So

[czy­taj: es-O]
1. skrót od: słow­nik or­to­gra­ficz­ny;
2. skrót od: Sąd Okrę­go­wy


skrót

 (1.1) = Księ­ga So­fo­nia­sza


So – piąty stu­dyj­ny (siód­my w ogóle) album Pe­te­ra Ga­brie­la. Wiele ut­wo­rów z tego al­bu­mu, bar­dziej po­po­wych, stało się hi­ta­mi ra­dio­wy­mi, część po­sia­da ty­po­wy dla Ga­brie­la ek­spe­ry­men­tal­ny cha­rak­ter. Jest to drugi album Ga­brie­la, przy któ­rym pra­co­wał on z ka­na­dyj­skim pro­du­cen­tem Da­nie­lem La­no­is.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

So-Dimm

skró­to­wiec, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) = in­form. ang. Small Out­li­ne Dual In-line Me­mo­ry Mo­du­le → ma­ło­ga­ba­ry­to­wy moduł pa­mię­ci z obu­stron­ny­mi złą­cza­mi; mniej­szy ro­dzaj pa­mię­ci DIMM, sto­so­wa­ny głów­nie w no­te­bo­o­kach, net­bo­o­kach oraz w niek­tó­rych dru­kar­kach biu­ro­wych;


SO DIMM ( small out­li­ne dual in-line me­mo­ry mo­du­le) – mniej­szy ro­dzaj pa­mię­ci DIMM, sto­so­wa­ny głów­nie w no­te­bo­o­kach, kom­pu­te­rach ma­ło­ga­ba­ry­to­wych oraz w niek­tó­rych dru­kar­kach biu­ro­wych wy­so­kiej klasy.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Soa

skró­to­wiec w funk­cji rze­czow­ni­ka ro­dza­ju ni­ja­kie­go

 (1.1) = in­form. żart. stan­dar­do­wa od­po­wiedź ad­mi­ni­stra­to­ra (na zgło­szo­ną awa­rię); ma zna­cze­nie pe­jo­ra­tyw­ne i oz­na­cza zaz­wy­czaj nie­chęć ad­mi­ni­stra­to­ra do pod­ję­cia na­pra­wy lub wy­mi­ja­ją­cą od­po­wiedź; także zna­cze­nie: „U mnie dzia­ła”


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Soave

Soave – miej­sco­wość i gmina we Wło­szech, w re­gio­nie We­ne­cja Eu­ga­nej­ska, w pro­win­cji We­ro­na.

We­dług da­nych na rok 2004 gminę za­miesz­ki­wa­ło 6450 osób, 293,2 os./km².


Źródła:

Wikipedia

Sob.

skrót od: so­bo­ta


skrót

 (1.1) = so­bo­ta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soba

ja­poń­ski ma­ka­ron z mąki gry­cza­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) spoż. ja­poń­ski cien­ki ma­ka­ron z mąki gry­cza­nej;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sobaczy

prze­sta­rza­le: wła­ści­wy psu; psi


przy­miot­nik

 (1.1) przest. lub reg. psi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sobaczyć

kląć, obra­żać kogoś, prze­kli­nać


Źródła:

SJP.pl

Sobaka

po­tocz­nie:
1. pies
2. wyz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. dziś gwara. pies

 (1.2) pot. ro­dzaj wyz­wi­ska

 (1.3) reg-pl|Kresy. suka, pies


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sobaków

So­ba­ków – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie piotr­kow­skim, w gmi­nie Gorz­ko­wi­ce.

W la­tach 1954–1959 wieś była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy So­ba­ków, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Gorz­ko­wi­ce.

W la­tach 1975–1998 wieś ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa piotr­kow­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Sobakówek

So­ba­kó­wek – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie piotr­kow­skim, w gmi­nie Gorz­ko­wi­ce.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa piotr­kow­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Sobala

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobalski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobanice

So­ba­ni­ce – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie płoń­skim, w gmi­nie Na­ru­sze­wo. W miej­sco­wo­ści znaj­du­je się jed­nost­ka ochot­ni­czej stra­ży po­żar­nej.

W So­ba­ni­cach mie­ści się oś­ro­dek Cen­trum Re­kre­a­cji i Roz­ryw­ki, gdzie są or­ga­ni­zo­wa­ne wy­ciecz­ki in­te­gra­cyj­ne dla dzie­ci i mło­dzie­ży oraz znaj­du­je się sala we­sel­na.


Źródła:

Wikipedia

Sobański

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobczak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobczuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobczyk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobczyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobecki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobek

po­tocz­nie: czło­wiek, któ­re­go ce­chu­je ego­izm, sa­mo­lub­ny, my­ślą­cy tylko o swoim szczę­ściu; sa­mo­lub, ego­ty­sta, ego­cen­tryk, ego­i­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) sa­mo­lub, ego­i­sta


Sobek, Sebek (gr. Σοῦχος "Su­chos") – w mi­to­lo­gii egip­skiej opie­kun je­zior, wody, pa­tron woj­ska oraz sym­bol siły kró­lew­skiej.

Przed­sta­wia­ny jako czło­wiek z głową kro­ko­dy­la, cza­sem jako kro­ko­dyl z głową so­ko­ła, lwa, byka, ba­ra­na lub sza­ka­la bądź jako kro­ko­dyl [].


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sobianowice

So­bia­no­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie lu­bel­skim, w gmi­nie Wólka.

Obok miej­sco­wo­ści prze­pły­wa rzeka Cie­mię­ga, która tu koń­czy swój bieg i wpada do By­strzy­cy.

Wieś szla­chec­ka "So­bie­ja­no­wi­ce" leży na Wy­ży­nie Lu­bel­skiej.


Źródła:

Wikipedia

Sobiatyno

So­bia­ty­no (nazwa obocz­na: So­bia­tyn) – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie sie­mia­tyc­kim, w gmi­nie Mi­lej­czy­ce.

W cza­sach II Rze­czy­po­spo­li­tej wieś na­zy­wa­ła się So­bia­tyn.

W la­tach 1975–1998 wieś ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa bia­ło­stoc­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Sobiborski

→ So­bi­bór


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z So­bi­bo­rem, do­ty­czą­cy So­bi­bo­ru

 (1.2) zwią­za­ny z obo­zem za­gła­dy w So­bi­bo­rze, do­ty­czą­cy obozu za­gła­dy w So­bi­bo­rze


Patrz:Sobibór

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sobiborzanin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec So­bi­bo­ru


Źródła:

Wiktionary

Sobiborzanka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka So­bi­bo­ru


Źródła:

Wiktionary

Sobibór

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim;

 (1.2) pot. hist. nie­miec­ki obóz za­gła­dy zlo­ka­li­zo­wa­ny w So­bi­bo­rze (1.1);


Zo­bacz też: So­bi­bór w in­nych zna­cze­niach tego słowa.

So­bi­bór – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie wło­daw­skim, w gmi­nie Wło­da­wa. Leży nad Bu­giem.

Na te­re­nie wsi ut­wo­rzo­no dwa so­łect­wa "So­bi­bór-Sta­cja" i "So­bi­bór-Wieś". We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go z roku 2011 wieś li­czy­ła 434 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sobiczewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobie

za­i­mek zwrot­ny

 (1.1) …wska­zu­ją­cy na pod­miot jako jed­no­cze­śnie wy­ko­naw­cę i od­bior­cę czyn­no­ści, uży­wa­ny z cza­sow­ni­ka­mi rzą­dzą­cy­mi ce­low­ni­kiem i miej­scow­ni­kiem

 (1.2) …z niek­tó­ry­mi cza­sow­ni­ka­mi two­rzą­cy stro­nę zwrot­ną

par­ty­ku­ła

 (2.1) pot. …pod­kre­śla­ją­ca nie­za­leż­ność dzia­ła­nia da­ne­go obiek­tu przy wy­ko­ny­wa­nia opi­sy­wa­nej czyn­no­ści lub przy­jem­ność z niej pły­ną­cą


Źródła:

Wiktionary

Sobiebor

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sobiech

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobiechowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobiecin

So­bie­cin – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie ja­ro­sław­skim, w gmi­nie Ja­ro­sław.

W II Rze­czy­po­spo­li­tej wieś w po­wie­cie ja­ro­sław­skim wo­je­wództ­wa lwow­skie­go. W la­tach 1944–1946 na­cjo­na­li­ści ukra­iń­scy z OUN-UPA za­mor­do­wa­li tutaj 12 Po­la­ków.


Źródła:

Wikipedia

Sobiecki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobiepan

osoba po­stę­pu­ją­ca sa­mo­wol­nie, two­rzą­ca sama dla sie­bie re­gu­ły po­stę­po­wa­nia, nie­li­czą­ca się z prze­pi­sa­mi i ogól­nie przy­ję­ty­mi za­sa­da­mi


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobiepanek

zdrob­nie­nie od: so­bie­pan


Źródła:

SJP.pl

Sobiepańskość

→ so­bie­pań­ski


Patrz:sobiepański

Źródła:

SJP.pl

Sobiepaństwo

po­stę­po­wa­nie sa­mo­wol­ne, nie­li­cze­nie się z nikim i ni­czym; sa­mo­wo­la, anar­chia, ar­bi­tral­ność


Źródła:

SJP.pl

Sobieraj

naz­wi­sko


So­bie­raj – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bu­skim, w po­wie­cie su­lę­ciń­skim, w gmi­nie Lub­nie­wi­ce. Na­le­ży do so­łect­wa Jar­na­tów.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość po­ło­żo­na była w wo­je­wództ­wie go­rzow­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobierajski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobieralski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobiesiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobiesierzno

So­bie­sierz­no – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie brod­nic­kim, w gmi­nie Brod­ni­ca.


Źródła:

Wikipedia

Sobieski

naz­wi­sko, np. Jan III So­bie­ski (1629-1696), król Pol­ski w la­tach 1674-1696


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobieszczak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobieszczański

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobieszczuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobieszczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobieszek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobieszewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sobieszowianin

miesz­ka­niec So­bie­szo­wa


Źródła:

SJP.pl

Sobieszowianka

miesz­kan­ka So­bie­szo­wa


Źródła:

SJP.pl

Sobieszowski

przy­miot­nik od: So­bie­szów


Źródła:

SJP.pl

Sobieszyn

1. wieś w Pol­sce;
2. dziel­ni­ca mia­sta Dzier­żo­niów


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobieszyński

przy­miot­nik od: So­bie­szyn


Źródła:

SJP.pl

Sobieszów

część mia­sta Je­le­nia Góra


So­bie­szów (niem. "Herms­dorf am Ky­nast") – część mia­sta Je­le­nia Góra, w la­tach 1962–1976 sa­mo­dziel­ne mia­sto, które w 1963 roku li­czy­ło 5180 miesz­kań­ców. W la­tach 1945–1954 sie­dzi­ba wiej­skiej gminy So­bie­szów.

So­bie­szów po­ło­żo­ny jest wzdłuż stru­mie­nia Wrzo­sów­ka u stóp Choj­ni­ka. Od XIV w. do 1945 wieś sta­no­wi­ła włas­ność ro­dzi­ny Schaff­gots­chów i no­si­ła niem. nazwę "Herms­dorf un­term Ky­nast", w 1946 ad­mi­ni­stra­cyj­nie zat­wier­dzo­no obec­ną nazwę.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobiesąd

dawne imię mę­skie


So­bie­sąd – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Sobie-" i "-sąd" ("są­dzić"). Może oz­na­czać "ten, kto sa­mo­dziel­nie roz­są­dza", "ten, kto po­le­ga na włas­nym osą­dzie".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobiesław

imię mę­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobiesława

imię żeń­skie


So­bie­sła­wa – sta­ro­pol­skie imię żeń­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Sobie-" i "-sława" ("sława"). Oz­na­cza "za­cho­wu­ją­ca sławę dla sie­bie" lub "za­pra­co­wu­ją­ca na sławę dla sie­bie". Imię w źró­dłach pol­skich poś­wiad­czo­ne od XIII wieku (1265 rok).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobiesławek

zdrob­nie­nie od: So­bie­sław (imię mę­skie)


Źródła:

SJP.pl

Sobiesławiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do So­bie­sła­wy lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Sobiesławka

zdrob­nie­nie od: So­bie­sław (imię mę­skie)


Źródła:

SJP.pl

Sobiesławkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do So­bie­sław­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Sobiesławostwo

So­bie­sław z żoną: So­bie­sła­wo­wie


Źródła:

SJP.pl

Sobiesławowie

So­bie­sław z żoną: So­bie­sła­wo­stwo


Źródła:

SJP.pl

Sobiesławowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do So­bie­sła­wa lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Sobień

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sobieńczyce

So­bień­czy­ce (kaszb. "Sëbieńczëce" lub też "Sobieńczëce", niem. "So­bien­sitz", daw­niej "So­bien­czy­ce", "So­ban­czy­ce", "Szo­bie­ni­ca") – wieś ka­szub­ska w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie puc­kim, w gmi­nie Kro­ko­wa. Ma sta­tus so­łect­wa.

Wieś Klasz­to­ru Cy­ste­rek w Żar­now­cu w po­wie­cie puc­kim wo­je­wództ­wa po­mor­skie­go w II po­ło­wie XVI wieku. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa gdań­skie­go. Znaj­du­je się tu 74-me­tro­wa wieża ra­dio­wa.


Źródła:

Wikipedia

Sobieński

przy­miot­nik od: So­bie­nie-Je­zio­ry


Źródła:

SJP.pl

Sobik

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobin

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sobisz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobkiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobkostwo

po­tocz­nie: my­śle­nie tylko o sobie, dba­nie wy­łącz­nie o sie­bie; sa­mo­lub­stwo, sa­mo­lub­ność, ego­izm, ego­tyzm, ego­cen­tryzm


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) sa­mo­lub­stwo


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sobkowiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobkowianin

miesz­ka­niec Sob­ko­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sobkowianka

miesz­kan­ka Sob­ko­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sobkowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobkowski

1. przy­miot­nik od: Sob­ków;
2. cha­rak­te­ry­stycz­ny dla sobka, sa­mo­lu­ba, ego­i­stycz­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Sob­ko­wa, zwią­za­ny z Sob­ko­wem

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) sa­mo­lub­ny, ego­i­stycz­ny

 (2.2) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Sob­ko­wa lub sob­ko­wian, ma­ją­cy cechy lub wła­ści­wo­ści przy­pi­sy­wa­ne Sob­ko­wo­wi lub sob­ko­wia­nom


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sobków

po­tocz­nie: czło­wiek, któ­re­go ce­chu­je ego­izm, sa­mo­lub­ny, my­ślą­cy tylko o swoim szczę­ściu; sa­mo­lub, ego­ty­sta, ego­cen­tryk, ego­i­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto i gmina w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ję­drze­jow­skim, nad rzeką Nidą


Sob­ków – mia­sto w Pol­sce, po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ję­drze­jow­skim, w gmi­nie Sob­ków. Ma sta­tus so­łect­wa. Sie­dzi­ba gminy Sob­ków.

Uzy­skał lo­ka­cję miej­ską w 1563 roku. Zo­stał po­zba­wio­ny praw miej­skich 13 stycz­nia 1870 i włą­czo­ny do gminy Sob­ków w po­wie­cie ję­drze­jow­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soblówka

wieś w Pol­sce


So­blów­ka – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie ży­wiec­kim, w gmi­nie Uj­so­ły. Gra­ni­czy ze Sło­wa­cją, w do­li­nie po­to­ku Cicha. Po­ło­żo­na jest u pod­nó­ża góry Wiel­ka Ry­ce­rzo­wa i Muń­cuł.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobociński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobocki

→ So­bót­ka; so­bo­tec­ki, so­bót­kow­ski, so­bót­czań­ski, so­bóc­ki


Źródła:

SJP.pl

Sobol

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobolak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobolczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sobole

futro z so­bo­lich skór


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobolew

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sobolewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sobolewski

przy­miot­nik od: So­bo­lew


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soboli

przy­miot­nik od: soból (np. futro so­bo­le); so­bo­lo­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z so­bo­lem, do­ty­czą­cy so­bo­la

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do so­bo­la


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sobolowaty

1. po­dob­ny do so­bo­la;
2. koń so­bo­lo­wa­ty - koń maści ry­ża­wej


Źródła:

SJP.pl

Sobolowy

przy­miot­nik od: soból (np. futro so­bo­lo­we); so­bo­li


Źródła:

SJP.pl

Soborność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. polit. idea zjed­no­cze­nia Ukra­i­ny

 (1.2) rel. za­sa­da ko­le­gial­no­ści za­rzą­dza­nia Ko­ścio­łem


Źródła:

Wiktionary

Soborowość

→ so­bo­ro­wy


Patrz:soborowy

Źródła:

SJP.pl

Soborowy

przy­miot­nik od: sobór


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z so­bo­rem, do­ty­czą­cy so­bo­ru


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soborzyce

So­bo­rzy­ce – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie czę­sto­chow­skim, w gmi­nie Dą­bro­wa Zie­lo­na.

Wieś du­chow­na Wszem­bo­rzy­ce, włas­ność opact­wa cy­ster­sów w Ję­drze­jo­wie po­ło­żo­na była w końcu XVI wieku w po­wie­cie ra­dom­szczań­skim wo­je­wództ­wa sie­radz­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Sobota

szó­sty dzień ty­god­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) szó­sty dzień ty­god­nia;

 (1.2) zob. so­bo­ty.


So­bo­ta (', skrót sob.) – dzień ty­god­nia mię­dzy piąt­kiem a nie­dzie­lą.

We­dług normy ISO-8601 jest szó­stym dniem ty­god­nia.

W tra­dy­cji bi­blij­nej – chrze­ści­jań­skiej i ży­dow­skiej, gdzie za pier­wszy dzień ty­god­nia uz­na­wa­na jest nie­dzie­la, so­bo­ta jest siód­mym, ostat­nim dniem ty­god­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sobotecki

→ So­bót­ka; so­boc­ki, so­bóc­ki, so­bót­kow­ski, so­bót­czań­ski


Źródła:

SJP.pl

Sobotka

naz­wi­sko


So­bot­ka – mia­sto w Cze­chach, w kraju hra­dec­kim. We­dług da­nych z 31 grud­nia 2003 po­wierzch­nia mia­sta wy­no­si­ła 1931 ha, a licz­ba jego miesz­kań­ców 2274 osób.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobotni

zwią­za­ny z so­bo­tą


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy so­bo­ty; dzie­ją­cy się w so­bo­tę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sobowo

So­bo­wo – wieś so­łec­ka w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie płoc­kim, w gmi­nie Bru­dzeń Duży.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa płoc­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Sobowtór

osoba bar­dzo po­dob­na z wy­glą­du do innej osoby


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba wy­glą­da­ją­ca bar­dzo po­dob­nie do innej;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sobowtórka

→ so­bow­tór


Patrz:sobowtór

Źródła:

SJP.pl

Soboń

naz­wi­sko


Soboń – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie wę­grow­skim, w gmi­nie Wierzb­no. Ma sta­tus so­łect­wa.

Pier­wsza wzmian­ka o miej­sco­wo­ści (w for­mie "Zabon" W. H.) po­cho­dzi z mapy Za­chod­niej (Nowej) Ga­li­cji A. Ma­y­e­ra von Hel­dens­fel­da z lat 1801-1804.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sobriquet

[czy­taj: sobriKE] z fran­cu­skie­go: przez­wi­sko, przy­do­mek


Źródła:

SJP.pl

Sobuś

zdrob­nie­nie od: So­bie­sław (imię mę­skie)


Źródła:

SJP.pl

Sobócki

→ So­bót­ka; so­bót­czań­ski, so­boc­ki, so­bot­kow­ski, so­bo­tec­ki


Źródła:

SJP.pl

Soból

dra­pież­ne zwie­rzę z ro­dzi­ny ła­si­co­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Mar­tes zi­bel­li­na|ref=tak., az­ja­tyc­kie zwie­rzę fu­ter­ko­we, ssak dra­pież­ny o gę­stym, jed­wa­bi­stym, brą­zo­wym lub czar­nym fu­trze;

 (1.2) wy­pra­wio­na skóra so­bo­la (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sobóm

za­i­mek zwrot­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. sobą


Źródła:

Wiktionary

Sobór

1. pra­wo­sław­na ka­te­dra i ba­zy­li­ka
2. zgro­ma­dze­nie wszyst­kich bi­sku­pów od­by­wa­ją­ce się pod prze­wod­nict­wem pa­pie­ża


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. zgro­ma­dze­nie bi­sku­pów ca­łe­go Ko­ścio­ła;

 (1.2) rel. stała rada bi­sku­pów przy pa­triar­sze w pra­wo­sła­wiu;

 (1.3) hist. zgro­ma­dze­nie przed­sta­wi­cie­li sta­nów w daw­nej Rosji;

 (1.4) rel. więk­sza świą­ty­nia pra­wo­sław­na;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sobótczanin

miesz­ka­niec So­bót­ki (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sobótczanka

miesz­kan­ka So­bót­ki (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sobótczański

→ So­bót­ka; so­bót­kow­ski, so­boc­ki, so­bóc­ki, so­bo­tec­ki


Źródła:

SJP.pl

Sobótka

świę­to lu­do­we w czerw­cu, pod­czas któ­re­go, w nocy, pu­szcza się wian­ki po wo­dzie; ku­pa­ła; ku­pal­noc­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od so­bo­ta

 (1.2) etn. świę­to z okaz­ji let­nie­go prze­si­le­nia Słoń­ca

 (1.3) stos roz­pa­la­ny z okaz­ji so­bót­ki (1.2)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sobótki

świę­to lu­do­we w czerw­cu, pod­czas któ­re­go, w nocy, pu­szcza się wian­ki po wo­dzie; ku­pa­ła; ku­pal­noc­ka


Źródła:

SJP.pl

Sobótkowski

→ So­bót­ka; so­bót­czań­ski, so­boc­ki, so­bóc­ki, so­bo­tec­ki


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z So­bót­ką, do­ty­czą­cy So­bót­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sobótkowy

przy­miot­nik od: so­bót­ka


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy so­bót­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sobów

Sobów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie opa­tow­skim, w gmi­nie Oża­rów. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa tar­no­brze­skie­go.

Przez miej­sco­wość prze­bie­ga droga wo­je­wódz­ka nr 755.


Źródła:

Wikipedia

Sobą

za­i­mek zwrot­ny

 (1.1) …wska­zu­ją­cy na pod­miot jako jed­no­cze­śnie wy­ko­naw­cę i od­bior­cę czyn­no­ści, uży­wa­ny z cza­sow­ni­ka­mi rzą­dzą­cy­mi na­rzęd­ni­kiem


Źródła:

Wiktionary

Soc

[czy­taj: soc] zwią­za­ny ze spra­wa­mi spo­łecz­ny­mi, so­cjal­ny­mi


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soccer

[czy­taj: soke(r)] nazwa eu­ro­pej­skiej piłki noż­nej uży­wa­na w kra­jach an­glo­sa­skich, głów­nie USA, dla odróż­nie­nia od fut­bo­lu ame­ry­kań­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Soccus

niski trze­wik, san­dał, uży­wa­ny przez ak­to­rów gra­ją­cych w sta­ro­żyt­nych ko­me­diach grec­kich (w prze­ci­wień­stwie do ko­tur­na w tra­ge­dii)


Soc­cus – ro­dzaj pan­to­fla, niski, lekki trze­wik, uży­wa­ny w sta­ro­żyt­no­ści tylko przez ko­bie­ty i męż­czyzn znie­wie­ścia­łych. Lu­dzie po­waż­ni uży­wa­li zwy­kle wy­so­kich ko­tur­nów.

Soc­cus był za­ra­zem obu­wiem uży­wa­nym w ko­me­dii, gdy ko­turn na­le­żał do ko­stiu­mu au­to­ra tra­gicz­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Socha

dawne pry­mi­tyw­ne na­rzę­dzie do orki


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) roln. pry­mi­tyw­ne drew­nia­ne na­rzę­dzie słu­żą­ce do orki;

 (1.2) bud. pio­no­wy słup roz­wid­lo­ny u góry, ele­ment kon­struk­cji dachu


Socha – dawne drew­nia­ne na­rzę­dzie rol­ni­cze sto­so­wa­ne do orki, cha­rak­te­ry­zu­ją­ce się rozd­wo­jo­nym ryl­cem. Nazwa (w ję­zy­kach sło­wiań­skich socha = drze­wo ro­so­cha­te, widły) po­cho­dzi wła­śnie od tego rylca.

W Egip­cie znano sochę od VII wieku p.n.e. W Eu­ro­pie Wschod­niej po­ja­wi­ła się praw­do­po­dob­nie przed śred­nio­wie­czem. Przetr­wa­ła do po­cząt­ku XX wieku, a w niek­tó­rych miej­scach nawet dłu­żej. W Pol­sce wschod­niej za­czę­ła się roz­po­wszech­niać obok pługa i płu­ży­cy (lek­kie­go pługa bez kół) od XVI wieku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sochacki

naz­wi­sko


So­chac­ki (forma żeń­ska: So­chac­ka; licz­ba mnoga: So­chac­cy) – pol­skie naz­wi­sko. Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku w Pol­sce no­si­ło je 7569 osób.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sochacz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sochaczew

mia­sto w Pol­sce


So­cha­czew – mia­sto w cen­tral­nej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim w po­wie­cie so­cha­czew­skim, nad rze­ka­mi Bzurą, Utra­tą i Pisią.

Do 1954 r. sie­dzi­ba wiej­skich gmin Cho­da­ków i Ko­złów Bi­sku­pi. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do wo­je­wództ­wa skier­nie­wic­kie­go. Jest sto­li­cą po­wia­tu so­cha­czew­skie­go oraz sie­dzi­bą władz gminy wiej­skiej So­cha­czew.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sochaczewianin

miesz­ka­niec So­cha­cze­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec So­cha­cze­wa

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z So­cha­cze­wa, uro­dzo­na w So­cha­cze­wie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sochaczewianka

miesz­kan­ka So­cha­cze­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka So­cha­cze­wa

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z So­cha­cze­wa, uro­dzo­na w So­cha­cze­wie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sochaczewski

przy­miot­nik od: So­cha­czew


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z So­cha­cze­wem, do­ty­czą­cy So­cha­cze­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sochaczne

dawna opła­ta za sprze­daż swo­ich to­wa­rów na tar­go­wi­sku; tar­go­we


Źródła:

SJP.pl

Sochaj

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sochan

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sochocin

mia­sto w Pol­sce


}|-

So­cho­cin – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie płoń­skim, w miej­sko-wiej­skiej gmi­nie So­cho­cin. Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy So­cho­cin.

Ad­mi­ni­stra­cyj­nie So­cho­cin ma sta­tus so­łect­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sochocinianin

miesz­ka­niec So­cho­ci­na (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sochocinianka

miesz­kan­ka So­cho­ci­na (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sochociński

przy­miot­nik od: So­cho­cin


Źródła:

SJP.pl

Sochocki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sochowy

przy­miot­nik od: socha


Źródła:

SJP.pl

Sochoń

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sociale

[czy­taj: so­cja­le] po­tocz­nie: media spo­łecz­no­ścio­we


Źródła:

SJP.pl

Socialmediowy

[czy­taj: so­cjal­me­dio­wy] zwią­za­ny z me­dia­mi spo­łecz­no­ścio­wy­mi; so­cia­lo­wy


Źródła:

SJP.pl

Socialowy

[czy­taj: so­cja­lo­wy] po­tocz­nie: zwią­za­ny z me­dia­mi spo­łecz­no­ścio­wy­mi; so­cial­me­dio­wy


Źródła:

SJP.pl

Socjal

po­tocz­nie: świad­cze­nie so­cjal­ne; so­cjał


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. pomoc so­cjal­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjal.

skrót od: so­cjal­ny


Źródła:

SJP.pl

Socjaldarwinistka

→ so­cjal­dar­wi­ni­sta


Patrz:socjaldarwinista

Źródła:

SJP.pl

Socjaldemokracja

1. ruch spo­łecz­no-po­li­tycz­ny zmie­rza­ją­cy do uspo­łecz­nie­nia go­spo­dar­ki ryn­ko­wej, zmniej­sze­nia nie­rów­no­ści spo­łecz­nych, re­a­li­za­cji praw pra­cow­ni­czych i oby­wa­tel­skich w wie­lo­par­tyj­nym sy­ste­mie de­mo­kra­tycz­nym;
2. ogół par­tii po­li­tycz­nych gło­szą­cych te idee


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. polit. ruch spo­łecz­ny, ma­ją­cy na celu bu­do­wę spo­łe­czeń­stwa i ustro­ju so­cja­li­stycz­ne­go po­przez de­mo­kra­tycz­ne re­for­my;

 (1.2) polit. ogół par­tii so­cjal­de­mo­kra­tycz­nych


Nie mylić z: so­cja­lizm de­mo­kra­tycz­ny.

So­cjal­de­mo­kra­cja – cen­tro­le­wi­co­wy ruch spo­łecz­ny wy­wo­dzą­cy się z ruchu ro­bot­ni­cze­go. Współ­czes­ne par­tie so­cjal­de­mo­kra­tycz­ne opo­wia­da­ją się za rów­no­wa­gą mię­dzy ryn­kiem a pań­stwem, oraz mię­dzy jed­nost­ką a spo­łe­czeń­stwem, czyli za kom­pro­mi­sem mię­dzy uz­na­niem sy­ste­mu ka­pi­ta­li­stycz­ne­go jako na­je­fek­tyw­niej­sze­go me­cha­niz­mu bo­ga­ce­nia się w stre­fie pry­wat­nej, a de­mo­kra­cją i dy­stry­bu­cją tego bo­gact­wa w spo­sób moż­li­wie naj­bar­dziej spra­wied­li­wy, oraz tro­ską o dobra i usłu­gi pu­blicz­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Socjaldemokrata

1. czło­nek par­tii so­cjal­de­mo­kra­tycz­nej;
2. zwo­len­nik so­cjal­de­mo­kra­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) polit. po­li­tyk so­cjal­de­mo­kra­tycz­ny, zwo­len­nik so­cjal­de­mo­kra­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjaldemokratka

→ so­cjal­de­mo­kra­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) polit. po­li­tycz­ka so­cjal­de­mo­kra­tycz­na, zwo­len­nicz­ka so­cjal­de­mo­kra­cji


Patrz:socjaldemokrata

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjaldemokratyczny

→ so­cjal­de­mo­kra­cja, → so­cjal­de­mo­kra­ta, → so­cjal­de­mo­kra­tyzm


przy­miot­nik

 (1.1) polit. zwią­za­ny z so­cjal­de­mo­kra­cją lub so­cjal­de­mo­kra­ta­mi


Patrz:socjaldemokracja, → socjaldemokrata, → socjaldemokratyzm

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjaldemokratyzm

kie­ru­nek ide­o­lo­gicz­ny, ruch spo­łecz­ny opie­ra­ją­cy się na idei wie­lo­par­tyj­nej de­mo­kra­cji i spra­wied­li­wo­ści spo­łecz­nej


Źródła:

SJP.pl

Socjalista

zwo­len­nik so­cja­liz­mu; so­cjał (daw­niej)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) polit. zwo­len­nik so­cja­liz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjalistka

zwo­len­nicz­ka so­cja­liz­mu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) forma żeń­ska od: so­cja­li­sta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjalistycznie

przy­słó­wek

 (1.1) na spo­sób so­cja­li­stycz­ny, zgod­nie z du­chem so­cja­liz­mu


Źródła:

Wiktionary

Socjalistyczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest so­cja­li­stycz­ne; cecha tych, któ­rzy są so­cja­li­stycz­ni


Źródła:

Wiktionary

Socjalistyczny

→ so­cja­lizm


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z so­cja­liz­mem, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla so­cja­liz­mu

 (1.2) zwią­za­ny z so­cja­liz­mem re­al­nym, do­ty­czą­cy pań­stwa tzw. de­mo­kra­cji lu­do­wej


Patrz:socjalizm

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjalistyka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. dzie­dzi­na badań i nauki o ce­lach spo­łe­czeństw i ludz­ko­ści


Źródła:

Wiktionary

Socjalizacja

pro­ces kształ­to­wa­nia czło­wie­ka jako ele­men­tu spo­łe­czeń­stwa


So­cja­li­za­cja ( so­cia­lis = spo­łecz­ny) – pro­ces (oraz re­zul­tat tego pro­ce­su) na­by­wa­nia przez jed­nost­kę sy­ste­mu war­to­ści, norm oraz wzo­rów za­cho­wań (w wy­ni­ku od­dzia­ły­wań oto­cze­nia spo­łecz­ne­go), obo­wią­zu­ją­cych w danej zbio­ro­wo­ści. So­cja­li­za­cja trwa przez całe życie czło­wie­ka, lecz w naj­więk­szym na­si­le­niu wy­stę­pu­je, gdy dziec­ko roz­po­czy­na życie w spo­łe­czeń­stwie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Socjalizacyjny

zwią­za­ny z so­cja­li­za­cją


Źródła:

SJP.pl

Socjalizm

1. ide­o­lo­gia gło­szą­ca dą­że­nie do znie­sie­nia pry­wat­nej włas­no­ści środ­ków pro­duk­cji oraz po­dzia­łów kla­so­wych;
2. ustrój spo­łecz­ny opar­ty na re­a­li­za­cji za­ło­żeń ta­kiej ide­o­lo­gii;
3. na­ro­do­wy so­cja­lizm - na­zizm, hit­le­ryzm;
4. re­al­ny so­cja­lizm - pro­pa­gan­do­wa nazwa ko­mu­niz­mu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) polit. wie­loz­nacz­ne po­ję­cie, od­no­szą­ce się do prób zmniej­sze­nia nie­rów­no­ści spo­łecz­nych i upo­wszech­nie­nia świad­czeń so­cjal­nych, lub pod­da­nia go­spo­dar­ki kon­tro­li spo­łecz­nej (po­przez in­sty­tu­cje pań­stwo­we, sa­mo­rzą­do­we, kor­po­ra­cyj­ne lub spół­dziel­cze);


So­cja­lizm (łac. "so­cia­lis" – spo­łecz­ny) – sze­ro­kie i wew­nętrz­nie zróż­ni­co­wa­ne spek­trum idei, dok­tryn spo­łecz­no-eko­no­micz­nych oraz ru­chów po­li­tycz­nych, któ­rych wspól­nym celem jest usta­no­wie­nie ładu spo­łecz­ne­go opar­te­go na za­sa­dach rów­no­ści, wspól­no­to­wo­ści, spra­wied­li­wo­ści spo­łecz­nej oraz ra­cjo­nal­ne­go za­rzą­dza­nia go­spo­dar­ką.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Socjalizować

1. kształ­to­wać oso­bo­wość, uczyć współ­dzia­łać z in­ny­mi, ak­cep­to­wać normy spo­łecz­ne;
2. zmie­niać włas­ność środ­ków pro­duk­cji z pry­wat­nej na spo­łecz­ną; uspo­łecz­niać;
3. prze­sta­rza­le: skła­niać się, przy­chy­lać ku so­cja­liz­mo­wi


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) pod­da­wać pro­ce­so­wi so­cja­li­za­cji

 (1.2) ekon. zmie­niać włas­ność środ­ków pro­duk­cji z pry­wat­nej na spo­łecz­ną

 (1.3) być en­tuz­ja­stą so­cja­liz­mu

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny so­cja­li­zo­wać się

 (2.1) pod­le­gać pro­ce­so­wi so­cja­li­za­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjalliberalizm

Nie mylić z: Li­be­ral­ny so­cja­lizm.

So­cjal­li­be­ra­lizm ( So­cial li­be­ra­lism, So­zial­li­be­ra­lis­mus,

 so­cio­li­be­ra­lis­mo) – zde­fi­nio­wa­na przez Le­o­nar­da Hob­ho­u­se’a dok­try­na po­li­tycz­na. Głosi wol­ność spo­łecz­ną przy jed­no­czes­nym za­cho­wa­niu pew­ne­go stop­nia in­ter­wen­cjo­niz­mu pań­stwo­we­go w me­cha­niz­my wol­ne­go rynku, aby dać za­bez­pie­cze­nie so­cjal­ne naj­bied­niej­szym.


Źródła:

Wikipedia

Socjalliberał

osoba wyz­na­ją­ca po­glą­dy li­be­ral­ne z na­ci­skiem na spra­wy so­cjal­ne


Źródła:

SJP.pl

Socjalno-Ekonomiczny

zwią­za­ny z za­spo­ka­ja­niem po­trzeb eko­no­micz­nych człon­ków ja­kiejś spo­łecz­no­ści


Źródła:

SJP.pl

Socjalnobytowy

do­ty­czą­cy życia, ist­nie­nia, za­spo­ko­je­nia po­trzeb ma­te­rial­nych ludzi


Źródła:

SJP.pl

Socjalnoubezpieczeniowy

do­ty­czą­cy ubez­pie­cze­nia so­cjal­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Socjalnousługowy

o po­mie­szcze­niu, bu­dyn­ku itp.: speł­nia­ją­cy pod­sta­wo­we wa­run­ki za­spo­ka­ja­ją­ce so­cjal­ne po­trze­by ludzi


Źródła:

SJP.pl

Socjalność

→ so­cjal­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest so­cjal­ne


Patrz:socjalny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjalny

1. do­ty­czą­cy spo­łe­czeń­stwa; spo­łecz­ny;
2. zwią­za­ny z za­spo­ko­je­niem po­trzeb ma­te­rial­nych i kul­tu­ral­nych spo­łe­czeń­stwa


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z za­spo­ko­je­niem po­trzeb by­to­wych człon­ków spo­łe­czeń­stwa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjalszowinizm

So­cjal­szo­wi­nizm – opor­tu­ni­stycz­ny prąd w mię­dzy­na­ro­do­wym ruchu ro­bot­ni­czym, pow­sta­ły w la­tach I wojny świa­to­wej jako ek­stre­mi­stycz­na forma re­wiz­jo­niz­mu. Po­pie­rał on mi­li­tar­ne cele ro­dzi­mej bur­żu­az­ji w woj­nie im­pe­ria­li­stycz­nej. W Niem­czech so­cjal­szo­wi­ni­ści na­wo­ły­wa­li pro­le­ta­riat nie­miec­ki do udzia­łu w woj­nie pod po­zo­rem, że jest to walka z kla­sa­mi pa­nu­ją­cy­mi in­nych kra­jów. W Rosji gło­si­li oni pokój kla­so­wy wew­nątrz kraju pod ha­słem "obro­ny oj­czyz­ny".


Źródła:

Wikipedia

Socjał

prze­sta­rza­łe: zwo­len­nik so­cja­liz­mu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. środ. polit. so­cja­li­sta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjeta

grupa ludzi zaj­mu­ją­ca uprzy­wi­le­jo­wa­ne miej­sce w spo­łe­czeń­stwie; śmie­tan­ka to­wa­rzy­ska, elita


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. naj­bar­dziej uprzy­wi­le­jo­wa­na grupa spo­łecz­na

 (1.2) przest. zwar­ta grupa ludzi, to­wa­rzy­stwo


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjobiolog

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie so­cjo­bio­lo­gii


Źródła:

SJP.pl

Socjobiologia

So­cjo­bio­lo­gia – syn­te­tycz­na dy­scy­pli­na na­u­ko­wa, opar­ta na za­ło­że­niu de­ter­mi­niz­mu bio­lo­gicz­ne­go, któ­rej celem jest wy­ja­śnia­nie za­cho­wań spo­łecz­nych, także za­cho­wań "Homo sa­piens", po­przez roz­pa­try­wa­nie ich w kon­tek­ście dzia­ła­nia do­bo­ru na­tu­ral­ne­go jako me­cha­niz­mu dzia­ła­ją­ce­go na po­zio­mie or­ga­niz­mu lub po­szcze­gól­nych genów (ego­izm ge­ne­tycz­ny).


Źródła:

Wikipedia

Socjobiolożka

→ so­cjo­bio­log


Patrz:socjobiolog

Źródła:

SJP.pl

Socjodarwinizm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) so­cjol. ze­spół te­o­rii opi­su­ją­cych ewo­lu­cję spo­łe­czeństw;


Źródła:

Wiktionary

Socjodrama

za­im­pro­wi­zo­wa­ne przed­sta­wie­nie, w któ­rym człon­ko­wie pew­nej grupy osób od­gry­wa­ja wyz­na­czo­ne role, w celu prze­a­na­li­zo­wa­nia albo uz­dro­wie­nia sto­sun­ków pa­nu­ją­cych w tym ze­spo­le


Źródła:

SJP.pl

Socjografia

So­cjo­gra­fia - nauka po­moc­ni­cza so­cjo­lo­gii, zaj­mu­ją­ca się opi­sem spo­łe­czeń­stwa i za­cho­dzą­cych w nim zja­wisk. Opie­ra się na zbie­ra­niu du­żych ilo­ści ma­te­ria­łu em­pi­rycz­ne­go, wraz z luź­ny­mi no­tat­ka­mi i ko­men­ta­rza­mi. Opis so­cjo­gra­ficz­ny ma czę­sto cha­rak­ter ek­splo­ra­cyj­ny (do­ty­czy słabo poz­na­nych ob­sza­rów spo­łe­czeń­stwa) i sta­no­wi pod­sta­wę głęb­szych i bar­dziej sy­ste­ma­tycz­nych badań so­cjo­lo­gicz­nych, ba­da­ją­cych okre­ślo­ne hi­po­te­zy.


Źródła:

Wikipedia

Socjogram

So­cjo­gram – gra­ficz­na pre­zen­ta­cja sto­sun­ków mię­dzy ludź­mi, więzi spo­łecz­nych lub re­la­cji sym­pa­tii-an­ty­pa­tii, uz­na­nia itp. w gru­pie spo­łecz­nej spo­rzą­dza­na w so­cjo­me­trii.


Źródła:

Wikipedia

Socjol.

skrót od: so­cjo­lo­gia, so­cjo­lo­gicz­ny


Źródła:

SJP.pl

Socjolekt

cha­rak­te­ry­stycz­na od­mia­na ję­zy­ka ja­kiejś grupy spo­łecz­nej np. język po­tocz­ny, żar­gon ucz­niow­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. dia­lekt o za­się­gu śro­do­wi­sko­wym;

 (1.2) jęz. ze­spół jed­no­stek ję­zy­ko­wych (zwy­kle lek­sy­kal­nych) o po­dło­żu śro­do­wi­sko­wym;


So­cjo­lekt – od­mia­na ję­zy­ko­wa wła­ści­wa dla danej klasy lub grupy spo­łecz­nej, grupy za­wo­do­wej lub sub­kul­tu­ry. So­cjo­lek­ty, w prze­ci­wień­stwie do dia­lek­tów re­gio­nal­nych, mają po­dło­że nie ge­o­gra­ficz­ne, lecz śro­do­wi­sko­we (spo­łecz­ne). So­cjo­lek­ty by­wa­ją odręb­ne wy­łącz­nie na pła­szczyź­nie lek­sy­ki, lecz są wśród rów­nież takie, które odróż­nia­ją się także gra­ma­ty­ką.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Socjolingwistka

→ so­cjo­ling­wi­sta


Patrz:socjolingwista

Źródła:

SJP.pl

Socjolingwistyczny

→ so­cjo­ling­wi­sty­ka


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy so­cjo­ling­wi­sty­ki


Patrz:socjolingwistyka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjolingwistyka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. nauka zaj­mu­ją­ca się funk­cjo­no­wa­niem ję­zy­ka w spo­łe­czeń­stwie;


So­cjo­ling­wi­sty­ka – dział ję­zy­koz­naw­stwa zaj­mu­ją­cy się ba­da­niem in­te­rak­cji wszyst­kich aspek­tów życia spo­łecz­ne­go (ta­kich jak normy kul­tu­ro­we, ocze­ki­wa­nia oraz kon­tekst ję­zy­ko­wy) z uży­wa­nym ję­zy­kiem. So­cjo­ling­wi­sty­ka różni się od so­cjo­lo­gii ję­zy­ka, po­nie­waż bada wpływ ję­zy­ka na spo­łecz­ność, pod­czas gdy so­cjo­lo­gia sku­pia się na wpły­wie spo­łecz­no­ści na język.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Socjolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie so­cjo­lo­gii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) eduk. spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie so­cjo­lo­gii

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) eduk. spe­cja­list­ka w dzie­dzi­nie so­cjo­lo­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjologia

1. nauka o spo­łe­czeń­stwie;
2. wy­dział lub kie­ru­nek w szko­le wyż­szej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka o spo­łe­czeń­stwie, zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem struk­tu­ry spo­łe­czeń­stwa, na­stę­pu­ją­cych w nim zmian, praw kie­ru­ją­cych roz­wo­jem spo­łe­czeń­stwa i róż­ne­go ro­dza­ju zja­wisk w nim wy­stę­pu­ją­cych;


So­cjo­lo­gia – nauka ba­da­ją­ca w sy­ste­ma­tycz­ny spo­sób funk­cjo­no­wa­nie i zmia­ny spo­łe­czeń­stwa.

So­cjo­lo­go­wie ba­da­ją spo­łecz­ne re­gu­ły (normy), pro­ce­sy i struk­tu­ry, które łączą i dzie­lą ludzi, two­rzą lub są prze­ja­wem więzi mię­dzy ludź­mi, a także pro­ces ich zmian.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Socjologiczny

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z so­cjo­lo­gią lub so­cjo­lo­ga­mi; wła­ści­wy so­cjo­lo­gii


Źródła:

Wiktionary

Socjologizm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kie­ru­nek w so­cjo­lo­gii pow­sta­ły na prze­ło­mie XIX i XX w., który głosi, że spo­łe­czeń­stwo sta­no­wi czyn­nik wyz­na­cza­ją­cy za­rów­no życie psy­chicz­ne, jak i kul­tu­ral­ne jed­no­stek; uz­na­ją­cy zja­wi­ska spo­łecz­ne za pier­wot­ne, eg­zy­sten­cję psy­chicz­ną i kul­tu­ro­wą czło­wie­ka zaś za ich po­chod­ną dla­te­go do ba­da­nia wszel­kich prze­ja­wów życia psy­chicz­ne­go na­le­ży sto­so­wać me­to­dy so­cjo­lo­gicz­ne


So­cjo­lo­gizm – kie­ru­nek w so­cjo­lo­gii, jedno z od­ga­łę­zień po­zy­ty­wiz­mu.

Ogól­nie so­cjo­lo­gizm okre­śla­ny jest jako te­o­ria, we­dług któ­rej so­cjo­lo­gia jest nauką zdol­ną do sa­mo­dziel­ne­go wy­ja­śnia­nia fak­tów spo­łecz­nych, a nawet bę­dą­ca w sta­nie roz­wią­zać wszel­kie pro­ble­my fi­lo­zo­ficz­ne i mo­ral­ne.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Socjolożka

→ so­cjo­log


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. spe­cja­list­ka w dzie­dzi­nie so­cjo­lo­gii


Patrz:socjolog

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjometria

So­cjo­me­tria – me­to­da ba­daw­cza w so­cjo­lo­gii i psy­cho­lo­gii spo­łecz­nej po­le­ga­ją­ca na ba­da­niu struk­tur wła­dzy i ko­mu­ni­ka­cji po­mię­dzy jed­nost­ka­mi w po­pu­la­cji. Prze­waż­nie ba­da­ne są re­la­cje ko­mu­ni­ka­cji jed­no­stek w gru­pie lub re­la­cje wła­dzy i współ­pra­cy. Po­dob­ną do so­cjo­me­trii, lecz bar­dziej ro­zbu­do­wa­ną me­to­dą jest ana­li­za sie­cio­wa.


Źródła:

Wikipedia

Socjopata

osoba o za­bu­rze­niach oso­bo­wo­ści po­le­ga­ją­cych na nie­przy­sto­so­wa­niu do życia w spo­łe­czeń­stwie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) psych. med. męż­czyz­na prze­ja­wia­ją­cy psy­cho­pa­tię – oso­bo­wość dys­so­cjal­ną

 (1.2) pot. męż­czyz­na odrzu­ca­ją­cy normy spo­łecz­ne i mo­ral­no­ści, dą­żą­cy do gra­ty­fi­ka­cji i speł­nie­nia włas­nych po­trzeb


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjopatia

za­bu­rze­nia oso­bo­wo­ści spo­wo­do­wa­ne złymi me­to­da­mi wy­cho­waw­czy­mi i wa­run­ka­mi śro­do­wi­sko­wy­mi, po­le­ga­ją­ce na nie­przy­sto­so­wa­niu się jed­nost­ki do życia w spo­łe­czeń­stwie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) psych. za­bu­rze­nie oso­bo­wo­ści po­dob­ne do psy­cho­pa­tii, prze­ja­wia­ją­ce się nie­re­spek­to­wa­niem pod­sta­wo­wych norm mo­ral­nych oraz wzor­ców za­cho­wań w spo­łe­czeń­stwie;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjopatka

→ so­cjo­pa­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. ko­bie­ta odrzu­ca­ją­ca normy spo­łecz­ne i mo­ral­no­ści, dą­żą­ca do gra­ty­fi­ka­cji i speł­nie­nia włas­nych po­trzeb


Patrz:socjopata

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjopatolog

so­cjo­log zaj­mu­ją­cy się zja­wi­ska­mi pa­to­lo­gicz­ny­mi w spo­łe­czeń­stwie


Źródła:

SJP.pl

Socjopatologia

dział so­cjo­lo­gii zaj­mu­ją­cy się zja­wi­ska­mi pa­to­lo­gicz­ny­mi


Źródła:

SJP.pl

Socjopatycznie

→ so­cjo­pa­tycz­ny


Patrz:socjopatyczny

Źródła:

SJP.pl

Socjopatyczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest so­cjo­pa­tycz­ne; cecha tych, któ­rzy są so­cjo­pa­tycz­ni


Źródła:

Wiktionary

Socjopatyczny

zwią­za­ny z so­cjo­pa­tią, od­no­szą­cy się do so­cjo­pa­tii


Źródła:

SJP.pl

Socjosfera

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) psych. sfera re­la­cji mię­dzy­ludz­kich, śro­do­wi­sko psy­cho­spo­łecz­ne czło­wie­ka


Źródła:

Wiktionary

Socjotechnicznie

→ so­cjo­tech­nicz­ny


Patrz:socjotechniczny

Źródła:

SJP.pl

Socjotechniczny

od­no­szą­cy się do so­cjo­tech­ni­ki


Źródła:

SJP.pl

Socjotechnik

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie so­cjo­tech­ni­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba sto­su­ją­ca so­cjo­tech­ni­kę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjotechnika

ogół metod świa­do­me­go kształ­to­wa­nia za­cho­wań spo­łecz­nych przez okre­ślo­ny sy­stem praw­ny, wy­cho­wa­nie itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka o spo­so­bach i wy­ni­kach świa­do­me­go wpły­wa­nia na rze­czy­wi­stość spo­łecz­ną


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socjoterapeuta

spe­cja­li­sta w za­kre­sie so­cjo­te­ra­pii


Źródła:

SJP.pl

Socjoterapeutka

→ so­cjo­te­ra­pe­u­ta


Patrz:socjoterapeuta

Źródła:

SJP.pl

Socjoterapia

So­cjo­te­ra­pia lub te­ra­pia spo­łecz­na – me­to­da le­cze­nia za­bu­rzeń psy­chicz­nych po­le­ga­ją­ca na wy­ko­rzy­sty­wa­niu od­dzia­ły­wań na­tu­ry spo­łecz­nej.

So­cjo­te­ra­pia jest jedną z form po­mo­cy psy­cho­lo­gicz­nej adre­so­wa­nej do dzie­ci i mło­dzie­ży, prze­ja­wia­ją­cych róż­no­rod­ne za­bu­rze­nia i trud­no­ści w funk­cjo­no­wa­niu psy­cho­spo­łecz­nym. Uru­cha­mia ona czyn­ni­ki po­mo­co­we, które wy­ni­ka­ją za­rów­no z roli sa­me­go so­cjo­te­ra­pe­u­ty jak rów­nież z pro­ce­sów, za­cho­dzą­cych wew­nątrz małej grupy (Jan­ko­wiak, So­ro­ko, 2013).


Źródła:

Wikipedia

Socjusz

daw­niej:
1. to­wa­rzysz, kam­rat, kom­pan; kon­fra­ter, ko­mi­li­ton;
2. przy­ja­ciel, dobry ko­le­ga; ku­mo­ter;
3. czło­nek niek­tó­rych or­ga­ni­za­cji ka­to­lic­kich


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. osoba sprzy­mie­rzo­na


So­cjusz (łac. "so­cius" – to­wa­rzysz, wspól­nik, ko­le­ga, kom­pan, sprzy­mie­rze­niec) – funk­cja asy­sten­ta wspie­ra­ją­ce­go zwierzch­ni­ka za­ko­nu (ma­gi­stra, pro­win­cja­ła, ge­ne­ra­ła), któ­re­mu zwierzch­nik po­wie­rza po­szcze­gól­ne grupy spraw (np. w za­ko­nie do­mi­ni­ka­nów ge­ne­ra­ła za­ko­nu wspie­ra­ją: so­cjusz ds.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Socjuszka

człon­ki­ni niek­tó­rych or­ga­ni­za­cji ka­to­lic­kich


Źródła:

SJP.pl

Socrates

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Socreal

po­tocz­nie:
1. so­cre­a­lizm;
2. dzie­ło pow­sta­łe w stylu so­cre­a­liz­mu


Źródła:

SJP.pl

Socrealista

zwo­len­nik, przed­sta­wi­ciel so­cre­a­liz­mu w sztu­ce


Źródła:

SJP.pl

Socrealistka

→ so­cre­a­li­sta


Patrz:socrealista

Źródła:

SJP.pl

Socrealistyczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co so­cre­a­li­stycz­ne


Źródła:

Wiktionary

Socrealistyczny

→ so­cre­a­lizm


Patrz:socrealizm

Źródła:

SJP.pl

Socrealizm

kie­ru­nek w li­te­ra­tu­rze, fil­mie i sztu­kach pla­stycz­nych, ści­śle zwią­za­ny z dok­try­ną sta­li­niz­mu, gło­szą­cy za­an­ga­żo­wa­nie po­li­tycz­ne i ide­o­we sztu­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) liter. szt. film. kie­ru­nek w sztu­ce za­po­cząt­ko­wa­ny w ZSRR w 1934 r., gło­szą­cy za­an­ga­żo­wa­nie po­li­tycz­ne i ide­o­we, na­wią­zu­ją­cy do fi­lo­zo­fii mark­si­stow­skiej;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socynianin

wyz­naw­ca so­cy­nia­niz­mu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. wyz­naw­ca so­cy­nia­niz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socynianka

→ so­cy­nia­nin


Patrz:socynianin

Źródła:

SJP.pl

Socyniański

do­ty­czą­cy so­cy­nia­ni­na


przy­miot­nik

 (1.1) rel. hist. książk. do­ty­czą­cy dok­tryn Fa­u­sta So­cy­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Socynista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. rel. so­cy­nia­nin


Źródła:

Wiktionary

Socynjanin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. rel. dawna pi­sow­nia: so­cy­nia­nin


Źródła:

Wiktionary

Socza

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka prze­pły­wa­ją­ca przez Wło­chy i Sło­we­nię, wy­pły­wa z Alp Ju­lij­skich i ucho­dzi do Za­to­ki We­nec­kiej;


Socza (sło­weń. "Soča", wł. "Ison­zo") – rzeka prze­pły­wa­ją­ca przez Wło­chy i Sło­we­nię, wy­pły­wa z Alp Ju­lij­skich i ucho­dzi do Za­to­ki We­nec­kiej koło Mon­fal­co­ne. Dłu­gość – około 136 km. Nad Soczą leżą Ko­ba­rid i Nova Go­ri­ca po stro­nie sło­weń­skiej oraz Go­ry­cja i Mon­fal­co­ne po stro­nie wło­skiej.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Soczański

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) rzad. zwią­za­ny z Soczą, do­ty­czą­cy Soczy


Źródła:

Wiktionary

Soczek

zdrob­nie­nie od: sok


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: sok


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soczewa

forma skal­na przy­po­mi­na­ją­ca kształ­tem so­czew­kę


Źródła:

SJP.pl

Soczewica

jed­no­rocz­na lub dwu­let­nia ro­śli­na z ro­dzi­ny mo­tyl­ko­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Lens|Mill.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych, upra­wia­nych dla ja­dal­nych na­sion;

 (1.2) bot. ro­śli­na z ro­dza­ju so­cze­wi­ca (1.1)

 (1.3) spoż. na­sio­na so­cze­wi­cy (1.2)

 (1.4) kulin. spoż. danie z so­cze­wi­cy (1.3)


So­cze­wi­ca ("Lens" Mill.) – ro­dzaj ro­ślin jed­no­rocz­nych z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych. Obej­mu­je 7 ga­tun­ków. W sta­nie dzi­kim rosną one w ob­sza­rze śró­dziem­no­mor­skim, od Wysp Ka­na­ryj­skich do środ­ko­wej Azji, we wschod­niej Afry­ce za­sięg ro­dza­ju sięga stre­fy tro­pi­kal­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soczewicowaty

1. przy­po­mi­na­ją­cy na­sio­na so­cze­wi­cy;
2. plama so­cze­wi­co­wa­ta - ro­dzaj zmia­ny skór­nej


przy­miot­nik

 (1.1) przy­po­mi­na­ją­cy so­cze­wi­cę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soczewicowy

przy­miot­nik od: so­cze­wi­ca


przy­miot­nik

 (1.1) za­wie­ra­ją­cy so­cze­wi­cę, od­no­szą­cy się do so­cze­wi­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soczewka

1. część oka;
2. pro­ste urzą­dze­nie sku­pia­ją­ce lub roz­pra­sza­ją­ce pro­mie­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) opt. przez­ro­czy­sty przy­rząd op­tycz­ny za­ła­mu­ją­cy pro­mie­nie świetl­ne;

 (1.2) anat. część oka za­ła­mu­ją­ca pro­mie­nie świetl­ne;


So­czew­ka – urzą­dze­nie op­tycz­ne skła­da­ją­ce się z jed­ne­go lub kilku skle­jo­nych razem blo­ków przez­ro­czy­ste­go ma­te­ria­łu (zwy­kle szkła, ale też róż­nych two­rzyw sztucz­nych, żeli, mi­ne­ra­łów, a nawet pa­ra­fi­ny). So­czew­ka jest ogra­ni­czo­na dwie­ma po­wierzch­nia­mi. Przy­najm­niej jedna z nich jest za­krzy­wio­na, to zna­czy jest wy­cin­kiem sfery, po­wierzch­ni wal­co­wej lub pow­sta­łej w wy­ni­ku obro­tu krzy­wej stoż­ko­wej (pa­ra­bo­li, hi­per­bo­li lub elip­sy).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soczewkomat

au­to­mat do sprze­da­ży so­cze­wek


Źródła:

SJP.pl

Soczewkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy so­czew­kę, po­dob­ny do so­czew­ki


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który ma kształt so­czew­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soczewkować

za­krzy­wiać pro­mie­nie świetl­ne w polu gra­wi­ta­cyj­nym ma­syw­ne­go ciała nie­bie­skie­go, pro­wa­dząc do ich sku­pie­nia


Źródła:

SJP.pl

Soczewkowy

1. przy­miot­nik od: so­czew­ka;
2. ce­low­nik so­czew­ko­wy - ce­low­nik, któ­re­go układ op­tycz­ny skła­da się z jed­nej lub kilku so­cze­wek


Źródła:

SJP.pl

Soczi

mia­sto w Rosji


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Rosji, po­ło­żo­ne w Kraju Kras­no­dar­skim, nad Mo­rzem Czar­nym;


Soczi ( Сочи, სოჭი, orm. Սոչի) – mia­sto – naj­więk­szy letni ku­rort w Rosji – po­ło­żo­ne w Kraju Kras­no­dar­skim, nie­da­le­ko gra­ni­cy z Gruz­ją (Ab­chaz­ja).

Od stro­ny pół­noc­no-wschod­niej mia­sto oto­czo­ne jest przez góry Ka­u­kaz; aglo­me­ra­cja roz­po­ście­ra się nad brze­giem Morza Czar­ne­go, wzdłuż drogi bie­gną­cej z Dżub­gi do Su­chu­mi, na dłu­go­ści 147 km, co czyni je dru­gim pod wzglę­dem dłu­go­ści mia­stem na świe­cie[]. Licz­ba miesz­kań­ców wy­no­si 443 562 (2020), or­ga­ni­za­tor 22. Zi­mo­wych Igrzysk Olim­pij­skich.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soczijski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Soczi, do­ty­czą­cy Soczi


Źródła:

Wiktionary

Socziński

→ Soczi


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Soczi, do­ty­czą­cy Soczi


Patrz:Soczi

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soczystość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co jest so­czy­ste


Źródła:

Wiktionary

Soczystszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: so­czy­sty


Źródła:

SJP.pl

Soczysty

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) za­wie­ra­ją­cy dużo soku, pełen soku, płynu

 (1.2) przen. książk. do­sad­ny, ru­basz­ny, nie­przyz­wo­i­ty

 (1.3) przen. in­ten­syw­ny, mocny, wy­ra­zi­sty, do­bit­ny, głę­bo­ki, wy­raź­ny, czy­sty


Źródła:

Wiktionary

Soczyć

cza­sow­nik

 (1.1) stpol. skar­żyć


Źródła:

Wiktionary

Soczyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Soczyście

przy­słó­wek

 (1.1) przen. w spo­sób so­czy­sty, in­ten­syw­nie, wy­ra­zi­ście


Źródła:

Wiktionary

Soczyściej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: so­czy­ście


Źródła:

SJP.pl

Soczyścieć

rzad­ko: sta­wać się so­czy­stym, na­bie­rać so­czy­sto­ści


Źródła:

SJP.pl

Soczówka

naz­wi­sko


So­czów­ka – część wsi Gą­go­lin w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie san­do­mier­skim, w gmi­nie Ło­niów. Nie ma soł­ty­sa, na­le­ży do so­łect­wa Gą­go­lin.

W la­tach 1975–1998 So­czów­ka ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa tar­no­brze­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soda

hand­lo­wa i po­tocz­na nazwa wę­gla­nu sodu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. nazwa zwy­cza­jo­wa wę­gla­nu sodu

 (1.2) chem. nazwa zwy­cza­jo­wa róż­nych in­nych soli so­do­wych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sodalicja

bract­wo, sto­wa­rzy­sze­nie re­li­gij­ne


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. rel. bract­wo re­li­gij­ne, po­boż­ne sto­wa­rzy­sze­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sodalicyjny

→ so­da­li­cja


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z so­da­li­cją, do­ty­czą­cy so­da­li­cji


Patrz:sodalicja

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sodalis

1. czło­nek so­da­li­cji (ka­to­lic­kie­go sto­wa­rzy­sze­nia re­li­gij­ne­go);
2. daw­niej: to­wa­rzysz, ko­le­ga


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. osoba na­le­żą­ca do so­da­li­cji

 (1.2) daw. to­wa­rzysz, kom­pan


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sodaliska

1. człon­ki­ni so­da­li­cji (ka­to­lic­kie­go sto­wa­rzy­sze­nia re­li­gij­ne­go);
2. daw­niej: sprze­daw­czy­ni wody so­do­wej


Źródła:

SJP.pl

Sodalistka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kośc. daw. człon­ki­ni so­da­li­cji


Źródła:

Wiktionary

Sodalit

mi­ne­rał z grupy ska­le­niow­ców, gli­no­krze­mian sodu za­wie­ra­ją­cy anion chlo­ru


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miner. rzad­ki mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów, na­le­żą­cy do grupy ska­le­niow­ców, pod wzglę­dem che­micz­nym bę­dą­cy chlo­ro­krze­mia­nem sodu i glinu


So­da­lit (ka­mień nie­bie­ski) – mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów, za­li­cza­ny do ska­le­niow­ców. Na­le­ży do mi­ne­ra­łów rzad­kich, roz­po­wszech­nio­nych tylko w niek­tó­rych re­jo­nach Ziemi.

Nazwa po­cho­dzi od „soda”, na­wią­zu­je do sodu, waż­ne­go skład­ni­ka tego mi­ne­ra­łu oraz gr. "lit­hos" = ka­mień, skała.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sodalitowy

→ so­da­lit


Patrz:sodalit

Źródła:

SJP.pl

Sodar

przy­rząd do ba­da­nia at­mos­fe­ry (np. pręd­ko­ści wia­tru na róż­nych po­zio­mach) za po­mo­cą roz­pra­sza­nia fal dźwię­ko­wych na fluk­tu­a­cjach po­wie­trza


Sodar (ang. "sound de­tec­tion and ran­ging") – in­stru­ment ba­da­ją­cy at­mos­fe­rę za po­mo­cą roz­pra­sza­nia fal dźwię­ko­wych na fluk­tu­a­cjach po­wie­trza (tur­bu­len­cja at­mos­fe­rycz­na). In­stru­ment służy do ba­da­nia pręd­ko­ści wia­tru na róż­nych po­zio­mach. Za­wi­ro­wa­nia w małej skali po­ru­sza­ją się ze śred­nim wia­trem i za po­mo­cą ana­li­zy zmia­ny czę­stot­li­wo­ści od­bi­te­go sy­gna­łu można okre­ślić pręd­kość wia­tru od lub do an­te­ny z de­tek­to­rem usta­wio­nych na ziemi (tzw.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soderbergh

[czy­taj: so­der­berg] naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sodka

zdrob­nie­nie od: soda


Źródła:

SJP.pl

Sodoku

od­mia­na go­rącz­ki szczu­rzej wy­wo­ła­na za­ka­że­niem śru­bow­cem mniej­szym


Źródła:

SJP.pl

Sodoma

So­do­ma i Go­mo­ra; prze­no­śnie:
1. wiel­ka kłót­nia, awan­tu­ra, za­mie­sza­nie;
2. roz­pu­sta, nie­mo­ral­ne za­cho­wa­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) bibl. hist. bi­blij­ne mia­sto ka­na­nej­skie w po­bli­żu Morza Mart­we­go;


So­do­ma – wspom­nia­ne w Bi­blii głów­ne mia­sto ka­na­nej­skie, po­ło­żo­ne na ni­zi­nie (por. "sze­fe­la"). We­dług Księ­gi Ro­dza­ju (Rdz 10,19) zlo­ka­li­zo­wa­ne było na po­łud­niu kraju. Filon z Alek­san­drii w swo­ich dzie­łach wzmian­ku­je o So­do­mi­tach z Ka­na­a­nu – ob­sza­ru, który póź­niej Sy­ryj­czy­cy okre­śli­li Pa­le­sty­ną.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sodomia

1. za­spa­ka­ja­nie po­trzeb sek­su­al­nych ze zwie­rzę­ta­mi; zo­o­fi­lia;
2. daw­niej: ho­mo­sek­su­a­lizm


So­do­mia – w ję­zy­ku pol­skim ter­min okre­śla­ją­cy zo­o­fi­lię. Okre­śla­ne są nim też za­cho­wa­nia ho­mo­sek­su­al­ne w kon­tek­ście hi­sto­rycz­nym, po­nie­waż były tak one na­zy­wa­ne w przesz­ło­ści. Ter­min ten miał różne zna­cze­nia w róż­nych okre­sach hi­sto­rycz­nych.

W innym uję­ciu rze­czow­nik „so­do­mi­ci” oz­na­cza miesz­kań­ców So­do­my, bi­blij­ne­go mia­sta le­żą­ce­go nad mo­rzem Mart­wym.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sodomicki

→ so­do­mi­ta


Patrz:sodomita

Źródła:

SJP.pl

Sodomita

czło­wiek upra­wia­ją­cy so­do­mię; zo­o­fil


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) książk. pejor. czło­wiek od­da­ją­cy się so­do­mii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sodomitka

ko­bie­ta upra­wia­ją­ca so­do­mię


Źródła:

SJP.pl

Sodomski

1. → So­do­ma (mia­sto);
2. grzech so­dom­ski - prak­ty­ka sek­su­al­na uz­na­wa­na w tra­dy­cyj­nej nauce Ko­ścio­ła ka­to­lic­kie­go za "niez­god­ną z na­tu­rą", np. zo­o­fi­lia, ho­mo­sek­su­a­lizm; so­do­mia


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z So­do­mą, do­ty­czą­cy So­do­my


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sodowany

czy­ścić po­wierzch­nię me­to­dą na­try­sku z uży­ciem ścier­ni­wa, głów­nie sody oczy­szczo­nej


Źródła:

SJP.pl

Sodować

czy­ścić po­wierzch­nię me­to­dą na­try­sku z uży­ciem ścier­ni­wa, głów­nie sody oczy­szczo­nej


Źródła:

SJP.pl

Sodowiarnia

daw­niej: sklep z na­po­ja­mi orzeź­wia­ją­cy­mi, wodą so­do­wą


Źródła:

SJP.pl

Sodowy

1. przy­miot­nik od: sód (np. bro­mek so­do­wy, sa­le­tra so­do­wa)
2. przy­miot­nik od: soda (np. woda so­do­wa)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) chem. do­ty­czą­cy sodu (pier­wiast­ka)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sodozależny

taki, który za­le­ży od wy­stę­po­wa­nia sodu


Źródła:

SJP.pl

Sodówa

po­tocz­nie: za­ro­zu­mia­łość po osią­gnię­ciu ja­kie­goś suk­ce­su (zwy­kle w wy­ra­że­niu: so­dó­wa ude­rzy­ła komuś do głowy)


Źródła:

SJP.pl

Sodówka

1. po­tocz­nie: woda so­do­wa;
2. daw­niej:
a) budka, w któ­rej sprze­da­je się wodę so­do­wą;
b) ko­bie­ta sprze­da­ją­ca wodę so­do­wą


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Su­a­e­da|Forssk. ex J.F. Gmel.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny ko­mo­so­wa­tych;

 (1.2) bot. ro­śli­na z ro­dza­ju so­dów­ka (1.1)

 (1.3) pot. spoż. woda so­do­wa

 (1.4) pot. elektr. lampa so­do­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sofa

mięk­ka, niska ka­na­pa zwy­kle z wał­ka­mi za­miast opar­cia i po­rę­czy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mebl. ro­dzaj ni­skiej ka­na­py


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sofcik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od soft


Źródła:

Wiktionary

Soferim

daw­niej:
1. na­u­czy­ciel bi­blij­ne­go prawa i ży­dow­ski in­ter­pre­ta­tor two­rzą­cy ko­men­ta­rze do Tory Moj­że­sza, dzia­ła­ją­cy w la­tach 580-220 p.n.e.;
2. ko­pi­sta i ka­li­graf prze­pi­su­ją­cy Torę i inne do­ku­men­ty re­li­gij­ne na per­ga­mi­no­we zwoje


Źródła:

SJP.pl

Soffione

w ge­o­lo­gii: go­rą­ce wy­zie­wy gazów i pary wod­nej, wy­do­sta­ją­ce się z ziemi lub ze szcze­lin skal­nych w oko­li­cach wul­ka­nicz­nych; sof­fio­ni, so­fio­ni, sol­fa­ta­ra


Źródła:

SJP.pl

Soffioni

w ge­o­lo­gii: go­rą­ce wy­zie­wy gazów i pary wod­nej, wy­do­sta­ją­ce się z ziemi lub ze szcze­lin skal­nych w oko­li­cach wul­ka­nicz­nych; sof­fio­ne, so­fio­ni, sol­fa­ta­ra


Źródła:

SJP.pl

Sofia

sto­li­ca Buł­ga­rii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto, sto­li­ca Buł­ga­rii;

 (1.2) geogr. rzeka na Ma­da­ga­ska­rze;

 (1.3) geogr. re­gion na pół­no­cy Ma­da­ga­ska­ru ze sto­li­cą;

 (1.4) rzad. imię żeń­skie, wa­riant imie­nia Zofia


Sofia ( София; "sofia" z σοφία zna­czy rów­nież „mą­drość”) – sto­li­ca i naj­więk­sze mia­sto Buł­ga­rii. Po­ło­żo­na w za­chod­niej czę­ści Buł­ga­rii,

w śród­gór­skiej kot­li­nie, u stóp ma­sy­wu Wi­to­szy. Mia­sto leży nad rzeką Bo­jan­ską, która jest lewym do­pły­wem rzeki Iskyr. Sofia sta­no­wi wy­dzie­lo­ny obwód miej­ski, jest po­nad­to oś­rod­kiem ad­mi­ni­stra­cyj­nym ob­wo­du so­fij­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soficki

od­no­szą­cy się do so­fi­sty lub so­fiz­mu, wła­ści­wy so­fi­stom


Źródła:

SJP.pl

Sofijczyk

miesz­ka­niec Sofii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Sofii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sofijka

miesz­kan­ka Sofii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Sofii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sofijski

przy­miot­nik od: Sofia (sto­li­ca Buł­ga­rii)


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do mia­sta Sofia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sofioni

w ge­o­lo­gii: go­rą­ce wy­zie­wy gazów i pary wod­nej, wy­do­sta­ją­ce się z ziemi lub ze szcze­lin skal­nych w oko­li­cach wul­ka­nicz­nych; sof­fio­ne, sof­fio­ni, sol­fa­ta­ra


Źródła:

SJP.pl

Sofipol

wieś w Pol­sce


So­fi­pol – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie bia­ło­stoc­kim, w gmi­nie Gró­dek.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa bia­ło­stoc­kie­go.

Pra­wo­sław­ni miesz­kań­cy wsi na­le­żą do pa­ra­fii św. Anny w Kró­lo­wym Mo­ście, a wier­ni ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go do pa­ra­fii Najś­więt­sze­go Serca Pana Je­zu­sa w Gród­ku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sofista

1. w sta­ro­żyt­nej Gre­cji: fi­lo­zof przy­go­to­wu­ją­cy oby­wa­te­li do życia pu­blicz­ne­go przez na­u­cza­nie re­to­ry­ki, po­li­ty­ki, fi­lo­zo­fii i etyki;
2. w prze­no­śni: czło­wiek do­wo­dzą­cy nie­praw­dzi­wych tez za po­mo­cą po­kręt­nych, fał­szy­wych ar­gu­men­tów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) filoz. fi­lo­zof w sta­ro­żyt­nej Gre­cji, gło­szą­cy względ­ność wszyst­kich war­to­ści i prawd;

 (1.2) hist. sta­roż. wę­drow­ny na­u­czy­ciel grec­ki przy­go­to­wu­ją­cy ucz­niów do życia pu­blicz­ne­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sofistka

→ so­fi­sta


Patrz:sofista

Źródła:

SJP.pl

Sofistyczny

1. od­no­szą­cy się do so­fi­sty lub so­fi­sty­ki;
2. po­kręt­ny, na­cią­ga­ny, kłam­li­wy


Źródła:

SJP.pl

Sofistyka

1. kon­cep­cja fi­lo­zo­ficz­na i dy­dak­tycz­na stwo­rzo­na przez so­fi­stów w sta­ro­żyt­nej Gre­cji;
2. ar­gu­men­ta­cja po­le­ga­ją­ca na sto­so­wa­niu so­fiz­ma­tów;
3. po­słu­gi­wa­nie się po­kręt­ny­mi ar­gu­men­ta­mi w celu udo­wod­nie­nia fał­szy­wej tezy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sofistykowany

przy­miot­nik

 (1.1) wy­ra­fi­no­wa­ny, za­a­wan­so­wa­ny


Źródła:

Wiktionary

Sofizm

kie­ru­nek fi­lo­zo­ficz­ny w sta­ro­żyt­nej Gre­cji, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się twier­dze­niem, że wszyst­ko jest względ­ne


Źródła:

SJP.pl

Sofizmat

1. ro­zu­mo­wa­nie po­zor­nie po­praw­ne, ale tak na­praw­dę za­wie­ra­ją­ce uta­jo­ne błędy lo­gicz­ne;
2. świa­do­me do­wo­dze­nie nie­praw­dy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) log. jęz. po­zor­nie praw­dzi­we twier­dze­nie, które wpro­wa­dza w błąd, gdyż opie­ra się na błę­dach lo­gicz­nych, wie­loz­nacz­no­ści lub świa­do­mie fał­szy­wym ro­zu­mo­wa­niu;


So­fiz­mat (z gr. σόφισμα "sóp­his­ma" – wy­bieg, wy­kręt), czyli sztu­ka „wy­krę­ca­nia kota ogo­nem”, jest to nazwa funk­cjo­nu­ją­ca w co najm­niej trzech zna­cze­niach:

Spo­so­bem walki z so­fiz­ma­ta­mi jest uni­ka­nie nie­do­mó­wień i wie­loz­nacz­no­ści, przez sto­so­wa­nie de­fi­ni­cji wszę­dzie tam, gdzie jest to moż­li­we.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sofka

mała ka­na­pa; zdrob­nie­nie od sofa


Źródła:

SJP.pl

Sofokles

So­fo­kles (ok. 496-406 p.n.e.), tra­ge­dio­pi­sarz grec­ki


So­fo­kles (sta­rogr. Σοφοκλῆς; ur. ok. 496 p.n.e. w Ko­lo­nos, zm. 406 p.n.e. w Ate­nach) – naj­więk­szy obok Ajs­chy­lo­sa i Eu­ry­pi­de­sa tra­gik sta­ro­żyt­nej Gre­cji.

So­fo­kles był także po­li­ty­kiem, do­wód­cą woj­sko­wym i ka­pła­nem. Jego dzia­łal­ność po­li­tycz­na i praca twór­cza przy­pa­da­ją na okres po­mię­dzy twór­czo­ścią Ajs­chy­lo­sa a ży­ciem Eu­ry­pi­de­sa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sofoniasz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) bibl. imię|pol­ski|m.;


So­fo­niasz ( ‏צְפַנְיָה‎, "Ce­fa­ne­jah") – jeden z 12 pro­ro­ków mniej­szych Sta­re­go Te­sta­men­tu, autor Księ­gi So­fo­nia­sza.

Ży­ją­cy w okre­sie pa­no­wa­nia Joz­ja­sza zgod­nie z au­to­bio­gra­ficz­nym wpro­wa­dze­niem był po­tom­kiem Eze­chia­sza, synem Ku­szie­go. Za­li­cza­ny do pro­ro­ków mniej­szych ze wzglę­du na nie­wiel­kie roz­mia­ry za­cho­wa­nej księ­gi. Poza wie­dzą o tym, że księ­ga zo­sta­ła spi­sa­na przed re­for­mą z okre­su 640–630 p.n.e. bliż­sze dane o pro­ro­ku nie za­cho­wa­ły się. Dzia­łał w tym samym cza­sie co Je­re­miasz i Nahum.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sofoniaszowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do So­fo­nia­sza


Źródła:

Wiktionary

Sofora

ro­śli­na z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych; szu­pin


Źródła:

SJP.pl

Sofrolog

wyz­naw­ca, zwo­len­nik lub na­u­czy­ciel so­fro­lo­gii


Źródła:

SJP.pl

Sofrologia

pa­ra­na­u­ka o od­no­wie ciała i umy­słu po­przez po­zy­tyw­ne my­śle­nie i uzy­ska­nie wew­nętrz­ne­go spo­ko­ju


So­fro­lo­gia – tech­ni­ka re­lak­sa­cyj­na (różna od hip­no­zy) i wpły­wa­nia na świa­do­mość, która ma jako cel wpro­wa­dzić rów­no­wa­gę mię­dzy cia­łem a umy­słem. Zo­sta­ła stwo­rzo­na w la­tach 60. XX w. przez ne­u­rop­sy­chia­trę Al­fon­so Ca­y­ce­do Lo­za­no. Za­ło­żył on szko­łę w Ma­dry­cie, aby uczyć tech­nik so­fro­lo­gii


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sofroniusz

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


So­fro­niusz – imię mę­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go, zło­żo­ne z ele­men­tów "sōs"- („zdro­wy”) i -"phron" („duch, umysł”). Oz­na­cza czło­wie­ka mą­dre­go, ro­zum­ne­go. Ist­nie­je kilku świę­tych o tym imie­niu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sofroniuszowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do So­fro­niu­sza


Źródła:

Wiktionary

Sofrozyne

ogół wa­lo­rów wew­nętrz­nych, do któ­rych po­sia­da­nia dą­ży­li wyksz­tał­ce­ni Grecy sta­ro­żyt­ni, np. umiar, opa­no­wa­nie, roz­wa­ga, roz­są­dek


Źródła:

SJP.pl

Soft

śro­do­wi­sko­wo: soft­wa­re, opro­gra­mo­wa­nie kom­pu­te­ro­we


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) środ. in­form. soft­wa­re, opro­gra­mo­wa­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Softball

[czy­taj: soft­bol] gra ze­spo­ło­wa po­dob­na do ba­se­bal­lu, roz­gry­wa­na na mniej­szym bo­i­sku, przy uży­ciu więk­szej piłki oraz lżej­szej i grub­szej pałki


Soft­ball – gra po­dob­na do ba­se­bal­lu, lecz roz­gry­wa­na na mniej­szym bo­i­sku, więk­szą piłką oraz lżej­szą i cień­szą pałką.

Ry­wa­li­zu­ją ze sobą dwie dru­ży­ny po 9 za­wod­ni­ków. Głów­na część pola gry jest kwa­dra­tem o boku 18,3 m. W na­roż­ni­kach umie­szczo­ne są bazy (jedna z baz to baza do­mo­wa). W grze używa się piłki o ob­wo­dzie bli­sko 30 cm (11 lub 12 cali w za­leż­no­ści od ro­dza­ju roz­gry­wek


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Softballista

[czy­taj: soft­bo­li­sta] osoba gra­ją­ca w soft­ball


Źródła:

SJP.pl

Softballistka

→ soft­bal­li­sta [czy­taj: soft­bo­list­ka]


Źródła:

SJP.pl

Softballowy

→ soft­ball [czy­taj: soft­bo­lo­wy]


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z soft­bal­lem, do­ty­czą­cy soft­bal­lu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Softcore

[czy­taj: soft­kor] ła­god­na por­no­gra­fia przed­sta­wia­ją­ca czyn­no­ści ero­tycz­ne w spo­sób poś­red­ni; soft porno, soft core, mięk­ka por­no­gra­fia


Soft­co­re – ro­dzaj fo­to­gra­fii, filmu lub gra­fi­ki, który za­wie­ra ele­men­ty por­no­gra­ficz­ne, ale jest mniej do­słow­ny niż kla­sycz­na por­no­gra­fia, zaz­wy­czaj de­fi­nio­wa­ny przez brak wi­docz­nej pe­ne­tra­cji sek­su­al­nej. Soft­co­re zwy­kle przed­sta­wia na­gich lub pół­na­gich ak­to­rów w sy­mu­lo­wa­nych sce­nach ero­tycz­nych i ma na celu wy­wo­ła­nie pod­nie­ce­nia sek­su­al­ne­go u od­bior­cy. Soft­co­re na­le­ży odróż­nić od ero­ty­ki, która ma aspi­ra­cje ar­ty­stycz­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Softshell

[czy­taj: soft-szel] ma­te­riał do szy­cia odzie­ży out­do­o­ro­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) włók. ter­mo­ak­tyw­na, wia­tro­od­por­na i w pew­nym stop­niu wo­do­od­por­na tka­ni­na;

 (1.2) pot. odzież. kurt­ka z softs­hel­lu (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Softshellowy

→ softs­hell [czy­taj: soft-sze­lo­wy]


Źródła:

SJP.pl

Software

[czy­taj: sof­tłer] opro­gra­mo­wa­nie kom­pu­te­ro­we


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. opro­gra­mo­wa­nie

 (1.2) książk. przen. myśl tech­nicz­na i or­ga­ni­za­cyj­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Software'owy

→ soft­wa­re [czy­taj: sof­tłe­ro­wy]; soft­wa­ro­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z soft­wa­rem, do­ty­czą­cy soft­wa­re'u


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Softwarowy

→ soft­wa­re [czy­taj: sof­tłe­ro­wy]; soft­wa­re'owy


Źródła:

SJP.pl

Softy

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ro­dzaj wy­pra­wio­nej skóry byd­lę­cej wy­trzy­ma­łej na pra­nie w wo­dzie


Źródła:

Wiktionary

Sogdiana

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. kra­i­na w Azji Środ­ko­wej le­żą­ca nad rzeką Za­raf­szan, mię­dzy rze­ka­mi Amu-darią i Syr-darią, na pół­noc od Mar­gia­ny i Bak­trii, a na wschód od Fer­ga­ny;


Sog­dia­na (sta­ro­pers. "Su­gu­da"; gr. Σογδιανή; 粟特, "Sùtè", pers. سغد, "Sōġd") – kra­i­na w Azji Środ­ko­wej le­żą­ca nad rzeką Za­raf­szan, mię­dzy rze­ka­mi Oksos (lub Oksus – obec­nie: Amu-daria) i Jak­sar­tes (ob. Syr-daria), na pół­noc od Mar­gia­ny i Bak­trii, a od wscho­du Fer­ga­na.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sogdyjski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Sog­dia­ną, do­ty­czą­cy Sog­dia­ny

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język sog­dyj­ski;


Źródła:

Wiktionary

Soho

Soho – cen­tral­na część dziel­ni­cy West End w Lon­dy­nie, w City of West­min­ster, za­my­ka­ją­ca się mię­dzy Ox­ford Stre­et od pół­no­cy, Cha­ring Cross Road od wscho­du, Shaf­tes­bu­ry Ave­nue od po­łud­nia i Re­gent Stre­et od za­cho­du.

W po­bli­żu Soho znaj­du­ją się czte­ry sta­cje metra:


Źródła:

Wikipedia

Soi

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D., C., Ms. lp. od: soja


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Soirée

[czy­taj: słaRE] przy­ję­cie lub za­ba­wa to­wa­rzy­ska or­ga­ni­zo­wa­ne wie­czo­rem


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) przest. wie­czo­rek to­wa­rzy­ski


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Soja

ro­śli­na upraw­na po­sia­da­ją­ca na­sio­na bo­ga­te w biał­ko i tłuszcz


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Gly­ci­ne max|ref=tak., ro­śli­na upraw­na z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych po­sia­da­ją­ca na­sio­na bo­ga­te w biał­ko i tłuszcz;

 (1.2) spoż. ziar­na soi (1.1)


Soja ("Gly­ci­ne" Willd.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych. Obej­mu­je 28 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one dziko w Azji Wschod­niej (od Ja­po­nii i Ro­syj­skie­go Da­le­kie­go Wscho­du po Taj­lan­dię, Wiet­nam i Fi­li­pi­ny), poza tym na Nowej Gwi­nei i w Au­stra­lii. Jako upra­wia­ne i dzi­cze­ją­ce roz­prze­strze­nio­ne zo­sta­ły w stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej oraz w stre­fie kli­ma­tu umiar­ko­wa­ne­go na pół­ku­li pół­noc­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sojak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sojczynek

Soj­czy­nek (nazwa hi­sto­rycz­na: Soj­czy­nek-Nowa Wieś) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie gra­jew­skim, w gmi­nie Gra­je­wo.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa łom­żyń­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Sojda

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sojka

ptak z ro­dzi­ny kru­ko­wa­tych; sójka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. sójka


Sojka – pol­skie naz­wi­sko, w Pol­sce nosi je ok. 6 tys. osób.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sojonez

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) spoż. neol. we­gań­ski za­mien­nik ma­jo­ne­zu na bazie na­po­ju so­jo­we­go


Źródła:

Wiktionary

Sojowina

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. we­gań­ski za­mien­nik su­szo­nej wo­ło­wi­ny przy­go­to­wa­ny na bazie tek­stu­ra­tu biał­ka so­jo­we­go


Źródła:

Wiktionary

Sojowy

przy­miot­nik od: soja (np. mącz­ka so­jo­wa, kot­let so­jo­wy)


przy­miot­nik

 (1.1) zro­bio­ny z soi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soju

[czy­taj: so­dziu] ko­re­ań­ski słod­ka­wy napój al­ko­ho­lo­wy, na­zy­wa­ny też ko­re­ań­ską wódką


Soju ( 소주, han­cha: 燒酒) – grupa ko­re­ań­skich na­po­jów al­ko­ho­lo­wych za­li­cza­nych do na­po­jów de­sty­lo­wa­nych. Współ­cze­śnie wy­róż­nia się dwa pod­sta­wo­we typy soju ze wzglę­du na spo­sób pro­duk­cji: soju de­sty­lo­wa­ne oraz soju roz­cień­cza­ne. Pier­wsze pow­sta­je przez de­sty­la­cję prze­fer­men­to­wa­ne­go za­cie­ru, na­to­miast dru­gie z wy­so­ko oczy­szczo­ne­go al­ko­ho­lu roz­cień­cza­ne­go wodą.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sojusz

po­ro­zu­mie­nie o wspól­nym dzia­ła­niu ma­ją­cym do­pro­wa­dzić do osią­gnię­cia okre­ślo­ne­go celu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) po­ro­zu­mie­nie o wza­jem­nym wspar­ciu w sy­tu­a­cji kon­flik­tu (zwła­szcza zbroj­ne­go);


So­jusz – układ o wspól­nym dzia­ła­niu, obej­mu­ją­cy dwa lub wię­cej państw, ma­ją­cy do­pro­wa­dzić do osią­gnię­cia za­mie­rzo­ne­go celu. So­jusz obej­mu­ją­cy dwa pań­stwa to so­jusz dwu­stron­ny, trzy to so­jusz trój­stron­ny, wię­cej niż trzy to so­jusz wie­lo­stron­ny. Jako sy­no­ni­my uży­wa­ne są też słowa: alians, ko­a­li­cja, pakt, przy­mie­rze.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sojusznictwo

bycie so­jusz­ni­kiem


Źródła:

SJP.pl

Sojuszniczka

ko­bie­ta, która zo­bo­wią­za­ła się do współ­pra­cy i wza­jem­nej po­mo­cy za­wie­ra­jąc od­po­wied­nią umowę z inną osobą, or­ga­ni­za­cją lub pań­stwem


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta, która wspie­ra kogoś w walce, dzia­ła­niu, idei lub jest człon­ki­nią so­ju­szu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sojuszniczy

przy­miot­nik

 (1.1) wy­ni­ka­ją­cy z za­war­te­go so­ju­szu, sprzy­mie­rzo­ny


Źródła:

Wiktionary

Sojusznik

osoba, or­ga­ni­za­cja lub pań­stwo, które zo­bo­wią­za­ły się do współ­pra­cy i wza­jem­nej po­mo­cy za­wie­ra­jąc od­po­wied­nią umowę z inną osobą, or­ga­ni­za­cją lub pań­stwem


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pań­stwo lub osoba, która zo­bo­wią­zu­je się do współ­pra­cy i udzie­la­nia po­mo­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sojuszowy

→ so­jusz


Patrz:sojusz

Źródła:

SJP.pl

Sojuz

po­tocz­nie: Zwią­zek Ra­dziec­ki; Sojuz


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sok

1. płyn wy­ci­śnię­ty z roz­drob­nio­nych owo­ców lub wa­rzyw
2. płyn w or­ga­niz­mach ro­ślin­nych, wyt­wa­rza­ny w pro­ce­sie po­bie­ra­nia dwut­len­ku węgla z at­mos­fe­ry
3. wy­dzie­li­na gru­czo­łów tra­wien­nych w or­ga­niz­mach ludz­kich i zwie­rzę­cych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) napój ro­bio­ny z owo­ców, cza­sem rów­nież z wa­rzyw;

 (1.2) bot. płyn w or­ga­niz­mach ro­ślin


na­le­ży do­pra­co­wać:

"przed­sta­wio­no sy­tu­a­cję tylko z per­spek­ty­wy – ". Pomóż po­pra­wić.

Sok – pro­dukt otrzy­ma­ny z doj­rza­łych, świe­żych lub prze­cho­wy­wa­nych owo­ców lub wa­rzyw, jed­ne­go lub więk­szej licz­by ga­tun­ków, po­sia­da­ją­cy barwę, smak i za­pach cha­rak­te­ry­stycz­ny dla soku z owo­ców lub wa­rzyw, z któ­rych po­cho­dzą, zdol­ny do fer­men­ta­cji, lecz nies­fer­men­to­wa­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sok-Ista

pra­cow­nik Stra­ży Ochro­ny Kolei (SOK); so­ki­sta


Źródła:

SJP.pl

Sok-Istka

pra­cow­ni­ca Stra­ży Ochro­ny Kolei (SOK); so­kist­ka


Źródła:

SJP.pl

Sokal

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj męski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie lwow­skim


Sokal ( Сокаль) – mia­sto na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie lwow­skim, w re­jo­nie szep­tyc­kim, do 2020 r. sie­dzi­ba ad­mi­ni­stra­cyj­na re­jo­nu so­kal­skie­go. Sokal leży nad Bu­giem, około 20 km na wschód od gra­ni­cy pol­sko-ukra­iń­skiej. W mie­ście roz­wi­nął się prze­mysł ma­te­ria­łów bu­dow­la­nych, pre­cy­zyj­ny oraz che­micz­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sokalski

→ Sokal (mia­sto na Ukra­i­nie)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sokijczycy

ple­mię afry­kań­skie


Źródła:

SJP.pl

Sokijczyk

czło­nek ple­mie­nia afry­kań­skie­go; Soko


Źródła:

SJP.pl

Sokijka

człon­ki­ni ple­mie­nia afry­kań­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Sokijski

do­ty­czą­cy Soków (So­kij­czy­ków), cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Soków


Źródła:

SJP.pl

Sokista

pra­cow­nik Stra­ży Ochro­ny Kolei (SOK); SOK-ista


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) kolej. czło­nek SOK, stra­ży ko­le­jo­wej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sokistka

pra­cow­ni­ca Stra­ży Ochro­ny Kolei (SOK); SOK-istka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kolej. funk­cjo­na­riusz­ka SOK, stra­ży ko­le­jo­wej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soko

czło­nek ple­mie­nia afry­kań­skie­go; So­kij­czyk


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sokoke

rasa kotów z Afry­ki Wschod­niej


Źródła:

SJP.pl

Sokolczyk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ne­o­hie­rax in­si­gnis|Wal­den|ref=tak., ga­tu­nek dra­pież­nych pta­ków z ro­dzi­ny so­ko­ło­wa­tych;

 (1.2) ornit. ptak z ga­tun­ku so­kol­czy­ków (1.1)


So­kol­czyk, so­ko­lik żół­to­o­ki ("Ne­o­hie­rax in­si­gnis") – ga­tu­nek ptaka dra­pież­ne­go z ro­dzi­ny so­ko­ło­wa­tych (Fal­co­ni­dae). Za­miesz­ku­je Azję Po­łud­nio­wo-Wschod­nią.

Je­dy­ny przed­sta­wi­ciel ro­dza­ju Ne­o­hie­rax. Daw­niej umie­szcza­ny był w ro­dza­ju "Po­li­hie­rax".


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sokolec

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sokolewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sokoli

→ sokół; so­ko­ło­wy


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) na­le­żą­cy do so­ko­ła

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) zwią­za­ny z so­ko­łem, do­ty­czą­cy so­ko­ła

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (3.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla so­ko­ła, ma­ją­cy cechy so­ko­ła

forma rze­czow­ni­ka.

 (4.1) M., W. plu­ral|sokół.


So­ko­li – wieś w Chor­wa­cji, w żu­pa­nii pri­mor­sko-gor­skiej, w mie­ście Čabar. W 2011 roku li­czy­ła 10 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sokolica

sa­mi­ca so­ko­ła


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sokolik

zdrob­nie­nie od: sokół


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. dra­pież­ny ptak z ple­mię­e­mie­nia Fal­co­ni­ni w po­dro­dzi­nie so­ko­łów

 (1.2) zdrobn. od: sokół

 (1.3) mały sokół

 (1.4) przen. o chłop­cu, szcze­gól­nie uko­cha­nym


So­ko­lik (niem. "Forst Berg" lub "Forst­berg", 622 i 642 m n.p.m.) – drugi co do wy­so­ko­ści szczyt w So­ko­lich Gó­rach, w Kot­li­nie Je­le­nio­gór­skiej.

Po­ło­żo­ny jest we wschod­niej czę­ści Kot­li­niy Je­le­nio­gór­skiej, w Gó­rach So­ko­lich, na pół­noc od bliź­nia­czej Krzyż­nej Góry, od któ­rej od­dzie­la go Prze­łącz­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sokoliniec

So­ko­li­niec (niem. "Fal­ken­wal­de") – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie cho­szczeń­skim, w gmi­nie Recz. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa go­rzow­skie­go. W roku 2007 wieś li­czy­ła 416 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wikipedia

Sokoliński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sokolnicki

→ So­kol­ni­ki


Patrz:Sokolniki

Źródła:

SJP.pl

Sokolnictwo

po­lo­wa­nie przy uży­ciu spe­cjal­nie ukła­da­nych pta­ków: so­ko­łów, ja­strzę­bi i orłów


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) łow. sztu­ka ukła­da­nia (tre­su­ry) pta­ków dra­pież­nych oraz łowy od­by­wa­ne przy ich po­mo­cy


So­kol­nict­wo ("my­śli­stwo pta­sze") – jedna z ga­łę­zi ło­wiect­wa; sztu­ka ukła­da­nia (tre­su­ry) pta­ków dra­pież­nych oraz łowy przy uży­ciu tych pta­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sokolniczka

→ so­kol­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta zaj­mu­ją­ca się ho­dow­lą i ukła­da­niem pta­ków dra­pież­nych do po­lo­wa­nia oraz po­lo­wa­niem z nimi


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Patrz:sokolnik

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sokolniczy

do­ty­czą­cy so­kol­nict­wa, wła­ści­wy so­kol­ni­ko­wi


Źródła:

SJP.pl

Sokolnik

my­śli­wy po­lu­ją­cy z so­ko­łem; osoba ukła­da­ją­ca so­ko­ły do po­lo­wa­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba zaj­mu­ją­ca się ho­dow­lą i ukła­da­niem pta­ków dra­pież­nych do po­lo­wa­nia oraz po­lo­wa­niem z nimi


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sokolniki

my­śli­wy po­lu­ją­cy z so­ko­łem; osoba ukła­da­ją­ca so­ko­ły do po­lo­wa­nia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sokolski

przy­miot­nik od: So­ko­ły


Źródła:

SJP.pl

Sokolstwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) sport. sto­wa­rzy­sze­nie so­ko­łów-gim­na­sty­ków;

 (1.2) zbio­ro­wość two­rzo­na przez człon­ków sto­wa­rzy­sze­nia Sokół


Źródła:

Wiktionary

Sokolątko

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zdrobn. od: sokół

 (1.2) młody sokół


Źródła:

Wiktionary

Sokolę

pis­klę so­ko­ła


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zdrobn. od: sokół

 (1.2) młody sokół


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sokomat

au­to­mat do wy­ci­ska­nia i sprze­da­ży soku


Źródła:

SJP.pl

Sokopijalnia

pi­jal­nia soków


Źródła:

SJP.pl

Sokora

drze­wo z ro­dzi­ny wierz­bo­wa­tych (Po­pu­lus nigra), ga­tu­nek to­po­li; to­po­la czar­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Po­pu­lus nigra|L.|ref=tak., to­po­la czar­na, so­ko­rzy­na, ja­sio­kor, to­po­la nad­wi­ślań­ska;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sokotra

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geogr. je­meń­ska wyspa na Oce­a­nie In­dyj­skim w po­bli­żu Pół­wy­spu So­ma­lij­skie­go;

 (1.2) geogr. adm. mu­ha­fa­za Je­me­nu obej­mu­ją­ca So­ko­trę (1.1) i przy­le­głe wyspy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sokotrański

przy­miot­nik od: So­ko­tra (ar­chi­pe­lag)


Źródła:

SJP.pl

Sokotrzański

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z So­ko­trą, do­ty­czą­cy So­ko­try


Źródła:

Wiktionary

Sokowie

ple­mię afry­kań­skie


Źródła:

SJP.pl

Sokowirówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) urzą­dze­nie słu­żą­ce do me­cha­nicz­ne­go uzy­ski­wa­nia soku z owo­ców lub wa­rzyw


Źródła:

Wiktionary

Sokownik

urzą­dze­nie do pro­duk­cji soku z owo­ców lub wa­rzyw


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. urzą­dze­nie do do­mo­we­go uzy­ski­wa­nia soku z owo­ców lub wa­rzyw pod wpły­wem dzia­ła­nia pary wod­nej;


So­kow­nik – urzą­dze­nie słu­żą­ce do wyt­wa­rza­nia soków z owo­ców lub wa­rzyw po­przez pod­da­wa­nie owo­ców dzia­ła­niu go­rą­cej pary wod­nej. So­kow­nik może słu­żyć rów­nież do go­to­wa­nia na parze np. ziem­nia­ków, a po­zo­sta­ło­ści owo­ców po uzy­ska­niu soku mogą zo­stać wy­ko­rzy­sta­ne do przy­rzą­dze­nia dżemu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sokowy

przy­miot­nik od: sok


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z so­kiem, do­ty­czą­cy soku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sokołowate

o ce­chach so­ko­ło­wa­tych (ro­dzi­na pta­ków)


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Fal­co­ni­dae|Leach|ref=tak., ro­dzi­na pta­ków z rzędu so­ko­ło­wych;


So­ko­ło­wa­te (Fal­co­ni­dae) – ro­dzi­na pta­ków z rzędu so­ko­ło­wych (Fal­co­ni­for­mes).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sokołowaty

o ce­chach so­ko­ło­wa­tych (ro­dzi­na pta­ków)


Źródła:

SJP.pl

Sokołowe

rząd pta­ków ne­o­gna­tycz­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Fal­co­ni­for­mes|Bo­na­par­te|ref=tak., rząd pta­ków z in­fra­gro­ma­dy pta­ków ne­o­gna­tycz­nych;


So­ko­ło­we (Fal­co­ni­for­mes) – rząd pta­ków z pod­gro­ma­dy pta­ków no­wo­czes­nych Ne­or­nit­hes.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sokołowianin

miesz­ka­niec So­ko­ło­wa (Ma­ło­pol­skie­go lub Pod­la­skie­go)


Źródła:

SJP.pl

Sokołowianka

miesz­kan­ka So­ko­ło­wa Ma­ło­pol­skie­go, So­ko­ło­wa Pod­la­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Sokołowo

1. nazwa kil­ku­na­stu wsi w Pol­sce;
2. mia­sto w Bośni i Her­ce­go­wi­nie;
3. wieś na Bia­ło­ru­si;
4. wieś na Ukra­i­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sokołowski

przy­miot­nik od: So­ko­łów Ma­ło­pol­ski, So­ko­łów Pod­la­ski


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sokołowsko

przy­miot­nik od: So­ko­łów Ma­ło­pol­ski, So­ko­łów Pod­la­ski


So­ko­łow­sko (niem. "Görbersdorf") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie wał­brzy­skim, w gmi­nie Mie­ro­szów, w Gó­rach Su­chych w Su­de­tach Środ­ko­wych. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go (2011-03) li­czy­ło 944 miesz­kań­ców i jest naj­więk­szą wsią gminy Mie­ro­szów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sokołowszczański

przy­miot­nik od: So­ko­łow­sko


Źródła:

SJP.pl

Sokołowy

1. → sokół; so­ko­li;
2. o ce­chach so­ko­ło­wych (rząd pta­ków)


Źródła:

SJP.pl

Sokoły

1. ptak dra­pież­ny z ro­dzi­ny so­ko­ło­wa­tych, uży­wa­ny daw­niej w Pol­sce na po­lo­wa­niach jako ptak łow­czy;
2. prze­no­śnie: osoba bar­dzo dziel­na, od­waż­na, do­sko­na­le ra­dzą­ca sobie w każ­dej sy­tu­a­cji; kozak, zuch, śmia­łek, chwat


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Fal­co­ni­nae|Leach|ref=tak., po­dro­dzi­na pta­ków z ro­dzi­ny so­ko­ło­wa­tych;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: sokół


So­ko­ły (Fal­co­ni­nae) – po­dro­dzi­na pta­ków z ro­dzi­ny so­ko­ło­wa­tych (Fal­co­ni­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sokołów

1. ptak dra­pież­ny z ro­dzi­ny so­ko­ło­wa­tych, uży­wa­ny daw­niej w Pol­sce na po­lo­wa­niach jako ptak łow­czy;
2. prze­no­śnie: osoba bar­dzo dziel­na, od­waż­na, do­sko­na­le ra­dzą­ca sobie w każ­dej sy­tu­a­cji; kozak, zuch, śmia­łek, chwat


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sokołówek

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sokołówka

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sokrat

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Sokratejski

cha­rak­te­ry­stycz­ny dla So­kra­te­sa; so­kra­tycz­ny


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z So­kra­te­sem (fi­lo­zo­fem), do­ty­czą­cy So­kra­te­sa, na­wią­zu­ją­cy do So­kra­te­sa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sokrates

1. So­kra­tes (469-399 p.n.e.), fi­lo­zof grec­ki;
2. So­kra­tes Scho­la­styk (ok. 380-ok. 440), hi­sto­ryk bi­zan­tyj­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

 (1.2) hist. filoz. sta­ro­żyt­ny, grec­ki fi­lo­zof;


So­kra­tes, Σωκράτης (ur. 469 p.n.e. w Ate­nach, zm. 399 p.n.e. tamże) – grec­ki fi­lo­zof sta­ro­żyt­ny, na­u­czy­ciel Pla­to­na, jedna z naj­waż­niej­szych po­sta­ci fi­lo­zo­fii za­chod­niej. Obok Pla­to­na i Ary­sto­te­le­sa za­li­cza­ny do naj­wy­bit­niej­szych fi­lo­zo­fów sta­ro­żyt­no­ści.

Fi­lo­zo­fo­wie przed wy­stą­pie­niem So­kra­te­sa to przed­sta­wi­cie­le fi­lo­zo­fii przed­so­kra­tej­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sokratesowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do So­kra­te­sa lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Sokratyczny

cha­rak­te­ry­stycz­ny dla So­kra­te­sa; so­kra­tej­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) wła­ści­wy po­glą­dom So­kra­te­sa i jego fi­lo­zo­fii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sokratyzm

dok­try­na fi­lo­zo­ficz­na; skraj­ny mo­ra­lizm po­łą­czo­ny z in­te­lek­tu­a­liz­mem


So­kra­tyzm – nurt fi­lo­zo­ficz­ny opar­ty na fi­lo­zo­fii So­kra­te­sa (469-399 p.n.e.). So­kra­tyzm za­kła­dał skraj­ny mo­ra­lizm po­łą­czo­ny ze skraj­nym in­te­lek­tu­a­liz­mem. We­dług so­kra­tyz­mu celem czło­wie­ka jest cnota, wie­dza zaś ge­ne­ral­nym środ­kiem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sokule

1. nazwa dwóch wsi w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim;
2. wieś w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sokulski

→ So­ku­le


Patrz:Sokule

Źródła:

SJP.pl

Sokólski

przy­miot­nik od: So­kół­ka; so­kó­łec­ki


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z So­kół­ką, do­ty­czą­cy So­kół­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sokólsko

przy­miot­nik od: So­kół­ka; so­kó­łec­ki


So­kól­sko ( Fal­ken­ste­in) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bu­skim, w po­wie­cie strze­lec­ko-dre­zde­nec­kim, w gmi­nie Strzel­ce Kra­jeń­skie.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa go­rzow­skie­go.

W miej­sco­wo­ści był przy­sta­nek ko­le­jo­wy So­kól­sko.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sokół

1. ptak dra­pież­ny z ro­dzi­ny so­ko­ło­wa­tych, uży­wa­ny daw­niej w Pol­sce na po­lo­wa­niach jako ptak łow­czy;
2. prze­no­śnie: osoba bar­dzo dziel­na, od­waż­na, do­sko­na­le ra­dzą­ca sobie w każ­dej sy­tu­a­cji; kozak, zuch, śmia­łek, chwat


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. ptak dra­pież­ny o sil­nej bu­do­wie ciała, wą­skich i krót­kich skrzy­dłach, moc­nym ha­ko­wa­tym dzio­bie oraz ostrych szpo­nach;

 (1.2) hist. wojsk. ma­ło­ka­li­bro­we dzia­ło z XVII-XVIII wieku

 (1.3) lotn. śmi­gło­wiec typu „Sokół”;

 (1.4) mot. pol­ski mo­to­cykl marki „Sokół”;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) hist. czło­nek Pol­skie­go To­wa­rzy­stwa Gim­na­stycz­ne­go „Sokół”

 (2.2) przen. dziel­ny, od­waż­ny czło­wiek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sokółczanin

miesz­ka­niec So­kół­ki


Źródła:

SJP.pl

Sokółczanka

miesz­kan­ka So­kół­ki


Źródła:

SJP.pl

Sokółecki

→ So­kół­ka; so­kól­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z So­kół­ką, do­ty­czą­cy So­kół­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sokółeczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Spi­ziap­te­ryx cir­cum­cinc­ta|Kaup|ref=tak., ga­tu­nek dra­pież­nych pta­ków z ro­dzi­ny so­ko­ło­wa­tych;

 (1.2) ornit. ptak z ga­tun­ku so­kó­łe­czek (1.1)


So­kó­łecz­ka, so­ko­lik pla­mi­sty ("Spi­ziap­te­ryx cir­cum­cinc­ta") – ga­tu­nek dra­pież­ne­go ptaka z ro­dzi­ny so­ko­ło­wa­tych (Fal­co­ni­dae), za­miesz­ku­ją­ce­go Ame­ry­kę Po­łud­nio­wą.

Gnia­zdu­je w opu­szczo­nych lub za­ję­tych zbio­ro­wych gnia­zdach mnich lub w sta­rych gnia­zdach ka­mion­ków brą­zo­wych. Sa­mi­ca skła­da 2–4 jaja w ko­lo­rze ochry z ciem­nym plam­ko­wa­niem. Kar­mie­niem pis­kląt zaj­mu­ją się oboje ro­dzi­ce. Pis­klę­ta są opie­rzo­ne po około mie­sią­cu od wy­klu­cia.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sokółka

mia­sto w wo­je­wództ­wie pod­la­skim


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto we wschod­niej Pol­sce;


So­kół­ka – mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, sie­dzi­ba po­wia­tu so­kól­skie­go i gminy miej­sko-wiej­skiej So­kół­ka.

Prawa miej­skie na­da­ne zo­sta­ły So­kół­ce w roku 1609. Mia­sto kró­lew­skie eko­no­mii gro­dzień­skiej po­ło­żo­ne było w końcu XVIII wieku w po­wie­cie gro­dzień­skim wo­je­wództ­wa troc­kie­go I Rze­czy­po­spo­li­tej. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do wo­je­wództ­wa bia­ło­stoc­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sol

jed­nost­ka mo­ne­tar­na Peru (1 sol = 100 cen­ta­vos)


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) muz. nazwa sol­mi­za­cyj­na jed­ne­go z dźwię­ków;

 (1.2) astr. doba mar­sjań­ska;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) monet. Peru;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sola

ryba at­lan­tyc­ka z rzędu pła­stug; po­desz­wi­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) icht. pła­ska ryba z ocza­mi po pra­wej stro­nie;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solak

naz­wi­sko


Solak – wieś w Ar­me­nii, w pro­win­cji Ko­tajk. W 2011 roku li­czy­ła 2240 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solana

bar­dzo cie­pły wil­got­ny wiatr wie­ją­cy na hisz­pań­skim wy­brze­żu


So­la­na – jed­nost­ka osad­ni­cza w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Flo­ry­da, w hrab­stwie Char­lot­te.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solandra

1. ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny ma­kre­lo­wa­tych;
2. ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny psian­ko­wa­tych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solanina

sil­nie tru­ją­cy gli­ko­zyd, wy­stę­pu­ją­cy w pę­dach ro­ślin psian­ko­wa­tych


So­la­ni­na – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, tok­sycz­ny gli­ko­al­ka­lo­id zbu­do­wa­ny z tri­sa­cha­ry­du so­la­trio­zy i gli­ko­zy­du so­la­ni­dy­ny. W znacz­nym stę­że­niu wy­stę­pu­je w pę­dach ro­ślin psian­ko­wa­tych.

Spo­ży­ta, np. z kieł­ku­ją­cy­mi ziem­nia­ka­mi, może spo­wo­do­wać po­waż­ne za­tru­cia po­kar­mo­we.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solanka

1. wodny rozt­wór soli; źró­dło sło­nej wody
2. bułka po­sy­pa­na z wierz­chu solą
3. ro­śli­na z ro­dzi­ny ko­mo­so­wa­tych ros­ną­ca w po­bli­żu sło­nych wód
4. woda o mi­ne­ra­li­za­cji ogól­nej po­wy­żej 15 g/l


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. woda na­tu­ral­nych zbior­ni­ków o dużym stę­że­niu soli

 (1.2) chem. na­tu­ral­ny rozt­wór soli, z któ­re­go po­zy­sku­je się sól ku­chen­ną

 (1.3) chem. woda mi­ne­ral­na z dużą za­war­to­ścią chlor­ku sodu;

 (1.4) spoż. rozt­wór soli uży­wa­ny do kon­ser­wa­cji żyw­no­ści

 (1.5) bot. ro­śli­na z ga­tun­ku nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Sal­so­la kali|L.|ref=tak., z ro­dzi­ny szar­ła­to­wa­tych

 (1.6) przest. spoż. ro­dzaj bułki po­sy­pa­nej z wierz­chu solą

 (1.7) kulin. tra­dy­cyj­na zupa chłop­ska z te­re­nów Ukra­i­ny i Rosji;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solankomierz

przy­rząd do po­mia­ru stę­że­nia soli w so­lan­ce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przy­rząd do po­mia­ru stę­że­nia soli ku­chen­nej w so­lan­ce


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solankowiec

ja­jo­ży­wo­rod­ny sko­ru­piak sło­no­wod­ny, uży­wa­ny w ak­wa­ry­sty­ce jako po­karm; so­lo­wiec, sło­na­czek


Źródła:

SJP.pl

Solankowy

przy­miot­nik od: so­lan­ka


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z so­lan­ką


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solano

bar­dzo cie­pły wil­got­ny wiatr wie­ją­cy na hisz­pań­skim wy­brze­żu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solar

po­tocz­nie:
1. urzą­dze­nie wy­ko­rzy­stu­ją­ce ener­gię sło­necz­ną;
2. urzą­dze­nie do opa­la­nia się, emi­tu­ją­ce pro­mie­nie po­dob­ne do sło­necz­nych; so­la­ra;
3. opa­la­nie się w so­la­rium; so­la­ra;
4. so­la­rium; so­la­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. pot. ko­lek­tor sło­necz­ny


Solar, wła­ści­wie Karol Po­ziem­ski (ur. 29 paź­dzier­ni­ka 1989 w War­sza­wie), znany rów­nież jako Sło­necz­ny Solar i Bo­ga­ty Zio­mek Tomba – pol­ski raper, fre­e­sty­le’owiec. Dwu­krot­ny fi­na­li­sta Wiel­kiej Bitwy War­szaw­skiej (2008, 2009), ini­cja­tor akcji Hot16Chal­len­ge i Hot16Chal­len­ge2. Karol Po­ziem­ski znany jest prze­de wszyst­kim z wy­stę­pów w du­e­cie z Ma­te­u­szem „Bia­ła­sem” Ka­ra­siem. Pro­wa­dzi także so­lo­wą dzia­łal­ność ar­ty­stycz­ną.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solara

po­tocz­nie:
1. urzą­dze­nie wy­ko­rzy­stu­ją­ce ener­gię sło­necz­ną;
2. urzą­dze­nie do opa­la­nia się, emi­tu­ją­ce pro­mie­nie po­dob­ne do sło­necz­nych; so­la­ra;
3. opa­la­nie się w so­la­rium; so­la­ra;
4. so­la­rium; so­la­ra


Źródła:

SJP.pl

Solarczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Solarek

1. po­jazd po­sy­pu­ją­cy na­wierzch­nię solą;
2. po­tocz­nie o so­la­rium


Źródła:

SJP.pl

Solaris

marka au­to­bu­sów, au­to­ka­rów i tro­lej­bu­sów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mot. au­to­bus, tro­lej­bus lub tram­waj marki So­la­ris


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solarium

1. miej­sce przez­na­czo­ne do ką­pie­li sło­necz­nych;
2. miej­sce przez­na­czo­ne do opa­la­nia się pro­mie­nia­mi ul­tra­fio­le­to­wy­mi;
3. daw­niej: naj­prost­szy zegar sło­necz­ny; gno­mon


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kos­met. sta­no­wi­sko, ka­bi­na do opa­la­nia się świa­tłem innym niż sło­necz­ne

 (1.2) kos­met. ga­bi­net kos­me­tycz­ny świad­czą­cy usłu­gi z uży­ciem so­la­rium (1.1)

 (1.3) książk. wy­dzie­lo­ne, ustron­ne miej­sce na­sło­necz­nio­ne, z moż­li­wo­ścią opa­la­nia się nago

 (1.4) daw. wszel­kie miej­sce przy­do­mo­we przez­na­czo­ne do ko­rzy­sta­nia z ką­pie­li sło­necz­nych: kryty ganek, al­ta­na, taras

 (1.5) daw. zegar sło­necz­ny

 (1.7) daw. czynsz grun­to­wy


So­la­rium (łac. "so­la­rius" „sło­necz­ny” od "sol" „Słoń­ce”) – punkt usłu­go­wy udo­stęp­nia­ją­cy od­płat­nie urzą­dze­nia do opa­la­nia się, za po­mo­cą pro­mie­ni UV. So­la­rium jest to urzą­dze­nie elek­trycz­ne, zbu­do­wa­ne z lamp UV (nisko bądź wy­so­ko­ci­śnie­nio­wych), które emi­tu­ją dawkę pro­mie­nio­wa­nia po­dob­ną do tej, jaką wyt­wa­rza słoń­ce (głów­nie UV-A i UV-B oraz świa­tło wi­dzial­ne).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solarka

1. po­jazd po­sy­pu­ją­cy na­wierzch­nię solą;
2. po­tocz­nie o so­la­rium


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. ma­szy­na roz­pro­wa­dza­ją­ca w zimie sól na uli­cach

 (1.2) daw. ko­bie­ta, która sprze­da­je sól

 (1.3) pot. so­la­rium

 (1.4) pot. slang. młoda dziew­czy­na o skó­rze nad­mier­nie opa­lo­nej na so­la­rium


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solarnia

miej­sce, w któ­rym soli się mięso


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solarny

1. sło­necz­ny;
2. zwią­za­ny z kul­tem słoń­ca w pier­wot­nych re­li­giach Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej i sta­ro­żyt­ne­go Wscho­du


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny ze słoń­cem, do­ty­czą­cy słoń­ca (jako zja­wi­ska lub obiek­tu astro­no­micz­ne­go)

 (1.2) do­ty­czą­cy kultu słoń­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solarpunk

[czy­taj: so­lar­pank] nurt este­tycz­ny i ide­o­wy łą­czą­cy za­a­wan­so­wa­ną tech­no­lo­gię, ener­gię od­na­wial­ną i życie w zgo­dzie z na­tu­rą


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) liter. sf. ro­dzaj fan­ta­sty­ki na­u­ko­wej, który przed­sta­wia op­ty­mi­stycz­ną wizję przysz­ło­ści świa­ta, który roz­wi­ja się w spo­sób zrów­no­wa­żo­ny w opar­ciu o ener­gię sło­necz­ną, z po­sza­no­wa­niem przy­ro­dy, bez nie­rów­no­ści spo­łecz­nych


So­lar­punk – ruch li­te­rac­ki i ar­ty­stycz­ny, który dzia­ła na rzecz urze­czy­wist­nie­nia zrów­no­wa­żo­nej przysz­ło­ści, w trak­cie któ­rej ludz­ka spo­łecz­ność bę­dzie żyła w har­mo­nii z na­tu­rą. Słowo „solar” re­pre­zen­tu­je ener­gię sło­necz­ną jako od­na­wial­ne źró­dło ener­gii i op­ty­mi­stycz­ną wizję przysz­ło­ści, na­to­miast „punk” na­wią­zu­je do kontr­kul­tu­ro­we­go, post­ka­pi­ta­li­stycz­ne­go i de­ko­lo­nial­ne­go en­tuz­jaz­mu dla two­rze­nia ta­kiej przysz­ło­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solarski

→ so­larz, → so­lar­stwo


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy so­lar­stwa lub so­la­rza


Patrz:solarz, → solarstwo

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solarygraf

urzą­dze­nie za­pi­su­ją­ce zmia­ny na­tę­że­nia cał­ko­wi­te­go pro­mie­nio­wa­nia sło­necz­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Solaryjny

→ so­la­rium


Patrz:solarium

Źródła:

SJP.pl

Solarymetr

przy­rząd do po­mia­ru na­tę­że­nia pro­mie­nio­wa­nia sło­necz­ne­go


So­la­ry­metr – ro­dzaj przy­rzą­du po­mia­ro­we­go, który służy do po­mia­ru na­tę­że­nia cał­ko­wi­te­go pro­mie­nio­wa­nia sło­necz­ne­go. Ten przy­rząd po­mia­ro­wy dzia­ła w opar­ciu o zja­wi­ska ter­mo­e­lek­trycz­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solaryzacja

1. za­mie­nia­nie się sil­nie naś­wiet­lo­ne­go ne­ga­ty­wu w po­zy­tyw pod­czas ro­bie­nia zdję­cia;
2. wy­sta­wia­nie na chwi­lę ne­ga­ty­wu w cza­sie wy­wo­ły­wa­nia na jasne świa­tło w celu uzy­ska­nia ek­spre­syj­nych obra­zów


So­la­ry­za­cją na­zy­wa­my zja­wi­sko czę­ścio­we­go lub cał­ko­wi­te­go od­wró­ce­nia obra­zu ne­ga­ty­wo­we­go na po­zy­ty­wo­wy, wy­stę­pu­ją­ce w za­kre­sie znacz­nie zwięk­szo­ne­go naś­wiet­le­nia niek­tó­rych ma­te­ria­łów ha­lo­ge­nos­re­bro­wych.

Przy­czy­ną so­la­ry­za­cji są za­rod­ki o bar­dzo dużej licz­bie ato­mów sre­bra, które pow­sta­ły wsku­tek bar­dzo in­ten­syw­ne­go naś­wiet­le­nia. Za­rod­ki te unie­moż­li­wia­ją wy­wo­ła­nie krysz­ta­łów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solaryzować

w fo­to­gra­fii: pod­da­wać ne­ga­tyw fo­to­gra­ficz­ny krót­kotr­wa­łe­mu oś­wiet­le­niu w trak­cie wy­wo­ły­wa­nia w celu uzy­ska­nia ek­spre­syj­nych obra­zów; sto­so­wać so­la­ry­za­cję


Źródła:

SJP.pl

Solarz

1. ro­bot­nik trud­nią­cy się so­le­niem ryb, mięsa lub skór;
2. daw­niej: ku­piec hand­lu­ją­cy solą; sol­nik, pra­soł


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solastalgia

uczu­cie smut­ku, tęs­kno­ty lub nie­po­ko­ju wy­wo­ła­ne zmia­na­mi śro­do­wi­ska na­tu­ral­ne­go w miej­scu, które uważa się za dom


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) psych. smu­tek i nie­po­kój od­czu­wa­ny w związ­ku z dra­stycz­ny­mi zmia­na­mi za­cho­dzą­cy­mi w śro­do­wi­sku na­tu­ral­nym


So­la­stal­gia (lub smu­tek kli­ma­tycz­ny) – ne­o­lo­gizm okre­śla­ją­cy cier­pie­nie psy­chicz­ne wy­wo­ła­ne doś­wiad­cza­ny­mi zmia­na­mi kli­ma­tycz­ny­mi w miej­scu życia osoby dot­knię­tej tym uczu­ciem. Od­czu­wa­nie so­la­stal­gii zwią­za­ne jest z po­czu­ciem stra­ty i tęs­kno­ty z po­wo­du ne­ga­tyw­nej zmia­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solberg

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solczanin

1. miesz­ka­niec Solca nad Wisłą;
2. miesz­ka­niec Solca Ku­jaw­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Solczanka

1. miesz­kan­ka Solca nad Wisłą;
2. miesz­kan­ka Solca Ku­jaw­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Sold

dawna mo­ne­ta wło­ska, dwu­dzie­sta część lira


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) monet. hist. dawna drob­na mo­ne­ta wło­ska;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soldateska

1. grupa mi­li­ta­ry­stów bę­dą­ca przy wła­dzy;
2. rządy mi­li­ta­ry­stów;
3. po­gard­li­wie: żoł­nie­rze po­stę­pu­ją­cy niez­god­nie z za­sa­da­mi ho­no­ru żoł­nier­skie­go; żoł­dact­wo, żoł­da­cy, żoł­nier­stwo


Źródła:

SJP.pl

Soldo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) monet. hist. dawna drob­na mo­ne­ta wło­ska;


Soldo (także sol­di­no) – srebr­na mo­ne­ta wło­ska od­po­wia­da­ją­ca sze­lą­go­wi, wpro­wa­dzo­na jako pół­grosz w Me­dio­la­nie przez ce­sa­rza Hen­ry­ka VI Ho­hen­sta­u­fa pod ko­niec XII w. W 1332 r. zo­sta­ła wpro­wa­dzo­na w We­ne­cji przez Fran­ce­sca Dan­do­la i emi­to­wa­na do roku 1797, czyli do końca ist­nie­nia Re­pu­bli­ki We­nec­kiej.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Soldy

dawna mo­ne­ta wło­ska, dwu­dzie­sta część lira


Źródła:

SJP.pl

Sole

1. zwią­zek che­micz­ny zło­żo­ny z ka­tio­nu me­ta­lu (ewen­tu­al­nie amo­no­we­go) i anio­nu resz­ty kwa­so­wej
2. zwy­cza­jo­wa nazwa chlor­ku sodu, po­pu­lar­nej przy­pra­wy do po­traw


forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) M., B. i W. lm. od: sól


Sole – związ­ki che­micz­ne bę­dą­ce pro­duk­ta­mi re­ak­cji kwasu z za­sa­dą, w wy­ni­ku któ­rej la­bil­ne atomy wo­do­ru kwasu (wszyst­kie lub ich część) zo­sta­ją za­stą­pio­ne in­ny­mi ato­ma­mi lub gru­pa­mi o ła­dun­ku do­dat­nim.

Sole skła­da­ją się z ujem­ne­go anio­nu (tak zwa­nej resz­ty kwa­so­wej) i do­dat­nie­go ka­tio­nu. Ich ogól­ny wzór to #PATRZ, gdzie:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soleae

do­mo­we san­da­ły no­szo­ne w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie


Źródła:

SJP.pl

Solec

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Solec-Zdrój

Solec-Zdrój (do 1974 "Solec") – wieś uz­dro­wi­sko­wa w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie bu­skim, w gmi­nie Solec-Zdrój. Ma sta­tus so­łect­wa.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy Solec-Zdrój. Leży na ła­god­nym wznie­sie­niu na skra­ju Wy­ży­ny Ma­ło­pol­skiej i Kot­li­ny San­do­mier­skiej nad rzeką Rzo­ską, 17 km na po­łud­nio­wy wschód od Buska-Zdro­ju.


Źródła:

Wikipedia

Solecki

przy­miot­nik od: Solec, Solec Ku­jaw­ski, Solec nad Wisłą, Solec-Zdrój


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Sol­cem, do­ty­czą­cy Solca


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solecyzm

prze­sta­rza­le: błąd skład­nio­wy


So­le­cyzm ( so­lo­e­cis­mus z gr. "so­lo­i­kis­mós") – błąd ję­zy­ko­wy, który po­le­ga na po­łą­cze­niu po­praw­nych for­mal­nie wy­ra­zów w nie­po­praw­ną kon­struk­cję skład­nio­wą (np. "Uży­wam dłu­go­pis. Jan jest bar­dzo żo­na­ty.").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solecznicki

→ So­lecz­ni­ki


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy So­lecz­nik na Wi­leń­szczyź­nie


Patrz:Soleczniki

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soleczniki

1. mia­sto na Lit­wie;
2. So­lecz­ni­ki Małe − wieś na Lit­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Lit­wie, w okrę­gu wi­leń­skim.


So­lecz­ni­ki, Wiel­kie So­lecz­ni­ki ( Šalčininkai) – mia­sto na Lit­wie, w Dzu­kii, 45 km na po­łud­nie od Wilna, nad Sol­czą. Leży przy gra­ni­cy z Bia­ło­ru­sią. Lud­ność: 6,8 tys. miesz­kań­ców (2023). Sie­dzi­ba re­jo­nu so­lecz­nic­kie­go.

Znane jest już od XIII wieku. Prawa miej­skie otrzy­ma­ło w 1956 r. So­lecz­ni­ki to jedno z więk­szych sku­pisk Po­la­ków na Lit­wie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solejka

drob­no pli­so­wa­na spód­ni­ca klo­szo­wa


Źródła:

SJP.pl

Solenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|solić.


Źródła:

Wiktionary

Solenizant

osoba świę­tu­ją­ca swoje imie­ni­ny lub uro­dzi­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) książk. osoba, która ob­cho­dzi swoje imie­ni­ny lub uro­dzi­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solenizantka

→ so­le­ni­zant


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta, która ob­cho­dzi swoje uro­dzi­ny lub imie­ni­ny


Patrz:solenizant

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solenizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|so­le­ni­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Solenizować

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) daw. świę­to­wać, ob­cho­dzić uro­czy­ście


Źródła:

Wiktionary

Solenniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: so­len­nie


Źródła:

SJP.pl

Solenniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: so­len­ny


Źródła:

SJP.pl

Solenność

do­kład­ność, sta­ran­ność


Źródła:

SJP.pl

Solenny

1. po­waż­ny, pod­nio­sły, uro­czy­sty, np. so­len­ne przy­rze­cze­nie;
2. obo­wiąz­ko­wy i rze­tel­ny;
3. żar­to­bli­wie: znacz­ny, wiel­ki, np. so­len­ne głup­stwo


przy­miot­nik

 (1.1) książk. trak­to­wa­ny po­waż­nie, wy­po­wia­da­ny ofi­cjal­nie, uro­czy­sty

 (1.2) książk. taki, na któ­rym można po­le­gać, rze­tel­ny

 (1.3) daw. pod­nio­sły, pa­te­tycz­ny

 (1.4) daw. żart. wiel­ki, znacz­nych roz­mia­rów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solenoid

cewka ut­wo­rzo­na przez prze­wód elek­trycz­ny zwi­nię­ty w linię śru­bo­wą


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fiz. każda cewka in­duk­cyj­na bez rdze­nia;

 (1.2) biol. jedna z czę­ści skła­do­wych chro­mo­so­mów;


So­le­no­id – cewka po­wietrz­na (bez rdze­nia ma­gne­tycz­ne­go) o jed­nej war­stwie uz­wo­je­nia, słu­żą­ca do wyt­wa­rza­nia jed­no­rod­ne­go pola ma­gne­tycz­ne­go.

Sto­so­wa­ny jest tam, gdzie wy­ma­ga­ne są nie­wiel­kie in­duk­cyj­no­ści lub wy­so­kie na­pię­cia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solenoidalny

→ so­le­no­id


Patrz:solenoid

Źródła:

SJP.pl

Solfatara

miej­sce na po­wierzch­ni ziemi, z któ­re­go wy­do­by­wa­ją się gazy za­wie­ra­ją­ce związ­ki siar­ki


Zo­bacz też: Sol­fa­ta­ra (po­wieść).

Sol­fa­ta­ra – ro­dzaj eks­ha­la­cji wul­ka­nicz­nych umiar­ko­wa­nie go­rą­cych (o tem­pe­ra­tu­rze 100–300 °C). Skła­da­ją się głów­nie z prze­grza­nej pary wod­nej, dwut­len­ku węgla i siar­ko­wo­do­ru, z któ­re­go wy­trą­ca się nie­raz duża ilość siar­ki. Zaz­wy­czaj to­wa­rzy­szą wul­ka­nom drze­mią­cym i wy­ga­sa­ją­cym. Czę­sto trak­to­wa­ne jako od­mia­na fu­ma­ro­li.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solfatary

eks­ha­la­cje wul­ka­nicz­ne


Źródła:

SJP.pl

Solfedżio

nauka czy­ta­nia nut gło­sem, głów­nie z za­sto­so­wa­niem sol­mi­za­cji; sol­feg­gio; sol­feż


Źródła:

SJP.pl

Solfeggio

nauka czy­ta­nia nut gło­sem, głów­nie z za­sto­so­wa­niem sol­mi­za­cji; sol­feż; sol­fe­dżio


Źródła:

SJP.pl

Solferino

miej­sco­wość i gmina we Wło­szech


Sol­fe­ri­no – miej­sco­wość i gmina we Wło­szech, w re­gio­nie Lom­bar­dia, w pro­win­cji Man­tua.

W 1859 ro­ze­gra­ła się tu wiel­ka bitwa. Jej tra­gicz­ny bi­lans do­pro­wa­dził do pow­sta­nia Czer­wo­ne­go Krzy­ża.

We­dług da­nych na rok 2004 gminę za­miesz­ki­wa­ło 2308 osób, 177,5 os./km².


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solfeż

nauka czy­ta­nia nut gło­sem, głów­nie z za­sto­so­wa­niem sol­mi­za­cji; sol­feg­gio; sol­fe­dżio


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. nauka mu­zy­kal­no­ści przez gło­śne czy­ta­nie nut;


Sol­feż (wł. "sol­feg­gio") – nauka i me­to­da czy­ta­nia nut gło­sem, przed­miot na­u­cza­nia prak­tycz­ne­go w szkol­nict­wie mu­zycz­nym.

Nazwa po­cho­dzi od ćwi­czeń wo­kal­nych opar­tych na sol­mi­za­cji. W XVIII w. sol­fe­żem na­zy­wa­no rów­nież ćwi­cze­nia in­stru­men­tal­ne do­sko­na­lą­ce umie­jęt­ność czy­ta­nia nut, póź­niej nazwa obej­mo­wa­ła wszyst­kie me­to­dy na­u­cza­nia śpie­wu z nut, w celu wy­czu­le­nia słu­chu, wy­ro­bie­nia pew­no­ści i czy­sto­ści in­to­na­cji i tra­fia­nia dźwię­ków gło­sem oraz po­głę­bia­nia ogól­nej mu­zy­kal­no­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solfeżowy

przy­miot­nik od: sol­feż


Źródła:

SJP.pl

Solfuga

dra­pież­ny pa­ję­czak, za­miesz­ku­ją­cy ob­sza­ry suche i cie­płe


Źródła:

SJP.pl

Solfugi

rząd pa­ję­cza­ków obej­mu­ją­cy ponad 1000 ga­tun­ków dra­pież­nych zwie­rząt lą­do­wych


Sol­fu­gi, sol­pu­gi (So­li­fu­gae) – rząd pa­ję­cza­ków, obej­mu­je ponad 1000 ga­tun­ków dra­pież­nych zwie­rząt lą­do­wych za­miesz­ku­ją­cych ob­sza­ry tro­pi­kal­ne (poza Au­stra­lią, gdzie nie wy­stę­pu­ją). Wy­róż­nia­ją się spoś­ród pa­ję­cza­ków wy­glą­dem zew­nętrz­nym, który przy­czy­nił się do pow­sta­nia róż­nych mitów na ich temat.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soli

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D., C., Ms., W. lp. oraz D. lm. od: sól

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 3. os. lp. ter. od: solić


Źródła:

Wiktionary

Solianka

ro­syj­ska lub ukra­iń­ska zupa ugo­to­wa­na na mięs­nym, ryb­nym bądź grzy­bo­wym ro­so­le z do­dat­kiem aro­ma­tycz­nych przy­praw zio­ło­wych; so­lan­ka


Źródła:

SJP.pl

Solicytant

daw­niej: pe­tent; so­li­cy­ta­tor, so­li­cy­tor


Źródła:

SJP.pl

Solicytator

daw­niej: pe­tent; so­li­cy­tor, so­li­cy­tant


Źródła:

SJP.pl

Solicytor

daw­niej: pe­tent; so­li­cy­ta­tor, so­li­cy­tant


Źródła:

SJP.pl

Solicytowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|so­li­cy­to­wać.


Źródła:

Wiktionary

Solicytować

cza­sow­nik

 (1.1) stpol. do­ma­gać się

 (1.2) stpol. nie­po­ko­ić


Źródła:

Wiktionary

Solid

1. złota mo­ne­ta rzym­ska i bi­zan­tyj­ska;
2. śred­nio­wiecz­na mo­ne­ta pol­ska równa 12 de­na­rom


Solid (łac. "so­li­dus" – mocny, trwa­ły, niewz­ru­szo­ny) – złota mo­ne­ta rzym­ska o masie 4,55 grama (1/72 funta), wpro­wa­dzo­na w la­tach 309–311 w za­chod­niej czę­ści ce­sar­stwa rzym­skie­go przez Kon­stan­ty­na I, która za­stą­pi­ła au­re­us.

Do XI wieku bita w ce­sar­stwie bi­zan­tyj­skim, od 1092 r.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solidarnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób so­li­dar­ny, bra­ter­sko


Źródła:

Wiktionary

Solidarniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: so­li­dar­nie


Źródła:

SJP.pl

Solidarniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: so­li­dar­ny


Źródła:

SJP.pl

Solidarnościowiec

czło­nek So­li­dar­no­ści (zwią­zek za­wo­do­wy)


Źródła:

SJP.pl

Solidarnościowy

przy­miot­nik od: So­li­dar­ność (ruch spo­łecz­no po­li­tycz­ny i zwią­zek za­wo­do­wy)


Źródła:

SJP.pl

Solidarnościówka

po­tocz­nie: de­mon­stra­cja so­li­dar­no­ścio­wa, wyraz so­li­dar­no­ści z kimś


Źródła:

SJP.pl

Solidarność

wspól­no­ta dzia­ła­nia po­dyk­to­wa­na wspól­ny­mi in­te­re­sa­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­czu­cie wspól­no­ty i go­to­wość nie­sie­nia innym po­mo­cy wy­ni­ka­ją­ce ze zgod­no­ści po­glą­dów i dążeń

 (1.2) praw. wspó­łod­po­wie­dzial­ność za dzia­ła­nia lub ich za­nie­cha­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solidarny

przy­miot­nik

 (1.1) wy­ka­zu­ją­cy się so­li­dar­no­ścią


Źródła:

Wiktionary

Solidaruch

lek­ce­wa­żą­co o człon­ku NSZZ So­li­dar­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) po­gard. polit. czło­wiek wy­wo­dzą­cy się z So­li­dar­no­ści, so­li­dar­no­ścio­wiec


Patrz:solidaruch

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solidarucha

lek­ce­wa­żą­co o człon­ku NSZZ So­li­dar­ność


Patrz:solidaruch

Źródła:

SJP.pl

Solidaryca

cha­rak­te­ry­stycz­na czcion­ka wy­stę­pu­ją­ca w logo NSZZ So­li­dar­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) krój liter po­dob­ny do kształ­tu logo NSZZ "So­li­dar­ność";


So­li­da­ry­ca – cha­rak­te­ry­stycz­ne li­ter­nict­wo wy­stę­pu­ją­ce w logo NSZZ „So­li­dar­ność”, au­tor­stwa Kry­sty­ny Ja­ni­szew­skiej oraz Je­rze­go Ja­ni­szew­skie­go, stu­den­tów gdań­skiej PWSSP. Kształt liter miał sym­bo­li­zo­wać tłum ludzi wspie­ra­ją­cych się naw­za­jem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solidarysta

zwo­len­nik so­li­da­ryz­mu


Źródła:

SJP.pl

Solidarystyczny

→ so­li­da­ryzm


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z so­li­da­ryz­mem


Patrz:solidaryzm

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solidaryzm

kie­ru­nek spo­łecz­no-po­li­tycz­ny pow­sta­ły w dru­giej po­ło­wie XIX wieku, gło­szą­cy ideę wspól­no­ty in­te­re­sów wszyst­kich ludzi nie­za­leż­nie od ich po­zy­cji spo­łecz­nej


So­li­da­ryzm – kie­ru­nek spo­łecz­no-po­li­tycz­ny z prze­ło­mu XIX i XX w. gło­szą­cy na­tu­ral­ną so­li­dar­ność, ro­zu­mia­ną jako wspól­no­tę in­te­re­sów róż­nych grup i warstw spo­łecz­nych w pań­stwie, nie­za­leż­ną od ich sta­tu­su eko­no­micz­ne­go lub za­wo­do­we­go i zwią­za­nych z nimi róż­nic in­te­re­sów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solidnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób so­lid­ny


Źródła:

Wiktionary

Solidniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: so­lid­nie


Źródła:

SJP.pl

Solidniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: so­lid­ny


Źródła:

SJP.pl

Solidność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest so­lid­ne; cecha tych, któ­rzy są so­lid­ni


Źródła:

Wiktionary

Solidny

1. trwa­ły, mocny, ma­syw­ny;
2. taki, któ­re­mu można za­u­fać; ucz­ci­wy, rze­tel­ny;
3. wni­kli­wy, do­głęb­ny, grun­tow­ny;
4. ma­ją­cy wiel­kie roz­mia­ry; po­kaź­ny, zna­czą­cy


przy­miot­nik

 (1.1) o sil­nej bu­do­wie, struk­tu­rze

 (1.2) o oso­bie, pra­cow­ni­ku, in­sty­tu­cji: su­mien­ny, do­kład­ny, godny za­u­fa­nia, do­brze wy­peł­nia­ją­cy swoje obo­wiąz­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solidogen

zwią­zek che­micz­ny otrzy­ma­ny w wy­ni­ku kon­den­sa­cji for­mal­de­hy­du z to­lu­i­dy­ną, pod­no­szą­cy trwa­łość bar­wie­nia tka­nin


Źródła:

SJP.pl

Solidoid

linia na wy­kre­sach ukła­dów rów­no­wa­gi przed­sta­wia­ją­ca:
a) przy chło­dze­niu stopu - tem­pe­ra­tu­ry końca prze­mia­ny w sta­nie sta­łym;
b) przy na­grze­wa­niu - tem­pe­ra­tu­ry po­cząt­ku tej prze­mia­ny


Źródła:

SJP.pl

Soliflukcja

mor­fo­lo­gicz­ny pro­ces kształ­tu­ją­cy stoki na ob­sza­rach po­lar­nych i wy­so­ko­gór­skich w stre­fie cie­płej, po­le­ga­ją­cy na wol­nych ru­chach ma­so­wych wierzch­niej war­stwy grun­tu


So­li­fluk­cja (spływ po­wierzch­nio­wy) – jeden z pro­ce­sów mor­fo­lo­gicz­nych mo­de­lu­ją­cych stoki w ob­sza­rach o kli­ma­cie zim­nym, w wa­run­kach pe­ry­gla­cjal­nych (ob­sza­ry po­lar­ne, wy­so­kie góry). Zja­wi­sko to po­le­ga na po­wol­nym (do kilku cm na rok) peł­za­niu wierzch­niej war­stwy grun­tu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soliflukcyjny

→ so­li­fluk­cja


Patrz:soliflukcja

Źródła:

SJP.pl

Soligorsk

mia­sto na Bia­ło­ru­si


So­li­gorsk ( Салігорск, "Sa­li­horsk", Солигорск) – mia­sto na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie miń­skim, na po­łud­nie od Słuc­ka, nad Zbior­ni­kiem So­li­gor­skim na Słu­czy (lewy do­pływ Pry­pe­ci). Jest cen­trum ad­mi­ni­stra­cyj­nym re­jo­nu so­li­gor­skie­go. W 2019 licz­ba miesz­kań­ców wy­no­si­ła 106 289.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soligorski

→ So­li­gorsk (mia­sto na Bia­ło­ru­si)


Źródła:

SJP.pl

Solilokwium

mo­no­log sce­nicz­ny za­wie­ra­ją­cy re­flek­sje i roz­my­śla­nia po­sta­ci dra­ma­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) teatr. mo­no­log sce­nicz­ny, sto­so­wa­ny w dra­ma­cie;


So­li­lok­wium albo so­li­lo­qu­ium (etym. łac. "solus loqui", mówić sa­me­mu) – sce­nicz­na roz­mo­wa z samym sobą, mo­no­log nie­wy­po­wie­dzia­nych roz­my­ślań i re­flek­sji, któ­rych celem jest okre­śle­nie włas­nej po­sta­wy. Sto­so­wa­ny naj­czę­ściej w dra­ma­cie.

Za wzór tej formy uz­na­wa­ne są "So­li­lo­qu­ia" św. Au­gu­sty­na.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soliman

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Solina

wieś w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, oś­ro­dek tu­ry­stycz­no-wy­po­czyn­ko­wy


So­li­na – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie le­skim, w gmi­nie So­li­na. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kro­śnień­skie­go. Do 30 grud­nia 1999 So­li­na była sie­dzi­bą gminy So­li­na (sie­dzi­ba prze­nie­sio­na do Po­lań­czy­ka). We­dług da­nych z 2011 roku miej­sco­wość za­miesz­ki­wa­ło 426 osób.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solingen

[czy­taj: ZOlinien] mia­sto w Niem­czech


So­lin­gen (lim. "So­lich") – mia­sto na pra­wach po­wia­tu w za­chod­niej czę­ści Nie­miec, w kraju związ­ko­wym Na­dre­nia Pół­noc­na-West­fa­lia, w re­jen­cji Düsseldorf, na po­łud­nie od Za­głę­bia Ruhry. Leży na obrze­żu gó­rzy­ste­go re­gio­nu Ber­gis­ches Land, w któ­rym jest dru­gim co do wiel­ko­ści mia­stem (za gra­ni­czą­cym z nim Wup­per­ta­lem).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solion

przy­rząd elek­tro­che­micz­ny wy­ko­rzy­stu­ją­cy zja­wi­ska elek­trycz­ne za­cho­dzą­ce w elek­tro­li­tach


Źródła:

SJP.pl

Solionowy

przy­miot­nik od: so­lion


Źródła:

SJP.pl

Solipsysta

wyz­naw­ca, zwo­len­nik so­lip­syz­mu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zwo­len­nik so­lip­syz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solipsystka

→ so­lip­sy­sta


Patrz:solipsysta

Źródła:

SJP.pl

Solipsystyczny

do­ty­czą­cy so­lip­syz­mu, zwią­za­ny z so­lip­syz­mem


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z so­lip­syz­mem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solipsyzm

po­gląd fi­lo­zo­ficz­ny, skraj­na po­stać ide­a­liz­mu su­biek­tyw­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) filoz. po­gląd fi­lo­zo­ficz­ny, we­dług któ­re­go ist­nie­je tylko osoba przyz­na­ją­ca się do niego, zaś cała rze­czy­wi­stość jest wy­łącz­nie czę­ścią jej umy­słu;


So­lip­syzm (od solus – je­dy­ny, "ipse" – sam) – po­gląd su­biek­tyw­no-ide­a­li­stycz­ny gło­szą­cy, że ist­nie­je tylko jed­nost­ko­wy pod­miot poz­na­ją­cy, cała zaś rze­czy­wi­stość jest je­dy­nie zbio­rem jego su­biek­tyw­nych wra­żeń – wszyst­kie obiek­ty, lu­dzie, etc., któ­rych doś­wiad­cza jed­nost­ka, są tylko czę­ścia­mi jej umy­słu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solirodek

so­li­ro­dek ziel­ny - ga­tu­nek ro­śli­ny z ro­dzi­ny szar­ła­to­wa­tych; so­li­ród ziel­ny


Źródła:

SJP.pl

Soliród

ro­śli­na z ro­dzi­ny ko­mo­so­wa­tych


So­li­ród ("Sa­li­cor­nia") – ro­dzaj ro­ślin za­li­cza­ny w za­leż­no­ści od uję­cia sy­ste­ma­tycz­ne­go do ro­dzi­ny ko­mo­so­wa­tych lub szar­ła­to­wa­tych. Wy­róż­nia­nych jest w jego obrę­bie ok. 50 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one na wszyst­kich kon­ty­nen­tach (z wy­jąt­kiem An­tark­ty­dy), głów­nie wzdłuż wy­brze­ży oraz na śród­lą­do­wych sol­ni­skach. W Pol­sce ro­śnie na po­je­dyn­czych sta­no­wi­skach jeden ga­tu­nek – so­li­ród ziel­ny "S. eu­ro­pa­ea".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solista

1. osoba śpie­wa­ją­ca sa­mo­dziel­nie, solo;
2. śpie­wak; wo­ka­li­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) muz. muzyk wy­ko­nu­ją­cy utwór mu­zycz­ny lub śpie­wa­ją­cy po­je­dyn­czo

 (1.2) muz. muzyk wy­ko­nu­ją­cy wir­tu­o­zer­skie par­tie ut­wo­ru w to­wa­rzy­stwie or­kie­stry lub chóru

 (1.3) cho­re­ogr. naj­wyż­szej klasy tan­cerz wy­ko­nu­ją­cy głów­ne role w spek­ta­klu ba­le­to­wym

 (1.4) sport. w łyż­wiar­stwie i wrot­kar­stwie fi­gu­ro­wym, za­wod­nik, który star­tu­je w kon­ku­ren­cji jazdy in­dy­wi­du­al­nej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solistka

→ so­li­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muz. ar­tyst­ka, która wy­stę­pu­je bądź sama, bądź z or­kie­strą, ale w par­tiach so­lo­wych


Patrz:solista

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solistyczny

wy­ko­ny­wa­ny przez jed­ne­go ar­ty­stę; so­lo­wy


Źródła:

SJP.pl

Solistówka

wieś w Pol­sce


So­li­stów­ka – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie au­gu­stow­skim, w gmi­nie Bar­głów Ko­ściel­ny.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa su­wal­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soliter

1. ta­sie­miec ma­ją­cy na głów­ce dwa wień­ce ha­czy­ków, osią­ga­ją­cy do 8 me­trów dłu­go­ści, pa­so­ży­tu­ją­cy w je­li­cie cien­kim czło­wie­ka; ta­sie­miec uz­bro­jo­ny;
2. drze­wo lub krzew ros­ną­ce po­je­dyn­czo, w od­da­le­niu od in­nych, róż­nią­ce się od nich np. kształ­tem lub ko­lo­rem, szcze­gól­nie po­pu­lar­ne w ogro­dach ba­ro­ko­wych;
3. prze­sta­rza­łe: ka­mień szla­chet­ny opra­wio­ny po­je­dyn­czo lub w oto­cze­niu mniej­szych ka­mie­ni tego sa­me­go ga­tun­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) med. zool. ta­sie­miec, pa­so­żyt w prze­wo­dzie po­kar­mo­wym czło­wie­ka i zwie­rząt;

 (1.2) jubil. duży ka­mień szla­chet­ny (naj­czę­ściej bry­lant, dia­ment) w opra­wie, nie­kie­dy oto­czo­ny drob­ny­mi tego sa­me­go ro­dza­ju

 (1.3) ogrod. bot. sa­mot­ne drze­wo (krzew) w ot­war­tym te­re­nie, peł­nią­ce funk­cję de­ko­ra­cyj­ną;

 (1.4) urb. ar­chit. wolno sto­ją­cy bu­dy­nek, zwy­kle pla­no­wo wkom­po­no­wa­ny w oto­cze­nie;

 (1.5) sa­mot­nik, jed­no­o­so­bo­wa gra lo­gicz­na, ro­dzaj ła­mi­głów­ki

 (1.6) gastr. jed­no­o­so­bo­wa za­sta­wa w ser­wi­sie śnia­da­nio­wym

 (1.7) przest. karc. pa­sjans

 (1.8) daw. od­lu­dek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soliterowy

→ so­li­ter


Patrz:soliter

Źródła:

SJP.pl

Soliton

im­puls op­tycz­ny wyt­wa­rza­ny przez mo­du­la­tor la­se­ro­wy i trans­mi­to­wa­ny przez me­dium świa­tło­wo­do­we


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fiz. sa­mo­pod­trzy­mu­ją­ca się fala, za­cho­wu­ją­ca kształt i po­ru­sza­ją­ca się ze stałą pręd­ko­ścią


Zo­bacz też: So­li­ton (wyt­wór­nia mu­zycz­na).

W ma­te­ma­ty­ce i fi­zy­ce so­li­ton to sa­mo­pod­trzy­mu­ją­ca się odo­sob­nio­na fala wy­wo­ła­na przez efek­ty nie­li­nio­we wy­stę­pu­ją­ce w ma­te­ria­le, w któ­rym fala ta się roz­cho­dzi. So­li­to­ny to­wa­rzy­szą wielu zja­wi­skom fi­zycz­nym; po­ja­wia­ją się też jako roz­wią­za­nia nie­li­nio­wych cząst­ko­wych rów­nań róż­nicz­ko­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solitonowy

→ so­li­ton


Patrz:soliton

Źródła:

SJP.pl

Soliwka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. mała becz­ka zwę­ża­ją­ca się ku górze i ku do­ło­wi słu­żą­ca do prze­wo­zu owo­ców


Źródła:

Wiktionary

Soliwoda

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Solić

1. do­da­wać soli do po­traw, po­sy­py­wać solą w celu uzy­ska­nia po­żą­da­ne­go smaku;
2. na­cie­rać, po­sy­py­wać solą lub za­le­wać jej rozt­wo­rem celem za­kon­ser­wo­wa­nia pro­duk­tów spo­żyw­czych


cza­sow­nik

 (1.1) przy­pra­wiać po­tra­wy solą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soliński

przy­miot­nik od: So­li­na


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z So­li­ną, do­ty­czą­cy So­li­ny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Ru­mu­nii w okrę­gu su­czaw­skim na Bu­ko­wi­nie;


Solka (rum. "Solca") – mia­sto w okrę­gu su­czaw­skim na ru­muń­skiej Bu­ko­wi­nie. We­dług da­nych sza­cun­ko­wych na rok 2011 liczy 2188 miesz­kań­ców.

W mie­ście stoi cer­kiew Świę­tych Pio­tra i Pawła. Na po­łud­nio­wy wschód od mia­sta po­ło­żo­na jest miej­sco­wość Ka­czy­ka, o 5 km na po­łud­nie zaś Nowy So­lo­niec. Na pół­no­cy leży Lich­ten­berg (gra­ni­czą­cy z Gli­tem, rum. Clit) – miej­sce osied­le­nia się i śmier­ci Ja­ku­ba Szeli, 6 km na za­chód leży Ar­bo­re.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sollecitando

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: przy­na­gla­jąc, przy­spie­sza­jąc


Źródła:

SJP.pl

Solluks

lampa lecz­ni­cza emi­tu­ją­ca pro­mie­nie pod­czer­wo­ne; so­luks, sol­luks


Źródła:

SJP.pl

Sollux

lampa lecz­ni­cza emi­tu­ją­ca pro­mie­nie pod­czer­wo­ne; so­luks, sol­luks


Źródła:

SJP.pl

Solmizacja

w mu­zy­ce: sy­stem sy­la­bo­we­go oz­na­cze­nia stop­ni gamy wpro­wa­dzo­ny w IX wieku przez Guida z Arez­zo; nazwy sylab: do, re, mi, fa, sol, la, si od­po­wia­da­ją sied­miu dźwię­kom sze­re­gu li­te­ro­we­go: c, d, e, f, g, a, h


Źródła:

SJP.pl

Solmizacyjny

zwią­za­ny z sol­mi­za­cją


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z sol­mi­za­cją, do­ty­czą­cy sol­mi­za­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solmizować

daw­niej: czy­tać nuty, śpie­wa­jąc


Źródła:

SJP.pl

Solnica

daw­niej: na­czy­nie do prze­cho­wy­wa­nia soli; sol­nicz­ka


Sol­ni­ca – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie no­wod­wor­skim, w gmi­nie Nowy Dwór Gdań­ski. Leży na ob­sza­rze Żuław Wi­śla­nych przy dro­dze kra­jo­wej nr 7. Ma sta­tus so­łect­wa.

Wieś zo­sta­ła za­ło­żo­na ok. XVII-XVIII wieku przez osad­ni­ków olę­der­skich na ob­sza­rze Wiel­kich Żuław Mal­bor­skich. Wieś ko­mor­nict­wa zew­nętrz­ne­go El­blą­ga w XVII i XVIII wieku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solnictwo

dział prze­my­słu zaj­mu­ją­cy się ba­da­niem wy­stę­po­wa­nia oraz ek­splo­a­ta­cją i prze­rób­ką soli; ha­lur­gia


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) nauk. górn. dział nauki obej­mu­ją­cy wy­do­by­cie i wy­ko­rzy­sta­nie soli ko­pal­nia­nej


Sol­nict­wo (ha­lur­gia) – dział gór­nict­wa zwią­za­ny z wy­stę­po­wa­niem, ek­splo­a­ta­cją i prze­rób­ką soli, głów­nie ka­mien­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solniczka

na­czy­nie do prze­cho­wy­wa­nia soli


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nie­wiel­ki zam­knię­ty po­jem­nik do prze­cho­wy­wa­nia soli, z ot­wor­ka­mi, przez które po­sy­pu­je się solą po­tra­wy;

 (1.2) nie­wiel­ki po­jem­nik w for­mie mi­secz­ki lub pu­deł­ka, przez­na­czo­ny spe­cjal­nie do prze­cho­wy­wa­nia soli

 (1.3) przest. anat. dołek sta­wo­wy, fovea ar­ti­cu­la­ris, w któ­rym tkwi głów­ka kości udo­wej

 (1.4) pot. środ. ak­wa­rium sło­no­wod­ne


Sol­nicz­ka – małe na­czy­nie do prze­cho­wy­wa­nia soli ku­chen­nej. Naj­czę­ściej na­czy­nie jest szkla­ne, krysz­ta­ło­we, pla­sti­ko­we lub me­ta­lo­we. Ist­nie­ją za­sad­ni­czo dwa spo­so­by do­zo­wa­nia soli. Pier­wot­nie sol­nicz­ki były ot­war­ty­mi na­czy­nia­mi (ang. salt cel­lar), z któ­rych sól po­bie­ra­na była pal­ca­mi bądź spe­cjal­ną ły­żecz­ką.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solnik

mie­szan­ka soli i in­nych skład­ni­ków, słu­żą­ca jako do­da­tek do pasz dla bydła i zwie­rzy­ny le­śnej; li­zaw­ka


Sol­nik (259 m) – wzgó­rze w Kra­ko­wie, w Dziel­ni­cy VIII Dęb­ni­ki. Cza­sa­mi na­zy­wa­ne jest Górką Ko­strzew­ską. Cią­gnie się od osied­la Ko­strze w kie­run­ku pół­noc­no-wschod­nim do Wisły. U jego po­łud­nio­wo-wschod­nich pod­nó­ży znaj­du­je się osied­le Py­cho­wi­ce i ulica Ty­niec­ka, u pół­noc­no-za­chod­nich osied­le Bo­dzów. W po­dzia­le fi­zycz­no­ge­o­gra­ficz­nym Pol­ski znaj­du­je się w me­zo­re­gio­nie Po­most Kra­kow­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solnisko

prze­sy­co­ny solą grunt


Źródła:

SJP.pl

Solniskowy

przy­miot­nik od: sol­ni­sko


Źródła:

SJP.pl

Solno

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solno-Jodowy

za­wie­ra­ją­cy sól i jod


Źródła:

SJP.pl

Solnogród

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. Sal­zburg, mia­sto w Au­strii;


Źródła:

Wiktionary

Solność

→ solny


Patrz:solny

Źródła:

SJP.pl

Solny

z soli, słony


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z solą, do­ty­czą­cy soli


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solo

1. utwór albo jego część, przez­na­czo­ne do wy­ko­ny­wa­nia przez jed­ne­go ar­ty­stę;
2. wy­stęp jed­ne­go ar­ty­sty


przy­słó­wek

 (1.1) sam, sama

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (2.1) muz. utwór lub jego frag­ment wy­ko­ny­wa­ny przez tylko jed­ne­go ar­ty­stę

 (2.2) pot. bójka

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) W. lp. od: sola


Solo (z wł. "solo", ‘sam’):


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soloch

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Solodajny

do­star­cza­ją­cy soli; ob­fi­tu­ją­cy w sól


Źródła:

SJP.pl

Solomierz

przy­rząd do po­mia­ru stę­że­nia rozt­wo­rów wod­nych soli ku­chen­nej; ha­li­metr


Źródła:

SJP.pl

Solomit

hand­lo­wa nazwa płyt izo­la­cyj­nych wy­ra­bia­nych ze słomy; Sło­mit


Źródła:

SJP.pl

Solon

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. sta­ro­żyt­ny poeta, mąż stanu i pra­wo­daw­ca ateń­ski ży­ją­cy na prze­ło­mie VII i VI w. p.n.e.;

 (1.2) imię|pol­ski|m.

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (2.1) geogr. to­po­nim, nazwa kilku miej­sco­wo­ści i gmin w Sta­nach Zjed­no­czo­nych


Solon (gr.kl. Σόλων "Sólōn"; ok. 635 – ok. 560 p.n.e.) – ateń­ski mąż stanu, poeta i pra­wo­daw­ca, który przy­czy­nił się w zna­czą­cy spo­sób do roz­wo­ju ustro­ju de­mo­kra­tycz­ne­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Solonka

pół­przet­wór (otrzy­my­wa­ny np. ze świe­żych ja­rzyn lub grzy­bów) utr­wa­lo­ny za po­mo­cą soli


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. przed­sta­wi­ciel­ka ewen­kij­skiej grupy et­nicz­nej za­miesz­ku­ją­cej w Chi­nach na ob­sza­rze m.in. Mon­go­lii Wew­nętrz­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solonośny

za­wie­ra­ją­cy sól


Źródła:

SJP.pl

Soloprzedsiębiorca

osoba pro­wa­dzą­ca jed­no­o­so­bo­wą dzia­łal­ność go­spo­dar­czą bez za­trud­nia­nia pra­cow­ni­ków


Źródła:

SJP.pl

Solorz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Solothurn

[czy­taj: ZOloturn] So­lu­ra;
1. mia­sto w Szwaj­ca­rii;
2. kan­ton w Szwaj­ca­rii


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solowarstwo

dział prze­my­słu zaj­mu­ją­cy się wa­rze­niem soli; wa­rzel­nict­wo


Źródła:

SJP.pl

Solowate

ro­dzi­na ryb z rzędu flą­droksz­tałt­nych


So­lo­wa­te (So­le­i­dae) – ro­dzi­na ryb flą­droksz­tałt­nych (Ple­u­ro­nec­ti­for­mes). Niek­tó­re ga­tun­ki mają duże zna­cze­nie go­spo­dar­cze.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solowaty

o ce­chach so­lo­wa­tych (ro­dzi­na ryb)


Źródła:

SJP.pl

Solowiec

ja­jo­ży­wo­rod­ny sko­ru­piak sło­no­wod­ny, uży­wa­ny w ak­wa­ry­sty­ce jako po­karm; sło­na­czek, so­lan­ko­wiec


Źródła:

SJP.pl

Solowy

1. w mu­zy­ce, cho­re­o­gra­fii: wy­ko­ny­wa­ny przez jed­ne­go ar­ty­stę lub przez­na­czo­ny do ta­kie­go wy­ko­na­nia; solo (np. wy­stęp so­lo­wy);
2. w spor­cie:
a) przez­na­czo­ny do wy­ko­na­nia dla za­wod­ni­ka star­tu­ją­ce­go w kon­ku­ren­cji in­dy­wi­du­al­nej, wy­ko­ny­wa­ny przez ta­kie­go za­wod­ni­ka (np. kon­ku­ren­cja so­lo­wa);
b) ro­ze­gra­ny przez jed­ne­go z za­wod­ni­ków danej dru­ży­ny, nie­za­leż­nie od niej, in­dy­wi­du­al­nie (np. so­lo­wy popis)


przy­miot­nik

 (1.1) wy­ko­ny­wa­ny lub przez­na­czo­ny do wy­ko­na­nia przez jedną osobę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soloński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. zwią­za­ny z po­sta­cią ateń­skie­go po­li­ty­ka i pra­wo­daw­cy So­lo­na albo do­ty­czą­cy roz­wią­zań ustro­jo­wych jakie wpro­wa­dził


Źródła:

Wiktionary

Solski

przy­miot­nik od: Soła (rzeka)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solstycja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. let­nie lub zi­mo­we prze­si­le­nie dnia z nocą


Źródła:

Wiktionary

Solstycjum

let­nie lub zi­mo­we prze­si­le­nie dnia z nocą


Źródła:

SJP.pl

Soltanto

okre­śle­nie mu­zycz­ne: je­dy­nie, tylko


Źródła:

SJP.pl

Solti

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Solubilizacja

zdol­ność roz­pu­szcza­nia or­ga­nicz­nych sub­stan­cji nie­roz­pu­szczal­nych w wo­dzie przez roz­cień­czo­ne wodne rozt­wo­ry sub­stan­cji po­wierzch­nio­wo czyn­nych


So­lu­bi­li­za­cja – pro­ces zwięk­sza­nia roz­pu­szczal­no­ści sub­stan­cji za po­mo­cą tzw. poś­red­ni­ków roz­pu­szcza­nia czyli "so­lu­bi­li­za­to­rów". Ze wzglę­du na ro­dzaj so­lu­bi­li­za­to­rów i me­cha­nizm ich dzia­ła­nia można wy­róż­nić dwa typy so­lu­bi­li­za­cji: hy­dro­tro­po­wą i mi­ce­lar­ną.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solubilizować

zwięk­szać roz­pu­szczal­ność sub­stan­cji za po­mo­cą poś­red­ni­ków roz­pu­szcza­nia


Źródła:

SJP.pl

Solucja

1. śro­do­wi­sko­wo: in­struk­cja przej­ścia gry kom­pu­te­ro­wej;
2. daw­niej: roz­wią­za­nie, roz­wi­kła­nie cze­goś


So­lu­cja (z ang. "so­lu­tion" – roz­wią­za­nie) – tekst za­wie­ra­ją­cy opis, jak ukoń­czyć grę kom­pu­te­ro­wą. Tekst so­lu­cji skła­da się naj­czę­ściej ze zdań roz­ka­zu­ją­cych opi­su­ją­cych ko­lej­ne czyn­no­ści. W tek­ście są za­war­te naj­czę­ściej spo­so­by roz­wią­za­nia za­ga­dek w grze lub wy­mie­nio­ne są od­po­wied­nie czyn­no­ści do­pro­wa­dza­ją­ce do po­su­nię­cia fa­bu­ły na­przód.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soluks

lampa lecz­ni­cza emi­tu­ją­ca pro­mie­nie pod­czer­wo­ne; sol­lux, sol­luks


Źródła:

SJP.pl

Soluna

model sa­mo­cho­du marki To­y­o­ta


Źródła:

SJP.pl

Solura

So­lot­hurn;
1. mia­sto w Szwaj­ca­rii;
2. kan­ton w Szwaj­ca­rii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w pół­noc­no-za­chod­niej Szwaj­ca­rii, w kan­to­nie So­lu­ra (1.2), nad rzeką Aare;

 (1.2) geogr. adm. nie­miec­ko­ję­zycz­ny kan­ton w pół­noc­no-za­chod­niej Szwaj­ca­rii;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Solurski

przy­miot­nik od: So­lu­ra (1. mia­sto w Szwaj­ca­rii;
2. kan­ton w Szwaj­ca­rii)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z So­lu­rą, do­ty­czą­cy So­lu­ry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solut

1. w po­li­gra­fii: zwy­kły skład tek­sto­wy w wier­szach, druk o wier­szach peł­nych, bez przerw
2. w che­mii: sub­stan­cja roz­pu­szczo­na


Źródła:

SJP.pl

Solver

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mat. in­form. funk­cja w kal­ku­la­to­rach na­u­ko­wych i pro­gra­mach kom­pu­te­ro­wych umoż­li­wia­ją­ca roz­wią­zy­wa­nie rów­nań;


Sol­ver – funk­cja w kal­ku­la­to­rach na­u­ko­wych lub pro­gra­mach kom­pu­te­ro­wych umoż­li­wia­ją­ca roz­wią­zy­wa­nie rów­nań.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Solwat

po­łą­cze­nie jonów lub czą­ste­czek sub­stan­cji roz­pu­szczo­nej z czą­stecz­ka­mi roz­pu­szczal­ni­ka, pow­sta­łe w wy­ni­ku sol­wa­ta­cji


Źródła:

SJP.pl

Solwatacja

od­dzia­ły­wa­nie jonów sub­stan­cji roz­pu­szczo­nych z czą­stecz­ka­mi roz­pu­szczal­ni­ka


Sol­wa­ta­cja – pro­ces ota­cza­nia czą­ste­czek roz­pu­szcza­ne­go związ­ku che­micz­ne­go przez czą­stecz­ki roz­pu­szczal­ni­ka.

Sol­wa­ta­cja wy­stę­pu­je zwy­kle w roz­pu­szczal­ni­kach sil­nie po­lar­nych, zwła­szcza gdy roz­pu­szcza­ny zwią­zek też ma silne włas­no­ści po­lar­ne lub po­sia­da wią­za­nia jo­no­we.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solwatacyjny

→ sol­wa­ta­cja


Patrz:solwatacja

Źródła:

SJP.pl

Solwatochromia

prze­su­nię­cie pasm ab­sorp­cji w wid­mie elek­tro­no­wym pod wpły­wem roz­pu­szczal­ni­ka


Źródła:

SJP.pl

Solwent

śro­do­wi­sko­wo: roz­pu­szczal­nik


Źródła:

SJP.pl

Solwentnafta

pro­dukt de­sty­la­cji smoły wę­glo­wej, zło­żo­ny głów­nie z ksy­le­nów i wyż­szych ho­mo­lo­gów


Źródła:

SJP.pl

Solwentowy

druk sol­wen­to­wy - jedna z tech­nik dru­kar­skich


Źródła:

SJP.pl

Solwoliza

re­ak­cja pod­wój­nej wy­mia­ny za­cho­dzą­ca po­mię­dzy sub­stan­cją roz­pu­szczo­ną a roz­pu­szczal­ni­kiem, który pełni funk­cję dru­gie­go re­a­gen­ta; lio­li­za


Sol­wo­li­za – re­ak­cja che­micz­na, w wy­ni­ku któ­rej dany zwią­zek che­micz­ny znaj­du­ją­cy się w rozt­wo­rze re­a­gu­je z roz­pu­szczal­ni­kiem (np. typu ROH), (od­po­wied­nio #PATRZ) lub (od­po­wied­nio #PATRZ). Zaz­wy­czaj ter­min ten od­no­si się do re­ak­cji, w któ­rych czą­stecz­ka roz­pu­szczal­ni­ka dzia­ła jako czyn­nik nu­kle­o­fi­lo­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Solwowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|sol­wo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Solwować

cza­sow­nik do­ko­na­ny

 (1.1) daw. roz­wią­zać, za­wie­sić, odro­czyć


Źródła:

Wiktionary

Solywka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. zob. so­liw­ka.


Źródła:

Wiktionary

Solówa

zgru­bie­nie od: so­lów­ka


Źródła:

SJP.pl

Solóweczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: so­lów­ka


Źródła:

Wiktionary

Solówka

1. utwór wy­ko­ny­wa­ny solo;
2. par­tia so­lo­wa, wy­stęp so­lo­wy;
3. sa­mo­chód cię­ża­ro­wy lub mo­to­cykl bez przy­cze­py;
4. mło­dzie­żo­wo: bójka jeden na jed­ne­go; solo, rand­ka;
5. daw­niej: becz­ka do soli;
6. daw­niej: sos pow­sta­ły po za­so­le­niu mięsa, śle­dzi itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) środ. muz. cho­re­ogr. wy­stęp so­lo­wy, utwór lub jego frag­ment wy­ko­ny­wa­ny solo

 (1.2) środ. mot. mo­to­cykl bez kosza

 (1.3) środ. mot. sa­mo­chód cię­ża­ro­wy bez przy­cze­py lub na­cze­py; także. tram­waj jed­no­wa­go­no­wy

 (1.4) daw. gw-pl|Kra­ków. becz­ka do roz­wo­że­nia owo­ców

 (1.5) młodz. bójka jeden na jed­ne­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Solówkowy

→ so­lów­ka


Patrz:solówka

Źródła:

SJP.pl

Som

wa­lu­ta Kir­gi­sta­nu (1 som = 100 tyiyn)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) monet. wa­lu­ta Kir­gi­sta­nu;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: soma


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soma

1. ofia­ra bó­stwom w hin­du­iz­mie;
2. ciało or­ga­niz­mów z wy­jąt­kiem ko­mó­rek roz­rod­czych;
3. ha­lu­cy­no­gen­ny sok wy­tła­cza­ny z niez­na­nej ro­śli­ny w sta­ro­żyt­nych In­diach, ma­ją­cy za­pew­niać siłę i nie­śmier­tel­ność


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Somali

język So­ma­lij­czy­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) jęz. język so­ma­lij­ski


So­ma­li (so­ma­lij­ski: Daw­la­da De­e­ga­an­ka So­o­ma­a­li­da Ito­o­biya, arab­ski: الدولة الاثيوبية المنطقة الصومالية) – re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny we wschod­niej Etio­pii, obej­mu­ją­cy te­ry­to­rium za­miesz­ka­ne przez So­ma­lij­czy­ków (tzw. Oga­den). Re­gion gra­ni­czy z Dżi­bu­ti na pół­no­cy, Kenią na po­łud­niu, So­ma­lią na wscho­dzie i po­łud­niu oraz z re­gio­nem Oro­mia na za­cho­dzie. Sto­li­cą re­gio­nu jest Dżi­dżi­ga.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Somalia

So­ma­lij­ska Re­pu­bli­ka De­mo­kra­tycz­na; pań­stwo w Afry­ce


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. pań­stwo w Afry­ce ze sto­li­cą w Mo­ga­di­szu;


So­ma­lia ( So­o­ma­a­liya; ‏الصومال‎, "As-Sumal, Aş-Şūmāl"), Fe­de­ral­na Re­pu­bli­ka So­ma­lii (somal. "Jam­hu­u­riy­ad­da Fe­de­ra­al­ka So­o­ma­a­liya"; arab. جمهورية الصومال الفدرالية, trb. "Jumhūrīyat aṣ-Ṣūmāl al-Fidirālīyah") – pań­stwo w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści Afry­ki po­ło­żo­ne na Pół­wy­spie So­ma­lij­skim (zwa­nym „Ro­giem Afry­ki”). Przy­le­ga do Oce­a­nu In­dyj­skie­go i Za­to­ki Adeń­skiej. Na pół­noc­nym za­cho­dzie gra­ni­czy z Dżi­bu­ti, na za­cho­dzie z Etio­pią, zaś na po­łud­nio­wym za­cho­dzie z Kenią.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Somalijczyk

oby­wa­tel So­ma­lii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) oby­wa­tel So­ma­lii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Somalijka

oby­wa­tel­ka So­ma­lii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oby­wa­tel­ka So­ma­lii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Somalijski

zwią­za­ny z So­ma­lią


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do pań­stwa So­ma­lia

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język urzę­do­wy So­ma­lii;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Somaliland

is­lam­ska re­pu­bli­ka we wschod­niej Afry­ce nad Za­to­ką Adeń­ską, nie­uz­na­wa­na przez więk­szość spo­łecz­no­ści mię­dzy­na­ro­do­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj męski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. nie­uz­na­wa­na re­pu­bli­ka we wschod­niej Afry­ce;


So­ma­li­land (Re­pu­bli­ka So­ma­li­lan­du, So­o­ma­a­li­land, ‏Ard as-Sūmāl‎, So­ma­li­land) – is­lam­ska re­pu­bli­ka, nie­uz­na­wa­na przez więk­szość spo­łecz­no­ści mię­dzy­na­ro­do­wej (je­dy­nym kra­jem, który uznał So­ma­li­land jest Iz­ra­el), le­żą­ca we wschod­niej Afry­ce nad Za­to­ką Adeń­ską. So­ma­li­land ogło­sił se­ce­sję od So­ma­lii w 1991 roku i od tam­tej pory zdo­łał zbu­do­wać funk­cjo­nu­ją­cy or­ga­nizm pań­stwo­wy z de­mo­kra­tycz­nie wy­bie­ra­nym pre­zy­den­tem i par­la­men­tem. Gra­ni­czy z Dżi­bu­ti, Etio­pią i Punt­lan­dem – inną czę­ścią So­ma­lii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Somalilandzki

→ So­ma­li­land


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z So­ma­li­lan­dem, do­ty­czą­cy So­ma­li­lan­du


Patrz:Somaliland

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soman

bo­jo­wy śro­dek tru­ją­cy


Soman ("flu­o­ro­me­ty­lo­fos­fo­nian O-pi­na­ko­lu", sym­bol NATO: GD) – fos­fo­ro­or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, sil­nie tok­sycz­ny bo­jo­wy śro­dek tru­ją­cy, z grupy pa­ra­li­tycz­no-drgaw­ko­wych.

Soman jest be­zbarw­ną cie­czą o sła­bym za­pa­chu kam­fo­ry, szyb­ko pa­ru­ją­cą w tem­pe­ra­tu­rze po­ko­jo­wej. Soman nie roz­pu­szcza się w wo­dzie i jest sil­nie tru­ją­cy. Do za­tru­cia so­ma­nem do­cho­dzi w wy­ni­ku wdy­cha­nia jego par oraz wni­ka­nia par i kro­pel przez skórę. Dawka śmier­tel­na dla czło­wie­ka wy­no­si kilka mi­li­gra­mów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Somatoid

1. krysz­tał o za­o­krą­glo­nych ścia­nach i za­krzy­wio­nych kra­wę­dziach;
2. bryła przy­po­mi­na­ją­ca taki krysz­tał


Źródła:

SJP.pl

Somatoidalny

taki, który ma kształt so­ma­to­i­du, krysz­ta­łu o za­o­krą­glo­nych ścia­nach i za­krzy­wio­nych kra­wę­dziach


Źródła:

SJP.pl

Somatologia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. an­trop. nauka o bu­do­wie ciała czło­wie­ka


Źródła:

Wiktionary

Somatotropina

hor­mon wzro­sto­wy wyt­wa­rza­ny w przed­nim pła­cie przy­sad­ki móz­go­wej; chon­dro­tro­pi­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. fizj. hor­mon pep­ty­do­wy pro­du­ko­wa­ny przez przed­ni płat przy­sad­ki móz­go­wej, który od­gry­wa klu­czo­wą rolę w re­gu­la­cji wzro­stu, me­ta­bo­liz­mu i re­ge­ne­ra­cji tka­nek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Somatyczność

→ so­ma­tycz­ny


Patrz:somatyczny

Źródła:

SJP.pl

Somatyczny

do­ty­czą­cy ciała, od­no­szą­cy się do cie­les­no­ści, fi­zycz­no­ści; cie­les­ny


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy somy – ciała


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Somatyka

praca z cia­łem w kon­tek­ście zdro­wia psy­chicz­ne­go i emo­cjo­nal­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Somatyzacja

wy­ra­ża­nie i sy­gna­li­zo­wa­nie za po­mo­cą ciała pro­ble­mów psy­chicz­nych, mo­ral­nych czy spo­łecz­nych


So­ma­ty­za­cja – objaw lub za­bu­rze­nie z grupy ner­wic. Cha­rak­te­ry­zu­je się obec­no­ścią do­le­gli­wo­ści su­ge­ru­ją­cych obec­ność cho­ro­by so­ma­tycz­nej (po­zap­sy­chia­trycz­nej) przy rów­no­czes­nym braku in­nych prze­sła­nek cho­ro­bo­wych w ba­da­niach la­bo­ra­to­ryj­nych, obra­zo­wych i ba­da­niu fi­zy­kal­nym. W rze­czy­wi­sto­ści są one wy­ra­zem za­bu­rzeń au­to­no­micz­ne­go ukła­du ner­wo­we­go, zwią­za­nych z nie­uś­wia­do­mio­nym lę­kiem i na­pię­ciem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Somatyzacyjny

→ so­ma­ty­za­cja


Patrz:somatyzacja

Źródła:

SJP.pl

Somatyzm

po­gląd fi­lo­zo­ficz­ny uz­na­ją­cy ist­nie­nie je­dy­nie ciała


Źródła:

SJP.pl

Somatyzować

wy­ra­żać za po­mo­cą ciała pro­ble­my psy­chicz­ne, mo­ral­ne lub spo­łecz­ne


Źródła:

SJP.pl

Sombre

de­li­kat­ne roz­ja­śnie­nie wło­sów da­ją­ce efekt na­tu­ral­nych re­flek­sów


Źródła:

SJP.pl

Sombrero

ro­dzaj ka­pe­lu­sza z sze­ro­kim ron­dem, prze­pa­sa­ny wstąż­ką lub sznu­rem; no­szo­ny w Hisz­pa­nii i kra­jach Ame­ry­ki Ła­ciń­skiej


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) odzież. etn. mięk­ki ka­pe­lusz z sze­ro­kim ron­dem po­cho­dze­nia hisz­pań­skie­go, no­szo­ny w kra­jach Ame­ry­ki Ła­ciń­skiej i Hisz­pa­nii;


Som­bre­ro (hisz. "som­bre­ro" ka­pe­lusz) to wy­so­ki ka­pe­lusz sło­mia­ny lub fil­co­wy z mięk­kim, sze­ro­kim ron­dem. Był uży­wa­ny w Hisz­pa­nii w XV i XVI wieku. Stam­tąd tra­fił do hisz­pań­skich ko­lo­nii w Ame­ry­ce Środ­ko­wej i Po­łud­nio­wej. Sta­no­wi na­ro­do­we na­kry­cie głowy Mek­sy­ka­nów i Chi­lij­czy­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Somianecki

przy­miot­nik od: So­mian­ka


Źródła:

SJP.pl

Somianka

wieś w Pol­sce


So­mian­ka – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie wysz­kow­skim, w gmi­nie So­mian­ka. Ma sta­tus so­łect­wa.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy So­mian­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sominy

wieś ka­szub­ska


So­mi­ny (ka­szub. "Sominë", niem. "Som­min") – wieś ka­szub­ska w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie by­tow­skim, w gmi­nie Stu­dzie­ni­ce. Leży na Po­je­zie­rzu By­tow­skim, na pół­noc­nym brze­gu je­zio­ra So­miń­skie­go na obrze­żach Za­bor­skie­go Parku Kra­jo­bra­zo­we­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Somit

część za­rod­ka krę­gow­ców; mio­mer; pę­che­rzyk me­zo­der­mal­ny


So­mi­ty (z gr. σομα = ciało; także mio­me­ry, pracz­ło­ny) – seg­men­tal­ne jed­nost­ki przy­o­sio­wej me­zo­der­my grzbie­to­wej za­rod­ków krę­gow­ców, roz­wi­ja­ją­ce się w pro­ce­sie so­mi­to­ge­ne­zy sy­me­trycz­nie po obu stro­nach cewy ner­wo­wej i stru­ny grzbie­to­wej. So­mi­ty przeksz­tał­ca­ją się w der­ma­to­my, mio­to­my i skle­ro­to­my.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Somma

1. rzeka we Fran­cji;
2. de­par­ta­ment we Fran­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w Pi­kar­dii, w pół­noc­nej Fran­cji;

 (1.2) geogr. adm. fran­cu­ski de­par­ta­ment po­ło­żo­ny w re­gio­nie Hauts-de-Fran­ce;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sommelier

pra­cow­nik re­sta­u­ra­cji bę­dą­cy do­rad­cą w za­kre­sie win


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) enol. spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie eno­lo­gii i de­gu­sta­cji wina

 (1.2) enol. do­rad­ca w za­kre­sie win

 (1.3) enol. wyk­wa­li­fi­ko­wa­ny kel­ner, który spe­cja­li­zu­je się w po­da­wa­niu wina


Som­me­lier – wy­spe­cja­li­zo­wa­ny kel­ner zaj­mu­ją­cy się do­bo­rem oraz ser­wo­wa­niem win w re­sta­u­ra­cji. Zwy­kle do jego zadań na­le­ży także ko­mu­ni­ka­cja z gość­mi re­sta­u­ra­cji, do­radzt­wo w za­kre­sie wa­lo­rów sen­so­rycz­nych wina czy dobór do danej po­tra­wy. Może być od­po­wie­dzial­ny za za­ma­wia­nie tego trun­ku i ukła­da­nie karty win.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sommelierka

→ som­me­lier


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) enol. do­rad­czy­ni w za­kre­sie win


Patrz:sommelier

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sommelierski

→ som­me­lier


Patrz:sommelier

Źródła:

SJP.pl

Sommer

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sommerstein

[czy­taj: zo­mersz­tajn] naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sommesso

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: ule­gle, mięk­ko


Źródła:

SJP.pl

Somnambuliczka

ko­bie­ta wy­ko­nu­ją­ca we śnie różne czyn­no­ści; lu­na­tycz­ka


Źródła:

SJP.pl

Somnambuliczny

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy som­nam­bu­liz­mu


Źródła:

Wiktionary

Somnambulik

wy­ko­nu­ją­cy we śnie różne czyn­no­ści; lu­na­tyk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) med. osoba wy­ko­nu­ją­ca czyn­no­ści (np. cho­dze­nie, mó­wie­nie) nieś­wia­do­mie pod­czas snu; lu­na­tyk


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Somnambulizm

wy­ko­ny­wa­nie we śnie róż­nych czyn­no­ści; lu­na­tyzm, sen­no­włóct­wo


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) psych. cho­dze­nie lub wy­ko­ny­wa­nie in­nych czyn­no­ści w trak­cie głę­bo­kie­go snu, naj­czę­ściej nieś­wia­do­me;


Som­nam­bu­lizm, sen­no­włóct­wo (po­tocz­nie lu­na­tyzm) – nie­or­ga­nicz­ne za­bu­rze­nie snu o typie pa­ra­som­nii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Somnilokwia

dzie­dzicz­na do­le­gli­wość zwią­za­na z przej­ściem mię­dzy snem a czu­wa­niem, po­le­ga­ją­ca na mó­wie­niu przez sen


Źródła:

SJP.pl

Somnolencja

za­bu­rze­nie przy­tom­no­ści najl­żej­sze­go stop­nia, sen­ność pa­to­lo­gicz­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. sen­ność bę­dą­ca pier­wszym sta­dium za­bu­rzeń świa­do­mo­ści m.in. w za­tru­ciach oraz ura­zach mózgu;


Som­no­len­cja – pa­to­lo­gicz­na sen­ność, po­stać ła­god­nych ilo­ścio­wych za­bu­rzeń świa­do­mo­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Somnologia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. fizj. dzie­dzi­na nauki zaj­mu­ją­ca się snem – jego fiz­jo­lo­gią, za­bu­rze­nia­mi, prze­bie­giem;


Som­no­lo­gia (łac. "som­nus" – sen, "logos" – nauka) – dzie­dzi­na nauki zaj­mu­ją­ca się fiz­jo­lo­gią snu, za­cho­wa­nia­mi zwią­za­ny­mi ze snem, na­stęp­stwa­mi braku snu i za­bu­rzeń snu w przy­pad­kach in­dy­wi­du­al­nych oraz kon­sek­wen­cja­mi za­bu­rzeń snu dla ogółu po­pu­la­cji pod wzglę­dem zdro­wia, wy­daj­no­ści, bez­pie­czeń­stwa i ja­ko­ści życia.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Somnologiczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z som­no­lo­gią, do­ty­czą­cy som­no­lo­gii


Źródła:

Wiktionary

Somoni

wa­lu­ta Ta­dży­ki­sta­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) monet. wa­lu­ta Ta­dży­ki­sta­nu;


So­mo­ni (tadż. сомонӣ) – pod­sta­wo­wa jed­nost­ka mo­ne­tar­na w Ta­dży­ki­sta­nie, dzie­li się na 100 di­ra­mów. Naz­wa­na na cześć ta­dżyc­kie­go bo­ha­te­ra na­ro­do­we­go Is­ma­i­la I Sa­ma­ni­dy.

30 paź­dzier­ni­ka 2000 roku so­mo­ni za­stą­pi­ło do­tych­cza­so­wą jed­nost­kę roz­li­cze­nio­wą, sto­so­wa­ną w Ta­dży­ki­sta­nie – rubla ta­dżyc­kie­go, we­dług prze­licz­ni­ka 1 so­mo­ni za 1000 rubli ta­dżyc­kich. Wy­mia­na trwa­ła do 1 kwiet­nia 2001 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Somonino

Zo­bacz też: So­mo­ni­no w in­nych zna­cze­niach tej nazwy.

So­mo­ni­no, do­dat­ko­wa nazwa w ję­zy­ku ka­szub­skim Somònino, (niem. "Sem­lin") – wieś ka­szub­ska w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie kar­tu­skim, w gmi­nie So­mo­ni­no. Leży nad Ra­du­nią i przy dro­dze wo­je­wódz­kiej nr 224. Sie­dzi­ba gminy So­mo­ni­no i pla­ców­ki ochot­ni­czej stra­ży po­żar­nej. Ma sta­tus so­łect­wa.


Źródła:

Wikipedia

Somoniński

przy­miot­nik od: So­mo­ni­no


Źródła:

SJP.pl

Somosierra

prze­łęcz w Hisz­pa­nii; Sa­mo­sier­ra


So­mo­sier­ra (w pol­skiej hi­sto­rio­gra­fii także cza­sa­mi Sa­mo­sier­ra) – prze­łęcz na wys. 1444 m n.p.m. w Hisz­pa­nii, w Gó­rach Ayl­lon, bę­dą­cych za­chod­nią od­no­gą Gu­a­dar­ra­my. Ważny szlak tran­spor­to­wy – droga kra­jo­wa A-1 (E-5) i linia ko­le­jo­wa na tra­sie Ma­dryt – Bur­gos.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sompoleński

przy­miot­nik od: Som­pol­no


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Som­pol­na, zwią­za­ny z Som­pol­nem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sompolinek

Som­po­li­nek – wieś so­łec­ka w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ko­niń­skim, w gmi­nie Som­pol­no.


Źródła:

Wikipedia

Sompolnianin

miesz­ka­niec Som­pol­na (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sompolnianka

miesz­kan­ka Som­pol­na (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sompolno

mia­sto w Pol­sce


Nie mylić z: Są­pol­no.

Som­pol­no – mia­sto w woj. wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ko­niń­skim, na lewym brze­gu No­te­ci, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Som­pol­no.

We­dług da­nych z 31 grud­nia 2010 mia­sto li­czy­ło 3624 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Somsiad

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. młodz. są­siad


Źródła:

Wiktionary

Son

jed­nost­ka gło­śno­ści od­po­wia­da­ją­ca 40 de­cy­be­lom przy czę­stot­li­wo­ści dźwię­ku 1 kHz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fiz. jed­nost­ka gło­śno­ści od­po­wia­da­ją­ca 40 de­cy­be­lom przy czę­stot­li­wo­ści dźwię­ku 1 kHz


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sonant

fonem bę­dą­cy na po­gra­ni­czu spół­gło­ski i sa­mo­gło­ski: r, l, ł, m, n, j; spół­gło­ska pó­łot­war­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. spół­gło­ska mo­gą­ca two­rzyć sy­la­bę;


So­nant, ina­czej spół­gło­ska sy­la­bicz­na – spół­gło­ska zgło­skot­wór­cza, two­rzą­ca sy­la­bę. So­nan­ta­mi są zwy­kle spół­gło­ski no­so­we i płyn­ne. Współ­cze­śnie nie wy­stę­pu­ją w ję­zy­ku pol­skim, ale są dosyć czę­ste w in­nych ję­zy­kach.

W szer­szym uję­ciu so­nan­ta­mi (so­no­ran­ta­mi, re­zo­nan­ta­mi) są na­zy­wa­ne gło­ski wy­ma­wia­ne bez tur­bu­lent­ne­go prze­pły­wu po­wie­trza przez na­rzą­dy gło­so­we – spół­gło­ski so­nor­ne ([], [], [], [], [], [], []), pół­sa­mo­gło­ski ([], []) i sa­mo­gło­ski. Prze­ciw­sta­wia­ne są im ob­stru­en­ty.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sonante

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: dźwięcz­nie, brzmią­co


Źródła:

SJP.pl

Sonantyczny

przy­miot­nik od: so­nant


Źródła:

SJP.pl

Sonar

urzą­dze­nie słu­żą­ce do wy­kry­wa­nia obiek­tów znaj­du­ją­cych się pod wodą


Sonar ( Sound Na­vi­ga­tion And Ran­ging – na­wi­ga­cja dźwię­ko­wa i po­miar od­le­gło­ści) – urzą­dze­nie uży­wa­ją­ce dłu­gich, śred­nich lub krót­kich fal dźwię­ko­wych do na­wi­ga­cji, ko­mu­ni­ka­cji, de­tek­cji, okre­śla­nia po­zy­cji, śle­dze­nia oraz kla­sy­fi­ka­cji ru­cho­mych i nie­ru­cho­mych obiek­tów za­nu­rzo­nych, znaj­du­ją­cych się na po­wierzch­ni cie­czy bądź w po­wie­trzu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sonarowy

→ sonar


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hy­drol. zwią­za­ny z so­na­rem, do­ty­czą­cy so­na­ru; wyt­wo­rzo­ny przez sonar


Patrz:sonar

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sonarzysta

czło­nek za­ło­gi stat­ku ob­słu­gu­ją­cy sonar


Źródła:

SJP.pl

Sonata

cy­klicz­ny utwór skła­da­ją­cy się naj­czę­ściej z czte­rech odręb­nych czę­ści, przez­na­czo­ny na in­stru­ment solo lub z to­wa­rzy­sze­niem for­te­pia­nu, rów­nież na ze­spół ka­me­ral­ny, or­kie­strę albo in­stru­ment solo z to­wa­rzy­sze­niem or­kie­stry; cykl so­na­to­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muz. utwór in­stru­men­tal­ny skła­da­ją­cy się z trzech lub czte­rech kon­tra­stu­ją­cych czę­ści;


So­na­ta – ga­tu­nek mu­zy­ki in­stru­men­tal­nej, zwy­kle, choć nie za­wsze, ma­ją­cy bu­do­wę wie­lo­czę­ścio­wą i przez­na­czo­ny dla jed­ne­go wy­ko­naw­cy, duetu albo nie­wiel­kie­go ze­spo­łu ka­me­ral­ne­go. Nazwa "so­na­ta" po­cho­dzi od wło­skie­go cza­sow­ni­ka "su­o­na­re" lub "so­na­re", oz­na­cza­ją­ce­go „brzmieć”, „dźwię­czeć” albo „grać”.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sonatina

pro­sta w bu­do­wie so­na­ta, naj­czę­ściej w po­god­nej to­na­cji, two­rzo­na w ce­lach dy­dak­tycz­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muz. krót­ka, pro­sta so­na­ta;


So­na­ti­na – forma mu­zycz­na, krót­ka, mi­nia­tu­ro­wa so­na­ta, zwy­kle przez­na­czo­na do celów dy­dak­tycz­nych.

Po­sia­da bu­do­wę dwu- lub trzy­czę­ścio­wą, z któ­rej pier­wsza część utrzy­ma­na jest w for­mie so­na­to­wej. Zaz­wy­czaj A + B + C.

Jak wiele ter­mi­nów mu­zycz­nych, so­na­ti­na jest uży­wa­na nie­kon­sek­went­nie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sonatka

zdrob­nie­nie od: so­na­ta


Źródła:

SJP.pl

Sonatowy

przy­miot­nik od: so­na­ta


Źródła:

SJP.pl

Sonda

1. urzą­dze­nie do ba­da­nia ja­kie­goś śro­do­wi­ska przez za­głę­bia­nie się w nim;
2. ba­da­nie opi­nii pu­blicz­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) so­cjol. ba­da­nie opi­nii pu­blicz­nej

 (1.2) astr. bez­za­ło­go­wy sta­tek kos­micz­ny wy­ko­rzy­sty­wa­ny do ek­splo­ro­wa­nia miejsc w kos­mo­sie, gdzie bez­poś­red­ni do­stęp czło­wie­ka jest nie­moż­li­wy;

 (1.3) mar. ro­dzaj jed­nost­ki pły­wa­ją­cej wy­ko­rzy­sty­wa­nej do ek­splo­ro­wa­nia miejsc głę­bo­ko pod po­zio­mem morza, gdzie bez­poś­red­ni do­stęp czło­wie­ka jest nie­moż­li­wy

 (1.4) med. przy­rząd w po­sta­ci rurki wy­ko­rzy­sty­wa­ny do ba­da­nia prze­wo­du po­kar­mo­we­go lub ukła­du od­de­cho­we­go

 (1.5) przy­rząd w po­sta­ci liny z cię­żar­kiem wy­ko­rzy­sty­wa­ny do po­mia­ru głę­bo­ko­ści ak­we­nu

 (1.6) daw. pręt z trzon­kiem wy­ko­rzy­sty­wa­ny przez straż­ni­ków do szu­ka­nia kon­tra­ban­dy

 (1.7) zob. echo­son­da.

 (1.8) środ. więz. prze­słu­cha­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sondaż

me­to­da badań sto­so­wa­na w na­u­kach spo­łecz­nych, gdzie uczest­ni­cy wy­po­wia­da­ją się na okre­ślo­ny w ba­da­niu temat


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ba­da­nie opi­nii pu­blicz­nej

 (1.2) ba­da­nie i po­miar wy­ko­ny­wa­ne za po­mo­cą sondy


Son­daż – ro­dzaj sta­ty­stycz­nych badań opi­nii pu­blicz­nej, ma­ją­cych na celu esty­ma­cję zmien­nych ilo­ścio­wych, oraz zbiór da­nych ja­ko­ścio­wych, w pró­bie sta­ty­stycz­nej z danej po­pu­la­cji. Jest sto­so­wa­ny do ba­da­nia po­staw i pre­fe­ren­cji w wielu dzie­dzi­nach, m.in. w hand­lu, czy w po­li­to­lo­gii w okre­sie po­prze­dza­ją­cym wy­bo­ry (son­daż wy­bor­czy).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sondażownia

oś­ro­dek prze­pro­wa­dza­ją­cy ba­da­nia son­da­żo­we; pra­cow­nia son­da­żo­wa


Źródła:

SJP.pl

Sondażowy

→ son­daż


Patrz:sondaż

Źródła:

SJP.pl

Sondażyk

zdrob­nie­nie od: son­daż


Źródła:

SJP.pl

Sondażysta

osoba prze­pro­wa­dza­ją­ca son­da­że


Źródła:

SJP.pl

Sondej

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sondolina

lina słu­żą­ca do opu­szcza­nia sondy na dno mor­skie


Źródła:

SJP.pl

Sondowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|son­do­wać.


Źródła:

Wiktionary

Sondować

1. badać lub mie­rzyć za po­mo­cą sondy;
2. dy­skret­nie pró­bo­wać zdo­być in­for­ma­cje na dany temat;
3. badać za­war­tość żo­łąd­ka przy uży­ciu spe­cjal­nej sondy


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. wy­son­do­wać)

 (1.1) zgłę­biać in­for­ma­cje, prze­pro­wa­dzać son­daż

 (1.2) techn. do­ko­ny­wać po­mia­rów / okre­ślać głę­bo­kość przy po­mo­cy sondy

 (1.3) med. wpro­wa­dzać sondę w celu dia­gno­stycz­nym; dia­gno­stycz­nie pe­ne­tro­wać jamy ciała


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sondowy

→ sonda


Patrz:sonda

Źródła:

SJP.pl

Sondujący

1. badać lub mie­rzyć za po­mo­cą sondy;
2. dy­skret­nie pró­bo­wać zdo­być in­for­ma­cje na dany temat;
3. badać za­war­tość żo­łąd­ka przy uży­ciu spe­cjal­nej sondy


Patrz:sondować

Źródła:

SJP.pl

Sonecik

zdrob­nie­nie od: sonet


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od sonet


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sonerila

ro­śli­na ozdob­na z ro­dzi­ny za­czer­nio­wa­tych


So­ne­ri­la ("So­ne­ri­la" Roxb.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny za­czer­nio­wa­tych. Ro­dzaj liczy ok. 150 ga­tun­ków, z czego trzy to en­de­mi­ty Chin. Przed­sta­wi­cie­le po­cho­dzą ze wschod­niej Azji. Ga­tu­nek ty­po­wy: "So­ne­ri­la ma­cu­la­ta" Roxb.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sonet

kunsz­tow­na kom­po­zy­cja stro­ficz­na, zło­żo­na z czter­na­stu wer­sów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) liter. wiersz o pew­nej cha­rak­te­ry­stycz­nej, ka­no­nicz­nej bu­do­wie – ści­słej licz­bie wer­sów, okre­ślo­nym ukła­dzie rymów i strof;


Sonet – kunsz­tow­na kom­po­zy­cja po­e­tyc­kie­go ut­wo­ru li­te­rac­kie­go, zło­żo­na z 14 wer­sów zgru­po­wa­nych w dwóch czte­ro­wier­szach (te­tra­sty­chach), ry­mo­wa­nych zwy­kle "abba abba" i dwóch trój­wier­szach (ter­cy­nach). Pier­wsza zwrot­ka zwy­kle opi­su­je temat, druga od­no­si go do pod­mio­tu wier­sza, a ter­cy­ny za­wie­ra­ją re­flek­sję na jego temat.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sonetowy

przy­miot­nik od: sonet


Źródła:

SJP.pl

Sonetyczny

→ sonet


Patrz:sonet

Źródła:

SJP.pl

Song

1. ko­micz­na pio­sen­ka ka­ba­re­to­wa;
2. pieśń śpie­wa­na przez po­stać dra­ma­tu, ko­men­tu­ją­ca wy­da­rze­nia;
3. temat za­po­ży­czo­ny przez jazz z mu­zy­ki roz­ryw­ko­wej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Songowy

przy­miot­nik od: song


Źródła:

SJP.pl

Songwriter

[czy­taj: son­graj­ter] autor pio­se­nek, który kom­po­nu­je mu­zy­kę i pisze tek­sty


Źródła:

SJP.pl

Songwriterka

→ song­wri­ter [czy­taj: son­graj­ter­ka]


Źródła:

SJP.pl

Sonia

ro­syj­skie i pol­skie imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soniak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Soniczny

1. dźwię­ko­wy, aku­stycz­ny;
2. szczo­tecz­ka so­nicz­na - ro­dzaj elek­trycz­nej szczo­tecz­ki do zębów opar­tej na tech­no­lo­gii dźwię­ko­wej


Źródła:

SJP.pl

Sonik

naz­wi­sko


Zo­bacz też: osoby o naz­wi­sku Sonik.

Sonik ("Me­ta­tro­pis") – ro­dzaj plusk­wia­ków z po­drzę­du róż­nos­krzy­dłych i ro­dzi­ny smu­kleń­co­wa­tych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sonina

wieś w Pol­sce


So­ni­na – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie łań­cuc­kim, w gmi­nie Łań­cut. Ma sta­tus so­łect­wa.

W miej­sco­wo­ści znaj­du­je się rzym­sko­ka­to­lic­ka pa­ra­fia św. Jana Chrzci­cie­la na­le­żą­ca do de­ka­na­tu Łań­cut I.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soninke

język urzę­do­wy Mali


So­nin­ke (także: Sa­ra­ko­le, Se­ra­cu­leh albo Se­ra­hu­li) – lud w Afry­ce Za­chod­niej. Ich struk­tu­ra spo­łecz­na i or­ga­ni­za­cja są ty­po­we jak u ple­mion Mande. Byli za­ło­ży­cie­la­mi śred­nio­wiecz­ne­go Im­pe­rium Ghany (750–1240).

Po kon­tak­cie z mu­zuł­mań­ski­mi kup­ca­mi z pań­stwa Al­mo­ra­wi­dów przy­by­ły­mi z pół­no­cy około roku 1066, szlach­ci­ce So­nin­ke, są­sie­dzi Ta­krur przy­ję­li islam, będąc jedną z najw­cze­śniej­szych sub­sa­ha­ryj­skich grup et­nicz­nych, które za­sto­so­wa­ły się do nauki Ma­ho­me­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sono-

temat sło­wot­wór­czy

 (1.1) pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na ich zwią­zek zna­cze­nio­wy z dźwię­kiem


Źródła:

Wiktionary

Sonochemiczny

→ so­no­che­mia


Patrz:sonochemia

Źródła:

SJP.pl

Sonoforeza

za­sto­so­wa­nie ul­tradź­wię­ków w celu po­bu­dze­nia skóry do szyb­sze­go i efek­tyw­niej­sze­go przyj­mo­wa­nia sub­stan­cji odżyw­czych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kos­met. masaż ul­tradź­wię­ko­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sonograf

urzą­dze­nie słu­żą­ce do re­je­stro­wa­nia sy­gna­łów fo­nicz­nych


Źródła:

SJP.pl

Sonogram

obraz ut­wo­rzo­ny przez od­bi­te fale dźwię­ko­we w dia­gno­stycz­nym ba­da­niu ul­tra­so­no­gra­ficz­nym


Źródła:

SJP.pl

Sonoluminescencja

So­no­lu­mi­ne­scen­cja – emi­sja krót­kich im­pul­sów świetl­nych w chwi­li za­pa­da­nia się pod wpły­wem ci­śnie­nia aku­stycz­ne­go bą­bel­ków gazu za­wie­szo­nych w cie­czy (ka­wi­ta­cja aku­stycz­na).


Źródła:

Wikipedia

Sonometr

urzą­dze­nie słu­żą­ce do po­mia­ru gło­śno­ści dźwię­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przy­rząd do mie­rze­nia in­ten­syw­no­ści dźwię­ków


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sonora

1. stan w Mek­sy­ku;
2. nazwa kilku miast w USA;
3. pu­sty­nia w USA


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sonoramente

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: dźwięcz­nie, brzmią­co; rów­nież w zna­cze­niu: peł­nym dźwię­kiem, peł­nym gło­sem; so­no­re


Źródła:

SJP.pl

Sonore

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: dźwięcz­nie, brzmią­co; rów­nież w zna­cze­niu: peł­nym dźwię­kiem, peł­nym gło­sem; so­no­ra­men­te


Źródła:

SJP.pl

Sonorny

spół­gło­ski so­nor­ne - spół­gło­ski dźwięcz­ne (m, m', n, n', ł, l, r) nie­ma­ją­ce od­po­wied­ni­ków bezdź­więcz­nych; spół­gło­ski pó­łot­war­te no­so­we lub płyn­ne


Źródła:

SJP.pl

Sonorystyczny

→ so­no­ry­sty­ka


Patrz:sonorystyka

Źródła:

SJP.pl

Sonorystyka

tech­ni­ka kom­po­zy­tor­ska XX w., pod­kre­śla­ją­ca gł. brzmie­nio­we wa­lo­ry ut­wo­ru


Źródła:

SJP.pl

Sonoryzm

kie­ru­nek w mu­zy­ce współ­czes­nej, ty­po­wy dla mu­zy­ki pol­skiej w la­tach sześć­dzie­sią­tych


So­no­ryzm (z łac. "so­no­rus" „dźwięcz­ny” od "sonus" „dźwięk”) – kie­ru­nek w mu­zy­ce współ­czes­nej, za­li­cza­ny do nur­tów dru­giej awan­gar­dy, ty­po­wy prze­de wszyst­kim dla mu­zy­ki pol­skiej w la­tach 60. XX wieku, czę­sto utoż­sa­mia­ny z po­ję­ciem pol­skiej szko­ły kom­po­zy­tor­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sonoterapia

me­to­da lecz­ni­cza wy­ko­rzy­stu­ją­ca ul­tradź­wię­ki do miej­sco­we­go od­dzia­ły­wa­nia na głęb­sze war­stwy skóry; fo­no­te­ra­pia


Źródła:

SJP.pl

Sontag

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sony

jed­nost­ka gło­śno­ści od­po­wia­da­ją­ca 40 de­cy­be­lom przy czę­stot­li­wo­ści dźwię­ku 1 kHz


Sony Group Cor­po­ra­tion (jap. ソニー株式会社 Sonī Ka­bus­hi­ki-ga­is­ha) – ja­poń­ski pro­du­cent elek­tro­ni­ki użyt­ko­wej i za­ra­zem jeden z naj­więk­szych świa­to­wych pro­du­cen­tów w tej bran­ży, za­ło­żo­ny 7 maja 1946 roku przez Ma­sa­ru Ibukę i Akio Mo­ri­tę w Tokio jako "Tokyo Com­mu­ni­ca­tion In­du­stry" (jap. 東京通信工業 "Tōkyō Tsūshin Kōgyō"). Sony jest no­to­wa­ne na gieł­dach to­kij­skiej (TSE) i no­wo­jor­skiej (NYSE). War­tość ryn­ko­wa sza­co­wa­na jest na 132 mld do­la­rów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sop

[czy­taj: sop] skrót od:
1. Służ­ba Ochro­ny Pań­stwa;
2. Straż Ochro­ny Przy­ro­dy;
3. stre­fa ogra­ni­czo­ne­go po­sto­ju;
4. spół­dziel­nia oszczęd­no­ścio­wo-po­życz­ko­wa;
5. Stra­na občianskeho po­ro­zu­me­nia - Par­tia Po­ro­zu­mie­nia Oby­wa­tel­skie­go, sło­wac­ka par­tia po­li­tycz­na


Zo­bacz też: SOP.

Sop – wieś w Chor­wa­cji, w żu­pa­nii za­grzeb­skiej, w gmi­nie Rug­vi­ca. W 2011 roku li­czy­ła 404 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sopata

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sopel

za­marz­nię­ty na­ciek wodny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) po­dłuż­ny ka­wa­łek lodu zwi­sa­ją­cy z brze­gu dachu, z ga­łę­zi itp.;

 (1.2) bot. spoż. hand­lo­wa nazwa rzodk­wi ja­poń­skiej (nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Rap­ha­nus sa­ti­vus|var=lon­gi­pin­na­tus|ref=Rap­ha­nus sa­ti­vus var. lon­gi­pin­na­tus.), przy­po­mi­na­ją­cej sopel (1.1)


Sople – ga­le­ria zdjęć

Sopel – lód w for­mie na­cie­ku zwi­sa­ją­ce­go z kra­wę­dzi dachu, ga­łę­zi lub in­ne­go po­dob­ne­go miej­sca. Pow­sta­je naj­czę­ściej wów­czas, kiedy tem­pe­ra­tu­ra po­wie­trza wy­no­si nieco po­ni­żej 0 °C, a pro­mie­nio­wa­nie sło­necz­ne po­wo­du­je ogrze­wa­nie się śnie­gu lub lodu le­żą­ce­go na po­ła­ci dachu bądź na ga­łę­ziach drze­wa i w re­zul­ta­cie – jego top­nie­nie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sopelek

zdrob­nie­nie od: sopel


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: sopel

 (1.2) mały sopel


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sopelkowy

→ so­pe­lek


Patrz:sopelek

Źródła:

SJP.pl

Sophia

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sophrosyne

[czy­taj: so­fro­sy­ne] ogół wa­lo­rów wew­nętrz­nych, do któ­rych po­sia­da­nia dą­ży­li wyksz­tał­ce­ni Grecy sta­ro­żyt­ni, np. umiar, opa­no­wa­nie, roz­wa­ga, roz­są­dek; so­fro­zy­ne


Soph­ro­sy­ne ( σωφροσύνη) – cnota mo­ral­na w etyce sta­ro­żyt­nej, oz­na­cza­ją­ca umiar­ko­wa­nie, sa­mo­kon­tro­lę, sa­mo­o­gra­ni­cze­nie, sa­mo­wie­dzę, pa­no­wa­nie nad sobą, roz­wa­gę. Czę­sto prze­ciw­sta­wia­no ją hy­bris, po­le­ga­ją­cej na nad­mier­nej dumie, aro­gan­cji, prze­kra­cza­niu wła­ści­wej miary.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sopieszyno

wieś w Pol­sce


So­pie­szy­no (do­dat­ko­wa nazwa w j. ka­szub. Sopieszëno) – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie wej­he­row­skim, w gmi­nie Wej­he­ro­wo. Leży na pół­noc­no-wschod­nim obrze­żu Trój­miej­skie­go Parku Kra­jo­bra­zo­we­go i Ob­sza­ru Chro­nio­ne­go Na­tu­ra 2000 przy tra­sie drogi wo­je­wódz­kiej nr 224.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sopiłka

ukra­iń­ski lu­do­wy in­stru­ment dęty drew­nia­ny, ro­dzaj fletu pro­ste­go


Źródła:

SJP.pl

Sopiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sopka

sa­mot­nie po­ło­żo­ne wy­so­kie wznie­sie­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. wzgó­rze, pa­gó­rek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soplaczek

strzę­po­tek so­pla­czek - ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny po­łud­nic


Źródła:

SJP.pl

Sopleniec

na­ciek kry­sta­licz­ny w po­sta­ci sopla zwi­sa­ją­ce­go ze stro­pu ja­ski­ni; sta­lak­tyt


Źródła:

SJP.pl

Soplica

ro­dzaj z ro­dzi­ny ara­u­ka­rio­wa­tych, obej­mu­ją­cy około 20 ga­tun­ków wiecz­nie zie­lo­nych, dłu­go­wiecz­nych drzew igla­stych, ros­ną­cych w la­sach tro­pi­kal­nych i sub­tro­pi­kal­nych od In­do­chin po Fidżi; aga­tis


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soplicowo

Zo­bacz też: So­pli­co­wo.

So­pli­co­wo ( Сапліцы, "Sa­pli­cy", Сапліцы, "Sa­pli­cy") – dawna wieś. Te­re­ny, na któ­rych le­ża­ła, znaj­du­ją się obec­nie na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie gro­dzień­skim, w re­jo­nie ko­re­lic­kim, w siel­so­wie­cie Rajca.


Źródła:

Wikipedia

Soplowaty

przy­po­mi­na­ją­cy sopel, po­dob­ny do sopla


Źródła:

SJP.pl

Soplowy

przy­miot­nik od: sopel


Źródła:

SJP.pl

Soplówka

ro­dzaj grzy­bów z ro­dzi­ny so­plów­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Soplówkowate

o ce­chach so­plów­ko­wa­tych (ro­dzi­na grzy­bów)


So­plów­ko­wa­te ("He­ri­cia­ce­ae" Donk) – ro­dzi­na grzy­bów z rzędu go­łąb­kow­ców ("Rus­su­la­les").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soplówkowaty

o ce­chach so­plów­ko­wa­tych (ro­dzi­na grzy­bów)


Źródła:

SJP.pl

Sopocianin

miesz­ka­niec So­po­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec So­po­tu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sopocianka

miesz­kan­ka So­po­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka So­po­tu

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z So­po­tu, uro­dzo­na w So­po­cie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sopocki

przy­miot­nik od: Sopot


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy So­po­tu, zwią­za­ny z So­po­tem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sopor

stan znacz­ne­go ogra­ni­cze­nia ak­tyw­no­ści psy­cho­ru­cho­wej; odręt­wie­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. cho­ro­bli­we odręt­wie­nie, nie­kie­dy po­prze­dza­ją­ce śpiącz­kę;


Sopor, stan półś­piącz­ki ("przedś­piącz­ka", "odręt­wie­nie") – stan ilo­ścio­we­go za­bu­rze­nia świa­do­mo­ści.

Chory w so­po­rze po­zo­sta­je w pa­to­lo­gicz­nie głę­bo­kim śnie, re­a­gu­je je­dy­nie na ból oraz bodź­ce słu­cho­we (po­tra­fi nie­kie­dy po­wie­dzieć np. swoje naz­wi­sko), jest nie­zdol­ny do wy­ko­na­nia czyn­no­ści bar­dziej zło­żo­nych. Sopor po­ja­wia się w przy­pad­kach za­truć, ura­zów głowy, cięż­kich cho­rób ogól­no­u­stro­jo­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sopot

mia­sto w pół­noc­nej Pol­sce nad Za­to­ką Gdań­ską, po­mię­dzy Gdań­skiem i Gdy­nią


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gwara. zdrój, źró­dło; miej­sce, z któ­re­go wy­pły­wa woda


Sopot ( Sopòt lub też Sopòtë, Copòtë, Copòt; Zop­pot) – mia­sto na pra­wach po­wia­tu w pół­noc­nej Pol­sce nad Za­to­ką Gdań­ską (Morze Bał­tyc­kie), po­ło­żo­ne na Po­brze­żu Gdań­skim, mię­dzy Gdań­skiem a Gdy­nią, z któ­ry­mi two­rzy Trój­mia­sto, w obrę­bie aglo­me­ra­cji trój­miej­skiej. Jest najm­niej­szym pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści mia­stem na pra­wach po­wia­tu w Pol­sce oraz najm­niej­szym pod tym samym wzglę­dem mia­stem, któ­re­go or­ga­nem wła­dzy wy­ko­naw­czej jest pre­zy­dent (a nie bur­mistrz).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sopoćko

So­poć­ko – pol­skie naz­wi­sko, w Pol­sce nosi je mniej niż 200 osób.


Źródła:

Wikipedia

Sopran

wy­so­ki głos żeń­ski (lub męski - wy­stę­pu­ją­cy bar­dzo rzad­ko)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. naj­wyż­szy głos żeń­ski lub chło­pię­cy;

 (1.2) pot. in­stru­ment z taką barwą dźwię­ku

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) pot. osoba z takim gło­sem


So­pran (od sopra z supra „ponad”) – naj­wyż­szy głos żeń­ski. Zwy­kle obej­mu­je skalę – w mu­zy­ce chó­ral­nej – od c1 do a2. Od so­li­stek wy­ma­ga się zaz­wy­czaj c3, rza­dziej cis3, d3 czy es3, a od niek­tó­rych ro­dza­jów głosu nawet dźwię­ków e3 czy f3. Rów­nież o so­list­kach dy­spo­nu­ją­cym tym typem głosu cza­sa­mi mówi się po pro­stu "so­pran".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sopranik

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) zdrobn. cichy i de­li­kat­ny so­pran


Źródła:

Wiktionary

Sopranista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) muz. chło­piec lub ka­strat, który śpie­wa so­pra­nem

 (1.2) muz. muzyk, który gra na in­stru­men­cie wy­da­ją­cym dźwię­ki zbli­żo­ne do so­pra­nu


Źródła:

Wiktionary

Sopranistka

→ so­pra­ni­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta, która śpie­wa so­pra­nem


Patrz:sopranista

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sopranowy

przy­miot­nik od: so­pran


Źródła:

SJP.pl

Sopron

So­pron ( Ödenburg, Šoproň) – mia­sto i re­gion na Wę­grzech. Licz­ba lud­no­ści So­pro­nu w 2011 roku wy­nio­sła ponad 60,7 tys.

Mia­sto po­ło­żo­ne jest bli­sko gra­ni­cy z Au­strią, na pół­noc od Alp Wę­gier­skich i po­łud­nie od Je­zio­ra Ne­zy­der­skie­go. Po­łą­czo­ne jest li­nia­mi ko­le­jo­wy­mi z Wied­niem, Bu­da­pesz­tem i Bra­ty­sła­wą. Znane jest z do­brych win. Lo­kal­nym spe­cja­łem są wina "tra­mi­ni" i "So­pro­ni Kékfrankos".


Źródła:

Wikipedia

Soproński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z So­pro­nem, do­ty­czą­cy So­pro­nu


Źródła:

Wiktionary

Sor

szpi­tal­ny od­dział ra­tun­ko­wy, w któ­rym udzie­la­na jest pomoc oso­bom w sta­nie na­głe­go za­gro­że­nia zdro­wot­ne­go


skró­to­wiec w funk­cji rze­czow­ni­ka ro­dza­ju mę­sko­rze­czo­we­go

 (1.1) = med. szpi­tal­ny od­dział ra­tun­ko­wy;

 (1.2) = eduk. wojsk. Szko­ła Ofi­ce­rów Re­zer­wy;

 (1.3) = roln. spół­dziel­czy oś­ro­dek rolny

 (1.4) = roln. sta­cja ochro­ny ro­ślin

 (1.5) = rad. sta­cja ob­słu­gi ra­dio­tech­nicz­nej


Sor – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Ok­sy­ta­nia, w de­par­ta­men­cie Ariège.

We­dług da­nych na rok 1990 gminę za­miesz­ki­wa­ło 28 osób, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła 26 osób/km² (wśród 3020 gmin re­gio­nu Midi-Pyrénées Sor pla­su­je się na 1035. miej­scu pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści, na­to­miast pod wzglę­dem po­wierzch­ni na miej­scu 1751.).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sorabista

spe­cja­li­sta w za­kre­sie so­ra­bi­sty­ki


Źródła:

SJP.pl

Sorabistka

→ so­ra­bi­sta


Patrz:sorabista

Źródła:

SJP.pl

Sorabistyczny

→ so­ra­bi­sty­ka


Patrz:sorabistyka

Źródła:

SJP.pl

Sorabistyka

nauka zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem ję­zy­ka, li­te­ra­tu­ry, kul­tu­ry i hi­sto­rii Łu­ży­czan (Ser­bów łu­życ­kich)


So­ra­bi­sty­ka – dy­scy­pli­na zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem ję­zy­ka, li­te­ra­tu­ry, kul­tu­ry i dzie­jów Ser­bów Łu­życ­kich. Sta­no­wi część sla­wi­sty­ki.

So­ra­bi­sty­ka wy­kła­da­na jest na Uni­wer­sy­te­cie War­szaw­skim, Lwow­skim, Lip­skim a naj­dłu­żej na Uni­wer­sy­te­cie Ka­ro­la w Pra­dze. Za spra­wą Adol­fa Černego stu­dia so­ra­bi­stycz­ne roz­po­czę­to w 1901 r. na Wy­dzia­le Fi­lo­zo­ficz­nym Uni­wer­sy­te­tu Ka­ro­la. Jego prace kon­ty­nu­o­wał Josef Páta. W 1933 r. po­wo­ła­no do życia Ka­te­drę So­ra­bi­sty­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sorabizm

wyraz, zwrot lub kon­struk­cja skład­nio­wa wzo­ro­wa­ne na ję­zy­ku łu­życ­kim albo z niego prze­ję­te


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. wyraz, zwrot, forma gra­ma­tycz­na za­po­ży­czo­na do ja­kie­goś ję­zy­ka z ję­zy­ka dol­no­łu­życ­kie­go lub gór­no­łu­życ­kie­go;


So­ra­bizm ( So­ra­bes „Łu­ży­cza­nie”) – ele­ment ję­zy­ko­wy (wyraz, zwrot lub kon­struk­cja zda­nio­wa) za­po­ży­czo­na z ję­zy­ków łu­życ­kich lub na nim wzo­ro­wa­na.

Ze wzglę­du na nie­wiel­ką licz­bę użyt­kow­ni­ków obyd­wu ję­zy­ków łu­życ­kich (gór­no­łu­życ­kie­go i dol­no­łu­życ­kie­go) oraz ogra­ni­czo­ny ob­szar bez­poś­red­nich kon­tak­tów łu­życ­ko-in­no­ję­zycz­nych, ogól­na licz­ba so­ra­biz­mów jest względ­nie mała.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soralium

(zwy­kle w licz­bie mno­giej) organ rozm­na­ża­nia się we­ge­ta­tyw­ne­go u po­ro­stów, wyt­wa­rza­ją­cy so­re­dia


Źródła:

SJP.pl

Sorani

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) jęz. język z grupy irań­skiej, two­rzą­cy wraz z kur­man­dżi oraz kil­ko­ma in­ny­mi po­krew­ny­mi ję­zy­ka­mi i dia­lek­ta­mi tzw. ma­kro­ję­zyk kur­dyj­ski;


Źródła:

Wiktionary

Sorbaria

krzew z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Sorbat

sub­stan­cja po­chła­nia­na w pro­ce­sie sorp­cji


Źródła:

SJP.pl

Sorbent

sub­stan­cja po­chła­nia­ją­ca w pro­ce­sie sorp­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. sub­stan­cja po­chła­nia­ją­ca w pro­ce­sie sorp­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sorbentowy

→ sor­bent


Patrz:sorbent

Źródła:

SJP.pl

Sorbet

ro­dzaj orzeź­wia­ją­ce­go de­se­ru, ro­bio­ne­go z po­sło­dzo­nej wody z zam­ro­żo­ny­mi owo­ca­mi (naj­czę­ściej so­kiem lub purée), ewen­tu­al­nie winem i li­kie­rem


Sor­bet – ro­dzaj orzeź­wia­ją­ce­go mro­żo­ne­go de­se­ru, ro­bio­ne­go z po­sło­dzo­nej wody z prze­wa­gą zam­ro­żo­nych owo­ców (naj­czę­ściej so­kiem lub purée), ewen­tu­al­nie winem lub li­kie­rem. Po­cho­dze­nie sor­be­tu przy­pi­su­je się na­po­jo­wi z Azji (Iran) o naz­wie, ro­bio­ne­mu z po­sło­dzo­ne­go soku owo­co­we­go i wody. Ter­min „sor­bet” po­cho­dzi od tu­rec­kie­go şerbat lub şerbet, szar­bat.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sorbetowy

→ sor­bet


Patrz:sorbet

Źródła:

SJP.pl

Sorbinian

1. sól kwasu sor­bi­no­we­go;
2. sor­bi­nian po­ta­su - śro­dek kon­ser­wu­ją­cy do­da­wa­ny głów­nie do wy­pie­ków i na­po­jów ga­zo­wa­nych


Źródła:

SJP.pl

Sorbinowy

kwas sor­bi­no­wy - or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy nie­na­sy­co­nych kwa­sów kar­bok­sy­lo­wych; kwas sor­bo­wy


Źródła:

SJP.pl

Sorbit

mie­sza­ni­na fer­ry­tu i ce­men­ty­tu pow­sta­ją­ca w sta­lach sto­po­wych, cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się wy­so­ką wy­trzy­ma­ło­ścią i pla­stycz­no­ścią


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sorbitol

biały, bez­won­ny, kry­sta­licz­ny pro­szek o słod­kim smaku, sze­ro­ko roz­po­wszech­nio­ny w świe­cie ro­ślin­nym, wy­stę­pu­ją­cy m.in. w owo­cach ja­rzę­bi­ny i kras­no­ro­stach; sor­bit (daw­niej)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. spoż. biały, kry­sta­licz­ny pro­szek na­tu­ral­nie wy­stę­pu­ją­cy w ja­rzę­bi­nach, uży­wa­ny jako sło­dzik;


Sor­bi­tol (sor­bit), C6H8(OH)6 – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy cu­kro­li, al­ko­hol hek­sa­hy­drok­sy­lo­wy. Be­zbarw­na sub­stan­cja kry­sta­licz­na o słod­kim smaku, do­brze roz­pu­szczal­na w wo­dzie. Otrzy­my­wa­ny jest po­przez re­duk­cję glu­ko­zy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sorbitolowy

→ sor­bi­tol


Patrz:sorbitol

Źródła:

SJP.pl

Sorbona

uni­wer­sy­tet pa­ry­ski zaw­dzię­cza­ją­cy swą nazwę daw­ne­mu mianu wy­dzia­łu te­o­lo­gicz­ne­go tego uni­wer­sy­te­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. ze­spół bu­dyn­ków w Dziel­ni­cy Ła­ciń­skiej Pa­ry­ża, daw­niej sie­dzi­ba Uni­wer­sy­te­tu Pa­ry­skie­go;

 (1.2) pot. Uni­wer­sy­tet Pa­ry­ski;


Sor­bo­na ( "La Sor­bon­ne") − ze­spół bu­dyn­ków w Dziel­ni­cy Ła­ciń­skiej (V) Pa­ry­ża, pow­sta­ły jako ko­le­gium na daw­nym Uni­wer­sy­te­cie Pa­ry­skim, obec­nie mie­szczą­cy sze­reg in­sty­tu­cji ba­daw­czych i edu­ka­cyj­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sorbować

po­chła­niać, ab­sor­bo­wać (związ­ki che­micz­ne)


Źródła:

SJP.pl

Sorbowy

kwas sor­bo­wy - or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy nie­na­sy­co­nych kwa­sów kar­bok­sy­lo­wych; kwas sor­bi­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Sorboza

mo­no­sa­cha­ryd, sub­stan­cja kry­sta­licz­na o słod­kim smaku, roz­pu­szczal­na w wo­dzie, uży­wa­na do pro­duk­cji wi­ta­mi­ny C


Sor­bo­za – cu­kier pro­sty, na­le­żą­cym do ketoz, ke­to­hek­so­za. Zwią­zek wy­stę­pu­je w znacz­nych ilo­ściach w owo­cach "Sor­bus au­cu­pa­ria" oraz w łu­pi­nach owo­ców "Pas­si­flo­ra edu­lis". W owo­cach tych ro­ślin pełni rolę ma­te­ria­łu za­pa­so­we­go. Sor­bo­zę zna­le­zio­no także u niek­tó­rych po­ro­stów


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sorboński

przy­miot­nik od: Sor­bo­na


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Sor­bo­ną, do­ty­czą­cy Sor­bo­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sordes

ro­dzaj pte­ro­za­u­ra z ro­dzi­ny ram­fo­ryn­chów


Sor­des ("Sor­des pi­lo­sus") – pte­ro­za­ur z ro­dzi­ny ram­fo­ryn­chów (Rhamp­hor­hyn­chi­dae); jego nazwa zna­czy "dia­beł". Nazwę zaw­dzię­cza swo­je­mu wy­glą­do­wi.

Żył w okre­sie póź­nej jury (ok. 162–148 mln lat temu) na te­re­nach Azji. Dłu­gość ciała ok. 60 cm, roz­pię­tość skrzy­deł ok. 40–50 cm, cię­żar ok. 200 g. Jego szcząt­ki zna­le­zio­no w Ka­zach­sta­nie (w oko­li­cach mia­sta Szym­kent).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sordino

przy­rząd do ści­sza­nia i zmia­ny barwy dźwię­ków w in­stru­men­tach mu­zycz­nych; tłu­mik, sor­dy­na, sur­dy­na


Źródła:

SJP.pl

Sordyl

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sordyna

przy­rząd do ści­sza­nia i zmia­ny barwy dźwię­ków w in­stru­men­tach mu­zycz­nych; tłu­mik, sor­di­no, sur­dy­na


Źródła:

SJP.pl

Sorea

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) miej­sco­wość wy­stę­pu­ją­ca w Pi­śmie Świę­tym Sta­re­go Te­sta­men­tu;


Sorea – (hbr: צרעה), co zna­czy Szer­szeń, miej­sco­wość wy­stę­pu­ją­ca w Pi­śmie Świę­tym Sta­re­go Te­sta­men­tu, jako gra­nicz­na ple­mie­nia Judy (Joz 15:33) i Dana (Joz 19:41), za­li­cza­na na pod­sta­wie Sdz 13:25 i 18:2 do dzie­dzict­wa tego ostat­nie­go. W Bi­blii wy­stę­pu­je wraz z są­sied­nim Esz­ta­ol.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Soredium

(zwy­kle w licz­bie mno­giej) po­je­dyn­cza ko­mór­ka glonu ople­cio­na strzęp­ka­mi grzy­bów, roz­sy­py­wa­na przez po­ro­sty w pro­ce­sie rozm­na­ża­nia bezpł­cio­we­go; ur­wi­stek


Źródła:

SJP.pl

Sorek

ssak z rzędu owa­do­żer­nych; ry­jów­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|No­tio­so­rex|Coues|ref=tak., ssak z po­dro­dzi­ny ry­jó­wek;


Sorek ("No­tio­so­rex") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny ry­jó­wek (So­ri­ci­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny ry­jów­ko­wa­tych (So­ri­ci­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sorento

model sa­mo­cho­du marki Kia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sorgo

ro­śli­na tra­wia­sta po­cho­dzą­ca z Afry­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Sorg­hum|ref=tak., ro­śli­na tra­wia­sta po­cho­dzą­ca z Afry­ki, licz­nie upra­wia­na w bied­nych kra­jach jako zboże;


Sorgo ("Sorg­hum") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych. Obej­mu­je 18–20 ga­tun­ków. Szcze­gól­nie dużo pro­ble­mów tak­so­no­micz­nych przy­spa­rza "Sorg­hum bi­co­lor", któ­re­go od­mia­ny i pod­ga­tun­ki były po­wo­dem opi­sy­wa­nia licz­nych, odręb­nych ga­tun­ków. Ro­śli­ny tego ro­dza­ju wy­stę­pu­ją w stre­fie kli­ma­tów cie­płych i go­rą­cych Sta­re­go Świa­ta (tylko jeden en­de­micz­ny ga­tu­nek ro­śnie w Mek­sy­ku), sta­no­wiąc jedną z naj­waż­niej­szych ro­ślin zbo­żo­wych tych re­gio­nów świa­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sorgowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z sor­giem, do­ty­czą­cy sorga; zro­bio­ny z sorga; za­wie­ra­ją­cy sorgo


Źródła:

Wiktionary

Soria

wy­so­ko­ga­tun­ko­wa wełna me­ry­no­sów


Soria – mia­sto w pół­noc­no-środ­ko­wej Hisz­pa­nii w re­gio­nie Ka­sty­lia i León na wy­so­ko­ści ok. 1100 m n.p.m. Jest sto­li­cą pro­win­cji o tej samej naz­wie. Około 39 tys. miesz­kań­ców. Soria jest najm­niej­szą sto­li­cą pro­win­cji w Hisz­pa­nii, roz­cią­ga się wzdłuż brze­gów rzeki Duero. W mie­ście znaj­du­je się wiele ko­ścio­łów, wszyst­kie z brą­zo­we­go ka­mie­nia i więk­szo­ści po­cho­dzą­cych z XII wieku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sorites

soryt;
1. w fi­lo­zo­fii grec­kiej: dowód nie­moż­no­ści usta­le­nia, ile zia­ren można odjąć od stosu, by po­zo­sta­ła resz­ta nadal była sto­sem zia­ren;
2. w lo­gi­ce:
a) sy­lo­gizm o licz­bie prze­sła­nek więk­szej niż dwie; łań­cusz­nik;
b) łań­cuch sy­lo­giz­mów, w któ­rym opu­szcza się wnio­ski poś­red­nie i prze­cho­dzi do wnio­sku koń­co­we­go; łań­cusz­nik


Źródła:

SJP.pl

Sorka

w gwa­rze ucz­niow­skiej: na­u­czy­ciel­ka, pro­fe­sor­ka


Źródła:

SJP.pl

Sorki

w gwa­rze ucz­niow­skiej: na­u­czy­ciel­ka, pro­fe­sor­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|No­tio­so­ri­ci­ni|Re­u­mer|ref=tak., ple­mię ssa­ków z po­dro­dzi­ny ry­jó­wek;

wy­krzy­knik

 (2.1) pot. forma wy­ra­że­nia żalu, także. z ko­no­ta­cją sar­kaz­mu

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) M., B. i W. lm. od: sorek


Sorki (No­tio­so­ri­ci­ni) – ple­mię ssa­ków z po­dro­dzi­ny ry­jó­wek (So­ri­ci­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny ry­jów­ko­wa­tych (So­ri­ci­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sorkonos

ro­dzaj ssa­ków z ro­dzi­ny ryj­ko­no­so­wa­tych


Sor­ko­nos ("Rhyn­cho­cy­on") – ro­dzaj ssa­ków z pię­cio­ma ga­tun­ka­mi na­le­żą­cy do po­dro­dzi­ny i ro­dzi­ny ryj­ko­no­so­wa­tych (Ma­cro­sce­li­di­dae). Zwie­rzę­ta te mają dłu­gie i gięt­kie pyski, dłu­gie uszy, brą­zo­wy, nie­kie­dy pa­sko­wa­ny grzbiet, coraz cień­szy dy­stal­nie ogon, róż­nią się od sie­bie uma­szcze­niem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sorkwicianin

miesz­ka­niec Sork­wit (wsi w Pol­sce)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Sork­wit

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Sork­wit, uro­dzo­na w Sork­wi­tach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sorkwicianka

miesz­kan­ka Sork­wit (wsi w Pol­sce)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Sork­wit

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z Sork­wit, uro­dzo­na w Sork­wi­tach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sorkwicki

→ Sork­wi­ty


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Sork­wi­ta­mi, do­ty­czą­cy Sork­wit


Patrz:Sorkwity

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sorkwity

wieś w Pol­sce


Sork­wi­ty (niem. "Sor­qu­it­ten") – wieś ma­zur­ska w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie mrą­gow­skim, w gmi­nie Sork­wi­ty.

Wieś leży przy dro­dze ek­spre­so­wej S16 i linii ko­le­jo­wej Olsz­tyn–Czer­won­ka–Mrą­go­wo–Ełk, na któ­rej jest przy­sta­nek ko­le­jo­wy Sork­wi­ty.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sornat

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Soroban

ja­poń­skie li­czy­dło


So­ro­ban (jap. 算盤 lub 十露盤 so­ro­ban) – ja­poń­ska od­mia­na li­czy­dła, od­po­wied­nik eu­ro­pej­skie­go aba­ku­sa.

Skła­da się naj­czę­ściej z 23 lub 27 linii prze­cię­tych po­przecz­ną belką. W jed­nej linii znaj­du­ją się 4 ko­ra­li­ki po­ni­żej belki i 1 ko­ra­lik po­wy­żej niej. Obli­czeń do­ko­nu­je się po­przez prze­su­wa­nie ko­ra­li­ków do lub od belki po­przecz­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sorocki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z So­ro­ka­mi, do­ty­czą­cy Sorok


Źródła:

Wiktionary

Soroczyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sorok

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. czter­dzie­ści (40) sztuk skór; wiąz­ka tyluż


Źródła:

Wiktionary

Soroka

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Soroki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści Moł­da­wii, przy­stań nad Dnie­strem;


So­ro­ki ( So­ro­ca) – mia­sto w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści Moł­da­wii, przy­stań nad Dnie­strem, 28 362 miesz­kań­ców (2006); prze­mysł elek­tro­tech­nicz­ny, spo­żyw­czy oraz odzie­żo­wy. Sto­li­ca re­jo­nu So­ro­ca. Jedno z naj­star­szych miast Moł­da­wii. Mia­sto po­wszech­nie uwa­ża­ne za sto­li­cę moł­daw­skich Romów.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sorokowiec

dawna mo­ne­ta au­striac­ka


Źródła:

SJP.pl

Sororat

mał­żeń­stwo za­war­te z sio­strą zmar­łej żony


So­ro­rat (z łac. "soror" – sio­stra) – zwy­czaj na­ka­zu­ją­cy po­ślu­bie­nie przez męż­czyz­nę sio­stry lub sióstr (zaz­wy­czaj ko­lej­no) swo­jej żony (lub na­rze­czo­nej), jeśli jest ona bez­płod­na, albo po jej śmier­ci. Prak­ty­ko­wa­ne m.in. przez Busz­me­nów, Ho­ten­to­tów, He­re­rów i Fonów. So­ro­ra­tem na­zy­wa­ne cza­sa­mi jest mał­żeń­stwo po­li­gy­nicz­ne z dwie­ma lub wię­cej sio­stra­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soros

[czy­taj: SZOrosz albo SOros] naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sorpcja

pro­ces ad­sorp­cji lub ab­sorp­cji, albo oba te pro­ce­sy za­cho­dzą­ce jed­no­cze­śnie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. ogól­ne po­ję­cie obej­mu­ją­ce pro­ce­sy: ad­sorp­cji i ab­sorp­cji


Sorp­cja – po­chła­nia­nie jed­nej sub­stan­cji (gazów, par cie­czy, par sub­stan­cji sta­łych i ciał roz­pu­szczo­nych w cie­czach), zwa­nej sor­ba­tem, przez inną sub­stan­cję (ciało po­ro­wa­te), zwaną sor­ben­tem.

Pro­ce­som sorp­cyj­nym czę­sto to­wa­rzy­szą inne, jak po­wierzch­nio­we wy­trą­ca­nie się trud­no roz­pu­szczal­nych soli (wła­ści­wo­ści rozt­wo­ru przy gra­ni­cy faz są czę­sto inne niż w głębi rozt­wo­ru, na przy­kład może być zmie­nio­na prze­ni­kal­ność die­lek­trycz­na).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sorpcyjny

→ sorp­cja


Patrz:sorpcja

Źródła:

SJP.pl

Sorrento

mia­sto we Wło­szech


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. miej­sco­wość i gmina we Wło­szech, w re­gio­nie Kam­pa­nia, w pro­win­cji Ne­a­pol;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sorrentyński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Sor­ren­to, do­ty­czą­cy Sor­ren­to


Źródła:

Wiktionary

Sorry

[czy­taj: sory] po­tocz­nie: prze­pra­szam; sorki, sorka


wy­krzy­knik

 (1.1) pot. forma wy­ra­że­nia żalu, czę­sto z ko­no­ta­cją sar­kaz­mu


Sorry – drugi sin­gel pro­mu­ją­cy album Ma­don­ny "Con­fes­sions on a Dance Floor".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sort

po­tocz­nie: ga­tu­nek, ro­dzaj, ja­kość


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. ga­tu­nek lub ro­dzaj, od­mia­na cze­goś, ja­kość


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sorta

prze­sta­rza­le: sort, ga­tu­nek, ja­kość


Źródła:

SJP.pl

Sorter

urzą­dze­nie do dzie­le­nia, se­gre­go­wa­nia, sor­to­wa­nia cze­goś


Sor­ter (ko­la­tor) – ma­szy­na li­czą­co-ana­li­tycz­na dzie­lą­ca pa­kiet kart dziur­ko­wa­nych na grupy, na pod­sta­wie za­pi­sa­nych na kar­tach da­nych (naj­czę­ściej na 12 grup, zgod­nie z licz­bą wier­szy na stan­dar­do­wej kar­cie Hol­le­rit­ha).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sortie

[czy­taj: sorTI] fu­trza­ne okry­cie ko­bie­ce wkła­da­ne na strój wie­czo­ro­wy


Źródła:

SJP.pl

Sortomierz

przy­rząd uży­wa­ny do mie­rze­nia dłu­go­ści włó­kien


Źródła:

SJP.pl

Sortowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) po­rząd­ko­wa­nie, ukła­da­nie w okre­ślo­nej ko­lej­no­ści

 (1.2) dzie­le­nie na grupy we­dług przy­ję­tych kry­te­riów


Sor­to­wa­nie – jeden z pod­sta­wo­wych pro­ble­mów in­for­ma­ty­ki, po­le­ga­ją­cy na upo­rząd­ko­wa­niu zbio­ru da­nych wzglę­dem pew­nych cech cha­rak­te­ry­stycz­nych każ­de­go ele­men­tu tego zbio­ru. Szcze­gól­nym przy­pad­kiem jest sor­to­wa­nie wzglę­dem war­to­ści każ­de­go ele­men­tu, np. sor­to­wa­nie liczb, słów itp.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sortować

ukła­dać coś w okre­ślo­nym po­rząd­ku; po­rząd­ko­wać


cza­sow­nik

 (1.1) dzie­lić na grupy we­dług przy­ję­tych kry­te­riów

 (1.2) ukła­dać w ko­lej­no­ści we­dług pew­nej ros­ną­cej lub ma­le­ją­cej war­to­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sortownia

po­mie­szcze­nie, w któ­rym sor­tu­je się coś, np. su­row­ce, wy­ro­by


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­mie­szcze­nie w fa­bry­ce, za­kła­dzie, ko­pal­ni itp., w któ­rym sor­tu­je się wy­ro­by lub to­wa­ry


Sor­tow­nia – dział przed­się­bior­stwa (ko­pal­ni, za­kła­du wyt­wór­cze­go, za­kła­du uty­li­za­cji od­pa­dów, pocz­ty, firmy ku­rier­skiej itp), w któ­rym roz­dzie­lo­ne (sor­to­wa­ne) są wy­ro­by, ma­te­ria­ły, od­pa­dy, prze­sył­ki itp we­dług usta­lo­nych kry­te­riów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sortownica

urzą­dze­nie do sor­to­wa­nia; sor­tow­nik


Źródła:

SJP.pl

Sortowniczka

→ sor­tow­nik


Patrz:sortownik

Źródła:

SJP.pl

Sortownik

urzą­dze­nie do sor­to­wa­nia; sor­tow­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Sorty

po­tocz­nie: ga­tu­nek, ro­dzaj, ja­kość


Sorty ( Сорты) – wieś (die­riew­nia) w Rosji, w ob­wo­dzie ir­kuc­kim, w re­jo­nie za­ła­riń­skim. W 2021 li­czy­ła 574 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sortyment

klasa, ka­te­go­ria, ro­dzaj


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sortymentowy

przy­miot­nik od: sor­ty­ment


Źródła:

SJP.pl

Sortymentysta

księ­garz sprze­da­ją­cy książ­ki o róż­no­rod­nej te­ma­ty­ce, róż­nych au­to­rów i wy­daw­nictw


Źródła:

SJP.pl

Sorus

(zwy­kle w licz­bie mno­giej) sku­pie­nie za­rod­ni na li­ściu pa­pro­ci; kupka


Źródła:

SJP.pl

Soryt

so­ri­tes;
1. w fi­lo­zo­fii grec­kiej: dowód nie­moż­no­ści usta­le­nia, ile zia­ren można odjąć od stosu, by po­zo­sta­ła resz­ta nadal była sto­sem zia­ren;
2. w lo­gi­ce:
a) sy­lo­gizm o licz­bie prze­sła­nek więk­szej niż dwie; łań­cusz­nik;
b) łań­cuch sy­lo­giz­mów, w któ­rym opu­szcza się wnio­ski poś­red­nie i prze­cho­dzi do wnio­sku koń­co­we­go; łań­cusz­nik


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soryusz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sorzycha

so­rzy­cha ziem­na - ja­dal­na ro­śli­na strącz­ko­wa, upra­wia­na w tro­pi­kach


Źródła:

SJP.pl

Sos

za­wie­si­sty płyn spo­rzą­dza­ny jako do­da­tek do róż­nych po­traw


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) spoż. kulin. gęsty, za­wie­si­sty płyn o róż­nych sma­kach, przy­rzą­dza­ny jako do­da­tek do po­traw;


Sos (fr. "sauce") – gęsty płyn, two­rzo­ny na bazie róż­nych skład­ni­ków, na­da­ją­cych mu od­mien­ne smaki (ostry, ła­god­ny, kwa­śny, słod­ki, umami), sto­so­wa­ny jako do­da­tek do: mięs, ryb, ma­ka­ro­nów, węd­lin, sa­ła­tek, de­se­rów, ka­na­pek itd. W kon­sy­sten­cji luź­niej­szy od kremu. Sosy dzie­lą się na: go­rą­ce, zimne i ma­jo­ne­zo­we. Ist­nie­je też inny po­dział, wy­wo­dzą­cy się z kuch­ni fran­cu­skiej, kla­sy­fi­ku­ją­cy sosy jako po­chod­ne jed­ne­go z pię­ciu sosów ba­zo­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sosabowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Soseneczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mała sosna


Źródła:

Wiktionary

Sosenka

1. mała sosna;
2. wzór, np. na tka­ni­nie, przy­po­mi­na­ją­cy układ igieł sosny; jo­deł­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: sosna

 (1.2) mała sosna


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sosenkowo

So­sen­ko­wo – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie płoń­skim, w gmi­nie Na­ru­sze­wo.

W skład so­łect­wa "So­sen­ko­wo" wscho­dzi także osada So­sen­ko­wo-Osied­le.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa cie­cha­now­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Sosieński

przy­miot­nik od: Sośno


Źródła:

SJP.pl

Sosik

zdrob­nie­nie od: sos


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: sos

 (1.2) pot. pieszcz. lub żart. sos


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sosin

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sosiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sosjereczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: so­sjer­ka


Źródła:

Wiktionary

Sosjerka

na­czy­nie, w któ­rym po­da­je się sos


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gastr. na­czy­nie z dziób­kiem lub dwoma, przez­na­czo­ne do po­da­wa­nia sosu;


So­sjer­ka – ro­dzaj na­czy­nia, ele­ment za­sta­wy sto­ło­wej, przez­na­czo­na do po­da­wa­nia sosów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sosna

1. świa­tło­lub­ne drze­wo lub krzew z ro­dzi­ny sos­no­wa­tych (Pinus), obej­mu­ją­ce około 80 ga­tun­ków
2. drew­no tego drze­wa; so­śni­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) dendr. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pinus|L.|ref=tak., drze­wo lub krzew igla­sty z ro­dzi­ny sos­no­wa­tych;

 (1.2) drew­no sos­no­we


Sosna ("Pinus" L. 1753) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny sos­no­wa­tych ("Pi­na­ce­ae" Lindl.) obej­mu­ją­cy nie­mal 115 ga­tun­ków drzew i krze­wów. Wy­stę­pu­ją prze­waż­nie w stre­fie kli­ma­tu umiar­ko­wa­ne­go pół­ku­li pół­noc­nej, choć niek­tó­re ga­tun­ki rosną rów­nież w stre­fach cie­plej­szych (tu jed­nak zwy­kle w gó­rach).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sosnka

wil­czom­lecz sosn­ka - ga­tu­nek ro­śli­ny z ro­dzi­ny wil­czom­le­czo­wa­tych


Sosn­ka ( Kieferhäuser) – część wsi Mała Ka­mie­ni­ca w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie kar­ko­no­skim, w gmi­nie Stara Ka­mie­ni­ca.

W la­tach 1975–1998 Sosn­ka ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa je­le­nio­gór­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sosnkowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sosnogrom

drze­wo z ro­dzi­ny cy­pry­so­wa­tych, jedno z naj­więk­szych drzew igla­stych; sek­wo­ja


Źródła:

SJP.pl

Sosnowate

ro­dzi­na drzew i krze­wów z rzędu sos­now­ców


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) dendr. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pi­na­ce­ae|Lindl.|ref=tak., ro­dzi­na drzew i krze­wów na­le­żą­ca do rzędu sos­now­ców;


Sos­no­wa­te ("Pi­na­ce­ae" Lind­ley 1836) – ro­dzi­na drzew i krze­wów na­le­żą­ca do rzędu sos­now­ców ("Pi­na­les"). Jest jedną z ro­dzin umie­szcza­nych wśród ro­ślin na­go­na­sien­nych. Sos­no­wa­te obej­mu­ją 224, 225 lub 231 ga­tun­ków sku­pio­nych w 11 ro­dza­jach. Wy­stę­pu­ją one prze­de wszyst­kim na ob­sza­rach chłod­nych i umiar­ko­wa­nych pół­ku­li pół­noc­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sosnowaty

o ce­chach sos­no­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Sosnowce

1. ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny ryj­kow­ców, szkod­nik sosen i świer­ków;
2. przed­sta­wi­ciel rzędu ro­ślin na­go­na­sien­nych; szpil­ko­wiec


Sos­now­ce ("Pi­na­les" Du­mort.) – rząd ro­ślin na­go­na­sien­nych. Spo­sób jego de­fi­nio­wa­nia jest bar­dzo różny w za­leż­no­ści od au­to­ra sy­ste­mu kla­sy­fi­ka­cyj­ne­go, przy czym naj­więk­sze pro­ble­my spra­wi­ło od­kry­cie praw­do­po­dob­ne­go bli­skie­go po­kre­wień­stwa ro­dzi­ny sos­no­wa­tych ("Pi­na­ce­ae") z gnio­to­wy­mi ("Gne­top­si­da").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sosnowczanin

1. miesz­ka­niec Sos­now­ca; Sos­no­wi­cza­nin;
2. miesz­ka­niec Sos­nów­ka (wsi w Pol­sce);
3. miesz­ka­niec Sos­nów­ki (wielu wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sosnowczanka

1. miesz­kan­ka Sos­now­ca; Sos­no­wi­czan­ka;
2. miesz­kan­ka Sos­nów­ka (wsi w Pol­sce);
3. miesz­kan­ka Sos­nów­ki (wielu wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sosnowica

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sosnowicki

przy­miot­nik od: Sos­no­wi­ca


Źródła:

SJP.pl

Sosnowiczanin

miesz­ka­niec Sos­now­ca (mia­sta w Pol­sce); Sos­now­cza­nin


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Sos­now­ca

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Sos­now­ca, uro­dzo­na w Sos­now­cu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sosnowiczanka

miesz­kan­ka Sos­now­ca (mia­sta w Pol­sce); Sos­now­czan­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Sos­now­ca

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z Sos­now­ca, uro­dzo­na w Sos­now­cu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sosnowiec

1. ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny ryj­kow­ców, szkod­nik sosen i świer­ków;
2. przed­sta­wi­ciel rzędu ro­ślin na­go­na­sien­nych; szpil­ko­wiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim;

 (1.2) geogr. to­po­nim, nazwa kilku miej­sco­wo­ści w Pol­sce

 (1.3) geogr. szczyt w Pol­sce, w Kar­ko­no­szach;

 (1.4) geogr. spe­cjal­ny ob­szar chro­nio­ny sied­lisk Do­li­ny Środ­ko­we­go Wie­prza w Pol­sce, w gmi­nie Mi­le­jów, mię­dzy Lu­bli­nem a Cheł­mem


Sos­no­wiec – mia­sto na pra­wach po­wia­tu w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim. Po­ło­żo­ne na Wy­ży­nie Ślą­skiej, sta­no­wią­cej część Wy­ży­ny Ślą­sko-Kra­kow­skiej. Naj­lud­niej­sze mia­sto Za­głę­bia Dą­brow­skie­go – re­gio­nu sta­no­wią­ce­go część za­chod­niej Ma­ło­pol­ski. Mia­sto ulo­ko­wa­ne nad Czar­ną Przem­szą i Białą Przem­szą oraz ich do­pły­wa­mi Bry­ni­cą i Bobr­kiem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sosnowiecki

przy­miot­nik od: Sos­no­wiec


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Sos­now­ca, zwią­za­ny z Sos­now­cem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sosnowiórka

ro­dzaj ssaka z po­dro­dzi­ny wie­wió­rek


Sos­no­wiór­ka ("Ta­mia­sciu­rus") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny wie­wió­rek (Sciu­ri­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny wie­wiór­ko­wa­tych (Sciu­ri­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sosnowo

przy­miot­nik od: sosna


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sosnowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sosnowy

przy­miot­nik od: sosna


przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z sosny

 (1.2) wy­ko­na­ny z drew­na lub innej czę­ści sosny

 (1.3) bę­dą­cy czę­ścią sosny

 (1.4) od­no­szą­cy się do sosny, ma­ją­cy zwią­zek z sosną


Sos­no­wy – ko­lo­nia w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie łom­żyń­skim, w gmi­nie Zbój­na.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa łom­żyń­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sosnówecki

przy­miot­nik od: Sos­nów­ka


Źródła:

SJP.pl

Sosnóweczka

zwój­ka sos­nó­wecz­ka - motyl, szkod­nik lasów sos­no­wych


Źródła:

SJP.pl

Sosnówka

ptak z ro­dzi­ny sikor, za­miesz­ku­ją­cy głów­nie lasy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Parus ater|Lin­na­e­us|ref=tak., ptak z ro­dzi­ny sikor; zob. si­ko­ra sos­nów­ka.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sosowy

→ sos


Patrz:sos

Źródła:

SJP.pl

Sospirando

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: wzdy­cha­jąc, ża­ło­śnie, płacz­li­wie


Źródła:

SJP.pl

Sosrąb

w bu­dow­nict­wie drew­nia­nym, zwła­szcza na Pod­ha­lu: gruba, zwy­kle zdo­bio­na belka stro­po­wa bie­gną­ca wzdłuż ca­łe­go pu­ła­pu dla pod­trzy­ma­nia go; sos­ręb, sie­strzan, sio­strzan, tra­garz


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) etn. bud. w bu­dow­nict­wie drew­nia­nym, zwła­szcza na Pod­ha­lu: gruba belka stro­po­wa bie­gną­ca wzdłuż ca­łe­go pu­ła­pu i pod­trzy­mu­ją­ca go, czę­sto o wa­lo­rach ozdob­nych;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sosrąbik

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) etn. bud. mała bocz­na belka stro­po­wa opar­ta na sos­rę­bie


Źródła:

Wiktionary

Sosręb

w bu­dow­nict­wie drew­nia­nym, zwła­szcza na Pod­ha­lu: gruba, zwy­kle zdo­bio­na belka stro­po­wa bie­gną­ca wzdłuż ca­łe­go pu­ła­pu dla pod­trzy­ma­nia go; sos­rąb, sie­strzan, sio­strzan, tra­garz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) etn. bud. zob. sos­rąb.


Sos­ręb, sos­rąb, sie­strzan, tra­garz, stra­garz, pod­ciąg – głów­na belka w stro­pie drew­nia­nym. Bie­gnie w kie­run­ku po­przecz­nym pod bel­ka­mi stro­po­wy­mi. Zaz­wy­czaj ma więk­szy prze­krój.

W przesz­ło­ści sos­ręb czę­sto peł­nił funk­cję ozdob­ną. Umie­szcza­no na nim datę wznie­sie­nia bu­dyn­ku, opa­try­wa­no go gmer­kiem cie­śli, lub naz­wi­skiem wła­ści­cie­la, bywał też po­kry­ty or­na­men­tem albo zdo­bio­ny sen­ten­cja­mi i ży­cze­nia­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sosrębik

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) etn. bud. zob. sos­rą­bik.


Źródła:

Wiktionary

Sostej

mięk­ki doj­rze­wa­ją­cy ser z mleka ow­cze­go, wy­ra­bia­ny na Wę­grzech


Źródła:

SJP.pl

Sostenuto

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: pow­ścią­gli­wie, pow­trzy­mu­jąc


So­ste­nu­to (wł. „spo­koj­nie”, „pow­strzy­mu­jąc (tempo)”) – okre­śle­nie ek­spre­sji i tempa wy­ko­na­nia ut­wo­ru mu­zycz­ne­go su­ge­ru­ją­ce spo­wol­nie­nie na­stro­ju – nie­ko­niecz­nie tempa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sosulski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sosyska

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) reg. pozn. - mała pa­rów­ka


Źródła:

Wiktionary

Soszka

1. na­rzę­dzie rol­ni­cze; ra­deł­ko;
2. gwa­ro­wo: mała gałąź roz­wid­lo­na na końcu


Źródła:

SJP.pl

Sosznik

część sochy do spulch­nia­nia roli; so­śnik


Źródła:

SJP.pl

Soszyce

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Soszyński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sot

naz­wi­sko


Sot (cyr. Сот) – wieś w Ser­bii, w Woj­wo­di­nie, w okrę­gu srem­skim, w gmi­nie Šid. W 2011 roku li­czy­ła 679 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sotada

daw­niej: pa­lin­drom


Źródła:

SJP.pl

Sotadicum

[czy­taj: so­ta­di­kum] utwór wier­szo­wa­ny czy­ta­ny na dwa spo­so­by: wprost lub każdy wers od pra­wej stro­ny do lewej


Źródła:

SJP.pl

Soter

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

 (1.2) hist. przy­do­mek wład­ców hel­le­ni­stycz­nych


Soter ( Σωτήρ) – grec­kie imię mę­skie. Oz­na­cza „Zbaw­cę”, „Zba­wi­cie­la”. W ła­ci­nie od­po­wia­da­ją­ce imię to Sal­wa­tor. W chrze­ści­jań­stwie od­no­szo­no Σωτήρ do Je­zu­sa.

Po­pu­lar­ny przy­do­mek wład­ców hel­le­ni­stycz­nych, np. An­tioch I Soter czy Pto­le­me­usz I Soter. W Pol­sce wcze­śniej imię Soter nie wy­stę­po­wa­ło.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sotericum

[czy­taj: so­te­ri­kum] gra­tu­la­cyj­ny utwór skie­ro­wa­ny do osoby, któ­rej udało się uni­knąć ja­kie­goś nie­szczę­ścia


Źródła:

SJP.pl

Soteriolog

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie so­te­rio­lo­gii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) nauk. teol. spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie so­te­rio­lo­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Soteriologia

1. wy­stę­pu­ją­ca w wielu re­li­giach i mi­to­lo­giach wiara w zbaw­czą ofia­rę bó­stwa dla od­ku­pie­nia czło­wie­ka;
2. dok­try­na te­o­lo­gicz­na o od­ku­pie­niu świa­ta przez Chry­stu­sa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. re­li­gij­ne prześ­wiad­cze­nie o zbaw­czej roli bó­stwa

 (1.2) teol. nauka o zba­wie­niu;


So­te­rio­lo­gia (z σωτήρ "soter" – zbaw­ca, λόγος "logos" – słowo) – dział te­o­lo­gii chrze­ści­jań­skiej (w ka­to­li­cyz­mie dział te­o­lo­gii dog­ma­tycz­nej), któ­re­go przed­mio­tem jest zba­wie­nie oraz Jezus Chry­stus jako Zbaw­ca. W bud­dyz­mie wy­stę­pu­je w ma­ha­ja­nie tłu­ma­czą­cej pro­ces re­a­li­za­cji stanu Buddy do­stęp­ny „czu­ją­cym isto­tom”, np. we­dług dok­try­ny jo­ga­cza­ra.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soteriologiczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) rel. teol. zwią­za­ny z so­te­rio­lo­gią, do­ty­czą­cy so­te­rio­lo­gii


Źródła:

Wiktionary

Sotern

ga­tu­nek fran­cu­skie­go bia­łe­go wina


Źródła:

SJP.pl

Soteryczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) rzad. teol. zwią­za­ny z so­te­rio­lo­gią, do­ty­czą­cy so­te­rio­lo­gii

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) teol. chro­nią­cy przed po­tę­pie­niem, zba­wia­ją­cy


Źródła:

Wiktionary

Sotho

[czy­taj: soto]
1. grupa ję­zy­ków z ro­dzi­ny bantu, uży­wa­nych w Zim­bab­we, Bots­wa­nie i Le­sot­ho;
2. język urzę­do­wy Le­sot­ho i RPA


Źródła:

SJP.pl

Sotion

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. grec­ki pe­ry­pa­te­tyk, dok­so­graf, hi­sto­ryk z Alek­san­drii w Egip­cie;

 (1.2) rzad. imię|pol­ski|m.


So­tion ( Σωτίων) z Alek­san­drii – grec­ki pe­ry­pa­te­tyk, dok­so­graf i hi­sto­ryk, któ­re­go dzia­łal­ność przy­pa­da­ła na pier­wszą po­ło­wę II wieku p.n.e. (ok. 200–170 p.n.e.).

Jego prace, w tym naj­waż­niej­sza "Suk­ce­sje fi­lo­zo­fów" ( ∆ιαδοχαΐ των φιλοσόφων Phi­lo­sop­hon dia­do­chai), sta­no­wi­ły ważne źró­dło in­for­ma­cji dla Dio­ge­ne­sa La­er­tio­sa i Ate­na­jo­sa z Na­u­kra­tis. Plu­tarch opi­su­jąc śmierć Bu­ce­fa­ła i Pe­ri­ta­sa w "Ży­wo­cie Alek­san­dra" rów­nież po­wo­łu­je się na So­tio­na.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sotnia

1. konny po­dod­dział Ko­za­ków li­czą­cy około 100 osób;
2. Czar­na sot­nia - an­ty­re­wo­lu­cyj­na, mo­nar­chi­stycz­na bo­jów­ka ro­syj­ska


Sot­nia (ros. "сотня" – setka, se­ci­na) – po­dod­dział woj­ska; nazwa po­cho­dzą­ca od li­czeb­no­ści (100 żoł­nie­rzy).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sotnik

daw­niej: do­wód­ca sotni w armii ko­zac­kiej


Źródła:

SJP.pl

Sotnikówna

daw­niej: córka sot­ni­ka


Źródła:

SJP.pl

Sotniowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z sot­nią, do­ty­czą­cy sotni


Źródła:

Wiktionary

Soto

1. grupa ludów afry­kań­skich miesz­ka­ją­cych w gó­rach Le­sot­ho i w RPA;
2. mia­sto na wy­spie Curaçao


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) jedna z dwóch głów­nych szkół ja­poń­skie­go bud­dyz­mu zen;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sottie

ro­dzaj fran­cu­skiej farsy sa­ty­rycz­nej


Źródła:

SJP.pl

Sotyjczyk

oby­wa­tel Le­so­to; Le­so­tyj­czyk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) oby­wa­tel Le­sot­ho


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sotyjka

oby­wa­tel­ka Le­so­to; Le­so­tyj­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oby­wa­tel­ka Le­sot­ho


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sotyjski

przy­miot­nik od: Le­so­to; le­so­tyj­ski


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do pań­stwa Le­sot­ho


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sou

[czy­taj: su] dawna drob­na mo­ne­ta fran­cu­ska ma­ją­ca war­tość 1/20 fran­ka; su


Źródła:

SJP.pl

Soubise

[czy­taj: suBIZ] sos ce­bu­lo­wy, naj­czę­ściej o ko­lo­rze bia­łym lub brą­zo­wym


So­u­bi­se – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Nowa Ak­wi­ta­nia, w de­par­ta­men­cie Cha­ren­te-Ma­ri­ti­me.

We­dług da­nych na rok 1990 gminę za­miesz­ki­wa­ło 1220 osób, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła 112 osób/km² (wśród 1467 gmin re­gio­nu Po­i­tou-Cha­ren­tes So­u­bi­se pla­su­je się na 238. miej­scu pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści, na­to­miast pod wzglę­dem po­wierzch­ni na miej­scu 787.).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Souchong

czar­na, mocno fer­men­to­wa­na kawa chiń­ska


Źródła:

SJP.pl

Soul

[czy­taj: sołl] styl w mu­zy­ce roz­ryw­ko­wej wy­wo­dzą­cy się ze śpie­wów re­li­gij­nych czar­nej lud­no­ści Ame­ry­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. ga­tu­nek mu­zy­ki roz­ryw­ko­wej wy­wo­dzą­cy się z afro­a­me­ry­kań­skiej tra­dy­cji go­spel i rhythm and blues, uksz­tał­to­wa­ny w Sta­nach Zjed­no­czo­nych w la­tach 50. XX wieku, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się emo­cjo­nal­nym, ek­spre­syj­nym śpie­wem oraz wy­raź­nym ryt­mem;


Soul (wy­mo­wa IPA: //, z ang. „dusza”) – po­pu­lar­ny ga­tu­nek mu­zy­ki roz­ryw­ko­wej pow­sta­ły w Sta­nach Zjed­no­czo­nych pod ko­niec lat 50. i na po­cząt­ku lat 60. XX wieku. Łączy w sobie ele­men­ty mu­zy­ki go­spel czar­no­skó­rych, rhythm and blu­e­sa, a czę­sto rów­nież jazzu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soulas

[czy­taj: sula] w li­te­ra­tu­rze: ga­tu­nek po­ez­ji pro­wan­sal­skiej, we­so­ła, ra­dos­na pieśń li­rycz­na, śpie­wa­na przez tru­ba­du­rów


Źródła:

SJP.pl

Soulowy

→ soul [czy­taj: soł­lo­wy]; soul


Źródła:

SJP.pl

Sound

w mu­zy­ce jaz­zo­wej i roc­ko­wej: spo­sób kształ­to­wa­nia dźwię­ku, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla da­ne­go so­li­sty albo ze­spo­łu


Sound – osada w An­glii, w hrab­stwie ce­re­mo­nial­nym Ches­hi­re, w dy­stryk­cie (uni­ta­ry aut­ho­ri­ty) Ches­hi­re East. Leży 29 km na po­łud­nio­wy wschód od mia­sta Che­ster i 238 km na pół­noc­ny za­chód od Lon­dy­nu. Miej­sco­wość liczy 233 miesz­kań­ców i 88 do­mostw (2004).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soundbar

[czy­taj: sałnd­bar] kom­pak­to­wy ze­staw do odt­wa­rza­nia dźwię­ku; belka dźwię­ko­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) elek­tron. ro­dzaj gło­śni­ka o bar­dzo sze­ro­kiej i wą­skiej obu­do­wie;


So­und­bar – przy­staw­ka umie­szcza­na naj­czę­ściej nad lub pod ekra­nem te­le­wi­zo­ra. Do­kład­niej jest to zin­te­gro­wa­ny sy­stem audio, nie­wy­ma­ga­ją­cy od użyt­kow­ni­ka żad­nej wie­dzy na temat pla­no­wa­nia roz­mie­szcze­nia ele­men­tów na­gło­śnie­nia. Zaj­mu­je on zde­cy­do­wa­nie mniej miej­sca niż pełny ze­staw kina do­mo­we­go. So­und­ba­ry mo­że­my po­dzie­lić na dwa ro­dza­je. Pier­wszy z nich to so­und­ba­ry pro­ste, zaś dru­gie to so­und­ba­ry za­gię­te de­dy­ko­wa­ne do te­le­wi­zo­rów z wy­gię­tym ekra­nem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soundtrack

[czy­taj: sałnd­trak] mu­zy­ka ze ścież­ki dźwię­ko­wej ja­kie­goś filmu


Źródła:

SJP.pl

Souplesse

[czy­taj: SUples] chwyt za­pa­śni­czy ma­ją­cy na celu prze­rzu­ce­nie prze­ciw­ni­ka za sie­bie; su­ples


Źródła:

SJP.pl

South

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Southampton

[czy­taj: sałf­hamp­ten]
1. mia­sto por­to­we i dy­strykt na po­łud­niu An­glii;
2. ka­na­dyj­ska wyspa na pół­noc­nym skra­ju Za­to­ki Hud­so­na;
3. dziel­ni­ca Ber­mu­dów;
4. mia­sto w USA


So­ut­hamp­ton – mia­sto por­to­we i dy­strykt ("uni­ta­ry aut­ho­ri­ty") w po­łud­nio­wej An­glii (Wiel­ka Bry­ta­nia), w hrab­stwie ce­re­mo­nial­nym Hamps­hi­re, po­ło­żo­ne nad uj­ściem rzek Test i It­chen do estu­a­rium So­ut­hamp­ton Water (od­no­ga cie­śni­ny So­lent, kanał La Man­che). W 2001 roku mia­sto li­czy­ło 234 224 miesz­kań­ców, a w 2021 – 246 620 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Souvenir

[czy­taj: su­we­nir]
1. po­da­ru­nek, upo­mi­nek pa­miąt­ko­wy; su­we­nir;
2. wspom­nie­nie, pa­mięć o kimś lub o czymś


So­u­ve­nir – pier­wszy sin­gel an­giel­skie­go ze­spo­łu OMD, po­cho­dzą­cy z trze­cie­go al­bu­mu stu­dyj­ne­go "Ar­chi­tec­tu­re & Mo­ra­li­ty". Sin­gel wy­da­no 4 sierp­nia 1981 za poś­red­nict­wem wyt­wór­ni DinDisc.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Souvlaki

[czy­taj: suwLAki] po­pu­lar­na po­tra­wa grec­ka w po­sta­ci szasz­ły­ka wie­przo­we­go, dro­bio­we­go lub ba­ra­nie­go; suv­la­ki, su­fla­ki


Źródła:

SJP.pl

Sowa

ptak z rzędu o tej samej naz­wie, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się dużą głową, ocza­mi osa­dzo­ny­mi fron­tal­nie, oto­czo­ny­mi pro­mie­ni­ście uło­żo­ny­mi pió­ra­mi, sil­nie za­krzy­wio­nym dzio­bem i ob­fi­tym upie­rze­niem; w Pol­sce wy­stę­pu­ją­cy w wielu ga­tun­kach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. dra­pież­ny ptak z rzędu nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Stri­gi­for­mes|ref=tak., o dużej gło­wie i oczach umie­szczo­nych z przo­du, po­lu­ją­cy nocą;

 (1.2) reg. mykol. czu­baj­ka kania

 (1.3) pot. osoba cho­dzą­ca bar­dzo późno spać

 (1.4) środ. uczn. osoba w oku­la­rach


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sowar

[czy­taj: seuA:r] w In­diach - ka­wa­le­rzy­sta albo po­li­cjant konny


Źródła:

SJP.pl

Sowała

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sowchoz

pań­stwo­we go­spo­dar­stwo rolne w Związ­ku Ra­dziec­kim


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pań­stwo­we go­spo­dar­stwo rolne w ZSRR


Sow­choz ( совхоз, od "советское хозяйство, so­wiet­sko­je chaz­jaj­stwo"; радгосп, od "радянське господарство", "rad­janś­ke ho­spo­dar­stwo") – pań­stwo­we go­spo­dar­stwo rolne, cha­rak­te­ry­stycz­ne dla go­spo­dar­ki ZSRR, gdzie wszyst­kie środ­ki pro­duk­cji i wyt­wo­rzo­ne pro­duk­ty sta­no­wi­ły włas­ność pań­stwa.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sowchozowy

przy­miot­nik od: sow­choz


Źródła:

SJP.pl

Sowchoźnik

osoba pra­cu­ją­ca w sow­cho­zie - pań­stwo­wym go­spo­dar­stwie rol­nym w Związ­ku Ra­dziec­kim


Źródła:

SJP.pl

Sowczyce

Sow­czy­ce (niem. "Schoffschütz") – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie ole­skim, w gmi­nie Oles­no.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość na­le­ża­ła ad­mi­ni­stra­cyj­nie do wo­je­wództ­wa czę­sto­chow­skie­go.

W miej­sco­wo­ści jest sta­cja ko­le­jo­wa Sow­czy­ce.


Źródła:

Wikipedia

Soweto

So­we­to – ze­spół gmin miej­skich w Po­łud­nio­wej Afry­ce, w pro­win­cji Ga­u­teng, w po­łud­nio­wo-za­chod­niej czę­ści Jo­han­nes­bur­ga. Około 1,7 mln miesz­kań­ców. (2008). Obec­nie pełni głów­nie funk­cje miesz­ka­nio­we dla lud­no­ści czar­nej. Czwar­te co do wiel­ko­ści mia­sto kraju.


Źródła:

Wikipedia

Sowi

zwią­za­ny z sową; cha­rak­te­ry­stycz­ny dla sowy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z sową, do­ty­czą­cy sowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do sowy

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (3.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla sowy, po­dob­ny do sowy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sowica

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny pu­szczy­ko­wa­tych


So­wi­ca – je­zio­ro wy­to­pi­sko­we na Po­je­zie­rzu Dzierz­goń­sko-Mo­rą­skim, po­ło­żo­ne w gmi­nie Pra­bu­ty, w po­wie­cie kwi­dzyń­skim, w woj. po­mor­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sowiciej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: so­wi­cie


Źródła:

SJP.pl

Sowie

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) C., Ms. lp. od: sowa


Źródła:

Wiktionary

Sowieciarz

po­tocz­nie: zwo­len­nik ide­o­lo­gii Związ­ku Ra­dziec­kie­go


Źródła:

SJP.pl

Sowieck

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto po­ło­żo­ne w ob­wo­dzie kró­le­wiec­kim, u uj­ścia Tylży do Niem­na;


So­wieck, Tylża ( Советск, "So­wietsk"; Til­sit; lit. "Tilžė;" ros. hist. Тылжа, "Tilża") – mia­sto w Rosji, w ob­wo­dzie kró­le­wiec­kim, w miej­skim okrę­gu So­wieck, po­ło­żo­ne u uj­ścia rzeki Tylży do Niem­na, przy gra­ni­cy z Litwą. W 2020 roku li­czy­ło ok. 39 tys. miesz­kań­ców.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sowiecki

ra­dziec­ki;
1. zwią­za­ny z or­ga­ni­za­cją wła­dzy pań­stwo­wej w Związ­ku Ra­dziec­kim, np. ustrój so­wiec­ki;
2. na­le­żą­cy do Związ­ku Ra­dziec­kie­go, do­ty­czą­cy tego pań­stwa, np. prze­mysł so­wiec­ki


przy­miot­nik

 (1.1) ra­dziec­ki, do­ty­czą­cy Związ­ku Ra­dziec­kie­go (Związ­ku So­cja­li­stycz­nych Re­pu­blik Ra­dziec­kich)

 (1.2) do­ty­czą­cy mia­sta So­wieck


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sowieckość

ze­spół cech ty­po­wych dla Związ­ku Ra­dziec­kie­go; ra­dziec­kość


Źródła:

SJP.pl

Sowiet

rada de­le­ga­tów ro­bot­ni­czych, chłop­skich lub żoł­nier­skich w okre­sie re­wo­lu­cji paź­dzier­ni­ko­wej w Rosji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. oby­wa­tel Związ­ku Ra­dziec­kie­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sowieta

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Związ­ku Ra­dziec­kie­go


Źródła:

Wiktionary

Sowietka

lek­ce­wa­żą­co o Ro­sjan­ce; So­wiet­ka, ruska (Ruska), ka­cap­ka


Źródła:

SJP.pl

Sowietolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie so­wie­to­lo­gii (krem­li­no­lo­gii); krem­li­no­log


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) eduk. polit. spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie so­wie­to­lo­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sowietologia

dzie­dzi­na nauk po­li­tycz­nych zaj­mu­ją­ca się za­gad­nie­nia­mi zwią­za­ny­mi z ustro­jem ko­mu­ni­stycz­nym, w szcze­gól­no­ści pro­ble­ma­mi po­li­tycz­no-ustro­jo­wy­mi Związ­ku Ra­dziec­kie­go; krem­li­no­lo­gia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) eduk. wie­dza o ZSRR;


So­wie­to­lo­gia, krem­li­no­lo­gia – dział hi­sto­rii i po­li­to­lo­gii obej­mu­ją­cy ca­łoksz­tałt wie­dzy o ZSRR. W in­nych kra­jach sto­su­je się czę­ściej ter­min krem­li­no­lo­gia (Kreml sy­no­ni­mem wła­dzy), co pod­kre­śla, że obiek­tem badań jest Rosja także po upad­ku ZSRR.

Mul­ti­dy­scy­pli­nar­na dzie­dzi­na nauki zaj­mu­ją­ca się z de­fi­ni­cji fe­no­me­nem Związ­ku So­wiec­kie­go (i jego państw sa­te­li­tar­nych), ana­li­zą po­wyż­sze­go fe­no­me­nu w kon­tek­ście so­cjo­lo­gii, so­cjo­tech­ni­ki wła­dzy, ma­te­ma­tycz­nej te­o­rii gier, te­o­rii eko­no­mii i fi­nan­sów etc.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sowietologiczny

→ so­wie­to­lo­gia


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z so­wie­to­lo­gią


Patrz:sowietologia

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sowietożerca

za­cię­ty, nie­prze­jed­na­ny wróg so­wie­tów i ZSRR


Źródła:

SJP.pl

Sowiety

or­ga­ni­za­cja po­li­tycz­na w cza­sie re­wo­lu­cji paź­dzier­ni­ko­wej w Rosji, zło­żo­na z de­le­ga­tów ro­bot­ni­czych, chłop­skich i żoł­nier­skich


Źródła:

SJP.pl

Sowietyzacja

1. na­rzu­ca­nie przez ZSRR pań­stwom od niego za­leż­nym włas­nych form ustro­jo­wych i dok­tryn ide­o­lo­gicz­nych;
2. okre­śle­nie prze­mian za­cho­dzą­cych w men­tal­no­ści zbio­ro­wej i jed­nost­ko­wej w spo­łe­czeń­stwach kra­jów ko­mu­ni­stycz­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. polit. na­rzu­ca­nie ra­dziec­kie­go sy­ste­mu po­li­tycz­ne­go przez Zwią­zek Ra­dziec­ki kra­jom od niego za­leż­nym


So­wie­ty­za­cja (z od: "cовет" ("so­wiet")) – rada; "So­wiet­ska­ja Ros­si­ja" – Rosja So­wiec­ka, "So­wiet­skij Sojuz" – ZSRR, Zwią­zek So­wiec­ki) – na­rzu­ce­nie siłą mi­li­tar­ną ustro­ju so­wiec­kie­go: Ukra­i­nie (1919–20), Azer­bej­dża­no­wi (1920), Ar­me­nii (1920), Gruz­ji (1921), Mon­go­lii (1924), na­stęp­nie oku­po­wa­nym i anek­to­wa­nym wschod­nim te­re­nom Pol­ski (1939), Lit­wie, Łot­wie i Esto­nii (1940), wresz­cie po II woj­nie świa­to­wej kra­jom bloku wschod­nie­go uza­leż­nio­nym przez ZSRR.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sowietyzacyjny

→ so­wie­ty­za­cja


Patrz:sowietyzacja

Źródła:

SJP.pl

Sowietyzm

1. ze­spół cech i za­cho­wań wła­ści­wych so­wie­tom;
2. ide­o­lo­gia ko­mu­ni­stycz­na w wer­sji ist­nie­ją­cej w ZSRR;
3. prze­ję­ty wyraz lub fraza ty­po­wa dla ję­zy­ka ro­syj­skie­go epoki ZSRR bądź na nim wzo­ro­wa­na


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) polit. okre­śle­nie sy­ste­mu po­li­tycz­ne­go i eko­no­micz­ne­go stwo­rzo­ne­go w Związ­ku So­wiec­kim


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sowietyzować

pod­da­wać wpły­wom so­wiec­kim, roz­sze­rzać wpły­wy so­wiec­kie, na­da­wać cze­muś cechy ty­po­wo so­wiec­kie


Źródła:

SJP.pl

Sowina

nazwa kilku wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sowiniec

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sowinko

So­win­ko (niem. "Neu Zowen") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ko­sza­liń­skim, w gmi­nie Po­la­nów. Wieś jest sie­dzi­bą so­łect­wa "So­win­ka" w któ­re­go skład wcho­dzi rów­nież miej­sco­wość Ko­ścier­nicz­ka.

We­dług da­nych z 1 stycz­nia 2011 roku wieś li­czy­ła 129 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wikipedia

Sowio

przy­słó­wek

 (1.1) na spo­sób sowi


Źródła:

Wiktionary

Sowiogórski

przy­miot­nik

 (1.1) przym. od Góry Sowie

 (1.2) przym. od Sowia Góra


Źródła:

Wiktionary

Sowiooki

po­e­tyc­ko: ma­ją­cy mądre, duże oczy, po­dob­ne do oczu sowy


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma oczy po­dob­ne do oczu sowy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sowitszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: so­wi­ty


Źródła:

SJP.pl

Sowity

książ­ko­wo: bar­dzo ob­fi­ty, szczo­dry, bo­ga­ty; suty, znacz­ny


przy­miot­nik

 (1.1) książk. bar­dzo znacz­ny, ob­fi­ty, bo­ga­ty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sowizdrzalski

wła­ści­wy so­wiz­drza­ło­wi, taki jak w li­te­ra­tu­rze, któ­rej bo­ha­te­rem był so­wiz­drzał - uo­so­bie­nie lu­do­wej mą­dro­ści i hu­mo­ru; hu­mo­ry­stycz­ny, żar­to­bli­wy, bła­zeń­ski


Źródła:

SJP.pl

Sowizdrzalstwo

rzad­ko: ogół cech wła­ści­wych so­wiz­drza­ło­wi - żar­tow­ni­sio­wi uo­sa­bia­ją­ce­mu lu­do­wą mą­drość i humor


Źródła:

SJP.pl

Sowizdrzał

1. żar­tow­niś wy­stę­pu­ją­cy w li­te­ra­tu­rze lu­do­wej od XVI wieku, po­pu­lar­nej w całej Eu­ro­pie;
2. osoba trzpio­to­wa­ta, nie­po­waż­na; trzpiot, żar­tow­niś, we­so­łek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) przest. żar­tow­niś cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się prze­śmiew­czą i nie­po­kor­ną po­sta­wą wobec wy­so­ko po­sta­wio­nych osób oraz wobec ofi­cjal­nych norm spo­łecz­no-kul­tu­ro­wych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sowiński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sownik

ro­dzaj no­wog­wi­nej­skich pta­ków z ro­dzi­ny sow­ni­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. owa­do­żer­ny ptak z ro­dzi­ny zmierzch­ni­ków pro­wa­dzą­cy nocny tryb życia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sownikowe

rząd pta­ków ne­o­gna­tycz­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ae­got­he­li­for­mes|ref=tak., rząd pta­ków z in­fra­gro­ma­dy pta­ków ne­o­gna­tycz­nych;


Sow­ni­ko­we (Ae­got­he­li­for­mes) – mo­no­ty­po­wy rząd pta­ków z in­fra­gro­ma­dy pta­ków ne­o­gna­tycz­nych (Ne­o­gnat­hae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sownikowy

o ce­chach sow­ni­ko­wych (rząd pta­ków)


Źródła:

SJP.pl

Sowno

nazwa kilku wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sowula

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sowy

ptak z rzędu o tej samej naz­wie, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się dużą głową, ocza­mi osa­dzo­ny­mi fron­tal­nie, oto­czo­ny­mi pro­mie­ni­ście uło­żo­ny­mi pió­ra­mi, sil­nie za­krzy­wio­nym dzio­bem i ob­fi­tym upie­rze­niem; w Pol­sce wy­stę­pu­ją­cy w wielu ga­tun­kach


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Stri­gi­for­mes|ref=tak., rząd pta­ków z in­fra­gro­ma­dy pta­ków ne­o­gna­tycz­nych;


Sowy (Stri­gi­for­mes) – rząd pta­ków z in­fra­gro­ma­dy pta­ków ne­o­gna­tycz­nych (Ne­o­gnat­hae). Obej­mu­je ga­tun­ki dra­pież­ne, które przy­sto­so­wa­ły się do po­lo­wa­nia w dzień i o zmro­ku, choć niek­tó­re ga­tun­ki pro­wa­dzą nocny tryb jak "Tyto alba", "Strix ne­bu­lo­sa" i Strix aluco to więk­szość ga­tun­ków mo­że­my za­li­czyć do sów o ak­tyw­no­ści dzien­nej, a do­kład­nie zmro­ko­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soyka

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sozant

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Sozański

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sozolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie so­zo­lo­gii


Źródła:

SJP.pl

Sozologia

nauka zaj­mu­ją­ca się pro­ble­ma­mi ochro­ny przy­ro­dy i jej za­so­bów


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. nauka i dy­scy­pli­na stu­diów o ochro­nie śro­do­wi­ska przy­rod­ni­cze­go przed de­struk­cyj­nym wpły­wem cy­wi­li­za­cji;


So­zo­lo­gia (gr. sódzo=ochra­niam, só­dze­in=ochra­niać + lógos=nauka) – nauka o czyn­nej ochro­nie śro­do­wi­ska na­tu­ral­ne­go, nauka zaj­mu­ją­ca się pro­ble­ma­mi ochro­ny śro­do­wi­ska, przy­czy­na­mi i na­stęp­stwa­mi nie­ko­rzyst­nych zmian w struk­tu­rze i funk­cjo­no­wa­niu ukła­dów przy­rod­ni­czych (eko­lo­gicz­nych), zmian wy­ni­ka­ją­cych z roz­wo­ju cy­wi­li­za­cji oraz spo­so­ba­mi za­po­bie­ga­nia im i ła­go­dze­nia ich skut­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sozologicznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób so­zo­lo­gicz­ny


Źródła:

Wiktionary

Sozologiczny

zwią­za­ny z so­zo­lo­gią - nauką zaj­mu­ją­cą się pro­ble­ma­mi ochro­ny przy­ro­dy i jej za­so­bów


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy so­zo­lo­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sozopol

mia­sto w Buł­ga­rii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. buł­gar­ski ku­rort nad Mo­rzem Czar­nym;


So­zo­pol ( Созопол, "So­zo­poł", Σωζόπολις, Süzebolu) – buł­gar­skie mia­sto po­ło­żo­ne 30 ki­lo­me­trów na po­łud­nie od Bur­ga­su na po­łud­nio­wym wy­brze­żu buł­gar­skie­go Morza Czar­ne­go; w ob­wo­dzie Bur­gas. Sie­dzi­ba ad­mi­ni­stra­cyj­na gminy So­zo­pol. We­dług da­nych Na­ro­do­we­go In­sty­tu­tu Sta­ty­stycz­ne­go w Buł­ga­rii z 31 grud­nia 2011 mia­sto li­czy­ło 4285 miesz­kań­ców. Mia­sto hi­sto­rycz­nie było waż­nym oś­rod­kiem hand­lo­wym; współ­cze­śnie jest zna­nym ku­ror­tem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sozopolski

przy­miot­nik od: So­zo­pol (mia­sto w Buł­ga­rii)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z So­zo­po­lem, do­ty­czą­cy So­zo­po­la


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sozotechnika

środ­ki i dzia­ła­nia tech­nicz­ne, które mają na celu ochro­nę przy­ro­dy przed ni­szczy­ciel­skim dzia­ła­niem prze­my­słu


Źródła:

SJP.pl

Soćko

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Soła

rzeka, prawy do­pływ Wisły


Soła – rzeka w po­łud­nio­wej Pol­sce. Prze­pły­wa ko­lej­no przez: Kot­li­nę Ży­wiec­ką, Be­skid Mały, Po­gó­rze Ślą­skie oraz Kot­li­nę Oś­wię­cim­ską i jest pier­wszym dużym pra­wo­brzeż­nym do­pły­wem Wisły. Dłu­gość 88,9 km, po­wierzch­nia do­rze­cza bli­sko 1,4 tys. km². Śred­ni prze­pływ 18,8 m³ na se­kun­dę, prze­pływ mi­ni­mal­ny 1 m³/s, prze­pływ mak­sy­mal­ny za­re­je­stro­wa­ny w 1958 roku w Tres­nej 1382 m³/s. Po­ten­cjał po­wo­dzio­wy Soły jest bar­dzo po­waż­ny i zaj­mu­je ona dru­gie miej­sce po Du­naj­cu wśród kar­pac­kich do­pły­wów Wisły.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Soława

rzeka w Niem­czech; Sala


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w Tu­ryn­gii, w Niem­czech, lewy do­pływ Łaby;


So­ła­wa ( Saale) – rzeka w Niem­czech (Tu­ryn­gia). Lewy do­pływ Łaby (uj­ście po­wy­żej Mag­de­bur­ga).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Soławski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z So­ła­wą, do­ty­czą­cy So­ła­wy


Źródła:

Wiktionary

Sołdacki

przy­miot­nik od: soł­dat


Źródła:

SJP.pl

Sołdactwo

1. po­gard­li­wie: żoł­nie­rze, zwła­szcza ro­syj­scy; soł­da­ci;
2. daw­niej: spo­sób bycia wła­ści­wy żoł­da­kom; żoł­dact­wo, sol­da­te­ska


Źródła:

SJP.pl

Sołdat

po­gard­li­wie: żoł­nierz, szcze­gól­nie ro­syj­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) po­gard. żoł­nierz, zwła­szcza ro­syj­ski

 (1.2) żoł­dak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sołdatka

po­gard­li­wie: żoł­nier­ka, szcze­gól­nie ro­syj­ska


Źródła:

SJP.pl

Sołecki

→ soł­tys; soł­ty­si, soł­ty­so­wy, soł­ty­sow­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z so­łect­wem, do­ty­czą­cy so­łect­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sołectwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) adm. jed­nost­ka po­moc­ni­cza gminy obej­mu­ją­ca jedną lub kilka wsi;


So­łect­wo – jed­nost­ka po­moc­ni­cza gminy we współ­czes­nej Pol­sce, cha­rak­te­ry­stycz­na głów­nie dla ob­sza­rów wiej­skich. Ob­szar, za­kres dzia­ła­nia so­łect­wa i jego or­ga­nów okre­śla rada gminy w sta­tu­cie so­łect­wa.

We­dług stanu z dnia 31 grud­nia 2024 roku w Pol­sce było 40 824 so­łectw.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sołeczno

So­łecz­no – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie wrze­siń­skim, w gmi­nie Wrze­śnia.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go

W po­bli­żu miej­sco­wo­ści znaj­du­je się Miej­sce Ob­słu­gi Po­dróż­nych (MOP So­łecz­no) dla ja­dą­cych Au­to­stra­dą A2 w kie­run­ku Poz­na­nia.


Źródła:

Wikipedia

Sołedar

mia­sto na Ukra­i­nie


So­łe­dar ( Соледар) – mia­sto na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie do­niec­kim, w re­jo­nie bach­muc­kim, sie­dzi­ba hro­ma­dy.

Sta­cja ko­le­jo­wa. Mia­sto gór­nict­wa soli ka­mien­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sołek

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sołokija

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka wschod­niej Pol­sce i na za­cho­dzie Ukra­i­ny, do­pływ Bugu;


Zo­bacz też: So­ło­ki­ja w in­nych zna­cze­niach tej nazwy.

So­ło­ki­ja ( Солокія "So­ło­ki­ja") – rzeka w po­łud­nio­wo-wschod­niej Pol­sce i na za­cho­dzie Ukra­i­ny, w do­rze­czu Wisły, do­pływ Bugu.

Dłu­gość – 71 km, po­wierzch­nia zlew­ni – 939 km². Źró­dła w Pol­sce, na pół­noc od To­ma­szo­wa Lu­bel­skie­go, na pół­noc­nych sto­kach Roz­to­cza.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sołonczak

gleba te­re­nów su­chych, za­wie­ra­ją­ca w gór­nych war­stwach dużo łatwo roz­pu­szczal­nych soli, głów­nie soli ka­mien­nej


Źródła:

SJP.pl

Sołowiecki

→ Wyspy So­ło­wiec­kie


Patrz:Wyspy Sołowieckie

Źródła:

SJP.pl

Sołowiej

naz­wi­sko


So­ło­wiej – dawny za­ścia­nek na Lit­wie, w okrę­gu wi­leń­skim, w re­jo­nie igna­liń­skim, w gmi­nie Cej­ki­nie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sołowiow

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sołowjow

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sołowow

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sołtyków

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Sołtys

prze­wod­ni­czą­cy so­łect­wa; w Śred­nio­wie­czu osoba do­ko­nu­ją­ca lo­ka­cji osad na pra­wie nie­miec­kim


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) adm. organ wy­ko­naw­czy w so­łect­wie, przed­sta­wi­ciel lo­kal­nej spo­łecz­no­ści

 (1.2) hist. przed­sta­wi­ciel fe­u­da­ła sto­ją­cy na czele wsi lo­ko­wa­nej na pra­wie nie­miec­kim


Soł­tys (pier­wot­nie od łac. scho­la­sti­cus, z niem. "Schuld­he­iss", "Schult­he­iss", "Schultheiß", "Schol­tis", "Schul­te(s)" i "Schulz(e)", "sę­dzia", "ten, który wska­zu­je win­ne­go"; forma ła­ciń­ska "scul­te­tus", "solt­he­tus") – przed­sta­wi­ciel lo­kal­nej spo­łecz­no­ści, prze­waż­nie wiej­skiej. Jego rola po­czą­wszy od śred­nio­wie­cza ule­ga­ła po­waż­nym zmia­nom. Od 1990 roku w Pol­sce jest or­ga­nem wy­ko­naw­czym so­łect­wa, a or­ga­nem na­drzęd­nym wobec soł­ty­sa jest wójt, któ­re­go kom­pe­ten­cje obej­mu­ją całą gminę.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sołtysek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sołtysi

→ soł­tys; soł­ty­sow­ski, soł­ty­so­wy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sołtysiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sołtysik

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sołtysiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sołtyska

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) żona soł­ty­sa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sołtysostwo

urząd spra­wo­wa­ny przez soł­ty­sa; soł­ty­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hist. grunt, zie­mia, do któ­rej był przy­wią­za­ny urząd soł­ty­sa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sołtysowa

mał­żon­ka soł­ty­sa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) żona soł­ty­sa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sołtysować

spra­wo­wać urząd soł­ty­sa


Źródła:

SJP.pl

Sołtysowski

→ soł­tys; soł­ty­si, soł­ty­so­wy


Źródła:

SJP.pl

Sołtysowy

→ soł­tys; soł­ty­si, soł­ty­sow­ski


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) taki, który na­le­ży do soł­ty­sa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sołtystwo

prze­sta­rza­łe: urząd spra­wo­wa­ny przez soł­ty­sa; soł­ty­so­stwo


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sołtysówka

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) dom soł­ty­sa


So­ty­sów­ka – potok, prawy do­pływ Fi­lip­czań­skie­go Po­to­ku.

Zlew­nia po­to­ku obej­mu­je do­lin­kę na za­chod­nich sto­kach Zgo­rze­li­sko­we­go Dzia­łu na Po­gó­rzu Bu­ko­wiń­skim w miej­sco­wo­ści Małe Ciche w gmi­nie Po­ro­nin. Do­lin­ka ta opada na za­chód spod za­ko­la Drogi Os­wal­da Bal­ze­ra, w miej­scu, gdzie od­ga­łę­zia się od niej na po­łud­nie droga na po­la­nę Zgo­rze­li­sko.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Sołtysówna

daw­niej: córka soł­ty­sa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) córka soł­ty­sa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sołuniec

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. miesz­ka­niec So­łu­nia (Sa­lo­nik)


Źródła:

Wiktionary

Sołuń

daw­niej: Sa­lo­ni­ki (mia­sto w Gre­cji)


Źródła:

SJP.pl

Sołuński

→ Sołuń (daw­niej: Sa­lo­ni­ki)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. zwią­za­ny z So­łu­niem, do­ty­czą­cy So­łu­nia (współcz. Sa­lo­ni­ki)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Sołżenicyn

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Sońka

zdrob­nie­nie od: Sonia


Sońka – po­wieść Igna­ce­go Kar­po­wi­cza opu­bli­ko­wa­na w 2014 roku. Jej akcja roz­gry­wa się na Pod­la­siu. Jej bo­ha­ter­ką jest nie­pi­śmien­na chłop­ka, Sonia, która w mło­do­ści miała ro­mans z żoł­nie­rzem SS. Po la­tach spo­ty­ka ją modny re­ży­ser te­a­tral­ny z War­sza­wy i po­sta­na­wia prze­ro­bić jej hi­sto­rię na spek­takl.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sońsk

Sońsk – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie cie­cha­now­skim, sie­dzi­ba władz gminy Sońsk.

W la­tach 1954–1972 wieś była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Sońsk.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa cie­cha­now­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Soński

przy­miot­nik od: Sońsk


Źródła:

SJP.pl

Sośnia

Zo­bacz też: So­śnia w in­nych zna­cze­niach tej nazwy.

So­śnia – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie gra­jew­skim, w gmi­nie Ra­dzi­łów.

W la­tach 1975–1998 wieś ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa łom­żyń­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Sośniak

lasek sos­no­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. za­gaj­nik sos­no­wy, młode sosny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sośnianin

miesz­ka­niec Sośna (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sośnianka

miesz­kan­ka Sośna (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sośniański

→ So­śnie (wieś w Pol­sce); so­śnień­ski


Źródła:

SJP.pl

Sośnica

drze­wo igla­ste z ro­dzi­ny cy­pry­so­wa­tych (Scia­do­pi­tys ver­ti­cil­la­ta), po­cho­dzą­ce z Ja­po­nii


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sośnicki

naz­wi­sko


Patrz:Sośnica

Źródła:

SJP.pl

Sośnicowice

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w po­łud­nio­wej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie gli­wic­kim;


}|-

So­śni­co­wi­ce (do­dat­ko­wa nazwa w j. niem. Kieferstädtel, Bo­ro­vi­ce) – mia­sto w po­łud­nio­wej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie gli­wic­kim, sie­dzi­ba władz gminy miej­sko-wiej­skiej So­śni­co­wi­ce.

We­dług da­nych z 31 grud­nia 2023 r. mia­sto miało 1958 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sośnicowicki

przy­miot­nik od: So­śni­co­wi­ce


Źródła:

SJP.pl

Sośnicowiczanin

miesz­ka­niec So­śni­co­wic (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sośnicowiczanka

miesz­kan­ka So­śni­co­wic (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Sośnierz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sośnieński

→ So­śnie (wieś w Pol­sce); so­śniań­ski


Źródła:

SJP.pl

Sośnik

część sochy do spulch­nia­nia roli; sosz­nik


Zo­bacz też: So­śnik – inne wznie­sie­nia.

So­śnik (daw­niej niem. "Kie­fer­busch'l") – nie­wiel­kie wznie­sie­nie na wy­so­ko­ści 580–690 m n.p.m. znaj­du­ją­ca się w Ma­sy­wie Śnież­ni­ka w Su­de­tach, na te­re­nie Śnież­nic­kie­go Parku Kra­jo­bra­zo­we­go, któ­re­go gra­ni­ca bie­gnie u jego pod­nó­ża.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sośnina

1. las sos­no­wy; cho­i­na
2. ga­łę­zie sosny
3. drew­no sosny; sosna


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) las lub za­gaj­nik sos­no­wy

 (1.2) drew­no z sosny

 (1.3) świe­żo ścię­te ga­łę­zie sosny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Sośninka

wieś w Pol­sce


So­śnin­ka – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie gar­wo­liń­skim, w gmi­nie Ła­ska­rzew.

W la­tach 1975−1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sied­lec­kie­go.

Po­pu­la­cja So­śnin­ki (wraz z Onu­fry­no­wem) wy­no­si ok.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sośno

wieś w Pol­sce


Sośno – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie sę­po­leń­skim, w gmi­nie Sośno na tra­sie za­wie­szo­nej linii ko­le­jo­wej nr 240 Więc­bork – Pruszcz-Ba­gie­ni­ca.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Sośwa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka w ob­wo­dzie swier­dłow­skim Rosji, prawy do­pływ Tawdy

 (1.2) geogr. hy­dron. zob. Sośwa Pół­noc­na.


Źródła:

Wiktionary

Soż

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka na Bia­ło­ru­si i w Rosji, lewy do­pływ Dnie­pru;


Soż (biał., ros., ukr. Сож, "Sož") – rzeka na Bia­ło­ru­si i w Rosji, lewy do­pływ Dnie­pru. Dłu­gość 648 km.

Soż prze­pły­wa przez Homel, dru­gie pod wzglę­dem wiel­ko­ści mia­sto Bia­ło­ru­si, gdzie śred­nie na­tę­że­nie prze­pły­wu rzeki wy­no­si 207 m³/s. Po­wierzch­nia do­rze­cza wy­no­si 42 100 km². Niek­tó­re do­pły­wy:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia