę i owija nogę bydlęciu choremu na „skułę“ czyli chorobę racic.

Wiktionary

# skw.

skrót

(1.1) = skwer

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Dzień wcześniej, w czwartek o godz. 17:00 zaplanowano spotkanie z Prezydium Konferencji Episkopatu Polski w siedzibie KEP przy skw. kard. Stefana Wyszyńskiego 6.

Wiktionary

# skwadra

narzędzie stolarskie i ciesielskie służące do sprawdzania kątów i wytyczania prostopadłych; węgielnica

SJP.pl

# skwalan

organiczny związek chemiczny, pochodna skwalenu

SJP.pl

Skwalan – organiczny związek chemiczny, rozgałęziony węglowodór alifatyczny. W warunkach standardowych jest cieczą. Jest pochodną skwalenu, powstałą przez wysycenie wszystkich jego podwójnych wiązań.

Wikipedia

# skwalen

węglowodór nienasycony, składnik płaszcza lipidowego ludzkiej skóry oraz tłuszczu wątroby rekina

SJP.pl

Skwalen – węglowodór wielonienasycony, triterpen (składa się z sześciu jednostek izoprenowych – każda po pięć atomów węgla, wszystkie w konfiguracji E); jest zaliczany do lipidów (nie jest jednak tłuszczem). Jest składnikiem płaszcza lipidowego ludzkiej skóry oraz tłuszczu wątroby rekina. Jest metabolicznym prekursorem cholesterolu i innych steroli. Jest jednym z głównych składników woskowiny usznej i łoju skórnego.

Wikipedia

# skwantować

przetworzyć sygnał analogowy na cyfrowy

SJP.pl

# skwantyfikować

ująć coś ilościowo, przedstawić w postaci liczbowej

SJP.pl

# skwapliwie

przysłówek

(1.1) ochoczo, chętnie, z ochotą

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Przybieżeli do Betlejem skwapliwie.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skwapliwość ż.

przym. skwapliwy

Wiktionary

# skwapliwiec

człowiek skwapliwy, przesadnie gorliwy; gorliwiec

SJP.pl

# skwapliwiej

stopień wyższy od przysłówka: skwapliwie

SJP.pl

# skwapliwość

duża gorliwość, zapał w podejmowaniu decyzji, działania; gorliwość, gotowość, ochoczość

SJP.pl

# skwapliwszy

stopień wyższy od przymiotnika: skwapliwy

SJP.pl

# skwapliwy

1. bardzo chętny do działania, biorący się za coś z zapałem; ochoczy, skory, chętny, skłonny;
2. taki, który świadczy o czyjejś gotowości do czegoś, np. skwapliwa usłużność

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) chętny do działania, gotowy do czegoś

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skfaˈplʲivɨ, AS: skfaplʹivy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skwapliwość, skwapliwiec

przysł. skwapliwie

czas. skwapić się

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) chętny, ochoczy, skory, szybki, gorliwy

Wiktionary

# skwar

wysoka temperatura, upał, żar

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) skrajnie upalna pogoda, której towarzyszy silne promieniowanie słoneczne

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skwarka ż., skwarek m., skwarność ż., skwarzenie n.

czas. skwarzyć

przym. skwarny

przysł. skwarnie, skwarno

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) spiekota, upał

Wiktionary

# skwara

1. zgrubienie od: skwarka;
2. dawniej: upał

SJP.pl

# skwarczyński

nazwisko

SJP.pl

- Adam Skwarczyński (1886-1934) − działacz niepodległościowy, polityk
- Bolesław Skwarczyński (1885-1967) − prawnik, samorządowiec, starosta
- Henryk Skwarczyński (ur. 1952) − pisarz, podróżnik
- Paweł Skwarczyński (1829-1887) − prawnik, poseł do Sejmu Krajowego Galicji
- Stanisław Skwarczyński (1888-1981) − generał brygady Wojska Polskiego
- Tadeusz Skwarczyński (1894-1978) – podpułkownik dyplomowany artylerii Wojska Polskiego
- Tadeusz Skwarczyński (1895-1940) – kapitan artylerii Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej
- Zdzisław Skwarczyński (1914-1987) − historyk literatury, rektor Uniwersytetu Łódzkiego

Wikipedia

# skwareczek

zdrobnienie od: skwarek

SJP.pl

# skwareczka

zdrobnienie od: skwarek

SJP.pl

# skwarek

wysmażony kawałeczek słoniny, boczku; skwarka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

(1.1) kulin. wysmażony drobny kawałek wieprzowej słoniny lub boczku;

forma rzeczownika.

(2.1) D. lm. od: skwarka

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskfarɛk, AS: skfarek

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skwarka ż., skwar mrz., skwarzenie n., zeskwarzenie n.

czas. skwarzyć ndk., zeskwarzać ndk., zeskwarzyć dk., zeskwarzyć się dk.

przym. skwarkowy

przysł. skwarno

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skwarka

Wiktionary

# skwarka

wysmażony kawałeczek słoniny, boczku; skwarek

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kulin. wysmażony drobny kawałek wieprzowej słoniny lub boczku;

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Podano nam świeży chleb, smalec ze skwarkami i ogórki kiszone.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skwarek mrz., skwar mrz., skwierczenie n., zaskwierczenie n.

czas. skwierczeć ndk., zaskwierczeć dk.

przym. skwarkowy

przysł. skwarno

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skwarek; gw-pl|Poznań. skrzyczka

Wiktionary

# skwarki

wysmażony kawałeczek słoniny, boczku; skwarek

SJP.pl

Skwarki – pozostałość po produkcji tłuszczów wytapianych z tkanki tłuszczowej zwierząt, głównie smalcu. W zależności od użytego surowca mogą zawierać pewne ilości mięsa i tłuszczu. Cenione za walory smakowe. Używane w gastronomii.

Skwarki mogą być spożywane bezpośrednio lub dodawane jako składnik potraw. Używane jako dodatek do potraw mięsnych, tłuszcz do ciast (także słodkich) i ciasteczek, często łączone z ziemniakami. Wraz z wytopionym z nich tłuszczem i cebulą stosowane jako okrasa do dań.

Wikipedia

# skwarkowy

przymiotnik od: skwarek

SJP.pl

# skwarliński

nazwisko

SJP.pl

# skwarnicki

nazwisko

SJP.pl

# skwarnie

przysłówek

(1.1) gorąco, upalnie

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skwar mrz.

przysł. skwarno

przym. skwarny

Wiktionary

# skwarniej

stopień wyższy od przysłówków: skwarnie, skwarno

SJP.pl

# skwarniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: skwarny

SJP.pl

# skwarno

przysłówek

(1.1) książk. bardzo gorąco

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skwar mrz., skwarek mrz., skwarka ż.

przym. skwarny

przysł. skwarnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skwarnie, upalnie

Wiktionary

# skwarny

bardzo gorący; upalny

SJP.pl

przymiotnik jakościowy

(1.1) książk. pełen skwaru, bardzo gorący

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Minął jeszcze jeden cichy, skwarny dzień letni.

(1.1) W ten skwarny, upalny dzień nie brakowało amatorów lodów i zimnych napojów, a także kiełbasek z grilla.

(1.1) Była połowa czerwca, trwała sesja egzaminacyjna. Skwarny dzień, w korytarzach uczelni nieco chłodu, zdenerwowane, dyskutujące grupki studentów.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skwar m.

przysł. skwarnie, skwarno

Wiktionary

# skwarski

nazwisko

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Ryszard Skwarski – polski kajakarz, olimpijczyk
- Tadeusz Skwarski – polski specjalista w dziedzinie technologii włókien chemicznych i polimerów

Wikipedia

# skwarzyć

1. smażyć, topić tłuszcz na ogniu; wysmażać
2. o słonecznych upałach: dokuczać skwarem, przypiekać mocno

SJP.pl

# skwaszać

1. potocznie: psuć dobry humor, miłą atmosferę czegoś;
2. skwaszać się -
a) ulegając fermentacji, stawać się zepsutym;
b) być poddawanym fermentacji i zyskiwać kwaśny smak;
c) potocznie: skrzywiając się, okazywać niezadowolenie;
d) potocznie: przestawać mieć pozytywne cechy

SJP.pl

# skwaszanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skwaszać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skwaszać ndk.

Wiktionary

# skwat

ryba chrzęstnoszkieletowa; raszpla, ryna, anioł morski

SJP.pl

Raszpla zwyczajna, anioł morski, raszpla, skwat (Squatina squatina) – gatunek ryby chrzęstnoszkieletowej z rodziny raszplowatych (Squatinidae), nazywany też ryną.

Wikipedia

# skwater

squatter, squatters;
1.
a) w USA i Australii: osadnik nieposiadający tytułu prawnego;
b) w Australii: hodowca owiec dzierżawiący ziemię od państwa;
2. osoba zamieszkująca nielegalnie opuszczone budynki: domy, fabryki itp.

SJP.pl

Squatterzy lub skwaterzy (ang. squatters) – warstwa społeczna ziemian australijskich w XIX w., wywodzących się z legalizowanych samorodnych osadników buszu Australii (outback). Termin w szerszym znaczeniu odnosi się również do nielegalnych osadników w XIX-wiecznych Stanach Zjednoczonych, zajmujących ziemię do której nie mieli formalnych praw, określa się nim też amerykańskich pionierów, a obecnie także dzikich lokatorów zamieszkujących squaty (skłoty).

Wikipedia

# skwatowate

monotypowa rodzina morskich ryb chrzęstnoszkieletowych; raszplowate, aniołowate

SJP.pl

Raszplowate, skwatowate, aniołowate (Squatinidae) – rodzina morskich ryb chrzęstnoszkieletowych z rzędu raszplokształtych (Squatiniformes).

Wikipedia

# skwer

mały park, zieleń miejska

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) średniej wielkości teren zielony, najczęściej znajdujący się obok ulicy

Wiktionary

Skwer (ang. square, pol. kwadrat) – niezabudowany obszar na terenie miejscowości spełniający funkcje rekreacyjne.

Najczęściej skwer jest terenem zieleni z trawnikami, klombami, krzewami oraz drzewami, a niekiedy znajdują się tam fontanny, alejki, ławki i inny sprzęt rekreacyjny.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Kiedy jadę do szkoły, podziwiam skwery.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skfɛr, AS: skfer

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz.

:: zdrobn. skwerek m.

Wiktionary

# skwerek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: skwer

(1.2) mały skwer m.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skwer m.

Wiktionary

# skweres

dawniej: kłopot, zmartwienie, ambaras

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) daw. kłopot, ambaras, zamęt, zmartwienie, problem

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Światło tak dalece się już rozszerzyło, że wybuch, nastąpi przy pierwszem lepszem wydarzeniu, a wówczas będzie to harmider i skweres nielada.

(1.1) Tu pod tą gruszką drzemał Kościuszko, dopieroż robi się skweres, • a pod tą drugą Kołłątaj Hugo załatwiał mały interes.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskfɛrɛs, AS: skferes

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) daw. kweres m., skweret m., skwereta m.

Wiktionary

# skwierawski

nazwisko

SJP.pl

# skwierczyński

nazwisko

SJP.pl

Skwierczyńscy (i oboczności: Skwirczyńscy, Śkwirczyńscy) herbu Ślepowron – polski ród szlachecki wywodzący się z Podlasia. Rodzina rycerska przybyła do Paprotni w ziemi drohickiej najprawdopodobniej z terenów Mazowsza w czasach osadnictwa prowadzonego przez księcia mazowieckiego Janusza I Starszego w drugiej połowie XIV wieku lub za czasów przejścia Podlasia w ręce księcia litewskiego Witolda w 1405 roku, który kontynuował osadnictwo rycerstwa polskiego z terenów Mazowsza, jak i ziemi łęczyckiej i Kujaw na terenie wyludnionego przez najazdy Krzyżaków i Jaćwingów Podlasia.

Wikipedia

# skwierk

1. skwierczący głos, skwierczenie;
2. świergot, ćwierkanie;
3. staropolskie: skarga, żal

SJP.pl

# skwierzyna

miasto w Polsce

SJP.pl

Skwierzyna (niem. Schwerin an der Warthe) – miasto w zachodniej Polsce, w województwie lubuskim, w powiecie międzyrzeckim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Skwierzyna. Miasto jest położone na pograniczu Pojezierza Wielkopolskiego i Pradoliny Toruńsko-Eberswaldzkiej, przy ujściu rzeki Obry do Warty.

Wikipedia

# skwierzynianin

mieszkaniec Skwierzyny

SJP.pl

# skwierzynianka

mieszkanka Skwierzyny

SJP.pl

# skwierzynka

wieś w Polsce

SJP.pl

Skwierzynka (do 1945 niem. Schwerinsthal) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie koszalińskim, w gminie Sianów.

Według danych z 30 czerwca 2003 r. wieś miała 234 mieszkańców.

Wikipedia

# skwierzyński

przymiotnik od: Skwierzyna

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze Skwierzyną, dotyczący Skwierzyny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Skwierzyna ż.

Wiktionary

# skwir

ostry, przenikliwy odgłos wydawany przez ptaka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) ornit. piskliwy świergot ptaka

(1.2) przest. skrzeknięcie, zawodzenie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Usłyszeliśmy przenikliwy skwir mewy śmieszki.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skwirczeć ndk., skwirzyć ndk.

Wiktionary

# skwira

nazwisko

SJP.pl

Skwyra (ukr. Сквира) – miasto na Ukrainie, w obwodzie kijowskim, w rejonie białocerkiewskim. Do 2020 roku siedziba administracyjna rejonu skwyrskiego.

Wikipedia

# skwirliwy

przymiotnik

(1.1) stpol. płaczący żałośnie

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skfʲirˈlʲivɨ, AS: skfʹirlʹivy

Wiktionary

# skwirowski

nazwisko

SJP.pl

# skwirynowo

Skwirynowo (dawn. Kwirynowo) – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie toruńskim, w gminie Czernikowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa włocławskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 166 mieszkańców. Jest piętnastą co do wielkości miejscowością gminy Czernikowo.

Wikipedia

# skwitać

dawniej: pokrywać się kwiatami, zakwitać, wykwitać

SJP.pl

# skwitnąć

1. pokryć się kwiatami; zakwitnąć;
2. zepsuć się pod wpływem wilgoci i pokryć się pleśnią; spleśnieć

SJP.pl

# skwitnięty

skwitły;
1. taki, który pokrył się kwiatami; zakwitły, zakwitnięty;
2. taki, który zepsuł się pod wpływem wilgoci i pokrył się pleśnią; spleśniały

SJP.pl

# skwitować

1. zareagować słowem lub gestem;
2. zwolnić kogoś z opłaty, wydając pokwitowanie

SJP.pl

# skwitły

1. pokryć się kwiatami; zakwitnąć;
2. zepsuć się pod wpływem wilgoci i pokryć się pleśnią; spleśnieć

SJP.pl

# skworc

nazwisko

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. szpak

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk|szkworc, szpok.

Wiktionary

# skworczyk

rodzaj ptaków z rodziny szpakowatych

SJP.pl

# skydiving

[czytaj: skajdajwing] sport polegający na wykonywaniu akrobatycznych skoków ze spadochronem; spadochroniarstwo

SJP.pl

# skye

[czytaj: skaj] potocznie: pies rasy skye terrier

SJP.pl

Skye (ang. Isle of Skye, gael. An t-Eilean Sgitheanach) – druga co do wielkości (1700 km²) wyspa Szkocji, a czwarta na Wyspach Brytyjskich, największa i położona najbardziej na północ w archipelagu Hebrydów Wewnętrznych. Należy do jednostki administracyjnej Highland, historycznie część hrabstwa Inverness-shire.

Wikipedia

# skyfos

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) staroż. ceram. w Starożytnej Grecji: niewielkie, głębokie naczynie z uchwytami po bokach, służące do picia;

Wiktionary

Skyfos (skifos) (stgr. σκύφος skýphos, lm skyphoi) – w ceramice starogreckiej niewielkie, głębokie naczynie z bocznymi uchwytami, służące do picia.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Na jednym skyfosie dostrzegamy Bachusa przedstawionego jako dziecko jadące na panterze, poza tym licznie przedstawiano motywy zwierzęce i roślinne.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) war. skifos

Wiktionary

# skylab

[czytaj: skajlab] amerykańska stacja kosmiczna

SJP.pl

Skylab (skrót od ang. Sky Laboratory: kosmiczne laboratorium) – amerykańska stacja kosmiczna działająca od 14 maja 1973 do 11 lipca 1979 r.

Wikipedia

# skylight

[czytaj: skajlajt] oszklone okienko w dachu kabiny lub w pokładzie statku dające światło z góry; skajlajt

SJP.pl

# skyline

[czytaj: skajlajn] panorama miasta, na której widoczne są wysokie budynki

SJP.pl

- skyline (panorama) – widok na miasto
- Skyline (film) – amerykański film z 2010 roku
- Nissan Skyline – sportowy samochód klasy średniej

Miejscowości w USA:

- Skyline – miejscowość w stanie Alabama, w hrabstwie Jackson
- Skyline – miasto w stanie Minnesota, w hrabstwie Blue Earth

Wikipedia

# skype

[czytaj: skajp] komunikator internetowy

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) inform. komunikator internetowy;

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Ze Skype’a można też – jak wiadomo – dzwonić na telefony stacjonarne i komórkowe oraz wysyłać SMS-y.

Wiktionary

# skype'ować

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) porozumiewać się za pomocą Skype'a, komunikatora internetowego pozwalającego na prowadzenie rozmów głosowych i wideorozmów

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Też korzystam z internetu — mówiła starsza pani, która zdradziła, że z wnukami skype'uje, sprawdza w necie pogodę i czasem sobie wchodzi na YouTube.

Wiktionary

# skypowicz

[czytaj: skajpowicz] użytkownik Skype'a (komunikatora internetowego); skajpowicz

SJP.pl

# skyr

islandzki produkt mleczny wyrabiany ze zsiadłego mleka, rodzaj gęstego jogurtu o delikatnym śmietankowym smaku

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) spoż. islandzki, tradycyjny produkt mleczny, rodzaj kwaszonego mleka;

Wiktionary

Skyr – tradycyjny islandzki wyrób mleczarski podobny do jogurtu wyrabiany ze zsiadłego mleka. Do produkcji przemysłowej wykorzystuje się mleko odtłuszczone. Występuje w wersji smakowej oraz pitnej. Jest dostępny w punktach handlowych w Skandynawii, Niemczech, Holandii, Wielkiej Brytanii, Szwajcarii, Stanach Zjednoczonych, Polsce i Austrii.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Na śniadanie zjadłem skyr z syropem truskawkowym i kilka rzodkiewek.

Wiktionary

# skyrmion

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) fiz. kwazicząstka, która charakteryzuje się tzw. ładunkiem topologicznym, będącą możliwie najmniejszym stabilnym zakłóceniem jednorodnego namagnesowania

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Naukowcy odkryli, że możliwe jest manipulowanie pojedynczymi skyrmionami.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. antyskyrmion m., multiskyrmion m., interskyrion m., skyrmioniczność ż., skyrmionika ż., skyrmionium n., nanoskyrmion m.

przym. skyrmioniczny

Wiktionary

#### Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

(1.1) kwazicząstka

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

rzecz. antyskyrmion m., multiskyrmion m., interskyrion m., skyrmioniczność ż., skyrmionika ż., skyrmionium n., nanoskyrmion m.

przym. skyrmioniczny

frazeologia.

etymologia.

etym|ang|skyrmion. < etym|ang|Skyrme., od nazwiska brytyjskiego fizyka Tony'ego Skyrme

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) skyrmion

* fiński: (1.1) skyrmioni

* francuski: (1.1) skyrmion m.

* hiszpański: (1.1) skyrmion m.

* kataloński: (1.1) skyrmió m.

* niemiecki: (1.1) Skyrmion

* nowogrecki: (1.1) σκυρμιόνιο n.

* portugalski: (1.1) skyrmion m.

* rosyjski: (1.1) скирмион m.

* ukraiński: (1.1) скірміон m.

* włoski: (1.1) skyrmione m.

źródła.

== skyrmion (język angielski.) ==

wymowa.

znaczenia.

rzeczownik policzalny

(1.1) fiz. skyrmion

odmiana.

(1.1) lp. skyrmion; lm. skyrmions

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary

# skyrs

przyimek

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. z powodu

Wiktionary

# skyscraper

[czytaj: skajskrejper]
1. bardzo wysoki budynek, mający kilkadziesiąt pięter; drapacz chmur, wieżowiec;
2. środowiskowo: pionowa forma reklamy internetowej w kształcie wysokiego i wąskiego prostokąta

SJP.pl

# skytale

starożytna metoda szyfrowania pism, używana przez Spartan

SJP.pl

Skytale (stgr. σκυτάλη skytálē lub σκύταλον skýtalon; łac. scytala) – metoda szyfrowania stosowana w starożytnej Grecji, w szczególności przez Spartan.

Wąski pasek pergaminu lub skóry nawijano na laskę, zapisując tekst wzdłuż niej na stykających się brzegach. Będący adresatem posiadacz laski o identycznej grubości mógł szybko odczytać tekst przesłania. W postaci rozwiniętej, z pozbawionymi sensu, rozrzuconymi literami nie miał żadnej wartości dla osoby niepowołanej; zrozumiały był jedynie dla właściwego odbiorcy, który dopasował go do swego wzorca.

Wikipedia

# skłaczony

taki, który się skłaczył (zlepił się w kłaki)

SJP.pl

# skład

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) miejsce gromadzenia (składowania) towarów, magazyn

(1.2) sport. zbiór wszystkich zawodników jednej drużyny podczas meczu

(1.3) zbiór elementów stanowiących dany przedmiot lub substancję

(1.4) druk. przygotowywanie tekstu do druku, składanie

(1.5) gw-pl|Poznań., kujawy. sklep

(1.6) kolej. komplet połączonych wagonów;

Wiktionary

- skład tekstu
- DTP
- skład procentowy
- skład celny
- prawo składu
- Skład Apostolski
- skład gatunkowy
- skład społeczny
- skład ziarnowy
- składowisko śmieci
- skład pociągu
- skład handlowy
- umowa składu

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Żołnierze poszli do składu broni.

(1.2) W jakim składzie gra dziś Legia?

(1.3) Proszę mi podać skład chemiczny tej substancji.

(1.4) W składzie najnowszego numeru uczestniczył sam dyrektor wydawnictwa.

(1.5) Byłem w składzie, ale nie miałem bejmów.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skwat, AS: sku̯at

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. składnik m., składowisko n., składarka ż., składanka ż., składak m., składnica ż., składanie n., składowanie n.

:: zdrobn. składzik m.

czas. składać ndk., składować ndk.

przym. składny, składowy, składany

przysł. składnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) magazyn, składowisko

(1.2) zespół, drużyna

(1.5) zob. sklep.

Wiktionary

# składać

czasownik przechodni niedokonany (dk. złożyć)

(1.1) gromadzić coś, zbierać

(1.2) budować coś z elementów, łączyć w jedną całość dwie lub więcej części

(1.3) zginać, załamywać coś, robiąc to mniejszym

(1.4) przekazywać coś komuś w formie ustnej lub pisemnej

(1.5) druk. przygotowywać tekst do druku, łącząc, zestawiając różne litery i wyrazy

(1.6) umieszczać w określonym miejscu

czasownik zwrotny niedokonany składać się (dk. złożyć się)

(2.1) mieć coś za swoje części

(2.2) ofiarować, kupować, zbierać coś w kilka osób w taki sposób, że każda z tych osób daje tylko część, uczestniczyć w składce

(2.3) być zdolnym do złożenia

(2.4) przybierać pozycję do wykonania czynności

(2.5) stawać się przyczyną czegoś

(2.6) pot. w odniesieniu do jakichś okoliczności: mieć jakiś przebieg

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Muszę składać grosz do grosza, aby kupić jej prezent.

(1.2) Od wczoraj uparcie składa model samolotu.

(1.3) Składam teraz namiot do pokrowca.

(1.4) Składałem mu życzenia zaraz po przyjściu na jego imieniny.

(1.4) Składam podanie do urzędu z prośbą o rozpatrzenie skargi.

(1.5) Właśnie składam komputerowo szkolną gazetę.

(1.6) Oficjalna delegacja rządowa składa wieniec przy grobie nieznanego żołnierza.

(2.1) Silnik składa się z gaźnika, tłoków, wału, chłodnicy i wielu innych elementów

(2.2) Pracownicy złożyli się na wspólny prezent dla swojego szefa.

(2.3) Wersalka po awarii już nie chce się składać.

(2.4) Pluton egzekucyjny długo składał się do strzału.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskwadat͡ɕ, AS: sku̯adać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. składak m., składka ż., skład m., składarka ż., składanie n., składnik m., składowa ż., składanka ż., składnia ż., składnica ż.

czas. kłaść, układać, wykładać

przym. składowy, składany, składkowy, składny, rozkładany, złożony, układny

Wiktionary

#### Synonimy:

(2.1) zawierać, obejmować

(2.2) zrzucać się, zbierać

Wiktionary

# składacz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) ten kto coś składa

(1.2) druk. pracownik drukarni składający tekst

(1.3) daw. poeta

(1.4) osoba oddająca coś na skład (w depozyt)

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) zecer

Wiktionary

# składaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od składak

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. składak m.

Wiktionary

# składak

1. składany kajak turystyczny;
2. składany nóż;
3. popularny rodzaj roweru

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) rower, który można złożyć, zmniejszając jego gabaryty np. w celu przetransportowania

(1.2) komputer stacjonarny złożony z oddzielnie kupowanych podzespołów różnych producentów

Wiktionary

Rower składany (potocznie składak) – rower o zmniejszonych rozmiarach, który można łatwo jeszcze zmniejszyć na czas transportowania lub przechowywania. Zmniejszenie rozmiarów uzyskuje się poprzez stosowanie kół o mniejszej średnicy i mniejszej ramie. Składanie obejmuje zwykle obniżanie kierownicy i siodełka oraz czasami składanie ramy.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. skład m., składnik m., składka ż., składanka ż., składanie n., poskładanie n., składowa ż., składnica ż., składzik m., składarka ż.

:: zdrobn. składaczek m.

czas. składać ndk., poskładać dk.

przym. składnikowy, składowy, składkowy, składankowy

Wiktionary

# składaneczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: składanka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. składanka ż.

Wiktionary

# składanek

wydanie kilku różnych utworów muzycznych jako pewną całość

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Bogdan Składanek – polski iranista
- Julian Składanek – polski aktor teatralny, radiowy i filmowy
- Maria Składanek – polska iranistka

Wikipedia

# składanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|składać.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skwaˈdãɲɛ, AS: sku̯adãńe

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. układać, składać ndk.

rzecz. składarka ż., skład m., składanka ż., składka ż., składak mrz., składnik mrz., składnica ż.

przym. składowy, składany, układny

Wiktionary

# składaniec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) pszcz. odkład utworzony z ramek z czerwiem pochodzących od kilku różnych rodzin pszczelich

Wiktionary

# składanka

wydanie kilku różnych utworów muzycznych jako pewną całość

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) coś złożonego z kilku rzeczy, utworów

Wiktionary

Kompilacja (składanka, album kompilacyjny) – ogólny termin używany w odniesieniu do wydawnictwa muzycznego, złożonego z utworów, które nie zostały zaplanowane jako pojedyncze dzieło. Kompilacje często składają się z utworów różnych artystów: ścieżki dźwiękowe, samplery wytwórni płytowych, albumy tematyczne, choć czasami poświęcone są jednemu artyście.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Kiedy ukazują się nowe, zremasterowane płyty albo składanki Beatelsów, głos w ich sprawie zajmują współcześni muzycy.

(1.1) Na Święta dostałem składankę polskich kolęd.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skwaˈdãnka, AS: sku̯adãnka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skład m., składanie n., składowisko n., składnik m., składak m.

:: zdrobn. składaneczka ż.

czas. składać, poskładać

przym. składowy, składankowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) kompilacja, melanż, zbieranina

Wiktionary

# składankowy

przymiotnik od: składanka

SJP.pl

# składanowski

nazwisko

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Marcin Składanowski – katolicki duchowny, teolog
- Mariusz Składanowski – polski informatyk

Wikipedia

# składany

1. dający się składać, taki, który można złożyć;
2. złożony z jakichś elementów

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) dający się składać

(1.2) złożony z części

(1.3) złożony w fałdy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skład mrz., składanie n., naskładanie n., poskładanie n.

czas. naskładać dk., składać ndk., poskładać dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) rozkładany, teleskopowy

(1.2) połączony, posklejany, złożony

(1.3) pofałdowany, pogięty, sfałdowany

Wiktionary

# składarka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) techn. urządzenie składające arkusze papieru

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skwaˈdarka, AS: sku̯adarka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skład m., składanie n., składka ż., składak m., składnica ż.

przym. składowy

czas. składać

Wiktionary

# składeczka

zdrobnienie od: składka

SJP.pl

# składka

1. zbiórka pieniędzy na jakiś cel;
2. kwota pieniężna wpłacana do wspólnej kasy lub na jakiś wspólny cel;
3. arkusz papieru odpowiednio złożony na przewidziany format

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) sposób opłacenia czegoś przez wiele osób, służącego wszystkim tym osobom, gdy każda z nich ponosi część kosztu (zwykle równą)

(1.2) wielkość części każdej osoby uczestniczącej w składce (1.1)

(1.3) urz. adm. obowiązkowa opłata związana z przynależnością do jakiejś organizacji lub instytucji najczęściej opłacana w regularnych odstępach czasu

(1.4) zadrukowany arkusz papieru złożony zazwyczaj wielokrotnie, tworzący część książki

Wiktionary

Składka – pieniężne świadczenie okresowe członka stowarzyszenia bądź ubezpieczonego, m.in.:

- składka na ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej (OC)
- składka na ubezpieczenie zdrowotne
- składka na ubezpieczenie społeczne (emerytalne, rentowe, chorobowe)
- inna składka ubezpieczeniowa

Składka to także:

- składka (poligrafia)
- składka introligatorska

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Koledzy urządzili składkę na piwo.

(1.1) Dzieci uczestniczyły w składce na wycieczkę.

(1.2) Ile wynosiła składka na tę wycieczkę?

(1.4) W dziale introligatorskim składki są zszywane ze sobą, a w ten sposób uzyskany blok oprawiany.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. składkowicz m., oskładkowanie n., składanie n., składarka ż., składnik mrz., składak mrz.

czas. składać, składać się ndk., złożyć się dk.

przym. składkowy, składowy

przysł. składkowo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) ściepa, ściepka, zrzuta, zrzutka, zbiórka

(1.2) udział

Wiktionary

# składkowski

nazwisko

SJP.pl

# składkowy

przymiotnik od: składka

SJP.pl

# składnia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jęz. funkcja wyrazu w zdaniu

(1.2) jęz. zestaw reguł rządzących budową zdań w danym języku

(1.3) jęz. dział lingwistyki badający reguły konstrukcji zdań;

(1.4) inform. zestaw reguł określających budowę poprawnych wyrażeń w języku programowania

Wiktionary

- syntaktyka (językoznawstwo) – nauka zajmująca się budową zdań
  - składnia historyczna
  - składnia opisowa
  - zobacz też:
    - składnia rządu
    - składnia zgody
    - składnia przynależności
- syntaktyka (logika) – funkcja wyrazu w zdaniu
  - składnia poetycka, syntaktyka poetycka

Wikipedia

#### Przykłady

(1.2) Prowadziła wykłady ze składni języka staroirlandzkiego.

(1.4) Zawsze miałem kłopoty ze składnią języka C.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskwadʲɲa, AS: sku̯adʹńa

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. składać

przym. składniowy, składowy

przysł. składniowo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1-4) syntaktyka

Wiktionary

# składnica

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) miejsce, gdzie się coś składa lub coś jest złożone

(1.2) miejsce przeznaczone do czasowego przechowywania materiałów

Wiktionary

Składnica – miejsce przechowywania czegoś.

- Składnica drewna – miejsce, gdzie składuje się drewno
- Składnica rejonowa – jednostka organizacyjna sił zbrojnych
- Składnica akt – miejsce przechowywania dokumentów niearchiwalnych
- Centralna Składnica Harcerska – państwowe przedsiębiorstwo handlowe, powiązane z ZHP

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) W pierwszych dniach oblężenia zaopatrzenie w środki lekarskie uległo dezorganizacji, gdyż większość właścicieli aptek i składnic opuściła miasto.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skład mrz., składzik mrz., składnik mrz., składowisko n., składarka ż., składanka ż., składak mrz., składanie n., składowanie n.

czas. składać ndk., składować ndk.

przym. składny, składowy

przysł. składnie

Wiktionary

# składniej

stopień wyższy od przysłówka: składnie

SJP.pl

# składniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: składny

SJP.pl

# składnik

1. część składowa jakiejś całości;
2. w dodawaniu: każda z liczb dodawanych do siebie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) część składowa czegoś

(1.2) mat. jeden z obiektów dodawanych dający sumę

Wiktionary

Dodawanie – wspólna nazwa różnych działań matematycznych, zdefiniowanych na różnych zbiorach i klasach, m.in. tych liczbowych, ale też dla wektorów, niektórych funkcji i części innych zbiorów.

Dodawane obiekty to składniki, a wynik dodawania to suma. Działanie to zwykle oznacza się plusem: +. Dodawanie zalicza się do działań arytmetycznych i jest najprostszym z nich, definiującym pozostałe.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈskwadʲɲik, AS: sku̯adʹńik

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skład m., składak m., składka ż., składanka ż., składanie n., poskładanie n., składowa ż., składnica ż., składzik m.

czas. składać ndk., poskładać dk.

przym. składnikowy, składowy, składkowy, składankowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) komponent, ingredient

(1.2) dodajnik

Wiktionary

# składnikowy

przymiotnik od: składnik

SJP.pl

# składniowy

przymiotnik od: składnia

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) przym. od składnia

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skwadʲˈɲɔvɨ, AS: sku̯adʹńovy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. składnia ż.

przysł. składniowo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) syntaktyczny

Wiktionary

# składność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest składne; cecha tych, którzy są składni

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. składny

przysł. składnie

Wiktionary

# składny

sprawnie zrobiony, zręcznie sformułowany; harmonijny, spójny, poprawny

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) poukładany, zgrabnie sformułowany

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskwadnɨ, AS: sku̯adny

Wiktionary

#### Powiązane:

przysł. składnie

rzecz. składność ż., składnica ż., skład

czas. składać

przym. składowy

Wiktionary

# składopis

elektromechaniczne lub elektroniczne urządzenie do składu tekstów, stosowane przed i w okresie pierwszych lat rozwoju komputerów, było rozwiązaniem pośrednim między maszynami do pisania a komputerami

SJP.pl

Składopis - elektromechaniczne lub elektroniczne urządzenie do składu tekstów, stosowane jeszcze w okresie pierwszych lat rozwoju komputerów, które było rozwiązaniem pośrednim między elektrycznymi maszynami do pisania a komputerami. Jego cechami charakterystycznymi były możliwość automatycznego lub ręcznego wyrównywania wierszy oraz, w przypadku urządzenia elektronicznego, wymiana głowic z czcionkami, dzięki któremu można było zmieniać krój i wprowadzać atrybuty czcionki, jak pochylenie lub wytłuszczenie pisma.

Wikipedia

# składowa

element maszyny, część składowa urządzenia

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) część składowa

Wiktionary

## Matematyka

- składowa wektora
- składowa zbioru

## Fizyka

- składowa wielkości wektorowej
- składowa czasowa w Szczególnej Teorii Względności
- składowa harmoniczna w akustyce

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. składak mrz., składnik mrz.

czas. składać

przym. składowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) składnik

Wiktionary

# składować

czasownik niedokonany

(1.1) umieszczać gdzieś i przechowywać

(1.2) przechowywać substancje szkodliwe w sposób niezagrażający nikomu i niczemu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) U wyżej uorganizowanych mrówek jaja i larwy są pieczołowicie składowane, nieruchomo czekając na przeżuty pokarm.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skwaˈdɔvat͡ɕ, AS: sku̯adovać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. składnica ż., skład mrz., składowisko n., składowanie n., składownik mos.

przym. składowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) magazynować

Wiktionary

# składowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|składować.

Wiktionary

Składowanie – jeden z głównych procesów magazynowych. Polega na zbiorze czynności związanych z umieszczeniem zapasów na powierzchni lub w przestrzeni składowej budowli magazynowej, w usystematyzowany sposób, odpowiednio do istniejących warunków i właściwości zapasów. Składowanie towarów w magazynie wiąże się z podstawową funkcją magazynu, jaką jest ich czasowe przechowywanie.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. składowisko n., skład mrz., składnica ż.

czas. składować

Wiktionary

# składowe

opłata za przechowywanie rzeczy oddanych na skład; magazynowe

SJP.pl

# składowice

Składowice (niem. Ziebendorf) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie lubińskim, w gminie Lubin.

Wikipedia

# składowisko

miejsce składania czegoś; składnica

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) miejsce składowania czegoś

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Biorąc pod uwagę fakt, że powierzchnia składowisk popiołów energetycznych pochodzących ze spalania węgla kamiennego i brunatnego wynosi w Polsce ok. 4000 ha, należy w pełni zdawać sobie sprawę, że problematyka związana z zabezpieczeniem środowiska przed ich uciążliwością jest niezmiernie ważna.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. składanka ż., składnica ż., skład mrz., składowanie n., składownik mos.

czas. składować ndk.

przym. składowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) zbiornica, składnica

Wiktionary

# składowiskowy

→ składowisko

SJP.pl

#### Patrz:

składowisko

# składowniczka

kobieta zajmująca się składowaniem materiałów we własnych lub wynajętych składach

SJP.pl

# składownik

osoba lub firma zajmująca się składowaniem materiałów we własnych lub wynajętych składach

SJP.pl

# składowy

przymiotnik

(1.1) będący częścią całości

(1.2) dotyczący składowania czegoś

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Istotną częścią składową kultury epoki jest rozwój szkolnictwa niższego i średniego.

(1.1) (…) znakomita większość Polaków na emigracji uważa ziemie nad Odrą i Nysą za część składową obszaru Polski.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skwaˈdɔvɨ, AS: sku̯adovy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. składowisko n., składnica ż., składak, składka, skład, składarka, składanie, składnik, składowa, składanka, składnia

czas. składać, składować

przym. składny, składkowy

Wiktionary

# składzik

zdrobnienie od: skład (magazyn)

SJP.pl

# skłamać

zełgać;
1. świadomie powiedzieć nieprawdę;
2. dawniej: udać coś, stworzyć pozory czegoś, np. skłamać radość

SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany

(1.1) dokonany od|kłamać.

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) W tych okolicznościach byłem zmuszony skłamać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. kłamać

rzecz. kłamczuszek mos.

Wiktionary

# skłaniać

czasownik przechodni niedokonany (dk. skłonić)

(1.1) wpływać na czyjąś decyzję

(1.2) powodować pochylenie

czasownik zwrotny niedokonany skłaniać się (dk. skłonić się)

(2.1) przybierać ukierunkowanie, tendencję, nabierać przekonania

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ukłon mrz., skłon mrz., pokłon mrz., skłanianie n.

czas. kłaniać się ndk., skłonić dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) mobilizować, motywować, nakłaniać, namawiać, pobudzać, prowokować, ukierunkowywać, usposabiać, zachęcać, inspirować, kierować, pchać, podburzać, popędzać, popychać, podjudzać, podżegać, rozbestwiać, zmuszać

(1.2) pochylać

(2.1) nakłaniać się, grawitować, inklinować, nastawiać się, orientować się, przekonywać się, ukierunkowywać się, ciążyć, chylić się

Wiktionary

# skłanianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|skłaniać.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. nieskłanianie n., skłon mrz.

czas. skłaniać ndk.

Wiktionary

# skłębić

wzburzyć, stłoczyć coś, tworząc kłębowisko

SJP.pl

# skłębiony

mający włosy splątane jak w kołtunie; zmierzwiony, kołtuniasty

SJP.pl

# skłócać

czasownik przechodni niedokonany (dk. skłócić)

(1.1) dążyć do skonfliktowania osób lub grup

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Algorytmy sprzyjają treściom z konkretnym przekazem, które nie szokują i skłócają ze sobą odbiorców?

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. kłócić się

rzecz. wykłócanie n., kłótnia ż.

przym. kłótliwy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) konfliktować

Wiktionary

# skłócić

1. wymieszać gwałtownie, zmącić;
2. doprowadzić do niezgody, kłótni

SJP.pl

# skłocik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od skłot

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) To nie skłot, lecz tylko mały skłocik.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skłot m.

Wiktionary

# skłodowska-curie

[czytaj: skłoDOWska-köRI albo skłoDOWska-kiRI] Maria Skłodowska-Curie (możliwe też: Curie-Skłodowska, 1867-1934) - chemik i fizyk, laureatka Nagrody Nobla w roku 1903 i w roku 1911

SJP.pl

# skłodowski

nazwisko

SJP.pl

Skłodowski (forma żeńska: Skłodowska; liczba mnoga: Skłodowscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 1497 osoby, według nowszych, internetowych danych noszą je 1721 osoby. Nazwisko pochodzi od słów składać lub skład i jest najbardziej rozpowszechnione w północno-wschodniej Polsce.

Wikipedia

# skłodowskit

minerał z gromady krzemianów

SJP.pl

Skłodowskit (shinkolobwit, chinkolobwit) – minerał z gromady krzemianów. Należy do grupy minerałów bardzo rzadkich.

Nazwany na cześć Marii Skłodowskiej-Curie. Druga jego nazwa jest utworzona od francuskiej nazwy jednego ze złóż, w których został odnaleziony, Shinkolobwe w Kongo.

Wikipedia

# skłon

pochylenie tułowia w przód

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) pochylenie tułowia, wykonywane zwykle jako ćwiczenie

(1.2) książk. przest. pochylenie przed kimś głowy na znak szacunku

(1.3) książk. płaszczyzna nachylona pod pewnym kątem do podstawy, bok wzniesienia lub góry

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: skwɔ̃n, AS: sku̯õn

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skłanianie n., skłonienie n., skłonność ż., ukłon mrz., pokłon m.

czas. skłaniać, skłonić, kłaniać się

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) pochylenie się

(1.2) skinienie, ukłon, kłanianie się

(1.3) stok, zbocze

Wiktionary

# skłonić

czasownik przechodni dokonany (ndk. skłaniać)

(1.1) dokonany od|skłaniać.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskwɔ̃ɲit͡ɕ, AS: sku̯õńić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skłon mrz., skłonienie n., ukłon mrz., pokłon m., skłonność ż.

czas. skłaniać ndk., kłaniać się

Wiktionary

# skłonniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: skłonny; bardziej skłonny

SJP.pl

# skłonność

1. cecha, która może się ujawnić, potencjalna właściwość; podatność, predyspozycja, tendencja;
2. zamiłowanie do czegoś; upodobanie, pociąg;
3. dawniej: przychylność dla kogoś; sympatia, sentyment;
4. w psychologii: spontaniczny odruch, który prowadzi do zrealizowania określonego celu, np. skłonności motoryczne, afektywne i intelektualne

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) potencjalna, niekiedy ujawniająca się cecha

(1.2) upodobanie do czegoś

(1.3) przest. sympatia dla kogoś

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Masz skłonności do gniewu, które niszczą twoje relacje z innymi.

(1.2) Mam skłonności do edytowania artykułów, nawet gdy wiem, że powinienem się zająć czymś ważniejszym.

(1.3) Ich wzajemne skłonności były tematem wielu plotkaotek w biurze.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskwɔ̃nːɔɕt͡ɕ, AS: sku̯õ•ność

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skłaniać (się), skłonić (się)

przym. skłonny

rzecz. skłon

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) inklinacja, tendencja, dyspozycja, predyspozycja, zdolność, podatność

(1.2) słabość, upodobanie, feblik, ciągoty, ciągotki

(1.3) sympatia, chęć, ciągoty, pociąg

Wiktionary

# skłonny

1. taki, który jest gotów do uczynienia, zaakceptowania czegoś; skory, chętny, ochoczy, skwapliwy;
2. taki, który jest na coś podatny, łatwo ulega czemuś; nieodporny

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) taki, który jest podatny na coś; mający predyspozycję do czegoś

(1.2) taki, który zgadza się z czymś, ma chęć na coś

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) W zimie jestem skłonny do częstych przeziębień.

(1.2) Jestem skłonny przyznać ci rację.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈskwɔ̃nːɨ, AS: sku̯õ•ny

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. skłaniać się

rzecz. skłonność

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) podatny

(1.2) skory, przychylny, chętny

Wiktionary

# skłony

pochylenie tułowia w przód

SJP.pl

# skłot

rzadko: opuszczony budynek, nielegalnie zagospodarowany lub zamieszkany przez nieformalną grupę; squat, squot

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zob. squat.

Wiktionary

Squat (spolszczane skłot) – potocznie, opuszczona nieruchomość, zajęta przeważnie bez zgody właściciela.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: skwɔt, AS: sku̯ot

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. squat m., squatter m., squatterka ż., squatters m., squatting m., skłotowanie n., zaskłotowanie n., skłocik mrz.

czas. skłotować ndk., zaskłotować dk.

przym. skłotowy, squatowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) squat

Wiktionary

# skłotowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pot. odczasownikowy od|skłotować.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. skłot m., squat m., squatter m., squatterka ż., squatters m., squatting m., zaskłotowanie n.

czas. skłotować ndk., zaskłotować dk.

przym. skłotowy, squatowy

Wiktionary

# skłuć

poranić albo podziurawić kłując; pokłuć; zabić kłując

SJP.pl

# skłucki

nazwisko

SJP.pl

# skłudzewo

Skłudzewo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie toruńskim, w gminie Zławieś Wielka. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa toruńskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 249 mieszkańców. Jest siedemnastą co do wielkości miejscowością gminy Zławieś Wielka. Miejscowość położona jest na widokowej skarpie pradoliny Wisły, w połowie drogi między Toruniem a Bydgoszczą.

Wikipedia

# skłuwać

zabijać lub ranić, przebijając czymś ostrym

SJP.pl

# sl

skrót od: Stronnictwo Ludowe

SJP.pl

skrótowiec

(1.1) = Stronnictwo Ludowe

Wiktionary

- Skrót nazwy partii i stronnictw politycznych w Polsce:
  - Stronnictwo Ludowe (1931-1945) – polska partia polityczna, utworzona z połączenia PSL „Piast”, PSL „Wyzwolenie” i Stronnictwa Chłopskiego
  - Stronnictwo Ludowe (1944–1949, tzw. lubelskie) – prokomunistyczna partia polityczna działająca w latach 1944-1949
  - Stronnictwo Ludowe Roch – kryptonim działającego w konspiracji Stronnictwa Ludowego, uczestniczącego we władzach i strukturach Polskiego Państwa Podziemnego, od lipca 1945 działającego publicznie jako Polskie Stronnictwo Ludowe
  - Stronnictwo Ludowe „Wola Ludu”
  - Stronnictwo Ludowe „Ojcowizna”
  - Polskie Stronnictwo Ludowe – nazwa i człon nazwy wielu polskich partii politycznych
  - Zjednoczone Stronnictwo Ludowe (1949–1989)

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ɛs‿ˈɛl, AS: es‿el

Wiktionary

# sl-owiec

członek SL (Stronnictwa Ludowego); eselowiec

SJP.pl

# sl-owski

→ SL

SJP.pl

#### Patrz:

SL

# śl.

skrót od: śląski

SJP.pl

skrót

(1.1) = śląski

Wiktionary

Etnolekt śląski (śl. ślōnskŏ gŏdka, ślōnsko godka, ślůnsko godka), w dialektologii polskiej dialekt śląski, czasem też gwara śląska – zespół gwar śląskich, być może łączących się w kilka dialektów, którym posługuje się rdzenna ludność Górnego Śląska. Na kształtowanie się słownictwa etnolektu miały wpływ zapożyczenia z języków: literackiego polskiego, czeskiego (szczególnie z narzecza morawskiego, traktowanego niekiedy jako odrębny język), niemieckiego (najczęściej z germańskiego dialektu śląskiego) oraz częściowo słowackiego. W mowie tej konsekwentnie dominuje dzisiaj fonologia i morfologia słowiańska i przeważa takiż źródłosłów. Dyskusyjna jest kwestia statusu mowy śląskiej. W publikacjach językoznawczych śląszczyzna uznawana jest za dialekt języka polskiego. Jednakże znaczna część wyrażeń bliższa jest językowi staropolskiemu niż współczesnej polszczyźnie standardowej. W Narodowym Spisie Powszechnym w 2002 r. używanie śląskiego w kontaktach domowych zadeklarowało 56,6 tys. osób. W spisie z 2011 było już 529 tys. takich deklaracji, a w spisie z 2021 – 458 tys. Język śląski został uwzględniony w normie ISO 639-3, gdzie Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna – ISO przydzieliła mu kod: „SZL”.

Wikipedia

# slab

półwyrób stalowy przeznaczony do dalszej obróbki; kęs płaski

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) hutn. półwyrób przeznaczony do dalszego walcowania

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: slap, AS: slap

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. slabing m.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) kęsisko płaskie

Wiktionary

# slabing

1. ciężka walcarka do walcowania wlewków na kęsiska; zgniatacz
2. dział huty wyposażony w urządzenia do walcowania metali i otrzymywania z nich pewnych wyrobów; walcownia

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. hutn. ciężka walcarka do walcowania wlewków na slaby (kęsiska płaskie)

(1.2) techn. hutn. dział huty wyposażony w urządzenia do walcowania metali i otrzymywania z nich slabów

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Zasadniczymi urządzeniami produkującymi wsad do walcowni są zgniatacze, slabing i walcownie ciągłe kęsów.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. slab m.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) zgniatacz

(1.2) walcownia slabing

Wiktionary

# ślabrać

czasownik

(1.1) poznań. - brudzić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślabranie n.

Wiktionary

# ślabranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|ślabrać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. ślabrać ndk.

Wiktionary

# ślabrotać

czasownik

(1.1) poznań. mówić niewyraźnie i szybko, krzyczeć, ględzić

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Przestań ślabrotać!

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślabrotanie n.

Wiktionary

# ślabrotanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|ślabrotać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. ślabrotać ndk.

Wiktionary

# slackline

[czytaj: slaklajn] dyscyplina sportowa polegająca na chodzeniu po taśmie napiętej pomiędzy dwoma punktami, głównie drzewami, zapoczątkowana na początku lat 80. XX wieku

SJP.pl

Slackline (ang. slackline – luźna linia) – dyscyplina sportowa polegająca na chodzeniu i wykonywaniu trików na taśmie, zazwyczaj o szerokości 2,5–5 cm, rozwieszonej i napiętej między dwoma punktami (drzewami, skalnymi turniami) na wysokości od kilkunastu centymetrów do kilkuset metrów.

Wikipedia

# slackliner

[czytaj: slaklajner] osoba uprawiająca sport polegający na chodzeniu po taśmie napiętej pomiędzy dwoma punktami, głównie drzewami

SJP.pl

# slacklinerka

[czytaj: slaklajnerka] kobieta uprawiająca sport polegający na chodzeniu po taśmie napiętej pomiędzy dwoma punktami, głównie drzewami

SJP.pl

# slacktywizm

[czytaj: slaktywizm] aktywizm społeczny lub polityczny polegający na wykonywaniu wyłącznie prostych zadań niewymagających zaangażowania, np. pisanie postów w internecie lub podpisywanie internetowych petycji' slaktywizm

SJP.pl

Slaktywizm (również slacktywizm, ang. slacktivism, od slack – leń, wałkoń i activism – aktywizm) – odnosi się do aktywizmu politycznego bądź społecznego, który nie powoduje istotnych praktycznych skutków, a jedynie przyczynia się do samozadowolenia osoby biorącej udział. Działania uznawane za slaktywizm zwykle są bardzo proste i nie wymagają zaangażowania od uczestników.

Wikipedia

# slackware

jedna z dystrybucji systemu Linux

SJP.pl

Slackware (wym. [ˈslækwɛə]) – najstarsza aktywnie rozwijana dystrybucja GNU/Linuksa.

Pierwsza wersja (1.00) została wydana 16 lipca 1993 roku przez Patricka Volkerdinga. Wersja ta była oparta na dystrybucji SLS Linux i rozprowadzana jako obrazy dyskietek 3,5-calowych, dostępne przez anonimowy FTP. Slackware obchodził swoje piętnaste urodziny 17 lutego 2008.

Wikipedia

# ślączka

nazwisko

SJP.pl

- Ślączka – struga w Polsce
- Aleksander Ślączka (1893–1940), lekarz neurolog i psychiatra, oficer Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej
- Janusz Ślączka (ur. 1971), żużlowiec i trener sportu żużlowego
- Kazimierz Ślączka (1885-1971), inżynier, oficer Wojska Polskiego
- Roman Ślączka (1895-1967), adwokat, radca prawny, działacz narodowy
- Wojciech Ślączka (1851–1925), adwokat, działacz niepodległościowy i społeczny

Wikipedia

# slaczyć

środowiskowo: uprawiać sport polegający na chodzeniu po taśmie napiętej pomiędzy dwoma punktami, głównie drzewami

SJP.pl

# ślad

1. znak odciśnięty np. po przejściu człowieka, przejeździe pojazdu; trop;
2. pozostałość po czymś, znak świadczący o tym, że coś istniało, działo się;
3. znikoma ilość czegoś

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) oznaka przejścia, przejechania, przelotu kogoś lub czegoś

(1.2) pozostałość po wydarzeniu lub po obecności kogoś lub czegoś

(1.3) niewielka ilość

(1.4) muz. ścieżka dźwiękowa w urządzeniach i oprogramowaniu służącym do rejestracji dźwięku

(1.5) mat. suma elementów na głównej przekątnej macierzy kwadratowej;

Wiktionary

- ślad – jednostka miary powierzchni
- ślad – pojęcie z dziedziny algebry liniowej
- Ślad – album zespołu Kombii
- Ślad – singel zespołu Kombii
- Ślad – singel Juli
- Ślad – polski serial kryminalny Telewizji Polsat

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Koło południa przyszli nad bród, którym widocznie od czasu do czasu przejeżdżali ludzie i wozy, bo po obu brzegach były ślady kół i kopyt końskich.

(1.2) Wtem przed trzema tygodniami powróciła nagle do miasta bledsza niż zwykle, z zapadłymi policzkami i śladami łez w zaczerwienionych oczach.

(1.4) Następny etap, to przygotowanie śladów audio. (…) Werbel jest na dwóch śladach – górna membrana i sprężyny.

(1.5) Ślad operatora rzutowego jest równy wymiarowi przestrzeni, na którą on rzutuje.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlat, AS: ślat

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. oślada ż., śladówka ż., śledczy m., śledztwo n., śledzenie n.

czas. śledzić, prześladować, naśladować

przym. śladowy, śledczy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) odcisk, trop

(1.2) pamiątka

Wiktionary

# śladami

1. znak odciśnięty np. po przejściu człowieka, przejeździe pojazdu; trop;
2. pozostałość po czymś, znak świadczący o tym, że coś istniało, działo się;
3. znikoma ilość czegoś

SJP.pl

# śladem

1. znak odciśnięty np. po przejściu człowieka, przejeździe pojazdu; trop;
2. pozostałość po czymś, znak świadczący o tym, że coś istniało, działo się;
3. znikoma ilość czegoś

SJP.pl

# śladować

dawniej: iść czyimś śladem, tropić kogoś; śledzić

SJP.pl

# śladówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) sport. pot. narta do uprawiania narciarstwa rekreacyjnego

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślad m.

Wiktionary

# śladowość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest śladowe

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. śladowy

przysł. śladowo

Wiktionary

# śladowski

nazwisko

SJP.pl

# śladowy

→ ślad

SJP.pl

#### Patrz:

ślad

# slajd

fotografia w formie małoobrazkowych przezroczy, przeznaczona do rzutowania na ekran; slide

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) fot. diapozytyw, małoobrazkowe przezrocze oprawione w tekturową lub plastikowyastikową ramkę, służące do rzutowania obrazu na ekran za pomocą rzutnika;

Wiktionary

Przezrocze, slajd (ang. slide) – diapozytyw fotograficzny uzyskany jako obraz pozytywowy na materiale przezroczystym (dawniej wyłącznie światłoczułym), przeznaczony do oglądania w prześwicie (pod światło) lub za pomocą diaskopu (rzutnika) na większej powierzchni (np. ekranie).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Na geografii pani pokazywała nam slajdy ze zdjęciami z Himalajów.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: slajt, AS: slai ̯t

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. slajdowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) przezrocze, przeźrocze

Wiktionary

# slajdowisko

potocznie: prezentacja slajdów

SJP.pl

# slajdowy

przymiotnik od: slajd

SJP.pl

# slajdzik

zdrobnienie od: slajd

SJP.pl

# slajs

w tenisie: uderzenie piłki z nadaniem jej rotacji wstecznej; uderzenie podcięte

SJP.pl

# slaktywizm

aktywizm społeczny lub polityczny polegający na wykonywaniu wyłącznie prostych zadań niewymagających zaangażowania, np. pisanie postów w internecie lub podpisywanie internetowych petycji' slacktywizm

SJP.pl

Slaktywizm (również slacktywizm, ang. slacktivism, od slack – leń, wałkoń i activism – aktywizm) – odnosi się do aktywizmu politycznego bądź społecznego, który nie powoduje istotnych praktycznych skutków, a jedynie przyczynia się do samozadowolenia osoby biorącej udział. Działania uznawane za slaktywizm zwykle są bardzo proste i nie wymagają zaangażowania od uczestników.

Wikipedia

# slalom

1. dyscyplina sportowa polegająca na pokonywaniu bramek, rozgrywana np. na nartach, rowerze, snowboardzie;
2. wymijanie wielu rzeczy

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) sport. konkurencja sportowa polegająca na pokonywaniu (najczęściej na nartach) krętej trasy wyznaczonej bramkami

(1.2) książk. przen. o drodze pełnej przeszkód; także: o trudnym zadaniu

Wiktionary

Slalom (dawniej: slalom specjalny) – olimpijska konkurencja narciarska, rozgrywana zarówno przez kobiety, jak i mężczyzn, jedna z podstawowych obok zjazdu i slalomu giganta.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.2) Droga po zimie to prawdziwy slalom między dziurami.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈslalɔ̃m, AS: slalõm

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. slalomowiec m., slalomista m., slalomistka ż., slalomik mrz.

przym. slalomowy

Wiktionary

# slalomer

narciarz biorący udział w slalomie; slalomista, slalomowiec

SJP.pl

# slalomik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od slalom

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) To nie slalom, lecz tylko mały slalomik.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. slalom m.

Wiktionary

# slalomista

narciarz biorący udział w slalomie; slalomowiec, slalomer

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) sport. zawodnik startujący w slalomie

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌslalɔ̃ˈmʲista, AS: slalõmʹista

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. slalom m., slalomowiec m.

:: fż. slalomistka ż.

przym. slalomowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) slalomowiec

Wiktionary

# slalomistka

→ slalomista

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) forma żeńska od: slalomista

Wiktionary

#### Patrz:

slalomista

#### Wymowa:

IPA: ˌslalɔ̃ˈmʲistka, AS: slalõmʹistka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. slalom m., slalomowiec m.

:: fm. slalomista m.

przym. slalomowy

Wiktionary

# slalomowiec

narciarz biorący udział w slalomie; slalomista, slalomer

SJP.pl

# slalomowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) sport. związany z slalomem, dotyczący slalomu

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. slalom mrz., slalomista mos., slalomistka ż.

Wiktionary

# slam

występ na żywo, podczas którego uczestnik przedstawia własny tekst poetycki lub prozatorski bez użycia jakichkolwiek rekwizytów i instrumentów

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) występ artystyczny będący połączeniem poezji i performance'u i wykluczający użycie jakichkolwiek instrumentów

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Slam otwarty dla wszystkich, którzy chcą spróbować swoich sił w pojedynkach na teksty, wiersze, rymy własnego autorstwa (…).

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: slãm, AS: slãm

Wiktionary

# ślamazara

(r. męski) mężczyzna, chłopiec powolny, flegmatyczny, poruszający się anemicznie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński lub męskoosobowy

(1.1) pot. lekcew. osoba robiąca wszystko powoli, często również nieudolnie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Nie dość, że jest ślamazarą, to jeszcze fajtłapą!

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌɕlãmaˈzara, AS: ślãmazara

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślamazarność ż.

przym. ślamazarny

przysł. ślamazarnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) grzebuła, guzdrała, guzdracz, guzdralski, maruda, maruder

Wiktionary

# ślamazarnie

przysłówek

(1.1) w sposób ślamazarny, bardzo powoli, często nieudolnie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Rozkładam zeszyt i powoli, ślamazarnie, z wysiłkiem notuję wszystko, o czym myślałam.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌɕlãmaˈzarʲɲɛ, AS: ślãmazarʹńe

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślamazarność ż., ślamazara m./ż.

przym. ślamazarny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) bez życia, flegmatycznie, gnuśnie, jak krew z nosa, jak mucha w smole, jak ślimak / ślimaczo, jak żółw / w żółwim tempie, jakby chciał, a nie mógł, marudnie, na zwolnionych obrotach, niemrawo, ociężale, opieszale, ospale

Wiktionary

# ślamazarniej

stopień wyższy od przysłówka: ślamazarnie

SJP.pl

# ślamazarniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: ślamazarny

SJP.pl

# ślamazarność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest ślamazarne; cecha tych, którzy są ślamazarni

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślamazara mos./ż.

przym. ślamazarny

przysł. ślamazarnie

Wiktionary

# ślamazarny

przymiotnik

(1.1) powolny, flegmatyczny, mało energiczny

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Działania armii szwedzkiej na Pomorzu były jednak tak nieudolne i ślamazarne, że nie stanowiły większego zagrożenia dla wojsk pruskich.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌɕlãmaˈzarnɨ, AS: ślãmazarny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślamazara, ślamazarność, śluma

przysł. ślamazarnie

Wiktionary

# slamer

osoba występująca na żywo przed publicznością, przedstawiająca własny tekst poetycki lub prozatorski bez użycia jakichkolwiek rekwizytów i instrumentów

SJP.pl

# slamować

występować na żywo przed publicznością, przedstawiając własny tekst poetycki lub prozatorski bez użycia jakichkolwiek rekwizytów i instrumentów; brać udział w slamie

SJP.pl

# slamowy

→ slam

SJP.pl

#### Patrz:

slam

# slams

zniszczony, nędzny dom zamieszkiwany przez ubogich mieszkańców miast; slums

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zob. slums.

Wiktionary

Slumsy (czyt. [slamsy] od ang. slums) – region miasta zamieszkany przez biedną ludność (najczęściej imigrantów lub przybyszy z terenów wiejskich). Obszary takie są najbardziej powszechne w wielkich aglomeracjach państw globalnego południa (kiedyś zwanego Trzecim Światem) (np. w Afryce, Indiach czy Ameryce Południowej).

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: slãms, AS: slãms

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. slums m.

przym. slamsowy, slumsowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) slums

Wiktionary

# slamsowy

dotyczący domów zamieszkałych przez biedotę lub wielkomiejskich dzielnic nędzy; slumsowy

SJP.pl

# slamsy

biedna dzielnica w wielkim mieście; slumsy

SJP.pl

Slumsy (czyt. [slamsy] od ang. slums) – region miasta zamieszkany przez biedną ludność (najczęściej imigrantów lub przybyszy z terenów wiejskich). Obszary takie są najbardziej powszechne w wielkich aglomeracjach państw globalnego południa (kiedyś zwanego Trzecim Światem) (np. w Afryce, Indiach czy Ameryce Południowej).

Wikipedia

# slang

w językoznawstwie: język jakiejś grupy społecznej (środowiskowej, zawodowej, ale nie terytorialnej), różniący się od języka ogólnego (narodowego) zasobem słów, wyrażeń i wymową; żargon, argot, gwara, wiech, język specjalistyczny (środowiskowy, zawodowy)

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) jęz. kult. zespół jednostek językowych właściwych dla wyodrębnionej grupy społecznej;

Wiktionary

Slang – zespół słownictwa i połączeń wyrazowych używanych nieoficjalnie w pewnym kręgu ludzi lub w ograniczonym kontekście społecznym. Slangiem posługują się grupy ludzi, których łączy wspólny typ działalności lub wspólna sfera zainteresowań. Czasem pojęcie slangu jest kojarzone ze środowiskami młodzieżowymi. W szerokim ujęciu slang nie musi być związany z konkretną grupą użytkowników języka; wyróżnia się tzw. slang ogólny, który ma stosunkowo rozległy zasięg społeczny.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Oni mówią swoim własnym, gangsterskim slangiem.

(1.1) W ulotce tej firmy odnaleźć można bardzo dużo slangu informatycznego.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: slãŋk, AS: slãŋk

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. slangowy

przysł. slangowo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) żargon, gwara środowiskowa

Wiktionary

# slangowy

przymiotnik od: slang

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) jęz. dotyczący slangu, właściwy slangowi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. slang m.

Wiktionary

# slapp

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki lub męskorzeczowy

(1.1) praw. społ. pozew sądowy mający na celu zastraszenie i uciszenie krytyków przez zaangażowanie ich w obronę prawną, której kosztów mogą nie udźwignąć

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. SLAPP-owy

Wiktionary

# slapping

[czytaj: slaping] klang; w muzyce:
a) technika gry na gitarze basowej i elektrycznej polegająca na silnym uderzeniu lub szarpnięciu struny, która wydaje charakterystyczny dźwięk, uderzając o gryf;
b) część utworu muzycznego wykonana tą techniką

SJP.pl

Slapping (w Polsce nazywany klangiem lub „grą kciukiem”) – technika gry na gitarze basowej i gitarze elektrycznej opierająca się na dwóch sposobach wydobywania dźwięku:

- slap – mocne uderzenie struny kciukiem, tak by uderzając o gryf wydobyła charakterystyczny i czysty dźwięk
- pop – szarpnięcie, „poderwanie” struny tak mocne, by ta odezwała się uderzając o progi (artykulacja analogiczna do pizzicato bartokowskiego na instrumentach smyczkowych), mające dać efekt podobny do uzyskanego przez slap

Wikipedia

# slapstick

[czytaj: slapstik] komedia o wartkiej akcji, pełna gagów (np. rzucanie tortami), pościgów itp.

SJP.pl

Slapstick (również komedia slapstikowa, ang. slapstick comedy) – rodzaj komedii filmowej, głównie z okresu kina niemego, stworzony przez amerykańskiego reżysera Macka Sennetta.

Charakteryzuje się szybką akcją i rubasznym humorem. Postacie są mocno przerysowane i przeżywają groteskowo niebezpieczne przygody. Sekwencje filmowe często są tworzone spontanicznie. Pierwszą komedią slapstickową był film Macka Sennetta z 1912 roku pt. Cohen na Coney Island.

Wikipedia

# slapstickowy

przymiotnik od: slapstick; slapstikowy

SJP.pl

# slapstikowy

→ slapstick; slapstickowy

SJP.pl

# slargando

określenie wykonawcze: zwalniając, rozszerzając; slentando

SJP.pl

# slash

[czytaj: slesz lub slasz] znak graficzny (/); ukośnik, prawy ukośnik, kreska ukośna

SJP.pl

Slash, właśc. Saul Hudson (ur. 23 lipca 1965 w Stoke-on-Trent) – brytyjsko-amerykański gitarzysta rockowy.

Zasłynął przede wszystkim z występów z zespołem Guns N’ Roses, którego był członkiem w latach 1985–1996 oraz w którym ponownie gra od 2016. W latach 2003–2008 był gitarzystą formacji Velvet Revolver. Współpracował także z Michaelem Jacksonem, z którym stworzył utwory: „Black or White”, „Give In to Me”, „D.S.”, „Privacy” oraz „Morphine”. Jak sam przyznaje, duży wpływ na jego grę na gitarze mieli Jimi Hendrix i Tony Iommi.

Wikipedia

# slasher

[czytaj: slaszer] gatunek horroru, w którym ginie wielu bohaterów z rąk seryjnego mordercy

SJP.pl

Slasher (ang. slash – ciąć) – rodzaj horroru filmowego o fabule, w której liczba bohaterów zmniejsza się w „dziwnych” okolicznościach. Slashery spotykały się z ogromną aprobatą szczególnie w latach 70. i 80. XX wieku. Obecnie, pomimo dalszej popularności, powstaje ich coraz mniej.

Wikipedia

# slasherowy

→ slasher [czytaj: slaszerowy]

SJP.pl

# śląsk

1. historyczna dzielnica Polski; Śląsk Opolski;
2. ludowy zespół pieśni i tańca;
3. wrocławski klub sportowy;
4. wydawnictwo działające w latach 1954-92

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. terytorium historyczne (kraina geograficzna i historyczna) w dorzeczu górnej i środkowej Odry;

(1.2) pot. posp. województwo śląskie;

(1.3) pot. posp. obszar konurbacji katowickiej;

Wiktionary

Śląsk (śl. Ślōnsk, Ślůnsk; niem. Schlesien; dś. Schläsing; cz. Slezsko; łac. Silesia) – kraina historyczna, położona na terenie Polski, Czech i Niemiec, w dorzeczu górnej i środkowej Odry. Od XV–XVI wieku zaczęto wyróżniać podział na Dolny Śląsk i Górny Śląsk. Historyczną stolicą całego obszaru Śląska jest Wrocław.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Uznanie przez stany śląskie w 1526 roku na sejmie w Głubczycach prawa do dziedziczenia Ferdynanda I Habsburga (1526-1564) zapoczątkowało ponad dwustuletnie panowanie Habsburgów nad Śląskiem.

(1.1) Ludzie mieszkający na Śląsku są bardzo gościnni.

(1.2) Przebyliśmy cały Śląsk od Bielska-Białej aż po Częstochowę, zatrzymując się oczywiście w Katowicach, Sosnowcu, Gliwicach i Rudzie Śląskiej.

(1.3) Czy pacjenci z Częstochowy będą jeździli leczyć się na Śląsk?

(1.3) Od 9 grudnia pasażerowie korzystający z dotychczasowych bezpośrednich połączeń Przewozów Regionalnych z Opola na Śląsk i z powrotem muszą się przesiadać…

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlɔ̃w̃sk, AS: ślõũ̯sk

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślązak mzw., śląszczyzna ż., śląska ż., Śląskie n., Ślązak mos., Ślązaczka ż., śląskość ż., śląski mrz.

przym. śląski

przysł. śląsko, po śląsku

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) podn. Silesia; gw-pl|Górny Śląsk|Ślónsk, Ślónzek.

Wiktionary

# śląska

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spoż. kulin. rodzaj kiełbasy z mięsa wieprzowego

forma przymiotnika.

(2.1) ż. lp. od: śląski

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wezmę dwa kilo śląskiej i pół kilo kaszanki.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Śląsk mrz., Śląskie n., śląskość ż., Ślązak mos., Ślązaczka ż., śląskość ż., śląski mrz.

przym. śląski

przysł. śląsko

Wiktionary

# sląski

nazwisko

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze Śląskiem, dotyczący Śląska, pochodzący ze Śląska

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. etnolekt używany na Górnym Śląsku;

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Na kolację zjadłem śląską kiełbasę.

(2.1) Proboszcz nigdy nie posługiwał się śląskim na ambonie.

(2.1) Dziadkowie nie znali żadnego „Ojcze nasz” po śląsku.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlɔ̃w̃sʲci, AS: ślõũ̯sʹḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślązak mzw., śląszczyzna ż., śląska ż., Śląskie n., Śląsk m., Ślązak m., Ślązaczka ż., śląskość ż.

przysł. śląsko, po śląsku

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skr. śl.

Wiktionary

# śląskie

potocznie: kluski śląskie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. region w południowej Polsce

Wiktionary

Województwo śląskie – jednostka samorządu terytorialnego i jednostka podziału administracyjnego Polski o powierzchni 12 333,09 km², położona na obszarze Niziny Śląskiej, Wyżyny Śląsko-Krakowskiej, Kotliny Oświęcimskiej, Pogórza Zachodniobeskidzkiego, Beskidów Zachodnich. Obejmuje wschodnią część Górnego Śląska i zachodnią część zachodniej Małopolski, w tym Zagłębie Dąbrowskie, zachodnie Zagłębie Krakowskie, Żywiecczyznę i Częstochowę. Zamieszkuje je około 4 375 947 osób. Jest województwem o najwyższym stopniu urbanizacji i gęstości zaludnienia. Siedzibą władz województwa są Katowice.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Do wypadku na autostradzie doszło w Śląskiem.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlɔ̃w̃sʲcɛ, AS: ślõũ̯sʹḱe

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Śląsk mrz., śląska ż.

przym. śląski

przysł. śląsko

Wiktionary

# śląsko

przymiotnik od: Śląsk

SJP.pl

przysłówek

(1.1) na sposób śląski, po śląsku

Wiktionary

Śląsko – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie lipskim, w gminie Lipsko, przy drodze krajowej nr 79.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa radomskiego.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Świętej Trójcy w Lipsku.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) W spisie znalazły się śląsko brzmiące nazwiska.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Śląsk mrz., śląska ż., Śląskie n., śląskość ż., Ślązak mos., Ślązaczka ż., śląskość ż., śląski mrz.

przym. śląski

Wiktionary

# śląskość

zespół cech charakterystycznych dla Śląska, Ślązaków

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co śląskie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Erwin epatuje śląskością.

(1.1) Wypędzono Niemców, napłynęła fala repatriantów z dawnych kresów wschodnich, a tożsamość i mit śląskości wiązano przede wszystkim klasowo – z górnictwem i hutnictwem.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślązak mzw., śląszczyzna ż., śląska ż., Śląsk mrz., Ślązak mos., Ślązaczka ż.

przym. śląski

przysł. śląsko, po śląsku

Wiktionary

# śląskowo

Śląskowo – wieś w Polsce, położona w województwie wielkopolskim, w powiecie rawickim, w gminie Jutrosin.

Wikipedia

# śląszczyzna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jęz. gwara śląska

(1.2) przest. ogół cech śląskich

Wiktionary

Etnolekt śląski (śl. ślōnskŏ gŏdka, ślōnsko godka, ślůnsko godka), w dialektologii polskiej dialekt śląski, czasem też gwara śląska – zespół gwar śląskich, być może łączących się w kilka dialektów, którym posługuje się rdzenna ludność Górnego Śląska. Na kształtowanie się słownictwa etnolektu miały wpływ zapożyczenia z języków: literackiego polskiego, czeskiego (szczególnie z narzecza morawskiego, traktowanego niekiedy jako odrębny język), niemieckiego (najczęściej z germańskiego dialektu śląskiego) oraz częściowo słowackiego. W mowie tej konsekwentnie dominuje dzisiaj fonologia i morfologia słowiańska i przeważa takiż źródłosłów. Dyskusyjna jest kwestia statusu mowy śląskiej. W publikacjach językoznawczych śląszczyzna uznawana jest za dialekt języka polskiego. Jednakże znaczna część wyrażeń bliższa jest językowi staropolskiemu niż współczesnej polszczyźnie standardowej. W Narodowym Spisie Powszechnym w 2002 r. używanie śląskiego w kontaktach domowych zadeklarowało 56,6 tys. osób. W spisie z 2011 było już 529 tys. takich deklaracji, a w spisie z 2021 – 458 tys. Język śląski został uwzględniony w normie ISO 639-3, gdzie Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna – ISO przydzieliła mu kod: „SZL”.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Reżyser rzadko posługiwał się śląszczyzną poza domem rodzinnym.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Śląsk mrz., śląskość ż., Ślązak mos., Ślązaczka ż.

przym. śląski

przysł. po śląsku

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) śląski

Wiktionary

# slavica

druki, rękopisy i inne dokumenty pisane w języku słowiańskim lub dotyczące Słowian; slawika

SJP.pl

Slavica – wieś w Chorwacji, w żupanii primorsko-gorskiej, w gminie Fužine. W 2011 roku liczyła 33 mieszkańców.

Wikipedia

# slawika

dokumenty, rękopisy, druki pisane w jednym z języków słowiańskich albo dotyczące Słowian; slavica

SJP.pl

# slawista

znawca języka, kultury i literatury słowiańskiej; słowianoznawca

SJP.pl

Slawistyka – interdyscyplinarna dziedzina nauki, obejmująca badanie i opis najogólniej pojmowanych kultur, krajów, narodów i języków słowiańskich. Najczęściej jest utożsamiana z filologią słowiańską, a więc z dziedziną badającą języki słowiańskie, literatury oraz folklor narodów słowiańskich. W szerszym rozumieniu slawistyka obejmuje także archeologię oraz historię Słowian, począwszy od dziejów najstarszych, zwłaszcza z okresu wspólnoty plemiennej, aż po współczesność.

Wikipedia

# slawistka

→ slawista

SJP.pl

Slawistyka – interdyscyplinarna dziedzina nauki, obejmująca badanie i opis najogólniej pojmowanych kultur, krajów, narodów i języków słowiańskich. Najczęściej jest utożsamiana z filologią słowiańską, a więc z dziedziną badającą języki słowiańskie, literatury oraz folklor narodów słowiańskich. W szerszym rozumieniu slawistyka obejmuje także archeologię oraz historię Słowian, począwszy od dziejów najstarszych, zwłaszcza z okresu wspólnoty plemiennej, aż po współczesność.

Wikipedia

#### Patrz:

slawista

# slawistyczny

→ slawistyka

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze slawistyką

Wiktionary

#### Patrz:

slawistyka

#### Wymowa:

IPA: ˌslavʲiˈstɨt͡ʃnɨ, AS: slavʹistyčny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. slawistyka ż., slawizm m., ż., slawista mos., slawistka ż., slawizacja ż., slawika nmos., slavica nmos., slawizowanie n., zeslawizowanie n.

czas. slawizować ndk., zeslawizować dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) słowianoznawczy

Wiktionary

# slawistyka

1. nauka zajmująca się badaniem języków, literatur, kultur i historii narodów słowiańskich; słowianoznawstwo;
2. kierunek na uniwersytecie obejmujący tego typu studia; filologia słowiańska

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) dziedzina nauki badająca i opisująca narody słowiańskie, ich kulturę, języki i historię

(1.2) eduk. studia w dziedzinie slawistyki (1.1)

Wiktionary

Slawistyka – interdyscyplinarna dziedzina nauki, obejmująca badanie i opis najogólniej pojmowanych kultur, krajów, narodów i języków słowiańskich. Najczęściej jest utożsamiana z filologią słowiańską, a więc z dziedziną badającą języki słowiańskie, literatury oraz folklor narodów słowiańskich. W szerszym rozumieniu slawistyka obejmuje także archeologię oraz historię Słowian, począwszy od dziejów najstarszych, zwłaszcza z okresu wspólnoty plemiennej, aż po współczesność.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.2) Umówiłem się do przygotowania naszego reportażu o Łużycach z ludźmi z warszawskiej i budziszyńskiej slawistyki.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: slaˈvʲistɨka, AS: slavʹistyka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. slawizm m., slawista m., slawistka ż., slawizacja ż., slawizowanie n., zeslawizowanie n.

czas. slawizować ndk., zeslawizować dk.

przym. slawistyczny

przysł. slawistycznie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1-2) słowianoznawstwo

Wiktionary

# slawizacja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) poddawanie czegoś wpływom słowiańskim, proces przyswajania lub narzucania kultury słowiańskiej

Wiktionary

Slawizacja − proces przyswajania (lub narzucania) języka lub kultury słowiańskiej.

Przykładem slawizacji jest zmiana składu etnicznego na Bałkanach po dotarciu tam Słowian (V-VII wieku). Wiele zamieszkujących te terytoria plemion, nie spokrewnionych bliżej ze Słowianami (np. Trakowie), przyjęło język słowiański jako własny, zaakceptowało także słowiańskie wierzenia i obyczaje, pozostawiając jednak po sobie pewne ślady, bądź to w języku (np. pewna liczba słów nieznanego, a w każdym razie nie słowiańskiego pochodzenia w języku bułgarskim), bądź w tradycyjnych zwyczajach (np. nestinarstwo, znany w Bułgarii obrzęd chodzenia boso po rozpalonych węglach, co uważa się za pozostałość starożytnych kultów pogańskich).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) […] u źródeł państwowości litewskiej nie leżał konflikt etniczny, ale kontakty plemięemion bałtyckich i słowiańskich, których efektem była slawizacja elit litewskich w epoce średniowiecza.

(1.1) Trudno powiedzieć coś bliższego o pokrewieństwie słowiańskiego z językami zamieszkujących te tereny Wenetów, mimo, że ludność ta, obok Bałtów, weszła w skład biologicznego trzonu późniejszych Słowian. Slawizacja była tak gruntowna, że mowa ich w pierwotnej formie nigdzie się nie zachowała.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌslavʲiˈzat͡sʲja, AS: slavʹizacʹi ̯a

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. slawizm mrz., slawistyka ż., slawista m., slawistka ż., slawizowanie n., zeslawizowanie n.

czas. slawizować ndk., zeslawizować dk.

przym. slawistyczny, slawizacyjny

Wiktionary

# slawizm

wyraz, zwrot lub konstrukcja składniowa wzorowane na którymś z języków słowiańskich albo z niego przejęte; słowianizm

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) jęz. wyraz, zwrot, forma gramatyczna zapożyczona do jakiegoś języka z któregoś języka słowiańskiego;

Wiktionary

Slawizm – jednostka językowa zaczerpnięta z języka słowiańskiego, zadomowiona w języku nienależącym do grupy słowiańskiej lub wpleciona do doraźnej wypowiedzi.

Termin „slawizm” w zbiorczy sposób określa jednostki językowe zaczerpnięte z różnych języków słowiańskich (rusycyzmów, polonizmów, czechizmów, słowacyzmów itd.). Określa się nim również wyrażenia o stwierdzonym pochodzeniu słowiańskim, w przypadkach gdy nie wiadomo dokładnie, z którego języka zostały przejęte.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈslavʲism̥, AS: slavʹism̦

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. slawistyka ż., slawista mos., slawistka ż., slawizacja ż., slawika nmos., slavica nmos.

przym. slawistyczny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) słowianizm

Wiktionary

# slawizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|slawizować.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. zeslawizowanie n., slawista m., slawistka ż., slawistyka ż., slawizacja ż.

czas. slawizować ndk., zeslawizować dk.

przym. slawistyczny

Wiktionary

# slawonia

kraina we wschodniej Chorwacji; Sławonia

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) hist. geogr. kraina historyczna we wschodniej Chorwacji, położona w międzyrzeczu Sawy i Drawy;

Wiktionary

Slawonia (także pol. Sławonia, chorw. Slavonija) – kraina historyczna we wschodniej Chorwacji, położona w międzyrzeczu Sawy i Drawy. Często zaliczany jest do niej także region Sremu.

Slawonia zajmuje południowy skraj Kotliny Panońskiej. W jej skład wchodzą szerokie doliny Sawy i Drawy – Posawie i Podrawie oraz leżąca między nimi równina, z której wyrastają wzniesienia panońskich gór wyspowych (najwyższe pasmo – góry Papuk, do 953 m n.p.m.).

Wikipedia

#### Powiązane:

przym. slawoński

Wiktionary

# slawoński

przymiotnik od: Slawonia

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Slawonią, dotyczący Slawonii

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Slawonia ż.

Wiktionary

# ślaz

roślina zielna z rodziny ślazowatych, o barwnych, dużych kwiatach osadzonych w kątach liści lub w szczytowych gronach, rosnąca w Eurazji, Afryce i Ameryce Północnej; malwa

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) zob. malwa.

Wiktionary

Wikipedia

#### Powiązane:

przym. ślazowy

rzecz. ślazowiec mzw./mrz.

Wiktionary

# ślązaczka

mieszkanka Śląska

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Śląska;

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Żadna Ślązaczka nie dałaby swojej córce na imię Olga.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlɔ̃w̃ˈzat͡ʃka, AS: ślõũ̯začka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Śląsk mrz., śląskość ż.

:: fm. Ślązak mos.

przym. śląski

przysł. śląsko, po śląsku

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) hanyska; gw-pl|Górny Śląsk|Ślonzoczka, Ślónzoczka.

Wiktionary

# ślązak

potocznie: koń śląski

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Śląska;

Wiktionary

- Ślązak – mieszkaniec Śląska
- Fabryka Cukrów i Czekolady Ślązak – przedsiębiorstwo przemysłu spożywczego.
- Ślązak – nazwa przedsiębiorstwa
- „Ślązak” – tygodnik wydawany w Pszczynie w latach 1872–1879
- ORP Ślązak – nazwa okrętów polskiej Marynarki Wojennej
- Latający Ślązak – nazwa ekspresowego połączenia kolejowego z lat 30. XX wieku
- ślązaki — konie rasy śląskiej

Osoby:

- Anioł Ślązak
- Janusz Ślązak

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Wujek Olgierd na siłę chce być prawdziwym Ślązakiem.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlɔ̃w̃zak, AS: ślõũ̯zak

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Śląsk mrz., śląskość ż., śląski mrz., ślązak mzw.

:: fż. Ślązaczka ż.

przym. śląski

przysł. śląsko, po śląsku

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) hanys; gw-pl|Górny Śląsk|Ślonzok, Ślónzok.

Wiktionary

# ślazik

roślina z rodziny ślazowatych

SJP.pl

# ślazować

czasownik niedokonany

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. schodzić

Wiktionary

# ślazowate

o cechach ślazowatych (rodzina roślin)

SJP.pl

Ślazowate, malwowate (Malvaceae Juss.) – rodzina roślin należąca do rzędu ślazowców (Malvales). Obejmuje 244 rodzaje z 4225 gatunkami. Są to rośliny zielne, krzewy i drzewa szeroko rozprzestrzenione na Ziemi, we wszystkich niemal strefach klimatycznych. Większość gatunków występuje w strefie tropikalnej. Podrodziny Malvoideae i Bombacoideae najbardziej zróżnicowane są na kontynentach amerykańskich, Byttnerioideae, Grewioideae i Sterculioideae rozprzestrzenione są w strefie równikowej, a rośliny z podrodziny Tilioideae rosną na półkuli północnej.

Wikipedia

# ślazowaty

o cechach ślazowatych (rodzina roślin)

SJP.pl

# ślazowiec

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ent. nazwa systematyczna|Trachys troglodytiformis|Obenberger|ref=tak., chrząszcz z rodziny bogatkowatych

(1.2) ent. nazwa systematyczna|Carcharodus alceae|Esper|ref=tak., motyl dzienny z rodziny powszelatkowatych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) bot. nazwa systematyczna|Sida|L.|ref=tak., roślina wieloletnia z rodziny ślazowatych;

Wiktionary

Ślazowiec (Sida L.) – rodzaj roślin z rodziny ślazowatych. Należy do niego co najmniej 249 gatunków. Występują one na wszystkich kontynentach w strefie międzyzwrotnikowej i częściowo w strefach umiarkowanych na półkuli północnej sięgając po wschodnie Chiny i Japonię oraz wschodnie i środkowe Stany Zjednoczone, a na półkuli południowej po południową Australię i Afrykę oraz północną Argentynę. Większość gatunków rośnie na kontynentach amerykańskich. Drugim centrum zróżnicowania rodzaju jest Australia, gdzie występuje ok. 90 gatunków. Rośliny te na ogół rosną w miejscach nasłonecznionych, na glebach przepuszczalnych.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Chrząszcz ślazowiec ma krótkie i owalne ciało.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślaz mrz., ślazowate nmos., ślazowce nmos.

przym. ślazowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) pozornik ślazowiec

(1.2) warcabnik ślazowiec

Wiktionary

# ślazówka

roślina z rodziny ślazowatych

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Lavatera|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny ślazowatych;

(1.2) bot. roślina z rodzaju ślazówka (1.1)

(1.3) lud. ślaz dziki (nazwa systematyczna|Malva sylvestris|L.|ref=tak.)

Wiktionary

Ślazówka (Lavatera L.) – rodzaj roślin z rodziny ślazowatych. Klasyfikacja taksonomiczna rodzaju jest kłopotliwa ze względu na nieprecyzyjny jego rozdział w stosunku do rodzaju ślaz (Malva). W zależności od ujęcia należy tu od 10–12 do około 25 gatunków. Rośliny te występują w Makaronezji, obszarze Morza Śródziemnego, w Azji i Australii oraz Kalifornii. Rosną na klifach i innych terenach nadmorskich, na terenach skalistych i nieużytkach. W Polsce rośnie dziko ślazówka turyngska L. thuringiaca, a jako gatunek dziczejący (efemerofit) także ślazówka letnia, ś. trzymiesięczna (L. trimestris), poza tym kilka gatunków jest uprawianych jako rośliny ozdobne.

Wikipedia

# ślazowo

Ślazowo – osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie pyrzyckim, w gminie Przelewice.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wikipedia

# ślazowy

1. otrzymany ze ślazu (rośliny zielnej);
2. o artykułach cukierniczych: zawierający wyciąg ze ślazu

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze ślazem, dotyczący ślazu

(1.2) otrzymywany ze ślazu lub zawierający ślaz

przymiotnik jakościowy

(2.1) taki, który ma smak lub zapach ślazu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.2) Bardzo lubi kawę i cukierki ślazowe.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślaz mrz., ślazowate nmos., ślazowce nmos., ślazowiec m.

Wiktionary

# slch

skrót od: Stronnictwo Ludowo-Chrześcijańskie - polska partia polityczna

SJP.pl

# sld

[czytaj: es-el-de] skrót od: Sojusz Lewicy Demokratycznej - polska partia polityczna

SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki lub męski

(1.1) = polit. Sojusz Lewicy Demokratycznej;

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wczoraj SLD ogłosiło swojego kandydata na prezydenta.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɛs‿ɛl‿ˈdɛ, AS: es‿el‿de

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. SLD-owiec m.

przym. SLD-owski

Wiktionary

# sld-owiec

członek SLD (Sojuszu Lewicy Demokratycznej); eseldowiec

SJP.pl

# sld-owski

→ SLD (Sojusz Lewicy Demokratycznej); eseldowski

SJP.pl

# ślebioda

nazwisko

SJP.pl

# śleboda

nazwisko

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) góry. wolność

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Śleboda, moi drodzy, to jest coś takiego, co czuje gospodarz w swoim gospodarstwie. To jest coś różnego od swawoli. Swawola niszczy, swawola depcze.

Wiktionary

# slechta

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. nieużyteczna warstwa

Wiktionary

# ślęcin

Ślęcin – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie jędrzejowskim, w gminie Nagłowice. Leży przy drodze krajowej nr 78.

W dobie Sejmu Wielkiego Ślęcin należał do powiatu lelowskiego.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Wikipedia

# ślęczeć

robić coś długo i mozolnie, tkwić nad czymś

SJP.pl

# ślęczek

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) pogard. przezwisko osoby niezaproszonej na wesele, lecz podglądającej przez okno lub stojącej przy drzwiach

Wiktionary

# ślęczka

nazwisko

SJP.pl

# śledcza

kobieta prowadząca śledztwo

SJP.pl

# śledczy

1. związany ze śledztwem;
2. prowadzący śledztwo;
3. areszt śledczy - pomieszczenie, w którym przetrzymuje się osoby tymczasowo aresztowane

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze śledztwem, dotyczący śledztwa

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) osoba prowadząca śledztwo

Wiktionary

Śledczy – polski dwumiesięcznik z grupy Focusa o charakterze reportersko-śledczym wydawany od lipca 2010 do listopada 2013 roku przez polską filię niemieckiego wydawnictwa Gruner+Jahr Polska.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Sędzia śledczy Szydłowski na widok intruza cofnął się znad akt, jakby dostał fangę prosto w nos.

(2.1) Śledczy, łącząc tropy, doszli po nitce do kłębka.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlɛṭt͡ʃɨ, AS: śleṭčy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śledztwo n., śledzenie n., wyśledzenie n., prześledzenie n., ślad m.

czas. śledzić ndk., wyśledzić dk., prześledzić dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(2.1) dochodzeniowiec, detektyw, wywiadowca

Wiktionary

# śledź

1. jadalna ryba morska
2. zabawa urządzana w ostatki (ostatni dzień karnawału)
3. hak wbijany w ziemię do zaczepiania oń linki

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) icht. jadalna ryba morska;

(1.2) kulin. danie ze śledzia (1.1)

(1.3) daw. środ. więz. stójkowy, policjant

(1.4) pejor. mieszkaniec Gdyni

(1.5) daw. środ. polit. sędzia śledczy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) metalowy klin zakończony haczykiem wbijany w ziemię w celu naciągnięcia linek utrzymujących konstrukcję namiotu

(2.2) lwów. krawat

(2.3) pot. przyjęcie w ostatni wieczór karnawału

(2.4) żegl. jeden z typów trasy regat;

forma czasownika.

(3.1) 2. os. lp. rozk. od śledzić

Wiktionary

- śledź – gatunek ryby z rodziny śledziowatych, w szczególności:
  - śledź oceaniczny (atlantycki, pospolity, Clupea harengus)
    - śledź bałtycki (sałaka, Clupea harengus membras) – podgatunek śledzia atlantyckiego
  - śledź pacyficzny (Clupea pallasii)
  - śledź obły (Etrumeus teres)
  - śledź patagoński (Sprattus fuegensis)
  - złotośledź (aloza amerykańska, Alosa sapidissima)

  Wikipedia

  #### Przykłady

  (1.1) Piliśmy piwo i jedliśmy śledzie z koperkiem.

  (1.2) Czy lubisz śledzie?

  (2.1) Powbijaj porządnie śledzie, żeby nam w nocy namiotu nie porwało.

  Wiktionary

  #### Wymowa:

  IPA: ɕlɛt͡ɕ, AS: śleć

  Wiktionary

  #### Powiązane:

  rzecz. śledziówka ż., śledziowce nmos.

  :: zdrobn. śledzik m.

  przym. śledziowy

  Wiktionary

  #### Synonimy:

  (1.3) bury, salceson

  (2.3) śledzik, śledziówka

  Wiktionary

# śledzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|śledzić.

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. śledczy

rzecz. śledczy mos., ślad mrz., śledztwo n.

czas. śledzić

Wiktionary

# śledzić

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) szpiegować podążając za kimś

(1.2) obserwować, badać wzrokiem rozwój zdarzeń

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Od pewnego czasu śledzę mojego męża, bo niewykluczone, że ma kochanicę.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlɛd͡ʑit͡ɕ, AS: śleʒ́ić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślad m., śledztwo n., śledczy m., śledzenie n., wyśledzenie n.

czas. wyśledzić dk., prześledzić dk.

przym. śledczy, śladowy

przysł. śladowo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) szpiclować

(1.2) interesować się, monitorować, przyglądać się, przypatrywać się

Wiktionary

# śledziejowice

Śledziejowice – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie wielickim, w gminie Wieliczka.

Wikipedia

# śledziennica

Śledziennica (Chrysosplenium L.) – rodzaj roślin należący do rodziny skalnicowatych. Obejmuje od ok. 60 do ponad 70 gatunków. Największa liczba gatunków występuje w Japonii i w Chinach (w Chinach 35 gatunków, w tym 20 endemitów). Nieliczne gatunki rosną w Europie, Ameryce Północnej oraz na południowym krańcu Ameryki Południowej. W Polsce rosną dwa gatunki – śledziennica naprzeciwlistna (C. oppositifolium) i śledziennica skrętolistna (C. alternifolium).

Wikipedia

# śledziennictwo

przestarzale: stan psychiczny śledziennika; hipochondria

SJP.pl

# śledziennik

przestarzałe: człowiek ciągle niezadowolony i wmawiający sobie urojone choroby; hipochondryk

SJP.pl

# śledziewski

nazwisko

SJP.pl

# śledzik

zdrobnienie od: śledź

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. śledź

(1.2) pot. przyjęcie w ostatni wieczór karnawału

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) żart. czasem obraź. mieszkaniec Białostocczyzny, dla której gwary charakterystyczne jest tzw. śledzikowanie

Wiktionary

Ostatki, zapusty (lud. mięsopust, śląs. kozelek, odpowiednik prawosławnej maslenicy) – ostatnie dni karnawału zaczynające się w tłusty czwartek, a kończące się zawsze we wtorek, zwany w Polsce „śledzikiem” (w Wielkopolsce jest to tzw. „podkoziołek”). Następny dzień – Środa Popielcowa – oznacza początek wielkiego postu i oczekiwania na Wielkanoc. Obydwa święta są świętami ruchomymi. W ostatki urządza się ostatnie huczne zabawy, bale przed nadchodzącym okresem wstrzemięźliwości.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Haniu, daj mi przepis na ten pyszny śledzik z cebulką i jabłuszkiem, który podałaś na przyjęciu.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlɛd͡ʑik, AS: śleʒ́ik

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śledź m., śledzikowanie n.

przym. śledziowy

czas. śledzikować

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) śledź, śledziówka

(2.1) Podlaszuk, Białostocczanin, Podlasianin

Wiktionary

# śledzikowanie

używanie gwary białostockiej, powstałej w wyniku wzajemnego oddziaływania kilku wzorców językowych: polskiego, białoruskiego, litewskiego, a w mniejszym zakresie także rosyjskiego, ukraińskiego i jidysz, charakteryzującej się wymawianiem spółgłosek ciszących (ś, ć, ź, dź) tak jak dźwięki obcego pochodzenia (s-i, c-i, z-i, dz-i)

SJP.pl

# śledziński

nazwisko

SJP.pl

# śledziokształtne

o cechach śledziokształtnych (rząd ryb)

SJP.pl

Śledziokształtne (Clupeiformes) – rząd ryb promieniopłetwych obejmujący ryby słonowodne, słodkowodne i wędrowne o dużym znaczeniu ekonomicznym. Do najbardziej znanych przedstawicieli należą śledzie, szprot i sardynki.

Wikipedia

# śledziokształtny

o cechach śledziokształtnych (rząd ryb)

SJP.pl

# śledziona

narząd chłonny leżący w jamie otrzewnej w lewym podżebrzu, wytwarzający ciała odpornościowe oraz odpowiedzialny za obumieranie w nim krwinek czerwonych

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) anat. narząd limfatyczny magazynujący krew u kręgowców;

Wiktionary

Śledziona (łac. splen, lien) – narząd występujący u kręgowców. U człowieka jest największym narządem limfatycznym.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Tamten chłopiec ma dwie śledziony.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlɛˈd͡ʑɔ̃na, AS: śleʒ́õna

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. śledzionowy

Wiktionary

# śledzionowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) anat. med. dotyczący śledziony

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śledziona ż.

Wiktionary

# śledziowate

rodzina obejmująca około 200 gatunków ryb (np. śledź, szprot, sardynka)

SJP.pl

Śledziowate (Clupeidae) – rodzina ryb śledziokształtnych (Clupeiformes), głównie morskich, obejmująca między innymi śledzie, szproty, sardynki, sardynele i sardynopsy. Są to ryby użytkowe o bardzo dużym znaczeniu gospodarczym, zajmują czołowe miejsce w światowym rybołówstwie.

Wikipedia

# śledziowaty

o cechach śledziowatych (rodzina ryb)

SJP.pl

# śledziówka

danie rybne; zupa śledziowa

SJP.pl

Śledziówka – osada w Polsce w województwie pomorskim, w powiecie sztumskim, w gminie Stary Targ. Wieś wchodzi w skład sołectwa Jordanki.

Do 2005 istniała osada Śledziówka Mała i przysiółek Śledziówka Wielka (niem. odpowiednio Klein Heringshoeft i Gross Heringshoeft). Większą powierzchnię miała Śledziówka Wielka. Nazwy zniesiono i utworzono nazwę Śledziówka.

Wikipedia

# śledziówki

danie rybne; zupa śledziowa

SJP.pl

Brzeszczotkowate, brzeszczotowate, nożowce, śledziówki (Notopteridae) – rodzina ryb z rzędu kostnojęzykokształtnych. Większość gatunków jest poławiana jako ryby konsumpcyjne, niektóre są hodowane w akwariach. W zapisie kopalnym znane są co najmniej z późnej kredy (cenoman).

Wikipedia

# śledziowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze śledziem, dotyczący śledzia

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śledź m., śledzik m., śledziówka ż.

Wiktionary

# śledziożerny

odżywiający się śledziami, np. makrela śledziożerna

SJP.pl

# śledztwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) praw. badanie przez prokuraturę, policję i uprawnione osoby, czy i w jakich okolicznościach popełnione zostało przestępstwo;

Wiktionary

Śledztwo – podstawowa forma prowadzenia postępowania przygotowawczego, uregulowana przez przepisy kodeksu postępowania karnego.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Prokuratura wszczęła śledztwo przeciwko byłemu politykowi.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślad m., śledczy m., śledcza ż., śledzenie n., wyśledzenie n., prześledzenie n.

czas. śledzić ndk., wyśledzić dk., prześledzić dk.

przym. śledczy

przysł. śledczo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) dochodzenie; daw. inwestygacja

Wiktionary

# sleep

[czytaj: slip] opcja oszczędnego trybu uruchomienia komputera, polegająca na ograniczeniu wielu jego funkcji i możliwości szybkiego powrotu do pełnego działania

SJP.pl

- sleep – polecenie uniksowe
- Sleep – grupa muzyczna

Wikipedia

# sleep-in

[czytaj: slipin] demonstracja publiczna bez użycia siły, podczas której uczestnicy, zwykle przykryci transparentami, udają, że śpią

SJP.pl

# sleeping

[czytaj: sliping] kolejowy wagon sypialny; sliping

SJP.pl

# slega

w starych konstrukcjach dachowych: belka opierająca się na szczytowych ścianach budynku

SJP.pl

# slegowy

przymiotnik od: slega

SJP.pl

# ślemię

poziomy element zamocowany w ościeżnicy, przedzielający skrzydła okienne w oknach wielopoziomowych

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) element konstrukcji drewnianego dachu sochowego: pozioma belka oparta o rozwidlenie soch, o którą zaczepia się kluczyny

Wiktionary

Ślemię – określenie o kilku znaczeniach:

- stała, pozioma poprzeczka dzieląca otwór drzwiowy, okienny lub bramowy na część górną i dolną. Jest połączona z ościeżnicą. Dolna część nazywa się podślemieniem, a górna nadślemieniem. Poprzeczka dzieląca skrzydło na mniejsze kwatery to szczeblina (pot. szpros).
- górna belka oparta na słupach sochach w konstrukcji sochowej.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlɛ̃mʲjɛ, AS: ślẽmʹi ̯e

Wiktionary

# ślemień

wieś w województwie śląskim, w powiecie żywieckim

SJP.pl

Ślemień – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie żywieckim, w gminie Ślemień.

Miejscowość jest siedzibą gminy Ślemień. W latach 1975–1998 administracyjnie należała do województwa bielskiego.

Wikipedia

# ślemieński

→ Ślemień

SJP.pl

#### Patrz:

Ślemień

# slentando

określenie wykonawcze: zwalniając, rozszerzając; slargando

SJP.pl

# ślep

(zwykle w lm - ślepia) ślepie; ślipie; ślip;
1. zwierzęce oko;
2. pospolicie: ludzkie oko

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zwierzęce oko

(1.2) pot. ludzkie oko

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlɛp, AS: ślep

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślepie n., ślepota ż., ślepiota ż., ślepy m., ślepak m., ślepień m., ślepica ż., ślepik m., ślepcowate nmos., ślepnięcie n., oślepnięcie n., oślepianie n., oślepienie n.

:: zdrobn. ślepek m.

czas. ślepnąć ndk., ślepić ndk., oślepnąć dk., oślepiać ndk., oślepić dk.

przym. ślepy

przysł. ślepo

Wiktionary

# ślepa

1. pozbawiony wzroku; ociemniały, niewidomy;
2. o bardzo młodym zwierzęciu: jeszcze niewidzący;
3. niemający wylotu, zamknięty na końcu, np. ślepa uliczka;
4. przenośnie:
a) przypadkowy, niespodziewany, np. ślepy traf;
b) niepanujący nad sobą, robiący coś pod wpływem czegoś;
c) o uczuciach, działaniach: będący skutkiem lub przyczyną braku własnego zdania, własnej woli

SJP.pl

# ślepak

1. pogardliwie o źle widzącym;
2. owad z rodziny bąków;
3. nabój do salw honorowych, pozorowania strzału

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ent. nazwa systematyczna|Chrysops|ref=tak., rodzaj owada z rodziny bąkowatych;

(1.2) ent. owad z rodzaju ślepak (1.1)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) pot. wojsk. amunicja do broni palnej bez pocisku

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(3.1) pot. pogard. człowiek niewidomy lub źle widzący

Wiktionary

Chrysops – rodzaj owadów z rodziny bąkowatych (Tabanidae)

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlɛpak, AS: ślepak

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślepięta nmos., ślepiec m., ślepie n., ślep m., ślepota ż., ślepucha ż., ślepiota ż., ślepy m., ślepień m., ślepica ż., ślepik m., ślepcowate nmos., ślepnięcie n., oślepnięcie n., oślepianie n., oślepienie n.

czas. ślepić ndk., ślepnąć ndk., oślepnąć dk., oślepiać ndk., oślepić dk.

przym. ślepy, ślepawy

przysł. ślepo, na ślepo

Wiktionary

#### Synonimy:

(2.1) ślepy nabój, amunicja ćwiczebna

Wiktionary

# ślepawość

→ ślepawy; ślepowatość

SJP.pl

# ślepawy

potocznie: mający słaby wzrok; ślepowaty

SJP.pl

# ślepcowate

rodzina gryzoni

SJP.pl

Ślepcowate, ślepce (Spalacidae) – rodzina ssaków z rzędu gryzoni (Rodentia), klasyfikowana także jako podrodzina myszowatych.

Wikipedia

# ślepcowaty

o cechach ślepcowatych (rodzina gryzoni)

SJP.pl

# ślepczyk

zwyczajowa nazwa kilku gatunków lub podgatunków ślepych ryb jaskiniowych

SJP.pl

Ślepczyk jaskiniowy, ślepiec jaskiniowy, ślepczyk, śleporyb, śleporyb Jordana – niejednoznaczne nazwy zwyczajowe niewidomych form ryb jaskiniowych kilku gatunków lub podgatunków z rodzaju Astyanax.

Klasyfikacja biologiczna rodzaju Astyanax ulegała wielu zmianom i nie została dotychczas ustalona, co w polskiej literaturze ichtiologicznej i akwarystycznej doprowadziło do pojawienia się licznych sprzeczności w nazewnictwie. Wymienionymi nazwami określano m.in.:

- Astyanax fasciatus mexicanus – ślepczyk jaskiniowy, ślepczyk
- Astyanax mexicanus fasciatus – ślepczyk jaskiniowy, ślepczyk (autor zaznaczył, że formę bezoką opisywano jako odrębny gatunek Astyanax jordani)
- Astyanax jordani – ślepczyk jaskiniowy
- Astyanax mexicanus – ślepczyk jaskiniowy

Wikipedia

# ślepek

pieszczotliwie: oko człowieka lub zwierzęcia

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobnienie od: ślep

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlɛpɛk, AS: ślepek

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślepięta nmos., ślep, ślepie, ślepko, ślipek, ślipko

Wiktionary

# śleper

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. pracownik niewykwalifikowany

(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. górn. górnik ładowacz

Wiktionary

# ślepiać

dawniej: ślepić, wyślepiać się;
1. wpatrywać się w coś niezbyt widocznego przez dłuższy czas;
2. patrzeć uporczywie i z wysiłkiem

SJP.pl

# ślepiaty

przymiotnik

(1.1) gw-pl|Łowicz. różnokolorowy

Wiktionary

# ślepić

potocznie:
1. o świetle, słońcu itp.: przeszkadzać w patrzeniu, oślepiać;
2. wpatrywać się w coś małego, niezbyt widocznego przez dłuższy czas, męcząc w ten sposób wzrok

SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. naślepić, wyślepić)

(1.1) wysilać wzrok; długotrwale wpatrywać się

czasownik przechodni niedokonany (dk. oślepić)

(2.1) razić oczy, utrudniając patrzenie

(2.2) przest. wyzuwać z roztropności

(2.3) daw. pozbawiać wzroku

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślepienie n., ślep mrz., ślepak mzw./mos./mrz.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gapić się, wpatrywać się, wyślepiać

(2.1-3) oślepiać

Wiktionary

# ślepica

słodkowodna larwa minogów o ciele wydłużonym, robakowatym i słabo rozwiniętych oczach pokrytych skórą, żyjąca w mule dennym; robaczyca, węgornica

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) icht. larwa minogokształtnych;

Wiktionary

Ślepica (ammocoetes) – larwa minogokształtnych zwana inaczej węgornicą lub robaczycą, pod wieloma względami różniąca się od osobników dorosłych. Początkowo została opisana jako odrębny gatunek Ammocoetes branchialis, w wielu regionach Polski nazywany ślepicą.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Ślepice do metamorfozy przystępują w okresach letnich, a samo przeistoczenie trwa 2-3 miesiące.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślepięta nmos., ślepiec m., ślepie n., ślep m., ślepota ż., ślepucha ż., ślepiota ż., ślepy m., ślepak m., ślepień m., ślepik m., ślepcowate nmos., ślepnięcie n., oślepnięcie n., oślepianie n., oślepienie n.

czas. ślepić ndk., ślepnąć ndk., oślepnąć dk., oślepiać ndk., oślepić dk.

przym. ślepy, ślepawy

przysł. ślepo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) węgornica ż., robaczyca ż.

Wiktionary

# ślepie

(zwykle w lm - ślepia) ślep; ślip; ślipie;
1. zwierzęce oko;
2. pospolicie: ludzkie oko

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) oko zwierzęcia

(1.2) pejor. oko człowieka

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Jak żyję i jestem myśliwym, takiej ćmy diabelskiej wilków zebranej razem nie widziałem nigdy; ślepia ich błyszczały w gęstej puszczy, jakby gwiazdy rzucone z czarną chmurą na ziemię.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlɛpʲjɛ, AS: ślepʹi ̯e

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślepięta nmos., ślep mrz., ślepek m., ślepota ż., ślepiec m., śleptak m., ślepucha ż., ślepiota ż., ślepy m., ślepak m., ślepień m., ślepica ż., ślepik m., ślepcowate nmos., ślepnięcie n., oślepnięcie n., oślepianie n., oślepienie n.

czas. śleptać, ślepnąć ndk., oślepnąć dk., oślepiać ndk., oślepić dk., ślepić ndk., ślepić się ndk.

przym. ślepy, ślepawy

przysł. ślepo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1-2) oko; przest. ślep

Wiktionary

# ślepiec

niewidomy

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) niewidomy, ślepy mężczyzna

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) zool. gryzoń z rodziny ślepcowatych;

Wiktionary

Ślepiec (Spalax) – rodzaj ssaków z podrodziny ślepców (Spalacinae) w obrębie rodziny ślepcowatych (Spalacidae).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Wczoraj obok mnie przeszedł ślepiec.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlɛpʲjɛt͡s, AS: ślepʹi ̯ec

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślepięta nmos., ślepie n., ślep m., ślepota ż., ślepiota ż., ślepy m., ślepak m., ślepień m., ślepica ż., ślepik m., ślepcowate nmos., ślepnięcie n., oślepnięcie n., oślepianie n., oślepienie n.

czas. ślepnąć ndk., ślepić ndk., oślepnąć dk., oślepiać ndk., oślepić dk.

przym. ślepy, ślepawy, półślepy

przysł. ślepo, ślepawo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) ślepy, niewidomy

Wiktionary

# ślepień

potocznie:
1. o świetle, słońcu itp.: przeszkadzać w patrzeniu, oślepiać;
2. wpatrywać się w coś małego, niezbyt widocznego przez dłuższy czas, męcząc w ten sposób wzrok

SJP.pl

# ślepięta

pieszczotliwie: oczy człowieka lub zwierzęcia; ślepka, ślepki

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) książk. pieszcz. oczy zwierzęcia

(1.2) książk. pieszcz. oczy człowieka

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Azor wlepił w papugę ślepięta i ani drgnął.

(1.2) Odchyliłem róg, a tu patrzy na mnie dwoje ślepiąt czarniutkich, jak pacioreczki, i ot — taki drobiazg śmieje się do mnie, i łapki wystawia — jak do matki.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślepek mrz., ślepko n., ślepa ż., ślepy mos., ślepota ż., ślepiec m., śleptak m., ślepak m., ślepucha ż., ślepie n., ślep m., ślepica ż., zaślepienie n., zaślepianie n., zaślepka ż., oślepianie n., śleputanie n., śleptanie n.

:: fż. ślepa ż.

czas. ślepić ndk., oślepiać ndk., zaślepiać ndk., zaślepić dk., śleputać ndk., śleptać ndk.

przym. ślepawy, zaślepiony

ims. zaślepiony

przysł. ślepo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) ślipięta

(1.2) ślipięta

Wiktionary

# ślepik

ślepik różowiec - pluskwiak równoskrzydły z rodziny bezrąbkowatych; skoczek różany

SJP.pl

# ślepior

gatunek ryby z rodziny dorszowatych

SJP.pl

Ślepior (Gadiculus argenteus) – ryba z rodziny dorszowatych (Gadidae), jedyny przedstawiciel rodzaju Gadiculus.

Wikipedia

# ślepiota

mała, czarna pszczoła z odmiany wyróżnianej przez bartników; ślepiotka

SJP.pl

# ślepiotka

mała, czarna pszczoła z odmiany wyróżnianej przez bartników; ślepiota

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. potok w południowej Polsce, w województwie śląskim, lewobrzeżny dopływ Kłodnicy;

Wiktionary

Ślepotka, w powszechnym użyciu także nazwa Ślepiotka – potok w południowej Polsce, w województwie śląskim, lewobrzeżny dopływ Kłodnicy. Bierze swój początek w Katowicach, w lesie na granicy Ochojca i Murcek, po wschodniej stronie zlikwidowanej stacji kolejowej Katowice Murcki, na wysokości ok. 315–320 m n.p.m. Nazwa prawdopodobnie pochodzi od ślepicy – larw minogów, które niegdyś zamieszkiwały potok.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Po Ślepiotce będzie można pływać łodzią czy kajakiem i będzie to raj dla wędkarzy.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) Ślepotka

Wiktionary

# ślepko

pieszczotliwie o oku człowieka lub zwierzęcia; ślepek

SJP.pl

# ślepo

przysłówek

(1.1) w sposób ślepy

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Tak ślepo się zakochał!

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślepięta nmos., ślepiec m., śleptak m., ślepie n., ślep m., ślepota ż., ślepucha ż., ślepiota ż., ślepy m., ślepak m., ślepień m., ślepica ż., ślepik m., ślepcowate nmos., ślepnięcie n., oślepnięcie n., oślepianie n., oślepienie n., ślepość ż.

czas. ślepić ndk., ślepnąć ndk., oślepnąć dk., oślepiać ndk., oślepić dk.

przym. ślepy, ślepawy

Wiktionary

# ślepooki

rzadko: mający niewidzące oczy; niewidomy

SJP.pl

# ślepość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest ślepe; cecha tych, którzy są ślepi

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. ślepy

przysł. ślepo

Wiktionary

# ślepota

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. utrata wzroku, niewidzenie

(1.2) przen. niedostrzeganie faktów

(1.3) pot. obraź. człowiek niewidomy lub taki, który czegoś nie dostrzega

Wiktionary

Ślepota – całkowite lub znaczne zaburzenie widzenia. Ślepota może byćspowodowana wadami oka lub chorobami i uszkodzeniami natury neurologicznej lub mechanicznej. Zaburzenie to może mieć charakter nabyty (np. w wyniku uszkodzenia oczu) lub wrodzony (jako niedorozwój oka będącego narządem wzroku). Na świecie żyje około 45 milionów ludzi niewidomych i 269 milionów z zaburzeniami widzenia.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Ślepota to najgorsza rzecz jaka ją spotkała.

(1.3) Patrz gdzie leziesz, ślepoto!

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlɛˈpɔta, AS: ślepota

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślepięta nmos., Ślepotka ż., ślepiec m., śleptak m., ślepie n., ślep m., ślepiota ż., ślepy m., ślepak m., ślepień m., ślepica ż., ślepik m., ślepcowate nmos., ślepnięcie n., oślepnięcie n., oślepianie n., oślepienie n.

czas. ślepnąć ndk., ślepić ndk., oślepnąć dk., oślepiać ndk., oślepić dk.

przym. ślepy, ślepawy

przysł. ślepo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) klapki na oczach

(1.1) niewidomy

Wiktionary

# ślepotka

1. zdrobnienie od: ślepota;
2. środowiskowo: wódka niewiadomego, nielegalnego pochodzenia; meta

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. urzędowa nazwa potoku w południowej Polsce, w województwie śląskim; lewobrzeżny dopływ Kłodnicy przepływający przez Katowice;

(1.2) geogr. hydron. dopływ Radomki

Wiktionary

Ślepotka, w powszechnym użyciu także nazwa Ślepiotka – potok w południowej Polsce, w województwie śląskim, lewobrzeżny dopływ Kłodnicy. Bierze swój początek w Katowicach, w lesie na granicy Ochojca i Murcek, po wschodniej stronie zlikwidowanej stacji kolejowej Katowice Murcki, na wysokości ok. 315–320 m n.p.m. Nazwa prawdopodobnie pochodzi od ślepicy – larw minogów, które niegdyś zamieszkiwały potok.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) I choć swą nazwę Ślepotka czerpie ponoć od larw minogów, które kiedyś zamieszkiwały potok, dziś znaleźć w nim można głównie żaby i pijawki.

(1.1) Holoceńskie doliny Kłodnicy i Ślepotki są wąskie, płaskodenne i wyraźnie zaznaczone w morfologii terenu.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślepota ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) Ślepiotka

Wiktionary

# ślepowatość

→ ślepowaty; ślepawość

SJP.pl

# ślepowaty

rzadko: mający słaby wzrok; ślepawy

SJP.pl

# ślepowidz

rzadko: ślepiec

SJP.pl

# ślepowron

rodzaj ptaka z rodziny czaplowatych

SJP.pl

- Ślepowron – gatunek ptaka brodzącego z rodziny czaplowatych
- Ślepowron – polski herb szlachecki
- Ślepowron – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim

Wikipedia

# ślepowroński

nazwisko

SJP.pl

# ślepsko

ekspresywnie: oko człowieka lub zwierzęcia

SJP.pl

# śleptać

czasownik

(1.1) reg. płakać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślepięta nmos., ślepy mos., śleptanie n., śleptak m., ślepie

przym. ślepy

Wiktionary

# śleptak

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) reg. ktoś o słabym wzroku

(1.2) reg. człowiek skłonny do płaczu

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. ślepy

rzecz. ślepięta nmos., ślepie n., ślepy, ślepota

czas. śleputać, śleptać

przysł. ślepo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) śliptak, beksa

Wiktionary

# śleptanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|śleptać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. śleptać ndk.

przym. ślepy

rzecz. ślepy mos., ślepięta nmos.

Wiktionary

# ślepuch

1. potocznie: mężczyzna słabowidzący lub niedostrzegający czegoś; ślepak;
2. nieduży wąż żyjący pod ziemią; ślepucha;
3. potocznie: ślepie - oko zwierzęcia;
4. mak, którego główki zawierające nasiona się nie otwierają; ślepy mak

SJP.pl

# ślepucha

1. potocznie: kobieta słabowidząca lub niedostrzegająca czegoś;
2. nieduży wąż żyjący pod ziemią; ślepuch;
3. regionalnie: kura

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Warszawa. gwara. złodziejska kura

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlɛˈpuxa, AS: ślepuχa

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. ślepy

rzecz. ślepie n., ślepak mos./mzw.

Wiktionary

# ślepuchowate

rodzina węży łuskonośnych; węże ślepe

SJP.pl

Ślepuchowate, węże ślepe (Typhlopidae) – rodzina węży należąca do nadrodziny Typhlopoidea z rzędu łuskonośnych (Squamata). Należy do niej ponad 280 gatunków węży.

Wikipedia

# ślepuchowaty

o cechach ślepuchowatych (rodzina węży)

SJP.pl

# ślepuchowo

Ślepuchowo – wieś sołecka w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie obornickim, w gminie Oborniki.

Wikipedia

# ślepuszonka

gryzoń z rodziny chomikowatych

SJP.pl

Ślepuszonka (Ellobius) – rodzaj ssaków z podrodziny karczowników (Arvicolinae) w obrębie rodziny chomikowatych (Cricetidae).

Wikipedia

# śleputać

czasownik

(1.1) reg. wielkop. robić coś po omacku

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. ślepy

rzecz. ślepięta nmos., śleputanie n., ślepy, śleptak

Wiktionary

# śleputanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|śleputać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. śleputać ndk.

przym. ślepy

rzecz. ślepy mos., ślepięta nmos.

Wiktionary

# ślepy

mężczyzna pozbawiony wzroku; ślepiec; niewidomy (w użyciu rzeczownika)

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) taki, który nie może widzieć; który stracił wzrok

(1.2) taki, który nie ma narządu wzroku

(1.3) zamknięty na stałe, bez wyjścia

(1.4) przen. taki, który nie zważa, nie zwraca uwagę na otoczenie albo okoliczności

(1.5) taki, który czegoś nie dostrzega

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) pot. osoba ślepa (1.1)

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Bela II stał się ślepy z polecenia swojego stryja.

(1.3) Ta droga prowadzi do ślepego zaułka.

(1.5) Ależ ja byłem ślepy.

(2.1) Jakiś ślepy przeszedł obok mnie.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlɛpɨ, AS: ślepy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślepota ż., ślepiec m., śleptak m., ślepak m., ślepucha ż., ślepie n., ślep m., ślepica ż., zaślepienie n., zaślepianie n., zaślepka ż., oślepianie n., śleputanie n., śleptanie n.

:: fż. ślepa ż.

czas. ślepić ndk., oślepiać ndk., zaślepiać ndk., zaślepić dk., śleputać ndk., śleptać ndk.

przym. ślepawy, zaślepiony

ims. zaślepiony

przysł. ślepo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) niewidomy, ociemniały

(1.3) zaślepiony

(2.1) niewidomy, ślepiec, ociemniały

Wiktionary

# sles

skrótowiec

(1.1) = chem. lauretosiarczan sodu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) SLS i SLES w pełni i szybko ulegają biodegradacji. Przeprowadzane przez nas oceny wpływu na środowisko [...] wykazują, że wykorzystywane aktualnie ilości nie stanowią powodu do obaw.

Wiktionary

# ślesicki

nazwisko

SJP.pl

# ślesin

miasto w Polsce

SJP.pl

Ślesin – miasto w Polsce położone w województwie wielkopolskim, w powiecie konińskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Ślesin.

Do 1954 roku siedziba gminy Sławoszewek. Miasto biskupstwa poznańskiego, pod koniec XVI wieku leżało w powiecie konińskim województwa kaliskiego. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa konińskiego.

Wikipedia

# ślesinianin

mieszkaniec Ślesina (miasta w Polsce)

SJP.pl

# ślesinianka

mieszkanka Ślesina (miasta w Polsce)

SJP.pl

# ślesiński

→ Ślesin

SJP.pl

#### Patrz:

Ślesin

# śleszowice

Śleszowice – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie suskim, w gminie Zembrzyce, na północ od Suchej Beskidzkiej, położona w dolinie Tarnawki, między Tarnawą Dolną (na wschodzie) i Tarnawą Górną (na zachodzie), w Beskidzie Małym.

Wikipedia

# śleszyński

nazwisko

SJP.pl

# ślewiński

nazwisko

SJP.pl

# ślęza

rzeka w Polsce, dopływ Odry

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. najwyższy szczyt Przedgórza Sudeckiego;

Wiktionary

Ślęza (niem. Lohe) – rzeka w południowo-zachodniej Polsce, w województwie dolnośląskim, lewobrzeżny dopływ Odry. Długość rzeki wynosi 78,6 km, a jej zlewnia obejmuje obszar o powierzchni 971,7 km² w tym 8,47 km² na terenie Wrocławia.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Z uwagi na swą przedchrześcijańską historię Ślęża stanowi cel licznych pielgrzymek rodzimowierców słowiańskich.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Ślężanin mos., Ślężanka ż.

przym. ślężański

Wiktionary

# ślęzak

nazwisko

SJP.pl

# ślężanie

słowiańskie plemię

SJP.pl

Ślężanie – plemię Słowian zachodnich z grupy lechickiej zamieszkujące w średniowieczu wschodnią część Dolnego Śląska, od Niemczy, przez obszar wokół góry Ślęży i rzeki Ślęzy aż po okolice Wrocławia.

Wikipedia

# ślężanin

członek słowiańskiego plemienia zamieszkującego tereny wokół góry Ślęży oraz nad rzeką Ślęzą

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) etn. członek średniowiecznego plemięemienia nadodrzańskiego;

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Plemię Ślężan zamieszkiwało tereny nad górną Odrą.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Ślęża ż., Ślężanka ż.

przym. ślężański

Wiktionary

# ślężanka

członkini słowiańskiego plemienia zamieszkującego tereny wokół góry Ślęży oraz nad rzeką Ślęzą

SJP.pl

Ślężanka – woda słodka produkowana przez firmę Viviana Sp. z o.o.. Jest ona wydobywana z kopalnianego źródła znajdującego się na najniższym poziomie nieczynnej kopalni głębinowej magnezytu w Wirkach. Ślężanka zawiera 450 mg/l związków mineralnych co według klasyfikacji hydrogeologicznej oznacza wodę słodką. Wśród związków mineralnych Ślężanka zawiera dużą ilość magnezu (66,3 mg/l) i minimalną sodu (3,5 mg/l), dlatego jest oznaczana (zgodnie z rozporządzeniem) jako woda magnezowa i niskosodowa.

Wikipedia

# ślężański

→ Ślęża, → Ślężanie

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Ślęży, związany ze Ślężą

Wiktionary

#### Patrz:

Ślęża, → Ślężanie

#### Przykłady

(1.1) Ustawiono nową tablicę na skraju Ślężańskiego Parku Krajobrazowego.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Ślęża ż., Ślężanin mos., Ślężanka ż.

Wiktionary

# ślęzawa

ozdobna roślina jednoroczna z rodziny malwowatych; ślężawa

SJP.pl

Ślęzawa (Malope L.) – rodzaj roślin z rodziny ślazowatych. Obejmuje 3–4 gatunki. Rośliny te występują w basenie Morza Śródziemnego, z czego dwa na kontynencie europejskim. Ślęzawa trójwrębna M. trifida jest uprawiana jako roślina ozdobna, także w Polsce.

Wikipedia

# śleziak

nazwisko

SJP.pl

# śleżyk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) reg. wileński kresy. ciasteczko z dodatkiem maku przyrządzane na Wigilię na Wileńszczyźnie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Przygotowanie śleżyków jest czasochłonne.

Wiktionary

# ślężyna

rodzaj roślin okrytonasiennych z rodziny pryszczyrnicowatych; Sesuvium

SJP.pl

# slick

[czytaj: slik] opona do jazdy po suchych i gładkich nawierzchniach; slik

SJP.pl

Slick – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Oklahoma, w hrabstwie Creek.

Wikipedia

# ślicznie

przysłówek

(1.1) w śliczny sposób

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Ślicznie dziś wyglądasz, Emilko.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlʲit͡ʃʲɲɛ, AS: ślʹičʹńe

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śliczność ż., ślicznotka ż.

przym. śliczny, śliczniutki

przysł. śliczniutko, prześlicznie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) pięknie, urodziwie, ładnie

Wiktionary

# śliczniej

stopień wyższy od przysłówka: ślicznie

SJP.pl

# śliczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: śliczny

SJP.pl

# śliczniuchny

zdrobnienie od: śliczny; śliczniuteńki, śliczniutki, śliczniusi

SJP.pl

# śliczniusi

zdrobnienie od: śliczny; śliczniuteńki, śliczniutki, śliczniuchny

SJP.pl

# śliczniuteńki

zdrobnienie od: śliczny; śliczniutki, śliczniusi, śliczniuchny

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) pot. zdrobn. od: śliczny

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌɕlʲit͡ʃʲɲuˈtɛ̃ɲci, AS: ślʹičʹńutẽńḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. śliczny

Wiktionary

# śliczniutki

zdrobnienie od: śliczny; śliczniuteńki, śliczniusi, śliczniuchny

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) zdrobn. od: śliczny

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlʲit͡ʃʲˈɲutʲci, AS: ślʹičʹńutʹḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

przysł. ślicznie, śliczniutko

przym. śliczny

rzecz. ślicznotka ż.

Wiktionary

# śliczność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest śliczne; cecha tych, którzy są śliczni

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślicznotka ż.

przym. śliczny

przysł. ślicznie

Wiktionary

# ślicznota

pięknota, piękność; potocznie:
1. śliczna, piękna kobieta; ślicznotka, pięknotka;
2. coś ślicznego, pięknego

SJP.pl

# ślicznotka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. pieszcz. bardzo ładna kobieta

Wiktionary

Ślicznotka (ang. Pretty Baby) – amerykański film historyczny z 1978 roku w reżyserii Louisa Malle’a. Zdjęcia kręcono w Nowym Orleanie.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ɕlʲit͡ʃˈnɔtka, AS: ślʹičnotka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śliczność ż., ślicznota ż.

czas. ślicznieć

przym. śliczny, śliczniutki, śliczniuchny

przysł. ślicznie, śliczniutko

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) pięknotka, piękność, bogini, gracja, krasawica

Wiktionary

# śliczny

odznaczający się ślicznotą

SJP.pl

przymiotnik jakościowy

(1.1) taki, który jest ładny, miły dla zmysłów; uroczy, wzbudzający pozytywne emocje

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Ona jest taka śliczna! Chłopaki po prostu za nią szaleją.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlʲit͡ʃnɨ, AS: ślʹičny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śliczność ż., ślicznotka ż.

przym. śliczniutki, śliczniuteńki

przysł. ślicznie, śliczniutko

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) cudny, cudowny, uroczy, piękny, ładny, słodki

Wiktionary

# slide

[czytaj: slajd] fotografia w formie małoobrazkowych przezroczy, przeznaczona do rzutowania na ekran; slajd

SJP.pl

- slide – na niektórych instrumentach szarpanych, metalowa tulejka służąca do gry techniką glissando,
- slide – technika gry na gitarze
- slide – technika pokonywania zakrętów z wykorzystaniem uślizgu kół pojazdu,
- ślizg (ang. slide) – ewolucja na deskorolce.
- slide – określenie na trik wykonywany na boksie, railu i tym podobnej przeszkodzie,
- Slide – program komputerowy
- Slide – singel zespołu Goo Goo Dolls
- SLIDE – lewitująca deskorolka Lexus Hoverboard
- Slide – singiel Calvina Harrisa, piosenkarza Franka Oceana i amerykańskiej grupy Hip-hop Migos

Wikipedia

# śliga

śliga aptekarska - jaszczurka z rodziny scynkowatych; scynk aptekarski

SJP.pl

# slik

opona do jazdy po suchych i gładkich nawierzchniach; slick

SJP.pl

# slim

1. o kroju: dopasowany do sylwetki; slim fit, slim-fit, slimowany;
2. typ wąskiej obudowy komputera

SJP.pl

# slim-fit

o kroju: dopasowany do sylwetki; slim fit, slimowany, slim

SJP.pl

# ślimaciara

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. miłośniczka ślimaków

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślimak m.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) ślimacza mama, ślimaciarka

Wiktionary

# ślimaczarz

stępień ślimaczarz - gatunek chrząszcza z rodziny biegaczowatych

SJP.pl

# ślimaczek

zdrobnienie od: ślimak

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zdrobn. od: ślimak

(1.2) mały ślimak

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Rozdeptałeś ślimaczka, który spadł z liścia.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślimak mzw., ślimacznica ż.

przym. ślimaczy

czas. ślimaczyć się

Wiktionary

# ślimacznica

dekoracyjny motyw w kształcie spirali lub zwoju; woluta

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bud. zawój ozdobny na głowicy słupa m.in. w porządku jońskim i korynckim

(1.2) fiz. w przyrządzie elektrycznym: cewka, szpulka

(1.3) techn. element konstrukcyjny o kształcie helisy służący do przesuwania czegoś, np. mlewa w młynie, śniegu w pługu śnieżnym

(1.4) element przekładni ślimakowej o kształcie helisy

Wiktionary

- ślimacznica (technika) – element przekładni ślimakowej
- ślimacznica (architektura) – element dekoracyjny inaczej woluta

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˌɕlʲĩmat͡ʃʲˈɲit͡sa, AS: ślʹĩmačʹńica

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślimak m., ślimaczek m.

czas. ślimaczyć się ndk.

przym. ślimaczy, ślimakowy, ślimakowaty

przysł. ślimaczo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) woluta, wężownica, zawój, zawoik

(1.3) szneka

Wiktionary

# ślimaczy

dotyczący ślimaka, właściwy ślimakowi, podobny do ślimaka

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) taki, jak u ślimaka; związany ze ślimakiem, charakterystyczny dla ślimaka

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlʲĩˈmat͡ʃɨ, AS: ślʹĩmačy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślimak m., ślimaczek m., ślimacznica ż.

czas. ślimaczyć się

przym. ślimakowy, ślimakowaty

przysł. ślimaczo

Wiktionary

# ślimak

1. mięczak o asymetrycznym ciele, z wyodrębnioną głową, nogą i workiem trzewiowym, pokryty śluzem, zwykle osłonięty spiralną muszlą;
2. przedmiot, motyw dekoracyjny lub część urządzenia, którego kształt przypomina muszlę ślimaka;
3. droga w kształcie spirali;
4. część ucha środkowego

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. rodzaj bardzo rozpowszechnionego mięczaka;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) anat. część ucha wewnętrznego ssaków;

(2.2) urb. trakt komunikacyjny spiralnie pokonujący różnicę wysokości

(2.3) archit. motyw dekoracyjny w kształcie spiralnie skręconej muszli ślimaka (1.1)

(2.4) rzem. muz. ozdobne zakończenie szyjki instrumentu smyczkowego

(2.5) techn. element przekładni ślimakowej;

(2.6) kulin. papatacz; słodki wypiek z ciasta półfrancuskiego w kształcie okrągłej, spiralnie zwiniętej muszli

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(3.1) pot. obraź. ktoś, kto powoli się porusza lub powolnie wykonuje swoją pracę, albo ogólnie jest powolny

Wiktionary

Biologia

- ślimak – w anatomii: część ucha wewnętrznego ssaków
- ślimaki – gromada mięczaków

Technika

- trakt komunikacyjny spiralnie pokonujący różnicę wysokości, np. na skrzyżowaniach wielopoziomowych
- element przekładni ślimakowej
- element przenośnika śrubowego

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Ślimaki stanowią najliczniejszą grupę mięczaków.

(1.1) Asia, przechodząc przez ulicę, nadepnęła na skorupę ze ślimakiem.

(2.1) Ślimak wypełniony jest płynem, który przemieszcza się pod wpływem drgań.

(2.2) Należy zjechać w prawo ślimakiem w dół.

(2.6) Poproszę ślimaka z budyniem waniliowym i rodzynkami.

(3.1) Nie lubię twojego chłopaka – straszny z niego ślimak.

(3.1) Wiesz, spóźniłam się, bo przede mną taki ślimak jechał.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlʲĩmak, AS: ślʹĩmak

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślimacznica ż., ślimaki lm nm., ślimakowate lm nm.

:: zdrobn. ślimaczek m.

czas. ślimaczyć się ndk.

przym. ślimaczy, ślimakowy, ślimakowaty, ślimakożerny

przysł. ślimaczo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk|ślimik.

(2.3) woluta, ślimacznica

Wiktionary

# ślimaki

jedna z najliczniejszych gromad mięczaków; brzuchonogi

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Gastropoda|Cuvier|ref=tak., gromada mięczaków występująca w wodzie i na lądzie;

forma rzeczownika.

(2.1) M., B. i W. lm. od: ślimak

Wiktionary

Ślimaki, brzuchonogi (Gastropoda, z gr. gaster – brzuch + pous – noga) – jedna z najliczniejszych i najbardziej zróżnicowanych gromad mięczaków, zaliczana niekiedy do podtypu muszlowce.

Ślimaki kopalne spotyka się już w warstwach wczesnokambryjskich.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Najwięcej ślimaków drapieżnych występuje wśród gatunków morskich.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślimak mzw./mrz.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) brzuchonogi

Wiktionary

# ślimakobrzeżek

rodzaj mchu z rodziny płoniwowatych

SJP.pl

Ślimakobrzeżek (Hilpertia R.H. Zand.) – rodzaj mchu z rodziny płoniwowatych (Pottiaceae Schimp.). Przedstawiciele występują w Kanadzie, Europie i Azji.

Wikipedia

# ślimakojad

ślimakojad czerwonooki, ślimakojad żółtooki - gatunki ptaków z rodziny jastrzębiowatych

SJP.pl

# ślimakowate

1. przypominający kształtem muszlę ślimaka;
2. potocznie: niedołężny, niezdarny, ślamazarny

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Helicidae|Rafinesque|ref=tak., rodzina lądowych ślimaków płucodysznych z rzędu trzonkoocznych;

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Ślimakowate żyją kilka do kilkunastu lat.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślimak mzw.

Wiktionary

# ślimakowaty

1. przypominający kształtem muszlę ślimaka;
2. potocznie: niedołężny, niezdarny, ślamazarny

SJP.pl

# ślimakówka

ślimakówka pomrowik - gatunek ćmy

SJP.pl

# ślimakożerny

przymiotnik

(1.1) żywiący się ślimakami

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌɕlʲĩmakɔˈʒɛrnɨ, AS: ślʹĩmakožerny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślimak mos./mrz./mzw.

Wiktionary

# ślimik

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zool. ślimak

(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. pot. przen. niezdara

Wiktionary

# slimowany

o kroju: dopasowany do sylwetki; slim-fit, slim fit, slim

SJP.pl

# ślimtać

czasownik niedokonany

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. płakać

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk|ślompać.

Wiktionary

# ślina

przezroczysta, płynna substancja zawierająca enzymy trawienne, wydzielana przez gruczoły ślinowe do jamy ustnej

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) fizj. płynna wydzielina wytwarzana w ustach;

Wiktionary

Ślina (łac. saliva) – płyn produkowany przez gruczoły ślinowe zwierząt i spływający do ich jamy gębowej. Zawiera często również wydzieliny innych gruczołów (na przykład jad), przesięk surowicy krwi, płyn dziąsłowy, resztki pokarmowe, komórki (między innymi złuszczony nabłonek, komórki układu odpornościowego), bakterie, wirusy i grzyby wraz z ich metabolitami.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) W ślinie zawarty jest enzym, który rozkłada cukry już w jamie ustnej.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlʲĩna, AS: ślʹĩna

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślinienie n., śliniak m., śliniaczek m., ślinianka ż., ślinik m., ślinkowate lm.

:: zdrobn. ślinka ż.

czas. ślinić ndk., obślinićdk., uślinić dk., poślinić dk., zaślinić dk.

przym. ślinowy, śliniankowy, obśliniony, ośliniony, zaśliniony, pośliniony, ślinopędny

Wiktionary

# sling

napój przyrządzany z odpowiedniego trunku (np. whiskey), cukru i skórki cytrynowej (na zimno) lub gałki muszkatołowej (na gorąco)

SJP.pl

Sling – wieś w Anglii, w hrabstwie Gloucestershire. Leży 28 km na południowy zachód od miasta Gloucester i 174 km na zachód od Londynu.

Wikipedia

# śliniaczek

zdrobnienie od: śliniak (kawałek materiału lub plastiku zakładany małym dzieciom pod brodą, aby nie pobrudziły się podczas jedzenia)

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od śliniak

(1.2) osłona z materiału lub plastiku kładziona małym dzieciom pod brodę

Wiktionary

#### Przykłady

(1.2) Marysia założyła Kaziowi śliniaczek w kwiatuszki.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śliniak m., ślina ż.

Wiktionary

# śliniaczkowy

→ śliniaczek

SJP.pl

#### Patrz:

śliniaczek

# śliniak

kawałek materiału lub plastiku zakładany małym dzieciom pod brodą, aby nie pobrudziły się podczas jedzenia

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) osłona z materiału lub plastiku kładziona małym dzieciom pod brodę

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Nianie zakładają bobasom śliniaki.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślina ż.

:: zdrobn. śliniaczek m.

Wiktionary

# śliniakowy

→ śliniak

SJP.pl

#### Patrz:

śliniak

# ślinianka

gruczoł ślinowy

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) anat. narząd produkujący ślinę

Wiktionary

Ślinianka, gruczoł ślinowy (łac. glandula salivalis l.mn. glandulae salivales) – gruczoł położony w przedniej części układu pokarmowego, wytwarzający ślinę, która zawiera enzymy trawienne służące do wstępnej fazy trawienia, a u niektórych gatunków także toksyny.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Ślinianki są ważne w procesie trawienia i utrzymania wilgotności jamy ustnej.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślina ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gruczoł ślinowy

Wiktionary

# śliniankowy

→ ślinianka

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z ślinianką, dotyczący ślinianki

Wiktionary

#### Patrz:

ślinianka

#### Powiązane:

rzecz. ślina ż., ślinianka ż.

Wiktionary

# ślinić

1. pokrywać, zwilżać śliną; ośliniać;
2. ślinić się -
a) brudzić się własną śliną;
b) potocznie: całować się; lizać się;
c) potocznie: otwarcie okazywać chęć na coś

SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) zwilżać śliną

czasownik zwrotny niedokonany ślinić się (dk. brak)

(2.1) brudzić się własną śliną

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Nie lubię ślinić znaczków na listy!

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlʲĩɲit͡ɕ, AS: ślʹĩńić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślina ż., ślinka ż., ślinienie n.

przym. ślinowy

czas. naślinić dk., obślinić dk., poślinić dk., zaślinić dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) lizać

Wiktionary

# ślinienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|ślinić.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlʲĩˈɲɛ̇̃ɲɛ, AS: ślʹĩńė̃ńe

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. ślinić

rzecz. ślina ż., ślinka ż.

Wiktionary

# ślinik

ślimak płucodyszny z rodziny ślimaków (Arion), zamieszkujący głównie Europę; arion

SJP.pl

# śliniki

ślimak płucodyszny z rodziny ślimaków (Arion), zamieszkujący głównie Europę; arion

SJP.pl

# ślinikowate

o cechach ślinikowatych (rodzina ślimaków)

SJP.pl

Ślinikowate, śliniki (Arionidae) – rodzina nagich ślimaków trzonkoocznych (Stylommatophora), podobnych do pomrowiowatych, od których zewnętrznie różnią się położeniem otworu oddechowego oraz obecnością, położonej nad tylną krawędzią stopy, trójkątnej jamki gromadzącej śluz. Ślinikowate mają wydłużone ciało o długości do 250 mm, bez kila. Muszli brak bądź jest zredukowana do kilku wapiennych płytek lub kryształków całkowicie ukrytych pod płaszczem. Otwór oddechowy leży w przedniej połowie krawędzi płaszcza. Występują w krainie nearktycznej i palearktycznej, przy czym większość gatunków na Półwyspie Iberyjskim. W zapisie kopalnym znane są z miocenu. Są wszystkożerne, często spotykane na grzybach kapeluszowych.

Wikipedia

# ślinikowaty

o cechach ślinikowatych (rodzina ślimaków)

SJP.pl

# ślinka

zdrobnienie od: ślina

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: ślina

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) A jednak żołądek mu się skręca i ślinka napływa do ust na wspomnienie przepysznych słodyczy z poprzedniego dnia.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślina ż., ślinienie n.

czas. ślinić ndk.

przym. ślinowy

Wiktionary

# ślinkowy

→ ślinka

SJP.pl

#### Patrz:

ślinka

# ślinogorz

dawniej: silne zapalenie gardła

SJP.pl

# ślinotok

Ślinotok – nadmierny wyciek śliny z jamy ustnej spowodowany zaburzeniami połykania, problemami z utrzymaniem śliny w jamie ustnej lub jej nadprodukcją przez gruczoły ślinowe (ślinianki).

Ślinotok może występować przy:

- ropniu zagardłowym
- ropniu okołomigdałkowym
- chorobie Parkinsona
- wściekliźnie
- chorobie lokomocyjnej
- zatruciach
- chorobie Wilsona
- mononukleozie
- ALS
- raku przełyku.

Wikipedia

# ślinotwórczy

mający zdolność wytwarzania śliny

SJP.pl

# ślinowy

1. → ślina;
2. gruczoł ślinowy - gruczoł wydzielający ślinę; ślinianka

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) od: ślina

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlʲĩˈnɔvɨ, AS: ślʹĩnovy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślina, ślinka

czas. ślinić

Wiktionary

# slip

1. urządzenie służące do wodowania niedużych statków oraz wyciągania ich na brzeg; wyciąg;
2. pochylnia do wciągania wielorybów na statki wielorybnicze

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przest. zwierzęce oko

(1.2) przest. pejor. ludzkie oko

Wiktionary

- SLIP – Serial Line Internet Protocol
- SLiP – Szczecińska Lista Przebojów
- slip – wyciąg stoczniowy
- slip – wydruk z terminala POS

Wikipedia

#### Przykłady

(1.2) — Ano, ale po czym poznajesz, mała? — Bo wam tak ślipie, jak kotowi chodzom...

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślipie n., ślipko n., ślipięta lm nm.

czas. ślipać ndk., ślipiać ndk., ślipieć ndk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) war. ślep, ślepie, ślipie

Wiktionary

# ślipać

wpatrywać się w coś mało widocznego; wysilać wzrok uporczywym wpatrywaniem się w coś; ślipieć; ślipiać

SJP.pl

czasownik

(1.1) wpatrywać się uporczywie w coś

(1.2) gwara. przestępcza: przymykać oko, a drugim patrzeć na czubek swego nosa (znak rozpoznawczy przestępców)

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślipanie n., ślip mrz., ślipięta nmos.

Wiktionary

# ślipanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|ślipać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. ślipać ndk.

Wiktionary

# ślipek

zdrobnienie od: ślip

SJP.pl

# ślipiać

wpatrywać się w coś mało widocznego; wysilać wzrok uporczywym wpatrywaniem się w coś; ślipieć; ślipać

SJP.pl

# ślipie

(zwykle w lm - ślipia) ślepie; ślep; ślip;
1. zwierzęce oko;
2. pospolicie: ludzkie oko

SJP.pl

# ślipieć

wpatrywać się w coś mało widocznego; wysilać wzrok uporczywym wpatrywaniem się w coś; ślipać; ślipiać

SJP.pl

# ślipień

wpatrywać się w coś mało widocznego; wysilać wzrok uporczywym wpatrywaniem się w coś; ślipać; ślipiać

SJP.pl

# ślipięta

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) książk. pieszcz. oczy zwierzęcia

(1.2) książk. pieszcz. oczy człowieka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślip mrz., ślipie n., ślipko n.

czas. ślipać ndk., ślipiać ndk., ślipieć ndk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) war. ślepięta

(1.2) war. ślepięta

Wiktionary

# sliping

kolejowy wagon sypialny; sleeping

SJP.pl

# slipingowy

związany ze slipingiem, będący slipingiem, np. miejsce slipingowe

SJP.pl

# slipki

męskie majtki bez nogawek; slipy

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) zdrobn. od: slipy

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈslʲipʲci, AS: slʹipʹḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. slipy

Wiktionary

# ślipko

zdrobnienie od: ślip; ślipek

SJP.pl

# slipować

w żeglarstwie: wodować lub wyciągać na brzeg niewielką jednostkę pływającą przy pomocy wyciągu stoczniowego

SJP.pl

# ślips

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kraw. krawat

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Jo ślipsa nie nosza bez tydzień.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk|binder, szlips.

Wiktionary

# ślipsko

zgrubienie od: ślip, ślipie

SJP.pl

# ślipundyr

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) lwów. osobnik niespostrzegawczy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gapa

Wiktionary

# slipy

krótkie, męskie spodenki kąpielowe

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) kraw. męskie, obcisłe majtki;

Wiktionary

Slipy (od ang. slip, wsuwać, wślizgiwać się) – Element bielizny męskiej, bielizna męska osobista o wciętym kroju, odsłaniająca całe uda, noszona bezpośrednio przy skórze pod innymi ubraniami, przylegająca do ciała. Slipy sięgają od pasa do uda, nie mają nogawek. Ich zadaniem jest zakrywanie i ochrona intymnych części ciała mężczyzny.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Klimatyzacja była tak ustawiona, że mogliśmy chodzić w samych slipach.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈslʲipɨ, AS: slʹipy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz.

:: zdrobn. slipki lm nm.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk|badki, batki.

Wiktionary

# śliski

1. mający gładką, często wilgotną powierzchnię;
2. niepewny, ryzykowny;
3. nieprzyzwoity, zawierający dwuznaczne aluzje

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) mający gładką powierzchnię nie dającą prawie zupełnie tarcia z innymi ciałami

(1.2) przen. pot. mogący stać się przyczyną kłopotów

Wiktionary

Śliski – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie pułtuskim, w gminie Zatory. Ma status sołectwa.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Małgorzaty w Zatorach.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ostrołęckiego.

Obok miejscowości przepływa niewielka rzeka Prut, dopływ Narwi.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlʲisʲci, AS: ślʹisʹḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślizgawka ż., ślizgawica ż., ślizganie n., śliskość

przysł. ślisko

czas. ślizgać się

Wiktionary

# śliskość

→ śliski

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest śliskie; cecha tych, którzy są śliscy

Wiktionary

#### Patrz:

śliski

#### Powiązane:

rzecz. ślizg m., ślizgawka ż., ślizgawica ż., ślizganie n., poślizg m., wyślizganie n.

czas. ślizgać ndk., wyślizgać dk.

przym. śliski, poślizgowy

przysł. ślisko

Wiktionary

# śliwa

1. drzewo lub krzew z rodziny różowatych
2. zgrubienie od: śliwka
3. przenośnie: siniak, guz od uderzenia

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ogrod. drzewo owocowe;

(1.2) spoż. duży, dorodny owoc śliwy (1.1)

(1.3) techn. drewno śliwy (1.1)

(1.4) pot. duży siniak, guz lub obrzęk o fioletowym zabarwieniu

(1.5) uczn. pot. podbite oko, zwł. duży siniak w okolicy oka

Wiktionary

Śliwa (Prunus L.) – rodzaj krzewów i drzew z rodziny różowatych (Rosaceae Juss). W obecnie dominującym, szerokim ujęciu obejmuje ponad 200 gatunków. Występują one w strefie umiarkowanej i ciepłej półkuli północnej, przy czym odmiany uprawne i ozdobne rozpowszechnione są na całym świecie. Do rodzaju tego należą gatunki określane zwyczajowymi nazwami jako: brzoskwinia, czeremcha, czereśnia, laurowiśnia, morela, wiśnia, śliwa.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Odpoczywał w cieniu śliwy.

(1.2) Na stole leżały cztery śliwy i jedno jabłko.

(1.5) Upadłem na kant szafki i przez dwa tygodnie miałem śliwę pod okiem.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlʲiva, AS: ślʹiva

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śliweczka ż., śliwka ż., śliwowica ż., śliwówka ż.

przym. śliwkowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) śliwka

(1.5) śliwka

Wiktionary

# śliwczyński

nazwisko

SJP.pl

# śliweczka

mała śliwka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zdrobn. od: śliwka

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Jacusiu, zjedz sobie śliweczkę.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlʲiˈvɛt͡ʃka, AS: ślʹivečka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śliwa ż., śliwka ż., śliwowica ż.

Wiktionary

# śliwerski

nazwisko

SJP.pl

# śliwiak

nazwisko

SJP.pl

# śliwianka

rodzaj zupy owocowej

SJP.pl

# śliwica

wstęgówka śliwica - gatunek motyla z rodziny mrocznicowatych

SJP.pl

Śliwica (niem. Nahmgeist; dawn. Śliwice) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie elbląskim, w gminie Rychliki.

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie elbląskim.

Zobacz też: Śliwice

Wikipedia

# śliwice

wstęgówka śliwica - gatunek motyla z rodziny mrocznicowatych

SJP.pl

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 3, w tym 2 podstawowe

- Śliwice – część miasta Otmuchów
- Śliwice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wrocławskim, w gminie Długołęka
- Śliwice – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. tucholskim, w gminie Śliwice

Wikipedia

# śliwicki

→ Śliwice

SJP.pl

Osoby o nazwisku Śliwicki / Śliwicka:

- Alicja Śliwicka (ur. 2001) – polska szachistka, mistrzyni FIDE
- Anna Śliwicka (ur. 1936) – polska filolog i pisarka
- Bolesław Śliwicki (ur. 1966) – polski poeta, prozaik i publicysta
- Józef Śliwicki (1867–1944) – polski aktor i reżyser
- Piotr Śliwicki (1841–1862) – podporucznik Armii Imperium Rosyjskiego i spiskowiec w Warszawie
- Piotr Śliwicki (ur. 1962) – polski menedżer
- Piotr Hiacynt Śliwicki (1705–1774) – polski duchowny katolicki, misjonarz

Wikipedia

#### Patrz:

Śliwice

# śliwiec

drzewo tropikalne z rodziny nanerczowatych

SJP.pl

Śliwiec, rozpestlin, spondia (Spondias) – rodzaj drzew z rodziny nanerczowatych. Obejmuje 18 gatunków. Rośliny te występują w południowo-wschodniej Azji, na Madagaskarze i w międzyzwrotnikowej części kontynentów amerykańskich.

Wikipedia

# śliwienica

barczatka śliwienica - gatunek motyla z rodziny barczatkowatych

SJP.pl

# śliwina

przestarzałe: śliwa

SJP.pl

# sliwiński

nazwisko

SJP.pl

# śliwka

owoc śliwy

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spoż. owoc z dużą pestką rosnący na śliwie

(1.2) ogrod. śliwa;

(1.3) pot. siniak lub guz

Wiktionary

- śliwka – owoc śliwy; zobacz też śliwki suszone
- śliwka chińska – liczi chińskie, gatunek owocowych drzew tropikalnych
- Śliwka – obraz Édouarda Maneta
- Śliwka – nazwisko

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Kupiłam na targu pół kilo śliwek.

(1.1) Kochanie, gdzie stoją te powidła ze śliwek?

(1.3) Nabiłam sobie śliwkę na czole.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlʲifka, AS: ślʹifka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śliwa ż., śliwówka ż., śliwowica ż.

:: zdrobn. śliweczka ż.

przym. śliwkowy

Wiktionary

# śliwkóweczka

owocówka śliwkóweczka - szkodnik odpowiedzialny za robaczywienie śliwek; owocówka śliwóweczka

SJP.pl

# śliwkówka

śliwówka;
1. wódka słodka na śliwkach
2. nalewka śliwkowa

SJP.pl

# śliwkowo

przymiotnik od: śliwka

SJP.pl

Śliwkowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie aleksandrowskim, w gminie Waganiec.

Wikipedia

# śliwkowy

przymiotnik od: śliwka

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) dotyczący śliwek (drzew i owoców)

(1.2) przyrządzony ze śliwek, z dodatkiem śliwek

(1.3) mający kolor dojrzałego owocu śliwki, ciemnofioletowy, fioletowy o czerwonawym odcieniu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.3) Mój nos był koloru śliwkowego, grzbiet cały w cętkach, jak u hieny.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlʲifˈkɔvɨ, AS: ślʹifkovy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śliwka ż., śliwa ż., śliwowica ż., śliwówka ż.

Wiktionary

# śliwnica

## Polska

- Śliwnica – wieś w woj. podkarpackim, w pow. przemyskim, w gminie Dubiecko
- Śliwnica – wieś w woj. podkarpackim, w pow. przemyskim, w gminie Krasiczyn

## Ukraina

- Śliwnica – wieś w rejonie starosamborskim obwodu lwowskiego

## Zobacz też

- Sliwnica

Wikipedia

# śliwnik

sad śliwowy

SJP.pl

Śliwnik (niem. Schadendorf) – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie żagańskim, w gminie Małomice.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

Wikipedia

# śliwodaktyl

drzewo owocowe z Chin; persymona; kaki; hebanowiec

SJP.pl

# śliwogłowy

aleksandretta śliwogłowa - gatunek ptaka z rodziny papug wschodnich

SJP.pl

# śliwóweczka

owocówka śliwóweczka - szkodnik odpowiedzialny za robaczywienie śliwek; owocówka śliwkóweczka

SJP.pl

# śliwowica

wytrawny napój alkoholowy ze sfermentowanych śliwek

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spoż. wytrawna wódka na bazie sfermentowanych śliwek;

Wiktionary

Śliwowica – wysokoprocentowy (niekiedy nawet ponad 70%), wytrawny napój alkoholowy, wypalanka, produkowana ze specjalnie dobranych śliwek węgierek. Zazwyczaj śliwowica jest spożywana w postaci czystej, ale jak każdy silny napój alkoholowy może być dodatkiem do drinków.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Sztuka produkcji śliwowicy jest w tym regionie przekazywana z pokolenia na pokolenie. (z Internetu)

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌɕlʲivɔˈvʲit͡sa, AS: ślʹivovʹica

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śliwa ż., śliwka ż., śliweczka ż., śliwówka ż.

:: zdrobn. śliwowiczka

przym. śliwkowy

Wiktionary

# śliwowiec

ogończyk śliwowiec - motyl z rodziny modraszkowatych

SJP.pl

# śliwówka

śliwkówka;
1. wódka słodka na śliwkach
2. nalewka śliwkowa

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spoż. nalewka na śliwkach

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Przynieś z dołu jedną butelkę tej zeszłorocznej śliwówki.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śliwa ż., śliwka ż., śliwowica ż.

przysł. śliwkowy

przym. śliwkowy

Wiktionary

# śliwowski

nazwisko

SJP.pl

Śliwowski (forma żeńska: Śliwowska; liczba mnoga: Śliwowscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 1433 osoby, według nowszych, internetowych oparty danych liczba jest 1689. Nazwisko pochodzi od nazwy miejscowej Śliwowo (wieś w gminie Rutki, w województwie podlaskim) i jest najbardziej rozpowszechnione w północno-wschodniej Polsce. W tym samym rejonie można znaleźć warianty pisowni Sliwowski/Sliwowska.

Wikipedia

# śliwowy

1. → śliwa;
2. ryjkowiec śliwowy - gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych;
3. czyreń śliwowy - gatunek grzyba z rodziny szczeciniakowatych;
4. pordzewiacz śliwowy - gatunek roztocza z rodziny szpecielowatych, żerujący głównie na śliwach;
5. misecznik śliwowy - gatunek pluskwiaka z nadrodziny czerwców

SJP.pl

# śliz

gatunek ryby z rodziny piskorzy

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) icht. nazwa systematyczna|Barbatula barbatula|ref=tak., gatunek słodkowodnej ryby z rodziny przylgowatych;

Wiktionary

Śliz pospolity, śliz, śliz zwyczajny (Barbatula barbatula) – gatunek słodkowodnej ryby karpiokształtnej z rodziny przylgowatych (Balitoridae).

Wikipedia

# śliżewski

nazwisko

SJP.pl

# ślizg

1. manewr mający na celu utratę wysokości, polegający na przechyleniu samolotu na jedną stronę oraz na wychyleniu steru kierunkowego w stronę przeciwną
2. dolna powierzchnia narty

SJP.pl

- ślizg – manewr w lotnictwie polegający na ustawieniu osi podłużnej samolotu lub szybowca pod pewnym kątem (w płaszczyźnie poziomej) w stosunku do wektora jego prędkości powietrznej
- ślizg – stan jednostki pływającej, w którym składowa dynamiczna wyporu przeważa nad składową statyczną
- Ślizg (czasopismo)
- ślizg (Lipophrys pholis) – gatunek ryby

Wikipedia

# ślizgać

przemieszczać się po powierzchni korzystając z niskiej siły tarcia

SJP.pl

# ślizgacz

płaskodenna łódź motorowa, przy dużej prędkości ślizgająca się po powierzchni wody

SJP.pl

- ślizgacz (kolejnictwo)
- ślizgacz (łódź motorowa)
- ślizgacz – styk potencjometru

Wikipedia

# ślizganie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|ślizgać.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślizg m., ślizgacz m., ślizgarz m., ślizgawka ż., ślizgawica ż., ślizgarka ż., ślizgarstwo n., śliskość ż., poślizgnięcie n., poślizg mrz.

czas. ślizgać się, ślizgać ndk., pośliznąć dk., poślizg m.

przym. śliski, poślizgowy

przysł. ślisko

Wiktionary

# ślizgawica

oblodzenie gruntu, nawierzchni ulic, szos itp.

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cienka warstwa lodu na powierzchni nawierzchni ulic

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Na skutki ślizgawicy nie trzeba było długo czekać. Na gierkówce doszło do karambolu.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śliskość ż., ślizganie n., ślizgawka ż., ślizg m.

przym. śliski

czas. ślizgać, ślizgać się

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gołoledź, szklanka

Wiktionary

# ślizgawka

1. teren pokryty lodem, służący do ślizgania się;
2. ślizganie się

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) teren pokryty lodem używany do jazdy na łyżwach dla przyjemności

(1.2) meteorol. gołoledź, oblodzona powierzchnia

(1.3) pot. ślizganie się po oblodzonej jezdni lub chodniku

(1.4) rzad. sztuczne lodowisko

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) W Korei miasta urządzają dla mieszkańców ślizgawki na zamarzniętych stawach.

(1.3) Wracając ze szkoły mieliśmy niezłą ślizgawkę na chodniku przed bankiem.

(1.4) Może zgubiłaś czapkę na ślizgawce albo w galerii?

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślizganie n., ślizg mrz., ślizgacz mrz., ślizgawica ż., ślizgarka ż., ślizgarstwo n., śliskość ż., poślizgnięcie n., poślizg mrz.

czas. ślizgać się, ślizgać ndk., pośliznąć dk.

przym. śliski, poślizgowy

przysł. ślisko

Wiktionary

# ślizgawkowy

→ ślizgawka

SJP.pl

#### Patrz:

ślizgawka

# ślizgnąć

rzadko: ślizgnąć się - przesunąć się po czymś poślizgiem; śliznąć się, prześliznąć się, prześlizgnąć się

SJP.pl

# ślizgowate

rodzina ryb morskich (około 280 gatunków) z rzędu okoniokształtnych, o wydłużonym ciele pokrytym obficie śluzem

SJP.pl

Ślizgowate (Blenniidae) – rodzina ryb okoniokształtnych (Perciformes). Mają niewielkie, lokalne znaczenie gospodarcze.

Wikipedia

# ślizgowaty

o cechach ślizgowatych (rodzina ryb)

SJP.pl

# ślizgowce

1. płaskodenna łódź motorowa; ślizgacz;
2. przedstawiciel podrzędu ryb okoniokształtnych

SJP.pl

Ślizgowce (Blennioidei) – podrząd ryb okoniokształtnych (Perciformes).

Wikipedia

# ślizgowiec

1. płaskodenna łódź motorowa; ślizgacz;
2. przedstawiciel podrzędu ryb okoniokształtnych

SJP.pl

Ślizgowiec – wieżowiec znajdujący się w Katowicach przy alei Korfantego 8. Najwyższy na Śląsku wysokościowiec wzniesiony metodą ślizgu.

Wikipedia

# ślizgownica

urządzenie stosowane w rzeźniach, służące do zsuwania płatów mięsa do mrożarek

SJP.pl

# ślizgowy

dotyczący ślizgania się

SJP.pl

# ślizgun

ślizgun spłaszczony, ślizgun borowy - gatunki pająka z rodziny ślizgunowatych

SJP.pl

# ślizgunowate

rodzina pająków; Philodromidae

SJP.pl

Ślizgunowate (Philodromidae) – rodzina pająków z grupy Araneomorphae, należąca do kladu Entelegynae, liczy 31 rodzajów obejmujących 536 gatunków; występują niemal na całym świecie; w Polsce stwierdzono obecność 25 gatunków.

Wikipedia

# ślizgunowaty

o cechach ślizgunowatych (rodzina pająków)

SJP.pl

# ślizik

rodzaj ryb karpiokształtnych z rodziny piskorzowatych; bocja

SJP.pl

Botia – rodzaj ryb karpiokształtnych z rodziny Botiidae, wcześniej klasyfikowanej w randze podrodziny Botiinae w piskorzowatych. Większość gatunków spotykana jest w hodowlach akwariowych. Wcześniej do tego rodzaju zaliczano wiele innych gatunków określanych w języku polskim nazwą bocja lub ślizik.

Wikipedia

# śliznąć

rzadko: śliznąć się - przesunąć się po czymś poślizgiem; ślizgnąć się, prześliznąć się, prześlizgnąć się

SJP.pl

# ślizno

Ślizno (niem. Julienhof) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie drawskim, w gminie Kalisz Pomorski. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa koszalińskiego. W roku 2007 wieś liczyła 94 mieszkańców. Miejscowość wchodzi w skład sołectwa Pomierzyn.

Wikipedia

# śliżyk

zdrobnienie od: śliż

SJP.pl

# slo

skrót od: Społeczne Liceum Ogólnokształcące

SJP.pl

# sloan

[czytaj: slo:łn] nazwisko

SJP.pl

Miejscowości w USA:

- Sloan – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Woodbury
- Sloan – wieś w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Erie

Gminy w USA:

- Sloan (ang. Sloan Township) – gmina w stanie Iowa, w hrabstwie Woodbury

Wikipedia

# slobodan

słowiańskie imię męskie

SJP.pl

Slobodan, Słobodan, cyr. Слободан – męskie imię słowiańskie popularne w Serbii i Macedonii (mac. Слободан, wymowa: Słobodan) oraz Chorwacji, Słowenii i Czechach. Wersja bułgarska Свободан/Swobodan. Wykazuje podobieństwo do staropolskich imion, jednoczłonowych-imiesłowowych jak np. Poznan, Stojan, Ciechan, Kochan, Chocian. Slobod-an „swobodny, wolny” od serb. слобода (transliteracja sloboda) macedońskie слободата/слобода (transkrypcja słobodata/słoboda), porównaj polskie swoboda, staropolskie słoboda, w XV wieku również świeboda (zobacz też szczegółowe omówienie rzeczownika swoboda w: Pochodzenie nazwy „Słowianie”).

Wikipedia

# slogan

1. krótkie, łatwe do zapamiętania hasło propagujące, stosowany głównie w reklamie i polityce;
2. znany i utarty zwrot, który poprzez nadmierne używanie stracił na swoim znaczeniu; frazes, banał, komunał

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) oklepany zwrot

(1.2) hasło reklamowe lub propagandowe

Wiktionary

Slogan (z ang. slogan, od irl. i szk. sluagh-ghairm – okrzyk wojenny) – określenie mogące oznaczać:

- dobitne, krótkie, wyraziste stylistycznie sformułowanie, które ma na celu nakłaniać do czegoś bądź propagować określoną opinię lub skłaniać ku jakiejś zasadzie postępowania;
- spowszedniały, wyświechtany górnolotny frazes.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈslɔɡãn, AS: slogãn

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sloganowość ż.

przym. sloganowy

przysł. sloganowo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) banał, frazes, komunał, liczman, oczywistość, ogólnik, stara śpiewka, truizm

Wiktionary

# sloganiarz

potocznie: człowiek posługujący się sloganami; sloganista

SJP.pl

# sloganik

zdrobnienie od: slogan

SJP.pl

# sloganista

potocznie: człowiek posługujący się sloganami; sloganiarz

SJP.pl

# sloganistka

→ sloganista

SJP.pl

#### Patrz:

sloganista

# sloganowaty

rzadko: przypominający slogan, nasycony w pewnym stopniu ogólnikami

SJP.pl

# sloganowy

przymiotnik od: slogan

SJP.pl

# slojd

szwedzki system wyrabiania zręczności przez rzemieślnicze prace ręczne

SJP.pl

Slojd (jęz. szw. slöjd – zręczność, biegłość) – wywodzący się ze Skandynawii system nauczania prac ręcznych w drewnie, metalu, tekturze, wiklinie. Jego prekursorem był Uno Cygnaeus, który w Finlandii w 1866 opracował program nauczania robót ręcznych i wprowadził do szkół jako odrębny przedmiot. W Szwecji slojd spopularyzował Otto Aron Salomon (1849-1907), założyciel seminarium nauczycielskiego w Naas, w którym wykształcenie zdobyło ok. 3 tys. nauczycieli z całej Europy.

Wikipedia

# ślompać

czasownik niedokonany

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. płakać

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk|ślimtać.

Wiktionary

# ślónsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. geogr. Śląsk

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Ślónzek mrz., Ślónzok mos., Ślónzoczka ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) Ślónzek

Wiktionary

# ślónsko

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. spoż. kiełbasa śląska

Wiktionary

# ślónzek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. geogr. Śląsk

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Ślónsk mrz., Ślónzok mos., Ślónzoczka ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) Ślónsk

Wiktionary

# ślonzoczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. Ślązaczka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Ślónsk mrz., Ślónzek mrz.

:: fm. Ślónzok mos.

Wiktionary

# ślonzok

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. Ślązak

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Ślónsk mrz., Ślónzek mrz.

:: fż. Ślónzoczka ż.

Wiktionary

# slopestyle

[czytaj: slołpstajl] dyscyplina olimpijska w narciarstwie dowolnym

SJP.pl

Slopestyle – szerokie pojęcie określające snowboardowy freestyle (a także narciarski freestyle – freeskiing). "Styl na stoku" nie jest stylem ubioru, lecz stylem jazdy. Polega na wykonywaniu przeróżnych ewolucji na desce lub nartach, tj. skoki, street na stoku (czyli np. rotacje podczas jazdy) czy jazda po przeszkodach (jibbing).

Nazwą slopestyle często określane są zawody, w których snowboardziści lub narciarze wykonują ewolucje na skoczniach lub przeszkodach.

Wikipedia

# ślosarczyk

nazwisko

SJP.pl

# ślósarz

nazwisko

SJP.pl

# ślósorka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. ślusarka, ślusarstwo

Wiktionary

# slot

1. dodatkowe małe skrzydełko zwiększające nośność samolotu; skrzele;
2. gniazdo rozszerzeń w układzie elektronicznym do podłączania kart rozszerzających możliwości danego urządzenia

SJP.pl

Wikipedia

# slotowy

→ slot

SJP.pl

#### Patrz:

slot

# sloughi

[czytaj: slafi lub slałi] rasa psa, chart arabski

SJP.pl

Chart arabski (oryginalna nazwa sloughi) – rasa psa zaliczana do grupy chartów, pochodząca z Afryki Północnej, użytkowana początkowo do polowań i jako pies stróżujący, obecnie jako pies-towarzysz.

Wikipedia

# slowfoodowy

[czytaj: slołfudowy] związany z ruchem lub organizacją slow food

SJP.pl

# ślub

1. zawarcie związku małżeńskiego przed duchownym lub urzędnikiem stanu cywilnego;
2. podniośle: uroczysta przysięga; przyrzeczenie, zobowiązanie, ślubowanie;
3. ślub humanistyczny - nieformalna ceremonia zaślubin osób niewierzących

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) akt zawarcia małżeństwa;

(1.2) uroczysta przysięga

Wiktionary

Ślub – uroczystość zawarcia małżeństwa, podczas której strony składają przysięgę małżeńską przed urzędnikiem stanu cywilnego lub duchownym, w obecności świadków. W antropologii kulturowej ślub jest uznawany za jeden z obrzędów przejścia.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) O ostatnim ślubie następcy tronu gazety rozpisywały się przez tydzień.

(1.2) Król złożył ślub, że pokona najeźdźcę lub sam zginie.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlup, AS: ślup

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślubowanie n., ślubny mrz., ślubna ż., poślubienie n.

czas. poślubiać, zaślubiać, ślubować ndk., poślubić dk.

przym. ślubny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) ceremonia ślubna; gw-pl|Śląsk Cieszyński|żyniaczka.

(1.2) ślubowanie, przysięga, przyrzeczenie, zobowiązanie

Wiktionary

# ślubna

potocznie: żona; połowica, stara

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. żart. żona

forma przymiotnika.

(2.1) ż. od: ślubny

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) W walentynki idę ze ślubną do teatru.

(2.1) W szafie jeszcze wisi moja ślubna sukienka.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślub m., ślubowanie n., poślubienie n.

:: fm. ślubny m.

czas. poślubiać, ślubować ndk., poślubić dk.

przym. ślubny, poślubny

przysł. ślubnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) żona, małżonka, połowica

Wiktionary

# ślubniak

potocznie:
1. makijaż ślubny;
2. fotografia ślubna;
3. tort weselny

SJP.pl

# ślubnie

przysłówek

(1.1) w sposób ślubny

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. ślubny

rzecz. ślubny mos., ślubna ż.

Wiktionary

# ślubny

przymiotnik od: ślub

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) dotyczący ślubu

(1.2) (o dziecku) prawy, z prawego łoża

(1.3) pot. żart. prawnie zaślubiony

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) pot. żart. mąż, małżonek

Wiktionary

#### Przykłady

(2.1) Byłam wczoraj na zakupach z moim ślubnym.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlubnɨ, AS: ślubny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślub m., ślubna ż., ślubowanie n., poślubienie n.

czas. poślubiać, ślubować ndk., poślubić dk.

przym. poślubny, przedślubny

przysł. ślubnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) małżeński

Wiktionary

# ślubojawka

roślina z rodziny liliowatych; hosta; funkia

SJP.pl

# ślubować

składać (złożyć) przysięgę; przysięgać, zaprzysięgać, poprzysięgać

SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (brak dk.)

(1.1) uroczyście zobowiązywać się do czegoś

(1.2) daw. pojmować jako małżonka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślubny mos., ślub mrz., ślubowanie n., ślubna ż.

przym. ślubny

czas. poślubić, zaślubiać, poślubiać

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) przyrzekać, przysięgać

Wiktionary

# ślubowanie

składać (złożyć) przysięgę; przysięgać, zaprzysięgać, poprzysięgać

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) uroczyste przyrzeczenie

(1.2) uroczystość składania przysięgi

Wiktionary

Wikipedia

#### Powiązane:

czas. poślubiać, zaślubiać, poślubić, ślubować ndk.

przym. ślubny

rzecz. ślubny mos., ślub mrz., ślubna ż.

Wiktionary

# ślubowo

Ślubowo (dawniej Szlubowo) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ciechanowskim, w gminie Sońsk.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego. Ślubowo graniczy z miejscowościami: Kałęczyn, Gąsocin, Koźniewo Wielkie, Gotardy, Gaj.

Wikipedia

# ślubowski

nazwisko

SJP.pl

# slumlord

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pejor. osoba, która wynajmuje komuś dom lub mieszkanie znajdujące się w biednej dzielnicy i złym stanie technicznym, często pobierając niesprawiedliwie wysoki czynsz

Wiktionary

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

(1.1) etym|ang|slumlord. < etym|ang|slum|landlord. → slums + właściciel, gospodarz

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) slumlord

* chorwacki: (1.1) prodavalac smještaja m.

* estoński: (1.1) äärelinna majaomanik

* fiński: (1.1) slummin vuokraisäntä

* francuski: (1.1) marchand de sommeil m., vendeur de sommeil m.

* niderlandzki: (1.1) huisjesmelke m.

* niemiecki: (1.1) Bruchbudenvermieter m., Schrottvermieter m., Mietwucherer m.

* szwedzki: (1.1) slumhusägare

źródła.

== slumlord (język angielski.) ==

wymowa.

znaczenia.

rzeczownik

(1.1) pejor. slumlord

odmiana.

(1.1) lp. slumlord; lm. slumlords

przykłady.

Wiktionary

#### Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

(1.1) etym|ang|slumlord. < etym|ang|slum|landlord. → slums + właściciel, gospodarz

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) slumlord

* chorwacki: (1.1) prodavalac smještaja m.

* estoński: (1.1) äärelinna majaomanik

* fiński: (1.1) slummin vuokraisäntä

* francuski: (1.1) marchand de sommeil m., vendeur de sommeil m.

* niderlandzki: (1.1) huisjesmelke m.

* niemiecki: (1.1) Bruchbudenvermieter m., Schrottvermieter m., Mietwucherer m.

* szwedzki: (1.1) slumhusägare

źródła.

== slumlord (język angielski.) ==

wymowa.

znaczenia.

rzeczownik

(1.1) pejor. slumlord

odmiana.

(1.1) lp. slumlord; lm. slumlords

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

(1.1) slum landlord

Wiktionary

# slump

[czytaj: slamp] gwałtowny spadek produkcji, cen i zysków w gospodarce

SJP.pl

# ślumper

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Poznań. brudas, obdartus

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wyglóndosz jak ostatni ślumper.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślumpa ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) szuszwol

Wiktionary

# slumpflacja

w ekonomii: stan gospodarki, w którym inflacji towarzyszy spadek dochodu narodowego, produkcji i wzrost bezrobocia

SJP.pl

Slumpflacja – zjawisko makroekonomiczne, polegające na jednoczesnym, paradoksalnym występowaniu w gospodarce państwa zarówno znaczącej inflacji, jak i spadku produkcji i dochodu narodowego w ujęciu bezwzględnym.

Wikipedia

# slums

[czytaj: slams] zniszczony, nędzny dom zamieszkiwany przez ubogich mieszkańców miast; slams

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) urb. dzielnica nędzy w wielkim mieście;

(1.2) nędzny, prowizoryczny dom zamieszkały przez biedotę miejską

Wiktionary

Slumsy (czyt. [slamsy] od ang. slums) – region miasta zamieszkany przez biedną ludność (najczęściej imigrantów lub przybyszy z terenów wiejskich). Obszary takie są najbardziej powszechne w wielkich aglomeracjach państw globalnego południa (kiedyś zwanego Trzecim Światem) (np. w Afryce, Indiach czy Ameryce Południowej).

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. slams m.

przym. slumsowy, slamsowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) slams

(1.2) slams, rudera

Wiktionary

# slumsowaty

potocznie: nędzny, brudny, zaniedbany

SJP.pl

# slumsowisko

biedna dzielnica w wielkim mieście; slumsy, slums, slamsy, slams

SJP.pl

# slumsowy

[czytaj: slamsowy] dotyczący domów zamieszkałych przez biedotę lub wielkomiejskich dzielnic nędzy; slamsowy

SJP.pl

# slumsy

[czytaj: slamsy] biedna dzielnica w wielkim mieście; slamsy

SJP.pl

Slumsy (czyt. [slamsy] od ang. slums) – region miasta zamieszkany przez biedną ludność (najczęściej imigrantów lub przybyszy z terenów wiejskich). Obszary takie są najbardziej powszechne w wielkich aglomeracjach państw globalnego południa (kiedyś zwanego Trzecim Światem) (np. w Afryce, Indiach czy Ameryce Południowej).

Wikipedia

# slup

rodzaj ożaglowania jednomasztowego żaglowca (z grotem i fokiem); żaglowiec jednomasztowy o takim ożaglowaniu; szlup

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) żegl. jednomasztowy żaglowiec z grotem i fokiem;

(1.2) żegl. wojsk. żaglowy okręt wojenny, w użyciu w XVIII i XIX w.;

Wiktionary

- Slup – miasto w Czechach
- Slup – typ ożaglowania
- Slup wojenny – klasa okrętów wojennych

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Slupy są najczęściej spotykanymi w Polsce żaglówkami.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: slup, AS: slup

Wiktionary

# slurry

[czytaj: slari] środek wybuchowy tańszy i bezpieczniejszy od dynamitu

SJP.pl

# ślusarczyk

nazwisko

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Adam Ślusarczyk – greckokatolicki duchowny
- Artur Ślusarczyk – polski hokeista
- Bronisław Ślusarczyk – polski naukowiec
- Franciszek Ślusarczyk – polski nauczyciel i działacz polityczny
- Franciszek Ślusarczyk – polski duchowny rzymskokatolicki
- Ignacy Ślusarczyk – polski poeta ludowy
- Jan Ślusarczyk – polski rzeźbiarz, malarz i pedagog
- Mariola Ślusarczyk – polska biegaczka
- Piotr Ślusarczyk – polski polityk i publicysta
- Urszula Ślusarczyk – polska malarka

Wikipedia

# ślusarek

nazwisko

SJP.pl

# ślusarka

nazwisko

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zawód ślusarza, ślusarstwo

(1.2) przest. kobieta trudniąca się ślusarstwem

(1.3) przest. żona ślusarza

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Mąż Heni zajmuje się ślusarką.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślusarnia ż., ślusarstwo n., ślusarz mos., ślusarzowa ż.

przym. ślusarski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk|ślósorka.

(1.3) ślusarzowa

Wiktionary

# ślusarnia

warsztat ślusarski

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) warsztat ślusarski

(1.2) dział fabryki, w którym prowadzona jest obróbka ślusarska

Wiktionary

Ślusarstwo – rzemiosło, w którego zakres wchodzi głównie ręczna obróbka metali na zimno. Ma na celu wykonywanie różnych przedmiotów metalowych, montaż oraz naprawianie urządzeń technicznych. W ślusarstwie wykorzystuje się także proste narzędzia z zasilaniem elektrycznym jak np. wiertarki, polerki, szlifierki ostrzarki, szlifierki kątowe czy spawarka elektryczna.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Wuj Onufry miał ślusarnię na Mikołowskiej.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślusarka ż., ślusarstwo n., ślusarz mos., ślusarzowa ż.

przym. ślusarski

Wiktionary

# ślusarski

przymiotnik od: ślusarz

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze ślusarstwem, dotyczący ślusarstwa

przymiotnik dzierżawczy

(2.1) należący do ślusarzy

Wiktionary

- Alfons Ślusarski (ur. 1942) – wioślarz
- Bartosz Ślusarski (ur. 1981) – piłkarz
- Tadeusz Ślusarski (1950-1998) – lekkoatleta
- Zbigniew Ślusarski (ur. 1947) – wioślarz

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Marek znalazł robotę w warsztacie ślusarskim na Kościuszki.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślusarka ż., ślusarnia ż., ślusarstwo n., ślusarz mos., ślusarzowa ż.

Wiktionary

# ślusarstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) rzem. rzemiosło ślusarza

Wiktionary

Ślusarstwo – rzemiosło, w którego zakres wchodzi głównie ręczna obróbka metali na zimno. Ma na celu wykonywanie różnych przedmiotów metalowych, montaż oraz naprawianie urządzeń technicznych. W ślusarstwie wykorzystuje się także proste narzędzia z zasilaniem elektrycznym jak np. wiertarki, polerki, szlifierki ostrzarki, szlifierki kątowe czy spawarka elektryczna.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Wujek Heniek zajmował się ślusarstwem, prowadząc własny zakład na Mikołowskiej.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślusarka ż., ślusarnia ż., ślusarz mos., ślusarzowa ż.

przym. ślusarski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) pot. ślusarka; gw-pl|Górny Śląsk|ślósorka.

Wiktionary

# ślusarz

1. osoba wyrabiająca zamki, klucze, drobne części maszyn itp.;
2. pracownik ślusarni

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rzem. rzemieślnik wyrabiający lub naprawiający przedmioty metalowe

Wiktionary

Ślusarstwo – rzemiosło, w którego zakres wchodzi głównie ręczna obróbka metali na zimno. Ma na celu wykonywanie różnych przedmiotów metalowych, montaż oraz naprawianie urządzeń technicznych. W ślusarstwie wykorzystuje się także proste narzędzia z zasilaniem elektrycznym jak np. wiertarki, polerki, szlifierki ostrzarki, szlifierki kątowe czy spawarka elektryczna.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Zgubiłem klucze i chcąc nie chcąc musiałem wzywać na pomoc ślusarza.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕlusaʃ, AS: ślusaš

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślusarnia ż., ślusarzowa ż., ślusarstwo n., ślusarka ż.

przym. ślusarski

Wiktionary

# ślusarzowa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) żona ślusarza

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Pani ślusarzowa ugotowała dzisiaj żur.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. ślusarnia ż., ślusarstwo n., ślusarz mos., ślusarka ż.

przym. ślusarski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) przest. ślusarka

Wiktionary

# slut-shaming

[czytaj: slatszejming] poniżanie lub ośmieszanie kobiety za jej seksualność

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) socjol. psych. praktyka zawstydzania i krytykowania ludzi, zwłaszcza kobiet i dziewcząt, postrzeganych jako naruszających czyjeś oczekiwania dotyczące zachowania i wyglądu, poprzez porównanie ich do prostytutek, „dziwek” itp.

Wiktionary

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

etym|ang|slut-shaming. < etym|ang|slut|shaming.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) slut-shaming

* duński: (1.1) slutshaming w., slut-shaming w.

źródła.

== slut-shaming (język angielski.) ==

wymowa.

znaczenia.

rzeczownik

(1.1) socjol. psych. slut-shaming

forma czasownika|en.

(2.1) present participle|slut-shame.

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

# śluz

bezbarwna, ciągnąca się wydzielina gruczołów śluzowych

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) biol. med. bezbarwna, ciągnąca się wydzielina gruczołów śluzowych

forma rzeczownika.

(2.1) D. lm. od: śluza

Wiktionary

- śluz roślinny – roztwór występujący w tkankach niektórych roślin
- śluz zwierzęcy – substancja wytwarzana przez zwierzęta
- śluz gestagenny – śluz w dniach poowulacyjnych
- śluz estrogenny – śluz w dniach okołoowulacyjnych

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Śmierdziała. Noce i dnie charczała jak zagoniony koń, taki śluz ciekł jej z nosa, ślina z ust, musiałam to ścierać. Robiła pod siebie. Musiałam ją myć.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕlus, AS: ślus

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śluzówka ż., śluzowatość ż., śluzowiec mzw., śluzownica ż.

przym. śluzowy, śluzowaty

Wiktionary

# śluza

budowla, urządzenie umożliwiające komunikacje między przestrzeniami o odmiennym poziomie wody (kanały żeglugowe) lub ciśnieniu powietrza (statki kosmiczne)

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) techn. urządzenie, które umożliwia przemieszczanie czegoś między ośrodkami o odmiennych właściwościach, zwykle fizycznych;

Wiktionary

- śluza -

1. «urządzenie umożliwiające przepływanie statków między zbiornikami o różnych poziomach wody»

2. «komora umożliwiająca przechodzenie między obszarami i pomieszczeniami o różnym ciśnieniu»

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Na dużych śluzach stosuje się kanały obiegowe poprowadzone wzdłuż całej komory śluzy.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śluzowy m., śluzowanie n.

czas. śluzować ndk.

przym. śluzowy

Wiktionary

# śluzak

nowotwór miejscowo złośliwy (naciekający i niszczący otoczenie, nie dający przerzutów) wywodzący się z tkanki łącznej, występujący najczęściej w sercu

SJP.pl

Śluzak (łac. myxoma, ang. myxoma) – rodzaj nowotworu łagodnego, który ma skąpe zaopatrzenie naczyniowe i zawiera wrzecionowate komórki fibroblastyczne.Pojawia się w tkankach miękkich całego ciała, głównie powierzchownych (skóra palców, uda, wokół miednicy). Czasami jest częścią innych, bardziej rozległych nowotworów.

Wikipedia

# śluzakowaty

obrzęk śluzakowaty - obrzęk powstający wskutek niedoczynności tarczycy; obrzęk śluzowaty, choroba Gulla

SJP.pl

# śluzica

prymitywne zwierzę morskie kształtem przypominające węgorza, pokryte lepkim śluzem

SJP.pl

Śluzica pospolita, śluzica atlantycka, śluzica (Myxine glutinosa) – gatunek bezżuchwowca z rodziny śluzicowatych (Myxinidae).

Wikipedia

# śluzice

prymitywne zwierzę morskie kształtem przypominające węgorza, pokryte lepkim śluzem

SJP.pl

Śluzice (Myxini) – monotypowa gromada prymitywnych ewolucyjnie, pozbawionych szczęk zwierząt morskich zaliczanych do bezżuchwowców (Agnatha), a wraz z minogami do krągłoustych (Cyclostomata). W szerszym znaczeniu zaliczane są do ryb.

Wikipedia

# śluzicokształtne

rząd bezszczękowców z gromady śluzic

SJP.pl

Śluzicokształtne (Myxiniformes) – monotypowy i jedyny rząd bezszczękowców z gromady śluzic (Myxini), obejmujący blisko 80 gatunków.

Wikipedia

# śluzicokształtny

o cechach śluzicokształtnych (rząd bezszczękowców)

SJP.pl

# śluźnia

wielojądrowa masa protoplazmatyczna; plazmodium

SJP.pl

Plazmodium (łac. śluźnia) – wielojądrowa masa protoplazmatyczna (komórczak) wykazująca zdolność pełzakowatego ruchu po podłożu. Różne postacie plazmodiów występują u odmiennych grup organizmów o budowie ameboidalnej – u śluzowców (Amoebozoa) i ameb Vampyrellida (Rhizaria). Czasem plazmodia powstają w organach innych organizmów w wyniku rozpuszczenia ścian komórkowych, np. w rodniach paproci z rodziny marsyliowych. Śluzowce dikcjosteliowe wytwarzają pseudoplazmodia (nibyśluźnie) o zupełnie innej budowie, z zachowaną autonomią poszczególnych komórek, a podobne twory powstające przez złączenie wolnych komórek wytwarzają myksobakterie.

Wikipedia

# śluzorośle

bezzieleniowy, jednokomórkowy organizm, przybierający często postać śluzowatego ciała pełzającego w miejscach zacienionych i wilgotnych; śluzowiec

SJP.pl

# śluzować

prowadzić statek przez śluzy

SJP.pl

# śluzowatość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest śluzowate

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śluz m.

przym. śluzowaty

przysł. śluzowato

Wiktionary

# śluzowaty

1. przypominający śluz, podobny do śluzu;
2. pokryty śluzem;
3. obrzęk śluzowaty - obrzęk powstający wskutek niedoczynności tarczycy; obrzęk śluzakowaty, choroba Gulla

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) podobny do śluzu, przypominający śluz

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śluz m., śluzówka ż., śluzownica ż., śluzowiec m., śluzowatość ż.

przym. śluzowy

Wiktionary

# śluzowce

bezzieleniowy, jednokomórkowy organizm, przybierający często postać śluzowatego ciała pełzającego w miejscach zacienionych i wilgotnych; śluzorośle

SJP.pl

Śluzowce (Myxomycota, Mycetozoa, Myxomycetes, Eumycetozoa) – grupa (ok. 1100 gatunków) organizmów eukariotycznych należąca do Amoebozoa, dawniej zaliczana do grzybów, potem do protistów grzybopodobnych (wraz z lęgniowcami). Z przyczyn historycznych w podręcznikach traktowana jako klasa roślin zarodnikowych, a w szczególności grzybów. Jednak bliższa jest typowo zwierzęcym Protista (pierwotniakom). Wskazuje na to występowanie form ruchomych (myksoameb i myksopełzaków oraz odżywianie się poprzez fagocytozę), dlatego włączane są do supergrupy Amoebozoa, z wyjątkiem łańcuszkorośli (Acrasiomycota = Heterolobosea = Percolozoa), które zalicza się do supergrupy Excavata oraz plazmodioforowców, zaliczanych niegdyś również do glonowców, obecnie do supergrupy Rhizaria.

Wikipedia

# śluzowiec

bezzieleniowy, jednokomórkowy organizm, przybierający często postać śluzowatego ciała pełzającego w miejscach zacienionych i wilgotnych; śluzorośle

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) biol. nazwa systematyczna|Myxomycota|ref=tak., nazwa systematyczna|Mycetozoa|ref=tak., nazwa systematyczna|Myxomycetes|ref=tak., organizm eukariotyczny wykazujący cechy roślin, grzybów i zwierząt;

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) To jest śluzorośl. Albo śluzowiec. Pełznie, przelewając się w kierunku w którym chce iść. Jak ameba. Ale mądra ameba, potrafi rozwiązać labirynt. Jak duże zwierzę. A czasami nie może się zdecydować i przelewa się w dwie strony na raz. Ale w zasadzie to jest jedna wielka komórka. Jak pierwotniak. Ale z wieloma jądrami komórkowymi. I jest za duże na pierwotniaka, ma nawet 30 cm. A czasami kilka się łączy ze sobą i współpracuje. Jak komórki organizmu. Ale jak się chce rozmnożyć, przestaje pełzać i otacza się korą. Jak drzewo. I wytwarza owocniki. Jak grzyb.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śluz mrz.

przym. śluzowy, śluzowaty

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) śluzorośl

Wiktionary

# śluzówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) anat. pokryta śluzem i unaczyniona, cienka błona wyściełająca anatomiczne drogi i przewody

Wiktionary

Błona śluzowa, śluzówka (łac. tunica mucosa) – wilgotna i silnie unaczyniona wyściółka wewnętrznej części przewodów oraz jamistych mających kontakt ze środowiskiem zewnętrznym (przewód pokarmowy, układ oddechowy, układ moczowo-płciowy). Składa się z dwóch zasadniczych warstw: nabłonka i pokrytej przezeń tkanki łącznej zawierającej m.in. naczynia krwionośne i limfatyczne, nerwy, gruczoły, a czasami także mięśnie gładkie (niektóre odcinki dróg oddechowych).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Jonoforeza to metoda fizjoterapii polegająca na wprowadzaniu leków do ciała człowieka poprzez jego skórę lub śluzówkę.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śluz mrz.

przym. śluzowaty, śluzówkowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) błona śluzowa

Wiktionary

# śluzówkowy

→ śluzówka

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) biol. dotyczący śluzówki

Wiktionary

#### Patrz:

śluzówka

#### Powiązane:

rzecz. śluzówka ż.

Wiktionary

# śluzowy

→ śluz, → śluza

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) fizj. związany ze śluzem, dotyczący śluzu

(1.2) techn. związany ze śluzą, dotyczący śluzy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) pracownik obsługujący śluzę

Wiktionary

#### Patrz:

śluz, → śluza

#### Powiązane:

(1.1)

rzecz. śluz m., śluzówka ż., śluzownica ż., śluzowiec m., śluzowatość ż.

przym. śluzowaty

(1.2)

rzecz. śluza ż., śluzowanie n.

czas. śluzować ndk.

Wiktionary

# ślużyński

nazwisko

SJP.pl

# ślypia

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk., gw-pl|Poznań. oczy

Wiktionary

# ślyść

czasownik dokonany

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zejść

Wiktionary

# sm

1. symbol samaru, pierwiastka chemicznego;
2. skrót od: Księga Samuela (1, 2) - jedna z ksiąg biblijnych, wchodząca w skład Starego Testamentu

SJP.pl

skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju nijakiego

(1.1) = med. stwardnienie rozsiane;

(1.2) = seks. sadomasochizm;

(1.3) = rel. Zgromadzenie Sióstr Miłosierdzia św. Wincentego à Paulo, szarytki;

(1.4) = rel. Towarzystwo Maryi, marianiści;

(1.5) = spółdzielnia mieszkaniowa;

(1.6) = spoż. spółdzielnia mleczarska

skrótowiec w funkcji przymiotnika

(2.1) = sadomasochistyczny

Wiktionary

- Sm – chemiczny symbol pierwiastka samar.
- Sm3 – standardowy metr sześcienny gazu. Liczba metrów sześciennych jakie zająłby gaz w warunkach standardowych.

SM:

- Pociski rakietowe serii Standard (ang. Standard Missile) – przeciwlotnicze, jak i antybalistyczne, pociski rakietowe
- Stwardnienie rozsiane (łac. sclerosis multiplex)
- Spółdzielnia mieszkaniowa lub spółdzielnia mleczarska
- Sadomasochizm (także S&M)
- Czarodziejka z Księżyca – skrót nazwy do serialu anime, od angielskiego tytułu Sailor Moon
- Sodalicja Mariańska
- Zgromadzenie Sióstr Miłosierdzia św. Wincentego à Paulo, szarytki
- Towarzystwo Maryi, marianiści
- Sztandar Młodych
- SM – oznaczenie literowe Mysłowic na tablicach rejestracyjnych pojazdów w Polsce
- skrót przed nazwą okrętów Kaiserliche Marine (Seiner Majestät – [okręt] Jego Mości.)
- kod przypisany San Marino według standardu ISO 3166-1 alfa-2
- SM-3 – oznaczenie morskich amerykańskich, antybalistycznych pocisków rakietowych RIM-161 Standard Missile 3

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Kasia choruje na SM od ośmiu lat.

(1.2) Kręcą mnie czasem klimaty SM i lateksowe ciuchy.

(1.5) SM Bystrzyca Kłodzka zwołuje walne zgromadzenie członków na 13 stycznia.

(1.6) Dostawcą masła i sera jest u nas SM z Gostynia.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) S&M

(1.3) FdlC, DC, HdC

Wiktionary

# sma

skrót od: Societas Missionum ad Afros - Stowarzyszenie Misji Afrykańskich

SJP.pl

# smaczek

1. zdrobnienie od: smak;
2. charakterystyczny szczegół, osobliwość

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od smak

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smak m.

przym. smaczny, smakowy

przysł. smakowicie, smakowo

Wiktionary

# smaczelina

gatunek wiecznie zielonego drzewa z rodziny kluzjowatych; mangostan właściwy, garcynia, żółtopla, żółciecz

SJP.pl

# smaczliwka

wiecznie zielone drzewo z rodziny wawrzynowatych, uprawiane w strefie międzyzwrotnikowej dla smacznych owoców; awokado, avocado

SJP.pl

Smaczliwka, awokado (Persea Mill.) – rodzaj wiecznie zielonych drzew z rodziny wawrzynowatych (Lauraceae). Obejmuje w zależności od ujęcia systematycznego od ok. 80, poprzez 108 do nawet ok. 200 gatunków. Występują one w Ameryce Północnej i Południowej, nieliczne gatunki także w Azji południowo-wschodniej. Dwa gatunki (smaczliwka indyjska i Persea barbujana) rosną na wyspach Makaronezji.

Wikipedia

# smacznego

mający dobry smak

SJP.pl

wykrzyknik

(1.1) zwyczajowe życzenie przyjemności z jedzenia

forma przymiotnika.

(2.1) D. lp. m. i n. oraz B. lp. mos. i mzw. od smaczny

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Panie i panowie! Kapitan statku oraz szef kuchni życzą smacznego!

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smat͡ʃˈnɛɡɔ, AS: smačnego

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smak mrz.

przym. smaczny

Wiktionary

# smacznie

przysłówek

(1.1) w sposób smaczny, apetycznie

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. smaczny, smakowity, smakowy

rzecz. przysmak mrz., smak mrz., smaczność ż.

czas. smakować

Wiktionary

# smaczniej

stopień wyższy od przysłówka: smacznie

SJP.pl

# smaczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: smaczny

SJP.pl

# smaczność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest smaczne; cecha tych, którzy są smaczni

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. smaczny

przysł. smacznie

rzecz. smak mrz.

Wiktionary

# smaczny

mający dobry smak

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) mający dobry smak; dobrze smakujący

(1.2) w dobrym smaku, guście

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Jego mięso opisywano jako smaczne i prawdopodobnie wyginął z powodu polowań.

(1.1) Żurek i barszcz są bardzo smacznymi zupami.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmat͡ʃnɨ, AS: smačny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. przysmak mrz., smak m., smaczek m., smakosz m., smakoszostwo n., smakowitość ż., smaczność ż., smaczliwka ż., smakołyk m., smakowanie n.

czas. smakować ndk.

przym. smakowy, smakowity

przysł. smacznie, smakowicie, smakowo

wykrz. smacznego

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) smakowity

Wiktionary

# smagać

1. uderzać batem, biczem, rzemieniem itp.;
2. o czymś długim i cienkim: uderzać;
3. o wietrze lub deszczu: uderzać podmuchami, strumieniami;
4. wyrażać dezaprobatę wobec kogoś

SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. smagnąć, wysmagać)

(1.1) uderzać czymś długim oraz wiotkim

(1.2) meteorol. gwałtownie napierać; ostro uderzać

(1.3) wyrażać pogardę

czasownik zwrotny niedokonany smagać się (dk. smagnąć się, wysmagać się)

(2.1) smagać siebie samego

(2.2) smagać siebie nawzajem

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smaganie n.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) biczować, chłostać

(1.2) chłostać, owiewać

(1.3) chłostać, piętnować

Wiktionary

# smagacz

nazwisko

SJP.pl

# smagała

1. uderzać batem, biczem, rzemieniem itp.;
2. o czymś długim i cienkim: uderzać;
3. o wietrze lub deszczu: uderzać podmuchami, strumieniami;
4. wyrażać dezaprobatę wobec kogoś

SJP.pl

# smagla

gatunek drapieżnej ryby okoniokształtnej; koryfena, złota makrela

SJP.pl

Koryfena, złota makrela, smagla (Coryphaena hippurus) – gatunek drapieżnej ryby okoniokształtnej z rodziny koryfenowatych (Coryphaenidae).

Wikipedia

# smaglec

smaglec mniejszy (smaglec ogonokleszcz) - gatunek ważki z rodziny gadziogłówkowatych

SJP.pl

# smaglej

stopień wyższy od przysłówka: smagle

SJP.pl

# smaglejszy

stopień wyższy od przymiotnika: smagły

SJP.pl

# smagliczka

drobna roślina zielna z rodziny kapustowatych (krzyżowych), o szaro owłosionych liściach i białych, żółtych lub niebieskich kwiatach, pochodząca z Eurazji i północnej Afryki

SJP.pl

Wikipedia

# smagnąć

1. uderzyć batem, biczem, rzemieniem itp.;
2. o czymś długim i cienkim: uderzyć;
3. o wietrze lub deszczu: uderzyć podmuchem, strumieniem;
4. wyrazić dezaprobatę wobec kogoś

SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. smagać)

(1.1) uderzyć czymś długim oraz wiotkim

(1.2) meteorol. gwałtownie naprzeć; ostro uderzyć

(1.3) wyrazić pogardę

czasownik zwrotny dokonany smagnąć się (dk. smagać się)

(2.1) smagnąć siebie samego

(2.2) smagnąć siebie nawzajem

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smagnięcie n.

Wiktionary

# smagnięcie

1. uderzyć batem, biczem, rzemieniem itp.;
2. o czymś długim i cienkim: uderzyć;
3. o wietrze lub deszczu: uderzyć podmuchem, strumieniem;
4. wyrazić dezaprobatę wobec kogoś

SJP.pl

# smagów

Smagów – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie przysuskim, w gminie Borkowice. Ma status sołectwa.

Prywatna wieś szlachecka, położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie radomskim województwa sandomierskiego. województwa radomskiego.

Wikipedia

# smagowicz

nazwisko

SJP.pl

# smagławy

przymiotnik

(1.1) lekko smagły

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smagławość ż.

Wiktionary

# smagłolicy

przestarzałe: mający smagłą cerę

SJP.pl

# smagłoskóry

mający smagłą skórę

SJP.pl

# smagły

o cerze, twarzy: ciemny, oliwkowy, śniady

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) o oliwkowej cerze, ciemnej karnacji

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Na balu sylwestrowym nie mogłam napatrzeć się na tamtego smagłego mężczyznę w białej koszuli, który towarzyszył naszej znajomej ze studiów.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmaɡwɨ, AS: smagu̯y

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smagłość ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) śniady, ciemny

Wiktionary

# smak

1. jeden ze zmysłów człowieka;
2. właściwość rzeczy działająca na zmysł smaku;
3. przyjemność odczuwana pod wpływem zewnętrznych czynników lub okoliczności;
4. upodobanie do czegoś;
5. właściwość decydująca o tym, że coś uzyskuje szczególny dla siebie charakter; smaczek;
6. poczucie piękna, elegancji; gust

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zmysł, którego narządy znajdują się w jamie ustnej, odpowiedzialny za sposób reagowania na przyjmowany pokarm;

(1.2) kulin. właściwość pokarmu rozpoznawana przez smak (1.1)

(1.3) przen. gust, poczucie estetyki, piękna;

(1.4) pot. ochota, chęć na jakąś potrawę

Wiktionary

- smak – w ujęciu fizjologicznym, zdolność odczuwania smaku przez istoty żywe
- smak – w sensie estetycznym, gust
- Józef Smak (ur. 1936) – polski astronom
- Spotkania Młodych Autorów i Kompozytorów Piosenki „SMAK” im. Jonasza Kofty w Myśliborzu

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Florian pił tak dużo alkoholu, że stracił smak.

(1.2) Ta potrawa ma kwaśny smak.

(1.3) Ten kolekcjoner słynie z dobrego smaku i kupuje tylko najładniejsze obrazy.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smak, AS: smak

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smakosz m., smakoszka ż., smakowitość ż., smaczność ż., absmak m., posmak m., niesmak m., smakowanie n., zasmakowanie n., posmakowanie n.

:: zdrobn. smaczek m.

czas. smakować ndk., zasmakować dk., posmakować dk.

przym. smakowy, smakowity, smaczny, niesmaczny, wysmakowany

przysł. smakowo, smacznie, niesmacznie, wysmakowanie, smakowicie

wykrz. smacznego

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński|szmak.

(1.3) gust, wyszukanie

Wiktionary

# śmaki

potocznie: bliżej nieokreślony, jakiś; siaki

SJP.pl

# smakosz

1. ten, kto lubi jeść smaczne potrawy, delektuje się wyszukanym jedzeniem, napojami i zna się na nich;
2. wytrawny znawca czegoś

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ktoś lubiący wykwintne dania

(1.2) wytrawny znawca czegoś

Wiktionary

Smakosz (tytuł oryg. Jeepers Creepers) – film fabularny (horror) z 2001 roku, wykreowany przez fana gatunku Victora Salvę, twórcę filmu Siła spokoju (2006). Producentem wykonawczym projektu jest Francis Ford Coppola. Film doczekał się trzech sequeli − Smakosz 2 (2003), Smakosz 3 (2017) oraz Smakosz: Odrodzenie (2022).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Do tej tawerny pielgrzymują smakosze ostryg.

(1.2) Beniamin zna kilku smakoszy jazzu.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smakoszostwo n.

:: fż. smakoszka ż.

przym. smakoszowski, smaczny, smakowity, smakowy

Wiktionary

# smakoszka

→ smakosz

SJP.pl

#### Patrz:

smakosz

# smakówa

młodzieżowo: coś bardzo smacznego; smakołyk, frykas

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) młodz. coś smacznego

Wiktionary

# smakować

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) kulin. próbować czegoś w celu określenia smaku

czasownik nieprzechodni niedokonany

(2.1) kulin. o potrawach, napojach itp.: mieć smak

(2.2) kulin. o potrawach, napojach itp.: być dobrym w smaku, być smacznym

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Nie muszę być kiperem, by smakować wino.

(2.1) Czekoladowo-orzechowy budyń Heleny smakował okropnie, ale zjadłam jedną porcję z uprzejmości.

(2.2) Tytoń kompletnie mi nie smakuje. Dziwię się ludziom, którzy palą.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smaˈkɔvat͡ɕ, AS: smakovać

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. gwara. szmakować, gwara. smankować, zasmakować, posmakować

czas. rozsmakować się

rzecz. przysmak mrz., smakowanie n., smak

przym. smaczny, smakowy, smakowity

przysł. smacznie, smakowicie, smakowo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) próbować, kosztować, degustować

Wiktionary

# smakowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|smakować.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsmakɔˈvãɲɛ, AS: smakovãńe

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. smakować

rzecz. smak mrz., zasmakowanie

przym. smaczny, smakowity, smakowy

Wiktionary

# smakowicie

przysłówek

(1.1) wzbudzając apetyt

(1.2) świadcząc o czyimś rozsmakowaniu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Rolady Zosi prezentowały się smakowicie.

(1.2) Najsmakowiciej mlaskał najgrubszy z krasnali.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smak mrz., smaczek mrz., posmak mrz., smakowitość ż.

czas. smakować ndk., zasmakować dk., posmakować dk., zniesmaczać ndk., zniesmaczyć dk.

przym. smaczny, smakowity, smakowy

przysł. smakowo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) smacznie, apetycznie

Wiktionary

# smakowiciej

stopień wyższy od przysłówka: smakowicie

SJP.pl

# smakowitość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest smakowite; cecha tych, którzy są smakowici

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. smakowity, smaczny

przysł. smakowicie

rzecz. smak mrz.

Wiktionary

# smakowitszy

stopień wyższy od przymiotnika: smakowity

SJP.pl

# smakowity

1. bardzo smaczny; znakomity, pyszny;
2. świadczący o dobrym smaku czegoś;
3. w przenośni: szczególnie interesujący; atrakcyjny, wyborny

SJP.pl

przymiotnik jakościowy

(1.1) wzbudzający apetyt, zachęcający do jedzenia, bardzo smaczny

(1.2) przen. atrakcyjny seksualnie

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smak m., smakowitość ż., smakowanie n., smakosz m., smakoszka ż.

czas. smakować ndk.

przym. smaczny

przysł. smakowicie, smacznie, smakowo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) apetyczny, pyszny, smaczny, kuszący

(1.2) seksowny, apetyczny, kuszący

Wiktionary

# smakowo

przysłówek

(1.1) wyczuwalnie przez zmysł smaku

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smak mrz., smaczek mrz., posmak mrz.

czas. smakować ndk., zasmakować dk., posmakować dk., zniesmaczać ndk., zniesmaczyć dk.

przym. smaczny, smakowity, smakowy

przysł. smakowicie

Wiktionary

# smakowy

1. → smak;
2. o produkcie spożywczym: mający określony smak

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący smaku, związany ze smakiem

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Walory smakowe rzodkwi japońskiej zbliżone są do rzodkiewki, jednak jej wartość odżywcza jest wyższa.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smaˈkɔvɨ, AS: smakovy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smak m., smaczek m., smakosz m., smakoszka ż., smakowanie n.

czas. smakować ndk.

przym. smaczny, wysmakowany

przysł. smacznie, smakowo, smakowicie

Wiktionary

# smakołyk

książkowo: coś bardzo smacznego; pychota, pyszota, przysmak, rarytas, specjał, delikates

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) coś smacznego

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Babcia Honorata przyniosła ci torbę pełną smakołyków.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smak m.

przym. smaczny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) przysmak, frykas, rarytas

Wiktionary

# smalandia

region na południowym wschodzie Szwecji

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. kraina historyczna w południowo-wschodniej Szwecji;

Wiktionary

Wikipedia

#### Powiązane:

przym. smalandzki

Wiktionary

# smalandzki

1. → Smalandia;
2. gończy smalandzki - rasa psa należąca do grupy psów gończych i posokowców

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Smalandią, dotyczący Smalandii

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Na prawym skrzydle stał regiment smalandzki pod dowództwem płk. Krusego (800 koni, osiem szwadronów) oraz 60 piechurów pod dowództwem kpt. Kafle.

(1.1) Narzutniaki smalandzkie należą do najmniej licznych. Jedynie czerwony granit smalandzki jest dość pospolity.

(1.1) Jest wysoce prawdopodobne, że żelazo smalandzkie wędrowało za ozdoby na Olandię i Gotlandię, zaś zboże skańskie za bydło do Vastergótland i Halland.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Smalandia ż.

Wiktionary

# smalcowy

→ smalec

SJP.pl

#### Patrz:

smalec

# smalczyk

zdrobnienie od: smalec

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: smalec

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Tadziu, przy twoim cholesterolu, żebyś nawet nie myślał o smalczyku ze skwarkami.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smalec mrz., smaluszek mrz.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) smaluszek

Wiktionary

# smalec

tłuszcz zwierzęcy otrzymywany najczęściej z sadła lub słoniny wieprzowej; szmalec

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) spoż. kulin. białawy tłuszcz zwierzęcy o półstałej konsystencji, uzyskiwany z sadła lub słoniny, używany do smażenia lub jako dodatek do pieczywa;

Wiktionary

Smalec – tłuszcz zwierzęcy wykorzystywany w sztuce kulinarnej do przyrządzania potraw, jak również bezpośredniego spożywania.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Uwielbiam chleb ze smalcem.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmalɛt͡s, AS: smalec

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz.

:: zdrobn. smalczyk mrz., smaluszek mrz.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) pot. szmalec; gw-pl|Śląsk Cieszyński|szmolec., gw-pl|Górny Śląsk|tuste.

Wiktionary

# smalić

opalać z wierzchu, powlekać sadzą; o lampie kwarcowej: grzać, palić się

SJP.pl

# smalta

związek nieorganiczny, sproszkowany krzemian potasu i kobaltu o szafirowej barwie; błękit królewski

SJP.pl

Smalta, błękit królewski – substancja barwiąca koloru szafirowego. Stosowana jako barwnik do barwienia szkła, produkcji emalii oraz farb stosowanych na szkło lub porcelanę. Znana była już w starożytnym Egipcie. Smalta była niegdyś powszechnie stosowana również jako pigment do farb artystycznych, pomimo niezbyt intensywnego koloru i słabego krycia (np. czasy oświecenia). Wyparta została po odkryciu metod produkcji syntetycznej ultramaryny.

Wikipedia

# smaltyn

minerał, arsenek kobaltu i niklu

SJP.pl

Smaltyn (lub smaltyt) – minerał z gromady arsenków; należy do minerałów rzadkich. Nazwa pochodzi od smalty, niebieskiego barwnika otrzymywanego z tego minerału.

Wikipedia

# smaluszek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: smalec

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Babcia ci zrobi chlebka ze smaluszkiem ze skwarkami.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smalec mrz., smalczyk mrz.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) smalczyk

Wiktionary

# smanker

człowiek wolny, bogaty, w średnim wieku i bez dzieci, będący idealnym celem dla akcji reklamowych wielu przedsiębiorstw

SJP.pl

# smar

materiał służący do smarowania powierzchni trących, zaliczany do materiałów konstrukcyjnych; środek smarny

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. substancja zmniejszająca tarcie między powierzchniami przedmiotów

Wiktionary

Smar – substancja zmniejszająca tarcie między powierzchniami przedmiotów, które stykając się ze sobą tymi powierzchniami, poruszają się względem siebie. Smar działa na zasadzie wniknięcia w szczelinę pomiędzy tymi powierzchniami i utworzenia tam warstwy poślizgowej poprzez całkowite odseparowanie od siebie tych powierzchni.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Posmaruj trochę smarem, to może się nie zatrze.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smar, AS: smar

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smarowidło n., wysmarowanie n., posmarowanie n., obsmarowanie n., smarowanie n.

czas. smarować, rozsmarowywać

przym. smarowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) tłuszcz; gw-pl|Górny Śląsk|mazidło, szmiyra, szmyr, szmyra.

Wiktionary

# smaragd

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) daw. jubil. szmaragd

Wiktionary

Smaragd, Szmaragd – imię męskie pochodzenia łacińskiego, oznaczające "szmaragd". Patronem tego imienia jest św. Smaragd (Szmaragd), wspominany razem ze św. Cyriakiem i Largusem.

Smaragd, Szmaragd imieniny obchodzi 8 sierpnia.

Żeński odpowiednik: Esmeralda

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈsmarakt, AS: smarakt

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. szmaragd mrz.

Wiktionary

# smaragdyt

szmaragdowozielona odmiana hornblendy aktynolitowej o właściwościach zbliżonych do aktynolitu

SJP.pl

# smarchowice

Miejscowości w Polsce:

- Smarchowice Małe
- Smarchowice Wielkie
- Smarchowice Śląskie

Wikipedia

# smarcik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od smart

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smart m.

Wiktionary

# smard

w Polsce do XII w.: kmieć zależny od księcia i zobowiązany do spełniania różnego rodzaju posług; smurd; smerd; smerda

SJP.pl

Smerd, smerda, smard, smurd – średniowieczne określenie grupy ludzi o niskim statusie społecznym pojawiające się do XIII wieku na Rusi, w Polsce i u Słowian połabskich.

W literaturze słowa tego, zamiennie z wyrazem czeladź, używał Józef Ignacy Kraszewski w powieści Stara baśń. U Kraszewskiego Smerda to także nazwisko dowódcy drużyny książęcej.

Wikipedia

# smardz

jadalny grzyb o białym trzonie i kapeluszu w postaci pomarszczonej czapeczki

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) biol. rodzaj grzybów

Wiktionary

Morchella Dill. ex Pers. (smardz) – rodzaj grzybów należący do rodziny smardzowatych (Morchellaceae). W Polsce według publikacji M. A. Chmiel występuje 5 gatunków z tego rodzaju.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: smart͡s, AS: smarc

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smardzowate nmos.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) lud. zemłane serce, gw-pl|Mazowsze|babie ucho.

Wiktionary

# smardzewice

wieś w Polsce

SJP.pl

Smardzewice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Tomaszów Mazowiecki. 7 km od centrum Tomaszowa Mazowieckiego. We wsi znajduje się największe nad Zalewem Sulejowskim nabrzeże rekreacyjno-turystyczne, przez wiele lat istnienia akwenu służące jako miejsce wypoczynku dla pracowników dużych zakładów przemysłowych Łodzi i Tomaszowa Mazowieckiego.

Wikipedia

# smardzewicki

przymiotnik od: Smardzewice

SJP.pl

# smardzewo

- Smardzewo – wieś w województwie lubuskim, w powiecie świebodzińskim, w gminie Szczaniec
- Smardzewo – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Staroźreby
- Smardzewo – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Sochocin
- Smardzewo – osada leśna w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Sochocin
- Smardzewo – wieś w województwie zachodniopomorskim, w powiecie sławieńskim, w gminie Sławno

Wikipedia

# smardzewski

nazwisko

SJP.pl

# smardzowate

o cechach smardzowatych (rodzina grzybów)

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. mikol. nazwa systematyczna|Morchellaceae|Rchb.|ref=tak., rodzina grzybów z rzędu kustrzebkowców;

Wiktionary

Smardzowate (Morchellaceae Rchb.) – rodzina grzybów z rzędu kustrzebkowców (Pezizales).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Owocniki smardzowatych są zwykle kapeluszowate.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smardz mzw., Smardzewice nmos.

przym. smardzewicki

Wiktionary

# smardzowaty

o cechach smardzowatych (rodzina grzybów)

SJP.pl

# smardzowice

Smardzowice – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Skała.

W latach 1975–1998 w województwie krakowskim.

W miejscowości ma swoją siedzibę rzymskokatolicka parafa Matki Bożej Różańcowej.

Wikipedia

# smarglin

Smarglin – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie radziejowskim, w gminie Dobre.

Wikipedia

# smark

pospolicie: wydzielina z nosa; smarki

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. (także. żart.) niedobry chłopiec

(1.2) pot. (także. pejor.) człowiek niedojrzały

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) pot. wydzielina z nosa

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wczoraj smark sąsiadów wlazł przez okienko do piwnicy.

(1.2) Brakowało, żebym się jakiemuś smarkowi musiał tłumaczyć!

(2.1) Nie jedz smarków, weź chusteczkę!

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smarkacz mos., smarkanie n., smarknięcie n., smarkateria ż.

czas. smarować, smarkać ndk., smarknąć dk.

przym. zasmarkany

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gnojek, małolat, smarkacz, smarkul, smyk

(1.2) pętak, smarkacz, smarkul

(2.1) gil, glut, koza, śpik

Wiktionary

# smarkać

pospolicie: oczyszczać nos z wydzieliny, wydmuchiwać nos

SJP.pl

# smarkacz

sraluch, srajdek, smród, smark; pogardliwie:
1. młoda osoba, zwłaszcza niedojrzała;
2. dziecko, zwłaszcza niegrzeczne

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pogard. dziecko, mały chłopiec

(1.2) obraź. osoba, która zachowuje się niedojrzale, dziecinnie

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmarkat͡ʃ, AS: smarkač

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. posmarkanie n., smark mos./mrz., smarkaczostwo n., smarkaczowskość ż., smarkanie n., smarkata ż., smarkateria ż., smarkatka ż., smarki nmos., smarknięcie n., smarkul mos., smarkula ż., smarkulka ż., usmarkanie n., usmarkaniec mos., wysmarkanie n., wysmarkiwanie n., zasmarkanie n., zasmarkiwanie n.

czas. posmarkać dk., smarkać ndk., smarknąć dk., usmarkać dk., wysmarkać dk., wysmarkiwać ndk., zasmarkać dk., zasmarkiwać ndk.

przym. smarkaczowaty, smarkaczowski, smarkatowaty, smarkaty, usmarkany, zasmarkany

przysł. smarkato

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1-2) szczeniak, gówniarz, reg. śl. gid., reg. śl. gizd.

Wiktionary

# smarkaczowaty

potocznie: niedorosły, niedojrzały; smarkatowaty, smarkaty

SJP.pl

# smarkanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|smarkać.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smark m., smarkacz m., smarkula ż., smarmateria ż., smarkateria ż.

czas. smarkać ndk.

przym. smarkaty, zasmarkany

Wiktionary

# smarkata

lekceważąco: kobieta niedorosła

SJP.pl

Smarkata – struga, prawobrzeżny dopływ Trześniówki o długości 17 km. Ma źródła we wsi Hadykówka. Płynie na północny zachód przez Puszczę Sandomierską. Smarkatą zasilają dopływ z Chlistaw, dopływ z Kamionki, kanał Korczak i rów Gawrynówka. Koryto Smarkatej na nieuregulowanym, środkowym odcinku jest meandrujące. 75% długości koryta zostało uregulowane na początku XX wieku. Dno strugi jest piaszczyste, miejscami gliniaste. Smarkata jest rzeką o wodach wysokiej klasy czystości. W jej dolinie występują liczne starorzecza oraz dwa torfowiska niskie o powierzchni 7 ha. Podkarpackie Towarzystwo Przyrodników Wolne Rzeki proponowało utworzenie rezerwatu przyrody o powierzchni 195,8 ha, obejmującego siedmiokilometrowy odcinek Smarkatej. Ostatecznie w 2024 powołano rezerwat przyrody Dolina Smarkatej o powierzchni 55,94 ha.

Wikipedia

# smarkateria

lekceważąco o grupie dzieci, młodzieży lub młodych ludzi

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) lekcew. o młodych, niedojrzałych ludziach

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) A do zrozumienia materii literackiej, do zrozumienia istotnego piękna Fredrowskiego dzieła smarkateria jeszcze nie dojrzała.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsmarkaˈtɛrʲja, AS: smarkaterʹi ̯a

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smarkacz mos., smark mos./mrz., smarkula ż., smarkanie n.

przym. smarkaty, zasmarkany, smarkaczowski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) posp. grub. pogard. gówniarzeria

Wiktionary

# smarkatka

potocznie: niedorosła dziewczyna lub mała dziewczynka, smarkula

SJP.pl

# smarkatość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest smarkate; cecha tych, którzy są smarkaci

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. smarkaty

przysł. smarkato

Wiktionary

# smarkatowaty

potocznie: niedorosły, niedojrzały; smarkaczowaty, smarkaty

SJP.pl

# smarkaty

potocznie: niedorosły, niedojrzały; smarkatowaty, smarkaczowaty

SJP.pl

# smarketing

integracja działań sprzedażowych i marketingowych w firmie

SJP.pl

# smarki

pospolicie: wydzielina z nosa; smark

SJP.pl

# smarklice

Smarklice – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie siemiatyckim, w gminie Drohiczyn.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

W czasie okupacji niemieckiej mieszkająca we wsi rodzina Żerów udzieliła pomocy Benjaminowi Blusztejnowi (Bashan) i Hindzie Sroszko. W 1988 roku Instytut Jad Waszem podjął decyzję o przyznaniu Janinie, Józefowi, Edwardowi i Franciszce Żero tytułu Sprawiedliwych wśród Narodów Świata.

Wikipedia

# smarkul

smarkacz, sraluch, srajdek, smród; pogardliwie:
1. młoda osoba, zwłaszcza niedojrzała;
2. dziecko, zwłaszcza niegrzeczne

SJP.pl

# smarkula

pogardliwie: młoda dziewczyna, zwłaszcza niedojrzała; smarkacz, sraluch, srajdek, smród

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pogard. o młodej dziewczynie

Wiktionary

Smarkula – polski film fabularny zrealizowany w roku 1963 w reżyserii Leonarda Buczkowskiego na podstawie powieści Znajda Romana Niewiarowicza.

W głównej roli wystąpiła Anna Prucnal, tu debiutantka a w przyszłości gwiazda francuskiej piosenki i filmu Federica Felliniego Miasto kobiet z 1980 roku.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. smarkacz mos., smarkanie n., smarkateria ż.

przym. zasmarkany

Wiktionary

# smarkulka

zdrobnienie od: smarkula

SJP.pl

# smarniej

stopień wyższy od przysłówka: smarnie

SJP.pl

# smarność

Smarność (inaczej stopień zmielenia) jest to wielkość charakteryzująca zdolność masy papierniczej do odwadniania w warunkach znormalizowanych. Smarność wyraża się w stopniach Schoppera-Rieglera (°SR) w skali od 0 do 100. Pomiaru smarności dokonuje się za pomocą aparatu Schoppera-Rieglera.

Wikipedia

# smarny

służący do smarowania, dający się łatwo smarować

SJP.pl

# smarówa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) środ. drukarskie druk nie wymagający zbytniego wysiłku; zawierający jedynie tekst i proste elementy graficzne

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smaˈruva, AS: smaruva

Wiktionary

# smarować

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) kulin. cuk. pokrywać coś substancją płynną lub półpłynną

(1.2) mech. dostarczać do ruchomych części smar

(1.3) pot. pejor.dawać łapówkę

(1.4) pot. eduk. gryzmolić, pisać

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Kucharka smaruje bułki masłem.

(1.4) Adaś, przestań już smarować po tym blacie!

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smaˈrɔvat͡ɕ, AS: smarovać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smarowanie n., smar m., smark m., smarowidło n., posmarowanie n., wysmarowanie n.

czas. posmarować dk., podsmarowywać ndk., osmarować dk., osmarowywać ndk., rozsmarować dk., rozsmarowywać ndk., usmarować dk., wysmarować dk., wysmarowywać ndk.

przym. smarowy, smarowny

Wiktionary

# smarowacz

robotnik zatrudniony przy smarowaniu, czyszczeniu i konserwacji maszyn i urządzeń; smarownik

SJP.pl

Smarowacz, smarownik – pracownik zatrudniony przy smarowaniu maszyn i urządzeń technicznych.

Jego zadaniem jest dozór stanu urządzeń smarujących oraz uzupełnianie i wymiana olejów i smarów zgodnie z dokumentacją techniczno-ruchową.

Wikipedia

# smarowaczka

→ smarowacz

SJP.pl

#### Patrz:

smarowacz

# smarowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|smarować.

Wiktionary

Smarowanie – doprowadzenie smaru stałego (plastycznego), ciekłego (oleju), ciała stałego (np. dwusiarczek molibdenu, grafit) bądź gazowego w miejsce styku współpracujących części maszyn lub urządzeń. Przy konstrukcji poszczególnych węzłów tarcia należy przewidzieć odpowiednie smarowanie, gdyż ma ono decydujący wpływ na zużycie cierne, a tym samym ich niezawodność i trwałość oraz na straty mocy (dyssypację). Środek smarny jest częścią konstrukcyjną maszyny. Najkorzystniejsze smarowanie uzyskuje się dzięki środkom smarnym płynnym, gdyż najłatwiej i najprecyzyjniej można je doprowadzić do węzłów tarcia.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˌsmarɔˈvãɲɛ, AS: smarovãńe

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. rozsmarowywać, smarować ndk., posmarować dk., wysmarować dk.

rzecz. smar m., smarowidło n.

Wiktionary

# smarowidło

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pot. substancja do smarowania lub wcierania

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsmarɔˈvʲidwɔ, AS: smarovʹidu̯o

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. smarować ndk., nasmarować, posmarować, wysmarować, obsmarować

rzecz. smar m., smarowanie n., posmarowanie n., wysmarowanie n., obsmarowanie n.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) smar, maść, krem, balsam

Wiktionary

# smarownica

urządzenie do smarowania maszyn olejem lub smarem stałym pod ciśnieniem

SJP.pl

Smarownica – urządzenie do smarowania pod ciśnieniem, olejem (np. oliwiarka) lub smarem stałym (np. "towotnica").

Podział smarownic

- Według źródła energii wymuszającej podawanie środka smarnego:
  - ręczne
  - nożne
  - pneumatyczne
  - elektryczne

  Wikipedia

# smarowniczka

1. zdrobnienie od: smarownica;
2. urządzenie dozujące smar lub olej w maszynach

SJP.pl

Smarowniczka (potocznie kalamitka) – urządzenie służące do dozowania smaru w urządzeniach technicznych. Zapewnia przedostanie się do odpowiednich punktów smarowych smaru lub oleju.

Rozróżnia się smarowniczki:

- do smarów ciekłych (smarowniczki olejowe)
- do smarów stałych.

Stosowane głównie w łożyskach ślizgowych.

Wikipedia

# smarowniczy

robotnik pracujący przy smarowaniu i konserwacji maszyn; smarowacz

SJP.pl

# smarownik

1. robotnik zatrudniony przy smarowaniu, czyszczeniu i konserwacji maszyn i urządzeń; smarowacz
2. indywidualizm literacki: pogardliwie o malarzu, rysowniku

SJP.pl

Smarowacz, smarownik – pracownik zatrudniony przy smarowaniu maszyn i urządzeń technicznych.

Jego zadaniem jest dozór stanu urządzeń smarujących oraz uzupełnianie i wymiana olejów i smarów zgodnie z dokumentacją techniczno-ruchową.

Wikipedia

# smarowóz

rzadziej: smarowacz, smarownik (czyli robotnik konserwujący maszyny)

SJP.pl

# smarowy

przymiotnik od: smar

SJP.pl

# smart

samochód marki Smart

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) mot. pot. samochód marki Smart

Wiktionary

smart – ang. elegancki (brytyjski); inteligentny, sprytny, bystrzak (amerykański) – określenie używane w nazwach i akronimach na podkreślenie tych cech opisywanego obiektu:

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Kuba jeździ w Grecji smartem do roboty.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smart, AS: smart

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smarcik mrz.

Wiktionary

# smartband

[czytaj: smartbend] elektroniczny gadżet monitorujący aktywność fizyczną użytkownika

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) elektron. urządzenie w formie opaski na rękę mające funkcje zegarka elektronicznego i ułatwiające kontrolę aktywności;

Wiktionary

Smartband (ang. także activity tracker, fitness tracker lub smart bracelet), również opaska sportowa lub opaska fitness – rodzaj urządzenia elektronicznego, monitorujące aktywność fizyczną użytkownika lub użytkowniczki. Jego główną funkcją jest lifelogging. Pierwsze smartbandy zaczęły powstawać w 2014 roku, jednak nie posiadały one jeszcze wyświetlacza.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Najprościej rzecz ujmując, smartwatch, tak samo jak smartfon, posiada liczne funkcjonalności. Smartband z kolei przeznaczony jest głównie do mierzenia aktywności związanych ze sportem – jak przebyty dystans czy spalone kalorie.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) opaska sportowa, opaska fitness

Wiktionary

# smartbook

[czytaj: smartbuk] przenośny komputer łączący funkcje smartfona i netbooka

SJP.pl

# smartfon

telefon komórkowy z większymi możliwościami, zwykle z dużym ekranem dotykowym; smartphone

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

(1.1) telekom. inform. urządzenie integrujące w sobie funkcje telefonu komórkowego i palmtopu;

Wiktionary

Smartfon (ang. smartphone) – przenośne, multimedialne urządzenie, łączące w sobie funkcje telefonu komórkowego i komputera przenośnego (PDA – Personal Digital Assistant).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Od smartfona wolę zwykłą komórkę.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmartfɔ̃n, AS: smartfõn

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smartfonik mrz.

przym. smartfonowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gw-pl|Piwniczna|smorc.

Wiktionary

# smartfoniarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. pasjonat smartfonów

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smartfonizacja ż.

:: fż. smartfoniara

Wiktionary

# smartfonik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od smartfon

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smartfon m.

Wiktionary

# smartfonizacja

wprowadzanie smartfonów w różnych dziedzinach życia

SJP.pl

# smartfonizować

smartfonizować się - powszechnie korzystać ze smartfonów

SJP.pl

# smartfonowiec

użytkownik smartfona (mobilnego urządzenia elektronicznego)

SJP.pl

# smartfonowy

→ smartfon

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) telekom. związany ze smartfonem, mający cechy smartfona

Wiktionary

#### Patrz:

smartfon

#### Powiązane:

rzecz. smartfon mzw./mrz.

Wiktionary

# smartfonoza

zbyt częste korzystanie ze smartfona

SJP.pl

# smartmedia

typ wymiennych kart pamięci, używanych np. w niektórych aparatach cyfrowych

SJP.pl

# smartphone

[czytaj: smartfon] telefon komórkowy z większymi możliwościami, zwykle z dużym ekranem dotykowym; smartfon

SJP.pl

Smartfon (ang. smartphone) – przenośne, multimedialne urządzenie, łączące w sobie funkcje telefonu komórkowego i komputera przenośnego (PDA – Personal Digital Assistant).

Wikipedia

# smartwatch

[czytaj: smartłocz] elektroniczny gadżet na rękę łączący funkcje zegarka elektronicznego i niektóre funkcje smartfona

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

(1.1) elektron. urządzenie łączące funkcje zegarka elektronicznego i niektóre funkcje smartfonu;

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Niektóre smartwatche po powiązaniu ze smartfonem pozwalają na odczytywanie SMS-ów, odrzucanie połączeń lub odtwarzanie muzyki, niektóre nawet na prowadzenie rozmów telefonicznych.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) inteligentny zegarek, smartzegarek

Wiktionary

# smartwatchowy

→ smartwatch [czytaj: smartłoczowy]

SJP.pl

# smarzewo

Smarzewo – wieś kociewska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie starogardzkim, w gminie Smętowo Graniczne.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.

Wikipedia

# smarzowski

nazwisko

SJP.pl

# smarzykowo

Smarzykowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie nakielskim, w gminie Szubin.

Wikipedia

# smarzyński

nazwisko

SJP.pl

# smash

[czytaj: smasz] smecz;
1. w tenisie i w badmintonie: mocne ścięcie górnej piłki lub lotki na pole przeciwnika;
2. w koszykówce: mocne włożenie piłki do kosza z góry

SJP.pl

Wikipedia

# smaszcz

nazwisko

SJP.pl

# smaszków

Wikipedia

# smatruz

dawniej: bazar, stragan, kram

SJP.pl

Smatruz (z niem. Schmetterhaus) - w średniowieczu i wczesnej epoce nowożytnej rodzaj hali targowej, zawierającej jednoprzestrzenne wnętrze, w którym rzemieślnicy ustawiali ławy handlowe.

Określenie Schmetterhaus używane było szczególnie często w miastach objętych prawem niemieckim. Smatruzy budowano na rynkach lub w ich pobliżu. Stanowiły obiekty podobne do sukiennic lub domów płócienników, jednak różniły się jednoprzestrzennym wnętrzem, niepodzielonym na komory.

Wikipedia

# smażacz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ten, który smaży

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smażenie n.

Wiktionary

# smażenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|smażyć.

(1.2) kulin. obróbka termiczna żywności w gorącym tłuszczu;

Wiktionary

Smażenie – proces obróbki termicznej stosowany w gastronomii, polegający na ogrzewaniu potrawy w środowisku tłuszczu. Dla bardzo ograniczonej liczby potraw można także zastosować smażenie beztłuszczowe. Mianem smażenia (w cukrze) określa się także kandyzowanie.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.2) Przed smażeniem zawsze marynuję tofu przez co najmniej 45 minut w sosie sojowym, czosnku, imbirze, syropie klonowym i musztardzie.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smaˈʒɛ̃ɲɛ, AS: smažẽńe

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. zasmażka ż., smażonka ż., smażalnia ż., obsmażanie n., wysmażanie n., wysmażenie n., obsmażanie n., obsmażenie n., zasmażanie n., zasmażenie n., odsmażanie n., odsmażenie n., podsmażanie n., smażylnica ż., usmażenie n., smażacz m., smażnik m.

czas. smażyć ndk., usmażyć dk., podsmażyć dk., podsmażać ndk., wysmażyć dk., wysmażać ndk., obsmażyć dk., obsmażać ndk., zasmażyć dk., zasmażać ndk., odsmażyć dk., odsmażać ndk.

przym. smażony

Wiktionary

# smażenina

potrawa smażona

SJP.pl

# smażing

żartobliwie: leżenie na plaży i opalanie się w mocnym słońcu

SJP.pl

# smażnik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) daw. konfitura

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smażenie n.

Wiktionary

# smażonka

smażone mięso wieprzowe z cebulką (danie kuchni śląskiej)

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. jajecznica

(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. grzyby zasmażane z jajkami

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Śniodanie: smażonka, żymła abo chlyb, kawa z mlykiem.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smażenie n., smażylnica ż.

czas. smażyć ndk.

przym. smażony

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) jajecznica

Wiktionary

# smażony

forma czasownika.

(1.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od smażyć

przymiotnik relacyjny

(2.1) kulin. przyrządzony / przyrządzany w procesie smażenia

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Papad ma postać cienkiego, okrągłego naleśnika, podobnego do meksykańskiej tortilli, może być smażony, opiekany nad płomieniem, pieczony w piekarniku lub w mikrofalówce.

(2.1) Ile w Pobierowie kosztuje smażona ryba w restauracji przy plażaaży?

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smażalnia ż., smażenie n., smażenina ż., smażonka ż.

czas. nasmażyć dk., smażyć ndk., posmażyć dk., usmażyć dk., wysmażyć dk.

Wiktionary

# smażyć

1. przygotowywać potrawę do spożycia, poddając ją działaniu wysokiej temperatury, trzymając w gorącym tłuszczu, syropie;
2. smażyć się:
a) być smażonym;
b) pot. wystawiać się na silne działanie promieni słonecznych, temperatury; prażyć się

SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. usmażyć)

(1.1) kulin. poddawać produkt żywnościowy działaniu wysokiej temperatury przez utrzymywanie go w roztopionym tłuszczu lub syropie w celu uczynienia go nadającym się do spożycia

czasownik zwrotny niedokonany smażyć się (dk. usmażyć się)

(2.1) być poddawanym działaniu wysokiej temperatury

(2.2) przen. pot. opalać się

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wolę steki, które kucharz smażył krótko.

(1.1) Smażysz cukinię na kolację?

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmaʒɨt͡ɕ, AS: smažyć

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. usmażenie n., zasmażka ż., smażonka ż., smażenie n., smażalnia ż., obsmażanie n., wysmażanie n., wysmażenie n., obsmażanie n., obsmażenie n., zasmażanie n., zasmażenie n., odsmażanie n., odsmażenie n., podsmażanie n., smażylnica ż.

czas. podsmażyć dk., podsmażać ndk., wysmażyć dk., wysmażać ndk., obsmażyć dk., obsmażać ndk., zasmażyć dk., zasmażać ndk., odsmażyć dk., odsmażać ndk.

przym. smażony

Wiktionary

# smażylnica

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. jajecznica

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smażenie n., smażonka ż.

czas. smażyć ndk.

Wiktionary

# smażywiecheć

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. skąpiec

Wiktionary

# smęcić

1. wprawiać w melancholijny, smętny nastrój;
2. potocznie: nudzić, marudzić

SJP.pl

# smęcino

Smęcino (do 1945 r. niem. Schmenzin) – wieś w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie białogardzkim, w gminie Tychowo. W latach 1975–1998 wieś należała do woj. koszalińskiego. Według danych UM, na dzień 31 grudnia 2014 roku wieś miała 135 stałych mieszkańców.

Oprócz Smęcina sołectwo tworzą dwie miejscowości: Dzięciołowo oraz Wełdkowo.

Wikipedia

# smecta

[czytaj: smekta] lek przeciwbiegunkowy

SJP.pl

# smecz

sport:
1. w tenisie i w badmintonie: mocne ścięcie górnej piłki lub lotki na pole przeciwnika;
2. w koszykówce: mocne włożenie piłki do kosza z góry

SJP.pl

- Smecz – pseudonim Tomasza Jastruna
- Smecz, ścięcie – zagranie sportowe

Wikipedia

# smeczować

w tenisie, w badmintonie: odbijać piłkę lub lotkę z góry, zwykle z rozpędu; ścinać

SJP.pl

# smeczowy

→ smecz

SJP.pl

#### Patrz:

smecz

# smędzenie

narzekanie, marudzenie

SJP.pl

# smektała

nazwisko

SJP.pl

# smektyt

minerał ilasty, składnik skał osadowych i gleb

SJP.pl

Smektyty (montmorillonity) – grupa minerałów ilastych, składniki skał osadowych i gleb.

Minerały grupy smektytu, dawniej nazywane montmorillonitami (od nazwy jednego z minerałów), należą do klasy krzemianów warstwowych o budowie pakietowej, składającej się z dwóch warstw tetraedrycznych i zawartej między nimi warstwy oktaedrycznej (nazwy warstw pochodzą od kształtu luk w sieci krystalicznej). Warstwy w pakiecie połączone są silnymi wiązaniami jonowo-atomowymi. W przestrzeniach międzypakietowych występują kationy wymienne i niewielkie ilości wody. Odległości między pakietami są zmienne – zależą głównie od ilości zaadsorbowanej wody. Zawierają krzemiany glinu, magnezu, żelaza, wapnia, sodu oraz adsorbowaną w przestrzeniach międzypakietowych wodę, powstałą przez hydrotermalne przeobrażenie wulkanitów i skał magmowych, w tym skaleni i piroksenów, którym towarzyszą resztki materiału piroklastycznego, reprezentowane przez minerały takie jak sanidyn, biotyt, kwarc, minerały ciężkie, a także szkliwo wulkaniczne, opal i zeolity, które często powstają w procesach wietrzenia.

Wikipedia

# smela

nazwisko

SJP.pl

# smendzianka

nazwisko, m.in. Regina Smendzianka - pianistka polska

SJP.pl

# smerd

w Polsce do XII w.: kmieć zależny od księcia i zobowiązany do spełniania różnego rodzaju posług; smurd; smard; smerda

SJP.pl

Smerd, smerda, smard, smurd – średniowieczne określenie grupy ludzi o niskim statusie społecznym pojawiające się do XIII wieku na Rusi, w Polsce i u Słowian połabskich.

W literaturze słowa tego, zamiennie z wyrazem czeladź, używał Józef Ignacy Kraszewski w powieści Stara baśń. U Kraszewskiego Smerda to także nazwisko dowódcy drużyny książęcej.

Wikipedia

# smerda

w Polsce do XII w.: kmieć zależny od księcia i zobowiązany do spełniania różnego rodzaju posług; smurd; smerd; smard

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. kmieć zależny od księcia, zobowiązany do posługi (także zbrojnej) dla niego

(1.2) przest. żart. smarkacz, smarkul, młokos

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Minęło dni kilka, a około grodu nic słychać nie było. Rozsyłano stąd na zwiady smerdów i poprzebieraną czeladź do bliższych dworów i chat, nigdzie o żadnym ruchu wojennym nie wiedział nikt.

(1.2) Ledwie od ziemi odrósł, smerda jeden, a już takie figurki z gliny lepił i z drzewa wyrzynał.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) smerd, smard

(1.2) dzieciak, malec, szczeniak, żart. brzdąc, smyk, przest. fąfel, pędrak

Wiktionary

# smerekowiec

Smerekowiec (Ukr. Смерековець) – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Uście Gorlickie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego. Integralne części miejscowości: Niżny Koniec, Wyżny Koniec.

Wikipedia

# smerf

postać z kreskówki o niebieskim kolorze ciała; smurf

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy

(1.1) film. liter. fikcyjne małe, niebieskie stworzenie;

(1.2) przen. pot. żart. policjant

(1.3) przen. pot. żart. pieszcz. niemowlę, małe dziecko

Wiktionary

Smerfy (fr. Les Schtroumpfs, ang. The Smurfs) – bajkowa rasa niebieskich ludzików, wykreowanych przez belgijskiego rysownika komiksowego Pierre’a Culliforda, tworzącego pod pseudonimem Peyo. Smerfy są bohaterami komiksu, filmów i seriali animowanych. Od śmierci Peyo w 1992 r. komiks tworzą różni scenarzyści i rysownicy we współpracy z synem artysty, Thierrym Cullifordem.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.2) Smerfy złapały barona narkotykowego.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smɛrf, AS: smerf

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz.

:: zdrobn. smerfik m.

:: fż. Smerfetka ż., smerfetka ż.

:: zdrobn. Smerfuś m., smerfuś m.

czas. smerfować ndk.

przym. smerfny, smerfowy

przysł. smerfnie, smerfowo

Wiktionary

# smerfetka

imię bohaterki "Smerfów" - popularnego serialu animowanego

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) film. liter. fikcyjna mała, niebieska istota płci żeńskiej

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) W jasnowłosej Smerfetce kochały się wszystkie smerfy.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smerf mos./mzw., smerfetka ż., smerfik mos./mzw., Smerfuś mos./mzw., smerfuś mos./mzw.

czas. smerfować ndk.

przym. smerfny, smerfowy

przysł. smerfnie, smerfowo

Wiktionary

# smerfik

zdrobnienie od: smerf

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy

(1.1) zdrobn. od: smerf

(1.2) pot. młody, mały smerf

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Spod liścia łopianu wyglądał smerfik.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smerf mos./mzw., smerfetka ż., Smerfetka ż., Smerfuś mos./mzw.

Wiktionary

# smerfnie

przysłówek

(1.1) żart. dobrze, świetnie (w zależności od użycia)

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Tośmy się smerfnie ubawili.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smerf mos./mzw., smerfetka ż., Smerfetka ż., smerfik mos./mzw., Smerfuś mos./mzw.

czas. smerfować ndk.

przym. smerfny, smerfowy

przysł. smerfowo

Wiktionary

# smerfniej

stopień wyższy od przysłówka: smerfnie

SJP.pl

# smerfniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: smerfny

SJP.pl

# smerfny

charakterystyczny dla smerfów (smurfów) oraz krainy, w której żyją; smurfny, smerfowy, smurfowy

SJP.pl

przymiotnik jakościowy

(1.1) żart. dobry, fantastyczny (w zależności od użycia)

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Mamo, przygotujesz nam tych smerfnych lodów?

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smerf mos./mzw., smerfetka ż., Smerfetka ż., smerfik mos./mzw., Smerfuś mos./mzw.

czas. smerfować ndk.

przym. smerfowy

przysł. smerfnie, smerfowo

Wiktionary

# smerfojagoda

owoc będący przysmakiem smerfów (smurfów)

SJP.pl

# smerfojagodowy

→ smerfojagoda

SJP.pl

#### Patrz:

smerfojagoda

# smerfojagody

owoc będący przysmakiem smerfów (smurfów)

SJP.pl

# smerfować

żartobliwie, w zależności od kontekstu: uciekać, skakać, bawić się itp.

SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) żart. uciekać, cieszyć się, odpoczywać (w zależności od użycia)

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Musimy smerfować do domu, bo się późno zrobiło.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smerf mos./mzw., smerfetka ż., Smerfetka ż., smerfik mos./mzw., Smerfuś mos./mzw.

Wiktionary

# smerfowo

przysłówek

(1.1) na sposób smerfowy, po smerfowemu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Włączyliśmy wieczorynkę i zrobiło się smerfowo w całym pokoju.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smerf mos./mzw., smerfetka ż., Smerfetka ż., smerfik mos./mzw., Smerfuś mos./mzw.

czas. smerfować ndk.

przym. smerfny, smerfowy

przysł. smerfnie

Wiktionary

# smerfowy

charakterystyczny dla smerfów (smurfów) oraz krainy, w której żyją; smurfowy, smurfny, smerfny

SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) należący do smerfów

przymiotnik relacyjny

(2.1) związany ze smerfami, dotyczący smerfów

przymiotnik jakościowy

(3.1) charakterystyczny dla smerfów, mający cechy smerfa

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) W smerfowym świecie życie płynie beztrosko.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smerf mos./mzw., smerfetka ż., Smerfetka ż., smerfik mos./mzw., Smerfuś mos./mzw.

czas. smerfować ndk.

przym. smerfny

przysł. smerfnie, smerfowo

Wiktionary

# smerfuś

imię bohatera "Smerfów" - popularnego serialu animowanego

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy, nazwa własna

(1.1) film. liter. najmniejszy smerf

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Klakierowi nie udało się złapać Smerfusia.

(1.1) Naszemu Smerfusiowi udało się czmychnąć przed Gargamelem.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smerf mos./mzw., smerfetka ż., Smerfetka ż., smerfik mos./mzw., smerfuś mos./mzw.

czas. smerfować ndk.

przym. smerfny, smerfowy

przysł. smerfnie, smerfowo

Wiktionary

# smerfy

postać z kreskówki o niebieskim kolorze ciała; smurf

SJP.pl

Smerfy (fr. Les Schtroumpfs, ang. The Smurfs) – bajkowa rasa niebieskich ludzików, wykreowanych przez belgijskiego rysownika komiksowego Pierre’a Culliforda, tworzącego pod pseudonimem Peyo. Smerfy są bohaterami komiksu, filmów i seriali animowanych. Od śmierci Peyo w 1992 r. komiks tworzą różni scenarzyści i rysownicy we współpracy z synem artysty, Thierrym Cullifordem.

Wikipedia

# smersz

nazwa komórek organizacyjnych kontrwywiadu wojskowego, używana w ZSRR podczas wojny niemiecko-radzieckiej; Smiersz

SJP.pl

# smęt

1. potocznie: coś wywołującego smutek, melancholię, zadumę;
2. poetycko: smutek

SJP.pl

# smetana

nazwisko, m.in. Bedrzich Smetana (1824-1884) - kompozytor czeski

SJP.pl

- Bedřich Smetana – kompozytor czeski
- (2047) Smetana – planetoida
- SMETANA – język programowania

Wikipedia

# smętarz

dawniej: cmentarz

SJP.pl

# smętek

smutek, zaduma

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) mit. imię jednego z diabłów albo złych duchów z ludowych opowieści kaszubskich i mazurskich;

Wiktionary

Smętek (kaszub. Smãtk) – demoniczny diabeł złośliwie trapiący ludzi, występujący w ludowych legendach i pieśniach kaszubskich i mazurskich. Najprawdopodobniej pozostałość po kulcie jakiegoś bóstwa lub demona z czasów przedchrześcijańskich.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Z głębokich ostępów Smętek wychodził w puszczę ciepłą, pomiędzy bartniki, i zasiewał wśród nich niezgodę, kłótnię, swar, bitwę na śmierć, ucząc ich swoimi sposoby łamać prawa łączące ich od prawieku w społeczność.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmɛ̃ntɛk, AS: smẽntek

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smętek m., smęcenie n., zasmęcenie n.

czas. smęcić ndk., zasmęcić dk.

przym. smętny

przysł. smętnie

Wiktionary

# smętnawy

rzadko: nieco smutny, melancholijny; smutnawy, ponurawy

SJP.pl

# smętnica

mrówka smętnica - gatunek owada z rodziny mrówkowatych

SJP.pl

# smętnie

przysłówek sposobu

(1.1) w sposób smętny

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Jeszcze jedną ważną cechą Okrętu, myślał smętnie sierżant Colon, kiedy opadali w błękitny półmrok, było to, że nie dało się wybrać wody z zęzy.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Smętek mos./ż., smętność ż.

przym. smętny

Wiktionary

# smętniej

stopień wyższy od przysłówka: smętnie

SJP.pl

# smętniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: smętny

SJP.pl

# smętność

1. książkowo: smutek, nastrój zadumy; melancholia;
2. potocznie: coś nudnego, nieprzyciągającego uwagi; marność, bylejakość, lichość

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest smętne; cecha tych, którzy są smętni

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. smętny

przysł. smętnie

Wiktionary

# smętny

1. wywołujący smutek, melancholię, zadumę; smutny, melancholijny;
2. o człowieku: pełen melancholii, smutny; melancholijny;
3. potocznie: zrobiony byle jak, nieprzyciągający uwagi; kiepski, marny

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) wzbudzający smutek, świadczący o smutku, melancholii

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmɛ̃ntnɨ, AS: smẽntny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smętek m., Smętek m., smęcenie n., smętność ż.

czas. smęcić, zasmęcić

przysł. smętnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) ponury, posępny, gorzki, smutny

Wiktionary

# smętówko

2 miejscowości w Polsce:

- Smętówko – wieś w woj. pomorskim, w pow. starogardzkim, w gminie Smętowo Graniczne
- Smętówko – osada w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Stęszew

Wikipedia

# smętowo

stacja kolejowa w północnej części Smętowa Granicznego

SJP.pl

# smętowski

przymiotnik od: Smętowo Graniczne

SJP.pl

# śmiadowo

Śmiadowo – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie szczecineckim, w gminie Borne Sulinowo, przy drodze krajowej nr 20 Stargard - Szczecinek - Gdynia. Osada sąsiaduje z jeziorem o tej samej nazwie.

W pobliżu wsi wznoszą się ruiny fortyfikacji Wału Pomorskiego – Góra Śmiadowska.

Wikipedia

# śmianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|śmiać.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. prześmiewczość ż., uśmiech mrz.

Wiktionary

# śmiara

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) stpol. pokora

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲjara, AS: śmʹi ̯ara

Wiktionary

# śmiardnąć

potocznie: zaczynać wydawać brzydki zapach, stawać się cuchnącym; śmierdnąć

SJP.pl

# śmiardowo

Śmiardowo (niem. Schmirdtkeim) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie bartoszyckim, w gminie Sępopol. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Wieś jest siedzibą sołectwa Śmiardowo, w którego skład wchodzą również miejscowości Pasławki i Chełmiec.

Wikipedia

# śmiarowski

nazwisko

SJP.pl

Śmiarowski – polskie nazwisko.

Wikipedia

# śmiatek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zmiotka

Wiktionary

# śmiałek

człowiek odważny, umiejący pokonać strach, zdecydowany; zuch, odważniak, chojrak, junak

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ktoś odważny, kto się niczego nie boi

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) bot. nazwa systematyczna|Deschampsia|P. Beauv.|ref=tak. rodzaj roślin z rodziny wiechlinowatych (nazwa systematyczna|Poaceae|ref=tak.)

(2.2) bot. roślina z rodzaju śmiałków (2.1)

Wiktionary

Śmiałek (Deschampsia P. Beauv.) – rodzaj roślin należący do rodziny wiechlinowatych. Obejmuje 62 gatunki. Rośliny te występują na wszystkich kontynentach (włącznie z Antarktydą – śmiałek antarktyczny D. antarctica jest najdalej na południe rosnącą rośliną kwiatową), przy czym najbardziej zróżnicowane są w strefie klimatu umiarkowanego na półkuli północnej. Do flory Polski należą dwa gatunki: śmiałek darniowy D. caespitosa i śmiałek szczeciniasty D. setacea. Zaliczany tu śmiałek pogięty (jako D. flexuosa) współcześnie klasyfikowany jest w osobnym rodzaju Avenella jako Avenella flexuosa.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Mężczyzna wszedł bez zabezpieczeń po elewacji budynku. Śmiałka zauważyli przechodnie, którzy poinformowali służby.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmiałość ż., śmiały m., nieśmiałość ż., śmienie n., ośmielanie n., ośmielenie n., onieśmielanie n., onieśmielenie n., śmiałka ż., Śmiałowice nmos.

czas. śmieć ndk., ośmielać ndk., ośmielić dk., onieśmielać ndk., onieśmielić dk.

przym. śmiały, nieśmiały

przysł. śmiało, śmiale, nieśmiało

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) chojrak, kozak

Wiktionary

# śmiałkowski

nazwisko

SJP.pl

Śmiałkowski (forma żeńska: Śmiałkowska; liczba mnoga: Śmiałkowscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 985 osoby, według nowszych, internetowych danych noszą je 1153 osoby. Nazwisko pochodzi od słowa śmiały i jest najbardziej rozpowszechnione w centralnej, południowej i północno-zachodniej Polsce.

Wikipedia

# śmiało

przysłówek

(1.1) w sposób pewny, bez obawy, bez wątpliwości

(1.2) podejmując ryzyko

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Martyna śmiało podbiegła do Zosi i przytuliła ją.

(1.2) Józef zbliżył się do pantery śmiało i wnet dosiadł dzikiego kota.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲjawɔ, AS: śmʹi ̯au̯o

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmiały mos., śmiałość ż., śmiałek mos.

przym. śmiały

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) pewnie, odważnie, zdecydowanie, rezolutnie, zuchwale

(1.2) brawurowo, ryzykownie, odważnie

Wiktionary

# śmiałość

odwaga

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odwaga, pewność siebie

(1.2) cecha śmiałego czynu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.2) Mam nadzieję, że Szanowna Pani przebaczy mi śmiałość prośby.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲjawɔɕt͡ɕ, AS: śmʹi ̯au̯ość

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmiałek mos., śmiały mos.

czas. ośmielać, ośmielić, ośmielać się, ośmielić się, onieśmielać, onieśmielić, przest. śmieć

przym. śmiały

przysł. śmiało

Wiktionary

# śmiałowski

nazwisko

SJP.pl

Śmiałowski (forma żeńska: Śmiałowska; liczba mnoga: Śmiałowscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 403 osoby, według nowszych, internetowych danych noszą je 465 osoby. Nazwisko pochodzi od słowa śmiały i jest najbardziej rozpowszechnione w centralnej i południowej Polsce.

Wikipedia

# śmiały

1. odważny, nietracący pewności siebie, nielękający się niebezpieczeństw;
2. świadczący o czyjejś odwadze, pewności siebie;
3. wykonany z rozmachem, przekraczający to, co jest powszechnie znane

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) książk. odważny, lubiący podejmować ryzyko

(1.2) książk. pewny siebie, czujący się swobodnie w kontaktach z ludźmi

(1.3) książk. charakterystyczny dla człowieka pewnego siebie

(1.4) książk. świadczący o czyjejś odwadze, skłonności do ryzyka

(1.5) książk. nowatorski, przekraczający to, co przyjęte, akceptowane

(1.6) książk. o zachowaniu, obyczajach: prowokujący, ocierający się o zgorszenie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) człowiek cechujący się śmiałością

forma czasownika.

(3.1) 3. os. lm. nmos. przesz. od: śmiać

Wiktionary

- Bolesław Śmiały a. „Szczodry” - król Polski w latach 1078–1079
- Śmiały – pociąg pancerny, w służbie Wojska Polskiego w latach 1918–1939
- s/y Śmiały – polski jacht pełnomorski

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Gołębie, jako śmielsze, wnet zaczęły kuć dziobkami w polepę, kuropatwy zaś zbliżały się ostrożniej, spoglądając to na padające ziarno, to na księdza, to na liszkę, z którą opatrzyły się zresztą od dawna.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲjawɨ, AS: śmʹi ̯au̯y

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmiałość ż., śmiałostka ż., śmiałkostwo n., śmiałek m.

czas. śmieć

przysł. śmiało

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) odważny, brawurowy, nieustraszony, zuchwały

(1.2-3) rezolutny, pewny siebie, przebojowy

(1.4) karkołomny, ryzykancki, zuchwały

(1.5) awangardowy, niekonwencjonalny, nowatorski, nowomodny, pionierski, prekursorski, wizjonerski

(1.6) bezwstydny, nieprzyzwoity, nieskromny, odważny, wyuzdany, wyzywający, zuchwały; przest. bezecny, nieobyczajny, nieprzystojny, wszeteczny

(2.1) śmiałek

Wiktionary

# śmich

gwarowo śmiech

SJP.pl

# smichowski

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Smíchova, związany ze Smíchovem

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Szwejk pił piwo smichowskie i wielkopopowickie i zagryzał parówkami.

Wiktionary

# śmichy-chichy

potocznie: robienie sobie żartów z kogoś lub czegoś; wykpiwanie

SJP.pl

związek frazeologiczny

(1.1) pot. kpiny, żarty, śmianie się z dowolnego powodu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Różnica między Polską a Zachodem polega na tym, że tam problemy kobiet traktuje się poważnie, a u nas ciągle są to śmichy-chichy…

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲixɨ ˈxʲixɨ, AS: śmʹiχy χʹiχy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) war. chichy-śmichy

Wiktionary

# śmieć

ważyć się, mieć czelność

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) coś do wyrzucenia, odpadek

(1.2) pot. przen. rzecz bezwartościowa

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) pot. pejor. grub. człowiek bez zasad, godny pogardy

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

(3.1) mieć odwagę, śmiałość

forma czasownika.

(4.1) 2. os. lp. rozk. od: śmiecić

Wiktionary

- śmieć – odpad

Filmy

- Śmieć (Zift, 2008) – bułgarski film fabularny w reżyserii Jawora Gyrdewa
- Śmieć (Trash, 2014) − brazylijsko-brytyjski film dramatyczny w reżyserii Stephena Daldry'ego

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Od frontu i z tyłu znajdowały się drzwi i sienie, przed którymi gniły kałuże pomyj i leżały kupy śmieci.

(1.2) Nie kupuj tego – to pewnie śmieć! Za taką cenę nie możesz dostać nic trwałego.

(2.1) Mój sąsiad każdą rozmowę o polityce podsumowuje mówiąc, że politycy to śmiecie. I jak tu z nim rozmawiać?

(3.1) Z panną widywał się często, zakochiwał się w niej coraz głębiej, ale nigdy nie śmiał mówić o miłości.

(3.1) Śmiesz mnie o to prosić po tym, co przedwczoraj zrobiłeś?

(4.1) Nie śmieć tutaj! Dopiero co posprzątałam.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲjɛ̇t͡ɕ, AS: śmʹi ̯ėć

Wiktionary

#### Powiązane:

(1-2)

rzecz. śmieciarka ż., śmieciarz m., śmietnik m., śmietniczka ż., śmietnisko n., śmiecie n., śmiecenie n., naśmiecenie n., zaśmiecanie n., zaśmiecenie n.

:: zdrobn. śmieciuszek m.

czas. śmiecić ndk., naśmiecić dk., zaśmiecać ndk., zaśmiecić dk.

przym. śmieciowy, śmietniskowy, śmieciarkowy

(3.1) rzecz. śmiałość ż., śmiałek m.; przym. śmiały

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) odpad

Wiktionary

# śmiecenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|śmiecić.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. śmiecić

rzecz. śmieciarka ż., śmieciówka ż., śmiecie n.

Wiktionary

# śmiech

1. dźwięki wydawane przez człowieka, który śmieje się, jest rozbawiony;
2. wyśmiewanie się

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) charakterystyczny dźwięk i grymas twarzy wydawany przez człowieka, gdy jest mu wesoło

(1.2) szydzenie z czegoś lub kogoś

(1.3) odgłos zwierząt przypominający śmiech (1.1)

Wiktionary

Śmiech – w fizjologii wyraz twarzy, w psychiatrii i psychologii afekt, który jest ekspresją emocji i nastrojów; powstaje przez napięcie mięśni przede wszystkim w okolicach kącików ust, lecz również wokół oczu i opróżnianiu powietrza z płuc. Śmiech jest u ludzi jednym z przejawów radości lub szczęścia, może być jednak również niekontrolowanym przejawem strachu, albo służyć do wykluczania innych przez wyśmiewanie.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲjɛx, AS: śmʹi ̯eχ

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. uśmiech m., uśmieszek m., uśmiechnięcie n., śmieszek m., śmieszka ż., śmieszność ż., śmiesznostka ż.

czas. śmieszyć, śmiać się, rozśmieszać ndk., rozśmieszyć dk., uśmiechać (się) ndk., uśmiechnąć (się) dk., wyśmiewać, zaśmiewać się

przym. śmieszny

przysł. śmiesznie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) szyderstwo, kpina, natrząsanie się

Wiktionary

# śmiechać

potocznie: śmiać się głośno z kogoś lub czegoś

SJP.pl

# śmiecheń

Śmiecheń – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie wieluńskim, w gminie Biała.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.

Wikipedia

# śmiechnąć

potocznie: zaśmiać się głośno z kogoś lub czegoś

SJP.pl

# śmiechoterapia

terapia przy zastosowaniu śmiechu; leczenie śmiechem

SJP.pl

# śmiechowicz

nazwisko

SJP.pl

# śmiechowo

mięsień śmiechowy - jeden z mięśni twarzy

SJP.pl

Śmiechowo (kaszb. Smiechòwò, niem. Schmechau) – od 1961 dzielnica Wejherowa. Duże osiedle domków jednorodzinnych, obecnie budowane są budynki wielorodzinne. Dzieli się na dwa osiedla: Śmiechowo – Północ i Śmiechowo – Południe, oddzielone od siebie drogą krajową nr 6 oraz torami kolejowymi. W latach 1956–1961 w granicach Redy.

W Śmiechowie znajduje się przystanek trójmiejskiej SKM – Wejherowo Śmiechowo

Wikipedia

# śmiechowski

nazwisko

SJP.pl

# śmiechowy

mięsień śmiechowy - jeden z mięśni twarzy

SJP.pl

# śmiechy

1. dźwięki wydawane przez człowieka, który śmieje się, jest rozbawiony;
2. wyśmiewanie się

SJP.pl

# śmieci

zaśmiecać, brudzić, zanieczyszczać

SJP.pl

Odpady, śmieci – substancje i przedmioty, których posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć się lub do ich pozbycia się jest zobowiązany. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, w wyroku z dnia 18.12.2019 r. (znak IV SA/Po 630/19) zwrócił uwagę, że definicja odpadów opiera się na znanej od dawna w prawie unijnym i polskim „triadzie”: odpadem jest każda substancja lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do pozbycia się jest obowiązany. Pojęcie odpadu nie wyłącza substancji i przedmiotów, które nadają się do dalszego gospodarczego wykorzystania, odpadami są także materiały podlegające ponownemu gospodarczemu wykorzystaniu przez nabywcę, posiadają dla niego określoną wartość gospodarczą, rynkową. Dla zakwalifikowania danej substancji lub przedmiotu jako odpadu, nie ma znaczenia wola, świadomość nabywcy.

Wikipedia

# śmieciara

potocznie: samochód do wywozu śmieci

SJP.pl

# śmieciarka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mot. pojazd służący do wywożenia śmieci, odpadów;

Wiktionary

Śmieciarka – należący do grupy pojazdów komunalnych samochód specjalny zbudowany zazwyczaj na podwoziu samochodu ciężarowego. Przystosowany jest do zbiórki odpadów komunalnych i wywozu ich na miejsce składowania (wysypisko śmieci) lub utylizacji. Cechą charakterystyczną śmieciarki jest urządzenie załadunkowe umożliwiające wysypywanie odpadów do skrzyni ładunkowej bezpośrednio z pojemników dostosowanych do tego urządzenia oraz zgniatarka, pozwalająca pomieścić więcej odpadów przy tej samej pojemności pojazdu.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Śmieciarze jeżdżą po osiedlu śmieciarką codziennie wczesnym rankiem.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲjɛ̇ˈt͡ɕarka, AS: śmʹi ̯ėćarka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmietnisko n., śmieciarz m., śmieć m., śmietniczka ż., śmiecenie n., zaśmiecenie n., śmietnik m.

:: zgrub. śmieciara ż.

czas. śmiecić ndk., zaśmiecić dk.

przym. śmieciowy, śmietniskowy, śmietnikowy, śmieciarkowy

przysł. śmieciowo

Wiktionary

# śmieciarkowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z śmieciarką, dotyczący śmieciarki

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmieciarka ż.

Wiktionary

# śmieciarski

przymiotnik od: śmieciarz

SJP.pl

# śmieciarz

osoba utrzymująca się ze zbierania śmieci na śmietnikach

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. pracownik zajmujący się bezpośrednio wywozem śmieci

(1.2) pot. człowiek niechlujny

(1.3) pot. ktoś gromadzący rzeczy niepotrzebne

(1.4) pogard. osoba przeszukująca śmieci

Wiktionary

- Śmieciarz – polski miniserial z 1987
- Śmieciarz – francuski film animowany z 2010

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Wczoraj rano śmieciarze obudzili pół kamienicy.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲjɛ̇t͡ɕaʃ, AS: śmʹi ̯ėćaš

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmieciarka ż., śmieciara ż., śmieć m., śmietnisko n., śmieciówka ż., śmiecie n.

przym. śmieciarski, śmieciowy

czas. śmiecić

Wiktionary

# śmiecić

zaśmiecać, brudzić, zanieczyszczać

SJP.pl

czasownik

(1.1) wyrzucać śmieci w miejscu nieprzeznaczonym do tego

(1.2) rozrzucać rzeczy, robić bałagan

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲjɛ̇t͡ɕit͡ɕ, AS: śmʹi ̯ėćić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmiecie n., śmiecenie n., śmieciówka ż., śmieć m., śmieciarka ż., śmieciarz m., śmieciara ż., śmietnik m., śmietnisko n.

przym. śmieciowy

Wiktionary

#### Synonimy:

bałaganić

Wiktionary

# śmiecie

przestarzałe: śmieć (rzecz zużyta lub bez wartości)

SJP.pl

rzeczownik zbiorowy, rodzaj nijaki

(1.1) rzad. śmieci, odpadki

forma rzeczownika.

(2.1) M. i W. lm. od: śmieć

forma czasownika.

(3.1) 2. os. lm. ter. oznajm. od: śmieć

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) (…) obok jego samochodu stoi bardzo duża pani w mundurze służby porządkowej i mierzy wóz wściekłym spojrzeniem, jakby to było śmiecie, którego nawet śmieciarz nie miał ochoty uprzątnąć.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmieć m., śmieciarz m., śmieciarka ż., śmiecenie n.

czas. śmiecić

przym. śmieciowy

przysł. śmieciowo

Wiktionary

# śmieciobus

potocznie: śmieciarka

SJP.pl

# śmieciomat

automat do odbioru pustych puszek i plastikowych butelek w zamian za kupony do wykorzystania w sklepie; ekomat

SJP.pl

# śmieciowisko

dawniej: śmietnisko

SJP.pl

# śmieciówka

potocznie: umowa śmieciowa

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. krótkookresowa umowa cywilnoprawna o zatrudnienie za najniższą możliwą stawkę

(1.2) kulin. pot. improwizowana zupa ze wszystkiego, co ma się pod ręką w kuchni

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Od roku na śmieciówkach pracuję przy inwentaryzacjach w supermarketach.

(1.2) Ciocia Jadzia poczęstowała mnie i Tadzia pyszną śmieciówką na kapuście i boczku.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲjɛ̇ˈt͡ɕufka, AS: śmʹi ̯ėćufka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmieć m., śmietnik m., śmieciarz m., śmieciuszek m., śmieciuszka ż., śmieciarka ż., śmieciara ż., śmietniczka ż., śmiecenie n., zaśmiecenie n., odśmiecanie n., odśmiecenie n., śmietnisko n.

czas. śmiecić ndk., zaśmiecić dk., odśmiecać ndk., odśmiecić dk.

przym. śmieciowy, śmieciarski, śmietnikowy

przysł. śmieciowo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) umowa śmieciowa

(1.2) zupa śmietnik, zupa na winie

Wiktionary

# śmieciowy

1. → śmieć;
2. umowa śmieciowa - umowa cywilnoprawna zawierana pomiędzy pracodawcą a pracownikiem, głównie w celu ominięcia przepisów prawa pracy

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) przym. od śmieć

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲjɛ̇ˈt͡ɕɔvɨ, AS: śmʹi ̯ėćovy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmieć m., śmieciarz m., śmieciarka ż., śmietnisko n., śmieciówka ż., śmiecie n.

czas. śmiecić, naśmiecić

Wiktionary

# śmieciuch

potocznie: bałaganiarz, niechluj, flejtuch

SJP.pl

# śmieciuchówka

wieś w Polsce

SJP.pl

Śmieciuchówka – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie suwalskim, w gminie Przerośl.

Wieś królewska starostwa niegrodowego przeroskiego położona była w końcu XVIII wieku w powiecie grodzieńskim województwa trockiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Wikipedia

# śmieciuszek

niewielki ptak osiadły z rodziny skowronków, o szaroziemistym upierzeniu, z charakterystycznym, szczeciniastym czubkiem na głowie, występujący w Eurazji oraz w północnej Afryce (w Polsce objęty ochroną); dzierlatka; pośmieciuszka

SJP.pl

# śmieciuszka

niewielki ptak osiadły z rodziny skowronków, o szaroziemistym upierzeniu, z charakterystycznym, szczeciniastym czubkiem na głowie, występujący w Eurazji oraz w północnej Afryce (w Polsce objęty ochroną); dzierlatka; pośmieciuszka

SJP.pl

Dzierlatka (zwyczajna), śmieciuszka, pośmieciuszka (Galerida cristata) – gatunek małego ptaka z rodziny skowronków (Alaudidae).

Wikipedia

# śmieja

- Śmieja – nazwisko

Wikipedia

# śmiejek

nazwisko

SJP.pl

# śmielej

stopień wyższy od przysłówka: śmiało

SJP.pl

# śmielszy

stopień wyższy od przymiotnika: śmiały; bardziej śmiały

SJP.pl

# śmienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|śmieć.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲjɛ̇̃ɲɛ, AS: śmʹi ̯ė̃ńe

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. śmieć

rzecz. śmiałek mos./mrz.

Wiktionary

# śmierć

zakończenie funkcji życiowych organizmu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. fizj. trwałe ustanie procesów życiowych lub aktywności;

(1.2) mit. etn. szt. personifikacja śmierci (1.1), często przedstawiana jako szkielet z kosą

Wiktionary

Śmierć (łac. mors, exitus letalis) – stan charakteryzujący się ustaniem oznak życia, spowodowany nieodwracalnym zachwianiem równowagi funkcjonalnej i załamaniem wewnętrznej organizacji ustroju. Do zjawisk, które doprowadzają do stanu śmierci, zalicza się m.in. starzenie się, drapieżnictwo, niedożywienie, choroba, samobójstwo, zabójstwo lub odwodnienie. Ciała martwych organizmów zaczynają rozkładać się po krótkim czasie od momentu śmierci.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Ona nadal nie może otrząsnąć się po śmierci męża.

(1.1) Każdego czeka śmierć.

(1.2) Śmierć w malarstwie średniowiecznym zwykle była przedstawiana jako szkielet z kosą.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲjɛrʲt͡ɕ, AS: śmʹi ̯erʹć

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmiertelnik m., śmiertelniczka ż., śmiertelność ż., uśmiercanie n., uśmiercenie n.

:: zdrobn. śmiertka ż.

czas. uśmiercać ndk., uśmiercić dk.

przym. śmiertelny

przysł. śmiertelnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) zejście, zgon, wieczny spoczynek, odejście na wieki; gw-pl|Małopolska. zośka

(1.2) kostucha, ponury żniwiarz

Wiktionary

# śmiercionośny

niosący śmierć; zabójczy; śmiertelny

SJP.pl

przymiotnik jakościowy

(1.1) powodujący lub mogący spowodować czyjąś śmierć

Wiktionary

#### Powiązane:

przysł. śmiercionośnie, śmiertelnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) śmiertelny, zabójczy

Wiktionary

# śmierciożerca

zwolennik Voldemorta w uniwersum Harry'ego Pottera, stworzonym przez pisarkę J.K. Rowling w 1997 roku

SJP.pl

Ten artykuł dotyczy fikcyjnych postaci, czyli pierwszoplanowych, drugoplanowych i epizodycznych bohaterów cyklu Joanne K. Rowling Harry Potter.

Wikipedia

# śmierdnąć

potocznie: zaczynać wydawać brzydki zapach, stawać się cuchnącym; śmiardnąć

SJP.pl

# śmierdolenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|śmierdolić.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌɕmʲjɛrdɔˈlɛ̃ɲɛ, AS: śmʹi ̯erdolẽńe

Wiktionary

# śmierdolić

czasownik nieprzechodni

(1.1) żart. brzydko pachnieć, śmierdzieć

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) W lodówce coś okropnie śmierdoli. Pewnie znowu się coś zepsuło.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲjɛrˈdɔlʲit͡ɕ, AS: śmʹi ̯erdolʹić

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) cuchnąć, zajeżdżać, zalatywać, zatrącać, jechać, tęchnąć, trącić, capić

Wiktionary

# śmierdzący

wydzielać, wydawać bardzo nieprzyjemną, przykrą, odrażającą woń; cuchnąć

SJP.pl

forma czasownika.

(1.1) ims. przymiotnikowy czynny od: śmierdzieć

przymiotnik jakościowy

(2.1) taki, który śmierdzi, cuchnie

(2.2) przen. nieuczciwy, nielegalny

(2.3) przen. odpychający, wzbudzający czyjąś pogardę

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲjɛrˈd͡zɔ̃nt͡sɨ, AS: śmʹi ̯erʒõncy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmierdziel m., śmierdzenie m.

czas. śmierdzieć ndk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) cuchnący, zalatujący

(2.3) zakichany, cholerny, nieszczęsny

Wiktionary

# śmierdzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|śmierdzieć.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲjɛrˈd͡zɛ̃ɲɛ, AS: śmʹi ̯erʒẽńe

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. śmierdzieć

przym. śmierdzący

Wiktionary

# śmierdzić

dawniej: śmierdzieć

SJP.pl

# śmierdzieć

wydzielać, wydawać bardzo nieprzyjemną, przykrą, odrażającą woń; cuchnąć

SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) wydzielać nieprzyjemny zapach

(1.2) o sprawach: wydawać się podejrzanymi

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Przed wyjazdem nie opróżniłam lodówki i teraz w środku potwornie śmierdzi.

(1.1) Pod blokiem jest śmierdząca kupa śmieci.

(1.1) Po pracy zawsze śmierdzę rybami i tłuszczem.

(1.2) Mówił, że zarabia na giełdzie, ale coś mi tu śmierdzi.

(1.2) Te dwie firmy na kilometr śmierdzą kreatywną księgowością.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲjɛrʲd͡ʑɛ̇t͡ɕ, AS: śmʹi ̯erʹʒ́ėć

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmierdziel m., śmierdziuch m., śmierdzenie n., podśmierdywanie n., zaśmierdzenie n.

czas. podśmierdywać ndk., zaśmierdzieć dk.

ims. śmierdzący

przym. śmierdzący

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) cuchnąć, capić, jechać, zalatywać, trącić, sztynić

Wiktionary

# śmierdziel

1. ssak drapieżny z rodziny łasicowatych, zwierzę znane ze swojego mechanizmu obronnego, polegającego na wystrzykiwaniu cuchnącej cieczy; skunks;
2. wyzwisko kierowane zwłaszcza do osób o nieprzyjemnym zapachu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. zob. skunks.

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) pot. posp. człowiek, który cuchnie i odrażająco wygląda

(2.2) pot. pogard. ktoś, do kogo odczuwa się pogardę

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲjɛrʲd͡ʑɛl, AS: śmʹi ̯erʹʒ́el

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmierdziuch mos.

czas. śmierdzieć ndk.

przym. śmierdzący

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skunks

(2.2) pot. brudas; kresy|bździuch.

Wiktionary

# śmierdzielka

→ śmierdziel (wyzwisko)

SJP.pl

# śmierdziuch

człowiek, od którego cuchnie; śmierdziel

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. człowiek budzący odrazę swoim wyglądem i zapachem

(1.2) lwów. smarkacz

Wiktionary

#### Patrz:

śmierdziuch

#### Powiązane:

rzecz. śmierdziel mos./mzw.

czas. śmierdzieć ndk.

Wiktionary

# śmierdziucha

człowiek, od którego cuchnie; śmierdziel

SJP.pl

#### Patrz:

śmierdziuch

# śmierdziul

wyzwisko kierowane zwłaszcza do osób o nieprzyjemnym zapachu; śmierdziel, śmierdziuch

SJP.pl

# śmierdziuszek

zdrobniale i żartobliwie o nieładnie pachnącej osobie

SJP.pl

# śmierdziuszka

zdrobniale i żartobliwie o nieładnie pachnącej osobie

SJP.pl

# śmierguśnik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) etn. uczestnik śmiergustów, ludowych psot w lany poniedziałek

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmiergusty nmos.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) dziad śmiguśny

Wiktionary

# śmiergusty

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) etn. ludowy zwyczaj psocenia w lany poniedziałek

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmierguśnik m.

przym. śmierguśny

Wiktionary

# śmierny

przymiotnik

(1.1) stpol. pokorny i łagodny

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Dziewica Maryja była roztropna, śmierna, lubieżna.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲjɛrnɨ, AS: śmʹi ̯erny

Wiktionary

# smiersz

nazwa komórek organizacyjnych kontrwywiadu wojskowego, używana w ZSRR podczas wojny niemiecko-radzieckiej; Smersz

SJP.pl

SMIERSZ lub Smiersz (ros. Главное управление контрразведки «СМЕРШ» Народного комиссариата обороны (НКО) СССР, Spiecjalnyje Mietody Rozobłaczenija Szpionow – Specjalne Metody Wykrywania Szpiegów, smiert’ szpionam – śmierć szpiegom) – nazwa (akronim), stosowana w ZSRR podczas wojny niemiecko-radzieckiej w czasie II wojny światowej wobec komórek organizacyjnych kontrwywiadu Armii Czerwonej, działającego w latach 1943–1946.

Wikipedia

# śmiertek

śmiertek mrówczyn - gatunek pająka z rodziny ślizgunowatych

SJP.pl

Śmiertek (Thanatus) – rodzaj pająków z rodziny ślizgunowatych. Kosmopolityczny. Obejmuje 94 opisane gatunki.

Wikipedia

# śmiertelniczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta śmiertelna, musząca kiedyś umrzeć

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌɕmʲjɛrtɛlʲˈɲit͡ʃka, AS: śmʹi ̯ertelʹńička

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmiertelny mos., śmierć ż., śmiertelnik m., śmiertelność ż.

czas. uśmiercić dk., uśmiercać ndk.

przysł. śmiertelnie

przym. śmiertelny

Wiktionary

# śmiertelnie

przysłówek sposobu

(1.1) w sposób powodujący śmierć lub prowadzący do niej

(1.2) stanowiąc oznakę śmierci

(1.3) do granic wytrzymałości

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Czarownica zbierała śmiertelnie trujące muchomory w lesie.

(1.3) Przed samym wyjazdem pokłóciłem się z Pawłem o jakąś drobnostkę i wsiedliśmy do samolotu śmiertelnie na siebie obrażeni.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmiertelny mos., śmierć ż., śmiertelniczka ż., śmiertelnik mos., śmiertelność ż.

czas. uśmiercić dk., uśmiercać ndk.

przym. śmiercionośny, śmiertelny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) na śmierć, letalnie

(1.2) grobowo, trupio

(1.3) bardzo, ekstremalnie, kompletnie, maksymalnie, mocno, niezwykle, potwornie

Wiktionary

# śmiertelniej

rzadki stopień wyższy od przysłówka: śmiertelnie

SJP.pl

# śmiertelniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: śmiertelny

SJP.pl

# śmiertelnik

człowiek jako istota śmiertelna; śmiertelny

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) książk. istota śmiertelna, jaką jest człowiek

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Do Ciebie przychodzi wszelki śmiertelnik, wyznając nieprawości.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmierć ż., śmiertelność ż.

:: fż. śmiertelniczka ż.

czas. uśmiercić dk., uśmiercać ndk.

przym. śmiertelny

przysł. śmiertelnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) człowiek, śmiertelny

Wiktionary

# śmiertelność

stosunek liczby zgonów do liczby ludności bądź do liczby zachorowań na daną chorobę

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) demogr. stosunek liczby zgonów do liczby ludności bądź do liczby zachorowań na daną chorobę

(1.2) podleganie śmierci; cecha tego, co zawsze kiedyś umiera

Wiktionary

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲjɛrˈtɛlnɔɕt͡ɕ, AS: śmʹi ̯ertelność

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. śmiertelny

rzecz. śmiertelny mos., śmiertelnik m., śmiertelniczka ż., śmierć ż.

przysł. śmiertelnie

czas. uśmiercić

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) letalność

Wiktionary

# śmiertelny

człowiek jako istota śmiertelna; śmiertelnik

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) taki, który zabija, przynoszący śmierć (realnie lub potencjalnie)

(1.2) taki, który może umrzeć, który kiedyś umrze

(1.3) odnoszący się do śmierci, zapowiadający śmierć, związany z momentem umierania

przymiotnik jakościowy

(2.1) trudny do zniesienia

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(3.1) człowiek jako istota podlegająca śmierci

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wypadek był śmiertelny: zginęły trzy osoby.

(1.2) Człowiek jest śmiertelny, ale jego dusza – nie.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲjɛrˈtɛlnɨ, AS: śmʹi ̯ertelny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmierć ż., śmiertelność ż., śmiertelnik m., śmiertelniczka ż., uśmiercanie n., uśmiercenie n.

czas. uśmiercać ndk., uśmiercić dk.

przym. śmiertelniczy

przysł. śmiertelnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) zabójczy, morderczy

(1.3) przedśmiertny

(2.1) straszny

(3.1) śmiertelnik, człowiek

Wiktionary

# śmiertka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. personifikacja śmierci

Wiktionary

Marzanna, Marzana, Marena, Morana, Morena, Mora, Śmierć, Śmiercicha, Śmiertka, Śmierztecka, Marzaniok, Zmora – słowiańska bogini zimy i śmierci, a także odrodzenia.

Imię bogini wywodzone jest z praindoeuropejskiego rdzenia *mar-, *mor-, oznaczającego śmierć. Słowacka forma teonimu Ma(r)muriena sugeruje ewentualne związki z Marsem (Marmorem, Mamersem, Mamuriusem Veturiusem). Śmierć Marzanny wraz z końcem zimy przeciwstawia ją symbolizującemu wiosnę Jaryle, który rodził się wraz z nadejściem wiosny .

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Ty koniecznie chcesz zaprosić śmiertkę do rodziny.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmierć ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) kostuch, kostucha

Wiktionary

# śmierzyć

dawniej: uśmierzać;
1. łagodzić, uspokajać, koić;
2. poskramiać, tłumić

SJP.pl

# śmieszek

1. zdrobnienie od: śmiech;
2. żart, kpina

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba rozweselająca innych

(1.2) psotnik

Wiktionary

Śmieszek – część miasta Żory, położona nad Rudą w rejonie ulicy 11 Listopada, na wschód od centrum Żor, w pobliżu jeziora Śmieszek.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. uśmiech mrz.

przysł. śmiesznie

Wiktionary

# śmieszka

1. potocznie: kobieta lubiąca się śmiać, mająca skłonność do żartów; chichotka;
2. mewa śmieszka - gatunek ptaka wodnego z rodziny mewowatych, wydający głos podobny do chichotu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ornit. nazwa systematyczna|Larus ridibundus|ref=tak., pospolity gatunek mewy;

(1.2) herp. nazwa systematyczna|Rana ridibunda|ref=tak., żaba występująca w Polsce;

Wiktionary

- Mewa śmieszka – ptak
- Żaba śmieszka – płaz
- Śmieszka – rzeka, dopływ Smortawy

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲjɛʃka, AS: śmʹi ̯eška

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. uśmiech mrz., śmiech m.

przysł. śmiesznie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) mewa śmieszka

(1.2) żaba śmieszka, wesolucha

Wiktionary

# śmieszkować

potocznie: naśmiewać się z kogoś lub czegoś

SJP.pl

# śmieszkowatość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest śmieszkowate; cecha tych, którzy są śmieszkowaci

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. śmieszkowaty

przysł. śmieszkowato

Wiktionary

# śmieszkowo

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 3

- Śmieszkowo – wieś w woj. lubuskim, w pow. wschowskim, w gminie Sława
- Śmieszkowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Czarnków
- Śmieszkowo – kolonia w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Drawno

Wikipedia

# śmieszkowy

→ śmieszek

SJP.pl

#### Patrz:

śmieszek

# śmiesznie

przysłówek sposobu

(1.1) wywołując śmiech, wesołość

(1.2) w sposób tak odległy od normy, by zwracać uwagę

(1.3) pogard. nie tak, jak należy oczekiwać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmiech mrz., śmieszek mos., śmieszka ż., śmiesznostka ż., śmieszność ż.

:: zdrobn. śmieszek mrz.

czas. śmieszkować ndk., śmieszyć ndk.

przym. śmieszny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) dowcipnie, komicznie, wesoło, zabawnie

(1.2) bardzo, cudacznie, dziwacznie, nienaturalnie

(1.3) fatalnie, nieciekawie, źle

Wiktionary

# śmieszniej

stopień wyższy od przysłówka: śmiesznie

SJP.pl

# śmieszniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: śmieszny

SJP.pl

# śmieszność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest śmieszne; cecha tych, którzy są śmieszni

Wiktionary

Śmieszność − francuski film kostiumowy z 1996.

Wikipedia

#### Powiązane:

przym. śmieszny

przysł. śmiesznie

rzecz. uśmiech mrz.

Wiktionary

# śmiesznostka

śmieszna rzecz lub sytuacja

SJP.pl

# śmieszny

1. wywołujący śmiech; zabawny;
2. wywołujący drwiny;
3. niepoważny

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) wywołujący śmiech

(1.2) oryginalny, dziwny

(1.3) pejor. zupełnie rozmijający się z oczekiwaniami

(1.4) pot. niewielki, mało znaczący

(1.5) pejor. nie dający się potraktować poważnie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) To było bardzo śmieszne przedstawienie.

(1.2) Dokupiłam sobie taki śmieszny dodatek, chcesz zobaczyć?

(1.3) Wróciłem w paskudnym nastroju, bo ta propozycja była po prostu śmieszna!

(1.4) Mają szeroki wybór ciuchów w naprawdę śmiesznych cenach.

(1.5) On jest śmieszny z tymi swoimi zapewnieniami, nie wierzę mu ani na jotę.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲjɛʃnɨ, AS: śmʹi ̯ešny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmiech m., uśmiech m., śmieszność ż., śmiesznostka ż., pośmiewisko n., ośmieszenie n., podśmiewanie n., śmiechawka ż.

czas. śmieszyć, pośmieszyć, rozśmieszać, rozśmieszyć, porozśmieszać, ośmieszać, ośmieszyć, poośmieszać, podśmiewać się, popodśmiewać się, uśmiechnąć się, uśmiechać się, pouśmiechać się, zaśmiewać się

przym. śmiechowy, śmiesznawy

przysł. śmiesznie, śmiesząco

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) zabawny, paradny, absurdalny, dowcipny, komiczny

(1.2) fikuśny, wymyślny, zabawny

(1.3) niepoważny, absurdalny

(1.4) niski, niewielki, mały

(1.5) pocieszny, niepoważny

Wiktionary

# śmieszyć

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) wywoływać śmiech, wzbudzać czyjąś wesołość

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. śmieszny

przysł. śmiesznie

Wiktionary

# śmietana

ukwaszony tłuszcz mleczny

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spoż. ukwaszony tłuszcz mleczny; gęsty biały płyn otrzymywany z mleka

(1.2) pot. porcja, np. butelka śmietany (1.1)

Wiktionary

Śmietana (śmietana kwaśna, śmietana ukwaszona) – spożywczy produkt nabiałowy, otrzymywany ze śmietanki (śmietany słodkiej), która pochodzi z warstwy górnej odwirowanego mleka pełnego.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Na deser podano truskawki w śmietanie.

(1.2) Skoro idziesz do sklepu, to kup dwie śmietany.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲjɛˈtãna, AS: śmʹi ̯etãna

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmietanowiec mrz., śmietankowanie n.

:: zdrobn. śmietanka ż.

czas. śmietankować ndk.

przym. śmietankowy, śmietanowy

przysł. śmietankowo, śmietanowo

Wiktionary

#### Synonimy:

gwarowa forma oboczna śmiotana; gw-pl|Górny Śląsk|śmietonka.

Wiktionary

# śmietanczarnia

1. zakład produkujący śmietanę;
2. miejsce sprzedaży śmietany

SJP.pl

# śmietanka

1. słodka śmietana;
2. towarzyska elita;
3. rodzaj kosmetyku

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: śmietana

(1.2) spoż. nieukwaszony tłuszcz mleczny; gęsty biały płyn otrzymywany z mleka

(1.3) kosmet. kosmetyk w formie białej emulsji

(1.4) przen. zob. śmietanka towarzyska.

Wiktionary

Śmietanka – produkt mleczny otrzymywany w procesie odwirowywania mleka. Stanowi półprodukt przy wytwarzaniu wielu produktów mlecznych np. śmietany, masła śmietankowego, lodów śmietankowych.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲjɛˈtãnka, AS: śmʹi ̯etãnka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmietana ż., śmietanowiec m.

przym. śmietanowy, śmietankowy

przysł. śmietanowo, śmietankowo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) słodka śmietana

(1.4) elita

Wiktionary

# śmietankowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) biochem. proces starzenia się emulsji poprzez rozdzielanie się jej składników

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmietana ż.

Wiktionary

# śmietankówka

rzeczownik, rodzaj żeński, męski

(1.1) kulin. likier na bazie śmietanki

Wiktionary

# śmietankowy

1. zrobiony ze śmietanki, przyprawiony śmietanką;
2. podobny kolorem do śmietanki; jasnokremowy

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) przygotowany ze śmietanki

(1.2) w kolorze śmietanki

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmietana ż., śmietanka ż.

przym. śmietanowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) kremowy

Wiktionary

# śmietanowiec

potocznie: ciasto z bitą śmietaną

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) kulin. ciasto z bitą śmietaną

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmietanka ż., śmietana ż.

przym. śmietanowy

Wiktionary

# śmietanowy

przymiotnik od: śmietana

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) zawierający śmietanę, przyrządzony na bazie śmietany

(1.2) podobny do śmietany, taki jak śmietana

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmietana ż., śmietanka ż., śmietanowiec mrz.

przym. śmietankowy

przysł. śmietankowo, śmietanowo

Wiktionary

# śmietański

nazwisko

SJP.pl

# śmietka

owad z rzędu muchówek, którego larwy żyją w gnijących lub żywych roślinach

SJP.pl

# śmietki

owad z rzędu muchówek, którego larwy żyją w gnijących lub żywych roślinach

SJP.pl

Śmietki (dawniej niem. Schnittken, Małe Faszcze) – osada w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie mrągowskim, w gminie Mikołajki. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Nazwa miejscowości pochodzi od "leśnych śmieci", dzikich zarośli na których powstała.

Wikipedia

# śmietkowate

o cechach śmietkowatych (rodzina owadów)

SJP.pl

# śmietkowaty

o cechach śmietkowatych (rodzina owadów)

SJP.pl

# śmietnik

zbiornik na śmieci; miejsce, gdzie wyrzuca się śmieci

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) kubeł, pojemnik na śmieci

(1.2) kontener lub pawilon, w którym stoją kubły na śmieci przygotowane do opróżnienia

(1.3) pot. bałagan, nieporządek

Wiktionary

Śmietnik (ok. 465 m) – niewielkie, skaliste wzniesienie w miejscowości Smoleń w województwie śląskim, w powiecie zawierciańskim, w gminie Pilica. Znajduje się wśród pól uprawnych, w lewych zboczach Doliny Wodącej, w odległości około 280 m na zachód od drogi wojewódzkiej nr 794. Pod względem geograficznym jest to obszar Wyżyny Częstochowskiej.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Kobieta wyrzuciła do śmietnika opakowanie po napoju.

(1.2) Ojciec wyrzucił stary telewizor na śmietnik.

(1.3) Posprzątaj ten śmietnik w pokoju!

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲjɛtʲɲik, AS: śmʹi ̯etʹńik

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmietnisko n., śmieć m., śmieciarka ż., śmieciówka ż.

czas. śmiecić ndk.

przym. śmietnikowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) kosz

Wiktionary

# śmietnikowy

przymiotnik od: śmietnik

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z śmietnikiem, dotyczący śmietnika

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmietnisko n., śmieciówka ż., śmietnik m., śmieciarka ż.

Wiktionary

# śmietnisko

miejsce, gdzie wyrzuca się śmieci; wysypisko śmieci, śmieciowisko (dawniej)

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pozostawione przez kogoś śmieci, dzikie wysypisko

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲjɛtʲˈɲiskɔ, AS: śmʹi ̯etʹńisko

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmieć m., śmietnik m., śmieciarz m., śmieciara ż., śmietniczka ż., śmieciarka ż., śmieciówka ż.

czas. śmiecić ndk., zaśmiecić dk., zaśmiecać ndk.

przym. śmieciowy, śmietniskowy, śmietnikowy

przysł. śmieciowo

Wiktionary

# śmietniskowy

przymiotnik od: śmietnisko

SJP.pl

# śmietonka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. spoż. śmietana

Wiktionary

# śmiga

1. skrzydło wiatraka
2. gwarowo:
a) ruchome ramię żurawia przy studni
b) w wyrażeniu: na śmigę - na ukos, ukośnie
3. przestarzale: węgielnica

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) góry. pot. narzędzie dekarskie umożliwiające odwzorowanie kąta, na jaki należy dociąć blachę niblerem

forma czasownika.

(2.1) 3 os. lp. od: śmigać

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Śmiga na budowie to rzecz bardzo ważna.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲiɡa, AS: śmʹiga

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. śmigłowy

Wiktionary

# śmigać

1. szybko przemieszczać się; przelatywać, pędzić;
2. przenośnie: sięgać wysoko w górę; wznosić się;
3. przenośnie: szybko rosnąć;
4. potocznie: wykonywać czymś szybkie ruchy; machać;
5. potocznie: iść gdzieś prędko lub wychodzić skądś szybko

SJP.pl

czasownik nieprzechodni

(1.1) pot. szybko poruszać się

(1.2) pot. dobrze działać, sprawnie funkcjonować

(1.3) gwara więzienna biec

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Po naprawie samochód śmiga jak należy.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲiɡat͡ɕ, AS: śmʹigać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmiganie n., śmigło n.

czas. śmignąć

przym. śmigłowy

Wiktionary

# śmigacz

1. mały ptak z rodziny kolibrowatych;
2. w fantastyce: szybki pojazd poruszający się nad powierzchnią

SJP.pl

Śmigacz (Eupetomena macroura) – gatunek małego ptaka z rodziny kolibrowatych (Trochilidae), zamieszkujący Amerykę Południową. Zręczny lotnik, często przemieszcza się lotem ślizgowym.

Wikipedia

# śmiganie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|śmigać.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕmʲiˈɡãɲɛ, AS: śmʹigãńe

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmigło n.

czas. śmigać, śmignąć

przym. śmigłowy

Wiktionary

# śmigasiewicz

nazwisko

SJP.pl

# śmigiel

miasto w Polsce

SJP.pl

Śmigiel (niem. Schmiegel) – miasto w województwie wielkopolskim, w powiecie kościańskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Śmigiel. Nazywane jest miastem wiatraków ze względu na dawne tradycje młynarskie oraz sprzyjające warunki, dzięki którym, zgodnie z legendą, niegdyś w Śmiglu stało niemal 100 wiatraków.

Wikipedia

# śmigielski

→ Śmigiel

SJP.pl

- Adam Śmigielski
- Bogusław Śmigielski
- Jarosław Śmigielski
- Jerzy Śmigielski
- Leszek Śmigielski
- Manswet Śmigielski
- Robert Śmigielski
- Stanisław Śmigielski
- Stefan Śmigielski (architekt)
- Tadeusz Śmigielski (ujednoznacznienie)
- Walenty Śmigielski
- Wojciech Śmigielski

Wikipedia

#### Patrz:

Śmigiel

# śmigiełko

zdrobnienie od: śmigło

SJP.pl

# śmiglanin

mieszkaniec Śmigla (miasta w Polsce)

SJP.pl

# śmiglanka

mieszkanka Śmigla (miasta w Polsce)

SJP.pl

# śmiglej

stopień wyższy od przysłówków: śmigło, śmigle

SJP.pl

# śmiglejszy

stopień wyższy od przymiotnika: śmigły

SJP.pl

# śmignąć

1. szybko przemieszczać się; przelecieć;
2. przenośnie: sięgnąć wysoko w górę; wznieść się;
3. przenośnie: szybko urosnąć;
4. potocznie: wykonać czymś szybki ruch; machnąć;
5. potocznie: pójść gdzieś prędko lub wyjść skądś szybko

SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. śmigać)

(1.1) dokonany od|śmigać.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲiɡnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: śmʹignõńć

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmigło, śmiganie

czas. śmigać

przym. śmigłowy

Wiktionary

# śmignica

broń palna wielolufowa, używana w XVI i XVII wieku; organki

SJP.pl

# śmigownica

Falkonet (półfalkon, sokolik) – niewielkie bezkomorowe działo o długiej lufie, rodzaj artyleryjskiej broni odprzodowej używanej w XVI i XVII wieku.

Wikipedia

# śmigus

zwyczaj polewania wodą w poniedziałek wielkanocny; dyngus; śmigus-dyngus

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Kraków. gw-pl|Warszawa. śmigus-dyngus

Wiktionary

Śmigus – dawny zwyczaj pogański, który w średniowieczu zaczął być bardzo zbieżny z dyngusem (innym podobnym zwyczajem). Jego współczesną kontynuacją jest oblewanie się wodą, smaganie gałązkami, gaik i zwyczaje związane z palmami wielkanocnym. Współcześnie wyraz „śmigus” może oznaczać:

- Poniedziałek Wielkanocny
- śmigus-dyngus (polskie ruchome święto, które często odbiega od tradycyjnych urodzajnych form)
- Wielkanocne smaganie (z różnymi wariantami w Czechach oraz Polsce)

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. śmigusowanie n., śmigusówka ż., śmiguściarz m.

przym. śmigustny, śmigusowy

czas. wyśmigusować

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gw-pl|Poznań|dyngus.; gw-pl|Górny Śląsk|śmiyngus, śmiyrgus.

Wiktionary

# śmigus-dyngus

zwyczaj polewania wodą w poniedziałek wielkanocny; dyngus; śmigus

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) etn. zwyczaj oblewania innych wodą w poniedziałek wielkanocny;

(1.2) zob. lany poniedziałek.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌɕmʲiɡuz‿ˈdɨ̃ŋɡus, AS: śmʹiguz‿dỹŋgus

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) śmigus, dyngus, oblewany poniedziałek, lej, dzień św. Leja

(1.2) lany poniedziałek

Wiktionary

# śmigusówka

1. potocznie: psikawka w kształcie wielkanocnego jajka, używana w lany poniedziałek; dyngusówka;
2. dawniej: pachnąca woda przyrządzona na śmigus

SJP.pl

# śmigusowy

przymiotnik od: śmigus

SJP.pl

# śmigło

1. element służący do napędu samolotu lub helikoptera;
2. rodzaj mieszadła wirnikowego;
3. urządzenie wykorzystywane jako napęd w elektrowniach wiatrowych lub wiatrakach

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) techn. skręcony element konstrukcyjny zamontowany na obrotowej osi, wprawiający w ruch powietrze;

(1.2) techn. podobny do śmigła (1.1) element wiatraków i elektrowni wiatrowych wprawiany w ruch obrotowy przez wiatr

(1.3) techn. mieszadło wirnikowe napędzane mechanicznie

Wiktionary

Śmigło – urządzenie napędowe, przetwarzające energię w postaci momentu obrotowego na pracę ciągu. Zamiana ta jest efektem oddziaływania śmigła na ośrodek go opływający (w zastosowaniach lotniczych – powietrze). Po raz pierwszy zostało użyte jako śruba okrętowa do napędzania statków, a począwszy od 1903 roku służy do napędu statków powietrznych (do napędu sterowców szkieletowych od 1900 roku).

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈɕmʲiɡwɔ, AS: śmʹigu̯o

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmig m., śmigłowiec m., śmiganie n., śmignięcie n., śmigłowatość ż., śmigłowcowiec mrz.

czas. śmigać ndk., śmignąć dk.

przym. śmigłowy, śmigłowaty, śmigły, śmigłowcowy

Wiktionary

# śmigłość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co śmigłe

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. śmigły

przysł. śmigle

Wiktionary

# śmigłowcowiec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) mar. wojsk. klasa okrętów, których podstawową cechą jest przystosowanie do bazowania na nich śmigłowców; określenie to nie obejmuje okrętów przenoszących 1-2 śmigłowce, jako uzupełnienie innego uzbrojenia;

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Śmigłowcowce zabierają od czterech do kilkudziesięciu śmigłowców i mają odpowiednio duże lądowisko, czasami zajmujące większość pokładu oraz hangary do przechowywania śmigłowców.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌɕmʲiɡwɔfˈt͡sɔvʲjɛt͡s, AS: śmʹigu̯ofcovʹi ̯ec

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmigłowiec m., śmigło n.

przym. śmigłowcowy, śmigłowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) krążownik śmigłowcowy, helikopterowiec

Wiktionary

# śmigłowcowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z śmigłowcem, dotyczący śmigłowca

przymiotnik dzierżawczy

(2.1) przynależny śmigłowcowi, będący jego częścią

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmigłowiec m., śmigło n., śmigłowcowiec mrz.

przym. śmigły, śmigłowy

Wiktionary

# śmigłowiec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) lotn. statek powietrzny z wirnikiem umieszczonym nad kadłubem, poruszającym się w płaszczyźnie równoległej do ziemi

Wiktionary

Śmigłowiec (również helikopter; od gr. héliks, D. hélikos – skręcony; pterón – skrzydło) – statek powietrzny cięższy od powietrza (aerodyna), rodzaj wiropłatu, wytwarzający siłę nośną w wyniku oddziaływania powietrza na jeden lub więcej wirników nośnych, napędzanych silnikiem.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. śmigło n., śmigłowcowiec mrz.

przym. śmigłowy, śmigłowcowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) helikopter

Wiktionary

# śmigłowy

przymiotnik od: śmigło

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) wyposażony w śmigło

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Na lotnisku w Stralsundzie spotykają się fani samolotów śmigłowych, szybowców, helikopterów i modeli samolotów.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śmig mrz., śmiga ż., śmigło n., śmigłowiec mrz., śmiganie n., śmignięcie n., śmigłowatość ż., śmigłowcowiec mrz.

czas. śmigać ndk., śmignąć dk.

przym. śmigłowaty, śmigły, śmigłowcowy

Wiktionary

# śmigły

1. poruszający się szybko i zwinnie; rychły, prędki;
2. odbywający się w szybkim tempie;
3. wysoki, smukły

SJP.pl

- Edward Śmigły-Rydz (1886–1941)
- Śmigły Wilno – wojskowy klub sportowy działający 1933–1938 w Wilnie

Wikipedia

# smilaks

rodzaj roślin z rodziny kolcoroślowatych, wykorzystywanych w przemyśle farmaceutycznym

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) mitgr. nimfa zamieniona w kolcorośl, ukochana Krokosa;

Wiktionary

Smilaks (stgr. Σμῖλαξ Smílax, łac. Smilax) – w mitologii greckiej jedna z nimf, ukochana młodzieńca Krokosa. Została zamieniona w kolcorośl.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈsmʲilaks, AS: smʹilaks

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smilaks ż.

Wiktionary

# smiley

[czytaj: smajli] prosty znak graficzny zbudowany ze znaków dostępnych na klawiaturze, przedstawiający zwykle wyraz twarzy; emotka, emotikona, emoticon, emotikon

SJP.pl

Smiley (wymowa: smajli), również buźka, smiling face – prosty piktogram lub ideogram przedstawiający uśmiechniętą ludzką twarz.

Termin najczęściej używany w stosunku do emotikonów zbudowanych ze znaków interpunkcyjnych oraz do emoji. Smiley używany do zapisu w elektroniczne formach komunikacji, takich jak SMS, komunikator internetowy, poczta elektroniczna, czat, do zapisywania uczuć, które w języku mówionym wyrażane są intonacją głosu i mimiką.

Wikipedia

# sminuendo

określenie wykonawcze: zmniejszając (tempo lub dynamikę)

SJP.pl

# smirnoff

wódka marki Smirnoff

SJP.pl

Smirnoff – wódka powstająca ze spirytusu żytniego i z demineralizowanej wody. Właścicielem i producentem jest brytyjska firma Diageo.

Produkowana w Polsce przez Polmos Józefów k. Ożarowa Mazowieckiego, jak również w Niemczech. Wódka jest dziesięciokrotnie filtrowana i trzykrotnie destylowana, i przechodzi 49 kontroli jakości.

Wikipedia

# smirnow

nazwisko

SJP.pl

Smirnow, także Smirnoff – według jednego z badań najpopularniejsze rosyjskie nazwisko (według innych źródeł najpopularniejszy jest Iwanow). W wersji żeńskiej Smirnowa.

- Andriej Smirnow – reżyser rosyjski
- Andrzej Smirnow – polski polityk, poseł na sejm
- Igor Smirnow (ujednoznacznienie)
- Tamara Smirnowa – rosyjska astronom, odkrywczyni wielu planetoid i komety.
- Siergiej Smirnow (ujednoznacznienie)
- Władimir Smirnow (ujednoznacznienie)
- Aleksiej Smirnow – rosyjski tenisista stołowy

Wikipedia

# smishing

[czytaj: smiszing] środowiskowo: wysyłanie SMS-ów w celu wyłudzenia danych osobowych, np. kodu PIN, numeru karty kredytowej itp.

SJP.pl

Smishing, także SMS phishing – wysłanie krótkiej wiadomości tekstowej (SMS), w której nadawca podszywa się pod inny podmiot w celu nakłonienia odbiorcy tej wiadomości do określonego zachowania, w szczególności przekazania danych osobowych, niekorzystnego rozporządzenia mieniem, otwarcia strony internetowej, inicjowania połączenia głosowego lub instalacji oprogramowania.

Wikipedia

# smith

[czytaj: smis lub smit] nazwisko

SJP.pl

Smith – nazwisko angielskiego pochodzenia. Pochodzi od staroangielskiego słowa smið oznaczającego kowala. Jest to jedno z najbardziej popularnych nazwisk na świecie. W Wielkiej Brytanii i Stanach Zjednoczonych posługuje się nim ponad jeden procent ludności, w tym w samych Stanach Zjednoczonych ponad 2,5 miliona ludzi.

Wikipedia

# smitsonit

minerał, węglan cynku, wyodrębniony przez Jamesa Smithsona; smithsonit

SJP.pl

Smithsonit (smitsonit, daw. spat cynkowy) – minerał, z gromady węglanów. Należy do grupy minerałów pospolitych.

Nazwany został na cześć Jamesa Smithsona (1754–1829), brytyjskiego chemika i mineraloga, założyciela Smithsonian Institution, który wyodrębnił smithsonit z kalaminu od hemimorfitu.

Wikipedia

# śmiyngus

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. etn. śmigus-dyngus

Wiktionary

# śmiyrgus

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. etn. śmigus-dyngus

Wiktionary

# śmiłów

- Śmiłów – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie szydłowieckim, w gminie Jastrząb
- Śmiłów – część wsi Binkowice w województwie świętokrzyskim, w powiecie opatowskim, w gminie Ożarów
- Śmiłów – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie ostrowskim, w gminie Nowe Skalmierzyce

Wikipedia

# śmiłowice

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 4, w tym 2 podstawowe

- Śmiłowice – część miasta Mikołów
- Śmiłowice – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Choceń
- Śmiłowice – wieś w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Nowe Brzesko
- Śmiłowice – przysiółek wsi Goszowice w woj. opolskim, w pow. nyskim, w gminie Pakosławice.

Wikipedia

# śmiłowo

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 6

- Śmiłowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. sępoleńskim, w gminie Więcbork
- Śmiłowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Bielsk
- Śmiłowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gostyńskim, w gminie Poniec
- Śmiłowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. pilskim, w gminie Kaczory
- Śmiłowo – osada leśna w woj. wielkopolskim, w pow. pilskim, w gminie Kaczory
- Śmiłowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. szamotulskim, w gminie Szamotuły

Wikipedia

# śmiłowski

nazwisko

SJP.pl

# smjp

skrót od: Stowarzyszenie Miłośników Języka Polskiego

SJP.pl

# smm

skrót od: Congregatio Parvum Sororum Missionariarum a Misericordia - zakon orionistek

SJP.pl

# śmo

słowo używane w języku potocznym, zwykle ze słowem "to", oznaczające coś, czego nie chcemy lub nie potrafimy opisać (np. Bo to, bo śmo, bo tamto, ty to zawsze masz jakiś problem!)

SJP.pl

# smoczątko

młode smoka; smoczę

SJP.pl

# smoczę

młode smoka; smoczątko

SJP.pl

# smoczek

1. gumowa zatyczka na butelkę z małym otworkiem umożliwiającym dziecku picie z butelki;
2. zabawka dla niemowlęcia do ssania;
3. zdrobnienie od: smok

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) miękka zabawka dla małych dzieci przeznaczona do ssania;

(1.2) nasadka na butelkę, dzięki której małe dzieci mogą z niej ssać;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) zdrobn. od: smok

Wiktionary

- smoczek – rodzaj pompy ssącej
- smoczek – zabawka dla niemowląt
- smoczek do butelki

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Jak byłem mały, to nie chciałem smoczka, tylko ssałem kciuk.

(1.2) Nasza matka wykarmiła nas wszystkich smoczkiem.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmɔt͡ʃɛk, AS: smoček

Wiktionary

#### Powiązane:

(1.1-2)

:: rzecz. smok mrz.

:: przym. smoczkowy

(2.1)

:: rzecz. smoczyca ż., smok mzw., Smok mzw.

:: przym. smoczy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gryzaczek, zgrub. smok; kraków|cumel, cumelek.; lwów|pypka.; reg. pozn. reg. śl. nupel.; reg. śl. nuplik, gryzok.; reg. pozn. nupelek.

Wiktionary

# smoczkouste

wodne, pasożytnicze lub półpasożytnicze kręgowce obejmujące minogi i śluzice, o robakowatym ciele i charakterystycznym braku szczęk i kończyn parzystych, mające otwór gębowy w kształcie lejka otoczonego przyssawką; kręgouste, krągłouste

SJP.pl

Kręgouste, krągłouste, smoczkouste (Cyclostomata) – grupa wodnych kręgowców o otworze gębowym w kształcie okrągłej przyssawki. Nazwa krągłouste obejmuje minogi i śluzice zaliczane do bezżuchwowców. Postać wydłużona, robakowata, bez łusek, ciało pokryte śluzem, pozbawione żeber, szkieletu pasa barkowego i miednicowego. Nie występują płetwy parzyste. Są to zwierzęta drapieżne, padlinożerne lub pasożytnicze (niektóre półpasożytnicze). Stosunkowo prymitywnie zbudowane – mają nieparzyste nozdrza, czy segmentowane umięśnienie. Szkielet osiowy stanowi struna grzbietowa, u minogów także znajdujące się nad nią łuki naczyniowe.

Wikipedia

# smoczkousty

o cechach charakterystycznych dla smoczkoustych (gromady wodnych kręgowców obejmujących minogi i śluzice); kręgousty, krągłousty

SJP.pl

# smoczkowy

→ smoczek

SJP.pl

#### Patrz:

smoczek

# smocznik

smocznik kolczak - ryba z rodziny żmijkowatych; ostrosz

SJP.pl

# smoczo

przysłówek

(1.1) na sposób smoczy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smok mzw./mrz., Smok mzw.

przym. smoczy, smoczkowy

Wiktionary

# smoczuś

pieszczotliwie: smok; smoczek

SJP.pl

# smoczy

→ smok; smokowy (dawniej)

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze smokiem, dotyczący smoka

przymiotnik dzierżawczy

(2.1) należący do smoka

Wiktionary

#### Przykłady

(2.1) Zdjąłem mokrą od deszczu kurtkę i przysiadłem, oparty ramieniem o smoczą łapę.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmɔt͡ʃɨ, AS: smočy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smok m., smoczyca ż., smoczek m.

przysł. smoczo

Wiktionary

# smoczyca

samica smoka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mit. samica smoka

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Niania opowiedziała dzieciom bajkę o smoczycy zakochanej po uszy w ośle.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smɔˈt͡ʃɨt͡sa, AS: smočyca

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smok m., smoczysko n., smoczek m.

przym. smoczy

Wiktionary

# smoczyk

nazwisko

SJP.pl

# smoczyński

nazwisko

SJP.pl

# smoczysko

zgrubienie od: smok

SJP.pl

# smog

1. zanieczyszczenia powietrza atmosfery w postaci gęstej mgły, utrzymującej się nad terenami wielkich miast i okręgów przemysłowych;
2. smog 2.0 - potocznie: zanieczyszczenie powietrza spowodowane promieniowaniem elektromagnetycznym

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) ekol. zanieczyszczenie powietrza zalegające nad terenami miejskimi;

Wiktionary

Smog – każda kombinacja zanieczyszczeń powietrza, którymi, zgodnie z definicją Światowej Organizacji Zdrowia, są wszystkie chemiczne, fizyczne lub biologiczne czynniki zmieniające naturalny skład atmosfery. Najczęściej występujące zanieczyszczenia to pyły zawieszone zawierające różne związki chemiczne, w tym szczególnie szkodliwe kancerogenne wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne (WWA) i metale ciężkie, oraz gazy: tlenki azotu, dwutlenek siarki, ozon i tlenek węgla. Dawniej smog definiowano węziej, jako zjawisko atmosferyczne powstałe w wyniku wymieszania się mgły z dymem i gazami będącymi produktami spalania.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Światło gazowych latarń mazało listopadową mgłę w żółte plamaamy. Monachijska noc krztusiła się miejskim smogiem.

(1.1) Tylko kilka z dużych polskich miast nękanych motoryzacyjnymi smogami zdecydowało się obniżyć podatek drogowy na samochody z katalizatorami spalin.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smɔk, AS: smok

Wiktionary

# smogobus

autobus wyposażony w specjalistyczny sprzęt do badania czystości powietrza

SJP.pl

# smogolice

Smogolice (niem. Bruchhausen) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie stargardzkim, w gminie Stargard.

Leży nad rzeką Iną, na skraju Puszczy Goleniowskiej

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wikipedia

# smogomierz

przyrząd do badania zawartości smogu lub elektrosmogu w powietrzu

SJP.pl

# smogorzewiec

Smogorzewiec – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie toruńskim, w gminie Obrowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa toruńskiego.

Wikipedia

# smogorzewo

- Smogorzewo – wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie włocławskim, w gminie Lubraniec
- Smogorzewo – wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie żnińskim, w gminie Łabiszyn
- Smogorzewo – wieś w województwie wielkopolskim, w ppowiecie gostyńskim, w gminie Piaski

Wikipedia

# smogorzewski

nazwisko

SJP.pl

# smogorzów

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 4

- Smogorzów – wieś w woj. lubelskim, w pow. puławskim, w gminie Puławy
- Smogorzów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. przysuskim, w gminie Przysucha
- Smogorzów – wieś w woj. opolskim, w pow. namysłowskim, w gminie Namysłów
- Smogorzów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. buskim, w gminie Stopnica

Wikipedia

# smogowóz

środowiskowo: samochód wyposażony w sprzęt do kontroli jakości powietrza

SJP.pl

# smogowy

przymiotnik od: smog

SJP.pl

# smok

1. stworzenie z legend, bajek itp. przypominające wyglądem wielką jaszczurkę, ziejące ogniem;
2. techn. sito znajdujące się na wlocie przewodu ssawnego pompy, chroniące ją przed zasysaniem dużych zanieczyszczeń; kosz ssawny

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna

(1.1) astr. jeden z gwiazdozbiorów nieba północnego;

Wiktionary

Smok – mityczne i fikcyjne stworzenie najczęściej wyobrażane w postaci olbrzymiego gada – zwykle lotnego, ale niekoniecznie – często obdarzonego zdolnością ziania ogniem. Występują w licznych mitach, legendach, literaturze, filmach i grach. W niektórych przypadkach przedstawiane są jako istoty obdarzone dużą inteligencją, potrafiące posługiwać się magią, znające ludzką mowę, posiadające i strzegące rozmaitych skarbów. Najczęściej smok ma cztery łapy i skrzydła, natomiast często pojawiający się w heraldyce smok dwunogi nosi nazwę wiwern. Ale występują również smoki bez skrzydeł i bez łap, różniące się od powyższych grzbietem i kształtem głowy.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: smɔk, AS: smok

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smok mrz./mzw., smoczek mrz.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) skr. Dra

Wiktionary

# smokać

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) rzad. ssać głośno mlaskając

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smoczek mrz.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) cmokać, mlaskać, smoktać

Wiktionary

# smoking

wieczorowy strój męski składający się z marynarki o jedwabnych klapach, kamizelki i spodni z jedwabnym pasem wzdłuż szwów bocznych

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) męski strój wieczorowy bardziej elegancki od garnituru, mniej oficjalny niż frak;

Wiktionary

Smoking, także dinner jacket, tuxedo, black tie – męski strój półformalny wieczorowy, w niektórych przypadkach można go rozpatrywać także w kategorii stroju nieformalnego wieczorowego. Stoi wyżej w hierarchii formalności niż garnitur oraz niżej niż frak. Jako że smoking jest strojem wieczorowym, nosić się go powinno wyłącznie po zmroku/w godzinach późno popołudniowych, za taką uznaje się w męskiej elegancji godzinę 18:00.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈsmɔcĩŋk, AS: smoḱĩŋk

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. smokingowy

Wiktionary

# smokingowy

przymiotnik od: smoking

SJP.pl

# smokobójca

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mit. książk. zabójca smoka

Wiktionary

# smokowiec

Smokowce – zbiorcza nazwa czterech osiedli należących do miasta Wysokie Tatry i położonych u podnóża Tatr Wysokich na Słowacji.

- Stary Smokowiec (Starý Smokovec)
- Nowy Smokowiec (Nový Smokovec)
- Górny Smokowiec (Horný Smokovec)
- Dolny Smokowiec (Dolný Smokovec)

Wikipedia

# smokowo

W Polsce

- Smokowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Stężyca
- Smokowo – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. kętrzyńskim, w gminie Kętrzyn

Wikipedia

# smokowy

dawniej: smoczy

SJP.pl

# smoktać

przestarzałe: cmoktać;
1. wydawać wargami charakterystyczny odgłos przy jedzeniu, smakowaniu czegoś; cmokać, ciamkać, glamać;
2. wydawać charakterystyczny odgłos ustami w czasie picia, ssania czegoś;
3. ssać;
4. żartobliwie: całować; cmokać

SJP.pl

# smoktunowicz

nazwisko

SJP.pl

# smolak

potocznie: kawałek drewna nasyconego żywicą, nadający się do rozpalania ognia

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. osoba wyrabiająca smołę z drewna

Wiktionary

Smolacy, zwani też w Polsce puszkarzami lub harnikami – ludzie najemni, powoływani (XVII–XIX wiek) przez władze państwowe lub poszczególnych feudałów do śledzenia i poskramiania górskich opryszków. Smolacy werbowani byli niemal wyłącznie spośród miejscowych górali, w tym nierzadko z byłych zbójników.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. smolarz mos., smoła ż.

przym. smolny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) smolarz

Wiktionary

# smolanka

wieś w Polsce

SJP.pl

3 miejscowości w Polsce:

- Smolanka – wieś w woj. mazowieckim, w pow. siedleckim, w gminie Zbuczyn
- Smolanka – wieś w woj. podlaskim, w pow. sokólskim, w gminie Sokółka
- Smolanka – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. bartoszyckim, w gminie Sępopol

Ukraina:

- Smolanka – wieś w obwodzie tarnopolskim

Białoruś:

- Smolanka − wieś w obwodzie grodzieńskim, w rejonie oszmiańskim, w sielsowiecie Boruny.

Wikipedia

# smolany

wieś w Polsce

SJP.pl

- Smolany – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie sejneńskim, w gminie Puńsk
- Smolany – wieś na Białorusi, w obwodzie brzeskim, w rejonie brzeskim
- Smolany – wieś na Białorusi położona w obwodzie brzeskim, w rejonie prużańskim
- Smolany – wieś na Białorusi położona w obwodzie witebskim, w rejonie orszańskim

Wikipedia

# smolar

nazwisko

SJP.pl

Osoby noszące nazwisko Smolar:

- Anna Smolar (ur. 1980), reżyser teatralna
- Aleksander Smolar (ur. 1940), publicysta i politolog
- Eugeniusz Smolar (ur. 1945), dziennikarz
- Grzegorz Smolar (1905–1993), działacz komunistyczny i działacz społeczności żydowskiej
- Smolar, właściwie: Marcin Smolar (1987–2011), polski raper
- Walentyna Najdus-Smolar (1909–2004), historyk i działaczka komunistyczna

Wikipedia

# smolarczyk

nazwisko

SJP.pl

Osoby:

- Adam Smolarczyk – polski siatkarz
- Bartłomiej Smolarczyk – polski piłkarz

Wikipedia

# smolarek

rodzaj ptaków z rodziny muchołówkowatych

SJP.pl

Smolarek (forma żeńska: Smolarek/Smolarkowa; liczba mnoga: Smolarkowie) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku Polskę zamieszkiwało 4799 osób o tym nazwisku.

Znani Smolarkowie

- Dariusz Smolarek (ur. 1960) – polski ksiądz pallotyn, muzykolog
- Euzebiusz Smolarek (ur. 1981) – polski piłkarz, reprezentant Polski
- Joanna Smolarek (ur. 1965) – polska lekkoatletka-sprinterka
- Przemysław Leon Smolarek (1925-1991) – pierwszy dyrektor Centralnego Muzeum Morskiego w Gdańsku w latach 1960–1991
- Ryszard Smolarek (ur. 1952) – polski polityk, menedżer
- Waldemar Smolarek (1937-2010) – polski malarz
- Włodzimierz Smolarek (1957-2012) – polski piłkarz, reprezentant Polski
- Zbigniew Smolarek (ur. 1946) – kontradmirał (właśc. generał brygady)
- Zenon Smolarek (ur. 1938) – oficer policji, były komendant główny policji

Wikipedia

# smolarka

rodzaj ptaków z rodziny muchołówkowatych

SJP.pl

Smolarka – część wsi Warząchewka Królewska w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie włocławskim, w gminie Włocławek.

W latach 1975–1998 Smolarka administracyjnie należała do województwa włocławskiego.

Wikipedia

# smolarnia

dawny prymitywny warsztat, w którym wytwarzało się smołę, dziegieć i maź; smołownia, dziegciarnia, maziarnia

SJP.pl

Smolarnia – rodzaj zakładu produkcyjnego lokalizowanego zwykle w lesie, w którym z nieużytków drzewnych w procesie prażenia pozyskiwano smołę i otrzymywano terpentynę, alkohol metylowy itp.

Wikipedia

# smolarski

nazwisko

SJP.pl

Smolarski (forma żeńska: Smolarska, liczba mnoga: Smolarscy) – polskie nazwisko.

Znane osoby o nazwisku Smolarski:

- Andrzej Smolarski – polski inżynier
- Irena Smolarska
- Mieczysław Smolarski – polski pisarz
- Władysław Smolarski – polski żołnierz

Wikipedia

# smolarstwo

Wikipedia

# smolarz

1. osoba zajmująca się wypalaniem węgla drzewnego;
2. osoba zajmująca się dawniej wyrobem lub sprzedażą smoły; smolak, smolnik

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rzemieślnik trudniący się wyrabianiem i sprzedażą smoły;

Wiktionary

Smolarz – człowiek trudniący się wyrobem smoły lub handlujący smołą, a także wypalaniem węgla drzewnego. Do czasów współczesnych zachowała się nazwa tego ostatniego zajęcia (alternatywna nazwa: węglarz). Patronem smolarzy i węglarzy jest święty Tybald z Provins.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. smolak mos., smoła ż.

przym. smolny

Wiktionary

# smolasty

smołowy, smolny, smolisty;
1. → smoła;
2. intensywnie czarny, w kolorze smoły

SJP.pl

Smolasty, właśc. Norbert Smoliński (ur. 27 sierpnia 1995 w Warszawie) – polski piosenkarz, autor tekstów i producent muzyczny tworzący muzykę z pogranicza popu, rapu i R&B.

Od 2016 roku związany z wytwórnią Warner Music Poland i współpracował z wykonawcami, takimi jak m.in.: Kizo, Young Leosia, Otsochodzi, Malik Montana, Szpaku, Robert Gawliński, Kaz Bałagane, Mr. Polska, Białas, MIYO, ReTo, Chada, Young Multi, Oliwka Brazil, Ewa Farna, Sylwia Grzeszczak czy Doda. Utwory Smolastego zostały odtworzone na platformie YouTube ponad 905 milionów razy, na Spotify ponad 390 milionów razy, a na pozostałych serwisach streamingowych ponad 172 milionów razy. Jego single oraz albumy wielokrotnie osiągały złote, platynowe oraz diamentowe certyfikaty. Największym sukcesem w dotychczasowej karierze artysty okazały się single „Duże oczy” (potrójna diamentowa płyta) oraz „Pijemy za lepszy czas” (diamentowa płyta), które znalazły się na diamentowym albumie Almost Goat. W lutym 2023 roku ukazał się singiel „Herbata z imbirem” (poczwórna platynowa płyta), który okazał się największym sukcesem radiowym w karierze piosenkarza, osiągając 3 czerwca 2023 roku 3. miejsce na polskim Airplay. Utwór ten był w tamtym momencie najczęściej graną polską piosenką w stacjach radiowych.

Wikipedia

# smolec

nazwisko

SJP.pl

Smolec (do 1945 niem. Schmolz, 1945–1947 Smolice Śląskie) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wrocławskim, w gminie Kąty Wrocławskie. W latach 1945–1954 siedziba gminy Smolec.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wrocławskiego.

Wikipedia

# smolęcin

2 miejscowości w Polsce:

- Smolęcin – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfickim, w gminie Gryfice
- Smolęcin – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. polickim, w gminie Kołbaskowo

Wikipedia

# smolej

terpentynowy olej drzewny

SJP.pl

# smoleń

1. potocznie: brudzić, powodować brudzenie się kogoś lub czegoś;
2. smolić się:
a) brudzić się;
b) być smolonym, brudzonym

SJP.pl

## Miejscowości i ich części w Polsce

Według TERYT jest ich 4, w tym 3 podstawowe

- Smoleń – część wsi Przewrotne w woj. podkarpackim, w pow. rzeszowskim, w gminie Głogów Małopolski
- Smoleń – wieś w woj. śląskim, w pow. zawierciańskim, w gminie Pilica
- Smoleń – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. olsztyńskim, w gminie Gietrzwałd
- Smoleń – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Choszczno

Wikipedia

# smoleńczyk

Smoleńczyk;
1. ofiara katastrofy polskiego samolotu Tu-154 w Smoleńsku;
2. zwolennik teorii o zamachu na polski samolot Tu-154 w 2010 roku

SJP.pl

# smolenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|smolić.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. smolić

rzecz. smoła ż.

przym. smolisty

Wiktionary

# smoleńsk

miasto w Rosji

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto obwodowe w zachodniej Rosji, położone nad Dnieprem;

Wiktionary

Smoleńsk (ros. Смоленск, biał. Смаленск) – miasto w Rosji, stolica obwodu smoleńskiego. Położone nad Dnieprem. W 2020 roku liczyło 325 tys. mieszkańców.

Węzeł kolejowy i drogowy. Leży na szlaku kolejowym z Warszawy do Moskwy. Siedziba prawosławnej eparchii smoleńskiej i wiaziemskiej.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Rosyjskie miasto Smoleńsk jest stolicą obwodu i leży nad Dnieprem.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmɔlɛ̃j̃sk, AS: smolẽĩ ̯sk

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smoleńszczanin mos., smoleńszczanka ż., Smoleńszczyzna ż.

przym. smoleński

Wiktionary

# smoleński

przymiotnik od: Smoleńsk, miasto w zachodniej części Rosji

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze Smoleńskiem, dotyczący Smoleńska

(1.2) polit. publ. związany z katastrofą pod Smoleńskiem, dotyczący tej katastrofy

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smɔˈlɛ̃j̃sʲci, AS: smolẽĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Smoleńsk mrz., smoleńszczanin mos., smoleńszczanka ż., Smoleńszczyzna ż.

Wiktionary

# smoleńszczanin

mieszkaniec Smoleńska

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Smoleńska

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsmɔlɛ̃j̃ʃˈt͡ʃãɲĩn, AS: smolẽĩ ̯ščãńĩn

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Smoleńsk mrz.

:: fż. smoleńszczanka ż.

przym. smoleński

Wiktionary

# smoleńszczanka

mieszkanka Smoleńska

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Smoleńska

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsmɔlɛ̃j̃ʃˈt͡ʃãnka, AS: smolẽĩ ̯ščãnka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Smoleńsk mrz.

:: fm. smoleńszczanin mos.

przym. smoleński

Wiktionary

# smoleńszczyzna

dawny region administracyjny, którego głównym miastem był Smoleńsk; województwo smoleńskie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. kraina obejmująca okolice Smoleńska;

Wiktionary

Województwo smoleńskie – województwo istniejące nominalnie w latach 1508–1793, faktycznie 1508–1514 i 1611–1654.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Rzeczpospolita zrzekła się Smoleńszczyzny w 1667 roku.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smoleńszczanin mos., smoleńszczanka ż., Smoleńsk mrz.

przym. smoleński

Wiktionary

# smolić

1. potocznie: brudzić, powodować brudzenie się kogoś lub czegoś;
2. smolić się:
a) brudzić się;
b) być smolonym, brudzonym

SJP.pl

czasownik

(1.1) brudzić sadzą, smarem itp.

(1.2) pot. olewać coś, kogoś

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Nie piekłam jeszcze ciasta na planie, ale tylko dlatego, że piekarnik nam smoli.

(1.2) Smolę go! Nie chciał wczoraj przyjść, bo miał niby skręconą kostkę, a dzisiaj już nagle zdrowy, bo słyszał, że za to można dostać premię? Dwulicowy typ!

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmɔlʲit͡ɕ, AS: smolʹić

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. smolić się

przym. smolny, smolisty

rzecz. smoła ż., smolenie n.

Wiktionary

# smolice

Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 5

- Smolice – wieś w woj. łódzkim, w pow. łęczyckim, w gminie Grabów
- Smolice – wieś w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Stryków
- Smolice – wieś w woj. małopolskim, w pow. oświęcimskim, w gminie Zator
- Smolice – wieś w woj. opolskim, w pow. nyskim, w gminie Pakosławice
- Smolice – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. krotoszyńskim, w gminie Kobylin

Wikipedia

# smoligów

Smoligów – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie hrubieszowskim, w gminie Mircze.

Wieś jest sołectwem w gminie Mircze. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 365 mieszkańców i była szóstą co do wielkości miejscowością gminy.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Zmartwychwstania Pańskiego w Mirczu.

Wikipedia

# smolik

chrząszcz z rodziny ryjkowców

SJP.pl

Smolik:

- smolik Pissodes – rodzaj chrząszczy z rodziny ryjkowcowatych
  - smolik drągowinowiec
  - smolik harcyński
  - smolik jodłowiec
  - smolik sosnowiec
  - smolik szyszkowiec
  - smolik znaczony
- smolik Hymenops – rodzaj ptaka z rodziny tyrankowatych

Wikipedia

# smolino

Smolino – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Bielsk.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia

# smolinos

Liliowiec, dzienna lilia, pajęcza lilia (Hemerocallis L.) – rodzaj bylin z rodziny złotogłowowatych (Asphodelaceae). Obejmuje 16 gatunków. Rośliny te rosną w większości w Azji Wschodniej, zwłaszcza w Japonii, jeden gatunek (liliowiec żółty H. lilioasphodelus) także w Europie (południowo-wschodnia część Alp i tereny przyległe), a kolejny – liliowiec rdzawy H. fulva – od wschodniej części basenu Morza Śródziemnego po Indie. Liczne gatunki i mieszańce między nimi uprawiane są jako rośliny ozdobne dla dużych i barwnych kwiatów, otwierających się sukcesywnie i kwitnących przez jeden dzień. W Chinach i Japonii rośliny te uprawiane są od tysięcy lat. Współcześnie znanych jest ponad 38 tys. odmian. Czasem odmiany uprawne bywają określane jako liliowiec ogrodowy (Hemerocallis ×hybrida hort.). W Polsce kolekcję ponad 3,5 tys. odmian i gatunków można oglądać w Arboretum Wojsławice na Dolnym Śląsku.

Wikipedia

# smoliński

nazwisko

SJP.pl

- Adam Smoliński (ur. 10 października 1910 w Radziechowie, zm. 29 lutego 1996 w Warszawie) – polski inżynier elektryk, profesor zwyczajny Politechniki Warszawskiej.
- Andrzej Smoliński (ur. 30 grudnia 1951 w Karolewie) – polski polityk, związkowiec, poseł na Sejm III kadencji.
- Eugeniusz Smoliński (ur. 8 lipca[1] 1905 w Warszawie, zm. 9 kwietnia 1949 tamże) – członek Armii Krajowej, ofiara stalinizmu w powojennej Polsce.
- Jakub Smoliński (ur. 21 lipca 1992) – polski lekkoatleta specjalizujący się w biegu na 400 metrów przez płotki.
- Kazimierz Smoliński (ur. 15 lipca 1955 w Malborku) – polski prawnik, samorządowiec i polityk
- Krzysztof Smoliński (ur. 28 sierpnia 1979 w Oławie) – polski piłkarz, grający na pozycji obrońcy.
- Marcin Smoliński (ur. 5 kwietnia 1985 roku w Warszawie) – polski piłkarz, grający na pozycji pomocnika.
- Sebastian Smoliński (ur. 1 lipca 1991) – polski biegacz średnio- i długodystansowy.
- Zdzisław Smoliński – działacz sportowy związany z Sanokiem.
- Zdzisław Smoliński (ur. 7 grudnia 1942 w Warszawie, zm. 4 kwietnia 1993 w Warszawie) – polski lekkoatleta młociarz, olimpijczyk.

Wikipedia

# smoliście

przysłówek

(1.1) w sposób charakterystyczny dla smoły

(1.2) wyróżniając się intensywną czernią

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) I nie zauważyli, jak wrzucił skrzypki swe malutkie, skrzypki swe wąziutkie do głębokiej studni, a woda zamknęła się nad nimi smoliście i zabrała je w głębinę.

(1.2) Był to wielki, smoliście czarny pies, brytan, noszący na karku najeżoną kolcami obrożę.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smoła ż., smolistość ż.

przym. smolisty, smolny

Wiktionary

# smolistość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co smoliste

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. smolisty

przysł. smoliście

Wiktionary

# smolisty

smołowy, smolny, smolasty;
1. → smoła;
2. intensywnie czarny, w kolorze smoły

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) zawierający smołę

(1.2) przen. czarny jak smoła

(1.3) zawierający dużo żywicy

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) I powiódł go za rękę do ogniska, które pachołkowie naniecili wedle smolistych kopców.

(1.2) — A no — dobrze zrobiłam? — zapytała, topiąc w jego oczach swe boskie, smoliste, pełne mroku i arcy-łobuzerskie oczy.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smolenie n., smoła ż., smołowanie n., smoluch mos., smolistość ż.

czas. smolić ndk., smolić się ndk., smołować ndk., usmolić dk.

przym. smolny

przysł. smoliście

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) smołowaty

(1.2) smołowaty

(1.3) smolny

Wiktionary

# smolka

nazwisko

SJP.pl

- Alojzy Smolka (1907–1971) – lalkarz, aktor, reżyser, scenograf, dyrektor teatru lalek
- Franciszek Jan Smolka (1810–1899) – działacz tajnych organizacji niepodległościowych, polityk demokratyczny i liberalny, działacz społeczny, prezydent Sejmu Ustawodawczego w Kromieryżu i austriackiej Rady Państwa, poseł do Sejmu Krajowego Galicji
- Franciszek Jan Smolka (1810–1899) – polski prawnik, prezydent parlamentu Austro-Węgier
- Franciszek Smolka (1883–1947) – polski historyk filozofii, papirolog
- Franciszek Smolka (filozof) (1883– 1947) – polski papirolog, bibliotekarz i historyk filozofii, nauczyciel, związany ze szkołą lwowsko-warszawską
- Iwona Smolka (ur. 1941) – polska pisarka, krytyk literacki
- Martin Smolka (ur. 1959) – czeski kompozytor
- Lukáš Smolka (ur. 1980) – czeski hokeista
- Stanisław Smolka (1854–1924) – polski historyk, współtwórca i przedstawiciel krakowskiej szkoły historycznej, syn Franciszka Smolki
- Stanisław Smolka (major) (1882– 1939) – major saperów inżynier Wojska Polskiego, założyciel uzdrowiska Wieniec-Zdrój
- Zygfryd Bonawentura Smolka OFM (ur. 1957) – polski teolog, profesor nauk teologicznych, kierownik Katedry Teologii Dogmatycznej Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Opolskiego

Wikipedia

# smolnica

wieś w Polsce

SJP.pl

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 6, w tym 5 podstawowych

- Smolnica – przysiółek wsi Tarnopol w woj. podlaskim, w pow. hajnowskim, w gminie Narewka
- Smolnica – wieś w woj. podlaskim, w pow. suwalskim, w gminie Rutka-Tartak
- Smolnica – wieś w woj. śląskim, w pow. gliwickim, w gminie Sośnicowice
- Smolnica – osada w woj. wielkopolskim, w pow. szamotulskim, w gminie Wronki
- Smolnica – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. złotowskim, w gminie Lipka
- Smolnica – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. myśliborskim, w gminie Dębno

Wikipedia

# smolnik

osoba zajmująca się dawniej wyrobem lub sprzedażą smoły; smolak, smolarz

SJP.pl

W Polsce

- Smolnik – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. lubańskim, w gminie Leśna
- Smolnik – część wsi Skrzynno woj. łódzkim, w pow. wieluńskim, w gminie Ostrówek
- Smolnik – przysiółek wsi Ligota Prószkowska woj. opolskim, w pow. opolskim, w gminie Prószków
- Smolnik – wieś w woj. podkarpackim, w pow. bieszczadzkim, w gminie Lutowiska
- Smolnik – wieś w woj. podkarpackim, w pow. sanockim, w gminie Komańcza
- Smolnik – osada w woj. pomorskim, w pow. starogardzkim, w gminie Kaliska
- Smolnik – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. oleckim, w gminie Świętajno

Wikipedia

# smolniki

osoba zajmująca się dawniej wyrobem lub sprzedażą smoły; smolak, smolarz

SJP.pl

## Miejscowości i ich części

w Polsce wg TERYT jest ich 14, w tym 11 podstawowych

- Smolniki – część miasta Stawiski
- Smolniki – kolonia w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. brodnickim, w gminie Bobrowo
- Smolniki – osada wsi Kujawa w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. brodnickim, w gminie Osiek
- Smolniki – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. nakielskim, w gminie Szubin
- Smolniki – osada leśna w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. nakielskim, w gminie Szubin
- Smolniki – osada leśna w woj. lubuskim, w pow. międzyrzeckim, w gminie Trzciel
- Smolniki – wieś w woj. podlaskim, w pow. suwalskim, w gminie Rutka-Tartak
- Smolniki – wieś w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Sierakowice
- Smolniki – część wsi Niedamowo w woj. pomorskim, w pow. kościerskim, w gminie Kościerzyna
- Smolniki – wieś w woj. pomorskim, w pow. starogardzkim, w gminie Lubichowo
- Smolniki – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. iławskim, w gminie Iława
- Smolniki – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Ślesin
- Smolniki – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. ostrzeszowskim, w gminie Grabów nad Prosną
- Smolniki – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Szczecinek

Wikipedia

# smolno

wieś w Polsce

SJP.pl

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 4

- Smolno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. toruńskim, w gminie Zławieś Wielka
- Smolno – wieś w woj. pomorskim, w pow. puckim, w gminie Puck
- Smolno – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. ostródzkim, w gminie Małdyty
- Smolno – osada leśna w woj. wielkopolskim, w pow. kościańskim, w gminie Śmigiel

Wikipedia

# smolny

smołowy, smolisty, smolasty;
1. → smoła;
2. intensywnie czarny, w kolorze smoły

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) nasiąknięty smołą, zawierający smołę

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) (…) dwa smolne łuczywa ogień obejmował boży, zażegniętą żagiew podano dziewczynie, która żywo i zręcznie pod stos ją podłożyła.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmɔlnɨ, AS: smolny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smoła ż., smolarnia ż., smolarz m., smoluch m., smolak m.

przym. smolisty, smołowy, smołowaty

przysł. smoliście

czas. smolić, smołować

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) smolisty

Wiktionary

# smolorz

nazwisko

SJP.pl

# smólsk

wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie włocławskim

SJP.pl

Smólsk – wieś w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie włocławskim, w gminie Włocławek.

Wieś duchowna, własność kapituły włocławskiej, położona była w II połowie XVI wieku w powiecie brzeskokujawskim województwa brzeskokujawskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa włocławskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 304 mieszkańców. Jest siódmą co do wielkości miejscowością gminy Włocławek.

Wikipedia

# smolski

nazwisko

SJP.pl

# smólsko

1. przymiotnik od: Smólsk (wieś w województwie kujawsko-pomorskim);
2. przymiotnik od: Smólsko (nazwa kilku wsi w Polsce)

SJP.pl

Miejscowości w Polsce:

- Smólsko – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. łobeskim, w gminie Resko
- Smólsko – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. myśliborskim, w gminie Nowogródek Pomorski
- Smólsko Duże
- Smólsko Małe
- Smólsko – część Łodzi

Wikipedia

# smolt

młody łosoś albo młoda troć

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) icht. młody łosoś albo młoda troć w okresie od rozpoczęcia wędrówki ku morzu do pierwszych dni pobytu w przybrzeżnych wodach morskich

Wiktionary

Smolt – stadium rozwojowe łososia szlachetnego (Salmo salar), który po przejściu stadium parr rozpoczyna wędrówkę do morza. Smolty zmieniają ubarwienie ciała na srebrzyste, zanikają im charakterystyczne dla stadium parr ciemne plamy i zmieniają się preferencje pokarmowe – smolty żywią się rybami. Organizm ryby przystosowuje się do życia w wodzie słonej.

Czasami termin smolt używany jest w odniesieniu do innych ryb łososiowatych.

Wikipedia

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) smolt, grilse

źródła.

== smolt (język angielski.) ==

wymowa.

audio|LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-smolt.wav.

znaczenia.

rzeczownik

(1.1) icht. smolt

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

# smoluch

potocznie:
1. osoba często usmolona, ubrudzona; brudas;
2. pogardliwie: osoba zaniedbana i niedbająca o czystość; kopciuch, flejtuch

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ktoś ubrudzony sadzą

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. smolisty, smolny

rzecz. smoła ż.

Wiktionary

# smoluchowski

nazwisko

SJP.pl

- Marian Smoluchowski (1872-1917) – polski fizyk
- Roman Smoluchowski (1910-1996) – polski fizyk, syn Mariana
- Tadeusz Smoluchowski (1868-1936) – polski chemik, wspinacz, narciarz, brat Mariana
- Wilhelm Smoluchowski (1900-1974) – polski wspinacz, syn Tadeusza
- Smoluchowski – krater na Księżycu
- (4530) Smoluchowski – planetoida pasa głównego

Wikipedia

# smombie

[czytaj: smombi] żartobliwie: osoba uzależniona od smartfona

SJP.pl

# smoniowice

Smoniowice – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie proszowickim, w gminie Radziemice.

Wieś dóbr prestymonialnych kapituły katedralnej krakowskiej w powiecie proszowickim województwa krakowskiego w końcu XVI wieku.

Wikipedia

# smoothie

[czytaj: smufi] orzeźwiający koktajl na bazie owoców lub warzyw

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) kulin. zmiksowany, zimny napój na bazie świeżych lub mrożonych owoców (rzadziej warzyw) z dodatkiem kostek lodu o gęstej, gładkiej konsystencji

Wiktionary

Smoothie (wym. /ˈsmuːði/) – zmiksowany i schłodzony napój na bazie owoców i warzyw, o gęstej i kremowej konsystencji.

Najczęściej przygotowuje się je, miksując świeże owoce i warzywa z lodem, wodą lub sokiem owocowym lub warzywnym, aż do uzyskania gładkości. Dopuszcza się także dodawanie innych składników: miodu, przypraw, orzechów, soku z cytryny, nasion chia, siemienia lnianego, oleju kokosowego, oleju lnianego czy też spiruliny.

Wikipedia

# smoothjazzowy

[czytaj: smufdżezowy] związany z muzyką smooth jazz

SJP.pl

# smorawiński

nazwisko

SJP.pl

# smorczewo

Smorczewo – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie siemiatyckim, w gminie Drohiczyn.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Ostrożanach.

Wikipedia

# smorgonie

miasto na Białorusi

SJP.pl

Smorgonie (biał. Смарго́нь Smarhoń, ros. Сморго́нь Smorgoń, lit. Smurgainys, jid. ‏סמאַרגאָן‎ Smargon) – miasto na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, stolica rejonu smorgońskiego, położone na historycznej Wileńszczyźnie.

Wikipedia

# smorgoński

przymiotnik od: Smorgonie

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Smorgoni, związany ze Smorgoniami

Wiktionary

# smorodina

czarna porzeczka

SJP.pl

# smorodinówka

nalewka z czarnych porzeczek

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kulin. nalewka z czarnej porzeczki

Wiktionary

Smorodinówka (lub smorodinówka kresowa) – półwytrawna nalewka na owocach czarnej porzeczki, znana ze swoich właściwości leczniczych. Nazwa pochodzi z Kresów Wschodnich, gdzie czarna porzeczka nazywana była „smorodiną” (z ros. смородина - porzeczka).

Produkcja

Wikipedia

# smorzando

[czytaj: smorcando] określenie wykonawcze: ściszając, zamierająco

SJP.pl

przysłówek

(1.1) muz. stopniowo ściszając do zera z jednoczesnym spowalnianiem

Wiktionary

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

(1.1) etym|wł|smorzando. < etym|wł|smorzare. (przytłumiać)

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== smorzando (język włoski.) ==

wymowa.

znaczenia.

przysłówek

(1.1) muz. smorzando

rzeczownik, rodzaj męski

(2.1) muz. smorzando

odmiana.

(2.1) nieodm.

przykłady.

Wiktionary

# smosarski

nazwisko

SJP.pl

# smoszewo

Smoszewo – kolonia w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie nowodworskim, w gminie Zakroczym.

Admionistracyjnie kolonia ma status sołectwa.

Prywatna wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie zakroczymskim ziemi zakroczymskiej województwa mazowieckiego.

Wikipedia

# smotrawa

bylina z rodziny złożonych, rosnąca w górach Europy i Azji

SJP.pl

Smotrawa okazała (Telekia speciosa (Schreb.) Baumg.) – gatunek rośliny z rodziny astrowatych z monotypowego rodzaju smotrawa Telekia. Naukowa nazwa rodzaju upamiętnia węgierskiego arystokratę z Siedmiogrodu, hrabiego Sámuela Telekiego (1739–1822), wspierającego badania J.Ch.G. Baumgartena, który opisał ten gatunek. Drugi człon nazwy naukowej speciosa oznacza „nadobna, okazała”.

Wikipedia

# smotrycz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka w obwodzie chmielnickim Ukrainy, lewy dopływ Dniestru;

Wiktionary

Smotrycz (ukr. Смотрич) – rzeka w obwodzie chmielnickim Ukrainy, lewy dopływ Dniestru, przepływa przez Kamieniec Podolski. Długość - 169 km, powierzchnia zlewni - 1800 km².

Płynie przez Wyżynę Podolską. W swym dolnym biegu tworzy wąski, głęboki, malowniczy jar. 10 km poniżej Kamieńca Podolskiego znajduje się "Smotrycki kanion", którego wapienne brzegi sięgają 50 m wysokości.

Wikipedia

# smotryszów

Smotryszów – wieś w Polsce, położona w województwie łódzkim, w powiecie radomszczańskim, w gminie Kodrąb.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

Za Królestwa Polskiego istniała gmina Smotryszów.

Wikipedia

# smoushond

[czytaj: szmałszhond] pies rasy hollandse smoushond

SJP.pl

# smoła

mazista substancja do konserwacji pokryć dachowych

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mazista, zwykle czarna ciecz, produkt odgazowania węgla, łupków bitumicznych, drewna itp.;

(1.2) gw-pl|Bukowina. żywica

(1.3) środ. przestępcze kawa

Wiktionary

Smoła, smoła surowa – produkty odgazowania węgla, łupków bitumicznych lub drewna, rzadko torfu. Składa się głównie z mieszaniny wielu rodzajów węglowodorów oraz innych związków organicznych, zawierających tlen, azot i siarkę; ponadto niektóre rodzaje smoły mogą zawierać pewną ilość grafitu i fulerenów.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Smoła drzewna służyła kiedyś do uszczelniania beczek, skrzyń, łodzi, kadłubów okrętów.

(1.1) Zaduch smoły, dziegciu, prochu, gałganów palących się od zaprawy otaczał każdy dom płonącą atmosferą.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmɔwa, AS: smou̯a

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smolarnia ż., smolarz m., smoluch m., smołowanie n., smolenie n.

:: zdrobn. smółka ż.

czas. smolić ndk., smołować ndk.

przym. smolisty, smolny, smołowy, smołowaty

przysł. smoliście

Wiktionary

# smołdzinianin

mieszkaniec Smołdzina (wsi w Polsce)

SJP.pl

# smołdzinianka

mieszkanka Smołdzina (wsi w Polsce)

SJP.pl

# smołdzino

wieś w Polsce

SJP.pl

- Smołdzino – wieś w województwie pomorskim, w powiecie kartuskim, w gminie Przodkowo
- Smołdzino – wieś w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Smołdzino
- Smołdzino – zlikwidowana stacja kolejowa w Smołdzinie, w województwie pomorskim
- Smołdzino – gmina wiejska w województwie pomorskim, w powiecie słupskim

Wikipedia

# smołdziński

przymiotnik od: Smołdzino

SJP.pl

# smołka

nazwisko

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. pierwsze stolce w życiu noworodka;

(1.2) bot. młoda żywica występująca na drzewach iglastych

(1.3) bot. sok komórkowy niektórych roślin mający konsystencję przypominającą smołę

(1.4) bot. roślina o czerwonych kwiatach i łodydze powleczonej lepką wydzieliną, rosnąca na wilgotnych łąkach;

Wiktionary

- Smołka – nazwisko
- Emanuel Smołka (1820–1854) – polski działacz narodowościowy i społeczny na Górnym Śląsku
- Lubow Smołka (ur. 1952) – ukraińska lekkoatletka
- Smołka – stacja kolejowa w miejscowości Zwiahel, w rejonie zwiahelskim, w obwodzie żytomierskim, na Ukrainie

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈsmuwka, AS: smuu̯ka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smoła ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) meconium

Wiktionary

# smółkowy

→ smółka

SJP.pl

#### Patrz:

smółka

# smołobeton

masa składająca się z piasku, drobnego żwiru, smoły i asfaltu, używana do budowy nawierzchni drogowych

SJP.pl

Beton smołowy, smołobeton – materiał budowlany stosowany w budownictwie drogowym mający postać masy otrzymywanej z kruszywa (mączki mineralnej, piasku, grysu) i smoły drogowej w różnym stosunku ilościowym. Betony smołowe mogły być wytwarzane, układane i zagęszczane na zimno i na gorąco. Wykonywano z nich nawierzchnie drogowe.

Wikipedia

# smołobetonowy

przymiotnik od: smołobeton

SJP.pl

# smołować

smarować lub nasycać smołą

SJP.pl

# smołowaty

przypominający wyglądem lub konsystencją smołę; smolisty

SJP.pl

# smołowcowy

przymiotnik od: smołowiec

SJP.pl

# smołowiec

rodzaj skały wylewnej, złożonej prawie wyłącznie z ciemnego, najczęściej zielonkawego szkliwa wulkanicznego, powstałej przez gwałtowne zastygnięcie lawy z podwodnego wybuchu

SJP.pl

- Smołowiec (skała) – jedna ze skał kwaśnych, uwodnione szkliwo wulkaniczne.
- Smołowiec (asfalt) – polska nazwa asfaltobetonu używana w XIX wieku.

Wikipedia

# smołownia

dawny, prymitywny warsztat, w którym wytwarzało się smołę, dziegieć i maź; smolarnia, dziegciarnia, maziarnia

SJP.pl

# smołowoczerwony

czerwony o odcieniu smołowym (podobnym do koloru smoły)

SJP.pl

# smołowy

smolny, smolisty, smolasty;
1. → smoła;
2. intensywnie czarny, w kolorze smoły

SJP.pl

# smreczek

zdrobnienie od: smrek

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) góry. niewielki smrek

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Ktoś wykopał dwa smreczki, posadzone przez nas na wiosnę.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smrek mrz., smreczyna ż.

przym. smreczynowy, smrekowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) świerczek

Wiktionary

# smreczyna

reg.: świerk; świerkowy las

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Podhale. dendr. świerk

(1.2) gw-pl|Podhale. leśn. las świerkowy

Wiktionary

Smreczyna (niem. Schönau bei Mittelwalde) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Międzylesie.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. smreczek mrz., smrek mrz.

przym. smrekowy, smreczynowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) świerk; gw-pl|Podhale|smrek.; gw-pl|Śląsk Cieszyński|smyrek.

(1.2) świerczyna

Wiktionary

# smreczynowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) góry. związany ze smreczyną, dotyczący smreczyny

(1.2) góry. składający się ze smreczyny, wykonany z drewna lub innej części smreczyny

przymiotnik dzierżawczy

(2.1) góry. należący do smreczyny, będący częścią smreczyny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smrek mrz., smreczek mrz., smreczyna ż.

przym. smrekowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) świerkowy; góry|smrekowy.

(1.2) świerkowy; góry|smrekowy.

(2.1) świerkowy; góry|smrekowy.

Wiktionary

# smreczyński

nazwisko

SJP.pl

# smrek

góralska nazwa świerka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Podhale. świerk

Wiktionary

- Smrek – szczyt w Górach Izerskich
- Smrek – szczyt w Górach Złotych
- Smrek – szczyt w Beskidzie Morawsko-Śląskim
- Smrek – szczyt w grani Barańca w Tatrach
- smrek – świerk w gwarze góralskiej
- Smrek – Schronisko PTTK w Korbielowie obecnie „Chata Baców”

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Nareszcie siadł pod smrekiem, nad lasem już ciemno było całkiem, a kurzył śnieg z deszczem i mgła góry przykryła.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smreczyna ż.

:: zdrobn. smreczek mrz.

przym. smrekowy, smreczynowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) świerk; gw-pl|Podhale|smreczyna.; gw-pl|Śląsk Cieszyński|smyrek.

Wiktionary

# smrekowy

przymiotnik od: smrek

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) góry. związany ze smrekiem, dotyczący smreka

(1.2) góry. składający się ze smreka, wykonany z drewna lub innej części smreka

przymiotnik dzierżawczy

(2.1) góry. należący do smreka, będący częścią smreka

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Kobieta mieszka na ul. Smrekowej od kilku lat.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smrek mrz., smreczek mrz., smreczyna ż.

przym. smreczynowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) świerkowy

(1.2) świerkowy

(2.1) świerkowy

Wiktionary

# smrekun

szkodnik drzew iglastych z rodziny mszycowatych

SJP.pl

# smród

1. nieprzyjemny zapach; odór, fetor;
2. potocznie: nieprzyjemna atmosfera wokół czegoś lub kogoś

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przykry zapach

(1.2) pot. nieprzyjemna atmosfera

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

(2.1) pot. pejor. niegrzeczne dziecko

(2.2) pot. pejor. osoba bardzo młoda

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Nie wytrzymałem smrodu i wyszedłem.

(1.1) Czujesz ten smród? Okropność!

(1.2) Za miesiąc odchodzi na emeryturę i jeszcze na koniec musiał narobić smrodu w księgowości.

(2.1) Co wolno wojewodzie, to nie tobie smrodzie.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sm̥rut, AS: sm̦rut

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. nasmrodzenie n., podsmradzanie n., przesmradzanie n., smrodliwość ż., smrodynia ż., smrodzenie n., zasmradzanie n., zasmrodzenie n., zesmradzanie n., zesmrodzenie n.

:: zdrobn. smrodek m.

czas. nasmrodzić dk., podsmradzać ndk., przesmradzać ndk., smrodzić ndk., zasmradzać ndk., zasmrodzić dk., zesmradzać ndk., zesmrodzić dk.

przym. smrodliwy

przysł. smrodliwie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) fetor, odór, swąd; gw-pl|Górny Śląsk|sztynks.

Wiktionary

# smrodek

1. nieprzyjemny zapach;
2. nieprzyjemna atmosfera wokół czegoś lub kogoś

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. nieprzyjemny zapach

(1.2) pot. nieprzyjemna atmosfera

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) lekcew. pejor. o dziecku lub młodym człowieku, szczególnie niegrzecznym

Wiktionary

#### Przykłady

(1.2) Tu w Argentynie to zupełnie tak, jakby być Włochem: żadnego prestiżu i smrodek emigranckiej nędzy.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsm̥rɔdɛk, AS: sm̦rodek

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smród m., smrodliwość ż., smrodzenie n.

czas. smrodzić ndk.

przym. smrodliwy

przysł. smrodliwie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) smród, fetor, odór, swąd

(2.1) bachor

Wiktionary

# smrodliwie

przysłówek

(1.1) od: smrodliwy

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Zapalili kilka świeczek i lampę naftową, która kopciła smrodliwie, dając jedynie słaby blask.

(1.1) Brr… było zimno i smrodliwie, kanalizacja od dawna wysiadła z uwagi na wielkie przeładowanie obozu i kobiety załatwiały swoje potrzeby właśnie pod blok.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sm̥rɔˈdlʲivʲjɛ, AS: sm̦rodlʹivʹi ̯e

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smród m., smrodliwość ż., smrodzenie n.

:: zdrobn. smrodek m.

czas. smrodzić ndk., nasmrodzić dk.

przym. smrodliwy

Wiktionary

# smrodliwiej

stopień wyższy od przysłówka: smrodliwie

SJP.pl

# smrodliwość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest smrodliwe; cecha tych, którzy są smrodliwi

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. smrodliwy

przysł. smrodliwie

rzecz. smrodek mrz., smrodzenie n., smród mzw./mrz.

czas. smrodzić

Wiktionary

# smrodliwszy

stopień wyższy od przymiotnika: smrodliwy

SJP.pl

# smrodliwy

przymiotnik

(1.1) o przykrym zapachu, woni

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Od kilkunastu minut pod domem sąsiada pracuje potwornie smrodliwa i hałaśliwa szambiarka.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sm̥rɔˈdlʲivɨ, AS: sm̦rodlʹivy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smród m.

:: zdrobn. smrodek m.

czas. smrodzić ndk., nasmrodzić dk.

przysł. smrodliwie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) niepachnący, śmierdzący, cuchnący, capiący

Wiktionary

# smrody

sraluch, srajdek, smarkacz; pogardliwie:
1. młoda osoba, zwłaszcza niedojrzała;
2. dziecko, zwłaszcza niegrzeczne

SJP.pl

# smrodyla

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) poznań. czarna porzeczka

Wiktionary

# smrodynia

1. regionalnie: czarna porzeczka;
2. gatunek drzewa lub dużego krzewu z rodziny różowatych; czeremcha pospolita, trzemcha, śliwa kocierpka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Padus avium|Mill.|ref=tak., gatunek drzewa lub dużego krzewu z rodziny różowatych

(1.2) bot. drzewo lub krzew z gatunku smrodynia (1.1)

(1.3) reg. bot. nazwa systematyczna|Ribes nigrum|L.|ref=tak., gatunek krzewu z rodziny agrestowatych, w Polsce pospolicie uprawianego

(1.4) reg. bot. krzew z gatunku smrodynia (1.3)

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Związki lotne wydzielane przez kwiaty smrodyni zawierają dużo bakteriobójczych fitoncydów.

(1.2) Psa znalazła przywiązanego do smrodyni przy alejce parkowej.

(1.3) Z owoców smrodyni można robić wina.

(1.4) Dziadkowie mają na działce raję smrodyń.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smród m.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) czeremcha, czeremcha zwyczajna, czeremcha pospolita, śliwa kocierpka, trzemcha, czeremucha

(1.2) czeremcha

(1.3) porzeczka, porzeczka czarna, smrodina, smrodyńki

(1.4) porzeczka, czarna porzeczka

Wiktionary

# smrodzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|smrodzić.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smród m., smrodek m., smrodliwość ż.

czas. smrodzić ndk.

przym. smrodliwy

przysł. smrodliwie

Wiktionary

# smrodzić

wydawać nieprzyjemny zapach

SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) wypełniać atmosferę smrodem

(1.2) pot. wydalać przez odbyt cuchnące gazy

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) W piwnicy uruchomił swoją bimbrownię, czym smrodzi nam w całym domu.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsm̥rɔd͡ʑit͡ɕ, AS: sm̦roʒ́ić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smród m., smrodek m., smrodzieniec m., smrodliwość ż., smrodzenie n.

przym. smrodliwy

przysł. smrodliwie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) posp. wulg. pierdzieć; puścić bąka, puszczać gazy, reg. śl. dżistać., prukać

Wiktionary

# smrodziec

gumożywica otrzymywana z korzeni i kłączy zapaliczki lekarskiej; czarcie łajno, asafetyda

SJP.pl

# smrodzieńcowy

przymiotnik od: smrodzieniec

SJP.pl

# smroków

Smroków – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Słomniki.

W roku 2021 we wsi mieszkało 245 osób, z czego 51,8% stanowiły kobiety, a 48,2% mężczyźni.

Przez Smroków przechodzi linia kolejowa nr 8 ze stacją Smroków.

Wikipedia

# sms

[czytaj: es-em-ES] krótka wiadomość tekstowa odbierana przez telefon komórkowy; esemes

SJP.pl

skrótowiec, rodzaj męskorzeczowy lub męskozwierzęcy

(1.1) telekom. inform. krótka wiadomość tekstowa wysyłana z telefonu komórkowego lub bramki internetowej

skrótowiec, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) telekom. usługa wysyłania SMS-ów (1.1);

Wiktionary

SMS (ang. Short Message Service), krótka wiadomość tekstowa – usługa przesyłania krótkich wiadomości tekstowych (esemesów) w cyfrowych sieciach telefonii komórkowej. Usługa ta jest wprowadzana także do sieci telefonii stacjonarnej.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Gdy dojedziesz na miejsce, wyślij mi SMS, żebym wiedziała, że wszystko w porządku.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɛs‿ɛ̃m‿ˈɛs, AS: es‿ẽm‿es

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. SMS-ować ndk.

przym. SMS-owy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) war. esemes

Wiktionary

# sms-ować

[czytaj: esemeSOwać] wysyłać krótkie wiadomości tekstowe za pomocą telefonów komórkowych; esemesować

SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) pisać i wysyłać SMS

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Dyrektorka powiedziała, że nie wolno nam SMS-ować w trakcie lekcji.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌɛsɛ̃mɛˈsɔvat͡ɕ, AS: esẽmesovać

Wiktionary

#### Powiązane:

skr. SMS m.

rzecz. SMS-owanie n.

przym. SMS-owy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) esemesować

Wiktionary

# sms-owanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|SMS-ować.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. SMS-ować ndk.

Wiktionary

# sms-owy

→ SMS [czytaj: esemesowy] (esemes), np. konkurs SMS-owy; esemesowy

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z SMS-em

Wiktionary

#### Powiązane:

skr. SMS m.

czas. SMS-ować ndk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) esemesowy

Wiktionary

# smtp

skrót od: Simple Mail Transfer Protocol, w informatyce: protokół wykorzystywany w Internecie do wymiany poczty elektronicznej pomiędzy serwerami oraz programami pocztowymi

SJP.pl

# smucić

1. być przyczyną czyjegoś smutku;
2. smucić się - martwić się

SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) być powodem czyjegoś smutku

czasownik zwrotny niedokonany smucić się

(2.1) odczuwać smutek w wyniku czego

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Nie smućcie waszych rodziców tym bezeceństwem.

(2.1) A Wanda, jeśli wyjedzie, jej babka będzie smucić się kolejne pół roku.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smutas mos., smuteczek mrz., smutek mrz.

czas. posmutnieć dk., smutnieć ndk., zasmucać ndk., zasmucić dk.

przym. smutnawy, smutny

przysł. smutno

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) martwić, przygnębiać, zasmucać

(2.1) martwić się, zasmucać się

Wiktionary

# smug

regionalnie: wąski pas łąki, często podmokły

SJP.pl

## Integralne części wsi w Polsce

Wg TERYT jest ich 6

- Smug – część wsi Jamno w woj. łódzkim, w pow. łowickim, w gminie Łowicz
- Smug – część wsi Rudniki w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Pęczniew
- Smug – część kolonii Bolesławowo w woj. pomorskim, w pow. człuchowskim, w gminie Debrzno
- Smug – część wsi Las Winiarski w woj. świętokrzyskim w pow. buskim w gminie Busko-Zdrój
- Smug – część wsi Wólka Zychowa w woj. świętokrzyskim, w pow. koneckim, w gminie Stąporków
- Smug – część wsi Pakosław w woj. wielkopolskim, w pow. nowotomyskim, w gminie Lwówek

Wikipedia

# smuga

światło, dym, ogień, itp. w postaci wydłużonej wstęgi

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wąski pasek dymu, światła, cienia, piany lub ognia

Wiktionary

- smuga – wąski pas czegoś wyodrębniający się z tła

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Płynący statek zostawia za sobą kilwater – smugę zmąconej wody.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmuɡa, AS: smuga

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smużenie n.

:: zdrobn. smużka ż.

czas. smużyć

przym. smugowy

Wiktionary

# smugacz

1. dodatkowy ładunek pocisku artyleryjskiego, powodujący powstanie smugi świetlnej za wystrzelonym pociskiem;
2. pocisk wyposażony w taki ładunek

SJP.pl

Smugacz – element pocisku, którego celem jest wytworzenie ciągnącej się za pociskiem smugi ognia (w przypadku pocisków świetlnych) lub dymu (w przypadku pocisków smugowych).

Smugacz może być częścią zapalnika dennego lub odrębnym zespołem. Smugacze pocisków strzeleckich i artyleryjskich są zapalane przez gazy prochowe w przewodzie lufy. Smugacze pocisków rakietowych są najczęściej zapalane elektrycznie podczas startu.

Wikipedia

# smuglewicz

nazwisko

SJP.pl

# smugoszyi

dzięcioł smugoszyi - gatunek ptaka z rodziny dzięciołowatych

SJP.pl

# smugowany

1. wiewiórka smugowana - gatunek wiewiórki;
2. przedrzeźniacz smugowany, bączek smugowany - gatunki ptaków

SJP.pl

# smugowaty

1. mający kształt smugi;
2. mający wiele smug

SJP.pl

# smugowiec

kraśnik smugowiec - motyl z rodziny kraśnikowatych

SJP.pl

Smugowiec (Tamiops) – rodzaj ssaków z podrodziny wiewiórczaków (Callosciurinae) w obrębie rodziny wiewiórkowatych (Sciuridae).

Wikipedia

# smugowy

1. mający kształt smugi; smużysty;
2. pocisk smugowy - pocisk wypełniony ładunkiem wytwarzającym dym

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z smugą, dotyczący smugi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smużka ż., smuga ż.

Wiktionary

# smuklej

stopień wyższy od przysłówka: smukło

SJP.pl

# smuklejszy

stopień wyższy od przymiotnika: smukły; bardziej smukły

SJP.pl

# smukleniowate

rodzina słodkowodnych ryb z rzędu kąsaczokształtnych

SJP.pl

Smukleniowate (Lebiasinidae) – rodzina słodkowodnych ryb kąsaczokształtnych (Characiformes), obejmująca ponad 50 gatunków opisanych naukowo oraz wiele nowo odkrytych, oczekujących na opisanie. Wiele intensywnie ubarwionych gatunków, zwłaszcza z rodzaju Nannostomus (drobnoustki i ukośniki) oraz smuklacze i smuklenie, to ryby akwariowe.

Wikipedia

# smuklica

glon morski z typu krasnorostów

SJP.pl

# smuklik

smuklik sześciopasy, smuklik rdzawonogi, smuklik wielki - błonkówki z rodziny smuklikowatych

SJP.pl

Smuklik (Halictus) – rodzaj pszczół z rodziny smuklikowatych, podrodziny smuklików właściwych i plemienia Halictini.

Wikipedia

# smuklikowate

o cechach smuklikowatych (rodzina błonkówek)

SJP.pl

Smuklikowate (Halictidae) – rodzina owadów z rzędu błonkoskrzydłych i nadrodziny pszczół, obejmująca ponad 4300 opisanych gatunków. Rozsiedlona kosmopolitycznie. Przedstawiciele wykazują szerokie spektrum zachowań: od samotniczych po eusocjalne. Gniazdują w glebie lub martwym drewnie. Wyróżniają się budową narządów gębowych. Liczne gatunki są ważnymi zapylaczami roślin uprawnych. W zapisie kopalnym znane od wczesnego eocenu.

Wikipedia

# smuklikowaty

o cechach smuklikowatych (rodzina błonkówek)

SJP.pl

# smukwa

owad z rzędu błonkówek

SJP.pl

# smukwowate

o cechach smukwowatych (rodzina błonkówek)

SJP.pl

# smukwowaty

o cechach smukwowatych (rodzina błonkówek)

SJP.pl

# smukło

przysłówek

(1.1) w sposób smukły

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Ich sylwetka nabiera lekkości, wygląda smuklej, koniec z garbieniem się i kompleksami.

(1.1) Kiedy mama je nakładała, jej pulchne nogi wyglądały smuklej.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmukwɔ, AS: smuku̯o

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. smukły

rzecz. smukłość ż.

Wiktionary

# smukłodziobek

smukłodziobek cynamonowy - gatunek ptaka z rodziny muchotyranikowatych

SJP.pl

# smukłonogi

1. oribi smukłonogi - afrykańska antylopa z rodziny wołowatych;
2. zębiełek smukłonogi - gatunek owadożernego ssaka z rodziny ryjówkowatych;
3. biegus smukłonogi - gatunek ptaka z rodziny bekasowatych

SJP.pl

# smukłość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co smukłe

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. smukły

przysł. smukło

Wiktionary

# smukły

cienki, wiotki, szczupły

SJP.pl

przymiotnik jakościowy

(1.1) taki, którego budowa lub sylwetka charakteryzuje się smukłością

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Laura jest smukła i delikatna.

(1.1) Smukła sylwetka i subtelna dekoracja tego neogotyckiego kościoła jest niezwykła.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmukwɨ, AS: smuku̯y

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. wysmukły

rzecz. smukłość

przysł. smukło

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) wiotki, delikatny, zwinny

Wiktionary

# smulikowski

- Adam Smulikowski (1906-1989) – nauczyciel, żołnierz AK
- Bolesław Smulikowski (1911-1939) – zoolog
- Julian Smulikowski (1880-1934) – działacz socjalistyczny
- Kazimierz Smulikowski (1900-1987) – geolog

Wikipedia

# smulski

→ Smulsko

SJP.pl

#### Patrz:

Smulsko

# smulsko

→ Smulsko

SJP.pl

Smulsko – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie tureckim, w gminie Przykona.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa konińskiego.

Wikipedia

#### Patrz:

Smulsko

# smurd

w Polsce do XII w.: kmieć zależny od księcia i zobowiązany do spełniania różnego rodzaju posług; smard; smerd; smerda

SJP.pl

Smerd, smerda, smard, smurd – średniowieczne określenie grupy ludzi o niskim statusie społecznym pojawiające się do XIII wieku na Rusi, w Polsce i u Słowian połabskich.

W literaturze słowa tego, zamiennie z wyrazem czeladź, używał Józef Ignacy Kraszewski w powieści Stara baśń. U Kraszewskiego Smerda to także nazwisko dowódcy drużyny książęcej.

Wikipedia

# smurf

[czytaj: smerf] postać z kreskówki o niebieskim kolorze ciała; smerf

SJP.pl

Smerfy (fr. Les Schtroumpfs, ang. The Smurfs) – bajkowa rasa niebieskich ludzików, wykreowanych przez belgijskiego rysownika komiksowego Pierre’a Culliforda, tworzącego pod pseudonimem Peyo. Smerfy są bohaterami komiksu, filmów i seriali animowanych. Od śmierci Peyo w 1992 r. komiks tworzą różni scenarzyści i rysownicy we współpracy z synem artysty, Thierrym Cullifordem.

Wikipedia

# smurfetka

[czytaj: smerfetka] smerfetka;
1. postać płci żeńskiej z popularnej kreskówki;
2. zabawka będąca wyobrażeniem Smerfetki

SJP.pl

# smurfny

[czytaj: smerfny] charakterystyczny dla smerfów (smurfów) oraz krainy, w której żyją; smerfny, smerfowy, smurfowy

SJP.pl

# smurfowy

charakterystyczny dla smerfów (smurfów) oraz krainy, w której żyją; smerfowy, smurfny, smerfny

SJP.pl

# smurfy

[czytaj: smerf] postać z kreskówki o niebieskim kolorze ciała; smerf

SJP.pl

Smerfy (fr. Les Schtroumpfs, ang. The Smurfs) – bajkowa rasa niebieskich ludzików, wykreowanych przez belgijskiego rysownika komiksowego Pierre’a Culliforda, tworzącego pod pseudonimem Peyo. Smerfy są bohaterami komiksu, filmów i seriali animowanych. Od śmierci Peyo w 1992 r. komiks tworzą różni scenarzyści i rysownicy we współpracy z synem artysty, Thierrym Cullifordem.

Wikipedia

# smuszewo

Smuszewo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wągrowieckim, w gminie Damasławek.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

Na terenie wsi znajdują się stanowiska archeologiczne obejmujące grodzisko obronne kultury łużyckiej oraz średniowieczny gródek z IX w. Od 1865 roku, na terenie wsi prowadzone były badania archeologiczne. W latach 1959–1966 zespół pracowników Muzeum Archeologicznego w Poznaniu prowadził systematyczne prace wykopaliskowe. W czasie tych badań odsłonięto łącznie 959 m² gruntu na terenie prasłowiańskiej osady.

Wikipedia

# smuta

okres zamieszek w państwie moskiewskim w latach 1605-13, spowodowanych wojną domową i interwencją polską oraz szwedzką w Rosji; smutnoje wriemia

SJP.pl

# smutać

potocznie: smucić się; smutać się

SJP.pl

# smutas

potocznie: osoba ciągle smucąca się, niemająca poczucia humoru

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. smutna osoba

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. smucić

rzecz. smuteczek mrz., smutek mrz.

przym. smutny

Wiktionary

# smutasek

→ smutas; ponuraczka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zdrobn. pot. smutna osoba

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. smutny

Wiktionary

# smutaska

→ smutas; ponuraczka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. smutna kobieta

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smutek mrz.

Wiktionary

# smuteczek

zdrobnienie od: smutek

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od zob. smutek.

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Czy podoba ci się wiersz o psich smuteczkach?

(1.1) Mały smuteczek wkradł się przez chwilkę nieuwagi przez małą cieniutką szparkę w moich postanowieniach (…)

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smutas mos., smutek mrz., smutność ż.

czas. smucić ndk., posmutnieć dk., smutnieć ndk., zasmucać ndk., zasmucić dk.

przym. smutnawy, smutny

przysł. smutno, smutnie, snutnawo

Wiktionary

# smuteczki

zdrobnienie od: smutek

SJP.pl

# smutek

1. uczucie zmartwienia, nastrój przygnębienia, załamania, melancholii, depresji;
2. przygnębiający smutny nastrój panujący gdzieś

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) stan uczuć, gdy ktoś jest smutny

Wiktionary

Smutek – emocjonalny ból powiązany z uczuciem niekorzystnej sytuacji, stratą, rozpaczą, żałobą, żalem, bezradnością oraz rozczarowaniem.

Osoba doświadczająca smutku może stać się cicha lub letargiczna i może wycofywać się od innych. Przykładem poważnego smutku jest depresja. Płacz często wskazuje na smutek.

Smutek jest jedną z sześciu podstawowych emocji, opisywanych przez Paula Ekmana, wraz ze szczęściem, złością, zaskoczeniem, strachem i wstrętem.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Odczuwam wielki smutek z powodu śmierci mojego ojca.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmutɛk, AS: smutek

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smutas m., smutaska ż., smucenie n., zasmucenie n., zasmucanie n.

:: zdrobn. smuteczek m.

czas. smucić ndk., zasmucić dk., zasmucać ndk., posmutnieć dk.

przym. smutny

przysł. smutnie, smutno

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) melancholia, przygnębienie; gw-pl|Śląsk Cieszyński|lankor.

Wiktionary

# smutki

zmartwienia, żale, kłopoty

SJP.pl

# smutnawy

nieco smutny, melancholijny; smętnawy, ponurawy

SJP.pl

# smutniak

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) gwara więzienna chleb

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmutʲɲak, AS: smutʹńak

Wiktionary

# smutnieć

stawać się smutnym

SJP.pl

# smutniej

stopień wyższy od przysłówków: smutnie, smutno

SJP.pl

# smutniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: smutny; bardziej smutny

SJP.pl

# smutno

przysłówek

(1.1) ze smutkiem; nie powodując radości, ale przygnębienie, zadumę, żal

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Smutno to brzmi, prawda?

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smuteczek mrz., smutek mrz., smutność ż.

przym. smutny

czas. smucić

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) nieszczęśliwie, niewesoło; reg. śl. otryntno.

Wiktionary

# smutność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest smutne; cecha tych, którzy są smutni

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. smutny

przysł. smutno

rzecz. smuteczek mrz.

Wiktionary

# smutny

1. ponury, mający zły dzień, nieszczęśliwy, przygnębiony;
2. zasmucający, godny pożałowania

SJP.pl

przymiotnik jakościowy

(1.1) odczuwający smutek, pogrążony w smutku

(1.3) godny pożałowania, dający powód do smutku

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Blady i smutny wszedł do pokoju, gdzie zwykle palił się na kominku ogień, a przy nim siadywała jego chora żona.

(1.2) Ze smutną miną spoglądała przez okno i czekała na męża.

(1.3) Niedostrzeganie tej smutnej prawdy bardzo poważnie zaciążyło na polskiej świadomości.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmutnɨ, AS: smutny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smutek mrz., smuteczek mrz., smutki nmos., smuteczki nmos., smutas mos., smutasek mos., smucenie n., smucenie n., posmucenie n., zasmucenie n., zasmucanie n., smutność ż.

czas. smucić ndk., posmucić dk., zasmucić dk., zasmucać ndk.

przym. smutnawy

przysł. smutnie, smutno

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1-2) bajroniczny, boleściwy, chmurny, elegijny, gorzki, grobowy, hiobowy, karawaniarski, łzawy, markotny, melancholijny, minorowy, nachmurzony, niepogodny, nieszczęśliwy, niewesoły, osowiały, osępiały, pełen smutku, pochmurny, pogrzebowy, pogrążony w smutku, pomarkotniały, ponuracki, ponury, posmutniały, posępny, przybity, przygaszony, przygnębiony, przyklapnięty, skwaszony, skwaśniały, smutnawy, smętnawy, smętny, sposępniały, spsiały, stroskany, sępi, tęskny, werterowski, zachmurzony, zasmucony, zasępiony, zatroskany, załamany, zbolały, zgaszony, zgasły, zgnębiony, zgorzkniały, zgryziony, zmarkotniały, zmartwiony, zniechęcony, złamany, żałobny, żałosny, żałośliwy; chmurny jak noc, kwaśny jak ocet, kwaśny jak ocet siedmiu złodziei, nie w sosie, ponury jak chmura gradowa; daw. frasobliwy

(1.3) beznadziejny, czarny, godny pożałowania, mroczny, niedobry, nieprzyjemny, opłakany, pesymistyczny, przygnębiający, przykry, tragiczny, zasmucający, zły, żałosny

Wiktionary

# smuty

okres zamieszek w państwie moskiewskim w latach 1605-13, spowodowanych wojną domową i interwencją polską oraz szwedzką w Rosji; smutnoje wriemia

SJP.pl

# smuż

smużyć się -
1. zostawiać za sobą smugę;
2. o obrazie telewizyjnym: być zakłóconym, zamglonym, niewyraźnym, ze smugami za ruchomymi obrazami

SJP.pl

# smużek

1. zdrobnienie od: smuga;
2. gryzoń z rodziny skoczków, żyjący w lasach, podobny do myszy, o ciemnej smudze na grzbiecie

SJP.pl

# smużka

1. zdrobnienie od: smuga;
2. gryzoń z rodziny skoczków, żyjący w lasach, podobny do myszy, o ciemnej smudze na grzbiecie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: smuga

Wiktionary

Smużka (Sicista) – rodzaj ssaków z rodziny smużek (Sminthidae).

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈsmuʃka, AS: smuška

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smuga ż., smużenie n.

czas. smużyć ndk.

przym. smugowy

Wiktionary

# smużkowany

zgłobik smużkowany - gatunek pluskwiaka z rodziny skoczkowatych

SJP.pl

# smużkowate

1. pokryty smużkami;
2. o cechach smużkowatych (rodzina gryzoni)

SJP.pl

# smużkowaty

1. pokryty smużkami;
2. o cechach smużkowatych (rodzina gryzoni)

SJP.pl

# smużkowy

→ smużka

SJP.pl

#### Patrz:

smużka

# smużny

przymiotnik od: smug

SJP.pl

# smużyć

smużyć się -
1. zostawiać za sobą smugę;
2. o obrazie telewizyjnym: być zakłóconym, zamglonym, niewyraźnym, ze smugami za ruchomymi obrazami

SJP.pl

# smużyna

rodzaj roślin z rodziny komelinowatych; kalisja

SJP.pl

Smużyna (Callisia L.) – rodzaj roślin z rodziny komelinowatych. Należy do niego ok. 20 gatunków pochodzących z tropikalnych obszarów Ameryki Środkowej, Południowej i południowego końca Ameryki Północnej.

Wikipedia

# smużysty

mający kształt smugi; smugowy

SJP.pl

# smycz

1. cienki pas skórzany, z tkaniny skóropodobnej, ewentualnie sznurka służący do prowadzenia zwierząt domowych;
2. pasek, taśma służąca do przenoszenia na szyi drobnych przedmiotów, często z możliwością szybkiego odpięcia

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) taśmowy, materiałowy lub skórzany pasek zakończony z jednej strony uchwytem (rączką), a z drugiej karabińczykiem podczepianym do obroży lub szelek zwierzęcia domowego (najczęściej psa) podczas wyprowadzania na spacer;

(1.2) mały pasek zakończony karabińczykiem, uchwytem lub klipsem, używany do trzymania kluczy bądź telefonu

Wiktionary

Smycz – rzemień, linka lub sznur mocowany do obroży lub szelek, najczęściej psa domowego, rzadziej kota domowego lub fretki domowej, w celu prowadzenia.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Czy wyprowadzanie psa bez smyczy jest w Polsce karalne?

(1.2) Zawsze jak idę na rower, to mi się smycz przydaje, ale nie do telefonu, tylko do kluczy.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smɨt͡ʃ, AS: smyč

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz.

:: zdrobn. smyczka ż.

Wiktionary

# smyczek

przyrząd służący do wydobywania dźwięku z niektórych instrumentów strunowych (np. skrzypiec), zbudowany ze sprężystego pręta z napiętym na nim pasmem włosia; smyk

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) muz. element instrumentu smyczkowego w kształcie różdżki lub łuku, który służy do ręcznego wzbudzania wibracji strun;

(1.2) hist. wojsk. szabla pochodzenia tatarskiego lub kirgiskiego o niewielkiej krzywiźnie ostrza głowni

Wiktionary

- Smyczek – rodzaj szabli
- Smyczek – element instrumentu smyczkowego

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈsmɨt͡ʃɛk, AS: smyček

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smyk m., smykanie n., smyknięcie n.

czas. smykać ndk., smyknąć dk.

przym. smyczkowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) smyk

(1.2) szabla ormiańska, karabela ormiańska, ormianka, ordynka, czeczuga

Wiktionary

# smyczka

zdrobnienie od: smycz

SJP.pl

# smyczki

smyki;
1. instrumenty smyczkowe wchodzące w skład orkiestry;
2. dźwięki grane przez smyczki - instrumenty

SJP.pl

# smyczkować

1. grać smyczkiem;
2. środowiskowo: dodawać do jakiegoś utworu muzycznego instrumenty smyczkowe

SJP.pl

# smyczkowanie

1. grać smyczkiem;
2. środowiskowo: dodawać do jakiegoś utworu muzycznego instrumenty smyczkowe

SJP.pl

Smyczkowanie – sposób wydobywania dźwięku (artykulacji) na instrumentach smyczkowych za pomocą smyczka.

Wikipedia

# smyczkowy

przymiotnik od: smyczek

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) przym. od smyczek

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Szkolny chór i kwartet smyczkowy, składający się z uczniów wrocławskiej szkoły muzycznej, wystąpią na festiwalu z utworami Haendla, Gorczyckiego i Kodaly'ego.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smɨt͡ʃˈkɔvɨ, AS: smyčkovy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smyczek

Wiktionary

# smyczyk

smyczyk mrówkownik - gatunek pluskwiaka z rodziny smyczykowatych

SJP.pl

# smyczykowate

o cechach smyczykowatych (rodzina pluskwiaków)

SJP.pl

Smyczykowate (Alydidae) – rodzina owadów z podrzędu pluskwiaków różnoskrzydłych.

Wikipedia

# smyczykowaty

o cechach smyczykowatych (rodzina pluskwiaków)

SJP.pl

# smyczyński

nazwisko

SJP.pl

# smyk

1. żartobliwie: dziecko (głównie chłopiec); malec, brzdąc, smarkacz;
2. przyrząd służący do wydobywania dźwięku z niektórych instrumentów strunowych (np. skrzypiec), zbudowany ze sprężystego pręta z napiętym na nim pasmem włosia; smyczek

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. żart. dziecko, zwłaszcza o chłopcu: malec, brzdąc, szkrab

Wiktionary

- MIP Smyk – pierwszy polski samolot sportowy z chowanym podwoziem (1934-1938)
- PW-5 Smyk – polski szybowiec
- Smyk (sieć sklepów) – polska sieć sklepów dla dzieci
- Smyk (samochód)
- Dom Towarowy Smyk w Warszawie

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: smɨk, AS: smyk

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. smyczek m.

Wiktionary

# smykać

potocznie:
1. biec szybko, uciekać, umykać;
2. zręcznie brać, chwytać coś niepostrzeżenie, szybko kraść;
3. oskubywać, szczypać, rwać coś

SJP.pl

# smykała

potocznie:
1. biec szybko, uciekać, umykać;
2. zręcznie brać, chwytać coś niepostrzeżenie, szybko kraść;
3. oskubywać, szczypać, rwać coś

SJP.pl

# smykałka

potocznie: zdolność i zamiłowanie do czegoś

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zdolność do czegoś, umiejętność

(1.2) gw-pl|Warszawa. spryt

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Stefan nie ma smykałki do robienia interesów.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smɨˈkawka, AS: smykau̯ka

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) umiejętność, biegłość, wprawa, sprawność; gw-pl|Górny Śląsk|grajfka.

Wiktionary

# smyki

1. żartobliwie: dziecko (głównie chłopiec); malec, brzdąc, smarkacz;
2. przyrząd służący do wydobywania dźwięku z niektórych instrumentów strunowych (np. skrzypiec), zbudowany ze sprężystego pręta z napiętym na nim pasmem włosia; smyczek

SJP.pl

Smyki (ang. Tweenies) – serial edukacyjny brytyjskiej produkcji, przeznaczony dla dzieci w wieku przedszkolnym.

W 2003 roku nagrano kontynuację serialu o nazwie Be safe with the Tweenies.

Wikipedia

# smykla

nazwisko

SJP.pl

# smyków

1. żartobliwie: dziecko (głównie chłopiec); malec, brzdąc, smarkacz;
2. przyrząd służący do wydobywania dźwięku z niektórych instrumentów strunowych (np. skrzypiec), zbudowany ze sprężystego pręta z napiętym na nim pasmem włosia; smyczek

SJP.pl

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 19, w tym 6 podstawowych

- Smyków – część miasta Bochnia
- Smyków – część wsi Ostrów Szlachecki w woj. małopolskim, w pow. bocheńskim, w gminie Bochnia
- Smyków – część wsi Dębno w woj. małopolskim, w pow. brzeskim, w gminie Dębno
- Smyków – wieś w woj. małopolskim, w pow. dąbrowskim, w gminie Radgoszcz
- Smyków – część wsi Sławno w woj. mazowieckim, w pow. radomskim, w gminie Wolanów
- Smyków – część wsi Gliny Małe w woj. podkarpackim, w pow. mieleckim, w gminie Borowa
- Smyków – część wsi Chorzelów w woj. podkarpackim, w pow. mieleckim, w gminie Mielec
- Smyków – część wsi Wierzchowiny w woj. podkarpackim, w pow. mieleckim, w gminie Wadowice Górne
- Smyków – wieś w woj. śląskim, w pow. częstochowskim, w gminie Przyrów
- Smyków – część wsi Osowa w woj. świętokrzyskim, w pow. jędrzejowskim, w gminie Sobków
- Smyków – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Daleszyce
- Smyków – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Raków
- Smyków – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. koneckim, w gminie Fałków
- Smyków – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. koneckim, w gminie Smyków
- Smyków – przysiółek wsi Podgrodzie w woj. świętokrzyskim w pow. ostrowieckim, w gminie Ćmielów
- Smyków – przysiółek wsi Worowice w woj. świętokrzyskim, w pow. ostrowieckim, w gminie Waśniów
- Smyków – przysiółek wsi Zagorzyce w woj. świętokrzyskim, w pow. pińczowskim, w gminie Pińczów
- Smyków – część kolonii Jaroszówka w woj. świętokrzyskim, w pow. sandomierskim, w gminie Dwikozy
- Smyków – część wsi Nasławice w woj. świętokrzyskim, w pow. sandomierskim, w gminie Klimontów

Wikipedia

# smykówko

Smykówko (niem. Klein Schmückwalde) – osada w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ostródzkim, w gminie Ostróda. Przed 1945 rokiem miejscowość nosiła nazwę Klein Schmückwalde oraz Szmykwałd. Wieś posiadała PGR, który dawał zatrudnienie jej mieszkańcom. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. W osadzie nie ma szkoły. Miejscowość jest położona przy szlaku komunikacyjnym między Ostródą a Nowym Miastem Lubawskim.

Wikipedia

# smykowo

Smykowo (niem. Schmückwalde), w latach 1945–1992 Szmykwałd – wieś/osada w Polsce położona w, w powiecie ostródzkim, w gminie Ostróda. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Wikipedia

# smykowski

→ Smyków

SJP.pl

#### Patrz:

Smyków

# smyrać

potocznie: delikatnie dotykać wrażliwych miejsc na czyimś ciele; łaskotać, gilgotać, gilgać

SJP.pl

# smyrak

nazwisko

SJP.pl

# smyranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|smyrać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. smyrać ndk.

Wiktionary

# smyrek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. świerk

Wiktionary

# smyrna

dawna nazwa miasta Izmir

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. Izmir;

Wiktionary

Miejscowości w Turcji:

- Smyrna (obecnie Izmir) – miasto portowe nad Zatoką Izmirską stolica ilu (prowincji) Izmir

Miejscowości w USA:

- Smyrna – miejscowość w stanie Delaware, w hrabstwie New Castle
- Smyrna – miasto w stanie Georgia, w hrabstwie Cobb
- Smyrna – miasto w stanie Maine, w hrabstwie Aroostook
- Smyrna – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Chenango
- Smyrna – wieś w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Chenango
- Smyrna – miejscowość w stanie Karolina Południowa, w hrabstwie York
- Smyrna – miejscowość w stanie Tennessee, w hrabstwie Rutherford

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Pierwszą świątynię Romy wzniesiono w Smyrnie.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsmɨrna, AS: smyrna

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. smyrneński

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) współcz. Izmir

Wiktionary

# smyrnąć

potocznie: delikatnie dotknąć, zwłaszcza wrażliwego miejsca na czyimś ciele

SJP.pl

# smyrneński

przymiotnik od: Smyrna

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) hist. związany z Smyrną, dotyczący Smyrny (współcz. Izmir)

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Smyrna ż.

Wiktionary

# smyrski

nazwisko

SJP.pl

# smysł

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) stpol. rozum, umysł

(1.2) stpol. zmysł

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: smɨsw̥, AS: smysu̯̦

Wiktionary

# sn

symbol cyny, pierwiastka chemicznego

SJP.pl

skrótowiec

(1.1) = praw. Sąd Najwyższy

(1.2) = elektr. średnie napięcie

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) SN ustawowo rozstrzyga spory o prawo i dba o zgodność z prawem orzecznictwa sądów.

Wiktionary

# snąć

o rybach: tracić życie, ginąć

SJP.pl

# snack-bar

[czytaj: snek-ba(r)] bar szybkiej obsługi, w którym podaje się głównie kanapki lub proste dania; snack bar

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gastr. rodzaj bufetu z gorącymi daniami i przekąskami

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Kupiłam chipsy bekonowe na dworcu w snack-barze.

Wiktionary

# snacki

[czytaj: snaki] potocznie: chrupki kukurydziane; snaki

SJP.pl

# snadnie

przysłówek

(1.1) daw. łatwo

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) A ja swym cichym szeptem sprawić umiem snadnie, że człowiekowi łacno słodki sen przypadnie…

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsnadʲɲɛ, AS: snadʹńe

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. snadny

przysł. snadno

rzecz. snadność ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) daw. snadno

Wiktionary

# snadniej

stopień wyższy od przysłówka: snadnie

SJP.pl

# snadniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: snadny

SJP.pl

# snadno

przysłówek

(1.1) daw. łatwo

Wiktionary

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

(1.1) daw. snadnie

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

przym. snadny

przysł. snadnie

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

współczesna.

tłumaczenia.

źródła.

== snadno (język czeski.) ==

wymowa.

znaczenia.

przysłówek

(1.1) łatwo

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsnadnɔ, AS: snadno

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. snadny

przysł. snadnie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) daw. snadnie

Wiktionary

# snadnomówny

przymiotnik

(1.1) daw. rzad. mający łatwość mówienia, chętny do mówienia

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsnadnɔ̃ˈmuvnɨ, AS: snadnõmuvny

Wiktionary

# snadność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest snadne

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. snadny

przysł. snadnie

Wiktionary

# snadny

dawniej: łatwy, nieskomplikowany; prosty, nietrudny

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) stpol. łatwy

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsnadnɨ, AS: snadny

Wiktionary

#### Powiązane:

przysł. snadno, snadnie

rzecz. snadność ż.

Wiktionary

# snadź

dawniej: zapewne, prawdopodobnie, widocznie

SJP.pl

partykuła

(1.1) daw. widać, widocznie, być może, zapewne, prawdopodobnie

(1.2) daw. przypadkiem, czasem, broń Boże

(1.3) daw. rzad. właściwie, wprawdzie, co prawda

(1.4) stpol. niby, jakoby

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Tymczasem powalony przez Arnaka człowiek odzyskał przytomność i snadź groźne o napaści opowiadał historie towarzyszom, bo w obozie powstało podniecenie.

(1.1) Widocznie również usłyszeli odległe szczekanie, spojrzeli ku północy i pojęli snadź niebezpieczeństwo, bo pozostawiając wszystko, z pośpiechem pobiegli w stronę gaju.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: snat͡ɕ, AS: snać

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1-4) daw. snać, stpol. snaść, stpol. sna

Wiktionary

# snajper

1. osoba wyszkolona w precyzyjnym strzelaniu do oddalonych pojedynczych celów; strzelec wyborowy;
2. w sporcie:
a) zawodnik zbodywający wiele bramek dla swojej drużyny;
b) zawodnik skutecznie wrzucający piłki do kosza;
3. środowiskowo: osoba wygrywająca aukcje internetowe za pomocą automatu do licytowania

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) wojsk. strzelec wyborowy, żołnierz przeszkolony do zwalczania celów odległych i trudno dostępnych za pomocą pojedynczych strzałów ze specjalnego karabinu;

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Snajper zaczaił się na dachu budynku i zabił generała i jego zastępcę, po czym uciekł niezauważony.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsnajpɛr, AS: snai ̯per

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snajperka ż.

przym. snajperski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) strzelec wyborowy

Wiktionary

# snajperka

1. kobieta wyszkolona w precyzyjnym strzelaniu do oddalonych pojedynczych celów; strzelczyni wyborowa;
2. potocznie: karabin snajperski

SJP.pl

Karabin wyborowy (karabin snajperski, karabin strzelca wyborowego, pot. snajperka) – karabin przeznaczony dla strzelca wyborowego w celu prowadzenia ognia pojedynczego na dużą odległość, z dużą precyzją, używany do likwidowania pojedynczych, istotnych dla przeciwnika celów (głównie osób), w odległości od kilkuset metrów do 2,5 km. Jest to wyselekcjonowany model broni standardowej lub konstrukcja oryginalna przeznaczona wyłącznie do tego celu. Posiada osprzęt umożliwiający precyzyjne prowadzenie ognia na znacznych (do około 1000 m) odległościach (celownik optyczny), także w nocy, z użyciem noktowizora. Broń powtarzalna lub samopowtarzalna, istnieją też modele strzelające ogniem ciągłym (HK G3SG1).

Wikipedia

# snajperski

związany ze snajperem lub snajperstwem

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z snajperem, dotyczący snajpera

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snajper mos.

Wiktionary

# snajperstwo

zajęcie snajpera

SJP.pl

# snake

rzeka w USA

SJP.pl

- Snake – rzeka w Stanach Zjednoczonych.
- Snake – gra komputerowa.

Wikipedia

# snaki

potocznie: chrupki kukurydziane; snacki

SJP.pl

# snap

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) neol. pot. serwis społecznościowy Snapchat; także. aplikacja tego serwisu

(1.2) neol. konto użytkownika w serwisie Snapchat; także. nazwa tego konta

(1.3) neol. zdjęcie, film lub wiadomość wysłany przy użyciu serwisu Snapchat

Wiktionary

- Subnetwork Access Protocol (informatyka) – protokół sieciowy
- Snap (sport) – rodzaj zagrania w futbolu amerykańskim
- Snap! (muzyka) – niemiecki zespół muzyczny

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Ściągnąłem sobie wczoraj snapa.

(1.2) Podasz mi swojego snapa?

(1.3) Alka wysłała mi wczoraj bekowego snapa.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: snap, AS: snap

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snapowanie n., posnapowanie n.

czas. snapować ndk., posnapować dk.

Wiktionary

# snapback

[czytaj: snap-bek] czapka z daszkiem posiadająca możliwość dopasowania do rozmiaru głowy

SJP.pl

# snapchat

[czytaj: snapczat] mobilna aplikacja do wysyłania filmów i zdjęć

SJP.pl

Wikipedia

# snapchatter

[czytaj: snapczater] użytkownik Snapchata - aplikacji mobilnej do wysyłania filmów i zdjęć; snapczater, snapowicz

SJP.pl

# snapchatterka

[czytaj: snapczaterka] użytkowniczka aplikacji mobilnej Snapchat; snapowiczka, snapczaterka

SJP.pl

# snapczater

użytkownik Snapchata - aplikacji mobilnej do wysyłania filmów i zdjęć; snapchatter, snapowicz

SJP.pl

# snapczaterka

użytkowniczka aplikacji mobilnej Snapchat; snapowiczka, snapchatterka

SJP.pl

# snapdragon

Snapdragon – seria systemów SOC firmy Qualcomm, przeznaczonych dla urządzeń mobilnych. Jest oparta na architekturze ARM.

Wikipedia

# snapować

środowiskowo: korzystać z aplikacji mobilnej Snapchat

SJP.pl

czasownik niedokonany (dk. brak)

(1.1) neol. pot. wysyłać zdjęcia, filmy i wiadomości, z użyciem aplikacji Snapchat

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Snapowałem z Anitą do późnego wieczora.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: snaˈpɔvat͡ɕ, AS: snapovać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snap mrz., snapowanie n., posnapowanie n.

czas. posnapować dk.

Wiktionary

# snapowicz

użytkownik Snapchata - aplikacji mobilnej do wysyłania filmów i zdjęć; snapczater, snapchatter

SJP.pl

# snapowiczka

użytkowniczka aplikacji mobilnej Snapchat; snapczaterka, snapchatterka

SJP.pl

# snappassa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) neol. funkcja w aplikacji Snapchat wskazująca liczbę dni, przez jaką dwaj użytkownicy nieprzerwanie wymieniają ze sobą snapy

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Jeśli Ty oraz Twój znajomy nie wyślecie do siebie snapa w ciągu 24 godzin, utracisz snappassę.

(1.1) Symbolem snappassy jest emotikona z płomieniem.

(1.1) Wczoraj dobiłem z Klaudią 100 dni snappassy.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) pot. dni

Wiktionary

# snarski

nazwisko

SJP.pl

- Bogdan Snarski – lekarz, propagator balneologii i zachowawczego leczenia geriatrycznego, założyciel pierwszego w Polsce sanatorium geriatrycznego
- Dariusz Snarski (ur. 20 grudnia 1968 w Bielsku Podlaskim) – polski pięściarz, olimpijczyk
- Ryszard Snarski ps. „Soroka” (1932–1994) – członek Związku Obrońców Wolności w Brześciu i innych niastach BSRR (1946–1948), więzień łagru w Workucie, działacz społeczny, pisarz
- Stanisław Snarski – starosta zaborski
- Tomasz Snarski (ur. 1985) – polski adwokat, nauczyciel akademicki i poeta

Wikipedia

# snaszyca

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gwara. młoda mężatka

Wiktionary

# snażny

przymiotnik jakościowy

(1.1) stpol. śrpol. gorliwy

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsnaʒnɨ, AS: snažny

Wiktionary

# sneakerhead

[czytaj: snikerhed]
1. kolekcjoner oryginalnych, ekskluzywnych butów sportowych;
2. osoba z obszerną wiedzą na temat butów sportowych

SJP.pl

Sneakerhead (buciarz, kolekcjoner butów) – termin określający osobę, która zbiera, czy też kolekcjonuje buty, ale przy okazji zagłębia się w ich historię, posiada wiedzę na temat materiałów lub systemów amortyzacji zastosowanych w danym bucie. Interesuje go designer tworzący dany model i chce wiedzieć, jaka była inspiracja przy ich projektowaniu.

Wikipedia

# sneakers

[czytaj: snikers] damski lub męski but na miękkiej podeszwie, łączący styl sportowy i casualowy; snikers

SJP.pl

# sneakersowy

→ sneakersowy [czytaj: snikersowy]

SJP.pl

# sneakersy

[czytaj: snikersy] rodzaj obuwia na miękkiej podeszwie, łączący styl sportowy i casualowy; snikersy

SJP.pl

# snębić

czasownik

(1.1) stpol. wydawać za mąż

Wiktionary

# snębica

chorobliwie często powtarzające się okresy rui u samic niektórych zwierząt (głównie u krów i klaczy)

SJP.pl

Snębica, nimfomania zwierząt, przedłużona ruja – chorobliwie często powtarzające się okresy rui u zwierząt (głównie krów i klaczy), powodowana zmianami hormonalnymi wywołanymi najczęściej torbielami na jajnikach. U nieleczonych zwierząt zwykle dochodzi do jałowości.

Wikipedia

# snecha

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. synowa

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsnɛxa, AS: sneχa

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. zdrobn. sneszka

Wiktionary

# snekkar

statek wiosłowo-żaglowy używany przez wikingów, mający na drewnianym kadłubie charakterystyczną ozdobę w postaci rzeźby, np. smoka; langskip, drakkar

SJP.pl

Sneka (snekkar) – najmniejszy z langskipów; podstawowa jednostka flot wikingów; okręt o liczbie wioseł wynoszącej 30–40. Sneki posiadały jeden maszt o wysokości ok. 18 m, na którym podnoszono jeden duży, czworokątny rejowy żagiel o powierzchni ok. 130 m².

Wikipedia

# snelka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Poznań. gw-pl|Górny Śląsk. rozdrobnione pieczywo rozmoczone w wodzie lub mleku i podawane jako zupa

Wiktionary

# snello

określenie wykonawcze: szybko, zwinnie, żwawo

SJP.pl

# sneszka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. synowa; zdrobn. snecha

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsnɛʃka, AS: sneška

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snecha ż.

Wiktionary

# śniadać

przestarzale: jeść śniadanie; śniadaniować

SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) przest. jeść śniadanie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Panie Sędzio, wszakże to czas podobno śniadać?

(1.1) Do głównej sali wracano z ogrodu: / Śniadać zbliżyła się konieczna pora, (…)

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śniadalnia ż., śniadanie n., śniadaniówka ż., śniadanko n.

czas. pośniadać, śniodać ndk.

przym. śniadaniowy

przysł. śniadaniowo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk|śniodać.

Wiktionary

# śniadalnia

1. dawniej: pokój we dworze, mniejsza jadalnia, w której spożywano śniadanie;
2. sala w pensjonacie lub hotelu, w której serwuje się śniadanie wliczone w cenę noclegu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pomieszczenie, w którym spożywa się śniadania

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śniadanie n., śniadanko n., śniadaniówka ż., podśniadanie n.

czas. śniadać ndk., śniodać ndk.

przym. śniadaniowy

przysł. śniadaniowo

Wiktionary

# śniadanie

przestarzale: jeść śniadanie; śniadaniować

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) poranny posiłek;

(1.2) daw. jedzenie śniadania (1.1)

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Karolina często nie je śniadania, bo nie jest rano głodna.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕɲaˈdãɲɛ, AS: śńadãńe

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śniadaniówka ż., podśniadanie n., śniadalnia ż.

:: zdrobn. śniadanko n.

czas. śniadać ndk., śniodać ndk.

przym. śniadaniowy

przysł. śniadaniowo

Wiktionary

# śniadaniować

przestarzale, dziś potocznie: jeść śniadanie; śniadać

SJP.pl

# śniadaniówka

1. przerwa śniadaniowa;
2. torebka na drugie śniadanie;
3. potocznie: telewizja śniadaniowa

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pojemnik na kanapki, owoce itp.

(1.2) pot. program telewizyjny w paśmie porannym

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śniadanie n., śniadanko n., śniadalnia ż.

przym. śniadaniowy

czas. śniadać ndk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) lunchbox, lunchboks, kanapnik

Wiktionary

# śniadaniownia

potocznie: punkt gastronomiczny, w którym podaje się śniadania

SJP.pl

# śniadaniowo

→ śniadaniowy

SJP.pl

#### Patrz:

śniadaniowy

# śniadaniowy

1. → śniadanie;
2. telewizja śniadaniowa - programy rozrywkowe nadawane w telewizji na żywo o poranku; śniadaniówka

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) związany ze śniadaniem, dotyczący śniadania

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śniadalnia ż., śniadanie n., śniadanko n., śniadaniówka

czas. śniadać ndk., śniodać ndk.

przysł. śniadaniowo

Wiktionary

# śniadanko

zdrobnienie od: śniadanie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zdrobn. od: śniadanie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Jacusiu, zjedz śniadanko i pójdziemy do babci.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕɲaˈdãnkɔ, AS: śńadãnko

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śniadalnia ż., śniadanie n., śniadaniówka ż.

czas. śniadać ndk.

przym. śniadaniowy

Wiktionary

# śniadawy

zbliżony do śniadego, nie do końca śniady, prawie śniady

SJP.pl

# śniadecki

nazwisko, m.in. Jędrzej Śniadecki (1768-1838) - polski chemik, lekarz i biolog

SJP.pl

Osoby o nazwisku Śniadecki

- Bartosz Śniadecki (1981–), muzyk
- Jan Władysław Śniadecki (ur. 1756, zm. 1830) – polski astronom i matematyk
- Jędrzej Śniadecki (ur. 1768, zm. 1838) – polski lekarz, biolog, chemik i filozof
- Krzysztof Śniadecki (1974–), motorowodniak

Inne

- Śniadecki – krater księżycowy
- MF Jan Śniadecki – prom

Wikipedia

# śniadka

grzyb pasożytniczy, wywołujący chorobę zbóż i innych roślin; śnieć; głownia

SJP.pl

# śniadkowate

rodzina niewielkich chrząszczy

SJP.pl

Śniadkowate (Melandryidae) – rodzina niewielkich chrząszczy o nitkowatych, 11-członowych czułkach i dużych, zwisających głaszczkach. Ich larwy mają wydłużone, miękkie ciało i są zaopatrzone są w 3 pary nóg. Żyją w grzybach lub drewnie. Przedstawicielem śniadkowatych jest głaszczyn brodaty (Serropalpus barbatus).

Wikipedia

# śniadkowaty

o cechach śniadkowatych (rodzina chrząszczy)

SJP.pl

# śniadolicy

przestarzałe: mający śniade lica

SJP.pl

# śniadość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest śniade; cecha tych, którzy są śniadzi

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. śniady

przysł. śniado

Wiktionary

# śniadoskóry

mający ciemną karnację skóry

SJP.pl

# śniadowianin

mieszkaniec Śniadowa (wsi w Polsce)

SJP.pl

# śniadowianka

mieszkanka Śniadowa (wsi w Polsce)

SJP.pl

# śniadówka

wieś w Polsce

SJP.pl

Śniadówka – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie puławskim, w gminie Baranów.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do ówczesnego województwa lubelskiego.

Wieś stanowi sołectwo gminy Baranów. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 333 mieszkańców.

Wikipedia

# śniadowo

wieś w Polsce

SJP.pl

Miejscowości w Polsce:

- Śniadowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. nowodworskim, w gminie Zakroczym
- Śniadowo – wieś w woj. podlaskim, w pow. łomżyńskim, w gminie Śniadowo
  - Śniadowo – stacja kolejowa tamże
- Śniadowo (Żniadowo) – wieś w województwie warmińsko-mazurskim w powiecie mrągowskim w gminie Mrągowo.

Wikipedia

# śniadowski

→ Śniadowo

SJP.pl

#### Patrz:

Śniadowo

# śniady

mający ciemną cerę, smagły; mający barwę brązową, brunatną

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) o człowieku: opalony lub mający ciemniejszą karnację

(1.2) najczęściej o skórze, cerze człowieka: o barwie jasnobrązowej lub oliwkowobrązowej

Wiktionary

#### Przykłady

(1.2) Niektórzy ludzie w Polsce utożsamiają z Arabami wszystkie osoby o śniadej karnacji lub wyznania muzułmańskiego.

(1.2) Śniada karnacja jest powszechna w regionie śródziemnomorskim.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕɲadɨ, AS: śńady

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śniadość ż.

przysł. śniado

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) smagły

(1.2) smagły

Wiktionary

# śniardewny

przymiotnik od: Śniardwy (jezioro)

SJP.pl

# śniardwy

największe jezioro w Polsce

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. polodowcowe jezioro w północno-wschodniej Polsce, na Mazurach;

Wiktionary

Śniardwy – największe jezioro w Polsce, w województwie warmińsko-mazurskim, w powiatach: mrągowskim i piskim, położone w Krainie Wielkich Jezior Mazurskich, w dorzeczu Pisy. Jest to jezioro polodowcowe.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) System wodny jezior Śniardwy, Kaczerajno, Seksty, Warnołty obejmuje obszar o powierzchni 113,4 km².

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) hist. Śniardły

Wiktionary

# śniat

1. dawniej: pień drzewa, pniak;
2. gwarowo: ul kłodowy

SJP.pl

# śniatowo

Śniatowo (niem. Schnatow) – osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Kamień Pomorski, przy drodze wojewódzkiej nr 106 Rzewnowo – Golczewo – Stargard – Pyrzyce. Miejscowość leży nad południowo-wschodnim brzegiem Jeziora Śniatowskiego.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Osada Śniatowo oraz przysiółek Ganiec tworzą Sołectwo Śniatowo utworzone w 2013 roku.

Wikipedia

# śnić

1. widzieć coś we śnie;
2. marzyć o czymś

SJP.pl

czasownik

(1.1) widzieć sen podczas spania

(1.2) przen. marzyć o czymś; myśleć nielogicznie lub nierozsądnie

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕɲit͡ɕ, AS: śńić

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śnienie n., sennik m., sen, senność

przym. senny

przysł. sennie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) marzyć

Wiktionary

# śnica

osada dyszla złożona z dwóch drążków

SJP.pl

# śnicianka

rozszczepka śnicianka - gatunek motyla z rodziny mrocznicowatych

SJP.pl

# snickers

[czytaj: snikers] baton marki Snickers

SJP.pl

Snickers – baton z nugatem, orzeszkami ziemnymi w karmelu i czekoladzie produkowany przez Mars. Stworzył go Franklin Clarence Mars w 1930 roku. Został nazwany w ten sposób na cześć ulubionego konia rodziny Mars w tamtym okresie, który zmarł na dwa miesiące przed premierą batonika.

Wikipedia

# śnieć

1. grzyb z rodziny śnieciowatych, powodujący szkody w uprawach pszenicy i cebuli, występujący w około 100 gatunkach;
2. choroba wywoływana przez ten grzyb

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. grzyb z rodziny śnieciowatych, powodujący szkody w uprawach pszenicy i cebuli, występujący w około 100 gatunkach

(1.2) bot. choroba wywoływana przez grzyb z rodziny śnieciowatych

Wiktionary

Śnieć (l. mn. śnieci) – grupa infekcyjnych chorób roślin wywołana przez mikroskopijne grzyby z rodziny śnieciowatych (Tilletiaceae).

Wśród uprawianych w Polsce roślin występują następujące śnieci (w nawiasach wywołujące je patogeny):

- śnieć indyjska pszenicy (Tilletia indica)
- śnieć gładka pszenicy (Tilletia laevis)
- śnieć karłowa pszenicy (Tilletia controversa)
- śnieć cuchnąca pszenicy (Tilletia caries)
- śnieć żyta (Tilletia secalis).

Wikipedia

# śnieciński

nazwisko

SJP.pl

# śnieciotoks

handlowa nazwa środka grzybobójczego do zaprawiania ziarna

SJP.pl

# śnieciotox

handlowa nazwa środka grzybobójczego do zaprawiania ziarna

SJP.pl

# śnieciowate

o cechach śnieciowatych (rodzina grzybów)

SJP.pl

Śnieciowate (Tilletiaceae J. Schröt.) – rodzina grzybów z klasy płaskoszy (Exobasidiomycetes). Grzyby mikroskopijne, obligatoryjne pasożyty roślin.

Wikipedia

# śnieciowaty

o cechach śnieciowatych (rodzina grzybów)

SJP.pl

# śnieciowce

monotypowy rząd grzybów z gromady podstawczaków

SJP.pl

Śnieciowce (Tilletiales Haeckel) – rząd grzybów z klasy płaskoszy (Exobasidiomycetes). Grzyby mikroskopijne, obligatoryjne pasożyty roślin.

Wikipedia

# śnieciowiec

grzyb z gromady podstawczaków, szkodnik upraw pszenicy i cebuli

SJP.pl

# śniedek

roślina cebulowa, zimotrwała, popularna we florystyce

SJP.pl

Wikipedia

# śniedny

przymiotnik

(1.1) stpol. jadalny

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕɲɛdnɨ, AS: śńedny

Wiktionary

# śniedź

jasnozielony nalot zasadowych węglanów miedzi tworzący się na powierzchni miedzi albo jej stopów pod wpływem wilgoci i powietrza, niekiedy wytwarzany sztucznie; patyna; grynszpan szlachetny

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zielonkawy lub niebieskawy nalot, powstający na metalach wskutek utleniania się ich powierzchni

Wiktionary

Patyna, śniedź, grynszpan szlachetny – produkt korozji atmosferycznej miedzi i jej stopów w wilgotnym powietrzu. Powierzchniowa warstwa patyny tworzy powłokę koloru od jasnozielonego do szarozielonego. Jej głównym składnikiem (przy powstawaniu w niezanieczyszczonej atmosferze) jest węglan hydroksomiedzi(II) – [Cu(OH)]2CO3. Patyna jest powłoką trwałą, jako ostatni etap procesu pasywacji. Cały proces pokrywania się powierzchni metalu nalotem patyny w normalnych warunkach atmosferycznych trwa kilkadziesiąt lat, choć pierwsze objawy mogą zacząć pojawiać się już po kilku miesiącach.

Wikipedia

#### Synonimy:

(1.1) patyna

Wiktionary

# śniedzanowo

Śniedzanowo – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie sierpeckim, w gminie Rościszewo. Ma status sołectwa.

Prywatna wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie sierpeckim województwa płockiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia

# śnieg

rodzaj opadu atmosferycznego, składający się z kryształków zamrożonej wody

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) meteorol. opad w postaci kryształków lodu;

(1.2) śnieg (1.1) leżący na ziemi, przedmiotach

(1.3) pot. przen. techn. zły obraz na ekranie telewizora

(1.4) daw. przen. kokaina

Wiktionary

Śnieg – opad atmosferyczny (hydrometeor) w postaci kryształków lodu o kształtach głównie sześcioramiennych gwiazdek, łączących się w płatki śniegu. Po opadnięciu na ziemię tworzy porowatą pokrywę śnieżną, także nazywaną śniegiem.

Śnieg powstaje, gdy w chmurach para wodna krystalizuje (resublimuje), tworząc kryształy lodu.

Płatek śniegu to struktura kryształów śniegu, mogąca mieć do kilku centymetrów. Czasem określa się tak samo również pojedyncze kryształki.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Wczoraj spadł pierwszy śnieg tej zimy.

(1.2) Obiecałaś matce, że jej pomożesz w odgarnięciu śniegu.

(1.3) Obudziło go mruganie śniegu na ekranie telewizora.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ɕɲɛk, AS: śńek

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Śnieżnik m., Śnieżka ż., śniegowiec m., śnieżka ż., śnieżyca ż., śnieżynka ż., naśnieżanie n., śnieżki nmos.

:: zdrobn. śnieżek m.

czas. zaśnieżyć, śnieżyć ndk., odśnieżyć dk., odśnieżać ndk.

przym. śnieżny, śniegowy, śnieżysty, zaśnieżony

ims. zaśnieżony

przysł. śnieżnie, śnieżyście

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) gw-pl|Górny Śląsk|śniyg.

Wiktionary

# śniegi

rodzaj opadu atmosferycznego, składający się z kryształków zamrożonej wody

SJP.pl

Na Białorusi

- Śniegi – wieś w obwodzie witebskim, w rejonie miorskim, w sielsowiecie Nowy Pohost
- Śniegi – wieś w obwodzie witebskim, w rejonie szarkowszczyńskim, w sielsowiecie Jody
- Śniegi – wieś w obwodzie witebskim, w rejonie brasławskim, w sielsowiecie Opsa

Wikipedia

# śniegocin

Śniegocin – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Radzanowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia

# śniegocki

nazwisko

SJP.pl

# śniegomierz

przyrząd do pomiaru wielkości opadów śniegu

SJP.pl

# śniegowce

1. nieprzemakalny but zimowy; śniegówka;
2. dawniej: gumowy but z wysoką cholewką, nakładany na inny but; śniegówka;
3. rodzaj roślin z rodziny oliwkowatych

SJP.pl

# śniegowiec

1. nieprzemakalny but zimowy; śniegówka;
2. dawniej: gumowy but z wysoką cholewką, nakładany na inny but; śniegówka;
3. rodzaj roślin z rodziny oliwkowatych

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Chionanthus virginicus|L.|ref=tak., niskie drzewo lub krzew występujący w Ameryce Północnej, z białymi kwiatami zebranymi w wiechy

(1.2) obuw. zimowy wysoki but

Wiktionary

Śniegowiec (Chionanthus) – rodzaj roślin należący do rodziny oliwkowatych. Obejmuje 140 gatunków. W większości rośliny te występują w strefie międzyzwrotnikowej na obu kontynentach amerykańskich oraz w Azji od Cejlonu, Indii i rejonu Himalajów na wschód po wyspy zachodniej Oceanii i północną Australię. W północnej strefie umiarkowanej rosną dwa gatunki – we wschodniej części Stanów Zjednoczonych śniegowiec wirginijski Ch. virginicus, a we wschodniej Azji śniegowiec chiński Ch. retusus. Rośliny te rosną w różnego rodzaju formacjach leśnych, ich kwiaty zapylane są przez owady.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Obok domu Marcysi zakwitł śniegowiec posadzony przez jej matkę.

(1.2) Miał na nogach śniegowce, na rękach rękawice, na głowie czapkę i śmieszne gogle.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śnieg mrz., Śnieżnik mrz., śnieżnik mzw./mrz.

przym. śniegowy

Wiktionary

# śniegówka

1. but sportowy do grania na śniegu;
2. nieprzemakalny but zimowy; śniegowiec;
3. dawniej: gumowy but z wysoką cholewką, nakładany na inny but; śniegowiec

SJP.pl

# śniegówki

1. obuwie sportowe do grania na śniegu;
2. nieprzemakalne obuwie zimowe; śniegowce;
3. dawniej: rodzaj butów zimowych z wysoką cholewą, nakładanych na inne buty; śniegowce

SJP.pl

# śniegowski

nazwisko

SJP.pl

# śniegowy

zrobiony ze śniegu

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) dotyczący śniegu, odnoszący się do śniegu, zrobiony ze śniegu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Nadciągnęły chmury śniegowe i zrobiło się ciemno.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śnieg mrz., naśnieżanie n., Śnieżnik mrz., śnieżki lm nm., śnieżnik mzw./mrz.

przym. zaśnieżony, śnieżny

Wiktionary

# śniegoładowarka

specjalny pojazd komunalny z urządzeniem do mechanicznego zgarniania śniegu i ładowania go na samochody ciężarowe

SJP.pl

# śniegołaz

specjalny pojazd gąsienicowy do ubijania świeżego śniegu w górach na trasach narciarskich; ratrak

SJP.pl

# śniegołom

Wikipedia

# śnieguliczka

roślina z rodziny przewiertniowatych o różowych kwiatach i niejadalnych, białych owocach

SJP.pl

Wikipedia

# śnieguła

ptak z rodziny trznadli

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ornit. nazwa systematyczna|Plectrophenax nivalis|ref=tak., ptak z rzędu wróblowych;

Wiktionary

Śnieguła (zwyczajna) (Plectrophenax nivalis) – gatunek małego ptaka wędrownego z rodziny poświerek (Calcariidae), wcześniej zaliczany do trznadlowatych (Emberizidae). Zamieszkuje obszary podbiegunowe Eurazji i Ameryki Północnej. Jest najdalej na północy gniazdującym ptakiem lądowym – występuje aż do północy Grenlandii. Zimuje w strefach umiarkowanych Eurazji i Ameryki Północnej, sporadycznie w północnej Afryce. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ɕɲɛˈɡuwa, AS: śńeguu̯a

Wiktionary

# śniegułka

1. zdrobnienie od: śnieguła;
2. roślina o białych kwiatach i wąskich liściach, kwitnąca wczesną wiosną; przebiśnieg, śnieżyczka;
3. kulka śnieżna, śnieżka

SJP.pl

Śnieguła (zwyczajna) (Plectrophenax nivalis) – gatunek małego ptaka wędrownego z rodziny poświerek (Calcariidae), wcześniej zaliczany do trznadlowatych (Emberizidae). Zamieszkuje obszary podbiegunowe Eurazji i Ameryki Północnej. Jest najdalej na północy gniazdującym ptakiem lądowym – występuje aż do północy Grenlandii. Zimuje w strefach umiarkowanych Eurazji i Ameryki Północnej, sporadycznie w północnej Afryce. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Wikipedia

# śnienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|śnić.

Wiktionary

Śnienie – ósmy solowy album Anity Lipnickiej, który ukazał się 3 listopada 2023 roku. Wydawcą jest Dark Gray Productions, za dystrybucję odpowiada e-Muzyka.

Wikipedia

#### Powiązane:

czas. śnić ndk., wyśnić dk.

rzecz. senność ż., sen mrz.

przysł. sennie

Wiktionary

# śnięty

o rybach: nieżywy, uduszony

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) ryb. zool. o rybie: nieżywy w wyniku uduszenia

(1.2) pot. o człowieku: obojętny na wszystko

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wczoraj rybacy wyłowili z morza wiele śniętych ryb.

(1.1) U nas w domu nikt nie lubi zabijać karpi, więc kupujemy śnięte.

(1.2) Po tych tabletkach chodziłam śnięta cały dzień.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. snąć ndk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) przymulony

Wiktionary

# śnieżek

drobny opad zimowy

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: śnieg

(1.2) pot. drobny śnieg

forma rzeczownika.

(2.1) D. lm. od: śnieżka

Wiktionary

#### Przykłady

(1.2) Gdy szliśmy na przystanek, zaczął padać drobny śnieżek.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śnieg m., śnieżka ż., Śnieżka ż., śnieżki nmos.

czas. zaśnieżyć, śnieżyć ndk.

przym. zaśnieżony

Wiktionary

# śnieżenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|śnieżyć.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. śnieżyć

Wiktionary

# śnieżka

mała kulka ulepiona ze śniegu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. najwyższy szczyt w Karkonoszach;

(1.2) liter. imię królewny z baśni braci Grimm;

Wiktionary

Śnieżka (cz. Sněžka, niem. Schneekoppe) – najwyższy szczyt Karkonoszy oraz Sudetów, jak również Czech, województwa dolnośląskiego, a także całego Śląska. Najwybitniejszy szczyt Polski i Czech (MDW 1184 m). Jego oficjalna wysokość bezwzględna to 1603,30 m n.p.m. względem średniego poziomu Morza Bałtyckiego. Podawana powszechnie w publikacjach sprzed 2014 roku wysokość 1602 m odnosi się nie do wierzchołka góry, lecz do jednego z punktów osnowy geodezyjnej, zlokalizowanych w obrębie kopuły szczytowej.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Wejście na Śnieżkę zajęło nam trzy godziny.

(1.2) Któregoś dnia Śnieżka zamieszkała z krasnoludkami.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕɲɛʃka, AS: śńeška

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śnieg mrz., śnieżka ż., śnieżki, śnieżynka ż., śnieżek mrz.

czas. śnieżyć ndk., zaśnieżyć dk.

przym. śnieżny, zaśnieżony

ims. zaśnieżony

Wiktionary

# śnieżki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) zabawa we wzajemne obrzucanie się śniegiem

forma rzeczownika.

(2.1) D. lp., M., B. i W. lm. od: śnieżka

Wiktionary

Śnieżki (białorus. Снежкі) – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie bielskim, w gminie Boćki.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈɕɲɛʃʲci, AS: śńešʹḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śnieżka ż., Śnieżka ż., śnieg m., śnieżyca ż., śnieżynka ż., śnieżek m., Śnieżek m.

czas. śnieżyć, zaśnieżyć

przym. śnieżny, śniegowy

Wiktionary

# śnieżkomat

zabawka do robienia kulek ze śniegu; kulkomat

SJP.pl

# śnieżkowice

Śnieżkowice – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie ostrowieckim, w gminie Waśniów. Leży przy DW751.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Wikipedia

# śnieżnica

Śnieżnica (1006 m) – szczyt w Beskidzie Wyspowym.

Wikipedia

# śnieżnicki

przymiotnik od: Śnieżnica, Śnieżnik

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze Śnieżnikiem, dotyczący Śnieżnika

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Śnieżnik m., śnieżnik mzw./mrz.

Wiktionary

# śnieżnie

przysłówek

(1.1) właściwie dla śniegu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Upaćkaliście mój śnieżnie biały obrus.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śnieg m.

przym. śnieżny, zaśnieżony

Wiktionary

# śnieżniej

stopień wyższy od przysłówków: śnieżno, śnieżnie

SJP.pl

# śnieżnik

1. rodzaj roślin cebulowych z rodziny hiacyntowatych, o długich i wąskich liściach;
2. gryzoń z rodziny chomikowatych

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. szczyt w Sudetach Południowo-Wschodnich;

(1.2) geogr. zob. Mały Śnieżnik.

Wiktionary

- śnieżnik – pojęcie z dziedziny glacjologii
- śnieżnik – roślina cebulowa z rodziny hiacyntowatych
- Śnieżnik – najwyższy szczyt Masywu Śnieżnika w Sudetach Wschodnich na pograniczu polsko-czeskim
- śnieżnik – ptak z rodziny kurowatych
- śnieżnik – rodzaj ssaka z rodziny chomikowatych

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈɕɲɛʒʲɲik, AS: śńežʹńik

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śnieżnik m., śnieg m., śnieżynka ż., śniegowiec m.

czas. śnieżyć ndk., zaśnieżyć dk., odśnieżać ndk., odśnieżyć dk.

przym. śnieżny, śniegowy, śnieżnikowy, śnieżnicki

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) daw. Śnieżnik Kłodzki, Śnieżnik Kralicki, Kładska Śnieżka

Wiktionary

# śnieżnobiało

przysłówek sposobu

(1.1) z użyciem śnieżnobiałej barwy

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wokół chatki zrobiło się śnieżnobiało.

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. śnieżnobiały

Wiktionary

# śnieżnobiały

biały jak śnieg, bardzo biały; śnieżysty, śnieżny

SJP.pl

przymiotnik jakościowy

(1.1) książk. biały jak śnieg, bardzo biały

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Kupiłam sobie wczoraj śnieżnobiałą bluzkę.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌɕɲɛʒnɔˈbʲjawɨ, AS: śńežnobʹi ̯au̯y

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. śnieżysty

przysł. śnieżnobiało

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) śnieżysty, czysto biały, biały jak śnieg, biały jak kreda

Wiktionary

# śnieżnopióry

mający pióra białe jak śnieg

SJP.pl

# śnieżnoskrzydły

mający skrzydła w kolorze śniegu; białoskrzydły

SJP.pl

# śnieżny

związany ze śniegiem, dotyczący śniegu (np. skuter śnieżny)

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) dotyczący śniegu, związany ze śniegiem, obfitujący w śnieg, utworzony ze śniegu

(1.2) biały jak śnieg

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Zeszłoroczna zima była niezwykle śnieżna.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕɲɛʒnɨ, AS: śńežny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Śnieżnik mrz., Śnieżka ż., śnieg m., śnieżka ż., śnieżynka ż., śnieżyca ż., śnieżki nmos., naśnieżanie n., śnieżnik mzw./mrz.

przym. śniegowy, śnieżysty, zaśnieżony

przysł. śnieżnie, śnieżyście

czas. śnieżyć ndk.

ims. zaśnieżony

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) śnieżnobiały

Wiktionary

# śnieżyć

o śniegu: gęsto padać

SJP.pl

czasownik

(1.1) padać (o śniegu)

(1.2) mieć zakłócenia (o obrazie w telewizorze)

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Na dworze był mróz i śnieżyło.

(1.2) Porusz anteną, znowu obraz śnieży i nic nie widać!

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕɲɛʒɨt͡ɕ, AS: śńežyć

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śnieżnik mzw./mrz., śnieżek mrz., śnieżyca ż., śnieżynka ż., Śnieżnik mrz., Śnieżka ż., śnieżenie n., śnieg m., śnieżka ż., śnieżki

czas. ośnieżyć

przym. śnieżny, zaśnieżony

ims. zaśnieżony

przysł. śnieżyście

Wiktionary

# śnieżyca

1. obfite opady śniegu połączone z silnym wiatrem; zamieć śnieżna, burza śnieżna, zawierucha śnieżna, zadymka;
2. roślina cebulowa z rodziny amarylkowatych, o wąskich liściach i dzwonkowatych, białych kwiatach z żółtymi plamkami, pochodząca z Eurazji

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) intensywny i obfity opad śniegu połączony z silnym wiatrem;

(1.2) bot. górska roślina cebulowa z rodziny amarylkowatych (Leucojum L.);

(1.3) ornit. ptak z rodziny kaczkowatych

Wiktionary

- śnieżyca – rodzaj opadu atmosferycznego
- śnieżyca (Leucojum) – rodzaj roślin z rodziny amarylkowatych, do których należy śnieżyca wiosenna (Leucojum vernum)
- trzy gatunki gęsi:
  - śnieżyca duża (śnieżyca większa, gęś śnieżyca) (Anser caerulescens syn. Chen caerulescens)
  - śnieżyca mała (Anser rossii syn. Chen rossii)
  - śnieżyca cesarska (gęś cesarska) (Anser canagicus syn. Chen canagica)

  Wikipedia

  #### Wymowa:

  IPA: ɕɲɛˈʒɨt͡sa, AS: śńežyca

  Wiktionary

  #### Powiązane:

  rzecz. śnieg m., śnieżka ż., śnieżyczka ż., śnieżynka ż., śnieżki nmos.

  przym. śnieżny, śnieżysty

  czas. śnieżyć, zaśnieżyć

  przysł. śnieżyście

  Wiktionary

  #### Synonimy:

  (1.3) gęś śnieżna

  Wiktionary

# śnieżyczka

śnieżyczka przebiśnieg - roślina cebulkowa należąca do rodziny amarylkowatych, o równowąskich liściach i mlecznobiałych kwiatach zakwitających wczesną wiosną, pochodząca z Europy; przebiśnieg

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Galanthus nivalis|L.|ref=tak., śnieżyczka przebiśnieg, przebiśnieg;

(1.2) bot. nazwa systematyczna|Galanthus|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny amarylkowatych;

Wiktionary

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. śnieg m., śnieżyca ż.

przym. śnieżny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) śnieżyczka przebiśnieg, przebiśnieg

Wiktionary

# śnieżynka

płatek śniegu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pojedynczy płatek śniegu

(1.2) przen. iron. młody człowiek z pokolenia płatków śniegu

(1.3) przen. pomocnica świętego Mikołaja

Wiktionary

- Śnieżynka – wnuczka Dziadka Mroza w rosyjskim folklorze
- Śnieżynka – radziecki film animowany z 1952 roku w reżyserii Iwana Iwanow-Wano
- Śnieżynka – radziecki film animowany z 1969 roku w reżyserii Władimira Diegtiariowa

Zobacz też:

- Snieżynka – skocznia narciarska w rosyjskim mieście Czajkowski

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ɕɲɛˈʒɨ̃nka, AS: śńežỹnka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śnieg m., śnieżka ż., Śnieżka ż., Śnieżnik mrz., śnieżki nmos., śnieżyca ż., śnieżnik mzw./mrz., śnieguliczka ż., przebiśnieg m.

przym. śnieżny, zaśnieżony, śniegowy, śnieżnicki

czas. śnieżyć ndk., naśnieżyć dk., odśnieżać ndk., odśnieżyć dk., zaśnieżać ndk., zaśnieżyć dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) płatek śniegu

Wiktionary

# śnieżyście

przysłówek

(1.1) właściwie dla śniegu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Za oknami zrobiło się śnieżyście biało.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śnieg m., śnieżyca ż.

czas. śnieżyć ndk.

przym. śnieżysty, śnieżny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) śnieżnie

Wiktionary

# śnieżyściej

stopień wyższy od przysłówka: śnieżyście

SJP.pl

# śnieżysty

przymiotnik jakościowy

(1.1) obfity w śnieg, zasypany śniegiem

(1.2) śnieżnobiały (kolor)

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śnieg m., śnieżyca ż.

przym. śnieżny, śnieżnobiały

przysł. śnieżyście

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) śniegowy, śnieżny

(1.2) biały

Wiktionary

# snif

w środowisku narkomanów: wciągnięcie narkotyku przez nos

SJP.pl

# sniffer

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) inform. program służący do śledzenia ruchu w sieci komputerowej

Wiktionary

Sniffer – program komputerowy lub urządzenie, którego zadaniem jest przechwytywanie i ewentualnie analizowanie danych przepływających w sieci.

Wspólną cechą wielu takich analizatorów jest przełączenie karty sieciowej w tryb mieszany (ang. promiscuous), w którym urządzenie odbiera wszystkie ramki z sieci, także te nieadresowane bezpośrednio do niego; sniffery mogą być uruchamiane także na routerze lub na komputerze będącym jedną ze stron komunikacji sieciowej – i w tych przypadkach tryb promiscuous nie jest konieczny.

Wikipedia

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== sniffer (język angielski.) ==

wymowa.

audio|LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-sniffer.wav.

znaczenia.

rzeczownik

(1.1) inform. sniffer

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

#### Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== sniffer (język angielski.) ==

wymowa.

audio|LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-sniffer.wav.

znaczenia.

rzeczownik

(1.1) inform. sniffer

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary

# snifować

w środowisku narkomanów: wciągać narkotyk przez nos

SJP.pl

# snigga

smukły i zwrotny żaglowiec jedno- albo dwumasztowy, wchodzący w XV i XVI w. w skład polskiej floty; sznika

SJP.pl

Snigga, sznika lub szika (niem. Schnigge) – niewielki (do 30 m długości), zwrotny i szybki okręt żaglowy z XV–XVI wieku. Miał jeden lub dwa maszty z ożaglowaniem rejowym; załoga mogła liczyć do 90 ludzi. Sniggi występowały we flocie polskiej, gdańskiej i krzyżackiej, biorąc m.in. udział w bitwie na Zalewie Wiślanym.

Wikipedia

# snikers

damski lub męski but na miękkiej podeszwie, łączący styl sportowy i casualowy; sneakers, sneaker

SJP.pl

# śniodać

czasownik

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. jeść śniadanie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Chcesz śniodać?

(1.1) Ty żeś wstoł tak późno. Śniodosz ty jeszcze abo czekosz na obiod?

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: 'ɕɲɔdat͡ɕ, AS: śńodać

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. śniadalnia ż., śniodanie n., śniadanie

przym. śniadaniowy

czas. śniadać ndk.

Wiktionary

# śniodanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|śniodać.

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. śniodać ndk.

Wiktionary

# śniot

element zabezpieczający otwór prowadzący do barci

SJP.pl

Śniot – stosowana w bartnictwie duża dębowa deska z dwoma otworami na dole i na górze, którą zawieszano na tzw. kluczach – dwóch hakowato zakończonych kołkach zamocowanych nad i pod barcią. Przeznaczeniem śniota było zabezpieczenie barci przed szkodnikami, np. dzięciołami lub działaniem niekorzystnych czynników atmosferycznych.

Wikipedia

# śniółka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gwara. narkomanów: herbata

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈɕɲuwka, AS: śńuu̯ka

Wiktionary

# śnitka

roślina z rodziny baldaszkowych; podagrycznik

SJP.pl

# śniyg

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. śnieg

Wiktionary

# snob

książkowo:
1. osoba bezkrytycznie naśladująca sposób bycia przyjęty w grupie społecznej, która jej imponuje;
2. osoba lubiąca popisywać się swoimi wiadomościami (zwykle powierzchownymi) w jakiejś modnej dziedzinie; efekciarz, szpaner;
3. osoba uważająca się za lepszą od innych, popisująca się swoimi wiadomościami i umiejętnościami

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba, która próbuje zachowywać się tak, jak ktoś z wyższej klasy

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Nie bądź takim snobem!

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: snɔp, AS: snop

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snobizm mrz.

:: fż. snobka ż.

przym. snobistyczny, snobski

przysł. snobistycznie

czas. snobizować się ndk., snobować się ndk.

Wiktionary

# snobistycznie

przysłówek

(1.1) w sposób snobistyczny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snob m., snobka ż., snobizm m.

przym. snobistyczny

Wiktionary

# snobistyczniej

stopień wyższy od przysłówka: snobistycznie

SJP.pl

# snobistyczny

właściwy snobom, nacechowany snobizmem

SJP.pl

przymiotnik jakościowy

(1.1) charakteryzujący się snobizmem

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Chyba po raz pierwszy Anglicy wyzbyli się snobistycznej powściągliwości i oto pokazywali Londyn nowoczesny, pogodny, barwny, hej, niemalże parysko roześmiany.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snobizm mrz., snob mos., snobka ż.

przysł. snobistycznie

Wiktionary

# snobizm

postawa charakteryzująca się bezkrytycznym naśladowaniem gustów i poglądów, wzorowaniem się na tym, co jest uważane za elitarne i pozowaniem na znawcę jakiejś dziedziny; snobstwo

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) naśladownictwo jakichś wzorców, na ogół bezkrytyczne

Wiktionary

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈsnɔbʲism̥, AS: snobʹism̦

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snob m., snobka ż., snobowanie n., snobizowanie n.

czas. snobizować się, snobować się

przym. snobistyczny

przysł. snobistycznie

Wiktionary

# snobizować

snobizować się - kierować się snobizmem, zachowywać się jak snob; snobować się

SJP.pl

# snobka

książkowo:
1. kobieta bezkrytycznie naśladująca sposób bycia przyjęty w grupie społecznej, która jej imponuje;
2. kobieta lubiąca popisywać się swoimi wiadomościami (zwykle powierzchownymi) w jakiejś modnej dziedzinie; efekciara, efekciarka, szpanerka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta, która próbuje zachowywać się tak, jak ktoś z wyższej klasy

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Nie bądź taką snobką!

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snobizm m.

:: fm. snob m.

przym. snobistyczny

przysł. snobistycznie

czas. snobizować się, snobować się

Wiktionary

# snobować

snobować się - kierować się snobizmem, zachowywać się jak snob; snobizować się

SJP.pl

# snobski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z snobem, taki jak snob

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snob mos., snobstwo n.

Wiktionary

# snobstwo

1. postawa charakteryzująca się bezkrytycznym naśladowaniem gustów i poglądów, wzorowaniem się na tym, co jest uważane za elitarne i pozowaniem na znawcę jakiejś dziedziny; snobizm;
2. ludzie bezkrytycznie naśladujący gusta i poglądy, wzorujący się na tym, co jest uważane za elitarne i pozujący na znawców jakiejś dziedziny

SJP.pl

# snochowski

nazwisko

SJP.pl

# snoci

partykuła

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ponoć, podobno

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk|bezma.

Wiktionary

# snooker

[czytaj: snuker] popularna odmiana bilardu

SJP.pl

Snooker – gra bilardowa spopularyzowana pod koniec XIX wieku, rozgrywana na dużym stole do bilardu angielskiego, z sześcioma kieszeniami. W grze uczestniczą dwie strony (dwóch zawodników lub dwie drużyny). Charakterystycznym elementem snookera jest to, że gracze muszą wbijać bile czerwone na zmianę z tzw. bilami kolorowymi. Gracze uderzają kijem białą bilę, która musi uderzyć w bilę odpowiedniego koloru.

Wikipedia

# snookerowy

→ snooker [czytaj: snukerowy]

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z snookerem, dotyczący snookera

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snooker m.

Wiktionary

# snookerzysta

[czytaj: snukerzysta] osoba grająca w snookera

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) sport. neol. zawodnik grający w snooker

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsnukɛˈʒɨsta, AS: snukežysta

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snooker m.

:: fż. snookerzystka ż.

Wiktionary

# snookerzystka

→ snookerzysta [czytaj: snukerzystka]

SJP.pl

# snoopy

[czytaj: snupi] postać fikcyjna z komiksów "Fistaszki", pies rasy beagle

SJP.pl

Snoopy – postać fikcyjna z komiksów (kilkuobrazkowych comic stripes) pt. Fistaszki (Peanuts); przedstawiony jest jako sympatyczny pies rasy beagle, którego właścicielem jest Charlie Brown. Postać stworzona została przez Charlesa M. Schulza w 1950 roku.

Komiks w ciągu 50. lat pojawił się w ponad 2300 gazetach i 1400 książkach, nieomal na całym świecie. Do włoskiego wydania książkowego komiksów o Snoopym przedmowę napisał Umberto Eco.

Wikipedia

# snop

1. związany pęk zżętego zboża lub słomy;
2. wiązka jakichś roślin, łodyg, traw itp.

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) roln. wiązka ułożonych równolegle i związanych źdźbeł zbóż, traw;

(1.2) przen. wiązka, strumień

(1.3) wojsk. w artylerii: zespół płaszczyzn strzałów kilku dział ostrzeliwujących jeden cel

Wiktionary

Snop, snopek, zbieranka – w rolnictwie zebrane, ułożone równolegle i związane źdźbła zbóż, lnu, traw. Stosowanie snopów ułatwiało transport i przechowywanie niewymłóconego zboża.

W snopy wiązano pszenicę, żyto, owies, len (nie koszony, lecz wyrywany ręcznie lub maszynowo), rzadziej jęczmień i rzepak. Dawniej wiązanie snopów wykonywano ręcznie przez zbieranie ściętego sierpem lub kosą zboża, następnie wiązano powrósłem. Wprowadzone w drugiej połowie XIX w. maszyny koszące, żniwiarki (nazywane też zrzutkami) układały skoszone zboże w porcjach, ułatwiających ręczne wykonywanie snopków. Później pojawiły się maszyny koszące i wiążące zwane snopowiązałkami, które wiązały snopy sznurkiem. Snopy zniknęły z pól z chwilą wprowadzenia do użytku kombajnów zbożowych.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Wrota stodoły były otwarte i jakby na przekór, wyglądało z nich parę snopów słomy, wabiących Ślimaka do drzemki.

(1.2) Nagle snop czerwonego bengalskiego światła pada od strony wejścia i oblewa krwawym blaskiem całą arenę.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: snɔp, AS: snop

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Snopków m., Snopki nmos.

:: zdrobn. snopek

przym. snopowy, snopkowy

Wiktionary

# snopczyński

nazwisko

SJP.pl

# snopeczek

zdrobnienie od: snopek

SJP.pl

# snopek

wiązka, wiecheć słomy lub siana

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) mały snop; zebrane, ułożone równolegle i związane źdźbła zbóż, lnu, traw itp.

(1.2) herald. jeden z symboli heraldycznych

Wiktionary

Snop, snopek, zbieranka – w rolnictwie zebrane, ułożone równolegle i związane źdźbła zbóż, lnu, traw. Stosowanie snopów ułatwiało transport i przechowywanie niewymłóconego zboża.

W snopy wiązano pszenicę, żyto, owies, len (nie koszony, lecz wyrywany ręcznie lub maszynowo), rzadziej jęczmień i rzepak. Dawniej wiązanie snopów wykonywano ręcznie przez zbieranie ściętego sierpem lub kosą zboża, następnie wiązano powrósłem. Wprowadzone w drugiej połowie XIX w. maszyny koszące, żniwiarki (nazywane też zrzutkami) układały skoszone zboże w porcjach, ułatwiających ręczne wykonywanie snopków. Później pojawiły się maszyny koszące i wiążące zwane snopowiązałkami, które wiązały snopy sznurkiem. Snopy zniknęły z pól z chwilą wprowadzenia do użytku kombajnów zbożowych.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Krzyknęliśmy Francuzowi, aby wrzucał z góry do jaskini snopki zapalonej trawy.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsnɔpɛk, AS: snopek

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snop mrz.

przym. snopowy

Wiktionary

# snopienie

w elektryce: wyładowanie elektryczne zachodzące w powietrzu, powstające na skutek jonizacji udarowej blisko ostrza elektrody; wyładowanie snopiące

SJP.pl

# snopkiewicz

nazwisko

SJP.pl

Snopkiewicz – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 282 osoby, według nowszych, internetowych oparty danych liczba jest 356. Nazwisko pochodzi od słowa snop i jest najbardziej rozpowszechnione w środkowo-wschodniej Polsce.

Wikipedia

# snopkowski

nazwisko

SJP.pl

# snopowiązałka

maszyna rolnicza służąca do koszenia i wiązania zboża w snopy

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) roln. maszyna rolnicza służąca do zautomatyzowanego koszenia zboża, traw nasiennych i rzepaku, układania skoszonego materiału w snopy i wiązania ich sznurkiem;

Wiktionary

Snopowiązałka (również wiązałka) – maszyna rolnicza służąca do zautomatyzowanego koszenia zboża, traw nasiennych i rzepaku, układania skoszonego materiału w snopy i wiązania ich sznurkiem. Jest to żniwiarka wyposażona w urządzenie do wiązania snopów.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˌsnɔpɔvʲjɔ̃w̃ˈzawka, AS: snopovʹi ̯õũ̯zau̯ka

Wiktionary

# snopowiązałkowy

→ snopowiązałka

SJP.pl

#### Patrz:

snopowiązałka

# snopowy

przymiotnik od: snop

SJP.pl

# snorkel

wyprowadzony ku górze zewnętrzny wlot powietrza do silnika

SJP.pl

# snorkeling

pływanie na powierzchni wody z zanurzoną twarzą, z użyciem płetw oraz maski z rurką

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) sport. forma obserwacji życia podwodnego, w której nurek unosi się na powierzchni wody z zanurzoną twarzą i wyposażony jest w maskę, fajkę umożliwiającą oddychanie oraz płetwy;

Wiktionary

Snorkeling – najprostsza forma aktywnej obserwacji życia podwodnego. Płetwonurek wyposażony w maskę, fajkę (ang. snorkel) i płetwy unosi się na powierzchni wody z zanurzoną twarzą, obserwując to, co dzieje się pod nim.

Maska nurkowa umożliwia wyraźne widzenie pod wodą. Nieuzbrojone oko ludzkie przygotowane do widzenia w atmosferze powietrza, pod wodą, wskutek zmniejszonej różnicy w gęstości ośrodków (woda-soczewka) widzi obraz nieostry. Fajka umożliwia oddychanie bez unoszenia głowy ponad powierzchnię wody. Dzięki temu na powierzchni wody może się swobodnie unosić osoba całkowicie nieumiejąca pływać. Płetwy ułatwiają poruszanie się w wodzie.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Znakomitym miejscem uprawiania snorkelingu jest wybrzeże Chorwacji i Morze Czerwone w Egipcie i Izraelu.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) snurkowanie

Wiktionary

# snorkelingowy

→ snorkeling

SJP.pl

#### Patrz:

snorkeling

# snowacki

cewka snowacka - cewka służąca do nawijania przędzy osnowowej

SJP.pl

# snowacz

robotnik w fabryce tkackiej zajmujący się snuciem osnowy ręcznie lub na snowarce

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) robotnik w fabryce tkackiej zajmujący się snuciem osnowy ręcznie lub na snowarce

Wiktionary

Tkacz (lub tkaczka) - pracownik przemysłu włókienniczego lub rzemieślnik zajmujący się wytwarzaniem tkanin oraz ich wykończeniem. Zawód tkacza jest jednym z najstarszych zawodów uprawianych przez człowieka. Jego początki sięgają neolitu.

Tkacz oraz tkaczka mają swoje święto Dzień Tkaczki w pierwszą sobotę października.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈsnɔvat͡ʃ, AS: snovač

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snowarka ż., snucie n.

czas. snuć ndk.

Wiktionary

# snowaczka

kobieta w fabryce tkackiej zajmująca się snuciem osnowy ręcznie lub na snowarce

SJP.pl

# snowadło

wał obrotowy służący do nawijania osnowy

SJP.pl

# snowarka

maszyna włókiennicza do nawijania osnowy tkackiej

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) maszyna włókiennicza do nawijania osnowy tkackiej

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: snɔˈvarka, AS: snovarka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snowacz m.

Wiktionary

# snowarski

nazwisko

SJP.pl

# snowboard

[czytaj: snołbord]
1. specjalna, szeroka deska do zjeżdżania po śniegu; deska snowboardowa;
2. jazda na takiej desce; snowboarding

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) sport. szeroka deska mocowana do butów specjalnymi wiązaniami i służąca do zjeżdżania po śniegu;

(1.2) sport. dyscyplina sportu, polegający na jeździe lub wykonywaniu ewolucji na specjalnej desce;

Wiktionary

Snowboarding – sport zimowy polegający na jeździe lub wykonywaniu manewrów na desce snowboardowej. Za początek snowboardingu można uznać rok 1965, kiedy Sherman Poppen wymyślił „snurfera”, choć zjeżdżanie po zaśnieżonym stoku na jednej desce było praktykowane już wcześniej. Dyscyplina wprowadzona została do programu Zimowych Igrzysk Olimpijskich w 1998 roku (konkurencje slalom gigant i half-pipe).

Wikipedia

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

(1.1) deska snowboardowa, deska zjazdowa

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

przym. snowboardowy

rzecz. snowboardzista m., snowboardzistka ż., snowboarding mrz.

frazeologia.

etymologia.

etym|ang|snowboard.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) snowboard

* esperanto: (1.1) neĝtabulo, rzad. neĝbreto; (1.2) neĝtabulado

* niemiecki: (1.1) Snowboard n.

* rosyjski: (1.1) сноуборд m.; (1.2) сноубординг m.

* wilamowski: (1.1) śnejtöwuł ż.

* włoski: (1.1) snowboard m.; (1.2) snowboard m.

źródła.

== snowboard (język angielski.) ==

thumb|snowboard (1.1)

wymowa. audioUS|En-us-snowboard.ogg.

znaczenia.

rzeczownik

(1.1) (deska) snowboard

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. snowboardowy

rzecz. snowboardzista m., snowboardzistka ż., snowboarding mrz.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) deska snowboardowa, deska zjazdowa

Wiktionary

# snowboarder

[czytaj: snołborder] osoba jeżdżąca po śniegu na szerokiej desce mocowanej do butów specjalnymi wiązaniami; snowboardzista

SJP.pl

# snowboarderka

[czytaj: snołborderka] kobieta jeżdżąca po śniegu na szerokiej desce mocowanej do butów specjalnymi wiązaniami; snowboardzistka

SJP.pl

# snowboarding

[czytaj: snołbording] jazda po śniegu na szerokiej desce mocowanej do butów specjalnymi wiązaniami; snowboard

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) sport. dyscyplina sportu zimowego, polegający na jeździe lub wykonywaniu ewolucji na specjalnej desce;

Wiktionary

Snowboarding – sport zimowy polegający na jeździe lub wykonywaniu manewrów na desce snowboardowej. Za początek snowboardingu można uznać rok 1965, kiedy Sherman Poppen wymyślił „snurfera”, choć zjeżdżanie po zaśnieżonym stoku na jednej desce było praktykowane już wcześniej. Dyscyplina wprowadzona została do programu Zimowych Igrzysk Olimpijskich w 1998 roku (konkurencje slalom gigant i half-pipe).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Deskę do snowboardingu pożyczyłem od kolegi.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snowboard mrz.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) snowboard

Wiktionary

# snowboardowy

[czytaj: snołbordowy] związany ze snowboardem, np. sklep snowboardowy

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze snowboardem, dotyczący snowboardu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wczoraj widziałem nowe deski w serwisie snowboardowym w internecie.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snowboard m., snowboardzista m., snowboardzistka ż.

Wiktionary

# snowboardzista

[czytaj: snołbordzista] osoba jeżdżąca po śniegu na szerokiej desce mocowanej do butów specjalnymi wiązaniami; snowboarder

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) sport. osoba jeżdżąca na snowboardzie

Wiktionary

- snowboardzista – osoba uprawiająca snowboarding
- Snowboardzista (oryg. Snowboarder) – film z 2003 roku, reż. Olias Barco

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˌsnɔwbɔrʲˈd͡ʑista, AS: snou̯borʹʒ́ista

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snowboard m.

:: fż. snowboardzistka ż.

przym. snowboardowy

Wiktionary

# snowboardzistka

[czytaj: snołbordzistka] kobieta jeżdżąca po śniegu na szerokiej desce mocowanej do butów specjalnymi wiązaniami; snowboarderka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) sport. kobieta jeżdżąca na snowboardzie

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsnɔwbɔrʲˈd͡ʑistka, AS: snou̯borʹʒ́istka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snowboard mrz.

:: fm. snowboardzista mos.

przym. snowboardowy

Wiktionary

# snówek

snówek okazały - pająk z rodziny osnuwikowatych

SJP.pl

# snowidowo

Snowidowo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie grodziskim, w gminie Grodzisk Wielkopolski.

Wikipedia

# snowkiting

[czytaj: snołkajting] zimowa wersja kitesurfingu

SJP.pl

Snowkiting – zimowa odmiana kitesurfingu. Jest to młody, bardzo szybko rozwijający się sport łączący latawiec pociągowy ze snowboardem lub nartami. Do uprawiania snowkitingu potrzebny jest wiatr oraz duża otwarta przestrzeń pokryta śniegiem lub lodem. Teren może być zarówno płaski, pofałdowany jak i górzysty. Latawiec będący siłą napędową snowkitera jest najczęściej wpięty w uprząż i znajduje się zwykle w odległości dwudziestu kilku metrów. Do sterowania latawcem służy drążek sterowniczy lub manetki.

Wikipedia

# snowpark

[czytaj: snołpark] tor do jazdy na nartach lub na snowboardzie przeznaczony do wykonywania ewolucji

SJP.pl

Snowpark, park śnieżny (od ang. snow – śnieg) – miejsce przeznaczone do uprawiania zimowych sportów ekstremalnych dla snowboardzistów oraz narciarzy.Snowparki występują głównie na terenach górskich blisko ośrodków narciarskich, w których temperatura nie przekracza 0, gdyż przeszkody usypane są ze śniegu bądź lodu.

Wikipedia

# snowparkowy

→ snowpark [czytaj: snołpark]

SJP.pl

# snowshoe

[czytaj: snołszu] amerykańska rasa krótkowłosych kotów o śnieżnobiałych łapach

SJP.pl

# snoza

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pszcz. beleczka układana poziomo w gnieździe, od której pszczoły odbudowują plaster

Wiktionary

- snoza – część ula
- Snoza – przysiółek wsi w gminie Kalwaria Zebrzydowska
- Snoza – przysiółek wsi w gminie Mszana Górna
- Snoza – szczyt w Beskidzie Małym

Wikipedia

# snuć

1. skręcać nitkę z przędziwa; prząść;
2. wyciągać nitkę (z kłębka, szpulki itp.);
3. o pająkach lub larwach niektórych owadów: tworzyć pajęczynę, oprzęd;
4. tworzyć osnowę jakieś tkaniny;
5. tworzyć (np. plany), wymyślać (np. bajkę);
6. snuć się - chodzić bez celu;
7. snuć się - przesuwać się wolno w powietrzu (np. o dymie)

SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. wysnuć)

(1.1) ciągnąć nić, przędzę

(1.2) (w stosunku do planów) planować, zamierzać

czasownik zwrotny snuć się

(2.1) bezcelowo wałęsać się

Wiktionary

#### Przykłady

(1.2) Przez cały miesiąc snuł plany dotyczące założenia firmy.

(1.2) Autorzy snują wizję społeczeństwa zdemokratyzowanego, wizję awansu kulturalnego.

(2.1) Opowiadał też o psie, który snuł się wśród turystów na szczycie w poszukiwaniu swojej pani.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snowacz mos., snucie n.

Wiktionary

# snuj

1. skręcać nitkę z przędziwa; prząść;
2. wyciągać nitkę (z kłębka, szpulki itp.);
3. o pająkach lub larwach niektórych owadów: tworzyć pajęczynę, oprzęd;
4. tworzyć osnowę jakieś tkaniny;
5. tworzyć (np. plany), wymyślać (np. bajkę);
6. snuć się - chodzić bez celu;
7. snuć się - przesuwać się wolno w powietrzu (np. o dymie)

SJP.pl

# snurek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. osoba uprawiająca snorkeling

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Płynęliśmy około 40 minut do pierwszego przystanku, pierwszej wyspy, przy rafach koralowych, czyli raju dla snurków.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsnurɛk, AS: snurek

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. snurkować

rzecz. snurkowanie n.

Wiktionary

# snurkować

pływać na powierzchni wody z zanurzoną twarzą, z użyciem płetw oraz maski z rurką

SJP.pl

# snurkowanie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) pot. odczasownikowy od|snurkować.

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Muszę przyznać, że snurkowanie w tym miejscu przyprawiło mnie o szybsze bicie serca i było wydarzeniem, którego z pewnością nie zapomnę do końca życia. (z Internetu)

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsnurkɔˈvãɲɛ, AS: snurkovãńe

Wiktionary

#### Powiązane:

czas. snurkować

rzecz. snurek m.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) snorkeling

Wiktionary

# snus

skandynawska używka sporządzana z tytoniu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) używka na bazie tytoniu, zażywana doustnie przez umieszczenie jej pod dolną lub górną wargą;

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) snus

* duński: (1.1) snus w.

* niemiecki: (1.1) Snus m.

* norweski (bokmål): (1.1) snus m.

* szwedzki: (1.1) snus w.

źródła.

== snus (język angielski.) ==

thumb|snus (1.1)

wymowa.

znaczenia.

rzeczownik

(1.1) snus

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: snus, AS: snus

Wiktionary

#### Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) snus

* duński: (1.1) snus w.

* niemiecki: (1.1) Snus m.

* norweski (bokmål): (1.1) snus m.

* szwedzki: (1.1) snus w.

źródła.

== snus (język angielski.) ==

thumb|snus (1.1)

wymowa.

znaczenia.

rzeczownik

(1.1) snus

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary

# snutka

w hafciarstwie ludowym: rodzaj ażurowego haftu przypominającego koronkę

SJP.pl

# snutkowy

przymiotnik od: snutka

SJP.pl

# snycerka

artystyczna sztuka rzeźbienia w drewnie, dawniej także w kamieniu; snycerstwo

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) książk. zob. snycerstwo.

(1.2) pot. rzecz wykonana przez snycerza

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: snɨˈt͡sɛrka, AS: snycerka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snycerstwo n., snycerz m.

przym. snycerski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) snycerstwo

Wiktionary

# snycernia

warsztat snycerski

SJP.pl

# snycerski

przymiotnik od: snycerz

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) książk. dotyczący snycerstwa lub snycerza

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Sztuka snycerska, czyli tworzenie, a szczególnie rzeźbienie mebli drewnianych z zachowaniem tradycyjnych metod, to wciąż cieszący się ogromną popularnością zawód. (Internet)

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: snɨˈt͡sɛrsʲci, AS: snycersʹḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snycerstwo n., snycerka ż., snycerz m.

Wiktionary

# snycerstwo

artystyczna sztuka rzeźbienia w drewnie, dawniej także w kamieniu; snycerka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) książk. sztuka, artystyczne rzemiosło rzeźbienia w drewnie

Wiktionary

Snycerstwo – stara dziedzina sztuki zdobniczej – sztuka rzeźbienia w drewnie – rodzaj rzemiosła artystycznego. Dawniej także w kamieniu.

Snycerstwo w niektórych okresach dziejów było przodującą gałęzią rzeźby. Znane już prawdopodobnie w górnym paleolicie, rozwinęło się w starożytności i we wczesnym średniowieczu. Rozkwit przeżyło w późnym gotyku (krucyfiksy, polichromowane płaskorzeźby i rzeźby ołtarzowe) i baroku (wyposażenie wnętrz kościołów – ołtarze z figurami świętych, putta, ambony, stalle, konfesjonały).

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: snɨˈt͡sɛrstfɔ, AS: snycerstfo

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snycerka ż., snycerz m.

przym. snycerski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) snycerka

Wiktionary

# snycerz

rzemieślnik rzeźbiący w drewnie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) książk. rzemieślnik lub artysta zajmujący się rzeźbieniem w drewnie, snycerstwem

Wiktionary

Snycerstwo – stara dziedzina sztuki zdobniczej – sztuka rzeźbienia w drewnie – rodzaj rzemiosła artystycznego. Dawniej także w kamieniu.

Snycerstwo w niektórych okresach dziejów było przodującą gałęzią rzeźby. Znane już prawdopodobnie w górnym paleolicie, rozwinęło się w starożytności i we wczesnym średniowieczu. Rozkwit przeżyło w późnym gotyku (krucyfiksy, polichromowane płaskorzeźby i rzeźby ołtarzowe) i baroku (wyposażenie wnętrz kościołów – ołtarze z figurami świętych, putta, ambony, stalle, konfesjonały).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) (…) w formach profesjonalnych widać posługiwanie się przez snycerza dłutem z łyżeczkowatym ostrzem.

(1.1) Ipsarskie miasto, jak dłutem snycerza / Ze skał ciemnego łona wydobyte, / Barwy ma szare od tła nie odbite, / I lasem masztów na poły schowane.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsnɨt͡sɛʃ, AS: snyceš

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. snycerstwo n., snycerka ż.

przym. snycerski

Wiktionary

# snyder

- ślinowy test Snydera na podatność na próchnicę

Miejscowości w USA:

- Snyder – jednostka osadnicza w stanie Kolorado, w hrabstwie Morgan
- Snyder – wieś w stanie Nebraska, w hrabstwie Dodge
- Snyder – miasto w stanie Oklahoma, w hrabstwie Kiowa
- Snyder – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Scurry

Wikipedia

# so

[czytaj: es-O]
1. skrót od: słownik ortograficzny;
2. skrót od: Sąd Okręgowy

SJP.pl

skrót

(1.1) = Księga Sofoniasza

Wiktionary

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈcɕɛ̃ŋɡa ˌsɔfɔ̃ˈɲaʃa, AS: ḱśẽŋga sofõńaša

Wiktionary

# so-dimm

skrótowiec, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) = inform. ang. Small Outline Dual In-line Memory Module → małogabarytowy moduł pamięci z obustronnymi złączami; mniejszy rodzaj pamięci DIMM, stosowany głównie w notebookach, netbookach oraz w niektórych drukarkach biurowych;

Wiktionary

# soa

skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju nijakiego

(1.1) = inform. żart. standardowa odpowiedź administratora (na zgłoszoną awarię); ma znaczenie pejoratywne i oznacza zazwyczaj niechęć administratora do podjęcia naprawy lub wymijającą odpowiedź; także znaczenie: „U mnie działa”

Wiktionary

- architektura zorientowana na usługi (ang. service oriented architecture) – pojęcie związane z systemami informatycznymi
- Society of Actuaries – Towarzystwo Aktuariuszy w USA
- półprzewodnikowy wzmacniacz optyczny (ang. semiconductor optical amplifier) – wzmacniacz optyczny, urządzenie wykorzystywane m.in. do wzmacniania sygnału w sieciach światłowodowych
- safe operating area – wartości napięcia i natężenie prądu, przy których urządzeniu nie zagraża uszkodzenie
- standardowa odpowiedź administratora (SOA #1) – żartobliwa odpowiedź administratora na zgłoszenia problemów przez użytkowników (żargon informatyczny)
- Synowie Anarchii (ang. Sons of Anarchy) – serial sensacyjny nadawany w latach 2008–2014
- Start of authority – jeden z typów rekordów systemu DNS

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Nie mogłem połączyć się z bazą danych, a ten leniwy informatyk wysłał mi tylko SOA w odpowiedzi.

Wiktionary

# soave

Soave – miejscowość i gmina we Włoszech, w regionie Wenecja Euganejska, w prowincji Werona.

Według danych na rok 2004 gminę zamieszkiwało 6450 osób, 293,2 os./km².

Wikipedia

# sob.

skrót od: sobota

SJP.pl

skrót

(1.1) = sobota

Wiktionary

# soba

japoński makaron z mąki gryczanej

SJP.pl

zaimek zwrotny

(1.1) …wskazujący na podmiot jako jednocześnie wykonawcę i odbiorcę czynności, używany z czasownikami rządzącymi narzędnikiem

Wiktionary

- soba – rodzaj makaronu
- Soba – starożytne królestwo aramejskie
- Soba – gmina w Hiszpanii
- Soba – stolica średniowiecznego królestwa Alodii

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Możemy ze sobą rozmawiać godzinami.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsɔbɔ̃w̃, AS: sobõũ̯

Wiktionary

#### Powiązane:

zaim. sobie

partyk. sobie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) reg. śl. sobóm.

Wiktionary

# sobaczy

przestarzale: właściwy psu; psi

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) przest. lub reg. psi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sobaka ż.

czas. sobaczyć ndk., obsobaczyć dk.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) psi, pieski

Wiktionary

# sobaczyć

kląć, obrażać kogoś, przeklinać

SJP.pl

# sobaka

potocznie:
1. pies
2. wyzwisko

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przest. dziś gwara. pies

(1.2) pot. rodzaj wyzwiska

(1.3) reg-pl|Kresy. suka, pies

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. sobaczy

czas. obsobaczyć

Wiktionary

# sobaków

Sobaków – wieś w Polsce, położona w województwie łódzkim, w powiecie piotrkowskim, w gminie Gorzkowice.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

Wikipedia

# sobakówek

Sobakówek – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie piotrkowskim, w gminie Gorzkowice.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

Wikipedia

# sobala

nazwisko

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Jacek Sobala – aktor i dziennikarz
- Leszek Sobala – działacz katolicki i państwowy
- Marcin Sobala – szablista
- Szymon Sobala – gimnastyk i trener
- Wojciech Sobala – siatkarz

Wikipedia

# sobalski

nazwisko

SJP.pl

# sobanice

Sobanice – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Naruszewo. W miejscowości znajduje się jednostka ochotniczej straży pożarnej.

W Sobanicach mieści się ośrodek Centrum Rekreacji i Rozrywki, gdzie są organizowane wycieczki integracyjne dla dzieci i młodzieży oraz znajduje się sala weselna. Ośrodek liczy ogółem 9 hektarów powierzchni, posiada własne stawy i otoczony jest lasami bogatymi w zwierzynę, grzyby i jagody. To doskonała baza dla ludzi, którzy chcą aktywnie wypocząć oraz dla amatorów pięknych widoków i krystalicznie czystego powietrza.

Wikipedia

# sobański

nazwisko

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Antoni Sobański – polski ziemianin
- Jarosław Marek Sobański – polski artysta kabaretowy
- Remigiusz Sobański – infułat, profesor nauk prawnych

Wikipedia

# sobczak

nazwisko

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Anatolij Sobczak (1937–2000) – rosyjski prawnik i polityk
- Andrzej Sobczak (1946–2011) – polski autor i wykonawca kabaretowy
- Anna Sobczak (ur. 1963) – polska zawodniczka uprawiająca szermierkę
- Arnold Sobczak (ur. 1984) – polski wioślarz
- Bogusław Sobczak (ur. 1979) – polityk polski, poseł
- Bruno Sobczak (ur. 1942) – polski artysta malarz, scenograf
- Dariusz Sobczak (ur. 1968) – polski samorządowiec
- Franciszek Sobczak (1939–2009) – polski szermierz
- Jacek Sobczak (ur. 1946) – prawnik polski, sędzia Sądu Najwyższego
- Jacek Sobczak (ur. 1957) – polski prawnik i samorządowiec
- Jan Sobczak (1932–2013) – historyk polski
- Jan Sobczak (ur. 1965) – polski pisarz
- January Sobczak (ur. 1997) – polski koszykarz
- Jerzy Józef Sobczak (ur. 1952) – polski metalurg
- Józef Gąsienica-Sobczak (ur. 1934) – polski narciarz
- Karolina Sobczak (ur. 1984) – polska aktorka
- Joanna Sobczak (ur. 1990) − polska siatkarka
- Karol Sobczak (1931–2016) – polski prawnik
- Kazimierz Sobczak (1923–2004) – polski historyk wojskowości
- Ksienija Sobczak (ur. 1981) – rosyjska prezenterka telewizyjna
- Maciej Sobczak (ur. 1967) – polski gitarzysta
- Maciej Sobczak (ur. 1961) – polski skrzypek
- Marcin Sobczak (ur. 1987) – polski piłkarz
- Marek Sobczak (ur. 1963) – polski malarz
- Mariusz Sobczak (ur. 1982) – polski lekkoatleta
- Paweł Sobczak (ur. 1978) – polski piłkarz
- Paweł Sobczak (ur. 1969) – polski hokeista
- Rafał Sobczak (ur. 1982) – polski dyplomata
- Ryszard Sobczak (ur. 1967) – polski florecista
- Stanisław Gąsienica Sobczak (1884–1942) – polski rzeźbiarz i ceramik
- Stefan Sobczak (1913–1989) – pułkownik Ludowego Wojska Polskiego i Bezpieczeństwa Publicznego
- Tomasz Sobczak (ur. 1973) – polski aktor
- Tomasz Sobczak (ur. 1954) – polski malarz
- Tomasz Sobczak (ur. 1973) – polski piłkarz
- Wojciech Sobczak (ur. 1938) – polski profesor, fizyk

Wikipedia

# sobczuk

nazwisko

SJP.pl

# sobczyk

nazwisko

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Jan Sobczyk (ur. 1955) – polski fizyk
- Grzegorz Sobczyk (ur. 1981) – polski skoczek narciarski
- Katarzyna Sobczyk (1945–2010) – polska piosenkarka muzyki rozrywkowej
- Kazimierz Sobczyk (ur. 1939) – polski matematyk
- Lucjan Sobczyk (1927–2023) – polski chemik
- Marek Sobczyk (ur. 1955) – polski malarz

Wikipedia

# sobczyński

nazwisko

SJP.pl

# sobecki

nazwisko

SJP.pl

# sobek

potocznie: człowiek, którego cechuje egoizm, samolubny, myślący tylko o swoim szczęściu; samolub, egotysta, egocentryk, egoista

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna

(1.1) mit. egipski opiekun jezior, wody oraz symbol siły królewskiej;

Wiktionary

Sobek (także Sebek; gr. Σοῦχος Suchos) – w mitologii egipskiej opiekun jezior, wody, patron armii oraz symbol siły królewskiej. Przedstawiany był jako człowiek z głową krokodyla, czasem jako krokodyl z głową sokoła, lwa, byka, barana lub szakala bądź jako krokodyl . Na głowie nosił koronę składającą się z dwóch piór, dysku słonecznego i otaczających go rogów. Był synem bogini Neit. Egipcjanie wierzyli, że im więcej jest w Nilu krokodyli, tym lepsze będą zbiory po wylewie tej rzeki. Sobka wiązano z bogiem słońca - Ra, jako jedną z jego dusz.

Wikipedia

# sobianowice

Sobianowice – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie lubelskim, w gminie Wólka.

Obok miejscowości przepływa rzeka Ciemięga, która tu kończy swój bieg i wpada do Bystrzycy.

Wieś szlachecka Sobiejanowice leży na Wyżynie Lubelskiej. W drugiej połowie XVI wieku położona była w powiecie lubelskim województwa lubelskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa lubelskiego. Sobianowice należą do parafii Bystrzyca. We wiosce znajduje się dwór z XVIII wieku.

Wikipedia

# sobiatyno

Sobiatyno – wieś w Polsce, położona w województwie podlaskim, w powiecie siemiatyckim, w gminie Milejczyce.

W czasach II Rzeczypospolitej wieś nazywała się Sobiatyn.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Wikipedia

# sobibór

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie lubelskim;

(1.2) pot. hist. niemiecki obóz zagłady zlokalizowany w Sobiborze (1.1);

Wiktionary

Sobibór – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie włodawskim, w gminie Włodawa. Leży nad Bugiem.

Na terenie wsi utworzono dwa sołectwa Sobibór-Stacja i Sobibór-Wieś. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 434 mieszkańców.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Jana Jałmużnika w Orchówku.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Pani Danuta mieszka w Sobiborze i pracuje w Sobiborskim Parku Krajobrazowym.

(1.2) Spora grupa jeńców uciekła z Sobiboru w październiku 1943 roku.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sobiborzanin mos., sobiborzanka ż.

przym. sobiborski

Wiktionary

# sobiborski

→ Sobibór

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Sobiborem, dotyczący Sobiboru

(1.2) związany z obozem zagłady w Sobiborze, dotyczący obozu zagłady w Sobiborze

Wiktionary

#### Patrz:

Sobibór

#### Przykłady

(1.1) Pani Barbara już nie pracuje w Sobiborskim Parku Krajobrazowym.

(1.2) System sobiborski funkcjonował z taką samą bezwzględnością jak w innych obozach.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sobibór mrz., sobiborzanin mos., sobiborzanka ż.

Wiktionary

# sobiborzanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Sobiboru

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Pan Józef jest rodowitym sobiborzaninem.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sobibór mrz.

:: fż. sobiborzanka ż.

przym. sobiborski

Wiktionary

# sobiborzanka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Sobiboru

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Pani Dorota jest rodowitą sobiborzanką.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sobibór mrz.

:: fm. sobiborzanin mos.

przym. sobiborski

Wiktionary

# sobiczewski

nazwisko

SJP.pl

# sobie

zaimek zwrotny

(1.1) …wskazujący na podmiot jako jednocześnie wykonawcę i odbiorcę czynności, używany z czasownikami rządzącymi celownikiem i miejscownikiem

(1.2) …z niektórymi czasownikami tworzący stronę zwrotną

partykuła

(2.1) pot. …podkreślająca niezależność działania danego obiektu przy wykonywania opisywanej czynności lub przyjemność z niej płynącą

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Podaruj sobie odrobinę luksusu!

(1.1) Proszę trzymać łapy przy sobie! Co pan sobie wyobraża?!

(1.1) Twój narzeczony jest strasznie nudny – ciągle mówi tylko o sobie.

(1.2) Wyobraź sobie, że potrafisz latać.

(2.1) Zawsze sobie gwiżdżę, gdy mam dobry humor.

(2.1) Idę sobie ulicą jak gdyby nigdy nic, a tu nagle rzuca się na mnie ten dziwny gość.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsɔbʲjɛ, AS: sobʹi ̯e

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sobek mos.

zaim. sobą

Wiktionary

#### Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

rzecz. sobek mos.

zaim. sobą

frazeologia.

być sobie • dogodzić sobie • kłaść uszy po sobie / położyć uszy po sobie • lecieć sobie w kulki • ostrzyć sobie zęby • pluć sobie w brodę • sam w sobie • samo w sobie • zamknąć się w sobie • zaprzątać sobie głowę • zdawać sobie sprawę • dochodzić do siebie • sobie a muzom • sobiepan • przysłowia: pierwej sobie, potem tobie

etymologia.

uwagi.

(1.1) por|się|siebie|sobą.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) myself, yourself, himself etc.

* białoruski: (1.1) сябе

* duński: (1.1) sig; sigselv, migselv, osv.

* esperanto: (1.1) si

* jidysz: (1.1) זיך (zich)

* kaszubski: (1.1) sobie; (1.2) sobie; (2.1) sobie

* łaciński: (1.1) sibi

* niderlandzki: (1.1) zichzelf; (1.2) zich

* niemiecki: (1.1) sich

* polski język migowy: PJM-ukryj| (1.1) {{PJM|sobie, siebie.}}

* rosyjski: (1.1) себе; (2.1) себе

* ukraiński: (1.1) собі

* włoski: (1.1) si, sé (stesso)

źródła.

== sobie (język kaszubski.) ==

wymowa.

znaczenia.

zaimek zwrotny

(1.1) sobie

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary

# sobiebor

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

- Sobiesław (błędnie Sobiebor) – postać historyczna z rodu Sławnikowiców
- Sobiebor – imię męskie

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Chcieliśmy ci dać na imię Sobiebor, ale dziadkowie protestowali.

Wiktionary

# sobiech

nazwisko

SJP.pl

# sobiechowski

nazwisko

SJP.pl

# sobiecin

Sobiecin – wieś w Polsce, położona w województwie podkarpackim, w powiecie jarosławskim, w gminie Jarosław.

W II Rzeczypospolitej wieś w powiecie jarosławskim województwa lwowskiego. W latach 1944–1946 nacjonaliści ukraińscy z OUN-UPA zamordowali tutaj 12 Polaków.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.

Wikipedia

# sobiecki

nazwisko

SJP.pl

# sobień

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 2

- Sobień – wieś w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Białaczów
- Sobień – wieś w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Aleksandrów Łódzki

Wikipedia

# sobieńczyce

Sobieńczyce (kaszb. Sëbieńczëce lub też Sobieńczëce, niem. Sobiensitz, dawniej Sobienczyce, Sobanczyce, Szobienica) – wieś kaszubska w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie puckim, w gminie Krokowa.

Wieś Klasztoru Cysterek w Żarnowcu w powiecie puckim województwa pomorskiego w II połowie XVI wieku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego. Znajduje się tu 74-metrowa wieża radiowa.

Wikipedia

# sobieński

przymiotnik od: Sobienie-Jeziory

SJP.pl

# sobiepan

osoba postępująca samowolnie, tworząca sama dla siebie reguły postępowania, nielicząca się z przepisami i ogólnie przyjętymi zasadami

SJP.pl

- Sobiepan – postać z cyklu Opowieści z Narnii
- Jan Sobiepan Zamoyski (1627-1665), ordynat zamojski, wojewoda, generał

Wikipedia

# sobiepanek

zdrobnienie od: sobiepan

SJP.pl

# sobiepańskość

→ sobiepański

SJP.pl

#### Patrz:

sobiepański

# sobiepaństwo

postępowanie samowolne, nieliczenie się z nikim i niczym; samowola, anarchia, arbitralność

SJP.pl

# sobieraj

nazwisko

SJP.pl

Sobieraj – osada w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie sulęcińskim, w gminie Lubniewice. Należy do sołectwa Jarnatów.

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie gorzowskim.

Wikipedia

# sobierajski

nazwisko

SJP.pl

- Czesław Sobierajski – polski polityk
- Marian Sobierajski – profesor doktor habilitowany inżynier elektrotechniki
- Tomasz Sobierajski – socjolog polski, publicysta
- Zenon Sobierajski – profesor zwyczajny doktor nauk filozoficznych

Zobacz też

- Sobieraj (nazwisko)
- Sobieraj

Wikipedia

# sobieralski

nazwisko

SJP.pl

# sobiesąd

dawne imię męskie

SJP.pl

Sobiesąd – staropolskie imię męskie, złożone z członów Sobie- i -sąd ("sądzić"). Może oznaczać "ten, kto samodzielnie rozsądza", "ten, kto polega na własnym osądzie".

Sobiesąd imieniny obchodzi 9 września.

Wikipedia

# sobiesiak

nazwisko

SJP.pl

# sobiesierzno

Sobiesierzno – wieś w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie brodnickim, w gminie Brodnica.

Wikipedia

# sobieski

nazwisko, np. Jan III Sobieski (1629-1696), król Polski w latach 1674-1696

SJP.pl

Osoby o nazwisku Sobieski:

- Jan III Sobieski – król Polski
- Jakub Sobieski – polski magnat, ojciec Jana III
- Jakub Ludwik Sobieski – polski królewicz
- Marek Sobieski – starosta krasnostawski
- Marek Sobieski – wojewoda lubelski
- Marian Sobieski – polski etnomuzykolog
- Stanisław Sobieski – polski nauczyciel
- Stanisław Sobieski – polski szlachcic
- Wacław Sobieski – polski historyk
- Leelee Sobieski – aktorka amerykańska
- Carol Sobieski – amerykański scenarzysta
- Jean Sobieski – francuski malarz i aktor

Wikipedia

# sobieszczak

nazwisko

SJP.pl

# sobieszczański

nazwisko

SJP.pl

# sobieszczuk

nazwisko

SJP.pl

# sobieszczyk

nazwisko

SJP.pl

# sobieszek

nazwisko

SJP.pl

# sobieszewo

Części Gdańska:

- Sobieszewo – osiedle w dzielnicy Wyspa Sobieszewska
- Wyspa Sobieszewska – dzielnica miasta

Wieś:

- Sobieszewo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. goleniowskim, w gminie Przybiernów

Wikipedia

# sobieszów

część miasta Jelenia Góra

SJP.pl

Sobieszów (niem. Hermsdorf am Kynast) – część miasta Jelenia Góra, w latach 1962–1976 samodzielne miasto. W latach 1945–1954 siedziba wiejskiej gminy Sobieszów.

Sobieszów położony jest wzdłuż strumienia Wrzosówka u stóp Chojnika. Od XIV w. do 1945 wieś stanowiła własność rodziny Schaffgotschów i nosiła niem. nazwę Hermsdorf unterm Kynast, w 1946 administracyjnie zatwierdzono obecną nazwę. Status miasta Sobieszów otrzymał 18 lipca 1962. Z dniem 2 lipca 1976 miasto Sobieszów zostało włączone do Jeleniej Góry, oprócz Jagniątkowa, który tego samego dnia wcielono do Piechowic (1 stycznia 1998 Jagniątków również został częścią Jeleniej Góry).

Wikipedia

# sobieszowianin

mieszkaniec Sobieszowa

SJP.pl

# sobieszowianka

mieszkanka Sobieszowa

SJP.pl

# sobieszowski

przymiotnik od: Sobieszów

SJP.pl

# sobieszyn

1. wieś w Polsce;
2. dzielnica miasta Dzierżoniów

SJP.pl

## Polska

- Sobieszyn – dzielnica Dzierżoniowa
- Sobieszyn – wieś w województwie lubelskim, w powiecie ryckim
- Sobieszyn – dawna gromada

## Niemcy

Dawna nazwa:

- Sauzin

Wikipedia

# sobieszyński

przymiotnik od: Sobieszyn

SJP.pl

# sobiesław

imię męskie

SJP.pl

- Sobiesław (imię)
- Sobiesław I Gdański (ur. ok. 1130, zm. 1177/1179) – namiestnik Pomorza Gdańskiego, protoplasta dynastii Sobiesławiców
- Sobiesław I Przemyślida
- Sobiesław II Gdański (zm. 1217/1223) – wnuk Sobiesława I
- Sobiesław II Przemyślida
- Sobiesław III (ur. ok. 1235, zm. 11 czerwca 1254) – prawnuk Sobiesława I

Wikipedia

# sobiesława

imię żeńskie

SJP.pl

Sobiesława – staropolskie imię żeńskie, złożone z członów Sobie- i -sława ("sława"). Oznacza "zachowująca sławę dla siebie" lub "zapracowująca na sławę dla siebie". Imię w źródłach polskich poświadczone od XIII wieku (1265 rok).

Męski odpowiednik: Sobiesław.

Sobiesława imieniny obchodzi 21 stycznia i 1 grudnia.

Wikipedia

# sobiesławek

zdrobnienie od: Sobiesław (imię męskie)

SJP.pl

# sobiesławiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sobiesławy lub z nią związany

SJP.pl

# sobiesławka

zdrobnienie od: Sobiesław (imię męskie)

SJP.pl

# sobiesławkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sobiesławka lub z nim związany

SJP.pl

# sobiesławostwo

Sobiesław z żoną: Sobiesławowie

SJP.pl

# sobiesławowie

Sobiesław z żoną: Sobiesławostwo

SJP.pl

# sobiesławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sobiesława lub z nim związany

SJP.pl

# sobik

nazwisko

SJP.pl

- Sobik – nazwisko

Wikipedia

# sobin

W Polsce

- Sobin – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. polkowickim, w gminie Polkowice
- Sobin – część miasta Węgorzewa w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. węgorzewskim, w gminie Węgorzewo

Wikipedia

# sobisz

nazwisko

SJP.pl

2 miejscowości w Polsce:

- Sobisz – osada w woj. opolskim, w pow. kluczborskim, w gminie Lasowice Wielkie
- Sobisz – osada w województwie opolskim, w powiecie oleskim, w gminie Olesno

Wikipedia

# sobkiewicz

nazwisko

SJP.pl

# sobkostwo

potocznie: myślenie tylko o sobie, dbanie wyłącznie o siebie; samolubstwo, samolubność, egoizm, egotyzm, egocentryzm

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) samolubstwo

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Sobkostwo Grzegorza nie przysparzało mu przyjaciół.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sobek mos.

przym. sobkowski

Wiktionary

# sobków

potocznie: człowiek, którego cechuje egoizm, samolubny, myślący tylko o swoim szczęściu; samolub, egotysta, egocentryk, egoista

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto i gmina w województwie świętokrzyskim, w powiecie jędrzejowskim, nad rzeką Nidą

Wiktionary

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. sobkowianin mos., sobkowianka ż.

przym. sobkowski

Wiktionary

# sobkowiak

nazwisko

SJP.pl

# sobkowianin

mieszkaniec Sobkowa (miasta w Polsce)

SJP.pl

# sobkowianka

mieszkanka Sobkowa (miasta w Polsce)

SJP.pl

# sobkowicz

nazwisko

SJP.pl

# sobkowski

1. przymiotnik od: Sobków;
2. charakterystyczny dla sobka, samoluba, egoistyczny

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Sobkowa, związany z Sobkowem

przymiotnik jakościowy

(2.1) samolubny, egoistyczny

(2.2) charakterystyczny dla Sobkowa lub sobkowian, mający cechy lub właściwości przypisywane Sobkowowi lub sobkowianom

Wiktionary

- Sobkowski − polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiło je 666 osób.

Osoby noszące nazwisko Sobkowski:

- Eugenia Sobkowska (ur. 1926) – polska technolog żywności
- Jerzy Sobkowski (ur. 1929) – polski chemik
- Michał Sobkowski (ur. 1962) – polski chemik
- Ryszard Sobkowski (1949–2007) − polski dziennikarz i publicysta komputerowy

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) W wyniku wydobycia na terenie Wzgórza Sobkowskiego powstało wyrobisko odkrywkowe o powierzchni około 28 ha.

(2.1) Sobkowskie zachowanie Piotra nie przysporzyło mu przyjaciół.

Wiktionary

#### Powiązane:

(1.1)

:: rzecz. Sobków mrz., sobkowianin mos., sobkowianka ż.

(2.1)

:: rzecz. sobek mos., sobkostwo n.

Wiktionary

# soblówka

wieś w Polsce

SJP.pl

Soblówka – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie żywieckim, w gminie Ujsoły. Graniczy ze Słowacją, w dolinie potoku Cicha. Położona jest u podnóża góry Wielka Rycerzowa i Muńcuł.

Według danych z 2008 r. wieś miała 687 mieszkańców.

Zabudowa wsi znajduje się na wysokości 650 m n.p.m.

Wikipedia

# sobociński

nazwisko

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Maria Sobocińska – polska aktorka
- Maria Sobocińska – polski żołnierz
- Adam Sobociński – polski urzędnik
- Bolesław Sobociński – polski logik i filozof
- Czesław Sobociński – polski architekt
- Jan Sobociński – polski piłkarz
- Jerzy Sobociński – polski rzeźbiarz
- Leon Sobociński – polski pisarz
- Maciej Sobociński – polski reżyser teatralny i telewizyjny, a także scenograf
- Michał Sobociński – polski operator filmowy
- Piotr Sobociński – polski operator filmowy
- Piotr Sobociński jr. – polski operator filmowy
- Remigiusz Sobociński – polski piłkarz
- Robert Sobociński – polski rzeźbiarz
- Wincenty Sobociński – polski wojskowy
- Witold Sobociński – polski operator filmowy

Wikipedia

# sobocki

→ Sobótka; sobotecki, sobótkowski, sobótczański, sobócki

SJP.pl

# sobol

nazwisko

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. nazwa systematyczna|Martes zibellina|ref=tak., azjatyckie zwierzę futerkowe, ssak drapieżny o gęstym, jedwabistym, brązowym lub czarnym futrze;

(1.2) wyprawiona skóra sobola (1.1)

Wiktionary

- Sobol – samochód dostawczy produkowany przez Gorkowskij Awtomobilnyj Zawod
- Jan Sobol (ur. 1953) – piłkarz polski, reprezentant kraju
- Jan Sobol – czeski piłkarz ręczny, reprezentant kraju
- Wacław Sobol (1903-1981) – działacz polityczny, powstaniec śląski
- Wojciech Sobol – współzałożyciel i były członek kabaretu Kaczki z Nowej Paczki
- Andrzej Sobol-Jurczykowski (ur. 1951) – tłumacz literatury hiszpańskojęzycznej
- Ilja M. Sobol (ur. 1926) - sowiecki matematyk litewskiego pochodzenia

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈsɔbul, AS: sobul

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sobole nmos.

przym. sobolowy, soboli

Wiktionary

# sobolak

nazwisko

SJP.pl

# sobolczyk

nazwisko

SJP.pl

# sobole

futro z sobolich skór

SJP.pl

3 miejscowości w Polsce

- Sobole – wieś w woj. lubelskim, w pow. radzyńskim, w gminie Ulan-Majorat
- Sobole – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Załuski
- Sobole – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. oleckim, w gminie Wieliczki

miejscowość na Białorusi

- Sobole – wieś w obwodzie brzeskim, w rejonie bereskim

miejscowość na Litwie

- Sobole – wieś w okręgu wileńskim, w rejonie wileńskim, w gminie Niemenczyn

Wikipedia

# sobolew

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 4, w tym 3 podstawowe

- Sobolew – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. jaworskim, w gminie Wądroże Wielkie
- Sobolew – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubartowskim, w gminie Firlej
- Sobolew – wieś w woj. mazowieckim, w pow. garwolińskim, w gminie Sobolew
- Sobolew – część wsi Drożanki w woj. mazowieckim, w pow. radomskim, w gminie Gózd

Wikipedia

# sobolewo

Miejscowości w Polsce i ich integralne części

- Sobolewo – wieś w woj. podlaskim, w pow. białostockim, w gminie Grabówka
- Sobolewo – wieś w woj. podlaskim, w pow. suwalskim, w gminie Suwałki
- Sobolewo – wieś w woj. podlaskim, w pow. wysokomazowieckim, w gminie Klukowo
- Sobolewo – część wsi Rokiciny w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Czarna Dąbrówka
- Sobolewo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Czarnków
- Sobolewo – kolonia w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Krzęcin

Wikipedia

# sobolewski

przymiotnik od: Sobolew

SJP.pl

## Osoby o nazwisku Sobolewska i Sobolewski

- Adam Michał Sobolewski – sędzia i wojski drohicki
- Anastazja Sobolewska – Sprawiedliwa wśród Narodów Świata
- Anna Sobolewska
- Andrzej Sobolewski (1924–1944) – powstaniec warszawski
- Andrzej Sobolewski (ur. 1951) – fizyk
- Edward Sobolewski – kompozytor, dyrygent, pedagog
- Feliks Sobolewski – ujednoznacznienie
- Franciszek Sobolewski – ujednoznacznienie
- Henryk Sobolewski – ujednoznacznienie
- Hipolit Sobolewski (1911–1997) – polski specjalista z dziedziny konstrukcji i projektowania parowozów
- Ignacy Sobolewski (1770–1846) – polityk
- Janusz Jerzy Sobolewski (1921–1944) – podporucznik, powstaniec warszawski
- Janusz L. Sobolewski (ur. 1954), dziennikarz, pisarz
- Joanna Sobolewska-Pyz (ur. 1939) – polska działaczka społeczna pochodzenia żydowskiego
- Józef Sobolewski – ujednoznacznienie
- Justyna Sobolewska – polska dziennikarka
- Joanna Sobolewska-Pyz – polska działaczka społeczna
- Krzysztof Sobolewski (ur. 1978) – polityk
- Ludwik Sobolewski – ujednoznacznienie
- Maciej Leon Sobolewski (1724–1804) – poseł na sejmy, senator
- Małgorzata Sobolewska – polska siatkarka
- Marek Sobolewski (1925–1983) – prawnik
- Marian Sieradzan-Sobolewski (1921–1990) – polityk, wiceminister przemysłu lekkiego
- Marian Sobolewski – ujednoznacznienie
- Michał Władysław Sobolewski (ur. 1947) – informatyk
- Mieczysław Sobolewski – działacz niepodległościowy, 15 czerwca 1932 pośmiertnie odznaczony Krzyżem Niepodległości
- Mikołaj Sobolewski (ur. 1892) – żołnierz 3 Pułku Piechoty Legionów Polskich, kawaler Virtuti Militari, 25 lipca 1933 odznaczony Krzyżem Niepodległości
- Monika Sobolewska – polska arystokratka
- Paweł Sobolewski (ur. 1979) – piłkarz
- Paweł Sobolewski (ur. 1986) – trener siatkarski
- Radosław Sobolewski (ur. 1976) – piłkarz
- Ryszard Sobolewski (1930–2005) – aktor
- Stanisław Sobolewski (1680–1772) – podkomorzy warszawski
- Stanisław Sobolewski (ur. 1952) – malarz
- Tadeusz Sobolewski (ur. 1947) – publicysta i krytyk filmowy
- Walenty Faustyn Sobolewski (1765–1831) – minister Sprawiedliwości Królestwa Polskiego (1816–1819), prezes Rady Administracyjnej (1826–1830)
- Walerian Sobolewski – Sprawiedliwy wśród Narodów Świata
- Władysław Sobolewski (1890–1937) – inspektor Policji Państwowej

Wikipedia

# soboli

przymiotnik od: soból (np. futro sobole); sobolowy

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z sobolem, dotyczący sobola

przymiotnik dzierżawczy

(2.1) należący do sobola

Wiktionary

Soboli – wieś w Chorwacji, w żupanii primorsko-gorskiej, w gminie Čavle. W 2011 roku liczyła 172 mieszkańców.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. soból m., sobole nmos.

przym. sobolowy

Wiktionary

# sobolowaty

1. podobny do sobola;
2. koń sobolowaty - koń maści ryżawej

SJP.pl

# sobolowy

przymiotnik od: soból (np. futro sobolowe); soboli

SJP.pl

# sobóm

zaimek zwrotny

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. sobą

Wiktionary

# soboń

nazwisko

SJP.pl

Soboń – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie węgrowskim, w gminie Wierzbno. Ma status sołectwa.

Pierwsza wzmianka o miejscowości (w formie Zabon W. H.) pochodzi z mapy Zachodniej (Nowej) Galicji A. Mayera von Heldensfelda z lat 1801-1804.

Wikipedia

# sobór

1. prawosławna katedra i bazylika
2. zgromadzenie wszystkich biskupów odbywające się pod przewodnictwem papieża

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) rel. zgromadzenie biskupów całego Kościoła;

(1.2) rel. stała rada biskupów przy patriarsze w prawosławiu;

(1.3) hist. zgromadzenie przedstawicieli stanów w dawnej Rosji;

(1.4) rel. większa świątynia prawosławna;

Wiktionary

- sobór powszechny – w Kościołach chrześcijańskich spotkanie biskupów całego Kościoła w celu ustanowienia praw kościelnych
- sobór – świątynia prawosławna pełniąca funkcję katedry eparchialnej lub wyróżniająca się rozmiarami i znaczeniem dla kultu
- święty sobór – w Kościele prawosławnym stała rada biskupów przy zwierzchniku (patriarsze, metropolicie, arcybiskupie) Kościoła
- Sobór Ziemski – zgromadzenie przedstawicieli stanów, głównie szlachty bojarskiej i duchowieństwa, w Rosji w XVI–XVII wieku

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Nigdy nie istnieje sobór powszechny, który by nie był jako taki zatwierdzony lub przynajmniej uznany przez następcę Piotra.

(1.3) W tym kwartale wyposażenie soboru zostało uzupełnione o nowy ikonostas.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. soborowość ż., soborność ż.

przym. soborowy, przedsoborowy, posoborowy

Wiktionary

# soborność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hist. polit. idea zjednoczenia Ukrainy

(1.2) rel. zasada kolegialności zarządzania Kościołem

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈbɔrnɔɕt͡ɕ, AS: soborność

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sobór m., soborowość ż.

przym. soborny, soborowy, posoborowy, przedsoborowy

Wiktionary

# soborowy

przymiotnik od: sobór

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z soborem, dotyczący soboru

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sobór mrz., soborność ż.

przym. przedsoborowy, posoborowy

Wiktionary

# soborzyce

Soborzyce – wieś w Polsce, położona w województwie śląskim, w powiecie częstochowskim, w gminie Dąbrowa Zielona.

Wieś duchowna Wszemborzyce, własność opactwa cystersów w Jędrzejowie położona była w końcu XVI wieku w powiecie radomszczańskim województwa sieradzkiego.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego.

Wikipedia

# sobota

szósty dzień tygodnia

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) szósty dzień tygodnia;

(1.2) zob. soboty.

Wiktionary

Sobota (sobota, skrót sob.) – dzień tygodnia między piątkiem a niedzielą.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Sobota jest naszym ulubionym dniem tygodnia.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈbɔta, AS: sobota

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. soboty nmos., szabas m., Sobota ż., Sobótka ż.

:: zdrobn. sobótka ż.

przym. sobotni, sobótkowy, szabasowy

Wiktionary

# sobótczanin

mieszkaniec Sobótki (miasta w Polsce)

SJP.pl

# sobótczanka

mieszkanka Sobótki (miasta w Polsce)

SJP.pl

# sobótczański

→ Sobótka; sobótkowski, sobocki, sobócki, sobotecki

SJP.pl

# sobotecki

→ Sobótka; sobocki, sobócki, sobótkowski, sobótczański

SJP.pl

# sobotka

nazwisko

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od sobota

(1.2) etn. święto z okazji letniego przesilenia Słońca

(1.3) stos rozpalany z okazji sobótki (1.2)

Wiktionary

Sobotka – miasto w Czechach, w kraju hradeckim. Według danych z 31 grudnia 2003 powierzchnia miasta wynosiła 1931 ha, a liczba jego mieszkańców 2274 osób.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. sobota ż., Sobótka ż., Sobota m./ż.

przym. sobótkowy, sobotni

Wiktionary

# sobótki

święto ludowe w czerwcu, podczas którego, w nocy, puszcza się wianki po wodzie; kupała; kupalnocka

SJP.pl

Noc Kupały (biał. Kupałle, ros. Iwan Kupała, Kupała, ukr. Iwan Kupało) – święto przesilenia letniego w religii Słowian, w późniejszym okresie zaadaptowanego na drodze inkulturacji przez chrześcijaństwo i powiązanego z postacią świętego Jana Chrzciciela. Jedno z głównych świąt ludowych Słowian wschodnich. W tradycji ludowej pierwotnie obchodzone było w terminie przesilenia, jednak w następstwie działalności chrystianizacyjnej Kościoła nastąpiło powiązanie święta z wigilią zbiegającego się z nim czasowo święta Narodzenia św. Jana Chrzciciela.

Wikipedia

# sobótkowski

→ Sobótka; sobótczański, sobocki, sobócki, sobotecki

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Sobótką, dotyczący Sobótki

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sobótka ż.

Wiktionary

# sobótkowy

przymiotnik od: sobótka

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) dotyczący sobótki

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sobótka ż., sobota ż.

Wiktionary

# sobotni

związany z sobotą

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący soboty; dziejący się w sobotę

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) […] A w sobotnią noc był Luksemburg, chata, szkło […]

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈbɔtʲɲi, AS: sobotʹńi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sobótka ż., sobota ż.

Wiktionary

# sobów

Sobów – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie opatowskim, w gminie Ożarów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnobrzeskiego.

Przez miejscowość przebiega droga wojewódzka nr 755.

Wikipedia

# sobowo

Sobowo – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Brudzeń Duży.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia

# sobowtór

osoba bardzo podobna z wyglądu do innej osoby

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba wyglądająca bardzo podobnie do innej;

Wiktionary

- sobowtór – osoba łudząco podobna do innej osoby
- sobowtór (Doppelgänger) – istota fikcyjna
- Sobowtór – film fabularny reż. Akira Kurosawa
- Sobowtór – film fabularny reż. Maurice Phillips
- Sobowtór – film fabularny reż. Bodo Kox
- Sobowtór: poemat petersburski – nowela Fiodora Dostojewskiego
- Sobowtór profesora Rawy – powieść Alfreda Szklarskiego

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Otóż ja mam sobowtóra i to jego widziałeś, nie mnie!

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈbɔftur, AS: soboftur

Wiktionary

# sobowtórka

→ sobowtór

SJP.pl

#### Patrz:

sobowtór

# sobriquet

[czytaj: sobriKE] z francuskiego: przezwisko, przydomek

SJP.pl

# sobuś

zdrobnienie od: Sobiesław (imię męskie)

SJP.pl

# soc

[czytaj: soc] związany ze sprawami społecznymi, socjalnymi

SJP.pl

# soccer

[czytaj: soke(r)] nazwa europejskiej piłki nożnej używana w krajach anglosaskich, głównie USA, dla odróżnienia od futbolu amerykańskiego

SJP.pl

Piłka nożna (futbol, ang. football, association football, soccer) – gra zespołowa, w której dwie drużyny starają się zdobyć w określonym czasie jak najwięcej goli poprzez wbicie piłki do bramki przeciwnika; najpopularniejsza dyscyplina sportowa z około 4 miliardami fanów na całym świecie.

Wikipedia

# soccus

niski trzewik, sandał, używany przez aktorów grających w starożytnych komediach greckich (w przeciwieństwie do koturna w tragedii)

SJP.pl

Soccus – rodzaj pantofla, niski, lekki trzewik, używany w starożytności tylko przez kobiety i mężczyzn zniewieściałych. Ludzie poważni używali zwykle wysokich koturnów.

Soccus był zarazem obuwiem używanym w komedii, gdy koturn należał do kostiumu autora tragicznego.

Wikipedia

# socha

dawne prymitywne narzędzie do orki

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) roln. prymitywne drewniane narzędzie służące do orki;

(1.2) bud. pionowy słup rozwidlony u góry, element konstrukcji dachu

Wiktionary

Socha – dawne drewniane narzędzie rolnicze stosowane do orki, charakteryzujące się rozdwojonym rylcem. Nazwa (w językach słowiańskich socha = drzewo rosochate, widły) pochodzi właśnie od tego rylca.

W Egipcie znano sochę od VII wieku p.n.e. W Europie Wschodniej pojawiła się prawdopodobnie przed średniowieczem. Przetrwała do początku XX wieku, a w niektórych miejscach nawet dłużej. W Polsce wschodniej zaczęła się rozpowszechniać obok pługa i płużycy (lekkiego pługa bez kół) od XVI wieku.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈsɔxa, AS: soχa

Wiktionary

# sochacki

nazwisko

SJP.pl

Sochacki (forma żeńska: Sochacka; liczba mnoga: Sochaccy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiło je 7569 osób.

Wikipedia

# sochacz

nazwisko

SJP.pl

# sochaczew

miasto w Polsce

SJP.pl

Sochaczew – miasto w centralnej Polsce, w województwie mazowieckim w powiecie sochaczewskim, nad rzekami Bzurą, Utratą i Pisią.

Do 1954 r. siedziba wiejskich gmin Chodaków i Kozłów Biskupi. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa skierniewickiego. Jest stolicą powiatu sochaczewskiego oraz siedzibą władz gminy wiejskiej Sochaczew.

Wikipedia

# sochaczewianin

mieszkaniec Sochaczewa

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Sochaczewa

(1.2) osoba pochodząca z Sochaczewa, urodzona w Sochaczewie

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sochaczew m.

:: fż. sochaczewianka ż.

przym. sochaczewski

Wiktionary

# sochaczewianka

mieszkanka Sochaczewa

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Sochaczewa

(1.2) kobieta pochodząca z Sochaczewa, urodzona w Sochaczewie

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sochaczew m.

:: fm. sochaczewianin m.

przym. sochaczewski

Wiktionary

# sochaczewski

przymiotnik od: Sochaczew

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Sochaczewem, dotyczący Sochaczewa

Wiktionary

Osoby:

- Aleksander Sochaczewski − polski malarz
- Stanisław Sochaczewski − polski oficer

Regiony:

- powiat sochaczewski
- ziemia sochaczewska

Inne:

- Express Sochaczewski
- Sochaczewska Kolej Muzealna

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. Sochaczew mrz., sochaczewianin m., sochaczewianka ż.

Wiktionary

# sochaczne

dawna opłata za sprzedaż swoich towarów na targowisku; targowe

SJP.pl

# sochaj

nazwisko

SJP.pl

# sochan

nazwisko

SJP.pl

- Jeremy Sochan (ur. 2003), polski koszykarz
- Stanisław Sochan (ur. 1910), poseł na Sejm PRL V i VI kadencji

Wikipedia

# sochocin

miasto w Polsce

SJP.pl

Sochocin – miasto w Polsce położone w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w miejsko-wiejskiej gminie Sochocin. Miejscowość jest siedzibą gminy Sochocin.

Administracyjnie Sochocin ma status sołectwa.

Sochocin był miastem od 1385 roku do 13 stycznia 1870 roku. Miejscowość odzyskała status miasta 1 stycznia 2021.

Wikipedia

# sochocinianin

mieszkaniec Sochocina (miasta w Polsce)

SJP.pl

# sochocinianka

mieszkanka Sochocina (miasta w Polsce)

SJP.pl

# sochociński

przymiotnik od: Sochocin

SJP.pl

# sochocki

nazwisko

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Jerzy Sochocki – polski wojskowy
- Julian Sochocki – polski matematyk
- Ryszard Sochocki – polski uczony
- Zdzisław Sochocki – polski wojskowy

Wikipedia

# sochoń

nazwisko

SJP.pl

Osoby o tym nazwisku:

- Jan Sochoń – rzymskokatolicki ksiądz, poeta, krytyk literacki, teolog i filozof
- Magdalena Sochoń – polska lekkoatletka

Wikipedia

# sochowy

przymiotnik od: socha

SJP.pl

# socialmediowy

związany z mediami społecznościowymi; socialowy

SJP.pl

# socialowy

związany z mediami społecznościowymi; socialmediowy

SJP.pl

# socjal

potocznie: świadczenie socjalne; socjał

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) pot. pomoc socjalna

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Nie przyjeżdżamy, żeby żerować na socjalu.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjalna ż., socjalność ż., socjalny mos.

przym. socjalny

przysł. socjalnie

Wiktionary

# socjal.

skrót od: socjalny

SJP.pl

# socjaldarwinistka

→ socjaldarwinista

SJP.pl

#### Patrz:

socjaldarwinista

# socjaldemokracja

1. ruch społeczno-polityczny zmierzający do uspołecznienia gospodarki rynkowej, zmniejszenia nierówności społecznych, realizacji praw pracowniczych i obywatelskich w wielopartyjnym systemie demokratycznym;
2. ogół partii politycznych głoszących te idee

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hist. polit. ruch społeczny, mający na celu budowę społeczeństwa i ustroju socjalistycznego poprzez demokratyczne reformy;

(1.2) polit. ogół partii socjaldemokratycznych

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) To właśnie ruch robotniczy dał początek socjaldemokracji.

(1.2) W zeszłym tygodniu w Warszawie odbył się zjazd mazowieckiej socjaldemokracji.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sʲjaldɛ̃mɔˈkrat͡sʲja, AS: socʹi ̯aldẽmokracʹi ̯a

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjaldemokratyzm m., socjaldemokrata m., socjaldemokratka ż.

przym. socjaldemokratyczny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) socjaldemokratyzm m.

Wiktionary

# socjaldemokrata

1. członek partii socjaldemokratycznej;
2. zwolennik socjaldemokracji

SJP.pl

# socjaldemokratka

→ socjaldemokrata

SJP.pl

#### Patrz:

socjaldemokrata

# socjaldemokratyczny

→ socjaldemokracja, → socjaldemokrata, → socjaldemokratyzm

SJP.pl

#### Patrz:

socjaldemokracja, → socjaldemokrata, → socjaldemokratyzm

# socjaldemokratyzm

kierunek ideologiczny, ruch społeczny opierający się na idei wielopartyjnej demokracji i sprawiedliwości społecznej

SJP.pl

Wikipedia

# socjalista

zwolennik socjalizmu; socjał (dawniej)

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) polit. zwolennik socjalizmu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Skończyła prestiżowe warszawskie gimnazjum, do którego chodziła inteligencka młodzież o lewicowych skłonnościach, spotykała się z socjalistami.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sʲjaˈlʲista, AS: socʹi ̯alʹista

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjalizm m., socjalizacja ż., socjalizowanie n.

:: fż. socjalistka ż.

czas. socjalizować ndk.

przym. socjalistyczny

przysł. socjalistycznie

Wiktionary

# socjalistka

zwolenniczka socjalizmu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) forma żeńska od: socjalista

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sʲjaˈlʲistka, AS: socʹi ̯alʹistka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjalizm m., socjalizacja ż., socjalizowanie n.

:: fm. socjalista m.

czas. socjalizować

przym. socjalistyczny

przysł. socjalistycznie

Wiktionary

# socjalistycznie

przysłówek

(1.1) na sposób socjalistyczny, zgodnie z duchem socjalizmu

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wśród robotników istniały grupy silnie socjalistycznie zaangażowane.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjalistyczność ż., socjał mos., socjalista mos., socjalistka ż., socjalizm mrz.

czas. socjalizować ndk.

przym. socjalistyczny, przedsocjalistyczny

Wiktionary

# socjalistyczność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest socjalistyczne; cecha tych, którzy są socjalistyczni

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. socjalistyczny

przysł. socjalistycznie

Wiktionary

# socjalistyczny

→ socjalizm

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) związany z socjalizmem, charakterystyczny dla socjalizmu

(1.2) związany z socjalizmem realnym, dotyczący państwa tzw. demokracji ludowej

Wiktionary

#### Patrz:

socjalizm

#### Przykłady

(1.1) Józef Piłsudski miał ważny socjalistyczny epizod w swoim życiorysie.

(1.2) Tylko ustrój socjalistyczny może zapewnić stały rozwój sił wytwórczych kraju, stale rosnący dobrobyt i kulturę społeczeństwa (…) (Statut Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej)

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sʲjalʲiˈstɨt͡ʃnɨ, AS: socʹi ̯alʹistyčny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjał mos., socjalizm m., socjalista m., socjalistka ż., socjalistyczność ż.

czas. socjalizować ndk.

przysł. socjalistycznie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) komunistyczny

Wiktionary

# socjalistyka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) nauk. dziedzina badań i nauki o celach społeczeństw i ludzkości

Wiktionary

# socjalizacja

proces kształtowania człowieka jako elementu społeczeństwa

SJP.pl

Socjalizacja (łac. socialis = społeczny) – proces (oraz rezultat tego procesu) nabywania przez jednostkę systemu wartości, norm oraz wzorów zachowań (w wyniku oddziaływań otoczenia społecznego), obowiązujących w danej zbiorowości. Socjalizacja trwa przez całe życie człowieka, lecz w największym nasileniu występuje, gdy dziecko rozpoczyna życie w społeczeństwie. Największą rolę na tym etapie odgrywają jego rodzice, później także wychowawcy i rówieśnicy oraz instytucje (takie jak szkoła, przedszkole czy Kościół).

Wikipedia

# socjalizacyjny

związany z socjalizacją

SJP.pl

# socjalizm

1. ideologia głosząca dążenie do zniesienia prywatnej własności środków produkcji oraz podziałów klasowych;
2. ustrój społeczny oparty na realizacji założeń takiej ideologii;
3. narodowy socjalizm - nazizm, hitleryzm;
4. realny socjalizm - propagandowa nazwa komunizmu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) polit. wieloznaczne pojęcie, odnoszące się do prób zmniejszenia nierówności społecznych i upowszechnienia świadczeń socjalnych, lub poddania gospodarki kontroli społecznej (poprzez instytucje państwowe, samorządowe, korporacyjne lub spółdzielcze);

Wiktionary

Socjalizm (łac. socialis – społeczny) – szerokie i wewnętrznie zróżnicowane spektrum idei, doktryn społeczno-ekonomicznych oraz ruchów politycznych, których wspólnym celem jest ustanowienie ładu społecznego opartego na zasadach równości, wspólnotowości, sprawiedliwości społecznej oraz racjonalnego zarządzania gospodarką. Kluczową cechą socjalizmu jest postulat przewagi własności społecznej nad własnością prywatną, szczególnie w odniesieniu do środków produkcji i zasobów naturalnych. W tym ujęciu produkcja dóbr postrzegana jest jako wysiłek zbiorowy, a jej efekty powinny służyć całemu społeczeństwu, a nie wyłącznie właścicielom kapitału.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Socjalizm zapewnia obywatelom edukację i opiekę medyczną.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈt͡sʲjalʲism̥, AS: socʹi ̯alʹism̦

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjał mos., socjalista m., socjalistka ż.

przym. socjalistyczny, przedsocjalistyczny

przysł. socjalistycznie

czas. socjalizować ndk.

Wiktionary

# socjalizować

1. kształtować osobowość, uczyć współdziałać z innymi, akceptować normy społeczne;
2. zmieniać własność środków produkcji z prywatnej na społeczną; uspołeczniać;
3. przestarzale: skłaniać się, przychylać ku socjalizmowi

SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) poddawać procesowi socjalizacji

(1.2) ekon. zmieniać własność środków produkcji z prywatnej na społeczną

(1.3) być entuzjastą socjalizmu

czasownik zwrotny niedokonany socjalizować się

(2.1) podlegać procesowi socjalizacji

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjalista mos., socjalizm mrz., socjalistka ż.

przym. socjalistyczny, socjalny

przysł. socjalistycznie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) uspołeczniać

(1.2) uspołeczniać

(2.1) udzielać się towarzysko

Wiktionary

# socjalliberalizm

Socjalliberalizm (ang.: Social liberalism, niem.: Sozialliberalismus, hiszp.: socioliberalismo) – zdefiniowana przez Leonarda Hobhouse’a doktryna polityczna. Głosi wolność społeczną przy jednoczesnym zachowaniu pewnego stopnia interwencjonizmu państwowego w mechanizmy wolnego rynku, aby dać zabezpieczenie socjalne najbiedniejszym.

Wikipedia

# socjalliberał

osoba wyznająca poglądy liberalne z naciskiem na sprawy socjalne

SJP.pl

# socjalno-ekonomiczny

związany z zaspokajaniem potrzeb ekonomicznych członków jakiejś społeczności

SJP.pl

# socjalnobytowy

dotyczący życia, istnienia, zaspokojenia potrzeb materialnych ludzi

SJP.pl

# socjalność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest socjalne

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. socjalny

przysł. socjalnie

rzecz. socjal mrz.

Wiktionary

# socjalnoubezpieczeniowy

dotyczący ubezpieczenia socjalnego

SJP.pl

# socjalnousługowy

o pomieszczeniu, budynku itp.: spełniający podstawowe warunki zaspokajające socjalne potrzeby ludzi

SJP.pl

# socjalny

1. dotyczący społeczeństwa; społeczny;
2. związany z zaspokojeniem potrzeb materialnych i kulturalnych społeczeństwa

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) związany z zaspokojeniem potrzeb bytowych członków społeczeństwa

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Walka o reformy socjalne prowadzona była przede wszystkim przez ruch związków zawodowych, który stopniowo zaangażował pracowników niewykwalifikowanych i pracujące kobiety.

(1.1) Renciści i inni beneficjenci świadczeń socjalnych mogą oczekiwać jednorazowej wolnej od podatku kwoty w wysokości 2000 euro.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjal mrz., socjalność ż.

czas. socjalizować, resocjalizować

Wiktionary

# socjalszowinizm

Socjalszowinizm – oportunistyczny prąd w międzynarodowym ruchu robotniczym, powstały w latach I wojny światowej jako ekstremistyczna forma rewizjonizmu. Popierał on militarne cele rodzimej burżuazji w wojnie imperialistycznej. W Niemczech socjalszowiniści nawoływali proletariat niemiecki do udziału w wojnie pod pozorem, że jest to walka z klasami panującymi innych krajów. W Rosji głosili oni pokój klasowy wewnątrz kraju pod hasłem "obrony ojczyzny".

Wikipedia

# socjał

przestarzałe: zwolennik socjalizmu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. środ. polit. socjalista

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjalista, socjalistka, socjalizm

przym. socjalistyczny

przysł. socjalistycznie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) socjoł

Wiktionary

# socjeta

grupa ludzi zajmująca uprzywilejowane miejsce w społeczeństwie; śmietanka towarzyska, elita

SJP.pl

# socjobiolog

specjalista w dziedzinie socjobiologii

SJP.pl

# socjobiologia

Socjobiologia – syntetyczna dyscyplina naukowa, której celem jest wyjaśnianie zachowań społecznych, także zachowań Homo sapiens, poprzez rozpatrywanie ich w kontekście działania doboru naturalnego jako mechanizmu działającego na poziomie organizmu lub poszczególnych genów (egoizm genetyczny). Socjobiologia jest często traktowana jako część biologii i socjologii, ma związki z etologią, ewolucjonizmem, zoologią, genetyką populacyjną i innymi dyscyplinami. W ramach studiów nad społecznościami ludzkimi socjobiologia jest ściśle związana z ekologią behawioralną i psychologią ewolucyjną. Celem socjobiologii człowieka jest uporządkowanie faktów dotyczących organizacji społecznej z punktu widzenia przystosowywania się grup społecznych do środowiska w wyniku ewolucji.

Wikipedia

# socjobiolożka

→ socjobiolog

SJP.pl

#### Patrz:

socjobiolog

# socjocybernetyka

Wikipedia

# socjodarwinizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) socjol. zespół teorii opisujących ewolucję społeczeństw;

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) W pewnym sensie socjodarwinizm stanowi teoretyczną podstawę eugeniki czy rasizmu.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) darwinizm społeczny

Wiktionary

# socjodrama

zaimprowizowane przedstawienie, w którym członkowie pewnej grupy osób odgrywaja wyznaczone role, w celu przeanalizowania albo uzdrowienia stosunków panujących w tym zespole

SJP.pl

# socjografia

Socjografia - nauka pomocnicza socjologii, zajmująca się opisem społeczeństwa i zachodzących w nim zjawisk. Opiera się na zbieraniu dużych ilości materiału empirycznego, wraz z luźnymi notatkami i komentarzami. Opis socjograficzny ma często charakter eksploracyjny (dotyczy słabo poznanych obszarów społeczeństwa) i stanowi podstawę głębszych i bardziej systematycznych badań socjologicznych, badających określone hipotezy.

Wikipedia

# socjogram

Socjogram – graficzna prezentacja stosunków między ludźmi, więzi społecznych lub relacji sympatii-antypatii, uznania itp. w grupie społecznej sporządzana w socjometrii.

Cele stosowania techniki socjogramu:

- poznanie stosunków międzyludzkich (w tym stosunków między zwierzchnikami a pracownikami);
- ujawnienie istnienia klik w grupie;
- porównanie hierarchii oficjalnej z nieoficjalną;
- uzyskanie informacji o istnieniu nieformalnych przywódców lub gwiazd socjometrycznych;
- porównanie oficjalnych i nieoficjalnych kanałów informacyjnych;

Wikipedia

# socjol.

skrót od: socjologia, socjologiczny

SJP.pl

# socjolekt

charakterystyczna odmiana języka jakiejś grupy społecznej np. język potoczny, żargon uczniowski

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) jęz. dialekt o zasięgu środowiskowym;

(1.2) jęz. zespół jednostek językowych (zwykle leksykalnych) o podłożu środowiskowym;

Wiktionary

Socjolekt – odmiana językowa właściwa dla danej klasy lub grupy społecznej, grupy zawodowej lub subkultury. Socjolekty, w przeciwieństwie do dialektów regionalnych, mają podłoże nie geograficzne, lecz środowiskowe (społeczne). Socjolekty bywają odrębne wyłącznie na płaszczyźnie leksyki, lecz są wśród również takie, które odróżniają się także gramatyką.

Wikipedia

#### Synonimy:

(1.1) dialekt środowiskowy, gwara środowiskowa, mowa środowiskowa

(1.2) slang, gwara środowiskowa, żargon

Wiktionary

# socjolingwistka

→ socjolingwista

SJP.pl

#### Patrz:

socjolingwista

# socjolingwistyczny

→ socjolingwistyka

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący socjolingwistyki

Wiktionary

#### Patrz:

socjolingwistyka

#### Przykłady

(1.1) Jest to zjawisko szczególnie interesujące, zarówno z punktu widzenia socjolingwistycznego, jak i teoretyczno-językowego.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sʲjɔlʲĩŋɡvʲiˈstɨt͡ʃnɨ, AS: socʹi ̯olʹĩŋgvʹistyčny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjolingwistyka ż.

Wiktionary

# socjolingwistyka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jęz. nauka zajmująca się funkcjonowaniem języka w społeczeństwie;

Wiktionary

Socjolingwistyka – dział językoznawstwa zajmujący się badaniem interakcji wszystkich aspektów życia społecznego (takich jak normy kulturowe, oczekiwania oraz kontekst językowy) z używanym językiem. Socjolingwistyka różni się od socjologii języka, ponieważ bada wpływ języka na społeczność, podczas gdy socjologia skupia się na wpływie społeczności na język. Zakres badań socjolingwistycznych w znacznym stopniu pokrywa się z pragmatyką. Socjolingwistyka jest historycznie pokrewna antropolingwistyce, część naukowców uważa je za tożsame.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Socjolingwistyka narodziła się z powiązania socjologii będącej nauką o społeczeństwie i lingwistyki – nauki o języku.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sʲjɔlʲĩŋɡˈvʲistɨka, AS: socʹi ̯olʹĩŋgvʹistyka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjolingwista m., socjolingwistka ż.

przym. socjolingwistyczny

Wiktionary

# socjolog

specjalista w zakresie socjologii

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) eduk. specjalista w dziedzinie socjologii

rzeczownik, rodzaj żeński

(2.1) eduk. specjalistka w dziedzinie socjologii

Wiktionary

Socjologia – nauka badająca w systematyczny sposób funkcjonowanie i zmiany społeczeństwa.

Socjologowie badają społeczne reguły (normy), procesy i struktury, które łączą i dzielą ludzi, tworzą lub są przejawem więzi między ludźmi, a także proces ich zmian. Badają zarówno jednostki uwikłane w grupy społeczne, jak i międzyludzkie relacje (na przykład rodzinę, wspólnoty, stowarzyszenia, zrzeszenia). Relacje międzyludzkie ujęte w społecznej dynamice mogą ludzi łączyć, tworząc grupy społeczne, instytucje czy całe społeczeństwa, lub dzielić przez społeczne podziały.

Wikipedia

#### Przykłady

(2.1) Córka jest socjologiem prawa.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈt͡sʲjɔlɔk, AS: socʹi ̯olok

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjologia ż., socjologizm m., socjologizowanie n.

:: fż. socjolożka

czas. socjologizować ndk.

przym. socjologiczny

przysł. socjologicznie

Wiktionary

#### Synonimy:

(2.1) pot. socjolożka

Wiktionary

# socjologia

1. nauka o społeczeństwie;
2. wydział lub kierunek w szkole wyższej

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) nauka o społeczeństwie, zajmująca się badaniem struktury społeczeństwa, następujących w nim zmian, praw kierujących rozwojem społeczeństwa i różnego rodzaju zjawisk w nim występujących;

Wiktionary

Socjologia – nauka badająca w systematyczny sposób funkcjonowanie i zmiany społeczeństwa.

Socjologowie badają społeczne reguły (normy), procesy i struktury, które łączą i dzielą ludzi, tworzą lub są przejawem więzi między ludźmi, a także proces ich zmian. Badają zarówno jednostki uwikłane w grupy społeczne, jak i międzyludzkie relacje (na przykład rodzinę, wspólnoty, stowarzyszenia, zrzeszenia). Relacje międzyludzkie ujęte w społecznej dynamice mogą ludzi łączyć, tworząc grupy społeczne, instytucje czy całe społeczeństwa, lub dzielić przez społeczne podziały.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Pośród metod badawczych socjologii szczególne znaczenie mają badania statystyczne.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sʲjɔˈlɔɟja, AS: socʹi ̯oloǵi ̯a

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjolog m., socjolożka ż., socjologizm m., socjologizowanie n.

czas. socjologizować ndk.

przym. socjologiczny

przysł. socjologicznie

Wiktionary

# socjologiczny

przymiotnik

(1.1) związany z socjologią lub socjologami; właściwy socjologii

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sʲjɔlɔˈɟit͡ʃnɨ, AS: socʹi ̯oloǵičny

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjolożka ż., socjologizm m., socjologia ż., socjolog m.

przysł. socjologicznie

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) społeczny

Wiktionary

# socjologizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) kierunek w socjologii powstały na przełomie XIX i XX w., który głosi, że społeczeństwo stanowi czynnik wyznaczający zarówno życie psychiczne, jak i kulturalne jednostek; uznający zjawiska społeczne za pierwotne, egzystencję psychiczną i kulturową człowieka zaś za ich pochodną dlatego do badania wszelkich przejawów życia psychicznego należy stosować metody socjologiczne

Wiktionary

Socjologizm – kierunek w socjologii, jedno z odgałęzień pozytywizmu.

Ogólnie socjologizm określany jest jako teoria, według której socjologia jest nauką zdolną do samodzielnego wyjaśniania faktów społecznych, a nawet będąca w stanie rozwiązać wszelkie problemy filozoficzne i moralne.

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sʲjɔˈlɔɟism̥, AS: socʹi ̯oloǵism̦

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjolożka ż., socjologia ż., socjolog m.

przym. socjologiczny

czas. socjologizować

Wiktionary

# socjolożka

→ socjolog

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) nauk. specjalistka w dziedzinie socjologii

Wiktionary

#### Patrz:

socjolog

#### Powiązane:

rzecz. socjologia ż., socjologizm mrz., socjologizowanie n.

:: fm. socjolog mos.

czas. socjologizować ndk.

przym. socjologiczny

przysł. socjologicznie

Wiktionary

# socjometria

Socjometria jest to metoda badawcza w socjologii i psychologii społecznej polegająca na badaniu struktur władzy i komunikacji pomiędzy jednostkami w populacji. Przeważnie badane są relacje komunikacji jednostek w grupie lub relacje władzy i współpracy. Podobną do socjometrii, lecz bardziej rozbudowaną metodą jest analiza sieciowa.

Wikipedia

# socjopata

osoba o zaburzeniach osobowości polegających na nieprzystosowaniu do życia w społeczeństwie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) psych. med. mężczyzna przejawiający psychopatię – osobowość dyssocjalną

(1.2) pot. mężczyzna odrzucający normy społeczne i moralności, dążący do gratyfikacji i spełnienia własnych potrzeb

Wiktionary

Osobowość dyssocjalna, antyspołeczne zaburzenie osobowości (ang. antisocial personality disorder, ASPD) – zaburzenie osobowości dotykające 2–3% każdego społeczeństwa, występujące częściej wśród mężczyzn niż kobiet (3:1).

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. socjopatia ż., socjopatyczność ż.

:: fż. socjopatka ż.

przym. socjopatyczny

przysł. socjopatycznie

Wiktionary

# socjopatia

zaburzenia osobowości spowodowane złymi metodami wychowawczymi i warunkami środowiskowymi, polegające na nieprzystosowaniu się jednostki do życia w społeczeństwie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) psych. zaburzenie osobowości podobne do psychopatii, przejawiające się nierespektowaniem podstawowych norm moralnych oraz wzorców zachowań w społeczeństwie;

Wiktionary

Osobowość dyssocjalna, antyspołeczne zaburzenie osobowości (ang. antisocial personality disorder, ASPD) – zaburzenie osobowości dotykające 2–3% każdego społeczeństwa, występujące częściej wśród mężczyzn niż kobiet (3:1).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Jedną z charakterystycznych cech socjopatii jest brak głębokiej troski o drugiego człowieka.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sʲjɔˈpatʲja, AS: socʹi ̯opatʹi ̯a

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjopatyczność ż., socjopata mos., socjopatka ż.

przym. socjopatyczny

Wiktionary

# socjopatka

→ socjopata

SJP.pl

#### Patrz:

socjopata

# socjopatolog

socjolog zajmujący się zjawiskami patologicznymi w społeczeństwie

SJP.pl

# socjopatologia

dział socjologii zajmujący się zjawiskami patologicznymi

SJP.pl

# socjopatyczność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest socjopatyczne; cecha tych, którzy są socjopatyczni

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socjopatia ż., socjopata m., socjopatka ż.

przym. socjopatyczny

przysł. socjopatycznie

Wiktionary

# socjopatyczny

związany z socjopatią, odnoszący się do socjopatii

SJP.pl

# socjosfera

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) psych. sfera relacji międzyludzkich, środowisko psychospołeczne człowieka

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sʲjɔˈsfɛra, AS: socʹi ̯osfera

Wiktionary

# socjotechniczny

odnoszący się do socjotechniki

SJP.pl

# socjotechnik

specjalista w dziedzinie socjotechniki

SJP.pl

# socjotechnika

ogół metod świadomego kształtowania zachowań społecznych przez określony system prawny, wychowanie itp.

SJP.pl

- inżynieria społeczna (politologia)
- inżynieria społeczna (informatyka)

Wikipedia

# socjoterapeuta

specjalista w zakresie socjoterapii

SJP.pl

# socjoterapeutka

→ socjoterapeuta

SJP.pl

#### Patrz:

socjoterapeuta

# socjoterapia

Socjoterapia lub terapia społeczna – metoda leczenia zaburzeń psychicznych polegająca na wykorzystywaniu oddziaływań natury społecznej.

Socjoterapia jest jedną z form pomocy psychologicznej adresowanej do dzieci i młodzieży, przejawiających różnorodne zaburzenia i trudności w funkcjonowaniu psychospołecznym. Uruchamia ona czynniki pomocowe, które wynikają zarówno z roli samego socjoterapeuty jak również z procesów, zachodzących wewnątrz małej grupy (Jankowiak, Soroko, 2013).

Wikipedia

# socjusz

dawniej:
1. towarzysz, kamrat, kompan; konfrater, komiliton;
2. przyjaciel, dobry kolega; kumoter;
3. członek niektórych organizacji katolickich

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. osoba sprzymierzona

Wiktionary

Socjusz (łac. socius – towarzysz, wspólnik, kolega, kompan, sprzymierzeniec) – funkcja asystenta wspierającego zwierzchnika zakonu (magistra, prowincjała, generała), któremu zwierzchnik powierza poszczególne grupy spraw (np. w zakonie dominikanów generała zakonu wspierają: socjusz ds. życia apostolskiego, socjusz ds. życia umysłowego, socjusz ds. Stanów Zjednoczonych, socjusz ds. Ameryki Łacińskiej i Karaibów, socjusz ds. Europy Środkowej i Wschodniej, socjusz ds. Afryki, socjusz ds. Azji i Pacyfiku, socjusz ds. Hiszpanii i Portugalii, socjusz ds. Prowincji Włoskich i Malty i socjusz ds. Europy Północno-Zachodniej i Kanady). Socjusz nie posiada formalnej władzy nad powierzonymi sobie sprawami (bądź regionami geograficznymi), ułatwia natomiast komunikację pomiędzy zwierzchnikiem zakonu a zakonnikami.

Wikipedia

#### Synonimy:

(1.1) kompan, sprzymierzeniec, towarzysz

Wiktionary

# socjuszka

członkini niektórych organizacji katolickich

SJP.pl

# soćko

nazwisko

SJP.pl

# socrates

- Sokrates – jeden z największych filozofów greckich
- Sokrates Scholastyk – bizantyński historyk Kościoła
- Sócrates – Sócrates Brasileiro Sampaio de Souza Vieira de Oliveira czyli Sócrates, brazylijski piłkarz
- José Sócrates – polityk portugalski
- Socrates-Erasmus – pakiet programów edukacyjnych Komisji Europejskiej
- Socrates I – program edukacyjny wraz z pakietem projektów i inicjatyw UE z lat 1995–1999
- Socrates II – program edukacyjny wraz z pakietem projektów i inicjatyw UE z lat 2000–2008

Wikipedia

# socreal

potocznie:
1. socrealizm;
2. dzieło powstałe w stylu socrealizmu

SJP.pl

# socrealista

zwolennik, przedstawiciel socrealizmu w sztuce

SJP.pl

# socrealistka

→ socrealista

SJP.pl

#### Patrz:

socrealista

# socrealistyczność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co socrealistyczne

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. socrealistyczny

Wiktionary

# socrealistyczny

→ socrealizm

SJP.pl

#### Patrz:

socrealizm

# socrealizm

kierunek w literaturze, filmie i sztukach plastycznych, ściśle związany z doktryną stalinizmu, głoszący zaangażowanie polityczne i ideowe sztuki

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) liter. szt. film. kierunek w sztuce zapoczątkowany w ZSRR w 1934 r., głoszący zaangażowanie polityczne i ideowe, nawiązujący do filozofii marksistowskiej;

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) W latach powojennych socrealizm stał się obowiązującym wzorcem w krajach socjalistycznych; najczęściej sprowadzał się do produkcji tendencyjnych, sztampowych wytworów.

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. socrealistyczny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) realizm socjalistyczny

Wiktionary

# socynianin

wyznawca socynianizmu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rel. wyznawca socynianizmu

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sɨ̃ˈɲä̃ɲĩn, AS: socỹńä̃ńĩn

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socynjanin mos., socynianizm m., formy żeńskie: socynianka ż., daw. socynjanka ż., daw. socynistka ż.; daw. socynjanizm m., daw. socynista m.

przym. socyniański, daw. socynjański

Wiktionary

# socynianizm

Unitarianizm – obok luteranizmu, kalwinizmu, anglikanizmu i anabaptyzmu, jeden z nurtów reformacji. Jego nazwa pochodzi od łacińskich słów „unus”, czyli jeden i „unitas”, czyli jedność. Odrzuca on dogmat o Trójcy Świętej. Unitarianizm uważa, że Bóg jest jedną osobą. Nurt ten stoi w opozycji do trynitaryzmu.

Wikipedia

# socynianka

→ socynianin

SJP.pl

#### Patrz:

socynianin

# socyniański

dotyczący socynianina

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) rel. hist. książk. dotyczący doktryn Fausta Socyna

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Krytyka pacyfizmu socyniańskiego pojawiała się też ze strony kościołów protestanckich, m.in. na terenie Niemiec.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sɨ̃ˈɲä̃j̃sʲci, AS: socỹńä̃ĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socynianizm m., socynjanin mos., socynista mos., socynianin m., socynianka ż.

Wiktionary

# socynista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. rel. socynianin

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sɨ̃ˈɲista, AS: socỹńista

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socynianizm m., socynianin m., socynianka ż., daw. socynjanizm m., daw. socynjanin m., daw. socynjanka ż., daw. socynistka ż.

przym. socyniański, daw. socynjański

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) socynianin, daw. socynjanin

Wiktionary

# socynjanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. rel. dawna pisownia: socynianin

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡sɨ̃ˈnʲjä̃ɲĩn, AS: socỹnʹi ̯ä̃ńĩn

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. socynianizm m., socynianin m., socynianka ż., daw. socynjanizm m., daw. socynista m., daw. socynjanka ż., daw. socynistka ż.

przym. socyniański, daw. socynjański

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) socynianin, daw. socynista

Wiktionary

# socza

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka przepływająca przez Włochy i Słowenię, wypływa z Alp Julijskich i uchodzi do Zatoki Weneckiej;

Wiktionary

Socza (słoweń. Soča, wł. Isonzo) – rzeka przepływająca przez Włochy i Słowenię, wypływa z Alp Julijskich i uchodzi do Zatoki Weneckiej koło Monfalcone. Długość – około 136 km. Nad Soczą leżą Kobarid i Nova Gorica po stronie słoweńskiej oraz Gorycja i Monfalcone po stronie włoskiej.

Wikipedia

#### Powiązane:

przym. soczański

Wiktionary

# soczański

przymiotnik relacyjny

(1.1) rzad. związany z Soczą, dotyczący Soczy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Socza ż.

Wiktionary

# soczek

zdrobnienie od: sok

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: sok

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Masz, napij się soczku!

(1.1) Wziąłeś mu te soczki z piwnicy?

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sok mrz., soczystość ż., sokownik mrz.

przym. soczysty, sokowy

przysł. soczyście

Wiktionary

# soczewa

forma skalna przypominająca kształtem soczewkę

SJP.pl

# soczewica

jednoroczna lub dwuletnia roślina z rodziny motylkowatych

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Lens|Mill.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny bobowatych, uprawianych dla jadalnych nasion;

(1.2) bot. roślina z rodzaju soczewica (1.1)

(1.3) spoż. nasiona soczewicy (1.2)

(1.4) kulin. spoż. danie z soczewicy (1.3)

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.3) (…) wstawiam tylko na noc soczewicę do moczenia i następnego dnia rano w 20 minut przygotowuję obiad (…)

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔt͡ʃɛˈvʲit͡sa, AS: sočevʹica

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. soczewka ż.

przym. soczewicowaty, soczewicowy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.2) reg. śl. czoczka.

(1.3) reg. śl. czoczka.

(1.4) reg. śl. czoczka.

Wiktionary

# soczewicowaty

1. przypominający nasiona soczewicy;
2. plama soczewicowata - rodzaj zmiany skórnej

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) przypominający soczewicę

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. soczewica

Wiktionary

# soczewicowy

przymiotnik od: soczewica

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) zawierający soczewicę, odnoszący się do soczewicy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. soczewka ż., soczewica ż.

Wiktionary

# soczewka

1. część oka;
2. proste urządzenie skupiające lub rozpraszające promienie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) opt. przezroczysty przyrząd optyczny załamujący promienie świetlne;

(1.2) anat. część oka załamująca promienie świetlne;

Wiktionary

Soczewka – urządzenie optyczne składające się z jednego lub kilku sklejonych razem bloków przezroczystego materiału (zwykle szkła, ale też różnych tworzyw sztucznych, żeli, minerałów, a nawet parafiny). Soczewka jest ograniczona dwiema powierzchniami. Przynajmniej jedna z nich jest zakrzywiona, to znaczy jest wycinkiem sfery, powierzchni walcowej lub powstałej w wyniku obrotu krzywej stożkowej (paraboli, hiperboli lub elipsy).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Przed zakładaniem soczewek dokładnie umyj ręce.

(1.2) Elastyczna soczewka oka może zmieniać swój kształt dzięki mięśniowi rzęskowemu.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈt͡ʃɛfka, AS: sočefka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. soczewa ż., soczewica ż.

przym. soczewkowy, soczewicowy, soczewkowaty

Wiktionary

# soczewkomat

automat do sprzedaży soczewek

SJP.pl

# soczewkowaty

przypominający soczewkę, podobny do soczewki

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) taki, który ma kształt soczewki

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. soczewka ż., soczewkowatość ż., soczewa ż., soczewkowanie n.

czas. soczewkować ndk.

przym. soczewkowy

przysł. soczewkowato

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) dwuwypukły, rzad. lentikularny

Wiktionary

# soczewkowy

1. przymiotnik od: soczewka;
2. celownik soczewkowy - celownik, którego układ optyczny składa się z jednej lub kilku soczewek

SJP.pl

# soczi

miasto w Rosji

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Rosji, położone w Kraju Krasnodarskim, nad Morzem Czarnym;

Wiktionary

Wikipedia

#### Wymowa:

IPA: ˈsɔt͡ʃʲi, AS: sočʹi

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. soczijski, socziński

Wiktionary

# soczijski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Soczi, dotyczący Soczi

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Trzy ubiegłotygodniowe konferencje: warszawska, soczijska i monachijska, nie stworzyły nowego ładu na świecie, ale potwierdziły olbrzymią dynamikę i kierunek zmian.

(1.1) Na placykach, wśród uschniętych drzewek (przywiezione zza granicy i sadzone w pośpiechu, nie przyjęły się na soczijskiej glebie), tu i ówdzie kolorowe huśtawki i zjeżdżalnie dla dzieci.

(1.1) Sparaliżowane zostało soczijskie lotnisko, nieczynna była kolej, a drogi pozostawały zablokowane.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Soczi n.

przym. socziński

Wiktionary

# socziński

→ Soczi

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Soczi, dotyczący Soczi

Wiktionary

#### Patrz:

Soczi

#### Przykłady

(1.1) Do Gruzińskiej SRS włączono gubernie tifliską (= tyfliską), batumską i kutaiską, okręg suchumski i część okręgu soczińskiego.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Soczi n.

przym. soczijski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) soczijski

Wiktionary

# soczówka

nazwisko

SJP.pl

Soczówka – część wsi Gągolin w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie sandomierskim, w gminie Łoniów. Nie ma sołtysa, należy do sołectwa Gągolin.

W latach 1975–1998 Soczówka administracyjnie należała do województwa tarnobrzeskiego.

Wikipedia

# soczyć

czasownik

(1.1) stpol. skarżyć

Wiktionary

# soczyński

nazwisko

SJP.pl

# soczyście

przysłówek

(1.1) w soczysty sposób

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. soczystość ż., soczek mrz., sok mrz., sokownik mrz.

przym. soczysty

Wiktionary

# soczyścieć

rzadko: stawać się soczystym, nabierać soczystości

SJP.pl

# soczyściej

stopień wyższy od przysłówka: soczyście

SJP.pl

# soczystość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co jest soczyste

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈt͡ʃɨstɔɕt͡ɕ, AS: sočystość

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sok m., soczek mrz., sokownik mrz.

przym. soczysty

przysł. soczyście

Wiktionary

# soczystszy

stopień wyższy od przymiotnika: soczysty

SJP.pl

# soczysty

przymiotnik jakościowy

(1.1) zawierający dużo soku, pełen soku

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Wybieramy dorodne, soczyste owoce, myjemy i układamy w słoikach i pasteryzujemy 20 minut.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈt͡ʃɨstɨ, AS: sočysty

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. soczystość ż., sok m., soczek mrz., sokownik m.

przym. sokowy

przysł. soczyście

Wiktionary

# sód

pierwiastek chemiczny o symbolu Na i liczbie atomowej 11, jest jednym z najmiększych metali

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu Na i liczbie atomowej 11;

Wiktionary

Sód (Na, łac. natrium) – pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 11, metal z I grupy układu okresowego, należący do grupy metali alkalicznych. Miękki, srebrzystobiały, silnie reaktywny. Pojedynczy elektron na powłoce walencyjnej szybko przekazuje, stając się kationem Na+
. Jedyny stabilny izotop sodu to 23
Na. W przyrodzie pierwiastek ten nie występuje w stanie wolnym; można go otrzymać z tworzonych przezeń związków. Sód jest szóstym najbardziej rozpowszechnionym pierwiastkiem w skorupie ziemskiej. Występuje w wielu minerałach, takich jak: skaleń, sodalit, czy sól kamienna (chlorek sodu, NaCl).

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Jakie właściwości chemiczne ma sód?

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sut, AS: sut

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. sodowy

rzecz. soda ż., sodówka ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) symbol. Na

Wiktionary

# soda

handlowa i potoczna nazwa węglanu sodu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) chem. nazwa zwyczajowa węglanu sodu

(1.2) chem. nazwa zwyczajowa różnych innych soli sodowych

Wiktionary

- soda amoniakalna – węglan sodu
- soda kalcynowana – nazwa techniczna bezwodnego węglanu sodu
- soda kaustyczna – nazwa techniczna wodorotlenku sodu
- soda krystaliczna – dziesięciowodny węglan sodu
- soda oczyszczona – wodorowęglan sodu
- soda rodzima – minerał składający się głównie z sody krystalicznej
- soda śnieżna – dwuwęglan trójsodowy Na2CO3•NaHCO3
- soda żrąca – nazwa zwyczajowa wodorotlenku sodu

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Czy przy wrzodzie żołądka mogę wypić wodę z sodą?

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsɔda, AS: soda

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sód m., sodówka ż., sodownia ż.

:: zdrobn. sodka ż.

przym. sodowy

przysł. sodowo

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) węglan sodu

Wiktionary

# sodalicja

bractwo, stowarzyszenie religijne

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. rel. bractwo religijne, pobożne stowarzyszenie

Wiktionary

- Sodalicja Mariańska
- Sodalicja Świętej Jadwigi Królowej

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Przed II wojną światową przy parafiach aktywne były różnego rodzaju sodalicje, zrzeszenia i związki.

(1.1) Sztandar sodalicji stał zawsze w nawie głównej kościoła parafialnego.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sodalis mos., sodalistka ż.

przym. sodalicyjny

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) kongregacja, konfraternia

Wiktionary

# sodalicyjny

→ sodalicja

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z sodalicją, dotyczący sodalicji

Wiktionary

#### Patrz:

sodalicja

#### Przykłady

(1.1) Słowa pieśni zaczerpnięto z przedwojennego śpiewnika sodalicyjnego.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sodalicja ż., sodalis mos., sodalistka ż.

Wiktionary

# sodalis

1. członek sodalicji (katolickiego stowarzyszenia religijnego);
2. dawniej: towarzysz, kolega

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rel. osoba należąca do sodalicji

(1.2) daw. towarzysz, kompan

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Podczas procesji sodalisi nosili zwykle baldachim.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sodalicja ż.

:: fż. sodalistka ż.

przym. sodalicyjny

Wiktionary

# sodaliska

1. członkini sodalicji (katolickiego stowarzyszenia religijnego);
2. dawniej: sprzedawczyni wody sodowej

SJP.pl

# sodalistka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kośc. daw. członkini sodalicji

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) W procesji Bożego Ciała nie mogło zabraknąć sodalistek z ich wspaniałym sztandarem.

(1.1) Babcia Józia była sodalistką, a dziadek Franek tercjarzem.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sodalicja ż.

:: fm. sodalis m.

przym. sodalicyjny

Wiktionary

# sodalit

minerał z grupy skaleniowców, glinokrzemian sodu zawierający anion chloru

SJP.pl

Sodalit (kamień niebieski) – minerał z gromady krzemianów, zaliczany do skaleniowców. Należy do minerałów rzadkich, rozpowszechnionych tylko w niektórych rejonach Ziemi.

Nazwa pochodzi od „soda”, nawiązuje do sodu, ważnego składnika tego minerału oraz gr. lithos = kamień, skała.

Wikipedia

# sodar

przyrząd do badania atmosfery (np. prędkości wiatru na różnych poziomach) za pomocą rozpraszania fal dźwiękowych na fluktuacjach powietrza

SJP.pl

Wikipedia

# soderbergh

[czytaj: soderberg] nazwisko

SJP.pl

# sodka

zdrobnienie od: soda

SJP.pl

# sodoku

odmiana gorączki szczurzej wywołana zakażeniem śrubowcem mniejszym

SJP.pl

Gorączka wywołana ugryzieniem szczura lub gorączka szczurza – grupa odzwierzęcych chorób zakaźnych wywoływanych zakażeniem śrubowcem mniejszym (spirilloza, sodoku) lub Streptobacillus moniliformis (streptobaciloza, gorączka Haverhill).

Wikipedia

# sodoma

Sodoma i Gomora; przenośnie:
1. wielka kłótnia, awantura, zamieszanie;
2. rozpusta, niemoralne zachowania

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) bibl. hist. biblijne miasto kananejskie w pobliżu Morza Martwego;

Wiktionary

Sodoma – wspomniane w Biblii główne miasto kananejskie, położone na nizinie (por. szefela). Według Księgi Rodzaju (Rdz 10,19) zlokalizowane było na południu kraju. Filon z Aleksandrii w swoich dziełach wzmiankuje o Sodomitach z Kanaanu – obszaru, który później Syryjczycy określili Palestyną.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Mieszkańcy Sodomy byli źli, gdyż dopuszczali się ciężkich przewinień wobec Pana.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈdɔ̃ma, AS: sodõma

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sodomita m., sodomitka ż., sodomia ż.

przym. sodomski

Wiktionary

# sodomia

1. zaspakajanie potrzeb seksualnych ze zwierzętami; zoofilia;
2. dawniej: homoseksualizm

SJP.pl

Wikipedia

# sodomicki

→ sodomita

SJP.pl

#### Patrz:

sodomita

# sodomita

człowiek uprawiający sodomię; zoofil

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) książk. pejor. człowiek oddający się sodomii

Wiktionary

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

(1.1) sodomczyk

antonimy.

hiperonimy.

(1.1) dewiant, zboczeniec

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

rzecz. Sodoma ż., Sodomita mos., sodomia ż.

przym. sodomski

frazeologia.

etymologia. etym|śrłac|sodomita.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) sodomite

* białoruski: (1.1) садаміт m., скаталожнік m.

* rosyjski: (1.1) содомит m., скотоложец m.

* włoski: (1.1) sodomita m.

źródła.

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sodoma ż., Sodomita mos., sodomia ż.

przym. sodomski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) sodomczyk

Wiktionary

# sodomitka

kobieta uprawiająca sodomię

SJP.pl

# sodomski

1. → Sodoma (miasto);
2. grzech sodomski - praktyka seksualna uznawana w tradycyjnej nauce Kościoła katolickiego za "niezgodną z naturą", np. zoofilia, homoseksualizm; sodomia

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Sodomą, dotyczący Sodomy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sodoma ż., sodomia ż., sodomita mos., sodomitka ż.

Wiktionary

# sodówa

potocznie: zarozumiałość po osiągnięciu jakiegoś sukcesu (zwykle w wyrażeniu: sodówa uderzyła komuś do głowy)

SJP.pl

# sodować

czyścić powierzchnię metodą natrysku z użyciem ścierniwa, głównie sody oczyszczonej

SJP.pl

# sodowany

czyścić powierzchnię metodą natrysku z użyciem ścierniwa, głównie sody oczyszczonej

SJP.pl

# sodowiarnia

dawniej: sklep z napojami orzeźwiającymi, wodą sodową

SJP.pl

# sodówka

1. potocznie: woda sodowa;
2. dawniej:
a) budka, w której sprzedaje się wodę sodową;
b) kobieta sprzedająca wodę sodową

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Suaeda|Forssk. ex J.F. Gmel.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny komosowatych;

(1.2) bot. roślina z rodzaju sodówka (1.1)

(1.3) pot. spoż. woda sodowa

(1.4) pot. elektr. lampa sodowa

Wiktionary

- sodówka – potoczna nazwa lampy sodowej
- sodówka – rodzaj roślin z rodziny komosowatych

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. sód n., soda ż., sodka ż.

przym. sodowy, sodówkowy

Wiktionary

# sodowy

1. przymiotnik od: sód (np. bromek sodowy, saletra sodowa)
2. przymiotnik od: soda (np. woda sodowa)

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) chem. dotyczący sodu (pierwiastka)

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sód m., soda ż., sodówka ż.

Wiktionary

# sodozależny

taki, który zależy od występowania sodu

SJP.pl

# sofa

miękka, niska kanapa zwykle z wałkami zamiast oparcia i poręczy

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rodzaj niskiej kanapy

Wiktionary

- sofa – rodzaj mebla
- SOFA – polski zespół muzyczny
- SOFA – akronim od Status of Forces Agreement
- SOFA – skala oceny niewydolności narządów związanej z sepsą

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Ta sofa wspaniale wkomponowała się w nasze mieszkanie.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsɔfa, AS: sofa

Wiktionary

# sofcik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od soft

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. soft m.

Wiktionary

# soferim

dawniej:
1. nauczyciel biblijnego prawa i żydowski interpretator tworzący komentarze do Tory Mojżesza, działający w latach 580-220 p.n.e.;
2. kopista i kaligraf przepisujący Torę i inne dokumenty religijne na pergaminowe zwoje

SJP.pl

Soferowie, soferim (z hebr. ‏sofer‎ – skryba, kopista; dosł. ten, który liczy) – ogólnie zawodowi żydowscy kopiści tekstu Biblii hebrajskiej.

Szczegółowo termin ten odnosi się historycznie przede wszystkim do 2 różnych okresów działalności kopistów (a przy tym różnych prac nad tekstem, które zostały dokonane).

Wikipedia

# soffione

w geologii: gorące wyziewy gazów i pary wodnej, wydostające się z ziemi lub ze szczelin skalnych w okolicach wulkanicznych; soffioni, sofioni, solfatara

SJP.pl

# soffioni

w geologii: gorące wyziewy gazów i pary wodnej, wydostające się z ziemi lub ze szczelin skalnych w okolicach wulkanicznych; soffione, sofioni, solfatara

SJP.pl

# sofia

stolica Bułgarii

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto, stolica Bułgarii;

(1.2) geogr. rzeka na Madagaskarze;

(1.3) geogr. region na północy Madagaskaru ze stolicą;

(1.4) rzad. imię żeńskie, wariant imienia Zofia

Wiktionary

Sofia (bułg. София; sofia z gr. σοφία znaczy również „mądrość”) – stolica i największe miasto Bułgarii. Położona w zachodniej części Bułgarii,w śródgórskiej kotlinie, u stóp masywu Witoszy. Miasto leży nad rzeką Bojanską, która jest lewym dopływem rzeki Iskyr. Sofia stanowi wydzielony obwód miejski, jest ponadto ośrodkiem administracyjnym obwodu sofijskiego.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Pod koniec tygodnia pojadę do Sofii.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsɔfʲja, AS: sofʹi ̯a

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sofijczyk mos., sofijka ż.

przym. sofijski

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) daw. Serdica

(1.4) Zofia

Wiktionary

# soficki

odnoszący się do sofisty lub sofizmu, właściwy sofistom

SJP.pl

# sofijczyk

mieszkaniec Sofii

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Sofii

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈfʲijt͡ʃɨk, AS: sofʹii ̯čyk

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sofia ż.

:: fż. sofijka ż.

przym. sofijski

Wiktionary

# sofijka

mieszkanka Sofii

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Sofii

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈfʲijka, AS: sofʹii ̯ka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sofia ż.

:: fm. sofijczyk mos.

przym. sofijski

Wiktionary

# sofijski

przymiotnik od: Sofia (stolica Bułgarii)

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) odnoszący się do miasta Sofia

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Podziękowania chciałbym skierować pod adresem dra Georgi Nikolova z Uniwersytetu Sofijskiego, dzięki któremu dostępna mi była najnowsza literatura bułgarska.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈfʲijsʲci, AS: sofʹii ̯sʹḱi

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sofia ż., sofijczyk mos., sofijka ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

rzecz. Sofia ż., sofijczyk mos., sofijka ż.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) Sofian

* baskijski: (1.1) sofiar

* białoruski: (1.1) сафійскі

* bułgarski: (1.1) софийски

* czeski: (1.1) sofijský

* rosyjski: (1.1) софийский

* słowacki: (1.1) sofijský

* słoweński: (1.1) sofijski

* ukraiński: (1.1) софійський

źródła.

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary

# sofioni

w geologii: gorące wyziewy gazów i pary wodnej, wydostające się z ziemi lub ze szczelin skalnych w okolicach wulkanicznych; soffione, soffioni, solfatara

SJP.pl

# sofipol

wieś w Polsce

SJP.pl

Sofipol – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie białostockim, w gminie Gródek.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Prawosławni mieszkańcy wsi należą do parafii św. Anny w Królowym Moście, a wierni kościoła rzymskokatolickiego do parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa w Gródku.

Wikipedia

# sofista

1. w starożytnej Grecji: filozof przygotowujący obywateli do życia publicznego przez nauczanie retoryki, polityki, filozofii i etyki;
2. w przenośni: człowiek dowodzący nieprawdziwych tez za pomocą pokrętnych, fałszywych argumentów

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) filoz. filozof w starożytnej Grecji, głoszący względność wszystkich wartości i prawd;

(1.2) hist. staroż. wędrowny nauczyciel grecki przygotowujący uczniów do życia publicznego

Wiktionary

Sofiści (lp. gr. σοφιστές „mędrzec” od σοφία „mądrość”) – wędrowni nauczyciele greccy przygotowujący uczniów do życia publicznego poprzez nauczanie retoryki, polityki, filozofii oraz etyki. Także określenie nurtu filozoficznego występującego w Grecji w V i IV w. p.n.e., o orientacji humanistycznej i relatywistycznej.

Wikipedia

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== sofista (język baskijski.) ==

wymowa.

znaczenia.

rzeczownik

(1.1) filoz. sofista

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈfʲista, AS: sofʹista

Wiktionary

#### Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== sofista (język baskijski.) ==

wymowa.

znaczenia.

rzeczownik

(1.1) filoz. sofista

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary

# sofistka

→ sofista

SJP.pl

#### Patrz:

sofista

# sofistyczny

1. odnoszący się do sofisty lub sofistyki;
2. pokrętny, naciągany, kłamliwy

SJP.pl

# sofistyka

1. koncepcja filozoficzna i dydaktyczna stworzona przez sofistów w starożytnej Grecji;
2. argumentacja polegająca na stosowaniu sofizmatów;
3. posługiwanie się pokrętnymi argumentami w celu udowodnienia fałszywej tezy

SJP.pl

- Sofiści – nurt filozoficzny i literacki w starożytności
- Sofizmat – zawiły dowód logiczny

Wikipedia

# sofistykowany

przymiotnik

(1.1) wyrafinowany, zaawansowany

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Całe sterowanie wspierane jest przez bardzo sofistykowany software i hardware. (z Internetu)

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˌsɔfʲistɨkɔˈvãnɨ, AS: sofʹistykovãny

Wiktionary

# sofizm

kierunek filozoficzny w starożytnej Grecji, charakteryzujący się twierdzeniem, że wszystko jest względne

SJP.pl

Sofiści (lp. gr. σοφιστές „mędrzec” od σοφία „mądrość”) – wędrowni nauczyciele greccy przygotowujący uczniów do życia publicznego poprzez nauczanie retoryki, polityki, filozofii oraz etyki. Także określenie nurtu filozoficznego występującego w Grecji w V i IV w. p.n.e., o orientacji humanistycznej i relatywistycznej.

Wikipedia

# sofizmat

1. rozumowanie pozornie poprawne, ale tak naprawdę zawierające utajone błędy logiczne;
2. świadome dowodzenie nieprawdy

SJP.pl

Sofizmat (z gr. σόφισμα sóphisma – wybieg, wykręt), czyli sztuka „wykręcania kota ogonem”, jest to nazwa funkcjonująca w co najmniej trzech znaczeniach:

1. zwodniczy „dowód” matematyczny, pozornie poprawny, lecz faktycznie błędny, zawierający rozmyślnie wprowadzony błąd logiczny, trudny do wykrycia na pierwszy rzut oka;
2. wypowiedź lub sformułowanie, w którym świadomie został ukryty błąd rozumowania nadający pozory prawdy fałszywym twierdzeniom;
3. wszelka próba dowiedzenia swoich racji, bez względu na poprawność logiczną przedstawionej argumentacji.

Wikipedia

# sofka

mała kanapa; zdrobnienie od sofa

SJP.pl

# sofokles

Sofokles (ok. 496-406 p.n.e.), tragediopisarz grecki

SJP.pl

Sofokles (starogr. Σοφοκλῆς; ur. ok. 496 p.n.e. w Kolonos, zm. 406 p.n.e. w Atenach) – największy obok Ajschylosa i Eurypidesa tragik starożytnej Grecji.

Sofokles był także politykiem, dowódcą wojskowym i kapłanem. Jego działalność polityczna i praca twórcza przypadają na okres pomiędzy twórczością Ajschylosa a życiem Eurypidesa.

Zarówno za życia, jak i po śmierci był czczony przez współobywateli jako bohater.

Wikipedia

# sofoniasz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) bibl. imię|polski|m.;

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Księga przypisywana Sofoniaszowi ma tylko jeden rozdział.

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. Sofoniaszowy

Wiktionary

# sofoniaszowy

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) przest. gwara. taki, który należy do Sofoniasza

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Niemieccy egzegeci twierdzą, iż może to być styl Sofoniaszowy.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sofoniasz mos.

Wiktionary

# sofora

roślina z rodziny bobowatych; szupin

SJP.pl

Szupin, sofora, perełkowiec (Sophora L.) – rodzaj roślin należących do rodziny bobowatych, do podrodziny bobowate właściwe. Obejmuje 61 gatunków. Rodzaj jest szeroko rozprzestrzeniony w strefie międzyzwrotnikowej oraz na obszarach o ciepłym klimacie stref umiarkowanych na obu półkulach, z centrum zróżnicowania w Indiach, Chinach i Indochinach. W Europie południowo-wschodniej występują dwa gatunki, w Nowej Zelandii – 5. Pojedyncze gatunki rosną naturalnie w Afryce, liczne zostały tam introdukowane. W Europie i Azji Środkowej rosną rośliny zielne z tego rodzaju. Na Nowej Zelandii i w Chile dominują gatunki żółto kwitnące, a na pozostałych obszarach – biało i niebiesko.

Wikipedia

# sofrolog

wyznawca, zwolennik lub nauczyciel sofrologii

SJP.pl

# sofrologia

paranauka o odnowie ciała i umysłu poprzez pozytywne myślenie i uzyskanie wewnętrznego spokoju

SJP.pl

Sofrologia – technika relaksacyjna (różna od hipnozy) i wpływania na świadomość, która ma jako cel wprowadzić równowagę między ciałem a umysłem. Została stworzona w latach 60. XX w. przez neuropsychiatrę Alfonso Caycedo Lozano. Założył on szkołę w Madrycie, aby uczyć technik sofrologii

Wikipedia

# sofroniusz

imię męskie

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Sofroniusz – imię męskie pochodzenia greckiego, złożone z elementów sōs- („zdrowy”) i -phron („duch, umysł”). Oznacza człowieka mądrego, rozumnego. Istnieje kilku świętych o tym imieniu.

Żeński odpowiednik: Sofronia.

Sofroniusz imieniny obchodzi 11 marca i 24 marca.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Maronicki mnich miał na imię Sofroniusz i pochodził z Damaszku.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz.

:: fż. Sofronia ż.

przym. Sofroniuszowy

Wiktionary

# sofroniuszowy

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) przest. gwara. taki, który należy do Sofroniusza

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) List Sofroniuszowy dotarł do Rzymu po jego śmierci.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sofronia ż., Sofroniusz mos.

Wiktionary

# sofrozyne

ogół walorów wewnętrznych, do których posiadania dążyli wykształceni Grecy starożytni, np. umiar, opanowanie, rozwaga, rozsądek

SJP.pl

# soft

środowiskowo: software, oprogramowanie komputerowe

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) środ. inform. software, oprogramowanie

Wiktionary

- Oprogramowanie
- Soft – singiel nagrany przez grupę Video i Anię Wyszkoni w 2008 roku

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Muszę ściągnąć sobie jakiś soft do obróbki zdjęć.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔft, AS: soft

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. software m., sofcik mrz.

przym. softwarowy, softowy

Wiktionary

# softball

[czytaj: softbol] gra zespołowa podobna do baseballu, rozgrywana na mniejszym boisku, przy użyciu większej piłki oraz lżejszej i grubszej pałki

SJP.pl

Softball – gra podobna do baseballu, lecz rozgrywana na mniejszym boisku, większą piłką oraz lżejszą i cieńszą pałką.

Rywalizują ze sobą dwie drużyny po 9 zawodników. Główna część pola gry jest kwadratem o boku 18,3 m. W narożnikach umieszczone są bazy (jedna z baz to baza domowa). W grze używa się piłki o obwodzie blisko 30 cm (11 lub 12 cali w zależności od rodzaju rozgrywek) i wadze 166-173 g oraz pałki o długości około 86 cm i wadze około 1 kg. Mecz składa się z 7 inningów. W każdej z nich obie drużyny grają na przemian w ataku i w obronie. Drużyna atakująca odbija pałką piłkę rzuconą (od dołu) przez miotacza z drużyny przeciwnej.

Wikipedia

# softballista

[czytaj: softbolista] osoba grająca w softball

SJP.pl

# softballistka

→ softballista [czytaj: softbolistka]

SJP.pl

# softballowy

→ softball [czytaj: softbolowy]

SJP.pl

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z softballem, dotyczący softballu

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. softball m.

Wiktionary

# softbank

Softbank SA – polska firma informatyczna istniejąca samodzielnie do stycznia 2007 roku.

Softbank został założony w 1989 jako spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Firma dostarczała rozwiązania informatyczne dla administracji publicznej, sektora bankowegoi ubezpieczeniowego. Była właścicielem portalu finansowego Expander.pl.W 1993 część udziałów nabył ICL Holding BV. Następnie Softbank został przekształcony w spółkę akcyjną. W 1997 jej przychody ze sprzedaży przekroczyły 86 mln zł, a zysk netto – 12,5 mln. W 1998, przed giełdowym debiutem, ICL posiadał 51% akcji, a ówczesny prezes Aleksander Lesz – 49%. Pierwsze notowanie akcji Softbanku na warszawskiej giełdzie miało miejsce 2 czerwca 1998.

Wikipedia

# softcore

[czytaj: softkor] łagodna pornografia przedstawiająca czynności erotyczne w sposób pośredni; soft porno, soft core, miękka pornografia

SJP.pl

Softcore – rodzaj fotografii, filmu lub grafiki, który zawiera elementy pornograficzne, ale jest mniej dosłowny niż klasyczna pornografia, zazwyczaj definiowany przez brak widocznej penetracji seksualnej. Softcore zwykle przedstawia nagich lub półnagich aktorów w symulowanych scenach erotycznych i ma na celu wywołanie podniecenia seksualnego u odbiorcy. Softcore należy odróżnić od erotyki, która ma aspiracje artystyczne.

Wikipedia

# softshell

materiał do szycia odzieży outdoorowej

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) włók. termoaktywna, wiatroodporna i w pewnym stopniu wodoodporna tkanina;

(1.2) pot. odzież. kurtka z softshellu (1.1)

Wiktionary

#### Przykłady

(1.2) Ścieżką biegła dziewczyna w turkusowym softshellu.

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. softshellowy

Wiktionary

# softshellowy

→ softshell

SJP.pl

#### Patrz:

softshell

# software

[czytaj: softłer] oprogramowanie komputerowe

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) inform. oprogramowanie

(1.2) książk. przen. myśl techniczna i organizacyjna

Wiktionary

Oprogramowanie (ang. software) – ogół informacji w postaci zestawu instrukcji, zaimplementowanych interfejsów i zintegrowanych danych przeznaczonych dla komputera do realizacji wyznaczonych celów. Celem oprogramowania jest przetwarzanie danych w wyznaczonym przez twórcę zakresie. Określenie „oprogramowanie” może funkcjonować jako synonim terminów „program komputerowy” oraz „aplikacja”, przy czym stosuje się je zazwyczaj na oznaczenie większych programów oraz ich zbiorów.

Wikipedia

#### Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

(1.1) oprogramowanie

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

przym. software'owy

rzecz. soft mrz.

frazeologia.

etymologia.

etym|ang|software.

uwagi.

tłumaczenia.

(1.1) zobtłum|oprogramowanie.

źródła.

== software (język angielski.) ==

wymowa. audioUS|En-us-software.ogg.

znaczenia.

rzeczownik niepoliczalny

(1.1) inform. oprogramowanie

odmiana.

(1.1) lp. software; blm.

przykłady.

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. software'owy

rzecz. soft mrz.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) oprogramowanie

Wiktionary

# software'owy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z softwarem, dotyczący software'u

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. software m.

Wiktionary

# software'owy

[czytaj: soFTłerowy] przymiotnik od: software (oprogramowanie komputerowe); softwarowy

SJP.pl

# softwarowy

[czytaj: soFTłerowy] przymiotnik od: software (oprogramowanie komputerowe); software'owy

SJP.pl

# softy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rodzaj wyprawionej skóry bydlęcej wytrzymałej na pranie w wodzie

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Cholewki z softy nie wymagają podszewki.

Wiktionary

#### Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

(1.1) nappa

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== softy (język angielski.) ==

wymowa. audioAU|En-au-softy.ogg.

znaczenia.

rzeczownik

(1.1) głupiec

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary

# sogdiana

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. kraina w Azji Środkowej leżąca nad rzeką Zarafszan, między rzekami Amu-darią i Syr-darią, na północ od Margiany i Baktrii, a na wschód od Fergany;

Wiktionary

Sogdiana (staropers. Suguda; gr. Σογδιανή; chiń. 粟特, Sùtè, pers. سغد, Sōġd) – kraina w Azji Środkowej leżąca nad rzeką Zarafszan, między rzekami Oksos (lub Oksus – obecnie: Amu-daria) i Jaksartes (ob. Syr-daria), na północ od Margiany i Baktrii, a od wschodu Fergana. Przez teren Sogdiany biegł jedwabny szlak. Obecnie tereny te leżą na obszarze Uzbekistanu i Tadżykistanu i mają charakter pustynny. W czasach starożytnych, według przekazów antycznych, była obficie pokryta lasami. Słowo „Sogd” pochodzi albo od irańskiego rdzenia oznaczającego błyszczeć, świecić, płonąć, albo od perskiego oznaczającego nizinę, na której gromadzi się woda.

Wikipedia

#### Powiązane:

rzecz. sogdyjski mrz., Sogdyjczyk mos., Sogdyjka ż.

przym. sogdyjski

Wiktionary

# sogdyjski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Sogdianą, dotyczący Sogdiany

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język sogdyjski;

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sogdiana ż., Sogdyjczyk mos., Sogdyjka ż.

Wiktionary

# soho

Soho – centralna część dzielnicy West End w Londynie, w City of Westminster, zamykająca się między Oxford Street od północy, Charing Cross Road od wschodu, Shaftesbury Avenue od południa i Regent Street od zachodu.

W pobliżu Soho znajdują się cztery stacje metra:

- Oxford Circus
- Piccadilly Circus
- Tottenham Court Road
- Leicester Square

Wikipedia

# soi

skrótowiec, przymiotnik relacyjny

(1.1) = elektr. o skończonej odpowiedzi impulsowej;

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Możemy uzyskać bardziej stromą charakterystykę filtru zwiększając liczbę ogniw naszego filtru SOI.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) FIR

Wiktionary

# soiński

nazwisko

SJP.pl

# soirée

[czytaj: słaRE] przyjęcie lub zabawa towarzyska organizowane wieczorem

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) przest. wieczorek towarzyski

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Baronowa Gustawowa de Rothschild zwróciła się do mnie, bym zagrał na soirée zamykającym sezon i uważanym za najważniejsze wydarzenie towarzyskie roku.

Wiktionary

#### Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

(1.1) spotkanie

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

etym|franc|soirée.

uwagi.

tłumaczenia.

* francuski: (1.1) soirée ż.

źródła.

== soirée (język angielski.) ==

wymowa.

znaczenia.

rzeczownik

(1.1) wieczorek towarzyski

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

(1.1) soiree

Wiktionary

# soja

roślina uprawna posiadająca nasiona bogate w białko i tłuszcz

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Glycine max|ref=tak., roślina uprawna z rodziny bobowatych posiadająca nasiona bogate w białko i tłuszcz;

(1.2) spoż. ziarna soi (1.1)

Wiktionary

Soja (Glycine Willd.) – rodzaj roślin z rodziny bobowatych. Obejmuje 28 gatunków. Występują one dziko w Azji Wschodniej (od Japonii i Rosyjskiego Dalekiego Wschodu po Tajlandię, Wietnam i Filipiny), poza tym na Nowej Gwinei i w Australii. Jako uprawiane i dziczejące rozprzestrzenione zostały w strefie międzyzwrotnikowej oraz w strefie klimatu umiarkowanego na półkuli północnej.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) W przeciwieństwie do tofu, które jest również wytwarzane z ziaren soi, tempeh składa się z pełnych ziaren i ma mocniejszy smak z powodu fermentacji.

(1.2) Delikatnie wędzone tofu z europejskiej soi dobrze smakuje w zupach i daniach warzywnych, jako plasterekasterki na chlebie lub z grilla.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsɔja, AS: soi ̯a

Wiktionary

#### Powiązane:

przym. sojowy

rzecz. sojowina ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) soja warzywna, soja owłosiona, soja zwyczajna

Wiktionary

# sojak

nazwisko

SJP.pl

# sójczy

przymiotnik od: sójka

SJP.pl

# sojczynek

Sojczynek – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie grajewskim, w gminie Grajewo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa łomżyńskiego.

Wikipedia

# sojda

nazwisko

SJP.pl

# sójeczka

rodzaj ptaków z rodziny krukowatych

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: sójka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sójka ż.

Wiktionary

# sojka

ptak z rodziny krukowatych; sójka

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ornit. średni ptak z rodzaju nazwa systematyczna|Garrulus|ref=tak.;

(1.2) pot. uderzenie kogoś ręką

Wiktionary

Sojka – polskie nazwisko, w Polsce nosi je ok. 6 tys. osób.

Osoby noszące to nazwisko:

- Arkadiusz Sojka (ur. 9 czerwca 1980 w Krośnie Odrzańskim, zm. prawd. 15 czerwca 2012 w Karkonoszach koło Przesieki) – polski piłkarz.
- Erich Sojka (ur. 11 września 1922 w Ostrawie, zm. 28 maja 1997 w Benešov) – czeski pisarz i tłumacz literatury polskiej na język czeski.
- Filip Sojka (ur. 7 czerwca 1969 w Szczecinie) – polski muzyk sesyjny, absolwent Wydziału Jazzu i Muzyki Rozrywkowej Akademii Muzycznej w Katowicach.
- Sebastian Sojka (ur. 19 sierpnia 1991) – polski judoka
- Stanisław Sojka, Soyka (ur. 26 kwietnia 1959 w Żorach) – polski wokalista, pianista, instrumentalista i kompozytor jazzowy.
- Walenty Sojka (ur. 13 lutego 1887 w Miejscu Odrzańskim, zm. 11 września 1939 w Krakowie) – śląski farmaceuta, działacz plebiscytowy i zawodowy.

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Głosy ich odróżniałam stokroć lepiej, niż nuty na klawicymbale, a nieraz sama, przyczaiwszy się w krzaku leszczyny, nawoływałam sójki, makolągwy, pliszkaiszki, wilgi tak doskonale, że głupie leciały na mój głos gromadnie; usiadłszy na gałązce przy mojej głowie, kręciły się szczebiocąc, oglądając się na wszystkie strony.

(1.2) Felek dał sójkę w bok, ja mu też, i, odwróciwszy się od siebie, spaliśmy wybornie do samego rana.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: ˈsujka, AS: sui ̯ka

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. Sójka ż., sójkowiec m.

:: zdrobn. sójeczka ż.

przym. sójczy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) baba; gw-pl|Górny Śląsk|sojka.

(1.2) cios

Wiktionary

# sójkowiec

rodzaj ptaków z rodziny pekińczyków; Garrulax

SJP.pl

# sojowina

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spoż. wegański zamiennik suszonej wołowiny przygotowany na bazie teksturatu białka sojowego

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. soja ż.

przym. sojowy

Wiktionary

# sojowy

przymiotnik od: soja (np. mączka sojowa, kotlet sojowy)

SJP.pl

przymiotnik

(1.1) zrobiony z soi

Wiktionary

#### Przykłady

(1.1) Kuchnie azjatyckie są bogate w produkty sojowe.

Wiktionary

#### Wymowa:

IPA: sɔˈjɔvɨ, AS: soi ̯ovy

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sojowina ż., soja ż.

Wiktionary

# soju

[czytaj: sodziu] koreański słodkawy napój alkoholowy, nazywany też koreańską wódką

SJP.pl

Soju (kor. 소주) – koreański destylowany napój alkoholowy, robiony na bazie ryżu, ziemniaków, pszenicy, jęczmienia zwyczajnego, batatów lub tapioki. Zawiera 16,8–53% obj. alkoholu.

Wikipedia

# sojusz

porozumienie o wspólnym działaniu mającym doprowadzić do osiągnięcia określonego celu

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) porozumienie o wzajemnym wsparciu w sytuacji konfliktu (zwłaszcza zbrojnego);

Wiktionary

Wikipedia

#### Przykłady

(1.1) Jeśli duński król wydawał syna za córkę króla szwedzkiego, to było to w sytuacji, gdy istniała potrzeba pokoju i zawiązywania sojuszy.

(1.1) Po inwazji Rosji na Ukrainę Finlandia wystąpiła o członkostwo w zachodnim sojuszu obronnym NATO. To samo Szwecja.

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sojusznik m., sojuszniczka ż.

przym. sojuszniczy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) alians, przymierze

Wiktionary

# sojuszniczka

kobieta, która zobowiązała się do współpracy i wzajemnej pomocy zawierając odpowiednią umowę z inną osobą, organizacją lub państwem

SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta, która wspiera kogoś w walce, działaniu, idei lub jest członkinią sojuszu

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sojusz mrz., sojusznik mos.

przym. sojuszniczy

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) sprzymierzeńczyni, partnerka, wspólniczka

Wiktionary

# sojuszniczy

przymiotnik

(1.1) wynikający z zawartego sojuszu, sprzymierzony

Wiktionary

#### Powiązane:

rzecz. sojusz m., sojusznik m., sojuszniczka ż.

Wiktionary

#### Synonimy:

(1.1) przyjazny

Wiktionary