St

skrót od: Stary Te­sta­ment (czy­ta­ny jako całe, od­mien­ne wy­ra­że­nie); S.T.


skró­to­wiec

 (1.1) rel. = Stary Te­sta­ment

 (1.2) = Sto­wa­rzy­sze­nie Tech­ni­ków


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

St-Ce

skrót

 (1.1) = geogr. Sta­ra­cho­wi­ce


Źródła:

Wiktionary

St.

skrót od:
1. sto­pień;
2. star­szy;
3. sto­łecz­ny; stoł.;
4. sta­cja


skrót

 (1.1) = sto­pień (sta­no­wi­sko)

 (1.2) = sto­pień (miara tem­pe­ra­tu­ry/kąta)

 (1.3) = sto­łecz­ny

 (1.4) = star­szy

 (1.5) = sta­cja


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

St.-Czes.

skrót od: sta­ro­cze­ski


Źródła:

SJP.pl

St.-Fr.

skrót od: sta­ro­fran­cu­ski


Źródła:

SJP.pl

St.-Hol.

skrót od: sta­ro­ho­len­der­ski


Źródła:

SJP.pl

St.-Irań.

skrót od: sta­ro­i­rań­ski


Źródła:

SJP.pl

St.-Mor.

skrót od: sta­ro­mo­raw­ski


Źródła:

SJP.pl

St.-Pol.

skrót od: sta­ro­pol­ski


Źródła:

SJP.pl

St.-Prus.

skrót od: sta­ro­pru­ski


Źródła:

SJP.pl

St.-Rus.

skrót od: sta­ro­ru­ski


Źródła:

SJP.pl

St.-Skand.

skrót od: sta­ro­skan­dy­naw­ski


Źródła:

SJP.pl

St.-W.-Niem.

skrót od: staro-wy­so­ko-nie­miec­ki


Źródła:

SJP.pl

St.-Wys.-Niem.

skrót od: staro-wy­so­ko-nie­miec­ki


Źródła:

SJP.pl

St.rus.

skrót w funk­cji przy­miot­ni­ka

 (1.1) = sta­ro­ru­ski


Źródła:

Wiktionary

Staatsoper

[czy­taj: sztats-oper] Wie­deń­ska Opera Pań­stwo­wa, jej gmach jest jed­nym z naj­więk­szych za­byt­ków Wied­nia


Źródła:

SJP.pl

Stabelaryzować

ze­sta­wić w for­mie ta­be­li, uło­żyć w ta­be­lę


Źródła:

SJP.pl

Stabieńszczyzna

wieś w Pol­sce


Sta­bień­szczyz­na – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie sej­neń­skim, w gmi­nie Kras­no­pol.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa su­wal­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stabilidyna

układ ama­tor­skie­go od­bior­ni­ka ra­dio­we­go, przez­na­czo­ne­go do od­bio­ru krót­kich fal


Źródła:

SJP.pl

Stabilistor

ro­dzaj diody sta­bi­li­za­cyj­nej


Źródła:

SJP.pl

Stabilitron

przy­rząd elek­tro­nicz­ny do sta­bi­li­za­cji na­pię­cia


Źródła:

SJP.pl

Stabiliwolt

jeden z ro­dza­jów lamp uży­wa­nych do sta­bi­li­za­cji na­pięć elek­trycz­nych


Źródła:

SJP.pl

Stabilizacja

stan rów­no­wa­gi; utr­wa­le­nie ja­kie­goś stanu, po­ło­że­nia, zja­wi­ska itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stan trwa­ło­ści i rów­no­wa­gi w prze­bie­gu okre­ślo­nych pro­ce­sów, w okre­ślo­nej dzie­dzi­nie życia

 (1.2) przy­wró­ce­nie rów­no­wa­gi w go­spo­dar­ce


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stabilizacyjny

→ sta­bi­li­za­cja


Patrz:stabilizacja

Źródła:

SJP.pl

Stabilizator

1. urzą­dze­nie do utrzy­my­wa­nia sta­łej war­to­ści ja­kiejś wiel­ko­ści fi­zycz­nej (na­pię­cia elek­trycz­ne­go, kie­run­ku ruchu itp.) lub ogra­ni­cze­nia jej zmian;
2. sub­stan­cja che­micz­na do­da­wa­na w ma­łych ilo­ściach do żyw­no­ści, kos­me­ty­ków, leków itp. w celu za­po­bie­że­nia nie­po­żą­da­nym zmia­nom;
3. urzą­dze­nie w po­ja­zdach me­cha­nicz­nych, za­po­bie­ga­ją­ce zbyt du­że­mu prze­chy­la­niu się na boki;
4. urzą­dze­nie au­to­ma­tycz­nie utrzy­mu­ją­ce sa­mo­lot w usta­lo­nym kur­sie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. spoż. sub­stan­cja umoż­li­wia­ją­ca utrzy­ma­nie wła­ści­wo­ści fi­zycz­no-che­micz­nych środ­ków spo­żyw­czych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stabilizować

1. do­pro­wa­dzać do stanu trwa­ło­ści, rów­no­wa­gi; usta­lać, nor­mo­wać;
2. utrzy­my­wać stałą war­tość, po­zy­cję cze­goś;
3. sta­bi­li­zo­wać się - sta­wać się trwa­łym, sta­łym; utr­wa­lać się, stat­ko­wać


cza­sow­nik

 (1.1) czy­nić sta­bil­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stabilizująco

→ sta­bi­li­zo­wać


Patrz:stabilizować

Źródła:

SJP.pl

Stabilne

forma przy­miot­ni­ka.

 (1.1) n. M., B. W. lp., nmos. M., B., W. lm. od: sta­bil­ny


Źródła:

Wiktionary

Stabilniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: sta­bil­nie


Źródła:

SJP.pl

Stabilniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: sta­bil­ny


Źródła:

SJP.pl

Stabilność

→ sta­bil­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co sta­bil­ne


Patrz:stabilny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stabilny

1. niez­mie­nia­ją­cy się przez dłuż­szy czas; stały, nie­ru­cho­my;
2. o kon­struk­cjach lub przed­mio­tach: utrzy­mu­ją­cy stałą po­zy­cję;
3. o ukła­dzie fi­zycz­nym, bio­lo­gicz­nym, eko­no­micz­nym itp.: łatwo po­wra­ca­ją­cy do rów­no­wa­gi po jej za­bu­rze­niu


przy­miot­nik

 (1.1) niez­mie­nia­ją­cy się przez dłuż­szy czas

 (1.2) (o kon­struk­cjach lub przed­mio­tach) utrzy­mu­ją­cy stałą po­zy­cję

 (1.3) łatwo po­wra­ca­ją­cy do rów­no­wa­gi po wcze­śniej­szym jej za­kłó­ce­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stabilopod

rze­czow­nik

 (1.1) jeden z ro­dza­jów blo­ków be­to­no­wych słu­żą­cych do bu­do­wy fa­lo­chro­nów na­rzu­to­wych i w ochro­nie brze­gu mor­skie­go


Źródła:

Wiktionary

Stabit

rze­czow­nik

 (1.1) jeden z ro­dza­jów blo­ków be­to­no­wych słu­żą­cych do bu­do­wy fa­lo­chro­nów na­rzu­to­wych i w ochro­nie brze­gu mor­skie­go


Źródła:

Wiktionary

Stablecoin

[czy­taj: stejbl­kojn] ro­dzaj kryp­to­wa­lu­ty, któ­rej war­tość jest zwią­za­na ze sta­bil­nym ak­ty­wem, takim jak ofi­cjal­na wa­lu­ta (dolar) lub złoto


Sta­ble­co­in – ka­te­go­ria to­ke­nów płat­ni­czych, któ­rych me­cha­niz­my emi­sji i za­rzą­dza­nia ukie­run­ko­wa­ne są na utrzy­my­wa­nie war­to­ści zbli­żo­nej do war­to­ści okre­ślo­ne­go ak­ty­wa re­fe­ren­cyj­ne­go po­zo­sta­ją­ce­go w obro­cie, np. złota lub ofi­cjal­nej wa­lu­ty (FIAT) albo ko­szy­ka ta­kich dóbr.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stablecoinowy

→ sta­ble­co­in [czy­taj: stejbl­koj­no­wy]


Źródła:

SJP.pl

Stablewice

Sta­ble­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie cheł­miń­skim, w gmi­nie Uni­sław.

W la­tach 1939 - 1942 wieś była po­dzie­lo­na na Nowe Sta­ble­wi­ce ("Neu-Sta­ble­witz") i Stare Sta­ble­wi­ce ("Alt-Sta­ble­witz"), lecz po prze­pro­wa­dzo­nej za­mia­nie nazw miej­sco­wo­ści w Okrę­gu Rze­szy Gdańsk-Prusy Za­chod­nie, w la­tach 1942 - 1945 na­zy­wa­ły się od­po­wied­nio "Neuschlägeldorf" i "Altschlägeldorf".


Źródła:

Wikipedia

Stablicowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sta­bli­co­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stablicować

cza­sow­nik

 (1.1) do­ko­na­ny od|ta­bli­co­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stabloidyzować

1. nadać cze­muś bar­dzo upro­szczo­ną formę;
2. sta­blo­i­dy­zo­wać się - upo­dob­nić się sty­lem do ta­blo­i­dów, po­pu­lar­nych gazet zaj­mu­ją­cych się plot­ka­mi i nie­i­stot­ny­mi sen­sa­cja­mi


Źródła:

SJP.pl

Stabryła

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stabrów

Sta­brów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie za­moj­skim, w gmi­nie Sitno.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa za­moj­skie­go.

Wieś jest so­łect­wem w gmi­nie Sitno. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go z roku 2011 wieś li­czy­ła 661 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wikipedia

Stabuizować

nadać cha­rak­ter tabu


Źródła:

SJP.pl

Stabulacja

w zo­o­tech­ni­ce: chów bydła obo­rze, rów­nież w ciągu ca­łe­go lata, bez wy­pa­su łą­ko­we­go; chów obo­ro­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zo­o­techn. do­kar­mia­nie w obo­rze bydła zie­lon­ką pod­czas ca­łe­go lata

 (1.2) zo­o­techn. ca­ło­rocz­ne prze­by­wa­nie bydła w obo­rze


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staccato

[czy­taj: stakKAto] w mu­zy­ce: ro­dzaj ar­ty­ku­la­cji po­le­ga­ją­cy na wy­raź­nym od­dzie­la­niu dźwię­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) muz. tech­ni­ka śpie­wu lub gry na in­stru­men­tach mu­zycz­nych po­le­ga­ją­ca na ostrym od­dzie­la­niu od sie­bie ko­lej­nych dźwię­ków przez skra­ca­nie czasu ich trwa­nia;

przy­słó­wek

 (2.1) w spo­sób cha­rak­te­ry­stycz­ny dla tech­ni­ki stac­ca­to (1.1)


Stac­ca­to (wym. "stak­ka­to"; wł. oder­wa­ny, od­dzie­lo­ny) – tech­ni­ka ar­ty­ku­la­cji w grze na in­stru­men­tach mu­zycz­nych, w któ­rej ko­lej­ne dźwię­ki są grane od­dziel­nie, ze skra­ca­niem ich war­to­ści.

W grze na gi­ta­rze, har­fie czy in­nych in­stru­men­tach stru­no­wych szar­pa­nych stac­ca­to wy­ko­nu­je się po­przez na­tych­mia­sto­we uci­sze­nie stru­ny po jej szarp­nię­ciu, lub po­przez szar­pa­nie strun już lekko przy­trzy­ma­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Staccatowy

→ stac­ca­to


Patrz:staccato

Źródła:

SJP.pl

Stacewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stacey

[czy­taj: stejs-i] obce imię żeń­skie


Źródła:

SJP.pl

Stach

zdrob­nie­nie od: Sta­ni­sław (imię mę­skie); Sta­siek, Sta­szek, Sta­cho


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. po­u­fa­ła forma mę­skie­go imie­nia Sta­ni­sław

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od Sta­cha


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stacha

po­tocz­nie: znieść coś z tru­dem; sta­skać, sta­szczyć


Źródła:

SJP.pl

Stachanowiec

1. w ZSRR i in­nych kra­jach so­cja­li­stycz­nych - uczest­nik ruchu przo­dow­nict­wa pracy (od naz­wi­ska ofi­cjal­ne­go ini­cja­to­ra, gór­ni­ka A. Sta­cha­no­wa);
2. wy­ko­naw­ca ro­bią­cy dużo, szyb­ko i bez dba­ło­ści o ja­kość;
3. żar­to­bli­wie: pra­co­ho­lik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pra­cow­nik, który prze­kra­czał normy pro­duk­cyj­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stachanowski

1. zwią­za­ny z osobą Alek­sie­ja Sta­cha­no­wa;
2. pe­jo­ra­tyw­nie: zwią­za­ny ze sta­cha­now­cem - osobą pra­cu­ją­cą szyb­ko i nied­ba­le


Źródła:

SJP.pl

Stachanowszczyzna

kam­pa­nia pro­pa­gan­do­wa Związ­ku So­wiec­kie­go, ma­ją­ca na celu pod­nie­sie­nie wy­daj­no­ści pracy przez współ­za­wod­nict­wo


Źródła:

SJP.pl

Stachanówka

→ sta­cha­no­wiec


Patrz:stachanowiec

Źródła:

SJP.pl

Stachać

po­tocz­nie: znieść coś z tru­dem; sta­skać, sta­szczyć


Źródła:

SJP.pl

Stachańczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stachecki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stachelek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stachera

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stacherski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stachewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stachiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stachiurkolistny

przy­miot­nik

 (1.1) bot. ma­ją­cy li­ście jak sta­chiu­rek


Źródła:

Wiktionary

Stachlewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stachniewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stachnik

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stachniuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stacho

zdrob­nie­nie od: Sta­ni­sła­wa


Źródła:

SJP.pl

Stachowa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) przest. żona Sta­cha

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp. od: Sta­chów

 (2.2) D. lp. od: Sta­cho­wo

forma przy­miot­ni­ka.

 (3.1) ż. lp. od: Sta­cho­wy


Źródła:

Wiktionary

Stachowiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stachowicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stachowie

zdrob­nie­nie od: Sta­ni­sław (imię mę­skie); Sta­siek, Sta­szek, Sta­cho


Źródła:

SJP.pl

Stachowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stachowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Sta­cha lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stachoń

naz­wi­sko


Sta­choń (808 m n.p.m.) – wznie­sie­nie w po­łud­nio­wo-za­chod­niej Pol­sce, w Su­de­tach Środ­ko­wych, w Gó­rach Ka­mien­nych, w Ma­sy­wie Dzi­kow­ca i Le­si­stej Wiel­kiej, około 2,5 km na za­chód od miej­sco­wo­ści Uni­sław Ślą­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stachura

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. zdrobn. Stach, Sta­ni­sław


Sta­chu­ra – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie kie­lec­kim, w gmi­nie Mniów.

Wieś wcho­dzi w skład so­łect­wa "Mal­mu­rzyn".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stachurski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stachyra

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stacja

1. miej­sce, gdzie za­trzy­mu­ją się po­cią­gi lub inne środ­ki lo­ko­mo­cji i tran­spor­tu; dwo­rzec;
2. za­kład dzia­ła­ją­cy na danym ob­sza­rze (np. ba­daw­czy, na­u­ko­wy); pla­ców­ka;
3. w daw­nej Pol­sce: obo­wią­zek utrzy­ma­nia prze­jeż­dża­ją­ce­go wład­cy, jego świty, do­stoj­ni­ków i niż­szych urzęd­ni­ków;
4. daw­niej: miej­sce zmia­ny koni pocz­to­wych w cza­sie po­dró­ży dy­li­żan­sem;
5. w li­tur­gii rzym­skiej: miej­sce za­trzy­ma­nia się pro­ce­sji w celu od­pra­wie­nia mo­dłów


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kolej. ze­spół bu­dyn­ków i in­fra­struk­tu­ry umoż­li­wia­ją­cy ob­słu­gę pa­sa­że­rów lub to­wa­rów prze­wo­żo­nych ko­le­ją

 (1.2) za­kład, pla­ców­ka, in­sty­tu­cja ob­słu­gu­ją­ca dany teren

 (1.3) mot. punkt sprze­da­ży pa­li­wa sa­mo­cho­dom

 (1.4) in­form. urzą­dze­nie do od­czy­tu wy­mien­nych no­śni­ków da­nych

 (1.5) rel. każdy z czter­na­stu tra­dy­cyj­nych wi­ze­run­ków drogi krzy­żo­wej Chry­stu­sa umie­szcza­nych w miej­scu kultu

 (1.6) nauk. wy­spe­cja­li­zo­wa­ny oś­ro­dek ba­daw­czy i na­u­ko­wy

 (1.7) daw. miej­sce za­trzy­my­wa­nia na od­po­czy­nek, noc­leg lub okre­so­wy pobyt

 (1.8) hist. ksią­żę­ca po­win­ność utrzy­ma­nia prze­jeż­dża­ją­ce­go wład­cy i jego świty

 (1.9) telew. zob. sta­cja te­le­wi­zyj­na.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stacjonariusz

księ­garz na śred­nio­wiecz­nym uni­wer­sy­te­cie


Sta­cjo­na­riusz ("sta­tio­na­rius") – śred­nio­wiecz­ny hand­larz uni­wer­sy­tec­ki peł­nią­cy jed­no­cze­śnie funk­cje bi­blio­te­ka­rza, księ­ga­rza i wy­daw­cy dla kopii ksiąg rę­ko­pi­śmien­nych.

Pod ko­niec śred­nio­wie­cza, ale je­szcze przed erą druku, na­stą­pił zna­czą­cy roz­wój rę­ko­pi­śmien­nict­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stacjonarka

po­tocz­nie:
1. kom­pu­ter sta­cjo­nar­ny, pecet;
2. daw­niej: mała pla­ców­ka lecz­ni­cza z kil­ko­ma łóż­ka­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. kom­pu­ter sta­cjo­nar­ny

 (1.2) pot. kon­so­la sta­cjo­nar­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stacjonarność

→ sta­cjo­nar­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest sta­cjo­nar­ne


Patrz:stacjonarny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stacjonarny

1. niez­mie­nia­ją­cy miej­sca po­by­tu lub swego po­ło­że­nia; stały;
2. do­ty­czą­cy trybu nauki po­le­ga­ją­ce­go na co­dzien­nym uczest­ni­cze­niu w za­ję­ciach pro­wa­dzo­nych na uczel­ni; nie­za­ocz­ny


przy­miot­nik

 (1.1) po­zo­sta­ją­cy, od­by­wa­ją­cy się w jed­nym miej­scu, niez­mie­nia­ją­cy miej­sca po­ło­że­nia

 (1.2) eduk. po­le­ga­ją­cy na co­dzien­nym uczest­nict­wie słu­cha­czy lub stu­den­tów w za­ję­ciach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stacjonata

w jeź­dziect­wie: po­je­dyn­cza przesz­ko­da, zbu­do­wa­na z drą­gów bądź desek


Sta­cjo­na­ta – naj­po­pu­lar­niej­sza po­je­dyn­cza pio­no­wa (skok na wy­so­kość) przesz­ko­da do sko­ków kon­nych, wy­ko­rzy­sty­wa­na w za­wo­dach lub w ćwi­cze­niach skoku. Zbu­do­wa­na jest z dwóch sto­ja­ków i drą­gów lub desek, za­wie­szo­nych jedna nad drugą. Drągi umo­co­wa­ne są za po­mo­cą tzw. "łyżek" lub "kłó­dek", które umoż­li­wia­ją prze­su­wa­nie ich w górę lub w dół, w celu zmia­ny wy­so­ko­ści przesz­ko­dy. Sta­cjo­na­tę można po­sta­wić przy wą­skim rowie. Ro­dza­jem sta­cjo­na­ty jest też szla­ban.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stacjonowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) wojsk. prze­by­wa­nie gdzieś przez jakiś czas, po­sia­da­nie gdzieś bazy


Źródła:

Wiktionary

Stacjonowany

daw­niej: taki, któ­re­mu wyz­na­czo­no miej­sce po­sto­ju, po­by­tu


Źródła:

SJP.pl

Stacjonować

prze­by­wać w pew­nym miej­scu przez jakiś czas (zwy­kle o woj­sku)


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) wojsk. mieć gdzieś bazę, mieć po­stój

 (1.2) żart. wy­sta­wać gdzieś, ster­czeć gdzieś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stacjusz

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stacki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stacyje

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. rel. droga krzy­żo­wa


Źródła:

Wiktionary

Stacyjka

zdrob­nie­nie od: sta­cja


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od sta­cja

 (1.2) mała sta­cja (ko­le­jo­wa lub ben­zy­no­wa)

 (1.3) mot. prze­łącz­nik z zam­kiem do uru­cha­mia­nia sil­ni­ka po­ja­zdu przy po­mo­cy klu­cza


Sta­cyj­ka (Sta­cyj­ka. Bal­la­da w 13 obra­zach) – pol­ski se­rial oby­cza­jo­wo-ko­me­dio­wy z 2004 r. w re­ży­se­rii Ra­do­sła­wa Pi­wo­war­skie­go. Pre­mie­ro­wy od­ci­nek wy­e­mi­to­wa­no w TVP1 12 wrze­śnia 2004.

Plan zdję­cio­wy, zlo­ka­li­zo­wa­no w Je­zio­ra­nach pod Olsz­ty­nem oraz w Pa­słę­ku koło El­blą­ga. Okres zdję­cio­wy roz­po­czął się 3 paź­dzier­ni­ka 2003, a ca­łość zdjęć re­a­li­zo­wa­no w la­tach 2003–2004.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stacyjkowy

→ sta­cyj­ka


Patrz:stacyjka

Źródła:

SJP.pl

Stacyjny

zwią­za­ny z sta­cją


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sta­cją, do­ty­czą­cy sta­cji, wła­ści­wy sta­cji, znaj­du­ją­cy się w obrę­bie sta­cji

 (1.2) sta­no­wią­cy sta­cję

 (1.3) od­by­wa­ją­cy się sta­cja­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stacz

po­tocz­nie: męż­czyz­na od­płat­nie sto­ją­cy w ko­lej­ce za kogoś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ktoś, kto stoi

 (1.2) zob. stacz ko­lej­ko­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staczanka

sta­cza­nie drew­na do wody przed spła­wem


Źródła:

SJP.pl

Staczać

1. roz­gry­wać walkę, po­tycz­kę itp.;
2. ni­szczyć przez gry­zie­nie, drą­że­nie;
3. sta­czać się:
a) spa­dać skądś, to­cząc się;
b) doś­wiad­czać upad­ku mo­ral­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Staczka

po­tocz­nie: ko­bie­ta od­płat­nie sto­ją­ca w ko­lej­ce za kogoś


Źródła:

SJP.pl

Stade

Stade (dol­no­niem. "Stood") – mia­sto po­wia­to­we w Niem­czech w kraju związ­ko­wym Dolna Sak­so­nia, sie­dzi­ba po­wia­tu Stade. W 2001 li­czy­ło 45 152 miesz­kań­ców, w 2005 - 45 928, a w 2008 45 918 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wikipedia

Stadełko

zdrob­nie­nie od: sta­dło


Źródła:

SJP.pl

Stadialny

1. dzie­lą­cy się na po­szcze­gól­ne sta­dia;
2. od­no­szą­cy się do da­ne­go sta­dium pro­ce­su


Źródła:

SJP.pl

Stadiał

Sta­diał (gla­ci­sta­diał) – chłod­niej­szy okres w gla­cja­le, pod­czas któ­re­go lo­dow­ce zwięk­sza­ją swój za­sięg. Sta­dia­ły od­dzie­lo­ne są od sie­bie in­ter­sta­dia­ła­mi, cie­plej­szy­mi okre­sa­mi, pod­czas któ­rych lo­dow­ce „co­fa­ją się” na nie­wiel­kie od­le­gło­ści. Parę sta­diał—in­ter­sta­diał można uznać za ro­dzaj oscy­la­cji kli­ma­tycz­nej.


Źródła:

Wikipedia

Stadion

1. od­po­wied­nio wy­po­sa­żo­ny, oto­czo­ny try­bu­na­mi dla wi­dzów obiekt, na któ­rym od­by­wa­ją się za­wo­dy spor­to­we;
2. w sta­ro­żyt­nej Gre­cji: jed­nost­ka dłu­go­ści równa 164 m (at­tyc­ka) lub 192 m (olim­pij­ska)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sport. duża bu­dow­la z miej­sca­mi dla wi­dzów, miej­sce roz­gry­wa­nia za­wo­dów spor­to­wych;

 (1.2) hist. miara dłu­go­ści uży­wa­na w sta­ro­żyt­nych kra­jach o róż­nych dłu­go­ściach (zaz­wy­czaj 185 m);


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stadionik

zdrob­nie­nie od: sta­dion


Źródła:

SJP.pl

Stadionowy

→ sta­dion


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny ze sta­dio­nem, od­by­wa­ją­cy się na sta­dio­nie


Patrz:stadion

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stadium

faza, po­ziom, etap, sto­pień roz­wo­ju


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) część pro­ce­su, część czasu roz­wo­ju

 (1.2) hist. w sta­ro­żyt­nej Gre­cji miara od­le­gło­ści równa około 160 m


Sta­dium – sta­cja po­dziem­na Mass Rapid Tran­sit (MRT) na Circ­le Line w Sin­ga­pu­rze. Znaj­du­je się w dziel­ni­cy Kal­lang, tuż obok Sin­ga­po­re Sports Hub.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stadko

zdrob­nie­nie od: stado


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zdrobn. od stado

 (1.2) małe stado


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stadniak

ro­dzaj pta­ków śpie­wa­ją­cych


Źródła:

SJP.pl

Stadnicki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stadniczka

stad­nicz­ka żół­tos­krzy­dła - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny pa­pu­go­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Stadnie

przy­słó­wek

 (1.1) zool. sta­dem, w sta­dzie


Źródła:

Wiktionary

Stadnik

1. sa­miec roz­pło­do­wy bydła do­mo­we­go; buhaj;
2. stad­nik dłu­go­płet­wy - ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny ale­ste­so­wa­tych; by­strzyk dłu­go­płet­wy, ale­stes dłu­go­płet­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sa­miec roz­pło­do­wy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stadnina

oś­ro­dek ho­dow­li koni


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zo­o­techn. po­gło­wie koni w ho­dow­li za­ro­do­wej

 (1.2) zo­o­techn. oś­ro­dek zaj­mu­ją­cy się ho­dow­lą lub re­pro­duk­cją koni;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stadninka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: stad­ni­na

 (1.2) mała stad­ni­na


Źródła:

Wiktionary

Stadninowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stad­ni­ną, do­ty­czą­cy stad­ni­ny


Źródła:

Wiktionary

Stadność

życie w sta­dzie, w gru­pie


Źródła:

SJP.pl

Stadny

ży­ją­cy w sta­dzie, zwią­za­ny ze sta­dem (np. zwie­rzę stad­ne, in­stynkt stad­ny)


przy­miot­nik

 (1.1) od­by­wa­ją­cy się sta­dem, do­ty­czą­cy stada


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stado

1. gro­ma­da zwie­rząt jed­ne­go ga­tun­ku, trzo­da, sfora, tabun
2. tłum, gro­ma­da, chma­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zool. grupa osob­ni­ków tego sa­me­go, rza­dziej róż­nych ga­tun­ków zwie­rząt, ży­ją­ca na okre­ślo­nym te­ry­to­rium, zwią­za­na mniej lub bar­dziej za­a­wan­so­wa­ną formą or­ga­ni­za­cji spo­łecz­nej;

 (1.2) zo­o­techn. ho­dow­la­na grupa zwie­rząt

 (1.3) przen. pejor. duża licz­ba ludzi (nawet niet­wo­rzą­cych grupy)

 (1.4) przen. pot. gro­ma­da po­dob­nych do sie­bie obiek­tów


Stado – grupa osob­ni­ków tego sa­me­go, rza­dziej róż­nych ga­tun­ków zwie­rząt, ży­ją­ca na okre­ślo­nym te­ry­to­rium, zwią­za­na mniej lub bar­dziej za­a­wan­so­wa­ną formą or­ga­ni­za­cji spo­łecz­nej. Łą­cze­nie się osob­ni­ków w stada jest naj­czę­ściej zwią­za­ne z roz­ro­dem. Do zwie­rząt stad­nych na­le­ży wiele ga­tun­ków krę­gow­ców, głów­nie spoś­ród ssa­ków, pta­ków i ryb. U wil­ków i dzi­ków stado na­zy­wa­ne jest wa­ta­hą. Duże stado ryb to ła­wi­ca.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stadło

żar­to­bli­wie o parze mał­żeń­skiej


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pot. para mał­żeń­ska


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staf

po­tocz­nie: ma­ri­hu­a­na; gań­dźa, gan­dzia, gan­dża, ma­ryś­ka, ma­ry­cha, stuff


Źródła:

SJP.pl

Staff

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stafford

[czy­taj: sta­fed]
1. nazwa kilku miej­sco­wo­ści, hrabstw i gmin w USA;
2. mia­sto w An­glii


Staf­ford – mia­sto w Wiel­kiej Bry­ta­nii, w An­glii, w Staf­fords­hi­re, w dy­stryk­cie Staf­ford. Oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny hrab­stwa Staf­fords­hi­re. Po­ło­żo­ne w samym sercu re­gio­nu West Mid­lands. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Lud­no­ści wy­da­ne­go w 2001 roku, mia­sto ma 63 681 miesz­kań­ców. W 2011 roku dy­strykt li­czył 113 869 miesz­kań­ców. Jest mia­stem part­ner­skim Skar­ży­ska-Ka­mien­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staffordzki

przy­miot­nik od: Staf­ford


Źródła:

SJP.pl

Staffowski

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Staf­fa lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik

 (1.1) liter. do­ty­czą­cy życia i twór­czo­ści Le­o­pol­da Staf­fa, cha­rak­te­ry­stycz­ny, ty­po­wy dla Staf­fa lub jego twór­czo­ści, taki jak u Staf­fa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staffowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) na­le­żą­cy/od­no­szą­cy się do Le­o­pol­da Staf­fa


Źródła:

Wiktionary

Stafilokok

drob­no­u­strój ku­li­sty; gron­ko­wiec


Źródła:

SJP.pl

Stafisz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stagflacja

szyb­ki wzrost stopy in­fla­cji w wa­run­kach sta­gna­cji go­spo­dar­czej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ekon. wy­stę­po­wa­nie wy­so­kiej in­fla­cji w wa­run­kach sta­gna­cji go­spo­dar­czej;


Stag­fla­cja (ang. "stag­fla­tion", sta­gna­cja + in­fla­cja) – zja­wi­sko ma­kro­e­ko­no­micz­ne, po­le­ga­ją­ce na jed­no­czes­nym wy­stę­po­wa­niu w go­spo­dar­ce da­ne­go pań­stwa za­rów­no zna­czą­cej in­fla­cji, jak i sta­gna­cji go­spo­dar­czej (in­fla­cja zwy­kle wiąże się z fazą wzro­stu w cyklu ko­niunk­tu­ral­nym). Przy­czyn tego zja­wi­ska upa­tru­je się w ne­ga­tyw­nym szoku po­da­żo­wym, który po­wo­du­je za­rów­no wzrost cen, jak też i ogra­ni­cze­nie pro­duk­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stagflacyjny

→ stag­fla­cja


Patrz:stagflacja

Źródła:

SJP.pl

Stagiryta

przy­do­mek Ary­sto­te­le­sa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. filoz. przy­do­mek Ary­sto­te­le­sa ze Sta­gi­ry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stagnacja

1. brak dzia­ła­nia w ja­kiejś dzie­dzi­nie, brak zmian;
2. brak wzro­stu go­spo­dar­cze­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wy­ha­mo­wa­nie lub cał­ko­wi­te za­trzy­ma­nie po­stę­pu w ja­kiejś dzie­dzi­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stagnacyjny

przy­miot­nik od: sta­gna­cja


Źródła:

SJP.pl

Stagnofilny

lu­bią­cy prze­by­wać w śro­do­wi­sku wody sta­łej, np. ryby sta­gno­fil­ne


Źródła:

SJP.pl

Stagnolepis

ro­dzaj du­żych, opan­ce­rzo­nych gadów na­czel­nych z rzędu ae­to­za­u­rów


Źródła:

SJP.pl

Staja

1. dawna miara dłu­go­ści o róż­nych war­to­ściach w za­leż­no­ści od czasu i miej­sca; także dawna miara po­wierzch­ni; staje; sta­ja­nie
2. gór­ska po­la­na z sza­ła­sem słu­żą­cym pa­ste­rzom w okre­sie po­by­tu w gó­rach


Staja (bar­dziej po­praw­nie staje, sta­ja­nie) – sta­ro­pol­ska miara dłu­go­ści drogi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stajanie

dawna miara dłu­go­ści o róż­nych war­to­ściach w za­leż­no­ści od czasu i miej­sca; także dawna miara po­wierzch­ni; staja; staje


Źródła:

SJP.pl

Stajać

o lo­dzie lub śnie­gu: stop­nieć, roz­to­pić się


Źródła:

SJP.pl

Stajały

o lo­dzie lub śnie­gu: taki, który sta­jał (stop­niał, roz­to­pił się)


Źródła:

SJP.pl

Staje

dawna miara dłu­go­ści o róż­nych war­to­ściach w za­leż­no­ści od czasu i miej­sca; także dawna miara po­wierzch­ni; staja; sta­ja­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stajeneczka

zdrob­nie­nie od: staj­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: staj­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stajenka

zdrob­nie­nie od: staj­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: staj­nia

 (1.2) mała staj­nia

 (1.3) rel. model żłób­ka bet­le­jem­skie­go, zwy­kle z fi­gur­ka­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stajenny

osoba spe­cja­li­stycz­nie zaj­mu­ją­ca się końmi; masz­ta­lerz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pra­cow­nik zaj­mu­ją­cy się końmi i staj­nią

przy­miot­nik

 (2.1) do­ty­czą­cy staj­ni


Sta­jen­ny – osoba pra­cu­ją­ca przy ko­niach w stad­ni­nach. Zaj­mu­je się ich kar­mie­niem i po­je­niem, czy­szcze­niem sier­ści, po­da­wa­niem leków i su­ple­men­tów. Ich praca spro­wa­dza się też do pro­stych prac go­spo­dar­czych na te­re­nie stad­ni­ny. Nie na­le­ży mylić ich z masz­ta­le­rza­mi, do obo­wiąz­ków któ­rych do­cho­dzi je­szcze: pod­jeż­dża­nie i za­jeż­dża­nie mło­dych koni, spraw­dza­nie stanu ich zdro­wia oraz ogól­na opie­ka nad wszyst­ki­mi końmi w sta­dzie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stajkowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stajnia

1. bu­dy­nek przez­na­czo­ny dla koni
2. grupa koni, mo­to­cy­klów, bo­li­dów itp. przy­go­to­wy­wa­na do wy­ści­gów, re­pre­zen­tu­ją­ca barwy jed­ne­go wła­ści­cie­la, spon­so­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zo­o­techn. bu­dy­nek przez­na­czo­ny na po­mie­szcze­nie dla koni;

 (1.2) sport. konie wy­ści­go­we po­cho­dzą­ce z jed­nej stad­ni­ny

 (1.3) pot. jeźdz. klub jeź­dziec­ki, szko­ła jazdy kon­nej

 (1.4) sport. mot. ze­spół wy­ści­go­wy i kon­struk­cyj­ny For­mu­ły 1

 (1.5) daw. za­jezd­nia pa­ro­wo­zów


Staj­nia – bu­dy­nek, w któ­rym trzy­ma się konie. W zna­cze­niu uży­wa­nym na więk­szo­ści ob­sza­ru Pol­ski staj­nia jest po­mie­szcze­niem tylko dla koni, inne zwie­rzę­ta go­spo­dar­skie trzy­ma­ne są osob­no, np. po­mie­szcze­nia dla trzo­dy chlew­nej (świń) na­zy­wa­ne są chlew­nią lub tu­czar­nią, a dla bydła – oborą.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stajniak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stakan

ro­syj­ska szklan­ka, czę­sto z gru­be­go szkła, tra­dy­cyj­nie uży­wa­na do picia wódki lub her­ba­ty


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) szklan­ka do picia wódki lub spi­ry­tu­su, ko­ja­rzo­na z Ro­sja­na­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stal

stop że­la­za z wę­glem i in­ny­mi pier­wiast­ka­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) met. stop że­la­za z wę­glem;


Stal – stop że­la­za z wę­glem i in­ny­mi pier­wiast­ka­mi, pla­stycz­nie obro­bio­ny i obra­bial­ny ciepl­nie, o za­war­to­ści węgla nie­prze­kra­cza­ją­cej 2,11%, co od­po­wia­da gra­nicz­nej roz­pu­szczal­no­ści węgla w że­la­zie (dla stali sto­po­wych za­war­tość węgla może być dużo wyż­sza). Wę­giel w stali naj­czę­ściej wy­stę­pu­je w po­sta­ci per­li­tu płyt­ko­we­go. Nie­kie­dy jed­nak, szcze­gól­nie przy więk­szych za­war­to­ściach węgla, ce­men­tyt wy­stę­pu­je w po­sta­ci kul­ko­wej w oto­cze­niu zia­ren fer­ry­tu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stala

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stalag

w okre­sie II wojny świa­to­wej nie­miec­ki obóz dla jeń­ców wo­jen­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. nie­miec­ki obóz dla jeń­ców wo­jen­nych (sze­re­go­wych i po­do­fi­ce­rów) pod­czas II wojny świa­to­wej;


Sta­lag (niem. skrót od "Stamm­la­ger für kriegs­ge­fan­ge­ne Manns­chaf­ten und Un­te­rof­fi­zie­re") – w cza­sie II wojny świa­to­wej nie­miec­ki obóz je­niec­ki, przez­na­czo­ny dla sze­re­go­wych i po­do­fi­ce­rów.

Od­dziel­ną ka­te­go­rię sta­no­wi­ły obozy Sta­lag Luft ("Stamm­la­ger für kriegs­ge­fan­ge­ne Luftwaffenangehörige") pod za­rzą­dem Luft­waf­fe, przez­na­czo­ne dla lot­ni­ków wszel­kich stop­ni oraz Mar­lag ("Kriegs­ma­ri­ne-Kriegs­ge­fan­ge­nen-Manns­chafts­stamm­la­ger") przez­na­czo­ne dla ma­ry­na­rzy i po­do­fi­ce­rów ma­ry­nar­ki wo­jen­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stalagmicik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od sta­lag­mit


Źródła:

Wiktionary

Stalagmit

na­ciek kry­sta­licz­ny w po­sta­ci słupa lub stoż­ka, pow­sta­ją­cy na dnie ja­ski­ni wsku­tek osa­dza­nia się wę­gla­nu wap­nia po wy­pa­ro­wa­niu wody ka­pią­cej ze stro­pu ja­ski­ni


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. na­ciek ja­ski­nio­wy na­ra­sta­ją­cy od dna ja­ski­ni ku górze;


Sta­lag­mit ( sta­lag­mi­te z σταλαγμίτης) – na­ciek ja­ski­nio­wy, gra­wi­ta­cyj­ny osią­ga­ją­cy duże roz­mia­ry. Może wy­stę­po­wać w po­sta­ci słupa, stoż­ka, guza itp. Na­ra­sta od dna ja­ski­ni kra­so­wej ku górze wsku­tek wy­trą­ca­nia się wę­gla­nu wap­nia z ka­pią­cej ze stro­pu wody – w przy­pad­ku ja­ski­ni lo­do­wej – jej za­ma­rza­nia. Sta­lag­mi­to­wi od­po­wia­da zaz­wy­czaj sta­lak­tyt w stro­pie ja­ski­ni, w wy­ni­ku ich po­łą­cze­nia pow­sta­je ko­lum­na zwana sta­la­gna­tem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stalagmitowy

przy­miot­nik od: sta­lag­mit


Źródła:

SJP.pl

Stalagmometr

przy­rząd uży­wa­ny do mie­rze­nia na­pię­cia po­wierzch­nio­we­go cie­czy


Sta­lag­mo­metr – przy­rząd do po­mia­ru na­pię­cia po­wierzch­nio­we­go na gra­ni­cy cie­czy i gazu lub na gra­ni­cy dwóch nie­roz­pu­szczal­nych w sobie faz cie­kłych. Skła­da się z po­jem­ni­ka na ciecz pod­le­ga­ją­cą ba­da­niu oraz ka­pi­la­ry z od­po­wied­nio uksz­tał­to­wa­nym (pła­sko osz­li­fo­wa­nym) za­koń­cze­niem zwa­nym stop­ką. Taka kon­struk­cja poz­wa­la na po­wol­ny, swo­bod­ny wy­pływ zgro­ma­dzo­nej cie­czy dy­skret­ny­mi por­cja­mi – kro­pla­mi, two­rzą­cy­mi się pod stop­ką ka­pi­la­ry i re­gu­lar­nie odry­wa­ją­cy­mi się od niej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stalagnacik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od sta­la­gnat


Źródła:

Wiktionary

Stalagnat

wa­pien­na forma na­cie­ko­wa pow­sta­ła w wy­ni­ku po­łą­cze­nia się sta­lak­ty­tu ze sta­lag­mi­tem


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. ma­ją­cy kształt ko­lum­ny na­ciek ja­ski­nio­wy pow­sta­ły z po­łą­cze­nia sta­lag­mi­tu ze sta­lak­ty­tem;


Sta­la­gnat (ko­lum­na na­cie­ko­wa) – na­ciek ja­ski­nio­wy w for­mie ko­lum­ny, słupa, lejka itp., łą­czą­cy strop ja­ski­ni kra­so­wej z jej dnem. Pow­sta­je on w efek­cie rów­no­czes­ne­go roz­wo­ju sta­lak­ty­tu idą­ce­go od stro­pu i sta­lag­mi­tu na dnie ja­ski­ni, który two­rzy się z wy­trą­ca­nia wę­gla­nu wap­nia z wody ka­pią­cej z tego sta­lak­ty­tu. Od­po­wied­nio długi roz­rost obu form le­żą­cych na jed­nej osi pro­wa­dzi do ich po­łą­cze­nia i wyksz­tał­ce­nia sta­la­gna­tu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stalagnatowy

przy­miot­nik od: sta­la­gnat


Źródła:

SJP.pl

Stalak

sta­lo­wy sto­jak słu­żą­cy jako pod­po­ra stro­pu w ko­pal­ni


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) górn. sta­lo­wa pod­po­ra stro­pu ko­pal­ni

 (1.2) daw. nóż lub wi­de­lec zro­bio­ny w ca­ło­ści z jed­ne­go ka­wał­ka stali


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalaktycik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od sta­lak­tyt


Źródła:

Wiktionary

Stalaktyt

na­ciek kry­sta­licz­ny w po­sta­ci sopla zwi­sa­ją­ce­go ze stro­pu ja­ski­ni; so­ple­niec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. na­ciek ja­ski­nio­wy w kształ­cie sopla, zwi­sa­ją­cy ze stro­pu ja­ski­ni;


Sta­lak­tyt, so­ple­niec, nawis ( σταλακτίτης od σταλάσσω 'kapać') – gra­wi­ta­cyj­ny na­ciek ja­ski­nio­wy ma­ją­cy naj­czę­ściej kształt wy­dłu­żo­ne­go, od­wró­co­ne­go stoż­ka (sopla), na­ra­sta­ją­ce­go od stro­pu ja­ski­ni kra­so­wej ku jej spą­go­wi. Nazwa "sta­lak­tyt", w zbli­żo­nych for­mach ("sta­lac­ti­te", "sta­lak­tit", "esta­lac­ti­te" itd.)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stalaktytowy

przy­miot­nik od: sta­lak­tyt


Źródła:

SJP.pl

Stale

przy­słó­wek

 (1.1) pot. bez przer­wy, cały czas


Stale – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie tar­no­brze­skim, w gmi­nie Grę­bów. Ma sta­tus so­łect­wa.

W miej­sco­wo­ści funk­cjo­nu­je rzym­sko­ka­to­lic­ka pa­ra­fia św. Te­re­sy z Avili na­le­żą­ca do de­ka­na­tu Tar­no­brzeg.

W la­tach 1954–1960 wieś była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Stale, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Mo­krzy­szów.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stalej

dawny sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: stale (trwa­le)


Źródła:

SJP.pl

Stalewo

Sta­le­wo (niem. "Stall") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie el­blą­skim, w gmi­nie Mar­ku­sy, na ob­sza­rze Żuław El­blą­skich.

Wieś kró­lew­ska po­ło­żo­na była w II po­ło­wie XVI wieku w wo­je­wództ­wie mal­bor­skim. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa el­blą­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Stalewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stalexport

1. dwa wie­żow­ce w Ka­to­wi­cach, za­pro­jek­to­wa­ne pod ko­niec lat 70. XX wieku;
2. pol­skie przed­się­bior­stwo


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stalica

że­laz­ne oku­cie skrzyn­ki w siecz­kar­ni


Źródła:

SJP.pl

Stalin

naz­wi­sko, np. Józef Sta­lin (Iosif Wis­sa­rio­no­wicz Dżu­gasz­wi­li), 1878-1953 - dzia­łacz ko­mu­ni­stycz­ny i dyk­ta­tor Związ­ku Ra­dziec­kie­go, oso­bi­ście od­po­wie­dzial­ny za zbrod­nie po­peł­nio­ne przez reżim, który stwo­rzył


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. polit. pse­u­do­nim Io­si­fa Wis­sa­rio­no­wi­cza Dżu­gasz­wi­lie­go, ra­dziec­kie­go po­li­ty­ka i przy­wód­cy;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalingrad

funk­cjo­nu­ją­ca w la­tach 1925-1961 nazwa Woł­go­gra­du (mia­sto w Rosji)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. nazwa Woł­go­gra­du w la­tach 1925-1961


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stalingradczyk

miesz­ka­niec Sta­lin­gra­du (obec­nie - Woł­go­grad)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Sta­lin­gra­du


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalingradka

miesz­kan­ka Sta­lin­gra­du (obec­nie - Woł­go­grad)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Sta­lin­gra­du


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalingradzki

zwią­za­ny ze Sta­lin­gra­dem (dawna nazwa (1925-61) ro­syj­skie­go mia­sta Woł­go­grad)


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny ze Sta­lin­gra­dem, do­ty­czą­cy Sta­lin­gra­du


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalinista

zwo­len­nik Sta­li­na, sta­li­niz­mu lub czło­nek sta­li­now­skie­go apa­ra­tu wła­dzy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) polit. zwo­len­nik Jó­ze­fa Sta­li­na, sta­li­niz­mu lub czło­nek sta­li­now­skie­go apa­ra­tu wła­dzy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalinistka

→ sta­li­ni­sta; sta­li­nów­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) polit. zwo­len­nicz­ka Jó­ze­fa Sta­li­na, sta­li­niz­mu lub człon­ki­ni sta­li­now­skie­go apa­ra­tu wła­dzy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalinizacja

wpro­wa­dza­nie lub upo­wszech­nia­nie sta­li­niz­mu w Związ­ku Ra­dziec­kim i pań­stwach po­zo­sta­ją­cych pod jego wpły­wem po­li­tycz­nym


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. polit. wpro­wa­dza­nie sta­li­niz­mu


Sta­li­ni­za­cja – pro­ces za­po­cząt­ko­wa­ny w okre­sie Pol­skiej Rze­czy­po­spo­li­tej Lu­do­wej (od 1948 roku do 1956 roku) cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się wpły­wem sta­li­niz­mu na kształ­to­wa­nie sto­sun­ków spo­łecz­no-go­spo­dar­czych. W go­spo­dar­ce prze­ja­wiał się ko­lek­ty­wi­za­cją prze­my­słu i ob­sza­rów wiej­skich oraz lik­wi­da­cją pry­wat­nych przed­się­biorstw hand­lo­wych, w kul­tu­rze – roz­wo­jem kie­run­ku ar­ty­stycz­ne­go na­zy­wa­ne­go so­cre­a­li­zem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stalinizm

1. okres rzą­dów J. Sta­li­na;
2. sy­stem ide­o­lo­gicz­ny au­tor­stwa J. Sta­li­na, opar­ty o za­ło­że­nie, że re­wo­lu­cja ko­mu­ni­stycz­na może od­nieść suk­ces także w jed­nym tylko pań­stwie (prze­ci­wień­stwo troc­kiz­mu) oraz że re­wo­lu­cja świa­to­wa nie na­stą­pi sa­mo­ist­nie, lecz musi zo­stać sta­ran­nie przy­go­to­wa­na, w tym po­przez wy­ko­rzy­sta­nie kon­flik­tów mię­dzy mo­car­stwa­mi im­pe­ria­li­stycz­ny­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. polit. ustrój, prak­ty­ka rzą­dze­nia pa­nu­ją­ca w ZSRR za cza­sów Jó­ze­fa Sta­li­na;


Sta­li­nizm – uksz­tał­to­wa­ny w la­tach 30. XX wieku w Związ­ku So­cja­li­stycz­nych Re­pu­blik Ra­dziec­kich pod dyk­ta­tor­ski­mi rzą­da­mi Jó­ze­fa Sta­li­na sy­stem po­glą­dów ide­o­lo­gicz­nych i spo­sób kie­ro­wa­nia par­tią oraz pań­stwem ko­mu­ni­stycz­nym i jego go­spo­dar­ką. Spro­wa­dzał się do rzą­dów jed­nej par­tii za po­mo­cą przy­mu­su (ter­ro­ru) i pro­pa­gan­dy oraz cen­tral­nie ste­ro­wa­nej go­spo­dar­ki pla­no­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stalinizować

wpro­wa­dzać i roz­po­wszech­niać za­sa­dy sta­li­niz­mu


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) hist. polit. wpro­wa­dzać lub upo­wszech­niać sta­li­nizm


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalinka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ro­dzaj ra­dziec­kie­go bu­dow­nict­wa miesz­ka­nio­we­go spo­pu­la­ry­zo­wa­ne­go za cza­sów Sta­li­na


Źródła:

Wiktionary

Stalinogrodzki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Sta­li­no­gro­du, zwią­za­ny ze Sta­li­no­gro­dem


Źródła:

Wiktionary

Stalinogród

funk­cjo­nu­ją­ca w la­tach 1953-1956 nazwa Ka­to­wic


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. nazwa Ka­to­wic w la­tach 1953–1956


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalinowiec

zwo­len­nik Sta­li­na, sta­li­niz­mu lub czło­nek sta­li­now­skie­go apa­ra­tu wła­dzy; sta­li­ni­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) polit. zob. sta­li­ni­sta.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalinowski

→ sta­li­nizm


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) polit. hist. zwią­za­ny ze sta­li­niz­mem albo z po­sta­cią ra­dziec­kie­go przy­wód­cy Jó­ze­fa Sta­li­na


Patrz:stalinizm

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalinówka

→ sta­li­no­wiec; sta­li­nist­ka


Źródła:

SJP.pl

Staliować

zwę­zić ubra­nie w talii; wy­ta­lio­wać


Źródła:

SJP.pl

Staliwo

stal gor­sze­go ga­tun­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) stal w sta­nie cie­kłym lub w po­sta­ci go­to­wych od­le­wów


Sta­li­wo – wie­los­kład­ni­ko­wy stop że­la­za z wę­glem, nie­pod­da­ny obrób­ce pla­stycz­nej.

W od­mia­nach użyt­ko­wych za­war­tość węgla nie prze­kra­cza 1,5%, suma ty­po­wych do­mie­szek rów­nież nie prze­kra­cza 1%. Wła­ści­wo­ści me­cha­nicz­ne sta­li­wa są nieco niż­sze niż włas­no­ści stali o takim samym skła­dzie po obrób­ce pla­stycz­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stalińsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. No­wo­kuź­nieck, nazwa no­szo­na przez mia­sto w la­tach 1932–61


Źródła:

Wiktionary

Stalka

daw­niej:
1. sta­lo­wy pręt do krze­sa­nia ognia;
2. przy­rząd do ostrze­nia noży, ta­sa­ków itp.;
3. za­koń­cze­nie pióra, sta­lów­ka;
4. sta­lo­wa li­stew­ka do usz­tyw­nia­nia spód­nic, gor­se­tów itp.; bry­kla


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) sta­lo­wy pręt do ostrze­nia noży

 (1.2) przest. pot. sta­lów­ka

 (1.3) wędk. pot. sta­lo­wy przy­pon

 (1.4) daw. sta­lo­wa sprę­ży­na w sta­ni­ku, gor­se­cie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalker

[czy­taj: sto­ker lub stal­ker] osoba upor­czy­wie na­ga­bu­ją­ca, prze­śla­du­ją­ca kogoś, na­ru­sza­ją­ca pry­wat­ność innej osoby


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) krym. osoba prze­śla­du­ją­ca swoją ofia­rę po­przez śle­dze­nie jej i utrud­nia­nie życia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stalkerka

[czy­taj: sto­ker­ka lub stal­ker­ka] ko­bie­ta upor­czy­wie na­ga­bu­ją­ca, prze­śla­du­ją­ca kogoś, na­ru­sza­ją­ca pry­wat­ność innej osoby


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) krym. ko­bie­ta do­pu­szcza­ją­ca się stal­kin­gu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalkerski

→ stal­ker [czy­taj: sto­ker­ski lub stal­ker­ski]


Źródła:

SJP.pl

Stalking

[czy­taj: sto­king lub stal­king] upor­czy­we na­ga­by­wa­nie, na­przy­krza­nie się, prze­śla­do­wa­nie innej osoby i na­ru­sza­nie jej pry­wat­no­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) so­cjol. krym. zło­śli­we i pow­ta­rza­ją­ce się na­ga­by­wa­nie, na­przy­krza­nie się czy prze­śla­do­wa­nie, za­gra­ża­ją­ce czy­je­muś bez­pie­czeń­stwu;


Stal­king – ter­min po­cho­dzą­cy z ję­zy­ka an­giel­skie­go, który oz­na­cza „pod­cho­dy” lub „skra­da­nie się”. Pod ko­niec lat 80. XX wieku "stal­king" zy­skał do­dat­ko­we ne­ga­tyw­ne zna­cze­nie na sku­tek no­we­go zja­wi­ska spo­łecz­ne­go, jakim było ob­se­syj­ne po­dą­ża­nie fanów za gwia­zda­mi fil­mo­wy­mi Hol­ly­wo­od. Obec­nie "stal­king" jest de­fi­nio­wa­ny jako „zło­śli­we i pow­ta­rza­ją­ce się na­ga­by­wa­nie, na­przy­krza­nie się czy prze­śla­do­wa­nie za­gra­ża­ją­ce czy­je­muś bez­pie­czeń­stwu”.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stalkingowy

[czy­taj: sto­kin­go­wy lub stal­kin­go­wy] zwią­za­ny z upor­czy­wym na­ga­by­wa­niem, prze­śla­do­wa­niem kogoś, na­ru­sza­niem pry­wat­no­ści innej osoby


Źródła:

SJP.pl

Stalkować

[czy­taj: sto­ko­wać lub stal­ko­wać] upor­czy­wie na­ga­by­wać, na­przy­krzać się, prze­śla­do­wać inną osobę i na­ru­szać jej pry­wat­ność; nękać


Źródła:

SJP.pl

Stalla

drew­nia­na lub ka­mien­na ławka dla du­chow­nych, bo­ga­to zdo­bio­na, usta­wio­na w pre­zbi­te­rium


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stalle

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) ławy usy­tu­o­wa­ne przy bocz­nych ścia­nach pre­zbi­te­rium, czę­sto bo­ga­to de­ko­ro­wa­ne;


Stal­le – drew­nia­ne lub ka­mien­ne ławki usta­wio­ne w pre­zbi­te­rium przy bocz­nych ścia­nach. Czę­sto bar­dzo bo­ga­to zdo­bio­ne rzeź­biar­sko, ma­lar­sko lub in­tar­sją, po­prze­dzie­la­ne na po­je­dyn­cze sie­dzi­ska.

Miały zaz­wy­czaj wy­so­kie opar­cia (za­plec­ki), czę­sto z bal­da­chi­mem.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stallone

[czy­taj: staLON] naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stalmach

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stalnica

po­rem­bi­ca stal­ni­ca - ga­tu­nek plusk­wia­ka z ro­dzi­ny tar­czów­ko­wa­tych, wy­stę­pu­ją­cy w Eu­ro­pie Środ­ko­wej


Źródła:

SJP.pl

Stalny

przy­miot­nik

 (1.1) daw. sta­lo­wy, wy­ko­na­ny ze stali


Źródła:

Wiktionary

Stalochłonny

zu­ży­wa­ją­cy dużo stali


Źródła:

SJP.pl

Staloryt

1. ro­dzaj tech­ni­ki gra­ficz­nej
2. ry­ci­na uzy­ski­wa­na tą tech­ni­ką


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) szt. tech­ni­ka gra­ficz­na na­le­żą­ca do druku wklę­słe­go po­le­ga­ją­ca na wy­ko­na­niu ry­ci­ny ryl­cem na pły­cie sta­lo­wej, po­ma­lo­wa­niu go farbą i od­bi­ciu na pa­pie­rze;

 (1.2) od­bit­ka, ry­ci­na, która zo­sta­ła wy­ko­na­na tech­ni­ką sta­lo­ry­tu (1.1)


Sta­lo­ryt — tech­ni­ka gra­ficz­na na­le­żą­ca do druku wklę­słe­go — rów­nież nazwa ry­ci­ny wy­ko­na­nej tej tech­ni­ką. Po­le­ga na wy­ko­na­niu ry­ci­ny ryl­cem na pły­cie sta­lo­wej. Wy­ma­ga dużej pre­cyz­ji od ry­tow­ni­ka, po­nie­waż re­tu­sze i po­praw­ki są pra­wie nie­moż­li­we ze wzglę­du na twar­dość ma­te­ria­łu. Po za­koń­cze­niu ry­to­wa­nia płyta jest do­dat­ko­wo har­to­wa­na.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stalorytnictwo

sztu­ka wy­ko­ny­wa­nia sta­lo­ry­tów


Źródła:

SJP.pl

Stalorytnik

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie wy­ko­ny­wa­nia sta­lo­ry­tów


Źródła:

SJP.pl

Staloskop

przy­rząd do szyb­kie­go ba­da­nia skła­du che­micz­ne­go stali me­to­dą ana­li­zy wid­mo­wej; sti­lo­metr


Źródła:

SJP.pl

Stalować

prze­sta­rza­le: zle­cać rze­mieśl­ni­ko­wi wy­ko­na­nie cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Stalowiec

1. żoł­nierz nie­bio­rą­cy udzia­łu w fali;
2. za­wod­nik lub fan klubu Stal (np. Stal Mie­lec, Stal Go­rzów)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. kibic klubu spor­to­we­go Stal Go­rzów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalownia

za­kład pro­duk­cyj­ny (fa­bry­ka) wyt­wa­rza­ją­cy stal


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. hutn. dział huty zaj­mu­ją­cy się wy­ta­pia­niem stali


Sta­low­nia – dział huty zaj­mu­ją­cy się wy­ta­pia­niem stali.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stalownictwo

dział hut­nict­wa obej­mu­ją­cy wy­ta­pia­nie stali


Źródła:

SJP.pl

Stalownik

osoba wyt­wa­rza­ją­ca stal


Sta­low­nik – opu­szczo­ny kom­pleks sa­na­to­ryj­no-szpi­tal­ny na zbo­czu Łysej Góry w Biel­sku-Bia­łej (Mi­ku­szo­wi­ce Kra­kow­skie), przy ul. Sta­lo­wej 10. Pow­stał w la­tach 60. XX w. jako in­we­sty­cja re­sor­tu hut­nict­wa dla pra­cow­ni­ków za­kła­dów me­ta­lur­gicz­nych i ich ro­dzin. Oś­ro­dek dzia­łał od 1967 do 2001 r., peł­niąc funk­cję sa­na­to­rium, a na­stęp­nie szpi­ta­la spe­cja­li­stycz­ne­go. Od ponad 20 lat po­zo­sta­je opu­szczo­ny i stop­nio­wo ni­szcze­je, sta­jąc się jed­nym z naj­bar­dziej roz­poz­na­wal­nych „stra­szy­deł” w re­gio­nie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stalowobłękitny

błę­kit­ny o sta­lo­wym (sza­ro­nie­bie­skim) od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Stalowoczarny

czar­ny o sta­lo­wym (sza­ro­nie­bie­skim) od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Stalowogranatowy

gra­na­to­wy o sta­lo­wym (sza­ro­nie­bie­skim) od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Stalowoniebieski

nie­bie­ski o sta­lo­wym (sza­ro­nie­bie­skim) od­cie­niu


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy kolor nie­bie­ski o od­cie­niu sta­lo­wym, sza­rym i po­łys­kli­wym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalowosrebrny

srebr­ny o sta­lo­wym (sza­ro­nie­bie­skim) od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Stalowoszary

szary o sta­lo­wym (sza­ro­nie­bie­skim) od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Stalowowolanin

miesz­ka­niec Sta­lo­wej Woli (mia­sta w Pol­sce)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Sta­lo­wej Woli

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca ze Sta­lo­wej Woli, uro­dzo­na w Sta­lo­wej Woli


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalowowolanka

miesz­kan­ka Sta­lo­wej Woli (mia­sta w Pol­sce)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Sta­lo­wej Woli

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca ze Sta­lo­wej Woli, uro­dzo­na w Sta­lo­wej Woli


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalowowolski

przy­miot­nik od: Sta­lo­wa Wola


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy Sta­lo­wej Woli, zwią­za­ny ze Sta­lo­wą Wolą, po­cho­dzą­cy ze Sta­lo­wej Woli


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalowy

1. wy­ko­na­ny ze stali;
2. ma­ją­cy kolor stali, sza­ro­nie­bie­ski;
3. prze­no­śnie:
a) bar­dzo silny, twar­dy;
b) silny psy­chicz­nie, nie­u­gię­ty, nie­złom­ny; świad­czą­cy o ta­kich ce­chach


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny ze stalą, do­ty­czą­cy stali

 (1.2) wy­ko­na­ny ze stali

 (1.3) książk. ma­ją­cy kolor stali

 (1.4) przen. twar­dy, mocny, silny fi­zycz­nie

 (1.5) przen. silny, od­por­ny psy­chicz­nie; także. bę­dą­cy wy­ra­zem moc­ne­go cha­rak­te­ru


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: stały


Źródła:

SJP.pl

Staluga

daw­niej: szta­lu­ga; sto­jak z ru­cho­my­mi uchwy­ta­mi, słu­żą­cy­mi ma­la­rzo­wi do umie­szcza­nia ma­lo­wa­ne­go obra­zu na od­po­wied­niej wy­so­ko­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. szta­lu­ga, szta­lu­gi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalugwa

ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny be­ka­so­wa­tych; bro­dziec sa­mot­ny, sa­mot­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. sa­mot­nik, bro­dziec sa­mot­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stalóweczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: sta­lów­ka


Źródła:

Wiktionary

Stalówka

1. cien­ka blasz­ka ufor­mo­wa­na w kształ­cie ostrza, rozd­wo­jo­ne­go na końcu, słu­żą­ca do pi­sa­nia;
2. po­tocz­nie: sta­lo­wa linka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) koń­co­wa, ro­bo­cza część pióra do pi­sa­nia lub ry­so­wa­nia;

 (1.2) pot. techn. sta­lo­wa linka


Sta­lów­ka – uksz­tał­to­wa­na w for­mie cien­kie­go ostrza, rozd­wo­jo­ne­go na końcu, sta­lo­wa, bądź wy­ko­na­na z in­ne­go ma­te­ria­łu (np. złoto, tytan) cien­ka bla­cha, słu­żą­ca do pi­sa­nia pió­rem przy uży­ciu cie­kłe­go atra­men­tu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stalówkowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sta­lów­ką, do­ty­czą­cy sta­lów­ki


Źródła:

Wiktionary

Stambulczyk

miesz­ka­niec Stam­bu­łu; Stam­buł­czyk


Źródła:

SJP.pl

Stambulski

→ Stam­buł (mia­sto w Tur­cji); istam­bul­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Stam­bu­łu, zwią­za­ny ze Stam­bu­łem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stambuł

(w sta­ro­żyt­no­ści Bi­zan­cjum, 324-1453 Kon­stan­ty­no­pol, 1453-1930 nazwy Kon­stan­ty­no­pol i Stam­buł uży­wa­ne za­mien­nie) naj­więk­sze mia­sto w Tur­cji; rza­dziej: Istam­buł


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. naj­więk­sze mia­sto Tur­cji, le­żą­ce nad Bos­fo­rem, na dwóch kon­ty­nen­tach;


Stam­buł ( İstanbul) – naj­więk­sze i naj­lud­niej­sze mia­sto w Tur­cji oraz jej cen­trum kul­tu­ral­ne, hand­lo­we i fi­nan­so­we. Roz­cią­ga się po obu stro­nach cie­śni­ny mor­skiej Bos­for, od pół­noc­ne­go wy­brze­ża Morza Mar­ma­ra do po­łud­nio­we­go wy­brze­ża Morza Czar­ne­go. Po­ło­że­nie miej­sco­wo­ści za­rów­no w eu­ro­pej­skiej Tra­cji, jak i az­ja­tyc­kiej Bi­ty­nii spra­wia, że jest ona je­dy­ną me­tro­po­lią świa­ta znaj­du­ją­cą się na dwóch kon­ty­nen­tach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stambułczyk

miesz­ka­niec Stam­bu­łu; Stam­bul­czyk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Stam­bu­łu; osoba z tego mia­sta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stambułka

daw­niej: fajka tu­rec­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Stam­bu­łu; ko­bie­ta z tego mia­sta

 (1.2) daw. fajka tu­rec­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stamina

śro­do­wi­sko­wo: wy­trzy­ma­łość ja­kie­goś urzą­dze­nia


Sta­mi­na – szó­sty album stu­dyj­ny pol­skie­go ra­pe­ra Gedza. Wy­daw­nict­wo uka­za­ło się 19 li­sto­pa­da 2020 za poś­red­nict­wem wyt­wór­ni mu­zycz­nej NNJL w dy­stry­bu­cji Uni­ver­sal Music Pol­ska.

Album jest utrzy­ma­ny w stylu mu­zy­ki hip-hop. Skła­da się z wer­sji stan­dar­do­wej (1 CD).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stamirowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stampila

pie­cząt­ka (stem­pel) imien­na, fir­mo­wa


Źródła:

SJP.pl

Stamppot

[czy­taj: stam­pot] ziem­nia­ki utłu­czo­ne wraz z wa­rzy­wa­mi


Stamp­pot ( stam­pen „tłuc, ubi­jać” i pot „gar­nek”) – ziem­nia­ki utłu­czo­ne razem z wa­rzy­wa­mi.

Pro­sta i po­żyw­na po­tra­wa cha­rak­te­ry­stycz­na dla tra­dy­cyj­nej kuch­ni ho­len­der­skiej, łatwa do przy­go­to­wa­nia w dużej ilo­ści. Pod­sta­wo­wym skład­ni­kiem są ugo­to­wa­ne i utłu­czo­ne ziem­nia­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stamtąd

z tam­te­go miej­sca


za­i­mek

 (1.1) z tam­te­go miej­sca, z tam­tej lo­ka­li­za­cji, z miej­sca od­da­lo­ne­go od nas


Stam­tąd ( From, zapis sty­li­zo­wa­ny FROM) – ame­ry­kań­ski se­rial grozy. W ro­lach głów­nych wy­stę­pu­ją Ha­rold Per­ri­ne­au Jr., Ca­ta­li­na San­di­no Mo­re­no, Eion Ba­i­ley, i.

Se­rial w 2025 roku do­stał Na­gro­dę Sa­turn w ka­te­go­rii Naj­lep­szy se­rial te­le­wi­zyj­ny z ga­tun­ku hor­ror.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stan

1. ca­łoksz­tałt oko­licz­no­ści, wa­run­ki, w któ­rych się ktoś lub coś znaj­du­je; sy­tu­a­cja, po­zy­cja, po­ło­że­nie;
2. po­ziom, ilość cze­goś; licz­ba;
3. czy­jeś uspo­so­bie­nie, czyjś na­strój;
4. jed­nost­ka ad­mi­ni­stra­cyj­na i te­ry­to­rial­na w niek­tó­rych pań­stwach fe­de­ral­nych;
5. wcię­cie w pasie; talia, pas, kibić;
6. część tu­ło­wia od ra­mion do talii;
7. część sukni lub in­ne­go okry­cia wierzch­nie­go od ra­mion do pasa lub w oko­li­cach talii;
8. jedna z warstw spo­łecz­nych, na jakie dzie­li­ło się spo­łe­czeń­stwo w pań­stwach eu­ro­pej­skich od XIII do XVIII wieku;
9. przy­na­leż­ność do ta­kiej war­stwy wy­ni­ka­ją­ca z po­cho­dze­nia lub za­wo­du;
10. prze­sta­rza­łe: za­ję­cie wy­ko­ny­wa­ne przez kogoś; zawód, sta­no­wi­sko;
11. ar­cha­icz­nie: pań­stwo, kraj wraz z rzą­dem;
12. ar­cha­icz­nie: rząd, rzą­dze­nie, po­li­ty­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sy­tu­a­cja, sto­pień cze­goś, po­ziom spraw­no­ści w danej chwi­li; na­strój

 (1.2) ilość, wiel­kość cze­goś

 (1.3) adm. odręb­na jed­nost­ka ad­mi­ni­stra­cyj­na niek­tó­rych państw fe­de­ra­cyj­nych;

 (1.4) hist. so­cjol. grupa spo­łecz­na w okre­sie od śred­nio­wie­cza do XVIII w.;

 (1.5) część ubra­nia ko­bie­ty na wy­so­ko­ści talii

 (1.6) daw. pań­stwo

 (1.7) stpol. za­pew­nie­nie utrzy­ma­nia woj­sku

 (1.8) daw. na­miot


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stanaszek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stanca

w po­ez­ji pro­wan­sal­skiej nazwa ut­wo­ru po­e­tyc­kie­go o wy­ra­zi­stej i zam­knię­tej bu­do­wie, zło­żo­ne­go z kilku lub kil­ku­na­stu wer­sów; stan­za


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. stro­fa ośmio­wier­szo­wa

 (1.2) liter. utwór po­e­tyc­ki skła­da­ją­cy się ze strof ośmio­wier­szo­wych


Stan­ca – wieś w Ru­mu­nii, w okrę­gu Bra­i­ła, w gmi­nie Stăncuța. W 2011 roku li­czy­ła 327 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stancelewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stancja

1. miesz­ka­nie, czę­sto wraz z utrzy­ma­niem, od­naj­mo­wa­ne ucz­niom lub stu­den­tom;
2. daw­niej: pokój, sy­pial­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­ka­nie wy­naj­mo­wa­ne ucz­niom lub stu­den­tom

 (1.2) daw. pokój ofe­ro­wa­ny go­ściom


Stan­cja ( stan­za, czyt. "stan­ca" – pokój, izba) – miesz­ka­nie wy­naj­mo­wa­ne ucz­niom na czas nauki poza miej­scem sta­łe­go za­miesz­ka­nia.

Ceny najmu miesz­ka­nia na ten cel, po­dob­nie jak ceny in­nych miesz­kań, uza­leż­nio­ne są od miej­sco­wo­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stanclik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stancyjka

zdrob­nie­nie od: stan­cja


Źródła:

SJP.pl

Stand

[czy­taj: stend]
1. sta­no­wi­sko dla za­wod­ni­ków w za­wo­dach strze­lec­kich;
2. try­bu­na dla wi­dzów wy­ści­gów kon­nych;
3. sto­i­sko, na któ­rym są ro­zło­żo­ne ek­spo­na­ty wy­sta­wo­we;
4. sto­jak na ulot­ki re­kla­mo­we


Stand – wieś w An­glii, w hrab­stwie Wiel­ki Man­che­ster. Leży 11 km na pół­noc­ny za­chód od cen­trum mia­sta Man­che­ster.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stand-By

[czy­taj: stand baj] stand­by;
1. tryb czu­wa­nia niek­tó­rych urzą­dzeń po wy­łą­cze­niu;
2. akre­dy­ty­wa stand-by - zo­bo­wią­za­nie banku ot­wie­ra­ją­ce­go do za­pła­ce­nia na pier­wsze żą­da­nie be­ne­fi­cjen­ta kwoty akre­dy­ty­wy w przy­pad­ku nie­wy­wią­za­nia się zle­ce­nio­daw­cy ze swo­ich zo­bo­wią­zań


Źródła:

SJP.pl

Stand-Up

[czy­taj: stend ap]
1. ko­me­dio­wy wy­stęp w po­sta­ci mo­no­lo­gu przed pu­blicz­no­ścią;
2. ko­men­tarz re­por­te­ra te­le­wi­zyj­ne­go wy­gła­sza­ny na sto­ją­co przed ka­me­rą


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) teatr. ko­me­dio­wy wy­stęp sce­nicz­ny w for­mie mo­no­lo­gu;


Stand-up – ko­me­dio­wa forma ar­ty­stycz­na w po­sta­ci mo­no­lo­gu przed pu­blicz­no­ścią.

W odróż­nie­niu od ka­ba­re­tu stand-up opie­ra się ra­czej na cha­ryz­mie wy­ko­naw­cy oraz kon­tak­cie z pu­blicz­no­ścią niż na do­pra­co­wa­niu każ­de­go wier­sza przed­sta­wie­nia i war­to­ści ar­ty­stycz­nej. Ar­ty­ści stand-upowi przy­wią­zu­ją mniej­szą wagę do kwe­stii ar­ty­stycz­nych, za głów­ny cel sta­wia­jąc sobie opo­wia­da­ną hi­sto­rię i ro­zba­wie­nie pu­blicz­no­ści. Ga­tu­nek ten ce­chu­je od­waż­ny humor i po­dej­mo­wa­nie kon­tro­wer­syj­nych te­ma­tów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stand-Uper

[czy­taj: stendAper] komik wy­gła­sza­ją­cy mo­no­log przed pu­blicz­no­ścią; stan­du­per, stand uper, sten­da­per, stand-upo­wiec, stan­du­po­wiec, stand upo­wiec, sten­da­po­wiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba wy­ko­nu­ją­ca stand-up (ko­me­dio­wy wy­stęp sce­nicz­ny w for­mie mo­no­lo­gu)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stand-Uperka

[czy­taj: stendaPERka] ko­micz­ka wy­gła­sza­ją­ca mo­no­log przed pu­blicz­no­ścią; stan­du­per­ka, stand uper­ka, sten­da­per­ka


Źródła:

SJP.pl

Stand-Upowiec

[czy­taj: stendaPOwiec] komik wy­gła­sza­ją­cy mo­no­log przed pu­blicz­no­ścią; stand-uper, stan­du­per, sten­da­per, stand uper, stan­du­po­wiec, stand upo­wiec, sten­da­po­wiec


Źródła:

SJP.pl

Stand-Upowy

→ stand-up


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny ze stand-upem, do­ty­czą­cy stand-upu


Patrz:stand-up

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Standard

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) po­wszech­ne kry­te­rium okre­śla­ją­ce po­ziom usług lub to­wa­rów speł­nia­ją­cych pod­sta­wo­we wy­ma­ga­nia;

 (1.2) pod­sta­wo­wa wer­sja pro­duk­tu

 (1.3) muz. w jaz­zie po­pu­lar­ny temat mu­zycz­ny bę­dą­cy pod­sta­wą im­pro­wi­za­cji;

 (1.4) jęz. stan­dard li­te­rac­ki, język stan­dar­do­wy;

 (1.5) środ. tańce stan­dar­do­we


Stan­dard – wspól­nie usta­lo­ne kry­te­rium, które okre­śla po­wszech­ne, zwy­kle naj­bar­dziej po­żą­da­ne cechy cze­goś, np. wyt­wa­rza­ne­go przed­mio­tu (np. stan­dar­dem jest, że każdy współ­cze­śnie wyt­wa­rza­ny te­le­wi­zor wyś­wiet­la ko­lo­ry) czy ludz­kie­go za­cho­wa­nia (norma kul­tu­ro­wa). Stan­dard to cza­sem także pod­sta­wo­wa, naj­prost­sza wer­sja pro­duk­tu.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Standardowość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co jest stan­dar­do­we; cecha tych, któ­rzy są stan­dar­do­wi


Źródła:

Wiktionary

Standardowy

ty­po­wy, zgod­ny z normą


przy­miot­nik

 (1.1) ty­po­wy, prze­cięt­ny, mało ory­gi­nal­ny

 (1.2) zgod­ny z okre­ślo­nym stan­dar­dem, normą itp.

 (1.3) jęz. mie­szczą­cy się w nor­mach mowy ogól­no­na­ro­do­wej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Standardzik

zdrob­nie­nie od: stan­dard


Źródła:

SJP.pl

Standartowy

daw­niej, dziś nie­po­praw­nie: stan­dar­do­wy


Źródła:

SJP.pl

Standaryzacja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pro­ces wpro­wa­dza­nia jed­na­ko­wych norm w danej dzie­dzi­nie (naj­czę­ściej w prze­my­śle)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Standaryzacyjny

przy­miot­nik od: stan­da­ry­za­cja


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stan­da­ry­za­cją, do­ty­czą­cy stan­da­ry­za­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Standaryzować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. ze­stan­da­ry­zo­wać)

 (1.1) usta­lać stan­dard czyn­no­ści lub wy­ro­bów


Źródła:

Wiktionary

Standby

[czy­taj: stand­baj] stand-by;
1. tryb czu­wa­nia niek­tó­rych urzą­dzeń po wy­łą­cze­niu;
2. akre­dy­ty­wa stand­by - zo­bo­wią­za­nie banku ot­wie­ra­ją­ce­go do za­pła­ce­nia na pier­wsze żą­da­nie be­ne­fi­cjen­ta kwoty akre­dy­ty­wy w przy­pad­ku nie­wy­wią­za­nia się zle­ce­nio­daw­cy ze swo­ich zo­bo­wią­zań


Źródła:

SJP.pl

Standuper

[czy­taj: stendAper] komik wy­gła­sza­ją­cy mo­no­log przed pu­blicz­no­ścią; stand-uper, stand uper, sten­da­per, stand-upo­wiec, stan­du­po­wiec, stand upo­wiec, sten­da­po­wiec


Źródła:

SJP.pl

Standuperka

[czy­taj: stendaPERka] ko­micz­ka wy­gła­sza­ją­ca mo­no­log przed pu­blicz­no­ścią; stand-uper­ka, stand uper­ka, sten­da­per­ka


Źródła:

SJP.pl

Standupowiec

[czy­taj: stendaPOwiec] komik wy­gła­sza­ją­cy mo­no­log przed pu­blicz­no­ścią; stand-uper, stan­du­per, sten­da­per, stand uper, stand-upo­wiec, stand upo­wiec, sten­da­po­wiec


Źródła:

SJP.pl

Standupowy

→ stan­dup, → stand-up [czy­taj: sten­da­po­wy]


przy­miot­nik

 (1.1) zob. stand-upowy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stanecki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stanek

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stanford

mia­sto w USA


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stanfordzki

→ Stan­ford


Patrz:Stanford

Źródła:

SJP.pl

Stangrecki

→ stan­gret


Patrz:stangret

Źródła:

SJP.pl

Stangret

woź­ni­ca, fur­man, foryś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pry­wat­ny woź­ni­ca po­wo­żą­cy końmi


Nie mylić z: forsz­pa­nem me­dial­nym.

Stan­gret (z niem. "Stan­gen­re­i­ter"), zwany rów­nież forsz­pa­nem (z niem. "Vor­spann") – po­wo­żą­cy końmi w brycz­ce lub ka­re­cie, bę­dą­cy nieg­dyś w służ­bie u wła­ści­cie­la po­ja­zdu, bę­dą­ce­go zwy­kle osobą re­pre­zen­tu­ją­cą wyż­sze kręgi spo­łecz­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stangretka

→ stan­gret


Patrz:stangret

Źródła:

SJP.pl

Stanhopea

na­drzew­na ro­śli­na z ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych


Stan­ho­pea – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych ("Or­chi­da­ce­ae"). Obej­mu­je 77 ga­tun­ków. Ro­śli­ny wy­stę­pu­ją w Ame­ry­ce Środ­ko­wej i Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej w ta­kich kra­jach jak: Be­li­ze, Bo­li­wia, Bra­zy­lia, Ko­lum­bia, Ko­sta­ry­ka, Ek­wa­dor, Sal­wa­dor, Gu­ja­na Fran­cu­ska, Gwa­te­ma­la, Gu­ja­na, Hon­du­ras, Mek­syk, Ni­ka­ra­gua, Pa­na­ma, Peru, Su­ri­nam, Try­ni­dad i To­ba­go, We­ne­zu­e­la.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staniak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staniaszek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staniały

stać się tań­szym


Źródła:

SJP.pl

Stanibor

imię mę­skie


Sta­ni­bor – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nu "Stani-" ("stać, stać się, sta­nąć") oraz czło­nu "-bor" ("wal­czyć, zma­gać się"). Mogło oz­na­czać "ten, który zo­sta­nie sław­nym wo­jow­ni­kiem".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staniborostwo

Sta­ni­bor z żoną; Sta­ni­bo­ro­wie


Źródła:

SJP.pl

Staniborowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Staniborowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Sta­ni­bo­ra lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stanica

1. schro­ni­sko przy szla­ku wod­nym;
2. ka­u­ka­skie osied­le wiej­skie;
3. ro­syj­ska jed­nost­ka ad­mi­ni­stra­cyj­na;
4. daw­niej: po­gra­nicz­na straż­ni­ca woj­sko­wa;
5. daw­niej: obron­na osada ko­zac­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. woj­sko­wa straż­ni­ca gra­nicz­na

 (1.2) wiej­ska osada ko­zac­ka

 (1.3) schro­ni­sko tu­ry­stycz­ne przy szla­ku wod­nym

 (1.4) harc. let­nie obo­zo­wi­sko har­cer­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stanicki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stanicowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sta­ni­cą, do­ty­czą­cy sta­ni­cy


Źródła:

Wiktionary

Staniczek

zdrob­nie­nie od: sta­nik


Źródła:

SJP.pl

Stanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stać.

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 3. os. lp. przysz. cza­sow­ni­ka sta­nąć


Źródła:

Wiktionary

Staniec

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staniek

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staniewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staniewski

naz­wi­sko


Sta­niew­ski (forma żeń­ska: Sta­niew­ska, licz­ba mnoga: Sta­niew­scy) – naz­wi­sko uży­wa­ne m.in. w Pol­sce.

Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku no­si­ło je w Pol­sce 1797 peł­no­let­nich osób. Naj­wię­cej w daw­nym woj. poz­nań­skim (213 osób), kie­lec­kim (204 osoby), ra­dom­skim (196 osób) i łódz­kim (193 osoby).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stanieć

stać się tań­szym


Źródła:

SJP.pl

Stanik

1. część dam­skiej bie­liz­ny;
2. część stro­ju lu­do­we­go ko­biet; kaf­tan bez rę­ka­wów;
3. górna część sukni; gor­set


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kraw. część gar­de­ro­by pod­trzy­mu­ją­ca pier­si ko­bie­ce

 (1.2) stpol. stan


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stanikowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stanikowy

→ sta­nik


Patrz:stanik

Źródła:

SJP.pl

Stanimir

imię mę­skie


Sta­ni­mir – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nu "Stani-" ("stać, stać się, sta­nąć") oraz czło­nu "-mir" ("pokój, spo­kój, dobro"). Mogło oz­na­czać "niech się sta­nie pokój" albo "ten, który usta­na­wia pokój".

Sta­ni­mir imie­ni­ny ob­cho­dzi 7 maja i 2 paź­dzier­ni­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stanimira

imię żeń­skie


Źródła:

SJP.pl

Stanimirostwo

Sta­ni­mir z żoną; Sta­ni­mi­ro­wie


Źródła:

SJP.pl

Stanimirowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Stanimirowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Sta­ni­mi­ra lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stanin

jed­nost­ka miary sto­so­wa­na do po­rów­ny­wa­nia wy­ni­ków w róż­nych ka­te­go­riach da­ne­go eg­za­mi­nu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staninowy

→ sta­nin


Patrz:stanin

Źródła:

SJP.pl

Staniol

cien­ka, mięk­ka blasz­ka imi­tu­ją­ca złoto, uży­wa­na głów­nie do pa­ko­wa­nia ar­ty­ku­łów spo­żyw­czych; cyn­fo­lia; po­złot­ka; po­złot­ko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) cien­ki, cy­no­wy ar­kusz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staniolowy

→ sta­niol; cyn­fo­lio­wy


Źródła:

SJP.pl

Stanislador

złota mo­ne­ta bita za cza­sów Sta­ni­sła­wa Au­gu­sta; su­we­ren


Źródła:

SJP.pl

Stanisz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staniszewice

Sta­ni­sze­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie gró­jec­kim, w gmi­nie Chy­nów.

W skład so­łect­wa "Sta­ni­sze­wi­ce" wcho­dzą także wsie Gra­bi­na i Ko­złów.

Wieś szla­chec­ka Sta­ni­se­wi­ce Tho­biae po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie czer­skim ziemi czer­skiej wo­je­wództ­wa ma­zo­wiec­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Staniszewo

nazwa kilku wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staniszewski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staniszkis

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stanisław

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: Sta­ni­sła­wa


– mę­skie imię po­cho­dze­nia sło­wiań­skie­go, zło­żo­ne z czło­nów s"tani-" („stać, stać się, sta­nąć”) oraz "-sław" („sława”). Oz­na­cza tego, który „sta­nie się sław­nym”. Do końca XV wieku imię to za­no­to­wa­no u około 1500 osób, a więc na­le­ża­ło ono do naj­po­pu­lar­niej­szych w Pol­sce obok Wię­ce­sła­wa i Sę­dzi­wu­ja.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stanisława

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od: Sta­ni­sław


– sta­ro­pol­skie imię żeń­skie, zło­żo­ne z czło­nu "Stani-" („stać, stać się, sta­nąć”) oraz czło­nu "-sława" („sława”). Wy­wo­dzi się od słów oz­na­cza­ją­cych „stań się sław­ną”. Mę­skie od­po­wied­ni­ki: Sta­ni­sław, Sta­sław, Ta­sław. W źró­dłach pol­skich poś­wiad­czo­ne od XIII wieku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stanisławczyk

naz­wi­sko


Sta­ni­sław­czyk – wieś (daw­niej mia­sto) w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie prze­my­skim, w gmi­nie Prze­myśl. Ma sta­tus so­łect­wa Leży nad rzeką Wiar.

Sta­ni­sław­czyk uzy­skał lo­ka­cję miej­ską przed 1717 ro­kiem, zde­gra­do­wa­ny w 1785 roku. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa prze­my­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stanisławek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stanisławice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stanisławiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Sta­ni­sła­wy lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stanisławostwo

Sta­ni­sław z żoną; Sta­ni­sła­wo­wie


Źródła:

SJP.pl

Stanisławowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Stanisławowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stanisławowski

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Sta­ni­sła­wa lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z kró­lem Pol­ski Sta­ni­sła­wem Au­gu­stem, do­ty­czą­cy króla Sta­ni­sła­wa Au­gu­sta

 (1.2) od­no­szą­cy się do Sta­ni­sła­wo­wa, zwią­za­ny ze Sta­ni­sła­wo­wem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stanisławowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Sta­ni­sła­wa lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. na­le­żą­cy do Sta­ni­sła­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stanisławski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stanisławów

1. nazwa wielu miej­sco­wo­ści i ich czę­ści w Pol­sce;
2. daw­niej: Iwano-Fran­kiwsk (mia­sto na Ukra­i­nie); Iwano-Fran­kowsk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. to­po­nim, nazwa kil­ku­dzie­się­ciu dziel­nic, wsi, osad i przy­siół­ków w Pol­sce;

 (1.2) hist. geogr. Iwano-Fran­kiwsk na Ukra­i­nie;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lm. od: Sta­ni­sław


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stanisławówka

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staniątki

Sta­niąt­ki – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie wie­lic­kim, w gmi­nie Nie­po­ło­mi­ce, 22 km od Kra­ko­wa i 5 km na po­łud­nio­wy za­chód od Nie­po­ło­mic, w są­siedzt­wie Pu­szczy Nie­po­ło­mic­kiej.

Wieś du­chow­na, włas­ność Opact­wa Be­ne­dyk­ty­nek w Sta­niąt­kach po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie szczy­rzyc­kim wo­je­wództ­wa kra­kow­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Stanięcie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sta­nąć.


Źródła:

Wiktionary

Stanięcino

Sta­nię­ci­no (kaszb. "Staniãcëno" lub "Staniszëno", Stan­tin) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie słup­skim, w gmi­nie Re­dzi­ko­wo. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa słup­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Staniński

przy­miot­nik od: Sta­nin


Źródła:

SJP.pl

Stankiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stanko

1. sło­wiań­skie imię mę­skie;
2. naz­wi­sko, m.in. Jan Stan­ko (1430-1493) - pol­ski le­karz (nad­wor­ny le­karz króla Ka­zi­mie­rza Ja­giel­loń­czy­ka), przy­rod­nik, autor wie­lo­ję­zycz­ne­go słow­ni­ka le­kar­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Stankowice

Stan­ko­wi­ce (do 1945 niem. "Ren­gers­dorf") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie lu­bań­skim, w gmi­nie Leśna.


Źródła:

Wikipedia

Stankowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stankowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stankuny

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie su­wal­skim;


Stan­ku­ny – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie su­wal­skim, w gmi­nie Wi­żaj­ny.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa su­wal­skie­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stanlejczyk

[czy­taj: sten­lej­czyk] miesz­ka­niec Stan­ley (sto­li­cy Fal­klan­dów)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Stan­ley


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stanlejka

[czy­taj: sten­lej­ka] miesz­kan­ka Stan­ley (sto­li­cy Fal­klan­dów)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Stan­ley


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stanlejski

[czy­taj: sten­lej­ski] przy­miot­nik od: Stan­ley (sto­li­ca Fal­klan­dów)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Stan­ley, do­ty­czą­cy Stan­ley (sto­li­cy Fal­klan­dów)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stanley

[czy­taj: stan­li] sto­li­ca Fal­klan­dów


rze­czow­nik, ro­dzaj męski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. sto­li­ca Fal­klan­dów;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stannin

kru­chy, sta­lo­wo­sza­ry mi­ne­rał, siar­czek mie­dzi, że­la­za i cyny


Stan­nin – mi­ne­rał z gro­ma­dy siarcz­ków. Nazwa po­cho­dzi od skła­du che­micz­ne­go: "łac." "stan­num" – cyna. Krysz­ta­ły mają po­krój czwo­ro­ścia­nów oraz zbli­żo­nych do sze­ścia­nów po­sta­ci. Naj­czę­ściej jed­nak wy­stę­pu­je w zbi­tych i drob­no­kry­sta­licz­nych agre­ga­tach. Struk­tu­ra stan­ni­nu po­dob­na jest do struk­tu­ry chal­ko­pi­ry­tu, gdzie po­zy­cje Fe i Cu ob­sa­dza­ją miedź, że­la­zo i cyna Sn.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stanny

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stanol

zwią­zek che­micz­ny ob­ni­ża­ją­cy po­ziom li­po­pro­te­in we krwi, a w kon­sek­wen­cji re­du­ku­ją­cy po­ziom cho­le­ste­ro­lu


Źródła:

SJP.pl

Stanomin

Sta­no­min – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie ino­wroc­ław­skim, w gmi­nie Dą­bro­wa Bi­sku­pia.


Źródła:

Wikipedia

Stanomino

Sta­no­mi­no (do 1945 r. niem. "Stan­de­min") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie bia­ło­gardz­kim, w gmi­nie Bia­ło­gard. W la­tach 1975–1998 wieś na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ko­sza­liń­skie­go. W roku 2007 wieś li­czy­ła 701 miesz­kań­ców. Wieś wcho­dzi w skład so­łect­wa Laski, jest naj­więk­szą w gmi­nie.


Źródła:

Wikipedia

Stanosz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stanowczo

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób sta­now­czy, zde­cy­do­wa­nie


Źródła:

Wiktionary

Stanowczość

cecha osób nie­wa­ha­ją­cych się, dzia­ła­ją­cych zde­cy­do­wa­nie; im­pe­ra­tyw­ność, ka­te­go­rycz­ność, bezwz­ględ­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co sta­now­cze


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stanowczy

1. taki, który po­tra­fi pod­jąć nie­od­wo­łal­ną de­cyz­ję, który się nie waha; zde­cy­do­wa­ny, ka­te­go­rycz­ny;
2. taki, który nie znosi sprze­ci­wu; bezwz­ględ­ny, zde­cy­do­wa­ny, ka­te­go­rycz­ny;
3. taki, który osta­tecz­nie o czymś de­cy­du­je, roz­strzy­ga coś, np. sta­now­cza walka, bitwa; roz­strzy­ga­ją­cy, de­cy­du­ją­cy


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który po­tra­fi pod­jąć ka­te­go­rycz­ną de­cyz­ję, po­zba­wio­ny wahań i wąt­pli­wo­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stanowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stanowienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sta­no­wić.


Źródła:

Wiktionary

Stanowisko

1. miej­sce wy­ko­ny­wa­nia ja­kiejś czyn­no­ści; miej­sce po­sto­ju; miej­sce wy­stę­po­wa­nia zwie­rząt lub ro­ślin;
2. punkt wi­dze­nia; po­gląd;
3. stałe za­ję­cie; po­sa­da; etat;
4. czy­jaś po­zy­cja w śro­do­wi­sku;
5. po­zy­cja usy­tu­o­wa­nia od­dzia­łu pod­czas walki;
6. umoc­nio­ne, ufor­ty­fi­ko­wa­ne miej­sce, zaj­mo­wa­ne przez woj­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) po­zy­cja w hie­rar­chii za­wo­do­wej

 (1.2) punkt wi­dze­nia, spo­sób ro­zu­mie­nia cze­goś

 (1.3) miej­sce wy­ko­ny­wa­nia czyn­no­ści, miej­sce po­sto­ju, po­by­tu

 (1.4) gw-pl|Ma­zu­ry, War­mia. re­gu­la­tor pługa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stanowiskowy

→ sta­no­wi­sko


Patrz:stanowisko

Źródła:

SJP.pl

Stanowić

1. być czymś, skła­dać się na coś; opie­wać, rów­nać się, wy­no­sić;
2. być czymś, co roz­strzy­ga o czymś, od czego coś za­le­ży, np.: Coś sta­no­wi o po­wo­dze­niu ja­kiejś misji.; roz­strzy­gać, de­cy­do­wać, prze­są­dzać;
3. de­cy­do­wać o czymś, usta­na­wiać coś; po­sta­na­wiać, usta­lać, roz­strzy­gać;
4. w zo­o­tech­ni­ce: do­pu­szczać samca zwie­rząt go­spo­dar­czych do sa­mi­cy w celu ko­pu­la­cji;
5. w gwa­rze ło­wiec­kiej, o psach my­śliw­skich: za­trzy­my­wać ucie­ka­ją­ce zwie­rzę szcze­ka­niem, by umoż­li­wić my­śli­we­mu od­da­nie strza­łu


cza­sow­nik

 (1.1) skła­dać się na coś, two­rzyć coś

 (1.2) być za­sad­ni­czym po­wo­dem, czyn­ni­kiem de­cy­du­ją­cym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stanowski

naz­wi­sko


Sta­now­ski (żeń­ski: Sta­now­ska, l. mn. Sta­now­scy) – pol­skie naz­wi­sko.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stanowy

przy­miot­nik od: stan


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) adm. zwią­za­ny ze sta­nem

 (1.2) zwią­za­ny ze sta­nem w sen­sie spo­łecz­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stansted

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stanulewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stany

1. ca­łoksz­tałt oko­licz­no­ści, wa­run­ki, w któ­rych się ktoś lub coś znaj­du­je; sy­tu­a­cja, po­zy­cja, po­ło­że­nie;
2. po­ziom, ilość cze­goś; licz­ba;
3. czy­jeś uspo­so­bie­nie, czyjś na­strój;
4. jed­nost­ka ad­mi­ni­stra­cyj­na i te­ry­to­rial­na w niek­tó­rych pań­stwach fe­de­ral­nych;
5. wcię­cie w pasie; talia, pas, kibić;
6. część tu­ło­wia od ra­mion do talii;
7. część sukni lub in­ne­go okry­cia wierzch­nie­go od ra­mion do pasa lub w oko­li­cach talii;
8. jedna z warstw spo­łecz­nych, na jakie dzie­li­ło się spo­łe­czeń­stwo w pań­stwach eu­ro­pej­skich od XIII do XVIII wieku;
9. przy­na­leż­ność do ta­kiej war­stwy wy­ni­ka­ją­ca z po­cho­dze­nia lub za­wo­du;
10. prze­sta­rza­łe: za­ję­cie wy­ko­ny­wa­ne przez kogoś; zawód, sta­no­wi­sko;
11. ar­cha­icz­nie: pań­stwo, kraj wraz z rzą­dem;
12. ar­cha­icz­nie: rząd, rzą­dze­nie, po­li­ty­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) pot. geogr. Stany Zjed­no­czo­ne Ame­ry­ki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stanza

[czy­taj: stan­ca] w po­ez­ji pro­wan­sal­skiej nazwa ut­wo­ru po­e­tyc­kie­go o wy­ra­zi­stej i zam­knię­tej bu­do­wie, zło­żo­ne­go z kilku lub kil­ku­na­stu wer­sów; stan­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. stro­fa ośmio­wier­szo­wa

 (1.2) liter. utwór po­e­tyc­ki skła­da­ją­cy się ze strof ośmio­wier­szo­wych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stanówka

1. za­pład­nia­nie kla­czy przez ogie­ra;
2. urzą­dze­nie ułat­wia­ją­ce za­pład­nia­nie kla­czy przez ogie­ra;
3. okres, w trak­cie któ­re­go za­pład­nia­ne są sa­mi­ce owiec


Sta­nów­ka – stru­ga, lewy do­pływ By­strzy­cy o dłu­go­ści 15,89 km.

Źró­dła stru­gi znaj­du­ją się na pod­mo­kłych łą­kach we wsi Je­zio­ry. Z Je­zior kie­ru­je się w stro­nę Go­łą­bek oraz Dmi­ni­na, którą to miej­sco­wość od­dzie­la od wsi Rzymy-Rzym­ki. Na­stęp­nie roz­gra­ni­cza Skrzy­szew od wsi Kępki i Żyłki, wpły­wa na teren Skrzy­sze­wa i przez Stok do­cie­ra do Ulana, po czym wpada By­strzy­cy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stanąć

1. przy­brać po­zy­cję wy­pro­sto­wa­ną, pio­no­wą;
2. za­trzy­mać się w ruchu; prze­stać funk­cjo­no­wać;
3. zna­leźć się w okre­ślo­nym sta­nie, sy­tu­a­cji;
4. sta­wić się oso­bi­ście; zgło­sić się;
5. daw­niej: za­trzy­mać się na pobyt w danym miej­scu; za­miesz­kać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. sta­wać)

 (1.1) o czło­wie­ku, zwie­rzę­tach: pow­stać, dźwi­gnąć się na nogi

 (1.2) o przed­mio­tach, sa­mo­cho­dach: zo­stać po­sta­wio­nym, umie­szczo­nym gdzieś

 (1.3) o bu­dow­lach: zo­stać zbu­do­wa­nym gdzieś

 (1.4) o przed­mio­tach: zo­stać usta­wio­nym w po­zy­cji pio­no­wej

 (1.5) za­trzy­mać się, prze­stać się po­ru­szać, prze­stać dzia­łać

 (1.6) stę­żeć, za­krzep­nąć

 (1.7) zgło­sić się gdzieś na po­le­ce­nie, roz­kaz

 (1.8) po­ja­wić się, zna­leźć się gdzieś

 (1.9) tra­fić na wyz­wa­nie

 (1.10) pot. o człon­ku mę­skim: być w erek­cji

 (1.11) pot. o wło­sach, wą­sach, brwiach: na­stro­szyć się, na­je­żyć

 (1.12) pot. zo­stać ogło­szo­nym, uchwa­lo­nym, pod­ję­tym; dojść do skut­ku, wejść w życie

 (1.13) daw. nieos. wy­star­czyć

 (1.14) daw. za­trzy­mać się, za­miesz­kać w ja­kimś miej­scu na jakiś czas

 (1.15) daw. przy­być do­kądś po dłu­giej po­dró­ży, wę­drów­ce


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stapel

rampa be­to­no­wa, słu­żą­ca do bu­do­wy i wo­do­wa­nia stat­ków


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stapelia

by­li­na z ro­dzi­ny to­i­no­wa­tych, o pię­cio­ra­mien­nych kwia­tach wy­dzie­la­ją­cych za­pach pad­li­ny; zam­szy­ca, brud­no­ta


Sta­pe­lia ("Sta­pe­lia" L.) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny to­i­no­wa­tych, li­czą­cy około 39 ga­tun­ków po­cho­dzą­cych z po­łud­nio­wej Afry­ki.

Od 2004 roku "Sta­pe­lia pe­ar­so­nii", en­de­micz­ny ga­tu­nek Na­mi­bii, znaj­du­je się w Czer­wo­nej księ­dze ga­tun­ków za­gro­żo­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stapianie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sta­piać.


Źródła:

Wiktionary

Stapiać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. sto­pić)

 (1.1) spra­wiać, że ciało stałe zmie­nia się w ciecz

 (1.2) techn. two­rzyć stop me­ta­li lub in­nych ciał sta­łych

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny sta­piać się (dk. sto­pić się)

 (2.1) o ciele sta­łym: zmie­niać się w ciecz pod wpły­wem cie­pła

 (2.2) o skład­ni­kach: trwa­le łą­czyć się po wy­mie­sza­niu lub ze­sta­wie­niu


Źródła:

Wiktionary

Stapler

chi­rur­gicz­ny przy­rząd do zszy­wa­nia lub za­my­ka­nia ran za po­mo­cą zszy­wek


Źródła:

SJP.pl

Star

marka cię­ża­ró­wek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mot. sa­mo­chód marki Star


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stara

po­tocz­nie:
1. żona;
2. matka;
3. sze­fo­wa;
4. stara ko­bie­ta;
5. dobra zna­jo­ma


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. stara ko­bie­ta

 (1.2) pot. matka

 (1.3) pot. prze­ło­żo­na, sze­fo­wa

 (1.4) pot. mał­żon­ka

wy­krzy­knik

 (2.1) pot. zwra­ca­jąc się do do­brej zna­jo­mej

forma przy­miot­ni­ka.

 (3.1) ż. lp. od: stary

forma rze­czow­ni­ka.

 (4.1) D. i B. lp. od: star


Stara – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie piotr­kow­skim, w gmi­nie Alek­san­drów.

W la­tach 1975–1998 wieś ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa piotr­kow­skie­go.

W oko­li­cy miej­sco­wo­ści znaj­du­je się wznie­sie­nie o naz­wie Dia­bla Góra.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Starachowice

mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


}|-

Sta­ra­cho­wi­ce (w la­tach 1939–1949 "Sta­ra­cho­wi­ce-Wierzb­nik") – mia­sto w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, sie­dzi­ba po­wia­tu sta­ra­cho­wic­kie­go.

Mia­sto po­ło­żo­ne jest na po­gra­ni­czu Gór Świę­to­krzy­skich i Przed­gó­rza Ił­żec­kie­go. Leży w do­li­nie rzeki Ka­mien­nej i jest oto­czo­ne roz­le­gły­mi la­sa­mi – po­zo­sta­ło­ścią Pu­szczy Świę­to­krzy­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Starachowicki

przy­miot­nik od: Sta­ra­cho­wi­ce


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny ze Sta­ra­cho­wi­ca­mi, do­ty­czą­cy Sta­ra­cho­wic


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starachowiczanin

miesz­ka­niec Sta­ra­cho­wic


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Sta­ra­cho­wic

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca ze Sta­ra­cho­wic, uro­dzo­na w Sta­ra­cho­wi­cach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starachowiczanka

miesz­kan­ka Sta­ra­cho­wic


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Sta­ra­cho­wic

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca ze Sta­ra­cho­wic, uro­dzo­na w Sta­ra­cho­wi­cach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starający

sta­rać się:
1. dążyć do uzy­ska­nia, za­łat­wie­nia cze­goś; ubie­gać się;
2. pró­bo­wać zro­bić coś jak naj­le­piej


Źródła:

SJP.pl

Starak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starani

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. zmart­wie­nie


Źródła:

Wiktionary

Staranie

sta­rać się:
1. dążyć do uzy­ska­nia, za­łat­wie­nia cze­goś; ubie­gać się;
2. pró­bo­wać zro­bić coś jak naj­le­piej


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) dzia­ła­nie w kie­run­ku re­a­li­za­cji pew­ne­go za­mia­ru, pra­gnie­nia

 (1.2) przest. tros­kli­wa opie­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starannie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób sta­ran­ny, do­kład­ny, schlud­ny; z dba­ło­ścią o szcze­gó­ły


Źródła:

Wiktionary

Staranniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: sta­ran­nie


Źródła:

SJP.pl

Staranniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: sta­ran­ny


Źródła:

SJP.pl

Staranność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha bycia sta­ran­nym


Źródła:

Wiktionary

Staranny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który wy­ko­na­no ze sta­ran­no­ścią, pie­tyz­mem, do­kład­nie

 (1.2) (o oso­bie) zaj­mu­ją­cy się czymś su­mien­nie


Źródła:

Wiktionary

Stararchitekt

ar­chi­tekt no­mi­no­wa­ny do Na­gro­dy Pritz­ke­ra lub jej la­u­re­at


Źródła:

SJP.pl

Starasować

ut­wo­rzyć ta­ra­sy na stoku góry lub pa­gór­ka


Źródła:

SJP.pl

Starasowywać

two­rzyć ta­ra­sy na sto­kach góry, pa­gór­ka


Źródła:

SJP.pl

Staraszek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dzia­dek


Źródła:

Wiktionary

Starawy

po­tocz­nie:
1. nie­mło­dy, nie­zu­peł­nie stary; pod­sta­rza­ły;
2. o je­dze­niu: tro­chę nieś­wie­ży, czer­stwy;
3. nieco stary, nie­zbyt nowy, np. sta­ra­wy dom


Źródła:

SJP.pl

Starać

sta­rać się:
1. dążyć do uzy­ska­nia, za­łat­wie­nia cze­goś; ubie­gać się;
2. pró­bo­wać zro­bić coś jak naj­le­piej


Źródła:

SJP.pl

Starbucks

mię­dzy­na­ro­do­wa sieć ka­wiar­ni


Star­bucks Cor­po­ra­tion – naj­więk­sza na świe­cie sieć ka­wiar­ni. Zo­sta­ła za­ło­żo­na 30 marca 1971 w Se­att­le w sta­nie Wa­szyng­ton. W 1987 prze­ję­ta przez Ho­war­da Schult­za.

We­dług stanu z dnia 25 marca 2018, kon­cern po­sia­da 27 984 ka­wiar­ni w 74 kra­jach i te­ry­to­riach za­leż­nych, w tym 14 209 w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, 3399 w Chi­nach, 1488 w Ka­na­dzie, 1333 w Ja­po­nii, 1168 w Korei Po­łud­nio­wej, 971 w Wiel­kiej Bry­ta­nii, 656 w Mek­sy­ku, 426 w Taj­wa­nie, 415 w Tur­cji, 337 na Fi­li­pi­nach, 331 w In­do­nez­ji, 328 w Taj­lan­dii, 252 w Ma­lez­ji i 102 w Pol­sce.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starbunio

po­tocz­nie: ka­wiar­nia sieci Star­bucks; Star­bak­sik (star­bak­sik), Star­bu­nio


Źródła:

SJP.pl

Starcie

spot­ka­nie się w walce dwóch prze­ciw­ni­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|ze­trzeć.

 (1.2) usu­nię­cie cze­goś ście­ra­jąc

 (1.3) wojsk. epi­zod walki zbroj­nej

 (1.4) ostra wy­mia­na zdań

 (1.5) med. po­wierz­chow­na rana skóry

 (1.6) sport. część walki spor­to­wej

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) Ms. i W. lp. od: start


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starcik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od start


Źródła:

Wiktionary

Starcza

na­le­żą­cy do star­ca, wła­ści­wy star­co­wi


Star­cza – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie czę­sto­chow­skim, w gmi­nie Star­cza.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starczać

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. star­czyć)

 (1.1) być w wy­star­cza­ją­cej ilo­ści albo licz­bie

 (1.2) być do­sta­tecz­ną po­bud­ką do cze­goś


Źródła:

Wiktionary

Starczański

→ Star­cza


Patrz:Starcza

Źródła:

SJP.pl

Starczewice

Star­cze­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie sied­lec­kim, w gmi­nie Kor­czew. Ma sta­tus so­łect­wa.

Miej­sco­wość znaj­du­je się w Nad­bu­żań­skim Parku Kra­jo­bra­zo­wym, nad rzeką Bug, 4 km od miej­sco­wo­ści Kor­czew.

W la­tach 1975−1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sied­lec­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Starczewski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starczowzroczna

w me­dy­cy­nie: taki, który do­ty­czy star­czowz­rocz­no­ści, czyli nie­zdol­no­ści do do­kład­ne­go wi­dze­nia z bli­ska, wy­stę­pu­ją­cej zaz­wy­czaj po czter­dzie­stym roku życia


Źródła:

SJP.pl

Starczowzroczność

nie­zdol­ność do do­kład­ne­go wi­dze­nia z bli­ska, wy­stę­pu­ją­ca zaz­wy­czaj po czter­dzie­stym roku życia; pre­zbio­pia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. wada wzro­ku po­le­ga­ją­ca na nie­wy­raź­nym wi­dze­niu na bli­skie od­le­gło­ści spo­wo­do­wa­nym zmniej­szo­ną zdol­no­ścią ako­mo­da­cji oka, zwy­kle wy­ni­ka­ją­cą ze sta­rze­nia się;


Nie mylić z: Nadwz­rocz­ność.

Star­czowz­rocz­ność, pre­zbio­pia, pres­bio­pia – po­gor­sze­nie wi­dze­nia na bli­skie od­le­gło­ści, wy­ni­ka­ją­ce ze zmniej­sze­nia lub utra­ty zdol­no­ści ako­mo­da­cji oka. Jest to pro­ces fiz­jo­lo­gicz­ny wy­ni­ka­ją­cy ze sta­rze­nia się or­ga­niz­mu, po­wo­du­ją­cy zmniej­sze­nie ela­stycz­no­ści so­czew­ki znaj­du­ją­cej się w gałce ocz­nej i do­ty­czy osób za­rów­no z nadwz­rocz­no­ścią, krót­kowz­rocz­no­ścią, jak i bez żad­nej z tych wad wzro­ku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Starczowzroczny

w me­dy­cy­nie: taki, który do­ty­czy star­czowz­rocz­no­ści, czyli nie­zdol­no­ści do do­kład­ne­go wi­dze­nia z bli­ska, wy­stę­pu­ją­cej zaz­wy­czaj po czter­dzie­stym roku życia


Źródła:

SJP.pl

Starczość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co star­cze; cecha tych, któ­rzy są star­czy


Źródła:

Wiktionary

Starczy

na­le­żą­cy do star­ca, wła­ści­wy star­co­wi


przy­miot­nik

 (1.1) wła­ści­wy star­co­wi

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 3 os. lp. przysz. od: star­czyć

wy­krzy­knik

 (3.1) uży­wa­ny do przer­wa­nia czy­je­goś dzia­ła­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starczyć

być w do­sta­tecz­nej licz­bie lub ilo­ści, poz­wa­la­ją­cej na za­spo­ko­je­nie bie­żą­cych po­trzeb; wy­star­czyć


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. star­czać)

 (1.1) wy­stą­pić w wy­star­cza­ją­cej ilo­ści albo licz­bie

 (1.2) stać się do­sta­tecz­ną po­bud­ką do cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starczów

Star­czów ( "Alt Alt­manns­dorf") – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie ząb­ko­wic­kim, w gmi­nie Ka­mie­niec Ząb­ko­wic­ki.

W miej­sco­wo­ści jest przy­sta­nek ko­le­jo­wy Star­czów.


Źródła:

Wikipedia

Starczówek

Star­czó­wek – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie ząb­ko­wic­kim, w gmi­nie Zię­bi­ce.


Źródła:

Wikipedia

Stare

ma­ją­cy wiele lat


forma przy­miot­ni­ka.

 (1.1) M., B. i W. n. lp., nmos. lm. i depr. mos. lm. od: stary

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M. i W. plu­ral|stara.

 (2.2) depr. M. i W. plu­ral|stary.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stareczka

zdrob­nie­nie od: star­ka


Źródła:

SJP.pl

Starek

1. wódka ze spi­ry­tu­su żyt­nie­go;
2. sa­mi­ca pta­ków łow­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) stpol. (także. gw-pl|Górny Śląsk.) dzia­dek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stareńki

zdrob­nie­nie od: stary


przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: stary


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starganie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|star­gać.


Źródła:

Wiktionary

Stargard

mia­sto w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w pół­noc­nej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim;


Star­gard (w la­tach 1950–2015 Star­gard Szcze­ciń­ski, Star­gard in Pom­mern, Star­gard an der Ihna) – mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, sie­dzi­ba po­wia­tu star­gardz­kie­go oraz gminy wiej­skiej Star­gard, po­ło­żo­ne na Rów­ni­nie Py­rzyc­ko-Star­gardz­kiej, nad Iną.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stargardzianin

miesz­ka­niec Star­gar­du (mia­sta w Pol­sce)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Star­gar­du

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca ze Star­gar­du, uro­dzo­na w Star­gar­dzie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stargardzianka

miesz­kan­ka Star­gar­du (mia­sta w Pol­sce)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Star­gar­du

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca ze Star­gar­du, uro­dzo­na w Star­gar­dzie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stargardzki

przy­miot­nik od: Star­gard Szcze­ciń­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Star­gar­du, zwią­za­ny ze Star­gar­dem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stargetować

mar­ke­tin­gu: okre­ślić tar­get (grupę do­ce­lo­wą)


Źródła:

SJP.pl

Starka

1. wódka ze spi­ry­tu­su żyt­nie­go;
2. sa­mi­ca pta­ków łow­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk, Śląsk Cie­szyń­ski. bab­cia

 (1.2) spoż. ga­tu­nek tra­dy­cyj­nej żyt­niej wódki;


Star­ka – tra­dy­cyj­na, wy­traw­na wódka żyt­nia, pro­du­ko­wa­na głów­nie w Pol­sce, Rosji, na Bia­ło­ru­si i Lit­wie.

Naj­star­szy w Pol­sce i na Lit­wie sta­rzo­ny de­sty­lo­wa­ny żytni al­ko­hol, się­ga­ją­cy XV/XVI w..


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Starkiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starkować

daw­niej: ro­ze­trzeć na tarce


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. tar­ko­wać)

 (1.1) ze­trzeć na tarce


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starkowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Starkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Starlet

model sa­mo­cho­du marki To­y­o­ta


Źródła:

SJP.pl

Starletka

po­cząt­ku­ją­ca ak­tor­ka, która chce zo­stać gwia­zdą fil­mo­wą


Źródła:

SJP.pl

Starlit

mi­ne­rał, nie­bie­ski cyr­kon


Źródła:

SJP.pl

Starmach

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starnawski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Starnikować

obro­bić tar­ni­kiem


Źródła:

SJP.pl

Starnin

Star­nin (niem. "Ster­nin") – wieś w pół­noc­no-za­chod­niej Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ko­ło­brze­skim, w gmi­nie Rymań. Wieś jest sie­dzi­bą so­łect­wa "Star­nin" w któ­re­go skład wcho­dzi rów­nież miej­sco­wość Bęb­ni­kąt.

We­dług da­nych z 4 wrze­śnia 2013 r. Star­nin miał 232 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wikipedia

Staro

przy­słó­wek

 (1.1) tak jak osoba w słusz­nym wieku


Źródła:

Wiktionary

Staro-Anatolijsko-Turecki

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. wy­mar­ły język tur­kij­ski z po­dro­dzi­ny ogu­zyj­skiej, uży­wa­ny od XI do XIII w. na te­re­nie Ana­to­lii, przo­dek ję­zy­ka os­mań­skie­go, azer­skie­go i ga­ga­u­skie­go

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) od­no­szą­cy się do staro-ana­to­lij­sko-tu­rec­kie­go (1.1), zwią­za­ny z tym ję­zy­kiem


Źródła:

Wiktionary

Staro-Cerkiewno-Słowiański

do­ty­czą­cy ję­zy­ka staro-cer­kiew­no-sło­wiań­skie­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. wy­mar­ły język po­łud­nio­wo­sło­wiań­ski, bę­dą­cy naj­star­szym li­te­rac­kim ję­zy­kiem sło­wiań­skim;

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) od­no­szą­cy się do staro-cer­kiew­no-sło­wiań­skie­go (1.1), zwią­za­ny z tym ję­zy­kiem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroalbański

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Al­ba­nii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Al­ba­nii


Źródła:

Wiktionary

Staroamerykański

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Ame­ry­ce; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Ame­ry­ki


Źródła:

Wiktionary

Staroangielski

zwią­za­ny z dawną An­glią, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nej An­glii itp.


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej An­glii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej An­glii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroarabski

zwią­za­ny z dawną Ara­bią Sa­u­dyj­ską, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nej Ara­bii Sa­u­dyj­skiej itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Ara­bii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Ara­bii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroaramejski

zwią­za­ny z daw­ny­mi dzie­ja­mi Ara­mej­czy­ków


Źródła:

SJP.pl

Staroarmeński

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Ar­me­nii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Ar­me­nii


Źródła:

Wiktionary

Staroaustriacki

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Au­strii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Au­strii


Źródła:

Wiktionary

Starobabicki

przy­miot­nik od: Stare Ba­bi­ce


Źródła:

SJP.pl

Starobabiczanin

miesz­ka­niec Sta­rych Babic (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Starobabiczanka

miesz­kan­ka Sta­rych Babic (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Starobiałoruski

zwią­za­ny z dawną Bia­ło­ru­sią, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nej Bia­ło­ru­si itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Bia­ło­ru­si; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Bia­ło­ru­si


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starobielsk

mia­sto na Ukra­i­nie


Sta­ro­bielsk ( Старобільськ, "Sta­ro­bilśk", Старобельск) – mia­sto na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie łu­gań­skim, sie­dzi­ba re­jo­nu sta­ro­biel­skie­go i, od marca 2022 pod oku­pa­cją ro­syj­ską.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starobielski

przy­miot­nik od: Stara Biała, Sta­ro­bielsk


Źródła:

SJP.pl

Starobogaczowicki

przy­miot­nik od: Stare Bo­ga­czo­wi­ce


Źródła:

SJP.pl

Starobruski

przy­miot­nik od: Stary Brus


Źródła:

SJP.pl

Starobrytyjski

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Bry­ta­nii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Bry­ta­nii


Źródła:

Wiktionary

Starobułgarski

zwią­za­ny z dawną Buł­ga­rią, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nej Buł­ga­rii itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Buł­ga­rii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Buł­ga­rii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starobłotnicki

przy­miot­nik od: Stara Błot­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Staroceltycki

do­ty­czą­cy daw­nych Cel­tów


Źródła:

SJP.pl

Starochiński

zwią­za­ny z daw­ny­mi Chi­na­mi, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nych Chi­nach itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nych Chi­nach; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nych Chin


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starochorwacki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Chor­wa­cji; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Chor­wa­cji


Źródła:

Wiktionary

Starochrześcijański

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do cza­sów pier­wszych chrze­ści­jan, zwią­za­ny z pier­wszy­mi chrze­ści­ja­na­mi


Źródła:

Wiktionary

Starocie

sta­roć; po­tocz­nie:
1. rzecz stara, nie­mod­na, zwy­kle już nie­u­ży­tecz­na;
2. utwór mu­zycz­ny sprzed wielu lat


Źródła:

SJP.pl

Staroczarnowski

przy­miot­nik od: Stare Czar­no­wo


Źródła:

SJP.pl

Staroczech

czło­nek lub sym­pa­tyk kon­ser­wa­tyw­no-li­be­ral­nej frak­cji po­li­tycz­nej w au­stro-wę­gier­skim sej­mie w dru­giej po­ło­wie XIX wieku


Źródła:

SJP.pl

Staroczeski

zwią­za­ny z daw­ny­mi Cze­cha­mi, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nych Cze­chach itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nych Cze­chach; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nych Czech

 (1.2) do­ty­czą­cy ję­zy­ka sta­ro­cze­skie­go

 (1.3) hist. polit. zwią­za­ny ze stron­nict­wem sta­ro­cze­chów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język sta­ro­cze­ski


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroczesny

przy­miot­nik

 (1.1) przest. cha­rak­te­ry­stycz­ny dla daw­nych cza­sów


Źródła:

Wiktionary

Starodawniejszy

rzad­ki sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: sta­ro­daw­ny


Źródła:

SJP.pl

Starodawny

bar­dzo stary, wła­ści­wy daw­nym cza­som; sę­dzi­wy


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) przy­na­leż­ny da­le­kiej przesz­ło­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starodroże

droga, która utra­ci­ła do­tych­cza­so­wą ka­te­go­rię w związ­ku z wy­bu­do­wa­niem no­we­go od­cin­ka po innym śla­dzie


Źródła:

SJP.pl

Starodruk

druk wy­da­ny przed 1800 ro­kiem


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bi­bliot. dru­ko­wa­ne dzie­ło wy­da­ne mię­dzy ro­kiem 1501 a 1800;


Sta­ro­druk (stary druk) – pu­bli­ka­cje dru­ko­wa­ne z okre­su od wy­na­le­zie­nia druku do końca XVIII w. Do sta­ro­dru­ków za­li­cza­ją się rów­nież in­ku­na­bu­ły. W róż­nych cza­sach i róż­nych kra­jach przyj­mo­wa­no koń­co­wa datę w za­leż­no­ści od prze­ło­mo­wych dat w hi­sto­rii lub w dzie­jach li­te­ra­tu­ry da­ne­go kraju.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Starodrzew

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) leśn. drze­wo­stan o koń­co­wej ży­wot­no­ści;

 (1.2) leśn. wie­lo­let­nie, stare drze­wo


Sta­ro­drzew – jedna z ostat­nich faz roz­wo­ju drze­wo­sta­nu (lub po­je­dyn­cze­go drze­wa), obej­mu­ją­ca drze­wa po­wy­żej 100 lat, o śred­niej pier­śni­cy po­wy­żej 50 cm. Drze­wa w tej fazie stop­nio­wo tracą zdol­ność przy­ro­stu wy­so­ko­ści i gru­bo­ści oraz prze­ja­wia­ją oz­na­ki sta­rze­nia się. Na­stę­pu­je obu­mie­ra­nie drzew, a w lu­kach drze­wo­sta­nu po­ja­wia się ob­fi­ty nalot.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Starodub

1. ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny se­le­ro­wa­tych;
2. sta­ro­dub łą­ko­wy - ga­tu­nek ro­śli­ny z ro­dzi­ny se­le­ro­wa­tych, ob­ję­ty w Pol­sce ści­słą ochro­ną


Sta­ro­dub ( Стародуб) – mia­sto w Rosji, w ob­wo­dzie briań­skim, sie­dzi­ba ad­mi­ni­stra­cyj­na re­jo­nu sta­ro­dub­skie­go.

Sie­dzi­ba po­wia­tu sta­ro­du­bow­skie­go w wo­je­wództ­wie smo­leń­skim I Rze­czy­po­spo­li­tej. Miej­sce obrad sej­mi­ków ziem­skich po­wia­tu sta­ro­du­bow­skie­go.

W 1865 w Sta­ro­du­bie uro­dzi­ła się pol­ska ma­lar­ka i ko­lek­cjo­ner­ka sztu­ki Alina Bondy-Glas­so­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staroduński

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Danii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Danii


Źródła:

Wiktionary

Starodzierzgoński

przy­miot­nik od: Stary Dzierz­goń


Źródła:

SJP.pl

Starodzikowiecki

przy­miot­nik od: Stary Dzi­ko­wiec


Źródła:

SJP.pl

Starodzikowski

przy­miot­nik od: Stary Dzi­ków


Źródła:

SJP.pl

Starodąbrowski

przy­miot­nik od: Stara Dą­bro­wa


Źródła:

SJP.pl

Staroegipski

zwią­za­ny z daw­nym Egip­tem, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nym Egip­cie itp.


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ży­ją­cy/ma­ją­cy miej­sce w sta­ro­żyt­nym Egip­cie lub po­cho­dzą­cy/wy­wo­dzą­cy się z niego


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroestoński

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Esto­nii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Esto­nii


Źródła:

Wiktionary

Starofiński

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Fin­lan­dii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Fin­lan­dii


Źródła:

Wiktionary

Starofrancuski

zwią­za­ny z dawną Fran­cją, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nej Fran­cji itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. język z grupy ro­mań­skiej uży­wa­ny w śred­nio­wie­czu w pół­noc­nej czę­ści dzi­siej­szej Fran­cji, a także czę­ści Szwaj­ca­rii i Bel­gii;

przy­miot­nik

 (2.1) ży­ją­cy/ma­ją­cy miej­sce w daw­nej Fran­cji lub po­cho­dzą­cy/wy­wo­dzą­cy się z niej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starogard

wieś w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. osada so­łec­ka w pół­noc­nej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ło­be­skim, w gmi­nie Resko;

 (1.2) geogr. to­po­nim sta­no­wią­cy część nazwy mia­sta Sta­ro­gard Gdań­ski


Sta­ro­gard (nazwa obocz­na: Sta­ro­gard Ło­be­ski, niem. "Star­gordt") – osada so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ło­be­skim, w gmi­nie Resko, przy skrzy­żo­wa­niu drogi wo­je­wódz­kiej nr 148 z drogą wo­je­wódz­ką nr 152 i przy tra­sie linii ko­le­jo­wej Resko-Łobez (obec­nie za­wie­szo­nej).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Starogardzianin

miesz­ka­niec Sta­ro­gar­du


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Sta­ro­gar­du Gdań­skie­go lub wsi Sta­ro­gard

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca ze Sta­ro­gar­du Gdań­skie­go lub Sta­ro­gar­du, uro­dzo­na w Sta­ro­gar­dzie Gdań­ski lub Sta­ro­gar­dzie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starogardzianka

miesz­kan­ka Sta­ro­gar­du


Źródła:

SJP.pl

Starogardzki

przy­miot­nik od: Sta­ro­gard Gdań­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) przym. od: Sta­ro­gard Gdań­ski


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starogrecki

zwią­za­ny ze sta­ro­żyt­ną Gre­cją, pow­sta­ły, uży­wa­ny w sta­ro­żyt­nej Gre­cji itp.


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Gre­cji; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Gre­cji

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język sta­ro­grec­ki;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starogród

1. pier­wsza po­wo­jen­na nazwa Star­gar­du;
2. wieś w Pol­sce;
3. wieś na Ukra­i­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. nazwa Star­gar­du w la­tach 1945-1950


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Starohelleński

zwią­za­ny z Hel­la­dą, pow­sta­ły, uży­wa­ny w Hel­la­dzie itp.


Źródła:

SJP.pl

Starohiszpański

zwią­za­ny z dawną Hisz­pa­nią, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nej Hisz­pa­nii itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Hisz­pa­nii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Hisz­pa­nii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroholenderski

zwią­za­ny z dawną Ho­lan­dią, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nej Ho­lan­dii itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Ho­lan­dii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Ho­lan­dii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroindyjski

zwią­za­ny z daw­ny­mi In­dia­mi, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nych In­diach itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nych In­diach; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nych Indii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroirański

zwią­za­ny z daw­nym Ira­nem, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nym Ira­nie itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nym Ira­nie; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­ne­go Iranu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroirlandzki

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Ir­lan­dii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Ir­lan­dii


Źródła:

Wiktionary

Staroislandzki

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Is­lan­dii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Is­lan­dii


Źródła:

Wiktionary

Staroitalski

do­ty­czą­cy sta­ro­żyt­nej Ita­lii


Źródła:

SJP.pl

Staroizraelski

zwią­za­ny z daw­nym Iz­ra­e­lem, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nym Iz­ra­e­lu itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nym Iz­ra­e­lu; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­ne­go Iz­ra­e­la


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starojabłonecki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Sta­rych Ja­bło­nek, zwią­za­ny ze Sta­ry­mi Ja­błon­ka­mi


Źródła:

Wiktionary

Starojapoński

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Ja­po­nii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Ja­po­nii


Źródła:

Wiktionary

Starojudaistyczny

od­no­szą­cy się do wczes­ne­go ju­da­iz­mu


Źródła:

SJP.pl

Starojuski

przy­miot­nik od: Stare Juchy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od: Stare Juchy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starojuszanin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Sta­rych Juch

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca ze Sta­rych Juch, uro­dzo­na w Sta­rych Ju­chach


Źródła:

Wiktionary

Starojuszanka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Sta­rych Juch


Źródła:

Wiktionary

Starokamienicki

przy­miot­nik od: Stara Ka­mie­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Starokamieniczanin

miesz­ka­niec Sta­rej Ka­mie­ni­cy (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Starokamieniczanka

miesz­kan­ka Sta­rej Ka­mie­ni­cy (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Starokatolicki

od­no­szą­cy się do sta­ro­ka­to­li­ka, wła­ści­wy sta­ro­ka­to­li­kom


Źródła:

SJP.pl

Starokatolicyzm

Sta­ro­ka­to­li­cyzm – nurt ka­to­li­cyz­mu, pow­sta­ły w 1870 roku w wy­ni­ku sprze­ci­wu czę­ści Ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go wobec ogło­sze­nia przez sobór wa­ty­kań­ski I dog­ma­tu o nie­o­myl­no­ści i pry­ma­cie pa­pie­ża.


Źródła:

Wikipedia

Starokatoliczka

→ sta­ro­ka­to­lik


Patrz:starokatolik

Źródła:

SJP.pl

Starokatolik

czło­nek odła­mu Ko­ścio­ła ka­to­lic­kie­go, nie­uz­na­ją­ce­go po­sta­no­wień so­bo­ru wa­ty­kań­skie­go z 1870 roku, głów­nie dog­ma­tu nie­o­myl­no­ści pa­pie­ża


Źródła:

SJP.pl

Starokawalerstwo

bycie sta­rym ka­wa­le­rem


Źródła:

SJP.pl

Starokiszewski

przy­miot­nik od: Stara Ki­sze­wa


Źródła:

SJP.pl

Starokoreański

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Korei; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Korei


Źródła:

Wiktionary

Starokornicki

przy­miot­nik od: Stara Kor­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Starokrzepice

Sta­ro­krze­pi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie kło­buc­kim, w gmi­nie Krze­pi­ce, nad rzeką Lis­war­tą.

Obec­nie w Sta­ro­krze­pi­cach jest około 10 ulic. Głów­ną jest ulica Ole­ska, która cią­gnie się przez całą miej­sco­wość. Po­zo­sta­łe ulice można za­li­czyć jako osied­la.


Źródła:

Wikipedia

Starokurowski

przy­miot­nik od: Stare Ku­ro­wo


Źródła:

SJP.pl

Starolas

pra­sta­ry las, roz­wi­ja­ją­cy się bez więk­szej in­ge­ren­cji czło­wie­ka


Źródła:

SJP.pl

Starolitewski

zwią­za­ny z dawną Litwą, pow­sta­ły, uży­wa­ny na daw­nej Lit­wie itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Lit­wie; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Litwy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starolubotyński

przy­miot­nik od: Stary Lu­bo­tyń


Źródła:

SJP.pl

Staroluteranin

czło­nek pro­te­stanc­kiej or­ga­ni­za­cji se­pa­ra­ty­stycz­nej, po­pie­ra­ją­cej pier­wot­ną dok­try­nę Ko­ścio­ła ewan­ge­lic­ko-augs­bur­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Staromacedoński

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Ma­ce­do­nii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Ma­ce­do­nii

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) język wy­mar­ły uży­wa­ny przez sta­ro­żyt­nych miesz­kań­ców Ma­ce­do­nii;


Źródła:

Wiktionary

Staromiejski

przy­miot­nik od: Stare Mia­sto


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy naj­star­szej czę­ści mia­sta, dziel­ni­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staromodnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób sta­ro­mod­ny, we­dług daw­nej mody, nie­mod­nie


Źródła:

Wiktionary

Staromodniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: sta­ro­mod­nie


Źródła:

SJP.pl

Staromodniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: sta­ro­mod­ny; bar­dziej sta­ro­mod­ny


Źródła:

SJP.pl

Staromodny

1. od­po­wia­da­ją­cy sta­rej mo­dzie; nie­mod­ny;
2. o lu­dziach: nie­i­dą­cy z po­stę­pem


przy­miot­nik

 (1.1) od­po­wia­da­ją­cy daw­nej mo­dzie, obec­nie nie­mod­ny

 (1.2) o czło­wie­ku: który nie idzie z po­stę­pem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staromorawski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Starą Mo­ra­wą, do­ty­czą­cy Sta­rej Mo­ra­wy


Źródła:

Wiktionary

Staromowa

żar­to­bli­wie: język ot­war­tej pro­pa­gan­dy, po­zba­wio­nej pod­chwyt­li­wo­ści, prze­ci­wień­stwo no­wo­mo­wy


Źródła:

SJP.pl

Staromołdawski

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Moł­da­wii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Moł­da­wii


Źródła:

Wiktionary

Staroniderlandzki

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nych Ni­der­lan­dach; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nych Ni­der­lan­dów


Źródła:

Wiktionary

Staroniemiecki

zwią­za­ny z daw­ny­mi Niem­ca­mi, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nych Niem­czech itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nych Niem­czech; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nych Nie­miec


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroniewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staronordycki

język sta­ro­nor­dyc­ki - język uży­wa­ny przez miesz­kań­ców Skan­dy­na­wii mię­dzy VIII a XIV w.; język sta­ro­nor­dyj­ski


Źródła:

SJP.pl

Staronordyjski

język sta­ro­nor­dyj­ski - język uży­wa­ny przez miesz­kań­ców Skan­dy­na­wii mię­dzy VIII a XIV w.; język sta­ro­nor­dyc­ki


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ję­zy­ka­mi, zwy­cza­ja­mi lub cza­sa­mi sta­ro­nor­dyj­ski­mi, do­ty­czą­cy ję­zy­ków, zwy­cza­jów lub cza­sów sta­ro­nor­dyj­skich

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język sta­ro­nor­dyj­ski;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staronorweski

zwią­za­ny z dawną Nor­we­gią, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nej Nor­we­gii itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Nor­we­gii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Nor­we­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroobrzędowiec

sek­ciarz ro­syj­ski na­le­żą­cy do odła­mu nie­uz­na­ją­ce­go re­for­my li­tur­gicz­nej pa­triar­chy mo­skiew­skie­go Ni­ko­na z 1667 roku; sta­ro­wier­ca, sta­ro­wier, ra­skol­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. czło­nek odła­mu cerk­wi pra­wo­sław­nej nie­uz­na­ją­ce­go sie­dem­na­sto­wiecz­nej re­for­my li­tur­gicz­nej pa­triar­chy Ni­ko­na;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroobrzędowy

zwią­za­ny ze starą li­tur­gią i obrzę­da­mi pra­wo­sław­ny­mi


Źródła:

SJP.pl

Staroormiański

do­ty­czą­cy daw­nych cza­sów or­miań­skich, ist­nie­ją­cy w tych cza­sach; wła­ści­wy daw­nym Or­mia­nom


Źródła:

SJP.pl

Starooskolski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Sta­rym Osko­łem, do­ty­czą­cy Sta­re­go Osko­łu


Źródła:

Wiktionary

Staropanewnicki

przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do Sta­rych Pa­new­nik, zwią­za­ny ze Sta­ry­mi Pa­new­ni­ka­mi


Źródła:

Wiktionary

Staropanewniczanin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Sta­rych Pa­new­nik


Źródła:

Wiktionary

Staropanewniczanka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Sta­rych Pa­new­nik


Źródła:

Wiktionary

Staropanieński

do­ty­czą­cy sta­rej panny


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy sta­rej panny i sta­ro­pa­nień­stwa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staropanieństwo

bycie starą panną


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) bycie starą panną


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroperski

zwią­za­ny z dawną Per­sją, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nej Per­sji itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Per­sji; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Per­sji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staropiastowski

zwią­za­ny z okre­sem rzą­dów pier­wszych Pia­stów, po­cho­dzą­cy z tego okre­su, pow­sta­ły w tym okre­sie; wczes­no­pia­stow­ski


Źródła:

SJP.pl

Staropolanin

miesz­ka­niec Sta­ro­po­la (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Staropolanka

1. miesz­kan­ka Sta­ro­po­la (wsi w Pol­sce);
2. marka wody mi­ne­ral­nej


Sta­ro­po­lan­ka – ogól­na nazwa wody mi­ne­ral­nej pro­du­ko­wa­nej w Po­la­ni­cy-Zdro­ju przez Ze­spół Uz­dro­wisk Kłodz­kich S.A. Nazwa ta sto­so­wa­na jest od 1946 roku. Pod marką Sta­ro­po­lan­ka kryją się dzi­siaj wody o zu­peł­nie róż­nym stop­niu mi­ne­ra­li­za­cji (od ni­skiej do wy­so­kiej), za­leż­nie od uję­cia i głę­bo­ko­ści od­wier­tu, od 1100 do 2030 mg/dm³ związ­ków mi­ne­ral­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staropolski

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Pol­sce; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Pol­ski


Źródła:

Wiktionary

Staropolskość

→ sta­ro­pol­ski


Patrz:staropolski

Źródła:

SJP.pl

Staropolszczyzna

język lub oby­cza­je sta­ro­pol­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. język pol­ski od jego wy­o­dręb­nie­nia się z pra­sło­wiań­szczyz­ny (ok. X w.) do końca XVI wieku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroportugalski

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Por­tu­ga­lii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Por­tu­ga­lii


Źródła:

Wiktionary

Staroprowansalski

przy­miot­nik

 (1.1) ży­ją­cy/ma­ją­cy miej­sce w daw­nej Pro­wan­sji lub po­cho­dzą­cy/wy­wo­dzą­cy się z niej


Źródła:

Wiktionary

Staropruski

zwią­za­ny z daw­ny­mi Pru­sa­mi, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nych Pru­sach itp.


Źródła:

SJP.pl

Staroraki

Sta­ro­ra­ki (Me­ro­sto­ma­ta) – gro­ma­da szczę­ko­czuł­kow­ców obej­mu­ją­ca 4 ga­tun­ki ży­ją­ce współ­cze­śnie i około 500 ga­tun­ków ko­pal­nych. Za­li­cza się do nich sta­wo­no­gi z 6–7 pa­ra­mi od­nó­ży na gło­wo­tu­ło­wiu, blasz­ko­wa­ty­mi od­nó­ża­mi na od­wło­ku, na któ­rych znaj­du­ją się wy­rost­ki skrze­lo­we, a wresz­cie szpi­cza­sto za­koń­czo­nym tel­so­nem. Gło­wo­tu­łów po­kry­ty gru­bym jed­no­li­tym oskór­kiem i zaz­wy­czaj zro­śnię­ty na dużym ob­sza­rze z od­wło­kiem.


Źródła:

Wikipedia

Starorosyjski

do­ty­czą­cy daw­nej Rosji


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Rosji; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Rosji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starorumuński

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Ru­mu­nii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Ru­mu­nii


Źródła:

Wiktionary

Staroruski

do­ty­czą­cy daw­nej Rusi i ich miesz­kań­ców


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. zwią­za­ny z dawną Rusią, do­ty­czą­cy daw­nej Rusi

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. obec­nie wy­mar­ły wschod­nio­sło­wiań­ski język uży­wa­ny na Rusi mię­dzy X a XV wie­kiem;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starorzecze

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) geogr. je­zio­ro w do­li­nie rzecz­nej, sta­no­wią­ce frag­ment jej daw­ne­go ko­ry­ta;


Sta­ro­rze­cze (je­zio­ro przy­rzecz­ne) – je­zio­ro le­żą­ce na dnie do­li­ny rzecz­nej, bę­dą­ce frag­men­tem jej by­łe­go ko­ry­ta i od­cię­te wałem przy­ko­ry­to­wym od obec­ne­go nurtu. Ma ono zwy­kle sier­po­wa­ty kształt.

Sta­ro­rze­cza pow­sta­ją naj­czę­ściej w do­li­nach rzek me­an­dru­ją­cych po­przez od­cię­cie szyi me­an­dru. Ule­ga­ją one jed­nak szyb­kie­mu za­ni­ko­wi przez za­mu­la­nie i za­sy­py­wa­nie osa­da­mi z wez­brań rzeki oraz przez roz­rost ro­ślin­no­ści. Osta­tecz­nie może po­zo­stać błot­ni­ste za­głę­bie­nie za­wie­ra­ją­ce torf.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Starorzymski

zwią­za­ny ze sta­ro­żyt­nym Rzy­mem, pow­sta­ły, uży­wa­ny w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie itp.


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sta­ro­żyt­nym Rzy­mem, do­ty­czą­cy sta­ro­żyt­ne­go Rzymu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starosaksoński

język sta­ro­sak­soń­ski - język, któ­rym po­słu­gi­wa­li się Sasi i An­glo­wie na po­cząt­ku śred­nio­wie­cza; język sta­ro­sa­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. wy­mar­ły język za­chod­nio­ger­mań­ski uży­wa­ny przez An­glów i Sasów we wczes­nym śred­nio­wie­czu, przo­dek ję­zy­ka śred­nio-dolno-nie­miec­kie­go;

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) jęz. do­ty­czą­cy ję­zy­ka sta­ro­sak­soń­skie­go (1.1)

 (2.2) do­ty­czą­cy daw­nych Sasów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starosamborski

→ Stary Sam­bor (mia­sto na Ukra­i­nie)


Źródła:

SJP.pl

Starosaski

język sta­ro­sa­ski - język, któ­rym po­słu­gi­wa­li się Sasi i An­glo­wie na po­cząt­ku śred­nio­wie­cza; język sta­ro­sak­soń­ski


Źródła:

SJP.pl

Starosek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dzia­dek


Źródła:

Wiktionary

Staroserbski

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Ser­bii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Ser­bii


Źródła:

Wiktionary

Starosiedlice

Sta­ro­sied­li­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie ra­dom­skim, w gmi­nie Iłża. Ma sta­tus so­łect­wa.

Pry­wat­na wieś szla­chec­ka, po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie ra­dom­skim wo­je­wództ­wa san­do­mier­skie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ra­dom­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Staroskandynawski

zwią­za­ny z dawną Skan­dy­na­wią, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nej Skan­dy­na­wii itp.


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z dawną Skan­dy­na­wią, do­ty­czą­cy daw­nej Skan­dy­na­wii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starosta

1. urzęd­nik sto­ją­cy na czele po­wia­tu;
2. osoba kie­ru­ją­ca jakąś grupą ludzi;
3. daw­niej:
a) go­spo­darz we­se­la, za­rzą­dza­ją­cy we­se­lem;
b) urzęd­nik mia­no­wa­ny i od­wo­ły­wa­ny przez mo­nar­chę; spra­wu­ją­cy wła­dzę po­li­cyj­ną, są­dow­ni­czą, skar­bo­wą;
c) na­czel­nik wspól­no­ty te­ry­to­rial­nej wśród daw­nych ple­mion sło­wiań­skich; na­czel­nik rodu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zwierzch­nik ad­mi­ni­stra­cji ogól­nej na szcze­blu po­wia­tu – w Ga­li­cji oraz w Pol­sce w okre­sie mię­dzy­wo­jen­nym, a także w la­tach 1944–1950 i od 1999 do dzi­siaj

 (1.3) hist. na­czel­nik wspól­no­ty te­ry­to­rial­nej wśród ple­mię­e­mion sło­wiań­skich we wczes­nym śred­nio­wie­czu

 (1.4) hist. od po­ło­wy XIV w. urzęd­nik za­rzą­dza­ją­cy zam­kiem i przy­le­gły­mi kró­lew­szczyz­na­mi (sta­ro­sta gro­do­wy), po­sia­da­ją­cy kom­pe­ten­cje są­dow­ni­cze

 (1.5) hist. od XVI w. urząd ziem­ski

 (1.6) hist. w XVI–XVIII w. okre­śle­nie dzier­żaw­cy kró­lew­szczyz­ny (sta­ro­sta nie­gro­do­wy)


Sta­ro­sta – prze­wod­ni­czą­cy or­ga­nu wy­ko­naw­cze­go po­wia­tu, czyli za­rzą­du po­wia­tu. Jest kie­row­ni­kiem sta­ro­stwa po­wia­to­we­go, zwierzch­ni­kiem służ­bo­wym kie­row­ni­ków po­wia­to­wych jed­no­stek or­ga­ni­za­cyj­nych po­wia­tu, a także zwierzch­ni­kiem po­wia­to­wych służb, in­spek­cji i stra­ży.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Starostka

→ sta­ro­sta


Sta­rost­ka – pol­ski herb szla­chec­ki z no­bi­li­ta­cji.


Patrz:starosta

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starostwo

1. sie­dzi­ba ad­mi­ni­stra­cyj­na po­wia­tu, ob­szar pod­le­gły wła­dzy sta­ro­sty;
2. urząd sta­ro­sty


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) adm. ob­szar pod­le­gły wła­dzy sta­ro­sty;

 (1.2) adm. urząd sta­ro­sty

 (1.3) adm. wła­dze po­wia­to­we

 (1.4) sie­dzi­ba władz po­wia­tu

 (1.5) hist. adm. dobra kró­lew­skie w Kró­le­stwie Pol­skim na­da­wa­ne do­ży­wot­nio szlach­ci­com;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (2.1) daw. sta­ro­sta z mał­żon­ką


Zo­bacz też: Sta­ro­stwo w in­nych zna­cze­niach tego słowa.

Sta­ro­stwo – jed­nost­ka po­dzia­łu ad­mi­ni­stra­cyj­ne­go funk­cjo­nu­ją­ca w Ko­ro­nie Kró­le­stwa Pol­skie­go i Wiel­kim Księ­stwie Li­tew­skim. W Pol­sce sta­ro­stwa funk­cjo­no­wa­ły od XIV wieku. Sta­ro­stwa usta­na­wia­ne były w do­brach ziem­skich na­le­żą­cych do króla (kró­lew­szczyz­na) i na­da­wa­ne były szlach­ci­com do­ży­wot­nio.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Staroszek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dzia­dek

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. sta­ru­szek


Źródła:

Wiktionary

Staroszka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. babka, bab­cia


Źródła:

Wiktionary

Staroszkolny

po­tocz­nie: zwią­za­ny ze sta­rym sty­lem, daw­ny­mi za­sa­da­mi lub tra­dy­cyj­nym spo­so­bem dzia­ła­nia; olds­cho­o­lo­wy, old­sku­lo­wy


Źródła:

SJP.pl

Staroszlachecki

od­no­szą­cy się do daw­nej szlach­ty, wła­ści­wy daw­nej szlach­cie, na­le­żą­cy do daw­nej szlach­ty


Źródła:

SJP.pl

Staroszwedzki

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) język uży­wa­ny w daw­nej Szwe­cji w okre­sie mię­dzy XIII a XVI wie­kiem

przy­miot­nik

 (2.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Szwe­cji; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Szwe­cji


Źródła:

Wiktionary

Starosądecki

przy­miot­nik od: Stary Sącz


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Sta­re­go Sącza, zwią­za­ny ze Sta­rym Są­czem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starosądeczanin

miesz­ka­niec Sta­re­go Sącza


Źródła:

SJP.pl

Starosądeczanka

miesz­kan­ka Sta­re­go Sącza


Źródła:

SJP.pl

Starosłowacki

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Sło­wa­cji; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Sło­wa­cji


Źródła:

Wiktionary

Starosłoweński

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Sło­we­nii; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Sło­we­nii


Źródła:

Wiktionary

Starosłowiański

zwią­za­ny z dawną Sło­wiań­szczyz­ną, daw­ny­mi Sło­wia­na­mi, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nej Sło­wiań­szczyź­nie itp.


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z daw­ny­mi Sło­wia­na­mi, ist­nie­ją­cy w daw­nych sło­wiań­skich cza­sach

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. staro-cer­kiew­no-sło­wiań­ski


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starotarski

przy­miot­nik od: Stary Targ


Źródła:

SJP.pl

Starotestamentalny

do­ty­czą­cy Sta­re­go Te­sta­men­tu, za­pi­sa­ny w Sta­rym Te­sta­men­cie, wła­ści­wy Sta­re­mu Te­sta­men­to­wi; sta­ro­te­sta­men­to­wy


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy Sta­re­go Te­sta­men­tu, zwią­za­ny ze Sta­rym Te­sta­men­tem, za­czerp­nię­ty ze Sta­re­go Te­sta­men­tu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starotestamentowo

przy­słó­wek

 (1.1) wła­ści­wie dla Sta­re­go Te­sta­men­tu


Źródła:

Wiktionary

Starotestamentowy

do­ty­czą­cy Sta­re­go Te­sta­men­tu, za­pi­sa­ny w Sta­rym Te­sta­men­cie, wła­ści­wy Sta­re­mu Te­sta­men­to­wi; sta­ro­te­sta­men­tal­ny


przy­miot­nik

 (1.1) rel. zwią­za­ny ze Sta­rym Te­sta­men­tem, do­ty­czą­cy Sta­re­go Te­sta­men­tu

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) żyd (wyz­naw­ca)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starotorze

miej­sce po daw­nym torze ko­le­jo­wym lub tram­wa­jo­wym


Sta­ro­to­rze – ob­szar, na któ­rym prze­bie­ga­ły tory ko­le­jo­we lub tram­wa­jo­we, po­zo­sta­ło­ści po ro­ze­bra­nym torze, m.in. na­sy­py, prze­ko­py, bu­dow­le in­ży­nier­skie. Sta­ro­to­rza są wy­ko­rzy­sty­wa­ne do bu­do­wy np. ście­żek ro­we­ro­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staroturecki

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Tur­cji; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Tur­cji

 (1.2) od­no­szą­cy się do ludów tur­kij­skich za­miesz­ku­ją­cych w okre­sie mniej wię­cej od VI do XII wieku te­re­ny prze­de wszyst­kim współ­czes­nej Mon­go­lii, po­łud­nio­wej Sy­be­rii i Azji Środ­ko­wej; do­ty­czą­cy ich kul­tu­ry, dzie­jów, ję­zy­ka itp.;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) język sta­ro­tu­rec­ki (1.2), naj­star­szy zaś­wiad­czo­ny w pi­śmie język tur­kij­ski;


Źródła:

Wiktionary

Staroturkijski

przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do ludów tur­kij­skich za­miesz­ku­ją­cych w okre­sie mniej wię­cej od VI do XII wieku te­re­ny prze­de wszyst­kim współ­czes­nej Mon­go­lii, po­łud­nio­wej Sy­be­rii i Azji Środ­ko­wej; do­ty­czą­cy ich kul­tu­ry, dzie­jów, ję­zy­ka itp.;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) język sta­ro­tur­kij­ski (1.1), naj­star­szy zaś­wiad­czo­ny w pi­śmie język tur­kij­ski;


Źródła:

Wiktionary

Staroukraiński

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Ukra­i­nie; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Ukra­i­ny


Źródła:

Wiktionary

Starować

wy­re­gu­lo­wać, zrów­no­wa­żyć wagę


Źródła:

SJP.pl

Starowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Starowicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starowiecze

daw­niej: dawne lata, wieki


Źródła:

SJP.pl

Starowiejski

przy­miot­nik od: Stara Wieś


Źródła:

SJP.pl

Starowielkopolski

zwią­za­ny z dawną Wiel­ko­pol­ską, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nej Wiel­ko­pol­sce itp.


Źródła:

SJP.pl

Starowier

sek­ciarz ro­syj­ski na­le­żą­cy do odła­mu nie­uz­na­ją­ce­go re­for­my li­tur­gicz­nej pa­triar­chy mo­skiew­skie­go Ni­ko­na z 1667 roku; sta­ro­wier­ca, sta­ro­o­brzę­do­wiec, ra­skol­nik


Źródła:

SJP.pl

Starowierca

sek­ciarz ro­syj­ski na­le­żą­cy do odła­mu nie­uz­na­ją­ce­go re­for­my li­tur­gicz­nej pa­triar­chy mo­skiew­skie­go Ni­ko­na z 1667 roku; sta­ro­wier, sta­ro­o­brzę­do­wiec, ra­skol­nik


Źródła:

SJP.pl

Starowierczyni

→ sta­ro­wier­ca


Patrz:starowierca

Źródła:

SJP.pl

Starowierka

→ sta­ro­wier; ra­skol­nicz­ka


Źródła:

SJP.pl

Starowierski

→ sta­ro­wier


Patrz:starowier

Źródła:

SJP.pl

Starowieyski

[czy­taj: sta­ro­wiej­ski] naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starowieś

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś na Pod­la­siu;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Starowin

wy­traw­na wódka ga­tun­ko­wa, po­dob­na do wi­nia­ku


Źródła:

SJP.pl

Starowina

(r. męski) ze współ­czu­ciem o sta­rym męż­czyz­nie


Źródła:

SJP.pl

Starowinka

ek­spre­syw­nie: stara ko­bie­ta; także o męż­czyź­nie z sil­niej­szym za­bar­wie­niem ek­spre­syw­nym


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rzad. stary pocz­ci­wy czło­wiek

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) pot. pocz­ci­wa star­sza ko­bie­ta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starowiślny

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny ze „starą Wisłą”, sta­ro­rze­czem Wisły


Źródła:

Wiktionary

Starowny

daw­niej (dziś gwa­ro­wo): sta­ran­ny, po­rząd­ny, skrzęt­ny, go­spo­dar­ny


przy­miot­nik

 (1.1) daw. za­rad­ny, spryt­ny, za­po­bie­gli­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starowolski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Starowęgierski

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nych Wę­grzech; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nych Wę­gier


Źródła:

Wiktionary

Starowłoski

zwią­za­ny z daw­ny­mi Wło­cha­mi, pow­sta­ły, uży­wa­ny w daw­nych Wło­szech itp.


przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nych Wło­szech; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nych Włoch


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starozagorski

przy­miot­nik od: Stara Za­go­ra


Źródła:

SJP.pl

Starozakonna

wyz­naw­czy­ni ju­da­iz­mu


Źródła:

SJP.pl

Starozakonny

1. wyz­na­ją­cy ju­da­izm;
2. do­ty­czą­cy Sta­re­go Za­ko­nu (Sta­re­go Te­sta­men­tu)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Sta­re­go Te­sta­men­tu

 (1.2) wyz­na­ją­cy re­li­gię moj­że­szo­wą

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) wyz­naw­ca re­li­gii moj­że­szo­wej, ju­da­iz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starozamojski

przy­miot­nik od: Stary Za­mość


Źródła:

SJP.pl

Starozapustny

daw­niej: sta­ro­za­pust­na nie­dzie­la - pier­wsza z dwóch ostat­nich nie­dziel po­prze­dza­ją­cych Po­pie­lec


Źródła:

SJP.pl

Staroć

sta­ro­cie, sta­roć (r. męski); po­tocz­nie:
1. rzecz stara, nie­mod­na, zwy­kle już nie­u­ży­tecz­na;
2. utwór mu­zycz­ny sprzed wielu lat


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) stara rzecz, dla niek­tó­rych jed­nak war­to­ścio­wa

 (1.2) przen. utwór sprzed lat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroładoski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Starą Ła­do­gą, do­ty­czą­cy Sta­rej Ła­do­gi


Źródła:

Wiktionary

Starołomżyński

1. przy­miot­nik od: Stara Łomża nad Rzeką;
2. przy­miot­nik od: Star Łomża przy Szo­sie


Źródła:

SJP.pl

Starołotewski

przy­miot­nik

 (1.1) uży­wa­ny, pow­sta­ły, dzie­ją­cy się w daw­nej Łot­wie; po­cho­dzą­cy, wy­wo­dzą­cy się z daw­nej Łotwy


Źródła:

Wiktionary

Starołęcki

przy­miot­nik od: Sta­ro­łę­ka


Źródła:

SJP.pl

Starołęka

dziel­ni­ca Poz­na­nia


Zo­bacz też: Sta­ro­łę­ka Wiel­ka.

Sta­ro­łę­ka – dziel­ni­ca Poz­na­nia, na osied­lu sa­mo­rzą­do­wym Sta­ro­łę­ka-Mi­ni­ko­wo-Mar­le­wo. Po­ło­żo­na jest nad wschod­nim brze­giem rzeki Warty.

Wieś du­chow­na "Sta­ro­łę­ka Mała", włas­ność Klasz­to­ru Kar­me­li­tów Trze­wicz­ko­wych w Poz­na­niu pod ko­niec XVI wieku le­ża­ła w po­wie­cie poz­nań­skim wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staroń

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starościak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Starościanka

córka sta­ro­sty


Źródła:

SJP.pl

Starościc

daw­niej: syn sta­ro­sty


Źródła:

SJP.pl

Starościna

1. ko­bie­ta kie­ru­ją­ca jakąś grupą ludzi;
2. daw­niej: żona sta­ro­sty


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zwierzch­nicz­ka ad­mi­ni­stra­cji ogól­nej na szcze­blu po­wia­tu

 (1.2) żona sta­ro­sty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starościunio

ek­spre­syw­nie: sta­ro­sta


Źródła:

SJP.pl

Starościński

→ sta­ro­sta


Patrz:starosta

Źródła:

SJP.pl

Staroświecki

1. po­cho­dzą­cy z daw­nych cza­sów, nie­mod­ny;
2. nie­i­dą­cy z po­stę­pem; za­co­fa­ny


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) wy­wo­dzą­cy się ze sta­rych cza­sów, obec­nie nie­mod­ny, nie­po­pu­lar­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroświeckość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest sta­roś­wiec­kie; cecha tych, któ­rzy są sta­roś­wiec­cy


Źródła:

Wiktionary

Starość

1. okres życia na­stę­pu­ją­cy po wieku doj­rza­łym;
2. cecha rze­czy sta­rych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stan bę­dą­cy efek­tem sta­rze­nia się, trze­ci i ostat­ni okres życia istot ży­wych;

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. kło­pot, zmart­wie­nie


Sta­rość – stan bę­dą­cy efek­tem sta­rze­nia się, ostat­ni okres życia u ludzi. Sta­rość ma prze­de wszyst­kim wy­miar bio­lo­gicz­ny (fiz­jo­lo­gicz­ny), lecz także poz­naw­czy, emo­cjo­nal­ny i spo­łecz­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Staroźrebski

→ Sta­roź­re­by


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Sta­roź­reb, zwią­za­ny ze Sta­roź­re­ba­mi


Patrz:Staroźreby

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staroźreby

wieś w Pol­sce


Sta­roź­re­by – mia­sto w Pol­sce, po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie płoc­kim. Sie­dzi­ba gminy Sta­roź­re­by.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staroż.

skrót od: sta­ro­żyt­ność, sta­ro­żyt­ny (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


Źródła:

SJP.pl

Starożydowski

zwią­za­ny z daw­ny­mi dzie­ja­mi Żydów


Źródła:

SJP.pl

Starożytni

książ­ko­wo: dawne na­ro­dy, zwła­szcza Grecy i Rzy­mia­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) lu­dzie ży­ją­cy w sta­ro­żyt­no­ści, prze­waż­nie w od­nie­sie­niu do Gre­ków i Rzy­mian

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) zob. sta­ro­żyt­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starożytnictwo

ba­da­nie sta­ro­żyt­no­ści; zna­jo­mość sta­ro­żyt­no­ści


Źródła:

SJP.pl

Starożytnie

przy­słó­wek

 (1.1) od: sta­ro­żyt­ny


Źródła:

Wiktionary

Starożytniejszy

prze­sta­rza­ły sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: sta­ro­żyt­ny (od­wiecz­ny)


Źródła:

SJP.pl

Starożytnik

hi­sto­ryk ba­da­ją­cy czasy sta­ro­żyt­ne; znaw­ca hi­sto­rii sta­ro­żyt­nej; mi­ło­śnik za­byt­ków i ich ko­lek­cjo­ner


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. hi­sto­ryk ba­da­ją­cy okres sta­ro­żyt­no­ści

 (1.2) daw. ar­che­o­log


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starożytności

1. okres hi­sto­rycz­ny od około 4000 r. p.n.e. do 476 r. n.e.; antyk;
2. rze­czy po­cho­dzą­ce z epoki sta­ro­żyt­nej;
3. daw­ność ist­nie­nia; sta­ro­daw­ność


Źródła:

SJP.pl

Starożytność

1. okres hi­sto­rycz­ny od około 4000 r. p.n.e. do 476 r. n.e.; antyk;
2. rze­czy po­cho­dzą­ce z epoki sta­ro­żyt­nej;
3. daw­ność ist­nie­nia; sta­ro­daw­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. okres dzie­jów naj­star­szych cy­wi­li­za­cji od około 4000 roku p.n.e. do schył­ku V wieku n.e.;

 (1.2) przen. pot. dawne, za­mierz­chłe czasy

 (1.3) posp. obiekt (ar­te­fakt) na­le­żą­cy do kul­tu­ry sta­ro­żyt­nej lub za­by­tek z daw­nych cza­sów


Sta­ro­żyt­ność – pier­wsza epoka w dzie­jach niek­tó­rych czę­ści świa­ta, wy­róż­nia­na zwła­szcza w dzie­jo­pi­sar­stwie eu­ro­pej­skim. Obec­nie do­ty­czy prze­de wszyst­kim tzw. Sta­re­go Świa­ta, w tym Eu­ro­py, Bli­skie­go Wscho­du i Afry­ki Pół­noc­nej, choć ter­min ten bywa też sto­so­wa­ny w hi­sto­rycz­nym kon­tek­ście Indii i Chin.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Starożytny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sta­ro­żyt­no­ścią, do­ty­czą­cy sta­ro­żyt­no­ści

 (1.2) ist­nie­ją­cy od bar­dzo dawna


Źródła:

Wiktionary

Starr

naz­wi­sko obce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Starsza

ko­bie­ta doj­rza­ła lub stara


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) młodz. slang. matka

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) sto­pień wyż­szy od stara


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starszaczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od star­szak


Źródła:

Wiktionary

Starszaczka

→ star­szak


Patrz:starszak

Źródła:

SJP.pl

Starszak

dziec­ko z grupy star­szych dzie­ci w przedsz­ko­lu, żłob­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) dziec­ko z trze­ciej, naj­star­szej grupy w przedsz­ko­lu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starszaki

dziec­ko z grupy star­szych dzie­ci w przedsz­ko­lu, żłob­ku


Star­sza­ki (ang. The Cool Kids) – ame­ry­kań­ski se­rial te­le­wi­zyj­ny (sit­com) wy­pro­du­ko­wa­ny przez RCG Pro­duc­tions, FX Pro­duc­tions oraz 20th Cen­tu­ry Fox Te­le­vi­sion, któ­re­go twór­ca­mi są Char­lie Day i Paul Fruch­bom. Se­rial jest emi­to­wa­ny od 28 wrze­śnia 2018 roku przez Fox, a w Pol­sce od 2 lu­te­go 2019 roku przez Fox Co­me­dy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starszeństwo

Star­szeń­stwo (także za­sa­da lub po­rzą­dek star­szeń­stwa) – re­gu­ła na­ka­zu­ją­ca usta­lić ko­lej­ność ele­men­tów zbio­ru (np. osób lub odz­na­czeń) we­dług ich wieku, stażu czy rangi (waż­no­ści). Jest to re­la­cja asy­me­trycz­na.

Star­szeń­stwo było sto­so­wa­ne w przesz­ło­ści bądź nadal sto­su­je się m.in.:


Źródła:

Wikipedia

Starszoharcerski

przy­miot­nik

 (1.1) harc. zwią­za­ny z har­cer­stwem star­szym, do­ty­czą­cy har­cer­stwa star­sze­go


Źródła:

Wiktionary

Starszość

bycie star­szym od kogoś lub cze­goś in­ne­go; star­szeń­stwo


Źródła:

SJP.pl

Starszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: stary


przy­miot­nik

 (1.1) w wieku doj­rza­łym, nie­mło­dy

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) sto­pień wyż­szy od stary

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (3.1) młodz. slang. oj­ciec

 (3.2) pot. ktoś star­szy (1.1), bo­ga­ty w doś­wiad­cze­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starszyzna

1. lu­dzie zaj­mu­ją­cy wy­so­kie sta­no­wi­ska w ja­kiejś zbio­ro­wo­ści;
2. u daw­nych Sło­wian: naj­star­si człon­ko­wie rodu de­cy­du­ją­cy o jego spra­wach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) lu­dzie sto­ją­cy na czele spo­łecz­no­ści

 (1.2) przest. lu­dzie star­si


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Start

1. roz­po­czę­cie wy­ści­gu, biegu, pracy, ja­kiejś dzia­łal­no­ści;
2. miej­sce roz­po­czę­cia biegu, wy­ści­gu;
3. udział w ja­kichś za­wo­dach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chwi­la, w któ­rej coś za­czy­na się

 (1.2) miej­sce, w któ­rym coś za­czy­na się

 (1.3) ko­men­da wy­da­wa­na do roz­po­czę­cia cze­goś

 (1.4) czyn­ność, po­czą­tek ruchu cze­goś

 (1.5) czyjś udział w za­wo­dach, w wy­bo­rach itp.

 (1.6) po­czą­tek czy­jejś dzia­łal­no­ści, pracy za­wo­do­wej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Start-Up

[czy­taj: start ap] w eko­no­mii: młoda firma, zwy­kle z nie­pew­nym po­my­słem na biz­nes; star­tup


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ekon. nowo za­ło­żo­ne przed­się­bior­stwo z szan­są na szyb­ki i do­cho­do­wy roz­wój;


Start-Up ( 스타트업 "Se­u­ta­te­u­e­op") – po­łud­nio­wo­ko­re­ań­ski se­rial te­le­wi­zyj­ny. Głów­ne role od­gry­wa­ją w nim Bae Suzy, Nam Joo-hyuk, Kim Seon-ho oraz Kang Han-na. Se­rial emi­to­wa­ny był na ka­na­le tvN od 17 paź­dzier­ni­ka do 6 grud­nia 2020 roku, w so­bo­tę i nie­dzie­lę o 21:15.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Start-Uper

[czy­taj: star­ta­per] wła­ści­ciel mło­dej firmy; star­tu­per, star­tu­po­wiec, start-upo­wiec


Źródła:

SJP.pl

Start-Upowiec

[czy­taj: star­ta­po­wiec] wła­ści­ciel mło­dej firmy; star­tu­po­wiec, start-uper, star­tu­per


Źródła:

SJP.pl

Startboks

urzą­dze­nie ułat­wia­ją­ce jed­no­czes­ny start koni na wy­ści­gach kon­nych; start­ma­szy­na


Źródła:

SJP.pl

Startek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Starter

1. sę­dzia da­ją­cy sy­gnał do roz­po­czę­cia za­wo­dów spor­to­wych;
2. kie­row­nik lotów


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starterka

sę­dzia da­ją­ca sy­gnał do roz­po­czę­cia za­wo­dów spor­to­wych


Źródła:

SJP.pl

Starterowy

→ star­ter (ze­staw, po­tra­wa, urzą­dze­nie)


Źródła:

SJP.pl

Startmaszyna

urzą­dze­nie ułat­wia­ją­ce jed­no­czes­ny start koni na wy­ści­gach kon­nych; start­boks


Źródła:

SJP.pl

Startowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|star­to­wać.


Źródła:

Wiktionary

Startować

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. wy­star­to­wać)

 (1.1) roz­po­czy­nać bieg, wy­ścig lub inną kon­ku­ren­cję spor­to­wą

 (1.2) sta­wać do za­wo­dów, wy­bo­rów

 (1.3) o stat­ku la­ta­ją­cym lub pi­lo­cie: roz­po­czy­nać lot

 (1.4) roz­po­czy­nać jakąś dzia­łal­ność

 (1.5) o sa­mo­lo­cie, he­li­kop­te­rze, stat­ku kos­micz­nym, itp. wzno­sić się do lotu

 (1.6) pot. o ja­kiejś dzia­łal­no­ści: roz­po­czy­nać się


Źródła:

Wiktionary

Startowe

śro­do­wi­sko­wo: kwota pie­nięż­na wy­pła­ca­na za­wod­ni­ko­wi za udział w za­wo­dach


Patrz:start

Źródła:

SJP.pl

Startowisko

miej­sce na­da­ją­ce się do star­tu pa­ra­lot­ni, sa­mo­lo­tów itp.


Źródła:

SJP.pl

Startowy

→ start


przy­miot­nik

 (1.1) przym. od start

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) kie­row­nik lotów


Patrz:start

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Startujący

osoba bio­rą­ca udział w za­wo­dach; za­wod­nik


Źródła:

SJP.pl

Startup

[czy­taj: start ap] w eko­no­mii: młoda firma, zwy­kle z nie­pew­nym po­my­słem na biz­nes; start-up


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) neol. ekon. nowo za­ło­żo­ne in­no­wa­cyj­ne przed­się­bior­stwo z szan­są na szyb­ki i do­cho­do­wy roz­wój;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Startuper

[czy­taj: star­ta­per] wła­ści­ciel mło­dej firmy; start-uper, star­tu­po­wiec, start-upo­wiec


Źródła:

SJP.pl

Startuperka

→ star­tu­per [czy­taj: star­ta­per­ka]


Źródła:

SJP.pl

Startupowiec

[czy­taj: star­ta­po­wiec] wła­ści­ciel mło­dej firmy; start-upo­wiec, start-uper, star­tu­per


Źródła:

SJP.pl

Startupowy

→ star­tup [czy­taj: star­ta­po­wy]


Źródła:

SJP.pl

Starty

przy­miot­nik

 (1.1) roz­drob­nio­ny pod­czas tar­cia lub prze­cie­ra­nia

 (1.2) oczy­szczo­ny przez wy­cie­ra­nie

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M. i W. lm. od: start

forma cza­sow­ni­ka.

 (3.1) ims. przy­miot­ni­ko­wy bier­ny od: ze­trzeć


Źródła:

Wiktionary

Startówka

po­tocz­nie: but przez­na­czo­ny do star­tów w za­wo­dach, nie do tre­nin­gu


Źródła:

SJP.pl

Staruch

po­gard­li­wie: stary męż­czyz­na; stary


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) po­gard. stary czło­wiek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Patrz:staruch

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Starucha

→ sta­ruch


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­gard. stara ko­bie­ta

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od: sta­ruch


Sta­ru­cha – potok, le­wo­brzeż­ny do­pływ Nysy Sza­lo­nej o dłu­go­ści 11,25 km i po­wierzch­ni zlew­ni 22,16 km².

Źró­dło po­to­ku znaj­du­je się na pół­noc od góry Ow­cza­rek i na wschód od Czar­tow­skiej Skały na Po­gó­rzu Zło­to­ryj­skim, przy dro­dze lo­kal­nej z Po­moc­ne­go do drogi wo­je­wódz­kiej nr 365.


Patrz:staruch

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Starusieńki

zdrob­nie­nie od: stary; sta­ru­teń­ki, sta­rut­ki


Źródła:

SJP.pl

Staruszeczek

zdrob­nie­nie od: sta­ru­szek


Źródła:

SJP.pl

Staruszeczka

zdrob­nie­nie od: sta­rusz­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: sta­rusz­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staruszek

1. stary męż­czyz­na; sta­rzec;
2. po­tocz­nie: oj­ciec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pieszcz. z sym­pa­tią lub współ­czu­ciem o sta­rym męż­czyź­nie

 (1.2) pieszcz. pot. oj­ciec

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) pieszcz. pot. o sta­rym przed­mio­cie, zwie­rzę­ciu da­rzo­nym szcze­gól­ną sym­pa­tią

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od: sta­rusz­ka


Patrz:staruszek

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staruszka

→ sta­ru­szek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) star­sza ko­bie­ta

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: sta­ru­szek


Patrz:staruszek

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staruszkowie

1. stary męż­czyz­na; sta­rzec;
2. po­tocz­nie: oj­ciec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) pot. pieszcz. ro­dzi­ce

 (1.2) dosł. męż­czyź­ni (i ew. ko­bie­ty) w po­desz­łym wieku

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) lm. zob. sta­ru­szek.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staruteńki

zdrob­nie­nie od: stary; sta­ru­sień­ki, sta­rut­ki


Źródła:

SJP.pl

Starutki

zdrob­nie­nie od: stary; sta­reń­ki


przy­miot­nik

 (1.1) zdrobn. od: stary


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starwit

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.


Źródła:

Wiktionary

Stary

ma­ją­cy wiele lat


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy wiele lat, nie­mło­dy

 (1.2) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla sta­re­go (1.1) czło­wie­ka, świad­czą­cy o dłu­gim życiu

 (1.3) ma­ją­cy wie­lo­let­nie doś­wiad­cze­nie

 (1.4) długo ist­nie­ją­cy, ma­ją­cy wie­lo­let­nią tra­dy­cję

 (1.5) po­cho­dzą­cy z od­le­głej przesz­ło­ści

 (1.6) zni­szczo­ny w wy­ni­ku dłu­gie­go uży­wa­nia

 (1.7) nie­ak­tu­al­ny, nie­waż­ny

 (1.8) znany od dawna, a nadal ak­tu­al­ny

 (1.9) o żyw­no­ści, po­kar­mie: nieś­wie­ży, nie­na­da­ją­cy się do spo­ży­cia

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pot. stary (1.1) czło­wiek

 (2.2) pot. tylko w wo­ła­czu, po­u­fa­le: spo­sób zwra­ca­nia się do do­bre­go zna­jo­me­go

 (2.3) pot. prze­ło­żo­ny, szef, wojsk. do­wód­ca

 (2.4) pot. posp. oj­ciec, ro­dzic

 (2.5) pot. posp. mąż, part­ner

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) M., B. i W. od: star


Stary – pol­ski sta­lo­wy jacht typu Bru­ceo.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Starynkiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Starzak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Starzać

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. mart­wić


Źródła:

Wiktionary

Starzec

czło­wiek stary; sta­ru­szek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) stary męż­czyz­na

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) bot. ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych;


Sta­rzec ("Se­ne­cio" L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych. Na­le­ży do ro­dza­jów o naj­więk­szej licz­bie ga­tun­ków – liczy ich od ok. 1 do 1,5 ty­sią­ca. Uję­cie tak­so­no­micz­ne ro­dza­ju ule­gło istot­ne­mu przeksz­tał­ce­niu po za­sto­so­wa­niu metod mo­le­ku­lar­nych w ana­li­zach fi­lo­ge­ne­tycz­nych na po­cząt­ku XXI wieku – licz­ne ga­tun­ki z tego ro­dza­ju prze­nie­sio­ne zo­sta­ły do odręb­nych (np. "Ja­co­ba­ea" i "Teph­ro­se­ris"). Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją na wszyst­kich kon­ty­nen­tach z wy­jąt­kiem An­tark­ty­dy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Starzechowice

Sta­rze­cho­wi­ce – wieś (so­łect­wo) w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ko­nec­kim, w gmi­nie Fał­ków. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa piotr­kow­skie­go.

W 2011 roku miej­sco­wość li­czy­ła 326 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wikipedia

Starzej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: staro


Źródła:

SJP.pl

Starzenice

Sta­rze­ni­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie wie­luń­skim, w gmi­nie Wie­luń.

Wieś ka­pi­tu­ły ka­te­dral­nej gnieź­nień­skiej w po­wie­cie wie­luń­skim wo­je­wództ­wa sie­radz­kie­go w końcu XVI wieku. Do 1953 roku ist­nia­ła gmina Sta­rze­ni­ce. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sie­radz­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Starzenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sta­rzeć.

 (1.2) chem. techn. zmia­na wła­ści­wo­ści ma­te­ria­łu z upły­wem czasu;


Sta­rze­nie – pro­ces po­le­ga­ją­cy na zmia­nie wła­ści­wo­ści użyt­ko­wych da­ne­go ma­te­ria­łu wraz z cza­sem.

Dla wielu ma­te­ria­łów sta­rze­nie jest pro­ce­sem ne­ga­tyw­nym i skut­ku­je po­gor­sze­niem ich wła­ści­wo­ści. Jed­nym z przy­kła­dów sta­rze­nia się jest "sta­rze­nie izo­la­cji elek­trycz­nej" w pod­wyż­szo­nej tem­pe­ra­tu­rze. Przy­kła­do­wo, przyj­mu­je się, że pod­wyż­sze­nie tem­pe­ra­tu­ry pracy o 8 °C po­wo­du­je dwu­krot­ne przy­spie­sze­nie pro­ce­su sta­rze­nia izo­la­cji.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Starzeniowy

zwią­za­ny ze sta­rze­niem


Źródła:

SJP.pl

Starzewski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starzeć

sta­rzeć się:
1. o lu­dziach, zwie­rzę­tach, rza­dziej ro­śli­nach: tra­cić cechy mło­de­go or­ga­niz­mu; dzia­dzieć, pier­ni­czeć;
2. o pro­duk­tach, to­wa­rach, ma­te­ria­łach itp.: tra­cić cechy świe­żo­ści, no­wo­ści;
3. o ut­wo­rach, po­glą­dach, po­ję­ciach itp.: za­czy­nać ucho­dzić za prze­sta­rza­łe;
4. o spo­łe­czeń­stwie, po­pu­la­cji: skła­dać się w coraz więk­szym stop­niu z ludzi sta­rych


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. ze­sta­rzeć)

 (1.1) daw. sta­wać się sta­rym

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. po­sta­rzeć)

 (2.1) daw. czy­nić sta­rym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starzik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dzia­dek


Źródła:

Wiktionary

Starzinka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. babka, bab­cia


Źródła:

Wiktionary

Starziyk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dzia­dek


Źródła:

Wiktionary

Starzno

Starz­no (niem. "Star­sen", ka­szub. "Starz­no") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie człu­chow­skim, w gmi­nie Ko­cza­ła nad je­zio­rem Sta­rzeń­skim.

Wieś kró­lew­ska sta­ro­stwa człu­chow­skie­go w wo­je­wództ­wie po­mor­skim w dru­giej po­ło­wie XVI wieku. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa słup­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Starzony

o al­ko­ho­lu: pod­da­wa­ny pro­ce­so­wi le­ża­ko­wa­nia


Źródła:

SJP.pl

Starzy

ma­ją­cy wiele lat


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) pot. ro­dzi­ce


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starzycki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Starzyk

1. re­gio­nal­nie: męż­czyz­na w po­desz­łym wieku; sta­ru­szek, dzia­dek;
2. sta­rzyk ru­do­gło­wy - ptak z ro­dzi­ny ka­cy­ko­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski, Górny Śląsk. dzia­dek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Starzykowiec

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny ka­cy­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Starzykowo

Sta­rzy­ko­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie iław­skim, w gmi­nie Iława.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa olsz­tyń­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Starzyno

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Starzyzna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ogół sta­rych, uży­wa­nych przed­mio­tów, ubrań przez­na­czo­nych zwy­kle do hand­lu

 (1.2) wszyst­ko to, co jest niew­spół­czes­ne, prze­sta­rza­łe


Źródła:

Wiktionary

Starzyć

1. czy­nić sta­rym; po­sta­rzać;
2. zwięk­szać wy­trzy­ma­łość sto­pów po­przez na­grze­wa­nie ich w wy­so­kiej tem­pe­ra­tu­rze


Źródła:

SJP.pl

Starzyński

naz­wi­sko


Sta­rzyń­ski (forma żeń­ska: Sta­rzyń­ska; licz­ba mnoga: Sta­rzyń­scy) – pol­skie naz­wi­sko. Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku w Pol­sce no­si­ły je 4071 osoby. Naz­wi­sko po­cho­dzi od nazwy miej­sco­wej Star­cze­wo i jest naj­bar­dziej roz­po­wszech­nio­ne we wschod­niej środ­ko­wej Pol­sce.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Starzęśla

ro­dzaj ro­śli­ny okry­to­za­ląż­ko­wej z ro­dzi­ny wrzo­so­wa­tych; gol­te­ria, ga­ul­te­ria


Źródła:

SJP.pl

Starówka

stara część mia­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) tu­ryst. zwy­kle naj­star­sza, za­byt­ko­wa część mia­sta;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staręga

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Starężynek

Sta­rę­ży­nek – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie wą­gro­wiec­kim, w gmi­nie Da­ma­sła­wek.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa pil­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Starża

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. czu­wa­nie na zamku


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stasi

[czy­taj: sztaz-i] służ­by spe­cjal­ne NRD (1949-90)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stasia

zdrob­nie­nie od: Sta­ni­sła­wa (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż. zdrobn. Sta­ni­sła­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stasiak

naz­wi­sko


Sta­siak (forma żeń­ska: Sta­siak, Sta­sia­ko­wa; licz­ba mnoga: Sta­sia­ko­wie) – po­pu­lar­ne naz­wi­sko pol­skie. Naj­wię­cej osób o tym naz­wi­sku miesz­ka[] w Pol­sce cen­tral­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stasiek

zdrob­nie­nie od: Sta­ni­sław (imię mę­skie); Staś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Sta­ni­sław


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stasiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stasik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stasimon

Sta­si­mon (gr. "stásimon" od "stásimos" – sto­ją­cy, nie­ru­cho­my) – w sta­ro­żyt­nym te­a­trze grec­kim pieśń wy­ko­ny­wa­na przez chór sto­ją­cy na or­che­strze, pod prze­wod­nict­wem ko­ry­fe­u­sza. Sta­si­ma od­dzie­la­ły par­tie dia­lo­go­wo-mo­no­lo­go­we od­gry­wa­ne przez ak­to­rów – epej­so­dia.


Źródła:

Wikipedia

Stasin

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Stasi lub z nią zwią­za­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. to­po­nim, nazwa czę­ści miast, wsi i czę­ści wsi w Pol­sce;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stasinek

zdrob­nie­nie od: Sta­ni­sław (imię mę­skie)


Źródła:

SJP.pl

Stasiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Stasi lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stasinów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stasio

zdrob­nie­nie od: Sta­ni­sław (imię mę­skie); Sta­siek, Staś


Sta­ni­sław „Sta­sio” Majda (ur. 8 maja 1978) – pol­ski muzyk, wo­ka­li­sta, raper, autor tek­stów i sa­ty­ryk. Po­cho­dzi z Za­brza. Zaj­mu­je się też fil­mem.

Współ­pra­co­wał z Ka­zi­kiem i El Dupą. W 2004 roku wy­stą­pił w pro­gra­mie Kuba Wo­je­wódz­ki.

Po­cho­dzą­ca z jego de­biu­tanc­kie­go al­bu­mu "Ro­zbuj­nik", pio­sen­ka pod ty­tu­łem „Czar­nu­chu za­po­da­waj” wy­wo­ła­ła falę kon­tro­wer­sji.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stasiowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stasiowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Sta­sia lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stasiu

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) gwara. imię|pol­ski|m., zdrob­nie­nie od Sta­ni­sław

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) Ms. W. lp. od: Staś

 (2.2) W. lp. od: Sta­sia


Źródła:

Wiktionary

Stasiuk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stasiński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staskać

po­tocz­nie: znieść coś z tru­dem; sta­chać, sta­szczyć


Źródła:

SJP.pl

Stasować

po­mie­szać karty; po­ta­so­wać


Źródła:

SJP.pl

Stasz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staszak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staszczak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staszczuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staszczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staszczyć

po­tocz­nie: znieść coś z tru­dem; sta­skać, sta­chać


Źródła:

SJP.pl

Staszek

zdrob­nie­nie od: Sta­ni­sław (imię mę­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od imie­nia Sta­ni­sław


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staszel

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staszelowie

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staszewski

naz­wi­sko


Sta­szew­ski (forma żeń­ska: Sta­szew­ska; licz­ba mnoga: Sta­szew­scy) – pol­skie naz­wi­sko. Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku Pol­skę za­miesz­ki­wa­ło 8321 osób o tej naz­wie oso­bo­wej.

Her­barz Pol­ski Ka­spra Nie­siec­kie­go wy­mie­nia Sta­szew­skich herbu Osto­ja ze Sta­szo­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staszic

naz­wi­sko


Sta­szic (nazwa obocz­na: Ko­lo­nia Sta­szic) – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie hru­bie­szow­skim, w gmi­nie Ucha­nie.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa za­moj­skie­go.

Wieś sta­no­wi so­łect­wo gminy Ucha­nie. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go z roku 2011 wieś li­czy­ła 232 miesz­kań­ców i była siód­mą co do licz­by lud­no­ści miej­sco­wo­ścią gminy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staszka

zdrob­nie­nie od: Sta­ni­sław (imię mę­skie)


Źródła:

SJP.pl

Staszkiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staszkowie

zdrob­nie­nie od: Sta­ni­sław (imię mę­skie)


Stasz­ko­wie (nazwa obocz­na: Rola Stasz­ko­wa) – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie su­skim, w gmi­nie By­stra-Si­dzi­na.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość na­le­ża­ła ad­mi­ni­stra­cyj­nie do wo­je­wództ­wa no­wo­są­dec­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staszkowo

Stasz­ko­wo (niem. "Ba­ar­wie­se") – dawna wieś, zlik­wi­do­wa­na w 1997 roku przez włą­cze­nie do wsi Stare Ja­błon­ki po­ło­żo­na w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie ostródz­kim, w gmi­nie Ostró­da.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa olsz­tyń­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Staszkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Stasz­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Staszkówka

wieś w Pol­sce


Stasz­ków­ka – wieś po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie gor­lic­kim, w gmi­nie Mo­szcze­ni­ca. Miej­sco­wość le­żą­ca wśród wznie­sień Po­gó­rza Cięż­ko­wic­kie­go. W 1915 roku miej­sce cięż­kich walk w cza­sie ofen­sy­wy gor­lic­kiej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staszlowie

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staszowianin

miesz­ka­niec Sta­szo­wa


Źródła:

SJP.pl

Staszowianka

miesz­kan­ka Sta­szo­wa


Źródła:

SJP.pl

Staszowice

Sta­szo­wi­ce (nazwa obocz­na: Za­gro­da) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie wo­łow­skim, w gmi­nie Wiń­sko.

We­dług da­nych z 2011 roku miej­sco­wość za­miesz­ki­wa­ło 56 osób.


Źródła:

Wikipedia

Staszowski

przy­miot­nik od: Sta­szów


Źródła:

SJP.pl

Staszyc

1. dziel­ni­ca Piły;
2. ko­lo­nia w Pol­sce


Źródła:

SJP.pl

Staszyce

1. dziel­ni­ca Piły;
2. ko­lo­nia w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staszyński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staszów

1. mia­sto w Pol­sce;
2. wieś w Pol­sce


Sta­szów – mia­sto w woj. świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie sta­szow­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Sta­szów. Przez mia­sto prze­pły­wa­ją rzeki Czar­na Sta­szow­ska i Desta. We­dług da­nych z 2023 Sta­szów li­czył 13 680 miesz­kań­ców.

Mia­sto sta­no­wi cen­trum ad­mi­ni­stra­cyj­ne po­wia­tu sta­szow­skie­go – mie­szczą się w nim m.in. sta­ro­stwo, sąd re­jo­no­wy, pro­ku­ra­tu­ra re­jo­no­wa, Ko­men­da Po­wia­to­wa Po­li­cji i Ko­men­da Po­wia­to­wa Pań­stwo­wej Stra­ży Po­żar­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staszówka

sza­bla wy­ra­bia­na daw­niej w Sta­szo­wie San­do­mier­skim


Źródła:

SJP.pl

Stat.

skrót od: sta­ty­sty­ka


Źródła:

SJP.pl

Stateczek

zdrob­nie­nie od: sta­tek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od sta­tek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stateczniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: sta­tecz­nie


Źródła:

SJP.pl

Stateczniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: sta­tecz­ny


Źródła:

SJP.pl

Statecznieć

rzad­ko: sta­wać się po­waż­nym, roz­waż­nym, zrów­no­wa­żo­nym


Źródła:

SJP.pl

Statecznik

ru­cho­ma część uste­rze­nia sa­mo­lo­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) lotn. nie­ru­cho­ma lub na­staw­na część uste­rze­nia sa­mo­lo­tu, ra­kie­ty bądź po­ci­sku ra­kie­to­we­go, sta­bi­li­zu­ją­ca go;

 (1.2) elektr. urzą­dze­nie elek­trycz­ne ma­ją­ce za za­da­nie ogra­ni­cze­nie na­tę­że­nia prądu pły­ną­ce­go przez lampę wy­ła­dow­czą;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Statecznościowy

→ sta­tecz­ność


Patrz:stateczność

Źródła:

SJP.pl

Stateczność

→ sta­tecz­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co sta­tecz­ne


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Patrz:stateczny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stateczny

1. po­waż­ny, roz­waż­ny, zrów­no­wa­żo­ny;
2. za­cho­wu­ją­cy swoje po­ło­że­nie po­mi­mo dzia­ła­ją­cych sił;
3. ma­ją­cy zdol­ność po­wro­tu do rów­no­wa­gi po jej utra­cie


przy­miot­nik

 (1.1) zrów­no­wa­żo­ny, po­waż­ny i od­po­wie­dzial­ny; także. świad­czą­cy o ta­kich ce­chach

 (1.2) o łodzi, sa­mo­lo­cie itp. ma­ją­cy zdol­ność sa­mo­czyn­ne­go odzy­ski­wa­nia rów­no­wa­gi po jej utra­cie

 (1.3) za­cho­wu­ją­cy swoje po­ło­że­nie mimo dzia­ła­ją­cych nań sił


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Statek

1. jed­nost­ka pły­wa­ją­ca pa­sa­żer­ska lub hand­lo­wa
2. po­tocz­nie, zwy­kle w licz­bie mno­giej: sprzęt po­trzeb­ny do wy­ko­na­nia ja­kiejś czyn­no­ści, na­rzę­dzia, przy­bo­ry, szcze­gól­nie na­czy­nia ku­chen­ne


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) żegl. duży obiekt do prze­wo­zu to­wa­rów lub ludzi drogą wodną

 (1.2) każde urzą­dze­nie do ta­kie­go prze­wo­zu do­wol­ną drogą inną niż ląd;

 (1.3) stpol. daw. sta­tecz­ność, po­wa­ga; cecha wła­ści­wa lu­dziom roz­sąd­nym

 (1.4) przest. ma­ją­tek, mie­nie, do­sta­tek; nie­ru­cho­mość wiej­ska

 (1.5) przest. (współcz. gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski.) zwie­rzę­ta do­mo­we; bydło


Sta­tek – każde urzą­dze­nie tran­spor­to­we, które jest zdol­ne do po­ko­ny­wa­nia prze­strze­ni w spo­sób dla niego cha­rak­te­ry­stycz­ny, ale inny niż po­ru­sza­nie się w kon­tak­cie ze sta­łym lądem. W szcze­gól­no­ści może pły­wać pod po­wierzch­nią wody, na jej po­wierzch­ni, uno­sić się w at­mos­fe­rze lub w prze­strze­ni kos­micz­nej. Może mieć włas­ny napęd i urzą­dze­nia ste­ru­ją­ce, lub być uza­leż­nio­ny od innej jed­nost­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stater

sta­ro­żyt­na jed­nost­ka ma­so­wo-pie­nięż­na, równa 2 drach­mom lub 2 minom


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Statki

1. stra­te­gicz­na gra plan­szo­wa dla dwóch osób; okrę­ty;
2. daw­niej: na­czy­nia ku­chen­ne


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) daw. oraz gw-pl|Poz­nań. na­czy­nia ku­chen­ne

 (1.2) po­pu­lar­na gra lo­gicz­na dla dwóch osób;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: sta­tek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Statkiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Statkowski

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Statkowy

→ sta­tek


Patrz:statek

Źródła:

SJP.pl

Statoblast

forma przetr­wal­ni­ko­wa wy­stę­pu­ją­ca u słod­ko­wod­nych mszy­wio­łów


Źródła:

SJP.pl

Statocysta

pro­sty na­rząd rów­no­wa­gi wy­stę­pu­ją­cy m.in. u meduz


Sta­to­cy­sta – na­rząd rów­no­wa­gi niek­tó­rych bez­krę­gow­ców.

Jest to wy­peł­nio­ny pły­nem pę­che­rzyk zbu­do­wa­ny z ko­mó­rek czu­cio­wych z wi­cia­mi lub wy­pust­ka­mi plaz­ma­tycz­ny­mi skie­ro­wa­ny­mi do wnę­trza. Wew­nątrz znaj­du­je się ku­li­ste ziar­no wę­gla­nu wap­nia lub fos­fo­ra­nu wap­nia – oto­lit (sta­to­lit).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Statoil

[czy­taj: sta­tojl] nor­we­ski kon­cern pa­li­wo­wy


Źródła:

SJP.pl

Statolatria

glo­ry­fi­ka­cja scen­tra­li­zo­wa­nej wła­dzy pań­stwo­wej; kult pań­stwa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) polit. kult pań­stwa i scen­tra­li­zo­wa­nej wła­dzy pań­stwo­wej;


Sta­to­la­tria (z stato „pań­stwo” i la­tria od gr. "λατρία" „od­da­wa­nie czci bo­skiej”) – kult scen­tra­li­zo­wa­ne­go pań­stwa i wszech­po­tęż­nej wła­dzy pań­stwo­wej.

Jako pier­wszy tym ter­mi­nem po­słu­żył się Gio­van­ni Gen­ti­le w "Dok­try­nie fa­szyz­mu", opu­bli­ko­wa­nej w 1931 i pod­pi­sa­nej naz­wi­skiem Mus­so­li­nie­go. Ter­min zo­stał spo­pu­la­ry­zo­wa­ny i wy­ja­śnio­ny przez Lud­wi­ga von Mi­se­sa w jego pracy z roku 1944 za­ty­tu­ło­wa­nej "Wszech­moc­ny rząd" (Om­ni­po­tent Go­vern­ment).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Statolit

zia­ren­ko soli wap­nia sta­no­wią­ce część skła­do­wą na­rzą­du zmy­słu rów­no­wa­gi; oto­lit


Źródła:

SJP.pl

Statolityczny

→ sta­to­lit


Patrz:statolit

Źródła:

SJP.pl

Stator

sto­jan; nie­ru­cho­ma część ma­szy­ny elek­trycz­nej


Źródła:

SJP.pl

Statory

rze­czow­nik, licz­ba mnoga

 (1.1) reg. pozn. - na­czy­nia ku­chen­ne


Źródła:

Wiktionary

Statua

posąg przed­sta­wia­ją­cy ludz­ką po­stać


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oka­za­ła rzeź­ba po­sta­ci ludz­kiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Statuetka

zdrob­nie­nie od: sta­tua; po­są­żek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: sta­tua

 (1.2) mała sta­tua


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Statuować

usta­na­wiać prawo lub prze­pis


Źródła:

SJP.pl

Statura

daw­niej: po­stu­ra


Źródła:

SJP.pl

Status

1. stan praw­ny osoby, in­sty­tu­cji lub or­ga­ni­za­cji;
2. po­zy­cja spo­łecz­na i za­wo­do­wa;
3. funk­cja lub zna­cze­nie cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) po­ło­że­nie, po­zy­cja (np. spo­łecz­na)

 (1.2) stan praw­ny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Statusiały

żar­to­bli­wie o męż­czyź­nie: taki, który stał się mało atrak­cyj­ny, na­brał cech cha­rak­te­ry­stycz­nych dla dużo star­sze­go czło­wie­ka


Źródła:

SJP.pl

Statusieć

żar­to­bli­wie o męż­czyź­nie: stać się mało atrak­cyj­nym, na­brać cech cha­rak­te­ry­stycz­nych dla dużo star­sze­go czło­wie­ka


Źródła:

SJP.pl

Statusowy

→ sta­tus


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sta­tu­sem, do­ty­czą­cy sta­tu­su


Patrz:status

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Statut

zbiór prze­pi­sów okre­śla­ją­cych spo­sób dzia­ła­nia in­sty­tu­cji lub or­ga­ni­za­cji, jej struk­tu­rę i cele


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) adm. praw. akt praw­ny sta­no­wią­cy zbiór prze­pi­sów do­ty­czą­cych pod­mio­tu prawa pu­blicz­ne­go lub pry­wat­ne­go;


Sta­tut – akt praw­ny re­gu­lu­ją­cy za­da­nia, struk­tu­rę or­ga­ni­za­cyj­ną i spo­sób dzia­ła­nia pod­mio­tu prawa pu­blicz­ne­go lub pry­wat­ne­go.

Sta­tut jest po­ję­ciem ję­zy­ka praw­ne­go, a nie jed­no­li­cie ure­gu­lo­wa­ną in­sty­tu­cją praw­ną. Iden­tycz­na dla wszyst­kich sta­tu­tów jest tylko ich funk­cja: sta­tut okre­śla wew­nętrz­ną or­ga­ni­za­cję, cele ist­nie­nia, tryb dzia­ła­nia i po­dob­ne za­gad­nie­nia ustro­jo­we da­ne­go pod­mio­tu prawa.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Statutowy

przy­miot­nik od: sta­tut


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny ze sta­tu­tem, wy­ni­ka­ją­cy ze sta­tu­tu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Statuty

zbiór prze­pi­sów okre­śla­ją­cych spo­sób dzia­ła­nia in­sty­tu­cji lub or­ga­ni­za­cji, jej struk­tu­rę i cele


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) hist. zbiór prze­pi­sów i aktów praw­nych w daw­nej Pol­sce


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staty

śro­do­wi­sko­wo: sta­ty­sty­ki, wy­ni­ki


Źródła:

SJP.pl

Statycznie

przy­słó­wek

 (1.1) nie­ru­cho­mo


Źródła:

Wiktionary

Statyczniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: sta­tycz­nie


Źródła:

SJP.pl

Statyczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest sta­tycz­ne; cecha tych, któ­rzy są sta­tycz­ni


Źródła:

Wiktionary

Statyczny

nie­u­le­ga­ją­cy zmia­nom, bę­dą­cy w bez­ru­chu, bę­dą­cy w sta­nie rów­no­wa­gi


przy­miot­nik

 (1.1) bę­dą­cy w bez­ru­chu

 (1.2) nie­po­dat­ny na zmia­ny

 (1.3) w sta­nie rów­no­wa­gi

 (1.4) fiz. do­ty­czą­cy sta­ty­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Statyk

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie sta­ty­ki


Źródła:

SJP.pl

Statyka

1. brak ruchu, stan rów­no­wa­gi;
2. nauka zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem rów­no­wa­gi ciał pod­da­nych dzia­ła­niu sił


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fiz. dział me­cha­ni­ki fi­zycz­nej, zaj­mu­ja­cy sie rów­no­wa­gą sił i mo­men­tów sił dzia­ła­ją­cych na nie­ru­cho­me ciała ma­te­rial­ne


Sta­ty­ka (z gr. "στατός" 'trwa­ły, stały') – dział me­cha­ni­ki fi­zycz­nej, za­li­cza­ny cza­sem do dy­na­mi­ki (stan rów­no­wa­gi spo­czyn­ko­wej uwa­ża­ny za szcze­gól­ny przy­pa­dek ruchu) albo trak­to­wa­ny jako osob­na dzie­dzi­na. Zaj­mu­je się rów­no­wa­gą sił i mo­men­tów sił dzia­ła­ją­cych na nie­ru­cho­me ciała ma­te­rial­ne – czyli ukła­da­mi sta­tycz­nie zrów­no­wa­żo­ny­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Statyna

lek zmniej­sza­ją­cy stę­że­nie cho­le­ste­ro­lu LDL we krwi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fizj. ne­u­ro­hor­mon podwz­gó­rza ha­mu­ją­cy uwal­nia­nie hor­mo­nów przy­sad­ki

 (1.2) farm. in­hi­bi­to­ry re­duk­ta­zy HMG-CoA, lek ob­ni­ża­ją­cy po­zio­my li­pi­dów i po­pra­wia­ją­cy stan ukła­du krą­że­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Statynowy

→ sta­ty­na


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy sta­ty­ny


Patrz:statyna

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Statysta

osoba wy­stę­pu­ją­ca w fil­mie lub sztu­ce te­a­tral­nej w po­drzęd­nej roli lub w sce­nach zbio­ro­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) odt­wór­ca ról po­drzęd­nych (zwy­kle nie­mych) w sce­nach zbio­ro­wych;

 (1.2) przen. osoba nie­u­czest­ni­czą­ca czyn­nie, po­stron­na, bier­ny ob­ser­wa­tor

 (1.3) daw. mąż stanu, po­li­tyk


Sta­ty­sta – peł­no­praw­ny pra­cow­nik planu zdję­cio­we­go, od­gry­wa­ją­cy po­drzęd­ne role za usta­lo­ne wy­na­gro­dze­nie.

Zwy­kle wy­stę­pu­je w tle po­sta­ci głów­nych. Nie­kie­dy jed­nak sta­ty­ści odt­wa­rza­ją bar­dziej ro­zbu­do­wa­ne role, przez co wcho­dząc ze sobą w in­te­rak­cje, two­rzą bar­dziej re­a­li­stycz­ne tło (np. w fil­mach "Miś, Rejs").


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Statystka

ko­bie­ta wy­stę­pu­ją­ca w fil­mie lub sztu­ce te­a­tral­nej w po­drzęd­nej roli lub w sce­nach zbio­ro­wych


Źródła:

SJP.pl

Statystowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sta­ty­sto­wać.


Źródła:

Wiktionary

Statystować

peł­nić funk­cję sta­ty­sty na pla­nie fil­mo­wym lub w spek­ta­klu te­a­tral­nym


Źródła:

SJP.pl

Statystyczka

→ sta­ty­styk


Patrz:statystyk

Źródła:

SJP.pl

Statystycznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób zwią­za­ny ze sta­ty­sty­ką


Źródła:

Wiktionary

Statystyczny

1. opar­ty na ana­li­zie więk­szej ilo­ści da­nych;
2. wy­ni­ka­ją­cy ze sta­ty­sty­ki, prze­cięt­ny, ty­po­wy


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do sta­ty­sty­ki (nauki)

 (1.2) pot. prze­cięt­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Statystyk

osoba zaj­mu­ją­ca się sta­ty­sty­ką


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) spe­cja­li­sta w za­kre­sie sta­ty­sty­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Statystyka

1. nauka zaj­mu­ją­ca się licz­bo­wym opi­sem zja­wisk ma­so­wych oraz ich ana­li­zo­wa­niem;
2. zbio­ry in­for­ma­cji licz­bo­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka zaj­mu­ją­ca się zbie­ra­niem i ana­li­zą da­nych do­ty­czą­cych zja­wisk ma­so­wych;

 (1.2) wynik pro­ce­su zbie­ra­nia i ana­li­zy da­nych do­ty­czą­cych ja­kie­goś zja­wi­ska ma­so­we­go, pre­zen­to­wa­ny naj­czę­ściej w po­sta­ci tabel lub wy­kre­sów

 (1.3) mat. funk­cja, która da­ne­mu roz­kła­do­wi z próby przy­pi­su­je licz­bę rze­czy­wi­stą;

 (1.4) fiz. model opi­su­ją­cy zbio­ro­we za­cho­wa­nie obiek­tów fi­zycz­nych, np. czą­stek

 (1.5) fiz. pot. roz­kład praw­do­po­do­bień­stwa bę­dą­cy pod­sta­wą sta­ty­sty­ki (1.4)

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: sta­ty­styk


Sta­ty­sty­ka (niem. "Sta­ti­stik", „ba­da­nie fak­tów i osób pu­blicz­nych”, z łac. [now.] "sta­ti­sti­cus", „po­li­tycz­ny, dot. po­li­ty­ki”, od "sta­tus", „pań­stwo, stan”) – nauka, któ­rej przed­mio­tem za­in­te­re­so­wa­nia są me­to­dy po­zy­ski­wa­nia i pre­zen­ta­cji, a prze­de wszyst­kim ana­li­zy da­nych opi­su­ją­cych zja­wi­ska, w tym ma­so­we.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Statyw

sta­bil­na pod­sta­wa dla apa­ra­tu lub ka­me­ry, naj­czę­ściej roz­sta­wia­na na trzech wy­su­wa­nych rur­kach (np. sta­ty­wy prze­no­śne)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. pod­sta­wa, naj­czę­ściej w po­sta­ci trój­no­gu ze skła­da­ny­mi no­ga­mi, wy­ko­na­na z me­ta­lu lub drew­na, słu­żą­ca do sta­bi­li­zo­wa­nia mo­co­wa­nych na niej przy­rzą­dów, np. apa­ra­tu fo­to­gra­ficz­ne­go, ka­me­ry, urzą­dzeń ge­o­de­zyj­nych


Sta­tyw – pod­sta­wa za­pew­nia­ją­ca sta­bi­li­za­cję mo­co­wa­ne­go na niej przed­mio­tu lub urzą­dze­nia. Sta­tyw może być ro­zu­mia­ny w zna­cze­niu ogól­niej­szym lub węż­szym jako


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Statywik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od sta­tyw


Źródła:

Wiktionary

Staurolit

mi­ne­rał, krze­mian glinu i że­la­za


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miner. mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów skry­sta­li­zo­wa­ny w for­mie słup­ków two­rzą­cych krzyż;


Sta­u­ro­lit (gra­na­tyt) – mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów. Mi­ne­rał po­spo­li­ty. Nazwa po­cho­dzi od grec­kich słów "sta­u­ros" i "lit­hos", co oz­na­cza "ka­mień krzy­żo­wy".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stauropigia

w Ko­ście­le pra­wo­sław­nym: klasz­tor za­leż­ny bez­poś­red­nio od pa­triar­chy lub sy­no­du


Sta­u­ro­pi­gia (z grec. "sta­u­ro­pe­gia") – zgod­nie z pra­wem ka­no­nicz­nym Ko­ścio­łów Wschod­nich (kan. 486 § 1-2) prawo eg­zemp­cji na­leż­nej sa­me­mu Pa­triar­sze.

§ 2. Mo­na­ster sta­u­ro­pi­gial­ny pod­le­ga bez­poś­red­nio Pa­triar­sze tak, że ma on te same prawa i zo­bo­wią­za­nia co bi­skup die­cez­jal­ny – wobec mo­na­ste­ru i człon­ków do niego na­le­żą­cych oraz osób, które we dnie i w nocy prze­by­wa­ją w mo­na­ste­rze; inne zaś osoby przy­pi­sa­ne do mo­na­ste­ru pod­le­ga­ją bez­poś­red­nio i wy­łącz­nie Pa­triar­sze tylko w spra­wach do­ty­czą­cych ich zadań lub urzę­dów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stauropigialny

przy­miot­nik od: sta­u­ro­pi­gia


Źródła:

SJP.pl

Stauroteka

Sta­u­ro­te­ka (od gr."sta­u­ros" – pier­wot­nie: pal, belka, obec­nie rów­nież: krzyż; "thekē" – po­jem­nik) – spe­cjal­ny ro­dzaj re­lik­wia­rza przez­na­czo­ny do prze­cho­wy­wa­nia frag­men­tów Drze­wa Krzy­ża Świę­te­go.

Zaz­wy­czaj wy­ko­ny­wa­no ją w for­mie krzy­ża (ten typ sta­u­ro­te­ki był wy­ko­ny­wa­ny od IV do XI w.) lub ikony (tzw. sta­u­ro­te­ka iko­no­wa) czy tryp­ty­ku (oba te typy wyt­wa­rza­no od schył­ku X w. do końca XII w.). Sta­u­ro­te­ka mogła mieć jed­nak rów­nież inne formy: po­są­gu, mi­nia­tu­ry ba­zy­li­ki Grobu Pań­skie­go, włócz­ni itp.


Źródła:

Wikipedia

Stavanger

Sta­van­ger (wym. []) – nor­we­skie mia­sto por­to­we i gmina le­żą­ca w okrę­gu Ro­ga­land, na po­łud­nio­wo-za­chod­nim wy­brze­żu Nor­we­gii.

Hi­sto­ria Rady Okrę­gu sięga roku 1837, ale do­pie­ro w roku 1976 od­by­ły się lo­kal­ne wy­bo­ry do rządu okrę­go­we­go.

W Sta­van­ge­rze, w naj­star­szej czę­ści mia­sta ("Gamle Sta­van­ger") znaj­du­je się Mu­ze­um Kon­serw ("Norsk Her­me­tikk­mu­se­um").


Źródła:

Wikipedia

Stavros

grec­kie imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Staw

1. śród­lą­do­wy zbior­nik wodny;
2. ru­cho­me po­łą­cze­nie kości


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hy­drol. nie­wiel­ki zbior­nik wody sto­ją­cej sztucz­ne­go lub na­tu­ral­ne­go po­cho­dze­nia;

 (1.2) anat. ru­cho­me po­łą­cze­nie kości;

 (1.3) stpol. stan

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od: sta­wić


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stawa

sto­ją­cy znak na­wi­ga­cyj­ny; baka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) żegl. stały znak na­wi­ga­cyj­ny umo­co­wa­ny na lą­dzie lub w dnie ak­we­nu;


Stawa – znak na­wi­ga­cyj­ny lub sy­gna­li­za­cyj­ny umie­szczo­ny na brze­gu lub w morzu w spo­sób stały, tzn. wbity w dno bez uży­cia kot­wi­cy.

Stawa ma łatwo roz­poz­na­wal­ny kształt, cza­sem może rów­nież emi­to­wać sy­gna­ły – świetl­ne, dźwię­ko­we lub ra­dio­we. Para staw lub stawa i inny znak stały (la­tar­nia mor­ska itp.) mogą two­rzyć ze­spół zna­ków na­pro­wa­dza­ją­cych zwany na­bież­ni­kiem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stawanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sta­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stawarczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stawarka

muł na dnie sta­wów


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muł po­kry­wa­ją­cy dno stawu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stawarski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stawarz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stawać

1. za­trzy­my­wać się; prze­sta­wać dzia­łać;
2. uno­sić tułów, opie­ra­jąc się na no­gach; pod­no­sić się;
3. zo­sta­wać usta­wio­nym pio­no­wo;
4. zgła­szać się z włas­nej woli lub na wez­wa­nie;
5. sta­wać się - prze­cho­dzić stop­nio­wo z jed­ne­go stanu w drugi; przy­tra­fiać, zda­rzać się, na­stę­po­wać


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) uno­sić się w kie­run­ku pio­no­wym

 (1.2) prze­sta­wać dzia­łać

 (1.3) przest. wy­star­czać

 (1.4) pot. o pe­ni­sie: prze­cho­dzić w stan erek­cji

 (1.5) praw. sta­wiać się (np. w są­dzie, na roz­pra­wie)

cza­sow­nik zwrot­ny sta­wać się

 (2.1) prze­cho­dzić w inny stan, zmie­niać się; zo­sta­wać kimś, czymś

 (2.2) tylko w dk.: wy­da­rzyć się, mieć miej­sce, na­stą­pić


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stawczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stawecki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Staweczek

zdrob­nie­nie od: sta­wek


Źródła:

SJP.pl

Stawek

sta­wik;
1. mały zbior­nik wodny za­go­spo­da­ro­wa­ny dla ho­dow­li ryb;
2. zdrob­nie­nie od: staw


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stawianie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sta­wiać.


Źródła:

Wiktionary

Stawiarski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stawiarz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stawiać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. po­sta­wić, sta­wić)

 (1.1) tak prze­mie­szczać przed­miot, by stał

 (1.2) bu­do­wać

 (1.3) kupić coś komuś, dawać za darmo – naj­czę­ściej al­ko­hol

 (1.4) okre­ślać sumę pie­nię­dzy, którą wnosi się do za­kła­du

 (1.5) okre­ślać przed­miot swo­je­go za­kła­du

 (1.6) umie­szczać coś gdzieś

 (1.7) pot. środ. in­form. in­sta­lo­wać opro­gra­mo­wa­nie

 (1.8) pot. środ. in­form. uru­cha­miać opro­gra­mo­wa­nie (zwy­kle ser­wer, usłu­gę lub de­mo­na)

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny sta­wiać się (dk. po­sta­wić się, sta­wić się)

 (2.1) pot. dawać opór

 (2.2) przy­by­wać na żą­da­nie


Źródła:

Wiktionary

Stawicki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stawidło

1. ru­cho­ma za­staw­ka w bu­dow­li na rzece, stru­mie­niu, ka­na­le, słu­żą­ca do re­gu­la­cji prze­pły­wu wody; jaz; za­su­wa;
2. w sil­ni­ku pa­ro­wym: me­cha­nizm na­pę­dza­ją­cy su­wa­ki lub za­wo­ry, re­gu­lu­ją­cy do­pływ pary do cy­lin­drów


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ru­cho­ma za­staw­ka na cieku wod­nym re­gu­lu­ją­ca prze­pływ wody


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stawiec

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stawienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sta­wić.

 (1.2) daw. bud. coś, co zo­sta­ło zbu­do­wa­ne, bu­dy­nek


Źródła:

Wiktionary

Stawiennictwo

sta­wie­nie się gdzieś na wez­wa­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) urz. przy­by­cie gdzieś (np. do sądu) po uprzed­nim wez­wa­niu; sta­wie­nie się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stawiguda

wieś w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś gmin­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim;


Sta­wi­gu­da ( Sta­bi­got­ten, pol. przed 1939 "Sta­bi­go­da") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie olsz­tyń­skim, w gmi­nie Sta­wi­gu­da. Sta­wi­gu­da leży w po­łud­nio­wej czę­ści War­mii, przy dro­dze ek­spre­so­wej s51 Olsz­ty­nek – Olsz­tyn. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa olsz­tyń­skie­go. Sie­dzi­ba gminy Sta­wi­gu­da.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stawigudzianin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Sta­wi­gu­dy

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca ze Sta­wi­gu­dy, uro­dzo­na w Sta­wi­gu­dzie


Źródła:

Wiktionary

Stawigudzianka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Sta­wi­gu­dy

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca ze Sta­wi­gu­dy, uro­dzo­na w Sta­wi­gu­dzie


Źródła:

Wiktionary

Stawigudzki

przy­miot­nik od: Sta­wi­gu­da


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Sta­wi­gu­dą, do­ty­czą­cy Sta­wi­gu­dy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stawik

sta­wek;
1. mały zbior­nik wodny za­go­spo­da­ro­wa­ny dla ho­dow­li ryb;
2. zdrob­nie­nie od: staw


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stawikowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stawin

Sta­win (niem. "Frie­de­ri­ken­fel­de") – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie cho­szczeń­skim, w gmi­nie Choszcz­no. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa go­rzow­skie­go. W roku 2007 osada li­czy­ła 135 miesz­kań­ców. Osada wcho­dzi w skład so­łect­wa Sta­win.


Źródła:

Wikipedia

Stawiony

daw­niej: umie­ścić (umie­szczać), po­sta­wić (sta­wiać); dziś żywe we fra­ze­o­lo­gii "sta­wić czoło (czoła)", "sta­wić opór" - prze­ciw­sta­wić się


Źródła:

SJP.pl

Stawiski

przy­miot­nik od: Sta­wi­ski


Sta­wi­ski – mia­sto w woj. pod­la­skim, w po­wie­cie kol­neń­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Sta­wi­ski. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do woj. łom­żyń­skie­go.

Mia­sto jest po­ło­żo­ne nad rzeką Dzierz­bią, na hi­sto­rycz­nym Ma­zo­wszu.

We­dług da­nych GUS z 1 stycz­nia 2024 r. Sta­wi­ski li­czy­ły 2003 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stawisko

przy­miot­nik od: Sta­wi­ski


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stawiszczanin

miesz­ka­niec Sta­wisk (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stawiszczanka

miesz­kan­ka Sta­wisk (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stawiszyce

Sta­wi­szy­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie piń­czow­skim, w gmi­nie Złota. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Stawiszyn

1. mia­sto w Pol­sce;
2. wieś w Pol­sce


Sta­wi­szyn – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ka­li­skim, w Ka­li­skiem, na Wy­so­czyź­nie Ka­li­skiej, nad Ba­wo­łem (Czar­ną Stru­gą), w aglo­me­ra­cji ka­li­sko-ostrow­skiej, sie­dzi­ba gminy Sta­wi­szyn. Sta­wi­szyn uzy­skał lo­ka­cję miej­ską w 1291, zde­gra­do­wa­ny w 1870, po­now­ne na­da­nie w 1919 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stawiszynianin

miesz­ka­niec Sta­wi­szy­na (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stawiszynianka

miesz­kan­ka Sta­wi­szy­na (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stawiszyński

przy­miot­nik od: Sta­wi­szyn


Źródła:

SJP.pl

Stawić

daw­niej: umie­ścić (umie­szczać), po­sta­wić (sta­wiać); dziś żywe we fra­ze­o­lo­gii "sta­wić czoło (czoła)", "sta­wić opór" - prze­ciw­sta­wić się


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny

 (1.1) daw. rzad. do­ko­na­ny od|sta­wiać.

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (2.1) daw. zob. sta­wiać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stawiński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stawka

część pie­nię­dzy, rze­czy ma­te­rial­nych bądź nie­ma­te­rial­nych, które mogą być przed­mio­tem za­kła­du


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kwota za­kła­du, którą można zy­skać lub stra­cić w grze ha­zar­do­wej

 (1.2) kwota pła­co­na za los na lo­te­rii


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stawkowy

→ staw­ka


Patrz:stawka

Źródła:

SJP.pl

Stawno

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stawny

1. cha­rak­te­ry­stycz­ny dla stawu; sta­wo­wy;
2. sta­wia­ny, za­sta­wia­ny


Źródła:

SJP.pl

Stawonogi

typ bez­krę­gow­ców obej­mu­ją­cy ponad mi­lion ga­tun­ków, wy­stę­pu­ją­cych we wszyst­kich stre­fach kli­ma­tycz­nych, zbu­do­wa­nych z seg­men­tów two­rzą­cych gło­wo­tu­łów i od­włok lub głowę, tułów i od­włok


Sta­wo­no­gi (Arth­ro­po­da, z gr. ἄρθρον "arth­ron" – staw + πούς, ποδός "pous", "podos" – noga) – naj­licz­niej­szy typ zwie­rząt na Ziemi. Do­tych­czas opi­sa­no ponad mi­lion ga­tun­ków. We­dług da­nych IUCN opi­sa­no 950 000 ga­tun­ków owa­dów i 40 000 sko­ru­pia­ków. Licz­by w po­zo­sta­łych gru­pach sta­wo­no­gów wa­ha­ją się – w za­leż­no­ści od źró­dła – od kil­ku­na­stu ty­się­cy (np. wije) do ponad 60 ty­się­cy ga­tun­ków pa­ję­cza­ków, a z każ­dym ro­kiem opi­sy­wa­nych jest wię­cej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stawonóg

bez­krę­go­we zwie­rzę ma­ją­ce ciało zbu­do­wa­ne z seg­men­tów i od­nó­ża czło­no­wa­ne po­łą­czo­ne sta­wo­wo; człon­ko­nóg


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. bez­krę­go­we zwie­rzę ma­ją­ce ciało zbu­do­wa­ne z seg­men­tów oraz od­nó­ża z po­łą­czo­nych sta­wa­mi czło­nów;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staworowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stawowczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stawowice

Sta­wo­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie opo­czyń­skim, w gmi­nie Pa­ra­dyż.

W la­tach 1954–1959 wieś była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Sta­wo­wi­ce, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Pa­ra­dyż.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa piotr­kow­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Stawowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stawowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sta­wem, do­ty­czą­cy stawu


Źródła:

Wiktionary

Stawrogin

bo­ha­ter po­wie­ści Fio­do­ra Do­sto­jew­skie­go "Biesy"


Źródła:

SJP.pl

Stawropol

mia­sto w Rosji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w po­łud­nio­wej czę­ści Rosji, sto­li­ca Kraju Sta­wro­pol­skie­go;

 (1.2) geogr. hist. To­gliat­ti (ofi­cjal­na nazwa do 1964)


Sta­wro­pol (ros. Ставрополь; w la­tach 1935–1943 Wo­ro­szy­łowsk) – mia­sto w Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej, sto­li­ca Kraju Sta­wro­pol­skie­go. W 2020 roku li­czy­ło 450 tys. miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stawropolski

przy­miot­nik od: Sta­wro­pol (sto­li­ca Kraju Sta­wro­pol­skie­go)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Sta­wro­po­lem (mia­stem w Rosji)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stawros

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (2.1) nazwa kilku grec­kich miej­sco­wo­ści


Źródła:

Wiktionary

Stawrula

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż., żeń­ska forma imie­nia Sta­wros


Źródła:

Wiktionary

Stawski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stawy

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzecz­ka na Ukra­i­nie, lewy do­pływ Słu­czy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Staza

ela­stycz­na opa­ska uci­sko­wa uży­wa­na do za­trzy­ma­nia prze­pły­wu krwi w koń­czy­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. biol. za­stój płynu ustro­jo­we­go w or­ga­niz­mie (w na­czy­niach) lub po­dłą­czo­nym urzą­dze­niu (w prze­wo­dach)

 (1.2) środ. med. opa­ska uci­sko­wa (np. gu­mo­wa rurka, pasek), wy­ko­rzy­sty­wa­na do za­trzy­ma­nia prze­pły­wu krwi w koń­czy­nie

 (1.3) stan braku zmian, sta­bil­no­ści


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stazowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stazą, do­ty­czą­cy stazy


Źródła:

Wiktionary

Stazyjka

zdrob­nie­nie od: Ana­staz­ja (imię żeń­skie)


Źródła:

SJP.pl

Stać

stać się:
a) wy­da­rzyć się
b) zmie­nić się w kogoś, coś
c) speł­nić się


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) o czło­wie­ku, zwie­rzę­ciu: być w po­zy­cji wy­pro­sto­wa­nej, pod­par­tym tylko na no­gach

 (1.2) o przed­mio­cie: być usta­wio­nym w taki spo­sób, że pio­no­wy wy­miar jest więk­szy od po­zio­mych

 (1.3) pot. o pe­ni­sie: być w sta­nie erek­cji (czę­sto z pod­mio­tem do­myśl­nym)

 (1.4) o me­cha­niz­mie, sil­ni­ku: nie pra­co­wać, nie dzia­łać

 (1.5) przest. pot. kosz­to­wać, mieć jakąś cenę

 (1.6) tylko w bezok. mieć na coś dość pie­nię­dzy, móc kupić

 (1.7) znaj­do­wać się w ja­kimś miej­scu

 (1.8) środ. in­form. dzia­łać (o pro­gra­mie lub ser­we­rze)

 (1.9) nie ru­szać się z miej­sca

 (1.10) za­bie­gać (o coś)

 (1.11) tylko w bezok. być w sta­nie coś zro­bić

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny stać się (ndk. sta­wać się)

 (2.1) do­ko­na­ny od|sta­wać się.

 (2.2) gw-pl|Ma­zu­ry. skoń­czyć się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stała

nie ule­ga­ją­cy zmia­nie, cią­gle taki sam


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mat. in­form. sym­bol, któ­re­mu przy­po­rząd­ko­wa­na jest pewna niez­mien­na war­tość;

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) ż. od stały

forma cza­sow­ni­ka.

 (3.1) 3. os. lp. ż. przesz. od: stać


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stałka

po­tocz­nie: obiek­tyw sta­ło­o­gni­sko­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) środ. wojsk. stała prze­pust­ka

 (1.2) środ. fot. zob. obiek­tyw sta­ło­o­gni­sko­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stałocieplność

cecha zwie­rzę­cia zdol­ne­go do utrzy­my­wa­nia tem­pe­ra­tu­ry wew­nętrz­nej ciała na względ­nie sta­łym po­zio­mie, nie­za­leż­nym od tem­pe­ra­tu­ry oto­cze­nia; cie­płokr­wi­stość, go­rą­cokr­wi­stość, en­do­ter­micz­ność, ho­mo­jo­ter­mia, ho­me­o­ter­mia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. zdol­ność utrzy­my­wa­nia względ­nie sta­łej tem­pe­ra­tu­ry ciała nie­za­leż­nie od tem­pe­ra­tu­ry oto­cze­nia, wy­stę­pu­ją­ca prze­de wszyst­kim u ssa­ków i pta­ków;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stałocieplny

o zwie­rzę­ciu: zdol­ny do utrzy­my­wa­nia tem­pe­ra­tu­ry wew­nętrz­nej ciała na względ­nie sta­łym po­zio­mie, nie­za­leż­nym od tem­pe­ra­tu­ry oto­cze­nia; ho­mo­jo­ter­micz­ny, cie­płokr­wi­sty, en­do­ter­micz­ny, go­rą­cokr­wi­sty


przy­miot­nik

 (1.1) biol. utrzy­mu­ją­cy stałą tem­pe­ra­tu­rę nie­za­leż­nie od tem­pe­ra­tu­ry oto­cze­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stałoczęstotliwościowy

przy­miot­nik

 (1.1) techn. o sta­łej czę­stot­li­wo­ści


Źródła:

Wiktionary

Stałokuponowy

o obli­ga­cjach lub in­stru­men­tach fi­nan­so­wych: taki, któ­re­go kupon (od­set­ki) są stałe


Źródła:

SJP.pl

Stałoogniskowość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest sta­ło­o­gni­sko­we


Źródła:

Wiktionary

Stałoogniskowy

o obiek­ty­wie: ze stałą ogni­sko­wą, bez moż­li­wo­ści zo­o­mo­wa­nia


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) fot. o obiek­ty­wie: po­sia­da­ją­cy stałą, niez­mien­ną ogni­sko­wą; po­zba­wio­ny zoomu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stałopalny

1. pa­lą­cy się stale, bez przer­wy;
2. piec sta­ło­pal­ny - piec, w któ­rym można stale utrzy­my­wać ogień dzię­ki spe­cjal­ne­mu urza­dze­niu re­gu­la­cyj­ne­mu


Źródła:

SJP.pl

Stałopozycyjny

nie­ru­cho­my, w sta­łym po­ło­że­niu


Źródła:

SJP.pl

Stałoprocentowy

taki, któ­re­go opro­cen­to­wa­nie jest stałe


Źródła:

SJP.pl

Stałoprzecinkowość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest sta­ło­prze­cin­ko­we


Źródła:

Wiktionary

Stałopłat

ae­ro­dy­na o nie­ru­cho­mych pła­tach no­śnych


Sta­ło­płat – ae­ro­dy­na o nie­ru­cho­mych po­wierzch­niach no­śnych. Do sta­ło­pła­tów za­li­cza­ne są wszyst­kie cięż­sze od po­wie­trza stat­ki la­ta­ją­ce, które utrzy­mu­ją się w po­wie­trzu dzię­ki sile no­śnej wyt­wo­rzo­nej przez nie­ru­cho­me po­wierzch­nie nośne, w tym spa­do­chro­ny. Odróż­nia­na od wi­ro­pła­tu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stałość

niez­mien­ność, trwa­łość


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha osób, rze­czy i zja­wisk niez­mien­nych w cza­sie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stały

nie ule­ga­ją­cy zmia­nie, cią­gle taki sam


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) niez­mie­nia­ją­cy się

 (1.2) niez­mie­nia­ją­cy po­glą­dów, uczuć, po­sta­no­wień

 (1.3) od­by­wa­ją­cy się re­gu­lar­nie

 (1.4) by­wa­ją­cy gdzieś czę­sto

 (1.5) cią­gły

 (1.6) elektr. o prą­dzie: nie zmie­nia­ją­cy swo­je­go na­pię­cia z upły­wem czasu

 (1.7) fiz. o sta­nie sku­pie­nia: taki, w któ­rym czą­stecz­ki, atomy i jony nie wy­ka­zu­ją ruchu po­stę­po­we­go, choć mogą wi­bro­wać

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 3. os. ż. lm. przesz. od: stać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stańco

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stańcować

stań­czyć; po­tocz­nie:
1. zużyć dłu­gim lub in­ten­syw­nym tań­cem;
2. stań­co­wać się - za­spo­ko­ić chęć tań­cze­nia po­przez dłu­gie, in­ten­syw­ne tańce; wy­tań­co­wać się, wy­tań­czyć się, na­tań­czyć się, na­tań­co­wać się, otań­czyć się, otań­co­wać się


Źródła:

SJP.pl

Stańczak

naz­wi­sko


Stań­czak – pol­skie naz­wi­sko. Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku w Pol­sce no­si­ło je 7 115 osób.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stańczony

taki, który się stań­czył (na­tań­czył)


Źródła:

SJP.pl

Stańczyk

czło­nek stron­nict­wa kon­ser­wa­tyw­ne­go dzia­ła­ją­ce­go w Ga­li­cji po upad­ku pow­sta­nia stycz­nio­we­go


Stań­czyk (praw­do­po­dob­nie Sta­ni­sław; ur. ok. 1480, zm. mię­dzy 1556 a 1562) – nad­wor­ny bła­zen na dwo­rze Zyg­mun­ta I Sta­re­go i Zyg­mun­ta II Au­gu­sta, ucho­dzą­cy za sym­bol mą­dre­go tref­ni­sia, znany z cię­te­go dow­ci­pu; tra­dy­cja póź­niej­sza przy­pi­sy­wa­ła mu także obec­ność na dwo­rach Alek­san­dra Ja­giel­loń­czy­ka i Jana Ol­brach­ta, co nie znaj­du­je jed­noz­nacz­ne­go pot­wier­dze­nia w źró­dłach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stańczykowski

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Stań­czy­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stańczykowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Stań­czy­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stańczyć

stań­co­wać;
1. zużyć dłu­gim lub in­ten­syw­nym tań­cem;
2. stań­czyć się - za­spo­ko­ić chęć tań­cze­nia po­przez dłu­gie, in­ten­syw­ne tańce; wy­tań­co­wać się, wy­tań­czyć się, na­tań­czyć się, na­tań­co­wać się, otań­czyć się, otań­co­wać się


Źródła:

SJP.pl

Stańko

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stańsk

Stańsk ( Sten­zig) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bu­skim, w po­wie­cie słu­bic­kim, w gmi­nie Gó­rzy­ca.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa go­rzow­skie­go.

W miej­sco­wo­ści dzia­ła­ło pań­stwo­we go­spo­dar­stwo rolne – Fol­wark w Stań­sku na­le­żą­cy do Za­kła­du Rol­ne­go w Ża­bi­cach wcho­dzą­ce­go w skład Lu­bu­skie­go Kom­bi­na­tu Rol­ne­go w Rze­pi­nie.


Źródła:

Wikipedia

Staś

zdrob­nie­nie od: Sta­ni­sław (imię mę­skie); Sta­siek, Sta­sio


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) gwara. bo­cian, bo­cian biały


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Staśczak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staśkiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staśko

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staśkowiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Staśmienie

Sta­śmie­nie, czyli fas­cja­cja – silne spła­szcze­nie niek­tó­rych czę­ści ro­śli­ny. Wy­stę­pu­je u wielu ga­tun­ków. Ob­ser­wo­wa­no je na ło­dy­dze, szy­puł­ce kwia­to­sta­nu i na całym kwia­to­sta­nie. Jest to objaw cho­ro­bo­wy za­li­cza­ny do grupy dzi­wot­wo­rów.

Naj­czę­ściej wy­stę­pu­ją­cym typem fas­cja­cji jest fas­cja­cja li­nio­wa, czyli wstę­go­wa­ta. Ist­nie­je kilka te­o­rii usi­łu­ją­cych wy­tłu­ma­czyć zja­wi­sko fas­cja­cji:


Źródła:

Wikipedia

Staż

1. prak­tycz­na nauka za­wo­du od­by­wa­na przez ab­sol­wen­tów szkół w ja­kiejś in­sty­tu­cji; okres prób­ny; prak­ty­ka;
2. czas, który upły­nął od po­cząt­ku pracy w ja­kiejś in­sty­tu­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) urz. prób­ny okres pracy przed ob­ję­ciem sa­mo­dziel­ne­go sta­no­wi­ska, prak­ty­ka

 (1.2) urz. czas, w ciągu któ­re­go ktoś zdo­by­wał doś­wiad­cze­nie w pew­nej dzie­dzi­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stażewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stażować

po­tocz­nie: od­by­wać staż lub prak­ty­kę; prak­ty­ko­wać


Źródła:

SJP.pl

Stażowy

→ staż


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sta­żem, do­ty­czą­cy stażu


Patrz:staż

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stażysta

osoba od­by­wa­ją­ca prób­ny okres pracy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) urz. osoba, która od­by­wa staż


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stażystka

ko­bie­ta od­by­wa­ją­ca prób­ny okres pracy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) urz. ko­bie­ta, która od­by­wa staż


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stażówka

po­tocz­nie: eme­ry­tu­ra sta­żo­wa


Źródła:

SJP.pl

Stchórzyć

zwąt­pić, prze­stra­szyć się; stra­cić od­wa­gę


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. tchó­rzyć)

 (1.1) wy­co­fać się przed czymś ze stra­chu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Steadicam

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) film. prze­no­śny sta­bi­li­za­tor obra­zu, umoż­li­wia­ją­cy ka­me­rzy­ście, po­ru­sza­nie się przy za­cho­wa­niu wy­po­zio­mo­wa­ne­go, sta­bil­ne­go kadru


Ste­a­di­cam – sy­stem sta­bi­li­za­cji ka­me­ry, me­cha­nicz­nie izo­lu­ją­cy ruch ka­me­ry od ope­ra­to­ra. Poz­wa­la uzy­skać bar­dzo płyn­ne uję­cia, nawet gdy ope­ra­tor po­ru­sza się szyb­ko po nie­rów­nym po­dło­żu.

Ste­a­di­cam jest za­re­je­stro­wa­nym zna­kiem hand­lo­wym firmy Tif­fen, zaj­mu­ją­cej się pro­duk­cją i dy­stry­bu­cją sprzę­tu wspo­ma­ga­ją­ce­go pracę ope­ra­to­rów ka­me­ry. Po­tocz­nie jed­nak używa się tej nazwy w od­nie­sie­niu do każ­de­go sta­bi­li­za­to­ra ruchu ka­me­ry skła­da­ją­ce­go się z ka­mi­zel­ki i ra­mie­nia.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Steak

[czy­taj: stek] daw­niej, przed spol­szcze­niem: kot­let z mięsa wo­ło­we­go, wie­przo­we­go lub cie­lę­ce­go; stek


Źródła:

SJP.pl

Stealth

[czy­taj: stelf] o sa­mo­lo­cie albo stat­ku: "nie­wi­dzial­ny" dla ra­da­rów, nie­moż­li­wy do zlo­ka­li­zo­wa­nia przez radar


Ste­alth (IPA, skra­da­nie się) – ina­czej "ob­ni­żo­na wy­kry­wal­ność", tech­ni­ki ma­ją­ce na celu zmniej­sze­nie moż­li­wo­ści wy­kry­cia obiek­tu zna­ny­mi me­to­da­mi ob­ser­wa­cji: po­czą­wszy od ludz­kie­go wzro­ku i słu­chu, na me­to­dach tech­nicz­nych ta­kich jak wy­ko­rzy­sta­nie zja­wi­ska od­bi­cia fal ra­da­ro­wych. Obec­nie do­ty­czy ona w pier­wszym rzę­dzie od­bi­cia echa ra­da­ro­we­go fal o wy­so­kiej czę­stot­li­wo­ści, emi­sji pod­czer­wie­ni i ha­ła­su sa­mo­lo­tów, okrę­tów oraz jed­no­stek lą­do­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steam

Steam – plat­for­ma dy­stry­bu­cji cy­fro­wej i za­rzą­dza­nia pra­wa­mi cy­fro­wy­mi, sy­stem gry wie­lo­o­so­bo­wej oraz ser­wis spo­łecz­no­ścio­wy stwo­rzo­ny przez Valve Cor­po­ra­tion w 2003 roku.

W paź­dzier­ni­ku 2012 roku Valve roz­sze­rzy­ło ofer­tę o opro­gra­mo­wa­nie nie­bę­dą­ce grami.


Źródła:

Wikipedia

Steamer

[czy­taj: sti­mer] pa­row­ni­ca do ubrań; pra­so­wacz pa­ro­wy, że­laz­ko pa­ro­we, szczot­ka pa­ro­wa


Źródła:

SJP.pl

Steampunk

[czy­taj: stim­pank] od­mia­na fan­ta­sty­ki na­u­ko­wej, na­wią­zu­ją­ca do ma­szyn pa­ro­wych epoki wik­to­riań­skiej


Ste­am­punk – nurt sty­li­stycz­ny w kul­tu­rze (li­te­ra­tu­ra, film, ko­miks, moda), od­mia­na fan­ta­sty­ki na­u­ko­wej, bocz­na gałąź cy­ber­pun­ka. Nazwa po­cho­dzi od słowa „steam” czyli pary i na­wią­zu­je sty­li­sty­ką, este­ty­ką i tech­ni­ką do ma­szyn pa­ro­wych „epoki pary”, epoki wik­to­riań­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steampunkowy

→ ste­am­punk [czy­taj: stim­pan­ko­wy]


Źródła:

SJP.pl

Stearan

sól i ester kwasu ste­a­ry­no­we­go; ste­a­ry­nian


Źródła:

SJP.pl

Stearns

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stearyna

ester gli­ce­ry­ny oraz kwasu ste­a­ry­no­we­go, biała lub żół­ta­wa ciecz słu­żą­ca do pro­duk­cji świec, past i środ­ków im­pre­gna­cyj­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. biała lub żół­ta­wa sub­stan­cja, bę­dą­ca mie­sza­ni­ną kwasu pal­mi­ty­no­we­go, kwasu ste­a­ry­no­we­go oraz niez­nacz­nej ilo­ści kwa­sów nie­na­sy­co­nych, sto­so­wa­na m.in. do pro­duk­cji świec, mydeł, past, a także w far­ma­cji i prze­my­śle;


Ste­a­ry­na – po­tocz­na nazwa mie­sza­ni­ny w więk­szo­ści na­sy­co­nych kwa­sów tłu­szczo­wych: kwasu pal­mi­ty­no­we­go (#PATRZ) i kwasu ste­a­ry­no­we­go (#PATRZ), od któ­re­go po­cho­dzi nazwa ste­a­ry­ny, oraz niez­nacz­nej ilo­ści kwa­sów nie­na­sy­co­nych.

Może być pro­du­ko­wa­na z su­row­ca po­cho­dze­nia zwie­rzę­ce­go – tłu­szczów zwie­rzę­cych, w tym tłu­szczu wo­ło­we­go (za­wie­ra wtedy naj­wię­cej kwasu ste­a­ry­no­we­go) lub z su­row­ców ro­ślin­nych – ole­jów np. pal­mo­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stearynian

sól i ester kwasu ste­a­ry­no­we­go; ste­a­ran


Źródła:

SJP.pl

Stearynowy

kwas ste­a­ry­no­wy - kwas tłu­szczo­wy na­sy­co­ny o osiem­na­stu ato­mach węgla w czą­stecz­ce


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) bio­chem. zwią­za­ny ze ste­a­ry­ną, do­ty­czą­cy ste­a­ry­ny; za­wie­ra­ją­cy ste­a­ry­nę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Steatopygia

bar­dzo silne wy­gię­cie krę­go­słu­pa ku przo­do­wi


Ste­a­to­py­gia (nazwa wpro­wa­dzo­na w 1822 r. przez W. J. Bur­chel­la, z gr. στέαρ – "stéar", do­peł­niacz στέατος – "stéatos" – „twar­dy tłuszcz”, „łój”; πυγη – "pygē" – „po­ślad­ki”) – cecha cha­rak­te­ry­stycz­na zwła­szcza dla niek­tó­rych ludów afry­kań­skich – m.in. Busz­me­nów i Ho­ten­to­tów (w mniej­szym stop­niu u Pig­me­jów), po­le­ga­ją­ca na znacz­nym od­kła­da­niu się tłu­szczu na po­ślad­kach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steatralizować

ute­a­tra­li­zo­wać;
1. prze­ro­bić utwór nie­sce­nicz­ny na wi­do­wi­sko te­a­tral­ne;
2. nadać cze­muś cechy te­a­tral­ne


Źródła:

SJP.pl

Steatyt

1. ma­te­riał ce­ra­micz­ny sto­so­wa­ny w ce­ra­mi­ce elek­tro­tech­nicz­nej do pro­duk­cji izo­la­cji
2. mięk­ki, tłu­sty mi­ne­rał barwy bia­łej, zie­lo­nej, żół­tej, bru­nat­nej lub ró­żo­wej; sło­ni­niec


Ste­a­tyt (gr. "στεατίτης" od "στέαρ" dop. "στέατος" „tłuszcz, łój”) – rzad­ki skład­nik sko­ru­py ziem­skiej. Ste­a­tyt jest skałą me­ta­mor­ficz­ną. Pow­stał w wy­ni­ku re­ak­cji mi­ne­ra­łów, do któ­rej dosz­ło w bar­dzo wy­so­kiej tem­pe­ra­tu­rze oraz pod bar­dzo wy­so­kim ci­śnie­niem. Ste­a­tyt two­rzy w sko­ru­pie ziem­skiej obce for­ma­cje, po­nie­waż jego skład­ni­ki po­cho­dzą z ma­te­ria­łów skal­nych znaj­du­ją­cych się w war­stwie po­ni­żej sko­ru­py ziem­skiej – z pła­szcza Ziemi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steatytowy

→ ste­a­tyt


Patrz:steatyt

Źródła:

SJP.pl

Steaua

[czy­taj: stja­ła] klub spor­to­wy z Bu­ka­resz­tu (sto­li­cy Ru­mu­nii)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steblewo

Ste­ble­wo ( Stüblau) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie gdań­skim, w gmi­nie Suchy Dąb. Leży na ob­sza­rze Żuław Gdań­skich. Ma sta­tus so­łect­wa.

Oś­ro­dek pro­duk­cji wi­kli­niar­skiej. Od nazwy wsi wy­wo­dzi się nazwa po­łud­nio­wo-wschod­nie­go ob­sza­ru Żuław Gdań­skich – „Żu­ła­wy Ste­blew­skie”.


Źródła:

Wikipedia

Steblów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stebnik

bu­dy­nek, w któ­rym prze­cho­wu­je się ule z pszczo­ła­mi pod­czas zimy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w za­chod­niej czę­ści Ukra­i­ny;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stebnowanie

ozdob­ny ścieg two­rzą­cy po­je­dyn­czą linię na wierz­chu tka­ni­ny; stęb­no­wa­nie, stęb­nów­ka


Źródła:

SJP.pl

Stebnować

szyć przy uży­ciu ście­gu two­rzą­ce­go po­je­dyn­czą, nie­przer­wa­ną linię; stęb­no­wać


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. osteb­no­wać)

 (1.1) kraw. szyć ozdob­nie wi­docz­nym ście­giem po wierz­chu ma­te­ria­łu, two­rząc po­je­dyn­czą, nie­przer­wa­ną linię


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stebnowy

ścieg steb­no­wy - ozdob­ny ścieg na wierzch­niej stro­nie ma­te­ria­łu two­rzą­cy nie­przer­wa­ną linię; stęb­nów­ka, ścieg stęb­no­wy, steb­nów­ka


Źródła:

SJP.pl

Stebnówka

stęb­nów­ka;
1. ozdob­ny ścieg na wierzch­niej stro­nie ma­te­ria­łu two­rzą­cy nie­przer­wa­ną linię;
2. ma­szy­na kra­wiec­ka do szy­cia steb­no­wym ście­giem dwu­nit­ko­wym


Źródła:

SJP.pl

Stec

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stechiometria

dział che­mii ogól­nej obej­mu­ją­cy pod­sta­wo­we prawa che­micz­ne do­ty­czą­ce ilo­ścio­we­go skła­du związ­ków che­micz­nych i sto­sun­ków ilo­ścio­wych re­a­gu­ją­cych sub­stan­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. dział che­mii zaj­mu­ją­cy się ilo­ścio­wy­mi re­la­cja­mi mię­dzy sub­stan­cja­mi uczest­ni­czą­cy­mi w re­ak­cjach che­micz­nych;


Ste­chio­me­tria – dział che­mii zaj­mu­ją­cy się sto­sun­ka­mi ilo­ścio­wy­mi prze­mian związ­ków che­micz­nych za­cho­dzą­cych w cza­sie re­ak­cji che­micz­nych. Ana­li­za ste­chio­me­trycz­na obej­mu­je:

W prost­szych sy­tu­a­cjach (kilka re­a­gen­tów, re­ak­cja po­je­dyn­cza) zwy­kle re­zy­gnu­je się z eta­pów 2. i 3., a związ­ki po­mię­dzy stę­że­niem skład­ni­ka od­nie­sie­nia (naj­czę­ściej jed­ne­go z sub­stra­tów), a stę­że­nia­mi po­zo­sta­łych skład­ni­ków wyz­na­cza się na pod­sta­wie rów­na­nia ste­chio­me­trycz­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stechiometryczny

przy­miot­nik od: ste­chio­me­tria


Źródła:

SJP.pl

Steciuk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stecki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steckiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steczka

gwa­ro­wo: ścież­ka


Źródła:

SJP.pl

Steczkowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steel

[czy­taj: stil] naz­wi­sko


Steel to jed­no­ra­zo­wy po­wer­me­ta­lo­wy szwedz­ki pro­jekt Danem Swanö z człon­ka­mi ze­spo­łu Opeth, który swoje po­cząt­ki zaw­dzię­cza sesji na­gra­nio­wej do al­bu­mu Opeth "Mor­nin­gri­se". Pod­czas próby dźwię­ko­wej po­ja­wił się po­mysł na­gra­nia dla za­ba­wy krót­kie­go ka­wał­ka za­ty­tu­ło­wa­ne­go "Gu­i­tars and Metal".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steelon

[czy­taj: sti­lon] daw­niej: sty­lon, sti­lon;
1. mocne włó­kno po­lia­mi­do­we;
2. tka­ni­na z włó­kna o tej samej naz­wie


Źródła:

SJP.pl

Steeplechase

[czy­taj: stipl­czejs] w spor­cie: konny lub pie­szy bieg z przesz­ko­da­mi


Źródła:

SJP.pl

Stefa

zdrob­nie­nie od: Ste­fa­nia (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż. zdrobn. Ste­fa­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stefan

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (2.1) astr. kra­ter księ­ży­co­wy

 (2.2) he­rald. pol­ski herb szla­chec­ki, od­mia­na herbu Cio­łek;


Ste­fan – imię mę­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go ( Στέφανος, "Ste­fa­nos").

Wy­wo­dzi się od słowa oz­na­cza­ją­ce­go znak zwy­cię­stwa – στέφανος oz­na­cza „wie­niec”. Pier­wot­nym pol­skim od­po­wied­ni­kiem było imię Szcze­pan.

Żeń­skim od­po­wied­ni­kiem imie­nia jest Ste­fa­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stefanek

ro­dzaj cia­sta z cien­kich warstw bisz­kop­tu prze­ło­żo­nych kre­mem i obla­nych po­le­wą cze­ko­la­do­wą


Ste­fa­nek (dawn. Ga­le­wi­ce A II, Ga­le­wi­ce A) – część wsi Ga­le­wi­ce w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie wie­ru­szow­skim, w gmi­nie Ga­le­wi­ce, w Kot­li­nie Gra­bow­skiej.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ka­li­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stefani

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stefania

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


– żeń­ski od­po­wied­nik imie­nia Ste­fan.

Ste­fa­nia imie­ni­ny ob­cho­dzi 14 maja i 18 wrze­śnia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stefaniak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stefanicki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stefanik

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stefaniny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ste­fa­nii lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stefanit

mi­ne­rał, siar­czek sre­bra i an­ty­mo­nu


Źródła:

SJP.pl

Stefaniuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stefanka

ro­dzaj cia­sta z cien­kich warstw bisz­kop­tu prze­ło­żo­nych kre­mem i obla­nych po­le­wą cze­ko­la­do­wą


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. cuk. wart­stwo­we, mio­do­we cia­sto pół­kru­che prze­kła­da­ne po­wi­dła­mi i masą z kaszy manny, z po­le­wą cze­ko­la­do­wą na wierz­chu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stefankiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stefankowy

o cie­ście: prze­ło­żo­ne kre­mem i obla­ne po­le­wą cze­ko­la­do­wą


Źródła:

SJP.pl

Stefanostwo

Ste­fan z żoną; Ste­fa­no­wie


Źródła:

SJP.pl

Stefanotis

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny to­i­no­wa­tych


Ste­fa­no­tis ("Step­ha­no­tis") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny to­i­no­wa­tych ("Apo­cy­na­ce­ae"). Obej­mu­je 15 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one w tro­pi­kal­nych i sub­tro­pi­kal­nych czę­ściach Azji, Afry­ki i Ma­da­ga­ska­ru. Ste­fa­no­tis bu­kie­to­wy "S. flo­ri­bun­da" upra­wia­ny jest jako ro­śli­na ozdob­na.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stefanowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stefanowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stefanowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Stefanowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stefanowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stefanowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ste­fa­na lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stefanów

imię mę­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stefanówek

Ste­fa­nó­wek – wieś (daw­niej mia­sto) w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie sta­szow­skim, w gmi­nie Sta­szów. Ma sta­tus so­łect­wa.

Sta­e­fa­nó­wek uzy­skał lo­ka­cję miej­ską przed 1585 ro­kiem, zde­gra­do­wa­ny przed 1800 ro­kiem.


Źródła:

Wikipedia

Stefańczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stefański

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stefcia

zdrob­nie­nie od: Ste­fa­nia (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż. zdrobn. Ste­fa­nia

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od Stef­cio


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stefciny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Stef­ci lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stefcio

zdrob­nie­nie od: Ste­fan (imię mę­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m. zdrobn. od: Ste­fan


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stefczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stefek

zdrob­nie­nie od: Ste­fan (imię mę­skie); Ste­fa­nek, Ste­fuś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|m. po­u­fa­ła forma mę­skie­go imie­nia Ste­fan

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (2.1) D. lm. od Stef­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Steffen

[czy­taj: szte­fen] naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steffi

[czy­taj: szte­fi] nie­miec­kie imię żeń­skie


Źródła:

SJP.pl

Stefka

zdrob­nie­nie od: Ste­fa­nia (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) slang. pra­cow­ni­ków lot­nict­wa ste­war­de­sa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stefkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Stef­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stefuś

zdrob­nie­nie od: Ste­fan (imię mę­skie); Ste­fek


Źródła:

SJP.pl

Steganografia

nauka o ko­mu­ni­ka­cji pro­wa­dzo­nej w taki spo­sób, by obec­ność i treść ko­mu­ni­ka­tu nie mogła zo­stać wy­kry­ta


Ste­ga­no­gra­fia (gr. "στεγανός, ste­ga­nos" „ukry­ty, chro­nio­ny” i "γράφειν, grap­he­in" „pisać”) – nauka o ko­mu­ni­ka­cji w taki spo­sób, by obec­ność ko­mu­ni­ka­tu nie mogła zo­stać wy­kry­ta. W odróż­nie­niu od kryp­to­gra­fii (gdzie obec­ność ko­mu­ni­ka­tu nie jest ne­go­wa­na, na­to­miast jego treść jest nie­jaw­na) ste­ga­no­gra­fia pró­bu­je ukryć fakt pro­wa­dze­nia ko­mu­ni­ka­cji. Tech­ni­ki ste­ga­no­gra­ficz­ne sto­so­wa­ne są także do zna­ko­wa­nia da­nych cy­fro­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stegienka

wieś w Pol­sce


Ste­gien­ka (niem. "Ste­e­gner­wer­der") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie no­wod­wor­skim, w gmi­nie Ste­gna. Leży na ob­sza­rze Żuław Wi­śla­nych.

Wieś jest sie­dzi­bą so­łect­wa "Ste­gien­ka".

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa el­blą­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stegieński

przy­miot­nik od: Ste­gna


Źródła:

SJP.pl

Stegna

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stegnianin

miesz­ka­niec Ste­gny (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stegnianka

miesz­kan­ka Ste­gny (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stegnisko

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) stpol. ślad


Źródła:

Wiktionary

Stegny

dziel­ni­ca War­sza­wy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stegocefal

duży wy­mar­ły płaz tar­czo­gło­wy; la­bi­ryn­to­dont


Źródła:

SJP.pl

Stegocefale

pod­gro­ma­da du­żych wy­mar­łych pła­zów tar­czo­gło­wych; me­an­drow­ce, la­bi­ryn­to­don­ty


Źródła:

SJP.pl

Stegoceras

ro­dzaj di­no­za­u­ra z grupy pa­chy­ce­fa­lo­za­u­rów


Ste­go­ce­ras – ro­dzaj di­no­za­u­ra z grupy pa­chy­ce­fa­lo­za­u­rów. Żył na te­re­nach Ame­ry­ki Pół­noc­nej w epoce kredy póź­nej, od około 77,5 do 74 mi­lio­nów lat temu. Pier­wsze okazy z Al­ber­ty (Ka­na­da) opi­sa­no w 1902, na ich pod­sta­wie naz­wa­no ga­tu­nek ty­po­wy S. va­li­dum. Nazwa ro­dza­jo­wa oz­na­cza „ro­ga­te skle­pie­nie”, a epi­tet ga­tun­ko­wy zna­czy „silny”.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stegować

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny

 (1.1)  pot. żart. czyn­ność, któ­rej nazwy mó­wią­cy nie po­tra­fi okre­ślić


Źródła:

Wiktionary

Stegozaur

ro­dzaj di­no­za­u­ra pta­sio­mied­nicz­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. pa­le­ont. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ste­go­sa­u­rus|ref=tak., ro­dzaj di­no­za­u­ra ży­ją­ce­go w póź­nej jurze na te­re­nie za­chod­niej Ame­ry­ki Pół­noc­nej;

 (1.2) zool. zwie­rzę z ro­dza­ju ste­go­za­ur (1.1)


Ste­go­za­ur ( Ste­go­sa­u­rus) – ro­dzaj di­no­za­u­ra pta­sio­mied­nicz­ne­go ży­ją­ce­go w póź­nej jurze (późny ki­me­ryd-wczes­ny tyton) na te­re­nie dzi­siej­szej za­chod­niej Ame­ry­ki Pół­noc­nej.

W 2006 jego szcząt­ki zna­le­zio­no też w Por­tu­ga­lii, co do­wo­dzi obec­no­ści zwie­rzę­cia w Eu­ro­pie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stegozaury

ro­dzaj di­no­za­u­ra pta­sio­mied­nicz­ne­go


Ste­go­za­u­ry (Ste­go­sa­u­ria) – grupa pta­sio­mied­ni­czych di­no­za­u­rów na­le­żą­cych do po­drzę­du ty­re­o­fo­rów. Za­li­cza­ne są do niej ro­dzi­ny Hu­a­y­an­go­sa­u­ri­dae i Ste­go­sa­u­ri­dae. Ste­go­za­u­ry miały bar­dzo cha­rak­te­ry­stycz­ny wy­gląd: mała w sto­sun­ku do resz­ty ciała czasz­ka, becz­ko­wa­ty tułów, czte­ry silne, do­brze zbu­do­wa­ne koń­czy­ny (tylne były dłuż­sze niż przed­nie) oraz ma­syw­ny, trzy­ma­ny wy­so­ko nad zie­mią ogon za­koń­czo­ny dwie­ma pa­ra­mi dłu­gich kol­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stein

naz­wi­sko


Stein – mia­sto w Niem­czech, w kraju związ­ko­wym Ba­wa­ria, w re­jen­cji Środ­ko­wa Fran­ko­nia, w re­gio­nie In­du­strie­re­gion Mit­tel­fran­ken, w po­wie­cie Fürth. Leży w Okrę­gu Me­tro­po­li­tar­nym No­rym­ber­gi, ok. 6 km na po­łud­nio­wy za­chód od cen­trum No­rym­ber­gi i ok. 5 km na po­łud­nio­wy wschód od Zirn­dor­fu, nad rzeką Red­nitz, przy dro­dze B2, B14 i linii ko­le­jo­wej No­rym­ber­ga – Nördlingen.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steinbach

[czy­taj: sztajn­bach] naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steinbeck

[czy­taj: stajn­bek] naz­wi­sko, m.in. John Ste­in­beck (1902-68) - ame­ry­kań­ski pi­sarz i re­por­ter, autor m.in. po­wie­ści "Grona gnie­wu" i "Na wschód od Edenu"


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steinberg

[czy­taj: sztajn­berg] naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steiner

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Steinhaus

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Steinhoff

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Steinitz

[czy­taj: sztaj­nic] naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steinkeller

[czy­taj: sztajn­ke­ler] naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Steinway

[czy­taj: stajn­łej] marka for­te­pia­nów; Ste­in­way & Sons


Źródła:

SJP.pl

Stejk

żar­to­bli­wie: stek


Źródła:

SJP.pl

Stek

1. kot­let z mięsa wo­ło­we­go, wie­przo­we­go lub cie­lę­ce­go; steak
2. koń­co­wy od­ci­nek prze­wo­du po­kar­mo­we­go z uj­ściem dróg mo­czo­wych i płcio­wych, wy­stę­pu­ją­cy u niek­tó­rych zwie­rząt; klo­a­ka
3. na­gro­ma­dze­nie, naj­czę­ściej cze­goś złego, nie­po­żą­da­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. po­tra­wa z ka­wał­ka mięsa kro­jo­ne­go w po­przek włó­kien mię­śnio­wych lub ryby kro­jo­nej w po­przek krę­go­słu­pa, zaz­wy­czaj gril­lo­wa­ny lub sma­żo­ny w głę­bo­kim oleju;

 (1.2) zool. koń­co­wa roz­sze­rzo­na część je­li­ta wy­stę­pu­ją­ca u pra­wie wszyst­kich krę­gow­ców

 (1.3) przen. na­gro­ma­dze­nie, zbio­ro­wi­sko cze­goś (zwy­kle w sen­sie ne­ga­tyw­nym)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Steklinek

Ste­kli­nek – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie to­ruń­skim, w gmi­nie Czer­ni­ko­wo, nad je­zio­rem Ste­klin.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa włoc­ław­skie­go. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go (III 2011 r.) li­czy­ła 543 miesz­kań­ców. Jest piątą co do wiel­ko­ści miej­sco­wo­ścią gminy Czer­ni­ko­wo.


Źródła:

Wikipedia

Steknica

Ste­kni­ca (kaszb. "Stéknëcô", niem. "Ficht­hof") – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie lę­bor­skim, w gmi­nie Wicko. Leży przy dro­dze wo­je­wódz­kiej nr 214 i tra­sie linii ko­le­jo­wej Lę­bork-Łeba.

Osada jest czę­ścią skła­do­wą so­łect­wa "Łe­bie­niec".


Źródła:

Wikipedia

Stekowce

pry­mi­tyw­ny typ ssaka cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się ja­jo­rod­no­ścią, za­miesz­ku­ją­cy Au­stra­lię, Tas­ma­nię i Nową Gwi­neę


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Mo­no­tre­ma­ta|Bo­na­par­te|ref=tak., rząd pry­mi­tyw­nych ja­jo­rod­nych ssa­ków;


Ste­kow­ce (Mo­no­tre­ma­ta) – rząd pry­mi­tyw­nych ssa­ków cha­rak­te­ry­zu­ją­cych się ja­jo­rod­no­ścią. Nazwa ła­ciń­ska (jed­no­ot­wo­row­ce) na­wią­zu­je do faktu, że ich układ po­kar­mo­wy, wy­dal­ni­czy oraz roz­rod­czy mają wspól­ne uj­ście w steku ("clo­a­ca"). Prak­tycz­nie wszyst­kie znane ste­kow­ce za­sied­la­ją te­re­ny kra­i­ny au­stra­lij­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stekowiec

pry­mi­tyw­ny typ ssaka cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się ja­jo­rod­no­ścią, za­miesz­ku­ją­cy Au­stra­lię, Tas­ma­nię i Nową Gwi­neę


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. zwie­rzę, w któ­re­go bu­do­wie ana­to­micz­nej prze­wo­dy mo­czo­we i płcio­we ucho­dzą do steku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stekowy

→ stek


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze ste­kiem, do­ty­czą­cy steku


Patrz:stek

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stela

1. środ­ko­wa część ło­dy­gi i ko­rze­nia;
2. pom­nik na­grob­ny w po­sta­ci czwo­ro­kąt­nej, sto­ją­cej płyty ka­mien­nej, roz­po­wszech­nio­ny w okre­sie sta­ro­żyt­no­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) szt. pio­no­wo usta­wio­na płyta na­grob­na;

 (1.2) ar­che­ol. szt. w sta­ro­żyt­no­ści wolno sto­ją­ca płyta upa­mięt­nia­ją­ca wy­jąt­ko­wą oko­licz­ność lub wy­da­rze­nia

 (1.3) bot. środ­ko­wa część ko­rze­ni i łodyg

 (2.2) daw. gwara. stam­tąd, stąd


Stela (στήλη stélē – słup, łac. "stela, stele") – usta­wio­na pio­no­wo ozdob­na płyta ka­mien­na z in­skryp­cją lub pła­sko­rzeź­bio­ną de­ko­ra­cją, w sta­ro­żyt­no­ści wzno­szo­na w róż­nych ce­lach; także pio­no­wa płyta na­grob­na.

W cy­wi­li­za­cjach sta­ro­żyt­ne­go Bli­skie­go Wscho­du stele pom­ni­ko­we z re­gu­ły upa­mięt­nia­ły do­ko­na­nia wład­ców, ich wojny, dzia­łal­ność bu­dow­la­ną bądź do­nio­słe wy­da­rze­nia re­li­gij­ne (np. Stela sępów, Stela Naram-Sina, Stela Ur-Nammu).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stelarny

w astro­no­mii: do­ty­czą­cy gwia­zdy lub gwiazd; gwia­zdo­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) gwiezd­ny, gwia­zdo­wy, do­ty­czą­cy gwiazd


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stelaż

kon­struk­cja, która pod­trzy­mu­je lub usz­tyw­nia coś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) szkie­let z cien­kich ele­men­tów do pod­par­cia i usz­tyw­nie­nia po­szy­cia z tka­ni­ny lub folii;

 (1.2) ze­staw ele­men­tów (półek, sto­ja­ków, roz­pó­rek itp.) słu­żą­cych do pre­zen­to­wa­nia to­wa­rów, ek­spo­na­tów na wy­sta­wach, w skle­pach


Ste­laż (z hol. "Stel­la­ge" – 'rusz­to­wa­nie') – ze­staw ele­men­tów (jak półki, sto­ja­ki, rurki roz­po­ro­we, ekra­ny itd.) słu­żą­cych do pre­zen­ta­cji ek­spo­na­tów na wy­sta­wach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stelażowy

→ ste­laż


Patrz:stelaż

Źródła:

SJP.pl

Steliny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Steli lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stella

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stellacja

pro­ces w ge­o­me­trii po­le­ga­ją­cy na kon­stru­o­wa­niu no­wych wie­lo­ką­tów lub wie­lo­ścia­nów


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geom. pro­ces roz­sze­rza­nia ścian wie­lo­ścia­nu w prze­strze­ni w taki spo­sób, że two­rzą one nowy, bar­dziej zło­żo­ny wie­lo­ścian, zwy­kle o wy­glą­dzie gwiaź­dzi­stym


Stel­la­cja (łac. "stel­la­tio" od "stel­la" – gwia­zda) – pro­ces w ge­o­me­trii po­le­ga­ją­cy na kon­stru­o­wa­niu no­wych wie­lo­ką­tów (stel­la­cja dwu­wy­mia­ro­wa) lub wie­lo­ścia­nów (stel­la­cja trój­wy­mia­ro­wa). Ogól­nie można za­sto­so­wać de­fi­ni­cję stel­la­cji do do­wol­ne­go wie­lo­to­pu w "n" wy­mia­rach. Otrzy­ma­ną fi­gu­rę na­zy­wa­my stel­la­cją fi­gu­ry wyj­ścio­wej (ma­cie­rzy­stej). Na pro­ces stel­la­cji skła­da­ją się dwie fazy:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stellarator

typ re­ak­to­ra ter­mo­ją­dro­we­go, w któ­rym plaz­mę utrzy­mu­je pole ma­gne­tycz­ne ge­ne­ro­wa­ne przez zew­nętrz­ne cewki


Stel­la­ra­tor – urzą­dze­nie, po­dob­nie jak to­ka­mak, słu­żą­ce do wyt­wa­rza­nia plaz­my i prze­pro­wa­dza­nia kon­tro­lo­wa­nej re­ak­cji ter­mo­ją­dro­wej. Jest to jedno z najw­cze­śniej­szych ste­ro­wa­nych urzą­dzeń fu­zyj­nych, wy­my­ślo­ne przez ame­ry­kań­skie­go fi­zy­ka i astro­fi­zy­ka Ly­ma­na Spit­ze­ra w 1950 r. Nazwa po­cho­dzi od ła­ciń­skie­go słowa „stel­la" – gwia­zda. Na­u­kow­cy dzię­ki urzą­dze­niu chcą uzy­skać wa­run­ki takie, jakie pa­nu­ją we wnę­trzu gwiazd.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stellit

na­rzę­dzio­wy stop od­lew­ni­czy ko­bal­tu cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się bar­dzo wy­so­ką twar­do­ścią


Stel­lit – stop od­lew­ni­czy ko­bal­tu (44% do 67%), chro­mu (25% do 32%) i wol­fra­mu (2% do 14%) za­wie­ra­ją­cy czę­sto także do­miesz­ki węgla (0,5% do 4%), że­la­za i mo­lib­de­nu. Stel­li­ty cha­rak­te­ry­zu­ją się bar­dzo wy­so­ką twar­do­ścią, do 64 HRC (bez­poś­red­nio po od­la­niu), a za­ra­zem kru­cho­ścią, wy­ka­zu­ją dużą od­por­ność na ście­ra­nie i na wy­so­kie tem­pe­ra­tu­ry (do 950 °C), a także wy­ka­zu­ją dobrą od­por­ność ko­ro­zyj­ną.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stellitowy

→ stel­lit


Patrz:stellit

Źródła:

SJP.pl

Stelmach

prze­sta­rza­le: rze­mieśl­nik zaj­mu­ją­cy się wy­ro­bem wozów oraz czę­ści do wozów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. rzem. rze­mieśl­nik, który zaj­mu­je się wy­ro­bem kół i in­nych czę­ści wozów, po­wo­zów, bry­czek, sań itp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stelmachowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stel­ma­cho­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stelmachować

cza­sow­nik

 (1.1) wy­ko­ny­wać to, co stel­mach


Źródła:

Wiktionary

Stelmachowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stelmachowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stelmachowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stelmasiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stelmaski

→ stel­mach


Patrz:stelmach

Źródła:

SJP.pl

Stelmaszczuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stelmaszczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stelmasznia

warsz­tat, pra­cow­nia stel­ma­cha


Źródła:

SJP.pl

Stelmaszuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stelmaszyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stelwaga

w dwu­kon­nym wozie: nie­ru­cho­ma belka z ha­ka­mi na or­czy­ki; or­czy­ca, sztel­wa­ga


Źródła:

SJP.pl

Stelągowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stematografia

daw­niej: ge­ne­a­lo­gia


Źródła:

SJP.pl

Stematyzowany

pod­po­rząd­ko­wać coś (wy­po­wiedź, prze­strzeń itp.) w ca­ło­ści głów­ne­mu te­ma­to­wi


Źródła:

SJP.pl

Stematyzować

pod­po­rząd­ko­wać coś (wy­po­wiedź, prze­strzeń itp.) w ca­ło­ści głów­ne­mu te­ma­to­wi


Źródła:

SJP.pl

Stemma

1. ro­dzaj dzie­ła łą­czą­ce­go ele­men­ty słow­ne i pla­stycz­ne, na który skła­da się obraz herbu oraz utwór li­rycz­ny o te­ma­ty­ce na­wią­zu­ją­cej do mo­ty­wów i scen przed­sta­wio­nych na her­bie, po­pu­lar­ny w XVII i XVIII wieku;
2. wy­kres po­dob­ny do grafu, w któ­rym za po­mo­cą od­po­wied­nio opi­sa­nych sym­bo­li (naj­czę­ściej ma­łych liter al­fa­be­tu grec­kie­go) przed­sta­wia się zja­wi­ska za­cho­dzą­ce w ję­zy­ku


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stempel

1. przy­rząd słu­żą­cy do od­bi­ja­nia pie­czę­ci, wzoru;
2. znak fa­brycz­ny, pie­częć od­bi­te na czymś za po­mo­cą ja­kie­goś przy­rzą­du;
3. słup w ko­pal­ni sta­no­wią­cy pod­po­rę stro­pu wy­ro­bi­ska;
4. na­rzę­dzie współ­pra­cu­ją­ce z ma­try­cą, wy­wie­ra­ją­ce na­cisk na ma­te­riał w pro­ce­sie tło­cze­nia lub kucia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przy­rząd, który służy do od­bi­ja­nia wzoru lub tek­stu;

 (1.2) znak od­bi­ty przez stem­pel (1.1) na pa­pie­rze, w laku

 (1.3) górn. słup sta­no­wią­cy pod­po­rę stro­pu, np. wy­ro­bi­ska w ko­pal­ni;

 (1.4) na­rzę­dzie współ­pra­cu­ją­ce z ma­try­cą, które wy­wie­ra na­cisk na ma­te­riał w pro­ce­sie tło­cze­nia lub kucia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stempelek

zdrob­nie­nie od: stem­pel


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. mały stem­pel


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stempelkowy

→ stem­pe­lek


Patrz:stempelek

Źródła:

SJP.pl

Stempień

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stemplarka

ma­szy­na do stem­plo­wa­nia; stem­plow­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Stemplarski

zwią­za­ny z wy­ra­bia­niem stem­pli


Źródła:

SJP.pl

Stemplarz

daw­niej: rze­mieśl­nik wy­ra­bia­ją­cy stem­ple, pie­cząt­ki


Źródła:

SJP.pl

Stemplewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stemplowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) opa­try­wa­nie cze­goś od­ci­skiem pie­czę­ci

 (1.2) górn. bud. za­bez­pie­cza­nie tu­ne­lu, po­mie­szcze­nia itp. przed za­wa­le­niem przy po­mo­cy pod­pór (stem­pli)


Źródła:

Wiktionary

Stemplować

1. od­bi­jać na czymś stem­pel; pie­czę­to­wać;
2. pod­pie­rać, obu­do­wy­wać stem­pla­mi


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) przy­sta­wiać stem­pel (pie­cząt­kę) do do­ku­men­tu, listu

 (1.2) wsta­wiać stem­pel (pod­po­rę) pod strop


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stemplowe

dawna opła­ta skar­bo­wa; po­da­tek stem­plo­wy


Źródła:

SJP.pl

Stemplownica

ma­szy­na do stem­plo­wa­nia; stem­plar­ka


Źródła:

SJP.pl

Stemplownik

pra­cow­nik zaj­mu­ją­cy się pod­pie­ra­niem ścian stem­pla­mi


Źródła:

SJP.pl

Stempniak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stempniewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stempowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sten

1. jed­nost­ka siły w daw­nym ukła­dzie jed­no­stek miar MTS;
2. jed­nost­ka na 10-stop­nio­wej skali, uży­wa­na do oceny i po­rów­ny­wa­nia wy­ni­ków te­stów psy­cho­lo­gicz­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bry­tyj­ski pi­sto­let ma­szy­no­wy opra­co­wa­ny w 1941 roku


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stencel

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stendaper

komik wy­gła­sza­ją­cy mo­no­log przed pu­blicz­no­ścią; stand-uper, stan­du­per, stand uper, stand-upo­wiec, stan­du­po­wiec, stand upo­wiec, sten­da­po­wiec


Źródła:

SJP.pl

Stendaperka

ko­micz­ka wy­gła­sza­ją­ca mo­no­log przed pu­blicz­no­ścią; stan­du­per­ka, stand uper­ka, stand-uper­ka


Źródła:

SJP.pl

Stendendo

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: roz­cią­ga­jąc, roz­sze­rza­jąc


Źródła:

SJP.pl

Stendhal

[czy­taj: stęDAL albo stenDAL] pi­sarz fran­cu­ski (1783-1842), wła­ści­wie Henry Beyle


Stend­hal, właśc. Marie-Henri Beyle (ur. 23 stycz­nia 1783 w Gre­no­ble zm. 23 marca 1842 w Pa­ry­żu) – fran­cu­ski pi­sarz ro­man­tyk, pre­kur­sor re­a­liz­mu w li­te­ra­tu­rze, wol­no­mu­larz.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stendhalowski

[czy­taj: stę­da­low­ski] wła­ści­wy Stend­ha­lo­wi


Źródła:

SJP.pl

Stendhalowy

[czy­taj: stę­da­lo­wy albo sten­da­lo­wy] przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Stend­ha­la lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stenga

prze­dłu­że­nie ko­lum­ny masz­tu, słu­żą­ce do roz­pi­na­nia gór­nych żagli sko­śnych


Sten­ga – drugi li­cząc od po­kła­du seg­ment wie­locz­ło­no­we­go masz­tu na jach­cie, ża­glow­cu lub innym stat­ku ża­glo­wym. Sten­ga jest przy­mo­co­wa­na do koń­co­wej czę­ści ko­lum­ny masz­tu, do niej może być przy­mo­co­wa­na w taki sam spo­sób bram­sten­ga.

Dana sten­ga nosi nazwę od żagla no­szo­ne­go na masz­cie np. dla grot­masz­tu – grot­sten­ga, be­zan­masz­tu – be­zan­sten­ga.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stenia

zdrob­nie­nie od: Ste­fa­nia (imię żeń­skie)


Ste­nia – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych ("Or­chi­da­ce­ae"). Obej­mu­je 22 ga­tun­ki wy­stę­pu­ją­ce w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej w ta­kich kra­jach jak: Bo­li­wia, Bra­zy­lia, Ko­lum­bia, Ek­wa­dor, Gu­ja­na, Peru, Try­ni­dad i To­ba­go, We­ne­zu­e­la.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steniczny

1. w psy­cho­lo­gii: mocny, silny, ak­tyw­ny;
2. uczu­cie ste­nicz­ne - uczu­cie wyz­wa­la­ją­ce ener­gię ży­cio­wą jed­nost­ki i po­bu­dza­ją­ce ją do dzia­ła­nia


przy­miot­nik

 (1.1) psych. silny, mocny, ak­tyw­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Steniny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Steni lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stenka

naz­wi­sko


Sten­ka – pol­skie naz­wi­sko. Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku w Pol­sce no­si­ły je 1593 osoby, we­dług no­wszych, in­ter­ne­to­wych da­nych noszą je 1778 osoby. Naz­wi­sko po­cho­dzi od imion Sta­ni­sław, Sta­ni­bor lub Sta­ni­mir i jest naj­bar­dziej roz­po­wszech­nio­ne w pół­noc­nej środ­ko­wej Pol­sce.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steno

w mi­to­lo­gii grec­kiej: jedna z trzech gor­gon


Steno (gr. Σθεννώ "Sthennṓ" bądź Σθεινώ "Stheinṓ", łac. "Sthen­no" bądź "Sthe­i­no") – w mi­to­lo­gii grec­kiej jedna z trzech gor­gon.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steno-

prze­dro­stek

 (1.1) ekol. pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na wąski za­kres to­le­ran­cji na dany czyn­nik


Źródła:

Wiktionary

Stenobiont

or­ga­nizm o wą­skim za­kre­sie to­le­ran­cji wobec czyn­ni­ków śro­do­wi­ska, np. goryl; ste­no­top


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ekol. ga­tu­nek o wą­skim za­kre­sie to­le­ran­cji w sto­sun­ku do czyn­ni­ków śro­do­wi­sko­wych;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stenobiotyczny

przy­sto­so­wa­ny do życia tylko w ści­śle okre­ślo­nych wa­run­kach


Źródła:

SJP.pl

Stenobiotyzm

zja­wi­sko przy­sto­so­wy­wa­nia się or­ga­niz­mu do życia w ści­śle okre­ślo­nych wa­run­kach, prze­ci­wień­stwo eu­ry­bio­tyz­mu


Źródła:

SJP.pl

Stenofag

or­ga­nizm odży­wia­ją­cy się nie­wie­lo­ma ro­dza­ja­mi (oli­go­fag) lub jed­nym ro­dza­jem (mo­no­fag) po­kar­mu


Ste­no­fag – zwie­rzę z wąską (jęz. grec­ki "steno" - "wąski") spe­cja­li­za­cją po­kar­mo­wą ogra­ni­cza­ją­cą się albo do jed­ne­go źró­dła (mo­no­fag) albo małej licz­by źró­deł po­kar­mu (oli­go­fag). Prze­ci­wień­stwem jest zwie­rzę bez spe­cja­li­za­cji po­kar­mo­wej (pan­to­fag) lub z sze­ro­ką spe­cja­li­za­cją po­kar­mo­wą (po­li­fag).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stenofagiczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ekol. ce­chu­ją­cy się małą to­le­ran­cją w sto­sun­ku do ro­dza­ju spo­ży­wa­ne­go po­ży­wie­nia


Źródła:

Wiktionary

Stenofotyzm

zja­wi­sko zno­sze­nia tylko ma­łych róż­nic w sile oś­wiet­le­nia swo­je­go oto­cze­nia przez or­ga­nizm, prze­ci­wień­stwo eu­ry­fo­tyz­mu


Źródła:

SJP.pl

Stenograf

osoba za­pi­su­ją­ca tekst me­to­dą ste­no­gra­fii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba po­tra­fią­ca za­pi­sy­wać me­to­dą ste­no­gra­fii; ten, kto ste­no­gra­fu­je


Nie mylić z: Sce­no­graf.

Ste­no­graf – osoba bie­gle po­słu­gu­ją­ca się ste­no­gra­fią, czyli umie­ją­ca pisać pis­mem ste­no­gra­ficz­nym. W śro­do­wi­sku au­to­rów sy­ste­mów ste­no­gra­ficz­nych oraz adep­tów kur­sów ste­no­gra­fii utr­wa­li­ła się za­sa­da, że ste­no­gra­fem naz­wać się może osoba, która osią­gnę­ła bie­głość prak­tycz­ną w sztu­ce ste­no­gra­fii, tj. po­tra­fią­ca za­pi­sać i od­czy­tać ste­no­gram i (kry­te­rium uz­na­nio­we) chęt­nie po­słu­gu­ją­ca się ste­no­gra­fią.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stenografia

spo­sób szyb­kie­go pi­sa­nia za po­mo­cą umow­nych zna­ków i skró­tów


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spo­sób pi­sa­nia za po­mo­cą umow­nych sym­bo­li, kon­wen­cji i skró­tów, poz­wa­la­ją­cy no­to­wać w tem­pie ludz­kiej mowy;


Nie mylić z: Sce­no­gra­fia, Ste­ga­no­gra­fia.

Ste­no­gra­fia (gr. "ste­nós" „cias­ny”, "gráphein" „pisać”), ta­chy­gra­fia (gr. "tachýs" „szyb­ki”) – skró­co­na, sym­bo­licz­na me­to­da za­pi­su; zwięk­sza jego szyb­kość lub zwię­złość, w po­rów­na­niu z tra­dy­cyj­ny­mi dla da­ne­go ję­zy­ka me­to­da­mi. Ist­nie­je wiele form za­pi­su ste­no­gra­ficz­ne­go, wię­cej niż kla­sycz­nych al­fa­be­tów, czyli tzw. pisma dłu­gie­go. Naj­lep­sze z nich poz­wa­la­ją do­brze wy­tre­no­wa­ne­mu ste­no­gra­fo­wi pisać szyb­ciej niż kto­kol­wiek zdol­ny jest mówić.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stenograficzny

do­ty­czą­cy ste­no­gra­fii


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze ste­no­gra­fią; wy­ko­na­ny me­to­dą ste­no­gra­fii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stenografka

ko­bie­ta, która za­pi­su­je tekst me­to­dą ste­no­gra­fii


Źródła:

SJP.pl

Stenografować

pisać za po­mo­cą umow­nych zna­ków i skró­tów


Źródła:

SJP.pl

Stenogram

zapis ste­no­gra­ficz­ny


Nie mylić z: Sce­no­graf.

Ste­no­gram – efekt pracy ste­no­gra­fa, zapis przy po­mo­cy me­to­dy ste­no­gra­fii prze­mó­wie­nia, wy­kła­du, ze­bra­nia, dy­sku­sji, de­ba­ty lub in­nych no­ta­tek. Dla za­pew­nie­nia jego czy­tel­no­ści dla nie­o­bez­na­nych ze ste­no­gra­fią ko­niecz­na jest jego tran­skryp­cja na al­fa­bet po­wszech­nie uży­wa­ny w danym kraju.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stenohalinowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ekol. ce­chu­ją­cy się małą to­le­ran­cją w sto­sun­ku do róż­nych wiel­ko­ści za­so­le­nia


Źródła:

Wiktionary

Stenohydryczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ekol. ce­chu­ją­cy się małą to­le­ran­cją w sto­sun­ku do wahań wil­got­no­ści


Źródła:

Wiktionary

Stenokardia

cho­ro­ba pow­sta­ją­ca w wy­ni­ku zmian w na­czy­niach wień­co­wych i nie­dokr­wie­nia mię­śnia serca; dusz­ni­ca bo­les­na; dła­wi­ca pier­sio­wa


Źródła:

SJP.pl

Stenolog

spe­cja­li­sta ba­da­ją­cy formy i ro­dza­je pisma ste­no­gra­ficz­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Stenopeliks

ro­dzaj di­no­za­u­ra z grupy pa­chy­ce­fa­lo­za­u­rów


Ste­no­pe­liks ("Ste­no­pe­lix val­den­sis") – di­no­za­ur z grupy pa­chy­ce­fa­lo­za­u­rów (Pa­chy­cep­ha­lo­sa­u­ria).

Żył w epoce wczes­nej kredy (ok. 125 mln lat temu) na te­re­nach współ­czes­nej Eu­ro­py. Dłu­gość ciała ok. 1,5 m. Jego szcząt­ki zna­le­zio­no w Niem­czech.

Do­kład­na przy­na­leż­ność sy­ste­ma­tycz­na ste­no­pe­lik­sa jest dosyć nie­jas­na, po­nie­waż nie zna­le­zio­no jego czasz­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stenopis

zapis tre­ści ste­no­gra­mu za po­mo­cą zna­ków stan­dar­do­we­go al­fa­be­tu


Źródła:

SJP.pl

Stenopteryg

ro­dzaj za­u­rop­sy­da z rzędu ich­tio­za­u­rów


Ste­nop­te­ryg ("Ste­nop­te­ry­gius") – ich­tio­za­ur z ro­dzi­ny Ste­nop­te­ry­gii­dae.

Żył we wczes­nej i na po­cząt­ku środ­ko­wej jury (aalen) na te­re­nach obec­nej Eu­ro­py. Dłu­gość ciała ok. 2-3,5 m. Jego szcząt­ki zna­le­zio­no w Niem­czech, Fran­cji, An­glii, Bel­gii, Luk­sem­bur­gu i być może w Szwaj­ca­rii.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stenotermiczny

po­sia­da­ją­cy wąski za­kres to­le­ran­cji wzglę­dem tem­pe­ra­tu­ry


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ekol. ce­chu­ją­cy się małą to­le­ran­cją w sto­sun­ku do zmian tem­pe­ra­tu­ry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stenotermizm

zja­wi­sko zno­sze­nia tylko nie­wiel­kich wahań tem­pe­ra­tu­ry oto­cze­nia przez or­ga­nizm, prze­ci­wień­stwo eu­ry­ter­miz­mu


Źródła:

SJP.pl

Stenotol

ro­dzaj di­no­za­u­ra z ro­dzi­ny pa­chy­ce­fa­lo­za­u­rów; sty­gi­mo­loch


Źródła:

SJP.pl

Stenotop

or­ga­nizm o wą­skim za­kre­sie to­le­ran­cji wobec czyn­ni­ków śro­do­wi­ska, np. goryl; ste­no­biont


Źródła:

SJP.pl

Stenotopowy

→ ste­no­top


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ekol. ce­chu­ją­cy się małą to­le­ran­cją w sto­sun­ku do czyn­ni­ków śro­do­wi­ska i wy­stę­pu­ją­cy w ści­śle okre­ślo­nych wa­run­kach o nie­wiel­kich wa­ha­niach war­to­ści tych czyn­ni­ków


Patrz:stenotop

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stenotropizm

umie­jęt­ność przy­sto­so­wa­nia się or­ga­niz­mów do wą­skie­go za­kre­su zmien­no­ści czyn­ni­ków śro­do­wi­ska


Źródła:

SJP.pl

Stenotypia

pi­sa­nie na ma­szy­nie ste­no­gra­ficz­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) me­to­da szyb­kie­go za­pi­sy­wa­nia mowy na ma­szy­nie ste­no­gra­ficz­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stenotypiczny

→ ste­no­ty­pia


Patrz:stenotypia

Źródła:

SJP.pl

Stenotypista

osoba zaj­mu­ją­ca się pi­sa­niem lub odt­wa­rza­niem no­ta­tek na ma­szy­nie ste­no­gra­ficz­nej przy uży­ciu skró­co­nej, sym­bo­licz­nej me­to­dy za­pi­su (ste­no­gra­fii)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba do­ko­nu­ją­ca szyb­kie­go za­pi­su mowy na ma­szy­nie ste­no­gra­ficz­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stenotypistka

ko­bie­ta pi­szą­ca na ma­szy­nie ste­no­gra­ficz­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta do­ko­nu­ją­ca szyb­kie­go za­pi­sy­wa­nia mowy na ma­szy­nie ste­no­gra­ficz­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stenowy

→ sten


Patrz:sten

Źródła:

SJP.pl

Stenoza

w me­dy­cy­nie: za­wę­że­nie np. tęt­ni­cy ner­ko­wej, aorty, od­le­gło­ści mię­dzy krę­ga­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. zwę­że­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stent

pro­te­za wew­nątrz­na­czy­nio­wa, sto­so­wa­na w celu po­pra­wie­nia koń­co­we­go efek­tu za­bie­gu an­gio­pla­sty­ki


Stent – im­plant me­dycz­ny sto­so­wa­ny do utrzy­ma­nia świa­tła po­sze­rza­nych na­czyń krwio­no­śnych lub na­rzą­dów ru­ro­wych. Ma kształt walca i struk­tu­rę cien­kiej sia­tecz­ki, naj­czę­ściej zbu­do­wa­ną ze stali nier­dzew­nej 316 LVM, stopu chro­mo­wo-ko­bal­to­we­go wol­ne­go od niklu (w me­dy­cy­nie i pro­te­ty­ce stan­dar­dem są ma­te­ria­ły z oz­na­cze­niem „nic­kel-free” (bez­ni­klo­we), jeśli po­sia­da cer­ty­fi­kat czy­sto­ści) albo włó­kien syn­te­tycz­nych umie­szcza­na wew­nątrz na­czy­nia krwio­no­śne­go lub na­rzą­du ru­ro­we­go w celu przy­wró­ce­nia jego droż­no­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stentando

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: pow­strzy­mu­jąc, opóź­nia­jąc, z tru­dem


Źródła:

SJP.pl

Stentor

ro­dzaj pier­wot­nia­ka z typu orzę­sków, ma­ją­cy kształt trąb­ki za­koń­czo­nej ot­wo­rem gę­bo­wym, przyt­wier­dzo­nym do po­dło­ża długą nóżką, obej­mu­ją­cy około 20 ga­tun­ków


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stentorowy

o gło­sie lub śmie­chu: bar­dzo silny, do­no­śny (od Sten­to­ra, bo­ha­te­ra "Ilia­dy")


Źródła:

SJP.pl

Stentowanie

za­bieg wszcze­pie­nia sten­tu do na­czy­nia krwio­no­śne­go lub in­ne­go prze­wo­du


Źródła:

SJP.pl

Stenwanta

sta­lo­wa lina na stat­ku za­cze­pio­na za sten­gę, pod­trzy­mu­ją­ca maszt z boków ze­bez­pie­cza­jąc przed wy­gię­ciem lub zła­ma­niem


Źródła:

SJP.pl

Steoretyzować

dojść do ja­kichś wnio­sków na pod­sta­wie te­o­re­tycz­ne­go ro­zu­mo­wa­nia; wy­te­o­re­ty­zo­wać


Źródła:

SJP.pl

Step

rów­ni­na po­ro­śnię­ta róż­ny­mi ga­tun­ka­mi wy­so­kich traw, wy­stę­pu­ją­ca na ob­sza­rach stre­fy umiar­ko­wa­nej o kli­ma­cie su­chym, kon­ty­nen­tal­nym


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geogr. tra­wia­sta rów­ni­na po­zba­wio­na drzew, rzek i je­zior;

 (1.2) cho­re­ogr. ro­dzaj tańca;


Step – for­ma­cja ro­ślin­na stref umiar­ko­wa­nych, zwy­kle wie­lo­ga­tun­ko­wa, ale bez drzew. W po­kry­wie ro­ślin­nej znacz­ną rolę od­gry­wa­ją trawy, któ­rym to­wa­rzy­szą kse­ro­mor­ficz­ne ro­śli­ny ziel­ne, rzad­ko także krze­wy. Stepy kształ­tu­ją się na ob­sza­rach pod wpły­wem kli­ma­tu kon­ty­nen­tal­ne­go – z go­rą­cym i su­chym latem oraz mroź­ną i wietrz­ną zimą.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stepan

obce imię mę­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stepanakercki

→ Ste­pa­na­kert


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Ste­pa­na­ker­tem, do­ty­czą­cy Ste­pa­na­ker­tu


Patrz:Stepanakert

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stepanakert

[czy­taj: stePAnakert] sto­li­ca Gór­skie­go Ka­ra­ba­chu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Azji, sto­li­ca Gór­skie­go Ka­ra­ba­chu;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stepaniuk

naz­wi­sko


Ste­pa­niuk (nie­od­mien­ne) – pol­skie i ukra­iń­skie naz­wi­sko. W stycz­niu 2022 roku w Pol­sce no­si­ły je 2384 osoby, w tym 1313 męż­czyzn oraz 1071 ko­biet. We­dług da­nych z 2002 roku naj­wię­cej (825), osób z tym naz­wi­skiem miesz­ka­ło w wo­je­wództ­wie pod­la­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steper

przy­rząd gim­na­stycz­ny do ćwi­cze­nia spraw­no­ści nóg; step­per


Źródła:

SJP.pl

Stephan

[czy­taj: szte­fan]
1. obce imię mę­skie;
2. naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stephanie

[czy­taj: szte­fan]
1. obce imię mę­skie;
2. naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) an­glo­sa­skie imię żeń­skie, Ste­fa­nia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stephen

[czy­taj: sti­wen] obce imię mę­skie


Step­hen – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Min­ne­so­ta, w hrab­stwie Mars­hall.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stephenie

[czy­taj: sti­wen] obce imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Stephens

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stephenson

[czy­taj: STIwenson] naz­wi­sko, m.in. Ge­or­ge Step­hen­son (1781-1848) - wy­na­laz­ca bry­tyj­ski


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stepniarka

ro­dzaj ja­szczur­ki z ro­dzi­ny ja­szczur­ko­wa­tych; Ere­mias


Źródła:

SJP.pl

Stepnica

1. mia­sto w Pol­sce;
2. rzeka w Pol­sce


Step­ni­ca (do 1945 niem. "Groß Ste­pe­nitz", daw. "Stob­ni­ca", hist. "Ste­pe­nit­ze") – mia­sto w pół­noc­no-za­chod­niej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie go­le­niow­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Step­ni­ca. Po­ło­żo­na na po­gra­ni­czu Rów­ni­ny Go­le­niow­skiej i Do­li­ny Dol­nej Odry, nad Roz­to­ką Odrzań­ską i ucho­dzą­cą do niej rzeką Go­wie­ni­cą. W mie­ście znaj­du­je się port mor­ski i ką­pie­li­sko mor­skie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stepnicki

przy­miot­nik od: Step­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Stepniczanin

miesz­ka­niec Step­ni­cy (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stepniczanka

miesz­kan­ka Step­ni­cy (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stepniewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stepnowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stepojeż

ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny jeży


Ste­po­jeż ("He­mie­chi­nus") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny jeży (Eri­na­ce­i­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny je­żo­wa­tych (Eri­na­ce­i­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stepowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|ste­po­wać.


Ste­po­wa­nie ( step – krok) – ro­dzaj tańca po­le­ga­ją­cy na wy­stu­ki­wa­niu rytmu za po­mo­cą butów pod­ku­tych me­ta­lo­wy­mi blasz­ka­mi. Oprócz ruchu stóp tan­cerz może także po­ru­szać całym cia­łem, w za­leż­no­ści od stylu ste­po­wa­nia, bądź efek­tu jaki chce się uzy­skać. W ste­pie ir­landz­kim tan­ce­rze tra­dy­cyj­nie trzy­ma­ją ręce sple­cio­ne za sobą utrzy­mu­jąc kor­pus wy­pro­sto­wa­ny, w ste­pie ame­ry­kań­skim wraz z pla­stycz­nym kor­pu­sem biorą czyn­ny udział w tańcu.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stepować

tań­czyć, ude­rza­jąc ryt­micz­nie pod­ku­ty­mi ob­ca­sa­mi i czub­ka­mi butów o po­dło­gę


Źródła:

SJP.pl

Stepowienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pro­ces za­mia­ny śro­do­wi­ska o buj­nej ro­ślin­no­ści w step lub pre­rię


Ste­po­wie­nie - prze­mia­na ob­sza­rów za­le­sio­nych, za­ro­śli i łąk w zbio­ro­wi­ska tra­wia­ste - step lub pre­rię. Trawy są ro­śli­na­mi od­por­ny­mi na wa­run­ki kli­ma­tycz­ne i nie po­trze­bu­ją owa­dów do rozm­na­ża­nia. Ste­po­wie­nie po­stę­pu­je wraz ze sko­ko­wym ochło­dze­niem bądź ocie­ple­niem kli­ma­tu oraz pod wpły­wem nad­mier­ne­go osu­sze­nia gleb (przy śred­nich rocz­nych opa­dach po­ni­żej 500-600 mm) oraz sil­nym na­sło­necz­nie­niu te­re­nu.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stepowieć

przeksz­tał­cać się w step lub po­dob­ne zbio­ro­wi­sko tra­wia­ste


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) geogr. za­mie­niać się w step


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stepowy

1. ty­po­wy dla stepu, ży­ją­cy, ros­ną­cy na ste­pie;
2. zwią­za­ny ze ste­pem (tań­cem), np. krok ste­po­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze ste­pem, do­ty­czą­cy stepu

 (1.2) zwią­za­ny ze ste­pem i ste­po­wa­niem, do­ty­czą­cy stepu i ste­po­wa­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stepper

przy­rząd gim­na­stycz­ny do ćwi­cze­nia spraw­no­ści nóg; ste­per


Step­per – sta­cjo­nar­ne urzą­dze­nie tre­nin­go­we do ćwi­cze­nia prze­de wszyst­kim dol­nych par­tii mię­śni. Ruchy wy­ko­ny­wa­ne na step­pe­rze przy­po­mi­na­ją cho­dze­nie po scho­dach lub wspi­na­nie się pod górkę.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stepówka

ptak z ro­dzi­ny o tej samej naz­wie, ży­ją­cy na ste­pach Azji i Afry­ki


Źródła:

SJP.pl

Stepówki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pte­roc­li­for­mes|Hux­ley|ref=tak., rząd pta­ków z in­fra­gro­ma­dy pta­ków ne­o­gna­tycz­nych;


Ste­pów­ki, ste­pów­ko­wa­te – rząd (Pte­roc­li­for­mes) oraz ro­dzi­na (Pte­roc­li­dae) pta­ków z pod­gro­ma­dy pta­ków no­wo­czes­nych Ne­or­nit­hes. Obej­mu­je ga­tun­ki pu­styn­ne, pół­pu­styn­ne i ste­po­we, za­miesz­ku­ją­ce Azję, Afry­kę oraz po­łud­nio­wo-za­chod­nią Eu­ro­pę (Pół­wy­sep Ibe­ryj­ski i po­łud­nio­wą Fran­cję).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stepówkowate

o ce­chach ste­pów­ko­wa­tych (rząd pta­ków)


Źródła:

SJP.pl

Stepówkowaty

o ce­chach ste­pów­ko­wa­tych (rząd pta­ków)


Źródła:

SJP.pl

Ster

1. urzą­dze­nie do kie­ro­wa­nia stat­kiem wod­nym lub po­wietrz­nym; rudel;
2. kie­row­nict­wo, za­rzą­dza­nie czymś;
3. jed­nost­ka ob­ję­to­ści sto­so­wa­na w Pol­sce do 1953 roku; metr sze­ścien­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) lotn. żegl. urzą­dze­nie słu­żą­ce do na­da­nia i utrzy­ma­nia kie­run­ku ruchu stat­ku wod­ne­go lub po­wietrz­ne­go;

 (1.2) przen. książk. kie­ro­wa­nie, za­rzą­dza­nie czymś


Ster – ru­cho­me urzą­dze­nie bę­dą­ce czę­ścią jed­nost­ki pły­wa­ją­cej lub stat­ku po­wietrz­ne­go (patrz: po­wierzch­nie ste­ro­we sa­mo­lo­tu), słu­żą­ce za­rów­no do utrzy­my­wa­nia, jak i do zmia­ny kie­run­ku ruchu. Dzia­ła­nie steru zmie­nia ką­to­wą orien­ta­cję jed­nost­ki w prze­strze­ni.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Steradian

jed­nost­ka miary kąta bry­ło­we­go; ste­re­o­ra­dian


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mat. miar. jed­nost­ka miary kąta bry­ło­we­go w ukła­dzie SI, równa mie­rze kąta o wierz­choł­ku w środ­ku kuli, wy­ci­na­ją­ce­go z po­wierzch­ni tej kuli frag­ment o po­wierzch­ni rów­nej kwa­dra­to­wi pro­mie­nia kuli;


Ste­ra­dian (sr od στέρεος – stę­ża­ły, twar­dy, ma­syw­ny, prze­strzen­ny i ra­dius – pro­mień) – jed­nost­ka SI okre­śla­ją­ca miarę kąta bry­ło­we­go; nie­mia­no­wa­na jed­nost­ka po­chod­na tego ukła­du.

Jest to miara kąta bry­ło­we­go o wierz­choł­ku w środ­ku kuli, wy­ci­na­ją­ce­go z po­wierzch­ni tej kuli pole równe kwa­dra­to­wi jej pro­mie­nia. Tak zde­fi­nio­wa­na miara kąta bry­ło­we­go przyj­mu­je war­to­ści rze­czy­wi­ste z prze­dzia­łu for­mu­la_1.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Steran

w che­mii: czte­ro­pier­ście­nio­wy zwią­zek bez pod­staw­ni­ków, z któ­re­go zbu­do­wa­ny jest ste­ro­id; cy­klo­pen­ta­no­per­hy­dro­fe­nan­tren


Źródła:

SJP.pl

Sterany

po­tocz­nie: bar­dzo zmę­czo­ny, wy­czer­pa­ny wy­ko­ny­wa­niem cięż­kiej pracy; wy­koń­czo­ny, sty­ra­ny, uty­ra­ny, za­ty­ra­ny, spra­co­wa­ny


Źródła:

SJP.pl

Sterać

1. zmar­no­wać, zni­szczyć, nad­we­rę­żyć coś głów­nie przez cięż­ką pracę, trudy, zmart­wie­nia itp.; sty­rać;
2. daw­niej: po­drzeć, zni­szczyć coś przez dłu­gie uży­wa­nie;
3. daw­niej: roztr­wo­nić (ma­ją­tek, bo­gact­wa);
4. daw­niej: ste­rać się -
a) stra­cić siły, zdro­wie przez pracę, trudy, mę­czą­cy tryb życia itp.;
b) o ma­jąt­ku, bo­gact­wach itp.: roz­stać roztr­wo­nio­nym


Źródła:

SJP.pl

Sterburta

prawa burta stat­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) żegl. prawa burta stat­ku pa­trząc z rufy na dziób


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sterburtowy

→ ster­bur­ta


Patrz:sterburta

Źródła:

SJP.pl

Stercz

gru­czoł u męż­czyzn i sam­ców ssa­ków wyt­wa­rza­ją­cy wy­dzie­li­nę wcho­dzą­cą w skład na­sie­nia; gru­czoł kro­ko­wy; pro­sta­ta


Źródła:

SJP.pl

Sterczenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|ster­czeć.


Źródła:

Wiktionary

Sterczeć

cza­sow­nik

 (1.1) wy­sta­wać poza jakąś po­wierzch­nię, stać na sztorc

 (1.2) pot. stać długo i bez­czyn­nie

 (1.3) gwara wię­zien­na stać


Źródła:

Wiktionary

Sterczowy

→ stercz


Patrz:stercz

Źródła:

SJP.pl

Sterczyna

pio­no­wy, wień­czą­cy ele­ment de­ko­ra­cji ar­chi­tek­to­nicz­nej, sto­so­wa­ny też cza­sem w me­blar­stwie i w zwień­cze­niach oł­ta­rzy


Źródła:

SJP.pl

Sterczynowy

→ ster­czy­na


Patrz:sterczyna

Źródła:

SJP.pl

Sterdynianin

miesz­ka­niec Ster­dy­ni (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sterdynianka

miesz­kan­ka Ster­dy­ni (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sterdyń

wieś w Pol­sce


Ster­dyń (do 2006 "Ster­dyń-Osada") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie so­ko­łow­skim, Ma sta­tus so­łect­wa, Jest sie­dzi­bą gminy Ster­dyń oraz pa­ra­fii św. Anny. Leży na hi­sto­rycz­nym Pod­la­siu.

Ster­dyń daw­niej był mia­stem – uzy­skał lo­ka­cję miej­ską przed 1737 ro­kiem, zo­stał zde­gra­do­wa­ny w 1869 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sterdyński

→ Ster­dyń


Patrz:Sterdyń

Źródła:

SJP.pl

Stereo

1. po­tocz­nie: ste­re­o­fo­nicz­ny (uży­wa­ne po okre­śla­nym rze­czow­ni­ku);
2. efekt po­le­ga­ją­cy na odt­wo­rze­niu i prze­ka­za­niu dźwię­ków przez sprzęt w taki spo­sób, że dają wra­że­nie roz­mie­szczo­nych w prze­strze­ni


przy­miot­nik

 (1.1) ste­re­o­fo­nicz­ny

przy­słó­wek

 (2.1) ste­re­o­fo­nicz­nie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (3.1) pot. urzą­dze­nie lub ze­staw ste­re­o­fo­nicz­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stereobat

1. po­dium w świą­ty­ni rzym­skiej;
2. pod­bu­do­wa świą­ty­ni grec­kiej


Ste­re­o­bat (gr. στερεοβάτης z στέρεος „stę­ża­ły, twar­dy, ma­syw­ny, prze­strzen­ny” i βάτος „stą­pa­ją­cy”):


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stereobiektyw

rzad­ko: fo­to­gra­ficz­na na­sad­ka ste­re­o­sko­po­wa słu­żą­ca do ro­bie­nia zdjęć pla­stycz­nych; ste­re­o­o­biek­tyw (rzad­ko)


Źródła:

SJP.pl

Stereocefal

ro­dzaj di­no­za­u­ra z ro­dzi­ny an­ky­lo­za­u­rów; eu­o­plo­ce­fal, sko­lo­za­ur


Źródła:

SJP.pl

Stereochemia

dział zaj­mu­ją­cy się struk­tu­rą prze­strzen­ną czą­stek che­micz­nych oraz za­leż­no­ścią mię­dzy ich bu­do­wą a prze­bie­giem re­ak­cji, w ja­kiej biorą udział


Ste­re­o­che­mia – dział che­mii zaj­mu­ją­cy się ba­da­niem trój­wy­mia­ro­wej struk­tu­ry czą­ste­czek i jej wpły­wem na włas­no­ści tych czą­ste­czek.

Ste­re­o­che­mia zaj­mu­je się czte­re­ma pod­sta­wo­wy­mi za­gad­nie­nia­mi:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stereochemiczny

→ ste­re­o­che­mia


Patrz:stereochemia

Źródła:

SJP.pl

Stereochromia

Ste­re­o­chro­mia – tech­ni­ka w sztu­ce, wy­ko­rzy­sty­wa­na w ma­lar­stwie ścien­nym, fre­sków i obra­zów, po­le­ga­ją­ca na za­bez­pie­cze­niu po­ma­lo­wa­nej po­wierzch­ni (po­dło­ża i farb) przed ne­ga­tyw­nym dzia­ła­niem wpły­wów at­mos­fe­rycz­nych lub wan­da­liz­mem za po­mo­cą pre­pa­ra­tów, np.: szkło wodne, wo­do­rot­le­nek gli­no­wy, kwas krze­mo­wo-flu­o­ro­wy.


Źródła:

Wikipedia

Stereofonia

elek­tro­a­ku­stycz­na me­to­da za­pi­sy­wa­nia, od­bie­ra­nia, trans­mi­to­wa­nia i odt­wa­rza­nia dźwię­ku, da­ją­ca wra­że­nie prze­strzen­ne­go roz­mie­szcze­nia jego źró­deł


Ste­re­o­fo­nia (pot. ste­reo z gr. "στερεός" "twar­dy, stały, sztyw­ny, prze­strzen­ny" i "φωνή" "dźwięk, ton, głos") – elek­tro­a­ku­stycz­na me­to­da od­bie­ra­nia, za­pi­sy­wa­nia, trans­mi­to­wa­nia i odt­wa­rza­nia dźwię­ku, tak aby u słu­cha­ją­ce­go wy­wo­łać wra­że­nie prze­strzen­ne­go roz­mie­szcze­nia jego źró­deł. Zapis dźwię­ku od­by­wa się za po­mo­cą co najm­niej dwóch nie­za­leż­nych mi­kro­fo­nów, osob­no dla ka­na­łu le­we­go i pra­we­go, trans­mi­sja zaś po­przez dwa od­dziel­ne ka­na­ły do dwóch osob­nych gło­śni­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stereofoniczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest ste­re­o­fo­nicz­ne


Źródła:

Wiktionary

Stereofoniczny

przy­miot­nik od: ste­re­o­fo­nia


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) elek­tron. akust. taki, który wy­ko­rzy­stu­je tech­ni­kę ste­re­o­fo­nii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stereofotografia

Ste­re­o­fo­to­gra­fia, fo­to­gra­fia ste­re­o­sko­po­wa – tech­ni­ka po­le­ga­ją­ca na wy­ko­na­niu dwóch zdjęć obiek­tu z róż­nych punk­tów wi­dze­nia.

Ob­ser­wa­cja ta­kich zdjęć po­le­ga na pa­trze­niu pra­wym okiem na fo­to­gra­fię wy­ko­na­ną z pra­we­go punk­tu wi­dze­nia i lewym okiem – z prze­ciw­ne­go punk­tu. Daje to wra­że­nie iż przed­mio­ty te znaj­du­ją się w trój­wy­mia­ro­wej prze­strze­ni. Na­tu­ral­ność, wła­ści­wość ta­kiej tech­ni­ki osią­ga się przez wy­rów­na­nie kątów wi­dze­nia i od­stę­pów op­tycz­nych.


Źródła:

Wikipedia

Stereognozja

Ste­re­o­gnoz­ja – ter­min ne­u­ro­lo­gicz­ny okre­śla­ją­cy zdol­ność do roz­poz­na­wa­nia przed­mio­tów wy­łącz­nie za po­mo­cą do­ty­ku.

Stwier­dzo­no, że u ludzi cho­rych na cho­ro­bę Alz­he­i­me­ra ste­re­o­gnoz­ja znacz­nie po­gar­sza się, w prze­ci­wień­stwie do in­nych typów de­men­cji, gdzie to zja­wi­sko nie jest ob­ser­wo­wa­ne.


Źródła:

Wikipedia

Stereograf

przy­rząd słu­żą­cy do przed­sta­wia­nia po­wierzch­ni brył ge­o­me­trycz­nych na pła­szczyź­nie


Źródła:

SJP.pl

Stereografia

per­spek­ty­wicz­ne przed­sta­wia­nie brył ge­o­me­trycz­nych na pła­szczyź­nie, w spo­sób za­cho­wu­ją­cy wier­ność kątów


Źródła:

SJP.pl

Stereograficzny

→ ste­re­o­gra­fia


Patrz:stereografia

Źródła:

SJP.pl

Stereografka

→ ste­re­o­graf


Patrz:stereograf

Źródła:

SJP.pl

Stereogram

1. para zdjęć tego sa­me­go przed­mio­tu wy­ko­na­nych w ten spo­sób, że przy ich ob­ser­wa­cji w ste­re­o­sko­pie otrzy­mu­je się trój­wy­mia­ro­wy obraz;
2. prze­strzen­ny, trój­wy­mia­ro­wy obraz ja­kiejś rze­czy, uzy­ska­ny jedną z licz­nych tech­nik


Ste­re­o­gram, obraz ste­re­o­sko­po­wy – obraz przed­sta­wio­ny na pła­szczyź­nie w taki spo­sób, aby spra­wiał wra­że­nie trój­wy­mia­ro­we­go. Wra­że­nie to widz może osią­gnąć przy za­sto­so­wa­niu spe­cjal­nych oku­la­rów o róż­no­barw­nych szkieł­kach lub od­po­wied­nio usta­wia­jąc wzrok (np. roz­szcze­pia­jąc go) – użyty spo­sób jest za­leż­ny od tech­ni­ki, jaką ut­wo­rzo­no ste­re­o­gram.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stereoizomer

jeden ze związ­ków róż­nią­cych się je­dy­nie prze­strzen­nym uło­że­niem ato­mów; izo­mer prze­strzen­ny


Źródła:

SJP.pl

Stereokardiograf

urzą­dze­nie do ba­da­nia serca me­to­dą ste­re­o­kar­dio­gra­fii


Źródła:

SJP.pl

Stereomechanika

dział me­cha­ni­ki zaj­mu­ją­cy się odksz­tał­ce­nia­mi i na­prę­że­nia­mi w po­szcze­gól­nych czę­ściach roż­nych kon­struk­cji


Źródła:

SJP.pl

Stereometria

dział ge­o­me­trii do­ty­czą­cy włas­no­ści figur ge­o­me­trycz­nych prze­strzen­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mat. dział ma­te­ma­ty­ki, ge­o­me­tria trój­wy­mia­ro­wa;


Ste­re­o­me­tria – ge­o­me­tria prze­strze­ni trój­wy­mia­ro­wej. Po­ję­cie to od­no­si się naj­czę­ściej do prze­strze­ni eu­kli­de­so­wej, ale może też do­ty­czyć prze­strze­ni hi­per­bo­licz­nej i rzu­to­wej.

Przed­mio­tem jej badań są włas­no­ści brył oraz przeksz­tał­ce­nia izo­me­trycz­ne i afi­nicz­ne prze­strze­ni.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stereometryczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) mat. zwią­za­ny ze ste­re­o­me­trią, do­ty­czą­cy ste­re­o­me­trii


Źródła:

Wiktionary

Stereoobiektyw

rzad­ko: fo­to­gra­ficz­na na­sad­ka ste­re­o­sko­po­wa słu­żą­ca do ro­bie­nia zdjęć pla­stycz­nych; ste­re­o­biek­tyw


Źródła:

SJP.pl

Stereoradian

prze­sta­rza­le: jed­nost­ka miary kąta bry­ło­we­go; ste­ra­dian


Źródła:

SJP.pl

Stereoskop

przy­rząd op­tycz­ny da­ją­cy moż­li­wość uzy­ska­nia trój­wy­mia­ro­wych obra­zów sfo­to­gra­fo­wa­nych obiek­tów


Ste­re­o­skop – przy­rząd op­tycz­ny, słu­żą­cy do ob­ser­wo­wa­nia fo­to­gra­fii ste­re­o­sko­po­wych. Fo­to­gra­fia ste­re­o­sko­po­wa skła­da się z dwóch zdjęć tego sa­me­go obiek­tu, ale wy­ko­na­nych z róż­nych punk­tów wi­dze­nia (zob. ste­re­o­sko­pia). Pa­trzą­cy przez ste­re­o­skop widz ma wra­że­nie prze­strzen­no­ści i trój­wy­mia­ro­wo­ści oglą­da­nej sceny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stereoskopia

Ste­re­o­sko­pia – tech­ni­ka obra­zo­wa­nia od­da­ją­ca wra­że­nie nor­mal­ne­go wi­dze­nia ste­re­o­sko­po­we­go, to zna­czy odw­zo­ro­wu­ją­ca nie tylko kształt i kolor obiek­tów, ale także ich wza­jem­ne za­leż­no­ści prze­strzen­ne, od­le­głość od ob­ser­wa­to­ra i głę­bię sceny.

Wy­ma­ga do­star­cze­nia do mózgu dwóch obra­zów, wi­dzia­nych z per­spek­ty­wy le­we­go i pra­we­go oka.


Źródła:

Wikipedia

Stereoskopowy

→ ste­re­o­skop


Patrz:stereoskop

Źródła:

SJP.pl

Stereotaksja

1. w me­dy­cy­nie: me­to­da wpro­wa­dza­nia do okre­ślo­nych miejsc w mózgu elek­tro­dy (lub in­ne­go urzą­dze­nia) celem po­bu­dze­nia lub usz­ko­dze­nia oś­rod­ka móz­go­we­go;
2. w bio­lo­gii: re­ak­cja ru­cho­wa wolno po­ru­sza­ją­cych się or­ga­niz­mów na bo­dziec kie­run­ko­wy - dotyk, po­le­ga­ją­ca na ich ści­słym przy­wie­ra­niu do po­dło­ża; tig­mo­tak­sja


Źródła:

SJP.pl

Stereotaktyczny

→ ste­re­o­tak­sja


Patrz:stereotaksja

Źródła:

SJP.pl

Stereotyp

upro­szczo­ny obraz kogoś lub cze­goś, zwy­kle opar­ty na czę­ścio­wo fał­szy­wych są­dach, funk­cjo­nu­ją­cy w świa­do­mo­ści spo­łecz­nej i nie­łat­wo zmie­nia­ją­cy się


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) so­cjol. upro­szczo­na kon­struk­cja my­ślo­wa za­wie­ra­ją­ca ir­ra­cjo­nal­ne bądź fał­szy­we prześ­wiad­cze­nie do­ty­czą­ce róż­nych zja­wisk, in­sty­tu­cji, osób, a naj­czę­ściej in­nych grup spo­łecz­nych;

 (1.2) po­ligr. ro­dzaj ma­try­cy dru­kar­skiej do druku wy­pu­kłe­go

 (1.3) in­form. ad­no­ta­cja gru­pu­ją­ca inne ad­no­ta­cje


Ste­re­o­typ (z gr. στερεός „twar­dy, stały, sztyw­ny, prze­strzen­ny” i τυπος „wzór, od­cisk”) – kon­struk­cja my­ślo­wa za­wie­ra­ją­ca kom­po­nent poz­naw­czy, emo­cjo­nal­ny i be­ha­wio­ral­ny oraz upro­szczo­ne prześ­wiad­cze­nie do­ty­czą­ce ge­ne­zy róż­nych zja­wisk, w tym do­ty­czą­cych in­nych grup spo­łecz­nych. Jako pier­wszy ter­mi­nu „ste­re­o­typ” na okre­śle­nie upro­szczo­nych sche­ma­tów, klisz i wy­o­bra­żeń, któ­ry­mi lu­dzie po­słu­gu­ją się do oce­nia­nia i ka­te­go­ry­zo­wa­nia, użył Wal­ter Lipp­mann w swo­jej książ­ce „Opi­nia Pu­blicz­na”.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stereotypia

Ste­re­o­ty­pia – cią­głe pow­ta­rza­nie bez­ce­lo­wych lub ry­tu­al­nych ru­chów, po­staw ciała, wy­po­wie­dzi wy­stę­pu­ją­ce u osób z nie­peł­no­spraw­no­ścią in­te­lek­tu­al­ną, z za­bu­rze­nia­mi ze spek­trum au­tyz­mu, dy­ski­ne­za­mi póź­ny­mi, ste­re­o­ty­po­wym za­bu­rze­niem ru­cho­wym, a także z in­ny­mi za­bu­rze­nia­mi. Ste­re­o­ty­pią może być wy­ko­ny­wa­nie pro­stych ru­chów, ta­kich jak ko­ły­sa­nie cia­łem, a także zło­żo­nych, jak na przy­kład na­prze­mien­ne krzy­żo­wa­nie nóg, a także wy­ko­ny­wa­nie ru­chów mar­szo­wych w miej­scu. Ste­re­o­ty­pie słow­ne to per­se­we­ra­cje.


Źródła:

Wikipedia

Stereotypizacja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spro­wa­dza­nie cze­goś do ste­re­o­ty­pu, two­rze­nie ste­re­o­ty­pu


Źródła:

Wiktionary

Stereotypizować

spro­wa­dzać coś do ste­re­o­ty­pu


Źródła:

SJP.pl

Stereotypowo

przy­słó­wek

 (1.1) zgod­nie ze ste­re­o­ty­pem


Źródła:

Wiktionary

Stereotypowość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest ste­re­o­ty­po­we; cecha tych, któ­rzy są ste­re­o­ty­po­wi


Źródła:

Wiktionary

Stereotypowy

zgod­ny z ste­re­o­ty­pem, niez­mien­ny, sza­blo­no­wy, tra­dy­cyj­ny


przy­miot­nik

 (1.1) zgod­ny ze ste­re­o­ty­pem, niez­mien­ny, sza­blo­no­wy, tra­dy­cyj­ny

 (1.2) za­wsze taki sam, pow­ta­rza­ją­cy się bez zmian


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stereowizja

ste­re­o­wiz­ja cy­fro­wa - tech­ni­ka obra­zo­wa umoż­li­wia­ją­ca re­kon­struk­cję scen trój­wy­mia­ro­wych na pod­sta­wie obra­zów po­zy­ska­nych z przy­najm­niej dwóch sen­so­rów op­tycz­no-elek­tro­nicz­nych


Źródła:

SJP.pl

Sterkoryzacja

daw­niej: upra­wa grun­tów przy uży­ciu na­wo­zów na­tu­ral­nych lub sztucz­nych


Źródła:

SJP.pl

Sterkowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sterkowiec

Ster­ko­wiec – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie brze­skim, w gmi­nie Brze­sko.

W Ster­kow­cu znaj­du­je się przy­sta­nek ko­le­jo­wy, przez który prze­bie­ga linia ko­le­jo­wa nr 91 Kra­ków Głów­ny – Me­dy­ka.

In­te­gral­ne czę­ści miej­sco­wo­ści: Łężcz, Na Ba­gnie, Pia­ski.


Źródła:

Wikipedia

Sterków

Ster­ków – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bu­skim, w po­wie­cie zie­lo­no­gór­skim, w gmi­nie No­wo­gród Bo­brzań­ski.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa zie­lo­no­gór­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Sterlet

ryba słod­ko­wod­na z ro­dzi­ny je­sio­tro­wa­tych; cze­czu­ga


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Aci­pen­ser rut­he­nus|L.|ref=tak., ga­tu­nek słod­ko­wod­nej, wę­drow­nej ryby z ro­dzi­ny je­sio­tro­wa­tych;


Ster­let, cze­czu­ga ("Aci­pen­ser rut­he­nus", "Huso rut­he­nus") – ga­tu­nek słod­ko­wod­nej, wę­drow­nej ryby z ro­dzi­ny je­sio­tro­wa­tych (Aci­pen­se­ri­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sterling

w że­glar­stwie: deska za­wie­szo­na po­zio­mo na li­nach za burtą, umoż­li­wia­ją­ca wy­ko­ny­wa­nie tam niek­tó­rych robót


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) żegl. deska do prac wy­wie­szo­na za burtę stat­ku


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sterlingowy

→ ster­ling (jed­nost­ka mo­ne­tar­na); szter­lin­go­wy


Źródła:

SJP.pl

Sterlitamacki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Ster­li­ta­ma­kiem, do­ty­czą­cy Ster­li­ta­ma­ku


Źródła:

Wiktionary

Sterlitamak

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w Rosji, po­ło­żo­ne w Basz­kor­to­sta­nie;


Ster­li­ta­mak (ros. Стерлитамак, "Stier­li­ta­mak", baszk. Стәрлетамаҡ / "Stärletamaq") – mia­sto w Rosji. Jest po­ło­żo­ne w za­chod­niej czę­ści kraju, w Basz­kor­to­sta­nie. W 2020 li­czy­ło 276 394 miesz­kań­ców. W mie­ście znaj­du­je się wyż­sza szko­ła pe­da­go­gicz­na oraz mu­ze­um hi­sto­rycz­no-kra­joz­naw­cze. W Ster­li­ta­mak funk­cjo­nu­je port rzecz­ny.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stermaszt

ostat­ni, tylny maszt na wie­lo­masz­to­wych stat­kach o peł­nym oża­glo­wa­niu re­jo­wym; krzyż­maszt, krojc­maszt


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) żegl. tylny maszt co najm­niej trój­masz­tow­ca o oża­glo­wa­niu re­jo­wym


Ster­maszt (krojc­maszt) – ostat­ni maszt na ża­glow­cach mi­ni­mum trzy­masz­to­wych, pod wa­run­kiem, że znaj­du­je się na nim oża­glo­wa­nie re­jo­we. Oża­glo­wa­nie to może zaj­mo­wać cały maszt lub tylko wyż­sze pię­tra żagli, współ­dzie­ląc lub od­da­jąc niż­sze pię­tra oża­glo­wa­niu sko­śne­mu. Ster­maszt wy­stę­pu­je wy­łącz­nie na ża­glow­cach typu fre­ga­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stermomodernizować

prze­pro­wa­dzić prace zmniej­sza­ją­ce stra­ty cie­pła w bu­dyn­ku


Źródła:

SJP.pl

Stermotorzysta

że­glarz upraw­nio­ny do pro­wa­dze­nia jach­tów mo­to­ro­wych po wo­dach śród­lą­do­wych


Źródła:

SJP.pl

Stermotorzystka

→ ster­mo­to­rzy­sta


Patrz:stermotorzysta

Źródła:

SJP.pl

Stern

[czy­taj: sztern] ty­god­nik nie­miec­ki


Stern („gwia­zda”) – ilu­stro­wa­ny ty­god­nik uka­zu­ją­cy się w Niem­czech. Za­ło­żo­ny w 1948 roku, w 2000 jego na­kład wy­no­sił około mi­lio­na eg­zem­pla­rzy.

W 1983 roku wzbu­dził mię­dzy­na­ro­do­wą sen­sa­cję, pu­bli­ku­jąc w od­cin­kach rze­ko­me dzien­ni­ki Adol­fa Hit­le­ra. Hi­sto­ry­cy wy­ka­za­li jed­nak­że, iż była to mi­sty­fi­ka­cja, a ty­god­nik długo mu­siał odzy­ski­wać za­u­fa­nie czy­tel­ni­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sternadel

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. trzna­del


Źródła:

Wiktionary

Sternal

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. trzna­del


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sternberg

naz­wi­sko


Stern­berg – mia­sto w Niem­czech, w kraju związ­ko­wym Me­klem­bur­gia-Po­mo­rze Przed­nie, w po­wie­cie Lud­wigs­lust-Par­chim, sie­dzi­ba Związ­ku Gmin Stern­ber­ger Se­en­lands­chaft.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sterne

[czy­taj: stern] naz­wi­sko, m.in. La­u­ren­ce Ster­ne (1713-1768) - pi­sarz an­giel­ski


Źródła:

SJP.pl

Sternicki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sternictwo

1. kie­ro­wa­nie stat­kiem lub ło­dzią za po­mo­cą steru;
2. kie­ro­wa­nie or­ga­ni­za­cją, ludź­mi; kie­row­nict­wo;
3. ze­spół ludzi za­rzą­dza­ją­cych or­ga­ni­za­cją, ludź­mi; kie­row­nict­wo;
4. praca, zawód ster­ni­ka


Źródła:

SJP.pl

Sterniczka

1. że­glar­ka ob­słu­gu­ją­ca ster;
2. ko­bie­ta ma­ją­ca sto­pień ster­ni­ka


Źródła:

SJP.pl

Sterniczuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sterniczy

→ ster­nik


Patrz:sternik

Źródła:

SJP.pl

Sternik

1. że­glarz ob­słu­gu­ją­cy ster;
2. sto­pień że­glar­ski;
3. że­glarz ma­ją­cy sto­pień ster­ni­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) sport. żegl. że­glarz kie­ru­ją­cy danym obiek­tem pły­wa­ją­cym

 (1.2) żegl. sto­pień że­glar­ski niż­szy od stop­nia ka­pi­ta­na i że­glarz po­sia­da­ją­cy ów sto­pień


Ster­nik – osoba kie­ru­ją­ca jed­nost­ką pły­wa­ją­cą (stat­kiem, ło­dzią itp.) z po­mo­cą steru (urzą­dze­nia ste­ro­we­go).

Na więk­szych stat­kach i okrę­tach ster­nik jest jed­nym z człon­ków za­ło­gi (zwy­kle nie musi być ofi­ce­rem), który kie­ru­je okrę­tem wy­peł­nia­jąc po­le­ce­nia ka­pi­ta­na (do­wód­cy). Do zadań ster­ni­ka na­le­ży prze­de wszyst­kim utrzy­my­wa­nie za­da­ne­go kursu, wyz­na­czo­ne­go na wi­docz­ny obiekt na brze­gu lub po­przez od­nie­sie­nie do stron świa­ta (kurs kom­pa­so­wy).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sternit

draż­nią­cy bo­jo­wy śro­dek tru­ją­cy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. zwią­zek che­micz­ny z pod­gru­py draż­nią­cych bo­jo­wych środ­ków tru­ją­cych, na­zy­wa­nej ster­ni­ta­mi, dzia­ła­ją­cy draż­nią­co na drogi od­de­cho­we, błony ślu­zo­we, oczy i skórę po­wo­du­jąc ki­cha­nie, ka­szel, po­draż­nie­nia oczu i gór­nych dróg od­de­cho­wych;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sternity

draż­nią­cy bo­jo­wy śro­dek tru­ją­cy


Ster­ni­ty (łac. "ster­nu­e­re" – ki­chać; ang. "ster­nu­ta­tor", "ster­nu­ta­to­ry agent") – pod­gru­pa draż­nią­cych bo­jo­wych środ­ków tru­ją­cych. Są cia­ła­mi sta­ły­mi o bar­dzo małej lot­no­ści, przez co mogą być sto­so­wa­ne je­dy­nie w po­sta­ci ae­ro­zo­lu.

Ster­ni­ty w nie­wiel­kim stę­że­niu dzia­ła­ją draż­nią­co na drogi od­de­cho­we, błony ślu­zo­we, oczy i skórę.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sternowo

Ster­no­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie choj­nic­kim, w gmi­nie Choj­ni­ce.

Wieś jest czę­ścią skła­do­wą so­łect­wa Lotyń.

Pry­wat­na wieś szla­chec­ka po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w wo­je­wództ­wie po­mor­skim. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa byd­go­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Sternum

brzusz­na (spod­nia) część seg­men­tów tu­ło­wia i od­wło­ku sta­wo­no­gów


Ster­num (l. mn. ster­na) – brzusz­na (spod­nia) część seg­men­tów ciała bu­du­ją­cych tułów i od­włok u sta­wo­no­gów. Zło­żo­na z jed­ne­go lub wię­cej skle­ry­tów zwa­nych płyt­ka­mi brzusz­ny­mi lub ster­ni­ta­mi. Ster­ni­ty są brzusz­ny­mi czę­ścia­mi eg­zosz­kie­le­tu. Z niek­tó­rych mogą od­cho­dzić do wew­nątrz ciała wy­pust­ki zwane en­do­ster­ni­ta­mi, bę­dą­ce czę­ścią en­dosz­kie­le­tu i punk­tem za­cze­pu mię­śni.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steroid

zwią­zek or­ga­nicz­ny bio­lo­gicz­nie czyn­ny; ste­ryd


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. zob. ste­ryd.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Steroidowy

→ ste­ro­id; ste­ry­do­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) bio­chem. zwią­za­ny ze ste­ro­i­da­mi, do­ty­czą­cy ste­ro­i­dów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sterol

zwią­zek che­micz­ny z grupy ste­ry­dów; ste­ry­na


Źródła:

SJP.pl

Sterolotka

ele­ment uste­rze­nia umie­szczo­ny na kra­wę­dzi spły­wu skrzy­dła sa­mo­lo­tu; ele­won


Źródła:

SJP.pl

Sterowalność

Ste­ro­wal­ność ( con­trol­la­bi­li­ty) – moż­li­wość wpły­wa­nia na stan ba­da­ne­go obiek­tu.


Źródła:

Wikipedia

Sterowalny

da­ją­cy się ste­ro­wać


Źródła:

SJP.pl

Sterowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|ste­ro­wać.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sterowany

1. taki, który pod­le­ga wpły­wom, re­gu­la­cjom (np. go­spo­dar­ka ste­ro­wa­na)
2. taki, któ­rym daje się kie­ro­wać za po­mo­cą od­po­wied­nich urzą­dzeń (np. ste­ro­wa­ne po­ci­ski ra­kie­to­we)


Źródła:

SJP.pl

Sterować

1. wyz­na­czać kie­ru­nek, trasę za po­mo­cą steru
2. kie­ro­wać ja­ki­miś dzia­ła­nia­mi, wpły­wać na coś, rzą­dzić czymś
3. kie­ro­wać pracą, ru­chem urzą­dzeń, ma­szyn za po­mo­cą kom­pu­te­ra, pi­lo­ta itp.


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) żegl. wyz­na­czać kie­ru­nek za po­mo­cą steru

 (1.2) kie­ro­wać ja­ki­miś dzia­ła­nia­mi, wpły­wać na coś, rzą­dzić czymś

 (1.3) kon­tro­lo­wać pracę urzą­dze­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sterowcowy

→ ste­ro­wiec


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy ste­row­ca


Patrz:sterowiec

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sterowiec

ae­ro­stat z na­pę­dem sil­ni­ko­wym


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) lotn. ste­ro­wal­ny, po­dłuż­ny balon na­peł­nio­ny gazem lżej­szym od po­wie­trza, po­sia­da­ją­cy włas­ny napęd;


Ste­ro­wiec – ae­ro­stat (sta­tek po­wietrz­ny lżej­szy od po­wie­trza), od ba­lo­nu róż­nią­cy się po­sia­da­niem steru i na­pę­du, dzię­ki któ­rym może się sa­mo­dziel­nie po­ru­szać, nie­za­leż­nie od ota­cza­ją­ce­go go po­wie­trza.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sterownia

po­mie­szcze­nie na stat­ku mie­szczą­ce przy­rzą­dy ste­row­ni­cze


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­mie­szcze­nie, z któ­re­go czymś się ste­ru­je, za­rzą­dza


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sterownica

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sterowniczy

słu­żą­cy do ste­ro­wa­nia


przy­miot­nik

 (1.1) sły­żą­cy do ste­ro­wa­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sterowniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: ste­row­ny


Źródła:

SJP.pl

Sterownik

in­form. pro­gram kom­pu­te­ro­wy albo plik od­po­wie­dzial­ny za od­po­wied­nią współ­pra­cę urzą­dze­nia pe­ry­fe­ryj­ne­go z kom­pu­te­rem i kon­tro­lu­ją­cy tę współ­pra­cę; draj­wer; dri­ver


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. pro­gram ob­słu­gu­ją­cy urzą­dze­nia po­dłą­czo­ne do kom­pu­te­ra

 (1.2) techn. pro­gram lub urzą­dze­nie go wy­ko­nu­ją­ce słu­żą­ce do ste­ro­wa­nia ukła­dem


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sterowność

Ste­row­ność – cecha pro­ce­su lub obiek­tu (np. sa­mo­lo­tu, stat­ku) okre­śla­ją­ca jego po­dat­ność na sy­gna­ły ste­ru­ją­ce (np na wy­chy­le­nie wo­lan­tu, obrót koła ste­ro­we­go, ale także na zmia­nę ste­ru­ją­ce­go na­pię­cia elek­trycz­ne­go na wej­ściu wzmac­nia­cza), ob­ja­wia­ją­ca się wła­ści­wą, prze­wi­dzia­ną re­ak­cją na te sy­gna­ły.


Źródła:

Wikipedia

Sterowny

da­ją­cy się pro­wa­dzić po obra­nym kur­sie, szyb­ko i spraw­nie re­a­gu­ją­cy na ruchy steru (np. ste­row­na łódź, ste­row­ny sa­mo­lot)


Źródła:

SJP.pl

Sterowy

przy­miot­nik od: ster (np. drą­żek ste­ro­wy)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze ste­rem, do­ty­czą­cy steru


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sterroryzowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) polit. uży­cie prze­mo­cy w celu za­stra­sze­nia


Źródła:

Wiktionary

Sterroryzować

zmu­sić kogoś do cze­goś prze­mo­cą


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. ter­ro­ry­zo­wać)

 (1.1) polit. użyć prze­mo­cy w celu za­stra­sze­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sterta

wiele przed­mio­tów po­ło­żo­nych jeden na dru­gim


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zbiór le­żą­cych na sobie przed­mio­tów

 (1.2) in­form. ro­dzaj pa­mię­ci w kom­pu­te­rze;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stertnik

ma­szy­na ukła­da­ją­ca słomę lub siano w ster­ty


Źródła:

SJP.pl

Sterujący

taki, za po­mo­cą któ­re­go można czymś kie­ro­wać, np. zegar ste­ru­ją­cy


Źródła:

SJP.pl

Steryczny

w che­mii: prze­strzen­ny, np. efekt ste­rycz­ny


Źródła:

SJP.pl

Steryd

zwią­zek or­ga­nicz­ny bio­lo­gicz­nie czyn­ny; ste­ro­id


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. lipid zbu­do­wa­ny z czte­rech pier­ście­ni wę­glo­wych, od­po­wie­dzial­ny za prze­pływ krwi, re­gu­lu­ją­cy prze­mia­nę ma­te­rii, za­cho­wa­nia sek­su­al­ne, przy­rost tka­nek lub peł­nią­cy inną okre­ślo­ną funk­cję;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pot. obraź. czło­wiek sil­nie umię­śnio­ny

 (2.2) pot. obraź. czło­wiek za­ży­wa­ją­cy ste­ry­dy (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sterydowiec

po­tocz­nie: osoba za­ży­wa­ją­ca ste­ry­dy; ste­ry­dziarz


Źródła:

SJP.pl

Sterydowy

przy­miot­nik od: ste­ryd; ste­ro­i­do­wy


przy­miot­nik

 (1.1) bio­chem. zwią­za­ny ze ste­ry­dem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sterydziara

pe­jo­ra­tyw­nie: ko­bie­ta za­ży­wa­ją­ca ste­ry­dy


Źródła:

SJP.pl

Sterydziarz

pe­jo­ra­tyw­nie: osoba za­ży­wa­ją­ca ste­ry­dy; ste­ry­do­wiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gwara. uczn. obraź. czło­wiek sil­nie umię­śnio­ny, ćwi­czą­cy na si­łow­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sterygma

1. część żeń­skich na­rzą­dów ge­ni­tal­nych u mo­ty­li;
2. część pod­staw­ki u pod­staw­cza­ków, na któ­rej wy­ra­sta za­rod­nik


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sterylizacja

1. za­bieg chi­rur­gicz­ny wy­ko­ny­wa­ny w celu trwa­łe­go unie­moż­li­wie­nia zaj­ścia w ciążę lub po­zba­wie­nia zdol­no­ści pło­dze­nia;
2. ni­szcze­nie drob­no­u­stro­jów za po­mo­cą środ­ków fi­zycz­nych i che­micz­nych;
3. me­to­da utr­wa­la­nia żyw­no­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. med. ni­szcze­nie drob­no­u­stro­jów i ich za­rod­ni­ków za po­mo­cą czyn­ni­ków fi­zycz­nych i che­micz­nych prze­pro­wa­dza­ne w ce­lach an­ty­sep­tycz­nych, do kon­ser­wa­cji pro­duk­tów żyw­no­ścio­wych itp.;

 (1.2) med. wet. po­zba­wia­nie płod­no­ści (zwy­kle pod­czas za­bie­gu chi­rur­gicz­ne­go) przy jed­no­czes­nym za­cho­wa­niu czyn­no­ści hor­mo­nal­nej gru­czo­łów płcio­wych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sterylizacyjny

przy­miot­nik od: ste­ry­li­za­cja


Źródła:

SJP.pl

Sterylizator

w me­dy­cy­nie: urzą­dze­nie do wy­ja­ła­wia­nia ma­te­ria­łów i urzą­dzeń me­dycz­nych; au­to­klaw


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. apa­rat me­dycz­ny do ste­ry­li­za­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sterylizatornia

w me­dy­cy­nie: po­mie­szcze­nie w szpi­ta­lu, gdzie spe­cjal­ny­mi tech­ni­ka­mi ni­szczy się drob­no­u­stro­je i ich po­sta­cie za­rod­ni­ko­we, gro­ma­dzą­ce się na po­wierzch­ni na­rzę­dzi chi­rur­gicz­nych i urzą­dzeń me­dycz­nych


Źródła:

SJP.pl

Sterylizowany

1. ni­szczyć drob­no­u­stro­je za po­mo­cą ste­ry­li­za­cji;
2. po­zba­wiać płod­no­ści z za­cho­wa­niem czyn­no­ści hor­mo­nal­nej gru­czo­łów płcio­wych


Źródła:

SJP.pl

Sterylizować

1. ni­szczyć drob­no­u­stro­je za po­mo­cą ste­ry­li­za­cji;
2. po­zba­wiać płod­no­ści z za­cho­wa­niem czyn­no­ści hor­mo­nal­nej gru­czo­łów płcio­wych


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. wy­ste­ry­li­zo­wać)

 (1.1) biol. med. ni­szczyć mi­kro­or­ga­niz­my i ich spory

 (1.2) biol. med. po­zba­wiać płod­no­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sterylność

→ ste­ryl­ny


Patrz:sterylny

Źródła:

SJP.pl

Sterylny

1. po­zba­wio­ny drob­no­u­stro­jów; ja­ło­wy, wy­ja­ło­wio­ny;
2. po­zba­wio­ny wad i znieksz­tał­ceń;
3. nie­ska­zi­tel­nie czy­sty;
4. nie­pod­le­ga­ją­cy wpły­wom zew­nętrz­nym


przy­miot­nik

 (1.1) ide­al­nie czy­sty i po­zba­wio­ny drob­no­u­stro­jów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Steryna

zwią­zek che­micz­ny z grupy ste­ry­dów; ste­rol


Źródła:

SJP.pl

Sterówka

pióro w ogo­nie ptaka słu­żą­ce do ste­ro­wa­nia kie­run­kiem lotu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) żegl. po­most na­wi­ga­cyj­ny jed­nost­ki pły­wa­ją­cej

 (1.2) ornit. ogo­no­we pióro pta­sie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stestować

po­tocz­nie: prze­te­sto­wać, spraw­dzić


Źródła:

SJP.pl

Stet

(po­li­gra­fia) niech zo­sta­nie, jak było przed po­praw­ką (wska­zów­ka ko­rek­to­ra dla ze­ce­ra)


Źródła:

SJP.pl

Stetoskop

słu­chaw­ka le­kar­ska słu­żą­ca do osłu­chi­wa­nia na­rzą­dów wew­nętrz­nych, za­koń­czo­na mem­bra­ną z lej­kiem; fo­nen­do­skop


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. przy­rząd dia­gno­stycz­ny słu­żą­cy do osłu­chi­wa­nia pa­cjen­ta;


Ste­to­skop (z gr. στήθος, "stēthos" – „pierś” i σκοπή, "skopé" – „ob­ser­wa­cja, ogląd”), inna nazwa to fo­nen­do­skop – przy­rząd dia­gno­stycz­ny sto­so­wa­ny w me­dy­cy­nie, słu­żą­cy do osłu­chi­wa­nia pa­cjen­ta, głów­nie jego klat­ki pier­sio­wej, serca i jamy brzusz­nej.

Wy­na­le­zie­nie ste­to­sko­pu przy­pi­su­je się fran­cu­skie­mu le­ka­rzo­wi René Théophile Hy­a­cint­he La­en­nec (René La­en­nec) w 1816 roku. Pier­wot­nie była to słu­chaw­ka w po­sta­ci drew­nia­nej, lej­ko­wa­tej rurki z pła­skim za­koń­cze­niem od stro­ny usz­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stetryczały

taki, który ste­try­czał (stał się zrzęd­li­wy, zgorz­knia­ły)


Źródła:

SJP.pl

Stetryczeć

stać się te­try­kiem; zdzi­wa­czeć


Źródła:

SJP.pl

Stetson

marka ka­pe­lu­szy


Stet­son – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Maine, w hrab­stwie Pe­nob­scot.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stety

po­tocz­nie: par­ty­ku­ła uwy­dat­nia­ją­ca, że coś jest po myśli mó­wią­ce­go; szczę­śli­wie, na szczę­ście


par­ty­ku­ła

 (1.1) pot. żart. …słu­żą­ca do wy­ra­ża­nia za­do­wo­le­nia, że dana sy­tu­a­cja ma miej­sce


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Steve

STEVE – at­mos­fe­rycz­ne zja­wi­sko op­tycz­ne, ob­ser­wo­wa­ne na noc­nym nie­bie w po­sta­ci fio­le­to­wo-zie­lo­nej wstę­gi świa­tła. Nazwa zo­sta­ła na­da­na pod ko­niec 2016 roku przez ob­ser­wa­to­rów zorzy po­lar­nej z Al­ber­ty w Ka­na­dzie. Póź­niej przy­ję­to akro­nim wtór­ny, na­zy­wa­jąc to zja­wi­sko jako „sil­nym wzmoc­nie­niem pręd­ko­ści emi­sji ter­micz­nej (ang. Strong Ther­mal Emis­sion Ve­lo­ci­ty En­han­ce­ment)”.


Źródła:

Wikipedia

Steven

[czy­taj: sti­wen] obce imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Stevens

[czy­taj: sti­wens] naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stevenson

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stevia

ste­wia;
1. ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych, obej­mu­ją­cy około 240 ga­tun­ków; skup­nia;
2. sło­dzik z liści tej ro­śli­ny


Źródła:

SJP.pl

Stevie

ste­wia;
1. ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych, obej­mu­ją­cy około 240 ga­tun­ków; skup­nia;
2. sło­dzik z liści tej ro­śli­ny


Źródła:

SJP.pl

Stewa

dolna część szkie­le­tu stat­ku dzie­lą­ca się na część dzio­bo­wą (stewa dzio­bo­wa, dziob­ni­ca) i część ru­fo­wą (stewa ru­fo­wa, tyl­ni­ca)


Stewa – część szkie­le­tu stat­ku lub łodzi. Prze­dłu­że­nie stęp­ki w kie­run­ku dzio­bu (stewa dzio­bo­wa, dziob­ni­ca) albo rufy (stewa ru­fo­wa, tyl­ni­ca).

Stewa ru­fo­wa koń­czy ru­fo­wą część ka­dłu­ba stat­ku, łą­cząc po­szy­cie burt. W przy­pad­ku stat­ków wy­ko­na­na jest zwy­kle jako sta­liw­ny odlew lub sta­lo­wa kon­struk­cja spa­wa­na, za­wie­ra­ją­ca wyj­ście okrę­to­we­go wału na­pę­do­we­go i za­wie­sze­nie steru.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stewarcja

ste­war­cja ka­me­lio­wa­ta - ro­śli­na ozdob­na z ro­dzi­ny ka­me­lio­wa­tych (her­ba­to­wa­tych)


Ste­war­cja ("Ste­war­tia" L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny her­ba­to­wa­tych ("The­a­ce­ae"). Obej­mu­je 22 ga­tun­ki. Dwa z nich rosną we wschod­niej czę­ści Ame­ry­ki Pół­noc­nej ("Ste­war­tia ma­la­co­den­dron" i "S. ovata"). Po­zo­sta­łe wy­stę­pu­ją we wschod­niej Azji od Wiet­na­mu i Laosu, po­przez Chiny (gdzie jest ich naj­więk­sze zróż­ni­co­wa­nie), po Koreę i Ja­po­nię. Ro­śli­ny te rosną w la­sach, ich kwia­ty roz­wi­ja­ją się latem i za­py­la­ne są przez owady.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steward

[czy­taj: stju-ard] męż­czyz­na pra­cu­ją­cy na po­kła­dzie stat­ku lub sa­mo­lo­tu, ob­słu­gu­ją­cy pa­sa­że­rów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) lotn. mors. czło­nek za­ło­gi stat­ku lub sa­mo­lo­tu ob­słu­gu­ją­cy pa­sa­że­rów


Ste­ward – wieś w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Il­li­no­is, w hrab­stwie Lee.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stewardesa

[czy­taj: stju-ar­de­sa] ko­bie­ta pra­cu­ją­ca na po­kła­dzie stat­ku lub sa­mo­lo­tu, ob­słu­gu­ją­ca pa­sa­że­rów; ste­war­des­sa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) lotn. człon­ki­ni za­ło­gi sa­mo­lo­tu ob­słu­gu­ją­ca pa­sa­że­rów;

 (1.2) mors. człon­ki­ni za­ło­gi stat­ku ob­słu­gu­ją­ca pa­sa­że­rów;


Ste­war­de­sa, ste­ward (pol. kon­wo­jent po­kła­du sa­mo­lo­tu) – osoba pra­cu­ją­ca w sa­mo­lo­tach, na stat­kach i w po­cią­gach. Ob­słu­ga pa­sa­że­rów nie jest je­dy­nym obo­wiąz­kiem ste­war­de­sy, ale po­nie­waż jest łatwa do za­ob­ser­wo­wa­nia zawód bywa ko­ja­rzo­ny bar­dziej z ser­wi­sem po­kła­do­wym niż z kwe­stia­mi bez­pie­czeń­stwa i ob­słu­gi sa­mo­lo­tu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stewardessa

[czy­taj: stju-ar­des­sa] ko­bie­ta pra­cu­ją­ca na po­kła­dzie stat­ku lub sa­mo­lo­tu, ob­słu­gu­ją­ca pa­sa­że­rów; ste­war­de­sa


Źródła:

SJP.pl

Stewardka

[czy­taj: stju-ardka] pra­cow­ni­ca służ­by in­for­ma­cyj­no-po­rząd­ko­wej na im­pre­zie ma­so­wej


Źródła:

SJP.pl

Stewart

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stewia

ste­via;
1. ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych, obej­mu­ją­cy około 240 ga­tun­ków; skup­nia;
2. sło­dzik z liści tej ro­śli­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ste­via|Ca­va­nil­les|ref=tak., jeden z ro­dza­jów ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych;

 (1.2) spoż. na­tu­ral­na sub­stan­cja sło­dzą­ca w po­sta­ci sprosz­ko­wa­nych liści i pąków albo skry­sta­li­zo­wa­ne­go ek­strak­tu ze Ste­via re­ba­u­dia­na, upraw­ne­go ga­tun­ku ste­wii (1.1)


Ste­wia, skup­nia ("Ste­via") – ro­dzaj z ro­dzi­ny astro­wa­tych. Obej­mu­je ok. 270 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej i Ame­ry­ce Środ­ko­wej się­ga­jąc na pół­no­cy po Mek­syk i Stany Zjed­no­czo­ne. Na­u­ko­wa nazwa ro­dza­ju upa­mięt­nia Pedro Jaime Este­ve (zwa­ne­go Ste­viu­sem) – bo­ta­ni­ka i me­dy­ka z Wa­len­cji, zm. 1556.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stewiol

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny po­cho­dzą­cy ze ste­wii, wy­stę­pu­ją­cy w po­sta­ci gli­ko­zy­dów, m.in. ste­wio­zy­du, uży­wa­ne­go jako śro­dek sło­dzą­cy


Ste­wiol – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy di­ter­pe­nów. Wy­i­zo­lo­wa­ny po raz pier­wszy z ro­śli­ny z ga­tun­ku Ste­via re­ba­u­dia­na w 1931. Bu­do­wa czą­stecz­ki ste­wio­lu zo­sta­ła poz­na­na do­pie­ro w 1960.

Ste­wiol wy­stę­pu­je w po­sta­ci gli­ko­zy­dów ste­wio­lo­wych (m.in. ste­wio­zy­du, re­ba­u­dio­zy­du A czy re­ba­u­dio­zy­du M), sto­so­wa­nych jako sub­stan­cja sło­dzą­ca w Pa­rag­wa­ju od 500 lat, a w Ja­po­nii od 1970. W ostat­nich la­tach zy­sku­ją po­pu­lar­ność rów­nież w Sta­nach Zjed­no­czo­nych i Eu­ro­pie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stewiolowy

→ ste­wiol, np. gli­ko­zyd ste­wio­lo­wy - gli­ko­zyd uży­wa­ny jako śro­dek sło­dzą­cy; ste­wio­zyd


Źródła:

SJP.pl

Stewiowy

→ ste­wia


Patrz:stewia

Źródła:

SJP.pl

Stewiozyd

gli­ko­zyd uży­wa­ny jako śro­dek sło­dzą­cy; gli­ko­zyd ste­wio­lo­wy


Źródła:

SJP.pl

Steyr

[czy­taj: szta­jer]
1. marka broni pal­nej;
2. marka cią­gni­ków rol­ni­czych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Steć

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sthawirawada

kie­ru­nek bud­dyz­mu opar­ty na na­u­kach Buddy i dą­że­niu do osią­gnię­cia nir­wa­ny, jedna z głów­nych szkół hi­na­ja­ny; the­ra­wa­da


Źródła:

SJP.pl

Sticharion

Sti­cha­rion (gr. στιχάριον, стихарь) – szata uży­wa­na jako ele­ment stro­ju li­tur­gicz­ne­go w ko­ścio­łach chrze­ści­jań­skich obrząd­ków wschod­nich, zwła­szcza bi­zan­tyj­skich i po­krew­nych, wy­wo­dzą­ca się z chi­to­nu, dłu­giej sukni no­szo­nej w sta­ro­żyt­no­ści. Sym­bo­li­zu­je czy­stość duszy. W obrząd­ku rzym­skim (ła­ciń­skim) od­po­wied­ni­kiem sti­cha­rio­nu jest alba.


Źródła:

Wikipedia

Sticher

w Ko­ście­le pra­wo­sław­nym: hymn śpie­wa­ny mię­dzy wer­sa­mi psal­mu; sti­che­ron


Źródła:

SJP.pl

Sticherarion

w Ko­ście­le pra­wo­sław­nym: księ­ga li­tur­gicz­na z hym­na­mi śpie­wa­ny­mi mię­dzy wer­sa­mi psal­mu


Źródła:

SJP.pl

Sticheron

w Ko­ście­le pra­wo­sław­nym: hymn śpie­wa­ny mię­dzy wer­sa­mi psal­mu; sti­cher


Źródła:

SJP.pl

Sticker

[czy­taj: sti­ker] na­klej­ka, na­lep­ka


Stic­ker – wieś w An­glii, w Korn­wa­lii. Leży 55 km na pół­noc­ny wschód od mia­sta Pen­zan­ce i 357 km na za­chód od Lon­dy­nu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stiepan

obce imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Stigma

1. struk­tu­ra cy­to­plaz­ma­tycz­na wy­stę­pu­ją­ca m.in u pier­wot­nia­ków; plam­ka oczna;
2. dawna li­te­ra al­fa­be­tu grac­kie­go, obec­nie nie­u­ży­wa­na;
3. część słup­ka ro­ślin okry­to­na­sien­nych; zna­mię


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. li­te­ra al­fa­be­tu grec­kie­go, obec­nie nie­u­ży­wa­na w ję­zy­ku grec­kim; w grec­kim sy­ste­mie licz­bo­wym oz­na­cza licz­bę 6; jest li­ga­tu­rą liter sigma i tau;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stil

daw­niej: taśma do re­je­stro­wa­nia i odt­wa­rza­nia dźwię­ku; stilo, stylo


Źródła:

SJP.pl

Stilb

w fi­zy­ce: jed­nost­ka lu­mi­na­cji źró­dła świa­tła w ukła­dzie CGS, za­stą­pio­nym przez układ SI


Stilb (z gr. "stil­bei" – bły­szczeć, lśnić) – jed­nost­ka lu­mi­nan­cji źró­dła świa­tła w ukła­dzie CGS, oz­na­cza­na sb.

Nazwa wpro­wa­dzo­na ok. 1920 przez fran­cu­skie­go fi­zy­ka André Blon­de­la (1863-1938).

1 stilb jest lu­mi­nan­cją po­wierzch­ni pła­skiej o polu 1 for­mu­la_1 i świa­tło­ści 1 kan­de­li.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stilben

wę­glo­wo­dór wie­lo­pier­ście­nio­wy sto­so­wa­ny jako scyn­ty­la­tor (sub­stan­cja emi­tu­ją­ca świa­tło pod wpły­wem pro­mie­nio­wa­nia jo­ni­zu­ją­ce­go); styl­ben


Źródła:

SJP.pl

Stilbestrol

syn­te­tycz­ny zwią­zek or­ga­nicz­ny o dzia­ła­niu żeń­skich hor­mo­nów płcio­wych, ma­ją­cy po­stać be­zbarw­nych krysz­ta­łów; sto­so­wa­ny w le­cze­niu cho­rób ko­bie­cych; syn­to­fo­li­na


Źródła:

SJP.pl

Stilbit

po­spo­li­ty mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów; styl­bit, des­min


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miner. po­spo­li­ty mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów, kru­chy, uwod­nio­ny gli­no­krze­mian wap­nia;


Stil­bit (Des­min) – mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów, za­li­cza­ny do grupy ze­o­li­tów. Jest mi­ne­ra­łem po­spo­li­tym.

Nazwa po­cho­dzi od gr." stil­be" = po­łysk; nazwa des­min od gr. "desme" = wiąz­ka (snop) i na­wią­zu­je do sno­po­wych sku­pień tego mi­ne­ra­łu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stiliaga

czło­wiek ubie­ra­ją­cy się ek­stra­wa­ganc­ko mod­nie, odz­na­cza­ją­cy się ra­żą­cy­mi ma­nie­ra­mi


Źródła:

SJP.pl

Stiller

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stilo

daw­niej: taśma do odt­wa­rza­nia i re­je­stra­cji dźwię­ków; stil, stylo


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stilometr

przy­rząd do szyb­kie­go ba­da­nia skła­du che­micz­ne­go stali me­to­dą ana­li­zy wid­mo­wej; sta­lo­skop


Źródła:

SJP.pl

Stilon

sty­lon (czę­ściej);
1. mocne włó­kno po­lia­mi­do­we;
2. tka­ni­na z włó­kna o tej samej naz­wie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stilonowy

→ sti­lon; sty­lo­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Stilton

ser an­giel­ski z peł­ne­go mleka kro­wie­go


Zo­bacz też: Stil­ton (wieś) – miej­sco­wość w hrab­stwie Cam­brid­ges­hi­re (An­glia).

Stil­ton – typ ple­śnio­we­go sera an­giel­skie­go. Pro­du­ko­wa­ny jest w dwóch od­mia­nach: nie­bie­skiej i bia­łej. Jest wyt­wa­rza­ny głów­nie w hrab­stwach Der­bys­hi­re, Le­i­ce­sters­hi­re i Not­ting­hams­hi­re.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stilus

me­ta­lo­wy rylec uży­wa­ny przez sta­ro­żyt­nych Rzy­mian do pi­sa­nia na ta­blicz­kach wo­sko­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) hist. ro­dzaj rylca do pi­sa­nia po wo­sko­wej ta­blicz­ce

 (1.2) rzad. in­form. na­rzę­dzie gra­ficz­ne do ekra­nów do­ty­ko­wych, kształ­tem przy­po­mi­na­ją­ce dłu­go­pis;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stimulans

rza­dziej: śro­dek pod­nie­ca­ją­cy, po­bu­dza­ją­cy


Źródła:

SJP.pl

Stimulus

po­bud­ka do dzia­ła­nia, im­puls, bo­dziec


Źródła:

SJP.pl

Sting

Sting, właśc. Gor­don Matt­hew Tho­mas Sum­ner (ur. 2 paź­dzier­ni­ka 1951 w Wall­send) – bry­tyj­ski pio­sen­karz, muzyk, mul­tiin­stru­men­ta­li­sta, autor tek­stów, kom­po­zy­tor, aktor i ak­ty­wi­sta. W la­tach 70. i 80. XX wieku był li­de­rem, wo­ka­li­stą, au­to­rem tek­stów, kom­po­zy­to­rem i ba­si­stą ze­spo­łu The Po­li­ce.


Źródła:

Wikipedia

Stinger

kok­tajl, na który skła­da się biały mię­to­wy li­kier oraz bran­dy z lodem


Źródła:

SJP.pl

Stinguendo

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: przy­ci­sza­jąc


Źródła:

SJP.pl

Stir

skró­to­wiec, ro­dzaj męski

 (1.1) = Sy­stem Te­le­in­for­ma­tycz­ny Izby Roz­li­cze­nio­wej


Źródła:

Wiktionary

Stiracchiando

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: roz­cią­ga­jąc, prze­cią­ga­jąc, opóź­nia­jąc; sti­ran­do


Źródła:

SJP.pl

Stirando

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: roz­cią­ga­jąc, prze­cią­ga­jąc, opóź­nia­jąc; sti­rac­chian­do


Źródła:

SJP.pl

Stiszowit

mi­ne­rał, po­li­mor­ficz­na od­mia­na kwar­cu


Sti­szo­wit (sti­szo­fit) – jedna z form po­li­mor­ficz­nych dwut­len­ku krze­mu. Pow­sta­je w tem­pe­ra­tu­rze 1200–1400 °C pod ci­śnie­niem 160 tys. atm. Jest to od­mia­na o sieci ru­ty­lo­wej i naj­wyż­szej gę­sto­ści 4,28 g/cm3. Wy­stę­pu­je na­tu­ral­nie głów­nie w miej­scach ude­rzeń me­te­o­ry­tów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stiuk

szla­chet­ny tynk zło­żo­ny z mie­sza­ni­ny gipsu, wap­nia i drob­ne­go pia­sku; uży­wa­ny do de­ko­ra­cyj­nych pła­sko­rzeźb ścien­nych (sztu­ka­te­ria)


Stiuk – na­le­ży do szla­chet­nych wy­praw tyn­kar­skich. Tra­dy­cyj­nie wy­stę­po­wał w dwóch od­mia­nach – stiu­ku wa­pien­ne­go zwa­ne­go lu­strza­nym (stąd nazwa "stuc­co" – lu­stro) oraz od­mia­na stiu­ku gip­so­we­go.

W od­mia­nie wa­pien­nej głów­nym skład­ni­kiem było długo do­ło­wa­ne wapno (nawet 30 lat), drob­no­ziar­ni­sty pia­sek, nie­kie­dy wy­peł­niacz z pyłu mar­mu­ro­we­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stiukarz

ar­ty­sta lub rze­mieśl­nik zaj­mu­ją­cy się wy­ko­ny­wa­niem sztu­ka­te­rii i in­nych prac ze stiu­ku; sztu­ka­tor


Źródła:

SJP.pl

Stiukowy

przy­miot­nik od: stiuk


Źródła:

SJP.pl

Stlały

rzad­ko: taki, który stlał (tląc się, spło­nął, spa­lił się)


Źródła:

SJP.pl

Stleć

rzad­ko: tląc się, spło­nąć, spa­lić się; stlić się


Źródła:

SJP.pl

Stlić

stlić się: tląc się, spa­lić się


Źródła:

SJP.pl

Stlony

taki, który się stlił; stla­ły


Źródła:

SJP.pl

Sto

1. li­czeb­nik głów­ny oz­na­cza­ją­cy licz­bę 100;
2. prze­no­śnie: wiel­ka ilość cze­goś; mnó­stwo; chma­ra


li­czeb­nik głów­ny

 (1.1) licz­ba 100;

li­czeb­nik nie­o­kre­ślo­ny

 (2.1) przen. bar­dzo dużo


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stoa

1. ro­dzaj ko­lum­no­we­go por­ty­ku w an­tycz­nej ar­chi­tek­tu­rze grec­kiej;
2. szko­ła fi­lo­zo­ficz­na sto­i­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ar­chit. sta­ro­grec­ka wy­dłu­żo­na hala ko­lum­no­wa, którą za­my­ka­ła z tyłu ścia­na, czę­sto zdo­bio­na ma­lo­wi­dła­mi;

 (1.2) ar­chit. tylna ścia­na stoi (1.1)


Stoa (st.gr. στοά) – w ar­chi­tek­tu­rze sta­ro­grec­kiej była to wolno sto­ją­ca, wy­dłu­żo­na hala ko­lum­no­wa, którą za­my­ka­ła z tyłu ścia­na, czę­sto zdo­bio­na ma­lo­wi­dła­mi. Stoy były miej­scem hand­lu, ale słu­ży­ły też do od­po­czyn­ku lub wy­ko­ny­wa­nia zadań ad­mi­ni­stra­cyj­nych. Ich pod­sta­wo­wym przez­na­cze­niem było jed­nak za­pew­nie­nie miesz­kań­com grec­kich miast osło­ny przed de­szczem i żarem sło­necz­nym w miej­scach pu­blicz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stobiec

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stobiecki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stobiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stobnica

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stobno

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stobrawa

1. wieś w Pol­sce;
2. rzeka w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w Pol­sce po­łud­nio­wo-za­chod­niej;

 (1.2) geogr. wieś w wo­je­wództ­wie opol­skim;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stobrawski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Sto­bra­wą, do­ty­czą­cy Sto­bra­wy


Źródła:

Wiktionary

Stoch

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stochaj

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stochastyczny

w ma­te­ma­ty­ce: przy­pad­ko­wy, lo­so­wy, nie­wy­ka­zu­ją­cy okre­ślo­nej ten­den­cji


przy­miot­nik

 (1.1) mat. stat. nie wy­ka­zu­ją­cy żad­nej okre­ślo­nej ten­den­cji, nie zmie­rza­ją­cy do okre­ślo­ne­go celu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stochastyka

dział ma­te­ma­ty­ki, ina­czej ra­chu­nek praw­do­po­do­bień­stwa; lo­so­wość, przy­pad­ko­wość


Źródła:

SJP.pl

Stochomania

po­tocz­nie: fa­scy­na­cja Ka­mi­lem Sto­chem, pol­skim skocz­kiem nar­ciar­skim


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ogrom­na po­pu­lar­ność sko­ków nar­ciar­skich spo­wo­do­wa­na suk­ce­sa­mi pol­skie­go skocz­ka Ka­mi­la Sto­cha


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stochód

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka na za­chod­niej Ukra­i­nie, prawy do­pływ Pry­pe­ci;


Sto­chód ( Стохід "Sto­chid") – rzeka w pół­noc­no-za­chod­niej Ukra­i­nie, prawy do­pływ Pry­pe­ci.

Wy­pły­wa z Wy­ży­ny Wo­łyń­skiej, jej dłu­gość wy­no­si 188 km, a po­wierzch­nia do­rze­cza 3125 km². Nazwa rzeki po­cho­dzi od wielu sta­ro­rze­czy i ka­na­łów ("sto chid-sto dróg"'). Je­dy­ną więk­szą miej­sco­wo­ścią nad Sto­cho­dem jest Lu­bie­szów.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stock

[czy­taj: stok] śro­do­wi­sko­wo: baza, ma­ga­zyn, zwy­kle w od­nie­sie­niu do ar­ty­ku­łów cy­fro­wych; stok


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stockhausen

[czy­taj: SZTOKhałzen] naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stockholm

[czy­taj: stok­holm] sto­li­ca Szwe­cji; Sztok­holm


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stocki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stockinger

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stockowy

[czy­taj: sto­ko­wy] sto­ko­wy; śro­do­wi­sko­wo:
1. po­cho­dzą­cy ze stoc­ka (bazy, ma­ga­zy­nu);
2. przez­na­czo­ny do ulo­ko­wa­nia w stoc­ku (bazie, ma­ga­zy­nie)


Źródła:

SJP.pl

Stockport

Stock­port – mia­sto w pół­noc­no-za­chod­niej An­glii, po­ło­żo­ne w po­łud­nio­wej czę­ści hrab­stwa me­tro­po­li­tal­ne­go Wiel­ki Man­che­ster, w dy­stryk­cie Stock­port. Leży 9,8 km na po­łud­nio­wy wschód od Man­che­ste­ru. Liczy 117 935 miesz­kań­ców (2021).

Hi­sto­rycz­nie część hrab­stwa Ches­hi­re, Stock­port w XVI w.


Źródła:

Wikipedia

Stoczanin

miesz­ka­niec Stocz­ka Łu­kow­skie­go (mia­sta w Pol­sce); Stocz­ko­wia­nin


Źródła:

SJP.pl

Stoczanka

miesz­kan­ka Stocz­ka Łu­kow­skie­go (mia­sta w Pol­sce); Stocz­ko­wian­ka


Sto­czan­ka – nie­wiel­ki ciek wodny (stru­mień) w Łodzi wy­pły­wa­ją­cy ze Sto­ków (osied­le w Łodzi). Jest jedną z 20 rzek w Łodzi, a za­ra­zem naj­krót­szym do­pły­wem Łódki. Jej dłu­gość wy­no­si ok. 2,75 km.

Sto­czan­ka wy­pły­wa z nie­wiel­kie­go ka­na­łu bu­rzo­we­go o śred­ni­cy 1 metra.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stoczecki

→ Sto­czek, → Sto­czek Łu­kow­ski; stocz­kow­ski


Źródła:

SJP.pl

Stoczek

1. nie­wiel­ki stok
2. w od­lew­nict­wie: sznur po­kry­ty wo­skiem, uży­wa­ny przy wy­ro­bie rdze­ni; knot


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stoczkowianin

miesz­ka­niec Stocz­ka Łu­kow­skie­go (mia­sta w Pol­sce); Sto­cza­nin


Źródła:

SJP.pl

Stoczkowianka

miesz­kan­ka Stocz­ka Łu­kow­skie­go (mia­sta w Pol­sce); Sto­czan­ka


Źródła:

SJP.pl

Stoczkowski

→ Sto­czek, → Sto­czek Łu­kow­ski; sto­czec­ki


Źródła:

SJP.pl

Stocznia

za­kład zaj­mu­ją­cy się bu­do­wą stat­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) za­kład prze­my­sło­wy zaj­mu­ją­cy się bu­do­wą, re­mon­to­wa­niem, prze­bu­do­wy­wa­niem lub lik­wi­da­cją stat­ków wod­nych;


Stocz­nia – miej­sce, w któ­rym bu­du­je się stat­ki wodne, re­mon­tu­je je, prze­bu­do­wu­je lub do­ko­nu­je ich ro­zbiór­ki.

W stocz­ni naj­czę­ściej do­ko­nu­je się mon­ta­żu stat­ku z do­star­czo­nych ele­men­tów, na­to­miast głów­ne urzą­dze­nia oraz wy­po­sa­że­nie wy­ko­ny­wa­ne jest w in­nych za­kła­dach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stocznictwo

bu­dow­nict­wo okrę­to­we; re­mon­to­wa­nie stat­ków w stocz­niach


Źródła:

SJP.pl

Stoczniowiec

pra­cow­nik prze­my­słu stocz­nio­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pra­cow­nik stocz­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stoczniowy

przy­miot­nik od: stocz­nia


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stocz­nią, do­ty­czą­cy stocz­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stoczyć

1. ro­ze­grać walkę, po­tycz­kę itp.
2. zni­szczyć przez gry­zie­nie, drą­że­nie
3. sto­czyć się:
a) spaść skądś, to­cząc się
b) doś­wiad­czyć upad­ku mo­ral­ne­go


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. sta­czać)

 (1.1) to­cząc, zsu­nąć coś z góry

 (1.2) ro­ze­grać bitwę, walkę

 (1.3) wziąć udział w dy­sku­sji, kłót­ni

 (1.4) spo­wo­do­wać zni­szcze­nie lub roz­pad cze­goś

 (1.5) zde­gra­do­wać pod wzglę­dem mo­ral­nym

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny sto­czyć się (ndk. sta­czać się)

 (2.1) to­cząc się lub zsu­wa­jąc, spaść niżej

 (2.2) stać się nie­mo­ral­nym, nie­ucz­ci­wym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stodiosi

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. jak sto dia­błów


Źródła:

Wiktionary

Stodolnioki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. roln. gra­bie


Źródła:

Wiktionary

Stodolski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stodoranie

ple­mię sło­wiań­skie


Sto­do­ra­nie – śred­nio­wiecz­ne ple­mię sło­wiań­skie utoż­sa­mia­ne z Ha­we­la­na­mi, za­miesz­ku­ją­ce kraj Sto­dor: do­rze­cze Spre­wy dol­nej i Ha­we­li, pra­we­go do­pły­wu Łaby. Do tej samej grupy ple­mien­nej obok Sto­do­ran za­li­cza­no ple­mio­na: Nie­le­ty­ków, Do­szan i Zam­czy­ców.

Praw­do­po­dob­nie współ­dzia­ła­li ze Związ­kiem Wie­lec­kim w woj­nach prze­ciw­ko Świę­te­mu Ce­sar­stwu Rzym­skie­mu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stodoła

bu­dy­nek, w któ­rym prze­cho­wu­je się zboże; gumno


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ar­chit. roln. bu­dy­nek go­spo­dar­czy do prze­cho­wy­wa­nia plo­nów w sta­nie su­chym np. siano, zboże itp.


Sto­do­ła – bu­dy­nek w go­spo­dar­stwie rol­nym przez­na­czo­ny do prze­cho­wy­wa­nia ze­bra­ne­go zboża (naj­czę­ściej w po­sta­ci snop­ków), siana i słomy (luzem lub spra­so­wa­nej). W sto­do­le wy­ko­ny­wa­no omło­ty zboża, prze­cho­wy­wa­no na­rzę­dzia i po­ja­zdy rol­ni­cze. Czę­sto był to naj­więk­szy bu­dy­nek na te­re­nie go­spo­dar­stwa.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stodołowy

→ sto­do­ła


Patrz:stodoła

Źródła:

SJP.pl

Stodulski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stodwudziestoletni

ma­ją­cy sto dwa­dzie­ścia lat, trwa­ją­cy sto dwa­dzie­ścia lat itp.; stud­wu­dzie­sto­let­ni


Źródła:

SJP.pl

Stodółka

nie­du­ża sto­do­ła


Sto­dół­ka (ukr. Стоділка) – wieś na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie lwow­skim, w re­jo­nie sam­bor­skim (do 2020 roku w re­jo­nie tur­czań­skim) nad Stry­jem. Miej­sco­wość liczy około 358 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stoen

skrót od: Sto­łecz­ny Za­kład Ener­ge­tycz­ny; firma z bran­ży ener­ge­tycz­nej dzia­ła­ją­ca na te­re­nie War­sza­wy (obec­nie pod nazwą RWE Pol­ska S.A.)


Źródła:

SJP.pl

Stogniewice

Sto­gnie­wi­ce ( Herz­berg) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie kę­piń­skim, w gmi­nie Rych­tal.


Źródła:

Wikipedia

Stogować

ukła­dać w stogi


Źródła:

SJP.pl

Stogowica

opłon­ka sto­go­wi­ca - ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny sów­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Stoiber

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stoicki

do­ty­czą­cy sto­i­ka


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) filoz. od­no­szą­cy się do sto­i­cyz­mu

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) pot. odz­na­cza­ją­cy się spo­ko­jem, opa­no­wa­niem, sto­i­cyz­mem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stoicyzm

1. kie­ru­nek fi­lo­zo­fii sta­ro­żyt­nej szko­ły sto­i­ków, we­dług któ­re­go naj­waż­niej­szym wa­run­kiem szczę­ścia i wol­no­ści jest kie­ro­wa­nie się ro­zu­mem;
2. po­sta­wa ży­cio­wa po­le­ga­ją­ca na za­cho­wa­niu wew­nętrz­ne­go spo­ko­ju i opa­no­wa­nia w trud­nych sy­tu­a­cjach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. filoz. sta­ro­grec­ka szko­ła fi­lo­zo­ficz­na kła­dą­ca na­cisk na wew­nętrz­ną dy­scy­pli­nę mo­ral­ną, wy­peł­nia­nie obo­wiąz­ków które na nas spa­dły oraz od­cię­ciu się od emo­cji i zda­rzeń zew­nętrz­nych, w celu osią­gnię­cia szczę­ścia;

 (1.2) książk. umie­jęt­ność pa­no­wa­nia nad sobą, swo­i­mi emo­cja­mi i uczu­cia­mi; niewz­ru­szo­ny spo­kój i rów­no­wa­ga du­cho­wa


Sto­i­cyzm – szko­ła fi­lo­zo­ficz­na, która pow­sta­ła pod ko­niec IV wieku p.n.e. i przetr­wa­ła aż do zam­knię­cia wszyst­kich szkół fi­lo­zo­ficz­nych przez ce­sa­rza Ju­sty­nia­na w 529 roku. Szko­łę tę za­po­cząt­ko­wał w Ate­nach Zenon z Ki­tion. Do osta­tecz­nej formy do­pro­wa­dził ją Chry­zyp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stoiczka

→ stoik


Patrz:stoik

Źródła:

SJP.pl

Stoik

1. fi­lo­zo­fia: zwo­len­nik sto­i­cyz­mu, osoba ży­ją­ca zgod­nie z za­sa­da­mi ro­zu­mu;
2. osoba opa­no­wa­na, zrów­no­wa­żo­na du­cho­wo


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) filoz. zwo­len­nik sto­i­cyz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stoika

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D., B. lp. od: stoik


Źródła:

Wiktionary

Stoisko

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hand. wy­dzie­lo­ne, sa­mo­dziel­ne miej­sce sprze­da­ży wraz z ek­spo­zy­cją to­wa­ru


Źródła:

Wiktionary

Stoiskowy

przy­miot­nik od: sto­i­sko


Źródła:

SJP.pl

Stoiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stojaczek

zdrob­nie­nie od: sto­jak


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od sto­jak

 (1.2) lud. bot. ma­rzan­na wonna


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stojak

każdy przy­rząd słu­żą­cy do utrzy­my­wa­nia w pio­nie lub za­wie­sza­nia in­nych przed­mio­tów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. urzą­dze­nie utrzy­mu­ją­ce coś w po­zy­cji pio­no­wej, cza­sem też utrzy­mu­ją­ce w pio­nie dzie­ci nie­po­tra­fią­ce je­szcze sa­mo­dziel­nie stać

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) stpol. próż­niak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stojan

sta­tor; nie­ru­cho­ma część ma­szy­ny elek­trycz­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mech. nie­ru­cho­ma część sil­ni­ka elek­trycz­ne­go lub prąd­ni­cy, wew­nątrz któ­rej obra­ca się wir­nik


Sto­jan, sta­tor – ze­spół nie­ru­cho­mych ele­men­tów ma­szy­ny lub me­cha­niz­mu ota­cza­ją­cych wi­ru­ją­cy wokół sta­łej osi wir­nik. Naj­czę­ściej sto­so­wa­ny jest w pom­pach, sprę­żar­kach, wen­ty­la­to­rach, dmu­cha­wach, tur­bi­nach, ma­szy­nach elek­trycz­nych (sil­ni­kach, prąd­ni­cach).

Wy­jąt­ko­wo w sil­ni­ku z wi­ru­ją­cym sto­ja­nem wi­ru­je on wokół nie­ru­cho­me­go (lub ru­cho­me­go) wir­ni­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stojanka

w lot­nict­wie: miej­sce przez­na­czo­ne do po­sto­ju stat­ku po­wietrz­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) środ. lotn. miej­sce na lot­ni­sku lub dro­go­wym pasie lot­ni­sko­wym słu­żą­ce do po­sto­ju lub za­wra­ca­nia sa­mo­lo­tu


Sto­jan­ka ( Стоянка) – wieś na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie ki­jow­skim, w re­jo­nie bu­czań­skim, w hro­ma­dzie Bi­ło­ho­rod­ka. W 2001 li­czy­ła 405 miesz­kań­ców, spoś­ród któ­rych 387 wska­za­ło jako oj­czy­sty język ukra­iń­ski, 17 ro­syj­ski, a 1 bia­ło­ru­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stojanostwo

Sto­jan z żoną; Sto­ja­no­wie


Źródła:

SJP.pl

Stojanowice

Sto­ja­no­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ka­zi­mier­skim, w gmi­nie Bej­sce. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Stojanowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Stojanowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stojanowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Sto­ja­na lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stojać

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Ma­zo­wsze. stać


Źródła:

Wiktionary

Stojcino

Stoj­ci­no (nazwa obocz­na: Sto­ję­ci­no, kaszb. "Stojcëno", Sto­hen­tin) – wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie słup­skim, w gmi­nie Smoł­dzi­no. Leży na Wy­brze­żu Sło­wiń­skim. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa słup­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Stojek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stojeć

cza­sow­nik

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. stać


Źródła:

Wiktionary

Stojgniew

imię mę­skie


Stoj­gniew, Sto­i­gniew, Sto­gniew – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nu "Stoj(i)-" ("stać, stoję") oraz czło­nu "-gniew" ("gniew"). Może oz­na­czać "ten, któ­re­go gniew nie usta­je".

Stoj­gniew imie­ni­ny ob­cho­dzi 27 li­sto­pa­da


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stojić

cza­sow­nik

 (1.1) gw-pl|księ­stwo ło­wic­kie. stać

 (1.2) gw-pl|księ­stwo ło­wic­kie. dbać


Źródła:

Wiktionary

Stojmir

dawne imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Stojowice

Sto­jo­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie my­śle­nic­kim, w gmi­nie Dob­czy­ce.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kra­kow­skie­go.

We wsi o po­wierzch­ni 249,7 ha za­miesz­ku­je ponad 500 osób. Od po­łud­nia wieś gra­ni­czy z Brzą­czo­wi­ca­mi i Za­kli­czy­nem, od pół­no­cy z Bień­ko­wi­ca­mi i Nową Wsią, od za­cho­du z Cze­chów­ką i od wscho­du z Dob­czy­ca­mi. Opo­dal wsi prze­bie­ga trasa z Boch­ni do My­śle­nic.


Źródła:

Wikipedia

Stojsław

imię mę­skie


Stoj­sław, Sto­i­sław, Sto­sław, To­sław – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne czło­nu "Stoj(i)-" ("stać, stoję") oraz czło­nu "-sław" ("sława"). No­to­wa­ne w Pol­sce od 1145 roku, po raz pier­wszy w for­mie Stoj­sław ("Sto­ys­la­us").

Moż­li­we sta­ro­pol­skie zdrob­nie­nia: Stoj, Sto­jan, Sto­ja­nek, Sto­jan­ka (masc.), Sto­jek, Stojk, Stoj­ka (masc.), Stoj­ko, Stosz, Stoj­sza (masc.), Sto­juch, Stoch, Sto­chan, Sto­chań, Stosz, Sto­szek, Sto­szel, Stosz­ko.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stojący

1. znaj­du­ją­cy się w po­zy­cji pio­no­wej w sto­sun­ku do cze­goś, np. szaf­ka sto­ją­ca;
2. taki, który jest nie­ru­cho­my, np. woda sto­ją­ca;
3. taki, pod­czas któ­re­go się stoi, wy­ma­ga­ją­cy sta­nia, np. praca sto­ją­ca


Źródła:

SJP.pl

Stok

1. ele­ment rzeź­by te­re­nu, na­chy­lo­na po­wierzch­nia; zbo­cze;
2. daw­niej: stru­mień, potok


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geogr. sport. każda na­chy­lo­na po­wierzch­nia roz­po­ście­ra­ją­ca się mię­dzy kul­mi­na­cją wznie­sie­nia a jego pod­nó­żem


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stokaż

zbior­nik lub układ zbior­ni­ków w za­kła­dach che­micz­nych do prze­cho­wy­wa­nia cie­czy lub gazów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. zbior­nik lub ze­spół zbior­ni­ków słu­żą­cy do ma­ga­zy­no­wa­nia cie­czy lub gazów w za­kła­dach prze­my­sło­wych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stokażowy

→ sto­każ


Patrz:stokaż

Źródła:

SJP.pl

Stokenizować

stwo­rzyć token ści­śle przy­pi­sa­ny do kon­kret­ne­go pro­jek­tu, osoby itp.


Źródła:

SJP.pl

Stoker

śru­bo­wy po­daj­nik węgla na­pę­dza­ny sil­ni­kiem pa­ro­wym, prze­no­szą­cy wę­giel z ten­dra na ruszt kotła pa­ro­we­go


Sto­ker – urzą­dze­nie do me­cha­nicz­ne­go po­da­wa­nia węgla w pa­ro­wo­zach, ułat­wia­ją­ce pracę ob­słu­dze po­cią­gu.

Sto­so­wa­no je głów­nie w cięż­kich lo­ko­mo­ty­wach o dużej po­wierzch­ni rusz­tu (po­wy­żej ok. 6 m², a w USA nawet do 15 m²) lub pod­czas uży­wa­nia słab­szych ka­lo­rycz­nie ga­tun­ków węgla, gdzie kla­sycz­ne po­da­wa­nie pa­li­wa za po­mo­cą ło­pa­ty było za wolne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stokes

jed­nost­ka lep­ko­ści ki­ne­ma­tycz­nej w ukła­dzie jed­no­stek miar CGS


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stokfisz

ryba wy­su­szo­na na wol­nym po­wie­trzu w ni­skiej tem­pe­ra­tu­rze po uprzed­nim usu­nię­ciu głowy i wy­pa­tro­sze­niu


Źródła:

SJP.pl

Stokfiszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stokowisko

wieś w Pol­sce w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie wy­so­ko­ma­zo­wiec­kim


Sto­ko­wi­sko – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie wy­so­ko­ma­zo­wiec­kim, w gmi­nie Nowe Pie­ku­ty.

Wier­ni ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii św. Ka­zi­mie­rza w No­wych Pie­ku­tach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stokowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stokowy

1. zwią­za­ny z po­chy­łą po­wierzch­nią wznie­sie­nia lub wklę­sło­ści ziemi;
2. stoc­ko­wy; śro­do­wi­sko­wo:
a) po­cho­dzą­cy ze stoc­ka (bazy, ma­ga­zy­nu);
b) przez­na­czo­ny do ulo­ko­wa­nia w stoc­ku (bazie, ma­ga­zy­nie)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sto­kiem, do­ty­czą­cy stoku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stokroteczka

sto­kro­teń­ka;
1. pie­szczot­li­wie o sto­krot­ce;
2. pie­szczot­li­wie o uko­cha­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: sto­krot­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stokroteńka

sto­kro­tecz­ka;
1. pie­szczot­li­wie o sto­krot­ce;
2. pie­szczot­li­wie o uko­cha­nej


Źródła:

SJP.pl

Stokrotka

ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny astro­wa­tych; sto­kroć, sto­krót­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Bel­lis|L.|ref=tak., ro­dzaj drob­nych ro­ślin ziel­nych z ro­dzi­ny astro­wa­tych;

 (1.2) bot. ro­śli­na z ro­dza­ju sto­krot­ka (1.1)

 (1.3) pot. kwiat sto­krot­ki (1.2)

 (1.4) środ. polic. sto­pień ofi­cer­ski


Sto­krot­ka ("Bel­lis") – ro­dzaj z ro­dzi­ny astro­wa­tych. Obej­mu­je 14 ga­tun­ków. Za­sięg ro­dza­ju obej­mu­je całą Eu­ro­pę, pół­noc­no-za­chod­nią Afry­kę (od Ma­ro­ka po Libię) i za­chod­nią Azję (od Jor­da­nii po Iran i Ka­zach­stan). W Pol­sce wy­stę­pu­je jeden ga­tu­nek – sto­krot­ka po­spo­li­ta "B. pe­ren­nis". Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją na pa­stwi­skach, w mu­ra­wach, na te­re­nach ska­li­stych i w la­sach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stokrotkolistny

przy­miot­nik

 (1.1) bot. po­sia­da­ją­cy li­ście jak sto­krot­ka


Źródła:

Wiktionary

Stokrotkowy

→ sto­krot­ka


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny ze sto­krot­ką, do­ty­czą­cy sto­krot­ki


Patrz:stokrotka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stokrotność

→ stu­krot­ny; stu­krot­ność


Źródła:

SJP.pl

Stokrotny

wy­stę­pu­ją­cy sto razy; stu­krot­ny


Źródła:

SJP.pl

Stokroć

po­e­tyc­ko: sto­krot­ka


Źródła:

SJP.pl

Stokrótka

ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny astro­wa­tych; sto­kroć, sto­krot­ka


Źródła:

SJP.pl

Stokówka

sto­ków­ka ciem­no­gło­wa, sto­ków­ka żół­to­czel­na, sto­ków­ka prąż­ko­wa­na - ga­tun­ki pta­ków z ro­dzi­ny pa­pu­go­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. droga wy­ty­czo­na za­ko­sa­mi po stoku góry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stokłosa

ro­śli­na z ro­dzi­ny traw


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|bro­mus|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych;


Sto­kło­sa ("Bro­mus" L.) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych. Na­le­żą do niego 153 ga­tun­ki. Wy­stę­pu­ją one głów­nie w stre­fie kli­ma­tu umiar­ko­wa­ne­go pół­ku­li pół­noc­nej, w stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej w gó­rach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stola

ob­fi­cie fał­do­wa­ne, żeń­skie okry­cie wierzch­nie, no­szo­ne w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie


Źródła:

SJP.pl

Stolarczyk

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od sto­larz


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stolarek

1. ogół drew­nia­nych ele­men­tów bu­dow­la­nych wy­ko­na­nych z drew­na lub jego sub­sty­tu­tów;
2. po­tocz­nie: rze­mio­sło sto­la­rza; sto­lar­stwo


Źródła:

SJP.pl

Stolarka

1. ogół drew­nia­nych ele­men­tów bu­dow­la­nych wy­ko­na­nych z drew­na lub jego sub­sty­tu­tów;
2. po­tocz­nie: rze­mio­sło sto­la­rza; sto­lar­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bud. ogół drew­nia­nych ele­men­tów bu­dow­la­nych

 (1.2) pot. rze­mio­sło sto­lar­skie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stolarnia

warsz­tat sto­lar­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzem. warsz­tat sto­lar­ski


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stolarski

do­ty­czą­cy sto­la­rza, sto­lar­stwa


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sto­lar­stwem albo sto­la­rzem, do­ty­czą­cy sto­lar­stwa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stolarstwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rzem. pro­fe­sja i rze­mio­sło zaj­mu­ją­ce się obrób­ką drew­na do celów użyt­ko­wych


Sto­lar­stwo – prze­mysł i rze­mio­sło po­le­ga­ją­ce na wyt­wa­rza­niu przed­mio­tów z drew­na. Wyt­wa­rza­nie przed­mio­tów nie obej­mu­je prac cie­siel­skich.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stolarz

rze­mieśl­nik wy­ra­bia­ją­cy przed­mio­ty z drew­na


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rzem. rze­mieśl­nik wy­ko­nu­ją­cy przed­mio­ty z drew­na: meble, ele­men­ty bu­dow­la­ne itp., osoba zaj­mu­ją­ca się sto­lar­stwem;

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od: sto­la­rzyć


Sto­larz – rze­mieśl­nik wy­ko­nu­ją­cy z drew­na meble i przed­mio­ty co­dzien­ne­go użyt­ku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stolarzowice

1. dziel­ni­ca By­to­mia;
2. dawna gmina wiej­ska


Sto­la­rzo­wi­ce (niem. "Stol­la­rzo­witz") – dziel­ni­ca By­to­mia, osied­le miesz­ka­nio­we dla pra­cow­ni­ków GOP-u.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stolarzowicki

→ Sto­la­rzo­wi­ce


Patrz:Stolarzowice

Źródła:

SJP.pl

Stolc

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stolcowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stol­cem, do­ty­czą­cy stol­ca


Źródła:

Wiktionary

Stolec

1. kał, od­cho­dy, ek­skre­men­ty;
2. daw­niej: tron mo­nar­chy lub bi­sku­pa, w prze­no­śni: wła­dza kró­lew­ska lub bi­sku­pia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fizj. med. od­cho­dy ludz­kie lub zwie­rzę­ce

 (1.2) daw. tron mo­nar­chy, bi­sku­pa

 (1.3) daw. przen. wła­dza kró­lew­ska, ksią­żę­ca, bi­sku­pia

 (1.4) przen. żart. lub iron. wy­so­ki urząd

 (1.5) stpol. wy­próż­nia­nie się

 (1.6) stpol. noc­nik


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stolecki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stoleński

przy­miot­nik od: Stol­no


Źródła:

SJP.pl

Stolica

głów­ne mia­sto w danym pań­stwie, z re­gu­ły sie­dzi­ba naj­waż­niej­szych władz i urzę­dów pań­stwo­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) adm. geogr. polit. głów­ne mia­sto ja­kie­goś pań­stwa;

 (1.2) adm. geogr. głów­ne mia­sto ja­kie­goś re­jo­nu, wo­je­wództ­wa, po­wia­tu itp.

 (1.3) stpol. tron

 (1.4) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. długa ława


Sto­li­ca, ina­czej mia­sto sto­łecz­ne – mia­sto, w któ­rym znaj­du­je się sie­dzi­ba cen­tral­nych or­ga­nów pań­stwa lub głów­ne mia­sto okrę­gu, re­jo­nu, wo­je­wództ­wa, kra­i­ny hi­sto­rycz­nej itp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stolice

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) M., B. i W. plu­ral|sto­li­ca.


Źródła:

Wiktionary

Stoliczanin

rzad­ko: miesz­ka­niec sto­li­cy ja­kie­goś pań­stwa


Źródła:

SJP.pl

Stoliczanka

rzad­ko: miesz­kan­ka sto­li­cy ja­kie­goś pań­stwa


Źródła:

SJP.pl

Stoliczek

zdrob­nie­nie od: sto­lik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od sto­lik; mały sto­lik


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stolik

mały stół


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od stół

 (1.2) mebl. mały stół

 (1.3) gastr. stół z sie­dze­nia­mi przy­go­to­wa­ny dla klien­tów w re­sta­u­ra­cji, barze

 (1.4) karc. w bry­dżu: karty part­ne­ra roz­gry­wa­ją­ce­go, ro­zło­żo­ne na stole i wi­docz­ne dla wszyst­kich


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stolikowiec

po­tocz­nie: osoba sprze­da­ją­ca to­wa­ry ze sto­li­ka na pla­cach tar­go­wych


Źródła:

SJP.pl

Stolikowy

→ sto­lik


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sto­li­kiem, do­ty­czą­cy sto­li­ka


Patrz:stolik

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stolin

mia­sto na Bia­ło­ru­si


Sto­lin (biał. "Сто́лін") – mia­sto na Po­le­siu na Bia­ło­ru­si, nad Ho­ry­niem, w ob­wo­dzie brze­skim, sie­dzi­ba władz re­jo­nu sto­liń­skie­go, około 15 km od gra­ni­cy z Ukra­i­ną; do 1945 sie­dzi­ba po­wia­tu sto­liń­skie­go w wo­je­wództ­wie po­le­skim, 12 400 mieszk. (2010).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stoliwo

masyw gór­ski lub po­je­dyn­cza góra o pła­skim szczy­cie, ty­po­we dla ob­sza­rów o bu­do­wie pły­to­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) geol. typ gór o pła­skich wierz­choł­kach i struk­tu­rze prze­prze­pły­wo­wej


Sto­li­wo lub sto­li­wo gór­skie, góra sto­ło­wa – masyw gór­ski lub po­je­dyn­cza góra o pła­skim szczy­cie, ty­po­wa forma dla ob­sza­rów o bu­do­wie pły­to­wej. Sto­li­wo gór­skie pow­sta­je, gdy war­stwy skal­ne o wyż­szej po­dat­no­ści na eroz­ję (np. łupki) leżą po­ni­żej warstw na eroz­ję nie­po­dat­nych (np gra­nit, kwar­cyt, pia­skow­ce) – wów­czas twar­da war­stwa szczy­to­wa chro­ni przed eroz­ją skały le­żą­ce bez­poś­red­nio pod nią, lecz poza obrę­bem gór­nej war­stwy eroz­ja po­stę­pu­je szyb­ko, two­rząc stro­me, lub nawet pio­no­we ur­wi­ska (z hiszp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stoliński

→ Sto­lin (mia­sto na Bia­ło­ru­si)


Źródła:

SJP.pl

Stolnica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. duża drew­nia­na pod­kład­ka do wy­ra­bia­nia, wał­ko­wa­nia i kro­je­nia cia­sta;


Stol­ni­ca – drew­nia­ny blat, czę­sto ogra­ni­czo­ny z trzech stron li­stwa­mi, słu­żą­cy do wstęp­nej obrób­ki (za­gnia­ta­nia, wał­ko­wa­nia, por­cjo­wa­nia) cia­sta.

Formą stol­ni­cy może być płyta mar­mu­ro­wa, która ma bar­dzo gład­ką i chłod­ną po­wierzch­nię, ułat­wia­ją­cą wał­ko­wa­nie. Po do­dat­ko­wym schło­dze­niu (np. kost­ka­mi lodu) do­sko­na­le na­da­je się do obrób­ki ciast tłu­stych, np. fran­cu­skie­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stolniczka

zdrob­nie­nie od: stol­ni­ca


Stol­nicz­ka – wznie­sie­nie o wy­so­ko­ści 142,88 m n.p.m. na Po­je­zie­rzu Ka­szub­skim, po­ło­żo­ne w woj. po­mor­skim, w po­wie­cie lę­bor­skim, na ob­sza­rze gminy Ce­wi­ce.

Nazwę "Stol­nicz­ka" wpro­wa­dzo­no urzę­do­wo w 1949 roku, za­stę­pu­jąc po­przed­nią nie­miec­ką nazwę "Stol­zen Berg".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stolnik

1. urzęd­nik za­rzą­dza­ją­cy kuch­nią na dwo­rze kró­lew­skim w daw­nej Pol­sce;
2. urzęd­nik ziem­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. urzęd­nik nad­wor­ny zaj­mu­ją­cy się kuch­nią i po­da­wa­niem po­traw na stół króla


Stol­nik ( da­pi­fer) – w Pol­sce do XIII w. urzęd­nik spra­wu­ją­cy pie­czę nad sto­łem pa­nu­ją­ce­go. Do jego obo­wiąz­ków na­le­ża­ło na­kry­cie stołu do uczty, a w cza­sie jej trwa­nia kie­ro­wa­nie po­da­wa­niem po­traw. W okre­sie ro­zbi­cia dziel­ni­co­we­go stol­nik miał za­stęp­cę pod­sto­le­go. W XIV–XVI w. ho­no­ro­wy urząd ziem­ski. W Ko­ro­nie i na Lit­wie ist­nia­ły urzę­dy stol­ni­ka wiel­kie­go, m.in. póź­niej­szy król Sta­ni­sław Au­gust Po­nia­tow­ski był w la­tach 1755–1764 stol­ni­kiem wiel­kim li­tew­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stolnikowa

→ stol­nik


Patrz:stolnik

Źródła:

SJP.pl

Stolnikowicz

daw­niej: syn stol­ni­ka


Źródła:

SJP.pl

Stolnikowy

→ stol­nik


Patrz:stolnik

Źródła:

SJP.pl

Stolnikówna

daw­niej: córka stol­ni­ka


Źródła:

SJP.pl

Stolno

1. wieś w Pol­sce;
2. osada w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stolon

cien­kie po­dziem­ne kłą­cze np. ziem­nia­ka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stolorz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. sto­larz


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stolowanie

daw­niej: ukła­dać deski pod wią­za­nia stro­pu; bel­ko­wać


Źródła:

SJP.pl

Stolować

daw­niej: ukła­dać deski pod wią­za­nia stro­pu; bel­ko­wać


Źródła:

SJP.pl

Stolperstein

ka­mień pa­mię­ci w chod­ni­ku, upa­mięt­nia­ją­cy ofia­rę na­ziz­mu


Stol­per­ste­in (wym. "MAF:", ; z niem. "ka­mień, o który się po­ty­ka­my", po pol­sku – "ka­mień pa­mię­ci") – okre­śle­nie pom­ni­ków po­szcze­gól­nych ofiar na­ziz­mu, ma­ją­cych po­stać osa­dzo­nych w bruku be­to­no­wych ko­stek bru­ko­wych z mo­sięż­ną ta­blicz­ką, z wy­ry­tym na niej naz­wi­skiem upa­mięt­nio­nej osoby, da­ta­mi jej uro­dzin i śmier­ci oraz in­for­ma­cją o losie, jaki ją spot­kał.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stom.

skrót od: sto­ma­to­lo­gia, sto­ma­to­lo­gicz­ny


Źródła:

SJP.pl

Stoma

forma li­czeb­ni­ka.

 (1.1) = sto


Źródła:

Wiktionary

Stomat.

skrót

 (1.1) = (ter­min) sto­ma­to­lo­gicz­ny, den­ty­stycz­ny


Źródła:

Wiktionary

Stomatofobia

cho­ro­bli­wy lęk przed wi­zy­ta­mi u den­ty­sty i za­bie­ga­mi sto­ma­to­lo­gicz­ny­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) lęk przed wi­zy­tą u sto­ma­to­lo­ga


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stomatolog

le­karz spe­cja­li­zu­ją­cy się w dzie­dzi­nie sto­ma­to­lo­gii; den­ty­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) le­karz spe­cja­li­sta zaj­mu­ją­cy się roz­poz­na­wa­niem, pro­fi­lak­ty­ką i le­cze­niem cho­rób zębów, przy­zę­bia, ję­zy­ka, błony ślu­zo­wej i in­nych tka­nek jamy ust­nej

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) med. le­kar­ka spe­cja­list­ka sto­ma­to­lo­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stomatologa

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D., B. lp. od: sto­ma­to­log


Źródła:

Wiktionary

Stomatologia

dzie­dzi­na me­dy­cy­ny, nauka zaj­mu­ją­ca się cho­ro­ba­mi i wa­da­mi roz­wo­jo­wy­mi zębów, jamy ust­nej oraz me­to­da­mi ich le­cze­nia; den­ty­sty­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. dział me­dy­cy­ny, dzie­dzi­na zaj­mu­ją­ca się funk­cjo­no­wa­niem, pa­to­lo­gia­mi i le­cze­niem zębów, przy­zę­bia, błony ślu­zo­wej jamy ust­nej, stawu skro­nio­wo-żu­chwo­we­go czło­wie­ka;


Sto­ma­to­lo­gia, den­ty­sty­ka (gr. "stoma" – usta + gr. "logia" – nauka; łac. "dens" – ząb) – dział me­dy­cy­ny zaj­mu­ją­cy się funk­cjo­no­wa­niem, pa­to­lo­gia­mi i le­cze­niem zębów, przy­zę­bia, ję­zy­ka, błony ślu­zo­wej i in­nych tka­nek jamy ust­nej oraz ją ota­cza­ją­cych, a także stawu skro­nio­wo-żu­chwo­we­go czło­wie­ka. Przed wej­ściem Pol­ski do Unii Eu­ro­pej­skiej uży­wa­no ty­tu­łu le­karz sto­ma­to­log, potem le­karz den­ty­sta, jed­nak­że Na­czel­na Izba Le­kar­ska do­pu­szcza moż­li­wość uży­wa­nia obyd­wu ty­tu­łów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stomatologiczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sto­ma­to­lo­gią, do­ty­czą­cy sto­ma­to­lo­gii


Źródła:

Wiktionary

Stomatolożka

→ sto­ma­to­log; den­tyst­ka


Źródła:

SJP.pl

Stomia

ut­wo­rzo­ne ope­ra­cyj­nie uj­ście je­li­ta lub dróg mo­czo­wych na po­wło­ce brzusz­nej; prze­to­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. chi­rur­gicz­ne po­łą­cze­nie mię­dzy prze­wo­dem po­kar­mo­wym (je­li­tem cien­kim lub gru­bym) albo rza­dziej ukła­dem mo­czo­wym ze skórą na brzu­chu, wyt­wo­rzo­ne gdy wy­da­la­nie kału lub moczu drogą na­tu­ral­ną stało się u pa­cjen­ta nie­moż­li­we lub znacz­nie utrud­nio­ne;


Sto­mia (z gr. στόμα – usta, otwór; inne uży­wa­ne nazwy: prze­to­ka je­li­to­wa, prze­to­ka mo­czo­wa, sztucz­ny odbyt, anus, brzusz­ny odbyt) – ce­lo­wo wyt­wo­rzo­ne po­łą­cze­nie świa­tła na­rzą­du wew­nętrz­ne­go ze skórą. W przy­pad­ku po­łą­czeń mię­dzy na­rzą­da­mi pow­sta­łych wsku­tek pa­to­lo­gii lub po­wi­kłań, używa się słowa prze­to­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stomiczka

→ sto­mik


Patrz:stomik

Źródła:

SJP.pl

Stomijny

sprzęt sto­mij­ny - ak­ce­so­ria po­trzeb­ne do za­o­pa­trze­nia sto­mii


przy­miot­nik

 (1.1) med. do­ty­czą­cy sto­mii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stomik

osoba ma­ją­ca za­ło­żo­ną sto­mię


Źródła:

SJP.pl

Stomil

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stomma

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stomp

utwór jaz­zo­wy grany w szyb­kim tem­pie


Źródła:

SJP.pl

Stone

[czy­taj: stołn] miara wagi równa 14 fun­tom an­giel­skim, czyli 6,35 kg


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stoneczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: ston­ka


Źródła:

Wiktionary

Stonehenge

[czy­taj: stołn­hendż albo ston­hendż] me­ga­li­tycz­na bu­dow­la ka­mien­na w An­glii


Sto­ne­hen­ge – jedna z naj­słyn­niej­szych eu­ro­pej­skich bu­dow­li me­ga­li­tycz­nych, po­cho­dzą­ca z epok ne­o­li­tu i brązu. Krom­lech ten po­ło­żo­ny jest w od­le­gło­ści 13 km od mia­sta Sa­lis­bu­ry w hrab­stwie Wilts­hi­re w po­łud­nio­wej An­glii. Naj­praw­do­po­dob­niej zwią­za­ny był z kul­tem Księ­ży­ca i Słoń­ca.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stoner

pod­ga­tu­nek me­ta­lu i rocka pow­sta­ły w la­tach 90. XX wieku w USA


Źródła:

SJP.pl

Stonesi

po­tocz­nie: ze­spół The Rol­ling Sto­nes


Źródła:

SJP.pl

Stonesowski

przy­miot­nik

 (1.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla okre­su dzia­ła­nia i twór­czo­ści grupy The Rol­ling Sto­nes


Źródła:

Wiktionary

Stonit

mie­sza­ni­na twar­dej gumy z zia­ren­ka­mi kwar­cu, sto­so­wa­na do po­kry­wa­nia wałów że­liw­nych


Źródła:

SJP.pl

Stonka

1. nie­wiel­ki chrząszcz z ro­dzi­ny ston­ko­wa­tych, szkod­nik ro­ślin upraw­nych;
2. pe­jo­ra­tyw­nie: zbyt duża licz­ba ludzi; sza­rań­cza;
3. po­tocz­nie: mały au­to­bus do prze­wo­że­nia nie­wiel­kiej licz­by ludzi;
4. śro­do­wi­sko­wo: lo­ko­mo­ty­wa spa­li­no­wa oz­na­cza­na w PKP jako SM-42 lub SP-42


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. chrząszcz z ro­dzi­ny ston­ko­wa­tych, zwła­szcza ston­ka ziem­nia­cza­na (nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Lep­ti­no­tar­sa de­cem­li­ne­a­ta|Say|ref=tak.)

 (1.2) pot. kolej. po­pu­lar­na nazwa lo­ko­mo­ty­wy ma­ne­wro­wej SM42 lub SP42

 (1.3) pot. po­gard. se­zo­no­wy nawał przy­jezd­nych w miej­sco­wo­ści tu­ry­stycz­nej

 (1.4) pot. typ au­to­bu­su miej­skie­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stonkobójczy

za­bi­ja­ją­cy ston­kę


Źródła:

SJP.pl

Stonkowate

o ce­chach ston­ko­wa­tych (ro­dzi­na chrzą­szczy)


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. ent. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Chry­so­me­li­dae|La­tre­il­le|ref=tak., ro­dzi­na owa­dów z rzędu chrzą­szczy;


Ston­ko­wa­te (Chry­so­me­li­dae) – bar­dzo licz­na ro­dzi­na owa­dów z rzędu chrzą­szczy, odz­na­cza­ją­ca się cie­ka­wym, ja­skra­wym ubar­wie­niem, czę­sto z me­ta­licz­nym po­ły­skiem. Obec­nie opi­sa­no ok. 35 tys. ga­tun­ków z tej ro­dzi­ny, naj­wię­cej w ob­sza­rach kli­ma­tu tro­pi­kal­ne­go i sub­tro­pi­kal­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stonkowaty

o ce­chach ston­ko­wa­tych (ro­dzi­na chrzą­szczy)


Źródła:

SJP.pl

Stonoga

sko­ru­piak lą­do­wy ży­ją­cy w śro­do­wi­skach wil­got­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ent. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Oni­scus|ref=tak., sko­ru­piak ży­ją­cy w szcze­li­nach, piw­ni­cach;

 (1.2) ent. wij lub pro­sio­nek ze wzglę­du na licz­bę od­nó­ży


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stonogowiec

ro­dzaj pa­pro­ci z ro­dzi­ny za­nok­ci­co­wa­tych; ję­zycz­nik, sko­lo­pen­drium


Źródła:

SJP.pl

Stonowany

o ko­lo­rach: odz­na­cza­ją­cy się de­li­kat­ny­mi bar­wa­mi; nie­in­ten­syw­ny, zga­szo­ny, stłu­mio­ny, pa­ste­lo­wy


Źródła:

SJP.pl

Stonóg

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) daw. sto­no­ga


Źródła:

Wiktionary

Stop

1. sub­stan­cja me­ta­licz­na otrzy­my­wa­na głów­nie przez sto­pie­nie pew­nej licz­by me­ta­li;
2. pot. świa­tło ha­mo­wa­nia w po­ja­zdach me­cha­nicz­nych; świa­tło sto­po­we;
3. pot. znak dro­go­wy na­ka­zu­ją­cy za­trzy­ma­nie się


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. sub­stan­cja zło­żo­na z me­ta­lu i in­nych me­ta­li lub nie­me­ta­li;

 (1.2) pot. świa­tło ko­lo­ru czer­wo­ne­go w po­ja­zdach me­cha­nicz­nych, uprze­dza­ją­ce o ha­mo­wa­niu

 (1.3) pot. au­to­stop

 (1.4) kynol. uskok czo­ło­wy psa;

 (1.5) znak dro­go­wy na­ka­zu­ją­cy za­trzy­ma­nie

wy­krzy­knik

 (2.1) = stój(cie), za­trzy­maj(cie) się

 (2.2) = krop­ka (w te­le­gra­mie)

forma cza­sow­ni­ka.

 (3.1) 2. os. lp., rozk. od: sto­pić


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stop-Klatka

obraz filmu za­trzy­ma­ny na ekra­nie; stop­klat­ka


Źródła:

SJP.pl

Stopa

1. naj­niż­sza część nogi u czło­wie­ka i więk­szo­ści ssa­ków
2. część poń­czo­chy lub skar­pe­ty, którą wkła­da się na stopę
3. jed­nost­ka miary wier­szo­wej
4. jed­nost­ka dłu­go­ści w kra­jach an­glo­sa­skich równa 0,3048 m
5. daw­niej: po­ziom, stan cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) anat. część ciała two­rzą­ca dolny ko­niec nogi, ogra­ni­czo­na piętą i kost­ką;

 (1.2) jed­nost­ka dłu­go­ści, uży­wa­na w niek­tó­rych kra­jach;

 (1.3) norma, po­ziom, ja­kość cze­goś

 (1.4) pod­sta­wa cze­goś (np. ozdob­nej nogi stołu)

 (1.5) najm­niej­sza jed­nost­ka miary wier­szo­wej;

 (1.6) muz. ele­ment ze­sta­wu per­ku­syj­ne­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stopaż

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. dłu­gość pi­szczał­ki przy­pa­da­ją­cej w danym gło­sie na C wiel­kie nie­tran­spo­no­wa­ne, wy­ra­żo­na w sto­pach;


Sto­paż – fa­brycz­na nu­me­ra­cja kla­tek na fil­mo­wych ta­śmach ne­ga­ty­wo­wych. Dzię­ki niej można zi­den­ty­fi­ko­wać po­trzeb­ny (np. pod­czas mon­ta­żu) za­kres kla­tek fil­mo­wych. Umoż­li­wia on m.in. ścię­cie ory­gi­nal­ne­go ne­ga­ty­wu na pod­sta­wie kopii re­ży­ser­skiej.

Sto­paż jest prze­ko­pio­wy­wa­ny na taśmę po­zy­ty­wo­wą, celem póź­niej­szej iden­ty­fi­ka­cji ujęć.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stopczyk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stopczyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stopeczka

zdrob­nie­nie od: stop­ka; stó­pecz­ka


Źródła:

SJP.pl

Stoper

w piłce noż­nej: środ­ko­wy obroń­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. sport. urzą­dze­nie do mie­rze­nia od­stę­pu czasu z do­kład­no­ścią do ułam­ków se­kun­dy

 (1.2) za­tycz­ka do ucha chro­nią­ca przed ha­ła­sem

 (1.3) żegl. węzeł na linie lub urzą­dze­nie słu­żą­ce do za­trzy­my­wa­nia liny lub łań­cu­cha

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) sport. w piłce noż­nej: ostat­ni obroń­ca


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stoperka

→ sto­per


Patrz:stoper

Źródła:

SJP.pl

Stopień

1. po­je­dyn­czy ele­ment scho­dów;
2. wy­stęp w ja­kimś pod­wyż­sze­niu lub te­re­nie umoż­li­wia­ją­cy wcho­dze­nie lub scho­dze­nie;
3. szcze­bel w hie­rar­chii urzęd­ni­czej, spo­łecz­nej, woj­sko­wej, na­u­ko­wej itp.; także szcze­bel w kla­sy­fi­ka­cji cze­goś;
4. cy­fro­wa lub słow­na ocena ucz­nia;
5. jed­nost­ka miary, pod­sta­wo­wa część róż­nych skal, np. tem­pe­ra­tu­ry;
6. po­ziom, stan, in­ten­syw­ność cze­goś;
7. jed­nost­ka miary kąta równa 1/360 kąta peł­ne­go;
8. forma przy­miot­ni­ka lub przy­słów­ka okre­śla­ją­ca na­tę­że­nie cechy cze­goś;
9. w mu­zy­ce: miej­sce dźwię­ku wyz­na­czo­ne róż­ni­cą czę­stot­li­wo­ści od dźwię­ku cen­tral­ne­go;
10. w ma­te­ma­ty­ce:
a) wy­kład­nik po­tę­gi;
b) sto­pień rów­na­nia - naj­więk­szy z wy­kład­ni­ków po­tę­gi zmien­nej lub zmien­nych w rów­na­niu al­ge­bra­icz­nym;
11. sto­pień wodny - trwa­ła kon­struk­cja zbu­do­wa­na w po­przek ko­ry­ta rzeki w celu jej spię­trze­nia; ro­dzaj hy­dro­wę­zła;
12. sto­pień ge­o­ter­micz­ny - od­le­głość w me­trach mie­rzo­na pio­no­wo w głąb Ziemi, od­po­wia­da­ją­ca jed­nost­ko­we­mu wzro­sto­wi tem­pe­ra­tu­ry


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) każda z czę­ści scho­dów unie­sio­na do góry

 (1.2) mat. jed­nost­ka kąta pła­skie­go sta­no­wią­ca 1/360 (jedną trzy­sta sześć­dzie­sią­tą) kąta peł­ne­go, sto­so­wa­na też w ge­o­gra­fii do wy­ra­ża­nia współ­rzęd­nych ge­o­gra­ficz­nych;

 (1.3) fiz. me­te­o­rol. jed­nost­ka miary tem­pe­ra­tu­ry

 (1.4) część ja­kie­goś pro­ce­su sta­no­wią­ca pewną ca­łość

 (1.5) czy­jeś miej­sce w pew­nej hie­rar­chii za­wo­do­wej lub or­ga­ni­za­cyj­nej, zwy­kle w służ­bach mun­du­ro­wych

 (1.6) mat. mak­sy­mal­na suma wy­kład­ni­ków zmien­nych wśród jed­no­mia­nów, two­rzą­cych dany wie­lo­mian;

 (1.7) praw. zo­bacz. sto­pień po­kre­wień­stwa

 (1.8) wiel­kość, roz­miar, za­sięg, po­ziom, in­ten­syw­ność, na­si­le­nie ja­kiejś czyn­no­ści

 (1.9) po­ligr. zo­bacz. sto­pień pisma

 (1.10) ocena po­stę­pów na­u­ko­wych wy­ra­żo­na jako licz­ba lub jako jeden z upo­rząd­ko­wa­nych ter­mi­nów

 (1.11) gram. forma przy­miot­ni­ka lub przy­słów­ka umoż­li­wia­ją­ca po­rów­ny­wa­nie wiel­ko­ści stop­nia (1.8) cechy mię­dzy kil­ko­ma obiek­ta­mi

 (1.12) zo­bacz. sto­pień sprę­ża­nia

 (1.13) druk. znak gra­ficz­ny słu­żą­cy do za­pi­su stop­nia (1.2)

 (1.14) na­tu­ral­ny lub sztucz­ny uskok w ko­ry­cie rzeki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stoping

1. w grach pił­kar­skich: za­trzy­ma­nie nogą piłki le­cą­cej z góry na bo­i­sko;
2. w bok­sie: za­trzy­ma­nie ataku prze­ciw­ni­ka cio­sem


Źródła:

SJP.pl

Stopiwo

1. ma­te­riał pow­sta­ły ze sto­pie­nia spo­i­wa
2. metal na­to­pio­ny na po­wierzch­ni tech­ni­ką spa­wal­ni­czą


Źródła:

SJP.pl

Stopić

za­mie­nić ciało stałe w płyn­ne, spo­wo­do­wać top­nie­nie cze­goś


cza­sow­nik prze­chod­ni

 (1.1) do­ko­na­ny od|sta­piać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stopiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stopka

1. mała stopa;
2. mała szkla­necz­ka do al­ko­ho­lu; za­war­tość ta­kiej szkla­necz­ki;
3. in­for­ma­cja o skła­dzie re­dak­cji, adre­sie itp., umie­szcza­na zwy­kle u dołu ostat­niej ko­lum­ny ga­ze­ty lub cza­so­pis­ma; dane wy­daw­ni­cze i dru­kar­skie, znaj­du­ją­ce się na od­wro­cie stro­ny ty­tu­ło­wej lub na końcu książ­ki;
4. oku­cie kolby ka­ra­bi­nu, fuzji;
5. część urzą­dze­nia, która na­ci­ska­na nogą wpra­wia to urzą­dze­nie w ruch; na­stęp;
6. bez­piecz­nik elek­trycz­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: stopa

 (1.2) krót­ka skar­pet­ka przy­kry­wa­ją­ca za­led­wie stopę i pra­wie nie wy­sta­ją­ca z buta

 (1.3) druk. in­for­ma­cja o skła­dzie re­dak­cji i da­nych kon­tak­to­wych, umie­szcza­na zwy­kle na końcu ga­ze­ty lub cza­so­pis­ma; także: dane wy­daw­cy na od­wro­cie stro­ny ty­tu­ło­wej lub na końcu książ­ki

 (1.4) pot. szkla­necz­ka do al­ko­ho­lu; także: za­war­tość tej szkla­necz­ki

 (1.5) oku­cie kolby fuzji lub ka­ra­bi­nu

 (1.6) reg. bez­piecz­nik elek­trycz­ny

 (1.7) zob. na­stęp.

 (1.8) techn. kraw. część ma­szy­ny do szy­cia do­ci­ska­ją­ca szytą tka­ni­nę do płyt­ki ście­go­wej

 (1.9) in­form. w edy­to­rach tek­stu, ob­szar na dol­nym mar­gi­ne­sie stro­ny, mo­gą­cy za­wie­rać tekst lub gra­fi­kę


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stopki

1. mała stopa;
2. mała szkla­necz­ka do al­ko­ho­lu; za­war­tość ta­kiej szkla­necz­ki;
3. in­for­ma­cja o skła­dzie re­dak­cji, adre­sie itp., umie­szcza­na zwy­kle u dołu ostat­niej ko­lum­ny ga­ze­ty lub cza­so­pis­ma; dane wy­daw­ni­cze i dru­kar­skie, znaj­du­ją­ce się na od­wro­cie stro­ny ty­tu­ło­wej lub na końcu książ­ki;
4. oku­cie kolby ka­ra­bi­nu, fuzji;
5. część urzą­dze­nia, która na­ci­ska­na nogą wpra­wia to urzą­dze­nie w ruch; na­stęp;
6. bez­piecz­nik elek­trycz­ny


Stop­ki (niem. "Stol­zen­feld") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie bar­to­szyc­kim, w gmi­nie Sę­po­pol. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa olsz­tyń­skie­go.

Na lewym brze­gu rzeki Łyny znaj­du­ją się po­zo­sta­ło­ści daw­nych ziem­nych umoc­nień obron­nych (daw­niej zwane Hahn­ken­berg lub Hohn­ke­berg), naj­praw­do­po­dob­niej wy­ko­na­nych przez Pru­sów. W Stop­kach znaj­du­je się sta­ni­ca wodna na rzece Łynie


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stopklatka

obraz filmu za­trzy­ma­ny na ekra­nie; stop-klat­ka


Stop­klat­ka – obraz fil­mo­wy za­trzy­my­wa­ny na ekra­nie w cza­sie pro­jek­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stoplamek

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych; stor­czyk, ku­kuł­ka


Źródła:

SJP.pl

Stopniały

taki, który stop­niał; płyn­ny, roz­to­pio­ny, roz­pu­szczo­ny


Źródła:

SJP.pl

Stopnica

po­zio­ma część stop­nia scho­dów; pod­nó­żek


Zo­bacz też: Stop­ni­ca – część kon­struk­cyj­na stop­nia.

Stop­ni­ca (daw­niej Stob­ni­ca) – mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie bu­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Stop­ni­ca.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stopnicki

→ Stop­ni­ca


Patrz:Stopnica

Źródła:

SJP.pl

Stopnicowy

→ stop­ni­ca


Patrz:stopnica

Źródła:

SJP.pl

Stopniczanin

miesz­ka­niec Stop­ni­cy (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stopniczanka

miesz­kan­ka Stop­ni­cy (mia­sta w Pol­sce)


Stop­ni­czan­ka ("Po­bocz­ni­ca") – stru­ga, pra­wo­brzeż­ny do­pływ Sa­ni­cy o dłu­go­ści 15,7 km.

Pły­nie w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim przez teren gminy Stop­ni­ca. Źró­dła Stop­ni­czan­ki leżą na Po­gó­rzu Szy­dłow­skim, jedno z nich znaj­du­je się w Ko­na­rach.

Do­li­nę Stop­ni­czan­ki po­ra­sta­ją głów­nie łąki oraz nie­wiel­kie sku­pi­ska leśne. []


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stopnieć

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. top­nieć)

 (1.1) zmie­nić się w ciecz pod wpły­wem cie­pła

 (1.2) ulec zni­knię­ciu lub znacz­nie się zmniej­szyć

 (1.3) przen. ulec emo­cjom i stać się roz­czu­lo­nym, ła­god­niej­szym


Źródła:

Wiktionary

Stopniodzień

miara za­po­trze­bo­wa­nia na cie­pło


Źródła:

SJP.pl

Stopniowalność

1. moż­li­wość na­by­wa­nia ja­kiejś cechy lub wła­ści­wo­ści stop­nio­wo, w ko­lej­nych kro­kach, po tro­chu;
2. ka­te­go­ria flek­syj­na więk­szo­ści przy­miot­ni­ków i przy­słów­ków


Źródła:

SJP.pl

Stopniowalny

da­ją­cy się stop­nio­wać


Źródła:

SJP.pl

Stopniowanie

zmia­na stop­nia przy­miot­ni­ka lub przy­słów­ka;
1. stop­nio­wa­nie opi­so­we, ana­li­tycz­ne - stop­nio­wa­nie po­le­ga­ją­ce na do­da­wa­niu do form stop­nia rów­ne­go: w stop­niu wyż­szym: przy­słów­ków bar­dziej, mniej, w stop­niu naj­wyż­szym: przy­słów­ków naj­bar­dziej, najm­niej;
2. stop­nio­wa­nie pro­ste, syn­te­tycz­ne - stop­nio­wa­nie po­le­ga­ją­ce na do­da­wa­niu do form stop­nia rów­ne­go: w stop­niu wyż­szym: przy­rost­ków -szy lub -ejszy, w stop­niu naj­wyż­szym: do form stop­nia wyż­sze­go prze­drost­ka naj-


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) stop­nio­we zwięk­sza­nie na­si­le­nia cze­goś

 (1.2) gram. od­mie­nia­nie przy­miot­ni­ków lub przy­słów­ków przez stop­nie, poz­wa­la­ją­ce róż­ni­co­wać na­si­le­nie danej cechy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stopniować

1. zmie­niać, zwy­kle zwięk­szać coś po­wo­li, po tro­chu;
2. od­mie­niać przy­miot­nik lub przy­słó­wek przez stop­nie


Źródła:

SJP.pl

Stopniowo

przy­słó­wek

 (1.1) nie od razu, lecz po tro­chu, krok za kro­kiem


Źródła:

Wiktionary

Stopniowość

→ stop­nio­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest stop­nio­we


Patrz:stopniowy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stopniowy

ma­ją­cy po­wol­ny prze­bieg (np. stop­nio­wy wzrost tem­pe­ra­tu­ry)


przy­miot­nik

 (1.1) książk. ma­ją­cy po­wol­ny prze­bieg, za­cho­dzą­cy eta­pa­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stopochodne

o zwie­rzę­ciu: opie­ra­ją­cy się pod­czas cho­dze­nia lub bie­ga­nia całą po­wierzch­nią po­desz­wo­wą stopy i dłoni


Źródła:

SJP.pl

Stopochodność

Sto­po­chod­ność – ter­min okre­śla­ją­cy spo­sób cho­dze­nia niek­tó­rych ssa­ków na ca­łych po­wierzch­niach po­de­szew stóp i dłoni. Do sto­po­chod­nych ( plan­ti­gra­da) za­li­cza się głów­nie człe­koksz­tałt­ne i niedź­wie­dzie. Pod­czas cho­dze­nia ukła­da­ją kości stóp i dłoni w pła­szczyź­nie po­zio­mej, pro­sto­pa­dłej do pła­szczyz­ny po­du­dzia.


Źródła:

Wikipedia

Stopochodny

o zwie­rzę­ciu: opie­ra­ją­cy się pod­czas cho­dze­nia lub bie­ga­nia całą po­wierzch­nią po­desz­wo­wą stopy i dłoni


Źródła:

SJP.pl

Stopochód

spo­sób po­ru­sza­nia się zwie­rząt, któ­rych koń­czy­ny pod­czas sta­nia bądź cho­dze­nia kon­tak­tu­ją się z po­dło­żem je­dy­nie za po­mo­cą stóp


Źródła:

SJP.pl

Stoporniały

1. stać się niez­grab­nym, nie­fo­rem­nym, ocię­ża­łym;
2. stać się pry­mi­tyw­nym, pro­stac­kim


Źródła:

SJP.pl

Stopornieć

1. stać się niez­grab­nym, nie­fo­rem­nym, ocię­ża­łym;
2. stać się pry­mi­tyw­nym, pro­stac­kim


Źródła:

SJP.pl

Stopowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sto­po­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stopowicz

osoba po­dró­żu­ją­ca au­to­sto­pem; au­to­sto­po­wicz


Źródła:

SJP.pl

Stopowiec

ro­śli­na z ro­dzi­ny ber­be­ry­so­wa­tych; po­do­fi­lum


Źródła:

SJP.pl

Stopowy

przy­miot­nik od: stopa, stop


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sto­pem (me­ta­lu), do­ty­czą­cy tego stopu

 (1.2) zwią­za­ny ze sto­pem (za­trzy­ma­niem), do­ty­czą­cy tego stopu

 (1.3) zwią­za­ny ze stopą, do­ty­czą­cy stopy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stopyra

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stora

za­sło­na okien­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. gruba za­sło­na w oknie, pod­no­szo­na lub roz­su­wa­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Storczyca

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych


Stor­czy­ca ("Tra­un­ste­i­ne­ra") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych ("Or­chi­da­ce­ae"). Obej­mu­je dwa ga­tun­ki. Na ob­sza­rach gór­skich i wy­żyn­nych po­łud­nio­wej i środ­ko­wej Eu­ro­py ro­śnie stor­czy­ca ku­li­sta "T. glo­bo­sa", je­dy­ny przed­sta­wi­ciel ro­dza­ju we flo­rze pol­skiej. Drugi ga­tu­nek – "T. spha­e­ri­ca" ro­śnie w re­jo­nie Ka­u­ka­zu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Storczyk

ro­śli­na z ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych, ho­do­wa­na jako ozdob­na, o pię­knych kwia­tach; or­chi­dea


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Or­chis|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych

 (1.2) bot. ro­śli­na z ro­dza­ju stor­czyk (1.1)

 (1.3) bot. ro­śli­na z ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych

 (1.4) kwiat stor­czy­ka (1.2-3)


Stor­czyk ("Or­chis" L.) – ro­dzaj bylin na­le­żą­cych do ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych ("Or­chi­da­ce­ae"). W za­leż­no­ści od uję­cia sy­ste­ma­tycz­ne­go kla­sy­fi­ko­wa­nych jest do tego ro­dza­ju od 17 do 33 ga­tun­ków, przy czym więk­sza licz­ba po­da­wa­na jest w star­szych kla­sy­fi­ka­cjach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Storczykarnia

cie­plar­nia, w któ­rej ho­du­je się stor­czy­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) szklar­nia, w któ­rej upra­wia się stor­czy­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Storczykowate

ro­dzi­na ro­ślin okry­to­za­ląż­ko­wych z rzędu szpa­ra­gow­ców


Stor­czy­ko­wa­te ("Or­chi­da­ce­ae" Juss.) – ro­dzi­na ro­ślin z rzędu szpa­ra­gow­ców obej­mu­ją­ca ok. 26 000–29 524 ga­tun­ków bylin (sa­mo­żyw­nych i myko-he­te­ro­tro­ficz­nych), zgru­po­wa­nych w ok. 700–880 ro­dza­jach. Sza­cu­je się, że może ich być 30–40 tys. ga­tun­ków. Stor­czy­ko­wa­te wraz z astro­wa­ty­mi ("Aste­ra­ce­ae") na­le­żą do naj­bo­gat­szych w ga­tun­ki ro­dzin ro­ślin wyż­szych (roz­strzy­gnię­cie pier­wszeń­stwa mię­dzy nimi jest kło­pot­li­we ze wzglę­du na cią­głe zmia­ny w ich kla­sy­fi­ka­cjach).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Storczykowaty

o ce­chach stor­czy­ko­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Storczykowy

→ stor­czyk


Patrz:storczyk

Źródła:

SJP.pl

Storczyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Storfiały

za­mie­nić się w torf


Źródła:

SJP.pl

Storfieć

za­mie­nić się w torf


Źródła:

SJP.pl

Storisek

po­tocz­nie: krót­ki fil­mik lub zdję­cie z na­pi­sem opu­bli­ko­wa­ne w me­diach spo­łecz­no­ścio­wych na krót­ki czas; sto­ri­sek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. krót­ki film lub zdję­cie w ser­wi­sie spo­łecz­no­ścio­wym wi­docz­ne tylko przez 24 go­dzi­ny od jego udo­stęp­nie­nia

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (2.1) D. lm. od sto­ri­ska


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Storiska

po­tocz­nie: krót­ki fil­mik lub zdję­cie z na­pi­sem opu­bli­ko­wa­ne w me­diach spo­łecz­no­ścio­wych na krót­ki czas; sto­ri­sek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. krót­ki film lub zdję­cie w ser­wi­sie spo­łecz­no­ścio­wym wi­docz­ne tylko przez 24 go­dzi­ny od jego udo­stęp­nie­nia

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=mę­sko­rze­czo­wy.

 (2.1) D. lp. od sto­ri­sek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Storkowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Storkówko

Stor­ków­ko – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie star­gardz­kim, w gmi­nie Stara Dą­bro­wa, po­ło­żo­na 6 km na za­chód od Sta­rej Dą­bro­wy (sie­dzi­by gminy) i 9 km na pół­noc od Star­gar­du (sie­dzi­by po­wia­tu).

Wieś po­ło­żo­na jest przy dro­dze z Mał­ko­ci­na do Łę­czy­cy, ok.


Źródła:

Wikipedia

Storm

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stornel

w po­ez­ji: stro­fa sze­ścio­wer­so­wa, w któ­rej w pier­wszym wer­sie wy­stę­pu­ją wy­ra­zy da­ją­ce pod­sta­wę do rymów typu ab, pow­ta­rza­ją­ce się na­stęp­nie w czwar­tym wer­sie w od­wrot­nej ko­lej­no­ści


Stor­nel (lub stor­nel­lo) – sze­ścio­wer­so­wa stro­fa o zło­żo­nej bu­do­wie, w któ­rej wy­stę­pu­ją dwa rymy A i B. Układ rymów w niej przed­sta­wia na­stę­pu­ją­cy sche­mat


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stornia

ga­tu­nek nie­wiel­kiej flą­dry, ży­ją­cy w sło­nych wo­dach eu­ro­pej­skich; flą­der­ka


Stor­nia, flą­dra ("Pla­ticht­hys fle­sus") – ga­tu­nek ryby flą­droksz­tałt­nej z ro­dzi­ny flą­dro­wa­tych (Ple­u­ro­nec­ti­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Storno

zapis po­pra­wia­ją­cy błąd po­peł­nio­ny przy księ­go­wa­niu


Stor­no (od wł. "stor­na­re" - od­wra­cać) – zapis anu­lu­ją­cy błęd­ną ope­ra­cję księ­go­wą. Spo­sób po­pra­wia­nia błę­dów księ­go­wych, po­le­ga­ją­cy na usu­nię­ciu ich wpły­wu na koń­co­we saldo konta, a w niek­tó­rych przy­pad­kach też na obro­ty. Nie do­ko­nu­je się przy tym skre­śle­nia myl­ne­go za­pi­su (zapis opar­ty na re­gu­le pod­wój­ne­go za­pi­su).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stornować

usu­wać lub po­pra­wiać błąd w za­pi­sach księ­go­wych, do­ko­nu­jąc za­pi­su po prze­ciw­nej stro­nie konta


Źródła:

SJP.pl

Storoczni

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. stu­let­ni


Źródła:

Wiktionary

Storosz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Storpedowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) wojsk. wy­strze­le­nie do ja­kie­goś celu z tor­pe­dy

 (1.2) unie­moż­li­wie­nie wy­ko­na­nia cze­goś, nie­do­pu­szcze­nie do cze­goś


Źródła:

Wiktionary

Storting

jed­no­i­zbo­wy par­la­ment nor­we­ski


Stor­ting (norw. "Stor­tin­get") – jed­no­i­zbo­wy par­la­ment Kró­le­stwa Nor­we­gii. Naj­wyż­szy organ wła­dzy po­li­tycz­nej w Nor­we­gii, ma wła­dzę usta­wo­daw­czą oraz spra­wu­je kon­tro­lę nad rzą­dem. Wy­bie­ra­ny co 4 lata, liczy 169 po­słów (do 2005 r. – 165). W ciągu trwa­nia ka­den­cji Stor­ting nie może zo­stać roz­wią­za­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Storturować

zbić bez mi­ło­sier­dzia, be­stial­sko, ska­to­wać


Źródła:

SJP.pl

Story

za­sło­na okien­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Storyboard

[czy­taj: sto­ry­bord] gra­ficz­na pre­zen­ta­cja sce­na­riu­sza filmu lub ani­ma­cji; sce­no­rys


Źródła:

SJP.pl

Storyboardzista

[czy­taj: sto­ry­bor­dzi­sta] gra­fik two­rzą­cy sto­ry­bo­ar­dy - gra­ficz­ne pre­zen­ta­cje sce­na­riu­sza filmu lub ani­ma­cji


Sto­ry­bo­ar­dzi­sta (z ang. sto­ry­bo­ar­dar­tist) – autor sce­no­ry­su (ang. sto­ry­bo­ard). Okre­śle­nie za­wo­du wy­ko­ny­wa­ne­go przez ry­sow­ni­ków współ­pra­cu­ją­cych ze stu­dia­mi fil­mo­wy­mi i pro­duk­cyj­ny­mi oraz agen­cja­mi re­kla­mo­wy­mi. Sto­ry­bo­ar­dzi­sta wy­ko­nu­je sek­wen­cje ry­sun­ków, przy­po­mi­na­ją­ce ko­miks z di­da­ska­lia­mi, ma­ją­ce uka­zy­wać prze­bieg akcji filmu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Storyboardzistka

→ sto­ry­bo­ar­dzi­sta


Patrz:storyboardzista

Źródła:

SJP.pl

Storytelling

[czy­taj: sto­ry­te­ling] two­rze­nie opo­wie­ści wokół marki w ra­mach stra­te­gii mar­ke­tin­go­wej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Storytellingowy

→ sto­ry­tel­ling


Patrz:storytelling

Źródła:

SJP.pl

Storyville

[czy­taj: sto­ry­wil] dziel­ni­ca No­we­go Or­le­a­nu


Źródła:

SJP.pl

Storzan

sto­rzan bez­list­ny - ga­tu­nek stor­czy­ka o kwia­tach ko­lo­ru brą­zo­wa­we­go z żół­ty­mi i fio­le­to­wy­mi ele­men­ta­mi


Sto­rzan ("Epi­po­gium") – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych ("Or­chi­da­ce­ae"). Na­le­ży do niego 5 ga­tun­ków. Ga­tun­kiem ty­po­wym i je­dy­nym przed­sta­wi­cie­lem we flo­rze Pol­ski jest sto­rzan bez­list­ny ("E. ap­hyl­lum"). Ga­tu­nek ten wy­stę­pu­je nie­mal w całej Eu­ro­pie oraz pół­noc­nej i wschod­niej Azji.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Storzyszek

ro­śli­na z ro­dzi­ny war­go­wych, sto­so­wa­na w lecz­nict­wie


Źródła:

SJP.pl

Stos

1. wiele przed­mio­tów uło­żo­nych jeden na dru­gim;
2. ster­ta drew­na uło­żo­na w celu spa­le­nia;
3. w gór­nict­wie: ro­dzaj pod­po­ry stro­pu;
4. fo­rem­na bryła uło­żo­na z drew­na jed­ne­go sor­ty­men­tu i zwy­kle jed­na­ko­wej dłu­go­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) więk­sza ilość przed­mio­tów uło­żo­nych jeden na dru­gim

 (1.2) drew­no uło­żo­ne do spa­le­nia cze­goś lub kogoś; miej­sce, na któ­rym do­ko­nu­je się ce­re­mo­nii kre­ma­cji ciała zmar­łe­go

 (1.3) in­form. jedna ze struk­tur da­nych, w któ­rej ana­lo­gicz­nie do stosu (1.1) kar­tek, do­stęp jest moż­li­wy tylko przez do­kła­da­nie lub po­bie­ra­nie z wierz­chu;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stosik

mały stos


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od stos


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stosina

część osi pióra pta­ków, na któ­rej osa­dzo­ne są pro­mie­nie cho­rą­giew­ki


Źródła:

SJP.pl

Stosowalny

da­ją­cy się sto­so­wać, moż­li­wy do sto­so­wa­nia


Źródła:

SJP.pl

Stosowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) uży­wa­nie cze­goś w ja­kimś celu w okre­ślo­nych sy­tu­a­cjach


Źródła:

Wiktionary

Stosowany

uży­wać


przy­miot­nik od­cza­sow­ni­ko­wy

 (1.1) nauk. ma­ją­cy słu­żyć po­trze­bom prak­tycz­nym

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) imie­słów przy­miot­ni­ko­wy bier­ny od: sto­so­wać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stosować

uży­wać


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) uży­wać cze­goś w ja­kimś celu w okre­ślo­nych sy­tu­a­cjach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stosownie

przy­słó­wek

 (1.1) książk. zgod­nie z czymś, od­po­wied­nio, wła­ści­wie; we­dług cze­goś


Źródła:

Wiktionary

Stosowniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: sto­sow­nie


Źródła:

SJP.pl

Stosowniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: sto­sow­ny


Źródła:

SJP.pl

Stosowność

→ sto­sow­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co sto­sow­ne


Patrz:stosowny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stosowny

taki, który naj­le­piej pa­su­je do cze­goś, od­po­wia­da cze­muś; od­po­wied­ni, wła­ści­wy


przy­miot­nik

 (1.1) książk. naj­lep­szy w danej sy­tu­a­cji, pa­su­ją­cy, na­da­ją­cy się, od­po­wia­da­ją­cy niej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stosowy

→ stos


Patrz:stos

Źródła:

SJP.pl

Stosuneczek

zdrob­nie­nie od: sto­su­nek


Źródła:

SJP.pl

Stosuneczki

zdrob­nie­nie od: sto­su­nek


Źródła:

SJP.pl

Stosunek

1. zwią­zek, za­leż­ność jaka za­cho­dzi po­mię­dzy dwie­ma rze­cza­mi, oso­ba­mi itp. ze­sta­wio­ny­mi ze sobą; re­la­cja; pro­por­cja;
2. od­no­sze­nie się do cze­goś lub kogoś, spo­sób trak­to­wa­nia cze­goś lub kogoś;
3. ilo­raz otrzy­ma­ny z po­dzie­le­nia dwóch wiel­ko­ści na­le­żą­cych do da­ne­go zbio­ru;
4. współ­ży­cie fi­zycz­ne dwóch osób, umoż­li­wia­ją­ce za­płod­nie­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) za­leż­ność mię­dzy róż­ny­mi ele­men­ta­mi

 (1.2) współ­ży­cie sek­su­al­ne, akt płcio­wy, sto­su­nek płcio­wy

 (1.3) spo­sób od­no­sze­nia się do kogoś

 (1.4) mat. ilo­raz dwóch wiel­ko­ści, liczb

w licz­bie mno­giej sto­sun­ki

 (2.1) spo­sób ob­co­wa­nia mię­dzy róż­ny­mi jed­nost­ka­mi

 (2.2) wa­run­ki, w ja­kich coś ma miej­sce, sy­tu­a­cja


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stosunki

1. zwią­zek, za­leż­ność jaka za­cho­dzi po­mię­dzy dwie­ma rze­cza­mi, oso­ba­mi itp. ze­sta­wio­ny­mi ze sobą; re­la­cja; pro­por­cja;
2. od­no­sze­nie się do cze­goś lub kogoś, spo­sób trak­to­wa­nia cze­goś lub kogoś;
3. ilo­raz otrzy­ma­ny z po­dzie­le­nia dwóch wiel­ko­ści na­le­żą­cych do da­ne­go zbio­ru;
4. współ­ży­cie fi­zycz­ne dwóch osób, umoż­li­wia­ją­ce za­płod­nie­nie


Źródła:

SJP.pl

Stosunkowo

przy­słó­wek

 (1.1) w sto­sun­ku do czego lub kogo


Źródła:

Wiktionary

Stoszowice

wieś i gmina wiej­ska w Pol­sce


Sto­szo­wi­ce (niem. "Pe­ter­witz", wcze­śniej "Pol­nisch Pe­ter­witz") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie ząb­ko­wic­kim, sie­dzi­ba gminy Sto­szo­wi­ce.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stoszowicki

→ Sto­szo­wi­ce


Patrz:Stoszowice

Źródła:

SJP.pl

Stoszyce

Sto­szy­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie wroc­ław­skim, w gmi­nie Kąty Wroc­ław­skie.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa wroc­ław­skie­go.

Na ko­niec 2011 Sto­szy­ce li­czy­ły 74 miesz­kań­ców, 2012 – 79, 2013 – 85, a na ko­niec 2014 i 2015 – 86.


Źródła:

Wikipedia

Stotinka

drob­na mo­ne­ta buł­gar­ska, jedna setna lewa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) monet. buł­gar­ska wa­lu­ta gro­szo­wa;


Sto­tin­ka (bułg. стотинка) – mo­ne­ta, drob­na jed­nost­ka mo­ne­tar­na Buł­ga­rii równa 1/100 lewa. Od czasu przy­stą­pie­nia Buł­ga­rii do stre­fy euro w 2026 roku nazwa ta znaj­du­je się także na awer­sie buł­gar­skich eu­ro­cen­tów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stout

[czy­taj: stałt] mocne, ciem­ne piwo an­giel­skie o dużej za­war­to­ści chmie­lu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) spoż. mocne, ciem­ne piwo gór­nej fer­men­ta­cji, ro­dzaj ale;


Stout – ciem­ne piwo gór­nej fer­men­ta­cji, ro­dzaj ale. Zda­niem niek­tó­rych stout wy­wo­dzi się bez­poś­red­nio od por­te­ru (nazwa użyta pier­wszy raz w 1721 roku, na okre­śle­nie ciem­ne­go piwa wa­rzo­ne­go z pa­lo­ne­go słodu), inni zaś[] twier­dzą, że obie nazwy są toż­sa­me (cho­ciaż okre­śle­nie stout było uży­wa­ne już wcze­śniej, po­ja­wia­jąc się pier­wszy raz w 1677 roku). Naj­bar­dziej zna­ny­mi przed­sta­wi­cie­la­mi są piwa Gu­in­ness, Murp­hy's Irish Stout oraz Be­a­mish.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stoutowy

→ stout [czy­taj: stał­to­wy]


Źródła:

SJP.pl

Stowarzyszać

1. łą­czyć osoby lub grupy ludz­kie w sto­wa­rzy­sze­nie;
2. sto­wa­rzy­szać się - łą­czyć się w sto­wa­rzy­sze­nie


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. sto­wa­rzy­szyć)

 (1.1) łą­czyć osoby lub grupy osób w jedną or­ga­ni­za­cję dą­żą­cą do usku­tecz­nia­nia wspól­nych za­mie­rzeń

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny sto­wa­rzy­szać się (dk. sto­wa­rzy­szyć się)

 (2.1) łą­czyć się z oso­ba­mi lub gru­pa­mi osób w jedną or­ga­ni­za­cję dą­żą­cą do usku­tecz­nia­nia wspól­nych za­mie­rzeń


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stowarzyszenie

1. po­łą­czyć osoby lub grupy ludz­kie w sto­wa­rzy­sze­nie;
2. sto­wa­rzy­szyć się - po­łą­czyć się w sto­wa­rzy­sze­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) or­ga­ni­za­cja spo­łecz­na (zrze­sze­nie) po­wo­ły­wa­na przez grupę osób o wspól­nych ce­lach lub za­in­te­re­so­wa­niach;


Sto­wa­rzy­sze­nie – or­ga­ni­za­cja spo­łecz­na (zrze­sze­nie) po­wo­ły­wa­na przez grupę osób ma­ją­cych wspól­ne cele lub za­in­te­re­so­wa­nia.

Prawo o sto­wa­rzy­sze­niach obo­wią­zu­ją­ce w Pol­sce.

 "Osob­ny ar­ty­kuł: Prawo o sto­wa­rzy­sze­niach."


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stowarzyszeniowy

przy­miot­nik od: sto­wa­rzy­sze­nie


Źródła:

SJP.pl

Stowarzyszona

ko­bie­ta na­le­żą­ca do ja­kiejś or­ga­ni­za­cji


Źródła:

SJP.pl

Stowarzyszony

osoba na­le­żą­ca do ja­kie­goś sto­wa­rzy­sze­nia


Źródła:

SJP.pl

Stowarzyszyć

1. po­łą­czyć osoby lub grupy ludz­kie w sto­wa­rzy­sze­nie;
2. sto­wa­rzy­szyć się - po­łą­czyć się w sto­wa­rzy­sze­nie


Źródła:

SJP.pl

Stowe

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stowięcino

Sto­wię­ci­no (kaszb. "Stowicëno", Sto­jen­tin) – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie słup­skim, w gmi­nie Głów­czy­ce. Ma sta­tus so­łect­wa. Miej­sco­wość po­ło­żo­na na po­łud­nio­wy wschód od Głów­czyc, 41,5 km od Słup­ska.

W skład so­łect­wa wcho­dzą także wsie Gost­ko­wo i Mi­cha­ło­wo. W 2024 so­łect­wo li­czy­ło 418 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wikipedia

Stoł.

skrót od:
1. sto­łecz­ny; st.;
2. sto­ło­wy


Źródła:

SJP.pl

Stołb

daw­niej: wol­no­sto­ją­ca wieża obron­na, wznie­sio­na w obrę­bie murów zamku; don­żon; stołp


Źródła:

SJP.pl

Stołbur

cho­ro­ba niek­tó­rych chwa­stów i ro­ślin upraw­nych, roz­prze­strze­nia­na przez owady za­sied­la­ją­ce pola (np. skocz­ki, zmie­ni­ki)


Źródła:

SJP.pl

Stołczno

Stołcz­no (ka­szub. "Stołcz­no", niem. "Stol­zen­fel­de") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie człu­chow­skim, w gmi­nie Człu­chów. Leży przy dro­dze kra­jo­wej nr. Ma sta­tus so­łect­wa.

Pry­wat­na wieś szla­chec­ka po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w wo­je­wództ­wie po­mor­skim.


Źródła:

Wikipedia

Stołeczek

zdrob­nie­nie od: sto­łek


Źródła:

SJP.pl

Stołeczny

do­ty­czą­cy sto­li­cy


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy sto­li­cy, wy­wo­dzą­cy się ze sto­li­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stołek

1. sprzęt do­mo­wy, zwy­kle na czte­rech no­gach, bez opar­cia, słu­żą­cy do sie­dze­nia;
2. po­tocz­nie: sie­dzieć na dwu stoł­kach - być dwu­li­co­wym, pro­wa­dzić grę na dwa fron­ty


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mebl. nie­wiel­kie jed­no­so­bo­we, ni­skie, twar­de sie­dzi­sko bez opar­cia, zaz­wy­czaj na kilku no­gach

 (1.2) pot. przen. zwierzch­nie sta­no­wi­sko, wyż­szy urząd, dobra po­sa­da


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stołkowy

→ sto­łek


Patrz:stołek

Źródła:

SJP.pl

Stołowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sto­ło­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stołować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) re­gu­lar­nie do­star­czać komuś go­to­we po­sił­ki, zaz­wy­czaj w za­mian za za­pła­tę

 (1.2) przest. spec. roz­kła­dać glinę na bla­cie ro­bo­czym

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny sto­ło­wać się (dk. brak)

 (2.1) sy­ste­ma­tycz­nie jadać po­sił­ki u kogoś lub w przez­na­czo­nym do tego lo­ka­lu ga­stro­no­micz­nym


Źródła:

Wiktionary

Stołowe

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hist. ro­dzaj po­dat­ku ścią­ga­ne­go od ro­dzin;

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) n. lp. i nmos. lm. od: sto­ło­wy


Sto­ło­we – w przesz­ło­ści opo­dat­ko­wa­nie, ścią­ga­ne "za stół", tzn. w przy­bli­że­niu od każ­dej ro­dzi­ny, ścią­ga­ne w po­sta­ci pie­nięż­nej lub w na­tu­rze (np. w zbożu).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stołowniczka

ko­bie­ta sto­łu­ją­ca się u kogoś


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta, która je po­si­łek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stołownik

osoba sto­łu­ją­ca się u kogoś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba, która je po­si­łek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stołowogórski

przy­miot­nik

 (1.1) przym. od Góry Sto­ło­we


Źródła:

Wiktionary

Stołowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stołowy

1. przy­miot­nik od: stół; przez­na­czo­ny na stół, uży­wa­ny w trak­cie je­dze­nia przy stole lub w jakiś inny spo­sób zwią­za­ny ze sto­łem;
2. przez­na­czo­ny do celów spo­żyw­czych


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy stołu, zwią­za­ny ze sto­łem

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) reg. pozn. pokój-ja­dal­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stołp

obron­na wieża wew­nątrz zamku; don­żon


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) ar­chit. wieża lub basz­ta bę­dą­ca czę­ścią śred­nio­wiecz­ne­go zamku, przez­na­czo­na wy­łącz­nie do celów obron­nych, nie­za­miesz­ka­ła w cza­sie po­ko­ju;

 (1.2) stpol. słup


Stołp ("wieża osta­tecz­nej obro­ny" lub "berg­fried, berg­frid") – śred­nio­wiecz­na wieża obron­na na pla­nie koła, owalu, pro­sto­ką­ta lub wie­lo­bo­ku, o znacz­nej wy­so­ko­ści (30–50 m) i dużej gru­bo­ści murów (3–5 m), nie­za­miesz­ki­wa­na pod­czas po­ko­ju. Sta­no­wi­ła osta­tecz­ny punkt obro­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stołpce

mia­sto na Bia­ło­ru­si


Stołp­ce ( Стоўбцы, "Stoŭbcy", Столбцы, "Stołb­cy") – mia­sto po­ło­żo­ne na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie miń­skim, cen­trum ad­mi­ni­stra­cyj­ne re­jo­nu stoł­pec­kie­go, po­ło­żo­na przy tra­sie linii ko­le­jo­wej War­sza­wa – Brześć – Ba­ra­no­wi­cze – Mińsk. Stołp­ce leżą nad Niem­nem.

Mia­sto liczy 16,9 tys. miesz­kań­ców (2018). Stołp­ce po­ło­żo­ne są około 70 km na po­łud­nio­wy za­chód od Miń­ska.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stołpecki

→ Stołp­ce (mia­sto na Bia­ło­ru­si)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Stołp­ca­mi, do­ty­czą­cy Stołp­ców


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stołupiany

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. Nie­stie­row (hi­sto­rycz­na nazwa mia­sta w Pru­sach, obec­nie eg­zo­nim wa­rian­to­wy)


Źródła:

Wiktionary

Stołupiański

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Sto­łu­pia­na­mi, do­ty­czą­cy Sto­łu­pian


Źródła:

Wiktionary

Stołóweczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: sto­łów­ka


Źródła:

Wiktionary

Stołówka

1. za­kład ży­wie­nia zbio­ro­we­go, dziś zwy­kle przy in­sty­tu­cji sku­pia­ją­cej wiele osób; ja­dło­daj­nia;
2. sala ja­dal­na za­kła­du ży­wie­nia zbio­ro­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miej­sce zbio­ro­we­go ży­wie­nia, np. w szko­le, za­kła­dzie pracy

 (1.2) daw. ja­dal­nia


Sto­łów­ka – pla­ców­ka zbio­ro­we­go ży­wie­nia, za­pew­nia­ją­ca okre­ślo­nym gru­pom kon­su­men­tów po­sił­ki; głów­nie obia­dy, ale także śnia­da­nia i ko­la­cje.

Może rów­nież wy­da­wać po­sił­ki jed­no­ra­zo­we. Jest wy­o­dręb­nio­na or­ga­ni­za­cyj­nie i lo­ka­lo­wo, zlo­ka­li­zo­wa­na na te­re­nie za­kła­du pracy (sto­łów­ka pra­cow­ni­cza), szkół, uczel­ni, oś­rod­ków wy­po­czyn­ko­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stołówkowicz

po­tocz­nie: osoba ja­da­ją­ca w sto­łów­ce


Źródła:

SJP.pl

Stołówkowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sto­łów­ką, do­ty­czą­cy sto­łów­ki


Źródła:

Wiktionary

Stożar

spe­cjal­ny dźwig ułat­wia­ją­cy ukła­da­nie siana w stogi albo w wy­so­kich sto­do­łach


Źródła:

SJP.pl

Stożeczkowate

ro­dzi­na lą­do­wych śli­ma­ków płu­co­dysz­nych z rzędu trznko­ocz­nych


Sto­żecz­ko­wa­te (Eu­co­nu­li­dae) – sze­ro­ko roz­prze­strze­nio­na po świe­cie ro­dzi­na lą­do­wych śli­ma­ków trzon­ko­ocz­nych (Sty­lom­ma­top­ho­ra), obej­mu­ją­ca około 150 ga­tun­ków ży­ją­cych w wil­got­nych sied­li­skach. Ich musz­la jest mała, ku­li­sto-stoż­ko­wa­ta, z licz­ny­mi skrę­ta­mi. Ślady ko­pal­ne sto­żecz­ko­wa­tych po­cho­dzą co najm­niej z pa­le­o­ce­nu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stożeczkowaty

o ce­chach sto­żecz­ko­wa­tych (ro­dzi­na śli­ma­ków)


Źródła:

SJP.pl

Stożek

fi­gu­ra prze­strzen­na, na pod­sta­wie koła stop­nio­wo zwę­ża­ją­ca się ku górze


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od stóg

 (1.2) geom. bryła pow­sta­ła przez obrót trój­ką­ta pro­sto­kąt­ne­go wokół jed­nej z przy­pro­sto­kąt­nych;

 (1.3) bot. zob. sto­żek wzro­stu.

 (1.4) geol. zob. sto­żek wul­ka­nicz­ny.

 (1.5) med. zob. sto­żek ro­gów­ki.

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zool. mię­czak z ro­dzi­ny stoż­ków, nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Co­ni­dae|ref=tak.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stożkowa

przy­miot­nik od: sto­żek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mat. krzy­wa pow­sta­ła na prze­cię­ciu stoż­ka z pła­szczyz­ną nie­prze­cho­dzą­cą przez jego wierz­cho­łek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stożkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem sto­żek, po­dob­ny do stoż­ka


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) taki, który wy­glą­dem przy­po­mi­na sto­żek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stożkowość

→ stoż­ko­wy


Patrz:stożkowy

Źródła:

SJP.pl

Stożkowy

przy­miot­nik od: sto­żek


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który ma kształt stoż­ka

 (1.2) zwią­za­ny ze stoż­kiem, do­ty­czą­cy stoż­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stożkówka

ro­dzaj grzy­bów z ro­dzi­ny gno­jan­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Stożyna

żerdź umie­szczo­na w stogu siana dla jego umoc­nie­nia


Źródła:

SJP.pl

Stożysko

zgru­bie­nie od: stóg


Źródła:

SJP.pl

Stożyć

ukła­dać w stogi


Źródła:

SJP.pl

Stp.

skrót od: sta­ro­pol­ski


Źródła:

SJP.pl

Stpice

Stpi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie puł­tu­skim, w gmi­nie Świer­cze. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa cie­cha­now­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Stpol.

skrót od: sta­ro­pol­ski (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


Źródła:

SJP.pl

Str.

skrót od: stro­na (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz); s.


skrót, rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) = stro­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strabag

eu­ro­pej­ska spół­ka bu­dow­la­na z War­sza­wy


Stra­bag SE – eu­ro­pej­ska spół­ka bu­dow­la­na z sie­dzi­bą w Wied­niu (wcze­śniej w Spit­tal an der Drau w Au­strii), no­to­wa­na na Wie­ner Börse.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strabizm

ze­zo­wa­nie


Źródła:

SJP.pl

Straburzyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Straca

daw­niej:
1. bru­lion, no­tat­nik;
2. w ku­piect­wie: po­dręcz­na księ­ga do za­pi­sy­wa­nia wszyst­kich przy­cho­dów i roz­cho­dów


Źródła:

SJP.pl

Stracciacalando

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: ga­dat­li­wie


Źródła:

SJP.pl

Stracciatella

[czy­taj: straczcz­ja­tel­la] stra­cia­tel­la;
1. de­li­kat­ny rosół z la­ny­mi klu­secz­ka­mi z par­me­za­nu;
2. deser (np. lody śmie­tan­ko­we, jo­gurt) z drob­ny­mi ka­wał­ka­mi ciem­nej cze­ko­la­dy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. cuk. ro­dzaj wło­skich lodów na bazie mleka z wiór­ka­mi cze­ko­la­dy;

 (1.2) spoż. kulin. wło­ska zupa na bazie bu­lio­nu z do­dat­kiem par­me­za­nu i ubi­te­go jajka;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stracenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stra­cić.

 (1.2) eg­ze­ku­cja, wy­ko­na­nie kary śmier­ci; także. kara śmier­ci


Źródła:

Wiktionary

Straceniec

osoba, która wsku­tek roz­pa­czy lub z po­wo­du zna­le­zie­nia się w sy­tu­a­cji ek­stre­mal­nej, skłon­na jest do gwał­tow­nych, cza­sem nie­o­bli­czal­nych za­cho­wań; de­spe­rat


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ktoś ska­za­ny na stra­ce­nie, na śmierć

 (1.2) ktoś, kto nie baczy na ry­zy­ko utra­ty życia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Straceńczy

cha­rak­te­rystcz­ny dla osoby, która zna­la­zła się w sy­tu­a­cji ek­stre­mal­nej; roz­pacz­li­wy, de­spe­rac­ki


Źródła:

SJP.pl

Strach

1. lęk, obawa, nie­po­kój;
2. po­tocz­nie: kukła ma­ją­ca od­stra­szać ptaki; strach na wró­ble;
3. we­dług wie­rzeń lu­do­wych: upiór, wi­dzia­dło, mara, zjawa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) psych. uczu­cie nie­po­ko­ju, lęku przed czymś, co może być groź­ne

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) roln. kukła ufor­mo­wa­na ze sta­rych ubrań, słu­żą­ca do od­stra­sza­nia pta­ków na po­lach

 (2.2) etn. we­dług wie­rzeń lu­do­wych: cień, duch zmar­łe­go


Strach – jedna z pod­sta­wo­wych cech pier­wot­nych (nie tylko ludz­ka) ma­ją­cych swe źró­dło w in­stynk­cie przetr­wa­nia. Stan sil­ne­go emo­cjo­nal­ne­go na­pię­cia, po­ja­wia­ją­cy się w sy­tu­a­cjach re­al­ne­go za­gro­że­nia, na­tu­ral­ną re­ak­cją or­ga­niz­mu jest np. odruch sil­ne­go na­pię­cia mię­śni, a w kon­sek­wen­cji uciecz­ka lub walka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strachajło

po­tocz­nie: czło­wiek tchórz­li­wy, bo­jaź­li­wy; cykor, tchórz


Źródła:

SJP.pl

Strachanów

Stra­cha­nów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie sie­radz­kim, w gmi­nie Go­szcza­nów.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sie­radz­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strachać

po­tocz­nie: stra­chać się - bać się, lękać się cze­goś, oba­wiać się; cykać się, pe­niać


Źródła:

SJP.pl

Strachałka

1. przed­miot ma­ją­cy stra­szyć;
2. utwór o stra­chach


Źródła:

SJP.pl

Strachliwie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób strach­li­wy


Źródła:

Wiktionary

Strachliwiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: strach­li­wie


Źródła:

SJP.pl

Strachliwość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, kto strach­li­wy; cecha tego, co strach­li­we


Źródła:

Wiktionary

Strachliwszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: strach­li­wy


Źródła:

SJP.pl

Strachliwy

przy­miot­nik

 (1.1) o oso­bie, która czę­sto i łatwo ulega stra­cho­wi


Źródła:

Wiktionary

Strachocice

Stra­cho­ci­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie tu­rec­kim, w gmi­nie Dobra.

W la­tach 1954–1959 wieś była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Stra­cho­ci­ce, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Dobra.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ko­niń­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strachocin

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Strachocina

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie sa­noc­kim;


Stra­cho­ci­na – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie sa­noc­kim, w gmi­nie Sanok. Ma sta­tus so­łect­wa. Leży nad po­to­kiem Ró­żo­wym. Miej­sco­wość leży na te­re­nach, które noszą hi­sto­rycz­ną nazwę Zie­mia sa­noc­ka. Zaj­mu­je ob­szar bli­sko 1200 ha, jest w niej 300 domów.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Strachociński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Stra­cho­ci­nem, do­ty­czą­cy Stra­cho­ci­na


Źródła:

Wiktionary

Strachomin

Stra­cho­min – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie miń­skim, w gmi­nie La­to­wicz. Leży nad rzeką Świ­der.

Wieś szla­chec­ka po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie gar­wo­liń­skim ziemi czer­skiej wo­je­wództ­wa ma­zo­wiec­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strachopłoch

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rzad. tchórz

 (1.2) daw. alar­mi­sta


Źródła:

Wiktionary

Strachowo

Stra­cho­wo – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie płoń­skim, w gmi­nie Płońsk.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa cie­cha­now­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strachówecki

przy­miot­nik od: Stra­chów­ka


Źródła:

SJP.pl

Strachówka

wieś w Pol­sce


Stra­chów­ka – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie wo­ło­miń­skim, w gmi­nie Stra­chów­ka.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy Stra­chów­ka oraz rzym­sko­ka­to­lic­kiej pa­ra­fii Wnie­bow­zię­cia Najś­więt­szej Maryi Panny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Straciatella

[czy­taj: stracz­ja­tel­la] strac­cia­tel­la;
1. de­li­kat­ny rosół z la­ny­mi klu­secz­ka­mi z par­me­za­nu;
2. deser (np. lody śmie­tan­ko­we, jo­gurt) z drob­ny­mi ka­wał­ka­mi ciem­nej cze­ko­la­dy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. cuk. ro­dzaj wło­skich lodów na bazie mleka z wiór­ka­mi cze­ko­la­dy

 (1.2) spoż. kulin. wło­ska zupa na bazie bu­lio­nu z do­dat­kiem par­me­za­nu i ubi­te­go jajka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stracić

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. tra­cić)

 (1.1) do­ko­na­ny od|tra­cić.


Źródła:

Wiktionary

Stracony

przy­miot­nik

 (1.1) taki, któ­re­go stra­co­no, zgu­bio­no; który nie wróci

 (1.2) taki, na któ­rym wy­ko­na­no eg­ze­ku­cję; taki, który zgi­nął po­przez stra­ce­nie

 (1.3) taki, z któ­re­go nie ma po­żyt­ku

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) imie­słów przy­miot­ni­ko­wy bier­ny od: stra­cić


Źródła:

Wiktionary

Strada

model sa­mo­cho­du marki Fiat


Źródła:

SJP.pl

Stradanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stra­dać.


Źródła:

Wiktionary

Stradać

cza­sow­nik

 (1.1) stpol. stra­cić

 (1.2) stpol. zgu­bić


Źródła:

Wiktionary

Stradivari

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stradivarius

smycz­ko­wy in­stru­ment wy­ko­na­ny przez wło­skie­go lut­ni­ka Stra­di­va­rie­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. skrzyp­ce au­tor­stwa An­to­nio Stra­di­va­rie­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stradlice

Strad­li­ce – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ka­zi­mier­skim, w gmi­nie Ka­zi­mie­rza Wiel­ka. Ma sta­tus so­łect­wa. Leży przy dro­dze wo­je­wódz­kiej nr 768.


Źródła:

Wikipedia

Stradnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) stpol. ubogi

 (1.2) stpol. nie­szczę­śnik

 (1.3) stpol. be­zboż­nik, zło­czyń­ca, czło­wiek zły


Źródła:

Wiktionary

Stradny

przy­miot­nik

 (1.1) stpol. bied­ny

 (1.2) stpol. nie­szczę­śli­wy


Źródła:

Wiktionary

Stradom

dziel­ni­ca Kra­ko­wa i Czę­sto­cho­wy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stradomski

→ Stra­dom


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Stra­do­miem, do­ty­czą­cy Stra­do­mia


Patrz:Stradom

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stradowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stradyk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka w pół­noc­nej Pol­sce i ob­wo­dzie kró­le­wiec­kim Rosji, do­pływ Świe­żej


Źródła:

Wiktionary

Stradzewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stragan

pro­wi­zo­rycz­ny sklep; kram


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hand. pro­wi­zo­rycz­ne lub prze­no­śne miej­sce hand­lu, np. na tar­go­wi­sku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Straganiara

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zgrub. od: stra­ga­niar­ka


Źródła:

Wiktionary

Straganiarka

→ stra­ga­niarz


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. wła­ści­ciel­ka stra­ga­nu

 (1.2) pot. ko­bie­ta sprze­da­ją­ca przy stra­ga­nie


Patrz:straganiarz

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Straganiarski

stra­ga­no­wy, kra­mar­ski;
1. zwią­za­ny z pro­wa­dze­niem stra­ga­nu;
2. odz­na­cza­ją­cy się ni­skim po­zio­mem ar­ty­stycz­nym


Źródła:

SJP.pl

Straganiarstwo

sprze­da­wa­nie to­wa­rów na stra­ga­nie; za­ję­cie stra­ga­nia­rza


Źródła:

SJP.pl

Straganiarz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. wła­ści­ciel stra­ga­nu

 (1.2) pot. męż­czyz­na sprze­da­ją­cy przy stra­ga­nie


Źródła:

Wiktionary

Straganik

zdrob­nie­nie od: stra­gan


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od stra­gan


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Straganowy

stra­ga­niar­ski, kra­mar­ski;
1. zwią­za­ny z pro­wa­dze­niem stra­ga­nu;
2. odz­na­cza­ją­cy się ni­skim po­zio­mem ar­ty­stycz­nym


przy­miot­nik

 (1.1) hand. tar­go­wy

 (1.2) liter. ni­skich lotów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Straganówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzad. wy­da­nie stra­ga­no­we, pu­bli­ka­cja przez­na­czo­na do sprze­da­ży na stra­ga­nach


Źródła:

Wiktionary

Stragarz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) etn. bud. przest. sze­ro­ka belka umie­szcza­na w po­przek pod in­ny­mi bel­ka­mi pu­ła­pu dla jego pod­trzy­ma­nia, prze­bie­ga­ją­ca przez śro­dek izby


Źródła:

Wiktionary

Strajk

sy­tu­a­cja gdy pra­cow­ni­cy nie wy­ko­nu­ją swo­jej pracy, żą­da­ją okre­ślo­nych zmian np. pod­wyż­sze­nia pen­sji, zmia­ny wa­run­ków pracy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) do­bro­wol­ny i zbio­ro­wy pro­test pra­cow­ni­ków, który po­le­ga naj­czę­ściej na przer­wa­niu pracy, pod­ję­ty w celu speł­nie­nia przez pra­co­daw­cę lub wła­dzę ich po­stu­la­tów;

 (1.2) w krę­glach: zbi­cie wszyst­kich krę­gli za pier­wszym rzu­tem


Strajk (en. "stri­ke", fr. "grève", hiszp. "hu­el­ga", ros. "забастовка" lub "стачка", pol. po­cząt­ko­wo "zmowa" lub "bez­ro­bo­cie") – zbio­ro­we, do­bro­wol­ne i cza­so­we za­prze­sta­nie pracy (lub nauki) przez pra­cow­ni­ków (lub inne grupy spo­łecz­ne), bę­dą­ce formą sprze­ci­wu wobec wa­run­ków za­trud­nie­nia, wy­na­gra­dza­nia lub prak­tyk pra­co­daw­cy, po­dej­mo­wa­ne w celu wy­mu­sze­nia re­a­li­za­cji okre­ślo­nych żądań eko­no­micz­nych, so­cjal­nych, za­wo­do­wych lub po­li­tycz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strajkowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) uczest­ni­cze­nie w straj­ku


Źródła:

Wiktionary

Strajkować

cza­sow­nik

 (1.1) uczest­ni­czyć w straj­ku


Źródła:

Wiktionary

Strajkowicz

po­tocz­nie: ten, kto straj­ku­je; uczest­nik straj­ku


Źródła:

SJP.pl

Strajkowiczka

uczest­nicz­ka straj­ku


Źródła:

SJP.pl

Strajkowy

przy­miot­nik od: strajk


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze straj­kiem, do­ty­czą­cy straj­ku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strajkująca

uczest­nicz­ka straj­ku


Źródła:

SJP.pl

Strajkujący

uczest­nik straj­ku


Źródła:

SJP.pl

Stralsund

[czy­taj: sztral­zunt] mia­sto w Niem­czech


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. nad­bał­tyc­kie mia­sto po­wia­to­we i han­ze­a­tyc­kie w nie­miec­kim kraju związ­ko­wym Me­klem­bur­gia-Po­mo­rze Przed­nie; ;


Stral­sund (wym., Han­se­stadt Stral­sund) – nad­bał­tyc­kie mia­sto po­wia­to­we i han­ze­a­tyc­kie w nie­miec­kim kraju związ­ko­wym Me­klem­bur­gia-Po­mo­rze Przed­nie, sie­dzi­ba po­wia­tu Vor­pom­mern-Rügen. Leży nad cie­śni­ną Stre­la­sund i ma po­łą­cze­nie ko­le­jo­we i dro­go­we z naj­więk­szą wyspą Nie­miec – Rugią. Z tego też po­wo­du Stral­sund na­zy­wa­ny jest bramą Rugii. Stral­sund uzy­skał prawa miej­skie w 1234. W 2002 Stare Mia­sto Stral­sun­du zo­sta­ło wpi­sa­ne na listę świa­to­we­go dzie­dzict­wa UNESCO (wspól­nie ze sta­rów­ką Wis­ma­ru).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stralsundzki

przy­miot­nik od: Stral­sund


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Stral­sun­dem, do­ty­czą­cy Stral­sun­du


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strambotto

w li­te­ra­tu­rze: utwór li­rycz­ny na­le­żą­cy do wło­skiej po­ez­ji lu­do­wej, po­ru­sza­ją­cy te­ma­ty ero­tycz­ne lub sa­ty­rycz­ne, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się bar­dzo róż­no­rod­ny­mi ukła­da­mi rymów


Źródła:

SJP.pl

Stramit

marka daw­nych bu­dow­la­nych ma­te­ria­łów izo­la­cyj­nych ze słomy


Źródła:

SJP.pl

Stramnice

Stram­ni­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie średz­kim, w gmi­nie Nowe Mia­sto nad Wartą.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strangalia

ro­dzaj chrzą­szcza z ro­dzi­ny kóz­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Strangelove

Stran­ge­lo­ve – sin­gel grupy De­pe­che Mode pro­mu­ją­cy album "Music for the Mas­ses". W 1988 roku uka­zał się te­le­dysk do ut­wo­ru, wy­re­ży­se­ro­wa­ny przez Mar­ty­na At­kin­sa. Pio­sen­ka zo­sta­ła spo­wol­nio­na spe­cjal­nie do tego na­gra­nia. Te­le­dysk na­gra­no w Pa­ry­żu.


Źródła:

Wikipedia

Strangulacja

1. po­stać nie­droż­no­ści jelit, pow­sta­ją­ca wsku­tek za­ci­śnię­cia się pasm zro­stów po­za­pal­nych wokół pętli jelit; za­dzierz­gnię­cie;
2. udu­sze­nie przez za­ci­śnię­cie na szyi pętli


Źródła:

SJP.pl

Straniero

śro­do­wi­sko­wo: ob­co­kra­jo­wiec star­tu­ją­cy w pol­skich roz­gryw­kach li­go­wych


Stra­nie­ro ("wł. ob­co­kra­jo­wiec", l.mn. stra­nie­ri) to sto­so­wa­ny w spor­cie żuż­lo­wym ter­min okre­śla­ją­cy żuż­low­ca, który star­tu­je w pol­skich roz­gryw­kach li­go­wych, lecz nie jest oby­wa­te­lem Pol­ski.

Po raz pier­wszy stra­nie­ri mogli star­to­wać w pol­skiej lidze w 1990.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strapienie

uczu­cie smut­ku, nie­po­ko­ju; zmart­wie­nie, kło­pot, zgry­zo­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stra­pić.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strapiona

ko­bie­ta stra­pio­na, zmart­wio­na, smut­na


Źródła:

SJP.pl

Strapiony

zmart­wio­ny, smut­ny, stro­ska­ny


przy­miot­nik

 (1.1) zmart­wio­ny, przy­gnę­bio­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Straponten

skła­da­ne za­pa­so­we sie­dze­nie bez opar­cia, przy­mo­co­wa­ne do sta­łe­go fo­te­la gra­ni­czą­ce­go z przej­ściem w sa­lach wi­do­wi­sko­wych, au­to­bu­sach itp.; stra­pon­te­na, do­staw­ka, prak­ty­ka­bel, prak­ty­kabl


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) książk. skła­da­ne, od­chy­la­ne sie­dze­nie, przy­mo­co­wa­ne do ścia­ny albo do sta­łe­go fo­te­la, mon­to­wa­ne w te­a­trach, środ­kach tran­spor­tu itp., daw­niej także np. w po­wo­zach


Stra­pon­ten (fr. stra­pon­tin) – sie­dze­nie skła­da­ne oszczę­dza­ją­ce miej­sce, do­staw­ka. Mon­to­wa­ne jest sprę­ży­no­wo do ścia­ny bądź do in­nych sie­dzeń w miej­scu przez­na­czo­nym na przej­ście. Sto­so­wa­ne w środ­kach tran­spor­tu (po­cią­gi, au­to­bu­sy, sa­mo­cho­dy), nie­kie­dy wkom­po­no­wa­ne w ścia­nę i nie­rzu­ca­ją­ce się w oczy, czę­sto bez opar­cia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strapontena

skła­da­ne za­pa­so­we sie­dze­nie bez opar­cia, przy­mo­co­wa­ne do sta­łe­go fo­te­la gra­ni­czą­ce­go z przej­ściem w sa­lach wi­do­wi­sko­wych, au­to­bu­sach itp.; stra­pon­te­na, do­staw­ka, prak­ty­ka­bel, prak­ty­kabl


Źródła:

SJP.pl

Stras

ro­dzaj szkła imi­tu­ją­ce­go dro­gie ka­mie­nie


Stras (niem. "Strass") – syn­te­tycz­na imi­ta­cja dia­men­tu wy­ko­na­na z osz­li­fo­wa­ne­go (prze­waż­nie szli­fem bry­lan­to­wym) szkła, szkła akry­lo­we­go lub, coraz rza­dziej, krysz­ta­łu gór­skie­go, któ­re­go dolne ścian­ki zo­sta­ły po­kry­te sub­stan­cją po­pra­wia­ją­cą blask i inne wa­lo­ry este­tycz­ne. Nazwa po­cho­dzi od wy­na­laz­cy, XVIII-wiecz­ne­go al­zac­kie­go ju­bi­le­ra, Ge­or­ga Frie­dri­cha Stras­sa, który na­py­lał metal na spod­nią stro­nę osz­li­fo­wa­ne­go szkła oło­wio­we­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strasbourg

[czy­taj: sztras­burg] mia­sto we Fran­cji; Sztras­burg, Stras­burg


Źródła:

SJP.pl

Strasburczyk

[czy­taj: sztra­zbur­czyk] miesz­ka­niec Stras­bur­ga (mia­sta we Fran­cji); Sztras­bur­czyk


Źródła:

SJP.pl

Strasburg

mia­sto we Fran­cji; Sztras­burg, Stras­bo­urg


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto we Fran­cji, sto­li­ca Al­za­cji;

 (1.2) geogr. mia­sto w Niem­czech, w kraju związ­ko­wym Me­klem­bur­gia-Po­mo­rze Przed­nie;

 (1.3) geogr. to­po­nim, nazwa kilku miej­sco­wo­ści w USA


Stras­burg ( Stras­bo­urg, wym. ; Straßburg, wym. []; alz. Stross­bu­ri, wym. []; Ar­gen­to­ra­tum, póź­niej Stratœburgus) – mia­sto w pół­noc­no-wschod­niej Fran­cji, po­ło­żo­ne przy gra­ni­cy nie­miec­kiej na Renie. Mia­sto jest sto­li­cą i głów­nym oś­rod­kiem go­spo­dar­czym re­gio­nu Grand Est i de­par­ta­men­tu Dolny Ren. W Stras­bur­gu swoją sie­dzi­bę mają m.in. Rada Eu­ro­py, Eu­ro­pej­ski Try­bu­nał Praw Czło­wie­ka, Par­la­ment Eu­ro­pej­ski oraz Eu­ro­kor­pus. Do 31 stycz­nia 2009 w mie­ście dzia­łał pol­ski kon­su­lat ge­ne­ral­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strasburger

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strasburka

[czy­taj: sztra­zbur­ka] miesz­kan­ka Stras­bur­ga (mia­sta we Fran­cji); Sztras­bur­ka


Źródła:

SJP.pl

Strasburski

→ Stras­burg (mia­sto we Fran­cji); sztras­bur­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Stras­bur­giem, do­ty­czą­cy Stras­bur­ga


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strascinando

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: zwal­nia­jąc, zwięk­sza­jąc; zbli­żo­ne zna­cze­niem do al­lar­gan­do


Źródła:

SJP.pl

Straszak

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) coś slu­żą­ce do stra­sze­nia


Stra­szak ("Mor­mo­ops") – ro­dzaj ssa­ków z ro­dzi­ny stra­sza­ko­wa­tych (Mor­mo­o­pi­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Straszakowate

o ce­chach stra­sza­ko­wa­tych (ro­dzi­na pła­zów i nie­to­pe­rzy)


Stra­sza­ko­wa­te (He­le­oph­ry­ni­dae) – ro­dzi­na pła­zów z rzędu pła­zów be­zo­go­no­wych (Anura). Naj­bliż­szy­mi ich krew­ny­mi praw­do­po­dob­nie są se­szel­ko­wa­te.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Straszakowaty

o ce­chach stra­sza­ko­wa­tych (ro­dzi­na pła­zów i nie­to­pe­rzy)


Źródła:

SJP.pl

Straszany

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Moł­da­wii, nad rzeką Byk;


Stra­sza­ny (rum. "Strășeni") – mia­sto w Moł­da­wii; 16 ty­się­cy miesz­kań­ców (2012), nad rzeką Byk. Sto­li­ca re­jo­nu Strășeni.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Straszenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stra­szyć.


Źródła:

Wiktionary

Straszewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Straszewski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Straszka

strasz­ka po­spo­li­ta, strasz­ka pół­noc­na - ga­tun­ki ważki


Źródła:

SJP.pl

Straszliwie

przy­słó­wek

 (1.1) wy­wo­łu­jąc strach

 (1.2) w znacz­nej mie­rze


Źródła:

Wiktionary

Straszliwiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: strasz­li­wie


Źródła:

SJP.pl

Straszliwszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: strasz­li­wy


Źródła:

SJP.pl

Straszliwy

przy­miot­nik

 (1.1) coś bar­dzo strasz­ne­go, prze­ra­ża­ją­ce­go

 (1.2) pot. bar­dzo zły, kiep­ski

 (1.3) pot. ogrom­ny


Źródła:

Wiktionary

Strasznie

przy­słó­wek

 (1.1) prze­ra­ża­ją­co, groź­nie, nie­sa­mo­wi­cie

 (1.2) bar­dzo źle, okrop­nie

 (1.3) pot. bar­dzo, niez­mier­nie, nadz­wy­czaj


Źródła:

Wiktionary

Straszniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ków: strasz­nie, strasz­no


Źródła:

SJP.pl

Straszniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: strasz­ny


Źródła:

SJP.pl

Straszność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest strasz­ne; cecha tych, któ­rzy są strasz­ni


Źródła:

Wiktionary

Straszny

1. wzbu­dza­ją­cy strach, grozę, prze­ra­że­nie, przej­mu­ją­cy lę­kiem;
2. bar­dzo zły, bar­dzo nie­do­bry, okrop­ny;
3. bar­dzo duży pod wzglę­dem in­ten­syw­no­ści; ogrom­ny, wiel­ki, niez­mier­ny


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który wzbu­dza strach, grozę; jest prze­ra­ża­ją­cy, nie­bez­piecz­ny, okrut­ny

 (1.2) okrop­ny, nie­przy­jem­ny

 (1.3) pot. taki, który jest bar­dzo in­ten­syw­ny, duży


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Straszydło

pot­wór, masz­ka­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) osoba o brzyd­kim, dzi­wacz­nym wy­glą­dzie

 (1.2) ktoś stra­szą­cy lub coś stra­szą­ce­go


Stra­szy­dło (oryg. "Чучело") – ra­dziec­ki film oby­cza­jo­wy z 1983 roku w re­ży­se­rii Ro­ła­na By­ko­wa. Adap­ta­cja po­wie­ści Wła­di­mi­ra Że­lez­ni­ko­wa pod tym samym ty­tu­łem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Straszyk

przed­sta­wi­ciel rzędu owa­dów us­krzyd­lo­nych


Źródła:

SJP.pl

Straszyki

przed­sta­wi­ciel rzędu owa­dów us­krzyd­lo­nych


Stra­szy­ki (Phas­ma­to­dea, Phas­mi­da) – rząd owa­dów z in­fra­gro­ma­dy no­wos­krzy­dłych, obej­mu­ją­cy około 3200 opi­sa­nych ga­tun­ków. W więk­szo­ści tro­pi­kal­ne i sub­tro­pi­kal­ne, czę­sto o du­żych roz­mia­rach, dłu­go­ści od 12 do 624 mm (razem z od­nó­ża­mi). Ro­śli­no­żer­ne, że­ru­ją głów­nie na li­ściach drzew i krze­wów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Straszykowate

o ce­chach stra­szy­ko­wa­tych (rząd owa­dów)


Źródła:

SJP.pl

Straszykowaty

o ce­chach stra­szy­ko­wa­tych (rząd owa­dów)


Źródła:

SJP.pl

Straszyn

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Straszyć

cza­sow­nik

 (1.1) wzbu­dzać strach, lęk w kimś

 (1.2) przen. pot. być brzyd­kim, wy­wo­ły­wać nies­mak


Źródła:

Wiktionary

Straszyński

→ Stra­szyn


Patrz:Straszyn

Źródła:

SJP.pl

Straszów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Straszęcin

Stra­szę­cin – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie dę­bic­kim, w gmi­nie Ży­ra­ków. Ma sta­tus so­łect­wa.

Do 1948 roku miej­sco­wość była sie­dzi­bą gminy Stra­szę­cin. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa tar­now­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strata

1. w roz­li­cze­niach: wiel­kość, o którą zmniej­szy­ły się fun­du­sze;
2. coś co się prze­sta­ło po­sia­dać;
3. fakt, że się prze­sta­ło coś po­sia­dać


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) uby­tek, utra­ce­nie cze­goś; coś war­to­ścio­we­go, co się stra­ci­ło, czego już się nie ma

 (1.2) ekon. sy­tu­a­cja, gdy przy­cho­dy w okre­ślo­nej jed­nost­ce czasu są niż­sze od po­nie­sio­nych kosz­tów, ujem­ny wynik fi­nan­so­wy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strateg

1. znaw­ca stra­te­gii wo­jen­nej, do­wód­ca du­żych ope­ra­cji wo­jen­nych;
2. do­wód­ca woj­sko­wy w sta­ro­żyt­nej Gre­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) znaw­ca stra­te­gii, osoba two­rzą­ca plany wo­jen­ne i kie­ru­ją­ca ope­ra­cja­mi woj­sko­wy­mi

 (1.2) osoba po­tra­fią­ca do­brze za­pla­no­wać i po­kie­ro­wać skom­pli­ko­wa­ny­mi ak­cja­mi

 (1.3) hist. w sta­ro­żyt­nej Gre­cji wy­so­ki rangą do­wód­ca w armii lub flo­cie;

 (1.4) hist. w ce­sar­stwie bi­zan­tyj­skim do­wód­ca okrę­gu woj­sko­wo-ad­mi­ni­stra­cyj­ne­go;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strategia

1. sztu­ka do­wo­dze­nia armią;
2. te­o­ria i sztu­ka osią­ga­nia ge­ne­ral­nych celów dłu­go­fa­lo­wych, szcze­gól­nie w dzie­dzi­nie woj­sko­wo­ści (te­o­ria i sztu­ka pro­wa­dze­nia wojen), biz­ne­su, po­li­ty­ki, także w in­nych dzie­dzi­nach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ogól­ny plan dzia­łań, szer­szy od tak­ty­ki

 (1.2) in­form. wzo­rzec pro­jek­to­wy de­fi­niu­ją­cy ro­dzi­nę wy­mien­nych al­go­ryt­mów

 (1.3) pot. gra stra­te­gicz­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strategiczka

→ stra­te­gik


Patrz:strategik

Źródła:

SJP.pl

Strategicznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób do­ty­czą­cy stra­te­gii; pod wzglę­dem stra­te­gii


Źródła:

Wiktionary

Strategiczność

→ stra­te­gicz­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest stra­te­gicz­ne


Patrz:strategiczny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strategiczny

przy­miot­nik

 (1.1) zgod­ny z okre­ślo­ną stra­te­gią


Źródła:

Wiktionary

Strategie

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) M., B. i W. lm. od: stra­te­gia


Stra­te­gie – Pismo dy­rek­to­rów fi­nan­so­wych jest je­dy­nym pis­mem na pol­skim rynku prasy bran­żo­wej, któ­re­go od­bior­ca­mi są me­na­dże­ro­wie ds. fi­nan­sów i dy­rek­to­rzy fi­nan­so­wi. Ma­ga­zyn wy­da­wa­ny jest przez Nat­hu­sius In­vest­ments. Na­kład pisma wy­no­si 10.200 eg­zem­pla­rzy.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Strategik

znaw­ca stra­te­gii wo­jen­nej, do­wód­ca du­żych ope­ra­cji wo­jen­nych; stra­teg


Źródła:

SJP.pl

Strateżka

→ stra­teg; tak­tycz­ka


Źródła:

SJP.pl

Stratford

[czy­taj: strat­fed] mia­sto w USA


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stratford-Upon-Avon

[czy­taj: strat­ford apon ejwn] mia­sto w An­glii


Na tę stro­nę wska­zu­je „Strat­ford-on-Avon”. Zo­bacz też: Strat­ford-on-Avon – dy­strykt hrab­stwa War­wicks­hi­re (An­glia).

Strat­ford-upon-Avon – mia­sto w An­glii, w hrab­stwie War­wicks­hi­re, w dy­stryk­cie Strat­ford-on-Avon, nad rzeką Avon. Po­ło­żo­ne 38 km na po­łud­nio­wy wschód od Bir­ming­ham i 14 km na po­łud­nio­wy za­chód od sto­li­cy hrab­stwa – War­wick.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stratnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób strat­ny, tra­cąc


Źródła:

Wiktionary

Stratny

taki, który po­niósł stra­tę, utra­cił na war­to­ści


przy­miot­nik

 (1.1) po­no­szą­cy stra­tę

 (1.2) daw. przy­no­szą­cy stra­tę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stratocumulus

[czy­taj: stra­to­ku­mu­lus] chmu­ra kłę­bia­sto-war­stwo­wa


Stra­to­cu­mu­lus, Sc, chmu­ra kłę­bia­sto-war­stwo­wa, kłę­bia­sta war­stwo­wa – chmu­ra w po­sta­ci sza­rej war­stwy lub wielu pła­tów przy­po­mi­na­ją­cych kształ­tem bryły, które są prze­waż­nie spła­szczo­ne. Jest zło­żo­na z kro­pel chmu­ro­wych wody. Nie­kie­dy to­wa­rzy­szą jej nie­wiel­kie opady de­szczu lub virga. Prze­waż­nie wy­stę­pu­je po­ni­żej 2400 m. War­stwo­wa struk­tu­ra jest czę­sto zwią­za­na z in­wer­sją tem­pe­ra­tu­ry po­wy­żej wierz­choł­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Straton

imię mę­skie


Stra­ton – imię mę­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go, od gr. "στρατος (stra­tos)", oz­na­cza­ją­ce­go "woj­sko, armia". Imię to nosił fi­lo­zof z III wieku p.n.e., a po­nad­to dwóch świę­tych ka­to­lic­kich.

Stra­ton imie­ni­ny ob­cho­dzi 17 sierp­nia i 9 wrze­śnia.

Stra­ton z Sar­des (Στράτων) był poetą grec­kim z ma­ło­az­ja­tyc­kiej Lidii.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stratonik

zdrob­nie­nie od: Stra­ton (imię mę­skie)


Źródła:

SJP.pl

Stratosfera

war­stwa at­mos­fe­ry znaj­du­ją­ca się nad tro­pos­fe­rą


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ge­o­fiz. druga (nad tro­pos­fe­rą) war­stwa at­mos­fe­ry, w któ­rej ma miej­sce in­wer­sja tem­pe­ra­tu­ry;


Stra­tos­fe­ra – druga, li­cząc od po­wierzch­ni, war­stwa at­mos­fe­ry pla­ne­ty, w któ­rej ma miej­sce in­wer­sja tem­pe­ra­tu­ry. Jest po­ło­żo­na nad tro­pos­fe­rą, od któ­rej dzie­li ją tro­po­pa­u­za, a pod me­zos­fe­rą, od któ­rej od­dzie­la ją stra­to­pa­u­za.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stratosferyczny

do­ty­czą­cy stra­tos­fe­ry


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ge­o­fiz. zwią­za­ny ze stra­tos­fe­rą, do­ty­czą­cy stra­tos­fe­ry; znaj­du­ją­cy się w stra­tos­fe­rze


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stratowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stra­to­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stratować

cza­sow­nik prze­chod­ni

 (1.1) do­ko­na­ny od|tra­to­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stratowulkan

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. wznie­sie­nie pow­sta­łe w wy­ni­ku zgro­ma­dze­nia się na prze­mian magmy i in­nych ma­te­ria­łów wy­do­by­wa­ją­cych się z wnę­trza wul­ka­nu;


Stra­to­wul­kan ( stra­tum „coś roz­po­star­te­go”, „war­stwa” + Vul­ca­nus, mit. bóg ognia) – miej­sce wy­bu­chu i na­prze­mien­ne­go wy­do­by­wa­nia się magmy oraz ma­te­ria­łu pi­ro­kla­stycz­ne­go z wnę­trza wul­ka­nu.

Także góra w kształ­cie stoż­ka pow­sta­ła w miej­scu wy­bu­chu wul­ka­nu z pro­duk­tów jego erup­cji.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stratus

niska chmu­ra war­stwo­wa da­ją­ca opad mżaw­ki, lodu lub śnie­gu ziar­ni­ste­go


Stra­tus (St), chmu­ra war­stwo­wa – chmu­ra w po­sta­ci jed­no­li­tej bia­łej lub sza­ra­wej war­stwy, któ­rej pod­sta­wa znaj­du­je się po­ni­żej 600 me­trów nad zie­mią. Wy­stę­po­wa­niu tego ro­dza­ju chmur cza­sem to­wa­rzy­szy opad mżaw­ki lub bar­dzo drob­ne­go de­szczu. Nocą te ni­skie chmu­ry w dużym stop­niu ogra­ni­cza­ją pro­ces wy­chła­dza­nia się grun­tu, a w ciągu dnia ogra­ni­cza­ją do­pływ pro­mie­nio­wa­nia sło­necz­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Straty

1. w roz­li­cze­niach: wiel­kość, o którą zmniej­szy­ły się fun­du­sze;
2. coś co się prze­sta­ło po­sia­dać;
3. fakt, że się prze­sta­ło coś po­sia­dać


Źródła:

SJP.pl

Stratyfikacja

1. po­dział cze­goś na czę­ści, war­stwy; roz­war­stwia­nie;
2. dzie­le­nie się cze­goś na war­stwy, pow­sta­wa­nie warstw, np. warstw wody o róż­nych tem­pe­ra­tu­rach, warstw do­cho­do­wych spo­łe­czeń­stwa;
3. w agro­tech­ni­ce: stra­ty­fi­ka­cja na­sion - jedna z tech­nik przy­go­to­wa­nia na­sion do kieł­ko­wa­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geol. ukła­da­nie się skał osa­do­wych war­stwa­mi

 (1.2) me­te­o­rol. układ war­stwo­wy mas po­wie­trza

 (1.3) roln. pro­ces przy­spo­sa­bia­nia na­sion do kieł­ko­wa­nia po­przez prze­kła­da­nie na­sion przed wy­sie­wem war­stwa­mi wil­got­ne­go pia­sku lub ziemi in­spek­to­wej, także umie­szcze­nie na­sion w wil­got­nym po­dło­żu o ni­skiej tem­pe­ra­tu­rze

 (1.4) so­cjol. wy­róż­nia­nie warstw w spo­łe­czeń­stwie we­dług róż­nych kry­te­riów, np. sy­tu­a­cji eko­no­micz­nej, funk­cji spo­łecz­nych, wspól­no­ty oby­cza­jów, stylu życia itp.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stratyfikacyjny

przy­miot­nik od: stra­ty­fi­ka­cja


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy stra­ty­fi­ka­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stratyfikować

w le­śnict­wie: prze­kła­dać na­sio­na war­stwa­mi ziemi in­spek­to­wej lub wil­got­ne­go pia­sku, w celu prze­cho­wa­nia ich w od­po­wied­nim sta­nie


Źródła:

SJP.pl

Stratygraf

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) na­u­ko­wiec, spe­cja­li­sta od stra­ty­gra­fii


Źródła:

Wiktionary

Stratygrafia

dział ge­o­lo­gii hi­sto­rycz­nej zaj­mu­ją­cy się usta­la­niem wieku po­szcze­gól­nych warstw sko­ru­py ziem­skiej


Stra­ty­gra­fia – dział ge­o­lo­gii hi­sto­rycz­nej zaj­mu­ją­cy się usta­la­niem wieku i przy­czyn roz­mie­szcze­nia skał w sko­ru­pie ziem­skiej.

Twór­cą pod­sta­wo­wych praw stra­ty­gra­fii był duń­ski ge­o­log Ni­co­la­us Steno. Na­to­miast twór­cą bio­stra­ty­gra­fii był an­giel­ski in­ży­nier Wil­liam Smith, który w 1795 roku od­krył pod­czas bu­do­wy ka­na­łów, że w war­stwach skal­nych są obec­ne cha­rak­te­ry­stycz­ne dla nich ska­mie­nia­ło­ści, które poz­wa­la­ją te war­stwy iden­ty­fi­ko­wać i okre­ślać ich wiek ge­o­lo­gicz­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stratygraficzny

usta­la­ją­cy ko­lej­ność za­le­ga­nia warstw skal­nych, ba­da­ją­cy hi­sto­rię Ziemi; war­stwo­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stra­ty­gra­fią, do­ty­czą­cy stra­ty­gra­fii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stratymetr

przy­rząd sto­so­wa­ny w gór­nict­wie do po­mia­ru kąta na­chy­le­nia warstw skal­nych i wyz­na­cza­nia kie­run­ku roz­cią­ga­nia się po­kła­du


Źródła:

SJP.pl

Straumatyzować

spo­wo­do­wać wstrząs psy­chicz­ny


Źródła:

SJP.pl

Strauss

[czy­taj: sztrałs] naz­wi­sko obce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Straussowski

przy­miot­nik

 (1.1) muz. do­ty­czą­cy życia i mu­zy­ki Stra­us­sa, cha­rak­te­ry­stycz­ny, ty­po­wy dla Stra­us­sa lub jego mu­zy­ki, taki jak u Stra­us­sa


Źródła:

Wiktionary

Strawa

daw­niej:
1. po­karm, po­ży­wie­nie, je­dze­nie; jadło;
2. spę­dza­nie czasu;
3. stypa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. książk. to, co się je

 (1.2) daw. wy­ży­wie­nie

 (1.3) daw. kosz­ty, wy­dat­ki pie­nięż­ne

 (1.4) daw. spę­dza­nie czasu

 (1.5) daw. po­si­łek po po­grze­bie

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) przest. 3. os. lp. → zob. stra­wić.


Stra­wa – rzeka, le­wo­stron­ny do­pływ Lu­cią­ży o dłu­go­ści 20,21 km.

Pły­nie na Rów­ni­nie Piotr­kow­skiej. Prze­pły­wa przez Piotr­ków Try­bu­nal­ski. Wpada do Lu­cią­ży w miej­sco­wo­ści Przy­głów. Jej do­pły­wa­mi są Ra­ków­ka (lewy), Straw­ka oraz Śru­to­wy Dołek (prawy)

Nieg­dyś pły­nę­ła od­kry­tym ko­ry­tem (była dość sze­ro­ka); dziś jej ko­ry­to wi­docz­ne jest tylko frag­men­ta­rycz­nie przy ul. Woj­ska Pol­skie­go, Zam­ko­wej, Pe­re­ca oraz Świer­czow­skiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strawczyn

wieś w Pol­sce


Straw­czyn – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie kie­lec­kim, w gmi­nie Straw­czyn. Ma sta­tus so­łect­wa.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy Straw­czyn. Po­ło­żo­na jest przy dro­dze wo­je­wódz­kiej nr 748 Mie­dzia­na Góra – Ruda Straw­czyń­ska. Od 6 wrze­śnia 2025 roku miej­sco­wość jest ob­słu­gi­wa­na przez linię 18 or­ga­ni­zo­wa­ną przez kie­lec­ki ZTM.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strawczyński

przy­miot­nik od: Straw­czyn


Źródła:

SJP.pl

Strawersować

1. w lot­nict­wie: po­le­cieć wzdłuż kursu od­chy­lo­ne­go od linii sy­me­trii sa­mo­lo­tu;
2. zje­chać na nar­tach w po­przek lub w skos ścia­ny gór­skiej, stoku


Źródła:

SJP.pl

Strawestować

prze­ro­bić, zmie­nić czy­jąś wy­po­wiedź, do­sto­so­wu­jąc ją do innej sy­tu­a­cji


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. tra­we­sto­wać)

 (1.1) zmo­dy­fi­ko­wać czy­jąś wy­po­wiedź w taki spo­sób, aby była ona adek­wat­na do­sto­so­wu­jąc do innej sy­tu­a­cji

 (1.2) zmo­dy­fi­ko­wać utwór li­te­rac­ki o cha­rak­te­rze po­waż­nym w taki spo­sób, że utwór ten staje się żar­to­bli­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strawienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stra­wić.


Źródła:

Wiktionary

Strawić

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. tra­wić)

 (1.1) biol. o or­ga­niz­mie ludz­kim lub zwie­rzę­cym: ro­zło­żyć po­bra­ne sub­stan­cje po­kar­mo­we na prost­sze związ­ki

 (1.2) przen. książk. o ży­wio­łach, cho­ro­bach itp.: spo­wo­do­wać zni­szcze­nie, wy­ni­szcze­nie cze­goś

 (1.3) przen. pot. spę­dzić na czymś pe­wien czas


Źródła:

Wiktionary

Strawiński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strawne

1. moż­li­wy do stra­wie­nia;
2. po­tocz­nie: moż­li­wy do za­ak­cep­to­wa­nia lub zro­zu­mie­nia


Źródła:

SJP.pl

Strawniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: straw­nie


Źródła:

SJP.pl

Strawniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: straw­ny


Źródła:

SJP.pl

Strawny

1. moż­li­wy do stra­wie­nia;
2. po­tocz­nie: moż­li­wy do za­ak­cep­to­wa­nia lub zro­zu­mie­nia


Źródła:

SJP.pl

Straziante

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: za­ma­szy­ście, prze­ni­kli­wie, roz­dzie­ra­ją­co


Źródła:

SJP.pl

Straż

1. strze­że­nie kogoś lub cze­goś przed nie­bez­pie­czeń­stwem;
2. okre­śle­nie czło­wie­ka lub grupy ludzi peł­nią­cych straż


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pil­no­wa­nie, strze­że­nie nie­bez­pie­czeń­stwem

 (1.2) osoba albo grupa osób strze­gą­ca lub pil­nu­ją­ca kogoś, cze­goś

 (1.3) pot. skró­ce­nie od|straż po­żar­na.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strażacki

przy­miot­nik od: stra­żak


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stra­żą po­żar­ną, do­ty­czą­cy stra­ży po­żar­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strażactwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) dzie­dzi­na zwią­za­na z pracą stra­ża­ków


Źródła:

Wiktionary

Strażaczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od stra­żak


Źródła:

Wiktionary

Strażaczka

→ stra­żak


Patrz:strażak

Źródła:

SJP.pl

Strażak

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba szko­lo­na do walki z ogniem;

 (1.2) naj­niż­szy sto­pień stra­żac­ki;


Stra­żak – osoba peł­nią­ca służ­bę w stra­ży po­żar­nej. W czę­ści kra­jów, m.in. w Pol­sce, Sta­nach Zjed­no­czo­nych, Ka­na­dzie i Nowej Ze­lan­dii stra­ża­cy dzia­ła­ją w ra­mach za­wo­do­wych jed­no­stek (np. PSP, stra­że za­kła­do­we) lub wo­lon­ta­ria­tu (np. OSP).

Stra­ża­cy są przesz­ko­le­ni i wy­po­sa­że­ni w spe­cja­li­stycz­ny sprzęt do walki z ogniem, czę­ścio­we­go lub cał­ko­wi­te­go eli­mi­no­wa­nia skut­ków wy­pad­ków dro­go­wych, ka­ta­strof bu­dow­la­nych, klęsk ży­wio­ło­wych, niek­tó­rych skut­ków ter­ro­ryz­mu oraz nie­sie­nia po­mo­cy posz­ko­do­wa­nym i za­gro­żo­nym.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Strażnica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. wojsk. ar­chit. bu­dy­nek, nie­kie­dy wy­so­ki, w któ­rym pełni się straż;

 (1.2) hist. wojsk. bu­dy­nek lub ze­spół bu­dyn­ków, w któ­rym sta­cjo­no­wał po­dod­dział ochra­nia­ją­cy przy­dzie­lo­ny od­ci­nek gra­ni­cy pań­stwo­wej w Pol­sce

 (1.3) hist. wojsk. po­dod­dział Wojsk Ochro­ny Po­gra­ni­cza lub Stra­ży Gra­nicz­nej;

 (1.4) przen. osto­ja, świą­ty­nia w sen­sie kul­tu­ro­wym, spo­łecz­nym itp.

 (1.5) daw. straż­nicz­ka

 (1.6) reg-pl| Śląsk Cie­szyń­ski, Ży­wiec­czyz­na. re­mi­za, bu­dy­nek stra­ży po­żar­nej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Strażniczka

ko­bie­ta peł­nią­ca straż, pil­nu­ją­ca cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) forma żeń­ska od: straż­nik


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strażnicówka

po­tocz­nie: po­mie­szcze­nie dla straż­ni­ka


Źródła:

SJP.pl

Strażnik

męż­czyz­na peł­nią­cy straż, pil­nu­je cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba od­po­wie­dzial­na za pil­no­wa­nie mie­nia lub osób


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strażować

daw­niej: strzec cze­goś, czu­wać nad kimś lub nad czymś, stać na stra­ży; stró­żo­wać, war­to­wać, ba­czyć


Źródła:

SJP.pl

Strażów

Stra­żów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie rze­szow­skim, w gmi­nie Kras­ne. Ma sta­tus so­łect­wa.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą pa­ra­fii Matki Bożej Kró­lo­wej Pol­ski, na­le­żą­cej do de­ka­na­tu Rze­szów Wschód, die­cez­ji rze­szow­skiej.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa rze­szow­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Streaker

[czy­taj: stri­ker] osoba bie­ga­ją­ca bez ubra­nia w miej­scach pu­blicz­nych


Źródła:

SJP.pl

Streaking

[czy­taj: stri­king] hap­pe­ning po­le­ga­ją­cy na prze­bie­ga­niu nago przez ulicę lub inne miej­sce pu­blicz­ne


Stre­a­king ( stre­ak – iść szyb­ko, spie­szyć się, biec) – zda­rze­nie po­le­ga­ją­ce na wbie­gnię­ciu nago na im­pre­zę ma­so­wą, naj­czę­ściej spor­to­wą, by zwró­cić na sie­bie uwagę wi­dzów, i jak naj­dłuż­szym ucie­ka­niu przed ochro­ną i po­li­cją. Nie­kie­dy "stre­a­ke­rzy" wy­pi­su­ją na swoim ciele różne hasła. Stre­a­king jest nie­le­gal­ny i osoby upra­wia­ją­ce ten ro­dzaj ak­tyw­no­ści są po­cią­ga­ne do od­po­wie­dzial­no­ści kar­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stream

[czy­taj: strim] prze­kaz udo­stęp­nia­ny na żywo w in­ter­ne­cie


Źródła:

SJP.pl

Streamer

[czy­taj: stri­mer]
1. ro­dzaj kom­pu­te­ro­wej pa­mię­ci ta­śmo­wej, wy­ko­rzy­sty­wa­ny głów­nie do spo­rzą­dza­nia kopii in­for­ma­cji za­pi­sa­nych na dysku ma­gne­tycz­nym;
2. ro­dzaj przy­nę­ty mu­cho­wej - sztucz­na mucha zro­bio­na na wy­dłu­żo­nym ha­czy­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. napęd ta­śmo­wy

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) środ. osoba, która pro­wa­dzi trans­mi­sję na żywo


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Streamerka

[czy­taj: stri­mer­ka] ko­bie­ta udo­stęp­nia­ją­ca na żywo w in­ter­ne­cie obraz wi­dzia­ny na ekra­nie swo­je­go kom­pu­te­ra, smart­fo­na itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) środ. ko­bie­ta, która pro­wa­dzi trans­mi­sję na żywo


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Streamerski

→ stre­a­mer


Patrz:streamer

Źródła:

SJP.pl

Streaming

[czy­taj: stri­ming] udo­stęp­nia­nie na żywo w in­ter­ne­cie obra­zu wi­dzia­ne­go na ekra­nie swo­je­go kom­pu­te­ra, smart­fo­na itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. tech­ni­ka do­star­cza­nia da­nych mul­ti­me­dial­nych w spo­sób nie­prze­ry­wa­ny, poz­wa­la­ją­ca na słu­cha­nie mu­zy­ki lub oglą­da­nie wideo on­li­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Streamingowy

→ stre­a­ming [czy­taj: stri­min­go­wy]


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stre­a­min­giem, do­ty­czą­cy stre­a­min­gu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Streamowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stre­a­mo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Streamować

[czy­taj: stri­mo­wać] udo­stęp­niać na żywo w in­ter­ne­cie obraz wi­dzia­ny na ekra­nie swo­je­go kom­pu­te­ra, smart­fo­na itp.; stru­mie­nio­wać


Źródła:

SJP.pl

Streber

[czyt: sztrEber] bezwz­ględ­ny ka­rie­ro­wicz


Źródła:

SJP.pl

Strecz

ro­dzaj tka­ni­ny; stretch


Źródła:

SJP.pl

Streczować

owi­jać coś (np. pa­le­ty) przy po­mo­cy stret­chu; stret­cho­wać


Źródła:

SJP.pl

Streczowy

→ strecz


Patrz:strecz

Źródła:

SJP.pl

Stredź

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. miód


Źródła:

Wiktionary

Street

[czy­taj: strit] sport wy­czy­no­wy na ro­we­rze typu BMX, po­le­ga­ją­cy na akro­ba­tycz­nej jazdy po mie­ście, wska­ki­wa­niu na murki, po­rę­cze itp.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Streetartowy

→ stre­et art [czy­taj: strit ar­to­wy]


Źródła:

SJP.pl

Streetball

[czy­taj: strit­bol] od­mia­na ko­szy­ków­ki roz­gry­wa­nej na nie­wiel­kim placu, w któ­rej biorą udział czte­ro­o­so­bo­we dru­ży­ny, rzu­ca­ją­ce piłkę do jed­ne­go kosza


Stre­et­ball (pol. ko­szy­ków­ka ulicz­na, ang. "stre­et" – ulica, "ball" – piłka) – ter­min okre­śla­ją­cy re­kre­a­cyj­ne od­mia­ny gry w ko­szy­ków­kę, naj­czę­ściej na wol­nym po­wie­trzu, z uży­ciem jed­ne­go lub dwóch ko­szów, od­no­szą­cy się do sub­kul­tu­ry mło­dzie­żo­wej. Od 2020 roku dy­scy­pli­na olim­pij­ska (wer­sja 3×3).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Streetballowy

→ stre­et­ball [czy­taj: strit­bo­lo­wy]


Źródła:

SJP.pl

Streetowy

[czy­taj: stri­to­wy]
1. o ubra­niach, spo­so­bie ubie­ra­nia się: co­dzien­ny, wy­god­ny i nie­kon­wen­cjo­nal­ny;
2. od­po­wied­ni do uży­wa­nia w mie­ście, np. stre­e­to­wy rower, ple­cak


Źródła:

SJP.pl

Streetwear

[czy­taj: stri­tłer] styl w mo­dzie łą­czą­cy ele­men­ty mody hip-ho­po­wej oraz ja­poń­skiej mody ulicz­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) styl mody miej­skiej łą­czą­cy ele­men­ty spor­to­we, hip-hopu oraz luź­ne­go kroju, sil­nie po­wią­za­ny z kul­tu­rą ska­ter­ską


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Streetwearowiec

[czy­taj: stri­tłe­ro­wiec] mi­ło­śnik stre­et­we­a­ru


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot., czę­sto po­gard. osoba ubie­ra­ją­ca się w stylu stre­et­we­ar


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Streetwearowy

[czy­taj: stri­tłe­ro­wy] zwią­za­ny ze sty­lem w mo­dzie łą­czą­cym ele­men­ty mody hip-ho­po­wej oraz ja­poń­skiej mody ulicz­nej


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy stre­et­we­a­ru


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Streetworker

[czy­taj: stri­tłor­ker] pra­cow­nik so­cjal­ny do­cie­ra­ją­cy z po­mo­cą do be­zdom­nych, nar­ko­ma­nów itp.


Źródła:

SJP.pl

Streetworkerka

→ stre­et­wor­ker [czy­taj: stri­tłor­ke­ka]


Źródła:

SJP.pl

Streetworkerski

→ stre­et­wor­ker [czy­taj: stri­tłor­ker­ski]


Źródła:

SJP.pl

Streetworking

[czy­taj: stri­tłor­king] pomoc spo­łecz­na po­le­ga­ją­ca na pracy z be­zdom­ny­mi, nar­ko­ma­na­mi itp. w miej­scach, w któ­rych żyją na co dzień


Stre­et­wor­king – praca pro­wa­dzo­na na ulicy, pe­da­go­gi­ka ulicy. Jest to wa­riant me­to­dy ou­tre­ach (wyj­ście – się­ga­nie – poza – do), czyli pracy poza in­sty­tu­cja­mi, w śro­do­wi­sku prze­by­wa­nia klien­ta. Jest to in­no­wa­cyj­na forma pracy so­cjal­nej, sto­so­wa­na w zin­sty­tu­cjo­na­li­zo­wa­nej po­mo­cy pań­stwa nad oso­ba­mi zmar­gi­na­li­zo­wa­ny­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Streetworkingowy

[czy­taj: stri­tłor­kin­go­wy] zwią­za­ny z po­mo­cą spo­łecz­ną po­le­ga­ją­cą na pracy z be­zdom­ny­mi, nar­ko­ma­na­mi itp. w miej­scach, w któ­rych żyją na co dzień


Źródła:

SJP.pl

Strefa

pe­wien ob­szar wy­dzie­lo­ny z więk­sze­go ob­sza­ru ze wzglę­du na cha­rak­te­ry­stycz­ne cechy; w ge­o­lo­gii: war­stwa, wy­ci­nek cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) prze­strzeń wy­dzie­lo­na ze wzglę­du na pewne cechy odróż­nia­ją­ce ją od oto­cze­nia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strefić

stref­nić; rzad­ko:
1. uczy­nić coś tref­nym;
2. stre­fić się - stać się tref­nym


Źródła:

SJP.pl

Strefnić

stref­nić się - rzad­ko: stać się tref­nym; stre­fić się


Źródła:

SJP.pl

Strefować

dzie­lić na stre­fy


Źródła:

SJP.pl

Strefowość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest stre­fo­we


Stre­fo­wość – zja­wi­sko zmia­ny kom­po­nen­tów kra­jo­bra­zu wraz ze zmia­ną sze­ro­ko­ści ge­o­gra­ficz­nej.

Stre­fo­wość wy­ni­ka z ku­li­ste­go kształ­tu Ziemi, który de­cy­du­je o róż­nym kącie pa­da­nia pro­mie­ni sło­necz­nych na Zie­mię. Tak więc głów­na przy­czy­ną stre­fo­wo­ści jest ku­li­sty kształt Ziemi oraz jej po­ło­że­nie w sto­sun­ku do Słoń­ca.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Strefowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stre­fą, do­ty­czą­cy stre­fy


Źródła:

Wiktionary

Strega

po­pu­lar­ny li­kier wło­ski pro­du­ko­wa­ny z kil­ku­dzie­się­ciu ga­tun­ków ziół, ko­rze­ni i kory drzew ros­ną­cych w Ape­ni­nach


Zo­bacz też: Na­gro­da Stre­gi.

Stre­ga (włos. "cza­row­ni­ca") – zio­ło­wy li­kier po­cho­dze­nia wło­skie­go o za­war­to­ści al­ko­ho­lu 40%. Pro­du­ku­je się go z 70 róż­nych ziół i aro­ma­tów, przy­wo­łu­jąc su­ge­stię elik­si­ru mi­łos­ne­go. Nazwa li­kie­ru wy­wo­dzi się z le­gend o cza­row­ni­cach z Be­ne­wen­tu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strehl

[czy­taj: sztrel] naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Streisand

[czy­taj: straj­send albo strej­sand] naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strelicja

tro­pi­kal­na by­li­na z ro­dzi­ny ba­na­no­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Stre­lit­zia||ref=tak., ro­dzaj po­łud­nio­wo­a­fry­kań­skich ro­ślin o efek­tow­nych kwia­tach, na­le­żą­cy do ro­dzi­ny stre­li­cjo­wa­tych;

 (1.2) bot. ro­śli­na z ro­dza­ju stre­li­cja (1.1)

 (1.3) kwiat stre­li­cji (1.2)


Stre­li­cja ("Stre­lit­zia") – ro­dzaj ro­ślin ro­dzi­ny stre­li­cjo­wa­tych. Obej­mu­je 5 ga­tun­ków wy­stę­pu­ją­cych na­tu­ral­nie w po­łud­nio­wej Afry­ce (Mo­zam­bik, Zim­bab­we, Po­łud­nio­wa Afry­ka, Bots­wa­na, Es­wa­ti­ni). Jako ro­śli­ny in­tro­du­ko­wa­ne rosną w sta­nie dzi­kim w Mek­sy­ku oraz na wy­spach Juan Fernández.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strelicjowate

ro­dzi­na ro­ślin z rzędu im­bi­row­ców


Stre­li­cjo­wa­te ("Stre­lit­zia­ce­ae" ) – ro­dzi­na bylin z rzędu im­bi­row­ców. Za­li­cza się tu 3 ro­dza­je z 12 ga­tun­ka­mi. Ro­dzaj "Phe­na­ko­sper­mum" wy­stę­pu­je w rów­ni­ko­wej czę­ści Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej, stre­li­cja w po­łud­nio­wo-wschod­niej Afry­ce, a piel­grzan na Ma­da­ga­ska­rze. Kwia­ty za­py­la­ne są przez owady, ptaki i le­mu­ry. Piel­grzan i stre­li­cje upra­wia­ne są jako ro­śli­ny ozdob­ne w cie­płym kli­ma­cie, stre­li­cja kró­lew­ska także jako kwiat cięty.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strelicjowaty

o ce­chach stre­li­cjo­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Stremowany

o czło­wie­ku: bę­dą­cy w sta­nie po­de­ner­wo­wa­nia; spię­ty, zde­ner­wo­wa­ny, po­de­ner­wo­wa­ny


Źródła:

SJP.pl

Strengit

mi­ne­rał z rzędu fos­fo­ra­nów wod­nych


Stren­git – mi­ne­rał z gro­ma­dy fos­fo­ra­nów, nazwa po­cho­dzi od naz­wi­ska nie­miec­kie­go mi­ne­ra­lo­ga J. A. Stren­ga, na­le­ży do grupy mi­ne­ra­łów rzad­kich.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strenować

po­tocz­nie: zmniej­szyć wagę ciała in­ten­syw­nym tre­nin­giem


Źródła:

SJP.pl

Strepet

ptak z ro­dzi­ny dropi


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Te­trax|ref=tak., mo­no­ty­po­wy ro­dzaj śred­niej wiel­ko­ści ptaka z ro­dzi­ny dropi

 (1.2) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Te­trax te­trax|L.|ref=tak., ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny dropi, o upie­rze­niu brą­zo­wym, a od spodu bia­łym


Stre­pet ("Te­trax te­trax") – ga­tu­nek śred­niej wiel­ko­ści ptaka z ro­dzi­ny dropi (Oti­di­dae), za­miesz­ku­ją­cy Eu­raz­ję i pół­noc­no-za­chod­nią Afry­kę. Wy­jąt­ko­wo za­la­tu­je do Pol­ski. Bli­ski za­gro­że­nia wy­gi­nię­ciem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strepitoso

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: hucz­nie, ha­ła­śli­wie, z całej siły


Źródła:

SJP.pl

Streptococcus

[czy­taj: strep­to­ko­kus] bak­te­ria cho­ro­bot­wór­cza; strep­to­kok, pa­cior­ko­wiec


Źródła:

SJP.pl

Streptokinaza

Strep­to­ki­na­za – po­za­ko­mór­ko­wy enzym pro­du­ko­wa­ny przez pa­cior­kow­ce beta-he­mo­li­zu­ją­ce, uży­wa­ny jako efek­tyw­ny i tani lek fi­bry­no­li­tycz­ny w okre­ślo­nych przy­pad­kach za­wa­łu mię­śnia ser­co­we­go oraz za­to­ro­wo­ści płuc­nej.

Na­le­ży do grupy leków fi­bry­no­li­tycz­nych i dzia­ła po­przez ak­ty­wa­cję plaz­mi­no­ge­nu, który prze­cho­dzi w plaz­mi­nę. Okres bio­lo­gicz­ne­go półtr­wa­nia strep­to­ki­na­zy wy­no­si 23 mi­nu­ty.


Źródła:

Wikipedia

Streptokok

bak­te­ria cho­ro­bot­wór­cza; pa­cior­ko­wiec; strep­to­coc­cus


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zob. pa­cior­ko­wiec.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Streptokokowy

→ strep­to­kok


Patrz:streptokok

Źródła:

SJP.pl

Streptolizyna

Strep­to­li­zy­na – tok­sy­na bę­dą­ca czyn­ni­kiem zjad­li­wo­ści u pa­cior­kow­ców grupy A ("Strep­to­coc­cus py­o­ge­nes"). Jej bu­do­wa oraz funk­cja jest po­dob­na do pro­du­ko­wa­nej przez pne­u­mo­ko­ki pne­u­mo­li­zy­ny.


Źródła:

Wikipedia

Streptomycyna

an­ty­bio­tyk wyt­wa­rza­ny przez niek­tó­re ga­tun­ki bak­te­rii z ro­dza­ju Strep­to­my­ces, sto­so­wa­ny m.in. w le­cze­niu gruź­li­cy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) farm. chem. or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny o wzo­rze wzór che­micz­ny|C21H39N7O12., an­ty­bio­tyk wyt­wa­rza­ny przez ple­śnia­ka Strep­to­my­ces gri­se­us, uży­wa­ny przy le­cze­niu cho­rób spo­wo­do­wa­nych przez gron­kow­ce i pa­cior­kow­ce oraz niek­tó­re od­mia­ny gruź­li­cy;


Strep­to­my­cy­na (łac. "Strep­to­my­ci­num") – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, lek na­le­żą­cy do grupy an­ty­bio­ty­ków ami­no­gli­ko­zy­do­wych, o wą­skim za­kre­sie dzia­ła­nia na niek­tó­re bak­te­rie Gram-ujem­ne oraz na prąt­ka gruź­li­cy, który nie ma jed­noz­nacz­nej kla­sy­fi­ka­cji Grama.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Streptozotocyna

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, an­ty­bio­tyk o dzia­ła­niu cy­to­sta­tycz­nym


Strep­to­zo­to­cy­na (ATC: L 01 AD 04) – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, an­ty­bio­tyk o dzia­ła­niu cy­to­sta­tycz­nym uzy­ski­wa­ny ze szcze­pu "Strep­to­my­ces gri­se­us". Jest in­hi­bi­to­rem re­pli­ka­cji DNA wy­ka­zu­ją­cym szcze­gól­ne po­wi­no­wact­wo do DNA ko­mó­rek β trzust­ki. Łą­cząc się z ma­try­cą DNA de­gra­du­je ją.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stres

stan na­pię­cia pow­sta­ją­cy w sy­tu­a­cji za­gro­że­nia, utrud­nie­nia lub nie­moż­no­ści re­a­li­za­cji wyz­na­czo­nych sobie celów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) psych. mo­bi­li­za­cja or­ga­niz­mu jako re­ak­cja na ne­ga­tyw­ne bodź­ce;


Stres ( stress ‘na­prę­że­nie’), na­pię­cie psy­chicz­ne – psy­cho­lo­gicz­ny stan ob­cią­że­nia sy­ste­mu re­gu­la­cji psy­chicz­nej pow­sta­ją­cy w sy­tu­a­cji za­gro­że­nia, utrud­nie­nia lub nie­moż­no­ści re­a­li­za­cji waż­nych dla jed­nost­ki po­trzeb, celów, zadań oraz war­to­ści. Jest de­fi­nio­wa­ny w psy­cho­lo­gii jako dy­na­micz­na "re­la­cja adap­ta­cyj­na" po­mię­dzy moż­li­wo­ścia­mi jed­nost­ki a wy­mo­ga­mi sy­tu­a­cji (stre­so­rem; bodź­cem awer­syj­nym[]), cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się bra­kiem rów­no­wa­gi psy­chicz­nej i fi­zycz­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stresik

zdrob­nie­nie od: stres


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od stres


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stresogenny

wy­wo­łu­ją­cy stres psy­chicz­ny


przy­miot­nik

 (1.1) książk. wy­wo­łu­ją­cy stres, stre­su­ją­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stresolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie ba­da­nia i lik­wi­do­wa­nia przy­czyn stre­su


Źródła:

SJP.pl

Stresor

czyn­nik po­wo­du­ją­cy stres


Stre­sor – wew­nętrz­ne lub zew­nętrz­ne zda­rze­nie lub bo­dziec, który wy­wo­łu­je stres. Ogól­ny ze­spół adap­ta­cyj­ny to układ nie­spe­cy­ficz­nych fiz­jo­lo­gicz­nych me­cha­niz­mów adap­ta­cyj­nych, który wy­stę­pu­je w re­ak­cji na cią­głe za­gro­że­nia przez pra­wie każdy po­waż­ny stre­sor.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stresotwórczy

po­wo­du­ją­cy stres


Źródła:

SJP.pl

Stresowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stre­so­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stresować

wy­wo­ły­wać pre­sję, stres


Źródła:

SJP.pl

Stress

ci­śnie­nie wy­wo­ła­ne przez ruchy gó­rot­wór­cze, dzia­ła­ją­ce w płyt­kich stre­fach sko­ru­py ziem­skiej; ci­śnie­nie kie­run­ko­we


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stresujący

wy­wo­ły­wać pre­sję, stres


Źródła:

SJP.pl

Streszczanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stre­szczać.


Źródła:

Wiktionary

Streszczać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. stre­ścić)

 (1.1) skra­cać jakąś wy­po­wiedź lub tekst, za­cho­wu­jąc naj­waż­niej­sze jej ele­men­ty, przed­sta­wiać w skon­den­so­wa­nej for­mie

cza­sow­nik zwrot­ny stre­szczać się

 (2.1) pot. koń­czyć coś robić


Źródła:

Wiktionary

Streszczenie

prze­ka­za­nie w zwię­zły spo­sób tre­ści tek­stu, uwz­ględ­nia­ją­ce tylko naj­waż­niej­sze wy­da­rze­nia, te­ma­ty czy za­gad­nie­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) wy­ciąg, skrót


Stre­szcze­nie – przeksz­tał­ce­nie tek­stu po­le­ga­ją­ce na zmniej­sze­niu jego dłu­go­ści przy za­cho­wa­niu za­sad­ni­czych, wy­róż­nio­nych jego ele­men­tów: naj­waż­niej­szych tre­ści, pro­ble­mów, w przy­pad­ku opra­co­wań dzieł li­te­rac­kich pod­sta­wo­wej za­war­to­ści fa­bu­ły. Me­to­dy stre­szcze­nia za­le­żą od cha­rak­te­ru opra­co­wa­ne­go dzie­ła i funk­cji jaką ma ono peł­nić.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stretch

[czy­taj: strecz] ro­dzaj tka­ni­ny; strecz


Źródła:

SJP.pl

Stretching

[czy­taj: stre­czing] ćwi­cze­nia fi­zycz­ne roz­cią­ga­ją­ce mię­śnie, po­pra­wia­ją­ce ukr­wie­nie ukła­du mo­to­rycz­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sport. ze­staw ćwi­czeń fi­zycz­nych po­le­ga­ją­cy na roz­cią­ga­niu mię­śni celem ich ue­la­stycz­nie­nia


Stret­ching (ang. roz­cią­ga­nie) – ze­staw ćwi­czeń fi­zycz­nych po­le­ga­ją­cy na roz­cią­ga­niu mię­śni w celu ich ue­la­stycz­nie­nia, a także po­pra­wie­niu ukr­wie­nia ukła­du mo­to­rycz­ne­go i spo­wo­do­wa­nie jego roz­ru­sza­nia. Jest na­tu­ral­nym sy­ste­mem ćwi­czeń, który za­czerp­nię­ty zo­stał m.in.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stretchingowy

[czy­taj: stre­czin­go­wy] zwią­za­ny z ćwi­cze­nia­mi fi­zycz­ny­mi roz­cią­ga­ją­cy­mi mię­śnie


Źródła:

SJP.pl

Stretchować

[czy­taj: stre­czo­wać] owi­jać coś (np. pa­le­ty) przy po­mo­cy stret­chu; stre­czo­wać


Źródła:

SJP.pl

Stretchowy

przy­miot­nik od: stretch


Źródła:

SJP.pl

Stretta

stret­to; w mu­zy­ce:
1. kanon te­ma­tu wy­stę­pu­ją­cy zwy­kle pod ko­niec fugi, ma­ją­cy cha­rak­ter kul­mi­na­cyj­ny;
2. ro­dzaj za­koń­cze­nia ut­wo­ru mu­zycz­ne­go z cha­rak­te­ry­stycz­nym stop­nio­wym przy­spie­sza­niem tempa


Stret­ta – okre­śle­nie za­bie­gu mu­zycz­ne­go po­le­ga­ją­ce­go na przy­spie­sze­niu ruchu pod ko­niec da­ne­go ut­wo­ru. Stret­tę można spot­kać w za­koń­cze­niach oper lub ich czę­ści. Stret­ta (lub stret­to) to ro­dzaj cody o cha­rak­te­rze przy­spie­sza­ją­cym, zwła­szcza w więk­szych for­mach mu­zycz­nych, jak sym­fo­nia czy opera.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stretto

stret­ta; w mu­zy­ce:
1. kanon te­ma­tu wy­stę­pu­ją­cy zwy­kle pod ko­niec fugi, ma­ją­cy cha­rak­ter kul­mi­na­cyj­ny;
2. ro­dzaj za­koń­cze­nia ut­wo­ru mu­zycz­ne­go z cha­rak­te­ry­stycz­nym stop­nio­wym przy­spie­sza­niem tempa


Stret­to (wł. "ście­śnia­jąc") – w mu­zy­ce po­li­fo­nicz­nej wej­ście te­ma­tu w nowym gło­sie przed jego za­koń­cze­niem w gło­sie po­przed­nim.

Jest to ostat­nie prze­pro­wa­dze­nie imi­ta­cyj­ne te­ma­tu i od­po­wie­dzi w ut­wo­rze po­li­fo­nicz­nym, ma­ją­ce cha­rak­ter ka­den­cyj­ny. W za­leż­no­ści od licz­by gło­sów, w któ­rych rów­no­cze­śnie temat się za­zę­bia, roz­róż­nia się stret­to 2-, 3- i wię­cej­gło­so­we.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Streścić

prze­ka­zać w zwię­zły spo­sób treść tek­stu, uwz­ględ­nia­jąc tylko naj­waż­niej­sze wy­da­rze­nia, te­ma­ty czy za­gad­nie­nia


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. stre­szczać)

 (1.1) do­ko­na­ny od|stre­szczać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Streżyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stricik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od strit


Źródła:

Wiktionary

Stricte

[czy­taj: strik­te] z ła­ci­ny: ści­śle, do­kład­nie


przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób ści­sły, do­kład­nie


Stric­te – mi­nial­bum pol­skie­go ra­pe­ra Donia, wy­da­ny 1 grud­nia 2011 roku przez wy­daw­nict­wo mu­zycz­ne DL Pro­mo­tion. Mi­nial­bum za­wie­ra 11 kom­po­zy­cji. Ma­te­riał był pro­mo­wa­ny te­le­dy­skiem do ut­wo­ru „W ryj”.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stridor

świst w krta­ni


Stri­dor – świst krta­nio­wy, który wska­zu­je na za­wi­ro­wa­nia prze­pły­wu po­wie­trza przez czę­ścio­wo zwę­żo­ne drogi od­de­cho­we znaj­du­ją­ce się poza klat­ką pier­sio­wą.

Ła­ciń­skie słowo "stri­du­lus", od któ­re­go po­cho­dzi nazwa świ­stu krta­nio­we­go oz­na­cza świ­szczą­cy dźwięk.

Wro­dzo­ne nie­pra­wi­dło­wo­ści bu­do­wy dróg od­de­cho­wych (głów­nie la­ryn­go­ma­la­cja) są od­po­wie­dzial­ne za 87% przy­pad­ków stri­do­ru wy­stę­pu­ją­ce­go u nie­mow­ląt i dzie­ci.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Striggerować

[czy­taj: stri­ge­ro­wać] śro­do­wi­sko­wo: wy­wo­łać złość, obu­rze­nie; zbul­wer­so­wać


Źródła:

SJP.pl

Strindbergowski

do­ty­czą­cy Au­gu­sta Strind­ber­ga, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Au­gu­sta Strind­ber­ga, ma­ją­cy cechy Au­gu­sta Strind­ber­ga


Źródła:

SJP.pl

Stringendo

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: przy­spie­sza­jąc, zwięk­sza­jąc tempo; ac­ce­le­ran­do


Źródła:

SJP.pl

Stringer

współ­pra­cow­nik ga­ze­ty, nie­e­ta­to­wy ko­re­spon­dent


Źródła:

SJP.pl

Stringi

ro­dzaj bie­liz­ny dla pań i panów


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) kraw. ro­dzaj maj­tek, któ­rych tylną część sta­no­wi bar­dzo wąski pasek ma­te­ria­łu;


Strin­gi (ang. "string": "stru­na") – majt­ki z wą­skim pa­skiem ma­te­ria­łu bie­gną­cym mię­dzy po­ślad­ka­mi. Strin­gi są no­szo­ne naj­czę­ściej jako bie­liz­na, w niek­tó­rych kul­tu­rach także jako strój ką­pie­lo­wy. Mogą być także no­szo­ne pod­czas tra­dy­cyj­nych ce­re­mo­nii lub za­wo­dów. Strin­gi wy­stę­pu­ją w wielu fa­so­nach, za­leż­nie od gru­bo­ści, ma­te­ria­łu i ro­dza­ju tyl­nej czę­ści, i są no­szo­ne za­rów­no przez ko­bie­ty, jak i męż­czyzn na więk­szo­ści ob­sza­rów świa­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strip-Tease

[czy­taj: strip-TIS, w od­mia­nie: strip-tease'u - czy­taj: strip-tizu itd.] wy­stęp po­le­ga­ją­cy na ro­zbie­ra­niu się do naga w takt mu­zy­ki; strip­tiz, strip­te­a­se


Źródła:

SJP.pl

Striper

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rybak wy­spe­cja­li­zo­wa­ny w pa­tro­sze­niu ryb


Źródła:

Wiktionary

Stripper

[czy­taj: stri­per] na­rzę­dzie do zdej­mo­wa­nia izo­la­cji z prze­wo­dów


Strip­per – jeden z ro­dza­jów urzą­dze­nia do zdej­mo­wa­nia izo­la­cji z prze­wo­dów. Usu­nię­cie izo­la­cji jest ko­niecz­ne do po­łą­cze­nia prze­wo­du z urzą­dze­niem koń­co­wym.

Różne ro­dza­je prze­wo­dów wy­ma­ga­ją róż­nych typów strip­pe­rów, np. do zdej­mo­wa­nia war­stwy ochron­nej ze świa­tło­wo­du. Strip­per wy­ko­rzy­stu­je się tu m.in. przy spa­wa­niu świa­tło­wo­dów, po­nie­waż poz­wa­la usu­nąć war­stwę ochron­ną, która nie na­da­je się do spa­wa­nia, po­zo­sta­wia­jąc nie­na­ru­szo­ne włó­kno zło­żo­ne z rdze­nia i pła­szcza.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strips

pa­nie­ro­wa­ny, sma­żo­ny pasek mięsa, naj­czę­ściej z pier­si kur­cza­ka


Źródła:

SJP.pl

Striptease

[czy­taj: strip­tis] wy­stęp po­le­ga­ją­cy na ro­zbie­ra­niu się do naga w takt mu­zy­ki; strip­tiz, strip-tease


Źródła:

SJP.pl

Stripteaser

[czy­taj: strip­ti­zer] męż­czyz­na ro­zbie­ra­ją­cy się w takt mu­zy­ki; strip­ti­zer


Źródła:

SJP.pl

Stripteaserka

[czy­taj: strip­ti­zer­ka] ko­bie­ta ro­zbie­ra­ją­ca się do naga w takt mu­zy­ki; strip­ti­zer­ka


Źródła:

SJP.pl

Striptiz

wy­stęp po­le­ga­ją­cy na ro­zbie­ra­niu się do naga w takt mu­zy­ki; strip-tease, strip­te­a­se


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ero­tycz­ny wy­stęp sce­nicz­ny po­łą­czo­ny z ro­zbie­ra­niem się do naga


 "Zo­bacz też: film fa­bu­lar­ny o takim ty­tu­le."

Strip­tiz ( strip­te­a­se) – wy­stęp ta­necz­ny w ka­ba­re­cie, czę­ściej w rewii lub lo­ka­lu roz­ryw­ko­wym, pod­czas któ­re­go tan­cer­ka lub tan­cerz w rytm mu­zy­ki ro­zbie­ra­ją się aż do na­go­ści. Zaz­wy­czaj jest to ro­dzaj po­ka­zu ero­tycz­ne­go ma­ją­ce­go na celu wy­wo­ła­nie pod­nie­ce­nia sek­su­al­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Striptizerka

ko­bie­ta ro­zbie­ra­ją­ca się do naga w takt mu­zy­ki; strip­te­a­ser­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta wy­ko­nu­ją­ca strip­tiz w lo­ka­lu roz­ryw­ko­wym

 (1.2) pot. techn. na­rzę­dzie do obie­ra­nia cze­goś, np. kabli z izo­la­cji, kre­we­tek z pan­ce­rzy­ka itp.

 (1.3) pot. kulin. tusza kur­cza­ka ro­ze­bra­na z mięsa sto­so­wa­na do go­to­wa­nia ro­so­łu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Striptizerski

→ strip­ti­zer


Patrz:striptizer

Źródła:

SJP.pl

Striptizowy

→ strip­tiz


Patrz:striptiz

Źródła:

SJP.pl

Strisciando

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: spo­koj­nie, ła­god­nie, zle­wa­jąc


Źródła:

SJP.pl

Strit

sek­wens w róż­nych ko­lo­rach w po­ke­rze; stryt


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) karc. układ pię­ciu ko­lej­nych kart róż­ne­go ko­lo­ru w grze w po­ke­ra

 (1.2) pot. zez


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strobice

Stro­bi­ce ( Stru­witz, 1936–1945 Stru­wen­dorf) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie ny­skim, w gmi­nie Pa­ko­sła­wi­ce.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do ów­czes­ne­go wo­je­wództ­wa opol­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strobil

1. ciało ta­siem­ców zło­żo­ne z człon­ków wy­o­dręb­nia­ją­cych się z szyj­ki;
2. forma po­li­pa krąż­ko­pła­wów w trak­cie roz­ro­du bezpł­cio­we­go


Źródła:

SJP.pl

Strobila

1. ciało ta­siem­ców zło­żo­ne z człon­ków wy­o­dręb­nia­ją­cych się z szyj­ki;
2. forma po­li­pa krąż­ko­pła­wów w trak­cie roz­ro­du bezpł­cio­we­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strobilacja

ro­dzaj rozm­na­ża­nia bezpł­cio­we­go u pa­rzy­deł­kow­ców; stro­bi­li­za­cja


Źródła:

SJP.pl

Strobilizacja

ro­dzaj rozm­na­ża­nia bezpł­cio­we­go u pa­rzy­deł­kow­ców; stro­bi­la­cja


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. ro­dzaj rozm­na­ża­nia bezpł­cio­we­go wy­stę­pu­ją­cy u ja­mo­chło­nów po­le­ga­ją­cy na od­dzie­la­niu się mło­do­cia­nych form me­du­zy od po­li­pa;


Stro­bi­li­za­cja, stro­bi­la­cja – pro­ces rozm­na­ża­nia się krąż­ko­pła­wów oraz ta­siem­ców. Wie­lo­krot­ny po­dział po­przecz­ny, w wy­ni­ku któ­re­go:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strobing

tech­ni­ka ma­ki­ja­żu po­le­ga­ją­ca na kon­tu­ro­wa­niu twa­rzy rozś­wiet­la­czem


Źródła:

SJP.pl

Stroboskop

1. urzą­dze­nie słu­żą­ce do po­mia­ru czę­stot­li­wo­ści ruchu okre­so­we­go da­ne­go przed­mio­tu przez oś­wiet­la­nie go bły­ska­mi o dużej czę­stot­li­wo­ści;
2. apa­rat la­ryn­go­lo­gicz­ny do ba­da­nia drgań wią­za­deł gło­so­wych pod­czas mó­wie­nia;
3. lampa dy­sko­te­ko­wa da­ją­ca silne i krót­kotr­wa­łe bły­ski świa­tła


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. lampa emi­tu­ją­ca krót­kie bły­ski świa­tła o dużym na­tę­że­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stroboskopia

1. tech­ni­ka ob­ser­wa­cji i re­je­stra­cji obra­zów obiek­tów drga­ją­cych, wy­ko­rzy­stu­ją­ca efekt stro­bo­sko­po­wy;
2. ba­da­nie drgań wią­za­deł gło­so­wych pod­czas mó­wie­nia


Źródła:

SJP.pl

Strobów

Stro­bów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie skier­nie­wic­kim, w gmi­nie Skier­nie­wi­ce.

Wieś szla­chec­ka po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie raw­skim ziemi raw­skiej wo­je­wództ­wa raw­skie­go.

In­te­re­su­ją­ca wieś na skra­ju Wznie­sień Łódz­kich z do­brze za­cho­wa­nym dwo­rem z II po­ło­wy XIX w.


Źródła:

Wikipedia

Stroczek

grzyb ni­szczą­cy drew­no, naj­bar­dziej szkod­li­wy tzw. grzyb do­mo­wy


Źródła:

SJP.pl

Stroczkowate

o ce­chach strocz­ko­wa­tych (ro­dzi­na grzy­bów)


Strocz­ko­wa­te ("Ser­pu­la­ce­ae" Ja­rosch & Bre­sin­sky) – ro­dzi­na grzy­bów znaj­du­ją­ca się we­dług „Ca­ta­lo­gue of Life: 2009 An­nu­al Chec­klist w rzę­dzie bo­ro­wi­kow­ców ("Bo­le­ta­les").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stroczkowaty

o ce­chach strocz­ko­wa­tych (ro­dzi­na grzy­bów)


Źródła:

SJP.pl

Strocznikowate

ro­dzi­na grzy­bów z rzędu żag­wiow­ców


Strocz­ni­ko­wa­te ("Me­ru­lia­ce­ae" P. Karst.) – ro­dzi­na grzy­bów na­le­żą­ca do rzędu żag­wiow­ców ("Po­ly­po­ra­les").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strocznikowaty

o ce­chach strocz­ni­ko­wa­tych (ro­dzi­na grzy­bów)


Źródła:

SJP.pl

Strofa

wy­o­dręb­nio­na gra­ficz­nie część wier­sza, pow­ta­rza­ją­cy się w ut­wo­rze po­e­tyc­kim kil­ku­wier­szo­wy układ ryt­micz­ny o okre­ślo­nym ukła­dzie rymów; zwrot­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. część ut­wo­ru li­rycz­ne­go zło­żo­na z wer­sów


Stro­fa (z strop­ha), zwrot­ka – jed­nost­ka wier­szo­wa, two­rzą­ca ze­staw pew­nej licz­by wer­sów, wy­o­dręb­nio­nych w ca­łość i od­dzie­lo­nych przer­wą gra­ficz­ną od innej ca­ło­ści. Sta­no­wi ca­łość zna­cze­nio­wą, ryt­micz­ną, prze­waż­nie też skład­nio­wą i in­to­na­cyj­ną. Stro­fa wy­stę­pu­je tylko w ut­wo­rze li­rycz­nym, pełni istot­ną funk­cję w ryt­mi­ce i in­to­na­cji. Stro­fy mogą wy­stę­po­wać w wier­szach każ­de­go ro­dza­ju: bia­łym, wol­nym, sy­la­bicz­nym, to­nicz­nym, sy­la­bo­to­nicz­nym, ale w wier­szu wol­nym mogą nie mieć cha­rak­te­ru re­gu­lar­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strofant

ro­śli­na z ro­dzi­ny to­i­no­wa­tych; stro­fan­tus


Źródła:

SJP.pl

Strofantus

ro­śli­na z ro­dzi­ny to­i­no­wa­tych; stro­fant


Źródła:

SJP.pl

Strofantyna

gli­ko­zyd sto­so­wa­ny przy nie­wy­dol­no­ści serca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) farm. chem. gli­ko­zyd otrzy­my­wa­ny ze stro­fan­tu sto­so­wa­ny jako lek na­ser­co­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stroficzny

przy­miot­nik

 (1.1) po­dzie­lo­ny na stro­fy


Źródła:

Wiktionary

Strofka

zdrob­nie­nie od: stro­fa (zwrot­ka)


Źródła:

SJP.pl

Strofoida

1. w ma­te­ma­ty­ce: ro­dzaj krzy­wej pła­skiej ma­ją­cej rów­na­nie we współ­rzęd­nych bie­gu­no­wych lub we współ­rzęd­nych pro­sto­kąt­nych;
2. ze­spół wer­sów wy­o­dręb­nio­ny gra­ficz­nie w tek­ście ut­wo­ru po­e­tyc­kie­go i sta­no­wią­cy odręb­ną ca­łost­kę tre­ścio­wą i kom­po­zy­cyj­ną; wy­stę­pu­je głów­nie w po­ez­ji współ­czes­nej pi­sa­nej wier­szem wol­nym


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strofowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stro­fo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Strofować

po­u­czać, kar­cić, czy­nić na­ga­nę


cza­sow­nik prze­chod­ni

 (1.1) dawać komuś wy­raź­nie do zro­zu­mie­nia, że jest się nie­za­do­wo­lo­nym z jego za­cho­wa­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strofujący

po­u­czać, kar­cić, czy­nić na­ga­nę


Źródła:

SJP.pl

Strogonow

po­tra­wa z po­kro­jo­nej w paski po­lęd­wi­cy, sma­żo­nej z mąką, ce­bu­lą i przy­pra­wa­mi; boeuf Stro­ga­now, boeuf Stro­go­now


Źródła:

SJP.pl

Stroheim

Stro­he­im – miej­sco­wość i gmina w Au­strii, w kraju związ­ko­wym Górna Au­stria, w po­wie­cie Efer­ding. Liczy ok. 1,6 tys. miesz­kań­ców.


Źródła:

Wikipedia

Stroiciel

czło­wiek zaj­mu­ją­cy się stro­je­niem in­stru­men­tów mu­zycz­nych (np.: for­te­pia­nów)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba, która stroi in­stru­men­ty mu­zycz­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stroicielka

ko­bie­ta zaj­mu­ją­ca się stro­je­niem in­stru­men­tów mu­zycz­nych


Źródła:

SJP.pl

Stroicielski

→ stro­i­ciel


Patrz:stroiciel

Źródła:

SJP.pl

Stroik

1. de­ko­ra­cyj­ny do­da­tek do przed­mio­tu (np.: stro­ik do świecz­ki);
2. drob­ny ele­ment ubio­ru;
3. ele­ment in­stru­men­tu dę­te­go, wzbu­dza­ją­cy drga­nia słupa po­wie­trza wyt­wa­rza­ją­ce­go dźwięk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: strój

 (1.2) pot. ozdo­ba wy­ko­na­na naj­czę­ściej z ga­łą­zek, sztucz­nych kwia­tów i in­nych ele­men­tów de­ko­ra­cyj­nych

 (1.3) muz. cien­ka li­stwa z trzci­ny lub me­ta­lo­wa blasz­ka słu­żą­ca do wpro­wa­dza­nia w drga­nie słupa po­wie­trza w środ­ku re­zo­na­to­ra lub pi­szczał­ki w niek­tó­rych in­stru­men­tach

 (1.4) etn. dia­dem przy­bra­ny wstąż­ka­mi i kwia­ta­mi, sta­no­wią­cy część ko­bie­ce­go stro­ju re­gio­nal­ne­go

 (1.5) etn. daw. ozdob­na opa­ska na głowę z ko­ron­ki, jed­wa­biu itp.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stroikowy

w mu­zy­ce:
1. pi­szczał­ka stro­i­ko­wa - pi­szczał­ka, w któ­rej stru­mień wdmu­chi­wa­ne­go po­wie­trza wpra­wia w drga­nia stro­ik;
2. wi­deł­ki stro­i­ko­we - ka­mer­ton


Źródła:

SJP.pl

Stroisz

1. ele­ganc­ko kogoś ubie­rać; ozda­biać coś;
2. usta­wiać in­stru­men­ty mu­zycz­ne na­da­jąc im wła­ści­we brzmie­nie;
3. re­gu­lo­wać od­bior­nik ra­dio­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) leśn. chrust, drob­ne zie­lo­ne ga­łę­zie

 (1.2) daw. tyka, żerdź wbita w zie­mię do pod­pie­ra­nia ro­ślin

 (1.3) daw. trzo­nek, sty­li­sko

cza­sow­nik

 (2.1) 2 os. lp. cz. te­raź­niej­sze­go zob. stro­ić.


Stro­isz – ga­łę­zie drzew igla­stych (chrust) po­zy­ski­wa­ne dla celów de­ko­ra­cyj­nych (do wy­ro­bu wień­ców i stro­i­ków) oraz słu­żą­ce do okry­wa­nia zimą kwiet­ni­ków i rabat (na­tu­ral­ny ma­te­riał izo­la­cyj­ny chro­nią­cy ro­śli­ny przed mro­zem). Naj­czę­ściej uży­wa­ne są jed­li­na i świer­czy­na.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stroić

1. ele­ganc­ko kogoś ubie­rać; ozda­biać coś;
2. usta­wiać in­stru­men­ty mu­zycz­ne na­da­jąc im wła­ści­we brzmie­nie;
3. re­gu­lo­wać od­bior­nik ra­dio­wy


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) ubie­rać ozdob­nie, odś­więt­nie

 (1.2) do­pro­wa­dzać do stanu go­to­wo­ści czy naj­lep­sze­go po­rząd­ku

 (1.3) muz. na­da­wać in­stru­men­tom mu­zycz­nym od­po­wied­nie brzmie­nie po­przez re­gu­la­cję na­cią­gu strun

 (1.4) po­gard. prze­sad­nie ubie­rać

cza­sow­nik zwrot­ny

 (2.1) stro­ić się → ubie­rać się ele­ganc­ko, wyt­wor­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stroiński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strojców

Stroj­ców – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie dą­brow­skim, w gmi­nie Bo­le­sław.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa tar­now­skie­go.

Miej­sco­wość znaj­du­je się nad rzeką Wisłą, około 80 km od Kra­ko­wa i 40 km od Tar­no­wa. Wieś utrzy­mu­je się głów­nie z rol­nict­wa.


Źródła:

Wikipedia

Strojec

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Strojek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strojeniowy

do­ty­czą­cy stro­je­nia


Źródła:

SJP.pl

Strojnica

stroj­ni­ca wło­ska - ga­tu­nek plusk­wia­ka z ro­dzi­ny tar­czów­ko­wa­tych


Stroj­ni­ca ("Grap­ho­so­ma") – ro­dzaj plusk­wia­ków z po­drzę­du róż­nos­krzy­dłych i ro­dzi­ny tar­czów­ko­wa­tych.

Plusk­wia­ki te mają kon­tra­sto­we ubar­wie­nie ciała, zło­żo­ne z pasów barwy czar­nej i czer­wo­nej lub po­ma­rań­czo­wej. Przed­ple­cze ich po­zba­wio­ne jest młot­ko­wa­tych wy­rost­ków na przed­nio-bocz­nych kra­wę­dziach. Tarcz­ka jest duża, ję­zy­koksz­tałt­na, przy­kry­wa­ją­ca więk­szość po­wierzch­ni pół­po­kryw.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strojnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób pię­kny i z szy­kiem

 (1.2) rzad. za­cho­wu­jąc za­sa­dy har­mo­nii, po­rząd­ku

 (1.3) muz. przest. gra­jąc wła­ści­we dźwię­ki


Źródła:

Wiktionary

Strojniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: stroj­nie


Źródła:

SJP.pl

Strojniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: stroj­ny


Źródła:

SJP.pl

Strojnik

Stroj­nik ("Lam­pris gut­ta­tus"), na­zy­wa­ny też „rybą księ­ży­co­wą” – ga­tu­nek ryby stroj­ni­koksz­tałt­nej z ro­dzi­ny stroj­ni­ko­wa­tych (Lam­pri­di­dae). Jest to je­dy­na znana ryba prze­pro­wa­dza­ją­ca ter­mo­re­gu­la­cję, sta­no­wią­cą do pew­ne­go stop­nia od­po­wied­nik sta­ło­ciepl­no­ści u pta­ków i ssa­ków.


Źródła:

Wikipedia

Strojnikokształtne

rząd mor­skich, głę­bi­no­wych ryb pro­mie­nio­płet­wych


Stroj­ni­koksz­tałt­ne (Lam­pri­di­for­mes) – rząd mor­skich, głę­bi­no­wych ryb pro­mie­nio­płet­wych (Ac­ti­nop­te­ry­gii), obej­mu­ją­cy nie­licz­ne ga­tun­ki o zróż­ni­co­wa­nym wy­glą­dzie. Więk­szość ma owal­ny lub wę­żo­wa­ty kształt ciała. Po­ja­wi­ły się w pa­le­o­ge­nie. Są rzad­ko spo­ty­ka­ne i słabo poz­na­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strojnisia

→ stroj­niś


Patrz:strojniś

Źródła:

SJP.pl

Strojniś

żar­to­bli­wie: męż­czyz­na prze­sad­nie dba­ją­cy o swój wy­gląd; laluś, goguś, pię­kniś, fir­cyk


Patrz:strojniś

Źródła:

SJP.pl

Strojnoczub

stroj­no­czub ama­zoń­ski - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny bła­wat­ni­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Strojnowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strojność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest stroj­ne; cecha tych, któ­rzy są stroj­ni


Źródła:

Wiktionary

Strojny

1. pię­knie ubra­ny; wy­stro­jo­ny, ele­ganc­ki;
2. pię­knie ozdo­bio­ny; wyt­wor­ny, ozdob­ny;
3. ubra­ny w coś, ozdo­bio­ny czymś


przy­miot­nik

 (1.1) ele­ganc­ko ubra­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strok

za­wod­nik sie­dzą­cy za ster­ni­kiem i na­da­ją­cy tempo osa­dzie; szla­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Stroka

za­wod­nik sie­dzą­cy za ster­ni­kiem i na­da­ją­cy tempo osa­dzie; szla­ko­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. sroka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strokaty

daw­niej: sro­ka­ty (ma­ją­cy sierść w łaty lub cętki); pstry


przy­miot­nik

 (1.1) daw. sro­ka­ty

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. pstry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strollować

[czy­taj: stro­lo­wać] po­tocz­nie: spro­wo­ko­wać, pod­pu­ścić i zde­ner­wo­wać kogoś w in­ter­ne­cie


Źródła:

SJP.pl

Strom

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. stro­miz­na, stro­my stok

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. drze­wo


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stroma

pra­wie pro­sto­pa­dły w sto­sun­ku do po­dło­ża; po­chy­ły; spa­dzi­sty


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stromatolit

twór wa­pien­ny pow­sta­ły głów­nie z sinic


Źródła:

SJP.pl

Stromatopora

pa­le­o­zo­icz­na gąbka po­spo­li­ta, ży­ją­ca na dnie mórz; stro­ma­to­po­ro­id


Źródła:

SJP.pl

Stromatoporoid

pa­le­o­zo­icz­na gąbka po­spo­li­ta, ży­ją­ca na dnie mórz; stro­ma­to­po­ra


Źródła:

SJP.pl

Stromberka

miesz­kan­ka Strom­ber­gu


Źródła:

SJP.pl

Stromboli

Strom­bo­li – wyspa w ar­chi­pe­la­gu Wysp Li­pa­ryj­skich (część Włoch) na Morzu Tyr­reń­skim, o po­wierzch­ni bli­sko 12,4 km². Na wy­spie miesz­ka ok. 600 osób. Wyspę two­rzy czyn­ny wul­kan o wy­so­ko­ści 926 m, wzno­szą­cy się z głę­bo­ko­ści ok. 2300 m.


Źródła:

Wikipedia

Stromenger

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stromeyeryt

[czy­taj: stro­me­je­ryt] mi­ne­rał, siar­czek mie­dzi i sre­bra


Stro­me­y­e­ryt – mi­ne­rał z gro­ma­dy siarcz­ków. Na­le­ży do grupy mi­ne­ra­łów bar­dzo rzad­kich, jego nazwa po­cho­dzi od naz­wi­ska nie­miec­kie­go che­mi­ka Frie­dri­cha Stroh­me­y­e­ra.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stromiec

1. wieś w Pol­sce;
2. szczyt w Gó­rach Ka­czaw­skich


Stro­miec – wieś so­łec­ka w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie bia­ło­brze­skim, w gminy Stro­miec. Sie­dzi­ba gminy Stro­miec. Wieś za­miesz­ka­na jest przez 909 miesz­kań­ców (2006).

Znaj­du­je się na Ma­zo­wszu na te­re­nie hi­sto­rycz­ne­go Za­pi­li­cza.

Wieś jest sie­dzi­bą rzym­sko­ka­to­lic­kiej pa­ra­fii św. Jana Chrzci­cie­la.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stromiecki

przy­miot­nik od: Stro­miec


Źródła:

SJP.pl

Stromiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: stro­mo


Źródła:

SJP.pl

Stromizna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geogr. stro­ma pła­szczyz­na, stro­me zbo­cze lub stok


Źródła:

Wiktionary

Stromo

przy­słó­wek

 (1.1) pod dużym kątem w sto­sun­ku do po­dło­ża


Źródła:

Wiktionary

Stromodachowy

ma­ją­cy stro­my dach


Źródła:

SJP.pl

Stromski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stromy

pra­wie pro­sto­pa­dły w sto­sun­ku do po­dło­ża; po­chy­ły; spa­dzi­sty


przy­miot­nik

 (1.1) na­chy­lo­ny pod dużym kątem w sto­sun­ku do po­zio­mu, po­dło­ża


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strona

1. jedna z po­wierzch­ni książ­ki, cza­so­pis­ma, do­ku­men­tu, kart­ki;
2. po­wierzch­nia ogra­ni­cza­ją­ca jakąś bryłę; prze­strzeń na kra­wę­dzi cze­goś (np. szosy);
3. prze­ciw­nik w pro­ce­sie są­do­wym; uczest­nik sporu; uczest­nik ukła­du;
4. forma cza­sow­ni­ka;
5. umie­szczo­ne w in­ter­ne­cie pod jed­nym adre­sem dane w po­sta­ci kom­po­zy­cji tek­stów, obra­zów itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jedna z po­wierzch­ni kart­ki lub in­nych pła­skich przed­mio­tów, zwy­kle w książ­ce, ga­ze­cie, al­bu­mie itp.

 (1.2) umow­na część cze­goś, znaj­du­ją­ca się przy brze­gu, kra­wę­dzi tego cze­goś

 (1.3) praw. jedna z osób bę­dą­ca sy­gna­ta­riu­szem umowy lub wy­stę­pu­ją­ca jako pod­miot w pro­ce­sie;

 (1.4) gram. forma zda­nia za­leż­na od wza­jem­ne­go sto­sun­ku pod­mio­tu i orze­cze­nia;

 (1.5) mat. w al­ge­brze: jedna z dwóch za­leż­no­ści w rów­na­niu lub nie­rów­no­ści roz­dzie­lić zna­kiem rów­no­ści lub nie­rów­no­ści

 (1.6) uczest­nik wojny, także sporu, kłót­ni, ne­go­cja­cji, roz­mów, umowy, mał­żeń­stwa, itp.

 (1.7) ana­li­zo­wa­na, wy­szcze­gól­nio­na cecha cze­goś

 (1.8) część sceny te­a­tral­nej, wi­docz­na dla pu­blicz­no­ści, ale umow­nie nie­wi­docz­na dla niek­tó­rych po­sta­ci przed­sta­wie­nia; przen. ubo­cze

 (1.9) in­form. skró­ce­nie od|stro­na in­ter­ne­to­wa.

 (1.10) in­form. jed­nost­ka lo­gicz­na pa­mię­ci kom­pu­te­ro­wych;

 (1.11) zob. stro­ny.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stronami

1. jedna z po­wierzch­ni książ­ki, cza­so­pis­ma, do­ku­men­tu, kart­ki;
2. po­wierzch­nia ogra­ni­cza­ją­ca jakąś bryłę; prze­strzeń na kra­wę­dzi cze­goś (np. szosy);
3. prze­ciw­nik w pro­ce­sie są­do­wym; uczest­nik sporu; uczest­nik ukła­du;
4. forma cza­sow­ni­ka;
5. umie­szczo­ne w in­ter­ne­cie pod jed­nym adre­sem dane w po­sta­ci kom­po­zy­cji tek­stów, obra­zów itp.


Źródła:

SJP.pl

Stroncjanit

mi­ne­rał, wę­glan stron­tu


Stron­cja­nit (stron­tia­nit) – mi­ne­rał z gro­ma­dy wę­gla­nów. Na­le­ży do grupy mi­ne­ra­łów bar­dzo rzad­kich. Nazwa po­cho­dzi od miej­sco­wo­ści Stron­tian w Szko­cji, gdzie mi­ne­rał ten zo­stał od­kry­ty.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stronczek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strong

1. o piwie: o pod­wyż­szo­nej za­war­to­ści al­ko­ho­lu i ek­strak­tu;
2. o pa­pie­ro­sach: z więk­szą za­war­to­ścią ni­ko­ty­ny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strongman

[czy­taj: strong­men] za­wod­nik upra­wia­ją­cy ro­dzaj spor­tu si­ło­we­go po­le­ga­ją­ce­go na pod­no­sze­niu lub prze­mie­szcza­niu przed­mio­tów o dużej masie; strong­men


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) sport. zob. si­łacz.


Strong­man ( Si­łacz) – okre­śle­nie za­wod­ni­ka oraz dy­scy­pli­ny spor­tu si­ło­we­go po­le­ga­ją­cej na pod­no­sze­niu, po­drzu­ca­niu lub prze­mie­szcza­niu przed­mio­tów o dużej masie.

W XIX wieku ter­min ten od­no­sił się do osoby pre­zen­tu­ją­cej dużą siłę (zanim spor­ty si­ło­we zo­sta­ły sko­dy­fi­ko­wa­ne jako pod­no­sze­nie cię­ża­rów, trój­bój si­ło­wy itp.) lub cyr­kow­ca, który wy­ko­ny­wał po­ka­zy, np. uno­sze­nia cię­ża­rów ponad głową, zgi­na­nia stali, roz­ry­wa­nia łań­cu­chów itp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strongmanka

[czy­taj: strong­men­ka] za­wod­nicz­ka upra­wia­ją­ca ro­dzaj spor­tu si­ło­we­go po­le­ga­ją­ce­go na pod­no­sze­niu lub prze­mie­szcza­niu przed­mio­tów o dużej masie; strong­men­ka, strong­wo­man


Źródła:

SJP.pl

Strongmen

za­wod­nik upra­wia­ją­cy ro­dzaj spor­tu si­ło­we­go po­le­ga­ją­ce­go na pod­no­sze­niu lub prze­mie­szcza­niu przed­mio­tów o dużej masie; strong­man


Źródła:

SJP.pl

Strongmenka

za­wod­nicz­ka upra­wia­ją­ca ro­dzaj spor­tu si­ło­we­go po­le­ga­ją­ce­go na pod­no­sze­niu lub prze­mie­szcza­niu przed­mio­tów o dużej masie; strong­man­ka, strong­wo­man


Źródła:

SJP.pl

Strongwoman

[czy­taj: stron­gło­men] za­wod­nicz­ka upra­wia­ją­ca ro­dzaj spor­tu si­ło­we­go po­le­ga­ją­ce­go na pod­no­sze­niu lub prze­mie­szcza­niu przed­mio­tów o dużej masie; strong­men­ka, strong­man­ka


Źródła:

SJP.pl

Stronianin

miesz­ka­niec Stro­nia Ślą­skie­go (mia­sta w Pol­sce)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Stro­nia, Stro­nia Ślą­skie­go lub Stro­nia Wsi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stronianka

miesz­kan­ka Stro­nia Ślą­skie­go (mia­sta w Pol­sce)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Stro­nia, Stro­nia Ślą­skie­go lub Stro­nia Wsi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stronica

każda ze stron kart­ki pa­pie­ru


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) każda z dwu pła­szczyzn karty

 (1.2) podn. pe­wien okres w dzie­jach

 (1.3) daw. część po­stron­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stronicowanie

dzie­lić na stro­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stro­ni­co­wać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stronicować

dzie­lić na stro­ny


Źródła:

SJP.pl

Stronicowy

1. od­no­szą­cy się do stro­ni­cy, stro­ny;
2. w in­for­ma­ty­ce: plik stro­ni­co­wy - plik za­pi­sa­ny na no­śni­ku (dysku), bę­dą­cy czę­ścią pa­mię­ci wir­tu­al­nej; plik stro­ni­co­wa­nia


Źródła:

SJP.pl

Stroniczka

zdrob­nie­nie od: stro­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Stronie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. to­po­nim, nazwa kilku miej­sco­wo­ści w Pol­sce;

 (1.2) zob. Stro­nie Ślą­skie.

 (1.3) zob. Stro­nie Wieś.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stroniewice

Stro­nie­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie ło­wic­kim, w gmi­nie Do­ma­nie­wi­ce.

Wieś du­chow­na po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie so­cha­czew­skim ziemi so­cha­czew­skiej wo­je­wództ­wa raw­skie­go. Była wsią klu­cza chru­śliń­skie­go ar­cy­bi­sku­pów gnieź­nień­skich. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa skier­nie­wic­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Stronisław

imię żeń­skie


Stro­ni­sław – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nu "Stro­ni-" ("stro­nić, uni­kać") oraz czło­nu "-sław" ("sława"). Oz­na­cza praw­do­po­dob­nie "tego, który stro­ni od sławy".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stronisława

imię żeń­skie


Stro­ni­sła­wa – sta­ro­pol­skie imię żeń­skie, zło­żo­ne z czło­nu "Stro­ni-" ("stro­nić, uni­kać") oraz czło­nu "-sława" ("sława"). Oz­na­cza "tę, która stro­ni od sławy".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stronić

two­rzyć ba­rie­rę mię­dzy sobą a in­ny­mi oso­ba­mi lub spra­wa­mi; alie­no­wać się, dy­stan­so­wać się, od­gra­dzać się


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) trzy­mać się z dala


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stronka

zdrob­nia­le o stro­nie


Źródła:

SJP.pl

Stronnictwo

ugru­po­wa­nie, or­ga­ni­za­cja sku­pia­ją­ca ludzi o ta­kich sa­mych po­glą­dach, np. po­li­tycz­nych, wal­czą­cych o wspól­ne in­te­re­sy


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) polit. zor­ga­ni­zo­wa­ne ugru­po­wa­nie o wspól­nych po­glą­dach, dzia­ła­ją­ce wspól­nie dla osią­gnię­cia okre­ślo­nych celów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stronniczka

→ stron­nik


Patrz:stronnik

Źródła:

SJP.pl

Stronniczość

→ stron­ni­czy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, kto jest stron­ni­czy


Patrz:stronniczy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stronniczy

1. kie­ru­ją­cy się oso­bi­sty­mi sym­pa­tia­mi i uprze­dze­nia­mi; nie­o­biek­tyw­ny;
2. świad­czą­cy o ta­kiej po­sta­wie


przy­miot­nik

 (1.1) kie­ru­ją­cy się tylko okre­ślo­nym in­te­re­sem; po­zba­wio­ny obiek­ty­wiz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stronnik

czło­wiek opo­wia­da­ją­cy się za kimś lub za czymś; zwo­len­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek sta­ją­cy po czy­jejś stro­nie, oso­bi­ście po­pie­ra­ją­cy jego spra­wę

 (1.2) zwo­len­nik, po­pu­la­ry­za­tor ja­kiejś idei


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stronno

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stronność

rzad­ko:
1. prze­wa­ga funk­cji pra­wej lub lewej stro­ny ciała;
2. brak obiek­ty­wiz­mu, bez­stron­no­ści; ten­den­cyj­ność, stron­ni­czość


Źródła:

SJP.pl

Stronny

→ stro­na (głów­nie jako stro­na ciała, np. po­mi­ja­nie stron­ne)


Źródła:

SJP.pl

Stront

pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Sr


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Sr i licz­bie ato­mo­wej 38;


Stront (Sr, stron­tium) – pier­wia­stek che­micz­ny z grupy be­ry­low­ców (me­ta­li ziem al­ka­licz­nych) w ukła­dzie okre­so­wym.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strontowy

→ stront


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy stron­tu


Patrz:stront

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strony

1. jedna z po­wierzch­ni książ­ki, cza­so­pis­ma, do­ku­men­tu, kart­ki;
2. po­wierzch­nia ogra­ni­cza­ją­ca jakąś bryłę; prze­strzeń na kra­wę­dzi cze­goś (np. szosy);
3. prze­ciw­nik w pro­ce­sie są­do­wym; uczest­nik sporu; uczest­nik ukła­du;
4. forma cza­sow­ni­ka;
5. umie­szczo­ne w in­ter­ne­cie pod jed­nym adre­sem dane w po­sta­ci kom­po­zy­cji tek­stów, obra­zów itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) oko­li­ca

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (2.1) D. lp. i M., B. plu­ral|stro­na.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strop

1. pła­szczyz­no­wy, po­zio­my ele­ment po­mię­dzy kon­dy­gna­cja­mi bu­dow­li, peł­nią­cy funk­cję użyt­ko­wą;
2. górna po­wierzch­nia wy­ro­bi­ska po­dziem­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ar­chit. bud. po­zio­my ele­ment kon­struk­cyj­ny bu­dyn­ku, naj­czę­ściej roz­dzie­la­ją­cy dwie kon­dy­gna­cje;

 (1.2) geol. górna po­wierzch­nia ogra­ni­cza­ją­ca war­stwę skal­ną

 (1.3) geol. górna po­wierzch­nia ja­ski­ni

 (1.4) stpol. trop

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od: stro­pić


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stropak

w gór­nict­wie: ruda, któ­rej war­stwa (ława) leży w górze po­kła­du


Źródła:

SJP.pl

Stropieszyn

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stropiony

prze­sta­rza­le: zbić z tropu; spe­szyć


Źródła:

SJP.pl

Stropióny

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. zmę­czo­ny


Źródła:

Wiktionary

Stropić

prze­sta­rza­le: zbić z tropu; spe­szyć


Źródła:

SJP.pl

Stropkowo

Strop­ko­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie sier­pec­kim, w gmi­nie Za­widz. Ma sta­tus so­łect­wa. Leży nad Sier­pie­ni­cą.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa płoc­kie­go.

2 wrze­śnia 2011 w miej­sco­wo­ści miał wy­pa­dek mo­to­cy­klo­wy Ja­ro­sław Wa­łę­sa. Tra­fił do szpi­ta­la w sta­nie cięż­kim.


Źródła:

Wikipedia

Stropodach

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bud. pła­ski dach, po­zba­wio­ny pod­da­sza, na któ­rym można urzą­dzić taras


Stro­po­dach – strop nad ostat­nią kon­dy­gna­cją bu­dyn­ku, który speł­nia jed­no­cze­śnie rolę dachu; jest to dach pła­ski. Cechą cha­rak­te­ry­stycz­ną ta­kie­go roz­wią­za­nia jest brak pod­da­sza. Ze wzglę­dów kon­struk­cyj­nych i fi­zycz­nych (układ warstw) stro­po­da­chy dzie­li się na:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stropodachowy

przy­miot­nik od: stro­po­dach


Źródła:

SJP.pl

Stropowy

zwią­za­ny ze stro­pem, od­no­szą­cy się do stro­pu


przy­miot­nik

 (1.1) od strop


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stroskać

daw­niej: stro­skać się - zmart­wić się, za­nie­po­ko­ić się czymś


Źródła:

SJP.pl

Stroszki

Strosz­ki – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie wrze­siń­skim, w gmi­nie Nekla.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Stroszowice

Stro­szo­wi­ce (niem. "Stros­chwitz", 1936–1945 "Straßendorf") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie brze­skim, w gmi­nie Lewin Brze­ski.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do ów­czes­ne­go wo­je­wództ­wa opol­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Stroszyć

zwy­kle o wło­sach, pió­rach, sier­ści:
1. czy­nić ster­czą­cym, sto­ją­cym;
2. stro­szyć się - wzno­sić się, ster­czeć


Źródła:

SJP.pl

Stroński

przy­miot­nik od: Stro­nie Ślą­skie


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy, zwią­za­ny ze Stro­niem, Stro­niem Ślą­skim lub Stro­niem Wsią


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strońsko

przy­miot­nik od: Stro­nie Ślą­skie


Stroń­sko – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie zduń­sko­wol­skim, w gmi­nie Za­po­li­ce.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sie­radz­kie­go.

Wieś po­ło­żo­na w od­le­gło­ści 12 km na po­łud­nio­wy wschód od Sie­ra­dza, na wy­so­kim brze­gu pra­do­li­ny Warty, skąd roz­ta­cza się roz­le­gły widok na Kot­li­nę Sie­radz­ką.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strożyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strożęcin

Stro­żę­cin – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie płoń­skim, w gmi­nie Ra­ciąż.

Do 1954 roku ist­nia­ła gmina Stro­żę­cin. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa cie­cha­now­skie­go.

Wier­ni Ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii św. Mał­go­rza­ty w Gra­le­wie.


Źródła:

Wikipedia

Strubicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strubno

Strub­no – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie bra­niew­skim, w gmi­nie Pło­ski­nia.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa el­blą­skie­go. Wieś znaj­du­je się w hi­sto­rycz­nym re­gio­nie War­mia.

W dru­giej po­ło­wie XVIII wieku wieś na­le­ża­ła do Al­brech­ta Zyg­mun­ta von Ze­i­gut-Sta­ni­sław­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strucel

1. po­dłuż­na, słod­ka bułka droż­dżo­wa, na­dzie­wa­na po­wi­dła­mi, ma­kiem, owo­ca­mi itp.; struc­la;
2. po­tocz­nie: stary, be­zu­ży­tecz­ny przed­miot lub po­jazd; rząch, rzęch, grat, gru­chot, ru­pieć


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. zob. struc­la.

 (1.2) przen. środ. mot. stary, por­dze­wia­ły sa­mo­chód


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strucelka

zdrob­nie­nie od: struc­la


Źródła:

SJP.pl

Strucla

po­dłuż­na, słod­ka bułka droż­dżo­wa, na­dzie­wa­na po­wi­dła­mi, ma­kiem, owo­ca­mi itp.; stru­cel


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. po­dłuż­na słod­ka bułka droż­dżo­wa, na­dzie­wa­na masą ma­ko­wą lub po­wi­dła­mi;


Nie mylić z: stru­del.

Struc­la – wyrób ciast­kar­ski; ro­dzaj pie­czy­wa cu­kier­ni­cze­go nietr­wa­łe­go, w po­sta­ci po­dłuż­nej słod­kiej bułki droż­dżo­wej z na­dzie­niem.

Struc­le czę­sto wy­pie­ka­ne są z cia­sta zwi­nię­te­go w rulon, jak ro­la­da. Spo­ty­ka się je rów­nież w for­mie za­ple­cio­nej, po­dob­nie do chał­ki w war­kocz (co ma od­wo­ły­wać się do Dzie­ciąt­ka Jezus za­wi­nię­te­go w pie­lusz­ki).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Struclowy

→ struc­la


Patrz:strucla

Źródła:

SJP.pl

Strudel

bar­dzo cien­kie, zwi­ja­ne cia­sto wy­peł­nio­ne jabł­ka­mi lub ma­kiem, pie­czo­ne na maśle, po­da­wa­ne na cie­pło


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. cia­sto fran­cu­skie za­wi­ja­ne z jabł­ka­mi lub na­dzie­niem z sera bądź maku, pie­czo­ne w rond­lu z dużą ilo­ścią masła;


Nie mylić z: struc­la.

Stru­del – kru­che, wie­lo­war­stwo­we cia­sto de­se­ro­we (po­dob­ne do pół­fran­cu­skie­go), naj­czę­ściej ze słod­kim na­dzie­niem (jabł­ko­wym, wi­śnio­wym), po­sy­py­wa­ne cu­krem pu­drem lub po­le­wa­ne śmie­ta­ną, czę­sto po­da­wa­ne na cie­pło.

Naj­star­szy prze­pis na stru­del ( Mil­li­rahm­stru­del) z 1696 znaj­du­je się w ( Wie­ner Stadt­bi­bliot­hek) w po­sta­ci rę­ko­pi­su.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strudlowy

→ stru­del


Patrz:strudel

Źródła:

SJP.pl

Strudzony

przy­miot­nik

 (1.1) wy­czer­pa­ny fi­zycz­nym wy­sił­kiem

 (1.2) wy­ra­ża­ją­cy zmę­cze­nie fi­zycz­ne

 (1.3) znu­żo­ny dłu­gotr­wa­łą lub mo­no­ton­ną sy­tu­a­cją

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) imie­słów przy­miot­ni­ko­wy bier­ny od: dk. stru­dzić


Źródła:

Wiktionary

Strug

na­rzę­dzie sto­lar­skie drew­nia­ne (rza­dziej me­ta­lo­we); hebel


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. na­rzę­dzie sto­lar­skie z wy­su­wa­nym ostrzem, uży­wa­ne do wy­rów­ny­wa­nia, wy­gła­dza­nia po­wierzch­ni drew­na

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (2.1) D. lm. od: stru­ga


Strug, hebel (z niem. "Höbel") – ręcz­ne na­rzę­dzie do obrób­ki skra­wa­niem drew­na i ma­te­ria­łów drew­no­po­chod­nych (płyty wió­ro­we, pil­śnio­we itp.). Sta­no­wi go sta­lo­we ostrze osa­dzo­ne w kor­pu­sie z drew­na, me­ta­lu lub in­nych two­rzyw.

Strug znaj­du­je wiele za­sto­so­wań – od naj­prost­szych – czyli wy­rów­ny­wa­nia pła­szczyzn lub kra­wę­dzi desek, przez bar­dziej za­a­wan­so­wa­ne – wy­ko­ny­wa­nie wrę­bów i wpu­stów do naj­bar­dziej skom­pli­ko­wa­nych pro­fi­li.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Struga

1. ciecz pły­ną­ca, le­ją­ca się wą­skim pas­mem
2. mała rzecz­ka, stru­mień


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ciecz pły­ną­ca wą­skim pas­mem; pły­ną­ca, le­ją­ca się woda, ciecz

 (1.2) geogr. mała rzecz­ka

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=mę­sko­rze­czo­wy.

 (2.1) D. lp. od: strug

forma cza­sow­ni­ka.

 (3.1) 3. os. lp. ter. od: stru­gać


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strugacki

naz­wi­sko, m.in. Ar­ka­dij i Boris Stru­gac­cy - pi­sa­rze ro­syj­scy


Źródła:

SJP.pl

Strugacz

osoba za­wo­do­wo ob­słu­gu­ją­ca stru­gar­kę


Źródła:

SJP.pl

Strugaczka

po­tocz­nie: na­rzę­dzie do ostrze­nia ołów­ków i kre­dek; tem­pe­rów­ka, ostrzał­ka, stru­gaw­ka, pod­stru­gi­wacz­ka, za­stru­gacz­ka, ostrzyn­ka, stru­gar­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) (dial. ma­ło­pol­ski) techn. przy­rząd do ostrze­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Struganie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stru­gać.


Stru­ga­nie, gwa­ro­wo he­blo­wa­nie – me­to­da obrób­ki skra­wa­niem po­le­ga­ją­ca na wió­ro­wym usu­wa­niu ma­te­ria­łu przez jed­no­o­strzo­we na­rzę­dzie wy­ko­nu­ją­ce ruch pro­sto­li­nio­wy prze­ry­wa­ny.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Struganka

rzad­ko: wy­stru­ga­ny przed­miot


Źródła:

SJP.pl

Strugarka

1. ma­szy­na do obrób­ki pła­szczyzn i po­wierzch­ni me­ta­lo­wych;
2. ręcz­ne na­rzę­dzie do wy­gła­dza­nia po­wierzch­ni drew­na; he­blar­ka;
3. ręcz­ne na­rzę­dzie do ko­ro­wa­nia i stru­ga­nia po­wierzch­ni drew­na; ko­row­nik, okrze­sy­wacz­ka;
4. po­tocz­nie: na­rzę­dzie do ostrze­nia ołów­ków i kre­dek; tem­pe­rów­ka, ostrzał­ka, stru­gaw­ka, pod­stru­gi­wacz­ka, za­stru­gacz­ka, ostrzyn­ka, stru­gacz­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) masz. obra­biar­ka do obrób­ki skra­wa­niem pła­szczyzn,


Stru­gar­ka – obra­biar­ka do obrób­ki skra­wa­niem pła­szczyzn.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strugarnia

1. po­mie­szcze­nie przez­na­czo­ne do stru­ga­nia tar­ci­cy;
2. ma­szy­na do stru­ga­nia; stru­gar­ka


Źródła:

SJP.pl

Strugarski

do­ty­czą­cy stru­ga­nia


Źródła:

SJP.pl

Strugawka

po­tocz­nie: na­rzę­dzie do ostrze­nia ołów­ków i kre­dek; tem­pe­rów­ka, ostrzał­ka, stru­gacz­ka, pod­stru­gi­wacz­ka, za­stru­gacz­ka, ostrzyn­ka, stru­gar­ka


Źródła:

SJP.pl

Strugać

1. wy­gła­dzać po­wierzch­nię cze­goś drew­nia­ne­go;
2. ści­nać z drew­na po­dłuż­ne wióry w celu na­da­nia mu od­po­wied­nie­go kształ­tu;
3. wy­ci­nać coś z drew­na przy po­mo­cy ostre­go na­rzę­dzia;
4. ostrzyć ko­niec ołów­ka, kred­ki lub in­ne­go przed­mio­tu; za­stru­gi­wać, tem­pe­ro­wać;
5. usu­wać nożem lub obie­racz­ką zew­nętrz­ną war­stwę; obie­rać, skro­bać;
6. po­tocz­nie: uda­wać kogoś


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) obra­biać drew­no po­przez ści­na­nie po­dłuż­nych wiór

 (1.2) wy­gła­dzać drew­no

 (1.3) wy­ci­nać, rzeź­bić coś w drew­nie ostrym na­rzę­dziem

 (1.4) pot. uda­wać kogoś

 (1.5) reg. ści­nać wierzch­nie war­stwy

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny stru­gać się

 (2.1) rzad. być stru­ga­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strugała

1. wy­gła­dzać po­wierzch­nię cze­goś drew­nia­ne­go;
2. ści­nać z drew­na po­dłuż­ne wióry w celu na­da­nia mu od­po­wied­nie­go kształ­tu;
3. wy­ci­nać coś z drew­na przy po­mo­cy ostre­go na­rzę­dzia;
4. ostrzyć ko­niec ołów­ka, kred­ki lub in­ne­go przed­mio­tu; za­stru­gi­wać, tem­pe­ro­wać;
5. usu­wać nożem lub obie­racz­ką zew­nętrz­ną war­stwę; obie­rać, skro­bać;
6. po­tocz­nie: uda­wać kogoś


Źródła:

SJP.pl

Strugienice

Stru­gie­ni­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie ło­wic­kim, w gmi­nie Zduny.


Źródła:

Wikipedia

Struk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strukczaszy

dwo­rza­nin, ob­słu­gu­ją­cy przy stole pod­czas uczty wy­łącz­nie wład­cę


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. adm. nad­wor­ny urzęd­nik ksią­żę­cy lub kró­lew­ski ma­ją­cy pie­czę nad sto­łem pod­czas uczty;

 (1.2) hist. w póź­niej­szej Rze­czy­po­spo­li­tej ty­tu­lar­ny urzęd­nik ziem­ski;


Struk­cza­szy (truk­cza­szy) – ty­tu­lar­ny urzęd­nik dwor­ski, póź­niej urząd ziem­ski i je­dy­nie tytuł ho­no­ro­wy.

Jako urząd znany od XV wieku i pier­wot­nie okre­śla­ją­cy dwo­rza­ni­na usłu­gu­ją­ce­go kró­lo­wi (księ­ciu) pod­czas uczty. Nazwa wy­wo­dzo­na od nie­miec­kie­go "Truch­sess" (do­słow­nie: „ten, co dru­ży­nie ["trucht"] miej­sce [przy stole] zna­czy”) wska­zu­je, że do jego obo­wiąz­ków na­le­ża­ło nie tylko wy­rę­cza­nie kraj­cze­go, ale i za­sta­wia­nie stołu wraz z wyz­na­cza­niem miejsc bie­siad­ni­kom we­dług ich god­no­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Struktur

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. lm. od: struk­tu­ra


Źródła:

Wiktionary

Struktura

układ i wza­jem­ne za­leż­no­ści po­szcze­gól­nych ele­men­tów sta­no­wią­cych pewną ca­łość


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stały układ i wza­jem­ne re­la­cje ele­men­tów sta­no­wią­cych ca­łość


Struk­tu­ra ( struc­tu­ra „bu­do­wa, spo­sób bu­do­wa­nia”):


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strukturalistka

→ struk­tu­ra­li­sta


Patrz:strukturalista

Źródła:

SJP.pl

Strukturalistyczny

do­ty­czą­cy struk­tu­ra­liz­mu


Źródła:

SJP.pl

Strukturalizacja

wy­o­dręb­nie­nie struk­tu­ry cze­goś lub przy­pi­sa­nie cze­muś ja­kiejś struk­tu­ry - ści­śle okre­ślo­ne­go ukła­du wy­ni­ka­ją­ce­go z po­łą­cze­nia ele­men­tów ja­kiejś ca­ło­ści; struk­tu­ry­za­cja


Struk­tu­ra­li­za­cja – pro­ces ba­daw­czy po­le­ga­ją­cy na wła­ści­wym uksz­tał­to­wa­niu i stwo­rze­niu hie­rar­chii struk­tur. Wy­bra­ny przez sie­bie ma­te­riał na­le­ży upo­rząd­ko­wać tak, by do­pro­wa­dzić jed­no­cze­śnie do wy­o­dręb­nie­nia w miarę lo­gicz­nych ukła­dów, które po­win­ny po­mię­dzy sobą za­wie­rać pewne zgod­ne ele­men­ty i związ­ki. Dzię­ki za­sto­so­wa­niu struk­tu­ra­li­za­cji pow­sta­je m.in. pro­gram na­u­cza­nia oraz po­dręcz­nik edu­ka­cyj­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strukturalizacyjny

do­ty­czą­cy struk­tu­ra­li­za­cji


Źródła:

SJP.pl

Strukturalizm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) filoz. nauk. szt. in­ter­dy­scy­pli­nar­ny nurt fi­lo­zo­ficz­no-na­u­ko­wy zaj­mu­ją­cy się ana­li­zą struk­tu­ry zja­wisk, a nie ich ge­ne­zą ani funk­cją;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Strukturalizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|struk­tu­ra­li­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Strukturalizować

wy­o­dręb­niać struk­tu­rę cze­goś lub przy­pi­sy­wać cze­muś jakąś struk­tu­rę - ści­śle okre­ślo­ny układ wy­ni­ka­ją­cy z po­łą­cze­nia ele­men­tów ja­kiejś ca­ło­ści; struk­tu­ry­zo­wać


Źródła:

SJP.pl

Strukturalnie

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) w spo­sób od­no­szą­cy się do struk­tu­ry


Źródła:

Wiktionary

Strukturalny

uwz­ględ­nia­ją­cy wza­jem­ne re­la­cje po­szcze­gól­nych ele­men­tów; od­no­szą­cy się do bu­do­wy cze­goś; wy­ni­ka­ją­cy ze struk­tu­ry


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy struk­tu­ry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strukturotwórczy

ma­ją­cy wpływ na pow­sta­wa­nie struk­tur


Źródła:

SJP.pl

Strukturować

rzad­ko: wy­o­dręb­niać struk­tu­rę cze­goś lub przy­pi­sy­wać cze­muś jakąś struk­tu­rę - ści­śle okre­ślo­ny układ wy­ni­ka­ją­cy z po­łą­cze­nia ele­men­tów ja­kiejś ca­ło­ści; struk­tu­ra­li­zo­wać, struk­tu­ry­zo­wać


Źródła:

SJP.pl

Strukturowy

→ struk­tu­ra


Patrz:struktura

Źródła:

SJP.pl

Strukturyzacja

wy­o­dręb­nie­nie struk­tu­ry cze­goś lub przy­pi­sa­nie cze­muś ja­kiejś struk­tu­ry - ści­śle okre­ślo­ne­go ukła­du wy­ni­ka­ją­ce­go z po­łą­cze­nia ele­men­tów ja­kiejś ca­ło­ści; struk­tu­ra­li­za­cja


Źródła:

SJP.pl

Strukturyzować

wy­o­dręb­niać struk­tu­rę cze­goś lub przy­pi­sy­wać cze­muś jakąś struk­tu­rę - ści­śle okre­ślo­ny układ wy­ni­ka­ją­cy z po­łą­cze­nia ele­men­tów ja­kiejś ca­ło­ści; struk­tu­ra­li­zo­wać, struk­tu­ro­wać


Źródła:

SJP.pl

Struma

po­więk­szo­ny gru­czoł tar­czy­cy; wole


Stru­ma, sta­ro­żyt­ny Stry­mon (bułg. Струма, gr. Στρυμόνας – "Stri­mo­nas") – rzeka w za­chod­niej Buł­ga­rii i w pół­noc­nej Gre­cji, w zle­wi­sku Morza Egej­skie­go. Dłu­gość – 415 km (290 km w Buł­ga­rii, 125 km w Gre­cji), po­wierzch­nia zlew­ni – 10 797 km² (w Buł­ga­rii, oprócz tego nie­wiel­kie ob­sza­ry Gre­cji i Ma­ce­do­nii Pół­noc­nej), śred­ni prze­pływ 76,167 m³/s (w Ma­ri­no Pole).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strumektomia

ope­ra­cyj­ne usu­nię­cie tar­czy­cy


Źródła:

SJP.pl

Strumieniak

1. ro­dzaj ssa­ków z ro­dzi­ny cho­mi­ko­wa­tych;
2. ga­tu­nek ryby ak­wa­rio­wej z rzędu kar­pień­coksz­tałt­nych


Stru­mie­niak ("Rhe­o­mys") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny ba­weł­nia­ków (Sig­mo­don­ti­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny cho­mi­ko­wa­tych (Cri­ce­ti­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strumienianin

miesz­ka­niec Stru­mie­nia (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Strumienianka

miesz­kan­ka Stru­mie­nia (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Strumienica

urzą­dze­nie do prze­no­sze­nia cie­czy, gazu lub ciała syp­kie­go, nie­ma­ją­ce czę­ści ru­cho­mych; dzie­li się na ejek­to­ry i iniek­to­ry


Stru­mie­ni­ca lub in­żek­tor – urzą­dze­nie do prze­no­sze­nia cie­czy, za­wie­sin, ciał syp­kich oraz gazów. Stru­mie­ni­ca musi być za­si­la­na przez pompę, sprę­żar­kę, lub parą z kotła. Dzia­ła­nie stru­mie­ni­cy po­le­ga na wyt­wo­rze­niu róż­ni­cy ci­śnień po­mię­dzy ci­śnie­niem w zbior­ni­ku ssaw­nym a ci­śnie­niem w ko­mo­rze tłocz­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strumieniomierz

przy­rząd do po­mia­ru zmian stru­mie­nia ma­gne­tycz­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Strumieniowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stru­mie­nio­wać.


Źródła:

Wiktionary

Strumieniować

o wo­dach opa­do­wych: spły­wać stru­mie­nia­mi po zbo­czach w cza­sie ulewy


Źródła:

SJP.pl

Strumieniówka

Stru­mie­niów­ka ("Lo­cu­stel­la flu­via­ti­lis") – ga­tu­nek nie­wiel­kie­go ptaka wę­drow­ne­go z ro­dzi­ny świer­szcza­ków (Lo­cu­stel­li­dae). Wy­stę­pu­je od środ­ko­wej i pół­noc­nej Eu­ro­py po za­chod­nią Sy­be­rię; zi­mu­je w po­łud­nio­wej czę­ści Afry­ki. Nie jest za­gro­żo­ny.


Źródła:

Wikipedia

Strumienno

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Strumień

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geogr. hy­drol. mały na­tu­ral­ny ciek wodny;

 (1.2) ciecz le­ją­ca się wą­skim pas­mem

 (1.3) przen. duża ilość po­ru­sza­ją­cych się osób lub rze­czy

 (1.4) in­form. trans­mi­sja do­star­cza­ją­ca dane mul­ti­me­dial­ne przez In­ter­net


Stru­mień (stru­myk) – mały na­tu­ral­ny ciek, zaz­wy­czaj ucho­dzą­cy do rzeki. Stru­mie­nie płyną w te­re­nie o róż­ni­co­wa­nej rzeź­bie, w wą­skim, płyt­kim ko­ry­cie o nie­wiel­kim spad­ku i zlew­ni na ogół nie­prze­kra­cza­ją­cej 20 km². W Pol­sce są naj­czę­ściej spo­ty­ka­ne na po­gó­rzach i w naj­wyż­szych par­tiach po­je­zie­rzy. Stru­mie­nie okre­so­we mogą pow­sta­wać po sil­nych opa­dach de­szczu, roz­to­pach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strumieński

przy­miot­nik od: Stru­mień (mia­sto)


Źródła:

SJP.pl

Strumiński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strumph-Wojtkiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strumyczek

zdrob­nie­nie od: stru­myk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pieszcz. zdrobn. od: stru­mień


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strumycznik

stru­mycz­nik zwy­czaj­ny - ga­tu­nek owada z rzędu sie­cia­rek


Źródła:

SJP.pl

Strumyk

1. nie­wiel­ki stru­mień; rzecz­ka;
2. mała struż­ka ja­kiejś cie­czy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od stru­mień

 (1.2) mały stru­mień

 (1.3) struż­ka cie­czy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strumykowy

→ stru­myk


Patrz:strumyk

Źródła:

SJP.pl

Struna

sprę­ży­sta nić od­po­wied­nio na­cią­gnię­ta, sta­no­wią­ca źró­dło dźwię­ku w in­stru­men­tach stru­no­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muz. na­cią­gnię­ta sprę­ży­sta nić, bę­dą­ca źró­dłem dźwię­ku w in­stru­men­tach stru­no­wych;

 (1.2) sport. ela­stycz­na nić z jelit byd­lę­cych lub z two­rzy­wa sztucz­ne­go, uży­wa­na do wy­ro­bu ra­kiet te­ni­so­wych

 (1.3) bud. sprę­ża­ją­cy ele­ment kon­struk­cyj­ny

 (1.4) zob. stru­na grzbie­to­wa.

 (1.5) zob. stru­na gło­so­wa.

 (1.6) zob. stru­na kos­micz­na.


Stru­na – źró­dło dźwię­ku (wi­bra­tor) w chor­do­fo­nach (in­stru­men­tach stru­no­wych). Stru­ny mogą być wy­ko­na­ne z me­ta­lu, włó­kien na­tu­ral­nych (m.in. jed­wab), two­rzy­wa sztucz­ne­go (prze­waż­nie nylon), lub od­po­wied­nio spre­pa­ro­wa­nych jelit zwie­rzę­cych (in­stru­men­ty smycz­ko­we).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Struniak

no­wot­wór ła­god­ny umiej­sco­wio­ny naj­czę­ściej w oko­li­cy krzy­żo­wo-ogo­no­wej


Stru­niak (łac. "chor­do­ma", ang. chor­do­ma) – rzad­ki, wol­no­ros­ną­cy no­wot­wór zło­śli­wy, wy­wo­dzą­cy się z po­zo­sta­ło­ści stru­ny grzbie­to­wej. Po­zo­sta­ło­ści stru­ny znaj­du­ją się naj­czę­ściej na stoku ("cli­vus") kości po­ty­licz­nej i w oko­li­cy krzy­żo­wo-gu­zicz­nej, i tam też naj­czę­ściej roz­wi­ja się stru­niak.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strunka

zdrob­nie­nie od: stru­na


Stru­na – dawna le­śni­czów­ka na Lit­wie, w okrę­gu wi­leń­skim, w re­jo­nie świę­ciań­skim, w gmi­nie Stru­noj­cie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strunnik

część in­stru­men­tu stru­no­we­go, słu­żą­ca do za­cze­pia­nia strun; stru­no­ciąg


Strun­nik, stru­no­ciąg, płuż­ka – w in­stru­men­tach smycz­ko­wych ło­pat­ko­wa­ta, z wierz­chu za­o­krą­glo­na, he­ba­no­wa (lub z in­ne­go twar­de­go drew­na) de­secz­ka przy­mo­co­wa­na w węż­szym końcu za po­mo­cą folgi do spe­cjal­ne­go gu­zi­ka znaj­du­ją­ce­go się z tyłu pudła re­zo­nan­so­we­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strunny

przy­miot­nik

 (1.1) daw. wy­do­by­wa­ją­cy się ze strun

 (1.2) daw. ma­ją­cy stru­ny


Źródła:

Wiktionary

Strunobeton

w bu­dow­nict­wie: beton sprę­żo­ny


Źródła:

SJP.pl

Strunowce

naj­bo­gat­szy typ zwie­rząt wtó­ro­u­stych, obej­mu­ją­cy około 44 tys. ga­tun­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Chor­da­ta|Ba­te­son|ref=tak., typ wtó­ro­u­stych z kró­le­stwa zwie­rząt;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: stru­no­wiec


Stru­now­ce (Chor­da­ta, od gr. i łac. "chor­da" – stru­na) – zwie­rzę­ta dwu­bocz­nie sy­me­trycz­ne, wtó­ro­u­ste, które na jed­nym z eta­pów roz­wo­ju osob­ni­cze­go mają na­stę­pu­ją­ce sześć cha­rak­te­ry­stycz­nych cech bu­do­wy:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strunowiec

przed­sta­wi­ciel naj­bo­gat­sze­go typu zwie­rząt wtó­ro­u­stych, u któ­rych w sta­dium za­rod­ko­wym lub przez całe życie wy­stę­pu­je stru­na grzbie­to­wa


Źródła:

SJP.pl

Strunowy

przy­miot­nik

 (1.1) przym. od stru­na


Źródła:

Wiktionary

Strunówka

po­tocz­nie: to­reb­ka fo­lio­wa z zam­knię­ciem stru­no­wym; wo­re­czek stru­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Strup

sucha po­kry­wa na ra­nach i usz­ko­dze­niach ciała, pow­sta­ją­ca ze skrze­płej wy­dzie­li­ny; stru­pień


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. sucha po­kry­wa na ra­nach i usz­ko­dze­niach ciała, pow­sta­ją­ca ze skrze­płej wy­dzie­li­ny;


Strup (łac. "cru­sta") – w der­ma­to­lo­gii, wyk­wit pow­sta­ły wsku­tek za­sy­cha­nia płynu wy­się­ko­we­go, tre­ści rop­nej lub krwi na po­wierzch­ni pę­che­rzy­ków i pę­che­rzy, owrzo­dzeń bądź na­dże­rek, albo ran.

Pod war­stwą stru­pów za­cho­dzi pro­ces go­je­nia – im pro­ces go­je­nia jest bar­dziej za­a­wan­so­wa­ny, tym przy­le­ga­nie stru­pa do pod­sta­wy jest luź­niej­sze. Po od­pad­nię­ciu stru­pa po­zo­sta­je cza­so­we prze­bar­wie­nie, lub jeśli pod po­wierzch­nią stru­pa było owrzo­dze­nie – po­zo­sta­je bliz­na.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strupek

nie­wiel­ki strup


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: strup


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strupel

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|War­sza­wa, Czer­nia­ków, Gniez­no., zwy­kle środ. prze­stęp. do­zor­ca, stróż


Źródła:

Wiktionary

Strupiasty

w me­dy­cy­nie: ma­ją­cy po­stać stru­pa, po­kry­ty stru­pa­mi


Źródła:

SJP.pl

Strupiały

taki, który stru­piał (stał się tru­pem, za­marł, zmart­wiał)


Źródła:

SJP.pl

Strupice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Strupiechów

Stru­pie­chów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie wę­grow­skim, w gmi­nie Wierzb­no. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sied­lec­kie­go.

Wier­ni Ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii św. Sta­ni­sła­wa Bi­sku­pa Mę­czen­ni­ka w Czer­won­ce Liw­skiej.


Źródła:

Wikipedia

Strupieszałość

zgrzy­bia­łość, mart­wo­ta, bez­ruch


Źródła:

SJP.pl

Strupieszały

1. pra­wie mart­wy;
2. o po­glą­dach, ide­ach itp.: za­co­fa­ny, skost­nia­ły, nie­ak­tu­al­ny


przy­miot­nik

 (1.1) pra­wie mart­wy, obu­mie­ra­ją­cy ze sta­ro­ści

 (1.2) nie­ak­tu­al­ny, sta­ro­daw­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strupieszczenie

wy­sy­cha­nie na­rzą­dów wew­nętrz­nych i skóry zwłok znaj­du­ją­cych się przez długi okres czasu w su­chym, go­rą­cym śro­do­wi­sku, np. na pu­sty­ni; stru­pie­sze­nie, mu­mi­fi­ka­cja


Źródła:

SJP.pl

Strupieszenie

wy­sy­cha­nie na­rzą­dów wew­nętrz­nych i skóry zwłok znaj­du­ją­cych się przez długi okres czasu w su­chym, go­rą­cym śro­do­wi­sku, np. na pu­sty­ni; stru­pie­szcze­nie, mu­mi­fi­ka­cja


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) sa­mo­ist­ny pro­ces wy­sy­cha­nia zwłok


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strupieszeć

po­paść w mart­wo­tę, bez­ruch, ma­razm; zgrzy­bieć


Źródła:

SJP.pl

Strupieć

1. stać się tru­pem, um­rzeć;
2. prze­no­śnie: zam­rzeć, znie­ru­cho­mieć, np. z prze­ra­że­nia


Źródła:

SJP.pl

Strupień

sucha po­kry­wa na ra­nach i usz­ko­dze­niach ciała, pow­sta­ją­ca ze skrze­płej wy­dzie­li­ny; strup


Źródła:

SJP.pl

Struposz

cho­ro­ba drzew, krze­wów i owo­ców, po­wo­du­ją­ca obu­mie­ra­nie i mart­wi­cę ro­ślin oraz owo­ców


Źródła:

SJP.pl

Strupowaty

ma­ją­cy wiele stru­pów, po­kry­ty stru­pa­mi


Źródła:

SJP.pl

Strusi

→ struś; stru­sio­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stru­siem, do­ty­czą­cy stru­sia

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) taki, który na­le­ży do stru­sia

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od struś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strusiarnia

po­mie­szcze­nie dla stru­si


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­mie­szcze­nie dla stru­si


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strusica

sa­mi­ca stru­sia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. sa­mi­ca stru­sia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strusina

mięso stru­sie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. mięso ze stru­sia

 (1.2) kulin. po­tra­wa ze stru­si­ny (1.1)


Stru­si­na – naj­więk­sza pod wzglę­dem lud­no­ści dziel­ni­ca Tar­no­wa. Na ko­niec 2022 roku osied­le Stru­si­na li­czy­ło 12 959 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strusiowate

rząd oraz ro­dzi­na pta­ków z pod­gro­ma­dy pta­ków no­wo­czes­nych; stru­sie


Źródła:

SJP.pl

Strusiowaty

o ce­chach stru­sio­wa­tych (rząd oraz ro­dzi­na pta­ków)


Źródła:

SJP.pl

Strusiowy

→ struś; stru­si


Źródła:

SJP.pl

Strusiątko

zdrob­nie­nie od: stru­się


Źródła:

SJP.pl

Strusię

młode stru­sia


Źródła:

SJP.pl

Strusiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Struski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Struszewo

Stru­sze­wo (ka­szub. "Strëszewò", niem. "Strus­sow") – wieś ka­szub­ska w Pol­sce po­ło­żo­na na Po­je­zie­rzu By­tow­skim, w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie by­tow­skim, w gmi­nie Bo­rzy­tu­chom. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa słup­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strut

ku­li­sty twór w żo­łąd­ku prze­żu­wa­czy (np. kóz, krów), pow­sta­ją­cy z nie­straw­nych czą­stek po­kar­mu oraz poł­knię­tej w cza­sie li­nie­nia sier­ści; be­zo­ar


Strut – dzie­sią­ty album stu­dyj­ny ame­ry­kań­skie­go wo­ka­li­sty Lenny’ego Kra­vit­za, który zo­stał wy­da­ny 23 wrze­śnia 2014 roku pod szyl­dem wyt­wór­ni Roxie Re­cords za­ło­żo­nej przez sa­me­go ar­ty­stę.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strutiozaur

ro­dzaj ro­śli­no­żer­ne­go di­no­za­u­ra z ro­dzi­ny no­do­za­u­rów; ple­u­ro­pelt


Stru­tio­za­ur ("Strut­hio­sa­u­rus") – ro­śli­no­żer­ny di­no­za­ur z ro­dzi­ny no­do­za­u­rów (No­do­sa­u­ri­dae).

Żył w okre­sie póź­nej kredy (ok. 83-65 mln lat temu) na te­re­nach współ­czes­nej Eu­ro­py. Dłu­gość ciała ok. 2-2,5 m. Jego szcząt­ki zna­le­zio­no w Au­strii, we Fran­cji i w Ru­mu­nii.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Struty

zasz­ko­dzić czy­je­muś zdro­wiu


Źródła:

SJP.pl

Struwać

po­tocz­nie: szko­dzić czy­je­muś zdro­wiu przez po­da­wa­nie nie­wła­ści­we­go po­kar­mu


Źródła:

SJP.pl

Struwit

mi­ne­rał, uwod­nio­ny fos­fo­ran amo­no­wo-ma­gne­zo­wy


Stru­wit lub też gu­a­nit (fos­fo­ran ma­gne­zo­wo-amo­no­wy) – mi­ne­ral­ny, nie­or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, opi­sa­ny po raz pier­wszy w 1845 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Struwitowy

→ stru­wit


Patrz:struwit

Źródła:

SJP.pl

Struzik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Struć

zasz­ko­dzić czy­je­muś zdro­wiu


Źródła:

SJP.pl

Struś

duży, nie­lot­ny ptak o ciem­nym upie­rze­niu wy­stę­pu­ją­cym na tu­ło­wiu i (czę­ścio­wo) szyi


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. duży ptak nie­lot­ny z ro­dzi­ny stru­sio­wa­tych;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strużka

mała stru­ga, stru­myk; stru­ży­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mała stru­ga


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strużki

wióry, stru­ży­ny


Struż­ki – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie sta­szow­skim, w gmi­nie Osiek. Ma sta­tus so­łect­wa. Leży przy dro­dze kra­jo­wej nr 79.

Przez wieś bie­gnie droga po­wia­to­wa nr 42345 (0816T – Struż­ki – Tur­sko Wiel­kie – Szwa­grów – Pod­wa­le) oraz dwie drogi gmin­ne nr 4233008 (002657T – Tur­sko Wiel­kie – Struż­ki); 4233011 (002660T – Os­sa­la – Struż­ki), w tym też inne drogi gmin­ne nie­ze­wi­den­cjo­no­wa­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strużkobeton

beton uzy­ska­ny z za­pra­wy ce­men­to­wej, stru­żek (wiór­ków) drzew igla­stych i wody; beton struż­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Strużnica

Struż­ni­ca (niem. "Neu Fisch­bach" – Nowy Rybi Potok) – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, po­wie­cie kar­ko­no­skim, gmi­nie My­sła­ko­wi­ce, w Ru­da­wach Ja­no­wic­kich, w Su­de­tach Za­chod­nich.

W la­tach 1975–1998 wieś po­ło­żo­na była w wo­je­wództ­wie je­le­nio­gór­skim.


Źródła:

Wikipedia

Strużnik

mie­niak struż­nik - dzien­ny motyl z ro­dzi­ny ru­sał­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Strużok

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. sien­nik


Źródła:

Wiktionary

Strużycki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strużyna

struż­ka;
1. mała stru­ga, stru­myk;
2. (zwy­kle w licz­bie mno­giej) od­pad­ki pow­sta­łe pod­czas obrób­ki me­ta­lu, drew­na itp.; ostru­ży­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. zwy­kle lm. stru­ży­ny, odpad, wiór pow­sta­ją­cy przy stru­ga­niu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strużyny

wióry, struż­ki


Stru­ży­ny ( "Flußvorwerk") – osada w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bu­skim, w po­wie­cie mię­dzy­rzec­kim, w gmi­nie Ble­dzew. Wcho­dzi w skład so­łect­wa Go­ruń­sko.

W la­tach 1975–1998 osada po­ło­żo­na była w wo­je­wództ­wie go­rzow­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strużyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strwiąż

rzeka w do­rze­czu Dnie­stru


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka we wschod­niej Pol­sce i na za­chod­niej Ukra­i­nie, lewy do­pływ Dnie­stru;


Strwiąż ( Стривігор lub Стрв'яж "Stry­wi­hor" lub "Strw'jaż") – rzeka w po­łud­nio­wo-wschod­niej Pol­sce i na za­chod­niej Ukra­i­nie, w do­rze­czu Dnie­stru (zle­wi­sko Morza Czar­ne­go). Dłu­gość – 94 km, po­wierzch­nia zlew­ni – 955 km², z tego 193 km² w Pol­sce. Źró­dła w Pol­sce, w Gó­rach Sa­noc­ko-Tur­czań­skich, w oko­li­cach Ustrzyk Dol­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strwolotka

ryba z rzędu oko­nioksz­tałt­nych za­miesz­ku­ją­ca tro­pi­kal­ne re­jo­ny oce­a­nów


Strwo­lot­ka ("Dac­ty­lop­te­rus vo­li­tans") – ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny strwo­lot­ko­wa­tych (Dac­ty­lop­te­ri­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strych

prze­strzeń nad naj­wyż­szym stro­pem lub skle­pie­niem, pod po­kry­ciem da­cho­wym, jako naj­wyż­sza kon­dy­gna­cja bu­dyn­ku; pod­da­sze


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ar­chit. po­mie­szcze­nie w niek­tó­rych bu­dyn­kach, znaj­du­ją­ce się pod samym da­chem;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strychalski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strycharski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strycharz

ce­glarz, rze­mieśl­nik wy­ra­bia­ją­cy da­chów­ki


Stry­charz, ce­glarz, ce­giel­nik – rze­mieśl­nik wy­ra­bia­ją­cy cegły. Forma żeń­ska – stry­char­ka – pra­cow­ni­ca ce­giel­ni wy­ra­bia­ją­ca cegły ręcz­nie.

Też przy­rząd do wy­rów­ny­wa­nia gliny w for­mie, ro­dzaj de­secz­ki, zwany był stry­chul­cem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strychnina

jeden z naj­bar­dziej tok­sycz­nych al­ka­lo­i­dów o niez­wy­kle gorz­kim smaku, wy­ko­rzy­sty­wa­ny jako trut­ka na szczu­ry


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. tok­sy­kol. sil­nie tok­sycz­ny al­ka­lo­id wy­stę­pu­ją­cy w na­sio­nach kul­czy­by;


Strych­ni­na – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, al­ka­lo­id wy­stę­pu­ją­cy w na­sio­nach kul­czy­by wro­nie­go oka, po­sia­da­ją­cy silne wła­ści­wo­ści tok­sycz­ne (LD50=16 mg/kg szczur, śmier­tel­ne dawki do­ust­ne za­re­je­stro­wa­ne dla do­ro­słych ludzi są rzędu 30–120 mg, choć znany jest przy­pa­dek prze­ży­cia po spo­ży­ciu 3,75 g).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strychninowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze strych­ni­ną, do­ty­czą­cy strych­ni­ny, za­wie­ra­ją­cy strych­ni­nę


Źródła:

Wiktionary

Strychowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stry­cho­wać.


Stry­cho­wa­nie – ocie­ra­nie jed­nej o drugą wew­nętrz­nych czę­ści koń­czyn przed­nich lub tyl­nych w ruchu u konia, mo­gą­ce pro­wa­dzić do oka­le­cze­nia. Jest re­zul­ta­tem nie­wła­ści­we­go spo­so­bu po­ru­sza­nia się konia. Aby uchro­nić wierz­chow­ca przed stry­cho­wa­niem, za­kła­da się mu ochra­nia­cze (stry­chul­ce) lub ba­weł­nia­ne ban­da­że chro­nią­ce pę­ci­ny.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Strychować

cza­sow­nik

 (1.1) stpol. mu­skać


Źródła:

Wiktionary

Strychowy

przy­miot­nik od: strych


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stry­chem, do­ty­czą­cy stry­chu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strychulec

ochra­niacz za­kła­da­ny na staw pę­ci­no­wy konia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ochra­niacz za­kła­da­ny na pę­ci­ny zwie­rzę­tom po­cią­go­wym i wierz­cho­wym dla za­po­bie­że­nia ka­le­cze­niu („stry­cho­wa­niu”)

 (1.2) de­secz­ka do usu­wa­nia nad­mia­ru to­wa­rów syp­kich, np. zboża, po­przez prze­su­wa­nie jej po kra­wę­dzi na­czy­nia - miary

 (1.3) de­secz­ka lub na­prę­żo­ny sznu­rek do ob­cię­cia nad­mia­ru ma­te­ria­łu, prze­su­wa­ny po kra­wę­dzi formy do wy­ro­bu ce­gieł, oraz wy­gła­dza­nia po­wierzch­ni cegły w cza­sie jej for­mo­wa­nia

 (1.4) łow. krót­ko ob­cię­ty ogon wyżła nie­miec­kie­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strychówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. pę­dzel do sma­ro­wa­nia chle­ba wodą przed wło­że­niem do pieca


Źródła:

Wiktionary

Stryczek

1. sznur z pętlą sto­so­wa­ny do wie­sza­nia ska­zań­ców;
2. po­tocz­nie: kara śmier­ci przez po­wie­sze­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) książk. sznur za­koń­czo­ny pętlą za­kła­da­ną na szyję ska­za­nym na śmierć przez po­wie­sze­nie

 (1.2) książk. przen. śmierć przez po­wie­sze­nie

 (1.3) daw. mors. na stat­ku: od­ci­nek liny za­koń­czo­ny z obu stron wę­zła­mi za­wią­za­ny­mi w oka; także. od­ci­nek łań­cu­cha za­koń­czo­ny pier­ście­nia­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stryczny

przy­miot­nik

 (1.1) stpol. stry­jecz­ny


Źródła:

Wiktionary

Stryczowice

Stry­czo­wi­ce – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ostro­wiec­kim, w gmi­nie Wa­śniów. Ma sta­tus so­łect­wa.

Wieś w wo­je­wództ­wie san­do­mier­skim była włas­no­ścią Mi­ko­ła­ja Krzysz­to­fa Ra­dzi­wił­ła (Sie­rot­ki) w la­tach 1576–1578. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strydulacja

wy­da­wa­nie dźwię­ków przez wiele zwie­rząt bez­krę­go­wych pod­czas po­cie­ra­nia róż­nych czę­ści ciała


Stry­du­la­cja ("stri­du­la­tio") – wy­da­wa­nie dźwię­ków po­przez po­cie­ra­nie róż­nych czę­ści ciała. Wiele zwie­rząt bez­krę­go­wych, głów­nie owady, sko­ru­pia­ki i pa­ję­cza­ki, wyksz­tał­ci­ło wy­spe­cja­li­zo­wa­ne apa­ra­ty stry­du­la­cyj­ne – naj­czę­ściej znaj­du­ją się na skrzy­dłach i od­nó­żach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strydulacyjny

apa­rat stry­du­la­cyj­ny - na­rząd umoż­li­wia­ją­cy bez­krę­gow­com (głów­nie owa­dom i pa­ję­cza­kom) wy­da­wa­nie dźwię­ków po­przez po­cie­ra­nie swo­ich czę­ści ciała


Źródła:

SJP.pl

Stryfić

po­tocz­nie: prze­stra­szyć się; ze­stra­chać się


Źródła:

SJP.pl

Stryj

brat ojca


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) brat ojca;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stryja

brat ojca


Źródła:

SJP.pl

Stryjak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stryjaszek

zdrob­nie­nie od: stryj


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pieszcz. stryj, stry­jek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stryjcio

ek­spre­syw­nie: stryj (brat ojca)


Źródła:

SJP.pl

Stryjec

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) stpol. stryj


Źródła:

Wiktionary

Stryjecki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stryjeczek

zdrob­nie­nie od: stry­jek


Źródła:

SJP.pl

Stryjeczny

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy stry­ja, zwią­za­ny ze stry­jem


Źródła:

Wiktionary

Stryjek

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od stryj


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stryjeneczka

zdrob­nie­nie od: stry­jen­ka


Źródła:

SJP.pl

Stryjenka

prze­sta­rza­łe: żona stry­ja


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) żona stry­ja


Stry­jen­ka (do po­ło­wy XIX w. stryj­na) – wy­cho­dzą­ca z po­wszech­ne­go uży­cia nazwa re­la­cji ro­dzin­nej za­cho­dzą­cej w sto­sun­ku do żony stry­ja, a więc żony brata ojca.

Współ­cze­śnie wobec stry­jen­ki czę­ściej używa się okre­śle­nia cio­cia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stryjewo

Stry­je­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie olsz­tyń­skim, w gmi­nie Bi­sku­piec. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa olsz­tyń­skie­go. Leży nad wschod­nim brze­giem Je­zio­ra Stry­jew­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Stryjewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stryjeński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stryjkowo

Stryj­ko­wo (niem. "Stern­berg") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie lidz­bar­skim, w gmi­nie Lidz­bark War­miń­ski.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa olsz­tyń­skie­go. Wieś znaj­du­je się w hi­sto­rycz­nym re­gio­nie War­mia.


Źródła:

Wikipedia

Stryjkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stryjna

żona stry­ja


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. stry­jen­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stryjno

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. stry­jen­ka


Stryj­no – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie wo­łow­skim, w gmi­nie Wiń­sko.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stryjny

przy­miot­nik

 (1.1) stpol. stry­jecz­ny

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp. od: stryj­na


Źródła:

Wiktionary

Stryjo

re­gio­nal­nie: stryj; stry­ju


Źródła:

SJP.pl

Stryjostwo

stryj z żoną


Źródła:

SJP.pl

Stryjski

przy­miot­nik od: Stryj (wieś w Pol­sce, ukra­iń­skie mia­sto lub rzeka)


Źródła:

SJP.pl

Stryju

brat ojca


Źródła:

SJP.pl

Stryk

daw­niej albo gwa­ro­wo: brat ojca; stry­jek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) stpol. brat ojca

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) zob. stry­czek.

 (2.2) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. kulin. sma­żo­ny pla­cek ziem­nia­cza­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strykowianin

miesz­ka­niec Stry­ko­wa


Źródła:

SJP.pl

Strykowianka

miesz­kan­ka Stry­ko­wa


Źródła:

SJP.pl

Strykowo

Stry­ko­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie poz­nań­skim, w gmi­nie Stę­szew. Stry­ko­wo leży na te­re­nie Po­je­zie­rza Poz­nań­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strykowski

przy­miot­nik od: Stry­ków


Źródła:

SJP.pl

Stryków

daw­niej albo gwa­ro­wo: brat ojca; stry­jek


Stry­ków – mia­sto w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie zgier­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Stry­ków. Był mia­stem szla­chec­kim.

We­dług da­nych GUS z 31 grud­nia 2019 r. mia­sto li­czy­ło 3478 miesz­kań­ców przy gę­sto­ści za­lud­nie­nia na po­zio­mie 426,7 osoby/km².

Stry­ków po­ło­żo­ny jest w hi­sto­rycz­nej ziemi łę­czyc­kiej, na ob­sza­rze Wznie­sień Łódz­kich, nad rzeką Mo­szcze­ni­cą, na pół­noc­ny wschód od Łodzi. W obrę­bie mia­sta znaj­du­je się zalew o po­wierzch­ni 9 ha.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stryskowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stry­sko­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stryskować

cza­sow­nik

 (1.1) stpol. na­rze­kać


Źródła:

Wiktionary

Stryszawa

wieś w Pol­sce


Stry­sza­wa – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w za­chod­niej czę­ści po­wia­tu su­skie­go, sie­dzi­ba gminy Stry­sza­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stryszawski

przy­miot­nik od: Stry­sza­wa


Źródła:

SJP.pl

Stryszek

zdrob­nie­nie od: strych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) nie­wiel­ki strych


Stry­szek – nie­stan­da­ry­zo­wa­na ko­lo­nia wsi Brzo­za w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie byd­go­skim, gmi­nie Nowa Wieś Wiel­ka.

W la­tach 1975–1998 Stry­szek na­le­żał do wo­je­wództ­wa byd­go­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stryszowski

przy­miot­nik od: Stry­szo­wa, Stry­szów


Źródła:

SJP.pl

Stryszów

wieś w Pol­sce


Stry­szów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie wa­do­wic­kim, sie­dzi­ba gminy Stry­szów.

Miej­sco­wość po­ło­żo­na jest u stóp góry Chełm w pa­śmie Be­ski­du Ma­kow­skie­go.

W miej­sco­wo­ści jest sta­cja ko­le­jo­wa Stry­szów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stryt

daw­niej: sek­wens w róż­nych ko­lo­rach w po­ke­rze; strit


Źródła:

SJP.pl

Strywializowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stry­wia­li­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Strywialniały

stać się try­wial­nym, po­spo­li­tym; spo­spo­li­cieć


Źródła:

SJP.pl

Strywialnieć

stać się try­wial­nym, po­spo­li­tym; spo­spo­li­cieć


Źródła:

SJP.pl

Strz.

skrót

 (1.1) hist. wojsk. strze­lec

 (1.2) strzał

 (1.3) med. strzy­kaw­ka


Źródła:

Wiktionary

Strzaliński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strzap

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. pod­lo­tek


Źródła:

Wiktionary

Strzapocz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. ku­dłacz (czło­wiek)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. ku­dłacz (zwie­rzę)


Źródła:

Wiktionary

Strzaskanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|strza­skać.


Źródła:

Wiktionary

Strzaskać

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. brak)

 (1.1) z dużą siłą ro­zbić na ka­wał­ki

 (1.2) doz­nać po­waż­nej kon­tuz­ji kost­nej czę­ści ciała

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny strza­skać się (ndk. brak)

 (2.1) ro­zbić się na ka­wał­ki w wy­ni­ku ude­rze­nia

 (2.2) pot. mocno opa­lić się


Źródła:

Wiktionary

Strzał

1. mo­ment, w któ­rym z lufy broni pal­nej wy­la­tu­je po­cisk; wy­pu­szcze­nie strza­ły;
2. od­głos wy­strza­łu;
3. wy­buch ła­dun­ku w ko­pal­ni lub ka­mie­nio­ło­mie za­kła­da­ne­go w celu odłu­pa­nia ka­wał­ka skały;
4. ude­rze­nie kie­ru­ją­ce piłkę lub krą­żek w stro­nę bram­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wojsk. wy­strze­le­nie strza­ły lub po­ci­sku z broni

 (1.2) sport. ude­rze­nie, kop­nię­cie piłki

 (1.3) pot. próba lo­so­we­go zgad­nię­cia od­po­wie­dzi

 (1.4) pot. za­płod­nie­nie

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: strza­ła


Strzał – mo­ment, w któ­rym z lufy broni pal­nej wy­la­tu­je po­cisk. Strza­ło­wi naj­czę­ściej to­wa­rzy­szy huk, błysk i chmu­ra gazów wy­lo­to­wych.

Strzał – wy­rzu­ce­nie po­ci­sku z prze­wo­du lufy broni pal­nej (pi­sto­le­tu, ka­ra­bi­nu, dzia­ła itp,), a także broni lub ma­chi­ny mio­ta­ją­cej ta­kiej jak łuk, kusza, ba­li­sta itp..


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzała

1. długi cien­ki pręt za­koń­czo­ny ostrzem z jed­nej stro­ny, lotką z dru­giej, przez­na­czo­ny do wy­strze­li­wa­nia z łuku lub kuszy;
2. pień o pro­stym prze­bie­gu od pod­sta­wy do wierz­choł­ka, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla drzew igla­stych;
3. mło­dzie­żo­wo: sy­gnał pu­szcza­ny te­le­fo­nem


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­cisk przez­na­czo­ny do łuku;

 (1.2) leśn. pień o pro­stym prze­bie­gu od szyi ko­rze­nio­wej (czyli pod­sta­wy) aż do wierz­choł­ka drze­wa;


Strza­ła – po­cisk przez­na­czo­ny do wy­strze­li­wa­nia z łuku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzałczan

spe­cjal­na bu­dow­la zew­nętrz­na, która umoż­li­wia ostrze­la­nie ukry­tych po­dejść nie­przy­ja­cie­la; fle­sza


Strzał­czan, fle­sza – nie­wiel­kie, ot­war­te, sa­mo­dziel­ne dzie­ło for­ty­fi­ka­cji po­lo­wej lub pół­sta­łej o na­ry­sie ba­stio­no­wym, jeden z ro­dza­jów szań­ca.

Czę­sto nazwę tę sto­su­je się w od­nie­sie­niu do lu­ne­ty, sło­ni­czo­ła lub ra­we­li­nu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzałeczka

zdrob­nie­nie od: strzał­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: strzał­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzałka

1. znak wska­zu­ją­cy kie­ru­nek, ma­ją­cy po­stać sche­ma­tycz­nie na­ry­so­wa­nej strza­ły;
2. igła wska­zu­ją­ca na tar­czy z po­dział­ką od­po­wied­nią war­tość w urzą­dze­niach po­mia­ro­wych;
3. za­baw­ka skła­da­ją­ca się z ostrza i pla­sti­ko­wych skrzy­de­łek lub po­dob­na, którą można rzu­cać do tar­czy;
4. pasek bia­łej sier­ści na czole konia;
5. jedna z dwóch kości go­le­ni, łą­czą­ca się z pi­szcze­lą; kość strzał­ko­wa;
6. bez­krę­go­wiec mor­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: strza­ła

 (1.2) linia z gro­tem, sym­bol wska­zu­ją­cy kie­ru­nek albo miej­sce

 (1.3) me­trol. wska­zów­ka po­ka­zu­ją­ca war­tość mie­rzo­nej wiel­ko­ści fi­zycz­nej

 (1.4) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Sa­git­ta­ria|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny ża­bień­co­wa­tych;

 (1.5) anat. pot. kość strzał­ko­wa;

 (1.6) rzut­ka do gry w lotki

 (1.7) pot. te­le­kom. po­je­dyn­czy sy­gnał te­le­fo­nicz­ny słu­żą­cy jako umow­ny znak

 (1.8) pasek bia­łej sier­ści na czole konia

 (1.9) każda z dwóch bruzd w ko­py­cie konia

 (1.10) pot. ta­blicz­ka dro­gow­ska­zu

 (1.11) fiz. naj­wyż­szy punkt fali sto­ją­cej

 (1.12) mat. w te­o­rii ka­te­go­rii: mor­fizm

 (1.13) fiz. strzał­ka czasu: kie­ru­nek upły­wu czasu

 (1.14) geom. strzał­ka łuku: od­ci­nek sta­no­wią­cy róż­ni­cę pro­mie­nia koła pro­sto­pa­dłe­go do cię­ci­wy ogra­ni­cza­ją­cej od­ci­nek koła oraz wy­so­ko­ści trój­ką­ta wyz­na­czo­ne­go przez ra­mio­na kąta środ­ko­we­go i tę cię­ci­wę;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzałki

1. znak wska­zu­ją­cy kie­ru­nek, ma­ją­cy po­stać sche­ma­tycz­nie na­ry­so­wa­nej strza­ły;
2. igła wska­zu­ją­ca na tar­czy z po­dział­ką od­po­wied­nią war­tość w urzą­dze­niach po­mia­ro­wych;
3. za­baw­ka skła­da­ją­ca się z ostrza i pla­sti­ko­wych skrzy­de­łek lub po­dob­na, którą można rzu­cać do tar­czy;
4. pasek bia­łej sier­ści na czole konia;
5. jedna z dwóch kości go­le­ni, łą­czą­ca się z pi­szcze­lą; kość strzał­ko­wa;
6. bez­krę­go­wiec mor­ski


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzałkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy ostrze strza­ły, po­dob­ny do strzał­ki


Źródła:

SJP.pl

Strzałkowice

Strzał­ko­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie le­gnic­kim, w gmi­nie Ruja.


Źródła:

Wikipedia

Strzałkowo

nazwa kilku wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzałkowski

przy­miot­nik od: Strzał­ko­wa, Strzał­ko­wo, Strzał­ków


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzałkowy

→ strzał­ka


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny ze strzał­ką, ma­ją­cy po­stać strzał­ki

 (1.2) anat. bie­gną­cy od przo­du ku ty­ło­wi

 (1.3) anat. zwią­za­ny ze strzał­ką (ko­ścią strzał­ko­wą)


Patrz:strzałka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzałokrzyżowiec

czło­nek na­ro­do­we­go, wę­gier­skie­go ugru­po­wa­nia z okre­su II wojny świa­to­wej, opo­wia­da­ją­ce­go się za współ­pra­cą z Niem­ca­mi


Źródła:

SJP.pl

Strzałowaty

przy­po­mi­na­ją­cy strza­łę, po­dob­ny do strza­ły


Źródła:

SJP.pl

Strzałowe

gór­nik pra­cu­ją­cy w ko­pal­ni przy ro­bo­tach strza­ło­wych


Źródła:

SJP.pl

Strzałowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Strzałowy

gór­nik pra­cu­ją­cy w ko­pal­ni przy ro­bo­tach strza­ło­wych


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze strza­łem, do­ty­czą­cy strza­łu

 (1.2) zwią­za­ny ze strza­łą, do­ty­czą­cy strza­ły

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) gór­nik zaj­mu­ją­cy się za­kła­da­niem ła­dun­ków wy­bu­cho­wych i ich de­to­na­cją


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzałówka

wie­czer­ni­ca strza­łów­ka - ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny sów­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Strzebielewo

Strze­bie­le­wo (do 1945 Stre­be­low) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie star­gardz­kim, w gmi­nie Do­li­ce, 10,5 km na pół­noc­ny za­chód od Dolic (sie­dzi­by gminy) i 9 km na po­łud­nio­wy wschód od Star­gar­du (sie­dzi­by po­wia­tu). We wsi znaj­du­je się przy­sta­nek ko­le­jo­wy Strze­bie­le­wo Py­rzyc­kie, skąd można do­je­chać do Poz­na­nia, Szcze­ci­na i Świ­no­uj­ścia.


Źródła:

Wikipedia

Strzebielinko

Strze­bie­lin­ko (kaszb. "Strzebielinkò", niem. "Strze­bie­lin­ken", "daw­niej Strze­bie­li­no") – wieś ka­szub­ska w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie wej­he­row­skim, w gmi­nie Gnie­wi­no. Leży przy tra­sie linii ko­le­jo­wej Wej­he­ro­wo-Cho­cze­wo-Lę­bork (obec­nie za­wie­szo­nej).


Źródła:

Wikipedia

Strzebielino

Strze­bie­li­no (nazwa obocz­na: Strze­bie­li­no Mor­skie, kaszb. "Strzebielëno") – wieś ka­szub­ska w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie wej­he­row­skim, w gmi­nie Łę­czy­ce. Leży w pra­do­li­nie Łeby, na wschod­nim skra­ju Pu­szczy Wierz­chu­ciń­skiej.

So­łect­wo "Strze­bie­li­no" obej­mu­je wieś Strze­bie­li­no z wy­łą­cze­niem osady Strze­bie­li­no-Osied­le która ma sta­tus osob­ne­go so­łect­wa.


Źródła:

Wikipedia

Strzebińczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strzebla

chro­nio­na ryba z ro­dzi­ny kar­pio­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Strzec

mieć pod opie­ką, pil­no­wać, do­zo­ro­wać, opie­ko­wać się kimś lub czymś


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) mieć pod opie­ką, pil­no­wać, do­zo­ro­wać, opie­ko­wać się kimś lub czymś

 (1.2) prze­strze­gać cze­goś, być po­słusz­nym cze­muś, po­stę­po­wać zgod­nie z czymś

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny strzec się

 (2.1) uni­kać cze­goś, pil­no­wać się, uwa­żać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzecha

sło­mia­ne lub trzci­no­we po­kry­cie dachu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­kry­cie dachu wy­ko­na­ne ze słomy lub trzci­ny;

 (1.2) przen. bujne, zmierz­wio­ne włosy


Strze­cha – po­kry­cie da­cho­we ze słomy lub trzci­ny wy­ko­ny­wa­ne na da­chach o dużym spad­ku. Obec­nie prze­ży­wa re­ne­sans w bu­dow­nict­wie re­gio­nal­nym (za­ja­zdy) jak i w bu­dow­nict­wie miesz­kal­nym.

Gru­bość strze­chy na bu­dyn­kach miesz­kal­nych to ok. 35 cm. Ory­gi­nal­ne dachy kryte strze­chą można spot­kać m.in. na Po­gó­rzu Kar­pac­kim, Ma­zo­wszu, Po­le­siu, Ka­szu­bach i w Za­chod­nio­po­mor­skiem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzechacz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski, Górny Śląsk. duży ka­pe­lusz gó­ral­ski


Źródła:

Wiktionary

Strzecharstwo

rze­mio­sło po­le­ga­ją­ce na kry­ciu da­chów strze­chą


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zawód zwią­za­ny z kry­ciem dachu strze­chą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzecharz

rze­mieśl­nik zaj­mu­ją­cy się kry­ciem da­chów strze­chą


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ro­bot­nik kry­ją­cy dach strze­chą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzechewka

ro­dzaj mchów z ro­dzi­ny strze­chwo­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Strzechocz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. duży ka­pe­lusz gó­ral­ski


Źródła:

Wiktionary

Strzechowy

→ strze­cha


Patrz:strzecha

Źródła:

SJP.pl

Strzechwa

ro­dzaj mchów z ro­dzi­ny strze­chwo­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Strzechwowate

ro­dzi­na mchów z rzędu strze­chwow­ców


Strze­chwo­wa­te ("Grim­mia­ce­ae" Arn.) – ro­dzi­na mchów (prąt­ni­ków) z rzędu strze­chwow­ców. Obej­mu­je 9–11 ro­dza­jów z ok. 325 ga­tun­ka­mi spo­ty­ka­ny­mi na całym świe­cie. Do pol­skiej flory na­le­ży 56 ga­tun­ków z tej ro­dzi­ny. Mchy te są kse­ro­fi­ta­mi za­sied­la­ją­cy­mi nagie, suche po­dło­ża, zwy­kle pia­ski, skały, głazy i mury w na­sło­necz­nio­nych miej­scach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzechwowiec

ro­dzaj mchów z ro­dzi­ny strze­chwo­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Strzeganowice

Strze­ga­no­wi­ce (niem. "Pas­chwitz") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie wroc­ław­skim, w gmi­nie Kąty Wroc­ław­skie.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa wroc­ław­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strzegocice

Strze­go­ci­ce – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie dę­bic­kim, w gmi­nie Pilz­no. Ma sta­tus so­łect­wa. Leży ok. 4 km od Pilz­na.

W Strze­go­ci­cach-Bie­lo­wy znaj­du­je się rek­to­rat pw. Mi­ło­sier­dzia Bo­że­go i Matki Bożej Fa­tim­skiej, który zo­stał usta­no­wio­ny 1 wrze­śnia 2022 roku.


Źródła:

Wikipedia

Strzegom

mia­sto w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geogr. mia­sto w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim;


Strze­gom (łac. "Stre­go­via", niem. "Strie­gau", cz. "Střihom") – mia­sto w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie świd­nic­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Strze­gom. Duży oś­ro­dek ka­mie­niar­ski – licz­ne ko­pal­nie gra­ni­tu strze­gom­skie­go.

We­dług da­nych GUS z 1 stycz­nia 2023 r. mia­sto li­czy­ło 15 086 miesz­kań­ców (286. miej­sce w kraju).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzegomianin

miesz­ka­niec Strze­go­mia


Źródła:

SJP.pl

Strzegomianka

miesz­kan­ka Strze­go­mia


Źródła:

SJP.pl

Strzegomski

→ Strze­gom


Patrz:Strzegom

Źródła:

SJP.pl

Strzegowo

1. wieś w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie mław­skim;
2. wieś w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ka­mień­skim


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzegowski

przy­miot­nik od: Strze­go­wa, Strze­go­wo, Strze­gów


Źródła:

SJP.pl

Strzekęcino

Strze­kę­ci­no (po­tocz­nie Strze­kę­cin, daw­niej: niem. "Strec­kent­hin") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ko­sza­liń­skim, w gmi­nie Świe­szy­no.


Źródła:

Wikipedia

Strzel

dra­pież­ny chrząszcz z ro­dzi­ny bie­ga­czy; bom­bar­dier


Strzel ("Bra­chi­nus") – ro­dzaj chrzą­szczy z ro­dzi­ny bie­ga­czo­wa­tych i po­dro­dzi­ny strze­lo­wa­tych. Obej­mu­je 359 opi­sa­nych ga­tun­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzelający

osoba, która strze­la; strze­lec


Źródła:

SJP.pl

Strzelanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­da­wa­nie strza­łu z broni

 (1.2) wojsk. ćwi­cze­nia, za­ję­cia ze strze­lect­wa

 (1.3) sport. próba zdo­by­cia gola przez skie­ro­wa­nie piłki do bram­ki prze­ciw­ni­ka


Źródła:

Wiktionary

Strzelanina

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) strza­ły z broni pal­nej pa­da­ją­ce jeden za dru­gim


Źródła:

Wiktionary

Strzelanka

po­tocz­nie:
1. gra wideo po­le­ga­ją­ca na eli­mi­no­wa­niu prze­ciw­ni­ków przy po­mo­cy broni pal­nej;
2. film z licz­ny­mi sce­na­mi uka­zu­ją­cy­mi wy­mia­nę ognia z broni pal­nej;
3. strze­la­ni­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gry­komp. ga­tu­nek gier cy­fro­wych, któ­rych roz­gryw­ka opie­ra się na po­ko­ny­wa­niu prze­ciw­ni­ków za po­mo­cą broni pal­nej;


Strze­lan­ka lub sho­o­ter – jeden z pod­ga­tun­ków kom­pu­te­ro­wych gier akcji. Zaz­wy­czaj kon­cen­tru­je się na od­dzia­ły­wa­niu gra­cza na ele­men­ty oto­cze­nia za po­mo­cą broni pal­nej, a czę­sto także bia­łej. Roz­gryw­ka po­le­ga na kon­tro­li po­sta­ci gra­cza i eli­mi­na­cji wir­tu­al­nych prze­ciw­ni­ków kie­ro­wa­nych przez sztucz­ną in­te­li­gen­cję lub in­nych gra­czy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzelać

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny (dk. strze­lić)

 (1.1) od­da­wać strzał z broni

 (1.2) przen. ude­rzać

 (1.3) przen. dawać dźwięk po­dob­ny do wy­da­wa­ne­go przez broń palną

 (1.4) pot. przen. zro­bić coś szyb­ko, nagle lub wy­ra­zi­ście

 (1.5) pot. dawać zga­dy­wa­ną od­po­wiedź na py­ta­nie

 (1.6) sport. kie­ro­wać piłkę do bram­ki

 (1.7) środ. żegl. zdej­mo­wać po­zy­cję ciała nie­bie­skie­go sek­stan­tem

 (1.8) fot. wy­ko­ny­wać zdję­cie


Źródła:

Wiktionary

Strzelba

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) długa śru­to­wa broń my­śliw­ska;

 (1.2) daw. ja­ka­kol­wiek broń palna

 (1.3) daw. ogół broni pal­nej

 (1.4) daw. czyn­ność strze­la­nia

 (1.5) daw. łow. po­lo­wa­nie


Strzel­ba – ro­dzaj broni strze­lec­kiej przy­sto­so­wa­nej do wy­strze­li­wa­nia po­ci­sków w for­mie: śrutu, lof­tek lub bre­nek. Naj­czę­ściej jest to broń gład­ko­lu­fo­wa za­li­cza­na do broni śru­to­wej.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Strzelbicki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strzelbowy

→ strzel­ba


Patrz:strzelba

Źródła:

SJP.pl

Strzelce

osoba zaj­mu­ją­ca się strze­la­niem z broni pal­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. to­po­nim, nazwa sze­re­gu miej­sco­wo­ści w Pol­sce lub ich czę­ści;

 (1.2) geogr. pot. Strzel­ce Kra­jeń­skie

 (1.3) geogr. pot. Strzel­ce Opol­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzelczak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strzelczanin

miesz­ka­niec Strze­lec (Kra­jeń­skich, Opol­skich lub Wiel­kich)


Źródła:

SJP.pl

Strzelczanka

miesz­kan­ka Strze­lec Kra­jeń­skich, Opol­skich, Wiel­kich


Źródła:

SJP.pl

Strzelczański

przy­miot­nik od: Strzel­ce Kra­jeń­skie, Strzel­ce Opol­skie, Strzel­ce Wiel­kie; strze­lec­ki (czę­ściej)


Źródła:

SJP.pl

Strzelczy

daw­niej: strze­lec­ki


Źródła:

SJP.pl

Strzelczyk

ro­dzaj z rzędu ryb oko­nioksz­tałt­nych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzelczyki

ro­dzaj z rzędu ryb oko­nioksz­tałt­nych


Strzel­czy­ki – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie cho­dzie­skim, w gmi­nie Sza­mo­cin.

Nazwa miej­sco­wo­ści wy­wo­dzi się od nazwy wsi Strzel­ce. We­dług do­ku­men­tów hi­sto­rycz­nych miej­sco­wość w XVIII wieku za­pi­sy­wa­na była jako "Strze­lec­kie Olę­dry", "Stre­lit­zer Holl.", "Stre­litz Holländerei", w XIX wieku "Strzel­ce Ol.", "Strze­lec­kie Ho­len­dry", w pier­wszej po­ło­wie XX wieku "Strzel­cze", "Stre­licz Hld.", "Strzel­czy­ki", "Stre­litz Ha­u­land", od 1982 roku "Strzel­czy­ki".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzelczykowate

ro­dzi­na ma­łych ryb oko­nioksz­tałt­nych; strzel­czy­ki, pry­ska­czo­wa­te


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|To­xo­ti­dae|Ble­e­ker|ref=tak., ro­dzi­na ryb z po­drzę­du oko­niow­ców;


Strzel­czy­ko­wa­te, [], [] (To­xo­ti­dae) – ro­dzi­na ma­łych ryb oko­nioksz­tałt­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzelczykowaty

o ce­chach strzel­czy­ko­wa­tych (ro­dzi­na ryb)


Źródła:

SJP.pl

Strzelczyn

Strzel­czyn – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie gry­fiń­skim, w gmi­nie Choj­na.

W la­tach 1954–1971 wieś była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Strzel­czyn, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Swob­ni­ca.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa szcze­ciń­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strzelczyni

ko­bie­ta umie­ją­ca strze­lać


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta umie­ją­ca się po­słu­gi­wać bro­nią palną, łu­kiem lub inną bro­nią mio­ta­ją­cą

 (1.2) wojsk. żoł­nier­ka wy­spe­cja­li­zo­wa­na w strze­la­niu

 (1.3) sport. za­wod­nicz­ka spe­cja­li­zu­ją­ca się w strze­la­niu z ręcz­nej broni pal­nej

 (1.4) sport. za­wod­nicz­ka, która strze­li­ła bram­kę

 (1.5) okre­śle­nie człon­ki­ni niek­tó­rych pa­ra­mi­li­tar­nych or­ga­ni­za­cji spo­łecz­nych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzelec

osoba zaj­mu­ją­ca się strze­la­niem z broni pal­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba umie­ją­ca się po­słu­gi­wać bro­nią palną, łu­kiem lub inną bro­nią mio­ta­ją­cą

 (1.2) wojsk. żoł­nierz wy­spe­cja­li­zo­wa­ny w strze­la­niu

 (1.3) sport. za­wod­nik spe­cja­li­zu­ją­cy się w strze­la­niu z ręcz­nej broni pal­nej

 (1.4) sport. za­wod­nik, który strze­lił bram­kę

 (1.5) wojsk. hist. sto­pień woj­sko­wy, od­po­wied­nik sze­re­go­we­go w Woj­sku Pol­skim w okre­sie mię­dzy­wo­jen­nym w puł­kach strzel­ców kon­nych

 (1.6) okre­śle­nie człon­ka niek­tó­rych pa­ra­mi­li­tar­nych or­ga­ni­za­cji spo­łecz­nych

 (1.7) daw. my­śli­wy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzelecki

1. do­ty­czą­cy strzel­ca, strze­lect­wa lub strze­la­nia, np. broń strze­lec­ka, za­wo­dy strze­lec­kie;
2. przy­miot­nik od: Strzel­ce Kra­jeń­skie, Strzel­ce Opol­skie, Strzel­ce Wiel­kie; strzel­czań­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do strze­lect­wa (sztu­ki strze­la­nia, dy­scy­pli­ny spor­to­wej), zwią­za­ny ze strze­lect­wem

 (1.2) od­no­szą­cy się do żoł­nie­rza wy­spe­cja­li­zo­wa­ne­go w strze­la­niu z broni pal­nej, zwią­za­ny z takim żoł­nie­rzem

 (1.3) od­no­szą­cy się do za­wod­ni­ka zdo­by­wa­ją­ce­go bram­kę

 (1.4) zwią­za­ny ze Strzel­ca­mi Opol­ski­mi, do­ty­czą­cy Strze­lec Opol­skich

 (1.5) zwią­za­ny ze Strzel­ca­mi Kra­jeń­ski­mi, do­ty­czą­cy Strze­lec Kra­jeń­skich

 (1.6) zwią­za­ny ze Strzel­ca­mi Wiel­ki­mi, do­ty­czą­cy Strze­lec Wiel­kich

 (1.7) zwią­za­ny z miej­sco­wo­ścią o naz­wie Strzel­ce, do­ty­czą­cy Strze­lec

 (1.8) zwią­za­ny ze Strze­lecz­ka­mi, do­ty­czą­cy Strze­le­czek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzelectwo

Strze­lect­wo – sztu­ka po­słu­gi­wa­nia się ręcz­ną bro­nią palną i pne­u­ma­tycz­ną, obej­mu­ją­ca ak­tyw­no­ści o cha­rak­te­rze spor­to­wym, my­śliw­skim, re­kre­a­cyj­nym jak i bo­jo­wym.


Źródła:

Wikipedia

Strzeleczki

wieś w Pol­sce


Strze­lecz­ki (do­dat­ko­wa nazwa w j. niem. Klein Streh­litz, Střelečky) – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie krap­ko­wic­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Strze­lecz­ki. Hi­sto­rycz­nie leży na Gór­nym Ślą­sku, na ziemi prud­nic­kiej. Po­ło­żo­ne jest w Kot­li­nie Ra­ci­bor­skiej, bę­dą­cej czę­ścią Ni­zi­ny Ślą­skiej. Prze­pły­wa przez nie rzeka Biała.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzelewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Strzeleński

przy­miot­nik od: Strzel­no; strze­liń­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Strzel­na, zwią­za­ny ze Strzel­nem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzelin

mia­sto w Pol­sce


Strze­lin (pol. hist. "Strzel­no", Streh­len, Střelín) – mia­sto w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie strze­liń­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Strze­lin i po­wia­tu strze­liń­skie­go. Hi­sto­rycz­nie leży na Dol­nym Ślą­sku. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do wo­je­wództ­wa wroc­ław­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzelinianin

miesz­ka­niec Strze­li­na


Źródła:

SJP.pl

Strzelinianka

miesz­kan­ka Strze­li­na


Źródła:

SJP.pl

Strzelistość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest strze­li­ste; cecha tych, któ­rzy są strze­li­ści


Źródła:

Wiktionary

Strzelisty

1. bar­dzo wy­so­ki i smu­kły;
2. pło­mien­ny, wznio­sły, pa­te­tycz­ny


przy­miot­nik

 (1.1) smu­kły i bar­dzo wy­so­ki (tak jak strza­ła)

 (1.2) żar­li­wy, wznio­sły i pa­te­tycz­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzelić

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. strze­lać)

 (1.1) do­ko­na­ny od|strze­lać.


Źródła:

Wiktionary

Strzeliński

1. przy­miot­nik od: Strze­lin;
2. przy­miot­nik od: Strzel­no; strze­leń­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Strzel­na, zwią­za­ny ze Strzel­nem

 (1.2) do­ty­czą­cy Strze­li­na, zwią­za­ny ze Strze­li­nem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzeliściej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ków: strze­li­sto, strze­li­ście


Źródła:

SJP.pl

Strzelnianin

miesz­ka­niec Strzel­na


Źródła:

SJP.pl

Strzelnianka

miesz­kan­ka Strzel­na


Źródła:

SJP.pl

Strzelnica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jar­marcz­ne miej­sce roz­ryw­ki, w któ­rym wy­gry­wa się na­gro­dy w za­mian za traf­ne strza­ły z wia­trów­ki

 (1.2) wojsk. miej­sce ćwi­czeń w strze­la­niu do celu

 (1.3) ar­chit. wojsk. otwór strzel­ni­czy w ścia­nie bu­dow­li obron­nej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Strzelnicowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze strzel­ni­cą, do­ty­czą­cy strzel­ni­cy


Źródła:

Wiktionary

Strzelniczy

przy­miot­nik

 (1.1) słu­żą­cy do strze­la­nia


Źródła:

Wiktionary

Strzelno

1. mia­sto w Pol­sce;
2. nazwa kilku wsi w Pol­sce


Strzel­no (niem. "Strel­ne", "Stro­lin") – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie mo­gi­leń­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Strzel­no. Leży 25 km na po­łud­nie od Ino­wroc­ła­wia u zbie­gu dróg kra­jo­wych DK15, DK25 i DK62. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do wo­je­wództ­wa byd­go­skie­go. Oś­ro­dek prze­my­sło­wy, cen­trum hand­lo­wo-usłu­go­we dla oko­li­cy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzelny

daw­niej:
1. do­ty­czą­cy strze­la­nia; strzel­ni­czy;
2. strze­li­sty, wys­mu­kły


Źródła:

SJP.pl

Strzelóny

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. gwał­tow­ny, po­ryw­czy


Źródła:

Wiktionary

Strzelęcin

Strze­lę­cin – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie cho­dzie­skim, w gmi­nie Cho­dzież.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa pil­skie­go.

We­dług do­ku­men­tów hi­sto­rycz­nych miej­sco­wość w XIX wieku za­pi­sy­wa­na była jako "Stre­litz", "Neu Stre­litz", "Strzel­ce nowe", "Strzel­ce Nowe", w pier­wszej po­ło­wie XIX wieku "Ne­u­stre­litz", "Neu Streh­litz", "Strze­lę­cin", "Neu Stre­litz", od 1967 roku "Strze­lę­cin".


Źródła:

Wikipedia

Strzembkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strzembosz

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Strzemecki

naz­wi­sko


Strze­mec­ki (forma żeń­ska Strze­mec­ka; licz­ba mnoga Strze­mec­cy) – pol­skie naz­wi­sko. Noszą je około 442 osoby. Naj­wię­cej osób o tym naz­wi­sku miesz­ka na te­re­nie mia­sta Łodzi, po­wia­tu przy­su­skie­go i mia­sta Kra­ko­wa. Strze­mec­cy na­le­żą do her­bow­nych uży­wa­ją­cych herbu Lu­bicz.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzemeszno

Strze­mesz­no – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie płoc­kim, w gmi­nie Gąbin.

Pry­wat­na wieś szla­chec­ka po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie gą­biń­skim ziemi go­sty­niń­skiej wo­je­wództ­wa raw­skie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa płoc­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strzemienne

sta­ro­pol­ski toast wzno­szo­ny przy od­jeź­dzie gości


Źródła:

SJP.pl

Strzemiennego

sta­ro­pol­ski toast wzno­szo­ny przy od­jeź­dzie gości


Źródła:

SJP.pl

Strzemienny

przy­miot­nik od: strze­mię (część rzędu koń­skie­go)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze strze­mie­niem, do­ty­czą­cy strze­mie­nia

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) przest. pot. ostat­nia po­da­wa­na seria al­ko­ho­lu przed ro­zej­ściem się grupy pi­ją­cych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzemieszycki

→ Strze­mie­szy­ce Wiel­kie


Patrz:Strzemieszyce Wielkie

Źródła:

SJP.pl

Strzemionko

1. zdrob­nie­nie od: strze­mię;
2. część ucha środ­ko­we­go; strze­miącz­ko


Źródła:

SJP.pl

Strzemiono

daw­niej, dziś uz­na­wa­ne za nie­po­praw­ne: uchwyt wy­gię­ty w kształ­cie li­te­ry U, słu­żą­cy jako opar­cie dla stopy; strze­mię


Źródła:

SJP.pl

Strzemiączko

1. jedna z trzech ko­ste­czek słu­cho­wych w jamie bę­ben­ko­wej u ssa­ków
2. taśma u dołu spod­ni za­kła­da­na pod stopę
3. ręcz­ne na­rzę­dzie ogrod­ni­cze osa­dzo­ne na dłu­gim trzon­ku słu­żą­ce m.in. do spulch­nia­nia gleby


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pot. pasek, taśma lub gumka u dołu spod­ni, za­kła­da­ne pod stopę, za­po­bie­ga­ją­ce pod­cią­ga­niu się no­gaw­ki w górę

 (1.2) anat. ko­stecz­ka słu­cho­wa znaj­du­ją­ca się w uchu środ­ko­wym czło­wie­ka i ssa­ków;

 (1.3) ogrod. na­rzę­dzie ogrod­ni­cze w kształ­cie ma­łe­go strze­mie­nia osa­dzo­ne­go na dłu­gim trzon­ku, słu­żą­ce do spulch­nia­nia gleby i pie­le­nia chwa­stów


Strze­miącz­ko ( sta­pes) – jedna z trzech (obok mło­tecz­ka i ko­wa­deł­ka) ko­ste­czek słu­cho­wych. Wraz z po­zo­sta­ły­mi ko­stecz­ka­mi słu­cho­wy­mi jest od­po­wie­dzial­ne za prze­ka­zy­wa­nie drgań błony bę­ben­ko­wej do ucha wew­nętrz­ne­go. Strze­miącz­ko jest najm­niej­szą ko­ścią ciała ludz­kie­go, ma­ją­cą dłu­gość około 3 mm.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzemię

część rzędu koń­skie­go; me­ta­lo­wy ka­błąk za­wie­szo­ny na skó­rza­nym pasie - pu­śli­sku, po jed­nym z obu stron sio­dła; ułat­wia do­sia­da­nie konia i jazdę wierz­chem


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hipol. pa­rzy­sta część rzędu koń­skie­go w for­mie sta­lo­we­go ka­błą­ka i po­przecz­ki, słu­żą­ca do do­sia­da­nia wierz­chow­ca i ułat­wia­ją­ca utrzy­ma­nie się w siod­le;

 (1.2) uchwyt w kształ­cie li­te­ry U


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzemiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strzeniówka

wieś w Pol­sce


Strze­niów­ka – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie prusz­kow­skim, w gmi­nie Na­da­rzyn.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzepanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|strze­pać.


Źródła:

Wiktionary

Strzepnąć

trze­piąc, usu­nąć coś z cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Strzepotać

1. po­ru­szyć czymś szyb­ko w górę i w dół; za­trze­po­tać;
2. po­zbyć się cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Strzepowo

Strze­po­wo (do 1945 niem. "Strip­pow") – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ko­sza­liń­skim, w gmi­nie Bę­dzi­no.


Źródła:

Wikipedia

Strzepywanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|strze­py­wać.


Źródła:

Wiktionary

Strzeszaczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od strze­szak


Źródła:

Wiktionary

Strzeszak

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) gwara. sno­pek da­cho­wy


Źródła:

Wiktionary

Strzeszewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Strzeszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strzeszki

Strzesz­ki – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie średz­kim, w gmi­nie Środa Wiel­ko­pol­ska.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strzeszowice

Strze­szo­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bu­skim, w po­wie­cie żar­skim, w gmi­nie Trze­biel.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa zie­lo­no­gór­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strzeszyce

Strze­szy­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie li­ma­now­skim, w gmi­nie La­sko­wa.

Wieś du­chow­na, włas­ność klasz­to­ru kla­ry­sek w Sta­rym Sączu, po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie są­dec­kim wo­je­wództ­wa kra­kow­skie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa no­wo­są­dec­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strzeszyn

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Strzeszów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Strzewik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. trze­wik


Źródła:

Wiktionary

Strześniaczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od strze­śniak


Źródła:

Wiktionary

Strześniak

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) gwara. sno­pek da­cho­wy


Źródła:

Wiktionary

Strzeżek

od­mia­na kraba


Źródła:

SJP.pl

Strzeżenice

Strze­że­ni­ce (do 1945 Stre­itz) – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ko­sza­liń­skim, w gmi­nie Bę­dzi­no, przy dro­dze po­wia­to­wej nr 3509Z z Mścic do Miel­na.

Przy pół­noc­nej za­bu­do­wie wsi pły­nie stru­ga Strze­że­ni­ca. Na wschod­nim krań­cu miej­sco­wo­ści do Strze­że­ni­cy ucho­dzi stru­ga Strzeż­ka.


Źródła:

Wikipedia

Strzeżenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|strzec.


Źródła:

Wiktionary

Strzeżewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Strzeżony

mieć pod opie­ką, pil­no­wać, do­zo­ro­wać, opie­ko­wać się kimś lub czymś


Źródła:

SJP.pl

Strzeżymir

dawne imię mę­skie


Strze­ży­mir – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nu "Strze­ży-" ("strzec") oraz czło­nu "-mir" ("pokój, spo­kój, dobro"). Oz­na­cza "ten, który strze­że po­ko­ju".

Sta­ro­pol­skie zdrob­nie­nia: Strzeż, Strze­żak, Strze­żek, Strzeżk, Strzeż­ka (masc.), Strzeż­ko, Strze­żuch, Strze­żych, Strze­żyk; Strzech, Strzest­ko, Strzesz, Strze­szak, Strze­szek, Strzeszk, Strzesz­ka (masc.), Strzesz­ko.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzeżysław

imię żeń­skie


Strze­ży­sław, Strzedz­sław, Strzec­sław, Strzec­ław, Strze­sław – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nu "Strze­ży-" ("strzec") oraz czło­nu "-sław" ("sława"). Oz­na­cza "tego, który strze­że sławy".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzeżysława

imię żeń­skie


Strze­ży­sła­wa, Strze­sła­wa – sta­ro­pol­skie imię żeń­skie, zło­żo­ne z czło­nu "Strze­ży-" („strzec”) oraz czło­nu "-sława" („sława”). Oz­na­cza „tę, która strze­że sławy”. W źró­dłach poś­wiad­czo­ne w XII wieku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzeżywoj

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Strzikanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. kłu­cie, ból


Źródła:

Wiktionary

Strzoda

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. środa


Strzo­da – pol­skie naz­wi­sko. Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku w Pol­sce no­si­ły je 766 osoby, we­dług no­wszych, in­ter­ne­to­wych da­nych noszą je 951 osoby. Naz­wi­sko po­cho­dzi od ślą­skie­go wa­rian­tu "strzo­da" słowa "środa" i jest naj­bar­dziej roz­po­wszech­nio­ne na Gór­nym Ślą­sku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzybnica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. część mia­sta Tar­now­skie Góry, w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie tar­no­gór­skim;


Strzyb­ni­ca (niem. "Friedrichshütte") – część mia­sta i dziel­ni­ca Tar­now­skich Gór po­ło­żo­na w pół­noc­no-za­chod­niej czę­ści mia­sta. Daw­niej osied­le, a także sa­mo­dziel­ne mia­sto.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Strzybnicki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Strzyb­ni­cy, zwią­za­ny ze Strzyb­ni­cą


Źródła:

Wiktionary

Strzybniok

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. nu­mizm. srebr­nik


Źródła:

Wiktionary

Strzybny

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. jubil. srebr­ny


Źródła:

Wiktionary

Strzybóg

bóg z mi­to­lo­gii sło­wiań­skiej


Strzy­bóg – w mi­to­lo­gii sło­wiań­skiej bóg wy­stę­pu­ją­cy w trzech źró­dłach wschod­nio­sło­wiań­skich, któ­re­go kult mógł ist­nieć także w Pol­sce. Źró­dła nie in­for­mu­ją o funk­cjach boga, lecz współ­cze­śnie naj­czę­ściej in­ter­pre­to­wa­ny jako bó­stwo wia­tru, które roz­dzie­la bo­gact­wa"".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzybło

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) chem. gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. sre­bro


Źródła:

Wiktionary

Strzyc

1. ciąć, ob­ci­nać, ści­nać no­życz­ka­mi;
2. pod­ci­nać włosy no­życz­ka­mi lub ma­szyn­ką


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) skra­cać włosy, brodę lub sierść

 (1.2) ob­ci­nać futro zwie­rząt na wełnę

 (1.3) przy­ci­nać ro­śli­ny, np. trawę, ga­łę­zie

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny strzyc się

 (2.1) pod­da­wać się strzy­że­niu

 (2.2) skra­cać włosy sa­me­mu sobie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzyga

1. we­dług sło­wiań­skich podań lu­do­wych: dusza dziec­ka, uro­dzo­ne­go z zę­ba­mi i wcze­śnie zmar­łe­go, przy­bie­ra­ją­ca różne po­sta­ci i stra­szą­ca ludzi;
2. w wie­rze­niach sło­wiań­skich: wam­pi­rzy­ca ży­wią­ca się ludz­ką krwią;
3. zjawa, widmo;
4. po­tocz­nie: o brzyd­kiej, mało in­te­re­su­ją­cej ko­bie­cie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mit­słow. upiór kar­mią­cy się ludz­ką krwią, przy­bie­ra­ją­cy m.in. po­stać dziec­ka lub ptaka;


Strzy­ga (rza­dziej w mę­skiej po­sta­ci jako strzyg, strzy­goń) – demon z wie­rzeń sło­wiań­skich.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzygonia

motyl nocny z ro­dzi­ny sów­ko­wa­tych; strzy­go­nia cho­i­nów­ka, sówka cho­i­nów­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ent. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pa­no­lis flam­mea., owad z ro­dzi­ny sów­ko­wa­tych;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzygowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strzygoń

demon z wie­rzeń sło­wiań­skich, męski od­po­wied­nik strzy­gi; strzyg


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mit­słow. męski od­po­wied­nik strzy­gi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzyk

u samic wielu ssa­ków: wy­ro­stek wy­mie­nia z uj­ściem gru­czo­łów mlecz­nych


Strzyk – wy­dłu­żo­na bro­daw­ka sut­ko­wa o cy­lin­drycz­nym kształ­cie i jed­na­ko­wej gru­bo­ści na całej dłu­go­ści za­koń­czo­ny stoż­ko­wa­to z uj­ściem gru­czo­łów mle­ko­wych, któ­ry­mi za­koń­czo­ne jest wymię. W każ­dym ze strzy­ków prze­bie­ga kanał strzy­ko­wy, za­koń­czo­ny mię­śniem zwie­ra­czem pow­strzy­mu­ją­cym sa­mo­czyn­ny wy­pływ mleka. Mię­sień zwie­racz sta­no­wi rów­no­cze­śnie ba­rie­rę ochro­ną przed wni­ka­niem do wy­mie­nia drob­no­u­stro­jów ze śro­do­wi­ska zew­nętrz­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzykacz

1. strzy­kacz sarni - ga­tu­nek mu­chów­ki z ro­dzi­ny gzo­wa­tych;
2. strzy­kacz gwiazd­ko­wa­ty - ga­tu­nek grzy­ba nie­ja­dal­ne­go;
3. osoba zaj­mu­ją­ca się za­ka­ża­niem wszy w celu uzy­ska­nia pre­pa­ra­tu do pro­duk­cji szcze­pion­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) med. osoba zaj­mu­ją­ca się za­ka­ża­niem wszy;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) mykol. grzyb z ro­dzi­ny gwia­zdo­szo­wa­tych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzykanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|strzy­kać.


Źródła:

Wiktionary

Strzykawa

zgru­bie­nie od: strzy­kaw­ka


Źródła:

SJP.pl

Strzykaweczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: strzy­kaw­ka


Źródła:

Wiktionary

Strzykawka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. na­rzę­dzie me­dycz­ne do wpro­wa­dza­nia płyn­nych leków pod skórę lub do mię­śnia albo do po­bie­ra­nia pły­nów ustro­jo­wych;


Strzy­kaw­ka − in­stru­ment me­dycz­ny z po­jem­ni­kiem z po­dział­ką i tło­kiem, słu­żą­cy do wy­ko­ny­wa­nia za­strzy­ków lub do po­bie­ra­nia pły­nów ustro­jo­wych (naj­czę­ściej krwi).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Strzykawkowy

→ strzy­kaw­ka


Patrz:strzykawka

Źródła:

SJP.pl

Strzykocin

Strzy­ko­cin – osada so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie gry­fic­kim, w gmi­nie Broj­ce. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa szcze­ciń­skie­go. We­dług da­nych gminy z 5 czerw­ca 2009 osada miała 173 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wikipedia

Strzykowy

→ strzyk


Patrz:strzyk

Źródła:

SJP.pl

Strzykwa

przed­sta­wi­ciel jed­nej z gro­mad na­le­żą­cych do szkar­łup­ni


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ho­lot­hu­ro­i­dea|ref=tak., zwie­rzę mor­skie z gro­ma­dy za­li­cza­nej do szkar­łup­ni;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzykwy

przed­sta­wi­ciel jed­nej z gro­mad na­le­żą­cych do szkar­łup­ni


Strzyk­wy (Ho­lot­hu­ro­i­dea) – gro­ma­da mor­skich, głów­nie den­nych zwie­rząt za­li­cza­nych do szkar­łup­ni (Echi­no­der­ma­ta), cha­rak­te­ry­zu­ją­cych się wy­dłu­żo­nym cia­łem o mięk­kiej ścia­nie, wew­nętrz­nym szkie­le­cie zre­du­ko­wa­nym do ma­łych igieł oraz czuł­ka­mi ota­cza­ją­cy­mi otwór gę­bo­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzyż

1. ręcz­ne lub me­cha­nicz­ne zdej­mo­wa­nie runa z owiec;
2. wełna uzy­ska­na w wy­ni­ku strzy­że­nia owiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. mały ptak z ro­dzi­ny strzy­ży­ków wy­stę­pu­ją­cy w Ame­ry­ce

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: strzy­ża

forma cza­sow­ni­ka.

 (3.1) rozk. 2 os. lp. zob. strzyc.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzyża

1. ręcz­ne lub me­cha­nicz­ne zdej­mo­wa­nie runa z owiec;
2. wełna uzy­ska­na w wy­ni­ku strzy­że­nia owiec


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zo­o­techn. strzy­że­nie owiec

 (1.2) zo­o­techn. nie­o­bro­bio­na, świe­żo ścię­ta wełna owiec

 (1.3) zo­o­techn. okres strzy­że­nia owiec


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzyżak

strzy­żak sarni - ga­tu­nek mu­chów­ki z ro­dzi­ny na­rzę­pi­ko­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ent. zob. strzy­żak sarni.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzyżal

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. nie­wiel­ki ptak z ro­dzi­ny strzy­ży­ków wy­stę­pu­ją­cy w Ame­ry­ce


Źródła:

Wiktionary

Strzyżarka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zo­o­techn. ma­szy­na do strzy­że­nia wełny, futer


Źródła:

Wiktionary

Strzyże

1. ręcz­ne lub me­cha­nicz­ne zdej­mo­wa­nie runa z owiec;
2. wełna uzy­ska­na w wy­ni­ku strzy­że­nia owiec


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzyżenie

1. ciąć, ob­ci­nać, ści­nać no­życz­ka­mi;
2. pod­ci­nać włosy no­życz­ka­mi lub ma­szyn­ką


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|strzyc.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzyżewice

nazwa kilku wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzyżewicki

przy­miot­nik od: Strzy­że­wi­ce


Źródła:

SJP.pl

Strzyżewko

Strzy­żew­ko – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ja­ro­ciń­skim, w gmi­nie Ja­ra­cze­wo.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ka­li­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strzyżewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Strzyżewski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzyżno

Strzyż­no ( Stre­e­sen) – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie star­gardz­kim, w gmi­nie Star­gard.

Osada leży nad rzeką Małą Iną, 7 km na po­łud­nie od Star­gar­du.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa szcze­ciń­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Strzyżony

1. ciąć, ob­ci­nać, ści­nać no­życz­ka­mi;
2. pod­ci­nać włosy no­życz­ka­mi lub ma­szyn­ką


Źródła:

SJP.pl

Strzyżowianin

miesz­ka­niec Strzy­żo­wa


Źródła:

SJP.pl

Strzyżowianka

miesz­kan­ka Strzy­żo­wa


Źródła:

SJP.pl

Strzyżowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Strzyżowiec

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Strzyżowski

przy­miot­nik od: Strzy­żów


Źródła:

SJP.pl

Strzyżoń

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. mały ptak z ro­dzi­ny strzy­ży­ków wy­stę­pu­ją­cy w Ame­ry­ce Środ­ko­wej i Po­łud­nio­wej


Źródła:

Wiktionary

Strzyżyczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zdrobn. od: strzyż

 (1.2) ornit. mały ptak z ro­dzi­ny strzy­ży­ków wy­stę­pu­ją­cy w Be­li­ze, Gwa­te­ma­li, Hon­du­ra­sie i Mek­sy­ku


Źródła:

Wiktionary

Strzyżyk

ptak owa­do­żer­ny, po­dob­ny do wró­bla, ży­ją­cy w Ame­ry­ce Pół­noc­nej i Eu­raz­ji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. mały wę­drow­ny ptak z ro­dzi­ny strzy­ży­ków, po­dob­ny do wró­bla, za­miesz­ku­ją­cy Ame­ry­kę Pół­noc­ną i Eu­raz­ję


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzyżyki

ptak owa­do­żer­ny, po­dob­ny do wró­bla, ży­ją­cy w Ame­ry­ce Pół­noc­nej i Eu­raz­ji


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Tro­glo­dy­ti­dae|Swa­in­son|ref=tak., ro­dzi­na pta­ków z rzędu wró­blo­wych, obej­mu­ją­ca ga­tun­ki wy­stę­pu­ją­ce w Ame­ry­ce i Eu­raz­ji;


Strzy­ży­ki (Tro­glo­dy­ti­dae) – ro­dzi­na pta­ków z rzędu wró­blo­wych (Pas­se­ri­for­mes), obej­mu­ją­ca ponad dzie­więć­dzie­siąt ga­tun­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzyżyno

Strzy­ży­no (kaszb. "Strzëżëno", Stre­sow) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie słup­skim, w gmi­nie Dam­ni­ca. Leży nad rzeką Łu­pa­wą przy linii ko­le­jo­wej Gdańsk - Star­gard Szcze­ciń­ski, z przy­stan­kiem Strzy­ży­no Słup­skie. Ma sta­tus so­łect­wa.


Źródła:

Wikipedia

Strzyżów

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny strzy­ży­ków


Strzy­żów – mia­sto w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie strzy­żow­skim, na Po­gó­rzu Strzy­żow­skim, nad Wi­sło­kiem, 30 km od Rze­szo­wa. Sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Strzy­żów. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do woj. rze­szow­skie­go. Strzy­żów sta­no­wi część daw­nej ziemi san­do­mier­skiej hi­sto­rycz­nej Ma­ło­pol­ski; przed ro­zbio­ra­mi mia­sto było po­ło­żo­ne w po­wie­cie pilz­neń­skim w wo­je­wództ­wie san­do­mier­skim. Mia­sto po­wia­to­we w la­tach 1896–1932, 1954–1975 i od 1999.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strządała

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strząsanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zrzu­ca­nie cze­goś po­przez ener­gicz­ne po­ru­sza­nie


Źródła:

Wiktionary

Strząsać

cza­sow­nik

 (1.1) zrzu­cać coś za pomcą po­trzą­sa­nia


Źródła:

Wiktionary

Strzęboszów

Strzę­bo­szów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ko­nec­kim, w gmi­nie Ruda Ma­le­niec­ka. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.

Wier­ni Ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii Zwia­sto­wa­nia NMP w Ru­dzie Ma­le­niec­kiej.


Źródła:

Wikipedia

Strzęp

oder­wa­ny frag­ment tka­ni­ny lub pa­pie­ru o po­szar­pa­nych brze­gach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) po­szar­pa­na reszt­ka cze­goś

 (1.2) pa­proch

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od: strzę­pić


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzępek

1. nit­ko­wa­ta, roz­ga­łę­zio­na ko­mór­ka two­rzą­ca wraz z in­ny­mi we­ge­ta­tyw­ne ciało grzy­bów - grzyb­nię;
2. ro­śli­na lecz­ni­cza; skrzyp


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od strzęp


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzępia

cegły wy­sta­ją­ce co druga w murze, zo­sta­wio­ne tak spe­cjal­nie w ce­lach zdob­ni­czych; sztrab ; sztra­ba


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bud. ro­dzaj wią­za­nia mu­rar­skie­go; cegły wy­sta­ją­ce co druga w murze, zo­sta­wio­ne tak dla po­łą­cze­nia z murem do­bu­do­wa­nym póź­niej

 (1.2) daw. frędz­la


Strzę­pia, strzę­pia ścia­ny – ele­ment po­łą­cze­nia mu­ro­wa­nych ścian, w któ­rej jedna ma być przy­łą­czo­na do dru­giej. Wy­róż­nia się za­zę­bie­nia czo­ło­we lub bocz­ne. Ścia­ny wy­ma­ga­ją trwa­łe­go i moc­ne­go wza­jem­ne­go po­łą­cze­nia i dla­te­go w ścia­nach no­śnych w miej­scu przy­le­ga­nia ścia­nek dzia­ło­wych wy­ko­ny­wa­ne są strzę­pia za­zę­bio­ne bocz­ne. Uzy­sku­je się to przez po­zo­sta­wie­nie w co dru­giej war­stwie muru no­śne­go wnęki o głę­bo­ko­ści 1/4 cegły.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strzępiak

ro­dzaj grzy­bów z rzędu pie­czar­kow­ców


Źródła:

SJP.pl

Strzępiakowate

ro­dzi­na grzy­bów z rzędu pie­czar­kow­ców


Strzę­pia­ko­wa­te ("Ino­cy­ba­ce­ae" Jülich) – ro­dzi­na grzy­bów znaj­du­ją­ca się w rzę­dzie pie­czar­kow­ców ("Aga­ri­ca­les").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzępiakowaty

o ce­chach strzę­pia­ko­wa­tych (ro­dzi­na grzy­bów)


Źródła:

SJP.pl

Strzępiarka

Strzę­piar­ka – urzą­dze­nie do roz­drab­nia­nia od­pa­dów pow­sta­łych w pro­ce­sie de­mon­ta­żu po­ja­zdów (głów­nie sa­mo­cho­dów) wy­co­fa­nych z ek­splo­a­ta­cji.

W do­ku­men­tach wy­ko­naw­czych za­war­to szcze­gó­ło­wy opis wy­mo­gów dla tego urzą­dze­nia. Po­win­no być usta­wio­ne na ut­war­dzo­nej, szczel­nej po­wierzch­ni wy­po­sa­żo­nej w sy­stem do­pro­wa­dza­nia od­cie­ków do se­pa­ra­to­ra sub­stan­cji ro­po­po­chod­nych i wy­po­sa­żo­ne w:


Źródła:

Wikipedia

Strzępiastokory

przy­miot­nik

 (1.1) bot. po­sia­da­ją­cy strzę­pia­stą korę


Źródła:

Wiktionary

Strzępiasty

na­stro­szo­ny, ster­czą­cy


przy­miot­nik

 (1.1) o nie­rów­nych brze­gach

 (1.2) biol. ma­ją­cy brzeg lub formę przy­po­mi­na­ją­cą strzę­py


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strzępiaty

prze­sta­rza­le: strzę­pia­sty


Źródła:

SJP.pl

Strzępiel

ryba mor­ska z ro­dzi­ny strzę­pie­lo­wa­tych, ży­ją­ca w wo­dach cie­płych i go­rą­cych


Źródła:

SJP.pl

Strzępiele

ryba mor­ska z ro­dzi­ny strzę­pie­lo­wa­tych, ży­ją­ca w wo­dach cie­płych i go­rą­cych


Źródła:

SJP.pl

Strzępielowate

o ce­chach strzę­pie­lo­wa­tych (ro­dzi­na ryb)


Strzę­pie­lo­wa­te, [] (Ser­ra­ni­dae) – ro­dzi­na ryb oko­nioksz­tałt­nych. Więk­sze ga­tun­ki po­ła­wia­ne jako ryby kon­sump­cyj­ne o smacz­nym mię­sie, a wiele spoś­ród mniej­szych spo­ty­ka się w ho­dow­lach ak­wa­rio­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzępielowaty

o ce­chach strzę­pie­lo­wa­tych (ro­dzi­na ryb)


Źródła:

SJP.pl

Strzępić

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. po­strzę­pić, wy­strzę­pić)

 (1.1) po­wo­do­wać nie­rów­ność brze­gów

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny strzę­pić się (dk. po­strzę­pić się, wy­strzę­pić się)

 (2.1) ni­szczyć się na brze­gach


Źródła:

Wiktionary

Strzępka

1. nit­ko­wa­ta, roz­ga­łę­zio­na ko­mór­ka two­rzą­ca wraz z in­ny­mi we­ge­ta­tyw­ne ciało grzy­bów - grzyb­nię;
2. ro­śli­na lecz­ni­cza; skrzyp


Strzęp­ki (łac. "hyp­hae") – nit­ko­wa­te ele­men­ty, z któ­rych zbu­do­wa­na jest grzyb­nia (ple­cha), czyli ciało grzy­bów. Strzęp­ki mają po­stać nit­ko­wa­tych, pro­stych lub po­gię­tych rurek wy­peł­nio­nych cy­to­plaz­mą, w któ­rej znaj­du­ją się struk­tu­ry ko­mór­ko­we. Mogą skła­dać się z ko­mó­rek jed­no­ją­dro­wych lub wie­lo­ją­dro­wych zwa­nych ko­mór­cza­ka­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzęplica

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych


Strzę­pli­ca ("Ko­e­le­ria" Pers.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych. Obej­mu­je 54 ga­tun­ki. Przed­sta­wi­cie­le ro­dza­ju wy­stę­pu­ją na wszyst­kich kon­ty­nen­tach (z wy­jąt­kiem An­tark­ty­dy), sto­sun­ko­wo rza­dziej w stre­fie rów­ni­ko­wej. Do flory Pol­ski na­le­żą trzy ga­tun­ki: strzę­pli­ca na­dob­na "K. ma­crant­ha", strzę­pli­ca pi­ra­mi­dal­na "K. py­ra­mi­da­ta" i strzę­pli­ca sina "K. gla­u­ca". Wy­róż­nia­na cza­sem jest też strzę­pli­ca pol­ska "K. gran­dis", utoż­sa­mia­na jed­nak ze strzę­pli­cą pi­ra­mi­dal­ną.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strzępolistny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma po­strzę­pio­ne li­ście


Źródła:

Wiktionary

Strzęposkrzydły

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma po­strzę­pio­ne skrzy­dła


Źródła:

Wiktionary

Strzępotek

ro­dzaj mo­ty­li dzien­nych z ro­dzi­ny ru­sał­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Strzępy

oder­wa­ny frag­ment tka­ni­ny lub pa­pie­ru o po­szar­pa­nych brze­gach


Źródła:

SJP.pl

Strój

ubra­nie; spe­cjal­ny ubiór (ze­staw gar­de­ro­by) no­szo­ny w pew­nych oko­licz­no­ściach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) okre­ślo­ny ro­dzaj ubio­ru

 (1.2) muz. od­po­wied­nie usta­wie­nie gi­ta­ry lub in­ne­go in­stru­men­tu mu­zycz­ne­go

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od stro­ić


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stróka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. sroka


Źródła:

Wiktionary

Stróm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. drze­wo


Źródła:

Wiktionary

Strómek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. drzew­ko


Źródła:

Wiktionary

Strózik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stróż

1. ktoś, kto pil­nu­je cze­goś; do­zor­ca; straż­nik; war­tow­nik;
2. prze­no­śnie: nie­od­stęp­ny to­wa­rzysz, obroń­ca, opie­kun


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba pil­nu­ją­ca np. bu­dyn­ku


Stróż – obraz olej­ny na­ma­lo­wa­ny przez pol­skie­go ma­la­rza Hen­ry­ka Ro­da­kow­skie­go w 1868 roku, znaj­du­ją­cy się w zbio­rach Mu­ze­um Sztu­ki w Łodzi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stróża

w daw­nej Pol­sce: obo­wią­zek pil­no­wa­nia grodu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stróżewice

Stró­że­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie cho­dzie­skim, w gmi­nie Cho­dzież.

Pier­wot­na nazwa miej­sco­wo­ści wy­wo­dzi się od nazwy wsi Stró­że­wo. We­dług do­ku­men­tów hi­sto­rycz­nych miej­sco­wość w XVIII wieku za­pi­sy­wa­na była jako "Stró­żew­skie Olę­dry", "Stru­ze­wer Holl.", "Stru­ze­wer Holländerei", "Stro­se­wo Holl.", "Ho­len­dry Stru­zew­skie", "Stru­sze­wer Holländer", "Stru­sze­wo­er Holl.", w XIX wieku "Stru­ze­wer Hol.", "Stros­se­wer Holländer", "Stru­ze­wer-Ha­u­land", "Stro­ze­wer­ha­u­land", "Stro­ze­wer Hl.", "Stró­że­wo Ol.", "Stró­że­wo-Ha­u­land", "Stró­żew­skie Ho­len­dry", "Stro­ze­wo-Ha­u­land", w pier­wszej po­ło­wie XX wieku "Herm­stal", "Stros­che­wo Ha­u­land", "Stró­że­wi­ce", od 1967 roku "Stró­że­wi­ce".


Źródła:

Wikipedia

Stróżewko

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stróżewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stróżewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stróżka

daw­niej:
1. ko­bie­ta stróż;
2. żona do­zor­cy domu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. ko­bie­ta-stróż

 (1.2) daw. żona stró­ża


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stróżostwo

praca osoby, która pil­nu­je po­rząd­ku na ja­kimś te­re­nie lub w ja­kimś bu­dyn­ku; do­zor­co­stwo, do­zor­stwo


Źródła:

SJP.pl

Stróżowa

daw­niej: żona stró­ża; do­zor­czy­ni


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. żona stró­ża


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stróżowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stró­żo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stróżować

prze­sta­rza­łe:
1. peł­nić obo­wiąz­ki stró­ża, do­zor­cy;
2. pil­no­wać, strzec cze­goś (kogoś)


Źródła:

SJP.pl

Stróżyk

w ło­wiect­wie: blasz­ka spu­sto­wa sideł kłu­sow­ni­czych (cewki, sa­mo­łów­ki itp.)


Źródła:

SJP.pl

Stróżyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stróżówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miej­sce pracy stró­ża


Stró­żów­ka – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie gor­lic­kim, w gmi­nie Gor­li­ce.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Strąbiać

po­tocz­nie:
1. trą­biąc na kogoś klak­so­nem, wy­ra­żać nie­za­do­wo­le­nie; ob­trą­biać, otrą­biać;
2. strą­biać się - upi­jać się; nach­le­wać się, schle­wać się


Źródła:

SJP.pl

Strąbić

po­tocz­nie:
1. upom­nieć kogoś po­przez dłu­gie trą­bie­nie klak­so­nem;
2. okrzy­czeć kogoś;
3. wypić łap­czy­wie dużą ilość na­po­ju


Źródła:

SJP.pl

Strącić

cza­sow­nik prze­chod­ni

 (1.1) do­ko­na­ny od|strą­cać.


Źródła:

Wiktionary

Strączek

zdrob­nie­nie od: strąk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: strąk


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strączkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem strą­czek, po­dob­ny do strącz­ka


Źródła:

SJP.pl

Strączkowce

rząd ro­ślin okry­to­na­sien­nych; bo­bow­ce, strą­kow­ce


Źródła:

SJP.pl

Strączkowiec

przed­sta­wi­ciel rzędu ro­ślin okry­to­na­sien­nych; bo­bo­wiec, strą­ko­wiec


Źródła:

SJP.pl

Strączkowy

przy­miot­nik od: strą­czek


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze strącz­kiem, do­ty­czą­cy strącz­ka

 (1.2) bot. taki, który jest za­li­cza­ny do ro­ślin strącz­ko­wych, czyli ta­kich, które wyt­wa­rza­ją strą­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Strączyn

strą­czyn chiń­ski - ga­tu­nek drze­wa z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych


Strą­czyn ("Cla­dra­stis" Raf.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych ("Fa­ba­ce­ae"). Obej­mu­je czte­ry ga­tun­ki. Jeden z nich – strą­czyn żółty "C. ken­tu­kea" – wy­stę­pu­je we wschod­niej czę­ści Ame­ry­ki Pół­noc­nej, po­zo­sta­łe w Chi­nach i Ja­po­nii. Są to drze­wa ros­ną­ce w zi­mo­zie­lo­nych la­sach gór­skich stre­fy umiar­ko­wa­nej oraz w la­sach mie­sza­nych i li­ścia­stych zrzu­ca­ją­cych li­ście zimą.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strączyniec

drze­wo, krzew lub by­li­na z ro­dzi­ny bre­zyl­ko­wa­tych; kasja; senes


Strą­czy­niec ("Cas­sia" L.) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych ("Fa­ba­ce­ae") z po­dro­dzi­ny bre­zyl­ko­wych ("Ca­e­sal­pi­nio­i­de­ae"). Obej­mu­je 90 ga­tun­ków wy­stę­pu­ją­cych w cie­płym kli­ma­cie. Ga­tun­kiem ty­po­wym jest "Cas­sia fi­stu­la" L. – strą­czy­niec ce­wia­sty.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strączyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strąd

gwa­ro­wo: brzeg mor­ski, wy­brze­że


Źródła:

SJP.pl

Strąga

bu­dy­nek go­spo­dar­czy przy ba­ców­ce, miej­sce schro­nie­nia owiec w cza­sie nie­po­go­dy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) góry. po­mie­szcze­nie ochron­ne dla owiec przy ba­ców­ce


Strą­ga (lo­kal­nie w for­mie "stro­ga", "stru­on­ga", "pstrę­ga") – ape­la­tyw znany z ca­łych Kar­pat, ści­śle zwią­za­ny z se­zo­no­wym pa­ster­stwem owiec (sza­ła­śnict­wem), oz­na­cza­ją­cy usy­tu­o­wa­ną na hali 'prze­gro­dę z ot­wo­ra­mi, przez które prze­cho­dzi­ły owce do do­je­nia’, rów­nież 'otwór w prze­gro­dzie, przez który prze­cho­dzą owce do do­je­nia’.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strąk

po­dłuż­ny owoc za­wie­ra­ją­cy kilka na­sion, pow­sta­ją­cy z jed­ne­go owo­co­list­ka, pę­ka­ją­cy wzdłuż szwów na dwie czę­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. suchy, pę­ka­ją­cy owoc cha­rak­te­ry­stycz­ny dla ro­ślin z ro­dzi­ny mo­tyl­ko­wych;

 (1.2) przen. o kos­my­kach poz­le­pia­nych wło­sów


Strąk ("le­gu­men") – owoc po­je­dyn­czy, suchy pę­ka­ją­cy, zwy­kle wie­lo­na­sien­ny. Wyksz­tał­co­ny jest z za­ląż­ni po­je­dyn­czej tj. ut­wo­rzo­nej z jed­ne­go owo­co­list­ka. Od po­dob­ne­go miesz­ka różni się tym, że ot­wie­ra się (pęka) dwu­stron­nie: wzdłuż szwu brzusz­ne­go (szwu zro­śnię­cia brze­gów owo­co­list­ków, tam gdzie przy­mo­co­wa­ne są na­sio­na) i szwu grzbie­to­we­go (żyłki środ­ko­wej owo­co­list­ka).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strąki

po­dłuż­ny owoc za­wie­ra­ją­cy kilka na­sion, pow­sta­ją­cy z jed­ne­go owo­co­list­ka, pę­ka­ją­cy wzdłuż szwów na dwie czę­ści


Źródła:

SJP.pl

Strąkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem strąk, po­dob­ny do strą­ka


Źródła:

SJP.pl

Strąkowce

przed­sta­wi­ciel rzędu ro­ślin okry­to­na­sien­nych; bo­bo­wiec, strącz­ko­wiec


Źródła:

SJP.pl

Strąkowiec

przed­sta­wi­ciel rzędu ro­ślin okry­to­na­sien­nych; bo­bo­wiec, strącz­ko­wiec


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strąkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Strąkóweczka

pa­chów­ka strą­kó­wecz­ka - nie­wiel­ki motyl z ro­dzi­ny zwój­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Strąpacz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) stpol. luty


Źródła:

Wiktionary

Strąt

sub­stan­cja wy­dzie­lo­na z rozt­wo­ru, prak­tycz­nie nie­roz­pu­szczal­na; osad


Źródła:

SJP.pl

Strążyski

przy­miot­nik

 (1.1) góry. do­ty­czą­cy strą­gi, zwią­za­ny ze strą­gą


Źródła:

Wiktionary

Strębski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stręczyciel

1. osoba, która trud­ni się ułat­wia­niem nie­rzą­du; su­te­ner;
2. daw­niej: poś­red­nik przy kup­nie lub naj­mo­wa­niu cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek trud­nią­cy się ułat­wia­niem nie­rzą­du

 (1.2) przest. hand. poś­red­nik przy kup­nie lub naj­mie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stręczycielka

1. ko­bie­ta, która trud­ni się ułat­wia­niem nie­rzą­du;
2. daw­niej: poś­red­nicz­ka przy kup­nie lub naj­mo­wa­niu cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ułat­wia­ją­ca nie­rząd


Strę­czy­ciel­ka ( De kop­pe­la­ar­ster) – obraz olej na desce pędz­la ho­len­der­skie­go ma­la­rza Ger­ri­ta van Hont­hor­sta z 1625 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stręczycielski

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy strę­czy­ciel­stwa


Źródła:

Wiktionary

Stręczycielstwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) prze­stęp­stwo po­le­ga­ją­ce na na­kła­nia­niu kogoś do nie­rzą­du;


Strę­czy­ciel­stwo – na­kła­nia­nie in­nych osób do pro­sty­tu­cji, w wielu pań­stwach uz­na­ne za dzia­ła­nie ka­ral­ne w ro­zu­mie­niu prawa kar­ne­go.

W Pol­sce strę­czy­ciel­stwo jest prze­stęp­stwem, okre­ślo­nym w art. 204 § 1, a także § 3 Ko­dek­su kar­ne­go, za­gro­żo­nym karą do 3 lat po­zba­wie­nia wol­no­ści. Kara su­ro­wsza (od roku do 10 lat po­zba­wie­nia wol­no­ści) prze­wi­dzia­na jest w przy­pad­ku, kiedy osoba upra­wia­ją­ca pro­sty­tu­cję jest ma­ło­let­nia.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stręczyć

1. czer­pać ko­rzy­ści z pro­sty­tu­o­wa­nia się przez inną osobę;
2. daw­niej: po­le­cać, re­ko­men­do­wać


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) praw. ułat­wiać nie­rząd, na­ma­wiać do nie­rzą­du

 (1.2) przest. po­le­cać, re­ko­men­do­wać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stręk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Strękowo

Strę­ko­wo – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie ostrow­skim, w gmi­nie Nur.

Wieś szla­chec­ka po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie nur­skim ziemi nur­skiej wo­je­wództ­wa ma­zo­wiec­kie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa łom­żyń­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Stręp

w bart­nict­wie: drze­wo bart­ne z odła­ma­nym wierz­choł­kiem


Źródła:

SJP.pl

Strętwa

ga­tu­nek słod­ko­wod­nej ryby pro­mie­nio­płet­wej, po­tocz­nie na­zy­wa­ny wę­go­rzem elek­trycz­nym


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Elec­trop­ho­rus elec­tri­cus|ref=tak., ga­tu­nek słod­ko­wod­nej ryby z ro­dza­ju nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Elec­trop­ho­rus|ref=tak. o po­dłuż­nym kształ­cie i zdol­no­ści ra­że­nia prą­dem elek­trycz­nym;

 (1.2) icht. ryba z ga­tun­ku stręt­wa (1.1)


Stręt­wa ("Elec­trop­ho­rus elec­tri­cus") – ga­tu­nek słod­ko­wod­nej ryby pro­mie­nio­płet­wej z rzędu Gym­no­ti­for­mes, przed­sta­wi­ciel ro­dza­ju "Elec­trop­ho­rus", kla­sy­fi­ko­wa­ny w ro­dzi­nie Gym­no­ti­dae, a wcze­śniej wy­o­dręb­nia­ny jako je­dy­ny przed­sta­wi­ciel ro­dzi­ny stręt­wo­wa­tych (Elec­trop­ho­ri­dae). Po­tocz­nie na­zy­wa­ny jest wę­go­rzem elek­trycz­nym – nie jest spo­krew­nio­ny z wę­go­rzoksz­tałt­ny­mi. Nazwa "wę­gorz" na­wią­zu­je do wę­go­rzo­wa­te­go kształ­tu ciała ryby, a epi­tet ga­tun­ko­wy "elek­trycz­ny" – do obec­no­ści na­rzą­dów elek­trycz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Strętwowate

o ce­chach stręt­wo­wa­tych (ro­dzi­na krę­gow­ców)


Źródła:

SJP.pl

Strętwowaty

o ce­chach stręt­wo­wa­tych (ro­dzi­na krę­gow­ców)


Źródła:

SJP.pl

Sts

Stu­denc­ki Teatr Sa­ty­ry­ków


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stuarkuszowy

skła­da­ją­cy się ze stu ar­ku­szy, wy­dru­ko­wa­ny na stu ar­ku­szach itp.


Źródła:

SJP.pl

Stuart

[czy­taj: stju:art] naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stuartowie

szkoc­ka dy­na­stia


Ste­wart lub Stu­art – dy­na­stia wład­ców Szko­cji od 1371 r., potem także An­glii od 1603 r.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stuartowski

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Stu­ar­ta lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Stubarwny

prze­no­śnie: ma­ją­cy wiele ko­lo­rów, uroz­ma­i­co­ny, róż­no­rod­ny


Źródła:

SJP.pl

Stubienko

Stu­bien­ko – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie prze­my­skim, w gmi­nie Stub­no. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa prze­my­skie­go.

We wsi znaj­du­je się dawna grec­ko­ka­to­lic­ka cer­kiew pw.


Źródła:

Wikipedia

Stubieński

przy­miot­nik od: Stub­no, gmina w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim


Źródła:

SJP.pl

Stubno

wieś w Pol­sce


Stub­no – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie prze­my­skim, w gmi­nie Stub­no. Ma sta­tus so­łect­wa.

Miej­sco­wość liczy ok. 1500 miesz­kań­ców, jest sie­dzi­bą gminy Stub­no.

W miej­sco­wo­ści dzia­ła­ło pań­stwo­we go­spo­dar­stwo rolne – "Stad­ni­na Koni Stub­no". Po przeksz­tał­ce­niu w 1994 jako "Stad­ni­na Koni Skar­bu Pań­stwa Stub­no". W 1996 spry­wa­ty­zo­wa­na jako "Stad­ni­na Koni Stub­no Sp. z o.o.". Od 2003 w lik­wi­da­cji, od 2005 w upa­dło­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stubła

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka na Po­le­siu na Ukra­i­nie, lewy do­pływ Ho­ry­nia;

 (1.2) geogr. rzeka na Ukra­i­nie, pra­wo­brzeż­ny do­pływ dol­ne­go Styru


Stu­bła ( Стубла) – rzeka na Po­le­siu, lewy do­pływ Ho­ry­nia. Dłu­gość – 62 km. Po­wierzch­nia zle­wi­ska – 593 km².


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stuchowo

Stu­cho­wo (nazwa obocz­na: Stu­chów, Stu­chow) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ka­mień­skim, w gmi­nie Świerz­no, przy daw­nym trak­cie Ka­mień Po­mor­ski – Gry­fi­ce (dzi­siaj droga wo­je­wódz­ka nr 105).

We wsi znaj­du­je się szko­ła pod­sta­wo­wa im.


Źródła:

Wikipedia

Stuczyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stud.

skrót od: stu­denc­ki


Źródła:

SJP.pl

Studbaza

śro­do­wi­sko­wo:
1. stu­dia;
2. ogół stu­den­tów


Źródła:

SJP.pl

Studenciaczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od stu­den­ciak


Źródła:

Wiktionary

Studenciak

żar­to­bli­wie o stu­den­cie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) lek­cew. pot. żart. stu­dent (zwy­kle płci mę­skiej)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Studencik

zdrob­nie­nie od: stu­dent


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od: stu­dent


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Studencina

lek­ce­wa­żą­co, z po­li­to­wa­niem o stu­den­cie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ekspr. stu­dent


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Studencki

→ stu­dent


przy­miot­nik

 (1.1) ty­po­wy dla stu­den­tów

 (1.2) przez­na­czo­ny dla stu­den­tów


Patrz:student

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Student

osoba, która stu­diu­je (w zna­cze­niu: po­bie­ra naukę na wyż­szej uczel­ni)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba, która stu­diu­je na wyż­szej uczel­ni;


Stu­dent ( stu­de­re – sta­rać się, przy­kła­dać się do cze­goś) – w ję­zy­ku pol­skim w XXI wieku, osoba kształ­cą­ca się na stu­diach wyż­szych.

W daw­nej Ga­li­cji mia­nem stu­den­ta zwy­kło się okre­ślać ucz­nia gim­naz­jum; słu­cha­czy uni­wer­sy­te­tu na­zy­wa­no na­to­miast aka­de­mi­ka­mi. Daw­niej stu­den­tów na­zy­wa­no ża­ka­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Studentat

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. pot. se­mi­na­rium du­chow­ne

 (1.2) rel. pot. część klasz­to­ru, w któ­rej miesz­ka­ją alum­ni

 (1.3) rel. pot. okres stu­diów se­mi­na­ryj­nych


Źródła:

Wiktionary

Studenteria

1. ogół stu­den­tów; stu­den­ci;
2. daw­niej: wy­bryk stu­denc­ki


Źródła:

SJP.pl

Studentka

ko­bie­ta stu­dent


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) forma żeń­ska od: stu­dent


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Studentyfikacja

śro­do­wi­sko­wo: zmia­ny w sfe­rze pu­blicz­nej spo­wo­do­wa­ne po­trze­ba­mi stu­den­tów


Źródła:

SJP.pl

Studia

1. nauka na wyż­szej uczel­ni
2. ba­da­nia na­u­ko­we nad ja­kimś za­gad­nie­niem


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) eduk. kształ­ce­nie się na uczel­ni wyż­szej, za­koń­czo­ne dy­plo­mem

 (1.2) nauk. dy­scy­pli­na badań na­u­ko­wych

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp. oraz M., B. i W. lm. od: stu­dio

 (2.2) M., B. i W. lm. od: stu­dium


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Studialny

rzad­kie: przez­na­czo­ny na stu­dium, opar­ty na ba­da­niu; stu­dyj­ny


Źródła:

SJP.pl

Studio

1. po­mie­szcze­nie przez­na­czo­ne do re­a­li­za­cji au­dy­cji ra­dio­wych, pro­gra­mów te­le­wi­zyj­nych, na­gry­wa­nia mu­zy­ki itp.;
2. pra­cow­nia ar­ty­sty pla­sty­ka;
3. pla­ców­ka zaj­mu­ją­ca się dzia­łal­no­ścią ar­ty­stycz­ną lub pro­jek­to­wą;
4. nie­wiel­kie miesz­ka­nie przez­na­czo­ne dla jed­nej osoby; ka­wa­ler­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) po­mie­szcze­nie przez­na­czo­ne do na­grań dźwię­ko­wych, au­dy­cji ra­dio­wych, te­le­wi­zyj­nych lub fil­mo­wych itp.

 (1.2) pra­cow­nia ar­ty­sty, np. ma­la­rza, fo­to­gra­fi­ka itp.

 (1.3) za­kład pro­wa­dzą­cy dzia­łal­ność usłu­go­wą, naj­czę­ściej opar­tą na sztu­kach pla­stycz­nych lub po­pra­wia­ją­cą wy­gląd ludzi, wnętrz itp.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Studiowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stu­dio­wać.


Źródła:

Wiktionary

Studiować

1. kształ­cić się na wyż­szej uczel­ni; być stu­den­tem;
2. grun­tow­nie, do­kład­nie poz­na­wać coś;
3. po­tocz­nie: zgłę­biać, wczy­ty­wać się w coś


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) eduk. uczyć się na uczel­ni wyż­szej; być na stu­diach

 (1.2) uważ­nie czy­tać, zgłę­biać temat

 (1.3) wpa­try­wać się uważ­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Studium

1. roz­pra­wa na­u­ko­wa na okre­ślo­ny temat;
2. dro­biaz­go­wa ana­li­za cze­goś przed­sta­wio­na w książ­ce lub fil­mie;
3. dzie­ło nie­ma­ją­ce cha­rak­te­ru wy­koń­czo­nej kom­po­zy­cji, bę­dą­ce pracą przy­go­to­waw­czą;
4. wy­dział wyż­szej uczel­ni; sa­mo­dziel­na szko­ła wyż­sza lub po­li­ce­al­na


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) eduk. nazwa uczel­ni, jej wy­dzia­łu, a także innej szko­ły lub jed­nost­ki ba­daw­czej albo ro­dzaj po­bie­ra­nej nauki

 (1.2) kom­po­zy­cja sza­cho­wa;

 (1.3) do­ku­ment, opra­co­wa­nie za­gad­nie­nia

 (1.4) przest. książk. od­cza­sow­ni­ko­wy od|stu­dio­wać.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Studnia

1. otwór w ziemi z przy­rzą­dem do wy­do­by­wa­nia wody;
2. zstę­pu­ją­cy prąd po­wie­trza po­wo­du­ją­cy chwi­lo­we opa­da­nie sa­mo­lo­tu;
3. daw­niej: miej­sce oto­czo­ne wy­so­ki­mi bu­dyn­ka­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) głę­bo­ki otwór w ziemi wraz z urzą­dze­niem do po­bie­ra­nia wody;

 (1.2) spe­le­ol. każdy pio­no­wy po­dziem­ny ko­ry­tarz lub sztol­nia

 (1.3) przen. miej­sce oto­czo­ne wy­so­ki­mi ścia­na­mi, np. domów albo skał

 (1.4) lotn. zstę­pu­ją­cy prąd po­wie­trza


Stud­nia – pio­no­we (cza­sa­mi sko­śne) uję­cie wód po­dziem­nych, sztucz­ny otwór wier­co­ny lub ko­pa­ny, się­ga­ją­cy do po­zio­mu wo­do­no­śne­go.

Dzię­ki obec­no­ści urzą­dzeń tech­nicz­nych ta­kich jak obu­do­wa, ko­ło­wrót, pompa, ru­ro­ciąg itp. moż­li­wy jest stały pobór wody ze stud­ni.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Studniarek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Studniarski

przy­miot­nik od: stud­niarz


Źródła:

SJP.pl

Studnica

1. daw­niej: stud­nia
2. prze­no­śnie: źró­dło, zdrój


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Studnicki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Studniczek

ro­dzaj sko­ru­pia­ka z rzędu obu­no­gów


Stud­ni­czek, ni­far­gus ("Nip­har­gus") – ro­dzaj ży­ją­cych w wo­dach po­dziem­nych sko­ru­pia­ków z rzędu obu­no­gów. Ciało przez­ro­czy­ste lub śnież­no­bia­łe. Oczy zu­peł­nie za­ni­kły lub za­cho­wa­ły się szcząt­ko­wo. Czuł­ki nie­zbyt dłu­gie, ostat­nia para od­nó­ży od­wło­ko­wych mocno wy­dłu­żo­na, roz­ga­łę­zio­na na dwie czę­ści i wy­gię­ta ku górze, płyt­ka ogo­no­wa czę­ścio­wo roz­szcze­pio­na. Ży­ją­ce w Pol­sce ga­tun­ki mają ok. 1 cm dłu­go­ści ciała.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Studniowaty

przy­po­mi­na­ją­cy bu­do­wą stud­nię, wąski i oto­czo­ny wy­so­ki­mi ścia­na­mi


Źródła:

SJP.pl

Studniowy

trwa­ją­cy sto dni


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stud­nią, do­ty­czą­cy stud­ni

 (1.2) taki, który trwa sto dni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Studniówka

za­ba­wa ucz­niów klasy ma­tu­ral­nej, or­ga­ni­zo­wa­na na sto dni przed ma­tu­rą


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) eduk. bal, za­ba­wa od­by­wa­ją­ca się na ok. 100 dni przed eg­za­mi­nem ma­tu­ral­nym

 (1.2) żart. pier­wsze 100 dni trwa­nia cze­goś, czy­ichś rzą­dów itp.


Stud­niów­ka – tra­dy­cyj­ny pol­ski bal, który od­by­wa się w przy­bli­że­niu sto dni przed roz­po­czy­na­ją­cy­mi się w maju ma­tu­ra­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Studniówkowicz

uczest­nik stud­niów­ki


Źródła:

SJP.pl

Studniówkowiczka

uczest­nicz­ka stud­niów­ki


Źródła:

SJP.pl

Studniówkowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stud­niów­ką, do­ty­czą­cy stud­niów­ki


Źródła:

Wiktionary

Studolarowy

ma­ją­cy war­tość stu do­la­rów


Źródła:

SJP.pl

Studolarówka

po­tocz­nie: ban­knot o war­to­ści stu do­la­rów


Źródła:

SJP.pl

Studukatowy

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy war­tość / li­czą­cy / wy­no­szą­cy 100 du­ka­tów


Źródła:

Wiktionary

Studukatówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nu­mizm. mo­ne­ta o no­mi­na­le 100 du­ka­tów


Źródła:

Wiktionary

Studwudziestoletni

ma­ją­cy sto dwa­dzie­ścia lat, trwa­ją­cy sto dwa­dzie­ścia lat itp.; stod­wu­dzie­sto­let­ni


Źródła:

SJP.pl

Studwudziestominutowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) trwa­ją­cy sto dwa­dzie­ścia minut


Źródła:

Wiktionary

Studwudziestoośmiobitowy

przy­miot­nik

 (1.1) in­form. taki, który za­wie­ra sto dwa­dzie­ścia osiem bitów

 (1.2) in­form. taki, który dzia­ła w opar­ciu o słowa (roz­ka­zy, dane) dłu­go­ści stu dwu­dzie­stu ośmiu bitów


Źródła:

Wiktionary

Studyjny

przy­miot­nik od: stu­dio


Źródła:

SJP.pl

Studyta

czło­nek za­ko­nu kon­tem­pla­cyj­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. czło­nek za­ko­nu ko­ścio­ła grec­ko­ka­to­lic­kie­go obrząd­ku bi­zan­tyj­sko-ukra­iń­skie­go;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Studytka

człon­ki­ni za­ko­nu kon­tem­pla­cyj­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. człon­ki­ni zgro­ma­dze­nia rzym­sko-ka­to­lic­kie­go ze wspól­no­ta­mi bi­zan­tyj­sko-ukra­iń­ski­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Studzianecki

przy­miot­nik od: Stu­dzian­ki


Źródła:

SJP.pl

Studzianki

nazwa wielu miej­sco­wo­ści i ich czę­ści w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Studzienica

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Studzienice

nazwa kilku wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Studzienicki

przy­miot­nik od: Stu­dzie­ni­ce


Źródła:

SJP.pl

Studzieniec

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Studzienina

re­gio­nal­nie: po­tra­wa z wie­przo­wych nóg w ga­la­re­cie


Źródła:

SJP.pl

Studzienka

1. zdrob­nie­nie od: stud­nia;
2. właz ka­na­li­za­cyj­ny umoż­li­wia­ją­cy do­stęp do ka­na­łu ście­ko­we­go;
3. stu­dzien­ka ście­ko­wa - wy­be­to­no­wa­ny zbior­nik pod po­wierzch­nią jezd­ni lub chod­ni­ka, od­pro­wa­dza­ją­cy wodę ze ście­ków


Źródła:

SJP.pl

Studzienkowy

→ stu­dzien­ka


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stu­dzien­ką, do­ty­czą­cy stu­dzien­ki


Patrz:studzienka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Studziennik

skrzyd­lik stu­dzien­nik - ga­tu­nek mchu z ro­dzi­ny skrzyd­li­ko­wa­tych


Stu­dzien­nik – przy­sió­łek wsi Po­lan­ka Wiel­ka w Pol­sce, po­ło­żo­ny w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie oś­wię­cim­skim, w gmi­nie Po­lan­ka Wiel­ka.

W la­tach 1975–1998 przy­sió­łek ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­żał do wo­je­wództ­wa biel­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Studzienny

do­ty­czą­cy stud­ni


Źródła:

SJP.pl

Studzień

Stu­dzień – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie kol­skim, w gmi­nie Cho­dów.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ko­niń­skie­go.

Nazwa miej­sco­wo­ści wy­wo­dzi się od nazwy po­spo­li­tej "stu­dzień" wy­stę­pu­ją­cej w ję­zy­ku wschod­nio­sło­wiań­skim w zna­cze­niu ga­la­re­ta. We­dług do­ku­men­tów hi­sto­rycz­nych miej­sco­wość w pier­wszej po­ło­wie XIX wieku za­pi­sy­wa­na była jako "Stu­dzin", "Stu­dzi­na", "Stu­dzień", "Stu­dzień ho­len­dry", od 1890 roku "Stu­dzień".


Źródła:

Wikipedia

Studzieński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Studzionka

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Studziński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Studząco

ostu­dza­ją­co;
1. w spo­sób ob­ni­ża­ją­cy tem­pe­ra­tu­rę cze­goś; chło­dzą­co, ochła­dza­ją­co, schła­dza­ją­co, ozię­bia­ją­co;
2. w spo­sób zmniej­sza­ją­cy in­ten­syw­ność czy­je­goś za­an­ga­żo­wa­nia uczu­cio­we­go w coś;
3. w spo­sób wpły­wa­ją­cy na zmniej­sze­nie tempa roz­wo­ju cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Stueurowy

[czy­taj: stu-eł­ro­wy] ma­ją­cy war­tość stu euro


Źródła:

SJP.pl

Stuff

[czy­taj: staf] po­tocz­nie: ma­ri­hu­a­na; gań­dźa, gan­dzia, gan­dża, ma­ryś­ka, ma­ry­cha, staf


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stufrankowy

ma­ją­cy war­tość stu fran­ków


Źródła:

SJP.pl

Stuglik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stugramowy

1. wa­żą­cy 100 gra­mów;
2. przez­na­czo­ny na 100 gra­mów cze­goś


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który waży sto gra­mów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stugębny

1. rzad­kie: ma­ją­cy sto gęb;
2. stu­gęb­na plot­ka, fama itp. - plot­ka, fama itp. roz­gła­sza­na przez wiele osób


Źródła:

SJP.pl

Stugłowy

ma­ją­cy sto głów


Źródła:

SJP.pl

Stuhektarowy

a) bę­dą­cy wiel­ko­ści stu hek­ta­rów;
b) po­sia­da­ją­cy sto hek­ta­rów ziemi (np. rol­nik stu­hek­ta­ro­wy)


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy sto hek­ta­rów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stuhr

[czy­taj: sztur] naz­wi­sko


Stuhr – gmina jed­nost­ko­wa (niem. "Ein­he­its­ge­me­in­de") w pół­noc­nych Niem­czech, w kraju związ­ko­wym Dolna Sak­so­nia, w po­wie­cie Diep­holz, w po­bli­żu Bremy. Liczy ok. 33,2 tys. miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stujęzyczny

1. po­słu­gu­ją­cy się stoma ję­zy­ka­mi;
2. na­pi­sa­ny w stu ję­zy­kach;
3. o ja­kimś te­re­nie: za­miesz­ka­ny przez lud­ność po­słu­gu­ją­cą się stoma ję­zy­ka­mi


Źródła:

SJP.pl

Stuk

od­głos stu­ka­nia, ude­rza­nia twar­dy­mi przed­mio­ta­mi; stu­kot


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) od­głos pow­sta­ją­cy przy zde­rze­niu twar­dych przed­mio­tów

wy­krzy­knik ono­ma­to­pe­icz­ny

 (2.1) dźwięk. wyraz na­śla­du­ją­cy od­głos stu­ka­nia


Stuk ( Стук) – utwór au­tor­stwa ra­dziec­kie­go ze­spo­łu Kino, wy­da­ny na al­bu­mie "Zwie­zda po imie­ni Sołn­ce". Zo­stał użyty w ścież­ce dźwię­ko­wej filmu "Córki mafii" z 2001 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stuk-Puk

wy­krzy­knik na­śla­du­ją­cy od­głos stu­ka­nia; stuk puk, stuku-puku (stuku puku), stuku-puk (stuku puk)


Źródła:

SJP.pl

Stuka

forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) 3. os. lp. ter. od: stu­kać


Źródła:

Wiktionary

Stukacz

1. mały chrząszcz z ro­dzi­ny ko­łat­ko­wa­tych;
2. śro­do­wi­sko­wo: do­no­si­ciel, de­nun­cja­tor


Źródła:

SJP.pl

Stukanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stu­kać.

 (1.2) dźwięk pow­sta­ją­cy, gdy ktoś stuka


Źródła:

Wiktionary

Stukanina

1. uciąż­li­we, gło­śne stu­ka­nie;
2. od­głos pow­sta­ją­cy przy stu­ka­niu


Źródła:

SJP.pl

Stukartkowy

skła­da­ją­cy się ze stu kar­tek


Źródła:

SJP.pl

Stukas

bo­jo­wy sa­mo­lot nur­ku­ją­cy marki Stu­kas, uży­wa­ny pod­czas dru­giej wojny świa­to­wej; Sztu­kas


Źródła:

SJP.pl

Stukać

1. lekko ude­rzać czymś w coś twar­de­go, zwy­kle po­wo­du­jąc pow­sta­nie cha­rak­te­ry­stycz­ne­go od­gło­su;
2. wy­da­wać od­głos pow­sta­ją­cy przy ude­rza­niu czymś w coś twar­de­go


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. stu­knąć)

 (1.1) po­wo­do­wać cha­rak­te­ry­stycz­ny dźwięk, ude­rza­jąc w twar­dą po­wierzch­nię

 (1.2) wy­da­wać od­głos będąc ude­rza­nym lub obi­ja­jąc się o coś

 (1.3) pot. ude­rzać kogoś lub coś

 (1.4) pot. pisać na kla­wia­tu­rze

 (1.5) pot. nie­zbyt mocno ude­rzać autem

 (1.6) wulg. od­by­wać sto­su­nek sek­su­al­ny

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny stu­kać się (dk. stu­knąć się)

 (2.1) ude­rzać czę­ścią ciała w coś twar­de­go

 (2.2) ude­rzać o sie­bie naw­za­jem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stuki

od­głos stu­ka­nia, ude­rza­nia twar­dy­mi przed­mio­ta­mi; stu­kot


Stuki ( Стукі; Стуки) – wieś na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie gro­dzień­skim, w re­jo­nie we­re­now­skim, w siel­so­wie­cie Żyr­mu­ny.

W dwu­dzie­sto­le­ciu mię­dzy­wo­jen­nym le­ża­ły w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie no­wo­gródz­kim, w po­wie­cie lidz­kim, w gmi­nie Żyr­mu­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stukilogramowy

1. wa­żą­cy 100 ki­lo­gra­mów;
2. przez­na­czo­ny na 100 ki­lo­gra­mów cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Stukilometrowy

ma­ją­cy dłu­gość stu ki­lo­me­trów, wy­no­szą­cy sto ki­lo­me­trów


Źródła:

SJP.pl

Stukilowy

po­tocz­nie: stu­ki­lo­gra­mo­wy


Źródła:

SJP.pl

Stuknięcie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stu­knąć.


Źródła:

Wiktionary

Stuknięty

po­tocz­nie: od­bie­ga­ją­cy od normy i świad­czą­cy o niez­rów­no­wa­że­niu; szur­nię­ty, wal­nię­ty, rąb­nię­ty, pu­knię­ty, kop­nię­ty


przy­miot­nik

 (1.1) pot. niez­rów­no­wa­żo­ny psy­chicz­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stuknąć

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. stu­kać)

 (1.1) do­ko­na­ny od|stu­kać.


Źródła:

Wiktionary

Stukonny

skła­da­ją­cy się ze stu koni, np. sil­nik stu­kon­ny


Źródła:

SJP.pl

Stukoronowy

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy war­tość/li­czą­cy/wy­no­szą­cy 100 koron


Źródła:

Wiktionary

Stukot

od­głos pow­sta­ją­cy przy ude­rza­niu twar­dy­mi przed­mio­ta­mi; stu­ko­ta­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pow­ta­rza­ją­cy się ryt­micz­nie dźwięk pow­sta­ły przy ude­rza­niu o twar­de przed­mio­ty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stukoty

od­głos pow­sta­ją­cy przy ude­rza­niu twar­dy­mi przed­mio­ta­mi; stu­ko­ta­nie


Źródła:

SJP.pl

Stukowy

spa­la­nie stu­ko­we - wy­bu­cho­we, nie­rów­no­mier­ne spa­la­nie paliw w sil­ni­kach tło­ko­wych; spa­la­nie de­to­na­cyj­ne


Źródła:

SJP.pl

Stukołowy

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma sto kół


Źródła:

Wiktionary

Stukrotność

→ stu­krot­ny; sto­krot­ność


Źródła:

SJP.pl

Stukrotny

wy­stę­pu­ją­cy sto razy; sto­krot­ny


Źródła:

SJP.pl

Stuku

od­głos stu­ka­nia, ude­rza­nia twar­dy­mi przed­mio­ta­mi; stu­kot


Źródła:

SJP.pl

Stuku-Puku

wy­krzy­knik na­śla­du­ją­cy od­głos stu­ka­nia; stuku puku, stuk-puk (stuk puk), stuku-puk (stuku puk)


Źródła:

SJP.pl

Stukułka

gra kar­cia­na


Źródła:

SJP.pl

Stul

forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) 2. os. lp., rozk. od stu­lić


Źródła:

Wiktionary

Stulatek

męż­czyz­na stu­let­ni


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba w wieku przy­najm­niej 100 lat

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zwie­rzę, ro­śli­na lub rzecz ma­ją­ca przy­najm­niej 100 lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od: stu­lat­ka


Stu­la­tek – osoba, która osią­gnę­ła wiek 100 lat. Znacz­nie rza­dziej zda­rza­ją się przy­pad­ki su­per­stu­lat­ków, czyli osób, które do­ży­ły 110 lat. Sza­cu­je się[], że do tego wieku do­ży­wa 1 na 1000 stu­lat­ków. Naj­star­szym czło­wie­kiem w hi­sto­rii, któ­re­go wiek zo­stał do­sta­tecz­nie udo­ku­men­to­wa­ny, była Je­an­ne Cal­ment, w chwi­li śmier­ci ma­ją­ca 122 lata i 164 dni.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stulatka

ko­bie­ta albo sa­mi­ca zwie­rząt ma­ją­ca sto lat


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ma­ją­ca sto lat

 (1.2) zwie­rzę, rzecz lub ro­śli­na ma­ją­ca sto lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od: stu­la­tek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stulatki

ko­bie­ta albo sa­mi­ca zwie­rząt ma­ją­ca sto lat


Źródła:

SJP.pl

Stulać

1. de­li­kat­nie zbli­żać do sie­bie, po­wo­du­jąc, że coś za­my­ka się lub zmniej­sza; sku­lać, kur­czyć;
2. stu­lać się - za­my­kać się; sku­lać się


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny

 (1.1) nie­do­ko­na­ny od|stu­lić.

 (1.2) gw-pl|Pod­ha­le. sto­czyć, stur­lać

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. gw. Dra­ga­no­wa po­stu­lać)

 (2.1) gw-pl|Za­gó­rze. ści­skać

 (2.2) gw-pl|Dra­ga­no­wa. kła­mać

 (2.3) gw-pl|Pod­ha­le. klu­czyć, uni­kać od­po­wie­dzi, owi­jać w ba­weł­nę

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny stu­lać się

 (3.1) gw-pl|Pod­ha­le. sto­czyć się

 (3.2) gw-pl|Pod­ha­le. zwi­jać się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stulecie

1. okres stu lat; wiek;
2. setna rocz­ni­ca cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) wiek, sto lat

 (1.2) setna rocz­ni­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stulejarski

→ stu­le­jarz


Patrz:stulejarz

Źródła:

SJP.pl

Stulejarz

pe­jo­ra­tyw­nie: ży­cio­wy nie­u­dacz­nik, szcze­gól­nie w re­la­cjach dam­sko-mę­skich; prze­gryw


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) neol. pot. po­gard. czło­wiek płci mę­skiej po­pa­dły w stan ma­raz­mu ży­cio­we­go, ofia­ra losu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stulejka

wro­dzo­ne zwę­że­nie na­plet­ka człon­ka mę­skie­go; fi­mo­za


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. wro­dzo­ne zwę­że­nie na­plet­ka unie­moż­li­wia­ją­ce jego ścią­gnię­cie poza żo­łądź prą­cia;


Stu­lej­ka (łac. "phi­mo­sis") – mę­skie scho­rze­nie wro­dzo­ne lub na­by­te po­le­ga­ją­ce na zwę­że­niu uj­ścia na­plet­ka, które unie­moż­li­wia (stu­lej­ka cał­ko­wi­ta) lub utrud­nia (stu­lej­ka czę­ścio­wa) ścią­ga­nie na­plet­ka (we wzwo­dzie lub w sta­nie spo­czyn­ku pe­ni­sa). Ła­ciń­ska nazwa po­cho­dzi od grec­kie­go słowa φῑμός, czyli "ka­ga­niec".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stuletni

ma­ją­cy sto lat


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ma­ją­cy sto lat

 (1.2) trwa­ją­cy sto lat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stulicha

ro­śli­na z ro­dzi­ny ka­pu­sto­wa­tych; stu­lisz wła­ści­wy


Stu­li­cha ("De­scu­ra­i­nia" Webb & Bert­hel.) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny ka­pu­sto­wa­tych. Liczy ok. 40–45 ga­tun­ków, wy­stę­pu­ją­cych głów­nie w Ame­ry­ce Pół­noc­nej (30 ga­tun­ków) i na wy­spach Ma­ka­ro­nez­ji (7 ga­tun­ków). Jeden ga­tu­nek – stu­li­cha psia ("D. sop­hia") jest kos­mo­po­li­tycz­ny i wy­stę­pu­je także we flo­rze Pol­ski jako je­dy­ny przed­sta­wi­ciel ro­dza­ju. Nazwa ro­dza­jo­wa upa­mięt­nia fran­cu­skie­go bo­ta­ni­ka i ap­te­ka­rza – François De­scu­ra­i­na (1658-1740).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stulirowy

ma­ją­cy war­tość stu lirów


Źródła:

SJP.pl

Stulistny

1. ma­ją­cy sto liści lub bar­dzo wiele liści, płat­ków;
2. róża stu­list­na - róża o ró­żo­wych lub czer­wo­nych kwia­tach, ozdob­na lub ho­do­wa­na do wy­ro­bu per­fum, kon­fi­tur; cen­ty­fo­lia


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy sto (wiele) liści/płat­ków


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stulisz

ro­śli­na z ro­dzi­ny krzy­żo­wych


Stu­lisz ("Si­sym­brium") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny ka­pu­sto­wa­tych ("Bras­si­ca­ce­ae"). Obej­mu­je 41 do 48 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją na­tu­ral­nie w stre­fach umiar­ko­wa­nych i sub­tro­pi­kal­nych na Sta­rym Świe­cie, poza tym w Ame­ry­ce Pół­noc­nej i jako ro­śli­ny in­tro­du­ko­wa­ne na in­nych kon­ty­nen­tach. W Pol­sce dwa ga­tun­ki rosną jako ro­dzi­me, a 7 dal­szych jako przy­by­sze za­do­mo­wie­ni lub przej­ścio­wo zaw­le­ka­ni.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stulitrowy

a) ma­ją­cy po­jem­ność stu li­trów;
b) za­wie­ra­ją­cy sto li­trów cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Stulić

1. de­li­kat­nie zbli­żyć do sie­bie, po­wo­du­jąc, że coś się zam­knie lub zmniej­szy; sku­lić, skur­czyć;
2. stu­lić się - zam­knąć się; sku­lić się


Źródła:

SJP.pl

Stulony

1. de­li­kat­nie zbli­żyć do sie­bie, po­wo­du­jąc, że coś się zam­knie lub zmniej­szy; sku­lić, skur­czyć;
2. stu­lić się - zam­knąć się; sku­lić się


Źródła:

SJP.pl

Stumarkowy

ma­ją­cy war­tość stu marek


Źródła:

SJP.pl

Stumetrowiec

bie­gacz spe­cja­li­zu­ją­cy się w bie­gach na dy­stan­sie stu me­trów


Źródła:

SJP.pl

Stumetrowy

ma­ją­cy dłu­gość stu me­trów, wy­no­szą­cy sto me­trów


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy sto me­trów dłu­go­ści, sze­ro­ko­ści, wy­so­ko­ści albo sto me­trów kwa­dra­to­wych po­wierzch­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stumetrówka

dy­stans o dłu­go­ści stu me­trów


Źródła:

SJP.pl

Stumilionowy

a) li­czeb­nik po­rząd­ko­wy od­po­wia­da­ją­cy licz­bie 100 000 000;
b) li­czą­cy sto mi­lio­nów cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Stumilowy

ma­ją­cy dłu­gość stu mil, wy­no­szą­cy sto mil


Źródła:

SJP.pl

Stuminutowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) trwa­ją­cy sto minut


Źródła:

Wiktionary

Stuningowany

[czy­taj: stju­nin­go­wać] zmo­dy­fi­ko­wać coś (np. kom­pu­ter, po­jazd) w spo­sób po­pra­wia­ją­cy wy­daj­ność lub od­po­wia­da­ją­cy czy­imś szcze­gól­nym po­trze­bom; po­dra­so­wać


Źródła:

SJP.pl

Stuningować

[czy­taj: stju­nin­go­wać] zmo­dy­fi­ko­wać coś (np. kom­pu­ter, po­jazd) w spo­sób po­pra­wia­ją­cy wy­daj­ność lub od­po­wia­da­ją­cy czy­imś szcze­gól­nym po­trze­bom; po­dra­so­wać


Źródła:

SJP.pl

Stunogi

ma­ją­cy sto nóg; stu­noż­ny


Źródła:

SJP.pl

Stunożny

ma­ją­cy sto nóg; stu­no­gi


Źródła:

SJP.pl

Stuoczny

ma­ją­cy sto oczu; ma­ją­cy wiele oczu


Źródła:

SJP.pl

Stuoki

ma­ją­cy sto oczu


Źródła:

SJP.pl

Stuosobowy

1. skła­da­ją­cy się ze stu osób;
2. przez­na­czo­ny dla stu osób


Źródła:

SJP.pl

Stupa

bu­dow­la sa­kral­na, głów­nie bud­dyj­ska


Stupa (sanskr. स्तूप "stūpa"; pali थुप "thūpa", เจติย "czedi"; "that"; jap. 卒塔婆 "so­to­ba", ko­piec, szczyt) – naj­prost­szy typ bu­dow­li sa­kral­nej bud­dyj­skiej, rza­dziej dźi­nij­skiej, wy­wo­dzą­cej się z Indii, peł­nią­cej funk­cję re­lik­wia­rza. Ze wzglę­du na ar­chi­tek­tu­rę jest niez­wy­kle od­por­na na trzę­sie­nia ziemi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stupaj

sto­pień wy­rą­ba­ny w śnie­gu lub lo­dzie ułat­wia­ją­cy wspi­nacz­kę


Źródła:

SJP.pl

Stupaja

daw­niej, po­gard­li­wie: po­li­cjant, bez­myśl­ny służ­bi­sta; stu­paj­ka


Źródła:

SJP.pl

Stupajka

daw­niej, po­gard­li­wie: po­li­cjant, bez­myśl­ny służ­bi­sta; stu­pa­ja


Źródła:

SJP.pl

Stupak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stupina

knot zło­żo­ny ze skrę­co­nych nitek ba­weł­nia­nych, wy­mo­czo­ny w wo­dzie z sa­le­trą i mącz­ką pro­cho­wą, dawny ro­dzaj za­pal­ni­ka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stupiętrowy

ma­ją­cy sto pię­ter


przy­miot­nik

 (1.1) taki który ma sto pię­ter; wy­so­ki na sto pię­ter


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stupięćdziesięcioletni

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy lub trwa­ją­cy 150 lat


Źródła:

Wiktionary

Stupkiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stupnicki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stupniki

Stup­ni­ki – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie biel­skim, w gmi­nie Bielsk Pod­la­ski. Wcho­dzi w skład so­łect­wa Ko­ży­no.


Źródła:

Wikipedia

Stupolowy

ma­ją­cy sto pól, np. war­ca­by stu­po­lo­we


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy sto pól


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stupor

za­bu­rze­nie psy­chicz­ne ob­ja­wia­ją­ce się znacz­nym za­ha­mo­wa­niem ru­cho­wym i ogra­ni­cze­niem re­ak­cji na bodź­ce zew­nętrz­ne; osłu­pie­nie, dręt­wi­ca


Źródła:

SJP.pl

Stuposiany

Stu­po­sia­ny (w la­tach 1977–1981 Łu­ka­sie­wi­cze) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie bie­szczadz­kim, w gmi­nie Lu­to­wi­ska. Ma sta­tus so­łect­wa. Leży w po­bli­żu uj­ścia Wo­ło­sa­te­go do Sanu przy dro­dze wo­je­wódz­kiej nr 896.

Wieś jest sie­dzi­bą so­łect­wa Stu­po­sia­ny, w któ­re­go skład wcho­dzą rów­nież wsie: Pro­cis­ne i Pszcze­li­ny, Mucz­ne i Tar­na­wa Niżna oraz opu­szczo­ne miej­sco­wo­ści Tar­na­wa Wyżna, Dy­dio­wa, Ło­kieć, Dźwi­niacz Górny, Bu­ko­wiec, So­ko­li­ki, Be­nio­wa i Sian­ki.


Źródła:

Wikipedia

Stuprocentowy

sta­no­wią­cy sto pro­cent cze­goś


przy­miot­nik

 (1.1) za­wie­ra­ją­cy 100% cze­goś

 (1.2) taki, któ­re­go jest się pewny w 100%

 (1.3) ty­po­wy, ma­ją­cy wszyst­kie cechy kogoś, cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stuprocentówka

po­tocz­nie: stu­pro­cen­to­wa okaz­ja


Źródła:

SJP.pl

Stupsk

wieś w Pol­sce


Stupsk – wieś so­łec­ka w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie mław­skim, w gmi­nie Stupsk.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy Stupsk oraz rzym­sko­ka­to­lic­kiej pa­ra­fii św. Woj­cie­cha.

Stupsk leży około 11 km na po­łud­nio­wy wschód od Mławy, przy tra­sie ko­le­jo­wej linii nr 9 (War­sza­wa-Gdańsk). Przy­sta­nek ko­le­jo­wy na­zy­wa się Stupsk Ma­zo­wiec­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stupski

przy­miot­nik od: Stupsk (miej­sco­wość)


Źródła:

SJP.pl

Stuptut

po­tocz­nie: ochra­niacz prze­ciw­śnież­ny, za­po­bie­ga­ją­cy do­sta­niu się śnie­gu do wnę­trza buta


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. ochra­niacz na nogę ma­ją­cy kształt rurki, wy­ko­na­ny z wo­do­od­por­ne­go i od­por­ne­go na za­bru­dze­nia ma­te­ria­łu;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sturamienny

ma­ją­cy sto ra­mion, odnóg itp.


Źródła:

SJP.pl

Sturczeć

stać się Tur­kiem, przy­jąć wiarę ma­ho­me­tań­ską; po­tur­czyć się, stur­czyć się


Źródła:

SJP.pl

Sturczyć

1. skło­nić kogoś do przy­ję­cia is­la­mu (zro­bić go Tur­kiem); stur­czyć wielu; po­tur­czyć;
2. stur­czyć się - stać się Tur­kiem, przy­jąć wiarę ma­ho­me­tań­ską; po­tur­czyć się, stur­czeć


Źródła:

SJP.pl

Sturisoma

ro­dzaj słod­ko­wod­nych ryb z ro­dzi­ny zbroj­ni­ko­wa­tych


Stu­ri­so­ma – ro­dzaj słod­ko­wod­nych ryb su­moksz­tałt­nych z ro­dzi­ny zbroj­ni­ko­wa­tych (Lo­ri­ca­rii­dae). Spo­ty­ka­ne w ho­dow­lach ak­wa­rio­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sturkać

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. trą­cać


Źródła:

Wiktionary

Sturublowy

ma­ją­cy war­tość stu rubli


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy war­tość / li­czą­cy / wy­no­szą­cy 100 rubli


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sturublówka

ban­knot o war­to­ści stu rubli


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ban­knot o no­mi­na­le 100 rubli


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sturzić

cza­sow­nik do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. trą­cić


Źródła:

Wiktionary

Stus

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. stos


Źródła:

Wiktionary

Stustopniowy

1. ma­ją­cy sto stop­ni (w ja­kiejś skali);
2. ma­ją­cy sto stop­ni, eta­pów


Źródła:

SJP.pl

Stustronicowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który liczy sto stron


Źródła:

Wiktionary

Stuszować

sto­no­wać;
1. zmniej­szyć, zła­go­dzić ja­skra­wość, ostrość ry­sun­ku, ma­lo­wi­dła;
2. prze­no­śnie: zła­go­dzić ostrość, agre­syw­ny ton cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Stuszowywać

rzad­ko:
1. zmniej­szać, ła­go­dzić ja­skra­wość, ostrość ry­sun­ku, ma­lo­wi­dła; to­no­wać;
2. prze­no­śnie: ła­go­dzić ostrość, agre­syw­ny ton cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Stutonowy

a) wa­żą­cy sto ton;
b) mie­szczą­cy sto ton cze­goś;
c) mo­gą­cy unieść sto ton


Źródła:

SJP.pl

Stuttgarcki

[czy­taj: sztut­garc­ki] przy­miot­nik od: Stutt­gart, mia­sto w po­łud­nio­wej czę­ści Nie­miec


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Stutt­gar­tem, do­ty­czą­cy Stutt­gar­tu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stuttgart

[czy­taj: sztut­gart] mia­sto w Niem­czech


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Niem­czech, sto­li­ca i naj­więk­sze mia­sto kraju związ­ko­we­go Ba­de­nia-Wir­tem­ber­gia;


Stutt­gart ("MAF:", ; szwab­ski "Schduágórd") – mia­sto na pra­wach po­wia­tu le­żą­ce nad rzeką Nec­kar w Niem­czech, sto­li­ca i naj­więk­sze mia­sto kraju związ­ko­we­go Ba­de­nia-Wir­tem­ber­gia, sie­dzi­ba re­jen­cji Stutt­gart oraz re­gio­nu Stutt­gart. 31 grud­nia 2022 roku, z licz­bą miesz­kań­ców wy­no­szą­cą 632 885, Stutt­gart zaj­mo­wał szó­ste miej­sce w Niem­czech pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści[].


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stuttgartczyk

[czy­taj: sztut­gart­czyk] miesz­ka­niec Stutt­gar­tu


Źródła:

SJP.pl

Stuttgartka

[czy­taj: sztut­gart­ka] miesz­kan­ka Stutt­gar­tu (mia­sta w Niem­czech)


Źródła:

SJP.pl

Stutthof

[czy­taj: sztut­hof] hit­le­row­ski obóz kon­cen­tra­cyj­ny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stutysięcznik

sta­tek o wy­por­no­ści stu ty­się­cy ton


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sta­tek o wy­por­no­ści sto ty­się­cy ton


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stutysięczny

przy­miot­nik od­li­czeb­ni­ko­wy

 (1.1) od sto ty­się­cy


Źródła:

Wiktionary

Stuwatowy

ma­ją­cy moc stu watów


Źródła:

SJP.pl

Stuwierszowy

skła­da­ją­cy się ze stu wier­szy


Źródła:

SJP.pl

Stuzłotowy

ma­ją­cy war­tość stu zło­tych


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ma­ją­cy war­tość stu zło­tych

 (1.2) wy­no­szą­cy sto zło­tych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stuzłotówka

ban­knot o no­mi­na­le stu zło­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nu­mizm. mo­ne­ta lub ban­knot któ­re­go war­tość wy­no­si sto zło­tych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stuła

w li­tur­gii ka­to­lic­kiej: ro­dzaj szar­fy za­kła­da­nej przez ka­pła­na do mszy świę­tej i in­nych czyn­no­ści li­tur­gicz­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kośc. szata li­tur­gicz­na pre­zbi­te­rów w for­mie wstę­gi sukna;


Stuła od łac. "stola" (długa szata) – szata li­tur­gicz­na uży­wa­na w li­tur­gii wielu Ko­ścio­łów chrze­ści­jań­skich.

W li­tur­gii rzym­skiej ro­dzaj szar­fy za­kła­da­nej przez ka­pła­na (na szyję, końce zwi­sa­ją swo­bod­nie na pier­siach) i dia­ko­na (uko­śnie, na lewym ra­mie­niu) do mszy i wszel­kich in­nych czyn­no­ści li­tur­gicz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stułbia

ga­tu­nek ja­mo­chło­nów


Źródła:

SJP.pl

Stułbiopław

przed­sta­wi­ciel jed­nej z gro­mad na­le­zą­cych do pa­rzy­deł­kow­ców


Źródła:

SJP.pl

Stułbiopławy

gro­ma­da zwie­rząt na­le­żą­cych do pa­rzy­deł­kow­ców


Stuł­bio­pła­wy (Hy­dro­zoa) – gro­ma­da pa­rzy­deł­kow­ców (Cni­da­ria), obej­mu­ją­ca około 3500 ga­tun­ków, w więk­szo­ści mor­skich, cha­rak­te­ry­zu­ją­cych się sta­dium drob­nej me­du­zy z welum wzdłuż kra­wę­dzi, wicią ko­mór­ki pa­rzy­deł­ko­wej za­mie­nio­ną w kni­do­cyl oraz wy­stę­po­wa­niem prze­mia­ny po­ko­leń (me­ta­ge­ne­za).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stułka

ro­dzaj ka­pe­lu­szo­wych grzy­bów z ro­dzi­ny szcze­ci­nia­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Stuświecowy

1. za­wie­ra­ją­cy sto świec;
2. ża­rów­ka stuś­wie­co­wa - ża­rów­ka ma­ją­ca moc stu watów


Źródła:

SJP.pl

Stużno

Stuż­no – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie opo­czyń­skim, w gmi­nie Opocz­no.

Do 1954 roku ist­nia­ła gmina Stuż­no. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa piotr­kow­skie­go.

Wier­ni ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii św. Do­ro­ty w Pe­try­ko­zach.


Źródła:

Wikipedia

Stwardnienie

1. zgru­bia­łe, twar­de miej­sce na czymś;
2. stward­nie­nie roz­sia­ne - przew­le­kła cho­ro­ba oś­rod­ko­we­go ukła­du ner­wo­we­go; scle­ro­sis mul­ti­plex


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stwardnieć

cza­sow­nik

 (1.1) do­ko­na­ny od|tward­nieć.


Źródła:

Wiktionary

Stwardnióny

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. stward­nia­ły


Źródła:

Wiktionary

Stwarzanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stwa­rzać.


Źródła:

Wiktionary

Stwarzać

1. po­wo­ły­wać kogoś lub coś do ist­nie­nia; kre­o­wać, two­rzyć, robić;
2. po­wo­do­wać coś, np. stwa­rzać przy­chyl­ną at­mos­fe­rę


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) po­wo­ły­wać do ist­nie­nia

 (1.2) sta­wać się przy­czy­ną cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stwierdzalny

da­ją­cy się stwier­dzić


Źródła:

SJP.pl

Stwierdzać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. stwier­dzić)

 (1.1) do­cho­dzić do wnio­sku

 (1.2) mówić z prze­ko­na­niem


Źródła:

Wiktionary

Stwierdzenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) wy­po­wiedź stwier­dza­ją­ca coś, wy­po­wiedź wy­ra­ża­ją­ca prze­ko­na­nie o czymś


Źródła:

Wiktionary

Stwierdzić

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. stwier­dzać)

 (1.1) do­ko­na­ny od|stwier­dzać.


Źródła:

Wiktionary

Stwiha

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka na Ukra­i­nie i Bia­ło­ru­si, pra­wo­brzeż­ny do­pływ Pry­pe­ci;


Stwi­ha (biał. Сцвіга, "Scwi­ha"; ros. Ствига, "Stwi­ga"; ukr. Ствига, "Stwy­ha") – rzeka na Ukra­i­nie i Bia­ło­ru­si, bę­dą­ca pra­wo­brzeż­nym do­pły­wem Pry­pe­ci.

Dłu­gość rzeki wy­no­si 178 km, po­wierzch­nia do­rze­cza 5440 km². Źró­dła rzeki znaj­du­ją się na Po­le­siu Wo­łyń­skim (Ukra­i­na) w oko­li­cach wsi Budki Sno­wi­do­wic­kie - 60 km na wsch. od miej­sco­wo­ści Sarny. Uj­ście Stwi­hy znaj­du­je się w oko­li­cach wsi Pa­host - 10km na wsch. od Tu­ro­wa.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stwolno

Stwol­no – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ra­wic­kim, w gmi­nie Ra­wicz.


Źródła:

Wikipedia

Stwora

stwór, pocz­wa­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. osoba, po­stać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stworek

zdrob­nie­nie od: stwór


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zdrobn. od: stwór

 (1.2) mała, nie­rze­czy­wi­sta isto­ta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stworzenie

isto­ta żywa


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zwie­rzę lub czło­wiek

 (1.2) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stwo­rzyć.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stworzonko

pie­szczot­li­we zdrob­nie­nie od: stwo­rze­nie (dziec­ko lub zwie­rzę); istot­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pieszcz. istot­ka; czło­wie­czek, dzie­ciąt­ko, zwie­rząt­ko


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stworzyciel

ten, kto stwo­rzył; stwór­ca


Źródła:

SJP.pl

Stworzycielka

→ stwo­rzy­ciel; kre­a­tor­ka, stwór­czy­ni


Źródła:

SJP.pl

Stworzyć

1. po­wo­łać kogoś lub coś do ist­nie­nia; wy­kre­o­wać, wy­ko­nać, zro­bić;
2. spo­wo­do­wać coś, np. stwo­rzyć przy­chyl­ną at­mos­fe­rę;
3. prze­no­śnie: nadać komuś lub cze­muś ja­kieś cechy, np. stwo­rzyć zu­peł­nie inną osobę


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. stwa­rzać)

 (1.1) do­ko­na­ny od|stwa­rzać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stwór

isto­ta o dziw­nym, nie­sa­mo­wi­tym wy­glą­dzie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) dziw­na, czę­sto odra­ża­ją­ca isto­ta

 (1.2) gw-pl|Poz­nań. stwo­rze­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stwórca

w re­li­giach mo­no­te­i­stycz­nych: Bóg; Przed­wiecz­ny, Wszech­do­sko­na­ły, Wsze­chwi­dzą­cy, Wsze­chwie­dzą­cy, Wszech­mo­gą­cy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ktoś, kto coś stwo­rzył (zwy­kle coś z ni­cze­go)

 (1.2) rel. przy­do­mek boga, któ­re­mu przy­pi­su­je się stwo­rze­nie wszechś­wia­ta lub ludzi;


Stwór­ca, Stwo­rzy­ciel, Bóg Stwór­ca – isto­ta (czę­sto Bóg), która zgod­nie z wie­rze­nia­mi po­wszech­ny­mi w wielu re­li­giach i mi­to­lo­giach miała po­wo­łać świat i ludzi do ist­nie­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stwórczy

przy­miot­nik od: stwór­ca


przy­miot­nik

 (1.1) wła­ści­wy Stwór­cy: isto­cie bo­skiej

 (1.2) wła­ści­wy stwór­cy: oso­bie, która coś stwo­rzy­ła lub po­tra­fi stwo­rzyć


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stwórczyni

→ stwór­ca; twór­czy­ni, kre­a­tor­ka


Źródła:

SJP.pl

Stychiczny

skła­da­ją­cy się z wer­sów, wier­szo­wa­ny


Źródła:

SJP.pl

Stychometria

nu­me­ro­wa­nie wier­szy po­łą­czo­ne z umie­szcza­niem na mar­gi­ne­sach cyfr oz­na­cza­ją­cych ko­lej­ne wersy


Sty­cho­me­tria – nu­me­ro­wa­nie wier­szy w danym tek­ście, po­łą­czo­ne z umie­szcza­niem na mar­gi­ne­sach cyfr, oz­na­cza­ją­cych ko­lej­ne wersy lub w przy­pad­ku prozy li­nij­ki druku.

Sta­ro­żyt­ni Grecy oraz Rzy­mia­nie mieli zwy­czaj mie­rzyć dłu­gość swo­ich dzieł li­te­rac­kich licz­bą linii. Prze­de wszyst­kim dzie­ła po­e­tyc­kie miały nu­me­ro­wa­ne i li­czo­ne wer­se­ty. W dzie­łach Ho­me­ra linia za­wie­ra­ła około 36 liter i 16 sylab. Tak od­mie­rzo­ne linie na­zy­wa­ne były στιχοι, albo επη.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stychomytia

żywy dia­log w dra­ma­cie wier­szo­wa­nym, bę­dą­cy wy­mia­ną jed­no­wer­so­wych re­plik, za­cho­wu­ją­cych taki sam po­rzą­dek me­trycz­ny, a czę­sto rów­nież skład­nio­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. dy­na­micz­ny, zbu­do­wa­ny z krót­kich, jed­no­wier­szo­wych re­plik dia­log w dra­ma­cie;


Sty­cho­my­tia – w an­tycz­nym dra­ma­cie grec­kim ży­wio­ło­wy dia­log po­sta­ci sce­nicz­nych, zło­żo­ny z jed­no­wer­so­wych re­plik wy­po­wia­da­nych na­prze­mien­nie (wy­po­wiedź każ­dej z dwóch po­sta­ci skła­da się z jed­ne­go, peł­ne­go wier­sza).

W przy­pad­ku dwu­wier­szo­wych wy­po­wie­dzi sto­su­je się nazwę "dy­sty­cho­my­tia".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Styczeń

pier­wszy mie­siąc roku ka­len­da­rzo­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pier­wszy mie­siąc w roku (wg ka­len­da­rza gre­go­riań­skie­go i ju­liań­skie­go);

 (1.2) stpol. luty


Sty­czeń – pier­wszy mie­siąc w roku, we­dług ka­len­da­rza gre­go­riań­skie­go ma 31 dni. Sty­czeń jest mie­sią­cem zi­mo­wym na pół­ku­li pół­noc­nej, a let­nim na po­łud­nio­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Styczka

1. w tech­ni­ce: część styku bez­poś­red­nio przy­le­ga­ją­ca do in­ne­go ele­men­tu in­sta­la­cji elek­trycz­nej;
2. daw­niej, rzad­ko: miej­sce dot­knię­cia się po­łą­cze­nia; styk, stycz­ność


Źródła:

SJP.pl

Styczna

pro­sta stycz­na do krzy­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geom. linia pro­sta ma­ją­ca punkt wspól­ny z krzy­wą lub po­wierzch­nią, nie­prze­ci­na­ją­ca jej w tym punk­cie;

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) M. i W. ż. od stycz­ny


Pro­sta stycz­na for­mu­la_1 do krzy­wej for­mu­la_2 w punk­cie for­mu­la_3 to pro­sta, która jest gra­nicz­nym po­ło­że­niem siecz­nych for­mu­la_4 prze­cho­dzą­cych przez punk­ty for­mu­la_3 i for­mu­la_6 gdy punkt for­mu­la_7 dąży (zbli­ża się) do punk­tu for­mu­la_3 po krzy­wej for­mu­la_2.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stycznie

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) w spo­sób stycz­ny; do­ty­ka­jąc cze­goś w jed­nym punk­cie, bez prze­ci­na­nia tego w danym miej­scu


Źródła:

Wiktionary

Stycznik

elek­tro­me­cha­nicz­ne urzą­dze­nie włą­cza­ją­ce i wy­łą­cza­ją­ce ob­wo­dy elek­trycz­ne


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) elektr. urzą­dze­nie elek­tro­me­cha­nicz­ne do za­my­ka­nia i prze­ry­wa­nia ob­wo­dów elek­trycz­nych śred­niej mocy;


Stycz­nik – elek­trycz­ny łącz­nik me­cha­niz­mo­wy, któ­re­go ze­sty­ki ro­bo­cze są za­my­ka­ne i ot­wie­ra­ne przy po­mo­cy zdal­nie ste­ro­wa­ne­go elek­tro­ma­gne­su. Stycz­ni­ki są po­wszech­nie sto­so­wa­ne w ukła­dach au­to­ma­ty­ki prze­my­sło­wej do za­łą­cza­nia ob­wo­dów głów­nych w nor­mal­nych wa­run­kach pracy ob­wo­du i przy prze­cią­że­niach. Ze wzglę­du brak za­bez­pie­czeń nad­mia­ro­wo­prą­do­wych, nie służą do ro­złą­cza­nia prą­dów zwar­cio­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stycznikowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stycz­ni­kiem, do­ty­czą­cy stycz­ni­ka


Źródła:

Wiktionary

Styczniowy

→ sty­czeń


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy stycz­nia, dzie­ją­cy się w stycz­niu


Patrz:styczeń

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Styczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zet­knię­cie się z kimś lub czymś

 (1.2) cecha tego, co stycz­ne

 (1.3) geom. po­sia­da­nie wspól­nej stycz­nej


Źródła:

Wiktionary

Styczny

sty­ka­ją­cy się z czymś w jed­nym punk­cie


przy­miot­nik

 (1.1) sty­ka­ją­cy się w jed­nym punk­cie; taki, który przy­le­ga do cze­goś

 (1.2) zbie­ga­ją­cy się w danym za­gad­nie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Styczyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stydnąć

cza­sow­nik

 (1.1) stpol. sty­gnąć


Źródła:

Wiktionary

Styg

daw­niej: wy­so­ka czap­ka; kło­buk, koł­pak


Źródła:

SJP.pl

Stygijski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) poet. zwią­za­ny ze Styk­sem, do­ty­czą­cy Styk­su


Źródła:

Wiktionary

Stygimoloch

ro­dzaj di­no­za­u­ra z ro­dzi­ny pa­chy­ce­fa­lo­za­u­rów; ste­no­tol


Sty­gi­mo­loch ("Sty­gi­mo­loch spi­ni­fer") – di­no­za­ur z ro­dzi­ny pa­chy­ce­fa­lo­za­u­rów (Pa­chy­cep­ha­lo­sa­u­ri­dae); jego nazwa zna­czy "cier­ni­sty dia­beł".

Żył w epoce póź­nej kredy (68-65 mln lat temu) na te­re­nach Ame­ry­ki Pół­noc­nej. Dłu­gość ciała do 3 m, wy­so­kość ok. 1,7 m masa ok. 70 kg. Jego szcząt­ki zna­le­zio­no w USA (stany Mon­ta­na, Wy­o­ming).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stygmasterol

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ste­ro­li


Styg­ma­ste­rol, – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ste­ro­li. Wy­stę­pu­je na­tu­ral­nie w ziar­nie soi. Jest wy­ko­rzy­sty­wa­ny w prze­my­śle far­ma­ce­u­tycz­nym oraz przy syn­te­zie hor­mo­nów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stygmat

1. znak, któ­rym pięt­no­wa­no w sta­ro­żyt­no­ści nie­wol­ni­ków;
2. zna­mię, znak, pięt­no;
3. rana na ciele przy­po­mi­na­ją­ca rany z ukrzy­żo­wa­ne­go ciała Chry­stu­sa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przen. pięt­no, zna­mię, oz­na­ka

 (1.2) rel. rana po­ja­wia­ją­ca się na ciele mi­sty­ków chrze­ści­jań­skich prze­ży­wa­ją­cych w ek­sta­zie Mękę Pań­ską;

 (1.3) szt. przed­sta­wie­nie w sztu­ce rany w boku lub koń­czy­nie u świę­tych mi­sty­ków


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stygmatyczka

ko­bie­ta, u któ­rej po­ja­wia­ją się styg­ma­ty


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. ko­bie­ta ze śla­da­mi ran Chry­stu­so­wych na ciele


Styg­ma­tycz­ka – spek­takl te­le­wi­zyj­ny Sceny Faktu Te­a­tru Te­le­wiz­ji z 2008 w re­ży­se­rii Woj­cie­cha No­wa­ka, opo­wia­da­ją­cy o lo­sach mi­stycz­ki chrze­ści­jań­skiej Wandy Bo­ni­szew­skiej, sio­stry z bez­ha­bi­to­we­go Zgro­ma­dze­nia Sióstr od Anio­łów.

Autor sce­na­riu­sza oparł się głów­nie na wspom­nie­niach zmar­łej w opi­nii świę­to­ści za­kon­ni­cy, ra­dziec­kich do­ku­men­tach są­do­wych, ope­ra­cyj­nych do­ku­men­tach pol­skich i ra­dziec­kich służb bez­pie­czeń­stwa.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stygmatyczny

→ styg­mat, → styg­ma­tyzm


Patrz:stygmat, → stygmatyzm

Źródła:

SJP.pl

Stygmatyk

osoba, u któ­rej po­ja­wia­ją się styg­ma­ty


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. osoba ze śla­da­mi ran Chry­stu­so­wych na ciele


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stygmatyzacja

1. pu­blicz­ne po­tę­pia­nie ja­kiejś osoby lub grupy; pięt­no­wa­nie;
2. w re­li­gii: po­ja­wie­nie się u kogoś styg­ma­tów


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pu­blicz­ne po­tę­pia­nie danej osoby lub grupy

 (1.2) pro­ces na­da­wa­nia, czę­sto ne­ga­tyw­nych, okre­śleń oso­bom, gru­pom lub ka­te­go­riom spo­łecz­nym


Zo­bacz też: styg­ma­ty­za­cja w re­li­gii

Styg­ma­ty­za­cja – ne­ga­tyw­ne iden­ty­fi­ko­wa­nie ja­kiejś osoby lub grupy osób i ste­re­o­ty­po­we odrzu­ca­nie ich (dy­skry­mi­no­wa­nie) w kon­tak­tach spo­łecz­nych. Styg­ma­ty­za­cja jest efek­tem po­sia­da­nie atry­bu­tu dy­skre­dy­tu­ją­ce­go, który może być wi­docz­ny i roz­poz­na­wal­ny od razu lub ukry­ty i wi­docz­ny do­pie­ro po cza­sie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stygmatyzm

1. wy­stę­po­wa­nie u kogoś styg­ma­tów;
2. w op­ty­ce: wła­ści­wość ukła­du so­cze­wek po­le­ga­ją­ca na sku­pia­niu się pro­mie­ni świa­tła wy­cho­dzą­cych z jed­ne­go punk­tu (nie­le­żą­ce­go na głów­nej osi ukła­du) rów­nież w jed­nym punk­cie


Źródła:

SJP.pl

Stygmatyzowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|styg­ma­ty­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stygmatyzować

naz­na­czać, na­da­wać styg­ma­ty


Źródła:

SJP.pl

Styk

1. miej­sce, w któ­rym do­ty­ka­ją się linie, po­wierzch­nie;
2. po­wią­za­nie róż­nych zja­wisk, za­zę­bia­nie się, po­gra­ni­cze dzie­dzin;
3. po­łą­cze­nie ele­men­tów ukła­du elek­trycz­ne­go za­pew­nia­ją­ce prze­pływ prądu;
4. część urzą­dze­nia do­brze prze­wo­dzą­ca prąd


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) elektr. ele­ment ob­wo­du, poz­wa­la­ją­cy włą­czać lub wy­łą­czać prze­pływ prądu

 (1.2) miej­sce, w któ­rym do­ty­ka­ją się dwie pła­szczyz­ny, fi­gu­ry itp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Styka

przy­su­wać do sie­bie obiek­ty, aż do zet­knię­cia; przy­ty­kać; przy­kła­dać


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stykać

przy­su­wać do sie­bie obiek­ty, aż do zet­knię­cia; przy­ty­kać; przy­kła­dać


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny (dk. zet­knąć)

 (1.1) przy­su­wać do sie­bie obiek­ty, aż do zet­knię­cia

 (1.2) po­wo­do­wać spot­ka­nie, zna­jo­mość dwóch lub wię­cej osób

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny sty­kać się (dk. zet­knąć się)

 (2.1) przy­le­gać do cze­goś

 (2.2) wcho­dzić z kimś lub z czymś w bez­poś­red­ni kon­takt

 (2.3) są­sia­do­wać ze sobą, współ­wy­stę­po­wać z czymś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Styknyć

cza­sow­nik do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. wy­star­czyć


Źródła:

Wiktionary

Styknąć

1. w gwa­rze ślą­skiej: star­czyć, wy­star­czyć;
2. sty­knąć się - zet­knąć się, spot­kać się


Źródła:

SJP.pl

Stykowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stykowy

→ styk


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sty­kiem, do­ty­czą­cy styku


Patrz:styk

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Styks

mit. gr. jedna z rzek w Ha­de­sie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. głów­na rzeka Ha­de­su;


Styks (gr. Στύξ Stýx, łac. Styx) – w mi­to­lo­gii grec­kiej głów­na spoś­ród pię­ciu rzek Ha­de­su, przez którą mu­sia­ła prze­pra­wić się każda dusza zmar­łej osoby w dro­dze do kra­i­ny zmar­łych. Przez Styks prze­wo­ził Cha­ron. Wy­pły­wa­ła z Oke­a­no­sa, a jej wody wpa­da­ły do Ko­ky­tos.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Styksowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) mitgr. od­no­szą­cy się do Styk­su, do­ty­czą­cy Styk­su


Źródła:

Wiktionary

Stykówka

sty­ko­wa od­bit­ka fo­to­gra­ficz­na, uzy­ski­wa­na w kon­sek­wen­cji po­ło­że­nia naś­wiet­lo­nej błony fo­to­gra­ficz­nej bez­poś­re­nio na pa­pier świa­tło­czu­ły


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fot. od­bit­ka fo­to­gra­ficz­na słu­żą­ca do uzy­ska­nia wglą­dó­wek, wy­ko­na­na przez naś­wiet­le­nie pa­pie­ru świa­tło­czu­łe­go przez ne­ga­ty­wy po­ło­żo­ne bez­poś­red­nio na tym pa­pie­rze


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Styl

1. cechy cha­rak­te­ry­zu­ją­ce sztu­kę ja­kiejś epoki, ja­kie­goś twór­cy lub re­gio­nu;
2. spo­sób bycia, ubie­ra­nia się cha­rak­te­ry­stycz­ny dla ja­kiejś osoby;
3. w spor­cie: wy­ko­ny­wa­nie od­po­wied­nich ru­chów cha­rak­te­ry­stycz­nych dla danej dy­scy­pli­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) spo­sób wy­ra­ża­nia się; spo­sób mó­wie­nia, pi­sa­nia;

 (1.2) spo­sób czy­je­goś po­stę­po­wa­nia, za­cho­wa­nia

 (1.3) ze­spół cech cha­rak­te­ry­stycz­nych dla da­ne­go re­gio­nu, epoki itp.

 (1.4) sport. ruchy wła­ści­we danej dy­scy­pli­nie spor­to­wej

 (1.5) ro­dzaj sta­ro­żyt­ne­go przy­rzą­du do pi­sa­nia, rylec

 (1.6) in­form. wy­gląd ele­men­tu stro­ny HTML, na­da­wa­ny za po­mo­cą CSS


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stylaria

pier­ście­ni­ca z gro­ma­dy ską­po­szcze­tów


Sty­la­ria ("Sty­la­ria la­cu­stris" (Lin­na­e­us, 1767)) – ga­tu­nek wolno ży­ją­cej wod­nej pier­ście­ni­cy z ro­dzi­ny Na­i­di­dae z pod­gro­ma­dy ską­po­szcze­tów. Zwie­rzę można łatwo roz­poz­nać po dłu­gim, skie­ro­wa­nym do przo­du czuł­ku znaj­du­ją­cym się na głów­ce.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stylben

wę­glo­wo­dór wie­lo­pier­ście­nio­wy sto­so­wa­ny jako scyn­ty­la­tor (sub­stan­cja emi­tu­ją­ca świa­tło pod wpły­wem pro­mie­nio­wa­nia jo­ni­zu­ją­ce­go); stil­ben


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. sub­stan­cja emi­tu­ją­ca świa­tło pod wpły­wem pro­mie­nio­wa­nia jo­ni­zu­ją­ce­go;


Styl­ben (stil­ben) – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy wie­lo­pier­ście­nio­wych wę­glo­wo­do­rów aro­ma­tycz­nych i nie­na­sy­co­nych. Wy­stę­pu­je w dwóch od­mia­nach izo­me­rycz­nych trans i cis (izo­stil­ben). Two­rzy be­zbarw­ne lub żół­ta­we krysz­ta­ły. Łatwo po­li­me­ry­zu­je two­rząc po­li­mer – po­li­stil­ben.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stylbenowy

barw­nik stil­be­no­wy; barw­nik syn­te­tycz­ny do bar­wie­nia tka­nin lub pa­pie­ru


Źródła:

SJP.pl

Stylbit

po­spo­li­ty mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów; stil­bit, des­min


Źródła:

SJP.pl

Stylik

1. po­tocz­ne zdrob­nie­nie od: styl (język);
2. ple­cha wtór­na niek­tó­rych po­ro­stów; trzo­ne­czek;
3. re­gio­nal­nie: małe sty­li­sko; rącz­ka, trzo­nek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stylikowce

przed­sta­wi­ciel po­drzę­du owa­dów z rzędu błon­kó­wek; trzon­ków­ka, sty­li­ków­ka


Źródła:

SJP.pl

Stylikowiec

przed­sta­wi­ciel po­drzę­du owa­dów z rzędu błon­kó­wek; trzon­ków­ka, sty­li­ków­ka


Źródła:

SJP.pl

Styling

[czy­taj: staj­ling]
1. sty­li­za­cja fry­zu­ry;
2. pro­jek­to­wa­nie mod­nych przed­mio­tów użyt­ko­wych


Źródła:

SJP.pl

Styliolit

utwór ge­o­lo­gicz­ny o po­sta­ci nie­wiel­kich słup­ków, pi­ra­mi­dek lub stoż­ków, wy­stę­pu­ją­cy na pła­szczyź­nie warstw wa­pie­ni i do­lo­mi­tów; sty­lo­lit


Źródła:

SJP.pl

Stylisko

drew­nia­ny, po­dłuż­ny uchwyt na­rzę­dzia ręcz­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) drew­nia­ny, po­dłuż­ny uchwyt na­rzę­dzia


Sty­li­sko – uchwyt ręcz­nych na­rzę­dzi go­spo­dar­skich, bu­dow­la­nych, ogrod­ni­czych, broni i sprzę­tu al­pi­ni­stycz­ne­go. Za­mien­nie sto­su­je się rów­nież nazwę – trzo­nek lub drzew­ce. Nazwa sto­so­wa­na także w od­nie­sie­niu do krót­kiej ręcz­nej broni obu­cho­wej.

Sty­li­sko wy­ko­na­ne jest w po­sta­ci drew­nia­nej be­lecz­ki, naj­czę­ściej o prze­kro­ju okrą­głym lub owal­nym, i wy­mia­rach za­leż­nych od na­rzę­dzia, do któ­re­go zo­sta­ło wy­ko­na­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stylista

1. pi­sarz lub mówca oce­nia­ny z punk­tu wi­dze­nia war­to­ści jego stylu;
2. osoba two­rzą­ca czyjś wi­ze­ru­nek po­przez dobór od­po­wied­niej fry­zu­ry, ma­ki­ja­żu, ubio­ru itp.;
3. pro­jek­tant mod­nych przed­mio­tów użyt­ko­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pi­sarz, mówca oce­nia­ny ze wzglę­du na jego styl

 (1.2) osoba two­rzą­ca czyjś wi­ze­ru­nek, do­ra­dza­jąc od­po­wied­ni strój, ma­ki­jaż, fry­zu­rę itp.

 (1.3) pro­jek­tant mody, fry­zur, wnętrz itp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stylistka

→ sty­li­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta kre­u­ją­ca czyjś wi­ze­ru­nek


Sty­list­ka (oryg. "Per­so­nal Shop­per") – fran­cu­sko-nie­miec­ki thril­ler z 2016 roku w re­ży­se­rii Oli­vie­ra As­sa­y­a­sa. Głów­ną rolę w fil­mie za­gra­ła ame­ry­kań­ska ak­tor­ka Kri­sten Ste­wart. Zdję­cia krę­co­no w Pa­ry­żu, Pra­dze i Oma­nie (m.in. w Ma­ska­cie).

Pre­mie­ra filmu od­by­ła się 17 maja 2016 roku pod­czas 69. Mię­dzy­na­ro­do­we­go Fe­sti­wa­lu Fil­mo­we­go w Can­nes. Sie­dem mie­się­cy póź­niej, 14 grud­nia, obraz tra­fił do kin na te­re­nie Fran­cji.


Patrz:stylista

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stylistyczny

w ję­zy­ku, li­te­ra­tu­rze, sztu­ce: wy­ni­ka­ją­cy ze stylu, zwią­za­ny ze sty­lem


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sty­li­sty­ką, do­ty­czą­cy sty­li­sty­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stylistyk

osoba zaj­mu­ją­ca się sty­li­sty­ką


Źródła:

SJP.pl

Stylistyka

1. nauka o stylu; dział li­te­ra­tu­roz­naw­stwa i ję­zy­koz­naw­stwa zaj­mu­ją­cy się opi­sem i ana­li­zą sty­lów ję­zy­ko­wych;
2. styl cha­rak­te­ry­stycz­ny dla twór­cy, dzie­ła lub epoki


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. jęz. dział nauki zaj­mu­ją­cy się opi­sem i ana­li­zą sty­lów ję­zy­ko­wych

 (1.2) liter. ar­chit. muz. szt. styl cha­rak­te­ry­stycz­ny dla da­ne­go twór­cy lub dzie­ła


Sty­li­sty­ka – dy­scy­pli­na z po­gra­ni­cza nauki o li­te­ra­tu­rze i ję­zy­koz­naw­stwa, zaj­mu­ją­ca się spo­so­ba­mi ję­zy­ko­we­go uksz­tał­to­wa­nia wy­po­wie­dzi, ana­li­zu­ją­ca tekst pod wzglę­dem ce­lo­wo­ści, przy­dat­no­ści i sto­sow­no­ści uży­tych w nim środ­ków ję­zy­ko­wych.

Sty­li­sty­ka wy­ko­rzy­stu­je na swoje po­trze­by wszyst­kie dzia­ły nauki o ję­zy­ku: fo­ne­ty­kę, aby móc zba­dać war­tość brzmie­nio­wą tek­stu; mor­fo­lo­gię i sło­wot­wór­stwo, które mogą być po­moc­ne np.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stylita

dawny, wschod­ni asce­ta, który spę­dzał życie na szczy­cie wy­so­kie­go słupa; słup­nik


Źródła:

SJP.pl

Stylizacja

1. sty­li­stycz­ne opra­co­wa­nie tek­stu;
2. ce­lo­we wpro­wa­dze­nie do ut­wo­ru li­te­rac­kie­go lub dzie­ła sztu­ki cech okre­ślo­ne­go stylu; sty­li­zo­wa­nie;
3. w pla­sty­ce: de­ko­ra­cyj­ne kształ­to­wa­nie formy przed­sta­wio­nych po­sta­ci lub przed­mio­tów;
4. ze­sta­wie­nie róż­nych ele­men­tów tak, aby two­rzy­ły ca­łość jed­no­rod­ną sty­li­stycz­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) na­da­wa­nie cze­muś pew­ne­go stylu

 (1.2) na­kła­da­nie ma­ki­ja­żu i przy­go­to­wa­nie mo­del­ki lub mo­de­la do zdjęć, po­ka­zu


Sty­li­za­cja – prze­jaw in­ter­tek­stu­al­no­ści, ce­lo­we na­śla­do­wa­nie w wy­po­wie­dzi bę­dą­cej re­a­li­za­cją da­ne­go stylu wy­bra­nych cech stylu in­ne­go, wy­raź­nie od­ci­na­ją­ce­go się, da­ją­ce­go roz­poz­nać jako cudzy i zew­nętrz­ny. Styl ten jest tzw. wzor­cem sty­li­za­cyj­nym. Bu­do­wa ut­wo­ru sty­li­zo­wa­ne­go jest dwu­gło­so­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stylizacyjny

przy­miot­nik od: sty­li­za­cja


Źródła:

SJP.pl

Stylizator

osoba sty­li­zu­ją­ca coś


Źródła:

SJP.pl

Stylizatorka

ko­bie­ta sty­li­zu­ją­ca coś; sty­list­ka


Źródła:

SJP.pl

Stylizatorski

→ sty­li­za­tor­stwo


Patrz:stylizatorstwo

Źródła:

SJP.pl

Stylizatorstwo

sty­li­za­cja, zwła­szcza prze­sad­na, fał­szy­wa lub nie­po­trzeb­na


Źródła:

SJP.pl

Stylizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sty­li­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stylizowany

1. upo­dab­niać wy­po­wiedź ustną lub tekst pi­sa­ny do za­ło­żo­ne­go stylu;
2. w pla­sty­ce: sto­so­wać or­na­men­ty­kę w przed­sta­wia­niu po­sta­ci lub przed­mio­tów, zmie­nia­jąc ich kształt i zdob­nict­wo;
3. sty­li­zo­wać się - na­śla­do­wać kogoś w za­cho­wa­niu lub ubio­rze


przy­miot­nik

 (1.1) po­sia­da­ją­cy cechy pew­ne­go stylu, przed­sta­wio­ny lub sfor­mu­ło­wa­ny na wzór okre­ślo­ne­go stylu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stylizować

1. upo­dab­niać wy­po­wiedź ustną lub tekst pi­sa­ny do za­ło­żo­ne­go stylu;
2. w pla­sty­ce: sto­so­wać or­na­men­ty­kę w przed­sta­wia­niu po­sta­ci lub przed­mio­tów, zmie­nia­jąc ich kształt i zdob­nict­wo;
3. sty­li­zo­wać się - na­śla­do­wać kogoś w za­cho­wa­niu lub ubio­rze


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. wy­sty­li­zo­wać)

 (1.1) do­ko­ny­wać sty­li­za­cji

 (1.2) do­ko­ny­wać sty­li­stycz­ne­go opra­co­wa­nia tek­stu

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny sty­li­zo­wać się (dk. wy­sty­li­zo­wać się)

 (2.1) na­śla­do­wać kogoś w za­cho­wa­niu lub w wy­glą­dzie, ubio­rze itd.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stylo

daw­niej: taśma do odt­wa­rza­nia i re­je­stra­cji dźwię­ków; stil, stilo


Źródła:

SJP.pl

Stylobat

w sta­ro­żyt­nych świą­ty­niach grec­kich i rzym­skich: cokół sta­no­wią­cy pod­sta­wę ko­lum­na­dy


Sty­lo­bat (gr. "στυλοβάτης" od "στῦλος" „filar, pod­po­ra, ko­lum­na” i "βαίνω" „stą­pać”) – górna po­wierzch­nia ka­mien­nej pod­sta­wy (kre­pi­do­my) an­tycz­nych bu­dow­li (głów­nie świą­tyń), naj­wyż­szy sto­pień ste­re­o­ba­tu. Dźwi­gał on całą kon­struk­cję bu­dow­li. W po­rząd­ku do­ryc­kim bez­poś­red­nio na nim stały ko­lum­ny. Po­wierzch­nia sty­lo­ba­tu była lekko wy­brzu­szo­na, co po­wo­do­wa­ło złu­dze­nie op­tycz­ne po­le­ga­ją­ce na usu­nię­ciu po­zor­nej wklę­sło­ści pe­ry­sta­zy i jed­no­cze­śnie sprzy­ja­ło lep­sze­mu od­pro­wa­dza­niu wód opa­do­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stylofon

elek­tro­nicz­ny in­stru­ment mu­zycz­ny w for­mie nie­wiel­kie­go, pła­skie­go pu­deł­ka z umie­szczo­ną wzdłuż dłuż­sze­go boku kla­wia­tu­rą wy­ko­na­ną z me­ta­lo­wych pły­tek


Sty­lo­fon – elek­tro­nicz­ny in­stru­ment mu­zycz­ny. Ma formę nie­wiel­kie­go, pła­skie­go pu­deł­ka z umie­szczo­ną wzdłuż dłuż­sze­go boku kla­wia­tu­rą wy­ko­na­ną z me­ta­lo­wych pły­tek. Kla­wia­tu­ra pier­wszych mo­de­li miała 20 kla­wi­szy (skala g–d2), ko­lej­nych – 44. Kla­wia­tu­rę ob­słu­gu­je się ry­si­kiem (sty­lu­sem). In­stru­ment po­sia­da dwa prze­łącz­ni­ki: za­si­la­nia oraz vi­bra­to, który zmie­nia cha­rak­te­ry­sty­kę wyt­wa­rza­ne­go przez ge­ne­ra­tor drgań dźwię­ku, de­ko­ru­jąc go efek­tem wi­bra­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stylolit

utwór ge­o­lo­gicz­ny o po­sta­ci nie­wiel­kich słup­ków, pi­ra­mi­dek lub stoż­ków, wy­stę­pu­ją­cy na pła­szczyź­nie warstw wa­pie­ni i do­lo­mi­tów; sty­lio­lit


Źródła:

SJP.pl

Stylometria

me­to­da ba­da­nia stylu pi­sa­rza


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) sta­ty­stycz­na ana­li­za tek­stu pod wzglę­dem cech jego stylu w celu usta­le­nia jego au­tor­stwa lub chro­no­lo­gii;


Sty­lo­me­tria (gr. στῦλος „słup” i μέτρον „miara”) – me­to­da ana­li­zy dzie­ła sztu­ki dla usta­le­nia sta­ty­stycz­nej cha­rak­te­ry­sty­ki stylu au­to­ra. Służy głów­nie roz­strzy­ga­niu kwe­stii au­tor­stwa dzieł ano­ni­mo­wych bądź chro­no­lo­gii prze­ka­zu. Za­ło­że­nia sty­lo­me­trii przed­sta­wił w roku 1890 Win­cen­ty Lu­to­sław­ski, w pracy „Prin­ci­pes de sty­lo­me­trie”.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stylon

sti­lon (rza­dziej);
1. mocne włó­kno po­lia­mi­do­we;
2. tka­ni­na z włó­kna o tej samej naz­wie


Źródła:

SJP.pl

Stylonowy

→ sty­lon; sti­lo­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Stylony

de­li­kat­ne dam­skie poń­czo­chy


Źródła:

SJP.pl

Stylotwórczy

ma­ją­cy wpływ na two­rze­nie się stylu


Źródła:

SJP.pl

Stylować

po­tocz­nie: na­da­wać tek­sto­wi styl gra­ficz­ny


Źródła:

SJP.pl

Stylowość

→ sty­lo­wy


Patrz:stylowy

Źródła:

SJP.pl

Stylowy

1. po­sia­da­ją­cy usta­lo­ny styl, utrzy­ma­ny w ja­kimś jed­no­rod­nym stylu;
2. bę­dą­cy w do­brym stylu; gu­stow­ny;
3. od­no­szą­cy się do stylu w li­te­ra­tu­rze, sztu­ce, spor­cie itp.


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który jest utrzy­ma­ny w okre­ślo­nym stylu

 (1.2) taki, który jest w do­brym stylu

 (1.3) taki, który od­no­si się do stylu w li­te­ra­tu­rze, sztu­ce, spor­cie itp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Styloznawstwo

nauka, wie­dza o sty­lach


Źródła:

SJP.pl

Stylus

1. pa­łecz­ka do ob­słu­gi urzą­dzeń elek­tro­nicz­nych z ekra­nem do­ty­ko­wym; rysik;
2. rylec do pi­sa­nia na ta­blicz­kach pow­le­czo­nych wo­skiem, uży­wa­ny w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie; styl


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stylówa

po­tocz­nie: wi­ze­ru­nek, wy­gląd zew­nętrz­ny danej osoby; image, wizaż, out­fit, sty­lów­ka, look


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. żart. sty­li­za­cja, ze­sta­wie­nie ele­men­tów ubio­ru, do­dat­ków, fry­zu­ry, ma­ki­ja­żu itp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stylówka

po­tocz­nie: wi­ze­ru­nek, wy­gląd zew­nętrz­ny danej osoby; image, wizaż, out­fit, sty­ló­wa, look


Źródła:

SJP.pl

Stymulacja

1. za­chę­ca­nie do ja­kiejś ak­tyw­no­ści; bo­dziec, pod­nie­ta, po­bud­ka;
2. w bio­lo­gii: po­bu­dza­nie or­ga­niz­mu (np. jego na­rzą­dów, tka­nek) przez bodź­ce, np. che­micz­ne, fi­zycz­ne; sty­mu­lo­wa­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­bu­dza­nie do ak­tyw­no­ści, roz­wo­ju

 (1.2) biol. wy­wo­ły­wa­nie stanu po­bu­dze­nia w or­ga­niz­mie przez bo­dziec zew­nętrz­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stymulacyjny

przy­miot­nik od: sty­mu­la­cja


Źródła:

SJP.pl

Stymulant

w me­dy­cy­nie: śro­dek far­ma­ko­lo­gicz­ny przy­wra­ca­ją­cy pa­cjen­to­wi chęć dzia­ła­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bo­dziec wzma­ga­ją­cy pro­ce­sy ży­cio­we, zob. sty­mu­la­tor.

 (1.2) książk. bo­dziec, zob. sti­mu­lus.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stymulanta

w me­dy­cy­nie: śro­dek far­ma­ko­lo­gicz­ny przy­wra­ca­ją­cy pa­cjen­to­wi chęć dzia­ła­nia


Źródła:

SJP.pl

Stymulator

1. w me­dy­cy­nie: apa­rat po­bu­dza­ją­cy ko­mór­ki ży­we­go or­ga­niz­mu, po­wo­du­ją­cy wyt­wa­rza­nie okre­ślo­nych bodź­ców, np. sty­mu­la­tor (roz­rusz­nik) serca; po­bu­dzacz;
2. w bio­lo­gii: pre­pa­rat fi­zycz­ny lub che­micz­ny po­bu­dza­ją­cy pro­ce­sy ży­cio­we or­ga­niz­mu, np. sty­mu­la­tor wzro­stu ro­ślin;
3. książ­ko­wo: czyn­nik za­chę­ca­ją­cy do pod­ję­cia ja­kie­goś dzia­ła­nia, np. sty­mu­la­tor zmian, roz­wo­ju, po­stę­pu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) czyn­nik po­bu­dza­ją­cy dzia­ła­nie, bo­dziec, sty­mu­lant


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stymulowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sty­mu­lo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stymulować

1. wzma­gać pro­ce­sy ży­cio­we or­ga­niz­mu po­przez bo­dziec, im­puls; po­bu­dzać, pod­nie­cać;
2. książ­ko­wo: po­bu­dzać do ja­kie­goś dzia­ła­nia, do wzmo­żo­nej ak­tyw­no­ści; za­chę­cać


cza­sow­nik prze­chod­ni

 (1.1) po­bu­dzać do dzia­ła­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stymulujący

1. wzma­gać pro­ce­sy ży­cio­we or­ga­niz­mu po­przez bo­dziec, im­puls; po­bu­dzać, pod­nie­cać;
2. książ­ko­wo: po­bu­dzać do ja­kie­goś dzia­ła­nia, do wzmo­żo­nej ak­tyw­no­ści; za­chę­cać


przy­miot­nik

 (1.1) książk. zwięk­sza­ją­cy ak­tyw­ność or­ga­niz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stynka

ryba z ro­dzi­ny styn­ko­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Os­me­rus eper­la­nus|ref=tak., mała ryba o du­żych łu­skach;


Styn­ka ("Os­me­rus eper­la­nus") – ana­dro­micz­na ryba z ro­dzi­ny styn­ko­wa­tych (Os­me­ri­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stynkokształtne

rząd ryb pro­mie­nio­płet­wych


Styn­koksz­tałt­ne (Os­me­ri­for­mes) – rząd ryb pro­mie­nio­płet­wych (Ac­ti­nop­te­ry­gii) z grupy przed­kol­co­płet­wych, obej­mu­ją­cy ga­tun­ki ana­dro­micz­ne, tzn. spę­dza­ją­ce więk­szość życia w morzu, a na tarło wpły­wa­ją­ce do wód słod­kich. W za­pi­sie ko­pal­nym znane są z po­kła­dów pa­le­o­ge­nu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stynkowate

o ce­chach styn­ko­wa­tych (ro­dzi­na ryb)


Styn­ko­wa­te (Os­me­ri­dae) – ro­dzi­na nie­du­żych, ana­dro­micz­nych ryb styn­koksz­tałt­nych (Os­me­ri­for­mes). Są po­ła­wia­ne go­spo­dar­czo. Naj­star­sze ślady styn­ko­wa­tych w za­pi­sie ko­pal­nym znane są z po­kła­dów pa­le­o­ce­nu ("Spe­ir­sa­e­nig­ma lin­do­ei").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stynkowaty

o ce­chach styn­ko­wa­tych (ro­dzi­na ryb)


Źródła:

SJP.pl

Stypa

1. uczta po­grze­bo­wa;
2. u ludów pier­wot­nych: uczta obrzę­do­wa ku czci zmar­łe­go;
3. w gwa­rze miej­skiej: za­baw­na hi­sto­ria, heca;
4. w gwa­rze stu­denc­kiej: sty­pen­dium so­cjal­ne


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. gastr. po­czę­stu­nek or­ga­ni­zo­wa­ny po po­grze­bie;


Stypa (też "uczta po­grze­bo­wa, kon­so­la­cja", od con­so­la­tio – ulga, po­cie­cha) – u Sło­wian uro­czy­sta uczta or­ga­ni­zo­wa­na z po­wo­du śmier­ci kogoś bli­skie­go lub zna­nej osoby, wo­jow­ni­ka albo wodza. Uczty takie or­ga­ni­zo­wa­no na cmen­ta­rzach zwa­nych żal­ni­ka­mi, co u Sło­wian wschod­nich i po­łud­nio­wych przetr­wa­ło w po­sta­ci po­łą­czo­nych z ucz­to­wa­niem ob­cho­dów Za­du­szek.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stypendialny

do­ty­czą­cy sty­pen­dium, zwią­za­ny ze sty­pen­dium


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze sty­pen­dium, do­ty­czą­cy sty­pen­diów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stypendium

pomoc fi­nan­so­wa udzie­la­na na jakiś czas stu­den­tom, ucz­niom, pra­cow­ni­kom na­u­ko­wym, ar­ty­stom


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pomoc fi­nan­so­wa udzie­la­na oso­bom kształ­cą­cym się lub pro­wa­dzą­cym ba­da­nia na­u­ko­we

 (1.2) nauka, stu­dia lub ba­da­nia na­u­ko­we fi­nan­so­wa­ne przez daną in­sty­tu­cję

 (1.3) kośc. ofia­ra za od­pra­wie­nie mszy


na­le­ży do­pra­co­wać:

"przed­sta­wio­no sy­tu­a­cję tylko z per­spek­ty­wy – ". Pomóż po­pra­wić.

Sty­pen­dium – jed­no­stron­ne świad­cze­nie pie­nięż­ne ze stro­ny osoby fi­zycz­nej, osoby praw­nej lub jed­nost­ki or­ga­ni­za­cyj­nej nie­po­sia­da­ją­cej oso­bo­wo­ści praw­nej, przyz­na­ne za osią­gnię­cie okre­ślo­ne­go wy­ni­ku w danej dzie­dzi­nie nauki lub sztu­ki albo w celu umoż­li­wie­nia kon­ty­nu­o­wa­nia nauki, pro­wa­dze­nia badań na­u­ko­wych lub prac w dzie­dzi­nie sztu­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stypendysta

osoba otrzy­mu­ją­ca sty­pen­dium


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba, która otrzy­mu­je sty­pen­dium, jest na sty­pen­dium


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stypendystka

ko­bie­ta otrzy­mu­ją­ca sty­pen­dium


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) dziew­czy­na, ko­bie­ta, która otrzy­mu­je sty­pen­dium, jest na sty­pen­dium


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stypizować

ujed­no­li­cić, spro­wa­dzić do jed­ne­go typu


Źródła:

SJP.pl

Stypka

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stypulacja

daw­niej:
1. umowa, zo­bo­wią­za­nie opar­te na kon­trak­cie;
2. wa­ru­nek kon­trak­tu, umowy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. polit. praw. umowa, ugoda lub inne zo­bo­wią­za­nie


Sty­pu­la­cja (łac. "sti­pu­la­tio" – "przy­rze­cze­nie") – w pra­wie rzym­skim forma za­war­cia zo­bo­wią­za­nia, na­le­żą­ca do grupy kon­trak­tów wer­bal­nych (słow­nych, łac. "obli­ga­tio­nes ver­bis contractæ").

Jej isto­tą była wy­mia­na okre­ślo­nych formą pytań i od­po­wie­dzi po­mię­dzy dłuż­ni­kiem a wie­rzy­cie­lem ("sti­pu­la­tor").


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stypulowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sty­pu­lo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stypulować

za­strze­gać wa­run­ki w umo­wie, sta­wiać jako wa­ru­nek


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) rzad. praw. wy­ma­gać, okre­ślać, prze­wi­dy­wać, za­strze­gać, po­stu­lo­wać, na­ka­zy­wać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stypuła

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stypułkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Styr

rzeka na Ukra­i­nie i Bia­ło­ru­si, prawy do­pływ Pry­pe­ci


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka na Ukra­i­nie i Bia­ło­ru­si; prawy do­pływ Pry­pe­ci;


Styr ( Стир "Styr", ros. i Стыр "Styr") – rzeka na Ukra­i­nie i Bia­ło­ru­si; prawy do­pływ Pry­pe­ci.

Dłu­gość rzeki – 483 km, po­wierzch­nia zle­wi­ska – 13,100 km².

Źró­dła w po­bli­żu Bro­dów w ob­wo­dzie lwow­skim; prze­pły­wa przez ob­wo­dy ró­wień­ski i wo­łyń­ski; na Bia­ło­ru­si w re­jo­nie brze­skim wpada do Pry­pe­ci.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Styrak

drze­wo lub krzew wy­stę­pu­ją­ce w kli­ma­cie zwrot­ni­ko­wym i podz­wrot­ni­ko­wym w wielu ga­tun­kach, ży­wi­ca niek­tó­rych jest wy­ko­rzy­sty­wa­na w prze­my­śle far­ma­ce­u­tycz­nym i per­fu­me­ryj­nym


Sty­rak, sty­rak­so­wiec ("Sty­rax" L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny sty­ra­ko­wa­tych. Obej­mu­je 126 ga­tun­ków. Są to drze­wa i krze­wy w więk­szo­ści ros­ną­ce w stre­fie tro­pi­kal­nej i sub­tro­pi­kal­nej wschod­niej i po­łud­nio­wo-wschod­niej Azji oraz w Ame­ry­ce Pół­noc­nej i Po­łud­nio­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Styrakowate

ro­dzi­na drzew i krze­wów z rzędu wrzo­sow­ców; sty­ra­kow­co­wa­te, sty­rak­so­wa­te


Sty­ra­ko­wa­te, sty­ra­kow­co­wa­te ("Sty­ra­ca­ce­ae") – ro­dzi­na drzew i krze­wów z rzędu wrzo­sow­ców. Obej­mu­je 11–12 ro­dza­jów li­czą­cych około 160–180 ga­tun­ków (ok. 80% ga­tun­ków na­le­ży do jed­ne­go ro­dza­ju – sty­rak "Sty­rax"). Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją we wschod­niej i po­łud­nio­wo-wschod­niej Azji, na obu kon­ty­nen­tach ame­ry­kań­skich oraz w po­łud­nio­wej Eu­ro­pie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Styrakowaty

o ce­chach sty­ra­ko­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Styrakowcowate

o ce­chach sty­ra­kow­co­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Styrakowcowaty

o ce­chach sty­ra­kow­co­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Styrakowiec

drze­wo lub krzew z ro­dzi­ny sty­ra­ko­wa­tych; sty­raks


Sty­ra­ko­wiec ("Pte­ro­sty­rax" Sie­bold & Zucc.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny sty­ra­ko­wa­tych. Obej­mu­je trzy ga­tun­ki. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją we wschod­niej Azji od Ban­gla­de­szu i Mjan­my, po­przez Chiny po Ja­po­nię. Są to drze­wa i krze­wy ros­ną­ce w gór­skich, ska­li­stych la­sach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Styrakozaur

ro­dzaj ro­śli­no­żer­ne­go di­no­za­u­ra z in­fra­rzę­du ce­ra­top­sów


Sty­ra­ko­za­ur ("Sty­ra­co­sa­u­rus") – ro­dzaj ro­śli­no­żer­ne­go di­no­za­u­ra z grupy ce­ra­top­sów ży­ją­ce­go w póź­nej kre­dzie, w kam­pa­nie i ma­strych­cie (około 83,5–65,5 mln lat temu) na ob­sza­rze Ame­ry­ki Pół­noc­nej. Jego ska­mie­nia­ło­ści były znaj­dy­wa­ne w ka­na­dyj­skiej pro­win­cji Al­ber­ta. Miał od czte­rech do sze­ściu rogów wy­ra­sta­ją­cych z chro­nią­cej szyję kryzy, mniej­sze rogi na po­licz­kach oraz jeden róg no­so­wy, do­cho­dzą­cy do 60 cm dłu­go­ści i 15 cm sze­ro­ko­ści. Funk­cja rogów i kryzy była przed­mio­tem wie­lo­let­nich debat.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Styraks

drze­wo lub krzew z ro­dzi­ny sty­ra­ko­wa­tych; sty­ra­ko­wiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ży­wi­ca po­zy­ski­wa­na z drzew z ro­dza­ju sty­rak (nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Sty­rax|L.|ref=tak.)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Styraksowate

ro­dzi­na drzew i krze­wów z rzędu wrzo­sow­ców; sty­ra­kow­co­wa­te, sty­ra­ko­wa­te


Źródła:

SJP.pl

Styraksowaty

o ce­chach sty­rak­so­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Styrany

po­tocz­nie: bar­dzo zmę­czo­ny, wy­czer­pa­ny wy­ko­ny­wa­niem cięż­kiej pracy; wy­koń­czo­ny, ste­ra­ny, uty­ra­ny, za­ty­ra­ny, spra­co­wa­ny


przy­miot­nik

 (1.1) bar­dzo zmę­czo­ny, prze­pra­co­wa­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Styrać

1. po­tocz­nie: bar­dzo kogoś zmę­czyć;
2. daw­niej: zmar­no­wać, zni­szczyć, nad­we­rę­żyć coś głów­nie przez cięż­ką pracę, trudy, zmart­wie­nia itp.; ste­rać


Źródła:

SJP.pl

Styrczula

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Styrczyć

cza­sow­nik do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. wło­żyć, wcis­nąć


Źródła:

Wiktionary

Styren

zwią­zek aro­ma­tycz­ny z al­ke­no­wym łań­cu­chem bocz­nym, uży­wa­ny do pro­duk­cji po­li­sty­re­nu i ka­u­czu­ku syn­te­tycz­ne­go; wi­ny­lo­ben­zen


Sty­ren ("wi­ny­lo­ben­zen") – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, wę­glo­wo­dór aro­ma­tycz­ny z al­ke­no­wym łań­cu­chem bocz­nym. Jest związ­kiem wyj­ścio­wym do pro­duk­cji po­li­sty­re­nu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Styria

kraj związ­ko­wy w Au­strii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. kra­i­na hi­sto­rycz­na w środ­ko­wej Eu­ro­pie, po­dzie­lo­na mię­dzy Au­strię i Sło­we­nię;

 (1.2) geogr. adm. kraj związ­ko­wy w po­łud­nio­wej Au­strii ze sto­li­cą w Grazu;


Sty­ria ( Ste­ier­mark, Štajerska) – kra­i­na hi­sto­rycz­na w środ­ko­wej Eu­ro­pie. Obec­nie więk­szość Sty­rii na­le­ży do Au­strii (zob. Sty­ria (Au­stria)), a po­łud­nio­wa część, zwana też Sty­rią Dolną – do Sło­we­nii (zob. Sty­ria (Sło­we­nia)).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Styrnadel

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. trzna­del


Źródła:

Wiktionary

Styroboks

sty­ro­pia­no­we opa­ko­wa­nie do prze­wo­że­nia roz­ma­i­tych to­wa­rów; sty­ro­boks


Źródła:

SJP.pl

Styrobox

sty­ro­pia­no­we opa­ko­wa­nie do prze­wo­że­nia roz­ma­i­tych to­wa­rów; sty­ro­boks


Źródła:

SJP.pl

Styrodur

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. po­li­sty­ren ek­stru­do­wa­ny; ma­te­riał izo­la­cyj­ny wy­ko­rzy­sty­wa­ny w bu­dow­nict­wie


Źródła:

Wiktionary

Styropian

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. po­li­sty­ren o mi­kro­po­ro­wa­tej struk­tu­rze, naj­czę­ściej w for­mie kształ­tek, blo­ków lub płyt, wy­ko­rzy­sty­wa­ny jako ma­te­riał do izo­la­cji ciepl­nej, dźwię­ko­wej i elek­trycz­nej;

 (1.2) pot. po­gard. śro­do­wi­sko daw­nych dzia­ła­czy so­li­dar­no­ścio­wej opo­zy­cji w PRL, spra­wu­ją­cych wła­dzę w Pol­sce po prze­ło­mie 1989 roku


Sty­ro­pian (pol­ska nazwa hand­lo­wa dla spie­nio­ne­go po­li­sty­re­nu, właśc. po­li­sty­ren ek­span­do­wa­ny, EPS) – po­ro­wa­te two­rzy­wo sztucz­ne, otrzy­ma­ne po­przez spie­nie­nie li­tych gra­nu­lek po­li­sty­re­nu, za­wie­ra­ją­cych roz­pu­szczo­ny po­ro­for (np. pen­tan). Struk­tu­rę spie­nio­ną uzy­sku­je się zaz­wy­czaj przez jed­no­krot­ne lub wie­lo­krot­ne pod­grza­nie gra­nu­lek parą wodną.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Styropianizacja

pe­jo­ra­tyw­nie: nie­e­ste­tycz­ne ocie­pla­nie ele­wa­cji bu­dyn­ków sty­ro­pia­nem


Źródła:

SJP.pl

Styropianizować

ocie­plać bu­dy­nek sty­ro­pia­nem


Źródła:

SJP.pl

Styropianowiec

po­gard­li­wie: czło­nek an­ty­ko­mu­ni­stycz­nej, de­mo­kra­tycz­nej opo­zy­cji zwią­za­nej z "So­li­dar­no­ścią"


Źródła:

SJP.pl

Styropianowy

przy­miot­nik od: sty­ro­pian


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) techn. do­ty­czą­cy lub zro­bio­ny ze sty­ro­pia­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Styropianoza

nad­mier­ne sto­so­wa­nie sty­ro­pia­nu, osz­pe­ce­nie bu­dyn­ku ocie­ple­niem ze sty­ro­pia­nu


Źródła:

SJP.pl

Styropor

ro­dzaj ma­te­ria­łu izo­la­cyj­ne­go, spie­nio­ny po­li­sty­ren


Źródła:

SJP.pl

Styroporowy

→ sty­ro­por


Patrz:styropor

Źródła:

SJP.pl

Styryjczyk

miesz­ka­niec Sty­rii (kraju związ­ko­we­go w Au­strii)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Sty­rii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Styryjka

miesz­kan­ka Sty­rii (kraju związ­ko­we­go w Au­strii)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Sty­rii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Styryjski

przy­miot­nik od: Sty­ria


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Sty­rią, do­ty­czą­cy Sty­rii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Styrzyniec

Sty­rzy­niec – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie bial­skim, w gmi­nie Biała Pod­la­ska.

Wieś jest so­łect­wem w gmi­nie Biała Pod­la­ska. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go z roku 2011 wieś li­czy­ła 453 miesz­kań­ców.

Wier­ni Ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii Na­ro­dze­nia Najś­więt­szej Maryi Panny w Bia­łej Pod­la­skiej.


Źródła:

Wikipedia

Stysiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Styś

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stóg

duży stos siana lub słomy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) roln. duży stos siana, rza­dziej słomy lub zboża, ukła­da­ny zaz­wy­czaj wokół usta­wio­ne­go pio­no­wo drąga w kształt stoż­ka lub ko­pu­ły;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stój

1. o isto­tach ży­wych: być na no­gach
2. o urzą­dze­niach: nie cho­dzić, nie wy­ko­ny­wać czyn­no­ści
3. nie po­ru­szać się
4. znaj­do­wać się, trwać
5. star­czać, nie bra­ko­wać


Źródła:

SJP.pl

Stójka

1. sto­ją­cy koł­nie­rzyk;
2. część koł­nie­rza w ko­szu­li mę­skiej;
3. sta­nie bez ruchu sto­so­wa­ne jako kara;
4. po­zy­cja gim­na­stycz­na po­le­ga­ją­ca na sta­niu na rę­kach, na gło­wie itp.; sta­nie w miej­scu na ro­we­rze bez pod­pie­ra­nia się;
5. po­zy­cja przyj­mo­wa­na przez psy my­śliw­skie; wy­sta­wia­nie zwie­rzy­ny;
6. daw­niej: straż, warta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kraw. sto­ją­cy koł­nie­rzyk

 (1.2) kraw. dolna część koł­nie­rzy­ka ko­szu­li mę­skiej przy­le­ga­ją­ca do szyi

 (1.3) kara wie­lo­go­dzin­ne­go sta­nia bez ruchu w obo­zach i ła­grach

 (1.4) sport. w gim­na­sty­ce: sta­nie na rę­kach, na gło­wie, na bar­kach itp.

 (1.5) sport. w za­pa­sach: po­zy­cja, w któ­rej za­wod­nik do­ty­ka maty tylko sto­pa­mi

 (1.6) łow. za­trzy­ma­nie się w bez­ru­chu psa my­śliw­skie­go przed zwie­trzo­ną zwie­rzy­ną

 (1.7) łow. nagłe za­trzy­ma­nie się zwie­rzy­ny pod­czas uciecz­ki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stójkowicz

w sztu­kach walki: za­wod­nik spe­cja­li­zu­ją­cy się w walce na sto­ją­co


Źródła:

SJP.pl

Stójkowiczka

w sztu­kach walki: za­wod­nicz­ka spe­cja­li­zu­ją­ca się w walce na sto­ją­co


Źródła:

SJP.pl

Stójkowski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze Stój­ko­wem, do­ty­czą­cy Stój­ko­wa


Źródła:

Wiktionary

Stójkowy

w za­bo­rze ro­syj­skim: sze­re­go­wy po­li­cjant; po­ste­run­ko­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. po­li­cjant w stop­niu sze­re­gow­ca w Rosji i w za­bo­rze ro­syj­skim


Patrz:stójka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stópeczka

zdrob­nie­nie od: stóp­ka; sto­pecz­ka


Źródła:

SJP.pl

Stópka

zdrob­nie­nie od: stopa (część ciała czło­wie­ka)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: stopa

 (1.2) pot. mała, dzie­cię­ca stopa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stópkara

→ stóp­karz


Patrz:stópkarz

Źródła:

SJP.pl

Stópkarz

po­tocz­nie: osoba ma­ją­ca fe­tysz stóp


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) fe­ty­szy­sta stóp


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stópki

zdrob­nie­nie od: stopa (część ciała czło­wie­ka)


Źródła:

SJP.pl

Stówa

pot. 100 zło­tych (także o in­nych wa­lu­tach); stów­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. ban­knot o war­to­ści stu pod­sta­wo­wych jed­no­stek mo­ne­tar­nych

 (1.2) pot. pręd­kość 100 km/h


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stóweczka

zdrob­nie­nie od: stów­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: stówa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stówka

pot. 100 zło­tych (także o in­nych wa­lu­tach); stówa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: stówa

 (1.2) żart. o stó­wie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stół

1. mebel zbu­do­wa­ny z blatu i nóg;
2. ro­dzaj spo­ży­wa­nych po­sił­ków, np. jar­ski stół, szwedz­ki stół, wyk­wint­ny stół;
3. urzą­dze­nie tech­nicz­ne skła­da­ją­ce się z czę­sto ru­cho­me­go blatu, wy­po­sa­żo­ne w apa­ra­tu­rę tech­nicz­ną


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mebl. mebel z pod­par­tym na no­gach bla­tem, słu­żą­cy zwy­kle do spo­ży­wa­nia po­sił­ków lub pracy;

 (1.2) po­si­łek z wielu dań wy­ło­żo­nych na stole (1.1) lub spo­sób odży­wia­nia się

 (1.3) karc. wyraz uży­wa­ny w sfor­mu­ło­wa­niach bry­dżo­wych do­ty­czą­cych par­tii lub ro­zda­nia, albo za­gryw­ki z wy­ło­żo­nych kart

 (1.4) urzą­dze­nie tech­nicz­ne o róż­nych za­sto­so­wa­niach, w for­mie blatu sto­ją­ce­go na kilku no­gach, bę­dą­ce osob­nym sta­no­wi­skiem pracy

 (1.5) spe­cjal­ny blat sto­ją­cy na no­gach, słu­żą­cy do pro­wa­dze­nia przy nim kon­kret­nej gry spraw­no­ścio­wej


Stół – mebel z po­zio­mą po­wierzch­nią pod­trzy­my­wa­ną przez pod­sta­wę, zaz­wy­czaj z czte­re­ma no­ga­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stąd

za­i­mek przy­słów­ko­wy za­stę­pu­ją­cy wy­ra­zy lub wy­ra­że­nia oz­na­cza­ją­ce m.in. okre­śle­nia miej­sca, przy­czy­nę, powód, źró­dło cze­goś


za­i­mek

 (1.1) wyz­na­cze­nie miej­sca, w któ­rym znaj­du­je się osoba mó­wią­ca, z orien­ta­cją na zew­nątrz

 (1.2) z tego po­wo­du


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stądże

wzmoc­nio­ny za­i­mek przy­słow­ny "stąd"


Źródła:

SJP.pl

Stągiew

dawna jed­nost­ka ob­ję­to­ści równa ok. 200 li­trom


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wy­so­ki dzban ka­mien­ny lub gli­nia­ny do prze­cho­wy­wa­nia wody albo wina, zwy­kle węż­szy górą, z jed­nym uchem

 (1.2) me­trol. dawna miara ob­ję­to­ści równa ok. 200 li­trom;


Stą­giew – dawna jed­nost­ka ob­ję­to­ści, sto­so­wa­na w XIX wieku (po 1819 roku). Stą­giew od­po­wia­da­ła 50 garn­com no­wo­pol­skim, czyli ok. 200 li­trom.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stąpanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stą­pać.


Źródła:

Wiktionary

Stąpać

sta­wiać kroki, kro­czyć


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) sta­wiać kroki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stąpić

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. stą­pać)

 (1.1) przest. wejść, wstą­pić gdzie, przy­być dokąd, zro­bić gdzie pier­wszy krok

 (1.2) przest. po­sta­wić nogę, stopę idąc; zro­bić krok


Źródła:

Wiktionary

Stąpnięcie

po­sta­wić krok


Źródła:

SJP.pl

Stąpnąć

po­sta­wić krok


Źródła:

SJP.pl

Stąpor

rzad­ko: po­dłuż­ny tłu­czek do kru­sze­nia, miaż­dże­nia róż­nych sub­stan­cji lub ma­te­ria­łów albo do wbi­ja­nia cze­goś w po­dło­że; stę­por


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zob. stę­por.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stąporek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stąporkowianin

miesz­ka­niec Stą­por­ko­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stąporkowianka

miesz­kan­ka Stą­por­ko­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stąporkowski

przy­miot­nik od: Stą­por­ków


Źródła:

SJP.pl

Stąporków

mia­sto w Pol­sce


}|-

Stą­por­ków – mia­sto w woj. świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ko­nec­kim, sie­dzi­ba władz miej­sko-wiej­skiej gminy Stą­por­ków. Miej­sco­wość leży nad rzeką Czar­ną Ko­nec­ką i jej do­pły­wem Mły­nów­ką.

Miej­sco­wość otrzy­ma­ła prawa miej­skie w 1967 roku. W la­tach 1969–1972 miej­sco­wość była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Stą­por­ków, ale nie na­le­ża­ła do niej. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do woj. kie­lec­kie­go. We­dług da­nych z 2021 roku Stą­por­ków li­czył 5,274 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stębark

wieś w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie ostródz­kim


Stę­bark (tuż po woj­nie Sztym­bark, Tan­nen­berg) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie ostródz­kim, w gmi­nie Grun­wald.

W Stę­bar­ku znaj­du­je się Mu­ze­um Bitwy pod Grun­wal­dem. We wsi znaj­du­je się przy­sta­nek au­to­bu­so­wy PKS, oś­ro­dek zdro­wia, ap­te­ka, pocz­ta, dom wy­ciecz­ko­wy, schro­ni­sko PTSM, sklep, ko­ściół.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stębarski

→ Stę­bark (wieś w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stębnowanie

ozdob­ny ścieg two­rzą­cy po­je­dyn­czą linię na wierz­chu tka­ni­ny; steb­no­wa­nie, stęb­nów­ka


Stęb­no­wa­nie (steb­no­wa­nie, steb­nów­ka) – prze­szy­cie ście­giem pro­stym po wierz­chu ma­te­ria­łu. Stęb­no­wa­nie wy­ko­rzy­stu­je się do wzmoc­nie­nia bocz­nych szwów je­an­sów, kie­sze­ni, koł­nie­rzy­ków, patek oraz obło­żeń.

Stęb­no­wa­nie sto­su­je się naj­czę­ściej na kra­wę­dziach odzie­ży, ta­kich jak de­kol­ty i ob­szy­cia, gdzie po­ma­ga po­zo­sta­wić okła­dzi­ny na miej­scu i za­pew­nia ostry brzeg.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stębnować

szyć przy uży­ciu ście­gu two­rzą­ce­go po­je­dyn­czą, nie­przer­wa­ną linię; steb­no­wać


Źródła:

SJP.pl

Stębnowy

ścieg stęb­no­wy - ozdob­ny ścieg na wierzch­niej stro­nie ma­te­ria­łu two­rzą­cy nie­przer­wa­ną linię; stęb­nów­ka, ścieg steb­no­wy, steb­nów­ka


Źródła:

SJP.pl

Stębnówka

steb­nów­ka;
1. ozdob­ny ścieg na wierzch­niej stro­nie ma­te­ria­łu two­rzą­cy nie­przer­wa­ną linię; steb­no­wa­nie, stęb­no­wa­nie;
2. ma­szy­na kra­wiec­ka do szy­cia steb­no­wym ście­giem dwu­nit­ko­wym


Źródła:

SJP.pl

Stęchlej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: stęch­le


Źródła:

SJP.pl

Stęchlizna

za­pach cze­goś co stę­chło; za­pach cha­rak­te­ry­stycz­ny dla wil­got­nych, nie­wie­trzo­nych po­mie­szczeń


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) za­pach od­czu­wa­ny w wil­got­nych, nie­wie­trzo­nych lub za­grzy­bio­nych po­mie­szcze­niach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stęchnięty

taki, który stęchł; stę­chły


Źródła:

SJP.pl

Stęchnąć

1. zep­suć się pod wpły­wem wil­go­ci, przejść za­pa­chem wil­go­ci, ple­śni
2. po­tocz­nie, o obrzę­ku: zmniej­szyć się


Źródła:

SJP.pl

Stęchłość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest stę­chłe


Źródła:

Wiktionary

Stęchły

taki, który stęchł


przy­miot­nik

 (1.1) o za­pa­chu pleś­ńe­śni, długo nie­wie­trzo­nych po­mie­szczeń


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stęk

gło­śne, krót­kie westch­nie­nie wy­da­wa­ne z bólu lub przy wy­sił­ku fi­zycz­nym; stę­knię­cie


Źródła:

SJP.pl

Stękacz

po­tocz­nie: osoba uskar­ża­ją­ca się na coś; na­rze­kacz, ma­ru­da


Źródła:

SJP.pl

Stękać

1. wy­da­wać gło­śne westch­nie­nia;
2. uskar­żać się na coś


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. stę­knąć)

 (1.1) wy­da­wać cięż­kie westch­nie­nia

 (1.2) mówić za­ci­na­jąć się

 (1.3) uskar­żać się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stękała

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. rzem. cze­lad­nik pie­kar­ski zaj­mu­ją­cy się na­dy­ma­niem cia­sta


Źródła:

Wiktionary

Stęknięcie

gło­śne, krót­kie westch­nie­nie wy­da­wa­ne z bólu lub przy wy­sił­ku fi­zycz­nym; stęk


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­głos stę­ka­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stęp

naj­po­wol­niej­szy chód konia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) anat. część ciała łą­czą­ca stopę z go­le­nią;

 (1.2) jeźdz. czte­ro­tak­to­wy, naj­wol­niej­szy chód konia, osła i muła;

 (1.3) zool. czte­ro­tak­to­wy wzór chodu zwie­rzę­cia czwo­ro­noż­ne­go;

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od: stę­pić


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stępa

dawne, pry­mi­tyw­ne urzą­dze­nie słu­żą­ce do obłu­ski­wa­nia i kru­sze­nia ziar­na na kaszę, zło­żo­ne z misy i ubi­ja­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. kulin. urzą­dze­nie uży­wa­ne do obłu­ski­wa­nia i kru­sze­nia ziar­na na kaszę;

przy­słó­wek

 (2.1) daw. zob. stę­pem.

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lp. od: stęp


Stępa:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stępak

koń po­ru­sza­ją­cy się w wol­nym tem­pie; czła­pak


Źródła:

SJP.pl

Stępczak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stępem

przy­słó­wek

 (1.1) jeźdz. o biegu: wolno

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) N. lp. od: stęp


Źródła:

Wiktionary

Stępiać

1. spra­wiać, że coś prze­sta­je być ostre, staje się tępe;
2. stę­piać się - (o przed­mio­tach) prze­sta­wać być ostrym, sta­wać się tępym


Źródła:

SJP.pl

Stępiały

1. po­tocz­nie: nie­o­stry
2. o zmy­słach: osła­bio­ny


Źródła:

SJP.pl

Stępica

w ło­wiect­wie: po­trzask na zwie­rzy­nę; wnyki, szczę­ki, że­laz­ko


Źródła:

SJP.pl

Stępienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stę­pić.


Źródła:

Wiktionary

Stępień

1. spra­wić, że coś prze­sta­nie być ostre, sta­nie się tępe;
2. stę­pić się - (o przed­mio­tach) prze­stać być ostrym, stać się tępym


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stępin

Stę­pin (niem. "Stam­pen") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie wroc­ław­skim, w gmi­nie Dłu­go­łę­ka.


Źródła:

Wikipedia

Stępiony

1. spra­wić, że coś prze­sta­nie być ostre, sta­nie się tępe;
2. stę­pić się - (o przed­mio­tach) prze­stać być ostrym, stać się tępym


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który stra­cił ostrość, nie­o­stry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stępić

1. spra­wić, że coś prze­sta­nie być ostre, sta­nie się tępe;
2. stę­pić się - (o przed­mio­tach) prze­stać być ostrym, stać się tępym


cza­sow­nik prze­chod­ni

 (1.1) do­ko­na­ny od|tępić.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stępiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stępka

wią­za­nie szkie­le­tu ka­dłu­ba stat­ku; kil


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mar. techn. głów­na, po­dłuż­na belka kon­struk­cyj­na umie­szczo­na w osi na dnie ka­dłu­ba stat­ku wod­ne­go;


Stęp­ka, kil – oś kon­struk­cyj­na szkie­le­tu stat­ku wod­ne­go, jest naj­niż­szym ele­men­tem kon­struk­cyj­nym jed­nost­ki pły­wa­ją­cej, bie­gnie od dzio­bu do rufy, sta­no­wi pod­sta­wę wy­trzy­ma­ło­ści struk­tu­ral­nej ka­dłu­ba. Stęp­ka wy­stę­pu­je w po­sta­ciach bel­ko­wej i pła­skiej. Na stęp­ce opie­ra­ją się wręgi, a na ża­glow­cach w nad­stęp­kach także pio­no­we masz­ty. Po­ło­że­nie stęp­ki jest sym­bo­lem roz­po­czę­cia bu­do­wy jed­nost­ki pły­wa­ją­cej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stępkowski

naz­wi­sko


Stęp­kow­ski (forma żeń­ska: Stęp­kow­ska; licz­ba mnoga: Stęp­kow­scy) – pol­skie naz­wi­sko. Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku w Pol­sce no­si­ły je 2142 osoby Wów­czas naj­wię­cej, 353, Stęp­kow­skich miesz­ka­ło w wo­je­wództ­wie war­szaw­skim. Ród her­bo­wy no­szą­cy herb Su­che­kom­na­ty.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stępkowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze stęp­ką, do­ty­czą­cy stęp­ki


Źródła:

Wiktionary

Stęplewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stępniak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stępnicki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stępniewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stępnik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Stępo

przy­słó­wek

 (1.1) daw. zob. stę­pem.


Źródła:

Wiktionary

Stępocin

Stę­po­cin – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie wrze­siń­skim, w gmi­nie Nekla.

Wieś du­chow­na "Stę­po­ci­no", włas­ność bi­skup­stwa poz­nań­skie­go, pod ko­niec XVI wieku le­ża­ła w po­wie­cie pyzdr­skim wo­je­wództ­wa ka­li­skie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Stępor

po­dłuż­ny tłu­czek do kru­sze­nia, miaż­dże­nia róż­nych sub­stan­cji lub ma­te­ria­łów albo do wbi­ja­nia cze­goś w po­dło­że; stą­por


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) roln. ubi­jak do tłu­cze­nia ziar­na w stę­pie

 (1.2) techn. cięż­ki ubi­jak do wy­rów­ny­wa­nia ziemi lub wbi­ja­nia pali

 (1.3) górn. na­rzę­dzie do wpro­wa­dza­nia na­bo­ju w otwór strza­ło­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stęporek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od stę­por

 (1.2) mały stę­por


Źródła:

Wiktionary

Stępowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stę­po­wać.


Źródła:

Wiktionary

Stępować

opro­wa­dzać konia


Źródła:

SJP.pl

Stępowski

naz­wi­sko, np. Ja­re­ma Stę­pow­ski (1925-2001), aktor


Źródła:

SJP.pl

Stępuchowo

Stę­pu­cho­wo – wieś pa­łuc­ka w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie wą­gro­wiec­kim, w gmi­nie Da­ma­sła­wek.

W la­tach 1975–1998 wieś ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa pil­skie­go.

W la­tach 1458–1523 Stę­pu­cho­wo po­sia­da­ło prawa miej­skie.


Źródła:

Wikipedia

Stęskniony

książ­ko­wo: taki, który stęs­knił się za kimś lub za czymś, od­czu­wa tęs­kno­tę


Źródła:

SJP.pl

Stęsknić

stęs­knić się - od­czu­wać dot­kli­wy brak kogoś pod­czas jego nie­o­bec­no­ści


Źródła:

SJP.pl

Stęszew

mia­sto w Pol­sce


Stę­szew – mia­sto w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie poz­nań­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Stę­szew, nad Sa­mi­cą Stę­szew­ską, ok. 23 km na po­łud­nio­wy za­chód od Poz­na­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stęszewianin

miesz­ka­niec Stę­sze­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stęszewianka

miesz­kan­ka Stę­sze­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stęszewko

Stę­szew­ko – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie poz­nań­skim, w gmi­nie Po­bie­dzi­ska. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.

Miej­sco­wość jest punk­tem po­cząt­ko­wym kon­ne­go Wil­cze­go szla­ku.


Źródła:

Wikipedia

Stęszewski

przy­miot­nik od: Stę­szew


Źródła:

SJP.pl

Stęszów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Stężacz

urzą­dze­nie do zwięk­sza­nia za­war­to­ści czyn­ni­ka w rozt­wo­rze lub mie­sza­ni­nie


Źródła:

SJP.pl

Stężać

1. zmniej­szać ilość roz­pu­szczal­ni­ka w rozt­wo­rze;
2. po­wo­do­wać krzep­nię­cie


Źródła:

SJP.pl

Stężałość

1. stan cze­goś, co ule­gło stę­że­niu;
2. w prze­no­śni: odręt­wie­nie, mart­wo­ta


Źródła:

SJP.pl

Stężały

1. przejść ze stanu płyn­ne­go w stan pół­płyn­ny lub stały;
2. znie­ru­cho­mieć pod wpły­wem ja­kichś emo­cji


Źródła:

SJP.pl

Stężenie

za­gę­ścić coś, zwła­szcza rozt­wór, przez zmniej­sze­nie ilo­ści roz­pu­szczal­ni­ka, np. przez jego od­pa­ro­wa­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) chem. za­war­tość sub­stan­cji w mie­sza­ni­nie od­nie­sio­na do jed­nost­ki ob­ję­to­ści lub masy;

 (1.2) bud. ele­ment kon­struk­cyj­ny za­pew­nia­ją­cy usz­tyw­nie­nie kon­struk­cji bu­dow­la­nej;

 (1.3) med. stę­że­nie po­śmiert­ne


Stę­że­nie – miara ilo­ści sub­stan­cji (pier­wiast­ka, związ­ku che­micz­ne­go, jonu bądź in­ne­go in­dy­wi­du­um che­micz­ne­go) w mie­sza­ni­nie. Po­ję­cie to sto­so­wa­ne jest naj­czę­ściej w przy­pad­ku rozt­wo­rów. We­dług de­fi­ni­cji Mię­dzy­na­ro­do­wej Unii Che­mii Czy­stej i Sto­so­wa­nej (IUPAC) ter­mi­nem tym okre­śla się je­dy­nie czte­ry spo­so­by wy­ra­że­nia ilo­ści sub­stan­cji, w któ­rych od­no­si się ją do ob­ję­to­ści mie­sza­ni­ny (są to stę­że­nia ma­so­we, mo­lo­we, ob­ję­to­ścio­we i licz­bo­we).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stężeniomierz

przy­rząd do mie­rze­nia stę­że­nia rozt­wo­ru


Źródła:

SJP.pl

Stężeć

1. przejść ze stanu płyn­ne­go w stan pół­płyn­ny lub stały;
2. znie­ru­cho­mieć pod wpły­wem ja­kichś emo­cji


Źródła:

SJP.pl

Stężnica

Stęż­ni­ca – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie le­skim, w gmi­nie Ba­li­gród. Znaj­du­je się ona w Bie­szcza­dach. Ma sta­tus so­łect­wa. Prze­wa­ża­ją tu pola, łąki i ra­czej po­je­dyn­cze domy. Miej­sco­wo­ści są­sia­du­ją­ce z osadą to: Ja­błon­ki, Ba­li­gród. Do­jazd jest drogą po­wia­to­wą.


Źródła:

Wikipedia

Stężony

za­gę­ścić coś, zwła­szcza rozt­wór, przez zmniej­sze­nie ilo­ści roz­pu­szczal­ni­ka, np. przez jego od­pa­ro­wa­nie


Źródła:

SJP.pl

Stężyca

nazwa kilku wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stężycki

→ Stę­ży­ca


Patrz:Stężyca

Źródła:

SJP.pl

Stężyczanin

miesz­ka­niec Stę­ży­cy (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stężyczanka

miesz­kan­ka Stę­ży­cy (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Stężyć

za­gę­ścić coś, zwła­szcza rozt­wór, przez zmniej­sze­nie ilo­ści roz­pu­szczal­ni­ka, np. przez jego od­pa­ro­wa­nie


Źródła:

SJP.pl

Stłaczanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stła­czać.


Źródła:

Wiktionary

Stłaczać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) nie­do­ko­na­ny od|stło­czyć.


Źródła:

Wiktionary

Stłamsić

po­tocz­nie: zgnieść, zdu­sić, stłu­mić


Źródła:

SJP.pl

Stłoczenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stło­czyć.


Źródła:

Wiktionary

Stłoczyć

cza­sow­nik do­ko­na­ny

 (1.1) zgro­ma­dzić coś cias­no na re­la­tyw­nie małej prze­strze­ni, up­chać, zbić

cza­sow­nik zwrot­ny stło­czyć się

 (2.1) zgro­ma­dzić się w jed­nym miej­scu, cias­no sku­pia­jąc się; zbić się; sku­pić się


Źródła:

Wiktionary

Stłuc

1. ro­zbić na ka­wał­ki;
2. mocno ude­rzyć;
3. po­tocz­nie: zbić kogoś


cza­sow­nik

 (1.1) zni­szczyć jakąś kru­chą rzecz, ro­zbi­ja­jąc ją na ka­wał­ki

 (1.2) doz­nać stłu­cze­nia – drob­ne­go urazu wsku­tek ude­rze­nia o coś

 (1.3) zbić kogoś

cza­sow­nik zwrot­ny stłuc się

 (2.1) roz­paść się na ka­wał­ki z po­wo­du ude­rze­nia

 (2.2) pot. zbić jeden dru­gie­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stłuczenie

1. ro­zbić na ka­wał­ki;
2. mocno ude­rzyć;
3. po­tocz­nie: zbić kogoś


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|stłuc.


Stłu­cze­nie, kon­tuz­ja (łac. "con­tu­sio") – jest to zam­knię­te usz­ko­dze­nie wew­nętrz­nej struk­tu­ry tkan­ki pow­sta­łe w wy­ni­ku urazu me­cha­nicz­ne­go po­le­ga­ją­ce na zgnie­ce­niu ko­mó­rek, ro­zer­wa­niu włó­kien sub­stan­cji mię­dzy­ko­mór­ko­wej, usz­ko­dze­niu na­czyń i ner­wów. Stłu­czo­na tkan­ka jest nie­zdol­na do peł­nie­nia swo­jej funk­cji. Ob­ja­wy za­le­żą od funk­cji usz­ko­dzo­nej tkan­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Stłuczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ogół szkla­nych po­zo­sta­ło­ści po stłu­czo­nych przed­mio­tach, re­cy­klin­go­wy su­ro­wiec szklar­ski

 (1.2) pot. nie­groź­ny wy­pa­dek, zaz­wy­czaj sa­mo­cho­do­wy

 (1.3) techn. pę­knięn­te, stłu­czo­ne na­czy­nie, zwy­kle w pro­ce­sie pro­duk­cji szkła użyt­ko­we­go

 (1.4) zo­o­techn. pę­knięn­te, stłu­czo­ne jajko w pro­ce­sie pro­duk­cji jaj spo­żyw­czych lub pis­kląt do chowu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Stłuczony

1. ro­zbić na ka­wał­ki;
2. mocno ude­rzyć;
3. po­tocz­nie: zbić kogoś


Źródła:

SJP.pl

Stłuczyna

1. drob­ny ka­wa­łek cze­goś stłu­czo­ne­go;
2. rzad­ko: miej­sce stłu­czo­ne; stłu­cze­nie


Źródła:

SJP.pl

Stłumiony

1. zlik­wi­do­wać coś, nie dać się cze­muś roz­wi­nąć; zdła­wić, zgnieść;
2. za­ha­mo­wać jakiś odruch, nie dając tym poz­nać cze­goś po sobie;
3. spo­wo­do­wać, że coś jest mniej sły­szal­ne


Źródła:

SJP.pl

Stłumić

1. zlik­wi­do­wać coś, nie dać się cze­muś roz­wi­nąć; zdła­wić, zgnieść;
2. za­ha­mo­wać jakiś odruch, nie dając tym poz­nać cze­goś po sobie;
3. spo­wo­do­wać, że coś jest mniej sły­szal­ne


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. tłu­mić)

 (1.1) do­ko­na­ny od|tłu­mić.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Stłuszczać

na­tłu­szczać;
1. na­sy­cać tłu­szczem;
2. stłu­szczać się - na­sy­cać się tłu­szczem


Źródła:

SJP.pl

Stłuszczenie

na­sy­cić tłu­szczem


Stłu­szcze­nie, zwy­rod­nie­nie tłu­szczo­we – gro­ma­dze­nie się kro­pe­lek tłu­szczu w ko­mór­kach na­rzą­dów miąż­szo­wych: wą­tro­by, nerek, mię­śnia ser­co­we­go.

W za­leż­no­ści od me­cha­niz­mu i na­stępstw wy­róż­nia­ne są dwa typy stłu­szcze­nia: wła­ści­we zwy­rod­nie­nie tłu­szczo­we oraz na­cie­cze­nie tłu­szczo­we.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Stłuszczony

mocno obro­śnię­ty tłu­szczem, np. stłu­szczo­na wą­tro­ba


Źródła:

SJP.pl

Stłuścieć

stać się tłu­stym lub tłust­szym; po­tłu­ścieć, otłu­ścieć


Źródła:

SJP.pl

Stłuścić

na­sy­cić tłu­szczem


Źródła:

SJP.pl