Ryan

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Ryanair

[czy­taj: rajan-er] ir­landz­ki prze­woź­nik ofe­ru­ją­cy tanie prze­wo­zy lot­ni­cze


Ry­a­na­ir – ir­landz­ka tania linia lot­ni­cza z sie­dzi­bą w Du­bli­nie. Flota Ry­a­na­ir liczy 624 sa­mo­lo­ty typu Bo­e­ing 737-800 oraz Bo­e­ing 737 MAX 8-200.

W 2016 był naj­więk­szą w Eu­ro­pie i jedną z naj­więk­szych na świe­cie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryb.

skrót od: ry­bo­łów­stwo (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


skrót w funk­cji przy­miot­ni­ka

 (1.1) = ry­bac­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryba

przed­sta­wi­ciel gro­ma­dy obej­mu­ją­cej około 20 tys. ga­tun­ków zmien­no­ciepl­nych krę­gow­ców wod­nych, przy­sto­so­wa­nych do życia w wo­dzie (m.in. od­dy­cha­nie skrze­la­mi, koń­czy­ny w po­sta­ci płetw)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. zwie­rzę z gro­ma­dy krę­gow­ców, ży­ją­ce w wo­dzie;

 (1.2) spoż. mięso ryb (1.1) bę­dą­ce su­row­cem spo­żyw­czym i da­niem;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybacki

zwią­za­ny z ry­ba­kiem, ry­ba­ka­mi


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z ry­bact­wem i ry­ba­ka­mi, do­ty­czą­cy ry­bact­wa i ry­ba­ków


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybackość

→ ry­bac­ki


Patrz:rybacki

Źródła:

SJP.pl

Rybactwo

zawód, za­ję­cie ry­ba­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ho­dow­la i ło­wie­nie stwo­rzeń wod­nych;


Ry­bact­wo (go­spo­dar­ka ry­bac­ka) – ze­spół pla­no­wa­nych i sko­or­dy­no­wa­nych czyn­no­ści ma­ją­cych na celu ra­cjo­nal­ne go­spo­da­ro­wa­nie or­ga­niz­ma­mi wod­ny­mi w myśl zasad eko­no­mii i zgod­nie z za­ło­że­nia­mi ochro­ny przy­ro­dy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rybaczek

1. ko­bie­ta zaj­mu­ją­ca się po­ło­wem ryb;
2. żona ry­ba­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od rybak

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od ry­bacz­ka

 (2.2) D. od ry­bacz­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybaczka

1. ko­bie­ta zaj­mu­ją­ca się po­ło­wem ryb;
2. żona ry­ba­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta rybak

 (1.2) żona ry­ba­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybaczki

dam­skie spod­nie się­ga­ją­ce do po­ło­wy łydek


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) spod­nie z no­gaw­ka­mi skró­co­ny­mi pod ko­la­na­mi

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp. od rzecz. ry­bacz­ka

 (2.2) M. lm. od rzecz. ry­bacz­ka

 (2.3) W. lm. od rzecz. ry­bacz­ka


Ry­bacz­ki (Ce­ry­li­nae) – po­dro­dzi­na pta­ków z ro­dzi­ny zi­mo­rod­ko­wa­tych (Al­ce­di­ni­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rybaczy

przy­miot­nik

 (1.1) daw. ry­bac­ki

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 3os. lp. ter. od: ry­ba­czyć


Źródła:

Wiktionary

Rybaczyć

po­tocz­nie: łowić ryby, węd­ko­wać; ry­ba­ko­wać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) przest. lub gwara. być ry­ba­kiem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybak

osoba trud­nią­ca się ło­wie­niem ryb


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ryb. czło­wiek trud­nią­cy się za­wo­do­wo ło­wie­niem ryb;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) gw-pl|oko­li­ce Kras­no­jar­ska. na­le­śnik z tar­tych ziem­nia­ków


Rybak – osoba trud­nią­ca się ry­bo­łów­stwem, utrzy­mu­ją­ca się z po­ło­wu ryb i in­nych owo­ców morza (frut­ti di mare) – kre­we­tek, małży itp. Sło­wem tym współ­cze­śnie okre­śla się za­rów­no osoby wy­ko­nu­ją­ce ten zawód w po­je­dyn­kę (na morzu – rzad­ko) lub w nie­wiel­kich, kil­ku­o­so­bo­wych ze­spo­łach, pły­wa­ją­cych na kil­ku­to­no­wych ku­trach (ry­bact­wo), jak rów­nież ma­ry­na­rzy wiel­kich jed­no­stek oce­a­nicz­nych (ry­bo­łów­stwo prze­my­sło­we).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rybaki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. Pri­morsk (eg­zo­nim wa­rian­to­wy);


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Rybakiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rybakow

Ry­ba­kow, ros. Рыбаков – po­pu­lar­ne (118 na li­ście) naz­wi­sko ro­syj­skie, w ję­zy­ku an­giel­skim jako "Ry­ba­kov".


Źródła:

Wikipedia

Rybakowate

o ce­chach ry­ba­ko­wa­tych (ro­dzi­na nie­to­pe­rzy)


Ry­ba­ko­wa­te, ry­ba­ki (Noc­ti­lio­ni­dae) – mo­no­ty­po­wa ro­dzi­na ssa­ków z po­drzę­du mrocz­koksz­tałt­nych (Ve­sper­ti­lio­ni­for­mes) w obrę­bie rzędu nie­to­pe­rzy (Chi­rop­te­ra).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rybakowaty

o ce­chach ry­ba­ko­wa­tych (ro­dzi­na nie­to­pe­rzy)


Źródła:

SJP.pl

Rybakować

po­tocz­nie: łowić ryby, węd­ko­wać; ry­ba­czyć


Źródła:

SJP.pl

Rybakowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Rybakowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rybakówka

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Rybarczyk

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. syn ry­ba­ka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rybarski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rybarz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. rybak


Źródła:

Wiktionary

Rybarzowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Rybawiryna

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ana­lo­gów nu­kle­o­zy­dów pu­ry­no­wych, sto­so­wa­ny jako śro­dek prze­ciw­wi­ru­so­wy


Ry­ba­wi­ry­na – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ana­lo­gów nu­kle­o­zy­dów. Sto­so­wa­na jest jako lek prze­ciw­wi­ru­so­wy w cięż­kich za­ka­że­niach wi­ru­sem RSV, wi­ru­sem HCV (w po­łą­cze­niu z in­ter­fe­ro­na­mi alfa-2) i w in­nych in­fek­cjach wi­ru­so­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rybałt

dawny śpie­wak pie­śni re­li­gij­nych, aktor


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. śred­nio­wiecz­ny śpie­wak ko­ściel­ny

 (1.2) hist. śred­nio­wiecz­ny wę­drow­ny aktor lub muzyk


Ry­bałt (z wł. "ri­bal­do") – w sta­ro­pol­szczyź­nie okre­śle­nie ar­ty­stów sztu­ki ple­bej­skiej (miej­skiej), naj­czę­ściej wę­drow­nych śpie­wa­ków, sztuk­mi­strzów, mu­zy­kan­tów i ak­to­rów. Ry­bałt był jed­no­o­so­bo­wym przed­sta­wi­cie­lem sztu­ki ży­we­go planu. Upra­wiał wszyst­kie ga­tun­ki mu­zycz­no-li­te­rac­ko-ta­necz­no-cyr­ko­we. Po­słu­gi­wał się ję­zy­kiem na­ro­do­wym. Ry­bał­ci upra­wia­li także, prze­waż­nie ano­ni­mo­wą twór­czość li­te­rac­ką – ko­me­dia ry­bał­tow­ska i li­te­ra­tu­ra ry­bał­tow­ska, które zy­ski­wa­ły po­pu­lar­ność szcze­gól­nie w XVII wieku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rybałtowski

przy­miot­nik od: ry­bałt


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. odrzecz. zwią­za­ny z ry­bał­tem (zwy­kle wę­drow­nym)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybcia

ry­beń­ka, ry­becz­ka;
1. pie­szczot­li­wie o rybie;
2. pie­szczot­li­wie o bli­skiej oso­bie


Źródła:

SJP.pl

Rybczewice

gmina wiej­ska w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rybczewicki

przy­miot­nik od: Ryb­cze­wi­ce


Źródła:

SJP.pl

Rybczyzna

wieś w Pol­sce


Ryb­czyz­na – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie gra­jew­skim, w gmi­nie Raj­gród.

Wieś kró­lew­ska sta­ro­stwa raj­grodz­kie­go w ziemi biel­skiej wo­je­wództ­wa pod­la­skie­go w 1795 roku. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa łom­żyń­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rybczyński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rybeczka

ryb­cia, ry­beń­ka;
1. pie­szczot­li­wie o rybie;
2. pie­szczot­li­wie o bli­skiej oso­bie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: rybka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybeńka

ryb­cia, ry­becz­ka;
1. pie­szczot­li­wie o rybie;
2. pie­szczot­li­wie o bli­skiej oso­bie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: ryba


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybi

1. zwią­za­ny z rybą, np. rybia ość; rybny;
2. prze­no­śnie: po­zba­wio­ny za­pa­łu, ży­wio­ło­wo­ści; zimny, obo­jęt­ny, nie­czu­ły


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z rybą, do­ty­czą­cy ryby

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do ryby

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (3.1) taki, jak u ryby


Rybi, Rybi Potok – potok, prawy do­pływ Ka­mie­ni­cy o dłu­go­ści ok. 1,5 km i spad­ku 100 m/km.

Wy­pły­wa z za­chod­nich sto­ków Ma­go­rzy­cy. Ma kilka źró­dło­wych cie­ków wy­pły­wa­ją­cych na wy­so­ko­ści 800–850 m, jeden z nich wy­pły­wa spod Nowej Po­la­ny. Ucho­dzi do Ka­mie­ni­cy po­ni­żej Rzek, czę­ści wsi Lu­bo­mierz w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie li­ma­now­skim, w gmi­nie Msza­na Dolna. Zbo­cza do­li­ny Ry­bie­go Po­to­ku po­ra­sta jo­dło­wy las regla dol­ne­go. Jest to jedna z nie­licz­nych po­zo­sta­ło­ści daw­nej pu­szczy gor­czań­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rybiarka

1. ry­biar­ka duża - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny pu­szczy­ko­wa­tych;
2. daw­niej: ry­bacz­ka


Ry­biar­ka – skała na pół­wy­spie Bu­chwałd w miej­sco­wo­ści Nie­dzi­ca, w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie no­wo­tar­skim, w gmi­nie Łap­sze Niżne.

Skała zbu­do­wa­na jest z wa­pie­ni. Znaj­du­je się w pół­noc­nym wy­brze­żu pół­wy­spu Bu­chwałd i opada nie­mal pio­no­wy­mi ścia­na­mi o wy­so­ko­ści kil­ku­dzie­się­ciu me­trów do sztucz­ne­go zbior­ni­ka wod­ne­go, jakim jest Je­zio­ro Czorsz­tyń­skie, a jej wierz­cho­łek wzno­si się około 100 m nad taflą wody w tym zbior­ni­ku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rybiarz

1. po­tocz­nie:
a) osoba lu­bią­ca jeść ryby;
b) sprze­daw­ca ryb;
c) ho­dow­ca ryb;
2. daw­niej: rybak


Źródła:

SJP.pl

Rybice

Ry­bi­ce – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ka­mień­skim, w gmi­nie Świerz­no.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa szcze­ciń­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Rybicki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rybieniecki

przy­miot­nik od: Ry­bien­ko


Źródła:

SJP.pl

Rybienko

wieś w Pol­sce


Ry­bien­ko (kaszb. "Rëbienkò" lub też "Rëbinkò", niem. "Alt­ham­mer") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie wej­he­row­skim, w gmi­nie Gnie­wi­no.

Miej­sco­wość jest czę­ścią skła­do­wą so­łect­wa "Rybno".

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa gdań­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rybieński

przy­miot­nik od: Rybno


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Rybna, zwią­za­ny z Ryb­nem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybik

owad z rzędu szcze­cio­gon­ków, szkod­nik pro­wa­dzą­cy wy­łącz­nie nocny tryb życia (po­spo­li­ty w do­mach)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) owad z pod­gro­ma­dy nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Di­con­dy­lia|Hen­nig|ref=tak. (1953), tra­dy­cyj­nie za­li­cza­ny do owa­dów bezs­krzy­dłych;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybin

Rybin – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ostrze­szow­skim, w gmi­nie Ko­by­la Góra.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ka­li­skie­go.

W okre­sie mię­dzy­wo­jen­nym w miej­sco­wo­ści sta­cjo­no­wa­ła pla­ców­ka Stra­ży Gra­nicz­nej I linii „Rybin”.


Źródła:

Wikipedia

Rybitol

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, skład­nik wi­ta­mi­ny B2 (ry­bo­fla­wi­ny)


Ry­bi­tol – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, pię­cio­wę­glo­wy al­ko­hol wie­lo­wo­do­rot­le­no­wy (cu­krol). Jest skład­ni­kiem wi­ta­mi­ny B2 (ry­bo­fla­wi­ny), FAD i FMN.

Ry­bi­tol jest pro­duk­tem re­duk­cji na­tu­ral­nej ry­bo­zy. Jego obec­ność stwier­dzo­no w ro­śli­nach, np. miłku wio­sen­nym ("Ado­nis ver­na­lis") i prze­wier­cie­niu sier­po­wa­tym ("Bu­ple­u­rum fal­ca­tum"), a także w spa­dzi wy­dzie­la­nej przez plusk­wia­ki "". Jest też skład­ni­kiem kwa­sów tej­cho­jo­wych i po­li­sa­cha­ry­dów ścian ko­mór­ko­wych wielu bak­te­rii Gram-do­dat­nich.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rybitw

ptak wodny z ro­dzi­ny ry­bitw, ży­wią­cy się głów­nie ma­ły­mi ry­ba­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) stpol. rybak

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od ry­bit­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybitwa

ptak wodny z ro­dzi­ny ry­bitw, ży­wią­cy się głów­nie ma­ły­mi ry­ba­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. przy­po­mi­na­ją­cy mewę ptak za­miesz­ku­ją­cy brze­gi zbior­ni­ków wod­nych;

 (1.2) daw. ry­bo­łów­stwo

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) daw. rybak


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rybińsk

mia­sto w Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w środ­ko­wej czę­ści Rosji, w ob­wo­dzie ja­ro­sław­skim, port nad Wołgą;


Ry­bińsk (ros. Рыбинск, Ry­binsk) – mia­sto w środ­ko­wej czę­ści Rosji, w ob­wo­dzie ja­ro­sław­skim, port nad Wołgą, w po­bli­żu Zbior­ni­ka Ry­biń­skie­go. Około 184,6 tys. miesz­kań­ców (2020). W la­tach 1984–1989 no­si­ło nazwę „An­dro­pow”. W po­bli­żu mia­sta znaj­du­je się port lot­ni­czy Sta­ro­siel­je.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rybiński

przy­miot­nik od: Rybin, Ry­bi­na, Ry­bi­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ry­biń­skiem, do­ty­czą­cy Ry­biń­ska


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rybka

mała ryba


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: ryba

 (1.2) mała ryba

 (1.3) pie­szczot­li­wie o bli­skiej oso­bie

 (1.4) żegl. środ­ko­wa klep­ka drew­nia­ne­go po­kła­du stat­ku

 (1.5) środ. jęz. do­słow­ny, fi­lo­lo­gicz­ny prze­kład tek­stu, jako pod­sta­wa prze­kła­du ar­ty­stycz­ne­go

 (1.6) środ. muz. wzo­rzec rytmu ut­wo­ru mu­zycz­ne­go, zło­żo­ny z nie­ko­niecz­nie sen­sow­nych wy­ra­zów, a do­star­cza­ny au­to­ro­wi tek­stu przez kom­po­zy­to­ra


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rybko

mała ryba


Źródła:

SJP.pl

Rybkowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rybnica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w Moł­da­wii, w Nadd­nie­strzu, nad Dnie­strem;

 (1.2) geogr. hy­dron. rzeka w ob­wo­dzie iwa­no­fran­kow­skim Ukra­i­ny, prawy do­pływ Prutu;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Rybnicki

przy­miot­nik od: Ryb­nik


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Ryb­ni­kiem, do­ty­czą­cy Ryb­ni­ka

 (1.2) zwią­za­ny z Ryb­ni­cą, do­ty­czą­cy Ryb­ni­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybniczanin

miesz­ka­niec Ryb­ni­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Ryb­ni­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybniczanka

miesz­kan­ka Ryb­ni­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Ryb­ni­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybnik

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. (obec­nie gw-pl|Górny Śląsk.) staw rybny


Ryb­nik – mia­sto na pra­wach po­wia­tu w po­łud­nio­wej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim, na Gór­nym Ślą­sku na Pła­sko­wy­żu Ryb­nic­kim, nad rze­ka­mi Rudą i Na­cy­ną. Jest sie­dzi­bą władz po­wia­tu ryb­nic­kie­go, a także naj­więk­szym mia­stem aglo­me­ra­cji ryb­nic­ko-ja­strzęb­skiej i Ryb­nic­kie­go Okrę­gu Wę­glo­we­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rybno

1. nazwa wielu miej­sco­wo­ści w Pol­sce;
2. część Gdań­ska;
3. osied­le w Wil­ka­no­wie;
4. je­zio­ro w Pol­sce;
5. wieś na Ukra­i­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rybność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzad. za­sob­ność zbior­ni­ka lub cieku w ryby


Źródła:

Wiktionary

Rybny

1. taki, który otrzy­mu­je się z ryb lub z do­dat­kiem ryb, np. sa­łat­ka rybna; rybi;
2. zwią­za­ny z ho­dow­lą, po­ło­wem i przet­wór­stwem ryb, np. sklep rybny;
3. książ­ko­wo: za­sob­ny, ob­fi­tu­ją­cy w ryby np. rzeki rybne


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z ho­dow­lą ryb, po­ło­wem i hand­lem nimi

 (1.2) kulin. spoż. otrzy­my­wa­ny z ryb, przy­rzą­dza­ny z ryb lub z ich do­dat­kiem

 (1.3) książk. ob­fi­tu­ją­cy w ryby, pełen ryb, ry­bo­daj­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybocice

Ry­bo­ci­ce ( Re­ip­zig) – wieś so­łec­ka w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bu­skim, w po­wie­cie słu­bic­kim, w gmi­nie Słu­bi­ce.

Przez wieś prze­pły­wa rzeka Ilan­ka w swoim dol­nym biegu. W po­bli­żu wsi znaj­du­je się przy­sta­nek ko­le­jo­wy na zlik­wi­do­wa­nej linii ko­le­jo­wej nr 386, z przy­stan­kiem Ry­bo­ci­ce. Ry­bo­ci­ce po­ło­żo­ne są przy dro­dze lo­kal­nej Słu­bi­ce – Urad.


Źródła:

Wikipedia

Rybociąg

w ry­bo­łów­stwie: ru­ro­ciąg do prze­sy­ła­nia na od­le­głość cie­czy wraz z ry­ba­mi


Źródła:

SJP.pl

Rybodajny

ob­fi­tu­ją­cy w ryby; do­star­cza­ją­cy ryb


Źródła:

SJP.pl

Ryboflawina

na­le­żą­cy do wi­ta­min grupy B żółty, roz­pu­szczal­ny w wo­dzie barw­nik, wcho­dzą­cy w skład wielu en­zy­mów, nie­zbęd­ny do pra­wi­dło­we­go wzro­stu i roz­wo­ju ludzi i zwie­rząt; wi­ta­mi­na B2; lak­to­fla­wi­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. wi­ta­mi­na z grupy B;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybojad

po­gard­li­wie: osoba ja­da­ją­ca ryby; ry­bo­żer­ca


Źródła:

SJP.pl

Rybojaszczur

mor­ski gad ko­pal­ny z okre­su me­zo­zo­icz­ne­go, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się dłu­gim, uzę­bio­nym py­skiem; ich­tio­za­ur, ich­tio­za­u­rus


Źródła:

SJP.pl

Rybojaszczury

mor­ski gad ko­pal­ny z okre­su me­zo­zo­icz­ne­go, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się dłu­gim, uzę­bio­nym py­skiem; ich­tio­za­ur, ich­tio­za­u­rus


Źródła:

SJP.pl

Rybojeż

tro­pi­kal­na ryba mor­ska z rzędu na­jeż­koksz­tałt­nych; je­żo­ryb; je­żów­ka; na­jeż­ka; dio­don


Źródła:

SJP.pl

Rybonukleaza

enzym bio­rą­cy udział w roz­kła­dzie czą­ste­czek kwasu ry­bo­nu­kle­i­no­we­go na mniej­sze frag­men­ty


Źródła:

SJP.pl

Rybonukleinowy

przy­miot­nik

 (1.1) bio­chem. do­ty­czą­cy ry­bo­nu­kle­i­ny; zwią­za­ny z ry­bo­zą w kwa­sie nu­kle­i­no­wym


Źródła:

Wiktionary

Rybonukleotyd

pod­sta­wo­wa jed­nost­ka bu­dul­co­wa kwasu nu­kle­i­no­we­go (RNA)


Źródła:

SJP.pl

Ryboradka

ry­bo­rad­ka dzie­wi­ca - ga­tu­nek jętki


Źródła:

SJP.pl

Rybosom

ku­li­sta struk­tu­ra wy­stę­pu­ją­ca w obrę­bie ko­mór­ki, od­gry­wa­ją­ca klu­czo­wą rolę w pro­ce­sie syn­te­zy bia­łek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mi­kro­biol. or­ga­nel­lum zbu­do­wa­ne z kwasu ry­bo­nu­kle­i­no­we­go i bia­łek, słu­żą­ce do pro­duk­cji bia­łek w pro­ce­sie trans­la­cji;


Ry­bo­som – kom­pleks bia­łek z kwa­sa­mi nu­kle­i­no­wy­mi słu­żą­cy do pro­duk­cji bia­łek w pro­ce­sie trans­la­cji. Ry­bo­so­my zbu­do­wa­ne są z rRNA i bia­łek. Ka­ta­li­tycz­na ak­tyw­ność ry­bo­so­mu zwią­za­na jest wła­śnie z za­war­tym w nim rRNA, na­to­miast biał­ka bu­du­ją struk­tu­rę ry­bo­so­mu i dzia­ła­ją jako ko­fak­to­ry zwięk­sza­ją­ce wy­daj­ność trans­la­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rybosomalny

→ ry­bo­som; ry­bo­so­mo­wy


Źródła:

SJP.pl

Rybosomowy

→ ry­bo­som; ry­bo­so­mal­ny


Źródła:

SJP.pl

Rybotycki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ry­bo­ty­cza­mi, do­ty­czą­cy Ry­bo­tycz


Źródła:

Wiktionary

Rybotycze

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w gmi­nie Fre­dro­pol;


Ry­bo­ty­cze – wieś (daw­niej mia­sto) w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie prze­my­skim, w gmi­nie Fre­dro­pol.

Ry­bo­ty­cze uzy­ska­ły lo­ka­cję miej­ską przed 1494 ro­kiem, zde­gra­do­wa­ne w 1918 roku.

Wieś jest so­łect­wem razem z Ko­pys­nem i Po­sa­dą Ry­bo­tyc­ką. We wsi ma sie­dzi­bę pa­ra­fia św. To­ma­sza Apo­sto­ła.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Rybować

śro­do­wi­sko­wo: łowić ryby, węd­ko­wać


Źródła:

SJP.pl

Rybowo

Ry­bo­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie wą­gro­wiec­kim, w gmi­nie Go­łańcz.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa pil­skie­go.

Wieś w gmi­nie Go­łańcz, 5 km na za­chód od mia­sta, nad Jez. Ry­bow­skim (8 ha).


Źródła:

Wikipedia

Ryboza

cu­kier pro­sty, skład­nik m.in. kwa­sów ry­bo­nu­kle­i­no­wych, nu­kle­o­ty­dów, wi­ta­mi­ny B12


Ry­bo­za – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, pię­cio­wę­glo­wy cu­kier pro­sty (pen­to­za) na­le­żą­cy do aldoz (al­do­pen­to­za). Wy­ka­zu­je czyn­ność op­tycz­ną (le­wo­skręt­na forma o kon­fi­gu­ra­cji i pra­wo­skręt­na forma).

Sta­no­wi ele­ment struk­tu­ral­ny ry­bo­nu­kle­o­zy­dów, ry­bo­nu­kle­o­ty­dów (np.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryboznawca

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie nauki o ry­bach; ich­tio­log


Źródła:

SJP.pl

Ryboznawczy

zwią­za­ny z wie­dzą o ry­bach, ho­dow­li ryb; ich­tio­lo­gicz­ny


Źródła:

SJP.pl

Ryboznawstwo

wie­dza o ry­bach, o ho­dow­li ryb; ich­tio­lo­gia


Źródła:

SJP.pl

Rybozym

czą­stecz­ka kwasu ry­bo­nu­kle­i­no­we­go o wła­ści­wo­ściach po­dob­nych do en­zy­mów biał­ko­wych


Źródła:

SJP.pl

Rybołów

duży, ry­bo­żer­ny orzeł ży­ją­cy nad zbior­ni­ka­mi wod­ny­mi i na wy­brze­żach mor­skich


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pan­dion ha­lia­e­tus|ref=tak., ptak dra­pież­ny ry­bo­żer­ny śred­nie­go roz­mia­ru;


Ry­bo­łów ("Pan­dion ha­lia­e­tus") – ga­tu­nek du­że­go, prze­waż­nie wę­drow­ne­go ptaka dra­pież­ne­go z mo­no­ty­po­wej ro­dzi­ny ry­bo­ło­wów (Pan­dio­ni­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rybołówczy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ry­bo­łów­stwem, do­ty­czą­cy ry­bo­łów­stwa, po­ło­wu ryb


Źródła:

Wiktionary

Rybołówstwo

gałąź go­spo­dar­ki obej­mu­ją­ca po­zy­ski­wa­nie ryb oraz in­nych zwie­rząt z mórz, je­zior i rzek w ce­lach kon­sump­cyj­nych i przet­wór­czych


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) gałąź go­spo­dar­ki obej­mu­ją­ca ło­wie­nie i ho­dow­lę ryb;

 (1.2) daw. prawo do odła­wia­nia ryb w danym sta­wie lub rzece


Ry­bo­łów­stwo – gałąź go­spo­dar­ki obej­mu­ją­ca po­zy­ski­wa­nie (połów) ryb i in­nych zwie­rząt oprócz wie­lo­ry­bów (wie­lo­ryb­nict­wo), mię­dzy in­ny­mi sko­ru­pia­ków i mię­cza­ków ("frut­ti di mare" – owoce morza) oraz ro­ślin wod­nych w ce­lach spo­żyw­czych. Or­ga­niz­my te wy­do­by­wa się za­rów­no na mo­rzach i oce­a­nach, jak i w rze­kach i je­zio­rach, w celu ich spo­ży­cia lub dal­sze­go przet­wo­rze­nia (prze­mysł rybny).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rybożer

ro­dzaj ptaka z ro­dzi­ny ja­strzę­bio­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Rybożerca

po­gard­li­wie: osoba ja­da­ją­ca ryby; ry­bo­jad


Źródła:

SJP.pl

Rybożerność

→ ry­bo­żer­ny


Patrz:rybożerny

Źródła:

SJP.pl

Rybożerny

ży­wią­cy się ry­ba­mi


Źródła:

SJP.pl

Rybski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rybsko

zgru­bie­nie od: ryba


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zgrub. od ryba


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rybuloza

wę­glo­wo­dan (mo­no­sa­cha­ryd) skła­da­ją­cy się z 5 ato­mów węgla (pen­to­za)


Ry­bu­lo­za – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, ke­to­pen­to­za – cu­kier pro­sty za­wie­ra­ją­cy pięć ato­mów węgla i ke­to­no­wą grupę funk­cyj­ną, o wzo­rze su­ma­rycz­nym C5H10O5. Po­sia­da dwa enan­cjo­me­ry – -ry­bu­lo­zę (-ery­tro­pen­tu­lo­za) i -ry­bu­lo­zę (-ery­tro­pen­tu­lo­za). -Ry­bu­lo­za jest dia­ste­re­o­i­zo­me­rem -ksy­lu­lo­zy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rybus

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Ryby

przed­sta­wi­ciel gro­ma­dy obej­mu­ją­cej około 20 tys. ga­tun­ków zmien­no­ciepl­nych krę­gow­ców wod­nych, przy­sto­so­wa­nych do życia w wo­dzie (m.in. od­dy­cha­nie skrze­la­mi, koń­czy­ny w po­sta­ci płetw)


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) astr. zo­dia­kal­ny gwia­zdo­zbiór nieba pół­noc­ne­go, w Pol­sce wi­docz­ny je­sie­nią;

 (1.2) astr. astrol. dwu­na­sty znak zo­dia­ku, w któ­rym Słoń­ce znaj­du­je się od 20 (21) lu­te­go do 20 marca;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) pot. osoby uro­dzo­ne pod zna­kiem Ryb (1.2); lm. od: Ryba


Ryby – tra­dy­cyj­na nazwa zmien­no­ciepl­nych, pier­wot­nie wod­nych krę­gow­ców, od­dy­cha­ją­cych skrze­la­mi i po­ru­sza­ją­cych się za po­mo­cą płetw. Obej­mu­je bez­żu­chwow­ce krą­gło­u­ste (Cyc­lo­sto­ma­ta) oraz ma­ją­ce szczę­ki ryby wła­ści­we (Pi­sces).

Ryby sta­no­wią naj­licz­niej­szą i naj­bar­dziej zróż­ni­co­wa­ną grupę współ­cze­śnie ży­ją­cych krę­gow­ców (ponad po­ło­wę).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryc.

skrót od: ry­ci­na


skrót

 (1.1) = ry­ci­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rycak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rycerka

1. po­tocz­nie: ko­bie­ta wa­lecz­na, ma­ją­ca cechy ry­ce­rza;
2. daw­niej: zawód, za­ję­cie ry­ce­rza


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rycerski

1. do­ty­czą­cy ry­ce­rza lub ry­cer­stwa;
2. wła­ści­wy ry­ce­rzo­wi; mężny, bo­ha­ter­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ry­ce­rzem i ry­cer­stwem

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) za­cho­wu­ją­cy się w spo­sób przy­pi­sy­wa­ny śred­nio­wiecz­ne­mu ry­cer­stwu

 (2.2) świad­czą­cy o ry­cer­stwie, ry­cer­sko­ści


Ry­cer­ski, Ry­cer­ski Potok – potok, do­pływ Ry­cer­ki. Pow­sta­je z po­łą­cze­nia po­to­ku Śru­bi­ta z po­to­kiem Racza uz­na­wa­nym za górny bieg Ry­cer­skie­go. Po­łą­cze­nie po­to­ków Racza i Śru­bi­ta na­stę­pu­je na wy­so­ko­ści około 716 m w lesie, u wschod­nich pod­nó­ży szczy­tu Obłaz.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rycerskość

→ ry­cer­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co/kto ry­cer­skie/ry­cer­ski


Patrz:rycerski

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rycerstwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hist. w śred­nio­wie­czu: war­stwa spo­łecz­na, która sta­no­wi­łą elitę spo­łe­czeń­stwa fe­u­dal­ne­go i jego siłę zbroj­ną;

 (1.2) hist. ry­ce­rze zgro­ma­dze­ni pod czy­jąś ko­men­dą, na polu walki itd.


Na tę stro­nę wska­zu­je „Ry­cerz”. Zo­bacz też: film pod tym ty­tu­łem.

Ry­cer­stwo – stan spo­łecz­ny zło­żo­ny z kon­nych wo­jow­ni­ków ist­nie­ją­cy w fe­u­dal­nej Eu­ro­pie w okre­sie peł­ne­go i póź­ne­go śred­nio­wie­cza. W za­mian za na­da­nia ziem­skie ry­cer­stwo przyj­mo­wa­ło na sie­bie obo­wią­zek służ­by pod roz­ka­za­mi se­nio­ra, wyt­wo­rzy­ło rów­nież swo­i­sty styl życia, ce­re­mo­niał i etykę.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Rycerz

do­brze uz­bro­jo­ny i szla­chet­nie uro­dzo­ny żoł­nierz wal­czą­cy w cza­sach śred­nio­wie­cza


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. czło­nek uprzy­wi­le­jo­wa­ne­go stanu żoł­nier­skie­go; zwy­kle sta­wał do walki jako jeź­dziec;

 (1.2) przen. tytuł na­da­wa­ny człon­kom niek­tó­rych sto­wa­rzy­szeń lub za­ko­nów

 (1.3) przen. o męż­czyź­nie peł­nym ga­lan­te­rii w sto­sun­ku do ko­biet


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rycerzewko

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Rycerzyk

zdrob­nie­nie od: ry­cerz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od ry­cerz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) mykol. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Tri­cho­lo­mop­sis|Sin­ger., ro­dzaj grzy­bów z rzędu pie­czar­kow­ców

 (2.2) mykol. grzyb z ro­dza­ju ry­ce­rzy­ków (2.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rycharski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rychcik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rycheza

żona Miesz­ka II Lam­ber­ta, kró­lo­wa pol­ska


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rychlej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: ry­chło


Źródła:

SJP.pl

Rychlejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: ry­chły


Źródła:

SJP.pl

Rychlewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rychlewski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rychlicki

przy­miot­nik od: Rych­li­ki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rychlik

bar­dzo wczes­na od­mia­na owsa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rychliki

bar­dzo wczes­na od­mia­na owsa


Rych­li­ki (niem. "Re­i­chen­bach") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie el­blą­skim, w gmi­nie Rych­li­ki przy dro­dze wo­je­wódz­kiej nr 527.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy Rych­li­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rychliwiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: rych­li­wie


Źródła:

SJP.pl

Rychliwość

→ rych­li­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest rych­li­we; cecha tych, któ­rzy są rych­li­wi


Patrz:rychliwy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rychliwy

śpie­szą­cy się z ja­ki­miś dzia­ła­nia­mi; pręd­ki


Źródła:

SJP.pl

Rychliński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rychnowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Rychnów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Rycht

rych­tyg, rych­tyk;
1. gwa­ro­wo:
a) istot­nie, rze­czy­wi­ście;
b) na­praw­dę;
2. daw­niej:
a) nie­chyb­nie, na pewno, ani chybi;
b) do­kład­nie, po­rząd­nie, na­le­ży­cie


Źródła:

SJP.pl

Rychtal

mia­sto w Pol­sce


}|-

Rych­tal ( Re­icht­hal) – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie kę­piń­skim, jest sie­dzi­bą gminy Rych­tal. Leży na te­re­nie hi­sto­rycz­ne­go Dol­ne­go Ślą­ska.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rychtalanin

miesz­ka­niec Rych­ta­la (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Rychtalanka

miesz­kan­ka Rych­ta­la (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Rychtalski

przy­miot­nik od: Rych­tal


Źródła:

SJP.pl

Rychter

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rychtig

par­ty­ku­ła

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. wła­ści­wie

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. reg-pl|Poz­nań. rze­czy­wi­ście

 (1.3) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. na­praw­dę


Źródła:

Wiktionary

Rychtowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|rych­to­wać.


Źródła:

Wiktionary

Rychtować

po­tocz­nie: przy­go­to­wy­wać, szy­ko­wać, przy­rzą­dzać


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) pot., gw-pl|Poz­nań. przy­go­to­wy­wać, przy­rzą­dzać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rychtyczny

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Ma­zu­ry. wła­ści­wy, praw­dzi­wy


Źródła:

Wiktionary

Rychtyg

rych­tyk, rycht;
1. gwa­ro­wo:
a) istot­nie, rze­czy­wi­ście;
b) na­praw­dę;
2. daw­niej:
a) nie­chyb­nie, na pewno, ani chybi;
b) do­kład­nie, po­rząd­nie, na­le­ży­cie


Źródła:

SJP.pl

Rychtyk

rych­tyg, rycht;
1. gwa­ro­wo:
a) istot­nie, rze­czy­wi­ście;
b) na­praw­dę;
2. daw­niej:
a) nie­chyb­nie, na pewno, ani chybi;
b) do­kład­nie, po­rząd­nie, na­le­ży­cie


par­ty­ku­ła

 (1.1) reg. pozn. rze­czy­wi­ście

 (1.2) reg. pozn. aku­rat

 (1.4) gw-pl|księ­stwo ło­wic­kie. wła­śnie, aku­rat, zu­peł­nie tak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rychu

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m. zdrobn. Ry­szard


Źródła:

Wiktionary

Rychwalanin

miesz­ka­niec Ry­chwa­ła


Źródła:

SJP.pl

Rychwalanka

miesz­kan­ka Ry­chwa­ła


Źródła:

SJP.pl

Rychwalski

→ Ry­chwał


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ry­chwa­łem, do­ty­czą­cy Ry­chwa­ła


Patrz:Rychwał

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rychwał

mia­sto w Pol­sce


}|-

Ry­chwał – mia­sto w woj. wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ko­niń­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Ry­chwał.

We­dług da­nych z 31 grud­nia 2009 mia­sto li­czy­ło 2370 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rychwałd

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rychło

przy­słó­wek

 (1.1) szyb­ko, żwawo

 (1.2) nie­dłu­go, wkrót­ce


Źródła:

Wiktionary

Rychłogój

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. rzad. med. ry­chłoz­rost


Źródła:

Wiktionary

Rychłoli

daw­niej: przy­słó­wek od­przy­miot­ni­ko­wy "ry­chło" po­łą­czo­ny z par­ty­ku­łą py­ta­ją­cą "-li" (= czy), np. "Nie wie­dział, ry­chło­li skoń­czy pracę w ogród­ku."


Źródła:

SJP.pl

Rychłowice

Ry­chło­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie wie­luń­skim, w gmi­nie Wie­luń.

Przez obrze­ża wsi prze­bie­ga ruch­li­wa droga kra­jo­wa nr 43 łą­czą­ca Czę­sto­cho­wę z Wie­lu­niem.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sie­radz­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Rychłowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rychłozrost

szyb­kie za­go­je­nie się, za­bliź­nie­nie się rany


Źródła:

SJP.pl

Rychłość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest ry­chłe; cecha tych, któ­rzy są rych­li


Źródła:

Wiktionary

Rychły

ma­ją­cy wkrót­ce na­stą­pić


przy­miot­nik

 (1.1) nie­od­le­gły w cza­sie

 (1.2) daw. pręd­ki, po­ryw­czy, po­pęd­li­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryciak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rycina

1. ry­su­nek, re­pro­duk­cja fo­to­gra­fii;
2. od­bit­ka gra­ficz­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) szt. druk. ilu­stra­cja w książ­ce, daw­niej wy­ko­ny­wa­na ręcz­nie tech­ni­ka­mi gra­ficz­ny­mi

 (1.2) szt. druk. każda od­bit­ka gra­ficz­na z ma­try­cy lub płyta wy­ko­ny­wa­na do­wol­ną tech­ni­ką np. sta­lo­ry­tu lub mie­dzio­ry­tu;


Ry­ci­na – każda od­bit­ka gra­ficz­na (z ma­try­cy), np. drze­wo­ryt, mie­dzio­ryt, li­to­gra­fia; okre­śle­nie może być uży­wa­ne w od­nie­sie­niu do wszyst­kich tech­nik (w tym kom­pu­te­ro­wych), a samo po­dło­że nie musi być nawet pła­skie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rycinka

zdrob­nie­nie od: ry­ci­na


Źródła:

SJP.pl

Rycki

przy­miot­nik od: Ryki


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ry­ka­mi, do­ty­czą­cy Ryk


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rycyk

ptak wę­drow­ny z ro­dzi­ny be­ka­so­wa­tych; szla­mik rycyk; szlam­nik rycyk


Rycyk, szla­mik rycyk, szlam­nik rycyk ("Li­mo­sa li­mo­sa") – ga­tu­nek śred­niej wiel­ko­ści ptaka z ro­dzi­ny be­ka­so­wa­tych (Sco­lo­pa­ci­dae). Bli­ski za­gro­że­nia wy­gi­nię­ciem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rycyna

1. po­tocz­nie: olej ry­cy­no­wy - olej z na­sion rącz­ni­ka uży­wa­ny jako śro­dek prze­czy­szcza­ją­cy;
2. biał­ko o sil­nych wła­ści­wo­ściach tok­sycz­nych wy­stę­pu­ją­ce w na­sio­nach rącz­ni­ka po­spo­li­te­go


Ry­cy­na – biał­ko o sil­nych wła­ści­wo­ściach tok­sycz­nych po­cho­dzą­ce z rącz­ni­ka po­spo­li­te­go ("Ri­ci­nus com­mu­nis" z ro­dzi­ny "Eup­hor­bia­ce­ae"). Wszyst­kie czę­ści ro­śli­ny za­wie­ra­ją ry­cy­nę, ale naj­więk­sze jej stę­że­nie (od 1 do 5%) wy­stę­pu­je w na­sio­nach. Jako sub­stan­cja biał­ko­wa z grupy lek­tyn nie mie­sza się z ole­ja­mi, co umoż­li­wia pro­duk­cję niesz­kod­li­we­go dla ludzi oleju ry­cy­no­we­go (który nie za­wie­ra ry­cy­ny).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rycynina

Ry­cy­ni­na – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy al­ka­lo­i­dów. Tru­ją­cy al­ka­lo­id pi­ry­dy­no­wy bę­dą­cy po­chod­ną pi­ry­dy­ny. Wy­stę­pu­je w na­sio­nach i w mło­dych ro­śli­nach rącz­ni­ka.


Źródła:

Wikipedia

Rycynowy

olej ry­cy­no­wy - olej z na­sion rącz­ni­ka uży­wa­ny jako śro­dek prze­czy­szcza­ją­cy; ry­cy­na


przy­miot­nik

 (1.1) zro­bio­ny z na­sion rącz­ni­ka, za­wie­ra­ją­cy ry­cy­nę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rycynus

1. po­spo­li­te okre­śle­nie olej­ku ry­cy­no­we­go (śro­dek prze­czy­szcza­ją­cy);
2. ro­śli­na z ro­dzi­ny wil­czom­le­czo­wa­tych, po­cho­dzą­ca z kra­jów tro­pi­kal­nych, któ­rej na­sio­na wy­ko­rzy­sty­wa­ne są do pro­duk­cji oleju dla far­ma­cji i prze­my­słu


Źródła:

SJP.pl

Ryczanin

miesz­ka­niec Ryk (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Ryczanka

miesz­kan­ka Ryk (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Ryczałt

1. usta­lo­na od­gór­nie suma po­dat­ku do­cho­do­we­go i obro­to­we­go;
2. cał­ko­wi­ta suma przez­na­czo­na na okre­ślo­ne wy­dat­ki, bez po­dzia­łu na po­szcze­gól­ne po­zy­cje


Ry­czałt ( rits­chart) – na­leż­na kwota pie­nięż­na w wy­so­ko­ści usta­lo­nej z góry – bez roz­li­cza­nia kosz­tów po­szcze­gól­nych tran­sak­cji, np. zry­czał­to­wa­na opła­ta pocz­to­wa – kwota usta­lo­na z góry na­leż­na za ko­rzy­sta­nie z usług pocz­to­wych; ry­czałt po­dat­ko­wy – upro­szczo­na me­to­da na­li­cza­nia po­dat­ku, bez usta­la­nia pod­sta­wy wy­mia­ru po­dat­ku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryczałtem

w eko­no­mii: pła­cąc ogól­nie, bez ro­zbi­cia na po­szcze­gól­ne sumy


Źródła:

SJP.pl

Ryczałtowiec

po­tocz­nie: osoba roz­li­cza­ją­ca się ry­czał­to­wo


Źródła:

SJP.pl

Ryczałtowy

1. do­ty­czą­cy ry­czał­tu;
2. do­ko­ny­wa­ny hur­to­wo


Źródła:

SJP.pl

Ryczek

w gwa­rze poz­nań­skiej: sto­łe­czek


Źródła:

SJP.pl

Ryczenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|ry­czeć.

 (1.2) od­głos wy­da­wa­ny przez niek­tó­re zwie­rzę­ta


Źródła:

Wiktionary

Ryczeć

1. o zwie­rzę­tach: wy­da­wać gło­śny, do­nio­sły głos, ryk;
2. po­tocz­nie: gło­śno, prze­raź­li­wie krzy­czeć, śpie­wać; drzeć się, wrze­szczeć;
3. grzmieć, hu­czeć, rozbrz­mie­wać;
4. po­tocz­nie: gło­śno śmiać się lub pła­kać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. ry­knąć)

 (1.1) o niek­tó­rych zwie­rzę­tach: wy­da­wać prze­cią­gły i do­no­śny od­głos

 (1.2) o lu­dziach: wy­da­wać do­no­śny głos pła­cząc, śpie­wa­jąc lub śmie­jąc się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryczka

w gwa­rze poz­nań­skiej: sto­łe­czek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. reg-pl|Poz­nań. sto­łek, ta­bo­ret


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryczkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Ryczywolski

→ Ry­czy­wół


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Ry­czy­wo­łu, zwią­za­ny z Ry­czy­wo­łem


Patrz:Ryczywół

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryczywół

1. nazwa kilku miej­sco­wo­ści w Pol­sce;
2. część mia­sta Boch­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geogr. wieś i gmina w po­wie­cie obor­nic­kim


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryczów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Rydel

ro­dzaj ło­pa­ty (do ko­pa­nia ziemi itp.); szpa­del


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ro­dzaj ło­pa­ty

 (1.2) gw-pl|Poz­nań. da­szek czap­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryder

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rydlewo

Ryd­le­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie żniń­skim, w gmi­nie Żnin.

Wieś du­chow­na, włas­ność su­fra­ga­nii gnieź­nień­skiej, pod ko­niec XVI wieku le­ża­ła w po­wie­cie kcyń­skim wo­je­wództ­wa ka­li­skie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa byd­go­skie­go. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go (III 2011 r.) li­czy­ła 236 miesz­kań­ców. Jest sie­dem­na­stą co do wiel­ko­ści miej­sco­wo­ścią gminy Żnin.


Źródła:

Wikipedia

Rydlewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rydlisko

trzo­nek, na któ­rym osa­dzo­ny jest rydel


Źródła:

SJP.pl

Rydułtowianin

miesz­ka­niec Ry­duł­tów


Źródła:

SJP.pl

Rydułtowianka

miesz­kan­ka Ry­duł­tów


Źródła:

SJP.pl

Rydułtowski

przy­miot­nik od: Ry­duł­to­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ry­duł­to­wa­mi, do­ty­czą­cy Ry­duł­tów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rydułtowy

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim;


}|-

Ry­duł­to­wy – mia­sto w po­łud­nio­wej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie wo­dzi­sław­skim.

We­dług da­nych po­cho­dzą­cych z 31 grud­nia 2023 r. mia­sto miało 20 168 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rydwan

dwu­ko­ło­wy wóz bo­jo­wy za­przę­żo­ny w dwa lub czte­ry konie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) dwu­ko­ło­wy wóz bo­jo­wy za­przę­żo­ny w dwa lub czte­ry konie

 (1.2) daw. pro­sty wóz kryty

 (1.3) daw. oka­za­ły, duży po­jazd


Ryd­wan – po­jazd konny, naj­czę­ściej dwu­ko­ło­wy za­przę­żo­ny w dwa lub czte­ry konie, zwy­kle z tyłu ot­war­ty.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rydygier

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rydykiul

daw­niej:
a) ozdob­na to­reb­ka dam­ska
b) wo­re­czek na przy­bo­ry do szy­cia, haf­to­wa­nia itp.


Źródła:

SJP.pl

Rydz

grzyb z ro­dza­ju mle­cza­jów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. mykol. grzyb ja­dal­ny z ga­tun­ku nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Lac­ta­rius de­li­cio­sus|ref=tak., mle­czaj rydz, z kon­cen­trycz­ny­mi pa­sa­mi na ka­pe­lu­szu;

 (1.2) daw. bot. roln. ro­śli­na ole­i­sta z ga­tun­ku nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ca­me­li­na sa­ti­va|(L.) Crantz|ref=tak., lnicz­nik siew­ny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rydz-Śmigły

Ed­ward Rydz-Śmi­gły (1886-1941) - po­li­tyk


Źródła:

SJP.pl

Rydzewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Rydzewski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rydzkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rydzowisko

miej­sce, w któ­rym rosną rydze


Źródła:

SJP.pl

Rydzowy

→ rydz


Patrz:rydz

Źródła:

SJP.pl

Rydzyk

mały rydz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mykol. pot. nie­wiel­ki, młody rydz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rydzyna

mia­sto w Pol­sce


Ry­dzy­na (niem. "Re­i­sen") – mia­sto w za­chod­niej Pol­sce, woj. wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie le­szczyń­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Ry­dzy­na. Po­ło­żo­ne na Wy­so­czyź­nie Le­szczyń­skiej, około 8 km od Lesz­na, przy dro­dze Poz­nań-Wroc­ław, nad Ko­pa­ni­cą. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do woj. le­szczyń­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rydzynianin

miesz­ka­niec Ry­dzy­ny


Źródła:

SJP.pl

Rydzynianka

miesz­kan­ka Ry­dzy­ny


Źródła:

SJP.pl

Rydzyński

przy­miot­nik od: Ry­dzy­na


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ry­dzy­ną, do­ty­czą­cy Ry­dzy­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryfa

1. mło­dzie­żo­wo: wpad­ka, gafa;
2. w gwa­rze poz­nań­skiej: beksa (ko­bie­ta);
3. daw­niej, dziś gwa­ro­wo: ko­bie­ta głu­pia, nie­za­rad­na; cym­bał­ka, tu­man­ka;
4. gwa­ro­wo: że­laz­na skuw­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. daw. gwara. że­laz­na skuw­ka lub obręcz słu­żą­ca do wzmac­nia­nia ele­men­tów drew­nia­nych, np. dysz­la lub koła

 (1.2) gw-pl|Bory Tu­chol­skie. kręg ku­chen­ny (ele­ment pieca)

 (1.3) gw-pl|Poz­nań. ekspr. twarz, gęba

 (1.6) pot. slang. stan ogól­nej nie­mo­cy, bez­sen­su lub trud­na sy­tu­a­cja ży­cio­wa

rze­czow­nik, ro­dzaj męski, żeń­ski lub ni­ja­ki

 (3.1) gw-pl|Poz­nań. beksa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryfampicyna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) farm. pół­syn­te­tycz­ny an­ty­bio­tyk sto­so­wa­ny w le­cze­niu za­ka­żeń m.in. prąt­kiem gruź­li­cy i prąt­kiem trądu;


Ry­fam­pi­cy­na, ri­fam­pi­cy­na (INN: ri­fam­pi­cin; skrót: RMP; ATC: J04 AB02) – pół­syn­te­tycz­ny an­ty­bio­tyk an­sa­my­cy­no­wy o dzia­ła­niu bak­te­rio­bój­czym, sto­so­wa­ny w le­cze­niu za­ka­żeń wraż­li­wy­mi drob­no­u­stro­ja­mi, w tym: prąt­kiem gruź­li­cy i prąt­kiem trądu.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Ryfej

w ge­o­lo­gii: czę­sto uży­wa­na nazwa gór­ne­go pro­te­ro­zo­i­ku


Ryfej – jed­nost­ka stra­ty­gra­ficz­na wy­dzie­la­na w przesz­ło­ści jako sy­stem w obrę­bie gór­ne­go pro­te­ro­zo­i­ku, po­mię­dzy wen­dem a środ­ko­wym pro­te­ro­zo­i­kiem (675–1650 mln lat temu). Obec­nie jed­nost­ka hi­sto­rycz­na, nie­u­ży­wa­na we współ­czes­nej ofi­cjal­nej stra­ty­gra­fii.

Nazwa za­pro­po­no­wa­na przez Ni­ko­ła­ja Szat­skie­go w 1945, wy­wo­dzi się od ła­ciń­skiej nazwy gór Ural "Rip­he­us", gdyż po raz pier­wszy skały tego kom­plek­su wy­o­dręb­nio­no w po­łud­nio­wej czę­ści Uralu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryfka

zdrob­nie­nie od: Re­be­ka (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) po­u­fa­ła forma imie­nia Re­be­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryfla

ro­dzaj skro­ba­ka uży­wa­ny przez gra­we­rów i rzeź­bia­rzy


Źródła:

SJP.pl

Ryflować

obra­biać po­wierzch­nię przed­mio­tów tak, aby nadać im szorst­kość


Źródła:

SJP.pl

Ryft

wąski, długi i głę­bo­ki rów tek­to­nicz­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. rów tek­to­nicz­ny o znacz­nej dłu­go­ści i głę­bo­ko­ści;


Ryft – typ rowu tek­to­nicz­ne­go o roz­cią­gło­ści setek lub nawet ty­się­cy ki­lo­me­trów, ogra­ni­czo­ny rów­no­le­gły­mi do sie­bie usko­ka­mi nor­mal­ny­mi.

Pow­sta­je na sku­tek roz­cią­gnię­cia się sko­ru­py ziem­skiej, które jest po­wo­do­wa­ne przez wzno­sze­nie się roz­grza­nej ma­te­rii pła­szcza ziem­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryftowy

do­ty­czą­cy ryftu


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ryf­tem, do­ty­czą­cy ryftu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryg

gór­ni­cza ma­szy­na do wy­ko­ny­wa­nia wier­ceń


Źródła:

SJP.pl

Ryga

1. prze­sta­rza­le: sza­blon w grube linie lub krat­kę pod­kła­da­ny pod czy­stą kart­kę w celu rów­ne­go pi­sa­nia; li­niu­szek;
2. w tra­dy­cyj­nej tech­ni­ce dru­kar­skiej: ma­te­riał ze­cer­ski uży­wa­ny w celu roz­dzie­la­nia łamów lub uzy­ska­nia więk­sze­go od­stę­pu mię­dzy wier­sza­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­ligr. kart­ka z na­dru­ko­wa­ny­mi li­nia­mi


Ryga ( Rīga [], pol. i lit. "Ryga," niem. i szw. Riga, Riia, liw. Rīgõ, Riika, ‏ריגע‎, Rige, Рига, Riga) – sto­li­ca i naj­więk­sze mia­sto Łotwy, po­ło­żo­ne nad rzeką Dźwi­ną w po­bli­żu jej uj­ścia do Bał­ty­ku w Za­to­ce Ry­skiej. Jest głów­nym oś­rod­kiem go­spo­dar­czo-prze­my­sło­wym, ko­mu­ni­ka­cyj­nym (port mor­ski, lot­ni­czy i węzeł ko­le­jo­wy Ryga Cen­tral­na), kul­tu­ral­nym i na­u­ko­wym kraju.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rygiel

1. me­ta­lo­wa za­su­wa wsu­wa­na do spe­cjal­ne­go ot­wo­ru w celu zam­knię­cia cze­goś;
2. po­przecz­ne wznie­sie­nie za­my­ka­ją­ce do­li­nę rzecz­ną, lo­dow­co­wą;
3. ele­ment me­cha­niz­mu blo­ku­ją­ce­go ruch in­nych czę­ści urzą­dzeń;
4. po­zio­ma belka uży­wa­na w bu­dow­nict­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. ro­dzaj me­cha­niz­mu za­my­ka­ją­ce­go, me­ta­lo­wy pręt lub sztab­ka wsu­wa­ne do od­po­wied­nie­go ot­wo­ru lub sko­bla

 (1.2) techn. prze­suw­ny ele­ment blo­ku­ją­cy ruch in­nych czę­ści me­cha­niz­mu lub ma­szy­ny

 (1.3) bud. pręt kon­struk­cyj­ny po­zio­my albo po­chy­ły, który łączy słupy drew­nia­ne­go szkie­le­tu bu­dow­la­ne­go lub belka dzie­lą­ca szkie­let ścia­ny na mniej­sze czę­ści czy też wy­dzie­la­ją­ca w niej ot­wo­ry okien­ne albo drzwio­we

 (1.4) geol. wał od­gra­dza­ją­cy ko­cioł po­lo­dow­co­wy od niż­sze­go pię­tra do­li­ny lub od­se­pa­ro­wu­ją­cy je­zio­ra


Ry­giel – w bu­dow­nict­wie, prze­waż­nie po­zio­my ele­ment kon­struk­cyj­ny, belka roz­pię­ta po­mię­dzy dwoma słu­pa­mi. W bu­dow­nict­wie drew­nia­nym okre­śla­ny rów­nież jako "roz­wo­ra".

Współ­cze­śnie na­zy­wa się tak prze­de wszyst­kim belki o kon­struk­cji żel­be­to­wej lub sta­lo­wej, wy­ko­rzy­sty­wa­ne w kon­struk­cji szkie­le­to­wej bu­dyn­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rygielek

zdrob­nie­nie od: ry­giel


Źródła:

SJP.pl

Rygielski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rygier

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Ryglewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Ryglice

mia­sto w Pol­sce


}|-

Ry­gli­ce – mia­sto w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie tar­now­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Ry­gli­ce. Po­ło­żo­ne około 20 km na po­łud­nio­wy wschód od Tar­no­wa, w po­bli­żu Tu­cho­wa. Prawa miej­skie po­sia­da­ło w la­tach 1824–1934 i od 2001.

We­dług da­nych GUS z 1 stycz­nia 2024 mia­sto miało 2673 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryglicki

przy­miot­nik od: Ry­gli­ce


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ry­gli­ca­mi, do­ty­czą­cy Ry­glic


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rygliczanin

miesz­ka­niec Ry­glic (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Rygliczanka

miesz­kan­ka Ry­glic (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Ryglować

za­my­kać coś na ry­giel (me­ta­lo­wa za­su­wa)


Źródła:

SJP.pl

Ryglowy

→ ry­giel


Patrz:rygiel

Źródła:

SJP.pl

Rygobert

imię mę­skie


Ry­go­bert – imię mę­skie po­cho­dze­nia ger­mań­skie­go, oz­na­cza­ją­ce "bo­ga­to bły­szczą­cy". Pa­tro­nem tego imie­nia jest św. Ry­go­bert, ar­cy­bi­skup Reims (VIII wiek).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rygor

usta­lo­ny po­rzą­dek zmu­sza­ją­cy do za­cho­wa­nia ści­śle okre­ślo­nych prze­pi­sów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) usta­lo­ny po­rzą­dek zmu­sza­ją­cy do za­cho­wa­nia ści­śle okre­ślo­nych prze­pi­sów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rygorowy

→ rygor


Patrz:rygor

Źródła:

SJP.pl

Rygorozum

dawne okre­śle­nie eg­za­mi­nu, do któ­re­go przy­stę­pu­je ubie­ga­ją­cy się o sto­pień na­u­ko­wy dok­to­ra; ri­go­ro­sum


Źródła:

SJP.pl

Rygorysta

czło­wiek trzy­ma­ją­cy się ści­śle prze­pi­sów; for­ma­li­sta


Źródła:

SJP.pl

Rygorystka

→ ry­go­ry­sta


Patrz:rygorysta

Źródła:

SJP.pl

Rygorystycznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób ry­go­ry­stycz­ny


Źródła:

Wiktionary

Rygorystyczniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: ry­go­ry­stycz­nie


Źródła:

SJP.pl

Rygorystyczny

trzy­ma­ją­cy się ści­śle prze­pi­sów


przy­miot­nik

 (1.1) prze­strze­ga­ją­cy prze­pi­sów w spo­sób bezwz­ględ­ny

 (1.2) ocze­ku­ją­cy ści­słe­go prze­strze­ga­nia zasad

 (1.3) opar­ty na ry­go­rze


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rygoryzm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ści­słe prze­strze­ga­nie zasad


Ry­go­ryzm (z łac. "rigor" – sztyw­ność) – w te­o­lo­gii mo­ral­nej sy­stem etycz­ny gło­szą­cy, że przy sto­so­wa­niu norm mo­ral­nych do kon­kret­nych przy­pad­ków na­le­ży iść za opi­nią pewną lub przy­najm­niej pra­wie pewną.

Jest on po­krew­ny tu­cjo­ryz­mo­wi, a także pro­ba­bi­lio­ryz­mo­wi, sprze­ci­wia się na­to­miast pro­ba­bi­liz­mo­wi, a zwła­szcza lak­syz­mo­wi.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Ryguła

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rygweda

jedna z czte­rech Wed, zbiór hym­nów pow­sta­ły praw­do­po­dob­nie w la­tach 1500-1200 p.n.e.; Rig­we­da


Ryg­we­da ( ऋग्वेद, trl. "ṛgveda", Rig­ve­da) – jedna z "san­hit" (zbio­rów) wcho­dzą­ca w skład wed, naj­star­szy za­by­tek li­te­rac­ki in­do­a­ryj­ski, nie­jed­no­li­ty tre­ścio­wo i chro­no­lo­gicz­nie.

W roku 2007 wpi­sa­na na listę UNESCO "Pa­mięć Świa­ta".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryj

1. u zwie­rząt prze­dłu­że­nie pyska
2. po­spo­li­cie: twarz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zool. wy­dłu­żo­na szczę­ka u zwie­rząt

 (1.2) posp. twarz

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. → zob. ryć.


Ryj – potok, le­wo­brzeż­ny do­pływ Wi­sło­ki o dłu­go­ści 7,99 km i po­wierzch­ni zlew­ni 16,12 km².

Potok pły­nie w Be­ski­dzie Ni­skim. Jego źró­dła znaj­du­ją się na wy­so­ko­ści 620 m n.p.m., na za­chód od szczy­tu Ko­la­nin. Po­cząt­ko­wo pły­nie w kie­run­ku pół­noc­no-wschod­nim, przez ob­szar po­ro­śnię­ty lasem, na­stęp­nie skrę­ca na wschód i prze­pły­wa przez wsie: Ja­wo­rze i Desz­ni­cę. Ucho­dzi do Wi­sło­ki w Ką­tach po­ni­żej mostu na Wi­sło­ce (droga wo­je­wódz­ka nr 992). Prze­wa­ga do­pły­wów pra­wo­brzeż­nych nad le­wo­brzeż­ny­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryjec

1. rzad­ko: okre­śle­nie zwie­rzę­cia ry­ją­ce­go;
2. po­gard­li­wie: kujon


Źródła:

SJP.pl

Ryjek

mały ryj u zwie­rząt


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. zdrobn. od: ryj

 (1.2) pot. żart. buzia

 (1.3) ent. na­rząd słu­żą­cy owa­dom do po­bie­ra­nia po­kar­mu

 (1.4) zool. nazwa kilku wy­mar­łych ssa­ków owa­do­żer­nych z rzędu owa­do­że­rów


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryjewo

wieś w Pol­sce


Ry­je­wo ( Reh­hof, daw­niej "Zie­glers­hu­ben") – wieś w pół­noc­nej Pol­sce w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie kwi­dzyń­skim, w gmi­nie Ry­je­wo, któ­rej jest sie­dzi­bą. Leży na pra­wym brze­gu Wisły, w pół­noc­nej czę­ści Ni­zi­ny Kwi­dzyń­skiej, ok. 10 km na pół­noc od Kwi­dzy­na, na tra­sie linii ko­le­jo­wej Mal­bork-Kwi­dzyn-Gru­dziądz (sta­cja Ry­je­wo) i przy skrzy­żo­wa­niu dróg wo­je­wódz­kich nr 525 i 607.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryjewski

przy­miot­nik od: Ry­je­wo


Źródła:

SJP.pl

Ryjkogłowy

typ ma­łych, dra­pież­nych bez­krę­gow­ców; szczot­ko­ryj­ce, ry­jo­kręt­ki


Ryj­ko­gło­wy, ry­jo­kręt­ki (Ki­nor­hyn­cha), szczot­ko­ryj­ce – typ ma­łych (0,2–1 mm), wy­łącz­nie mor­skich, dra­pież­nych bez­krę­gow­ców, do któ­re­go za­li­cza się ponad 150 ga­tun­ków. Cha­rak­te­ry­stycz­ną cechą ryj­ko­gło­wych jest obec­ność pię­ciu lub sze­ściu rzę­dów pier­ście­nio­wo uło­żo­nych ha­czy­ków na gło­wie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryjkogłów

przed­sta­wi­ciel typu ma­łych, dra­pież­nych bez­krę­gow­ców


Źródła:

SJP.pl

Ryjkonos

ga­tu­nek nie­to­pe­rza


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Cra­se­o­nyc­te­ris thon­glon­gy­ai|J. Ed­wards Hill|ref=tak., ga­tu­nek nie­to­pe­rza wy­stę­pu­ją­cy w Taj­lan­dii i Bir­mie

 (1.2) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ma­cro­sce­li­des pro­bo­sci­de­us|G. Shaw|ref=tak., ga­tu­nek ma­łe­go ssaka z ro­dzi­ny ryj­ko­no­so­wa­tych wy­stę­pu­ją­ce­go w po­łud­nio­wej Afry­ce


Ryj­ko­nos ("Ma­cro­sce­li­des") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny Ma­cro­sce­li­di­nae w obrę­bie ro­dzi­ny ryj­ko­no­so­wa­tych (Ma­cro­sce­li­di­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryjkonosowate

o ce­chach ryj­ko­no­so­wa­tych (ro­dzi­na ssa­ków)


Ryj­ko­no­so­wa­te, ryj­ko­no­sy, dłu­go­usz­ki, ry­jo­skocz­ko­wa­te, ry­jo­skocz­ki (Ma­cro­sce­li­di­dae) – je­dy­na wy­stę­pu­ją­ca współ­cze­śnie ro­dzi­na ssa­ków w obrę­bie rzędu ryj­ko­no­so­wych (Ma­cro­sce­li­dea).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryjkonosowaty

o ce­chach ryj­ko­no­so­wa­tych (ro­dzi­na ssa­ków)


Źródła:

SJP.pl

Ryjkonosowe

o ce­chach ryj­ko­no­so­wych (rząd ssa­ków)


Ryj­ko­no­so­we (Ma­cro­sce­li­dea) – rząd nie­wiel­kich, na­ziem­nych ssa­ków ło­ży­sko­wych z pod­gro­ma­dy ży­wo­rod­nych i grupy afro­te­rów. Mimo bliż­sze­go po­kre­wień­stwa ze sło­nia­mi niż z ry­jów­ko­wa­ty­mi wy­glą­dem przy­po­mi­na­ją te dru­gie. Ich po­zy­cję sy­ste­ma­tycz­ną od­kry­to do­pie­ro w la­tach 90. XX wieku. Zwie­rzę­ta te po­zo­sta­ją słabo poz­na­ne. Za­li­cza się tu kil­ka­na­ście ga­tun­ków spo­ty­ka­nych na roz­le­głych ob­sza­rach w Afry­ce. Żywią się głów­nie owa­da­mi, zwła­szcza mrów­ka­mi i ter­mi­ta­mi, uzu­peł­nia­jąc dietę po­kar­mem ro­ślin­nym.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryjkonosowy

o ce­chach ryj­ko­no­so­wych (rząd ssa­ków)


Źródła:

SJP.pl

Ryjkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem ryjek, po­dob­ny do ryjka


Źródła:

SJP.pl

Ryjkowce

na­dro­dzi­na kos­mo­po­li­tycz­nych owa­dów ro­śli­no­żer­nych z rzędu chrzą­szczy


Ryj­kow­ce (Cur­cu­lio­no­i­dea) – na­dro­dzi­na owa­dów z rzędu chrzą­szczy, po­drzę­du wie­lo­żer­nych i serii (in­fra­rzę­du) Cu­cu­ji­for­mia. Liczy ponad 62 ty­sią­ce opi­sa­nych ga­tun­ków. Chrzą­szcze te że­ru­ją na róż­nych ga­tun­kach ro­ślin, prze­cho­dząc roz­wój wew­nątrz tka­nek ro­ślin­nych. Larwy pę­dra­ko­wa­te. Cha­rak­te­ry­stycz­ny dla do­ro­słych jest przód głowy wy­cią­gnię­ty w ryjek, który może być jed­nak bar­dzo krót­ki. Czuł­ki za­koń­czo­ne są bu­ław­ką. Znane od tria­su lub jury.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryjkowcowate

ro­dzi­na kos­mo­po­li­tycz­nych owa­dów z rzędu chrzą­szczy, ro­śli­no­żer­nych, o gło­wie wy­cią­gnię­tej w ryjek; na­le­żą do niej mię­dzy in­ny­mi: wołek zbo­żo­wiec, smo­lik, sło­nik, kwie­ciak; ryj­kow­ce


Ryj­kow­co­wa­te, sło­ni­ki (Cur­cu­lio­ni­dae) – ro­dzi­na chrzą­szczy z po­drzę­du wie­lo­żer­nych i na­dro­dzi­ny ryj­kow­ców. W za­pi­sie ko­pal­nym znane od aptu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryjkowcowaty

o ce­chach ryj­kow­co­wa­tych (ro­dzi­na chrzą­szczy)


Źródła:

SJP.pl

Ryjkowiec

chrząszcz, przed­sta­wi­ciel kos­mo­po­li­tycz­nych owa­dów z ro­dzi­ny ryj­kow­co­wa­tych, o gło­wie wy­cią­gnię­tej w ryjek


Źródła:

SJP.pl

Ryjkowy

→ ryjek


Patrz:ryjek

Źródła:

SJP.pl

Ryjogłowe

rząd gadów o pry­mi­tyw­nej bu­do­wie; sfe­no­don­ty, ryn­cho­ce­fa­le


Źródła:

SJP.pl

Ryjogłowy

gady ry­jo­gło­we - rząd gadów o pry­mi­tyw­nej bu­do­wie; sfe­no­don­ty, ryn­cho­ce­fa­le


Źródła:

SJP.pl

Ryjonos

dra­pież­ny ssak z ro­dzi­ny ła­si­co­wa­tych, za­miesz­ku­ją­cy łąki i te­re­ny leśne Birmy, Ne­pa­lu i In­do­chin


Źródła:

SJP.pl

Ryjoskoczek

nie­wiel­ki ssak afry­kań­ski z rzędu ryj­ko­no­sów, o wy­dłu­żo­nym nosie i krót­kich koń­czy­nach


Źródła:

SJP.pl

Ryjosz

ry­josz bu­ra­ko­wiec - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny ryj­kow­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Ryjowaty

przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem ryj, po­dob­ny do ryja


przy­miot­nik

 (1.1) przy­po­mi­na­ją­cy ryj


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryjowisko

teren, na któ­rym wy­pa­sa­ne są świ­nie


Źródła:

SJP.pl

Ryjowy

→ ryj


Patrz:ryj

Źródła:

SJP.pl

Ryjza

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. Te­re­sa


Źródła:

Wiktionary

Ryjówek

ssak z rzędu owa­do­żer­nych; sorek


Ry­jó­wek ("Sun­cus") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny zę­bieł­ków (Cro­ci­du­ri­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny ry­jów­ko­wa­tych (So­ri­ci­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryjówka

ssak z rzędu owa­do­żer­nych; sorek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) syst. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Sorex||ref=tak., ro­dzaj ssa­ków z ro­dzi­ny ry­jów­ko­wa­tych;

 (1.2) zool. ssak z ro­dza­ju ry­jó­wek (1.1)


Ry­jów­ka ("Sorex") – ro­dzaj owa­do­żer­nych ssa­ków z po­dro­dzi­ny ry­jó­wek (So­ri­ci­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny ry­jów­ko­wa­tych (So­ri­ci­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryjówki

ssak z rzędu owa­do­żer­nych; sorek


Ry­jów­ki (So­ri­ci­nae) – po­dro­dzi­na ssa­ków z ro­dzi­ny ry­jów­ko­wa­tych (So­ri­ci­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryjówkokształtne

rząd ssa­ków ło­ży­sko­wych


Ry­jów­koksz­tałt­ne (So­ri­co­morp­ha) – po­drząd ssa­ków ło­ży­sko­wych za­li­cza­nych do owa­do­żer­nych (In­sec­ti­vo­ra), a w kla­dy­sty­ce do La­u­ra­siat­he­ria.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryjówkowate

ro­dzi­na ssa­ków z rzędu owa­do­żer­nych, o smu­kłym ciele, dłu­giej ry­jo­wa­to wy­cią­gnię­tej gło­wie i ak­sa­mit­nym gę­stym wło­sie; żyją na całym świe­cie, z wy­jąt­kiem Au­stra­lii, Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej i An­tark­ty­dy


Ry­jów­ko­wa­te, sorki (So­ri­ci­dae) – ro­dzi­na ssa­ków z po­drzę­du Eri­na­ce­o­ta w obrę­bie rzędu owa­do­że­rów (Eu­li­po­typh­la). Na­le­ży do niej przesz­ło 300 ga­tun­ków, w tym ry­jów­ka ma­lut­ka, która jest najm­niej­szym ssa­kiem Pol­ski oraz ry­jó­wek etru­ski uwa­ża­ny za najm­niej­sze­go zna­ne­go ssaka na świe­cie. Ry­jów­ko­wa­te za­miesz­ku­ją Azję, Eu­ro­pę, Afry­kę, Ame­ry­kę Pół­noc­ną i Po­łud­nio­wą.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryjówkowaty

o ce­chach ry­jów­ko­wa­tych (ro­dzi­na ssa­ków)


Źródła:

SJP.pl

Ryk

ryki;
1. gło­śny, prze­cią­gły, do­no­śny od­głos wy­da­wa­ny przez zwie­rzę­ta;
2. od­głos przy­po­mi­na­ją­cy głos zwie­rząt;
3. po­tocz­nie: gło­śny, prze­raź­li­wy krzyk, śpiew, śmiech, płacz wy­da­wa­ny przez ludzi w pod­nie­ce­niu, bólu itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) do­no­śny i prze­cią­gły głos niek­tó­rych zwie­rząt

 (1.2) ostry, do­no­śny, prze­cią­gły głos; dźwięk przy­po­mi­na­ją­cy ryk (1.1)

 (1.3) pot. gło­śny, prze­raź­li­wy krzyk, śpiew, śmiech lub płacz


Herb Ryk i jego od­mia­ny

Ryk (Reck, Recke, Rück, Rek, Ryck, Rueck) – in­flanc­ki herb szla­chec­ki, ba­ro­now­ski i hra­biow­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rykaczewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rykała

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Ryki

ryk;
1. gło­śny, prze­cią­gły, do­no­śny od­głos wy­da­wa­ny przez zwie­rzę­ta;
2. od­głos przy­po­mi­na­ją­cy głos zwie­rząt;
3. po­tocz­nie: gło­śny, prze­raź­li­wy krzyk, śpiew, śmiech, płacz wy­da­wa­ny przez ludzi w pod­nie­ce­niu, bólu itp.


Ryki – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, sie­dzi­ba po­wia­tu ryc­kie­go oraz gminy miej­sko-wiej­skiej Ryki.

We­dług da­nych GUS z 31 grud­nia 2021 r. Ryki li­czy­ły 9498 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rykiel

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Ryknąć

1. o niek­tó­rych zwie­rzę­tach, zwła­szcza kro­wie: wydać prze­cią­gły, do­no­śny głos;
2. wydać bar­dzo gło­śne, ha­ła­śli­we dźwię­ki


Źródła:

SJP.pl

Rykoszet

1. od­bi­cie się le­cą­ce­go przed­mio­tu, po­wo­du­ją­ce zmia­nę kie­run­ku dal­sze­go jego ruchu;
2. przed­miot, który odbił się od ja­kiejś przesz­ko­dy i zmie­nił kie­ru­nek ruchu;
3. po­tocz­nie: przy­kra i nie­spo­dzie­wa­na kon­sek­wen­cja cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fiz. od­bi­cie się le­cą­ce­go przed­mio­tu od ja­kiejś przesz­ko­dy, po­wo­du­ją­ce gwał­tow­ną zmia­nę tra­jek­to­rii lotu, lub ten od­bi­ja­ją­cy się przed­miot;

 (1.2) przen. nie­spo­dzie­wa­na przy­kra kon­sek­wen­cja cze­goś


Ry­ko­szet – zmia­na tra­jek­to­rii le­cą­ce­go przed­mio­tu, bę­dą­ca wy­ni­kiem jego zde­rze­nia z przesz­ko­dą. Także okre­śle­nie sa­me­go od­bi­te­go (zry­ko­sze­to­wa­ne­go) przed­mio­tu. Ter­min sto­so­wa­ny zwła­szcza wobec po­ci­sków wy­strze­li­wa­nych z broni pal­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rykoszetować

o wy­strze­lo­nym po­ci­sku: od­bi­jać się od twar­dej po­wierzch­ni i le­cieć dalej w innym kie­run­ku


Źródła:

SJP.pl

Rykoszetowy

→ ry­ko­szet, np. wy­strza­ły ry­ko­sze­to­we


Źródła:

SJP.pl

Rykowisko

1. miej­sce, gdzie zbie­ra­ją się je­le­nie i łosie w okre­sie go­do­wym;
2. za­cho­wa­nie się je­le­ni i łosi w cza­sie rui


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) łow. czas godów u je­le­ni

 (1.2) łow. miej­sce walk je­le­nich w okre­sie go­do­wym


Ry­ko­wi­sko – okres go­do­wy je­le­ni szla­chet­nych, w Pol­sce roz­po­czy­na się w dru­giej po­ło­wie wrze­śnia i trwa około czte­rech ty­god­ni.

Samce je­le­ni za­czy­na­ją wy­da­wać gło­śne od­gło­sy, za­czy­na­jąc tuż przed za­cho­dem słoń­ca, a koń­cząc o świ­cie. Przez całą noc po­tęż­ny, ba­so­wy ryk byków roz­le­ga się echem na wiele ki­lo­me­trów po oko­li­cy. Okres go­do­wy je­le­ni wschod­nich (sika) jest na­zy­wa­ny gwi­zdo­wi­skiem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rykowiskowy

→ ry­ko­wi­sko


Patrz:rykowisko

Źródła:

SJP.pl

Rykowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Ryksa

imię żeń­skie po­cho­dze­nia ger­mań­skie­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. imię|pol­ski|ż.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryksza

rik­sza;
1. lekki, dwu­ko­ło­wy po­jazd o jed­nym lub dwu sie­dze­niach, po­pu­lar­ny w kra­jach Da­le­kie­go Wscho­du
2. trzy­ko­ło­wy rower lub mo­to­ro­wer


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zob. rik­sza.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rykszarz

czło­wiek kie­ru­ją­cy ryk­szą (rik­szą) lub cią­gną­cy ryk­szę; rik­szarz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zob. rik­szarz.


Ryk­szarz (wietn. "Xích lô") – wiet­nam­sko-fran­cu­sko-hong­koń­ski dra­mat fil­mo­wy z 1995 roku w re­ży­se­rii Tran Anh Hunga.

Obraz miał swoją pre­mie­rę w kon­kur­sie głów­nym na 52. MFF w We­ne­cji, gdzie zdo­był Zło­te­go Lwa oraz Na­gro­dę FIPRESCI. W oj­czy­stym Wiet­na­mie zo­stał jed­nak­że za­ka­za­ny ze wzglę­du na oglą­da­nie się na za­chod­nie ten­den­cje oraz re­a­li­stycz­ne uka­za­nie ulicz­nej biedy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryl

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. szpa­del


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Rylcowaty

1. wy­ro­stek ryl­co­wa­ty - część kości łok­cio­wej, pro­mie­nio­wej lub skro­nio­wej;
2. przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem rylec


Źródła:

SJP.pl

Rylcowy

→ rylec


Patrz:rylec

Źródła:

SJP.pl

Rylec

na­rzę­dzie o ostrym końcu, uży­wa­nie do rycia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. wą­skie, wy­dłu­żo­ne na­rzę­dzie, zwy­kle sta­lo­we i osa­dzo­ne na drew­nia­nej opraw­ce, słu­żą­ce do ry­to­wa­nia lub pi­sa­nia

 (1.2) roln. część ro­bo­cza na­rzę­dzi rol­ni­czych do spulch­nia­nia gleby, ta­kich jak radło czy socha

 (1.3) ar­che­ol. na­rzę­dzie ka­mien­ne, zwy­kle krze­mien­ne, uży­wa­ne przez ludzi pier­wot­nych do obrób­ki in­nych ma­te­ria­łów

 (1.4) hist. sta­ro­żyt­ny przy­rząd do pi­sa­nia na ta­blicz­kach


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rylski

przy­miot­nik od: Riła


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rym

1. zgod­ność brzmie­nia koń­có­wek wy­ra­zów, znaj­du­ją­cych się prze­waż­nie na końcu wer­sów;
2. zwy­kle w lm., książk. wier­sze ry­mo­wa­ne, po­ez­ja


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) liter. para dwóch słów na końcu wersu ut­wo­ru pi­sa­ne­go wier­szem o iden­tycz­nych lub po­dob­nie brzmią­cych koń­ców­kach


Rym – pow­tó­rze­nie jed­na­ko­wych lub po­dob­nych ukła­dów brzmie­nio­wych w za­koń­cze­niach wy­ra­zów, zaj­mu­ją­cych usta­lo­ną po­zy­cję w obrę­bie wersu (w po­ez­ji) lub zda­nia.

Rymy peł­nią funk­cję wier­szot­wór­czą (wska­zu­ją ko­niec wersu, wzmac­nia­ją rytm, łączą wersy w stro­fy), in­stru­men­ta­cyj­ną (wpły­wa­ją na kształt brzmie­nio­wy ut­wo­ru) i se­man­tycz­ną (zna­cze­nio­wą; uwy­pu­kla­ją zna­cze­nia słów ry­mu­ją­cych się).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryma

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. katar

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. grypa


Źródła:

Wiktionary

Rymanowianin

miesz­ka­niec Ry­ma­no­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Rymanowianka

miesz­kan­ka Ry­ma­no­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Rymanowski

przy­miot­nik od: Ry­ma­nów, Ry­ma­nów-Zdrój


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ry­ma­no­wem, do­ty­czą­cy Ry­ma­no­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rymanów

mia­sto w Pol­sce


Ry­ma­nów – mia­sto w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie kro­śnień­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Ry­ma­nów.

Pry­wat­ne mia­sto szla­chec­kie lo­ko­wa­ne w 1376. W XVI w. w wo­je­wództ­wie ru­skim.

We­dług da­nych GUS z 1 stycz­nia 2024 mia­sto li­czy­ło 3545 miesz­kań­ców, będąc 36. naj­lud­niej­szym mia­stem w wo­je­wództ­wie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rymar

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rymarczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rymarka

1. ma­szy­na do szy­cia skóry;
2. tech­ni­ka wy­ra­bia­nia przed­mio­tów ze skóry; ry­mar­stwo;
3. daw­niej: żona ry­ma­rza


Źródła:

SJP.pl

Rymarkiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rymarnia

warsz­tat zaj­mu­ją­cy się wy­ro­bem i na­pra­wą przed­mio­tów ze skóry i ma­te­ria­łów skó­ro­po­dob­nych


Źródła:

SJP.pl

Rymarowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rymarski

do­ty­czą­cy ry­ma­rza, ry­mar­stwa


Źródła:

SJP.pl

Rymarstwo

tech­ni­ka wy­ra­bia­nia przed­mio­tów ze skóry; ry­mar­ka


Ry­mar­stwo – dział rze­mio­sła zaj­mu­ją­cy się wyt­wa­rza­niem uprzę­ży kon­nych, sio­deł, ak­ce­so­riów jeź­dziec­kich i skó­rza­nych pasów pęd­nych.

Tra­dy­cyj­nie wy­ro­by szyte były ręcz­nie ze skór, a na­stęp­nie wy­kań­cza­ne me­ta­lo­wy­mi oku­cia­mi. Część pra­cow­ni za­cho­wa­ło ten spo­sób pracy, po­zo­sta­łe wy­ko­rzy­stu­ją szy­cie ma­szy­no­we. Ry­ma­rze po­sia­da­li włas­ne cechy re­gu­lu­ją­ce zwy­cza­je, za­sa­dy zdo­by­wa­nia za­wo­du i roz­są­dza­ją­ce spory.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rymarz

1. rze­mieśl­nik wy­ra­bia­ją­cy przed­mio­ty ze skóry;
2. żar­to­bli­wie: osoba, która two­rzy nie­u­dol­ne wier­sze; ry­mo­kle­ta, ry­mo­pis, wier­szo­pis, wier­szo­rób, ry­mo­rób


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rzem. rze­mieśl­nik zaj­mu­ją­cy się wy­ra­bia­niem przed­mio­tów ze skóry


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rymaszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rymań

wieś w Pol­sce


Rymań (niem. "Roman") – wieś gmin­na w pół­noc­no-za­chod­niej Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ko­ło­brze­skim, w gmi­nie Rymań, przy dro­dze wo­je­wódz­kiej nr 112. Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy Rymań.

Pod ko­niec 2009 roku w Ry­ma­niu było za­re­je­stro­wa­nych 77 pod­mio­tów go­spo­dar­czych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rymański

przy­miot­nik od: Rymań


Źródła:

SJP.pl

Rymesa

wek­sel, na któ­rym znaj­du­je się co najm­niej jeden indos


Ry­me­sa – wek­sel pu­szczo­ny w obieg, tj. wek­sel, który po­sia­da co najm­niej jeden indos


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rymkiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rymnicki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Rym­ni­kiem, do­ty­czą­cy Rym­ni­ka


Źródła:

Wiktionary

Rymnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto we wschod­niej Ru­mu­nii, u pod­nó­ża Kar­pat Wschod­nich, nad rzeką Rym­nik;


Zo­bacz też: Râmnicu Sărat.

Rym­nik (rum. "Râmnicu Sărat") – mia­sto we wschod­niej Ru­mu­nii, w okrę­gu Buzău, u pod­nó­ża Kar­pat Wschod­nich, nad rzeką Rym­nik. Liczy około 38,8 tys. miesz­kań­ców.

W 1789 roku nad rzeką o tej samej naz­wie ro­ze­gra­ła się bitwa nad Rym­ni­kiem.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Rymnąć

gwa­ro­wo: ude­rzyć się, prze­wró­cić się, czę­sto także: po­ło­żyć się na krót­ki czas, zdrzem­nąć się


Źródła:

SJP.pl

Rymobaj

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) po­e­tyc­ki ba­jarz


Źródła:

Wiktionary

Rymoid

rym przy­bli­żo­ny, po­do­bień­stwo brzmie­nia za­koń­czeń wy­ra­zów zbli­żo­ne do rymu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) liter. nie­peł­na zgod­ność brzmień za­koń­czeń wy­ra­zów, przy­po­mi­na­ją­ca rym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rymokleta

po­gard­li­wie: ktoś, kto two­rzy mało war­to­ścio­we, liche wier­sze; wier­szo­kle­ta, wier­szo­pis, ry­mo­pis, wier­szo­rób, ry­mo­rób


Źródła:

SJP.pl

Rymopis

po­gard­li­wie: ktoś, kto two­rzy mało war­to­ścio­we, liche wier­sze; wier­szo­kle­ta, ry­mo­kle­ta, wier­szo­pis, wier­szo­rób, ry­mo­rób


Źródła:

SJP.pl

Rymorób

po­gard­li­wie: ktoś, kto two­rzy mało war­to­ścio­we, liche wier­sze; wier­szo­kle­ta, ry­mo­kle­ta, ry­mo­pis, wier­szo­pis, wier­szo­rób


Źródła:

SJP.pl

Rymoróbstwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) two­rze­nie rymów, ry­mo­wa­nie


Źródła:

Wiktionary

Rymotwór

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. poeta

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) daw. wiersz


Źródła:

Wiktionary

Rymotwórca

rzad­ko: ten, kto ukła­da wier­sze; poeta, wer­sy­fi­ka­tor


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) poeta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rymotwórczy

do­ty­czą­cy two­rze­nia rymów; wier­szot­wór­czy, po­e­tyc­ki


Źródła:

SJP.pl

Rymotwórstwo

two­rze­nie wier­szy; wier­szo­pi­sar­stwo


Źródła:

SJP.pl

Rymowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|ry­mo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Rymowanka

krót­ki wier­szyk o pro­stych ry­mach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. pro­sty, krót­ki wiersz ry­mo­wa­ny

 (1.2) pot. wy­ra­że­nie o ry­mu­ją­cych się czę­ściach, czę­sto o cha­rak­te­rze dźwię­ko­na­śla­dow­czym, np. hokus-pokus, trele-mo­re­le, szuru-buru


Ry­mo­wan­ka – wier­szo­wa­na forma li­te­rac­ka, zwy­kle o nie­wiel­kiej war­to­ści ar­ty­stycz­nej.

W ry­mo­wan­ce mogą się znaj­do­wać na­stę­pu­ją­ce ro­dza­je bra­ków for­mal­nych:

Obec­nie ry­mo­wan­ki ule­ga­ją za­pom­nie­niu, jed­nak cza­sa­mi ut­wo­ry o tego ro­dza­ju for­mie za­cho­wu­ją się w pa­mię­ci lub za­pi­sach. Do­ty­czy to szcze­gól­nie ut­wo­rów ka­ba­re­to­wych lub po­ez­ji dla dzie­ci. W pol­skiej tra­dy­cji li­te­rac­kiej ry­mo­wan­ki o więk­szej war­to­ści li­te­rac­kiej są też czę­sto kla­sy­fi­ko­wa­ne jako frasz­ki lub bajki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rymować

1. do­bie­rać wy­ra­zu do rymu;
2. pisać wier­sze


cza­sow­nik

 (1.1) two­rzyć rymy

cza­sow­nik zwrot­ny ry­mo­wać się

 (2.1) o sło­wach: two­rzyć rym z in­ny­mi sło­wa­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rymownik

pu­bli­ka­cja za­wie­ra­ją­ca ze­sta­wie­nia wy­ra­zów z po­dob­nie brzmią­cy­mi za­koń­cze­nia­mi, po­moc­na w two­rze­niu wier­szy


Źródła:

SJP.pl

Rymowy

→ rym


Patrz:rym

Źródła:

SJP.pl

Rympał

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) środ. przest. me­ta­lo­wy pręt, drąg lub łom słu­żą­cy do wy­wa­ża­nia za­bez­pie­czeń, np. drzwi

 (1.2) środ. przest. tępe na­rzę­dzie (np. kij, kołek) wy­ko­rzy­sty­wa­ne do za­da­wa­nia ude­rzeń


Źródła:

Wiktionary

Ryms

wy­krzy­knik na­śla­du­ją­cy od­głos na­głe­go, nie­spo­dzie­wa­ne­go ude­rze­nia, upad­ku, strza­łu itp.; rym


„Ryms”, także „RYMS” (pod­ty­tuł: "Ma­ga­zyn o li­te­ra­tu­rze dla dzie­ci i mło­dzie­ży") – pol­skie cza­so­pis­mo poś­wię­co­ne li­te­ra­tu­rze dla dzie­ci i mło­dzie­ży, uka­zu­ją­ce się od 2007 roku jako kwar­tal­nik wy­da­wa­ny przez Wy­daw­nict­wo Hokus-Pokus i po­łą­czo­ne z in­ter­ne­to­wym por­ta­lem (wor­tal).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rymsnąć

upaść; bęc­nąć


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni do­ko­na­ny

 (1.1) pot. prze­wró­cić się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rymsza

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rymunda

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pejor. gw-pl|Lwów., reg-pl|Prze­myśl. wred­na, py­ska­ta, zła, kłót­li­wa ko­bie­ta

 (1.2) pejor. gw-pl|Lwów, Cie­sza­nów. ko­bie­ta lek­kich oby­cza­jów


Źródła:

Wiktionary

Rymut

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rymy

1. zgod­ność brzmie­nia koń­có­wek wy­ra­zów, znaj­du­ją­cych się prze­waż­nie na końcu wer­sów;
2. zwy­kle w lm., książk. wier­sze ry­mo­wa­ne, po­ez­ja


Źródła:

SJP.pl

Ryn

1. ryba chrzęst­nosz­kie­le­to­wa; rasz­pla, skwat, anioł mor­ski;
2. daw­niej: rynna


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim;

 (1.2) geogr. to­po­nim, nazwa kilku wsi w Pol­sce;

 (1.3) geogr. pu­sty­nia po­mię­dzy Ka­zach­sta­nem a Rosją;


Ryn ( Rhein) – mia­sto w pół­noc­no-wschod­niej Pol­sce, w woj. war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie gi­życ­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Ryn.

We­dług da­nych GUS z 1 stycz­nia 2024 r. Ryn li­czył 2678 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryna

1. ryba chrzęst­nosz­kie­le­to­wa; rasz­pla, skwat, anioł mor­ski;
2. daw­niej: rynna


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rynar

w gór­nict­wie: po­wróz do cią­gnię­cia że­laz­ne­go łań­cu­cha, za­koń­czo­ny ha­kiem; rynał


Źródła:

SJP.pl

Rynarzewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Rynatka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. Re­nat­ka


Źródła:

Wiktionary

Rynchocefal

przed­sta­wi­ciel rzędu pry­mi­tyw­nych pier­wot­nych gadów wy­glą­dem przy­po­mi­na­ją­cych duże ja­szczur­ki


Źródła:

SJP.pl

Rynchocefale

przed­sta­wi­ciel rzędu pry­mi­tyw­nych pier­wot­nych gadów wy­glą­dem przy­po­mi­na­ją­cych duże ja­szczur­ki


Źródła:

SJP.pl

Ryndak

naz­wi­sko


Ryn­dak (forma żeń­ska Ryn­dak, Ryn­da­ko­wa, licz­ba mnoga: Ryn­da­ko­wie) – pol­ski naz­wi­sko. Nosi je około 1007 osób. Naj­wię­cej osób o tym naz­wi­sku miesz­ka na te­re­nie Ma­ło­pol­ski i Pod­kar­pa­cia.

Na po­cząt­ku lat 90-XX wieku w Pol­sce no­si­ło je 829 osób


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryneczek

zdrob­nie­nie od: rynek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. nie­wiel­ki rynek, plac w cen­trum mia­sta

 (1.2) pot. tar­go­wi­sko


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryneczka

zdrob­nie­nie od: rynka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: rynka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rynek

1. plac w cen­trum mia­sta, wokół któ­re­go znaj­du­ją się bu­dyn­ki, a w środ­ku czę­sto ra­tusz;
2. daw­niej: głów­ny plac tar­go­wy w cen­trum mia­sta;
3. ca­łoksz­tałt sto­sun­ków hand­lo­wych i go­spo­dar­czych;
4. rejon o okre­ślo­nym za­po­trze­bo­wa­niu na coś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wy­dzie­lo­na część mia­sta, plac, gdzie kupcy sprze­da­ją swoje to­wa­ry ze stra­ga­nów;

 (1.2) cen­tral­ne miej­sce w mie­ście, gdzie daw­niej był rynek (1.1)

 (1.3) ekon. po­ję­cie obej­mu­ją­ce cały han­del ja­ki­miś su­row­ca­mi lub pro­duk­ta­mi na ja­kimś ob­sza­rze;

 (1.4) łódź. bazar, tar­go­wi­sko, miej­sce targu nie­ko­niecz­nie na rynku (1.1)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryngraf

ro­dzaj me­da­lio­nu wy­ko­na­ne­go z cien­kiej bla­chy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. wojsk. sze­ro­ki bla­sza­ny na­pier­śnik z sym­bo­lem re­li­gij­nym lub na­ro­do­wym no­szo­ny przez woj­sko­wych


Ryn­graf (z niem. "Ring­kra­gen" (dosł. "okręż­ny koł­nierz"), sta­ro­pol. "ka­plerz") – na­szyj­nik z bla­sza­nym wi­sio­rem w kształ­cie tar­czy ama­zo­nek lub tar­czy her­bo­wej, wy­wo­dzą­cy się z oboj­czy­ka (ele­men­tu zbroi).

Ryn­gra­fy wy­ko­na­ne były zwy­kle z mo­sięż­nej lub srebr­nej bla­chy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rynia

pry­mi­tyw­na ro­śli­na lą­do­wa po­cho­dzą­ca z dol­ne­go de­wo­nu, obec­nie wy­mar­ła, bez­list­na, nie­wiel­kich roz­mia­rów (do 0,5 m wy­so­ko­ści) o pę­dach roz­ga­łę­zia­ją­cych się głów­nie wid­la­sto


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryniak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rynianin

miesz­ka­niec Ryna, Ryni


Źródła:

SJP.pl

Rynianka

miesz­kan­ka Ryna, Ryni


Źródła:

SJP.pl

Rynica

Ry­ni­ca (niem. "Ro­der­beck") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie gry­fiń­skim, w gmi­nie Wi­du­cho­wa.

31 grud­nia 2008 r. wieś miała 220 miesz­kań­ców.

We wsi ro­śnie pom­ni­ko­wy dąb, o ob­wo­dzie pnia 734 cm i wy­so­ko­ści 24,5 m (w 2015).


Źródła:

Wikipedia

Rynienka

1. mała rynna, po­dłuż­ne pła­skie na­czy­nie, coś speł­nia­ją­ce­go funk­cję rynny;
2. mała pa­tel­nia; rynka


Źródła:

SJP.pl

Rynienkowato

→ ry­nien­ko­wa­ty


Patrz:rynienkowaty

Źródła:

SJP.pl

Rynienkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem wą­skie ko­ryt­ko, po­dob­ny do rynny


Źródła:

SJP.pl

Rynienkowy

→ ry­nien­ka


Patrz:rynienka

Źródła:

SJP.pl

Ryniewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rynifer

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ran­gi­fer|C.H. Smith|ref=tak., re­ni­fer


Źródła:

Wiktionary

Rynka

re­gio­nal­ne: ron­de­lek z rącz­ką lub dwoma usz­ka­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. daw. niski, pła­ski ron­de­lek dwu­usz­ny lub z pro­stą rącz­ką (daw­niej trój­noż­ny) do sma­że­nia lub du­sze­nia po­traw, zwy­kle mięs­nych, ro­dzaj głę­bo­kiej pa­tel­ni;

 (1.2) lwów. pła­ski lub niski gar­nek

 (1.3) reg-pl|Kresy. pa­tel­nia


Rynka (ty­gie­lek) – niski, pła­ski ron­de­lek, zwy­kle gli­nia­ny, z dwoma ucha­mi lub rącz­ką, cza­sem na trzech nóż­kach, słu­żą­cy do du­sze­nia i sma­że­nia po­traw mięs­nych i in­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rynkiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rynkowe

→ ryn­ko­wy


Patrz:rynkowy

Źródła:

SJP.pl

Rynkowiec

zwo­len­nik go­spo­dar­ki opar­tej na za­sa­dach wol­ne­go rynku; wol­no­ryn­ko­wiec


Źródła:

SJP.pl

Rynkowo

→ ryn­ko­wy


Ryn­ko­wo ( "Rin­kau") – osied­le po­ło­żo­ne w Pół­noc­nym Pasie Re­kre­a­cyj­nym Byd­go­szczy. Więk­szą część osied­la zaj­mu­ją ob­sza­ry leśne. Nie­licz­ną za­bu­do­wę sta­no­wią domy jed­no­ro­dzin­ne oraz obiek­ty prze­my­sło­we. Na gra­ni­cy osied­la prze­bie­ga linia ko­le­jo­wa ze zlik­wi­do­wa­ną dla ruchu pa­sa­żer­skie­go sta­cją Ryn­ko­wo i nadal uży­wa­nym przy­stan­kiem oso­bo­wym Ryn­ko­wo Wia­dukt.


Patrz:rynkowy

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rynkowość

→ ryn­ko­wy


Patrz:rynkowy

Źródła:

SJP.pl

Rynkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rynkowy

→ ryn­ko­wy


przy­miot­nik

 (1.1) ekon. do­ty­czą­cy rynku, tj. kupna i sprze­da­ży

 (1.2) umiej­sco­wio­ny na rynku, placu miej­skim


Patrz:rynkowy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rynkówka

wieś w Pol­sce


Ryn­ków­ka – wieś ko­ciew­ska w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie sta­ro­gardz­kim, w gmi­nie Smę­to­wo Gra­nicz­ne. Ma sta­tus so­łect­wa

W la­tach 1945–1975 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do tzw. du­że­go wo­je­wództ­wa gdań­skie­go, a w la­tach 1975–1998 do tzw. ma­łe­go wo­je­wództ­wa gdań­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rynna

rur­ko­wa­ta kon­struk­cja do od­pro­wa­dza­nia de­szczu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bud. rura, do któ­rej spły­wa­ją wody zgro­ma­dzo­ne na dachu pod­czas de­szczu:

 (1.2) geol. dłu­gie i wą­skie wgłę­bie­nie pow­sta­ją­ce na sku­tek ruchu lo­dow­ca, lą­do­lo­du bądź spły­wa­ją­cej wody;

 (1.3) nad­mu­chi­wa­na zjeż­dżal­nia, słu­żą­ca do ewa­ku­a­cji ludzi z sa­mo­lo­tu


Rynna – pó­łot­war­ta rura naj­czę­ściej kła­dzio­na wokół kra­wę­dzi dachu bu­dyn­ków, do któ­rej spły­wa woda opa­do­wa z dachu pod­czas de­szczu. Rynnę pod­trzy­mu­je wspor­nik rynny (inne nazwy: hak do rynny, pot. ry­naj­za, ryn­hak).

Rynna czę­sto jest my­lo­na z rurą spu­sto­wą, czyli pio­no­wą rurą, łą­czą­cą rynnę z zie­mią lub po­dziem­ną in­sta­la­cją ka­na­li­za­cji de­szczo­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rynnica

chrząszcz że­ru­ją­cy na to­po­lach, osi­kach i wierz­bach


Ryn­ni­ca – zwy­cza­jo­wa nazwa kilku ga­tun­ków nie­wiel­kich, ro­śli­no­żer­nych chrzą­szczy z ro­dzi­ny ston­ko­wa­tych za­li­cza­nych daw­niej do ro­dza­ju "Chry­so­me­la" Lin­na­e­us, 1758 (syn. "Me­la­so­ma" Step­hens, 1831). W wy­ni­ku zmian w kla­sy­fi­ka­cji jeden z ga­tun­ków ("Chry­so­me­la aenea") zo­stał prze­nie­sio­ny do ro­dza­ju "Pla­gio­ster­na".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rynnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. ko­cioł na trzech no­gach


Źródła:

Wiktionary

Rynnowy

→ rynna


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z rynną, do­ty­czą­cy rynny

 (1.2) ma­ją­cy kształt rynny


Patrz:rynna

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryno-

temat sło­wot­wór­czy

 (1.1) pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych ma­ją­cych zwią­zek zna­cze­nio­wy z nosem


Źródła:

Wiktionary

Rynolog

le­karz zaj­mu­ją­cy się cho­ro­ba­mi nosa i zatok przy­no­so­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) med. le­karz spe­cja­li­sta zaj­mu­ją­cy się roz­poz­na­wa­niem, pro­fi­lak­ty­ką i le­cze­niem cho­rób nosa i zatok przy­no­so­wych

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) med. le­kar­ka spe­cja­list­ka ry­no­lo­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rynologia

dział me­dy­cy­ny do­ty­czą­cy scho­rzeń nosa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. nauk. dia­gno­sty­ka i le­cze­nie cho­rób nosa oraz zatok przy­no­so­wych;


Ry­no­lo­gia (z gr. rhi­nos, rynos) – dzie­dzi­na me­dy­cy­ny zaj­mu­ją­ca się fiz­jo­lo­gią, roz­poz­na­wa­niem, dia­gno­zo­wa­niem i le­cze­niem nosa i zatok przy­no­so­wych, zaś ry­no­chi­rur­gia zaj­mu­je się le­cze­niem ope­ra­cyj­nym nosa i zatok przy­no­so­wych.

Le­karz zaj­mu­ją­cy się ry­no­lo­gią to ry­no­log.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rynologiczny

→ ry­no­lo­gia


Patrz:rynologia

Źródła:

SJP.pl

Rynoskopia

w me­dy­cy­nie: oglą­da­nie jam nosa przez noz­drza za po­mo­cą en­do­sko­pu lub od stro­ny gar­dła za po­mo­cą lu­ster­ka; ri­no­sko­pia


Ry­no­sko­pia albo ri­no­sko­pia (łac. "rhi­no­sco­pia") – me­to­da dia­gno­stycz­na, po­le­ga­ją­ca na ba­da­niu jam no­so­wych wzro­kiem, po­wszech­nie sto­so­wa­na przez la­ryn­go­lo­gów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rynsztoczek

zdrob­nie­nie od: rynsz­tok


Źródła:

SJP.pl

Rynsztok

1. ot­war­ty kanał, zwy­kle wzdłuż kra­wę­dzi jezd­ni, od­pro­wa­dza­ją­cy z ulicy wody ście­ko­we i opa­do­we; ściek ulicz­ny;
2. prze­no­śnie: mar­gi­nes spo­łecz­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ot­war­ty kanał, zwy­kle wzdłuż kra­wę­dzi jezd­ni, od­pro­wa­dza­ją­cy z ulicy wody opa­do­we i ście­ko­we

 (1.2) przen. śro­do­wi­sko ludzi zde­mo­ra­li­zo­wa­nych


Rynsz­tok – za­głę­bie­nie mię­dzy jezd­nią a chod­ni­kiem. Słu­ży­ło do od­pro­wa­dza­nia wód opa­do­wych, roz­to­po­wych i ście­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rynsztokos

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rzad. żart. kiep­skiej ja­ko­ści, śmier­dzą­cy pa­pie­ros lub cy­ga­ro


Źródła:

Wiktionary

Rynsztokowy

1. → rynsz­tok;
2. prze­no­śnie: wul­gar­ny, or­dy­nar­ny, nie­cen­zu­ral­ny; bru­ko­wy, ulicz­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z rynsz­to­kiem, do­ty­czą­cy rynsz­to­ku

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) ma­ją­cy ne­ga­tyw­ne cechy ko­ja­rzą­ce się z rynsz­to­kiem i ulicą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rynsztunek

broń i sprzęt woj­sko­wy żoł­nie­rza


Rynsz­tu­nek (od niem. "rüstung", także: ry­stu­nek, rysz­tu­nek) – ogół uz­bro­je­nia i opo­rzą­dze­nia skła­da­ją­ce­go się na wy­po­sa­że­nie in­dy­wi­du­al­ne żoł­nie­rza. W woj­sku pol­skim ter­min uży­wa­ny od XVI wieku (współ­cze­śnie już nie­sto­so­wa­ny).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rynwa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Kresy. rynna


Źródła:

Wiktionary

Ryokan

[czy­taj: rjo­kan] tra­dy­cyj­ny za­jazd (hotel) ja­poń­ski, ofe­ru­ją­cy noc­leg i wy­ży­wie­nie dla po­dró­żu­ją­cych


Ry­o­kan (jap. 旅館 ry­o­kan) – tra­dy­cyj­na ja­poń­ska go­spo­da (za­jazd, hotel) świad­czą­ca usłu­gi noc­le­gu i wy­ży­wie­nia dla po­dró­żu­ją­cych.

Znaj­du­ją się na te­re­nie ca­łe­go kraju, a w hi­sto­rycz­nych cen­trach tu­ry­stycz­nych – jak Kioto czy Nara – wy­stę­pu­ją licz­nie. Roz­pię­tość ce­no­wa usłu­gi noc­le­gu w ry­o­ka­nie waha się od kil­ku­dzie­się­ciu do kil­ku­set euro za jedną noc.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryolit

mag­mo­wa skała wul­ka­nicz­na; li­pa­ryt, rio­lit


Ry­o­lit, li­pa­ryt, rio­lit (z gr. ρεω - "płynę" i λίθος - "ka­mień") – kwa­śna skała wy­lew­na albo hi­pa­by­sal­na, o skła­dzie po­dob­nym do gra­ni­tu (jest to wy­lew­ny od­po­wied­nik gra­ni­tu – pow­stał z magmy o tym samym skła­dzie che­micz­nym, tylko od­mien­ne były wa­run­ki pow­sta­wa­nia, które za­pi­sa­ły się w jego wy­glą­dzie, struk­tu­rze i wy­trzy­ma­ło­ści).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rypacz

po­tocz­nie: szam­pon o moc­nym dzia­ła­niu oczy­szcza­ją­cym


Źródła:

SJP.pl

Rypanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|rypać.


Źródła:

Wiktionary

Rypać

1. po­tocz­nie: robić coś z wy­sił­kiem, nie­u­dol­nie;
2. "rypać" lub "rypać się" - wul­gar­nie: upra­wiać seks;
3. pot. mówić bez ogró­dek;
4. pot. ude­rzać, walić;
5. rypać się:
a) posp. psuć się;
b) po­peł­niać błędy


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. ryp­nąć)

 (1.1) pot. ude­rzać, bić

 (1.2) pot. gryźć

 (1.3) pot. robić coś z wy­sił­kiem i nie­u­dol­nie

 (1.4) rub. upra­wiać seks

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. ryp­nąć)

 (2.1) pot. boleć

 (2.2) pot. mówić bez za­ha­mo­wań

 (2.3) pot. pę­dzić, gnać

 (2.4) daw. gw-pl|War­sza­wa. ucie­kać

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny rypać się

 (3.1) pot. bić się

 (3.2) pot. psuć się

 (3.3) rub. upra­wiać seks ze sobą wza­jem­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rypała

po­tocz­nie: ten, co ude­rza, kłuje


Źródła:

SJP.pl

Rypin

mia­sto w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim


Rypin – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne we wschod­niej czę­ści wo­je­wództ­wa ku­jaw­sko-po­mor­skie­go, sie­dzi­ba władz po­wia­tu ry­piń­skie­go i gminy wiej­skiej Rypin.

Rypin był mia­stem kró­lew­skim Ko­ro­ny Kró­le­stwa Pol­skie­go.

Po­ło­żo­ne na szla­ku wio­dą­cym z Kujaw na War­mię i z Po­mo­rza na Ma­zo­wsze. Leży w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści hi­sto­rycz­nej ziemi do­brzyń­skiej nad rzeką Ry­pie­ni­cą – do­pły­wem Drwę­cy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rypinianin

miesz­ka­niec Ry­pi­na


Źródła:

SJP.pl

Rypinianka

miesz­kan­ka Ry­pi­na


Źródła:

SJP.pl

Rypiński

przy­miot­nik od: Rypin


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ry­pi­nem, do­ty­czą­cy Ry­pi­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rypnąć

1. po­tocz­nie: po­wie­dzieć coś bez ogró­dek;
2. po­tocz­nie: ude­rzyć, wal­nąć;
3. ryp­nąć się - pop­suć się; po­peł­nić błąd; ude­rzyć się w coś


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. rypać)

 (1.1) do­ko­na­ny od|rypać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryps

tka­ni­na o gę­stym splo­cie z wy­pu­kły­mi po­dłuż­ny­mi lub po­przecz­ny­mi prąż­ka­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) włók. wie­lo­ma­te­ria­ło­wa tka­ni­na o splo­cie ryp­so­wym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rypsalis

kak­tus na­drzew­ny lub na­skal­ny, upra­wia­ny jako ro­śli­na ozdob­na; rip­sa­lis


Źródła:

SJP.pl

Rypsowy

splot ryp­so­wy - splot płó­cien­ny pow­sta­ją­cy z dwóch lub wię­cej nitek os­no­wy lub wątku


Źródła:

SJP.pl

Rys

1. wła­ści­wość, cha­rak­te­ry­stycz­na cecha,
2. opis, stre­szcze­nie, szkic,
3. zwy­kle w licz­bie mno­giej: linie twa­rzy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) krót­ki i nie­zbyt szcze­gó­ło­wy opis

 (1.2) cecha cha­rak­te­ry­stycz­na

 (1.3) jedna z linii sta­no­wią­cych kon­tur ele­men­tu twa­rzy


Wroc­ław­ska Grupa Gra­fi­ków "RYS" – grupa gra­fi­ków pow­sta­ła w 1969 z ini­cja­ty­wy Zyg­mun­ta Wa­śniew­skie­go i Ja­nu­sza Ha­lic­kie­go. Dzia­ła­ła we Wroc­ła­wiu.

Pa­tro­nem grupy „RYS” było Pań­stwo­we Ogni­sko Kul­tu­ry Pla­stycz­nej we Wroc­ła­wiu i Sto­wa­rzy­sze­nie Pla­sty­ków Ama­to­rów, na­to­miast za­ło­żył ją ze­spół zło­żo­ny z ab­sol­wen­tów i wy­kła­dow­ców tegoż Ogni­ska.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rys.

skrót od: ry­su­nek (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


skrót

 (1.1) = ry­su­nek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysa

1. dra­śnię­cie, za­dra­pa­nie;
2. pę­knię­cie, szcze­li­na;
3. jedna z wła­ści­wo­ści mi­ne­ra­łu roz­poz­na­wa­na po ko­lo­rze pyłu pow­sta­łe­go po sprosz­ko­wa­niu tego mi­ne­ra­łu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­dłuż­ny ślad, wgłę­bie­nie po za­dra­pa­niu po­wierzch­ni

 (1.2) po­dłuż­ne pę­knię­cie po­wierzch­ni


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rysak

koń przy­u­czo­ny do bar­dzo szyb­kie­go kłusa, uży­wa­ny głów­nie do wy­ści­gów w za­przę­gu; kłu­sak


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. na­rzę­dzie sto­lar­skie do za­ry­so­wy­wa­nia linii na drew­nie

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) jeźdz. kłu­sak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysi

zwią­za­ny z ry­siem, zro­bio­ny z futra rysia


przy­miot­nik

 (1.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla rysia; do­ty­czą­cy, od­no­szą­cy się do rysia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysia

dra­pież­ny ssak z ro­dzi­ny kotów ży­ją­cy w Eu­ro­pie i po­łud­nio­wej Azji, spo­ty­ka­ny w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) imię|pol­ski|ż. zdrobn. Ry­szar­da

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. B. lp. od: Rysio


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysica

sa­mi­ca rysia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. sa­mi­ca rysia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysiek

zdrob­nie­nie od: Ry­szard (imię mę­skie); Ryś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m. zdrobn. od: Ry­szard


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysień

śpiesz­nik ry­sień - pająk z ro­dzi­ny śpiesz­ni­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Rysik

wkład do ołów­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) prę­cik sta­no­wią­cy wkład do ołów­ka lub kred­ki

 (1.2) in­form. na­rzę­dzie kształ­tem zwy­kle przy­po­mi­na­ją­ce dłu­go­pis, słu­żą­ce do ob­słu­gi­wa­nia urzą­dzeń wy­po­sa­żo­nych w ekran do­ty­ko­wy;

 (1.3) techn. na­rzę­dzie tra­ser­skie w po­sta­ci cien­kie­go sta­lo­we­go pręta, słu­żą­ce do wy­kre­śla­nia linii i punk­tów na po­wierzch­ni tra­so­wa­nych przed­mio­tów

 (1.4) hist. przy­rząd z łupku o kształ­cie ołów­ka, uży­wa­ny daw­niej do pi­sa­nia na ta­blicz­kach łup­ko­wych


Rysik (ang. "sty­lus pen") – na­rzę­dzie gra­ficz­ne, kształ­tem przy­po­mi­na­ją­ce dłu­go­pis. Za­stę­pu­je mysz­kę i umoż­li­wia łatwą edy­cję pli­ków gra­ficz­nych w urzą­dze­niach wy­po­sa­żo­nych w ekran do­ty­ko­wy. Daw­niej uży­wa­ny w ta­ble­tach gra­ficz­nych, a na­stęp­nie w ta­ble­tach zin­te­gro­wa­nych z kom­pu­te­rem PC. Jed­nym z pier­wszych był Le­no­vo X41 Ta­blet.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rysikowy

→ rysik


Patrz:rysik

Źródła:

SJP.pl

Rysiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Rysi lub z nią zwią­za­ny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rysio

zwią­za­ny z ry­siem, zro­bio­ny z futra rysia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m. zdrobn. Ry­szard


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysiowice

Ry­sio­wi­ce – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie ny­skim, w gmi­nie Ot­mu­chów.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do ów­czes­ne­go wo­je­wództ­wa opol­skie­go.

W 2012 r. miej­sco­wość stała się so­łect­wem.


Źródła:

Wikipedia

Rysiowie

Rysio z mał­żon­ką


Źródła:

SJP.pl

Rysiowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Rysia lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Rysia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysiu

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) gwara. imię|pol­ski|m. zdrobn. od: Ry­szard

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) W. lp. od: Rysio i Rysia


Źródła:

Wiktionary

Rysią

prze­sta­rza­łe: kłu­sem (biec rysią - biec kłu­sem)


przy­słó­wek

 (1.1) daw. jeźdz. kłu­sem

 (1.2) daw. chyżo

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) ż. B. lp. rysi

 (2.2) ż. N. lp. rysi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysiątko

młode rysia; rysię


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zdrobn. od: rysię (młody ryś)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysię

młode rysia; ry­siąt­ko


Źródła:

SJP.pl

Ryska

mała rysa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. rysa

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) ż. lp. → zob. ryski.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryski

przy­miot­nik od: Ryga


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z mia­stem Ryga, do­ty­czą­cy mia­sta Ryga

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (2.1) D. lp. oraz M., B. i W. lm. od ryska


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysopis

opis wy­glą­du czło­wie­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) opis szcze­gó­łów wy­glą­du czło­wie­ka (twa­rzy, zna­ków szcze­gól­nych itp.) uży­wa­ny zaz­wy­czaj do ułat­wia­nia od­naj­dy­wa­nia osób po­szu­ki­wa­nych, za­gi­nio­nych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysopisowy

→ ry­so­pis


Patrz:rysopis

Źródła:

SJP.pl

Rysowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|ry­so­wać.


Źródła:

Wiktionary

Rysować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. na­ry­so­wać)

 (1.1) two­rzyć ry­su­nek, szkic za po­mo­cą ołów­ka, kred­ki, węgla, kredy lub in­ne­go twar­de­go na­rzę­dzia

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (2.1) opi­sy­wać coś obra­zo­wo, w pla­stycz­ny spo­sób

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. po­ry­so­wać / za­ry­so­wać)

 (3.1) robić rysy na ja­kiejś twar­dej po­wierzch­ni

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny ry­so­wać się (dk. brak)

 (4.1) o spo­so­bie ry­so­wa­nia: przed­sta­wiać, obra­zo­wać

 (4.2) sta­wać się wi­docz­nym

 (4.3) o zja­wi­skach ab­strak­cyj­nych: uwi­dacz­niać się

 (4.4) ujaw­niać kie­ru­nek roz­wo­ju wy­pad­ków

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny ry­so­wać się (dk. po­ry­so­wać się / za­ry­so­wać się)

 (5.1) o gład­kich przed­mio­tach: po­kry­wać się ry­sa­mi


Źródła:

Wiktionary

Rysownia

pra­cow­nia kre­ślar­ska; kre­ślar­nia


Źródła:

SJP.pl

Rysownica

gład­ka, pro­sto­kąt­na deska, na któ­rej roz­pi­na się pa­pier przed ry­so­wa­niem


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. gład­ka deska w kształ­cie pro­sto­ką­ta, na któ­rej roz­pi­na się kart­kę pa­pie­ru w celu łat­wiej­sze­go ry­so­wa­nia, kre­śle­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysownictwo

sztu­ka ry­so­wa­nia


Źródła:

SJP.pl

Rysowniczka

ar­tyst­ka po­słu­gu­ją­ca się tech­ni­ką ry­so­wa­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta, która wy­ko­nu­je za­wo­do­wo ry­sun­ki – np. ar­ty­stycz­ne, do ko­mik­sów lub fil­mów ani­mo­wa­nych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysownik

ar­ty­sta po­słu­gu­ją­cy się tech­ni­ką ry­so­wa­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ktoś, kto wy­ko­nu­je za­wo­do­wo ry­sun­ki – np. ar­ty­stycz­ne, do ko­mik­sów lub fil­mów ani­mo­wa­nych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysuneczek

zdrob­nie­nie od: ry­su­nek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: ry­su­nek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysunek

1. to, co jest na­ry­so­wa­ne; ilu­stra­cja, ry­ci­na;
2. zarys, kon­tur cze­goś;
3. lek­cja ry­so­wa­nia;
4. dzie­dzi­na sztu­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) to, co zo­sta­ło na­ry­so­wa­ne;

 (1.2) książk. kon­tur, kształt cze­goś

 (1.3) szt. eduk. ar­chit. dzie­dzi­na sztuk pla­stycz­nych przed­sta­wia­ją­ca kształ­ty i po­ło­że­nie w prze­strze­ni za po­mo­cą linii kre­ślo­nej tu­szem, kred­ką, ołów­kiem itp.

 (1.4) zob. ry­sun­ki.


Ry­su­nek – kom­po­zy­cja linii wy­ko­na­na na pła­szczyź­nie, po­le­ga­ją­ca na na­no­sze­niu na po­wierzch­nię wa­lo­rów wi­zu­al­nych przy uży­ciu od­po­wied­nich na­rzę­dzi. Także dział sztuk pla­stycz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rysunki

1. to, co jest na­ry­so­wa­ne; ilu­stra­cja, ry­ci­na;
2. zarys, kon­tur cze­goś;
3. lek­cja ry­so­wa­nia;
4. dzie­dzi­na sztu­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) przest. lek­cja pla­sty­ka­a­sty­ki w szko­le

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: ry­su­nek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysunkowy

→ ry­su­nek


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy ry­sun­ku, opie­ra­ją­cy się na ry­sun­ku


Patrz:rysunek

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rysy

1. dra­śnię­cie, za­dra­pa­nie;
2. pę­knię­cie, szcze­li­na;
3. jedna z wła­ści­wo­ści mi­ne­ra­łu roz­poz­na­wa­na po ko­lo­rze pyłu pow­sta­łe­go po sprosz­ko­wa­niu tego mi­ne­ra­łu


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. naj­wyż­szy szczyt Pol­ski;


Rysy ( Me­e­ra­ug­spit­ze, Rysy, Ten­ger­szem-csúcs) – góra zlo­ka­li­zo­wa­na na gra­ni­cy pol­sko-sło­wac­kiej, w Ta­trach Wy­so­kich (jed­nej z czę­ści Tatr). Ma trzy wierz­choł­ki, z któ­rych naj­wyż­szy jest środ­ko­wy (2501 m n.p.m.), znaj­du­ją­cy się w ca­ło­ści na te­ry­to­rium Sło­wa­cji. Wierz­cho­łek pół­noc­no-za­chod­ni, przez który bie­gnie gra­ni­ca, sta­no­wi naj­wy­żej po­ło­żo­ny punkt Pol­ski (we­dług więk­szo­ści naj­bar­dziej wia­ry­god­nych źró­deł 2499 m – wię­cej in­for­ma­cji w sek­cji „To­po­gra­fia”) i na­le­ży do Ko­ro­ny Eu­ro­py.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rysz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryszard

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: Ry­szar­da


Ry­szard – imię mę­skie po­cho­dze­nia ger­mań­skie­go. Wy­wo­dzi się od słowa oz­na­cza­ją­ce­go „ten, który jest po­tęż­ny i bo­ga­ty”. W do­ku­men­tach po pol­sku wy­stę­pu­je od po­cząt­ku XIII wieku.

Imię było po­pu­lar­ne w la­tach 50. XX wieku. W XXI wieku traci na po­pu­lar­no­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryszarda

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od: Ry­szard


Ry­szar­da – żeń­ski od­po­wied­nik imie­nia Ry­szard po­cho­dze­nia ger­mań­skie­go.

W stycz­niu 2024 r. w re­je­strze PESEL, wśród pu­blicz­nie do­stęp­nych da­nych do­ty­czą­cych osób ży­ją­cych, wy­ka­za­no 4026 ko­biet o imie­niu Ry­szar­da na­da­nym jako imię pier­wsze.

Ry­szar­da imie­ni­ny ob­cho­dzi 18 wrze­śnia, jako wspom­nie­nie św. Ry­szar­dy Szwab­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryszardostwo

Ry­szard z mał­żon­ką; Ry­szar­do­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) Ry­szard z mał­żon­ką


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryszardowie

Ry­szard z mał­żon­ką; Ry­szar­do­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) Ry­szard z mał­żon­ką


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryszardowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ry­szar­da lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Ry­szar­da


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryszardziny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ry­szar­dy lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Ryszewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Ryszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Ryszi

tytuł hin­du­i­stycz­ny w okre­sie we­dyz­mu; riszi


Ryszi ( ऋषि, trl. ṛṣi, rishi) – tytuł

hin­du­i­stycz­ny. W okre­sie we­dyz­mu przy­słu­gi­wał ka­pła­nom – au­to­rom hym­nów we­dyj­skich i niek­tó­rym bogom (np. Agnie­mu).

Na­to­miast w okre­sie Brah­ma­nów i Upa­ni­szad ryszi po­strze­ga­ni byli jako klasa istot wy­raź­nie odręb­na od bogów (dewa), przod­ków (pitry), ludzi i zwie­rząt. Ich li­czeb­ność nie jest ści­śle okre­ślo­na, niek­tó­re źró­dła po­da­ją listę nawet 48 ty­się­cy imion ry­szich.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryszka

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryszkiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryszkowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryt

1. ry­su­nek wgłęb­ny wy­ko­na­ny za po­mo­cą ja­kie­go­kol­wiek rylca w twar­dym ma­te­ria­le
2. spo­sób wy­ko­ny­wa­nia czyn­no­ści li­tur­gicz­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kult. an­trop. usta­lo­ny obrzą­dek

 (1.2) rel. jeden z obrząd­ków w ro­dzi­nie li­tur­gicz­nej;

 (1.3) hist. ro­dzaj sy­stem wta­jem­ni­czeń w wol­no­mu­lar­stwie

 (1.4) szt. wy­ci­na­nie lub ry­so­wa­nie za po­mo­cą ostrych na­rzę­dzi

 (1.5) szt. ry­su­nek wy­ry­ty w twar­dym ma­te­ria­le

 (1.6) szt. ry­ci­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryta

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Rytel

chrząszcz z ro­dzi­ny drwion­ko­wa­tych


Rytel ( Rit­tel) – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie choj­nic­kim, w gmi­nie Czersk. Wieś bo­ro­wiac­ka przy dro­dze kra­jo­wej nr 22, za­miesz­ka­na przez Bo­ro­wia­ków.

Wieś sta­no­wi so­łect­wo gminy Czersk, obej­mu­ją­ce miej­sco­wo­ści: Rytel, Błota, Duża Klo­nia, Ka­ro­le­wo, Ko­ni­gort, Ko­ni­gór­tek, Le­śnict­wo Je­ziór­ko, Le­śnict­wo Ol­szy­ny, Le­śnict­wo Ostro­wy, Duże Wę­do­ły, Małe Wę­do­ły, Młyn­ki, Mo­drze­je­wo, Ol­szy­ny, Płec­no, Rytel-Dwo­rzec, Rytel-Nad­le­śnict­wo, Uboga.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rytelski

1. → Rytel (wieś);
2. de­ka­nat ry­tel­ski - jeden z trzy­dzie­stu de­ka­na­tów w rzym­sko­ka­to­lic­kiej die­cez­ji pel­pliń­skiej; de­ka­nat Rytel


Źródła:

SJP.pl

Ryterski

przy­miot­nik od: Rytro (miej­sco­wość wy­po­czyn­ko­wa nad Po­pra­dem)


Źródła:

SJP.pl

Rytka

naz­wi­sko


Rytka (do 1945 niem. "Riet­her Mühle") – dawna, nie­ist­nie­ją­ca dziś osada w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie po­lic­kim w gmi­nie Nowe Warp­no, po­ło­żo­na w la­sach Pu­szczy Wkrzań­skiej na po­łud­nie od Je­zio­ra No­wo­war­pień­skie­go nad rzeką My­śli­bor­ką, włą­czo­na w gra­ni­ce No­we­go Warp­na. Osada usy­tu­o­wa­na na gra­ni­cy pol­sko-nie­miec­kiej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rytlewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rytm

1. re­gu­lar­ne pow­ta­rza­nie się cze­goś w jed­na­ko­wych od­stę­pach;
2. usta­lo­na ko­lej­ność zda­rzeń, zja­wisk lub pro­ce­sów;
3. w li­te­ra­tu­rze: za­u­wa­żal­na pow­ta­rzal­ność ele­men­tów skład­nio­wych;
4. w mu­zy­ce: czyn­nik re­gu­lu­ją­cy czas trwa­nia dźwię­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. jeden z ele­men­tów dzie­ła mu­zycz­ne­go, od­po­wie­dzial­ny za or­ga­ni­za­cję cza­so­wą ut­wo­ru;

 (1.2) okre­ślo­ny po­rzą­dek pow­ta­rza­ją­cy się okre­so­wo


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rytmiczka

ko­bie­ta zaj­mu­ją­ca się ryt­mi­ką, kształ­ce­niem po­czu­cia rytmu po­przez ćwi­cze­nia ru­cho­we


Źródła:

SJP.pl

Rytmicznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób ryt­micz­ny, zgod­nie z ryt­mem


Źródła:

Wiktionary

Rytmiczniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: ryt­micz­nie


Źródła:

SJP.pl

Rytmiczniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: ryt­micz­ny


Źródła:

SJP.pl

Rytmiczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co ryt­micz­ne


Źródła:

Wiktionary

Rytmiczny

mia­ro­wy, pow­ta­rza­ją­cy się, utrzy­ma­ny w ryt­mie


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) pow­ta­rza­ją­cy się jed­no­staj­nie, prze­bie­ga­ją­cy równo, mia­ro­wo

 (1.2) utrzy­ma­ny w ryt­mie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rytmik

osoba zaj­mu­ją­ca się ryt­mi­ką, kształ­ce­niem po­czu­cia rytmu po­przez ćwi­cze­nia ru­cho­we


Źródła:

SJP.pl

Rytmika

1. ćwi­cze­nia ru­cho­we w rytm cze­goś, zwy­kle mu­zy­ki
2. re­gu­lar­ne pow­ta­rza­nie się cze­goś; ryt­micz­ność
3. ogół zja­wisk po­wią­za­nych z ryt­mem w mu­zy­ce i li­te­ra­tu­rze


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ogół zja­wisk ryt­micz­nych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rytmizacja

sto­so­wa­nie rytmu w ut­wo­rze li­te­rac­kim lub mu­zycz­nym


Źródła:

SJP.pl

Rytmizować

1. sto­so­wać rytm w ut­wo­rze li­te­rac­kim lub mu­zycz­nym
2. ryt­mi­zo­wać się - sta­wać się coraz bar­dziej ryt­micz­nym


Źródła:

SJP.pl

Rytmotwórczy

two­rzą­cy rytm wier­sza


Źródła:

SJP.pl

Rytmowy

→ rytm (rzad­ko); ryt­micz­ny


Źródła:

SJP.pl

Rytmy

po­tocz­nie o ta­necz­nej, ryt­micz­nej mu­zy­ce


Źródła:

SJP.pl

Ryton

grec­kie na­czy­nie gli­nia­ne lub me­ta­lo­we w kształ­cie rogu, któ­re­go dolna część ozdo­bio­na jest or­na­men­tem w kształ­cie głowy zwie­rzę­cej lub ludz­kiej


Ryton (stgr. "ῥυτόν", od "ῥέω" – „płynę”) – sta­ro­żyt­ne na­czy­nie w kształ­cie rogu słu­żą­ce do picia wina przy uro­czy­stych okaz­jach.

Jego naj­star­szą i pier­wot­ną po­sta­cią był praw­do­po­dob­nie róg woli. Uży­wa­ne w śró­dziem­no­mor­skim kręgu kul­tu­ro­wym, wy­wo­dzi­ło się z Gre­cji, gdzie znane było już w kul­tu­rze egej­skiej (eg­zem­pla­rze od­na­le­zio­no w gro­bach szy­bo­wych w My­ke­nach), a na­stęp­nie roz­po­wszech­nio­ne w kręgu od­dzia­ły­wa­nia kul­tu­ry grec­kiej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rytornel

daw­niej: ri­tor­nel, ri­tor­nel­lo;
1. sie­dem­na­sto­wiecz­ny ta­niec fran­cu­ski odz­na­cza­ją­cy się się szyb­kim tem­pem i trój­dziel­nym me­trum;
2. mu­zy­ka do tego tańca;
3. we wczes­nych ope­rach XVII wieku: ustęp in­stru­men­tal­ny o cha­rak­te­rze in­ter­lu­dium, po­prze­dza­ją­cy arię lub na­stę­pu­ją­cy po niej;
4. wło­ska forma po­e­tyc­ka, skła­da­ją­ca się z trzy­wer­so­wych strof, w któ­rych ry­mu­je się wers pier­wszy z trze­cim;
5. w pięt­na­sto­wiecz­nym ma­dry­ga­le: ostat­nie dwa wersy zwrot­ki;
6. in­stru­men­tal­ny re­fren w pie­śni zwrot­ko­wej zwa­nej arią, wy­ko­ny­wa­ny po każ­dej zwrot­ce, po­pu­lar­ny w Niem­czech w XVII wieku


Źródła:

SJP.pl

Rytować

1. wy­ci­nać ry­su­nek na pły­cie gra­ficz­nej, z któ­rej robi się od­bit­ki; ryć;
2. gra­we­ro­wać


Źródła:

SJP.pl

Rytownictwo

dzie­dzi­na gra­fi­ki, tech­ni­ka ro­bie­nia od­bi­tek z wy­ry­te­go na me­ta­lu lub drew­nie ry­sun­ku


Źródła:

SJP.pl

Rytowniczka

→ ry­tow­nik


Patrz:rytownik

Źródła:

SJP.pl

Rytownik

ar­ty­sta po­słu­gu­ją­cy się tech­ni­ką ry­tow­nict­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rytro

wieś w Pol­sce


Rytro – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie no­wo­są­dec­kim, w gmi­nie Rytro.

Wieś kró­lew­ska "Ryt­ter", po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie są­dec­kim wo­je­wództ­wa kra­kow­skie­go, na­le­ża­ła do te­nu­ty bar­cic­kiej.

W miej­sco­wo­ści jest sta­cja ko­le­jo­wa Rytro.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rytter

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rytualista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. zwo­len­nik ko­ściel­ne­go ry­tu­a­liz­mu

 (1.2) ktoś, kto zaj­mu­je się prze­pro­wa­dza­niem ry­tu­a­łów


Źródła:

Wiktionary

Rytualistka

→ ry­tu­a­li­sta


Patrz:rytualista

Źródła:

SJP.pl

Rytualistyczny

→ ry­tu­a­lizm


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ry­tu­a­liz­mem, do­ty­czą­cy ry­tu­a­liz­mu


Patrz:rytualizm

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rytualizacja

1. przeksz­tał­ce­nie cze­goś w sek­wen­cję pow­ta­rzal­nych, zwy­cza­jo­wych, sym­bo­licz­nych czyn­no­ści; na­da­nie cze­muś cech ry­tu­a­łu;
2. ewo­lu­cyj­ny pro­ces pro­wa­dzą­cy do pow­sta­wa­nia dzie­dzicz­nych, cha­rak­te­ry­stycz­nych ga­tun­ko­wo wzor­ców za­cho­wań, zwła­szcza sy­gna­ło­wych


Źródła:

SJP.pl

Rytualizm

rzad­ko: ści­słe prze­strze­ga­nie ry­tu­a­łu


Ry­tu­a­lizm – kur­czo­we trzy­ma­nie się pew­nych tra­dy­cyj­nych spo­so­bów po­stę­po­wa­nia w obrę­bie grupy spo­łecz­nej lub spo­łe­czeń­stwa, gor­li­we prze­strze­ga­nie norm, przy zu­peł­nym ab­stra­ho­wa­niu od celów, do re­a­li­za­cji któ­rych dąży dana grupa czy spo­łe­czeń­stwo. Igno­ro­wa­nie war­to­ści uz­na­nych w spo­łe­czeń­stwie lub gru­pie spo­łecz­nej. Ry­tu­a­lizm jest jedną z wy­róż­nio­nych przez Ro­ber­ta K. Mer­to­na de­wia­cji spo­łecz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Rytualnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób ry­tu­al­ny


Źródła:

Wiktionary

Rytualność

→ ry­tu­al­ny


Patrz:rytualny

Źródła:

SJP.pl

Rytualny

→ ry­tu­ał; ry­tu­a­ło­wy (prze­sta­rza­łe)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ry­tu­a­łem, do­ty­czą­cy ry­tu­a­łu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rytuał

1. usta­lo­ny spo­sób po­stę­po­wa­nia, wy­ko­ny­wa­nia czyn­no­ści pod­czas obrzę­dów re­li­gij­nych czy ma­gicz­nych, uro­czy­sto­ści itp.
2. ze­spół czyn­no­ści, które przez swoją pow­ta­rzal­ność two­rzą zwy­czaj


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) an­trop. ze­spół spe­cy­ficz­nych sek­wen­cji sfor­ma­li­zo­wa­nych, sym­bo­licz­nych czy­nów i wy­po­wie­dzi, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla danej kul­tu­ry;

 (1.2) przen. pot. pow­ta­rza­ne re­gu­lar­nie czyn­no­ści


Ry­tu­ał (łac. "ri­tu­a­lis" od "ritus" – 'obrzą­dek; zwy­czaj') – pow­ta­rzal­na, ustruk­tu­ry­zo­wa­na sek­wen­cja dzia­łań o cha­rak­te­rze sym­bo­licz­nym, sta­no­wią­ca ele­ment zwy­cza­ju spo­łecz­ne­go. Ry­tu­a­ły wy­stę­pu­ją we wszyst­kich zna­nych spo­łe­czeń­stwach ludz­kich.

Ter­min ten od­no­si się głów­nie do obrzę­dów ma­gicz­nych i re­li­gij­nych, i do­ty­czy czyn­no­ści prze­wi­dy­wal­nych oraz pow­ta­rza­ją­cych się we­dług usta­lo­nej normy, dość czę­sto za­wie­ra­ją­cych także aspekt per­for­ma­tyw­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rytuałowy

→ ry­tu­ał


Patrz:rytuał

Źródła:

SJP.pl

Rytuksymab

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) farm. lek im­mu­no­lo­gicz­ny (im­mu­no­su­pre­syj­ny i prze­ciw­no­wot­wo­ro­wy) do te­ra­pii niek­tó­rych chło­nia­ków, bia­ła­czek i cho­rób au­to­im­mu­ni­za­cyj­nych; prze­ciw­cia­ło mo­no­klo­nal­ne bę­dą­ce chi­me­rą ludz­ko-mysią


Ry­tuk­sy­mab (INN: "ri­tu­xi­mab", ATC L01X C02) – lek prze­ciw­no­wot­wo­ro­wy i im­mu­no­su­pre­syj­ny. Jest to ludz­ko-mysie chi­me­rycz­ne prze­ciw­cia­ło mo­no­klo­nal­ne anty-CD20, pro­du­ko­wa­ne me­to­dą in­ży­nie­rii ge­ne­tycz­nej w ho­dow­li za­wie­si­ny ko­mó­rek jaj­ni­ka cho­mi­ka chiń­skie­go. Ry­tuk­sy­mab jest sto­so­wa­ny w le­cze­niu chło­nia­ków nie­ziar­ni­czych (NHL), przew­le­kłej bia­łacz­ki lim­fo­cy­to­wej (CLL) i re­u­ma­to­i­dal­ne­go za­pa­le­nia sta­wów.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Rytwianianin

miesz­ka­niec Ryt­wian (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Rytwianianka

miesz­kan­ka Ryt­wian (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Rytwiany

wieś w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim;

 (1.2) geogr. adm. gmina wiej­ska w Pol­sce z sie­dzi­bą w Ryt­wia­nach (1.1);


Ryt­wia­ny – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie sta­szow­skim, w gmi­nie Ryt­wia­ny. Ma sta­tus so­łect­wa.

Po­ło­żo­na nad rzeką Czar­ną Sta­szow­ską, 5 km na po­łud­nio­wy wschód od Sta­szo­wa. Sie­dzi­ba władz gminy Ryt­wia­ny.

Przez wieś prze­cho­dzi zie­lo­ny szlak tu­ry­stycz­ny z Chań­czy do Pie­la­szo­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Rytwiański

przy­miot­nik od: Ryt­wia­ny


Źródła:

SJP.pl

Rytwiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rywal

1. prze­ciw­nik w po­je­dyn­ku,
2. męż­czyz­na wal­czą­cy z kimś o wzglę­dy ko­bie­ty


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba, która kon­ku­ru­je w czymś

 (1.2) daw. mąż sio­stry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rywalizacja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ubie­ga­nie się o pier­wszeń­stwo, o zdo­by­cie cze­goś; kon­ku­ro­wa­nie

 (1.2) sport. za­wo­dy, zma­ga­nia spor­to­we, roz­gryw­ka


Źródła:

Wiktionary

Rywalizacyjny

do­ty­czą­cy ry­wa­li­za­cji


Źródła:

SJP.pl

Rywalizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ubie­ga­nie się o pier­wszeń­stwo lub o zdo­by­cie cze­goś


Źródła:

Wiktionary

Rywalizować

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) ubie­gać się o pier­wszeń­stwo lub o zdo­by­cie cze­goś

 (1.2) przen. o dwóch oso­bach lub rze­czach itp.: być na mniej wię­cej jed­na­ko­wym po­zio­mie, nie poz­wa­la­jąc na stwier­dze­nie, która z nich jest lep­sza


Źródła:

Wiktionary

Rywalka

ko­bie­ta współ­za­wod­ni­czą­ca z kimś


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) forma żeń­ska od: rywal


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Rywanol

nazwa hand­lo­wa leku prze­ciw­bak­te­ryj­ne­go i an­ty­sep­tycz­ne­go, za­wie­ra­ją­ce­go eta­kry­dy­nę; Ri­va­nol


Źródła:

SJP.pl

Rywaroksaban

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) farm. do­ust­ny lek prze­ciw­krze­pli­wy, bez­poś­red­ni in­hi­bi­tor czyn­ni­ka Xa


Ry­wa­rok­sa­ban ( ri­va­ro­xa­ba­num) – wie­lo­funk­cyj­ny or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, lek prze­ciw­za­krze­po­wy, bez­poś­red­ni i od­wra­cal­ny in­hi­bi­tor czyn­ni­ka Xa, sto­so­wa­ny w za­po­bie­ga­niu za­krze­pom u pa­cjen­tów z grup wy­so­kie­go ry­zy­ka.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Rywałd

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Rywin

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Rywka

imię żeń­skie


Źródła:

SJP.pl

Rywuła

ga­tu­nek wina wło­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Ryza

1. jed­nost­ka ilo­ści ar­ku­szy pa­pie­ru, równa zwy­kle 500 sztu­kom;
2. w le­śnict­wie: urzą­dze­nie słu­żą­ce do spu­szcza­nia drew­na w te­re­nie gór­skim, skła­da­ją­ce się z rynny ziem­nej lub drew­nia­ne­go ko­ry­ta; ślizg;
3. daw­niej: kar­ność, rygor


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­ligr. miar. ilość pa­pie­ru równa zwy­kle 500 ar­ku­szom;

 (1.2) leśn. techn. prze­no­śnik (np. w po­sta­ci rynny wyż­ło­bio­nej w ziemi) słu­żą­cy do tran­spor­to­wa­nia drew­na ze sto­ków gór­skich

 (1.3) daw. jed­no­ra­zo­wy spław fli­sac­ki

 (1.4) zob. ryzy.


Ryza (od niem. "Ries") – tra­dy­cyj­na jed­nost­ka licz­by ar­ku­szy pa­pie­ru. Po­cząt­ko­wo li­czy­ła 480 ar­ku­szy pa­pie­ru pi­śmien­ne­go. Obec­nie równa jest 500 ar­ku­szom pa­pie­ru przez­na­czo­ne­go do druku o gra­ma­tu­rze 80g. Opa­ko­wa­nia pa­pie­rów z więk­szą gra­ma­tu­rą mają mniej­szą licz­bę ar­ku­szy (np. 125 ar­ku­szy dla gra­ma­tu­ry 350g).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryzalit

wy­stęp w po­wierzch­ni ścia­ny bu­dyn­ku od fun­da­men­tu po dach, pełni funk­cję ozdob­ną i po­sze­rza wnę­trze


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ar­chit. frag­ment bu­dyn­ku wy­su­nię­ty z lica ele­wa­cji na całej jego wy­so­ko­ści, od fun­da­men­tu po dach;


Ry­za­lit – wy­stęp z lica w ele­wa­cji bu­dyn­ku od kil­ku­dzie­się­ciu cen­ty­me­trów do kil­ka­krot­no­ści tej wiel­ko­ści, jed­nak mniej­szy niż wiel­kość bocz­ne­go skrzy­dła bu­dow­li. Za­sto­so­wa­nie jed­ne­go lub kilku ry­za­li­tów dzie­li fa­sa­dę na 3, 5 lub wię­cej czę­ści. Jego funk­cją jest prze­ła­ma­nie mo­no­to­nii, dla­te­go część cof­nię­ta wzglę­dem ry­za­li­tu nie po­win­na mieć sze­ro­ko­ści po­rów­ny­wal­nej z ry­za­li­tem. Pro­wa­dzo­ny jest od fun­da­men­tów po dach (przez wszyst­kie kon­dy­gna­cje bu­dyn­ku) i sta­no­wią­cy or­ga­nicz­ną część lica.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryzoderma

jed­no­war­stwo­wa skór­ka ro­ślin­na okry­wa­ją­ca tylko ko­rze­nie; epi­ble­ma


Ry­zo­der­ma, epi­ble­ma, skór­ka ko­rze­nia – pier­wot­na tkan­ka okry­wa­ją­ca ko­rze­nie. Wy­stę­pu­je w mło­dych par­tiach ko­rze­ni. Głów­ną funk­cją ry­zo­der­my jest po­bie­ra­nie wody i soli mi­ne­ral­nych z gleby, a także w nie­wiel­kim stop­niu wy­mia­na ga­zo­wa.

W celu wła­ści­wej re­a­li­za­cji funk­cji ce­chu­je się dużą po­wierzch­nią styku ze śro­do­wi­skiem (czyli z glebą) i łatwą prze­pu­szczal­no­ścią.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryzofora

wiecz­nie zie­lo­ne drze­wo li­ścia­ste z ro­dzi­ny ko­rze­nia­ro­wa­tych, z ob­sza­rów tro­pi­kal­nych, wy­pu­szcza­ją­ce z pnia i ga­łę­zi licz­ne ko­rze­nie pod­po­ro­we i po­wietrz­ne, wcho­dzą­ce w skład na­mo­rzy­nów, ce­nio­ne m.in. ze wzglę­du na twar­de drew­no uży­wa­ne jako bu­du­lec i do obrób­ki sto­lar­skiej; ko­rze­nia­ra, ko­rze­nia­ra na­mo­rzy­niec, sro­ży­pląt


Źródła:

SJP.pl

Ryzoid

cien­ki, nit­ko­wa­ty wy­ro­stek o bu­do­wie jedno- lub wie­lo­ko­mór­ko­wej, wyt­wa­rza­ny przez dolną część ło­dyż­ki ro­śli­ny i przyt­wier­dza­ją­cy ją do po­dło­ża; chwyt­nik, ri­zo­id


Źródła:

SJP.pl

Ryzoidalny

ma­ją­cy wy­gląd ko­rze­ni


Źródła:

SJP.pl

Ryzolitofit

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. li­to­fit wni­ka­ją­cy w po­wierzch­nio­wą war­stwę skały


Źródła:

Wiktionary

Ryzomorf

twór w po­sta­ci dłu­gie­go, roz­ga­łę­zio­ne­go sznu­ra, przyt­wier­dza­ją­cy niek­tó­re ro­dza­je grzy­bów do po­dło­ża; sznur przetr­wal­ny


Źródła:

SJP.pl

Ryzomorfa

sznu­ro­wa­ty twór grzy­ba wy­ra­sta­ją­cy z plek­ten­chy­my


Źródła:

SJP.pl

Ryzopus

ro­dzaj grzy­bów ple­śnio­wych


Źródła:

SJP.pl

Ryzosfera

przy­ko­rze­nio­wa war­stwa gleby, ce­chu­ją­ca się bo­ga­tą florą grzy­bo­wą i bak­te­ryj­ną; ri­zos­fe­ra, sfera ko­rze­nio­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. ekol. prze­strzeń obej­mu­ją­ca glebę w za­się­gu ko­rze­ni ro­ślin wraz z za­sied­la­ją­cy­mi ją or­ga­niz­ma­mi;


Ry­zos­fe­ra – prze­strzeń obej­mu­ją­ca po­wierzch­nię ko­rze­nia, ota­cza­ją­cą go glebę oraz ko­mór­ki kory. Jest to stre­fa in­ten­syw­nej dzia­łal­no­ści mi­kro­bio­lo­gicz­nej i re­la­cji mię­dzy ro­śli­ną, glebą a mi­kro­or­ga­niz­ma­mi. Różni się skła­dem od in­nych czę­ści gleby i wpły­wa na obieg azotu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryzować

rzeź­bić; ry­to­wać


Źródła:

SJP.pl

Ryzy

prze­sta­rza­łe: kar­ność, su­bor­dy­na­cja, rygor, po­rzą­dek; dziś tylko w wy­ra­że­niach: "trzy­mać kogoś w ry­zach", "wziąć kogoś w ryzy" - zmu­szać kogoś do po­słu­szeń­stwa


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) daw. po­słu­szeń­stwo, su­bor­dy­na­cja, obec­nie tylko w zwro­tach: trzy­mać w ry­zach, wziąć w ryzy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryzyk-Fizyk

po­tocz­nie: wy­krzy­knik uży­wa­ny w mo­men­cie po­dej­mo­wa­nia ry­zy­ka; li­cząc na szczę­ście, ry­zy­ku­jąc


wy­krzy­knik

 (1.1) pot. wy­krzy­knik wy­ra­ża­ją­cy emo­cje zwią­za­ne z po­dej­mo­wa­niem trud­nej de­cyz­ji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryzykancki

1. cha­rak­te­ry­stycz­ny dla osoby lu­bią­cej ry­zy­ko­wać, np. ry­zy­kanc­ki cha­rak­ter, po­mysł; śmia­ły, bra­wu­ro­wy, ry­zy­kow­ny;
2. bę­dą­cy ry­zy­kan­tem, ma­ją­cy szcze­gól­ną skłon­ność do ry­zy­ko­wa­nia, np. ry­zy­kanc­ki kie­row­ca, akro­ba­ta; lek­ko­myśl­ny, nie­o­stroż­ny, nie­roz­sąd­ny


Źródła:

SJP.pl

Ryzykancko

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób ry­zy­kanc­ki


Źródła:

Wiktionary

Ryzykanctwo

skłon­ność do po­dej­mo­wa­nia ry­zy­kow­nych przed­sięw­zięć, upo­do­ba­nie do ry­zy­ko­wa­nia; bra­wu­ra, choj­ract­wo, bo­ha­ter­szczyz­na


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) skłon­ność do po­dej­mo­wa­nia ry­zy­kow­nych dzia­łań


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryzykant

osoba po­dej­mu­ją­ca ry­zy­ko, po­ry­wa­ją­ca się na ry­zy­kow­ne przed­sięw­zię­cia; zuch, choj­rak, bo­ha­ter


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ktoś lu­bią­cy po­dej­mo­wać ry­zy­ko


Ry­zy­kant – ame­ry­kań­ski film z 2005 roku w re­ży­se­rii Keoni Wax­man.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryzykantka

ko­bie­ta po­dej­mu­ją­ca ry­zy­ko, po­ry­wa­ją­ca się na ry­zy­kow­ne przed­sięw­zię­cia; bo­ha­ter­ka, choj­racz­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta lu­bią­ca po­dej­mo­wać ry­zy­ko


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryzyko

1. nie­bez­pie­czeń­stwo, że coś zda­rzy się w inny od ocze­ki­wa­ne­go spo­sób; "do­brze skal­ku­lo­wa­na nie­pew­ność"
2. dzia­ła­nie zwią­za­ne z nie­bez­pie­czeń­stwem; także po­dej­mo­wa­nie ta­kich dzia­łań; ry­zy­ko­wa­nie
3. w pra­wie: moż­li­wość po­ja­wie­nia się szko­dy


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) moż­li­wość, praw­do­po­do­bień­stwo, że coś się nie uda

 (1.2) moż­li­wość wy­stą­pie­nia nie­ko­rzyst­nych zda­rzeń lub efek­tów

 (1.3) praw. praw­do­po­do­bień­stwo pow­sta­nia szko­dy ob­cią­ża­ją­ce osobę posz­ko­do­wa­ną nie­za­leż­nie od jej winy, jeśli umowa lub prze­pis praw­ny nie zo­bo­wią­za­ły innej osoby do wy­rów­na­nia szko­dy


Ry­zy­ko – praw­do­po­do­bień­stwo wy­stą­pie­nia kon­kret­ne­go skut­ku w okre­ślo­nym cza­sie lub w okre­ślo­nej sy­tu­a­cji.

Ry­zy­ko jest po­ję­ciem wie­loz­nacz­nym, trud­nym do zde­fi­nio­wa­nia. W róż­nych dzie­dzi­nach nauk jest ono róż­nie in­ter­pre­to­wa­ne, dla­te­go zda­niem niek­tó­rych au­to­rów stwo­rze­nie jed­nej uni­wer­sal­nej de­fi­ni­cji jest nie­moż­li­we.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryzykowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|ry­zy­ko­wać.


Źródła:

Wiktionary

Ryzykować

1. po­dej­mo­wać ry­zy­ko, dzia­łać, li­cząc się z moż­li­wo­ścią nie­ko­rzyst­ne­go, szkod­li­we­go za­koń­cze­nia;
2. ry­zy­ko­wać coś - na­ra­żać coś na nie­bez­pie­czeń­stwo, li­czyć się ze stra­tą cze­goś


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. za­ry­zy­ko­wać)

 (1.1) po­dej­mo­wać ry­zy­ko; dzia­łać, li­cząc się z moż­li­wo­ścią nie­ko­rzyst­ne­go za­koń­cze­nia

 (1.2) na­ra­żać coś cen­ne­go na utra­tę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryzykownie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób ry­zy­kow­ny, nie­bez­piecz­nie


Źródła:

Wiktionary

Ryzykowniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: ry­zy­kow­nie


Źródła:

SJP.pl

Ryzykowniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: ry­zy­kow­ny


Źródła:

SJP.pl

Ryzykowność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest ry­zy­kow­ne; cecha tych, któ­rzy są ry­zy­kow­ni


Źródła:

Wiktionary

Ryzykowny

wią­żą­cy się z ry­zy­kiem, gro­żą­cy nie­bez­pie­czeń­stwem lub po­peł­nie­niem błędu (np. ry­zy­kow­na gra, ry­zy­kow­ny skok)


przy­miot­nik

 (1.1) wią­żą­cy się z ry­zy­kiem, gro­żą­cy nie­bez­pie­czeń­stwem lub po­peł­nie­niem błędu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryć

1. robić doły w ziemi; kopać, roz­ko­py­wać, prze­ko­py­wać, grze­bać;
2. wy­rzy­nać na pły­cie, ka­mie­niu itp. or­na­men­ty, ry­sun­ki, na­pi­sy; żło­bić, rzeź­bić;
3. po­tocz­nie:
a) uczyć się cze­goś; kuć, za­ku­wać;
b) robić coś długo, mo­zol­nie;
c) śmiać się; chi­chrać się, ryć się;
d) prze­szu­ki­wać, re­wi­do­wać;
4. ryć się:
a) za­głę­biać się, za­grze­by­wać się;
b) po­tocz­nie: śmiać się; chi­chrać się, ryć


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zryć)

 (1.1) kopać, robić doły w ziemi

 (1.2) wy­rzy­nać coś w pły­cie, ka­mie­niu, drew­nie, me­ta­lu

 (1.3) środ. uczyć się

 (1.4) pot. dzia­łać szkod­li­wie, po­gar­szać stan

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (2.1) pot. do­no­śnie się śmiać

 (2.2) pot. prze­szu­ki­wać coś do­kład­nie

 (2.3) pot. utrud­niać komuś osią­gnię­cie cze­goś, dzia­łać na czy­jąś szko­dę

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny ryć się (dk. zryć się)

 (3.1) ryć (2.2)

 (3.2) książk. poet. o emo­cjach: kryć, skry­wać się

 (3.3) środ. uczyć się

 (3.4) pot. wpy­chać się, prze­py­chać się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryłko

zdrob­nie­nie od: ryło


Ryłko – przed­się­bior­stwo z Kal­wa­rii Ze­brzy­dow­skiej pro­du­ku­ją­ce obu­wie.

Przed­się­bior­stwo funk­cjo­nu­je od lat 50. XX wieku. Po­cząt­ko­wo był to mały za­kład rze­mieśl­ni­czy, który wyt­wa­rzał buty me­to­dą tra­dy­cyj­ną i był pro­wa­dzo­ny jed­no­o­so­bo­wo, przez wła­ści­cie­la. []


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryło

po­tocz­nie: twarz; ryj, gęba, morda, pysk


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) posp. obraź. twarz

 (1.2) lwów. twarz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryńsk

Ryńsk – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie wą­brze­skim, w gmi­nie Ryńsk.

We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go (2011) li­czy­ła 746 miesz­kań­ców. Jest drugą co do wiel­ko­ści miej­sco­wo­ścią gminy Ryńsk.


Źródła:

Wikipedia

Ryński

przy­miot­nik od: Ryn, Rynia


przy­miot­nik

 (1.1) przym. od Ryn

 (1.2) przym. od Rynia

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. nu­mizm. reń­ski


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryńszczok

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. nu­mizm. reń­ski


Źródła:

Wiktionary

Ryś

dra­pież­ny ssak z ro­dzi­ny kotów ży­ją­cy w Eu­ro­pie i po­łud­nio­wej Azji, spo­ty­ka­ny w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. dra­pież­ny, cęt­ko­wa­ny kot z pę­dzel­ka­mi na koń­cach uszu;


Ryś ("Lynx") – ro­dzaj dra­pież­nych ssa­ków z po­dro­dzi­ny kotów (Fe­li­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny ko­to­wa­tych (Fe­li­dae). Daw­niej zwany ostro­wi­dzem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryśka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: Ry­szar­da

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od: Ry­siek


Źródła:

Wiktionary

Ryśkowie

zdrob­nie­nie od: Ry­szard (imię mę­skie); Ryś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) pot. Ry­siek z mał­żon­ką

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., W. lm. od: Ry­siek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryśkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ryśka lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Ryśka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryż

1. ro­śli­na zbo­żo­wa ros­ną­ca na cie­płych ob­sza­rach wszyst­kich czę­ści świa­ta, upra­wia­na w wielu ga­tun­kach dla ziar­na a także ros­ną­ca dziko,
2. ziar­no tej ro­śli­ny lub po­tra­wy przy­rzą­dza­ne z tych zia­ren


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. ro­śli­na zbo­żo­wa nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Oryza|L.|ref=tak., z ro­dzi­ny traw wy­stę­pu­ją­ca w kli­ma­cie wil­got­nym;

 (1.2) hand. spoż. na­sio­na ryżu (1.1)

 (1.3) kulin. spoż. ugo­to­wa­ne na­sio­na ryżu (1.1)


Ryż ("Oryza" L.) – ro­dzaj zbóż z ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych obej­mu­ją­cy 25 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­je w stre­fie kli­ma­tów go­rą­cych i cie­płych na całym świe­cie. Ryż spo­żyw­czy, bę­dą­cy pod­sta­wą wy­ży­wie­nia 1/3 lud­no­ści świa­ta, jest pro­duk­tem otrzy­my­wa­nym z ziar­na ryżu siew­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ryża

ro­dzaj or­na­men­tu w stro­ju lu­do­wym w kształ­cie zyg­za­ka


Źródła:

SJP.pl

Ryżanin

miesz­ka­niec Rygi


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Rygi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryżanka

1. po­tocz­nie: zupa ja­rzy­no­wa z ryżem;
2. nie­du­ża ryba z ro­dzi­ny ka­czor­ko­wa­tych, ho­do­wa­na jako rybka ak­wa­rio­wa; ry­żów­ka, me­da­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Rygi

 (1.2) kulin. zupa z ryżu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryżanówka

wieś na Ukra­i­nie


Ry­ża­nów­ka – miej­sco­wość na Ukra­i­nie, po­ło­żo­na 150 km na po­łud­nie od Ki­jo­wa i 18 km na za­chód od Zwi­no­gród­ka (sto­li­cy ob­wo­du). Miej­sce usy­tu­o­wa­nia licz­nych kur­ha­nów scy­tyj­skich, z któ­rych naj­słyn­niej­szym jest tzw. Wiel­ki Kur­han Ry­ża­now­ski, znaj­du­ją­cy się ok. 6 km na po­łud­nie od miej­sco­wo­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryżawy

zbli­żo­ny do ry­że­go, nie do końca ryży, pra­wie ryży


Źródła:

SJP.pl

Ryżniak

ro­dzaj gry­zo­ni z ro­dzi­ny cho­mi­ko­wa­tych


Ryż­niak ("Ory­zo­mys") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny ba­weł­nia­ków (Sig­mo­don­ti­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny cho­mi­ko­wa­tych (Cri­ce­ti­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryżobrody

ma­ją­cy ryżą brodę; ru­do­bro­dy


przy­miot­nik

 (1.1) pot. taki, który ma ryży za­rost na bro­dzie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryżogłowy

ma­ją­cy ryże włosy na gło­wie; ru­do­gło­wy


Źródła:

SJP.pl

Ryżojad

1. ga­tu­nek ma­łe­go ptaka z rzędu wró­blo­wych;
2. lek­ce­wa­żą­co o Chiń­czy­ku; Chi­nol (chi­nol), żół­tek, sko­śno­o­ki


Ry­żo­jad ("Do­li­cho­nyx ory­zi­vo­rus") – ga­tu­nek ma­łe­go, wę­drow­ne­go ptaka z po­dro­dzi­ny ry­żo­ja­dów (Do­li­cho­ny­chi­nae) (któ­rej jest je­dy­nym przed­sta­wi­cie­lem) w ro­dzi­nie ka­cy­ko­wa­tych (Ic­te­ri­dae). Gnia­zdu­je w Ame­ry­ce Pół­noc­nej, zi­mu­je w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej. Jest bli­ski za­gro­że­nia wy­gi­nię­ciem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ryżowar

elek­trycz­ne urzą­dze­nie do go­to­wa­nia ryżu


Źródła:

SJP.pl

Ryżowiec

1. czar­nuch ry­żo­wiec - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny czar­nu­cho­wa­tych;
2. ry­żo­wiec siwy - ga­tu­nek eg­zo­tycz­ne­go ptaka spo­krew­nio­ne­go z astryl­dem


Źródła:

SJP.pl

Ryżowisko

1. pole ry­żo­we;
2. pole po ze­bra­niu ros­ną­ce­go na nim ryżu


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) roln. pole ry­żo­we

 (1.2) roln. rży­sko po ryżu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryżowy

1. → ryż (ro­śli­na lub jej ziar­no);
2. po­tocz­nie: chiń­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) spo­rzą­dzo­ny z ryżu

 (1.2) zwią­za­ny z ryżem, do­ty­czą­cy ryżu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryżowłosy

ma­ją­cy rude włosy; ru­do­wło­sy, mie­dzia­no­wło­sy, ogni­sto­wło­sy, czer­wo­no­wło­sy


Źródła:

SJP.pl

Ryży

żół­to­po­ma­rań­czo­wy, ce­gla­sty, rudy


przy­miot­nik

 (1.1) pot. rudy

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pot. męż­czyz­na ma­ją­cy ryże (1.1) włosy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ryżyk

1. re­gio­nal­na nazwa mle­cza­ja rydza;
2. zdrob­nie­nie od: ryż


Źródła:

SJP.pl

Ryżówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ory­zias la­ti­pes||ref=tak. mała ryba z ro­dzi­ny ka­czor­ko­wa­tych za­sied­la­ją­ca wody słod­kie i sło­na­we Azji Po­łud­nio­wo-Wschod­niej;

 (1.2) pot. spoż. wódka ry­żo­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia