Zoarium

ko­lo­nia osia­dłych mszy­wio­łów


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ko­lo­nia mszy­wio­łów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zob.

skrót od: zo­bacz; z.


skrót

 (1.1) = zo­bacz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zobaczenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|zo­ba­czyć.


Źródła:

Wiktionary

Zobaczysko

po­tocz­nie: zo­ba­cze­nie się, spot­ka­nie się, zet­knię­cie się z kimś oso­bi­ście; zwy­kle w wy­ra­że­niu: do zo­ba­czy­ska - do zo­ba­cze­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rzad. żart. po­now­ne spot­ka­nie, po­now­ne zo­ba­cze­nie się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zobaczyć

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. brak)

 (1.1) do­strzec, za­u­wa­żyć, uj­rzeć coś

 (1.2) obej­rzeć

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny zo­ba­czyć się (ndk. brak)

 (2.1) spot­kać się z kimś

 (2.2) uj­rzeć włas­ne od­bi­cie w czymś


Źródła:

Wiktionary

Zobać

cza­sow­nik

 (1.1) stpol. dzio­bać


Źródła:

Wiktionary

Zobdukować

prze­sta­rza­le: do­ko­nać oglę­dzin ciała w celu roz­poz­na­nia doz­na­nych obra­żeń


Źródła:

SJP.pl

Zobić

cza­sow­nik

 (1.1) stpol. dzio­bać


Źródła:

Wiktionary

Zobligowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|zo­bli­go­wać.


Źródła:

Wiktionary

Zobligować

zo­bo­wią­zać kogoś do cze­goś


cza­sow­nik do­ko­na­ny

 (1.1) zo­bo­wią­zać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zobojętnianie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|zo­bo­jęt­niać.


Źródła:

Wiktionary

Zobojętniały

przy­miot­nik

 (1.1) po­zba­wio­ny emo­cji, za­in­te­re­so­wa­nia lub re­ak­cji na coś, co wcze­śniej mogło wzbu­dzać uwagę, uczu­cia czy za­an­ga­żo­wa­nie

 (1.2) bę­dą­cy wy­ra­zem po­zba­wie­nia re­ak­cji na to, co po­przed­nio ją wy­wo­ły­wa­ło


Źródła:

Wiktionary

Zobopólnie

→ zo­bo­pól­ny


Patrz:zobopólny

Źródła:

SJP.pl

Zobopólność

→ zo­bo­pól­ny


Patrz:zobopólny

Źródła:

SJP.pl

Zobopólny

prze­sta­rza­le: obo­pól­ny (obu­stron­ny, wza­jem­ny)


Źródła:

SJP.pl

Zobowiązanie

obo­wią­zać;
1. na­ło­żyć na kogoś obo­wią­zek zro­bie­nia cze­goś;
2. zo­bo­wią­zać się - wziąć na sie­bie jakiś obo­wią­zek


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) po­win­ność

 (1.2) dług


Zo­bo­wią­za­nie ( obli­ga­tio) – ro­dzaj sto­sun­ku cy­wil­no­praw­ne­go de­fi­nio­wa­ny kla­sycz­nie w pra­wie rzym­skim jako węzeł praw­ny (łac. vin­cu­lum iuris) łą­czą­cy dłuż­ni­ka z wie­rzy­cie­lem: Obli­ga­tio est iuris vin­cu­lum, quo ne­ces­si­ta­te ad­strin­gi­mur ali­cu­ius sol­ven­dae rei se­cun­dum no­strae ci­vi­ta­tis iuria (łac.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zobowiązaniowy

przy­miot­nik od: zo­bo­wią­za­nie


Źródła:

SJP.pl

Zobowiązany

obo­wią­zać;
1. na­ło­żyć na kogoś obo­wią­zek zro­bie­nia cze­goś;
2. zo­bo­wią­zać się - wziąć na sie­bie jakiś obo­wią­zek


Źródła:

SJP.pl

Zobowiązać

obo­wią­zać;
1. na­ło­żyć na kogoś obo­wią­zek zro­bie­nia cze­goś;
2. zo­bo­wią­zać się - wziąć na sie­bie jakiś obo­wią­zek


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. zo­bo­wią­zy­wać)

 (1.1) książk. na­ło­żyć na kogoś obo­wią­zek wy­ko­na­nia ja­kiejś czyn­no­ści

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny (ndk. zo­bo­wią­zy­wać się)

 (2.1) na­ło­żyć na sie­bie obo­wią­zek wy­ko­na­nia ja­kiejś czyn­no­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zobowiązywanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|zo­bo­wią­zy­wać.


Źródła:

Wiktionary

Zobowiązywać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zo­bo­wią­zać)

 (1.1) nie­do­ko­na­ny od|zo­bo­wią­zać.


Źródła:

Wiktionary

Zobrazować

przed­sta­wić, odt­wo­rzyć coś


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. obra­zo­wać)

 (1.1) do­ko­na­ny od|obra­zo­wać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zobrze

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. geogr. Za­brze


Źródła:

Wiktionary

Zobyczajać

daw­niej: cy­wi­li­zo­wać, ukul­tu­ral­niać


Źródła:

SJP.pl

Zocha

zdrob­nie­nie od: Zofia


Ma­ciej „Zocha” Wy­soc­ki (ur. 9 czerw­ca 1975) – pol­ski muzyk, kom­po­zy­tor, wo­ka­li­sta, autor tek­stów i in­stru­men­ta­li­sta, a także raper.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zochcin

Zoch­cin – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie opa­tow­skim, w gmi­nie Sa­do­wie. Ma sta­tus so­łect­wa

Pry­wat­na wieś szla­chec­ka po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie san­do­mier­skim wo­je­wództ­wa san­do­mier­skie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa tar­no­brze­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Zochna

zdrob­nie­nie od: Zofia


Źródła:

SJP.pl

Zociyrka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. za­cier­ka


Źródła:

Wiktionary

Zoczyć

1. prze­sta­rza­le: zo­ba­czyć, uj­rzeć, spo­strzec;
2. daw­niej: za­u­wa­żyć, prze­ko­nać się o czymś


Źródła:

SJP.pl

Zodiak

pas nieba po­dzie­lo­ny umow­nie na dwa­na­ście czę­ści, na któ­re­go tle po­ru­sza­ją się Słoń­ce, Księ­życ i pla­ne­ty wi­docz­ne z Ziemi


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) astr. astrol. pas fir­ma­men­tu, cią­gną­cy się wzdłuż eklip­ty­ki, na tle któ­re­go prze­mie­szcza­ją się w ciągu roku ob­ser­wo­wa­ne z Ziemi Słoń­ce, Księ­życ i pla­ne­ta­a­ne­ty, po­dzie­lo­ny na 12 zna­ków zo­dia­ku;

 (1.2) astrol. dia­gram w for­mie koła uży­wa­ny przez astro­lo­gów, w któ­rym każdy ze zna­ków zo­dia­ku jest oz­na­czo­ny innym sym­bo­lem


Zo­diak ( zōdiacus, z ζῳδιακός κύκλος) – pas na sfe­rze nie­bie­skiej w pła­szczyź­nie eklip­ty­ki o sze­ro­ko­ści ok. 16°. W jego ob­sza­rze znaj­du­je się wi­docz­ne z Ziemi Słoń­ce za­ta­cza­ją­ce w ciągu roku pełny obieg. W astro­lo­gii kąt pełny (360°) po­dzie­lo­no na 12 rów­nych czę­ści, stąd wy­róż­nia się 12 astro­lo­gicz­nych zna­ków zo­dia­ku od­po­wia­da­ją­cym 12 gwia­zdo­zbio­rom zo­dia­kal­nym (w prze­ci­wień­stwie do współ­czes­nej astro­no­mii uwz­ględ­nia­ją­cej 13 gwia­zdo­zbio­rów prze­ci­na­ją­cych eklip­ty­kę).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zodiakalny

przy­miot­nik

 (1.1) przym. od zo­diak


Źródła:

Wiktionary

Zodiakara

ko­bie­ta wie­rzą­ca w moc zna­ków zo­dia­ku, astro­lo­gię


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. ko­bie­ta lub dziew­czy­na pa­sjo­nu­ją­ca się zna­ka­mi zo­dia­ku i ho­ro­sko­pa­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zodiakarz

osoba, która wie­rzy w moc zna­ków zo­dia­ku, astro­lo­gię


Źródła:

SJP.pl

Zodiakowy

przy­miot­nik od: zo­diak


Źródła:

SJP.pl

Zofenopryl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) farm. lek prze­ciw­nad­ci­śnie­nio­wy z grupy in­hi­bi­to­rów kon­wer­ta­zy an­gio­ten­sy­ny, sto­so­wa­ny rów­nież w nie­wy­dol­no­ści serca i wczes­nej fazie za­wa­łu serca


Zo­fe­no­pryl – wie­lo­funk­cyj­ny or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, wy­ko­rzy­sty­wa­ny jako lek z grupy in­hi­bi­to­rów kon­wer­ta­zy an­gio­ten­sy­ny (ang. An­gio­ten­sin Con­ver­ting En­zy­me In­hi­bi­tors, ACEI) o wła­ści­wo­ściach kar­dio­pro­tek­cyj­nych, sto­so­wa­ny głów­nie w te­ra­pii nad­ci­śnie­nia tęt­ni­cze­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Zofia

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zofianka

wieś w Pol­sce


Zo­fian­ka – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie opol­skim, w gmi­nie Po­nia­to­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do ów­czes­ne­go wo­je­wództ­wa lu­bel­skie­go.

Wieś sta­no­wi so­łect­wo w gmi­nie Po­nia­to­wa. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go z roku 2011 wieś li­czy­ła 209 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zofianów

Zo­fia­nów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie raw­skim, w gmi­nie Biała Raw­ska.

Wieś wy­mie­nia­na pod tą nazwą od lat 80. XX wieku. Wcze­śniej no­si­ła nazwę Ko­lo­nia Le­siew[].

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa skier­nie­wic­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Zofianówka

wieś w Pol­sce


Zo­fia­nów­ka (nazwa obocz­na Pa­ciur­ki) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie lu­bar­tow­skim, w gmi­nie Mi­chów.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do ów­czes­ne­go wo­je­wództ­wa lu­bel­skie­go.

Wieś sta­no­wi so­łect­wo gminy Mi­chów. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go z roku 2011 wieś li­czy­ła 52 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zofija

re­gio­nal­na nazwa wilgi


wy­krzy­knik

 (1.1) ono­ma­to­pe­ja imi­tu­ją­ca śpiew samca wilgi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zofijo

wy­krzy­knik

 (1.1) ono­ma­to­pe­ja imi­tu­ją­ca śpiew samca wilgi


Źródła:

Wiktionary

Zofinin

Zo­fi­nin – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie wo­ło­miń­skim, w gmi­nie Stra­chów­ka. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sied­lec­kie­go.

Wier­ni Ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii Wnie­bow­zię­cia Najś­więt­szej Maryi Panny w Stra­chów­ce.


Źródła:

Wikipedia

Zofiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Zofii lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Zofiowo

Zo­fio­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie czarn­kow­sko-trzcia­nec­kim, w gmi­nie Czarn­ków.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa pil­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Zofiów

Zo­fiów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie raw­skim, w gmi­nie Biała Raw­ska.

Wieś pow­sta­łą 12 stycz­nia 1905 r. w wy­ni­ku par­ce­la­cji dóbr Po­ra­dy przez wła­ści­ciel­kę, Zofię Za­jącz­kow­ską.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa skier­nie­wic­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Zofiówka

1. nazwa wielu miej­sco­wo­ści i ich czę­ści w Pol­sce;
2. nazwa dwóch wsi na Ukra­i­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zogibka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kraw. za­kład­ka


Źródła:

Wiktionary

Zogowek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. po­dusz­ka


Źródła:

Wiktionary

Zogowka

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. po­dusz­ka


Źródła:

Wiktionary

Zogrod

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ogród


Źródła:

Wiktionary

Zogrodek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ogró­dek


Źródła:

Wiktionary

Zogrodka

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ogró­dek


Źródła:

Wiktionary

Zohar

1. mi­stycz­ny ko­men­tarz do Tory, Pie­śni nad Pie­śnia­mi i Księ­gi Rut, pow­sta­ły w XIII wieku; Sefer ha-Zohar;
2. mo­szaw w Iz­ra­e­lu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) bibl. ka­ba­li­stycz­na księ­ga Tory;


Zohar ( ‏זוהר‎, pełna nazwa ‏ספר הזוהר‎ "Sefer ha-Zohar" – „Księ­ga bla­sku”) – mi­stycz­ny ko­men­tarz do Tory, Pie­śni nad Pie­śnia­mi i Księ­gi Rut, pow­sta­ły w XIII wieku.

Jest na­pi­sa­ny po ara­mej­sku i he­braj­sku. Dzie­ło spi­sał praw­do­po­dob­nie Moj­żesz z Leonu, ale za­wie­ra ono także frag­men­ty wcze­śniej­sze­go po­cho­dze­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zoidiogamia

w bo­ta­ni­ce: za­py­la­nie kwia­tów przez zwie­rzę­ta


Źródła:

SJP.pl

Zoil

zło­śli­wy, nie­spra­wied­li­wy kry­tyk; momus


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ostry, ką­śli­wy, nie­spra­wied­li­wy kry­tyk


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zoisyt

mi­ne­rał, krze­mian wap­nia i glinu; zo­i­zyt


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miner. mi­ne­rał z grupy krze­mia­nów gru­po­wych;


Zo­i­syt, zo­i­zyt – mi­ne­rał z grupy krze­mia­nów gru­po­wych. Na­le­ży do mi­ne­ra­łów rzad­kich, roz­po­wszech­nio­nych tylko w niek­tó­rych re­jo­nach Ziemi.

Nazwa jest uho­no­ro­wa­niem Žigi Zoisa, fi­nan­su­ją­ce­go ba­da­nia mi­ne­ra­łów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zoizm

okre­śle­nie obej­mu­ją­ce ca­łoksz­tałt życia zwie­rząt


Źródła:

SJP.pl

Zoizyt

mi­ne­rał, krze­mian wap­nia i glinu, wy­stę­pu­ją­cy w ska­łach me­ta­mor­ficz­nych; na­le­ży do grupy epi­do­tów


Źródła:

SJP.pl

Zoja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) rzad. imię|pol­ski|ż.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Zojk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Ka­mie­niec Po­dol­ski,Dro­ho­bycz. pisk, la­ment


Źródła:

Wiktionary

Zok

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zob. zoka.

 (1.2) stpol. czer­wiec


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zoka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. skar­pe­ta


Źródła:

Wiktionary

Zokel

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. lam­pe­ria


Źródła:

Wiktionary

Zokiel

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. lam­pe­ria


Źródła:

Wiktionary

Zokrystyjo

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. rel. za­kry­stia


Źródła:

Wiktionary

Zokynhalter

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. pod­wiąz­ka do skar­pet­ki


Źródła:

Wiktionary

Zol

układ ko­lo­i­do­wy, w któ­rym cząst­ki sub­stan­cji ga­zo­wej, cie­kłej lub sta­łej za­wie­szo­ne są w cie­czy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. układ ko­lo­i­dal­ny w po­sta­ci czą­stek ko­lo­i­dal­nych roz­pro­szo­nych w cie­czy lub gazie;

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. po­dło­że, np. chod­nik w ko­pal­ni

 (1.3) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. sala ta­necz­na w go­spo­dzie


Zol – układ ko­lo­i­dal­ny w po­sta­ci czą­stek ko­lo­i­dal­nych roz­pro­szo­nych w cie­czy lub gazie. W prak­ty­ce pod tym ter­mi­nem kryje się więk­szość ukła­dów ko­lo­i­dal­nych.

Zole, któ­rych cząst­ki ko­lo­i­dal­ne są roz­pro­szo­ne w gazie, na­zy­wa­ne są "ga­zo­zo­la­mi", gdy są roz­pro­szo­ne w cie­czy, na­zy­wa­ne są cza­sa­mi "lio­zo­la­mi", a gdy w ciele sta­łym – "di­ro­zo­la­mi". Zole z oś­rod­kiem roz­pra­sza­ją­cym w po­sta­ci cie­czy, któ­rych cząst­ki ko­lo­i­dal­ne są tak bli­sko sie­bie, że układ za­cho­wu­je sta­bil­ność kształ­tu, na­zy­wa­ne są że­la­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zola

naz­wi­sko, np. Emil Zola (1840-1902), fran­cu­ski pi­sarz


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. po­desz­wa

 (1.2) gw-pl|Ma­zu­ry, War­mia. roln. techn. pięta pługa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zolendrowy

cha­rak­te­ry­stycz­ny dla dwu­fos­fo­nia­nu, leku sto­so­wa­ne­go w po­wi­kła­niach no­wot­wo­rów kości


Źródła:

SJP.pl

Zolicić

cza­sow­nik

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. za­le­cać się


Źródła:

Wiktionary

Zoll

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Zolog

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) reg. pozn. zoo, zo­o­log, ogród zo­o­lo­gicz­ny


Źródła:

Wiktionary

Zolować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. przy­bi­jać po­desz­wy do butów


Źródła:

Wiktionary

Zolpidem

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny wy­ko­rzy­sty­wa­ny w do­raź­nym le­cze­niu bez­sen­no­ści


Zol­pi­dem – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, krót­ko­dzia­ła­ją­cy lek na­sen­ny z grupy imi­da­zo­pi­ry­dyn. Jest wy­ko­rzy­sty­wa­ny w do­raź­nym le­cze­niu bez­sen­no­ści. Dzia­ła szyb­ko (zaz­wy­czaj już w ciągu 15–30 minut od mo­men­tu po­da­nia) i ma krót­ki czas bio­lo­gicz­ne­go okre­su półtr­wa­nia (2–3 go­dzi­ny). Jego wła­ści­wo­ści i dzia­ła­nie na­sen­ne po­dob­ne są do dzia­ła­nia ben­zo­dia­ze­pin, jed­nak dzia­ła dużo bar­dziej se­lek­tyw­nie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zoltan

obce imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Zoltán

obce imię mę­skie


Zoltán, Zolta, Zal­tas, Zsolt (ur. ok. 896, zm. ok. 950 roku) – wódz wę­gier­ski z dy­na­stii Ar­pa­dów.

Był naj­młod­szym synem Ar­pa­da. Po śmier­ci ojca otrzy­mał ko­czo­wi­ska od stro­ny Bo­drog, z bie­giem Va­ja­su. Wiel­kim księ­ciem Wę­grów zo­stał wtedy jego krew­niak Sza­bolcs. Zol­ta­na dzie­dzi­cem ojca uczy­ni­ły do­pie­ro póź­niej­sze kro­ni­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zolycić

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. za­le­cać się


Źródła:

Wiktionary

Zolycki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. rel. wy­po­min­ki za zmar­łych


Źródła:

Wiktionary

Zolytnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. za­lot­nik, chło­pak


Źródła:

Wiktionary

Zolyty

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. za­lo­ty


Źródła:

Wiktionary

Zom

skrót od: za­kład oczy­szcza­nia mia­sta


Źródła:

SJP.pl

Zomba

1. mia­sto w Ma­la­wi;
2. wieś na Wę­grzech


Zomba – mia­sto w po­łud­nio­wej czę­ści Ma­la­wi w po­bli­żu pła­sko­wy­żu Zomba (2000 m). Czwar­te co do wiel­ko­ści mia­sto kraju.

Po­wierzch­nia mia­sta wy­no­si 2580 km², a po­pu­la­cja 105 tys. miesz­kań­ców.

W la­tach 1864–1964 mia­sto było sto­li­cą bry­tyj­skiej ko­lo­nii Niasa, a do 1975 roku nie­pod­le­głe­go Ma­la­wi. Mia­sto sły­nie z bry­tyj­skiej ar­chi­tek­tu­ry ko­lo­nial­nej. Zomba jest rów­nież sie­dzi­bą Chan­cel­lor Col­le­ge i Uni­wer­sy­te­tu Ma­la­wi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zombi

zom­bie;
1. we­dług wie­rzeń afry­kań­skich: zmar­ły przy­wró­co­ny do życia dzię­ki uży­ciu magii;
2. w hor­ro­rach: prze­ra­ża­ją­cy, oży­wio­ny trup ata­ku­ją­cy ludzi


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) etn. liter. pop­kul­tu­ro­wa fik­cyj­na po­stać z hor­ro­rów – żywy trup, zmar­ły oży­wio­ny np. dzię­ki magii;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zombiak

po­tocz­nie: zombi, zom­bie - oży­wio­ny trup; zom­bik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. zombi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zombie

[czy­taj: zombi] zombi;
1. we­dług wie­rzeń afry­kań­skich: zmar­ły przy­wró­co­ny do życia dzię­ki uży­ciu magii;
2. w hor­ro­rach: prze­ra­ża­ją­cy, oży­wio­ny trup ata­ku­ją­cy ludzi


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zob. zombi.

 (1.2) in­form. wpis w ta­bli­cy pro­ce­sów opi­su­ją­cy pro­gram, któ­re­go wy­ko­na­nie w sy­ste­mie ope­ra­cyj­nym zo­sta­ło za­koń­czo­ne;

 (1.3) in­form. kom­pu­ter prze­ję­ty przez hac­ke­ra


Zom­bie (żywy trup, umar­lak) – fan­ta­stycz­na po­stać nie­u­mar­ła po­pu­lar­na szcze­gól­nie w hor­ro­rach. Słowo "zom­bie" po­cho­dzi praw­do­po­dob­nie od afry­kań­skie­go zumbi ("fe­tysz" w ję­zy­ku ki­kon­go) lub od nzam­bi ("bóg" w ję­zy­ku kim­bun­du), w Pol­sce prze­ję­te zo­sta­ło ono z ję­zy­ka an­giel­skie­go; spot­kać można się także ze spol­szczo­ną formą "zombi". Ter­min ten roz­po­wszech­nił Wil­liam Se­a­bro­ok pod ko­niec lat 20. XX wieku w swo­jej książ­ce "The Magic Is­land".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zombifikacja

pro­ces prze­mia­ny w osobę o ogra­ni­czo­nych funk­cjach poz­naw­czych, przy­po­mi­na­ją­cą zom­bie


Źródła:

SJP.pl

Zombik

po­tocz­nie: zombi, zom­bie - oży­wio­ny trup; zom­biak


Źródła:

SJP.pl

Zomo

[czy­taj: zomo] skrót od: Zmo­to­ry­zo­wa­ne Od­wo­dy Mi­li­cji Oby­wa­tel­skiej


skró­to­wiec w funk­cji rze­czow­ni­ka ro­dza­ju ni­ja­kie­go

 (1.1) = hist. Zmo­to­ry­zo­wa­ne Od­wo­dy Mi­li­cji Oby­wa­tel­skiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zomo-Wiec

po­tocz­nie: funk­cjo­na­riusz ZOMO; zo­mo­wiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. funk­cjo­na­riusz ZOMO


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zomo-Wski

→ ZOMO (Zmo­to­ry­zo­wa­ne Od­wo­dy Mi­li­cji Oby­wa­tel­skiej); zo­mow­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ZOMO, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla funk­cjo­na­riu­szy ZOMO


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zomol

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) funk­cjo­na­riusz ZOMO


Źródła:

Wiktionary

Zomowiec

po­tocz­nie: funk­cjo­na­riusz ZOMO; ZOMO-wiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. funk­cjo­na­riusz ZOMO


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zomowski

→ ZOMO (Zmo­to­ry­zo­wa­ne Od­wo­dy Mi­li­cji Oby­wa­tel­skiej); ZOMO-wski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ZOMO, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla funk­cjo­na­riu­szy ZOMO


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zon

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. plu­ral|zona.


Źródła:

Wiktionary

Zona

1. ob­szar wy­dzie­lo­ny z więk­sze­go ob­sza­ru; stre­fa
2. w Związ­ku Ra­dziec­kim: obóz pracy przy­mu­so­wej; ła­gier


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wy­dzie­lo­ny ob­szar


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zonalny

o kształ­cie po­dłuż­nym, pas­mo­wym


Źródła:

SJP.pl

Zonanizować

1. po­draż­nić na­rzą­dy płcio­we part­ne­ra; zma­stur­bo­wać;
2. zo­na­ni­zo­wać się:
a) po­draż­nić włas­ne na­rzą­dy płcio­we w celu za­spo­ko­je­nia po­trzeb sek­su­al­nych;
b) wul­gar­nie: wpra­wić się w stan nad­mier­nej ek­scy­ta­cji


Źródła:

SJP.pl

Zonda

cie­pły i suchy wiatr fe­no­wy wie­ją­cy w An­dach


Nie mylić z: Zon­da­cryp­to.

Zonda – wiatr fe­no­wy, za­chod­ni, wie­ją­cy w po­łud­nio­wej czę­ści Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej.

Pow­sta­je dzię­ki prze­wa­ża­ją­cej w tej czę­ści kon­ty­nen­tu cyr­ku­la­cji za­chod­niej. Masy po­wie­trza, na­pły­wa­ją­ce znad Oce­a­nu Spo­koj­ne­go, na­po­ty­ka­jąc na wy­so­ko wznie­sio­ne pasmo Andów, tracą swoją wil­goć i spły­wa­ją ze wschod­nie­go skło­nu tych gór jako cie­pły i suchy wiatr, sil­nie pod­no­szą­cy tem­pe­ra­tu­rę po­wie­trza i ob­ni­ża­ją­cy wil­got­ność.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zondulować

1. uło­żyć włosy w loki lub fale; za­on­du­lo­wać, wy­on­du­lo­wać;
2. w ge­o­lo­gii: ła­god­nie po­fał­do­wać po­dło­że na sku­tek po­przez lek­kie uno­sze­nie się i opa­da­nie; zun­du­lo­wać


Źródła:

SJP.pl

Zonk

po­tocz­nie: przy­kra nie­spo­dzian­ka, roz­cza­ro­wa­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) gwara mło­dzie­żo­wa zdzi­wie­nie, coś czego się nie spo­dzie­wa­no


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zontek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Zonynbrele

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. oku­la­ry prze­ciw­sło­necz­ne


Źródła:

Wiktionary

Zonść

cza­sow­nik do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zajść


Źródła:

Wiktionary

Zoo

ogród zo­o­lo­gicz­ny; ro­dzaj parku, w któ­rym ho­du­je się zwie­rzę­ta, peł­nią­cy funk­cję edu­ka­cyj­ną i re­kre­a­cyj­ną oraz chro­nią­cy ga­tun­ki zwie­rząt za­gro­żo­ne wy­gi­nię­ciem


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ogród zo­o­lo­gicz­ny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zoo-

prze­dro­stek

 (1.1) pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na ich zwią­zek zna­cze­nio­wy ze zwie­rzę­ta­mi


Źródła:

Wiktionary

Zoobentos

ze­spół or­ga­niz­mów zwie­rzę­cych za­sied­la­ją­cych dno zbior­ni­ków wod­nych (ben­tal)


Zo­o­ben­tos (gr. ζῷον "zôion" ‘zwie­rzę’, "bénthos" ‘głę­bi­na’) – or­ga­niz­my zwie­rzę­ce, które razem z fi­to­ben­to­sem two­rzą ben­tos za­sied­la­ją­cy ben­tal (stre­fę denną zbior­ni­ka wod­ne­go).

Ze wzglę­du na roz­mia­ry ciała w zo­o­ben­to­sie wy­róż­nia się na­stę­pu­ją­ce frak­cje:

Różne sy­ste­my przyj­mu­ją od­mien­ne kry­te­ria tego po­dzia­łu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zoocenoza

zwie­rzę­ca część bio­ce­no­zy


Zo­o­ce­no­za – zwie­rzę­ca część każ­dej bio­ce­no­zy. Jest to ze­spół róż­nych ga­tun­ków zwie­rząt cha­rak­te­ry­stycz­nych dla da­ne­go śro­do­wi­ska, po­łą­czo­nych ze sobą łań­cu­cha­mi po­kar­mo­wy­mi, kon­ku­ren­cją i in­ny­mi za­leż­no­ścia­mi eko­lo­gicz­ny­mi, bę­dą­cych uza­leż­nio­ne po­kar­mo­wo od za­miesz­ka­ne­go przez nie zbio­ro­wi­ska ro­ślin­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zoochemia

dział nauki zaj­mu­ją­cy się ba­da­niem pro­ce­sów i prze­mian che­micz­nych za­cho­dzą­cych w or­ga­niz­mach zwie­rzę­cych


Źródła:

SJP.pl

Zoochlorella

glon jed­no­ko­mór­ko­wy z grupy zie­le­nic ży­ją­cy w ciele zwie­rząt


Zo­och­lo­rel­la – zie­lo­ny, jed­no­ko­mór­ko­wy glon ży­ją­cy wew­nątrz ciała zwie­rzę­cia lub pier­wot­nia­ka „zwie­rzę­ce­go”.

En­do­sym­bion­tem naj­czę­ściej jest zie­le­ni­ca, go­spo­da­rzem są orzę­ski, gąbki, pa­rzy­deł­kow­ce, a także pła­ziń­ce.

Jed­nym z ro­dza­jów glo­nów two­rzą­cych zo­och­lo­rel­le jest "Chlo­rel­la". Ga­tun­ki go­spo­da­rzy czę­sto noszą ga­tun­ko­wą nazwę "vi­ri­dis" (łac. "zie­lo­ny") – "Con­vo­lu­ta vi­ri­dis" (przed­sta­wi­ciel wir­ków bez­je­li­to­wych), "Amo­e­ba vi­ri­dis" (ameba), "Hydra vi­ri­dis" (stuł­bia).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zoochoria

roz­sie­wa­nie owo­ców lub na­sion ro­ślin za poś­red­nict­wem zwie­rząt; zwie­rzę­co­siew­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. zool. zja­wi­sko roz­no­sze­nia dia­spor ro­ślin­nych (roz­sie­wa­nia ro­ślin) przez zwie­rzę­ta;


Zo­o­cho­ria, zwie­rzę­co­siew­ność – roz­prze­strze­nia­nie dia­spor ro­ślin­nych (na­sion, za­rod­ni­ków, rozm­nó­żek) przez zwie­rzę­ta. Dia­spo­ry mogą być prze­no­szo­ne na zew­nątrz zwie­rzę­cia, mogą być zja­da­ne i na­stęp­nie wy­da­la­ne lub też są przez zwie­rzę­ta ukry­wa­ne jako zapas żyw­no­ści i w miej­scu ukry­cia roz­po­czy­na­ją swój wzrost.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zoochorycznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób zo­o­cho­rycz­ny


Źródła:

Wiktionary

Zoochoryczny

→ zo­o­cho­ria


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy zo­o­cho­rii


Patrz:zoochoria

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zoocyd

sub­stan­cja che­micz­na uży­wa­na do zwal­cza­nia szkod­ni­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. roln. zwią­zek che­micz­ny sto­so­wa­ny w rol­nict­wie i dal­szej pro­duk­cji spo­żyw­czej, dzia­ła­ją­cy tru­ją­co na zwie­rzę­ta;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zoofag

dra­pież­ne lub pa­so­żyt­ni­cze zwie­rzę (także owa­do­żer­na ro­śli­na), odży­wia­ją­ce się wy­łącz­nie in­ny­mi ży­wy­mi zwie­rzę­ta­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ekol. ga­tu­nek mię­so­żer­ny;


Zo­o­fag, mię­so­żer­ca – ga­tu­nek zwie­rzę­cia lub ro­śli­ny odży­wia­ją­cy się ży­wy­mi lub mart­wy­mi tkan­ka­mi zwie­rzę­cy­mi. Wśród zo­o­fa­gów wy­róż­nia się dra­pież­ni­ki, pad­li­no­żer­ców oraz pa­so­ży­ty.

Zo­o­fa­gia (z gr. "zōon" – zwie­rzę, "phageín" – jeść) albo mię­so­żer­ność to spo­sób odży­wia­nia zwie­rząt lub ro­ślin.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zoofagia

w bio­lo­gii: mię­so­żer­ność


Źródła:

SJP.pl

Zoofenolog

spe­cja­li­sta ba­da­ją­cy związ­ki po­mię­dzy zmia­na­mi wa­run­ków kli­ma­tycz­nych a eta­pa­mi roz­wo­jo­wy­mi zwie­rząt


Źródła:

SJP.pl

Zoofenologia

Zo­o­fe­no­lo­gia – nauka ba­da­ją­ca wpływ kli­ma­tu na wy­stę­po­wa­nie oraz dłu­gość trwa­nia okre­so­wych zmian w świe­cie zwie­rzę­cym.

Przy­kła­dem mogą być od­lo­ty, prze­lo­ty, przy­lo­ty pta­ków oraz mi­gra­cje in­nych zwie­rząt, także wy­stą­pie­nie rui, okre­su go­do­we­go, skła­da­nie jaj, wy­klu­wa­nie się, na­ro­dzi­ny wy­bra­nych ga­tun­ków zwie­rząt w okre­ślo­nym cza­sie, za­pa­da­nie ssa­ków w sen zi­mo­wy, ter­min lotów go­do­wych owa­dów, wy­stą­pie­nie kilku po­ko­leń owa­dów itd.


Źródła:

Wikipedia

Zoofil

czło­wiek upra­wia­ją­cy sto­sun­ki płcio­we ze zwie­rzę­ta­mi; so­do­mi­ta


Źródła:

SJP.pl

Zoofilia

zbo­cze­nie sek­su­al­ne po­le­ga­ją­ce na upra­wia­niu sto­sun­ków płcio­wych ze zwie­rzę­ta­mi; so­do­mia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. psych. za­spo­ka­ja­nie po­pę­du płcio­we­go ze zwie­rzę­ta­mi


Zo­o­fi­lia (gr. ζωον, "zōon" – „zwie­rzę” i φιλία, "phi­lia" – „przy­jaźń” lub „upo­do­ba­nie”) – ro­dzaj pa­ra­fi­lii sek­su­al­nej: stan, w któ­rym je­dy­nym lub pre­fe­ro­wa­nym spo­so­bem osią­ga­nia sa­tys­fak­cji sek­su­al­nej jest wy­ko­ny­wa­nie czyn­no­ści sek­su­al­nych przy udzia­le zwie­rząt.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zoofilka

→ zo­o­fil


Patrz:zoofil

Źródła:

SJP.pl

Zoofilny

→ zo­o­fi­lia


Patrz:zoofilia

Źródła:

SJP.pl

Zoofilski

→ zo­o­fil


Patrz:zoofil

Źródła:

SJP.pl

Zoofit

1. zwie­rzę z ce­cha­mi na­da­ją­cy­mi mu wy­gląd ro­śli­ny;
2. daw­niej: przed­sta­wi­ciel pod­gru­py ko­lo­nij­nych mszy­wio­łów i ja­mo­chło­nów


Źródła:

SJP.pl

Zoofizjoterapeuta

spe­cja­li­sta le­czą­cy zwie­rzę­ta za po­mo­cą fiz­jo­te­ra­pii


Źródła:

SJP.pl

Zoofizjoterapia

le­cze­nie zwie­rząt za po­mo­cą fiz­jo­te­ra­pii


Zo­o­fiz­jo­te­ra­pia, rów­nież fiz­jo­te­ra­pia we­te­ry­na­ryj­na lub re­ha­bi­li­ta­cja zwie­rząt – nowy dział me­dy­cy­ny we­te­ry­na­ryj­nej, który wy­ko­rzy­stu­je fiz­jo­te­ra­pię, aby po­pra­wić funk­cjo­no­wa­nie i ru­cho­mość sta­wów, oraz mię­śni u zwie­rząt.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zoofob

osoba prze­ja­wia­ją­ca cho­ro­bli­wy lęk przed zwie­rzę­ta­mi


Źródła:

SJP.pl

Zoofobia

cho­ro­bli­wy lęk przed zwie­rzę­ta­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. psych. cho­ro­bli­wy, nie­u­za­sad­nio­ny lęk przed zwie­rzę­ta­mi;


Zo­o­fo­bia (gr. "dzōon" 'stwo­rze­nie; isto­ta; zwie­rzę' i "phó­bos" 'strach') – cho­ro­bli­wy, bar­dzo in­ten­syw­ny lęk przed zwie­rzę­ta­mi. Przy­kła­dem zo­o­fo­bii mogą być róż­ne­go ro­dza­ju in­sek­to­fo­bie: arach­no­fo­bia (lęk przed pa­ją­ka­mi), ofi­dio­fo­bia (lęk przed wę­ża­mi) oraz ky­no­fo­bia (lęk przed psami).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zoofobka

ko­bie­ta prze­ja­wia­ją­ca cho­ro­bli­wy lęk przed zwie­rzę­ta­mi


Źródła:

SJP.pl

Zoogamia

za­py­la­nie ro­ślin przez zwie­rzę­ta


Zo­o­ga­mia, zo­i­dio­ga­mia, zwie­rzę­co­pyl­ność – za­py­le­nie przez zwie­rzę­ta. W ten spo­sób za­py­la­nych jest więk­szość ro­ślin okry­to­na­sien­nych oraz część na­go­na­sien­nych. Zwy­kle za­py­la­czem są owady, ptaki lub ssaki, a tylko nie­kie­dy inne zwie­rzę­ta. Jako za­py­la­cza trak­tu­je się ga­tun­ki zwie­rząt uczest­ni­czą­ce re­gu­lar­nie w pro­ce­sie. Moż­li­we jest też przy­pad­ko­we za­py­la­nie przez inne ga­tun­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zoogeograf

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie zo­o­ge­o­gra­fii


Źródła:

SJP.pl

Zoogeografia

nauka zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem roz­mie­szcze­nia or­ga­niz­mów zwie­rzę­cych na kuli ziem­skiej; ge­o­gra­fia zwie­rząt


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka o roz­mie­szcze­niu ga­tun­ków zwie­rząt na kuli ziem­skiej


Zo­o­ge­o­gra­fia, ge­o­gra­fia zwie­rząt – jeden z dzia­łów zo­o­lo­gii oraz bio­ge­o­gra­fii, zaj­mu­ją­cy się ge­o­gra­ficz­nym roz­mie­szcze­niem ga­tun­ków zwie­rząt na kuli ziem­skiej. Zo­o­ge­o­gra­fia hi­sto­rycz­na (ge­ne­tycz­na) zaj­mu­je się roz­mie­szcze­niem zwie­rząt na pod­sta­wie ma­te­ria­łu ko­pal­ne­go. Na­to­miast pa­le­o­zo­o­ge­o­gra­fia od­no­si się do ba­da­nia zwie­rząt z daw­nych epok. Zo­o­ge­o­gra­fia eko­lo­gicz­na zaj­mu­je się ba­da­niem wpły­wu zew­nętrz­nych wa­run­ków na roz­mie­szcze­nie zwie­rząt.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zoogeograficzny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z zo­o­ge­o­gra­fią, od­no­szą­cy się do zo­o­ge­o­gra­fii


Źródła:

Wiktionary

Zoohigiena

nauka zaj­mu­ją­ca się usta­la­niem zasad wła­ści­we­go chowu i pie­lę­gna­cji zwie­rząt ho­dow­la­nych; hi­gie­na zwie­rząt


Zo­o­hi­gie­na – nauka zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem wza­jem­nych sto­sun­ków mię­dzy or­ga­niz­mem zwie­rzę­cia a śro­do­wi­skiem zew­nętrz­nym i usta­la­ją­ca na tej pod­sta­wie za­sa­dy pra­wi­dło­we­go chowu, pie­lę­gno­wa­nia i użyt­ko­wa­nia zwie­rząt do­mo­wych. Ści­śle zwią­za­na z we­te­ry­na­rią i zo­o­tech­ni­ką. Twór­cą pol­skiej szko­ły na­u­ko­wej zo­o­hi­gie­ny i do­bro­sta­nu zwie­rząt był Mie­czy­sław Cena.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zoohigienistka

→ zo­o­hi­gie­ni­sta


Patrz:zoohigienista

Źródła:

SJP.pl

Zooid

po­je­dyn­czy osob­nik w ko­lo­nii mszy­wio­łów (zo­a­rium)


Zooid – wie­loz­nacz­ny ter­min sto­so­wa­ny w zo­o­lo­gii dla okre­śle­nia po­je­dyn­cze­go osob­ni­ka wcho­dzą­ce­go w skład ja­kiejś struk­tu­ry, np. ko­lo­nii mszy­wio­łów lub łań­cusz­ka wir­ków w pro­ce­sie po­dzia­łu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zooksantella

1. glon ży­ją­cy w przez­ro­czy­stym ciele po­li­pów w sym­bio­zie z ko­ra­la­mi ra­fo­wy­mi
2. zo­ok­san­tel­la płyt­ko­wod­na - ro­dzaj glonu ży­ją­ce­go w płyt­kich wo­dach


Źródła:

SJP.pl

Zooksantelle

grupa sym­bio­tycz­nych jed­no­ko­mór­ko­wych glo­nów z typu bruzd­nic


Zo­ok­san­tel­le ("zo­o­xant­hel­lae") – jed­no­ko­mór­ko­we, fo­to­syn­te­ty­zu­ją­ce glony o żół­tej lub brą­zo­wej bar­wie np. bruzd­ni­ce en­do­sym­bio­tycz­ne, żyją w sym­bio­zie z pro­mie­ni­ca­mi, ko­ra­low­ca­mi, niek­tó­ry­mi mał­ża­mi (przy­dacz­nio­wa­te), śli­ma­ka­mi ty­łos­krzel­ny­mi i in­ny­mi or­ga­niz­ma­mi. Do­star­cza­ją im pro­duk­ty syn­te­zy w za­mian za do­stęp do świa­tła.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zool.

skrót od: zo­o­lo­gia, zo­o­lo­gicz­ny (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


skrót

 (1.1) = zo­o­lo­gia, zo­o­lo­gicz­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zoolatria

kult zwie­rząt (za­rów­no kon­kret­nych osob­ni­ków, jak i ca­łych ga­tun­ków) wy­ra­sta­ją­cy z prze­ko­na­nia, że są one wcie­le­nia­mi lub wy­słan­ni­ka­mi bogów, sta­no­wią­cy ele­ment re­li­gii wielu ludów, np. Indii, sta­ro­żyt­ne­go Egip­tu; ani­ma­lizm


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. re­li­gij­ny kult zwie­rząt, ani­ma­lizm;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zoolit

ska­mie­nia­ła po­zo­sta­łość po wy­mar­łych zwie­rzę­tach


Źródła:

SJP.pl

Zoolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie zo­o­lo­gii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) biol. spe­cja­li­sta zaj­mu­ją­cy się zo­o­lo­gią

 (1.2) środ. harc. har­cerz uka­ra­ny za­ka­zem opu­szcza­nia obozu (ZOO), zwy­kle wy­ko­nu­ją­cy prace po­rząd­ko­we

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) pot. przest. ogród zo­o­lo­gicz­ny, zoo

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (3.1) biol. spe­cja­list­ka z dzie­dzi­ny zo­o­lo­gii


Zo­o­log – na­u­ko­wiec zaj­mu­ją­cy się ba­da­nia­mi zwie­rząt, bio­log spe­cja­li­zu­ją­cy się w ba­da­niach zo­o­lo­gicz­nych. W po­tocz­nym ro­zu­mie­niu "zo­o­log" to czę­sto osoba in­te­re­su­ją­ca się zwie­rzę­ta­mi (hob­by­sta). Zo­o­log ama­tor nie musi oz­na­czać dy­le­tan­ta, oz­na­cza je­dy­nie, że ba­da­nia zo­o­lo­gicz­ne nie sta­no­wią źró­dła utrzy­ma­nia, nie są za­wo­dem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zoologia

nauka o zwie­rzę­tach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. dział bio­lo­gii, nauka o zwie­rzę­tach;


Zo­o­lo­gia ( ζῷον "zoon" ‘zwie­rzę’, λόγος "logos" ‘nauka’) – dział bio­lo­gii ba­da­ją­cy zwie­rzę­ta. Do­kład­ny za­kres zo­o­lo­gii ewo­lu­o­wał w związ­ku ze zmien­ną de­fi­ni­cją tego kró­le­stwa. W la­tach 20. XXI wieku obej­mu­je ono or­ga­niz­my, które mogą nie od­po­wia­dać po­tocz­ne­mu ro­zu­mie­niu tego słowa (od gąbek do ludzi).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zoologiczny

do­ty­czą­cy zo­o­lo­gii (np. ogród zo­o­lo­gicz­ny)


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z zo­o­lo­gią, do­ty­czą­cy zo­o­lo­gii

 (1.2) przen. książk. wy­stę­pu­ją­cy w na­jo­strzej­szej for­mie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zoolożka

→ zo­o­log


Patrz:zoolog

Źródła:

SJP.pl

Zoom

[czy­taj: zum]
1. urzą­dze­nie w ka­me­rze albo apa­ra­cie fo­to­gra­ficz­nym zmie­nia­ją­ce roz­miar obra­zu po­przez zmia­nę ogni­sko­wej obiek­ty­wu; obiek­tyw zmien­no­o­gni­sko­wy, trans­fo­ka­tor;
2. funk­cja pro­gra­mu kom­pu­te­ro­we­go poz­wa­la­ją­ca zwięk­szać lub zmniej­szać wi­dzia­ny obiekt


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fot. techn. pot. zob. obiek­tyw zmien­no­o­gni­sko­wy.;

 (1.2) fot. funk­cja apa­ra­tu fo­to­gra­ficz­ne­go, pro­jek­to­ra mul­ti­me­dial­ne­go itp. lub pro­gra­mu kom­pu­te­ro­we­go poz­wa­la­ją­ca na zwięk­sza­nie lub zmniej­sza­nie wi­dzia­ne­go obiek­tu (zdję­cia, mapy, obiek­tu 3D)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zoomer

[czy­taj: zumer] przed­sta­wi­ciel po­ko­le­nia Z, uro­dzo­ny w la­tach 1995-2012


Źródła:

SJP.pl

Zoomerka

[czy­taj: zu­mer­ka] przed­sta­wi­ciel­ka po­ko­le­nia Z, uro­dzo­na w la­tach 1995-2012


Źródła:

SJP.pl

Zoomorficzny

1. do­ty­czą­cy zo­o­mor­fiz­mu
2. zbli­żo­ny kształ­tem do zwie­rzę­cia


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) z wy­glą­du przy­po­mi­na­ją­cy zwie­rzę

 (1.2) zwią­za­ny z zo­o­mor­fiz­mem, do­ty­czą­cy zo­o­mor­fiz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zoomorfizm

przed­sta­wie­nie bó­stwa w po­sta­ci zwie­rzę­cej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. na­da­wa­nie bogom cech zwie­rzę­cych

 (1.2) szt. por­tre­to­wa­nie bogów z ce­cha­mi zwie­rzę­cy­mi;


Zo­o­mor­fizm – w sztu­ce pla­stycz­nej przed­sta­wia­nie w kształ­cie zwie­rząt (re­al­nych lub fan­ta­stycz­nych) bóstw, pojęć ab­strak­cyj­nych, zja­wisk przy­ro­dy itp.

Sta­ro­żyt­ni Egip­cja­nie przed­sta­wia­li swo­ich bogów jako pół ludzi, pół zwie­rzę­ta (ciało czło­wie­ka i głowa zwie­rzę­cia) lub sto­so­wa­no atry­bu­ty zwie­rzę­ce. Czczo­no także te zwie­rzę­ta, które sym­bo­li­zo­wa­ły bó­stwa, np. je­że­li czczo­no Ho­ru­sa, to także so­ko­ły.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zoomować

[czy­taj: zu­mo­wać] po­więk­szać lub pom­niej­szać kadr, obraz


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) fot. techn. pot. zwięk­szać lub zmniej­szać wi­dzial­ny obiekt przez zoom


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zoomowy

→ zoom [czy­taj: zu­mo­wy]


Źródła:

SJP.pl

Zoonim

w ję­zy­koz­naw­stwie: nazwa włas­na zwie­rzę­cia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. nazwa włas­na na­da­wa­na zwie­rzę­tom, naj­czę­ściej do­mo­wym;


Zo­o­nim jest uksz­tał­to­wa­ną nazwą włas­ną zwie­rzę­cia, a nie jego okre­śle­niem ape­la­tyw­nym (po­tocz­nym), jak np. "koń", "krowa", "świ­nia" (Bubak 1998: 329), choć nazwy po­spo­li­te mogą rów­nież peł­nić funk­cję zo­o­ni­mu. We­dług Cze­sła­wa Ko­sy­la zo­o­ni­my są efek­tem an­tro­po­mor­fi­za­cji, po­nie­waż wska­zu­je na to: "czę­ste, se­kun­dar­ne uży­cie w tej funk­cji nazw oso­bo­wych np.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zoonimia

dział ono­ma­sty­ki zaj­mu­ją­cy się na­zew­nict­wem zwie­rząt


Źródła:

SJP.pl

Zoonimiczny

→ zo­o­nim


Patrz:zoonim

Źródła:

SJP.pl

Zoonotyczny

→ zo­o­no­za


Patrz:zoonoza

Źródła:

SJP.pl

Zoonoza

w we­te­ry­na­rii: cho­ro­ba odz­wie­rzę­ca - cho­ro­ba za­kaź­na mo­gą­ca prze­no­sić się na ludzi (np. wście­kliz­na)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wet. med. cho­ro­ba za­kaź­na lub pa­so­żyt­ni­cza zwie­rząt, mo­gą­ca wtór­nie wy­stą­pić u czło­wie­ka;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zoonozowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z zo­o­no­zą, do­ty­czą­cy zo­o­no­zy


Źródła:

Wiktionary

Zoonozy

w we­te­ry­na­rii: cho­ro­ba odz­wie­rzę­ca - cho­ro­ba za­kaź­na mo­gą­ca prze­no­sić się na ludzi (np. wście­kliz­na)


Źródła:

SJP.pl

Zoopatolog

spe­cja­li­sta ba­da­ją­cy cho­ro­by zwie­rząt


Źródła:

SJP.pl

Zoopatologia

nauka o cho­ro­bach zwie­rząt


Źródła:

SJP.pl

Zooplankton

plank­ton skła­da­ją­cy się z drob­nych or­ga­niz­mów zwie­rzę­cych za­wie­szo­nych w toni wod­nej; plank­ton zwie­rzę­cy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zool. ogół or­ga­niz­mów zwie­rzę­cych wcho­dzą­cych w skład plank­to­nu;


Zo­o­plank­ton (gr. ζῷον "zôion" – „zwie­rzę”; πλαγκτός "plank­tós" – „błą­ka­ją­cy się”) – plank­ton stwo­rzo­ny z or­ga­niz­mów zwie­rzę­cych. W jego skład wcho­dzą przed­sta­wi­cie­le wielu grup zwie­rząt, np.: pier­wot­nia­ki, wrot­ki, sko­ru­pia­ki, osło­ni­ce i larwy owa­dów. Zo­o­plank­ton pełni ważną rolę w funk­cjo­no­wa­niu eko­sy­ste­mów wod­nych, jest skład­ni­kiem wielu sieci tro­ficz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zooplasta

rzeź­biarz wy­ko­nu­ją­cy fi­gur­ki zwie­rząt


Źródła:

SJP.pl

Zoopsycholog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie zo­op­sy­cho­lo­gii


Źródła:

SJP.pl

Zoopsychologia

nauka - psy­cho­lo­gia zwie­rząt


Zo­op­sy­cho­lo­gia, psy­cho­lo­gia zwie­rząt (zoo- + psy­cho­lo­gia – gr. "psyché" – dusza i "lógos" – nauka) – dzie­dzi­na zo­o­lo­gii lub psy­cho­lo­gii zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem re­ak­cji zmy­sło­wych i in­stynk­to­wych za­cho­wań zwie­rząt, ich źró­deł i me­cha­niz­mów. Jest ści­śle zwią­za­na z zo­o­lo­gią, eto­lo­gią opi­so­wą i so­cjo­lo­gią zwie­rząt. Obec­nie jest czę­sto wy­pie­ra­na przez eto­lo­gię.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zoopsychologiczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z zo­op­sy­cho­lo­gią, do­ty­czą­cy zo­op­sy­cho­lo­gii lub zo­op­sy­cho­lo­ga


Źródła:

Wiktionary

Zoopsycholożka

→ zo­op­sy­cho­log


Patrz:zoopsycholog

Źródła:

SJP.pl

Zoosemiotyka

Zo­o­se­mio­ty­ka (od gr. ζῷον "zōon" – zwie­rzę, σῆμα "sēma" – znak) – nauka o sy­gna­łach w świe­cie zwie­rząt, wy­ło­nio­na z eto­lo­gii i se­mio­ty­ki.

Zo­o­se­mio­ty­ka zaj­mu­je się roz­poz­na­wa­niem i kla­sy­fi­ka­cją sy­gna­łów fi­zycz­nych i che­micz­nych, zna­ków i sym­bo­li ge­ne­ro­wa­nych przez zwie­rzę­ta oraz form i metod po­ro­zu­mie­wa­nia się zwie­rząt, za­rów­no w za­kre­sie ko­mu­ni­ka­cji wew­nątrz­ga­tun­ko­wej, jak i mię­dzy­ga­tun­ko­wej.


Źródła:

Wikipedia

Zoosfera

część bios­fe­ry za­miesz­ki­wa­na przez zwie­rzę­ta


Zo­os­fe­ra (gr. "dzóon" ‘zwie­rzę’, "spha­i­ra" ‘kula’) – część bios­fe­ry za­miesz­ka­na i ek­splo­a­to­wa­na przez zwie­rzę­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zoosocjolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie zo­o­so­cjo­lo­gii


Źródła:

SJP.pl

Zoosocjologia

nauka - so­cjo­lo­gia zwie­rząt


Zo­o­so­cjo­lo­gia, so­cjo­lo­gia zwie­rząt (z gr. "zoon" = zwie­rzę + „so­cjo­lo­gia”) – nauka zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem spo­łecz­ne­go życia zwie­rząt, wza­jem­nych re­la­cji po­mię­dzy nimi, struk­tu­rą i funk­cjo­no­wa­niem ich sku­pisk, a także ba­da­niem ewo­lu­cji zbio­ro­wo­ści spo­łecz­nych. Jest to dzie­dzi­na nauki ści­śle zwią­za­na z so­cjo­lo­gią ogól­ną i eto­lo­gią. Włą­cza­na jest cza­sem do so­cjo­lo­gii jako kie­ru­nek na­zy­wa­ny bio­so­cjo­lo­gią.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zoosocjologiczny

→ zo­o­so­cjo­lo­gia


Patrz:zoosocjologia

Źródła:

SJP.pl

Zoospora

ko­mór­ka słu­żą­ca do bezpł­cio­we­go rozm­na­ża­nia się glo­nów, ślu­zow­ców i grzy­bów niż­szych; pływ­ka


Źródła:

SJP.pl

Zoosporangium

u glo­nów i grzy­bów wod­nych: za­rod­nia wyt­wa­rza­ją­ca ruch­li­we za­rod­ni­ki - zo­o­spo­ry; za­rod­nia pływ­ko­wa


Zo­o­spo­ran­gium (za­rod­nia pływ­ko­wa) – za­rod­nia glo­nów i grzy­bów pro­du­ku­ją­ca pływ­ki zwane też zo­o­spo­ra­mi.

U glo­nów zo­o­spo­ran­gia pow­sta­ją na or­ga­niz­mach di­plo­i­dal­nych i mają kształt owal­ny. Są jed­no­ko­mo­ro­we lub wie­lo­ko­mo­ro­we. Jed­no­ko­mo­ro­we two­rzą w swym wnę­trzu zo­o­spo­ry ha­plo­i­dal­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zootechn.

skrót od: zo­o­tech­ni­ka, zo­o­tech­nicz­ny (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


Źródła:

SJP.pl

Zootechniczka

→ zo­o­tech­nik


Patrz:zootechnik

Źródła:

SJP.pl

Zootechniczny

od­no­szą­cy się do zo­o­tech­ni­ki lub zo­o­tech­ni­ka


przy­miot­nik

 (1.1) nauk. od­no­szą­cy się do zo­o­tech­ni­ki, zo­o­tech­ni­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zootechnik

osoba spe­cja­li­zu­ją­ca się w zo­o­tech­ni­ce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) spe­cja­li­sta z zo­o­tech­ni­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zootechnika

nauka zaj­mu­ją­ca się cho­wem, ho­dow­lą i ra­cjo­nal­nym użyt­ko­wa­niem zwie­rząt do­mo­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka o ho­dow­li zwie­rząt do­mo­wych;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: zo­o­tech­nik


Zo­o­tech­ni­ka – nauka o ra­cjo­nal­nym cho­wie i ho­dow­li zwie­rząt oraz ich użyt­ko­wa­niu.

W za­kres zo­o­tech­ni­ki wcho­dzą takie dy­scy­pli­ny, jak: ge­ne­ty­ka, do­sko­na­le­nie zwie­rząt, roz­ród, ży­wie­nie, pa­szoz­naw­stwo, zo­o­hi­gie­na, me­cha­ni­za­cja pro­duk­cji zwie­rzę­cej, eko­no­mi­ka pro­duk­cji zwie­rzę­cej, or­ga­ni­za­cja pro­duk­cji zwie­rzę­cej. Do zo­o­tech­ni­ki na­le­ży chów i ho­dow­la zwie­rząt fu­ter­ko­wych oraz la­bo­ra­to­ryj­nych, ry­bact­wo, pszcze­lar­stwo, jed­wab­nict­wo.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zooterapeuta

te­ra­pe­u­ta le­czą­cy z po­mo­cą zwie­rząt; ani­ma­lo­te­ra­pe­u­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) med. te­ra­pe­u­ta pro­wa­dzą­cy zo­o­te­ra­pię


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zooterapeutyczny

do­ty­czą­cy te­ra­pii z udzia­łem zwie­rząt; ani­ma­lo­te­ra­pe­u­tycz­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) med. zwią­za­ny z zo­o­te­ra­pią, do­ty­czą­cy zo­o­te­ra­pii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zooterapia

forma te­ra­pii z udzia­łem zwie­rząt; ani­ma­lo­te­ra­pia


Zo­o­te­ra­pia (ani­ma­lo­te­ra­pia) – te­ra­pia z udzia­łem zwie­rząt.

Za­sad­ni­czo dzie­lo­na jest (we­dług ter­mi­no­lo­gii an­glo­sa­skiej) na:

W Pol­sce naj­czę­ściej spo­ty­ka­ne formy zo­o­te­ra­pii to:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zootomia

nauka zaj­mu­ją­ca się me­to­da­mi do­ko­ny­wa­nia sek­cji zwie­rząt; także: dawne okre­śle­nie ana­to­mii zwie­rząt


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka zaj­mu­ją­ca się me­to­da­mi do­ko­ny­wa­nia sek­cji zwłok zwie­rząt;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zootomiczny

przy­miot­nik

 (1.1) przym. od zo­o­to­mia


Źródła:

Wiktionary

Zootop

biol. śro­do­wi­sko życia ja­kie­goś ga­tun­ku zo­o­lo­gicz­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Zopaska

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. za­pa­ska

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. far­tuch ku­chen­ny


Źródła:

Wiktionary

Zoperacjonalizować

opra­co­wać pro­ce­du­rę, tech­no­lo­gię lub al­go­rytm dla roz­wią­za­nia ja­kie­goś pro­ble­mu


Źródła:

SJP.pl

Zoptymalizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|zop­ty­ma­li­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Zoptymalizować

po­pra­wić, do­ko­nać ko­rzyst­nych zmian, np. pod­no­szą­cych wy­daj­ność, nie­za­wod­ność, wy­go­dę użyt­ko­wa­nia


Źródła:

SJP.pl

Zor

skrót od: Zwią­zek Od­bu­do­wy Rze­czy­po­spo­li­tej, kon­spi­ra­cyj­na or­ga­ni­za­cja woj­sko­wo-po­li­tycz­na za­ło­żo­na w War­sza­wie w 1939 roku


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zora

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) rzad. imię|pol­ski|ż.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Zoran

obce imię mę­skie


Zoran (cy­ry­li­ca serb­ska: Зоран) – mę­skie imię po­łud­nio­wo­sło­wiań­skie, wy­wo­dzą­ce się od słowa "zora" czyli „zorza, świt, jutrz­nia”.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zorany

[czy­taj: z-orać]
1. upra­wić rolę po­przez ora­nie, do­koń­czyć orkę; za­o­rać;
2. prze­no­śnie: po­ro­bić bru­zdy, zwła­szcza czymś ostrym; poryć


Źródła:

SJP.pl

Zorać

[czy­taj: z-orać]
1. upra­wić rolę po­przez ora­nie, do­koń­czyć orkę; za­o­rać;
2. prze­no­śnie: po­ro­bić bru­zdy, zwła­szcza czymś ostrym; poryć


Źródła:

SJP.pl

Zorb

1. grec­ki ta­niec lu­do­wy; sir­ta­ki;
2. przez­ro­czy­sta kula nad­mu­chi­wa­na po­wie­trzem, z miej­scem dla jed­nej lub kliku osób w środ­ku, uży­wa­na do sta­cza­nia się ze zbo­cza lub uno­sze­nia się na wo­dzie; zorb


Źródła:

SJP.pl

Zorba

1. grec­ki ta­niec lu­do­wy; sir­ta­ki;
2. przez­ro­czy­sta kula nad­mu­chi­wa­na po­wie­trzem, z miej­scem dla jed­nej lub kliku osób w środ­ku, uży­wa­na do sta­cza­nia się ze zbo­cza lub uno­sze­nia się na wo­dzie; zorb


Zorba – pier­wszy mi­nial­bum (EP) pol­skiej pio­sen­kar­ki Steni Ko­złow­skiej wy­da­ny w 1967 roku na­kła­dem wyt­wór­ni Pro­nit.

Płyta za­wie­ra za­gra­nicz­ne pio­sen­ki fil­mo­we z pol­ski­mi tek­sta­mi au­tor­stwa Je­rze­go Kle­y­ne­go i Agniesz­ki Osiec­kiej, a dwie z nich („Będę cze­kać” i „Zorba”) rok po wy­da­niu mi­nial­bu­mu umie­szczo­no po­now­nie na de­biu­tanc­kim long­pla­yu Steni Ko­złow­skiej "Ste­nia" wy­da­nym rów­nież przez Pro­nit.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zorbing

sta­cza­nie się po zbo­czu góry lub uno­sze­nie się na wo­dzie w spe­cjal­nej kuli ze sztucz­ne­go two­rzy­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) za­ba­wa po­le­ga­ją­ca na sta­cza­niu się z górki we wnę­trzu wiel­kiej, pla­sti­ko­wy­a­sti­ko­wej kuli;


Zor­bing – za­ba­wa po­le­ga­ją­ca na sta­cza­niu się ze zbo­cza lub spły­wa­niu rwącą rzeką, stru­mie­niem w pla­sti­ko­wej, nad­mu­chi­wa­nej, wy­ko­na­nej z ma­te­ria­łów od­por­nych na usz­ko­dze­nia pod­wój­nej kuli "zorba".

Kula wy­po­sa­żo­na jest w pasy bez­pie­czeń­stwa.

Zor­bing zo­stał wy­na­le­zio­ny w 1994 roku w Nowej Ze­lan­dii przez An­drew Aker­sa i Dwane’a van der Slu­i­sa.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zorbingowy

zwią­za­ny ze sta­cza­niem się po zbo­czu góry lub uno­sze­niem się na wo­dzie w spe­cjal­nej kuli ze sztucz­ne­go two­rzy­wa


Źródła:

SJP.pl

Zorbonauta

osoba upra­wia­ją­ca zor­bing (sport ek­stre­mal­ny)


Źródła:

SJP.pl

Zorcia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: Zorka


Źródła:

Wiktionary

Zorganizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|zor­ga­ni­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Zorganizowany

przy­miot­nik

 (1.1) umie­ją­cy do­brze zor­ga­ni­zo­wać swój czas, włas­ne spra­wy

 (1.2) świad­czą­cy o tym, że ktoś po­tra­fi wła­ści­wie zor­ga­ni­zo­wać się

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) imie­słów przy­miot­ni­ko­wy bier­ny od zor­ga­ni­zo­wać


Źródła:

Wiktionary

Zorganizować

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. or­ga­ni­zo­wać)

 (1.1) do­ko­na­ny od|or­ga­ni­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Zorgować

cza­sow­nik

 (1.1) gw-pl|Ma­zu­ry, War­mia. tro­szczyć się


Źródła:

Wiktionary

Zorientowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|zo­rien­to­wać.


Źródła:

Wiktionary

Zorientować

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. orien­to­wać)

 (1.1) ułat­wić komuś orien­ta­cję w czymś, po­in­for­mo­wać kogoś, pomóc w zro­zu­mie­niu

 (1.2) skie­ro­wać, usta­wić, usy­tu­o­wać coś

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny zo­rien­to­wać się (ndk. orien­to­wać się)

 (2.1) zdać sobie spra­wę z cze­goś, zro­zu­mieć o co cho­dzi


Źródła:

Wiktionary

Zorilla

ro­dzaj dra­pież­ne­go ssaka z ro­dzi­ny ła­si­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Zorin

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zorka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zo­o­nim imię dla psa


Zorka – pol­ski ze­spół mu­zycz­ny disco polo ist­nie­ją­cy od 2003 roku.

Ze­spół Zorka zo­stał za­ło­żo­ny pod ko­niec 2003, a za­ło­ży­cie­lem ze­spo­łu jest Jan Kor­ni­luk. Grają i śpie­wa­ją każdy ro­dzaj mu­zy­ki we­sel­nej, z na­ci­skiem na tra­dy­cyj­ną mu­zy­kę ukra­iń­ską, pol­ską, bia­ło­ru­ską i ro­syj­ską.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Zorkiestrowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|zor­kie­stro­wać.


Źródła:

Wiktionary

Zorn

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zoroaster

pro­rok per­ski z VII/VI w. p.n.e.; Za­ra­tu­stra; Za­ra­tusz­tra


Źródła:

SJP.pl

Zoroastrowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Zo­ro­a­stra lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Zoroastrycki

→ zo­ro­a­stryzm; zo­ro­a­stryj­ski, za­ra­tusz­triań­ski, za­ra­tu­striań­ski


przy­miot­nik

 (1.1) rel. do­ty­czą­cy za­ra­tusz­tria­niz­mu, zwią­za­ny z za­ra­tusz­tria­niz­mem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zoroastryjski

→ zo­ro­a­stryzm; zo­ro­a­stryc­ki, za­ra­tusz­triań­ski, za­ra­tu­striań­ski


przy­miot­nik

 (1.1) zob. zo­ro­a­stryc­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zoroastryzm

sta­ro­i­rań­ska re­li­gia opar­ta na ma­zda­iz­mie, gło­szą­ca usta­wicz­ną walkę dobra i zła jako pod­sta­wę ist­nie­nia świa­ta; za­ra­tu­stryzm; za­ra­tu­stria­nizm; za­ra­tusz­tria­nizm


Źródła:

SJP.pl

Zorongo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) cho­re­ogr. po­pu­lar­ny an­da­lu­zyj­ski ta­niec lu­do­wy


Źródła:

Wiktionary

Zorro

Zorro (z hiszp. „Lis”), właśc. Diego de la Vega − po­stać fik­cyj­na, która po raz pier­wszy po­ja­wi­ła się w po­wie­ści John­sto­na McCulleya "The Curse of Ca­pi­stra­no" z roku 1919. Jest to obroń­ca miesz­kań­ców Ka­li­for­nii (ów­czes­nej ko­lo­nii hisz­pań­skiej) uci­śnio­nych przez lo­kal­nych gu­ber­na­to­rów i do­wód­ców woj­sko­wych. Po­ja­wia się jako jeź­dziec w czar­nej masce i pe­le­ry­nie. Do­brze włada szpa­dą.


Źródła:

Wikipedia

Zorski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Zorta

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ga­tu­nek, od­mia­na


Źródła:

Wiktionary

Zorywać

[czy­taj: z-ory­wać] rzad­kie:
1. koń­czyć ora­nie, do­koń­czać orkę; za­o­ry­wać;
2. prze­no­śnie: robić bru­zdy, zwła­szcza czymś ostrym; ryć


Źródła:

SJP.pl

Zorza

zja­wi­sko świetl­ne po­le­ga­ją­ce na zmia­nie barwy nieba, np. zorza po­lar­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) me­te­o­rol. barw­ne zja­wi­sko świetl­ne na nie­bie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zorzak

krocz­nik zo­rzak - motyl z ro­dzi­ny mier­ni­kow­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Zorzowy

→ zorza


Patrz:zorza

Źródła:

SJP.pl

Zorzynek

motyl z ro­dzi­ny bie­lin­ków


Źródła:

SJP.pl

Zosia

zdrob­nie­nie od: Zofia (imię żeń­skie); Zośka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. od imie­nia żeń­skie­go Zofia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zosieńka

zdrob­nie­nie od: Zofia (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż., zdrob­nia­ła, po­u­fa­ła forma imie­nia Zofia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zosin

nazwa wielu miej­sco­wo­ści i ich czę­ści w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zosinek

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Zosinowo

Zo­si­no­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie ra­dzyń­skim, w gmi­nie Ką­ko­lew­ni­ca.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa bial­sko­pod­la­skie­go.

Wieś sta­no­wi so­łect­wo gminy Ką­ko­lew­ni­ca. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go z roku 2011 wieś li­czy­ła 110 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wikipedia

Zosiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Zosi lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Zosp

skrót od: Zwią­zek Ochot­ni­czych Stra­ży Po­żar­nych


Źródła:

SJP.pl

Zostanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|zo­stać.

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 3. os. lp. przysz. cza­sow­ni­ka zo­stać


Źródła:

Wiktionary

Zostawanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|zo­sta­wać.


Źródła:

Wiktionary

Zostawać

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni

 (1.1) nie od­cho­dzić/od­jeż­dżać/…, nie ru­szać się z miej­sca

 (1.2) być po­zo­sta­ło­ścią po czymś, czego już nie ma

 (1.3) sta­wać się kimś/czymś

 (1.4) tylko aspekt do­ko­na­ny: uży­wa­ny do two­rze­nia stro­ny bier­nej o aspek­cie do­ko­na­nym

cza­sow­nik zwrot­ny zo­sta­wać się

 (2.1) przest. po­zo­sta­wać, nie zmie­niać miej­sca


Źródła:

Wiktionary

Zostawianie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|zo­sta­wiać.


Źródła:

Wiktionary

Zostawiać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zo­sta­wić)

 (1.1) kłaść, opu­szczać coś w ja­kimś miej­scu i od­cho­dzić, nie bio­rąc tego ze sobą

 (1.2) od­cho­dzić od kogoś, po­rzu­cać go (naj­czę­ściej w aspek­cie do­ko­na­nym)

 (1.3) przez­na­czać coś dla kogoś po swo­jej śmier­ci (naj­czę­ściej w aspek­cie do­ko­na­nym)

 (1.4) re­zy­gno­wać z pod­ję­cia lub kon­ty­nu­a­cji dzia­ła­nia

 (1.5) za­pi­sy­wać się w pa­mię­ci po­tom­nych

 (1.6) zda­wać się na kogoś, de­le­go­wać ja­kieś za­da­nie

 (1.7) za­cho­wy­wać coś dla kogoś

 (1.8) nie po­zby­wać się, nie wy­rzu­cać


Źródła:

Wiktionary

Zostawienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|zo­sta­wić.


Źródła:

Wiktionary

Zostawić

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. zo­sta­wiać)

 (1.1) zob. zo­sta­wiać.


Źródła:

Wiktionary

Zostawować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) daw. zo­sta­wiać


Źródła:

Wiktionary

Zostać

1. nie zmie­nić miej­sca po­by­tu, po­zo­stać;
2. stać się po­zo­sta­ło­ścią cze­goś;
3. zna­leźć się w ja­kiejś sy­tu­a­cji;
4. stać się kimś, czymś


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni do­ko­na­ny

 (1.1) do­ko­na­ny od|zo­sta­wać.

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny zo­stać się

 (2.1) przest. po­zo­stać, nie zmie­niać miej­sca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zostera

pod­wod­na by­li­na z ro­dzi­ny rde­sto­wa­tych, o dłu­gich, wstę­go­wa­tych li­ściach uży­wa­nych jako su­ro­wiec ta­pi­cer­ski i opa­kun­ko­wy, wy­stę­pu­ją­ca w przy­brzeż­nym pasie mórz stre­fy umiar­ko­wa­nej (w tym Morza Bał­tyc­kie­go); trawa mor­ska, ta­siem­ni­ca


Zo­ste­ra, ta­siem­ni­ca ("Zo­ste­ra") – ro­dzaj traw mor­skich z ro­dzi­ny zo­ste­ro­wa­tych ("Zo­ste­ra­ce­ae"), obej­mu­ją­cy 13 ga­tun­ków wy­stę­pu­ją­cych w mo­rzach i oce­a­nach w stre­fie kli­ma­tu umiar­ko­wa­ne­go i podz­wrot­ni­ko­we­go. W Pol­sce wy­stę­pu­ją dwa ga­tun­ki: zo­ste­ra mor­ska ("Z. ma­ri­na") i zo­ste­ra drob­na ("Z. nol­tii").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zosterofilifit

ro­śli­na z gro­ma­dy ko­pal­nych, ży­ją­ca w de­wo­nie


Źródła:

SJP.pl

Zosterowate

ro­dzi­na ro­ślin jed­no­li­ścien­nych


Zo­ste­ro­wa­te ("Zo­ste­ra­ce­ae") – ro­dzi­na ro­ślin jed­no­li­ścien­nych. Obej­mu­je dwa ro­dza­je (zo­ste­ra "Zo­ste­ra" i "Phyl­lo­spa­dix") z ponad 20 ga­tun­ka­mi. Są to ro­śli­ny wodne wy­stę­pu­ją­ce w wo­dach mor­skich głów­nie stre­fy umiar­ko­wa­nej pół­ku­li pół­noc­nej, także w stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej wzdłuż wy­brze­ży wschod­niej Afry­ki, Au­stra­lii i Nowej Ze­lan­dii oraz Chile. Na pół­no­cy się­ga­ją do Morza Be­rin­ga.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zosterowaty

o ce­chach zo­ste­ro­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Zoszczenko

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Zotac

ZOTAC In­ter­na­tio­nal (MCO) Li­mi­ted – chiń­ska firma kom­pu­te­ro­wa pro­du­ku­ją­ca elek­tro­ni­kę użyt­ko­wą w for­mie płyt głów­nych i kart gra­ficz­nych ba­zu­ją­cych na chip­se­tach Nvi­dia. Jest rów­nież pro­du­cen­tem mi­ni­kom­pu­te­rów. Jej sie­dzi­ba znaj­du­je się w Hong­kon­gu, a po­nad­to w ca­łych Chi­nach pow­sta­ło około 40 fa­bryk zaj­mu­ją­cych się mon­ta­żem po­wierzch­nio­wym po­dze­spo­łów.


Źródła:

Wikipedia

Zouk

[czy­taj: zuk] ga­tu­nek mu­zy­ki i styl ta­necz­ny wy­wo­dzą­cy się z Ka­ra­i­bów, po­pu­lar­ny w la­tach 80. XX wieku


Zouk – tra­dy­cyj­ny styl w mu­zy­ce ka­ra­ib­skiej, za­po­cząt­ko­wa­ny na fran­cu­sko­ję­zycz­nych wy­spach Gwa­de­lu­pa i Mar­ty­ni­ka. Zy­skał świa­to­wą po­pu­lar­ność w la­tach 80., nadal po­zo­sta­je po­pu­lar­ny rów­nież na in­nych wy­spach tego re­gio­nu oraz we Fran­cji. Wraz ze zwią­za­nym z tym ga­tun­kiem ję­zy­kiem kre­ol­skim sta­no­wi ważny ele­ment lo­kal­nej kre­ol­skiej toż­sa­mo­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zovirax

nazwa hand­lo­wa leku prze­ciw­wi­ru­so­we­go za­wie­ra­ją­ce­go acy­klo­wir


Źródła:

SJP.pl

Zowiasa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. za­wias


Źródła:

Wiktionary

Zowistny

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zaz­dros­ny


Źródła:

Wiktionary

Zowitka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. panna z dziec­kiem


Źródła:

Wiktionary

Zowiścić

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zaz­dro­ścić


Źródła:

Wiktionary

Zowiść

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zaz­drość


Źródła:

Wiktionary

Zowąd

prze­sta­rza­le: z tam­te­go miej­sca; dziś zwy­kle w wy­ra­że­niach:
a) ni stąd, ni zowąd - z niez­na­nych po­wo­dów, nie­spo­dzie­wa­nie (np. Po­ja­wił się w banku ni stąd, ni zowąd.);
b) stąd i zowąd - z tego i z in­ne­go miej­sca (np. Sły­chać stąd i zowąd, że coś ma się zmie­nić.)


Źródła:

SJP.pl

Zoz

[czy­taj: zoz] skrót od: Za­kład Opie­ki Zdro­wot­nej


Źródła:

SJP.pl

Zoziyrki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. od­wie­dzi­ny u ko­bie­ty, która wła­śnie uro­dzi­ła dziec­ko


Źródła:

Wiktionary

Zozula

re­gio­nal­nie: ku­kuł­ka; za­zu­la, gżeg­żół­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) reg. wsch. ku­kuł­ka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zozuleńka

zdrob­nie­nie od: zo­zul­ka


Źródła:

SJP.pl

Zozulka

zdrob­nie­nie od: zo­zu­la (re­gio­nal­nie: ku­kuł­ka)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muz. hu­cul­ski in­stru­ment mu­zycz­ny, ro­dzaj oka­ry­ny

 (1.2) zdrobn. od: zo­zu­la


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zozwor

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. imbir


Źródła:

Wiktionary

Zozym

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.


Zozym – imię mę­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go, gr. "Ζωσιμος (Zo­si­mos)", oz­na­cza­ją­ce "ży­wot­ny"; "pełen sił wi­tal­nych". Było to imię kilku świę­tych i pa­pie­ża, św. Zo­zy­ma. Znacz­nie więk­szą po­pu­lar­no­ścią, niż w Pol­sce, cie­szy­ło się ono w pra­wo­sław­nej Eu­ro­pie wschod­niej.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Zoła

daw­niej: po­piół po­zo­sta­ły po łu­go­wa­niu


Źródła:

SJP.pl

Zołotnik

dawna ro­syj­ska jed­nost­ka masy o war­to­ści 4,265 grama, uży­wa­na głów­nie w od­nie­sie­niu do krusz­ców i sto­pów mo­ne­tar­nych


Zo­łot­nik (ros. "золотник") – dawna ro­syj­ska jed­nost­ka miary masy, zwią­za­na hi­sto­rycz­nie z masą złat­ni­ków.

1 zo­łot­nik = 4,266 g = 1/48 gri­wien­ki (grzyw­ny wa­go­wej) = 1/96 funta = ⅓ łuta = 96 doli.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zołwa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. sio­stra męża


Zołwa – dawna ko­lo­nia i le­śni­czów­ka. Te­re­ny, na któ­rych były po­ło­żo­ne, leżą obec­nie na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie wi­teb­skim, w re­jo­nie bra­sław­skim, w siel­so­wie­cie Achre­mow­ce.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Zołwica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. sy­no­wa

 (1.2) stpol. sio­stra męża


Zoł­wi­ca – dawny za­ścia­nek. Te­re­ny, na któ­rych leżał, znaj­du­ją się obec­nie na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie wi­teb­skim, w re­jo­nie mior­skim, w siel­so­wie­cie Prze­bro­dzie.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Zołynże

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. geogr. Za­łę­że


Źródła:

Wiktionary

Zołza

do­kucz­li­wa, kłót­li­wa ko­bie­ta; jędza


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) obraź. ko­bie­ta nie­u­przej­ma, kłót­li­wa, trud­na w oby­ciu

 (1.2) zwy­kle w lm. zołzy → daw. koń­ska cho­ro­ba, koń­ski wrzód

 (1.3) med. lm. przew­le­kła gruź­li­ca wę­złów chłon­nych szyi, wy­stę­pu­ją­ca głów­nie u dzie­ci ży­ją­cych w złych wa­run­kach hi­gie­nicz­nych

 (1.4) reg-pl|Górny Śląsk. kulin. sos


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zołzowaty

1. pot. o ce­chach zołzy
2. chory na zołzy


Źródła:

SJP.pl

Zołzowy

przy­miot­nik od: zołza


Źródła:

SJP.pl

Zołzy

skro­fu­lo­za;
1. rzad­ko spo­ty­ka­na od­mia­na przew­le­kłej gruź­li­cy wę­złów chłon­nych (naj­czę­ściej szyi), spo­wo­do­wa­na prąt­ka­mi gruź­li­cy;
2. za­raź­li­wa cho­ro­ba źre­biąt i mło­dych koni


Zołzy ( Ade­ni­tis equ­o­rum lub Co­ry­za con­ta­gio­sa equ­o­rum) – ostra, za­kaź­na i za­raź­li­wa cho­ro­ba koni. Po­wo­du­je za­pa­le­nia dróg od­de­cho­wych i ro­pie­nie żu­chwo­wych wę­złów chłon­nych.

Cho­ro­ba wy­stę­pu­je na całym świe­cie, naj­czę­ściej do­ty­czy źre­biąt. Może rów­nież wy­stą­pić u koni do­ro­słych, które nie cho­ro­wa­ły w mło­do­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zoń

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Zośka

gra po­le­ga­ją­ca na pod­bi­ja­niu wew­nętrz­ną stro­ną stopy szmat­ki wyp­cha­nej zwy­kle ja­kimś ba­la­stem


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) lotka wy­ko­na­na z pęcz­ka barw­nej włócz­ki ob­cią­żo­ne­go oło­wia­nym krąż­kiem albo mała pi­łecz­ka wy­peł­nio­na pia­skiem lub inną sypką sub­stan­cją

 (1.2) gra po­le­ga­ją­ca na pod­bi­ja­niu zośki (1.1) nogą tak, aby nie upa­dła lub tra­fia­niu nią do okre­ślo­ne­go celu;

 (1.3) gw-pl|Gdów,Boch­nia. śmierć


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zośmiokrotniać

po­więk­szać ośmio­krot­nie


Źródła:

SJP.pl

Zośmiokrotnić

po­więk­szyć ośmio­krot­nie


Źródła:

SJP.pl