Ur

sta­ro­żyt­ne pań­stwo-mia­sto


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. sta­ro­żyt­ne mia­sto w po­łud­nio­wej Me­zo­po­ta­mii;

 (1.2) geogr. rzeka w Rosji, w do­rze­czu Obu

 (1.3) geogr. miej­sco­wość we Fran­cji, w re­gio­nie Lang­we­do­cja-Ro­us­sil­lon;

 (1.4) geogr. adm. gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Lang­we­do­cja-Ro­us­sil­lon ze sto­li­cą w Ur (1.3)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (2.1) geol. hi­po­te­tycz­ny su­per­kon­ty­nent da­to­wa­ny na około 3,6-2,8 mld lat temu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ur.

skrót od: uro­dzo­ny (czy­ta­ny jako cały wyraz)


skrót, forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) = uro­dzo­ny / uro­dzo­na / rzad. uro­dzo­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ura

daw­niej: okrzyk wzy­wa­ją­cy do ataku lub wy­ra­ża­ją­cy ra­dość, zwy­cię­stwo; hura


Ura – wieś w Esto­nii, w pro­win­cji Par­na­wa, w gmi­nie Ko­on­ga.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urabialny

da­ją­cy się for­mo­wać; po­dat­ny na for­mo­wa­nie


Źródła:

SJP.pl

Urabianie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|ura­biać.


Źródła:

Wiktionary

Urabiać

1. na­da­wać cze­muś od­po­wied­nią formę; kształ­to­wać;
2. kształ­to­wać czyjś roz­wój;
3. jed­nać, prze­ko­ny­wać do swo­ich po­glą­dów;
4. od­dzie­lać ka­wał­ki skały od ca­liz­ny;
5. ura­biać się - na­bie­rać kształ­tu; mę­czyć się pracą


Źródła:

SJP.pl

Urabon

ja­poń­skie świę­to lu­do­we poś­wię­co­ne zmar­łym, ob­cho­dzo­ne od 13 do 15 lipca; obon, bon


Ura­bon(e) (jap. 于蘭盆(会); Fe­sti­wal (Świę­ta) Bon, Świę­to Zmar­łych, Świę­to Lam­pio­nów, od sanskr. "ul­lam­ba­na", rów­nież: O-bon, forma skró­co­na) – bud­dyj­skie obrzę­dy w Ja­po­nii ku czci zmar­łych.

Za ich po­czą­tek uważa się ofia­ry zło­żo­ne przez ucz­nia Buddy o imie­niu Mo­ku­ren Sonja (sanskr.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Uracyl

za­sa­da azo­to­wa, pi­ry­mi­dy­na, wy­stę­pu­ją­ca w RNA


Ura­cyl ( urina „mocz”, "ace­tum" „ocet”) – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy pi­ry­mi­dyn, jedna z pię­ciu zasad azo­to­wych wcho­dzą­cych w skład pod­sta­wo­wych nu­kle­o­ty­dów kwa­sów nu­kle­i­no­wych (DNA i RNA). W RNA two­rzy parę kom­ple­men­tar­ną z ade­ni­ną za po­mo­cą dwóch wią­zań wo­do­ro­wych, po­dob­nie jak ty­mi­na w DNA.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Uracylowy

→ ura­cyl


Patrz:uracyl

Źródła:

SJP.pl

Uraczać

czę­sto­wać czymś; ra­czyć


Źródła:

SJP.pl

Uraczenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|ura­czyć.


Źródła:

Wiktionary

Uraczyć

1. po­czę­sto­wać kogoś czymś, dać jeść, ugo­ścić
2. ura­czyć się - po­czę­sto­wać się, ob­jeść się czymś ulu­bio­nym


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. ra­czyć)

 (1.1) do­ko­na­ny od|ra­czyć.

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny ura­czyć się (ndk. ra­czyć się)

 (2.1) do­ko­na­ny od|ra­czyć się.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Uradować

1. spra­wić komuś ra­dość;
2. ura­do­wać się - ucie­szyć się


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. ra­do­wać)

 (1.1) do­ko­na­ny od|ra­do­wać.

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny ura­do­wać się (ndk. ra­do­wać się)

 (2.1) doz­nać ra­do­ści, do­ko­na­ny od|ra­do­wać się.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Uradzić

1. po­tocz­nie: udź­wi­gnąć coś;
2. daw­niej: uchwa­lić, usta­lić; uraić


Źródła:

SJP.pl

Uraemia

cięż­kie za­tru­cie or­ga­niz­mu pro­duk­ta­mi prze­mia­ny ma­te­rii, wsku­tek nie­wy­dol­no­ści nerek; mocz­ni­ca, ure­mia


Źródła:

SJP.pl

Uraić

daw­niej: uchwa­lić, usta­lić; ura­dzić


Źródła:

SJP.pl

Urajać

daw­niej: ra­dząc, po­sta­na­wiać coś; ura­dzać


Źródła:

SJP.pl

Ural

1. marka mo­to­cy­kli;
2. marka cię­ża­ró­wek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ro­syj­ski sa­mo­chód marki Ural

 (1.2) ro­syj­ski mo­to­cykl marki Ural


Ural ( Урал) – łań­cuch gór­ski w Rosji, któ­rym bie­gnie umow­na gra­ni­ca mię­dzy Eu­ro­pą a Azją.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ural.-Ałt.

skrót od: ural­sko-ał­taj­ski


Źródła:

SJP.pl

Uralit

mi­ne­rał, zie­lo­na od­mia­na am­fi­bo­lu, pow­sta­ją­ca z pi­rok­se­nów i in­nych mi­ne­ra­łów


Źródła:

SJP.pl

Uralsk

mia­sto w Ka­zach­sta­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Ka­zach­sta­nie, ad­mi­ni­stra­cyj­ne cen­trum ob­wo­du za­chod­nio­ka­zach­stań­skie­go;


Uralsk (kaz. Орал, "Orał", ros. Уральск, "Uralsk") – mia­sto w za­chod­nim Ka­zach­sta­nie, nad rzeką Ural, po­ło­żo­ne na gra­ni­cy dwóch kon­ty­nen­tów: Eu­ro­py oraz Azji. Oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny ob­wo­du za­chod­nio­ka­zach­stań­skie­go.

Uralsk za­ło­żo­no w 1584 przez Ko­za­ków ja­ic­kich jako Jaick. Od 1775 no­si­ło nazwę Uralsk, a wraz z uzy­ska­niem nie­pod­le­gło­ści Ka­zach­sta­nu, nazwa ka­zach­ska zo­sta­ła zmie­nio­na na "Orał".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Uralski

→ Ural


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy Uralu, zwią­za­ny z Ura­lem, po­cho­dzą­cy z Uralu


Patrz:Ural

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Uramaki

od­mia­na sushi, w któ­rej ryż umiej­sco­wio­ny jest po zew­nętrz­nej stro­nie wo­do­ro­stów nori


Źródła:

SJP.pl

Uran

pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu U


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu U i licz­bie ato­mo­wej 92;


Uran – ga­zo­wy ol­brzym, siód­ma od Słoń­ca pla­ne­ta Ukła­du Sło­necz­ne­go, trze­cia pod wzglę­dem wiel­ko­ści i czwar­ta pod wzglę­dem masy. Nazwa pla­ne­ty po­cho­dzi od Ura­no­sa, grec­kie­go boga, uo­so­bie­nia nieba (kla­sycz­na greka: Οὐρανός), ojca Kro­no­sa (Sa­tur­na) i dzia­da Zeusa (Jo­wi­sza).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urania

astro­no­micz­na jed­nost­ka od­le­gło­ści równa dro­dze prze­by­tej przez pro­mień świetl­ny w ciągu roku; rok świetl­ny, rok świa­tła


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. muza astro­no­mii (łącz­nie z astro­lo­gią), jedna z to­wa­rzy­szek Apol­la; córka Zeusa i Mne­mo­sy­ne;

 (1.2) mitgr. jedna z oke­a­nid

 (1.3) mitgr. przy­do­mek Afro­dy­ty

 (1.4) astr. pla­ne­to­i­da o nu­me­rze ka­ta­lo­go­wym 30, z pasa głów­ne­go pla­ne­to­id, od­kry­ta w 1854 r.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Uranian

sól kwasu ura­no­we­go


Źródła:

SJP.pl

Uraniczny

bó­stwa ura­nicz­ne - bó­stwa przy­ro­dy nie­o­ży­wio­nej wła­da­ją­ce nie­bem


Źródła:

SJP.pl

Uranidowate

ro­dzi­na mo­ty­li róż­nos­krzy­dłych


Ura­ni­do­wa­te, ura­nio­wa­te, ślicz­not­ki (Ura­nii­dae) – ro­dzi­na mo­ty­li z na­dro­dzi­ny Ge­o­me­tro­i­dea i in­fra­rzę­du He­te­ro­ne­u­ra. Obej­mu­je bli­sko 700 tro­pi­kal­nych ga­tun­ków. Na­le­żą tu za­rów­no ga­tun­ki ak­tyw­ne za dnia jak i nocne. Ro­dzi­nę cha­rak­te­ry­zu­je wy­jąt­ko­we wśród mo­ty­li po­ło­że­nie na­rzą­dów słu­chu u sam­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Uranidowaty

o ce­chach ura­ni­do­wa­tych (ro­dzi­na mo­ty­li)


Źródła:

SJP.pl

Uranina

barw­nik syn­te­tycz­ny z grupy fta­le­in


Źródła:

SJP.pl

Uraninit

mi­ne­rał, tle­nek uranu


Ura­ni­nit – mi­ne­rał pro­mie­niot­wór­czy z gro­ma­dy tlen­ków. Na­le­ży do mi­ne­ra­łów rzad­kich. Nazwa po­cho­dzi od skład­ni­ka uranu. Ba­da­nia tego mi­ne­ra­łu do­pro­wa­dzi­ły Marię Skło­dow­ską-Curie do od­kry­cia po­lo­nu i radu, za co otrzy­ma­ła w 1911 r. drugą Na­gro­dę Nobla.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Uranistyczny

→ ura­nizm


Patrz:uranizm

Źródła:

SJP.pl

Uranium

z ła­ci­ny: uran (pier­wia­stek che­micz­ny)


Źródła:

SJP.pl

Uranizm

ho­mo­sek­su­a­lizm męski; ura­nia; pe­de­ra­stia


Źródła:

SJP.pl

Uranofan

mi­ne­rał pro­mie­niot­wór­czy, krze­mian ura­ny­lu


Ura­no­fan – mi­ne­rał pro­mie­niot­wór­czy z gro­ma­dy krze­mia­nów, uwod­nio­ny krze­mian ura­ny­lu i wap­nia (gro­ma­da VI-14 mi­ne­ra­ły ura­ny­lu). Nazwa po­cho­dzi od skła­du che­micz­ne­go (pier­wia­stek uran, oraz gr. "pha­nos" – "po­ja­wiać się").

Sub­stan­cja Ca(UO2)2[HSiO4]2·5H2O two­rzy dwa jed­no­sko­śne wa­rian­ty struk­tu­ral­ne, które trak­to­wa­ne są jako odręb­ne mi­ne­ra­ły (ura­no­fan i β-ura­no­fan).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Uranolit

prze­sta­rza­le: me­te­o­ryt


Źródła:

SJP.pl

Uranometria

Ura­no­me­tria (pełny tytuł łac. "Ura­no­me­tria: om­nium aste­ris­mo­rum con­ti­nens sche­ma­ta, nova met­ho­do de­li­ne­a­ta, ae­re­is la­mi­nis ex­pres­sa") – atlas nieba przy­go­to­wa­ny przez nie­miec­kie­go astro­no­ma Jo­han­na Ba­y­e­ra i wy­da­ny w 1603 roku w Augs­bur­gu przez Chri­stop­ho­ru­sa Man­gu­sa.


Źródła:

Wikipedia

Uranos

mit. gr. per­so­ni­fi­ka­cja Nieba, syn i mąż Gai, oj­ciec ty­ta­nów, cy­klo­pów i stu­rę­kich ol­brzy­mów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. bóg i uo­so­bie­nie nieba; syn i mąż Gai;


Ura­nos (także Uran, Niebo; Οὐρανός Ou­ra­nós, Ura­nus, "Ca­e­lus" ‘niebo’) – w mi­to­lo­gii grec­kiej bóg i uo­so­bie­nie nieba.

Jedno z naj­star­szych bóstw ("Pro­to­ge­noi"). Wy­ło­nił się z Cha­o­su wraz z Gają (Zie­mią), która stała się jego mał­żon­ką. Wspól­nie spło­dzi­li ko­lej­ne po­ko­le­nia bogów. Z ich związ­ku na świat przysz­li ko­lej­no:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Uranospinit

mi­ne­rał za­li­cza­ny do ły­szczy­ków ura­no­wych, z któ­re­go otrzy­mu­je się uran i rad


Źródła:

SJP.pl

Uranowce

pro­mie­niot­wór­czy, cięż­ki pier­wia­stek che­micz­ny na­le­żą­cy do ak­ty­now­ców


Źródła:

SJP.pl

Uranowiec

pro­mie­niot­wór­czy, cięż­ki pier­wia­stek che­micz­ny na­le­żą­cy do ak­ty­now­ców


Źródła:

SJP.pl

Uranowy

przy­miot­nik od: uran


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z ura­nem (pier­wiast­kiem), do­ty­czą­cy uranu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Uranozaur

ro­dzaj di­no­za­u­ra z na­dro­dzi­ny ha­dro­za­u­ro­i­dów; ou­ra­no­za­ur


Ura­no­za­ur ("Ou­ra­no­sa­u­rus") – di­no­za­ur pta­sio­mied­nicz­ny na­le­żą­cy do ha­dro­za­u­ro­i­dów (Ha­dro­sa­u­ro­i­dea).

For­mal­nie opi­sa­ny w 1976 roku przez Phi­lip­pe Ta­qu­et'a, fran­cu­skie­go pa­le­on­to­lo­ga. Jeden ze szkie­le­tów jest pre­zen­to­wa­ny od 1975 roku w Museo di Sto­ria Na­tu­ra­le di Ve­ne­zia – nie wia­do­mo, czy jest to pa­ra­typ, czy drugi szkie­let, czy je­szcze inny, nie wy­róż­nio­ny je­szcze przez pi­śmien­nict­wo okaz.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Uranyl

grupa che­micz­na za­wie­ra­ją­ca jeden atom uranu i dwa tlenu


Źródła:

SJP.pl

Uranylowy

zwią­za­ny z ura­ny­lem


Źródła:

SJP.pl

Urapidyl

zwią­zek che­micz­ny sto­so­wa­ny jako lek ob­ni­ża­ją­cy ci­śnie­nie krwi


Ura­pi­dyl, ura­pi­dil – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, lek blo­ku­ją­cy ob­wo­do­we re­cep­to­ry α1-adre­ner­gicz­ne i w ten spo­sób ob­ni­ża­ją­cy ci­śnie­nie krwi dzia­ła­jąc na­czy­nio­roz­sze­rza­ją­co. Do­dat­ko­wo lek ob­ni­ża ci­śnie­nie tęt­ni­cze po­przez oś­rod­ko­wą sty­mu­la­cję re­cep­to­rów α2-adre­ner­gicz­nych[] oraz re­cep­to­rów 5-hy­drok­sy­tryp­ta­mi­no­wych 1A (5-HT1A).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urartu

hi­sto­rycz­ne pań­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. sta­ro­żyt­ne pań­stwo daw­niej po­ło­żo­ne na Wy­ży­nie Ar­meń­skiej wokół je­zio­ra Wan, za­ło­żo­ne około IX wieku p.n.e., pod­bi­te w VI wieku p.n.e. przez Medów;


Tusz­pa

Urar­tu, Ara­rat, Biaj­ni­li, Kró­le­stwo Wan (urart. KURbi-a-i-na, orm. Ուրարտու, tur. Urar­tu­lar, pers. اورارتو) – sta­ro­żyt­ne pań­stwo na Bli­skim Wscho­dzie, na Wy­ży­nie Ar­meń­skiej (współ­cze­śnie te­ry­to­rium by­łe­go Urar­tu znaj­du­je się w gra­ni­cach Ar­me­nii, Tur­cji i Iranu).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urartyjski

przy­miot­nik od: Urar­tu (sta­ro­żyt­ne pań­stwo)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Urar­tu, do­ty­czą­cy Urar­tu

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język urar­tyj­ski;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Uraski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Urazu


Źródła:

Wiktionary

Urastać

1. o ży­wych or­ga­niz­mach: ros­nąc, sta­wać się więk­szym, wyż­szym lub dłuż­szym;
2. zwięk­szać się licz­bo­wo, ilo­ścio­wo, pod wzglę­dem ob­ję­to­ści itp.;
3. pow­sta­wać gdzieś, stop­nio­wo się po­więk­sza­jąc


Źródła:

SJP.pl

Uratowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|ura­to­wać.


Źródła:

Wiktionary

Uratować

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny

 (1.1) ochro­nić, oca­lić, pomóc komuś uni­knąć nie­szczę­ścia

 (1.2) ko­rzyst­nie zmie­nić bieg wy­da­rzeń


Źródła:

Wiktionary

Urawniłowka

jed­na­ko­we, czę­sto nie­u­za­sad­nio­ne trak­to­wa­nie wszyst­kich


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nie­u­za­sad­nio­ne i szkod­li­we zrów­ny­wa­nie cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Uraz

1. usz­ko­dze­nie ciała wsku­tek ude­rze­nia, na­cię­cia itp.;
2. (psych.) nad­mier­ne uwraż­li­wie­nie, prze­czu­le­nie na coś (lub kogoś) bę­dą­ce na­stęp­stwem przy­krych doś­wiad­czeń


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) usz­ko­dze­nie ciała

 (1.2) nie­chęć w sto­sun­ku do osoby, obiek­tu lub zja­wi­ska bę­dą­ca kon­sek­wen­cją krzyw­dy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Uraza

nie­chęć, żal do kogoś; ansa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nie­chęć, żal do kogoś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urazek

ura­zek czte­ro­plam­ko­wy - chrząszcz z ro­dzi­ny ły­szczy­ko­wa­tych, ni­szczą­cy larwy i pocz­war­ki kor­ni­ków


Ura­zek ("Glis­chro­chi­lus") – ro­dzaj chrzą­szczy z ro­dzi­ny ły­szczyn­ko­wa­tych i po­dro­dzi­ny Cryp­tar­chi­nae. Obej­mu­je 46 opi­sa­nych ga­tun­ków. Ma za­sięg kos­mo­po­li­tycz­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urazianin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Urazu


Źródła:

Wiktionary

Urazianka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Urazu


Źródła:

Wiktionary

Urazić

1. dot­knąć, po­draż­nić zra­nio­ne miej­sce; zra­nić o coś;
2. spra­wić komuś przy­krość; obra­zić, zra­nić;
3. ura­zić się:
a) dot­knąć się w zra­nio­ne miej­sce, po­draż­nić włas­ną ranę; zra­nić się o coś;
b) po­czuć urazę; obra­zić się


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. ura­żać)

 (1.1) do­ko­na­ny od|ura­żać.

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny ura­zić się (ndk. ura­żać się)

 (2.1) do­ko­na­ny od|ura­żać się.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urazowy

przy­miot­nik od: uraz


Źródła:

SJP.pl

Urazówka

od­dział chi­rur­gii ura­zo­wej dla ofiar wy­pad­ków


Źródła:

SJP.pl

Uraźliwość

daw­niej: skłon­ność do obra­ża­nia się o byle co; draż­li­wość


Źródła:

SJP.pl

Uraźliwy

daw­niej:
1. skłon­ny do obra­ża­nia się o byle co; draż­li­wy, prze­czu­lo­ny;
2. obraź­li­wy, obra­ża­ją­cy


Źródła:

SJP.pl

Urażać

1. spra­wiać ból;
2. ka­le­czyć, ranić, usz­ka­dzać


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. ura­zić)

 (1.1) na­ru­szać wraż­li­we, bo­lą­ce miej­sce przez dot­knię­cie lub przez sil­niej­szy bo­dziec

 (1.2) wy­rzą­dzać przy­krość

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny ura­żać się (dk. ura­zić się)

 (2.1) ura­żać sie­bie sa­me­go

 (2.2) po­czuć się ura­żo­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urb.

skrót od: ur­ba­ni­sty­ka, ur­ba­ni­stycz­ny, ur­ba­ni­za­cja, ur­ba­ni­za­cyj­ny (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


Źródła:

SJP.pl

Urban

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urbanek

1. naz­wi­sko;
2. zdrob­nie­nie od: Urban (imię mę­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|m. Urban


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urbaniak

naz­wi­sko


Ur­ba­niak (forma żeń­ska: Ur­ba­niak, licz­ba mnoga: Ur­ba­nia­ko­wie) – pa­tro­ni­micz­ne naz­wi­sko pol­skie po­cho­dzą­ce od imie­nia Urban.

Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku naz­wi­skiem Ur­ba­niak po­słu­gi­wa­ło się 22.539 osób ży­ją­cych, za­re­je­stro­wa­nych w bazie PESEL.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urbanice

Ur­ba­ni­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie wie­luń­skim, w gmi­nie Wie­luń.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sie­radz­kie­go.

Przez miej­sco­wość prze­bie­ga droga wo­je­wódz­ka nr 481.


Źródła:

Wikipedia

Urbaniec

naz­wi­sko


Ur­ba­niec (forma żeń­ska for­mal­nie równa for­mie mę­skiej) – pol­skie naz­wi­sko.

Po­cho­dze­nie naz­wi­ska jest odi­mien­ne, po­cho­dzi od nazwy oso­bo­wej Urban.

Po­cząt­kiem lat 90. XX wieku, naz­wi­sko Ur­ba­niec po­sia­da­ło 1556 osób. We­dług da­nych re­je­stru PESEL z 2002 roku – naz­wi­sko Ur­ba­niec miało 735 męż­czyzn oraz 770 ko­biet.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urbanik

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urbanista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pro­jek­tant prze­strze­ni miej­skiej i roz­pla­no­wa­nia za­bu­do­wy


Ur­ba­ni­sta (pla­ni­sta prze­strzen­ny):

Zawód ten na­le­ży do tak zwa­nej grupy za­wo­dów re­gu­lo­wa­nych.

Zawód ur­ba­ni­sty w la­tach 2000–2014 po­sia­dał sta­tus za­wo­du za­u­fa­nia pu­blicz­ne­go oraz swoje praw­nie okre­ślo­ne jed­nost­ki or­ga­ni­za­cyj­ne w po­sta­ci kra­jo­wej i okrę­go­wych izb ur­ba­ni­stów.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Urbanistka

→ ur­ba­ni­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pro­jek­tant­ka prze­strze­ni miej­skiej i roz­pla­no­wa­nia za­bu­do­wy


Patrz:urbanista

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urbanistyczny

→ ur­ba­ni­sty­ka


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy ur­ba­ni­sty­ki


Patrz:urbanistyka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urbanistyka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. nauka o pla­no­wa­nie­a­no­wa­niu i bu­do­wie miast oraz osied­li;


Ur­ba­ni­sty­ka – nauka o pla­no­wa­niu miast i osied­li oraz ich pow­sta­wa­niu i hi­sto­rii roz­wo­ju; ur­ba­ni­sty­ka jest dy­scy­pli­ną nauk tech­nicz­nych.

Nazwa „ur­ba­ni­sty­ka” po raz pier­wszy zo­sta­ła użyta przez hisz­pań­skie­go te­o­re­ty­ka ar­chi­tek­tu­ry Il­de­fon­sa Cerdę i po­cho­dzi od ła­ciń­skie­go słowa "urbs", okre­śla­ją­ce­go mia­sto Rzym (w odróż­nie­niu od słowa "ci­vi­tas", które oz­na­cza "mia­sto" w ogól­no­ści).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Urbanizacja

pow­sta­wa­nie i roz­wój miast, po­więk­sza­nie się ob­sza­rów miej­skich i ich zna­cze­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wzrost licz­by oś­rod­ków miej­skich na ja­kimś ob­sza­rze, ich po­więk­sze­nie i roz­wój wią­żą­cy się z kon­cen­tra­cją, na­pły­wem lud­no­ści, wzro­stem ich roli i zna­cze­nia dla da­ne­go re­gio­nu;


Ur­ba­ni­za­cja – pro­ces kon­cen­tra­cji lud­no­ści w punk­tach prze­strze­ni ge­o­gra­ficz­nej, głów­nie na ob­sza­rach miej­skich, okre­śla­ją­cy także wzrost licz­by lud­no­ści miej­skiej i jej udzia­łu w licz­bie lud­no­ści da­ne­go ob­sza­ru, dzię­ki czyn­ni­kom spo­łecz­no-kul­tu­ro­wym, de­mo­gra­ficz­nym i eko­no­micz­nym. Ur­ba­ni­za­cja oz­na­cza także prze­strzen­ny roz­wój miast oraz zmia­nę stylu życia na miej­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urbanizacyjny

do­ty­czą­cy ur­ba­ni­za­cji


Źródła:

SJP.pl

Urbanizm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. liter. nurt w po­ez­ji z po­cząt­ków XX w., cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się za­fa­scy­no­wa­niem mia­stem

 (1.2) książk. urb. roz­wój mia­sta i zja­wi­ska z tym zwią­za­ne

 (1.3) urb. nauk. nauka ba­da­ją­ca pow­sta­wa­nie miast i zaj­mu­ją­ca się rów­nież tego pla­no­wa­niem


Źródła:

Wiktionary

Urbankowie

1. naz­wi­sko;
2. zdrob­nie­nie od: Urban (imię mę­skie)


Źródła:

SJP.pl

Urbankowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ur­ban­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Urbanoid

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) publ. na­śla­dow­ca Je­rze­go Ur­ba­na


Źródła:

Wiktionary

Urbanonim

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. nazwa włas­na obiek­tu w prze­strze­ni miej­skiej


Źródła:

Wiktionary

Urbanostwo

Urban z mał­żon­ką; Ur­ba­no­wie


Źródła:

SJP.pl

Urbanowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Urbanowicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urbanowie

Urban z mał­żon­ką; Ur­ba­no­stwo


Źródła:

SJP.pl

Urbanowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Urbanowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ur­ba­na lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, któ­re­go wła­ści­cie­lem, au­to­rem, twór­cą jest Urban


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urbarialny

do­ty­czą­cy ur­ba­rium, od­no­szą­cy się do ur­ba­rium


Źródła:

SJP.pl

Urbarium

1. re­jestr po­win­no­ści grun­to­wych obo­wią­zu­ją­cych pod­da­nych wobec pana
2. po­win­ność za­pi­sa­na w takim re­je­strze


Źródła:

SJP.pl

Urbarz

daw­niej: spis i opis po­sia­dło­ści, in­wen­ta­rza itp.; księ­ga go­spo­dar­cza


Ur­barz, ur­ba­riusz, ur­ba­rium (łac. "ur­ba­rium") – księ­ga za­wie­ra­ją­ca spis ma­jąt­ku wła­ści­cie­la ziem­skie­go oraz po­win­no­ści, głów­nie pań­szczyź­nia­nych, jego pod­da­nych.

Ur­ba­rze pro­wa­dzi­ły ce­sar­stwa, kró­le­stwa, księ­stwa, zie­mie, or­dy­na­cje czy mia­sta. W Pol­sce wy­stę­po­wa­ły od XV wieku ("Ur­barz Trzeb­nic­ki" z 1410) do końca XVIII. Ur­ba­rze są źró­dła­mi in­for­ma­cji dla hi­sto­ry­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urbańczak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Urbańczyk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urbański

naz­wi­sko


Ur­bań­ski (forma żeń­ska: Ur­bań­ska; licz­ba mnoga: Ur­bań­scy) – pol­skie naz­wi­sko. Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku Pol­skę za­miesz­ki­wa­ło 31521 osób o tym naz­wi­sku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urbańszczyzna

wieś w Pol­sce


Ur­bań­szczyz­na – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie ło­wic­kim, w gmi­nie Ło­wicz.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urbaś

1. zdrob­nie­nie od: Urban;
2. naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Urbeks

ek­splo­ra­cja nie­do­stęp­nych, nie­za­miesz­ka­nych obiek­tów miej­skich, np. tu­ne­li, ka­na­łów, opu­szczo­nych bu­dyn­ków itp.; ur­beks, ek­splo­ra­cja miej­ska


Źródła:

SJP.pl

Urbeksiarz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. pa­sjo­nat ur­bek­su


Źródła:

Wiktionary

Urbex

ek­splo­ra­cja nie­do­stęp­nych, nie­za­miesz­ka­nych obiek­tów miej­skich, np. tu­ne­li, ka­na­łów, opu­szczo­nych bu­dyn­ków itp.; ur­beks, ek­splo­ra­cja miej­ska


Źródła:

SJP.pl

Urbexowiec

osoba ek­splo­ru­ją­ca nie­do­stęp­ne, nie­za­miesz­ka­ne obiek­ty ur­ba­ni­stycz­ne, np. tu­ne­le, ka­na­ły, opu­szczo­ne bu­dyn­ki; ur­bek­so­wiec


Źródła:

SJP.pl

Urbexowy

→ urbex


Patrz:urbex

Źródła:

SJP.pl

Urbinacki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ur­bi­nem, do­ty­czą­cy Ur­bi­na


Źródła:

Wiktionary

Urbino

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. miej­sco­wość i gmina w środ­ko­wych Wło­szech, w re­gio­nie Mar­che, po­ło­żo­na u pod­nó­ża Ape­ni­nu Um­bryj­sko-Mar­chij­skie­go;


Ur­bi­no (łac. "Ur­vi­num Ma­ta­u­ren­se") – miej­sco­wość u pod­nó­ża Ape­ni­nu Um­bryj­sko-Mar­chij­skie­go i gmina w środ­ko­wych Wło­szech, w re­gio­nie Mar­che. Wraz z Pe­sa­ro jest sto­li­cą pro­win­cji Pe­sa­ro i Ur­bi­no. W 1998 roku cen­trum hi­sto­rycz­ne mia­sta zo­sta­ło wpi­sa­ne na listę świa­to­we­go dzie­dzict­wa UNESCO. W la­tach 1212–1631 sta­no­wi­ło sie­dzi­bę naj­pierw hrab­stwa, a potem księ­stwa Ur­bi­no.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Urbińczyk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Ur­bi­na, osoba rodem z Ur­bi­na (Ur­bi­no)


Źródła:

Wiktionary

Urbiński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ur­bi­no, do­ty­czą­cy Ur­bi­no


Źródła:

Wiktionary

Urbonim

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. nazwa włas­na mia­sta


Źródła:

Wiktionary

Urd

ga­tu­nek fa­so­li upra­wia­nej prze­de wszyst­kim w In­diach dla ja­dal­nych zia­ren przez­na­cza­nych na paszę dla zwie­rząt lub zie­lo­ny nawóz


Źródła:

SJP.pl

Urdu

jeden z ję­zy­ków in­dyj­skich, ofi­cjal­ny język li­te­rac­ki Pa­ki­sta­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) jęz. język in­do­e­u­ro­pej­ski uży­wa­ny przez ponad 50 mi­lio­nów ludzi na sub­kon­ty­nen­cie in­dyj­skim, język urzę­do­wy w Pa­ki­sta­nie;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urdzik

ro­śli­na gór­ska z ro­dzi­ny pier­wiosn­ko­wa­tych; ja­śli­nek


Ur­dzik ("Sol­da­nel­la") – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny pier­wiosn­ko­wa­tych. Obej­mu­je 16 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją w gó­rach w Eu­ro­pie Środ­ko­wej i Po­łud­nio­wej. W Pol­sce, w Ta­trach, rosną trzy ga­tun­ki: ur­dzik gór­ski ("S. mon­ta­na"), kar­pac­ki ("S. car­pa­ti­ca") i wę­gier­ski ("S. hun­ga­ri­ca"). Sze­reg ga­tun­ków i mie­szań­ców upra­wia­nych jest jako ro­śli­ny ozdob­ne, zwła­szcza w ogro­dach skal­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ure

Urząd Re­gu­la­cji Ener­ge­ty­ki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urea

be­zbarw­na i bez­won­na sub­stan­cja kry­sta­licz­na pow­sta­ją­ca w or­ga­niz­mie, wy­stę­pu­ją­ca m.in. w moczu i w pocie, uzy­ski­wa­na syn­te­tycz­nie w celu pro­duk­cji two­rzyw sztucz­nych


Źródła:

SJP.pl

Ureaform

mi­ne­ral­ny nawóz azo­to­wy, pro­dukt kon­den­sa­cji mocz­ni­ka z for­mal­de­hy­dem


Źródła:

SJP.pl

Urealistyczniać

czy­nić bar­dziej zbli­żo­nym do świa­ta re­al­ne­go, na­da­wać cechy re­a­liz­mu


Źródła:

SJP.pl

Urealistycznić

uczy­nić bar­dziej zbli­żo­nym do świa­ta re­al­ne­go, nadać cechy re­a­liz­mu


Źródła:

SJP.pl

Ureaza

enzym z klasy hy­dro­laz, po­wo­du­ją­cy roz­kład mocz­ni­ka na amo­niak i dwut­le­nek węgla


Ure­a­za (EC 3.5.1.5) – enzym z klasy hy­dro­laz. Ka­ta­li­zu­je re­ak­cję hy­dro­li­tycz­ne­go roz­kła­du mocz­ni­ka na amo­niak i dwut­le­nek węgla:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ureazowy

→ ure­a­za


Patrz:ureaza

Źródła:

SJP.pl

Uregulowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) praw. prze­pis praw­ny

 (1.2) do­pro­wa­dze­nie do po­rząd­ku we­dług da­nych norm


Źródła:

Wiktionary

Uregulować

1. zna­leźć roz­strzy­gnię­cie ja­kie­goś pro­ble­mu;
2. ui­ścić jakąś na­leż­ność;
3. ująć coś w normy, prze­pi­sy;
4. sko­ry­go­wać dzia­ła­nie przy­rzą­du, me­cha­niz­mu;
5. nadać ko­ry­tu rzeki od­po­wied­ni pro­fil za po­mo­cą ob­wa­ło­wań, tam itp.


cza­sow­nik do­ko­na­ny

 (1.1) roz­strzy­gnąć jakiś pro­blem

 (1.2) ui­ścić na­leż­ność

 (1.3) ująć w normy, prze­pi­sy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ureid

zwią­zek or­ga­nicz­ny, po­chod­na mocz­ni­ka, w któ­rym atom wo­do­ru mocz­ni­ka zo­stał za­stą­pio­ny grupą or­ga­nicz­ną - acy­lem


Źródła:

SJP.pl

Ureilit

me­te­o­ryt, oli­wi­no-pi­ge­o­nit achon­dry­tu, od­kry­ty w Au­stra­lii


Źródła:

SJP.pl

Urelit

pol­skiej pro­duk­cji, be­zbarw­ny la­kier po­liu­re­ta­no­wy do łodzi


Źródła:

SJP.pl

Uremia

cięż­kie za­tru­cie or­ga­niz­mu pro­duk­ta­mi prze­mia­ny ma­te­rii, wsku­tek nie­wy­dol­no­ści nerek; mocz­ni­ca, ura­e­mia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. zo­bacz. mocz­ni­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Uremio

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: zob. ure­mia.


Źródła:

Wiktionary

Urena

by­li­na z ro­dzi­ny śla­zo­wa­tych; cze­pi­szcze


Źródła:

SJP.pl

Urengoj

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. osied­le typu miej­skie­go w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, po­ło­żo­ne na pół­noc­no-za­chod­niej Sy­be­rii;


Uren­goj (ros. "Уренгой") – osied­le typu miej­skie­go w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, we wcho­dzą­cym w skład tego pań­stwa Ja­mal­sko-Nie­niec­kim Okrę­gu Au­to­no­micz­nym, po­ło­żo­nym w pół­noc­no-za­chod­niej Sy­be­rii.

Osied­le liczy 9.450 miesz­kań­ców (1 stycz­nia 2005 r.), głów­nie Ro­sjan i in­nych eu­ro­pej­skich osad­ni­ków. Nie­wiel­ki udział w po­pu­la­cji mia­sta mają też rdzen­ni miesz­kań­cy Okrę­gu - Nień­cy.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Urengojski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Uren­go­jem, do­ty­czą­cy Uren­go­ju


Źródła:

Wiktionary

Ureogeneza

sze­reg en­zy­ma­tycz­nych re­ak­cji, w wy­ni­ku któ­rych prze­bie­ga syn­te­za nie­tok­sycz­ne­go mocz­ni­ka z tok­sycz­nych pro­duk­tów prze­mia­ny ma­te­rii; mocz­ni­ko­wy cykl Kreb­sa


Źródła:

SJP.pl

Ureoteliczny

wyt­wa­rza­ją­cy mocz­nik jako pro­dukt ubocz­ny prze­mia­ny ma­te­rii


Źródła:

SJP.pl

Uretan

ester kwasu kar­ba­mi­no­we­go ma­ją­cy za­sto­so­wa­nie w lecz­nict­wie i do pro­duk­cji two­rzyw po­liu­re­ta­no­wych


Źródła:

SJP.pl

Uretanowy

→ ure­tan


Patrz:uretan

Źródła:

SJP.pl

Ureterektomia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. chi­rur­gicz­ne usu­nię­cie czę­ści lub ca­łe­go mo­czo­wo­du


Źródła:

Wiktionary

Ureterolitotomia

chi­rur­gicz­ny za­bieg po­le­ga­ją­cy na usu­nię­ciu ka­mie­nia z mo­czo­wo­du


Źródła:

SJP.pl

Ureterosigmoideostomia

za­bieg chi­rur­gicz­ny po­le­ga­ją­cy na wszcze­pie­niu mo­czo­wo­du do esicy


Źródła:

SJP.pl

Ureteroskop

przy­rząd do dia­gno­sty­ki i za­bie­gów w gór­nych dro­gach mo­czo­wych


Źródła:

SJP.pl

Uretroskop

w me­dy­cy­nie: apa­rat słu­żą­cy do oglą­da­nia cewki mo­czo­wej; wzier­nik cew­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Uretroskopia

ba­da­nie cewki mo­czo­wej


Źródła:

SJP.pl

Uretrotom

na­rzę­dzie chi­rur­gicz­ne do na­ci­na­nia cewki mo­czo­wej


Źródła:

SJP.pl

Uretrotomia

chi­rur­gicz­ne na­cię­cie cewki mo­czo­wej w celu np. usu­nię­cia zwę­że­nia czy wy­do­by­cia ciał ob­cych


Źródła:

SJP.pl

Ureus

w sta­ro­żyt­nym Egip­cie: wi­ze­ru­nek świę­te­go węża, sym­bo­lu wła­dzy fa­ra­o­nów, czę­sto zdo­bią­cy kró­lew­skie na­kry­cie głowy i sta­no­wią­cy po­pu­lar­ny motyw w sztu­ce egip­skiej; ure­usz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. zob. ure­usz.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ureusz

w sta­ro­żyt­nym Egip­cie: wi­ze­ru­nek świę­te­go węża, sym­bo­lu wła­dzy fa­ra­o­nów, czę­sto zdo­bią­cy kró­lew­skie na­kry­cie głowy i sta­no­wią­cy po­pu­lar­ny motyw w sztu­ce egip­skiej; ureus


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. w sta­ro­żyt­nych kró­le­stwach, głów­nie Egip­cie, sym­bol wła­dzy bo­skiej i kró­lew­skiej w po­sta­ci świę­te­go węża – sty­li­zo­wa­nej kobry w po­zy­cji ataku;


Ure­usz, także Ureus – w sta­ro­żyt­nym Egip­cie sym­bol wła­dzy bo­skiej i kró­lew­skiej w po­sta­ci świę­te­go węża – po­stać z głową sępa i tu­ło­wiem ata­ku­ją­cej sa­mi­cy kobry.

Ure­usz umie­szczo­ny był na sar­ko­fa­gu i miał za za­da­nie od­stra­szać in­tru­zów za­kłó­ca­ją­cych wiecz­ny spo­czy­nek fa­ra­o­na.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urgencki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ur­gen­czem, do­ty­czą­cy Ur­gen­czu


Źródła:

Wiktionary

Urgencz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w po­łud­nio­wo-środ­ko­wym Uzbe­ki­sta­nie, w do­li­nie Amu-darii;


Ur­gencz ( Ur­ganch, uzb. cyr. Урганч; Ургенч, "Ur­giencz") – mia­sto w po­łud­nio­wo-środ­ko­wym Uzbe­ki­sta­nie, w do­li­nie Amu-darii, nad ka­na­łem Sho­vot, sie­dzi­ba ad­mi­ni­stra­cyj­na wi­la­je­tu cho­rez­mij­skie­go. W 2016 roku li­czy­ło ok. 136,6 tys. miesz­kań­ców. Oś­ro­dek prze­my­słu ma­szy­no­we­go, włó­kien­ni­cze­go, jed­wab­ni­cze­go, odzie­żo­we­go, spo­żyw­cze­go i ma­te­ria­łów bu­dow­la­nych. W mie­ście dzia­ła in­sty­tut pe­da­go­gicz­ny oraz teatr.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Urgens

daw­niej: pi­sem­ne po­na­gle­nie, upom­nie­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przest. pi­sem­ne po­na­gle­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urginia

ur­gi­nia mor­ska - śró­dziem­no­mor­ska by­li­na z ro­dzi­ny hia­cyn­to­wa­tych (szpa­ra­go­wa­tych); ce­bu­la mor­ska, osz­loch mor­ski, ckli­wi­ca


Źródła:

SJP.pl

Urgon

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. al­pej­ska facja osa­dów dol­nej kredy po­cho­dze­nia mor­skie­go, zło­żo­na głów­nie z wa­pie­ni ra­fo­wych;


Urgon – mor­ska, al­pej­ska facja dol­nej kredy (bar­rem, apt), zło­żo­na głów­nie z wa­pie­ni ra­fo­wych, wśród któ­rych wy­stę­pu­ją ko­ra­low­ce, ru­dy­sty oraz ot­wor­ni­ce or­bi­to­li­ny.

W Pol­sce facja ur­goń­ska wy­stę­pu­je wy­łącz­nie w Ta­trach w serii wier­cho­wej.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Urgować

prze­sta­rza­łe: do­po­mi­nać się o przy­spie­sze­nie; na­glić, przy­na­glać


Źródła:

SJP.pl

Uri

kan­ton w Szwaj­ca­rii


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. kan­ton w Szwaj­ca­rii po­ło­żo­ny w środ­ko­wej czę­ści kraju;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urial

od­mia­na owcy ste­po­wej


Źródła:

SJP.pl

Uriasz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) bibl. imię|pol­ski|m.


Uriasz (hebr. "Urij­jah", "Urij­ja­hu", „moim świa­tłem jest Jahwe”) – bi­blij­ne imię mę­skie. Nosił je Uriasz He­ty­ta, pier­wszy mąż Bat­sze­by.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Uriański

przy­miot­nik od: Uri


przy­miot­nik

 (1.1) przest. orien­tal­ny, wschod­ni, z Indii Wschod­nich


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Uriel

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) rzad. imię|pol­ski|m.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Urielek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|m. Uriel


Źródła:

Wiktionary

Urim

urim i tum­mim: świę­te przed­mio­ty ukry­te w pek­to­ra­le ar­cy­ka­pła­na, ma­ją­ce za­stę­po­wać po­gań­skie wy­rocz­nie


Urim (hebr. אורים; pol. "Świa­tła"; ofi­cjal­na pi­sow­nia w ang. Urim) – kibuc po­ło­żo­ny w Sa­mo­rzą­dzie Re­gio­nu Esz­kol, w Dy­stryk­cie Po­łud­nio­wym, w Iz­ra­e­lu. Czło­nek Ruchu Ki­bu­ców ("Ha-Tenu’a ha-Kib­bu­cit").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Url

[czy­taj: u-er-EL lub JU-ar-el] skrót od: Uni­form Re­so­ur­ce Lo­ca­tor - zu­ni­fi­ko­wa­ny for­mat adre­so­wa­nia za­so­bów, sto­so­wa­ny w In­ter­ne­cie i w sie­ciach lo­kal­nych


URL ( Uni­form Re­so­ur­ce Lo­ca­tor) – ujed­no­li­co­ny for­mat adre­so­wa­nia (okre­śla­nia lo­ka­li­za­cji) za­so­bów (in­for­ma­cji, da­nych, usług) sto­so­wa­ny w In­ter­ne­cie i w sie­ciach lo­kal­nych. Stan­dard URL opi­sa­ny jest w do­ku­men­cie RFC 1738 ↓.

Tak zwany adres URL naj­czę­ściej ko­ja­rzo­ny jest z adre­sa­mi stron WWW, ale ten for­mat adre­so­wa­nia służy do okre­śla­nia lo­ka­li­za­cji wszel­kich za­so­bów do­stęp­nych w In­ter­ne­cie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urle

wieś w Pol­sce


Zo­bacz też: Urle w in­nych zna­cze­niach tego słowa.

Urle – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie wo­ło­miń­skim, w gmi­nie Jadów. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1930–1939 sie­dzi­ba gminy Urle. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość po­ło­żo­na była w wo­je­wództ­wie sied­lec­kim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urlep

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Urlop

1. usta­wo­wo zag­wa­ran­to­wa­na płat­na lub nie­płat­na przer­wa w wy­ko­ny­wa­niu pracy;
2. przer­wa w służ­bie woj­sko­wej, w od­by­wa­niu kary po­zba­wie­nia wol­no­ści itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) dni wolne od pracy przy­słu­gu­ją­ce pra­cow­ni­ko­wi;

 (1.2) przer­wa w speł­nia­niu ja­kie­goś obo­wiąz­ku, np. stu­diów, kary po­zba­wie­nia wol­no­ści, służ­by woj­sko­wej


Urlop – czas wolny od świad­cze­nia pracy przez pra­cow­ni­ka, prze­wi­dzia­ny prze­pi­sa­mi prawa. Pra­cow­nik może w tym okre­sie otrzy­my­wać wy­na­gro­dze­nie lub go nie otrzy­my­wać, w za­leż­no­ści od ro­dza­ju ur­lo­pu.

Słowo to po­cho­dzi z nie­miec­kie­go "Ur­la­ub" (od "er­la­u­ben", poz­wo­lić, zez­wo­lić). Tak praw­do­po­dob­nie śred­nio­wiecz­ni ry­ce­rze py­ta­li swych wład­ców len­nych o poz­wo­le­nie, aby za­cią­gnąć się do bitwy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urlopik

zdrob­nie­nie od: urlop


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: urlop


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urloping

żar­to­bli­wie: spę­dza­nie gdzieś ur­lo­pu; ur­lo­po­wa­nie


Źródła:

SJP.pl

Urlopować

urzę­do­wo: udzie­lić, udzie­lać komuś ur­lo­pu


Źródła:

SJP.pl

Urlopowicz

osoba prze­by­wa­ją­ca na ur­lo­pie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. osoba spę­dza­ją­ca urlop


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urlopowiczka

ko­bie­ta prze­by­wa­ją­ca na ur­lo­pie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) forma żeń­ska od: ur­lo­po­wicz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urlopowo

przy­słó­wek

 (1.1) tak jak na ur­lo­pie


Źródła:

Wiktionary

Urlopowy

przy­miot­nik od: urlop


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ur­lo­pem, do­ty­czą­cy ur­lo­pu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urlyk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.


Źródła:

Wiktionary

Urm

[czy­taj: urm albo u-er-EM] skrót od: Urząd Rady Mi­ni­strów


Źródła:

SJP.pl

Urmia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w Ira­nie;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Urmijski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Urmii, zwią­za­ny z Urmią


Źródła:

Wiktionary

Urn

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. lm. od: urna


Źródła:

Wiktionary

Urna

1. na­czy­nie słu­żą­ce do prze­cho­wy­wa­nia pro­chów zmar­łe­go po spa­le­niu; po­piel­ni­ca
2. skrzyn­ka z ot­wo­rem w po­kry­wie, słu­żą­ca do gro­ma­dze­nia kar­tek wy­bor­czych pod­czas taj­ne­go gło­so­wa­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­jem­nik (zaz­wy­czaj w kształ­cie wazy) do prze­cho­wy­wa­nia pro­chów zmar­łych po ich kre­ma­cji;

 (1.2) polit. po­jem­nik, do któ­re­go wy­bor­cy wrzu­ca­ją swoje głosy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urneński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Uri, po­cho­dzą­cy z Uri, do­ty­czą­cy Uri (kan­to­nu w Szwaj­ca­rii)


Źródła:

Wiktionary

Urnowy

→ urna


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy urny


Patrz:urna

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urobek

1. wy­do­by­wa­nie, ura­bia­nie ko­pa­li­ny;
2. ma­te­riał skal­ny uzy­ska­ny w wy­ni­ku ura­bia­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) górn. wy­do­by­wa­nie (ura­bia­nie) su­row­ca mi­ne­ral­ne­go, np. węgla, rudy, soli

 (1.2) górn. ma­te­riał uzy­ska­ny w wy­ni­ku ura­bia­nia, wy­do­by­ty su­ro­wiec (ko­pa­li­na);


Uro­bek – ko­pa­li­na po­zy­ska­na po­przez ro­bo­tę gór­ni­czą, nie­za­leż­nie od frak­cji i za­war­to­ści skały płon­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urobilina

po­ma­rań­czo­wo­żół­ty barw­nik żółci pow­sta­ją­cy w je­li­cie wsku­tek ut­le­nia­nia uro­bi­li­no­ge­nu, wy­da­la­ny z kałem i z mo­czem


Uro­bi­li­na – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, po­chod­na bi­li­ru­bi­ny, zre­du­ko­wa­na forma uro­bi­li­no­ge­nu, z któ­re­go pow­sta­je w je­li­cie gru­bym pod wpły­wem en­zy­mów bak­te­ryj­nych. Sta­no­wi głów­ny barw­nik moczu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urobilinogen

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, po­chod­na bi­li­ru­bi­ny


Uro­bi­li­no­gen – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, po­chod­na bi­li­ru­bi­ny, zre­du­ko­wa­na forma uro­bi­li­ny. Pow­sta­je w świet­le prze­wo­du po­kar­mo­we­go wsku­tek dzia­ła­nia en­zy­mów bak­te­ryj­nych na pow­sta­łą z roz­kła­du he­mo­glo­bi­ny bi­li­ru­bi­nę. W je­li­cie gru­bym pow­sta­ły uro­bi­li­no­gen przeksz­tał­ca­ny jest, poś­red­nio przez lub bez­poś­red­nio, w, która od­po­wia­da za brą­zo­wą barwę kału.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urobilinowy

→ uro­bi­li­na


Patrz:urobilina

Źródła:

SJP.pl

Urobisko

miej­sce wy­do­by­wa­nia żwiru i pia­sku bu­dow­la­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Urobić

1. nadać cze­muś od­po­wied­nią formę; uksz­tał­to­wać;
2. uksz­tał­to­wać czyjś roz­wój;
3. zjed­nać, prze­ko­nać do swo­ich po­glą­dów;
4. od­dzie­lić ka­wał­ki skały od ca­liz­ny;
5. uro­bić się - zo­stać uksz­tał­to­wa­nym; zmę­czyć się pracą


Źródła:

SJP.pl

Urobkowy

→ uro­bek


Patrz:urobek

Źródła:

SJP.pl

Uroboros

sym­bol okre­śla­ją­cy wsze­chrzecz, jed­ność i nie­skoń­czo­ność, przed­sta­wia­ny w po­sta­ci węża po­że­ra­ją­ce­go swój ogon; ou­ro­bo­ros


Uro­bo­ros ( Οὐροβόρος; także Uro­bor) – sym­bol przed­sta­wia­ją­cy węża z ogo­nem w pysku, który bez przer­wy po­że­ra sa­me­go sie­bie i odra­dza się z sie­bie. Pow­stał naj­póź­niej w sta­ro­żyt­nym Egip­cie, w XIV w. p.n.e.; był potem uży­wa­ny w sta­ro­żyt­nej Gre­cji[], śred­nio­wie­czu i no­wo­żyt­no­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urochrom

żółty barw­nik moczu, łatwo roz­pu­szczal­ny w wo­dzie i trud­no roz­pu­szczal­ny w roz­pu­szczal­ni­kach or­ga­nicz­nych


Źródła:

SJP.pl

Urocjon

ro­dzaj ssaka z ro­dzi­ny pso­wa­tych


Uro­cjon ("Uro­cy­on") – ro­dzaj ssa­ków z ro­dzi­ny pso­wa­tych (Ca­ni­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urocystografia

Uro­cy­sto­gra­fia - ba­da­nie dia­gno­stycz­ne po­le­ga­ją­ce na wpro­wa­dze­niu do pę­che­rza mo­czo­we­go środ­ka kon­tra­sto­we­go i na­stęp­nie wy­ko­na­nie ba­da­nia ra­dio­lo­gicz­ne­go.

Śro­dek kon­tra­sto­wy wpro­wa­dza się pę­che­rza mo­czo­we­go przez cew­nik wpro­wa­dzo­ny przez cewkę mo­czo­wą.


Źródła:

Wikipedia

Uroczek

czer­woń­czyk uro­czek - motyl z ro­dzi­ny mo­drasz­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Uroczniej

dawny sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: urocz­nie (uro­czo)


Źródła:

SJP.pl

Urocznik

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny gru­bo­szo­wa­tych; Um­bi­li­cus


Źródła:

SJP.pl

Uroczny

daw­niej:
1. od­no­szą­cy się do uro­ków, cza­rów;
2. uro­czy


Źródła:

SJP.pl

Uroczo

przy­słó­wek

 (1.1) w uro­czy spo­sób, cza­ru­ją­co


Źródła:

Wiktionary

Uroczość

→ uro­czy


Patrz:uroczy

Źródła:

SJP.pl

Uroczy

pełen uroku, wdzię­ku; uj­mu­ją­cy, urze­ka­ją­cy, cza­ru­ją­cy


przy­miot­nik

 (1.1) pełen uroku, atrak­cyj­ny, po­cią­ga­ją­cy, cza­ru­ją­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Uroczysko

1. wy­o­dręb­nio­na część lasu;
2. miej­sce od­lud­ne, ta­jem­ni­cze; pust­ko­wie;
3. u daw­nych Sło­wian: miej­sce zwią­za­ne z kul­tem ja­kie­goś bó­stwa


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) książk. trud­no do­stęp­ny, od­lud­ny, ba­gni­sty, mrocz­ny i nieco ta­jem­ni­czy ob­szar w lesie;

 (1.2) część te­re­nu oto­czo­na na­tu­ral­ny­mi gra­ni­ca­mi, wy­o­dręb­nio­na za po­mo­cą nazwy to­po­gra­ficz­nej

 (1.3) hist. etn. u daw­nych Sło­wian: miej­sce kultu bó­stwa, waż­nych narad czy sądów lub sie­dzi­ba złych du­chów, zwy­kle znaj­du­ją­ce się w głębi pu­szczy


Uro­czy­sko – część lasu (rza­dziej pola lub łąki) o orien­ta­cyj­nym zna­cze­niu, bez ści­śle oz­na­czo­nych gra­nic; jest to miej­sce zwią­za­ne zwy­kle ze szcze­gól­nym wy­da­rze­niem le­gen­dar­nym, le­gen­dą, kur­ha­nem, czy w któ­rym wy­stę­pu­ją cha­rak­te­ry­stycz­ne cechy przy­rod­ni­cze. Teren zwy­kle cie­ka­wie uksz­tał­to­wa­ny ge­o­gra­ficz­nie, nie­jed­no­krot­nie two­rzy nie­wiel­ki ob­szar re­zer­wa­tu przy­ro­dy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Uroczystości

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) ofi­cjal­ne ob­cho­dy rocz­ni­co­we


Źródła:

Wiktionary

Uroczystościowy

do­ty­czą­cy uro­czy­sto­ści


Źródła:

SJP.pl

Uroczystość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) uro­czy­ste ob­cho­dze­nie ja­kie­goś świę­ta, wy­da­rze­nia itp.

 (1.2) uro­czy­sty cha­rak­ter cze­goś


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Uroczystszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: uro­czy­sty


Źródła:

SJP.pl

Uroczysty

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ob­cho­dzo­ny w spo­sób pod­nio­sły, odz­na­cza­ją­cy się oka­za­ło­ścią

 (1.2) bę­dą­cy wy­ra­zem do­sto­jeń­stwa, po­wa­gi

 (1.3) stpol. co­rocz­ny


Źródła:

Wiktionary

Uroczyć

w wie­rze­niach lu­do­wych: rzu­cić, rzu­cać czary na kogoś, na coś; urzec lub urze­kać


Źródła:

SJP.pl

Uroczyście

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób od­bie­ga­ją­cy od zwy­czaj­no­ści czy co­dzien­no­ści

 (1.2) muz. w na­stro­ju ma­je­sta­tycz­nym, po­waż­nym


Źródła:

Wiktionary

Uroczyściej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: uro­czy­ście


Źródła:

SJP.pl

Uroda

zew­nętrz­ne wa­lo­ry po­sta­ci, ze­spół cech skła­da­ją­cych się na pię­kny wy­gląd


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ze­spół cech wy­glą­du czło­wie­ka, które po­cią­ga­ją, budzą za­chwyt

 (1.2) wy­gląd czło­wie­ka

 (1.3) przen. ze­spół cech idei, sy­tu­a­cji, itp., które uwa­ża­ne są za po­cią­ga­ją­ce

 (1.4) gw-pl|Bu­ko­wi­na. uro­dzaj


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urodlin

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Asi­mi­na|ref=tak., ro­dzaj ma­łych drzew lub krze­wów z ro­dzi­ny fla­szow­co­wa­tych, asy­mi­na;


Źródła:

Wiktionary

Urodnie

→ urod­ny


Patrz:urodny

Źródła:

SJP.pl

Urodniej

dawny sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: urod­nie


Źródła:

SJP.pl

Urodniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: urod­ny


Źródła:

SJP.pl

Urodny

prze­sta­rza­le: uro­dzi­wy


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) daw. wy­róż­nia­ją­cy się urodą, uro­dzi­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urodowy

→ uroda


Źródła:

SJP.pl

Urodzaj

dobry wynik upra­wy lub za­sie­wu; ob­fi­tość


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fakt, że coś się do­brze rodzi; także. re­zul­tat za­sie­wu i upra­wy

 (1.2) pot. ob­fi­tość, duża ilość cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urodzajniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: uro­dzaj­nie


Źródła:

SJP.pl

Urodzajniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: uro­dzaj­ny


Źródła:

SJP.pl

Urodzajność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przy­miot­ni­ko­wy od|uro­dzaj­ny.


Źródła:

Wiktionary

Urodzajny

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) roln. da­ją­cy ob­fi­ty plon

 (1.2) taki, w któ­rym ze­bra­no wy­so­kie plony


Źródła:

Wiktionary

Urodzenie

1. wydać na świat po­tom­stwo;
2. uro­dzić się - przyjść na świat, pow­stać


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|uro­dzić.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urodzeniowy

→ uro­dze­nie


Patrz:urodzenie

Źródła:

SJP.pl

Urodzinki

zdrob­nie­nie od: uro­dzi­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) zdrobn. uro­dzi­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urodzinowo

→ uro­dzi­no­wy


Patrz:urodzinowy

Źródła:

SJP.pl

Urodzinowy

przy­miot­nik od: uro­dzi­ny (np. pre­zent uro­dzi­no­wy)


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z uro­dzi­na­mi, do­ty­czą­cy uro­dzin


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urodziny

rocz­ni­ca dnia, w któ­rym się ktoś uro­dził


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) rocz­ni­ca dnia na­ro­dzin

 (1.2) fakt na­ro­dze­nia się


Uro­dzi­ny – zwy­czaj świą­tecz­ne­go ob­cho­dze­nia (cza­sa­mi hucz­ne­go) rocz­ni­cy dnia, w któ­rym ktoś się uro­dził. Zwy­kle wiąże się ze skła­da­niem ży­czeń i wrę­cza­niem pre­zen­tów so­le­ni­zan­to­wi (oso­bie ob­cho­dzą­cej uro­dzi­ny).

Tra­dy­cyj­nym ele­men­tem ob­cho­dów uro­dzin w kul­tu­rze eu­ro­pej­skiej jest tort uro­dzi­no­wy, który ozdo­bio­ny jest spe­cjal­ny­mi świecz­ka­mi w licz­bie od­po­wia­da­ją­cej wie­ko­wi so­le­ni­zan­ta, który zwy­kle zdmu­chu­je świecz­ki, naj­le­piej wszyst­kie naraz.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urodziwiec

rzad­ko: ktoś wy­róż­nia­ją­cy się urodą, przy­stoj­ny; przy­stoj­niak


Źródła:

SJP.pl

Urodziwiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: uro­dzi­wie


Źródła:

SJP.pl

Urodziwszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: uro­dzi­wy


Źródła:

SJP.pl

Urodziwy

wy­róż­nia­ją­cy się urodą, ład­nym wy­glą­dem


przy­miot­nik

 (1.1) po­sia­da­ją­cy urodę w wyż­szym stop­niu, do­rod­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urodzić

1. wydać na świat po­tom­stwo;
2. uro­dzić się - przyjść na świat, pow­stać


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. ro­dzić)

 (1.1) do­ko­na­ny od|ro­dzić.

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny uro­dzić się (ndk. ro­dzić się)

 (2.1) do­ko­na­ny od|ro­dzić się.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urodzony

daw­niej: osoba no­szą­ca tytuł uro­dzo­ne­go


przy­miot­nik

 (1.1) książk. taki, który po­sia­da skłon­no­ści i za­mi­ło­wa­nie do cze­goś

 (1.2) po­cho­dzą­cy z da­ne­go miej­sca

 (1.3) hist. tytuł sto­so­wa­ny przed imie­niem i naz­wi­skiem osoby szla­chec­kie­go po­cho­dze­nia

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) ims. bier­ny od uro­dzić lub uro­dzić się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Uroerytryna

ce­gla­sto-czer­wo­ny barw­nik moczu


Źródła:

SJP.pl

Uroflowmetr

apa­rat do ba­da­nia cew­ko­we­go prze­pły­wu moczu


Źródła:

SJP.pl

Uroflowmetria

ba­da­nie słu­żą­ce do oceny prze­pły­wu moczu przez cewkę mo­czo­wą


Uro­flow­me­tria (UFM, UFL) – ba­da­nie tempa prze­pły­wu moczu przez cewkę mo­czo­wą pod­czas mik­cji. Służy do zo­bra­zo­wa­nia na­tu­ral­nej mik­cji pa­cjen­ta w po­sta­ci wy­kre­su, a głów­nym celem ba­da­nia jest wy­kry­cie przesz­ko­dy pod­pę­che­rzo­wej w spo­sób nie­in­wa­zyj­ny. Tech­ni­ka ba­da­nia zo­sta­ła opi­sa­na przez Ame­ry­ka­ni­na Wil­lar­da M. Dra­kea ju­nio­ra w 1948 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urogastron

hor­mon wyt­wa­rza­ny w gru­czo­łach pod­ślu­zo­wych dwu­nast­ni­cy, ha­mu­ją­cy pro­duk­cję kwasu sol­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Urogenitalny

do­ty­czą­cy ukła­du mo­czopł­cio­we­go, np. za­ka­że­nia uro­ge­ni­tal­ne


Źródła:

SJP.pl

Uroginekolog

spe­cja­li­sta od dia­gno­sty­ki i le­cze­nia cho­rób ukła­du mo­czo­wo-płcio­we­go u ko­biet


Źródła:

SJP.pl

Uroginekologia

dzie­dzi­na me­dy­cy­ny zaj­mu­ją­ca się cho­ro­ba­mi ukła­du mo­czo­wo-płcio­we­go u ko­biet


Źródła:

SJP.pl

Uroginekologiczny

→ uro­gi­ne­ko­lo­gia


Patrz:uroginekologia

Źródła:

SJP.pl

Urografia

Uro­gra­fia – ba­da­nie ra­dio­lo­gicz­ne ma­ją­ce na celu uwi­docz­nie­nie nerek i dróg mo­czo­wych oraz ocenę czyn­no­ści nerek.

Ba­da­nie po­le­ga na do­żyl­nym po­da­niu środ­ków kon­tra­sto­wych (np. "Uro­po­li­num", bądź no­wo­cze­śniej­szych i bez­piecz­niej­szych nie­jo­no­wych środ­ków kon­tra­stu­ją­cych) i na­stę­po­wym wy­ko­na­niu zdjęć ra­dio­lo­gicz­nych jamy brzusz­nej.


Źródła:

Wikipedia

Urogran

nazwa hand­lo­wa tra­dy­cyj­ne­go leku ro­ślin­ne­go sto­so­wa­ne­go w do­le­gli­wo­ściach dróg mo­czo­wych, za­wie­ra­ją­ce­go mie­szan­kę kilku ziół


Źródła:

SJP.pl

Urohematoporfiryna

barw­nik po­cho­dze­nia zwie­rzę­ce­go, skład­nik he­mo­glo­bi­ny, po­chod­na he­mi­ny


Źródła:

SJP.pl

Uroić

1. uroić sobie coś - wy­o­bra­zić sobie coś, wy­my­ślić sobie coś, co tak na­praw­dę nie ist­nie­je, jest nie­re­al­ne; wy­fan­taz­jo­wać, wy­i­ma­gi­no­wać, wy­du­mać, ub­zdu­rać;
2. uroić się (o czymś nie­ist­nie­ją­cym) - przed­sta­wić się w my­ślach, uka­zać się, przy­wi­dzieć się


cza­sow­nik do­ko­na­ny

 (1.1) wy­o­bra­zić sobie coś nie­praw­dzi­we­go lub nie­do­rzecz­ne­go i przy­jąć to jako rze­czy­wi­ste


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urojenie

wy­mysł, pra­gnie­nie nie­moż­li­we do zre­a­li­zo­wa­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) psych. med. objaw wyt­wór­czy psy­cho­zy, za­bu­rze­nie tre­ści my­śle­nia po­le­ga­ją­ce na nie­rze­czy­wi­stym osą­dzie, błęd­nym prze­ko­na­niu, nie­pod­le­ga­ją­cym lo­gicz­nej ar­gu­men­ta­cji

 (1.2) myśl lub po­mysł nie do zre­a­li­zo­wa­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urojeniowy

→ uro­je­nie


Patrz:urojenie

Źródła:

SJP.pl

Urojony

nie­praw­dzi­wy, nie­rze­czy­wi­sty, zmy­ślo­ny


przy­miot­nik

 (1.1) bę­dą­cy wyt­wo­rem wy­o­braź­ni, a nie rze­czy­wi­sto­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urok

1. źró­dło za­chwy­tu; wdzięk; czar; powab;
2. daw­niej: za­klę­cie mo­gą­ce komuś zasz­ko­dzić; urze­cze­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) książk. to, co wy­wie­ra przy­jem­ne wra­że­nie

 (1.2) daw. we­dług wie­rzeń lu­do­wych: ne­ga­tyw­na siła ma­gicz­na mo­gą­ca komuś lub cze­muś szko­dzić


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urokinaza

enzym tryp­sy­no­po­dob­ny, bez­poś­red­ni ak­ty­wa­tor plaz­mi­no­ge­nu


Uro­ki­na­za, ak­ty­wa­tor plaz­mi­no­ge­nu typu uro­ki­na­zy, u-PA (EC 3.4.21.73) – enzym na­le­żą­cy do pod­kla­sy pro­te­az se­ry­no­wych; ka­ta­li­zu­ją­cy prze­mia­nę plaz­mi­no­ge­nu w plaz­mi­nę; syn­te­ty­zo­wa­ny w ner­kach.

Ak­ty­wa­cja plaz­mi­ny wy­wo­łu­je ka­ska­dę pro­te­o­li­tycz­ną, która w za­leż­no­ści od lo­ka­li­za­cji bie­rze udział w trom­bo­li­zie lub de­gra­da­cji ma­cie­rzy po­za­ko­mór­ko­wej. Z tego po­wo­du uro­ki­na­za ma zna­cze­nie w cho­ro­bach na­czy­nio­wych oraz no­wot­wo­rach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urokliwiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: uro­kli­wie


Źródła:

SJP.pl

Urokliwość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest uro­kli­we; cecha tych, któ­rzy są uro­kli­wi


Źródła:

Wiktionary

Urokliwszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: uro­kli­wy


Źródła:

SJP.pl

Urokliwy

uwo­dzą­cy, ema­nu­ją­cy pię­knem


Źródła:

SJP.pl

Urol.

skrót od: uro­lo­gia, uro­lo­gicz­ny


Źródła:

SJP.pl

Urolagnia

czer­pa­nie sa­tys­fak­cji sek­su­al­nej z pa­trze­nia na inną osobę, która pije mocz


Źródła:

SJP.pl

Urolit

ska­mie­li­na za­wie­ra­ją­ca mocz niek­tó­rych daw­nych gadów


Źródła:

SJP.pl

Urolog

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie uro­lo­gii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) med. le­karz spe­cja­li­sta zaj­mu­ją­cy się roz­poz­na­wa­niem i le­cze­niem cho­rób ukła­du mo­czo­wo-płcio­we­go

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) med. le­kar­ka spe­cja­list­ka uro­lo­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urologia

1. dział me­dy­cy­ny zaj­mu­ją­cy się ba­da­niem przy­czyn, roz­poz­na­wa­niem oraz le­cze­niem cho­rób i wad ukła­du mo­czo­wo-płcio­we­go u męż­czyzn i ukła­du mo­czo­we­go u ko­biet;
2. od­dział uro­lo­gicz­ny w szpi­ta­lu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. dział me­dy­cy­ny, który zaj­mu­je się fiz­jo­lo­gią i scho­rze­nia­mi ukła­du mo­czo­wo-płcio­we­go;

 (1.2) pot. środ. od­dział szpi­ta­la, kli­ni­ki lub szko­ły me­dycz­nej, który zaj­mu­je się uro­lo­gią (1.1)


Uro­lo­gia – gałąź chi­rur­gii zaj­mu­ją­ca się bu­do­wą, fiz­jo­lo­gią i scho­rze­nia­mi ukła­du mo­czo­wo-płcio­we­go u męż­czyzn oraz ukła­du mo­czo­we­go u ko­biet, a czę­ścio­wo rów­nież żeń­skim ukła­dem płcio­wym (uro­gi­ne­ko­lo­gia).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urologiczny

→ uro­lo­gia


przy­miot­nik

 (1.1) med. zwią­za­ny z uro­lo­gią


Patrz:urologia

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urometr

przy­rząd do ba­da­nia gę­sto­ści moczu


Uro­metr – przy­rząd wy­ko­rzy­sty­wa­ny w dia­gno­sty­ce me­dycz­nej słu­żą­cy do okre­śla­nia gę­sto­ści (cię­ża­ru wła­ści­we­go moczu. Uro­metr jest den­sy­me­trem szkla­nym are­o­me­trem o pa­ra­me­trach:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urometryczny

→ uro­metr


Patrz:urometr

Źródła:

SJP.pl

Uronić

pod­nio­śle:
1. zgu­bić coś ma­łe­go, stra­cić, upu­ścić itp. (w wy­ra­że­niu "uro­nić łzę a. łzy" - za­pła­kać);
2. po­mi­nąć, prze­o­czyć (zwy­kle z prze­cze­niem, np. "Żaląc się, nie uro­nił żad­nej przy­krej spra­wy.")


Źródła:

SJP.pl

Uronowy

kwas uro­no­wy - po­chod­na mo­no­sa­cha­ry­dów, w któ­rej pier­wszo­rzę­do­wa grupa al­ko­ho­lo­wa zo­sta­ła ut­le­nio­na na grupę kar­bok­sy­lo­wą


Źródła:

SJP.pl

Uropatia

scho­rze­nie ukła­du mo­czo­we­go


Źródła:

SJP.pl

Uropod

tylna część ciała sko­ru­pia­ków


Źródła:

SJP.pl

Uroporfiryna

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy por­fi­ryn


Uro­por­fi­ry­na – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy por­fi­ryn. Za­wie­ra czte­ry he­te­ro­cy­klicz­ne pier­ście­nie pi­ro­lu, do któ­rych przy­łą­czo­nych jest osiem pod­staw­ni­ków – czte­ry resz­ty oc­ta­no­we (A) i czte­ry pro­pio­nia­no­we (P). Na­tu­ral­nie wy­stę­pu­ją dwa izo­me­ry pod­sta­wie­nia, oz­na­cza­ne nu­me­ra­mi I i III.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urorrhoea

czę­ste od­da­wa­nie moczu, po­prze­dza­ne par­ciem; objaw cho­rób pę­che­rza mo­czo­we­go, nie­kie­dy wy­stę­pu­ją­cy też na tle ner­wo­wym; czę­sto­mocz


Źródła:

SJP.pl

Urosepsa

ze­spół uo­gól­nio­nej re­ak­cji za­pal­nej w re­ak­cji na za­ka­że­nie ukła­du mo­czo­we­go


Źródła:

SJP.pl

Urosepsis

[czy­taj: uro­seps-is] w me­dy­cy­nie: cięż­kie za­pa­le­nie ukła­du mo­czo­we­go; po­socz­ni­ca mo­czo­wa


Źródła:

SJP.pl

Uroskopijny

→ uro­sko­pia; uro­sko­po­wy


Źródła:

SJP.pl

Uroskopowy

→ uro­sko­pia; uro­sko­pij­ny


Źródła:

SJP.pl

Urosnąć

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. ros­nąć, ura­stać)

 (1.1) stać się wyż­szym, po­więk­szyć swoje roz­mia­ry

 (1.2) stać się doj­rza­łym

 (1.3) zwięk­szyć się ilo­ścio­wo lub licz­bo­wo

 (1.4) po­ja­wić się gdzieś i roz­wi­nąć


Źródła:

Wiktionary

Urostyl

wy­dłu­żo­na, sztab­ko­wa­ta kość bę­dą­ca za­koń­cze­niem krę­go­słu­pa pła­zów be­zo­go­no­wych


Uro­styl – koń­co­wy od­ci­nek krę­go­słu­pa ryb i pła­zów, lekko pod­gię­ty ku górze, od­po­wied­nik kości gu­zicz­nej u ssa­ków. U ryb uro­styl jest ulo­ko­wa­ny w pod­sta­wie płet­wy ogo­no­wej więk­szo­ści ga­tun­ków, wi­docz­ny zwła­szcza w sta­dium mło­do­cia­nym. Pow­stał ze zla­nia się kilku ostat­nich krę­gów krę­go­słu­pa w kształt wy­dłu­żo­nej blasz­ki ota­cza­ją­cej stru­nę grzbie­to­wą; u niek­tó­rych ga­tun­ków stru­na grzbie­to­wa i uro­styl mogą się uw­stecz­nić.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Uroszczenie

daw­niej: pre­ten­sja, nie­u­za­sad­nio­ne żą­da­nie; ro­szcze­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) odrzecz. od uro­ścić

 (1.2) przest. ro­szcze­nie, żą­da­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urosły

taki, który urósł; uro­śnię­ty


Źródła:

SJP.pl

Urotropina

hek­sa­me­ty­le­no­te­tra­a­mi­na; sub­stan­cja sto­so­wa­na w in­fek­cji dróg mo­czo­wych


Uro­tro­pi­na ("hek­sa­me­ty­le­no­te­tra­mi­na", HMTA) – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, wie­lo­pier­ście­nio­wa amina trze­cio­rzę­do­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urozmaicać

książ­ko­wo: wpro­wa­dzać róż­no­rod­ność, czy­nić coś atrak­cyj­nym, mniej mo­no­ton­nym; ua­trak­cyj­niać, róż­ni­co­wać


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. uroz­ma­i­cić)

 (1.1) nie­do­ko­na­ny od|uroz­ma­i­cić.

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny uroz­ma­i­cać się (dk. uroz­ma­i­cić się)

 (2.1) nie­do­ko­na­ny od|uroz­ma­i­cić się.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urozmaicenie

to, co wpro­wa­dza róż­no­rod­ność, ua­trak­cyj­nia coś; atrak­cja, roz­ryw­ka, za­ba­wa


Źródła:

SJP.pl

Urozmaicić

książ­ko­wo: wpro­wa­dzić róż­no­rod­ność, uczy­nić coś atrak­cyj­nym, mniej mo­no­ton­nym; ua­trak­cyj­nić, zróż­ni­co­wać


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. uroz­ma­i­cać)

 (1.1) spra­wić, że coś jest atrak­cyj­niej­sze po­przez wpro­wa­dze­nie roz­ma­i­tych ele­men­tów; uczy­nić róż­no­rod­nym, a przez to cie­ka­wszym

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny uroz­ma­i­cić się (ndk. uroz­ma­i­cać się)

 (2.1) stać się róż­no­rod­nym; na­brać róż­no­rod­no­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urozmaicony

książ­ko­wo: wpro­wa­dzić róż­no­rod­ność, uczy­nić coś atrak­cyj­nym, mniej mo­no­ton­nym; ua­trak­cyj­nić, zróż­ni­co­wać


przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z róż­no­rod­nych ele­men­tów i dzię­ki temu nie wy­wo­łu­ją­cy znu­że­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urośnięty

taki, który urósł; uro­sły


Źródła:

SJP.pl

Urplwmipb

skró­to­wiec li­te­ro­wy w funk­cji rze­czow­ni­ka ro­dza­ju mę­sko­rze­czo­we­go

 (1.1) = Urząd Re­je­stra­cji Pro­duk­tów Lecz­ni­czych, Wy­ro­bów Me­dycz­nych i Pro­duk­tów Bio­bój­czych;


Źródła:

Wiktionary

Urpo

skrót od: Urząd Rzecz­ni­ka Praw Oby­wa­tel­skich


Źródła:

SJP.pl

Urs

obce imię mę­skie


Urs – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Ok­sy­ta­nia, w de­par­ta­men­cie Ariège.

We­dług da­nych na rok 2010 gminę za­miesz­ki­wa­ło 46 osób, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła 50 osób/km².


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ursol

barw­nik, amin aro­ma­tycz­ny sto­so­wa­ny do bar­wie­nia futer; fu­tra­mi­na


Źródła:

SJP.pl

Ursolowy

kwas ur­so­lo­wy - or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ter­pe­nów


Źródła:

SJP.pl

Urson

zwie­rzę po­dob­ne do je­żoz­wie­rza


Urson ("Eret­hi­zon") – ro­dzaj ssaka z po­dro­dzi­ny ur­so­nów (Eret­hi­zon­ti­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny ur­so­no­wa­tych (Eret­hi­zon­ti­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ursonowate

ro­dzi­na na­drzew­nych gry­zo­ni


Ur­so­no­wa­te (Eret­hi­zon­ti­dae) – ro­dzi­na na­drzew­nych ssa­ków z po­drzę­du je­żoz­wie­rzow­ców (Hy­stri­co­morp­ha) w rzę­dzie gry­zo­ni (Ro­den­tia) zwana „na­drzew­ny­mi je­żoz­wie­rza­mi”. Są bli­sko spo­krew­nio­ne ze świn­ką mor­ską, ka­pi­ba­rą i nu­trią.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ursonowaty

o ce­chach ur­so­no­wa­tych (ro­dzi­na gry­zo­ni)


Źródła:

SJP.pl

Ursula

obce imię żeń­skie


Źródła:

SJP.pl

Ursus

marka cią­gni­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mot. cią­gnik pro­du­ko­wa­ny przez firmę Ursus;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ursuski

przy­miot­nik od: Ursus (dziel­ni­ca War­sza­wy)


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do dziel­ni­cy Ursus, zwią­za­ny z dziel­ni­cą Ursus


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ursusowski

przy­miot­nik od:
a) Ursus (za­kła­dy me­cha­nicz­ne), np. ur­su­sow­ska za­ło­ga;
b) ursus (cią­gnik), np. ur­su­sow­skie koło


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do fa­bry­ki Ur­su­sa, zwią­za­ny z fa­bry­ką Ur­su­sa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ursusowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. na­le­żą­cy do Ur­su­sa


Źródła:

Wiktionary

Ursycyn

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.


Ur­sy­cyn (łac. "Ur­si­ci­nus") – rzym­ski do­wód­ca woj­sko­wy z IV wieku n.e.

W pier­wszej po­ło­wie lat 50. IV wieku Ur­sy­cyn do­wo­dził rzym­ski­mi si­ła­mi w Ni­si­bis (dziś Nu­sa­y­bin) na gra­ni­cy z Per­sją, słu­żąc w ran­dze do­wód­cy jazdy (łac. "ma­gi­ster equ­i­tum"). W 353/354 r.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Ursyn

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Ursyn – imię mę­skie, wtór­ne co­gno­men ut­wo­rzo­ne od ła­ciń­skie­go "ursus", czyli "niedź­wiedź", przez do­da­nie przy­rost­ka "-inus". Pa­tro­nem tego imie­nia jest św. Ursyn, pier­wszy bi­skup Bo­ur­ges (żył około 300 roku). Pier­wsze za­pi­sy tego imie­nia w Pol­sce da­tu­ją się na 1496 rok. Od Ur­sy­na po­cho­dzi nazwa war­szaw­skiej dziel­ni­cy Ur­sy­nów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ursynek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|m. Ursyn


Źródła:

Wiktionary

Ursynostwo

Ursyn z mał­żon­ką; Ur­sy­no­wie


Źródła:

SJP.pl

Ursynowianin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Ur­sy­no­wa


Źródła:

Wiktionary

Ursynowianka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Ur­sy­no­wa


Źródła:

Wiktionary

Ursynowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Ursynowski

przy­miot­nik od: Ur­sy­nów


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Ur­sy­no­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ursynowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ur­sy­na lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Ursynów

1. dziel­ni­ca War­sza­wy;
2. wieś w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. dziel­ni­ca War­sza­wy;


Ur­sy­nów – dziel­ni­ca War­sza­wy po­ło­żo­na w le­wo­brzeż­nej czę­ści mia­sta. Jest jedną z 18 jed­no­stek po­moc­ni­czych m.st. War­sza­wy.

Ob­szar dzi­siej­szej dziel­ni­cy Ur­sy­nów włą­czo­no do War­sza­wy w 1951. Gra­ni­czy z dziel­ni­ca­mi: Wi­la­nów, Mo­ko­tów i Wło­chy oraz gmi­na­mi: Pia­secz­no, Kon­stan­cin-Je­zior­na, Ra­szyn i Lesz­no­wo­la.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urszula

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Ur­szu­la – imię żeń­skie po­cho­dze­nia ła­ciń­skie­go, od ła­ciń­skie­go przy­dom­ka "Ur­su­la", który sta­no­wi zdrob­nie­nie od wy­ra­zu po­spo­li­te­go "ursa" (niedź­wie­dzi­ca); można je zatem tłu­ma­czyć jako „niedź­wie­dzicz­ka”. W Pol­sce imię to no­to­wa­no od XIV wieku w for­mie Ur­szu­la (od 1367) i Or­szu­la (także od 1367), a także ła­ciń­skiej "Ur­su­la".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urszulanka

człon­ki­ni ka­to­lic­kie­go za­ko­nu żeń­skie­go, na­wią­zu­ją­ce­go swą dzia­łal­no­ścią do To­wa­rzy­stwa Świę­tej Ur­szu­li


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. za­kon­ni­ca z jed­ne­go z trzech ka­to­lic­kich zgro­ma­dzeń ur­szu­lań­skich;


Ur­szu­lan­ka (nazwa hi­sto­rycz­na: Osiek) – ko­lo­nia wsi Osiek w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bu­skim, w po­wie­cie strze­lec­ko-dre­zde­nec­kim, w gmi­nie Do­bie­gniew.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa go­rzow­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urszulanki

człon­ki­ni ka­to­lic­kie­go za­ko­nu żeń­skie­go, na­wią­zu­ją­ce­go swą dzia­łal­no­ścią do To­wa­rzy­stwa Świę­tej Ur­szu­li


Ur­szu­lan­ki – za­ko­ny żeń­skie, któ­rych człon­ki­nie – po­pu­lar­nie na­zy­wa­ne ur­szu­lan­ka­mi – na­wią­zu­ją swą dzia­łal­no­ścią do To­wa­rzy­stwa Świę­tej Ur­szu­li, po­wo­ła­ne­go do życia w XVI wieku przez ter­cjar­kę fran­cisz­kań­ską św. Anie­lę Me­ri­ci, i kon­ty­nu­u­ją jego tra­dy­cję jako nie­za­leż­ne i sa­mo­dziel­ne ga­łę­zie ro­dzi­ny ur­szu­lań­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urszulański

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ur­szu­lan­ka­mi, do­ty­czą­cy ur­szu­la­nek

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do ur­szu­la­nek, bę­dą­cy ich włas­no­ścią


Źródła:

Wiktionary

Urszulek

zdrob­nie­nie od: Ur­szu­la (imię żeń­skie)


Źródła:

SJP.pl

Urszulewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Urszulewski

→ Ur­szu­le­wo


Patrz:Urszulewo

Źródła:

SJP.pl

Urszulin

nazwa wielu wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urszulinianin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Ur­szu­li­na


Źródła:

Wiktionary

Urszulinianka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Ur­szu­li­na


Źródła:

Wiktionary

Urszuliny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ur­szu­li lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Urszuliński

przy­miot­nik od: Ur­szu­lin


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Ur­szu­li­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urszulka

zdrob­nie­nie od: Ur­szu­la (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Ur­szu­la


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urta

daw­niej: za­gro­da w polu na owce


Źródła:

SJP.pl

Urtica

[czy­taj: ur­ti­ka] ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny po­krzy­wo­wa­tych o pa­rzą­cych wło­skach na li­ściach i pę­dach, wy­stę­pu­ją­ca w wielu ga­tun­kach na całym świe­cie; po­krzy­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urticatio

[czy­taj: utri­ka­tio] z ła­ci­ny: za­bieg me­dy­cy­ny na­tu­ral­nej, po­le­ga­ją­cy na bi­czo­wa­niu się po­krzy­wa­mi


Źródła:

SJP.pl

Urtyt

ne­fe­li­no­wa skała głę­bi­no­wa


Źródła:

SJP.pl

Urubitinga

uru­bi­tin­ga czu­ba­ta - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny ja­strzę­bio­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Urubu

urubu ró­żo­wo­gło­wy - ga­tu­nek du­że­go ptaka z ro­dzi­ny kon­do­ro­wa­tych; sęp­nik ró­żo­wo­gło­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. duży ptak pad­li­no­żer­ny z ro­dzi­ny kon­do­ro­wa­tych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Uruchamialny

1. moż­li­wy do uru­cho­mie­nia;
2. plik uru­cha­mial­ny - plik, który może być uru­cho­mio­ny bez­poś­red­nio w śro­do­wi­sku sy­ste­mu ope­ra­cyj­ne­go; plik wy­ko­ny­wal­ny


Źródła:

SJP.pl

Uruchamianie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|uru­cha­miać.


Źródła:

Wiktionary

Uruchamiać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. uru­cho­mić)

 (1.1) wpra­wiać w ruch

 (1.2) skła­niać do funk­cjo­no­wa­nia

 (1.3) włą­czać jakąś ma­szy­nę

 (1.4) bank. za­czy­nać wy­ko­rzy­sty­wać ja­kieś środ­ki fi­nan­so­we

 (1.5) ini­cjo­wać, roz­po­czy­nać, wpro­wa­dzać w życie jakiś pro­ces

 (1.6) od­da­wać do ek­splo­a­ta­cji jakąś ma­szy­nę


Źródła:

Wiktionary

Uruchomienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|uru­cho­mić.

 (1.2) za­po­cząt­ko­wa­nie dzia­ła­nia


Źródła:

Wiktionary

Uruchomieniowy

→ uru­cho­mie­nie


Patrz:uruchomienie

Źródła:

SJP.pl

Uruchomić

wpra­wić w ruch


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. uru­cha­miać)

 (1.1) zob. uru­cha­miać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urugwaj

1. pań­stwo w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej ze sto­li­cą w Mon­te­vi­deo; Wschod­nia Re­pu­bli­ka Urug­wa­ju;
2. rzeka w Bra­zy­lii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. pań­stwo w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej;

 (1.2) geogr. hy­dron. rzeka w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej, wy­pły­wa z po­łud­nio­wej czę­ści Wy­ży­ny Bra­zy­lij­skiej, ucho­dząc do At­lan­ty­ku wraz z Pa­ra­ną two­rzy La Platę;


Urug­waj (Uru­gu­ay, Wschod­nia Re­pu­bli­ka Urug­wa­ju – República Orien­tal del Uru­gu­ay) – pań­stwo w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej, nad At­lan­ty­kiem, gra­ni­czą­ce z Ar­gen­ty­ną od za­cho­du i Bra­zy­lią od pół­no­cy. Sto­li­cą pań­stwa jest Mon­te­vi­deo, port at­lan­tyc­ki u uj­ścia La Platy. Po dru­giej stro­nie tego estu­a­rium leży sto­li­ca Ar­gen­ty­ny – Bu­e­nos Aires. Daw­niej Urug­waj sta­no­wił część Wi­ce­kró­le­stwa La Platy i nosił nazwę Banda Orien­tal (Brzeg Wschod­ni).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urugwajczyk

oby­wa­tel Urug­wa­ju


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) oby­wa­tel Urug­wa­ju


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urugwajka

oby­wa­tel­ka Urug­wa­ju


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oby­wa­tel­ka Urug­wa­ju


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urugwajski

zwią­za­ny z Urug­wa­jem


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Urug­wa­jem, do­ty­czą­cy Urug­wa­ju


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Uruk

sta­ro­żyt­ne mia­sto


Uruk (sum. unug/unuki; akad. "Uruk"; bibl. "Erech") – sta­ro­żyt­ne mia­sto w po­łud­nio­wej Me­zo­po­ta­mii, po­ło­żo­ne nad sta­rym ko­ry­tem Eu­fra­tu, współ­cze­śnie sta­no­wi­sko ar­che­o­lo­gicz­ne Warka (też Al-Warka) w po­łud­nio­wym Iraku, le­żą­ce ok. 35 km na wschód od obec­ne­go ko­ry­ta Eu­fra­tu i po­ło­żo­ne­go nad nim mia­sta Sa­ma­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urumczi

mia­sto w Chi­nach


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. sto­li­ca Re­gio­nu Au­to­no­micz­ne­go Sin­ciang-Ujgur w Chi­nach;


Urum­czi (Ürümqi; chiń. upr. 乌鲁木齐; chiń. trad. 烏魯木齊; pi­ny­in "Wūlǔmùqí"; ujg. ئۈرۈمچى, "Ürümchi") – mia­sto o sta­tu­sie pre­fek­tu­ry miej­skiej w pół­noc­no-za­chod­nich Chi­nach, sto­li­ca re­gio­nu au­to­no­micz­ne­go Sin­ciang. Z lud­no­ścią 1361,5 tys. osób (2000 r.) Ürümqi sta­no­wi naj­więk­sze mia­sto za­chod­niej czę­ści Chin. Okręg miej­ski liczy 2,36 mln (2008 r.). Oś­ro­dek prze­my­słu hut­ni­cze­go, ma­szy­no­we­go, che­micz­ne­go, włó­kien­ni­cze­go, odzie­żo­we­go, skó­rza­ne­go, pa­pier­ni­cze­go i spo­żyw­cze­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urumski

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. język urum­ski;


Źródła:

Wiktionary

Urundi

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) jęz. zob. rundi.


Źródła:

Wiktionary

Urup

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w Rosji, na pół­noc­nym Ka­u­ka­zie, lewy do­pływ Ku­ba­nia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Urupa

język


Źródła:

SJP.pl

Ururkować

prze­sta­rza­le:
1. uło­żyć włosy w karby za po­mo­cą rurek; wy­rur­ko­wać;
2. uło­żyć w fałdy; ufał­do­wać, sfał­do­wać, po­fał­do­wać


Źródła:

SJP.pl

Uruszczak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Urutu

ża­ra­ra­ka urutu - ga­tu­nek ja­do­wi­te­go węża z ro­dzi­ny żmi­jo­wa­tych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urwanie

krót­ki, prze­ry­wa­ny, nie­cią­gły


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|urwać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urwany

krót­ki, prze­ry­wa­ny, nie­cią­gły


Źródła:

SJP.pl

Urwać

1. cią­gnąc, od­dzie­lić część cze­goś; oder­wać;
2. pot. (np. o pie­nią­dzach) zmniej­szyć o jakąś część;
3. prze­stać mówić, grać itp.;
4. urwać się:
a) zo­stać od­dzie­lo­nym; oder­wać się
b) zo­stać za­kłó­co­nym
c) pot. wym­knąć się skądś
d) skoń­czyć się


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. ury­wać)

 (1.1) do­ko­na­ny od|ury­wać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urwipołeć

psot­nik, nic­poń, ło­bu­ziak


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. czę­sto żart. młody czło­wiek skłon­ny do psot


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urwis

fi­glar­ne dziec­ko, psot­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) chło­piec lu­bią­cy pła­tać figle


Urwis (ang. "Tro­u­ble", dosł. tłum. "kło­po­ty") – ka­na­dyj­sko-ame­ry­kań­ski peł­no­me­tra­żo­wy film ani­mo­wa­ny z 2019 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urwisek

zdrob­nia­le o ur­wi­sie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od: urwis


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urwiska

→ urwis; psot­ni­ca, ło­bu­zia­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) dziew­czy­na lu­bią­ca pła­tać figle


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urwisko

stro­ma skal­na ścia­na, prze­paść


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) stro­ma ścia­na skal­na

 (1.2) prze­paść

 (1.3) roz­pad­li­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urwiskowy

→ ur­wi­sko


Patrz:urwisko

Źródła:

SJP.pl

Urwisowaty

za­cho­wu­ją­cy się po­dob­nie jak urwis


Źródła:

SJP.pl

Urwistek

(zwy­kle w licz­bie mno­giej) po­je­dyn­cza ko­mór­ka glonu ople­cio­na strzęp­ka­mi grzy­bów, roz­sy­py­wa­na przez po­ro­sty w pro­ce­sie rozm­na­ża­nia bezpł­cio­we­go; so­re­dium


Źródła:

SJP.pl

Urwisty

pełen prze­pa­ści, usko­ków; stro­my, spa­dzi­sty


przy­miot­nik

 (1.1) bar­dzo stro­my


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urwisz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) przest. chło­piec pła­ta­ją­cy figle


Źródła:

Wiktionary

Urydyna

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy nu­kle­o­zy­dów, wcho­dzą­cy w skład łań­cu­chów RNA i bio­rą­cy udział w pro­ce­sie me­ta­bo­liz­mu ga­lak­to­zy


Ury­dy­na – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy nu­kle­o­zy­dów. Czą­stecz­ka ury­dy­ny zbu­do­wa­na jest z or­ga­nicz­nej za­sa­dy pi­ry­mi­dy­no­wej – ura­cy­lu, po­łą­czo­nej wią­za­niem β-"N"1-gli­ko­zy­do­wym z ry­bo­zą w for­mie ry­bo­fu­ra­no­zy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urydynodwufosfoglukuronian

bar­dzo rzad­ki zwią­zek che­micz­ny


Źródła:

SJP.pl

Uryga

naz­wi­sko


Uryga – naz­wi­sko po­cho­dze­nia ła­ciń­skie­go, od słowa "au­ri­ga", co oz­na­cza woź­ni­cę lub pa­rob­ka od koni.

Naz­wi­sko no­szo­ne przez około 1131 pol­skich oby­wa­te­li, głów­nie na po­łud­niu. kraju.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Uryna

mocz


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fizj. mocz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urynał

daw­niej o noc­ni­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. noc­nik

 (1.2) pi­su­ar


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urynałowy

→ ury­nał; noc­ni­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Urynkowić

eta­po­wo wpro­wa­dzić ele­men­ty wol­ne­go rynku do go­spo­dar­ki


Źródła:

SJP.pl

Urynoterapia

w me­dy­cy­nie na­tu­ral­nej: te­ra­pia po­le­ga­ją­ca na wy­ko­rzy­sta­niu wła­ści­wo­ści lecz­ni­czych moczu ludz­kie­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. te­ra­pia mo­czem;


Ten ar­ty­kuł opi­su­je te­o­rie, me­to­dy lub czyn­no­ści niez­god­ne ze współ­czes­ną wie­dzą me­dycz­ną.

Ury­no­te­ra­pia – kon­tro­wer­syj­na, za­li­cza­na do me­dy­cy­ny nie­kon­wen­cjo­nal­nej, me­to­da le­cze­nia mo­czem. Wy­ko­rzy­sty­wa­ne są różne formy tej te­ra­pii, które można po­dzie­lić na sto­so­wa­nie zew­nętrz­ne i wew­nętrz­ne. Nie ist­nie­ją wia­ry­god­ne ba­da­nia na­u­ko­we pot­wier­dza­ją­ce lecz­ni­czą sku­tecz­ność ury­no­te­ra­pii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urynowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Urynowy

→ uryna; mo­czo­wy


Źródła:

SJP.pl

Urypać

po­tocz­nie:
1. ubru­dzić; usy­fić, uś­wi­nić, uwa­lić;
2. uciąć, uła­mać


Źródła:

SJP.pl

Urywak

przy­rząd do chwy­ta­nia i ury­wa­nia rdze­nia, umie­szczo­ny w dol­nej czę­ści rdze­niów­ki


Źródła:

SJP.pl

Urywany

o dźwię­ku: nie­cią­gły, krót­ki, pow­ta­rza­ją­cy się w pew­nych od­stę­pach czasu; prze­ry­wa­ny


przy­miot­nik

 (1.1) nie­peł­ny, nie trwa­ją­cy do końca, nie­do­koń­czo­ny i pow­ta­rza­ją­cy się w pew­nych od­stę­pach czasu

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) imie­słów przy­miot­ni­ko­wy bier­ny od ury­wać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urywać

1. cią­gnąc, od­dzie­lać część cze­goś; odry­wać;
2. po­tocz­nie, np. o pie­nią­dzach: zmniej­szać o jakąś część;
3. prze­sta­wać mówić, grać itp.;
4. ury­wać się:
a) od­dzie­lać się; odry­wać się;
b) usta­wać;
c) po­tocz­nie: wy­my­kać się skądś;
d) koń­czyć się


Źródła:

SJP.pl

Urywek

krót­ki frag­ment tek­stu lub ut­wo­ru mu­zycz­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) część, frag­ment


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urywkowy

przy­miot­nik

 (1.1) bę­dą­cy frag­men­tem więk­szej tre­ści ale nie da­ją­cy obra­zu ca­ło­ści


Źródła:

Wiktionary

Uryć

daw­niej:
1. ryjąc, wy­rzeź­bić, ufor­mo­wać;
2. uko­pać


Źródła:

SJP.pl

Urz

skrót od: Uni­wer­sy­tet Rze­szow­ski


Źródła:

SJP.pl

Urz.

skrót od: urząd, urzę­do­wy


Źródła:

SJP.pl

Urzec

1. wzbu­dzić po­dziw, wy­wrzeć po­zy­tyw­ne wra­że­nia;
2. rzu­cić urok, czar;
3. urzec się -
a) wzbu­dzić w sobie po­dziw, za­chwyt;
b) wzbu­dzić w sobie wza­jem­ny po­dziw, za­chwyt


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. urze­kać)

 (1.1) do­ko­na­ny od|urze­kać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urzecki

→ Urze­cze


Patrz:Urzecze

Źródła:

SJP.pl

Urzeczawiać

trak­to­wać isto­tę żywą lub ideę jako rzecz; urze­czo­wiać, re­i­fi­ko­wać


Źródła:

SJP.pl

Urzecze

1. wzbu­dzić po­dziw, wy­wrzeć po­zy­tyw­ne wra­że­nia;
2. rzu­cić urok, czar;
3. urzec się -
a) wzbu­dzić w sobie po­dziw, za­chwyt;
b) wzbu­dzić w sobie wza­jem­ny po­dziw, za­chwyt


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urzeczowiać

trak­to­wać isto­tę żywą lub ideę jako rzecz; urze­cza­wiać, re­i­fi­ko­wać


Źródła:

SJP.pl

Urzeczowić

po­trak­to­wać isto­tę żywą lub ideę jako rzecz; zre­i­fi­ko­wać


Źródła:

SJP.pl

Urzeczownikowienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) jęz. przej­ście ja­kiejś czę­ści mowy do ka­te­go­rii rze­czow­ni­ków


Źródła:

Wiktionary

Urzeczywistnianie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|urze­czy­wist­niać.


Źródła:

Wiktionary

Urzeczywistniać

cza­sow­nik

 (1.1) re­a­li­zo­wać coś

cza­sow­nik zwrot­ny urze­czy­wist­niać się

 (2.1) sta­wać się rze­czy­wi­sto­ścią


Źródła:

Wiktionary

Urzeczywistnienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) speł­nie­nie cze­goś, uczy­nie­nie cze­goś rze­czy­wi­stym

 (1.2) rzecz lub osoba bę­dą­ca wcie­le­niem ma­rzeń, ide­a­łów


Źródła:

Wiktionary

Urzeczywistnić

cza­sow­nik prze­chod­ni

 (1.1) do­ko­na­ny od|urze­czy­wist­niać.


Źródła:

Wiktionary

Urzejowicki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Urze­jo­wic


Źródła:

Wiktionary

Urzejowiczanin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Urze­jo­wic


Źródła:

Wiktionary

Urzejowiczanka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Urze­jo­wic


Źródła:

Wiktionary

Urzekający

taki, który wzbu­dza po­dziw, za­chwyt; cza­ru­ją­cy, za­chwy­ca­ją­cy, uro­kli­wy, urze­kli­wy


Źródła:

SJP.pl

Urzekanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|urze­kać.


Źródła:

Wiktionary

Urzekać

ocza­ro­wy­wać, za­chwy­cać


cza­sow­nik

 (1.1) wzbu­dzać po­dziw


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urzekliwość

rzad­ko: cecha tego, co jest cza­ru­ją­ce, co wzbu­dza za­chwyt; urok, czar, uro­kli­wość


Źródła:

SJP.pl

Urzeknąć

urzec się; urze­knąć się -
1. wzbu­dzić w sobie po­dziw, za­chwyt;
2. wzbu­dzić w sobie wza­jem­ny po­dziw, za­chwyt


Źródła:

SJP.pl

Urzet

ro­śli­na z ro­dzi­ny krzy­żo­wa­tych, upra­wia­na daw­niej jako ro­śli­na far­biar­ska


Urzet ("Isa­tis") – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny ka­pu­sto­wa­tych. Na­le­ży do niego w za­leż­no­ści od uję­cia ok. 30, 50 lub nawet ok. 90 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one w po­łud­nio­wej i wschod­niej Eu­ro­pie, pół­noc­nej Afry­ce oraz w Azji, z wy­jąt­kiem jej po­łud­nio­wej, tro­pi­kal­nej czę­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urznąć

1. tnąc od­dzie­lić coś od cze­goś; urż­nąć; od­ciąć;
2. urz­nąć się - po­tocz­nie: upić się; urż­nąć się


Źródła:

SJP.pl

Urzut

Urzut – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie prusz­kow­skim, w gmi­nie Na­da­rzyn. Leży nad nie­wiel­ką stru­gą Mrów­ka (zlew­nia rzeki Utra­ty, głów­ne­go do­pły­wu Bzury).

Pry­wat­na wieś szla­chec­ka po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie błoń­skim ziemi war­szaw­skiej wo­je­wództ­wa ma­zo­wiec­kie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa war­szaw­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Urzyn

broń palna z ucię­tą lufą; urzy­nek, obrzyn, obrzy­nek


Źródła:

SJP.pl

Urzynać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. urż­nąć)

 (1.1) od­dzie­lać od ca­ło­ści ostrym na­rzę­dziem

 (1.2) przest. dzie­lić ostrym na­rzę­dziem na drob­ne czę­ści

 (1.3) przest. pot. ener­gicz­nie grać na in­stru­men­cie jakiś utwór

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny urzy­nać się (dk. urż­nąć się)

 (2.1) pot. do­pro­wa­dzać się do stanu upo­je­nia


Źródła:

Wiktionary

Urzynek

broń palna z ucię­tą lufą; urzyn, obrzyn, obrzy­nek


Źródła:

SJP.pl

Urząd

organ wła­dzy pu­blicz­nej o okre­ślo­nym za­kre­sie dzia­ła­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) praw. ze­spół osób i środ­ków po­trzeb­nych do wy­ko­ny­wa­nia zadań or­ga­nu ad­mi­ni­stra­cji pu­blicz­nej;

 (1.2) bu­dy­nek, w któ­rym mie­ści się urząd (1.1)

 (1.3) sta­no­wi­sko, funk­cja, obo­wiąz­ki peł­nio­ne przez kogoś w hie­rar­chii pań­stwo­wej lub innej


Urząd – ze­spół osób i środ­ków (fi­nan­so­wych oraz rze­czo­wych) za­pew­nia­ją­cych re­a­li­za­cję zadań or­ga­nów pań­stwo­wych i sa­mo­rzą­do­wych.

W pra­wie ad­mi­ni­stra­cyj­nym po­ję­cie „urząd” wy­stę­pu­je w trzech zna­cze­niach:

Po­ję­cia urzę­du nie na­le­ży utoż­sa­miać z or­ga­nem, czyli wy­o­dręb­nio­ną ko­mór­ką or­ga­ni­za­cyj­ną apa­ra­tu pań­stwo­we­go, peł­nią­cą okre­ślo­ne funk­cje w dzie­dzi­nie życia spo­łecz­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urządków

Urząd­ków – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie opol­skim, w gmi­nie Wil­ków.

Wieś szla­chec­ka po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie lu­bel­skim wo­je­wództ­wa lu­bel­skie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość na­le­ża­ła ad­mi­ni­stra­cyj­nie do ów­czes­ne­go wo­je­wództ­wa lu­bel­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Urządzanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|urzą­dzać.


Źródła:

Wiktionary

Urządzać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. urzą­dzić)

 (1.1) nie­do­ko­na­ny od|urzą­dzić.

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny (dk. urzą­dzić się)

 (2.1) nie­do­ko­na­ny od|urzą­dzić się.


Źródła:

Wiktionary

Urządzenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) me­cha­nizm słu­żą­cy do wy­ko­ny­wa­nia okre­ślo­nych zadań / czyn­no­ści

 (1.2) spra­wie­nie, że coś zo­sta­ło urzą­dzo­ne, upo­rząd­ko­wa­ne lub zor­ga­ni­zo­wa­ne

 (1.3) od­cza­sow­ni­ko­wy od|urzą­dzić.


Urzą­dze­nie – przed­miot umoż­li­wia­ją­cy wy­ko­na­nie okre­ślo­ne­go pro­ce­su, czę­sto sta­no­wią­cy ze­spół po­łą­czo­nych ze sobą czę­ści sta­no­wią­cych funk­cjo­nal­ną ca­łość, słu­żą­cy do okre­ślo­nych celów, np. do przet­wa­rza­nia ener­gii, wy­ko­ny­wa­nia okre­ślo­nej pracy me­cha­nicz­nej, przet­wa­rza­nia in­for­ma­cji, ma­ją­cy okre­ślo­ną formę bu­do­wy w za­leż­no­ści od speł­nia­ją­cych pa­ra­me­trów pracy i celu przez­na­cze­nia.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Urządzeniowy

przy­miot­nik od: urzą­dze­nie


Źródła:

SJP.pl

Urządziciel

daw­niej: osoba, która urzą­dza, usta­na­wia coś


Źródła:

SJP.pl

Urządzicielka

daw­niej: ko­bie­ta, która urzą­dza, usta­na­wia coś


Źródła:

SJP.pl

Urządzić

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. urzą­dzać)

 (1.1) wy­po­sa­żyć coś w od­po­wied­nie urzą­dze­nia, zor­ga­ni­zo­wać wy­strój

 (1.2) zor­ga­ni­zo­wać ja­kieś wy­da­rze­nie

 (1.3) stwo­rzyć komuś od­po­wied­nie wa­run­ki

 (1.4) uło­żyć we­dług planu, ure­gu­lo­wać, usta­no­wić

 (1.5) iron. pot. po­sta­wić kogoś w nie­wy­god­nym po­ło­że­niu, źle się przy­słu­żyć komuś

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny urzą­dzić się (ndk. urzą­dzać się)

 (2.1) za­go­spo­da­ro­wać się, za­in­sta­lo­wać się gdzieś

 (2.2) daw. przest. usta­lić coś z kimś

 (2.3) iron. pot. żart. na­ro­bić sobie kło­po­tu


Źródła:

Wiktionary

Urządzonko

zdrob­nie­nie od: urzą­dze­nie


Źródła:

SJP.pl

Urządzony

ma­ją­cy dobrą sy­tu­a­cję ży­cio­wą, za­wo­do­wą


Źródła:

SJP.pl

Urzęd.

skrót od: urzę­do­wość, urzę­do­wy, urzę­do­wo (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


Źródła:

SJP.pl

Urzędas

po­gard­li­wie: urzęd­nik - czło­wiek pra­cu­ją­cy w urzę­dzie; urzęd­ni­czy­na, urzęd­ni­czek, gry­zi­pió­rek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. po­gard. urzęd­nik


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urzędaska

po­gard­li­wie: urzęd­nicz­ka - ko­bie­ta pra­cu­ją­ca w urzę­dzie; urzęd­ni­czy­na


Źródła:

SJP.pl

Urzędnictwo

prze­sta­rza­le: ogół urzęd­ni­ków


Źródła:

SJP.pl

Urzędniczek

po­gard­li­wie: urzęd­nik - czło­wiek pra­cu­ją­cy w urzę­dzie; urzę­das, urzęd­ni­czy­na, gry­zi­pió­rek


Źródła:

SJP.pl

Urzędniczka

ko­bie­ta pra­cu­ją­ca w urzę­dzie, zaj­mu­ją­ca ja­kieś sta­no­wi­sko w ad­mi­ni­stra­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta pra­cu­ją­ca w urzę­dzie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urzędniczy

cha­rak­te­ry­stycz­ny dla urzęd­ni­ka, zwią­za­ny z urzęd­ni­kiem, zło­żo­ny z urzęd­ni­ków; biu­ro­wy, se­kre­tar­ski


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) na­le­żą­cy do urzęd­ni­ka

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) zwią­za­ny z urzęd­ni­kiem, do­ty­czą­cy urzęd­ni­ka

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (3.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla urzęd­ni­ka, ma­ją­cy cechy urzęd­ni­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urzędniczyna

po­gard­li­wie: urzęd­nik - czło­wiek pra­cu­ją­cy w urzę­dzie; urzę­das, urzęd­ni­czek, gry­zi­pió­rek


Źródła:

SJP.pl

Urzędniczyć

po­tocz­nie: pra­co­wać jako urzęd­nik; urzę­do­wać


Źródła:

SJP.pl

Urzędnik

osoba pra­cu­ją­ca w ja­kimś urzę­dzie, zaj­mu­ją­ca ja­kieś sta­no­wi­sko w ad­mi­ni­stra­cji; pra­cow­nik ad­mi­ni­stra­cyj­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba pra­cu­ją­ca w ja­kimś urzę­dzie, peł­nią­ca jakąś funk­cję w ad­mi­ni­stra­cji; także: osoba spra­wu­ją­ca jakiś urząd;


na­le­ży do­pra­co­wać:

"przed­sta­wio­no sy­tu­a­cję tylko z per­spek­ty­wy – ". Pomóż po­pra­wić.

Urzęd­nik – naj­czę­ściej de­fi­nio­wa­ny jest jako cy­wil­ny za­wo­do­wy funk­cjo­na­riusz pu­blicz­ny za­trud­nio­ny w ad­mi­ni­stra­cji pu­blicz­nej na sta­no­wi­sku urzęd­ni­czym, ro­zu­mia­nym ty­po­wo jako uczest­ni­czą­ce w wy­ko­ny­wa­niu wła­dzy pu­blicz­nej na rzecz, w imie­niu i z upo­waż­nie­nia or­ga­nu ad­mi­ni­stra­cji, przy czym w przy­pad­ku sze­re­gu okre­ślo­nych sta­no­wisk w służ­bie cy­wil­nej (po­wia­to­we­go i wo­je­wódz­kie­go le­ka­rza we­te­ry­na­rii, wo­je­wódz­kie­go in­spek­to­ra ja­ko­ści hand­lo­wej ar­ty­ku­łów rolno-spo­żyw­czych, dy­rek­to­ra Kra­jo­wej In­for­ma­cji Skar­bo­wej, a także za­stęp­ców tych osób; po­nad­to dy­rek­to­ra izby ad­mi­ni­stra­cji skar­bo­wej, na­czel­ni­ka urzę­du skar­bo­we­go, na­czel­ni­ka urzę­du celno-skar­bo­we­go, a także za­stęp­ców tych osób, o ile nie są funk­cjo­na­riu­sza­mi Służ­by Celno-Skar­bo­wej) i służ­bie za­gra­nicz­nej (peł­no­moc­ne­go przed­sta­wi­cie­la Rze­czy­po­spo­li­tej Pol­skiej w innym pań­stwie lub przy or­ga­ni­za­cji mię­dzy­na­ro­do­wej i jego za­stęp­cy) osoba je peł­nią­ca wy­ko­nu­je wła­dzę pu­blicz­ną w roli sa­mo­dziel­ne­go or­ga­nu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Urzędolić

po­gard­li­wie: urzę­do­wać - peł­nić funk­cje urzę­do­we, zaj­mo­wać sta­no­wi­sko w ja­kimś urzę­dzie


Źródła:

SJP.pl

Urzędomania

prze­sad­na, nad­mier­na biu­ro­kra­cja, zbyt­nie przej­mo­wa­nie się waż­no­ścią urzę­dów i urzęd­ni­ków


Źródła:

SJP.pl

Urzędomat

sa­mo­ob­słu­go­we urzą­dze­nie mul­ti­me­dial­ne do skła­da­nia i dru­ko­wa­nia do­ku­men­tów bez udzia­łu urzęd­ni­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) neol. urzą­dze­nie, które poz­wa­la na od­biór do­ku­men­tów i za­łat­wie­nie in­nych spraw poza go­dzi­na­mi pracy urzę­du


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urzędowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) spra­wo­wa­nie urzę­du; wy­ko­ny­wa­nie obo­wiąz­ków urzęd­ni­ka

 (1.2) peł­nie­nie pracy, dy­żu­ru


Urzę­do­wa­nie (ang. "Clock­wat­chers") – ame­ry­kań­ski ko­me­dio­dra­mat z 1997 roku wy­re­ży­se­ro­wa­ny przez Jilla Spre­che­ra. Wy­pro­du­ko­wa­ny przez Gold­crest Films In­ter­na­tio­nal i John Flock Pro­duc­tions.

Pre­mie­ra filmu miała miej­sce 15 maja 1998 roku w Sta­nach Zjed­no­czo­nych.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Urzędować

1. pra­co­wać jako urzęd­nik; urzęd­ni­czyć;
2. pra­co­wać w okre­ślo­nych go­dzi­nach


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (brak dk.)

 (1.1) peł­nić obo­wiąz­ki urzęd­ni­ka

 (1.2) pra­co­wać w okre­ślo­nych go­dzi­nach

 (1.3) pot. prze­by­wać, pra­co­wać w ja­kimś miej­scu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urzędowianin

miesz­ka­niec Urzę­do­wa (mia­sta w Pol­sce)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Urzę­do­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urzędowianka

miesz­kan­ka Urzę­do­wa (mia­sta w Pol­sce)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Urzę­do­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urzędowny

prze­sta­rza­le: urzę­do­wy


Źródła:

SJP.pl

Urzędowski

przy­miot­nik od: Urzę­dów


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Urzę­do­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urzędowy

przy­miot­nik od: urząd


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy urzę­du

 (1.2) ofi­cjal­nie przy­ję­ty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Urzędzik

zdrob­nie­nie od: urząd


Źródła:

SJP.pl

Urzędów

organ wła­dzy pu­blicz­nej o okre­ślo­nym za­kre­sie dzia­ła­nia


}|-

Urzę­dów – mia­sto w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie kra­śnic­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Urzę­dów.

We­dług da­nych GUS z 31 grud­nia 2019 r. Urzę­dów li­czył 1694 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urzędówka

1. po­tocz­nie: spra­wa pro­wa­dzo­na z urzę­du;
2. po­tocz­nie: ga­ze­ta urzę­do­wa


Urzę­dów­ka – rzeka, prawy do­pływ Wyż­ni­cy o dłu­go­ści 29,95 km.

Rzeka prze­pły­wa przez gminy Wil­ko­łaz i Urzę­dów w po­wie­cie kra­śnic­kim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urzęsiony

po­kry­ty rzę­ska­mi; urzę­szo­ny


Źródła:

SJP.pl

Urzęsić

rzad­ko: urzę­sić się - po­kryć się wło­ska­mi, rzę­ska­mi; orzę­sić się


Źródła:

SJP.pl

Urównać

prze­sta­rza­le: wy­rów­nać, zrów­nać


Źródła:

SJP.pl

Urównywać

prze­sta­rza­le: wy­rów­ny­wać, zrów­ny­wać


Źródła:

SJP.pl

Uróść

prze­sta­rza­łe: uros­nąć


Źródła:

SJP.pl

Uróżować

1. ubar­wić różem (środ­kiem kos­me­tycz­nym); na­ró­żo­wać;
2. daw­niej: po­ma­lo­wać usta na ró­żo­wo


Źródła:

SJP.pl

Urąbać

1. zgro­ma­dzić przez rą­ba­nie jakąś ilość cze­goś, zwła­szcza drew­na, ga­łę­zi; na­rą­bać;
2. od­dzie­lić ka­wa­łek cze­goś przez rą­ba­nie; odrą­bać, uciąć, od­ciąć;
3. po­spo­li­cie: ubru­dzić;
4. urą­bać się - po­spo­li­cie: ubru­dzić się


Źródła:

SJP.pl

Urąbek

ro­dzaj mię­cza­ków z gro­ma­dy małży


Źródła:

SJP.pl

Urąbkowate

ro­dzi­na małży z rzędu Ve­ne­ro­i­da, do któ­rej na­le­ży około 60 współ­cze­śnie ży­ją­cych ga­tun­ków


Urąb­ko­wa­te (Do­na­ci­dae) – ro­dzi­na małży z rzędu Ve­ne­ro­i­da obej­mu­ją­ca około 60 współ­cze­śnie ży­ją­cych ga­tun­ków. Są to zwie­rzę­ta mor­skie, nie­wiel­kich roz­mia­rów, prze­cięt­nie 20–40 mm, tylko nie­licz­ne z nich do­ra­sta­ją do 150 mm dłu­go­ści. Musz­le w kształ­cie trój­ką­ta, o bo­kach spła­szczo­nych, mocne, po­łys­kli­we.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Urąbkowaty

o ce­chach urąb­ko­wa­tych (ro­dzi­na małży)


Źródła:

SJP.pl

Urąbywać

ude­rza­jąc czymś ostrym, od­dzie­lać od ca­ło­ści; odrą­by­wać


Źródła:

SJP.pl

Urąg

ptak z rzędu wró­blo­wa­tych, ma­ją­cy zdol­ność na­śla­do­wa­nia za­sły­sza­nych gło­sów, wy­stę­pu­ją­cy w Ame­ry­ce Pół­noc­nej; prze­drzeź­niacz


Źródła:

SJP.pl

Urągający

sta­no­wią­cy dla kogoś obra­zę, przy­no­szą­cy ujmę; ubli­ża­ją­cy, znie­wa­ża­ją­cy, obra­ża­ją­cy


Źródła:

SJP.pl

Urąganie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) oka­zy­wa­nie zło­ści, ubli­ża­nie komuś


Źródła:

Wiktionary

Urągać

1. zło­rze­czyć, wy­my­ślać komuś, szy­dzić, drwić;
2. przy­no­sić ujmę


Źródła:

SJP.pl

Urągliwiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: urą­gli­wie


Źródła:

SJP.pl

Urągowisko

drwie­nie z kogoś, wy­śmie­wa­nie


Źródła:

SJP.pl

Urępny

przy­miot­nik

 (1.1) stpol. pię­kny


Źródła:

Wiktionary

Urżnąć

1. od­ciąć, oderż­nąć;
2. upić na­du­ży­wa­jąc al­ko­ho­lu


Źródła:

SJP.pl