Pl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Pl.

skrót od:
1. plu­ra­lis (w ję­zy­koz­naw­stwie: licz­ba mnoga); plur.;
2. plac


skrót

 (1.1) = plac

 (1.2) = plan

 (1.3) = plan­sza

 (1.4) = prze­ciw­lot­ni­czy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plac

1. duża, wolna prze­strzeń w mie­ście, zwy­kle oto­czo­na bu­dyn­ka­mi;
2. teren przez­na­czo­ny pod za­bu­do­wę, ota­cza­ją­cy za­bu­do­wę;
3. daw­niej: pole bitwy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wy­dzie­lo­na część mia­sta, oto­czo­na uli­ca­mi i bu­dyn­ka­mi, zwy­kle wy­łą­czo­na z ruchu po­ja­zdów;

 (1.2) okre­ślo­ne miej­sce

 (1.3) daw. wolna prze­strzeń, wolne miej­sce


Plac (niem. "Platz" – puste miej­sce; z łac. "pla­tea" – sze­ro­ka ulica, bul­war, plac; od gr. "πλατεῖα ὁδός" – "pla­te­ia hodos" – sze­ro­ka ulica) – wolna, nie­za­bu­do­wa­na prze­strzeń miej­ska, zwy­kle w kształ­cie pro­sto­ką­ta lub kwa­dra­tu, ogra­ni­czo­na za­bu­do­wą, uli­ca­mi, zie­le­nią, prze­waż­nie wy­łą­czo­na z ruchu po­ja­zdów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Placadiutant

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. adm. ofi­cer po­moc­ni­czy plac­ma­jo­ra


Źródła:

Wiktionary

Placebo

sub­stan­cja lub za­bieg bez ak­tyw­ne­go skład­ni­ka lecz­ni­cze­go, który wy­wo­łu­je po­zy­tyw­ne efek­ty zdro­wot­ne dzię­ki prze­ko­na­niu pa­cjen­ta, że otrzy­mu­je praw­dzi­we le­cze­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) farm. sub­stan­cja lub dzia­ła­nie (np. za­bieg chi­rur­gicz­ny) obo­jęt­ne, które nie mają wpły­wu na stan zdro­wia pa­cjen­ta, po­da­wa­ne cho­re­mu jako te­ra­pia;


Pla­ce­bo (łac. „będę się po­do­bał”) – sub­stan­cja lub dzia­ła­nie (np. za­bieg chi­rur­gicz­ny) obo­jęt­ne, nie­ma­ją­ce wpły­wu na stan zdro­wia pa­cjen­ta, po­da­wa­ne cho­re­mu jako te­ra­pia. Chory nie wie, że to, co za­sto­so­wa­no, nie jest praw­dzi­wym le­cze­niem, zaś wszyst­ko (dla leku głów­nie: wy­gląd, za­pach, smak, kon­sy­sten­cja), oprócz lecz­ni­czych wła­ści­wo­ści pla­ce­bo jest takie samo, jak rze­czy­wi­stej te­ra­pii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Placeboreaktywny

re­a­gu­ją­cy na pla­ce­bo (śro­dek nie­ma­ją­cy wpły­wu na funk­cjo­no­wa­nie or­ga­niz­mu, po­da­wa­ny jed­nak jako lek w ce­lach psy­cho­te­ra­pe­u­tycz­nych) tak samo, jak na sku­tecz­nie dzia­ła­ją­cy lek


Źródła:

SJP.pl

Placeholder

[czy­taj: plejs­hol­der] tym­cza­so­wy ele­ment za­stęp­czy, zaj­mu­ją­cy miej­sce do­ce­lo­wej tre­ści


Źródła:

SJP.pl

Placek

pła­skie, słod­kie cia­sto, pie­czo­ne czę­sto z róż­ny­mi do­dat­ka­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. pła­ski, zwy­kle okrą­gły wy­piek, czę­sto słod­ki, z do­dat­ka­mi

 (1.2) nie­wiel­ki, pie­czo­ny lub sma­żo­ny krą­żek np. z mąki lub ziem­nia­ków

 (1.3) o czymś nie­wiel­kim, pła­skim, ut­wo­rzo­nym z mięk­kiej masy

 (1.4) mała, ogra­ni­czo­na pła­szczyz­na wy­o­dręb­nia­ją­ca się z ota­cza­ją­ce­go ją tła


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Placenta

1. na­rząd pow­sta­ją­cy u więk­szo­ści ssa­ków w cza­sie ciąży; ło­ży­sko;
2. część ścian­ki za­ląż­ni;
3. wy­ciąg z ło­żysk ko­bie­cych wzmac­nia­ją­cy od­por­ność;
4. daw­niej: skó­rza­na dy­scy­pli­na do ka­ra­nia ucz­niów


Źródła:

SJP.pl

Placet

zgoda, poz­wo­le­nie na coś


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zgoda, poz­wo­le­nie


Pla­cet (łac. "pla­cet" po­do­ba się) – []. W śred­nio­wie­czu także przez wła­dzę świec­ką.

W dzie­dzi­nie prawa są­do­we­go "pla­cet" to proś­ba skie­ro­wa­na do mo­nar­chy o roz­strzy­gnię­cie sporu. We Fran­cji w przy­pad­ku przy­chyl­ne­go jej roz­pa­trze­nia, mo­nar­cha wy­da­wał wyrok oso­bi­ście lub prze­ka­zy­wał Ra­dzie Stron Pro­ce­so­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Placido

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: spo­koj­nie, ła­god­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Placka

rzad­ko: przy­rząd do za­bi­ja­nia much, skła­da­ją­cy się z pła­skie­go ele­men­tu z two­rzy­wa sztucz­ne­go, umo­co­wa­ne­go na dłu­giej rącz­ce; packa


Źródła:

SJP.pl

Plackapela

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. muz. or­kie­stra pod­wór­ko­wa


Źródła:

Wiktionary

Plackarnia

ro­dzaj re­sta­u­ra­cji, w któ­rej głów­ną spe­cjal­no­ścią są plac­ki, cza­sa­mi także na­le­śni­ki i po­dob­ne po­tra­wy ze sma­żo­ne­go cia­sta


Źródła:

SJP.pl

Plackiem

pła­skie, słod­kie cia­sto, pie­czo­ne czę­sto z róż­ny­mi do­dat­ka­mi


Źródła:

SJP.pl

Plackowaty

po­dob­ny do plac­ka, ma­ją­cy kształt plac­ka


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy kształt pla­ce­kac­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plackowy

→ pla­cek


Patrz:placek

Źródła:

SJP.pl

Placmajor

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) adm. hist. po­moc­ni­czy ofi­cer głów­ne­go ko­men­dan­ta for­te­cy lub mia­sta, kie­ru­ją­cy spra­wa­mi biu­ro­wy­mi


Źródła:

Wiktionary

Placowa

→ plac


Patrz:plac

Źródła:

SJP.pl

Placowe

opła­ta po­bie­ra­na od osoby wy­naj­mu­ją­cej część ja­kie­goś placu w za­mian za moż­li­wość użyt­ko­wa­nia go w ce­lach go­spo­dar­czych lub ko­mu­ni­ka­cyj­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) opła­ta po­bie­ra­na od hand­la­rzy na pla­cach tar­go­wych


Patrz:plac

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Placowy

→ plac


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pra­cow­nik do­zo­ru­ją­cy plac


Patrz:plac

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Placuszek

zdrob­nie­nie od: pla­cek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od pla­cek

 (1.2) mały pla­cek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Placyd

imię mę­skie


Pla­cyd – imię mę­skie po­cho­dze­nia ła­ciń­skie­go. Wy­wo­dzi się od ła­ciń­skie­go przy­dom­ka po­cho­dzą­ce­go od wy­ra­zu po­spo­li­te­go "pla­ci­dus", oz­na­cza­ją­ce­go „spo­koj­ny, do­brot­li­wy, ła­god­ny”. No­to­wa­ne w Pol­sce co najm­niej od 1691 roku.

Żeń­ski od­po­wied­nik tego imie­nia: Pla­cy­da.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Placyda

imię żeń­skie


Pla­cy­da – żeń­ski od­po­wied­nik imie­nia Pla­cyd. Zdrob­nie­nia to Cytka, Cysia, Pla­tu­sia. Ist­nie­ją świę­te i bło­go­sła­wio­ne tego imie­nia.

W XIX wieku imię po­ja­wia­ło się spo­ra­dycz­nie. Po­pu­lar­ne było w Hisz­pa­nii. W XXI wieku jest w Pol­sce nadal rzad­kie. W stycz­niu 2025 r. w re­je­strze PESEL, wśród pu­blicz­nie do­stęp­nych da­nych do­ty­czą­cych osób ży­ją­cych, wy­ka­za­no 7 ko­biet o imie­niu Pla­cy­da na­da­nym jako imię pier­wsze.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Placydia

imię żeń­skie


Pla­cy­dia – młod­sza córka ce­sa­rza rzym­skie­go Wa­len­ty­nia­na III, żona ce­sa­rza Oli­briu­sza, matka Ju­lia­ny Ani­cji. Jej star­szą sio­strą była Eu­do­kia, żona Pal­la­diu­sza, syna ce­sa­rza Pe­tro­niu­sza Mak­sy­mu­sa a także Hu­ne­ry­ka, syna Gen­ze­ry­ka.

Po zdo­by­ciu Rzymu w roku 455 przez Gen­ze­ry­ka, razem z matką Li­cy­nią Eu­dok­sją i sio­strą Eu­do­kią, zo­sta­ła prze­wie­zio­na do Kar­ta­gi­ny. Po uwol­nie­niu około 461 roku, udała się do Kon­stan­ty­no­po­la, gdzie miesz­ka­ła do śmier­ci.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Placydostwo

Pla­cyd z żoną; Pla­cy­do­wie


Źródła:

SJP.pl

Placydowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Placydowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Pla­cy­da lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Placydziny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Pla­cy­dy lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Placyk

nie­wiel­ki plac (zwy­kle w zna­cze­niu spe­cjal­nie wy­dzie­lo­nej, wol­nej prze­strze­ni w mie­ście, zaz­wy­czaj oto­czo­nej bu­dyn­ka­mi)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: plac

 (1.2) mały plac


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Placówka

1. teren bę­dą­cy miej­scem sta­cjo­no­wa­nia wojsk obron­nych, a także: część wojsk przez­na­czo­na do ubez­pie­cze­nia in­nych od­dzia­łów na po­sto­ju;
2. za­kład, in­sty­tu­cja peł­nią­ca rolę przed­sta­wi­ciel­stwa hand­lo­we­go, dy­plo­ma­tycz­ne­go lub in­ne­go oś­rod­ka pu­blicz­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wojsk. teren bę­dą­cy miej­scem sta­cjo­no­wa­nia wojsk obron­nych

 (1.2) wojsk. część wojsk przez­na­czo­na do ubez­pie­cze­nia in­nych od­dzia­łów na po­sto­ju

 (1.3) za­kład, in­sty­tu­cja peł­nią­ca rolę przed­sta­wi­ciel­stwa hand­lo­we­go, dy­plo­ma­tycz­ne­go lub in­ne­go oś­rod­ka pu­blicz­ne­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plafon

de­ko­ra­cyj­ne ma­lo­wi­dło na su­fi­cie; rów­nież sufit ozdo­bio­ny tym ma­lo­wi­dłem


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ar­chit. sufit ozdo­bio­ny sztu­ka­te­rią, pła­sko­rzeź­bą, fre­skiem lub ma­lo­wi­dłem olej­nym;

 (1.2) szt. ma­lo­wi­dło na tynku, płót­nie lub de­ko­ra­cja stiu­ko­wa zaj­mu­ją­ce cen­tral­ną część su­fi­tu lub skle­pie­nia

 (1.3) bank. ogól­na kwota akre­dy­ty­wy od­na­wial­nej (re­wol­win­go­wej), z któ­rej co jakiś czas na­stę­pu­je wy­pła­ta czę­ści środ­ków (na­wiąz­ki)

 (1.4) karc. gra kar­cia­na z po­cząt­ku XX wieku, daw­niej­sza od­mia­na bry­dża;


Pla­fon (od fr. "plat fond" – pła­skie tło) – sufit lub pod­nie­bien­na część skle­pie­nia ozdo­bio­na sztu­ka­te­rią, pła­sko­rzeź­bą, fre­skiem lub ma­lo­wi­dłem olej­nym na za­mo­co­wa­nym od­po­wied­nio przy su­fi­cie płót­nie. Bywa oto­czo­ny de­ko­ra­cyj­nym obra­mie­niem, wy­ko­na­nym z ma­te­ria­łu o innej fak­tu­rze i po­kry­tym inną tech­ni­ką niż wła­ści­wa kom­po­zy­cja.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plafoniera

ro­dzaj opra­wy świetl­nej za­in­sta­lo­wa­nej przy su­fi­cie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) elektr. ro­dzaj opra­wy lampy su­fi­to­wej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plafonowy

przy­miot­nik od: pla­fon (np. ma­lar­stwo pla­fo­no­we, ma­lo­wi­dła pla­fo­no­we)


Źródła:

SJP.pl

Plag

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. lm. od: plaga


Źródła:

Wiktionary

Plaga

trud­ne do opa­no­wa­nia nie­ko­rzyst­ne zja­wi­sko, szyb­ko sze­rzą­ce się


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ma­so­we, groź­ne zja­wi­sko, sze­rzą­ce się i trud­ne do opa­no­wa­nia

 (1.2) przen. coś do­kucz­li­we­go i trud­ne­go do opa­no­wa­nia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plagalny

ka­den­cja pla­gal­na: okre­ślo­ny ze­spół wy­stę­pu­ją­cych bez­poś­red­nio po sobie akor­dów, two­rzą­cy koń­co­wy frag­ment ja­kie­goś ut­wo­ru; ka­den­cja ko­ściel­na


Źródła:

SJP.pl

Plagi

prze­sta­rza­le o ba­tach, chło­ście


Źródła:

SJP.pl

Plagiacik

zdrob­nie­nie od: pla­giat


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od pla­giat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plagiaryzm

do­pu­szcze­nie się bez­praw­ne­go wy­pro­mo­wa­nia, wy­ko­rzy­sta­nia cu­dze­go dzie­ła lub po­my­słu pod włas­nym naz­wi­skiem; pla­gia­tor­stwo


Źródła:

SJP.pl

Plagiaryzować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. spla­gia­ry­zo­wać)

 (1.1) pot. pla­gia­to­wać


Źródła:

Wiktionary

Plagiat

wy­ko­rzy­sta­nie bez­praw­nie cu­dze­go dzie­ła, po­my­słu pod włas­nym naz­wi­skiem; także taki przy­wła­szczo­ny po­mysł, dzie­ło lub za­po­ży­cze­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sko­pio­wa­nie cu­dze­go ut­wo­ru lub jego frag­men­tu i przy­pi­sa­nie sobie au­tor­stwa;

 (1.2) utwór, praca na­u­ko­wa bę­dą­ca efek­tem pla­gia­tu (1.1)


Pla­giat ( pla­gium „kra­dzież”) – po­ję­cie z za­kre­su prawa au­tor­skie­go oz­na­cza­ją­ce sko­pio­wa­nie cu­dze­go ut­wo­ru (lub jego czę­ści) wraz z przy­pi­sa­niem sobie prawa do au­tor­stwa po­przez ukry­cie po­cho­dze­nia spla­gia­to­wa­ne­go ut­wo­ru. Może być nim obraz, gra­fi­ka, fo­to­gra­fia, pio­sen­ka, wiersz, praca ma­gi­ster­ska, praca dok­tor­ska, pu­bli­ka­cja na­u­ko­wa, jak rów­nież gra kom­pu­te­ro­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plagiator

osoba, która do­pu­ści­ła się pla­gia­tu (bez­praw­ne­go wy­pro­mo­wa­nia, wy­ko­rzy­sta­nia cu­dze­go dzie­ła lub po­my­słu pod włas­nym naz­wi­skiem)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) praw. jed­nost­ka lub osoba przy­pi­su­ją­ca sobie prawa au­tor­skie do ut­wo­ru, któ­re­go nie jest au­to­rem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plagiatorka

ko­bie­ta, która do­pu­ści­ła się pla­gia­tu (bez­praw­ne­go wy­pro­mo­wa­nia, wy­ko­rzy­sta­nia cu­dze­go dzie­ła lub po­my­słu pod włas­nym naz­wi­skiem)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta, która po­peł­ni­ła pla­giat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plagiatorski

zna­mien­ny dla pla­gia­to­ra, pla­gia­tor­ki, od­no­szą­cy się w jakiś spo­sób do pla­gia­tor­stwa (np. pla­gia­tor­ski in­cy­dent), ma­ją­cy zna­mio­na pla­gia­tu (np. pla­gia­tor­ski utwór)


Źródła:

SJP.pl

Plagiatorstwo

do­pu­szcze­nie się bez­praw­ne­go wy­pro­mo­wa­nia, wy­ko­rzy­sta­nia cu­dze­go dzie­ła lub po­my­słu pod włas­nym naz­wi­skiem; pla­gia­ryzm


Źródła:

SJP.pl

Plagiatować

do­pu­szczać się bez­praw­ne­go wy­pro­mo­wa­nia, wy­ko­rzy­sta­nia cu­dze­go dzie­ła lub po­my­słu pod włas­nym naz­wi­skiem; pla­gio­wać, pla­gia­ry­zo­wać


Źródła:

SJP.pl

Plagiatowi

forma przy­miot­ni­ka.

 (1.1) M. i W. mos. lm. od: pla­gia­to­wy

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) C. lp. od: pla­giat


Źródła:

Wiktionary

Plagiatowość

ze­spół cech zna­mien­nych dla pla­gia­tu (bez­praw­ne­go wy­pro­mo­wa­nia, wy­ko­rzy­sta­nia cu­dze­go dzie­ła lub po­my­słu pod włas­nym naz­wi­skiem) lub pla­gia­to­ra, pla­gia­tor­ki


Źródła:

SJP.pl

Plagiatowy

przy­miot­nik od: pla­giat (np. pla­gia­to­wy skan­dal, pla­gia­to­wa praca na­u­ko­wa)


Źródła:

SJP.pl

Plagioklaz

gli­no­krze­mian sodu i wap­nia, mi­ne­rał za­li­cza­ny do grupy ska­le­ni, bę­dą­cy po­spo­li­tym skład­ni­kiem więk­szo­ści skał mag­mo­wych i me­ta­mor­ficz­nych


Źródła:

SJP.pl

Plagionit

siar­czek oło­wiu i an­ty­mo­nu, nie­przez­ro­czy­sty mi­ne­rał o me­ta­licz­nym po­ły­sku i zie­lo­nej, ciem­no­zie­lo­nej, czar­nej lub sza­rej bar­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miner. rzad­ki mi­ne­rał z gro­ma­dy siarcz­ków;


Pla­gio­nit – mi­ne­rał klasy siarcz­ków. To­wa­rzy­szą mu naj­czę­ściej ga­le­na, kwarc, chal­ko­pi­ryt, ker­me­syt, sfa­le­ryt, sem­se­y­it oraz kal­cyt.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plagiotropizm

okre­ślo­na re­ak­cja ru­cho­wa ro­śli­ny lub osia­dłe­go zwie­rzę­cia, po­le­ga­ją­ca na zwró­ce­niu się lub za­dzia­ła­niu w stro­nę wy­stą­pie­nia da­ne­go bodź­ca; tro­pizm do­dat­ni


Źródła:

SJP.pl

Plagiotropowy

ga­tu­nek pla­gio­tro­po­wy: ga­tu­nek ro­śli­ny, u któ­rej wzrost pędu od­by­wa się rów­no­le­gle lub uko­śnie wzglę­dem po­dło­ża (w prze­ci­wień­stwie do ga­tun­ków or­to­tro­po­wych, u któ­rych taki wzrost od­by­wa się pro­sto­pad­le do po­dło­ża)


Źródła:

SJP.pl

Plagiować

do­pu­szczać się bez­praw­ne­go wy­pro­mo­wa­nia, wy­ko­rzy­sta­nia cu­dze­go dzie­ła lub po­my­słu pod włas­nym naz­wi­skiem; pla­gia­to­wać, pla­gia­ry­zo­wać


Źródła:

SJP.pl

Plagowy

→ plaga


Patrz:plaga

Źródła:

SJP.pl

Plaja

nazwa pu­sty­ni ila­stej w Ame­ry­ce Pół­noc­nej


Źródła:

SJP.pl

Plajster

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) reg-pl|Bia­ły­stok.

 (1.2) gw-pl|Gniez­no. pla­ster (opa­tru­nek)


Źródła:

Wiktionary

Plajta

krach, ban­kruct­wo, upa­dłość


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. ban­kruct­wo

 (1.2) pot. nie­po­wo­dze­nie przed­sięw­zię­cia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plajtować

do­pro­wa­dzać do plaj­ty (ban­kruct­wa, kra­chu), upa­dać, chy­lić się ku upad­ko­wi z po­wo­du braku pie­nię­dzy, fun­du­szy na dal­sze ist­nie­nie; ban­kru­to­wać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. splaj­to­wać)

 (1.1) pot. fi­nans. doz­na­wać klę­ski fi­nan­so­wej; upa­dać eko­no­micz­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Plakaciarz

osoba roz­le­pia­ją­ca pla­ka­ty, ob­wie­szcze­nia itp.


Źródła:

SJP.pl

Plakacik

zdrob­nie­nie od: pla­kat


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od pla­kat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plakacista

gra­fik, któ­re­go spe­cja­li­za­cją jest pro­jek­to­wa­nie pla­ka­tów i two­rze­nie ele­men­tów cha­rak­te­ry­stycz­nych dla ta­kie­go ga­tun­ku sztu­ki użyt­ko­wej


Źródła:

SJP.pl

Plakacistka

gra­ficz­ka, któ­rej spe­cja­li­za­cją jest pro­jek­to­wa­nie pla­ka­tów i two­rze­nie ele­men­tów cha­rak­te­ry­stycz­nych dla ta­kie­go ga­tun­ku sztu­ki użyt­ko­wej


Źródła:

SJP.pl

Plakat

duży ar­kusz pa­pie­ru za­wie­ra­ją­cy in­for­ma­cję w for­mie gra­ficz­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wyrób po­li­gra­ficz­ny zaz­wy­czaj po­kaź­nych roz­mia­rów re­kla­mu­ją­cy coś

 (1.2) wyrób po­li­gra­ficz­ny zaz­wy­czaj po­kaź­nych roz­mia­rów pro­pa­gu­ją­cy coś


Pla­kat (z pla­ka­at, z pla­card ‘ta­bli­ca z afi­szem’) – [].


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plakatowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) roz­wie­sza­nie pla­ka­tów


Źródła:

Wiktionary

Plakatować

roz­le­pia­jąc pla­ka­ty, pro­mo­wać, re­kla­mo­wać ja­kieś przed­sięw­zię­cia lub in­sty­tu­cje, czę­sto także: ob­wie­szczać, ogła­szać coś


Źródła:

SJP.pl

Plakatowość

ze­spół cech cha­rak­te­ry­stycz­nych dla pla­ka­tu, spo­sób przed­sta­wie­nia kom­po­zy­cji w for­mie przy­po­mi­na­ją­cej pla­kat


Źródła:

SJP.pl

Plakatowy

przed­sta­wio­ny w po­sta­ci pla­ka­tu (np. ogło­sze­nie pla­ka­to­we), cha­rak­te­ry­stycz­ny dla pla­ka­tu lub w jakiś inny spo­sób z nim zwią­za­ny (np. gra­fi­ka pla­ka­to­wa)


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy pla­ka­tu, wy­ko­rzy­sty­wa­ny do pro­duk­cji pla­ka­tu

 (1.2) książk. przen. uka­za­ny w pro­sty, sche­ma­tycz­ny spo­sób, sta­no­wią­cy upro­szcze­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plakatówka

po­tocz­nie o far­bie pla­ka­to­wej (go­to­wej far­bie roz­mie­sza­nej ze spo­i­wem, uży­wa­nej do nietr­wa­łych ma­lo­wi­deł de­ko­ra­cyj­nych)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) szt. pół­płyn­na, kry­ją­ca farba wodna do nietr­wa­łych za­sto­so­wań pla­stycz­nych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plakatówki

po­tocz­nie o far­bie pla­ka­to­wej (go­to­wej far­bie roz­mie­sza­nej ze spo­i­wem, uży­wa­nej do nietr­wa­łych ma­lo­wi­deł de­ko­ra­cyj­nych)


Źródła:

SJP.pl

Plakieta

ro­dzaj de­ko­ra­cyj­ne­go ka­fel­ka, naj­czę­ściej pro­sto­kąt­ne­go lub kwa­dra­to­we­go, zdo­bio­ne­go or­na­men­tem ma­lar­skim lub re­lie­fo­wym, na­kła­da­ne­go na dzie­ła rze­mio­sła ar­ty­stycz­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) szt. płyt­ka de­ko­ra­cyj­na ozdo­bio­na pła­sko­rzeź­bą lub na­pi­sem, bę­dą­ca sa­mo­dziel­nym przed­mio­tem ar­ty­stycz­nym lub na­kła­da­na na przed­mio­ty rze­mio­sła ar­ty­stycz­ne­go


Pla­kie­ta – ozdob­na płyt­ka słu­żą­ca do zdo­bie­nia przed­mio­tów rze­mio­sła ar­ty­stycz­ne­go. Ma kształt wie­lo­kąt­ny, naj­czę­ściej pro­sto­kąt­ny. Może być wy­ko­na­na z me­ta­lu, ce­ra­mi­ki, mo­za­i­ki lub kości sło­nio­wej. Jest zdo­bio­na or­na­men­tem ma­lar­skim bądź re­lie­fo­wym. Mimo że służy do na­kła­da­nia na inne, więk­sze przed­mio­ty, czę­sto sama w sobie sta­no­wi odręb­ny przed­miot ar­ty­stycz­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plakietka

1. nie­wiel­ka pla­kie­ta (de­ko­ra­cyj­ny ka­fe­lek, naj­czę­ściej pro­sto­kąt­ny lub kwa­dra­to­wy, zdo­bio­ny or­na­men­tem ma­lar­skim lub re­lie­fo­wym, na­kła­da­ny na dzie­ła rze­mio­sła ar­ty­stycz­ne­go);
2. mała ta­blicz­ka, naj­czę­ściej pla­sti­ko­wa, peł­nią­ca rolę iden­ty­fi­ka­to­ra pod­czas ja­kichś zgro­ma­dzeń


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: pla­kie­ta

 (1.2) ta­blicz­ka, zna­czek przy­pi­na­ny do ubra­nia – z tek­stem lub zna­kiem gra­ficz­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plakoderma

pra­daw­na ryba dra­pież­na z okre­su sy­lu­ru i de­wo­nu, cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się silną szczę­ką i ma­syw­nym uzę­bie­niem; ryba pan­cer­na, tar­czo­wiec


Źródła:

SJP.pl

Plakować

po­kry­wać ele­men­ty ze zwy­kłe­go drew­na sto­lar­skie­go cen­niej­szym ga­tun­kiem drew­na, zło­tem, sre­brem lub po­dob­nym war­to­ścio­wym krusz­cem


Źródła:

SJP.pl

Plama

1. część ja­kiejś po­wierzch­ni wy­róż­nia­ją­ca się inną barwą, czę­sto szpe­cą­ca, o nie­o­kre­ślo­nym kształ­cie;
2. hańba, nie­sła­wa, wpad­ka;
3. ma­lar­stwo: po­wierzch­nia barw­na o jed­nym ko­lo­rze


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) brud­ny lub osz­pe­ca­ją­cy ślad po­zo­sta­wio­ny na po­wierzch­ni cze­goś

 (1.2) część po­wierzch­ni ja­kie­goś przed­mio­tu róż­nią­ca się ko­lo­rem lub wa­lo­rem od tła

 (1.3) med. kos­met. róż­ni­ca w pig­men­ta­cji

 (1.4) przen. hańba, kom­pro­mi­ta­cja

 (1.5) pot. przen. fia­sko, nie­po­wo­dze­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plameczka

zdrob­nie­nie od: plam­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: plam­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plamek

zdrob­nie­nie od: plama


Źródła:

SJP.pl

Plamiak

ryba z ro­dzi­ny dor­szo­wa­tych, za­miesz­ku­ją­ca za­chod­nią część Morza Bał­tyc­kie­go i pół­noc­ne wody At­lan­ty­ku, po­ła­wia­na go­spo­dar­czo dla cen­ne­go i po­żyw­ne­go mięsa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) icht. dra­pież­na ryba mor­ska;


Pla­miak, łu­pacz, wą­tłusz sre­brzy­sty ("Me­la­no­gram­mus ae­gle­fi­nus") – ga­tu­nek mor­skiej ryby dor­szoksz­tałt­nej z ro­dzi­ny dor­szo­wa­tych (Ga­di­dae). Je­dy­ny przed­sta­wi­ciel ro­dza­ju "Me­la­no­gram­mus". Po­pu­lar­ny kon­sump­cyj­nie w kra­jach an­glo­sa­skich, gdzie razem z dor­szem two­rzy pod­sta­wę dania fish and chips. Mało po­pu­lar­ny w kuch­ni pol­skiej. Łatwo roz­poz­na­wal­ny ze wzglę­du na czar­ną linię bocz­ną.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plamiasty

pla­mi­sty


Źródła:

SJP.pl

Plamica

1. za­kaź­na cho­ro­ba pa­so­żyt­ni­cza jed­wab­ni­ków mor­wo­wych i dę­bo­wych; pe­bry­na; pie­przy­ca
2. wy­stę­po­wa­nie sa­mo­ist­nych krwa­wień do skóry i błon ślu­zo­wych wsku­tek ob­ni­że­nia licz­by lub czyn­no­ści pły­tek krwi


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plamicowy

→ pla­mi­ca


Patrz:plamica

Źródła:

SJP.pl

Plamiec

pla­miec agre­ściak: motyl z ro­dzi­ny mier­ni­kow­ców, któ­re­go po­stać lar­wal­na uwa­ża­na jest za groź­ne­go szkod­ni­ka krze­wów i drzew owo­co­wych, głów­nie agre­stu i po­rze­czek


Źródła:

SJP.pl

Plamisko

duża, roz­le­gła plama


Źródła:

SJP.pl

Plamistość

1. bycie pla­mi­stym (peł­nym plam, całym w pla­mach);
2. ogól­na nazwa każ­dej z cho­rób spo­wo­do­wa­nych przez róż­ne­go ro­dza­ju grzy­by wy­wo­łu­ją­ce pow­sta­wa­nie plam na ło­dy­gach i li­ściach ro­ślin


Źródła:

SJP.pl

Plamisty

po­kry­ty licz­ny­mi pla­ma­mi, pełen plam (np. pla­mi­sta twarz, pla­mi­sta cera) lub wy­glą­da­ją­cy jak plama, po­dob­ny do plamy (np. pla­mi­ste ru­mień­ce)


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy pla­ma­a­my, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się pla­mi­sto­śća­mi­sto­ścią


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plamić

1. bru­dzić, walać coś, robić, po­zo­sta­wiać na czymś plamy, naj­czę­ściej przy­pad­ko­wo, bez za­mie­rze­nia;
2. okry­wać hańbą, znie­sła­wiać


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. po­pla­mić, za­pla­mić)

 (1.1) robić pla­ma­a­my

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. spla­mić)

 (2.1) okry­wać hańbą

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny pla­mić się (dk. po­pla­mić się, za­pla­mić się)

 (3.1) robić pla­ma­a­my na sobie

 (3.2) być pla­mio­nym

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny pla­mić się (dk. spla­mić się)

 (4.1) okry­wać się hańbą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plamka

zdrob­nie­nie od: plama


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. plama

 (1.2) in­form. techn. w mo­ni­to­rze od­le­głość mię­dzy ob­sza­ra­mi de­cy­du­ją­cy­mi o wyś­wiet­le­niu są­sied­nich punk­tów obra­zu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plamkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy plam­ki


Źródła:

SJP.pl

Plamkować

usu­wać przy­pad­ko­we skazy w po­sta­ci nie­wiel­kich pół­przez­ro­czy­stych pla­mek pow­sta­łych na zdję­ciach bę­dą­cych od­bit­ka­mi fo­to­gra­ficz­ny­mi


Źródła:

SJP.pl

Plamkowy

1. → plam­ka;
2. fik­sa­cja plam­ko­wa - do­mi­na­cja re­cep­to­rów wzro­ko­wych plam­ki żół­tej nad po­zo­sta­ły­mi fo­to­re­cep­to­ra­mi siat­ków­ki oka; fik­sa­cja środ­ko­wa


Źródła:

SJP.pl

Plamobrzuchy

só­wecz­ka pla­mo­brzu­cha, miod­nik pla­mo­brzu­chy - ga­tun­ki pta­ków


Źródła:

SJP.pl

Plamoodporność

→ pla­mo­od­por­ny


Patrz:plamoodporny

Źródła:

SJP.pl

Plamoodporny

od­por­ny na plamy (np. ma­te­riał pla­mo­od­por­ny) lub wy­ko­na­ny z ma­te­ria­łu od­por­ne­go na tego typu za­bru­dze­nia (np. obrus pla­mo­od­por­ny)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, na któ­rym nie pow­sta­ją pla­ma­a­my; wy­ko­na­ny z ma­te­ria­łu na któ­rym nie pow­sta­ją pla­ma­a­my


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plamowstęg

wie­le­na pla­mow­stęg - ga­tu­nek mo­ty­la


Źródła:

SJP.pl

Plamówka

pla­mów­ka ma­li­nów­ka - ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny wy­cin­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Plan

1. za­miar, za­mysł;
2. szkic, pro­jekt;
3. pro­gram wy­ko­na­nia zadań, roz­kład zajęć;
4. ry­su­nek odw­zo­ro­wu­ją­cy na pła­szczyź­nie szcze­gó­ły, np. mia­sta;
5. śro­do­wi­sko­wo: miej­sce re­a­li­za­cji da­ne­go frag­men­tu akcji fil­mo­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) to, co chce­my zro­bić

 (1.2) odw­zo­ro­wa­nie te­re­nu w po­sta­ci mapy, ma­kie­ty

 (1.3) ta­bel­ka z ukła­dem czyn­no­ści w cza­sie, np. zajęć lek­cyj­nych

 (1.4) film. miej­sce re­a­li­za­cji filmu

 (1.5) układ cze­goś, szkic

 (1.6) na sce­nie, na obra­zach, w kra­jo­bra­zie itp.: miej­sce osób lub rze­czy w per­spek­ty­wie, okre­ślo­ne ze wzglę­du na od­le­głość od pa­trzą­ce­go lub ka­me­ry

 (1.7) film. roz­miar kadru obej­mu­ją­ce­go frag­ment prze­strze­ni;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Planacja

pro­ces zrów­ny­wa­nia po­wierzch­ni Ziemi przez skut­ki de­nu­da­cji (wie­trze­nia, eroz­ji i gra­wi­ta­cyj­nych ru­chów ma­so­wych) i se­dy­men­ta­cji (aku­mu­la­cji)


Pla­na­cja (łac. "wy­rów­ny­wać") zwana też gra­da­cją – zja­wi­sko ge­o­lo­gicz­ne po­le­ga­ją­ce na ero­zyj­nym zrów­ny­wa­niu te­re­nu (po­wierzch­ni ziemi) przez pro­ce­sy de­nu­da­cji (ni­szcze­nie wy­nio­sło­ści) i se­dy­men­ta­cji (za­peł­nia­nie osa­da­mi ob­ni­żeń). Pla­na­cja może być rów­nież wy­mu­szo­na przez czło­wie­ka, szcze­gól­nie w przy­pad­kach przy­go­to­wy­wa­nia te­re­nów pod za­bu­do­wę.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Planaria

pła­zi­niec z rzędu wy­pła­wek


Źródła:

SJP.pl

Planarny

pła­ski, dwu­wy­mia­ro­wy


Źródła:

SJP.pl

Plancheit

mi­ne­rał z grupy krze­mia­nów, tur­ku­so­wą barwę zaw­dzię­cza­ją­cy obec­no­ści mie­dzi, kry­sta­li­zu­ją­cy zaz­wy­czaj w po­sta­ci igieł


Plan­che­it – rzad­ki mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów.

Nazwa zo­sta­ła na­da­na na cześć fran­cu­skie­go od­kryw­cy Planché, który od­krył ten mi­ne­rał w Afry­ce w Min­do­u­li.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Planck

[czy­taj: plank] naz­wi­sko, m.in. Max Planck (1858-1947) - fizyk nie­miec­ki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Planctus

[czy­taj: plank­tus] ga­tu­nek sta­ro­rzym­skiej pie­śni ża­łob­nej, w któ­rej te­ma­tem prze­wod­nim jest cier­pie­nie z po­wo­du czy­jejś śmier­ci


Planc­tus, plankt (z łac. "planc­tus" – na­rze­ka­nie, płacz) – cha­rak­te­ry­stycz­ny dla li­te­ra­tu­ry śred­nio­wiecz­nej utwór, w któ­rym wy­ra­ża się żal po bli­skiej, zmar­łej oso­bie i wzywa do wspó­łu­czest­nict­wa w cier­pie­niu. Na­wo­ły­wa­nia te (na­zy­wa­ne "apo­strop­ha de luctu") sta­no­wi­ły głów­ny motyw tre­ścio­wy i kom­po­zy­cyj­ny plank­tów, pow­ta­rza­ły się w nich wie­lo­krot­nie i bu­do­wa­ły patos ut­wo­rów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plandeka

przy­kry­cie skrzy­ni ła­dun­ko­wej sa­mo­cho­du lub przy­cze­py, wy­ko­na­ne z ma­te­ria­łu wo­do­szczel­ne­go; opoń­cza


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nie­prze­ma­kal­na płach­ta do na­kry­wa­nia cze­goś


Plan­de­ka – płach­ta ma­te­ria­łu o sto­sun­ko­wo du­żych roz­mia­rach chro­nią­ca towar przed prze­mo­knię­ciem. Wy­ko­na­na jest z tka­ni­ny (ba­weł­na, len, włó­kna syn­te­tycz­ne) gu­mo­wa­nej lub na­są­czo­nej sub­stan­cją hy­dro­fo­bo­wą (np. tłu­szczem). Przy­kła­dem ta­kiej tka­ni­ny jest bre­zent.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plandekowy

→ plan­de­ka


Patrz:plandeka

Źródła:

SJP.pl

Plandemia

pan­de­mia cho­ro­by COVID-19, uwa­ża­na za ogól­noś­wia­to­wy spi­sek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) publ. rze­ko­ma „pla­no­wa­ća­no­wa­na” pan­de­mia; okre­śle­nie pan­de­mii uży­wa­ne przez jej scep­ty­ków


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plandemiczny

→ plan­de­mia


Patrz:plandemia

Źródła:

SJP.pl

Plandowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Planer

apli­ka­cja, plik kom­pu­te­ro­wy lub ze­szyt do za­pi­sy­wa­nia dat spot­kań i wy­da­rzeń; plan­ner


Źródła:

SJP.pl

Planerka

spe­cja­list­ka zaj­mu­ją­ca się pla­no­wa­niem; plan­ner­ka


Źródła:

SJP.pl

Planespotter

[czy­taj: plejn­spo­ter] osoba upra­wia­ją­ca hobby po­le­ga­ją­ce na ob­ser­wo­wa­niu i fo­to­gra­fo­wa­niu sa­mo­lo­tów pa­sa­żer­skich lub woj­sko­wych


Źródła:

SJP.pl

Planespotting

[czy­taj: plejn­spo­ting] hobby po­le­ga­ją­ce na ob­ser­wo­wa­niu i fo­to­gra­fo­wa­niu sa­mo­lo­tów pa­sa­żer­skich lub woj­sko­wych; plane spot­ting


Pla­ne­spot­ting (ang. "plane" – sa­mo­lot, "to spot" – na­mie­rzać) – za­ję­cie po­dob­ne tra­in­spot­tin­go­wi, w któ­rym jed­nak obiek­tem ob­ser­wa­cji są wszel­kie stat­ki po­wietrz­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Planet

ręcz­ne na­rzę­dzie do opie­la­nia i spulch­nia­nia gleby; piel­nik


forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. plu­ra­la­ne­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Planeta

ciało nie­bie­skie krą­żą­ce wokół ma­cie­rzy­stej gwia­zdy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) astr. ciało nie­bie­skie o znacz­nej masie nie emi­tu­ją­ce świa­tła i zaz­wy­czaj okrą­ża­ją­ce ma­cie­rzy­stą gwia­zdę;

 (1.2) więz. dziew­czy­na


Pla­ne­ta – ciało nie­bie­skie (obiekt astro­no­micz­ny) speł­nia­ją­ce kilka kry­te­riów:

Po­wyż­sza de­fi­ni­cja po­cho­dzi od Mię­dzy­na­ro­do­wej Unii Astro­no­micz­nej; we­dług niej w Ukła­dzie Sło­necz­nym zna­nych jest 8 pla­net:

Zna­cze­nie tego ter­mi­nu ewo­lu­o­wa­ło, przez co ra­chu­ba pla­net w Ukła­dzie Sło­necz­nym zmie­nia­ła się; w 2006 roku ofi­cjal­nie uz­na­no, że pla­ne­tą nie jest Plu­ton, wcze­śniej za­li­cza­ny do tego grona.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Planetarium

urzą­dze­nie do odt­wa­rza­nia wy­glą­du nieba w róż­nych sze­ro­ko­ściach ge­o­gra­ficz­nych i ob­ser­wo­wa­nia ru­chów ciał nie­bie­skich, a także: bu­dy­nek, w któ­rym mie­ści się takie urzą­dze­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) astr. eduk. od­po­wied­nio wy­po­sa­żo­ny obiekt przez­na­czo­ny do po­pu­la­ry­za­cji astro­no­mii po­przez odt­wa­rza­nie na sfe­rycz­nym ekra­nie wy­glą­du nieba i ru­chów ciał nie­bie­skich;

 (1.2) astr. techn. pro­jek­tor słu­żą­cy do wyś­wiet­la­nia ukła­dów gwiazd i in­nych ciał nie­bie­skich na sfe­rycz­nym ekra­nie


Pla­ne­ta­rium – miej­sce lub urzą­dze­nie (pro­jek­tor gwia­zdo­wy) słu­żą­ce do odt­wa­rza­nia wy­glą­du nieba w róż­nych sze­ro­ko­ściach ge­o­gra­ficz­nych oraz ru­chów ciał nie­bie­skich, a także ze­spół urzą­dzeń i obiek­tów przez­na­czo­nych do na­u­cza­nia i po­pu­la­ry­za­cji astro­no­mii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Planetarny

wła­ści­wy pla­ne­tom (np. ruch pla­ne­tar­ny), two­rzo­ny przez pla­ne­ty (np. sy­stem, układ pla­ne­tar­ny) lub w jakiś inny spo­sób zwią­za­ny z ta­ki­mi cia­ła­mi nie­bie­ski­mi (np. mgła­wi­ca pla­ne­tar­na)


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy pla­ne­ta­a­net; taki, który jest wła­ści­wy, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla pla­ne­ta­a­net


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Planetaryjny

→ pla­ne­ta­rium


Patrz:planetarium

Źródła:

SJP.pl

Planetezymal

małe ciało nie­bie­skie zbu­do­wa­ne ze sta­łej ma­te­rii, za­lą­żek pla­ne­ty; pla­ne­to­zy­mal


Źródła:

SJP.pl

Planetka

ciało nie­bie­skie o bu­do­wie zbli­żo­nej do pla­ne­ty, lecz o śred­ni­cy nie­prze­kra­cza­ją­cej ty­sią­ca ki­lo­me­trów, obie­ga­ją­ce naj­bliż­szą gwia­zdę; pla­ne­to­i­da


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) astr. ciało nie­bie­skie obie­ga­ją­ce Słoń­ce, mniej­sze od pla­ne­ta­a­ne­ty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Planetobus

au­to­bus wy­po­sa­żo­ny w mo­bil­ne pla­ne­ta­rium


Źródła:

SJP.pl

Planetoida

drob­ne ciało nie­bie­skie o śred­ni­cy mniej­szej niż 1000 ki­lo­me­trów, obie­ga­ją­ce naj­bliż­szą gwia­zdę


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) astr. ciało nie­bie­skie o ma­łych roz­mia­rach – od kilku me­trów do cza­sem ponad 1000 km, obie­ga­ją­ce gwia­zdę cen­tral­ną;


Pla­ne­to­i­da (pla­ne­ta + "eídos" – po­stać), aste­ro­i­da ( "asteroeidés" – gwiaź­dzi­sty), pla­net­ka ( minor pla­net) – ciało nie­bie­skie, nie­bę­dą­ce pla­ne­tą, księ­ży­cem pla­ne­ty, ko­me­tą lub me­te­o­ro­i­dem, o zaz­wy­czaj ma­łych roz­mia­rach (od kilku me­trów do cza­sem ponad 1000 km), obie­ga­ją­ce gwia­zdę (w szcze­gól­no­ści Słoń­ce).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Planetolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie pla­ne­to­lo­gii (dzia­łu astro­no­mii i astro­fi­zy­ki zaj­mu­ją­ce­go się ba­da­niem bu­do­wy i ewo­lu­cji pla­net, pla­ne­to­id oraz in­nych po­dob­nych ciał nie­bie­skich)


Źródła:

SJP.pl

Planetologia

dział astro­no­mii zaj­mu­ją­cy się ba­da­niem pla­net


Pla­ne­to­lo­gia, nauki pla­ne­tar­ne – in­ter­dy­scy­pli­nar­na dzie­dzi­na nauki, wy­wo­dzą­ca się z astro­no­mii, zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem bu­do­wy i ewo­lu­cji pla­net, księ­ży­ców, oraz mniej­szych ciał nie­bie­skich, a także pro­ce­sów na nich za­cho­dzą­cych. Dzię­ki roz­wo­jo­wi badań kos­mo­su od II po­ło­wy XX wieku, w szcze­gól­no­ści mi­sjom au­to­ma­tycz­nych sond kos­micz­nych, moż­li­wo­ści ba­da­nia pla­net Ukła­du Sło­necz­ne­go nie ogra­ni­cza­ją się już do sa­mych ob­ser­wa­cji astro­no­micz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Planetolożka

→ pla­ne­to­log


Patrz:planetolog

Źródła:

SJP.pl

Planetotwórczy

ma­ją­cy zdol­ność two­rze­nia pla­net


Źródła:

SJP.pl

Planetować

opie­lać, spulch­niać glebę przy uży­ciu pla­ne­tu (piel­ni­ka, ręcz­ne­go na­rzę­dzia ma­ją­ce­go po­stać zę­ba­tej ramy na kół­kach)


Źródła:

SJP.pl

Planetozymal

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) astr. ma­te­ria sta­no­wią­ca za­lą­żek pla­ne­ta­a­ne­ty;


Pla­ne­to­zy­mal, pla­ne­te­zy­mal – małe ciało nie­bie­skie zbu­do­wa­ne ze sta­łej ma­te­rii, za­lą­żek pla­ne­ty two­rzą­cy się we wczes­nym eta­pie ewo­lu­cji ukła­du pla­ne­tar­ne­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Planica

1. do­li­na gór­ska w Sło­we­nii;
2. wieś w Sło­we­nii;
3. wieś w Chor­wa­cji


Pla­ni­ca – po­lo­dow­co­wa do­li­na gór­ska w pół­noc­no-za­chod­niej Sło­we­nii (przy gra­ni­cy z Wło­cha­mi i Au­strią) w Al­pach Ju­lij­skich, nie­da­le­ko Kranj­skiej Gory.

Roz­cią­ga się po­łud­ni­ko­wo na dłu­go­ści nie­ca­łych 6 km – od wsi Rateče do schro­ni­ska tu­ry­stycz­ne­go "Dom v Ta­mar­ju" / "Pla­nin­ski dom Tamar" (1108 m n.p.m.). Stam­tąd do­li­na wie­dzie dalej na po­łud­nie już pod nazwą Tamar.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Planiglob

mapa pół­ku­li ziem­skiej w rzu­cie kar­to­gra­ficz­nym


Pla­ni­glob – mapa przed­sta­wia­ją­ca pół­ku­lę ziem­ską w po­sta­ci koła, wy­ko­na­na w po­sta­ci odw­zo­ro­wa­nia azy­mu­tal­ne­go rów­no­po­wierzch­nio­we­go Lam­ber­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Planigloby

mapa pół­ku­li ziem­skiej w rzu­cie kar­to­gra­ficz­nym


Źródła:

SJP.pl

Planik

zdrob­nie­nie od: plan


Pla­nik – bez­lud­na wyspa w Chor­wa­cji, na Morzu Adria­tyc­kim.

Jest po­ło­żo­na na za­chód od wyspy Pag, po­mię­dzy wy­spa­mi Maun, Olib i Vir. Zaj­mu­je po­wierzch­nię 1,1 km². Jej wy­mia­ry to 2,4 × 0,6 km, a mak­sy­mal­na wy­so­kość to 123 m n.p.m. Jest zbu­do­wa­na z wa­pie­nia i po­kry­ta szatą ro­ślin­ną. Mak­sy­mal­na wy­so­kość to 25 m n.p.m. Dłu­gość linii brze­go­wej wy­no­si 6 km..


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Planimetr

przy­rząd do mie­rze­nia pól po­wierzch­ni figur ge­o­me­trycz­nych pła­skich, o do­wol­nych kształ­tach, ro­dzaj in­te­gra­to­ra


Pla­ni­metr – przy­rząd me­cha­nicz­ny lub elek­tro­nicz­ny do wyz­na­cza­nia pola po­wierzch­ni figur pła­skich.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Planimetria

dział ma­te­ma­ty­ki do­ty­czą­cy wła­ści­wo­ści figur na pła­szczyź­nie; ge­o­me­tria pła­ska


Pla­ni­me­tria, ge­o­me­tria pła­szczyz­ny – pod­sta­wo­wy dział ge­o­me­trii, ba­da­ją­cy pła­szczyz­nę i jej czę­ści, czyli fi­gu­ry pła­skie. Pla­ni­me­tria bada pła­szczyz­ny róż­ne­go ro­dza­ju – tę ro­zu­mia­ną kla­sycz­nie, czyli eu­kli­de­so­wą, jak rów­nież bar­dziej za­a­wan­so­wa­ne struk­tu­ry, np. pła­szczyz­ny rzu­to­we i hi­per­bo­licz­ne[]. Pla­ni­me­tria jest roz­wi­ja­na od an­ty­ku, a w XXI wieku ten pro­ces dalej trwa – jej niek­tó­re pro­ble­my po­zo­sta­ły nie­roz­wią­za­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Planimetryczny

→ pla­ni­me­tria


Patrz:planimetria

Źródła:

SJP.pl

Planisfera

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geogr. mapa przed­sta­wia­ją­ca Zie­mię w rzu­cie pła­skim bez po­dzia­łu na pół­ku­le


Źródła:

Wiktionary

Planista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek, który zaj­mu­je się opra­co­wy­wa­niem pla­nów go­spo­dar­czych danej in­sty­tu­cji lub przed­się­bior­stwa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Planistka

→ pla­ni­sta


Patrz:planista

Źródła:

SJP.pl

Planistyczny

→ pla­ni­sta


Patrz:planista

Źródła:

SJP.pl

Planit

kom­po­zy­cja trój­wy­mia­ro­wa w su­pre­ma­tyz­mie (kie­run­ku w ab­strak­cyj­nej sztu­ce ge­o­me­trycz­nej)


Źródła:

SJP.pl

Plank

pod­pór na prze­dra­mio­nach i pal­cach stóp z utrzy­ma­niem na­tu­ral­nej krzy­wiz­ny krę­go­słu­pa; deska


Plank, deska, pod­pór przo­dem na prze­dra­mio­nach lub dło­niach – sta­tycz­ne ćwi­cze­nie izo­me­trycz­ne an­ga­żu­ją­ce wszyst­kie mię­śnie głę­bo­kie brzu­cha, a także mię­śnie ple­ców, ra­mion oraz nóg.

Kla­sycz­ny plank to pod­pór na prze­dra­mio­nach i pal­cach stóp z utrzy­ma­niem na­tu­ral­nej krzy­wiz­ny krę­go­słu­pa. Wy­ko­ny­wa­ny jest jed­nak w róż­nych wa­rian­tach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Planka

pa­le­ta ła­dow­ni­cza uży­wa­na na stat­kach


Źródła:

SJP.pl

Planking

za­ba­wa po­le­ga­ją­ca na le­że­niu w róż­nych miej­scach twa­rzą do ziemi z rę­ka­mi uło­żo­ny­mi wzdłuż tu­ło­wia


Plan­king – za­ba­wa po­le­ga­ją­ca na kła­dze­niu się w miej­scu pu­blicz­nym, na brzu­chu, twa­rzą w dół i z rę­ka­mi wy­cią­gnię­ty­mi wzdłuż ciała, i fo­to­gra­fo­wa­niu się w ta­kiej po­zy­cji.

Nazwa "plan­king" (od an­giel­skie­go słowa "plank" – „deska”, do­słow­nie – „de­sko­wa­nie”, „uda­wa­nie deski”) pow­sta­ła w Au­stra­lii, a samo "plan­king" stało się po­pu­lar­ną za­ba­wą w 2011, sze­ro­ko ko­men­to­wa­ną w me­diach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plankt

śred­nio­wiecz­ny utwór ża­łob­ny; la­ment; tren


Źródła:

SJP.pl

Planktolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie plank­to­lo­gii


Źródła:

SJP.pl

Planktologia

nauka o plank­to­nie; plank­to­no­lo­gia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka o plank­to­nie;


Plank­to­lo­gia (od gr. "πλαγκτoν = plank­ton" = wę­drow­nik, i "logos" = wie­dza)- nauka (dział hy­dro­bio­lo­gii) zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem plank­to­nu, tzn. róż­no­rod­nych drob­nych or­ga­niz­mów za­miesz­ku­ją­cych śro­do­wi­ska wodne. Plank­to­lo­gia bada m.in. pro­duk­cję pier­wot­ną i prze­pływ ener­gii oraz za­cho­wa­nia plank­to­nu, wy­ko­rzy­stu­jąc m.in. obra­zy wy­ge­ne­ro­wa­ne w tech­ni­ce "in situ".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plankton

1. ogół drob­nych, czę­sto mi­kro­sko­pij­nych or­ga­niz­mów ro­ślin­nych lub zwie­rzę­cych, ży­ją­cych w gór­nych war­stwach słod­kiej lub sło­nej wody;
2. plank­ton wi­rów­ko­wy - naj­drob­niej­sze or­ga­niz­my plank­to­nu; na­no­plank­ton


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) biol. ekol. ze­spół or­ga­niz­mów ży­wych uno­szą­cych się w wo­dzie;

 (1.2) pot. polit. par­tia po­li­tycz­na o nie­wiel­kim zna­cze­niu;


Plank­ton (gr. πλαγκτός "plank­tós" – „błą­ka­ją­cy się”) – ze­spół or­ga­niz­mów uno­szą­cych się w wo­dzie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Planktoniarnia

mały zbior­nik wodny do pro­du­ko­wa­nia dużej ilo­ści plank­to­nu


Źródła:

SJP.pl

Planktoniczny

do­ty­czą­cy plank­to­nu, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla plank­to­nu, na­le­żą­cy do niego (np. ot­wor­ni­ce plank­to­nicz­ne); plank­to­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Planktonolog

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie plank­to­lo­gia­ank­to­lo­gii


Źródła:

Wiktionary

Planktonologia

nauka o plank­to­nie; plank­to­lo­gia


Źródła:

SJP.pl

Planktonowaty

przy­po­mi­na­ją­cy plank­ton


Źródła:

SJP.pl

Planktonowy

do­ty­czą­cy plank­to­nu, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla plank­to­nu, na­le­żą­cy do niego (np. ot­wor­ni­ce plank­to­no­we); plank­to­nicz­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z plank­to­nem, do­ty­czą­cy plank­to­nu

 (1.2) przen. bar­dzo mały, nie­i­stot­ny, wręcz nie­do­strze­gal­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Planktonożerny

ży­wią­cy się plank­to­nem - or­ga­niz­ma­mi uno­szą­cy­mi się swo­bod­nie w toni wod­nej


Źródła:

SJP.pl

Planner

[czy­taj: pla­ner] apli­ka­cja, plik kom­pu­te­ro­wy lub ze­szyt do za­pi­sy­wa­nia dat spot­kań i wy­da­rzeń; pla­ner


Źródła:

SJP.pl

Plannerka

[czy­taj: pla­ner­ka] spe­cja­list­ka zaj­mu­ją­ca się pla­no­wa­niem; pla­ner­ka


Źródła:

SJP.pl

Plano

for­mat książ­ki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Planogram

gra­ficz­ne odw­zo­ro­wa­nie prze­strze­ni sprze­da­żo­wej skle­pu


Pla­no­gram – gra­ficz­ne odw­zo­ro­wa­nie prze­strze­ni sprze­da­żo­wej obej­mu­ją­ce wy­po­sa­że­nie skle­pu (zaz­wy­czaj regał lub ciąg re­ga­łów) wraz ze znaj­du­ją­cy­mi się na nich pro­duk­ta­mi. Uży­wa­ny jest w hand­lu de­ta­licz­nym do celów op­ty­ma­li­za­cji ek­spo­zy­cji i asor­ty­men­tu, zaz­wy­czaj w trak­cie pro­jek­tów za­rzą­dza­nia ka­te­go­ria­mi pro­duk­tów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Planokok

jed­no­ko­mór­ko­wy frag­ment try­cho­mu sinic


Źródła:

SJP.pl

Planowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy oda­no­wać.


Pla­no­wa­nie – pro­ces usta­la­nia celów i od­po­wied­nich dzia­łań, by je osią­gnąć. Opi­su­jąc bar­dziej szcze­gó­ło­wo, jest to pro­jek­to­wa­nie przysz­ło­ści, ja­kiej się pra­gnie, oraz sku­tecz­nych środ­ków jej or­ga­ni­za­cji. Pla­no­wa­nie to rów­nież prze­wi­dy­wa­nie wa­run­ków dzia­ła­nia w ra­mach okre­ślo­nych gra­nic cza­so­wych, wyz­na­cza­nie celów i zadań oraz środ­ków i spo­so­bów ich naj­ko­rzyst­niej­szej re­a­li­za­cji.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Planować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) za­mie­rzać

 (1.2) ob­my­ślać sek­wen­cje i wa­rian­ty czyn­no­ści do wy­ko­na­nia w przysz­ło­ści

 (1.3) two­rzyć do­ku­ment zwany pla­nem, np. roz­mie­szcze­nia lamp, albo fi­nan­so­wy


Źródła:

Wiktionary

Planowy

1. → plan;
2. ma­ją­cy for­mat ar­ku­sza pa­pie­ru nies­kła­da­ne­go


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) wy­ko­ny­wa­ny z na­my­słem, suk­ce­syw­nie, zgod­nie z opra­co­wa­nym pla­nem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Planson

ocio­sa­na kłoda drew­na dę­bo­we­go o ośmio­kąt­nej pod­sta­wie


Źródła:

SJP.pl

Plansza

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. ta­bli­ca, ar­kusz sztyw­ne­go pa­pie­ru z tek­stem, ry­sun­kiem, wy­kre­sem itp., słu­żą­ce do zo­bra­zo­wa­nia ja­kie­goś te­ma­tu

 (1.2) książk. kar­ton, deska itp. z zaz­na­czo­ny­mi po­la­mi, po któ­rych prze­su­wa się pion­ki w niek­tó­rych grach

 (1.3) sport. miej­sce po­je­dyn­ku szer­mier­cze­go w po­sta­ci pro­sto­kąt­ne­go po­dium


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Planszajba

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) masz. pot. uchwyt to­kar­ki, naj­czę­ściej czte­ro­szczę­ko­wy ze szczę­ka­mi na­sta­wia­ny­mi nie­za­leż­nie


Źródła:

Wiktionary

Planszecista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) wojsk. żoł­nierz ob­słu­gu­ją­cy plan­szet ra­dio­lo­ka­cyj­ny


Źródła:

Wiktionary

Planszet

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wojsk. mar. ro­dzaj przeź­ro­czy­stej szyby, zro­bio­nej zaz­wy­czaj ze szkła akry­lo­we­go, po któ­rej można kre­ślić np. w celu na­nie­sie­nia zaz­na­czeń na mapę znaj­du­ją­cą się za nią lub za­no­to­wa­nia cze­goś


Źródła:

Wiktionary

Planszowy

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z plan­sza­an­szą, do­ty­czą­cy plan­sza­an­szy


Źródła:

Wiktionary

Planszówka

po­tocz­nie: gra plan­szo­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. gra plan­szo­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Planszówkowanie

gra­nie w gry plan­szo­we


Źródła:

SJP.pl

Planszówkowicz

osoba lu­bią­ca grać w gry plan­szo­we


Źródła:

SJP.pl

Planszówkowy

→ plan­szów­ka


Patrz:planszówka

Źródła:

SJP.pl

Plant

teren wy­dzie­lo­ny na tor ko­le­jo­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) teren wy­dzie­lo­ny pod to­ro­wi­sko ko­le­jo­we


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Planta

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. ro­śli­na

 (1.2) daw. plan


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Plantacja

1. pole ob­sia­ne ro­śli­na­mi kon­trak­to­wa­ny­mi
2. wiel­kie go­spo­dar­stwo rolne w stre­fach go­rą­cych, spe­cja­li­zu­ją­ce się w upra­wie jed­nej ro­śli­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ob­szar za­ję­ty pod upra­wę na wiel­ką skalę jed­nej ro­śli­ny o zna­cze­niu prze­my­sło­wym

 (1.2) go­spo­dar­stwo rolne spe­cja­li­zu­ją­ce się w upra­wie ro­śli­ny na skalę prze­my­sło­wą


Plan­ta­cja (z plan­ta­tio od plan­ta­re – sa­dzić) – duży teren przez­na­czo­ny pod upra­wę jed­nej ro­śli­ny (mo­no­kul­tu­ra).

Plan­ta­cje wy­stę­pu­ją głów­nie w kra­jach go­rą­cych stref kli­ma­tycz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plantacyjny

przy­miot­nik od: plan­ta­cja


Źródła:

SJP.pl

Plantageneci

dy­na­stia an­giel­ska


Plan­ta­ge­ne­ci – an­giel­ska dy­na­stia po­cho­dze­nia fran­cu­skie­go, bocz­na linia dru­giej dy­na­stii An­de­ga­we­nów, wy­wo­dzi się od hra­bie­go Got­fry­da V Plan­ta­ge­ne­ta (star­sze­go syna Fulka V) i Ma­tyl­dy an­giel­skiej (córki króla Hen­ry­ka I). Ich po­tom­ko­wie pa­no­wa­li w An­glii w la­tach 1154-1485. Nazwę wzię­li od przy­dom­ka Got­fry­da V.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plantan

banan skro­bio­wy, wy­ko­rzy­sty­wa­ny do przet­wo­rów, nie na su­ro­wo


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. od­mia­na skro­bio­wa ba­na­na, zdat­ne­go do spo­ży­wa­nia po obrób­ce ter­micz­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plantator

wła­ści­ciel plan­ta­cji; rol­nik upra­wia­ją­cy plan­ta­cję


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rol­nik, który zaj­mu­je się prze­my­sło­wą upra­wą ro­ślin

 (1.2) wła­ści­ciel plan­ta­cja­an­ta­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plantatorka

wła­ści­ciel­ka plan­ta­cji; ko­bie­ta upra­wia­ją­ca plan­ta­cję


Źródła:

SJP.pl

Plantatorski

do­ty­czą­cy plan­ta­cji lub plan­ta­to­ra


Źródła:

SJP.pl

Plantowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy odan­to­wać.


Źródła:

Wiktionary

Plantować

1. wy­rów­ny­wać teren;
2. ho­do­wać ro­śli­ny wy­ma­ga­ją­ce szcze­gól­nej pie­lę­gna­cji


Źródła:

SJP.pl

Plantownik

urzą­dze­nie uży­wa­ne przy ro­bo­tach ziem­nych do wy­rów­ny­wa­nia po­wierzch­ni grun­tu; ni­we­la­tor


Źródła:

SJP.pl

Planty

miej­ska prze­strzeń zie­le­ni pow­sta­ła na nie­u­żyt­kach


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) te­re­ny zie­lo­ne wokół oś­rod­ków sta­ro­miej­skich po zni­we­lo­wa­niu wałów, fos i sta­ro­rze­czy for­ty­fi­ka­cyj­nych;

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=męski.

 (2.1) lm. od: plant

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (3.1) lm. od: plan­ta


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Planula

larwa ja­mo­chło­nów


Pla­nu­la – orzę­sio­na, wolno pły­wa­ją­ca (plank­to­nicz­na), pier­wsza larwa cha­rak­te­ry­stycz­na dla pa­rzy­deł­kow­ców (Cni­da­ria), głów­nie stuł­bio­pła­wów (Hy­dro­zoa). Pow­sta­je z ga­stru­li. Ma wy­dłu­żo­ne, owal­ne i lekko spła­szczo­ne, dwu­war­stwo­we ciało o dłu­go­ści 0,2–0,3 mm, zło­żo­ne z orzę­sio­nej ek­to­der­my i wew­nętrz­nej en­to­der­my.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plaqué

[czy­taj: plaKE]
1. wyrób z me­ta­lu, po­kry­te­go cien­ką war­stwą me­ta­lu szla­chet­ne­go; pla­ter;
2. wyrób z drew­na okle­jo­ny for­ni­rem z in­ne­go, szla­chet­ne­go ga­tun­ku drew­na lub me­ta­lem szla­chet­nym


Źródła:

SJP.pl

Plas

w siat­ków­ce lub te­ni­sie: lek­kie za­gra­nie piłki w okre­ślo­ne miej­sce bo­i­ska


Źródła:

SJP.pl

Plaser

ma­szy­na wy­ko­rzy­sty­wa­na w ko­lej­nict­wie, słu­żą­ca do pod­bi­ja­nia torów (po­pra­wy ich sprę­ży­sto­ści); pod­bi­jar­ka


Źródła:

SJP.pl

Plask

od­głos ude­rza­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. dźwięk pla­ska­nie­a­ska­nia, który pow­sta­je pod­czas ude­rze­nia o coś pła­skie­go lub mięk­kie­go

wy­krzy­knik ono­ma­to­pe­icz­ny

 (2.1) dźwięk. na­śla­do­wa­nie pla­sku (1.1)

wy­krzy­knik w funk­cji cza­sow­ni­ka

 (3.1) zro­bić plask (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plaskacz

po­tocz­nie: ude­rze­nie ot­war­tą dło­nią w twarz; liść


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) posp. ude­rze­nie z ot­war­tej dłoni w twarz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plaskanka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kra­ków., ogól­nie pła­ski ka­wa­łek cze­goś


Źródła:

Wiktionary

Plaskaty

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. pła­ski


Źródła:

Wiktionary

Plaskać

1. ude­rzyć czymś pła­skim
2. ude­rza­jąc o coś, pa­da­jąc na coś, wydać cha­rak­te­ry­stycz­ny od­głos


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. plas­nąć)

 (1.1) ude­rzać czymś pła­skim o pła­ską po­wierzch­nię

 (1.2) wy­da­wać od­głos pla­sku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plaskota

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Plaskęć

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) część pła­ska przed­mio­tu w prze­ciw­sta­wie­niu do jego kra­wę­dzi


Źródła:

Wiktionary

Plasnąć

1. ude­rzyć dło­nią lub czymś pła­skim;
2. upa­da­jąc lub ude­rza­jąc o coś, wydać cha­rak­te­ry­stycz­ny od­głos


Źródła:

SJP.pl

Plasować

1. umie­szczać, lo­ko­wać
2. kie­ro­wać piłkę w locie opa­da­ją­cym w kie­run­ku za­mie­rzo­ne­go miej­sca
3. pla­so­wać się: zaj­mo­wać miej­sce; sa­do­wić się


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. upla­so­wać)

 (1.1) umie­szczać na okre­ślo­nym miej­scu w kla­sy­fi­ka­cji

 (1.2) sport. kie­ro­wać piłkę w do­kład­nie okre­ślo­ne miej­sce

 (1.3) daw. umie­szczać kogoś lub coś w okre­ślo­nym miej­scu

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny pla­so­wać się (dk. upla­so­wać się)

 (2.1) znaj­do­wać się na okre­ślo­nym miej­scu w kla­sy­fi­ka­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plastelina

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zwy­kle bar­wio­na, od­por­na na wy­sy­cha­nie masa pla­stycz­ny­a­stycz­na, do za­ba­wy dla dzie­ci;


Pla­ste­li­na – masa pla­stycz­na wy­ko­na­na z wa­ze­li­ny zmie­sza­nej z wę­gla­nem wap­nia (kredą) i kwa­sa­mi tłu­szczo­wy­mi (głów­nie ste­a­ry­no­wym), słu­żą­ca do mo­de­lo­wa­nia prze­strzen­ne­go.

Skład pla­ste­li­ny jest po­da­wa­ny od­mien­nie w róż­nych źró­dłach:

Pla­ste­li­na jest masą, naj­czę­ściej za­bar­wio­ną pig­men­ta­mi, która staje się bar­dzo pla­stycz­na w tem­pe­ra­tu­rze zbli­żo­nej do tem­pe­ra­tu­ry ciała czło­wie­ka, na­to­miast w tem­pe­ra­tu­rze po­ko­jo­wej traci pla­stycz­ność, jed­nak nie tward­nie­je na za­wsze.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Plastelinka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: pla­ste­li­na


Źródła:

Wiktionary

Plastelinowy

→ pla­ste­li­na


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) wy­ko­na­ny z pla­ste­li­na­a­ste­li­ny


Patrz:plastelina

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plaster

1. taśma po­kry­ta z jed­nej stro­ny sub­stan­cją kle­ją­cą, czę­sto za­wie­ra­ją­ca śro­dek lecz­ni­czy, słu­żą­ca do umo­co­wa­nia opa­trun­ku; przy­le­piec, le­u­ko­plast;
2. pła­ski, sze­ro­ki ka­wa­łek cze­goś, od­cię­ty od ca­ło­ści;
3. płat zło­żo­ny z przy­le­ga­ją­cych do sie­bie sze­ścio­kąt­nych ko­mó­rek z wosku, zbu­do­wa­ny przez pszczo­ły lub ufor­mo­wa­ny sztucz­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pła­ski, sze­ro­ki płat, czę­sto od­kro­jo­ny od pew­nej ca­ło­ści

 (1.2) pszcz. ufor­mo­wa­ny przez pszczo­ły zle­pek sze­ścio­kąt­nych ko­mó­rek wo­sko­wych

 (1.3) med. ka­wa­łek ma­te­ria­łu po­kry­ty sub­stan­cją sa­mo­przy­lep­ną, sto­so­wa­ny na rany

 (1.4) żegl. go­to­wy ma­te­riał przy­go­to­wa­ny do awa­ryj­ne­go uszczel­nia­nia po­szy­cia stat­ku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plastereczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: pla­ste­rek


Źródła:

Wiktionary

Plasterek

zdrob­nie­nie od: pla­ster


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: pla­ster

 (1.2) kulin. mały pla­ster (por­cja cze­goś)

 (1.3) med. mały, sa­mo­przy­lep­ny opa­tru­nek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plasterkować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. spla­ster­ko­wać)

 (1.1) rzad. kulin. kroić coś w pla­ste­re­ka­ster­ki


Źródła:

Wiktionary

Plasticrust

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. geol. twar­dy nalot z two­rzyw sztucz­nych za­nie­czy­szcza­ją­cy skały w stre­fie linii brze­go­wej mórz


Źródła:

Wiktionary

Plasticzek

zdrob­nie­nie od: pla­stik


Źródła:

SJP.pl

Plastik

pla­styk;
1. two­rzy­wo sztucz­ne;
2. od­mia­na ma­te­ria­łu wy­bu­cho­we­go;
3. po­tocz­nie: karta płat­ni­cza


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. two­rzy­wo sztucz­ne

 (1.2) pot. wojsk. techn. sem­tex, pla­stycz­ny ma­te­riał wy­bu­cho­wy

 (1.3) pot. bank. karta płat­ni­cza


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plastikowo-Gumowy

wy­ko­na­ny z pla­sti­ku i gumy (np. mło­tek pla­sti­ko­wo-gu­mo­wy)


Źródła:

SJP.pl

Plastikowość

→ pla­sti­ko­wy; pla­sty­ko­wość


Źródła:

SJP.pl

Plastikowy

→ pla­stik; pla­sty­ko­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) wy­ko­na­ny z do­wol­ne­go ro­dza­ju pla­sti­ku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plastikoza

zbyt po­wszech­na obec­ność pla­sti­ku


Źródła:

SJP.pl

Plastizol

pasta emul­syj­ne­go po­lich­lor­ku wi­ny­lu, sto­so­wa­na do pow­le­ka­nia tka­nin i in­nych ma­te­ria­łów


Źródła:

SJP.pl

Plastmal

hand­lo­wa nazwa pre­pa­ra­tu do czy­szcze­nia me­ta­li, two­rzyw sztucz­nych, drew­na, szkła itp., po­zo­sta­wia­ją­ce­go na przed­mio­cie ochron­ną war­stwę te­flo­nu


Źródła:

SJP.pl

Plastomer

two­rzy­wo sztucz­ne, które po ostu­dze­niu tward­nie­je i za­cho­wu­je kształt na­da­ny mu w cza­sie ogrze­wa­nia; ter­mo­plast, ter­mo­pla­stik, ter­mo­pla­styk, two­rzy­wo ter­mo­pla­stycz­ne


Źródła:

SJP.pl

Plastron

1. usz­tyw­nio­ny przód daw­nej ko­szu­li fra­ko­wej
2. sze­ro­ki kra­wat no­szo­ny ongiś do fraka
3. część zbroi osła­nia­ją­ca pier­si
4. na­pier­śnik chro­nią­cy przed cio­sa­mi, sto­so­wa­ny pod­czas tre­nin­gu szer­mier­ki
5. tar­cza brzusz­na pan­ce­rza żół­wia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plastrowaty

przy­po­mi­na­ją­cy pla­ster


Źródła:

SJP.pl

Plastrować

okła­dać pla­stra­mi


Źródła:

SJP.pl

Plastrowy

→ pla­ster


Patrz:plaster

Źródła:

SJP.pl

Plastusiowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Pla­stu­sia lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) taki, który na­le­ży do Pla­stu­sia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plastuś

lu­dzik z pla­ste­li­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy, nazwa włas­na

 (1.1) liter. film. fik­cyj­na po­stać stwo­rzo­na przez pol­ską pi­sar­kę Marię Kow­nac­ką, ludek z pla­ste­li­na­a­ste­li­ny;


Pla­stuś – fik­cyj­na po­stać, znana z twór­czo­ści Marii Kow­nac­kiej (ksią­żek "Pla­stu­sio­wy pa­mięt­nik" i "Przy­go­dy Pla­stu­sia") oraz serii fil­mów ani­mo­wa­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plastyczka

ar­tyst­ka zaj­mu­ją­ca się jedną ze sztuk pla­stycz­nych: ma­lar­stwem, rzeź­bą, gra­fi­ką lub ar­chi­tek­tu­rą


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) forma żeń­ska od: pla­styk


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plastyczniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: pla­stycz­nie


Źródła:

SJP.pl

Plastyczniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: pla­stycz­ny


Źródła:

SJP.pl

Plastyczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdol­ność do zmia­ny kształ­tu lub funk­cji pod wpły­wem siły lub doś­wiad­cze­nia

 (1.2) szt. liter. cecha bycia niez­wy­kle barw­nym, obra­zo­wym, wy­ra­zi­stym


Pla­stycz­ność – za­gad­nie­nie z za­kre­su badań ma­te­ria­ło­wych i fi­zy­ki ciała sta­łe­go – wła­ści­wość fi­zycz­na ma­te­ria­łów – zdol­ność do ule­ga­nia nie­od­wra­cal­nym odksz­tał­ce­niom (odksz­tał­ce­nie pla­stycz­ne) pod wpły­wem sił zew­nętrz­nych dzia­ła­ją­cych na ten ma­te­riał. Nie­od­wra­cal­ne odksz­tał­ce­nia pow­sta­ją na sku­tek dzia­ła­nia na ciała stałe na­prę­żeń me­cha­nicz­nych, prze­kra­cza­ją­cych za­kres, w któ­rym jest ono zdol­ne do odksz­tał­ceń sprę­ży­stych lub ela­stycz­nych i jed­no­cze­śnie na tyle małe, że nie po­wo­du­ją zni­szcze­nia cią­gło­ści jego struk­tu­ry.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Plastyczny

1. da­ją­cy się for­mo­wać w do­wol­ne kształ­ty;
2. ma­ją­cy zwią­zek z twór­czo­ścią ar­ty­stycz­ną;
3. wy­raź­ny, spra­wia­ją­cy wra­że­nie trój­wy­mia­ro­wo­ści


przy­miot­nik

 (1.1) okre­śle­nie ciała sta­łe­go, oz­na­cza­ją­ce łat­wość zmia­ny jego kształ­tu

 (1.2) ma­ją­cy wy­raź­nie za­ry­so­wa­ne kon­tu­ry i kształ­ty, spra­wia­ją­cy wra­że­nie trój­wy­mia­ro­wo­ści

 (1.3) ma­ją­cy zwią­zek z twór­czo­ścią ma­la­rza, rzeź­bia­rza, gra­fi­ka itp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plastyd

drob­ne ciał­ko w cy­to­plaz­mie ko­mór­ki ro­ślin­nej, peł­nią­ce głów­ne funk­cje me­ta­bo­licz­ne


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. or­ga­nel­lum w cy­to­plaz­mie więk­szo­ści ko­mó­rek ro­ślin­nych, które pełni pod­sta­wo­we funk­cje me­ta­bo­licz­ne;


Pla­styd – or­ga­nel­lum oto­czo­ne dwie­ma bło­na­mi pla­sty­do­wy­mi, wy­stę­pu­ją­ce u ro­ślin oraz pro­ti­stów ro­śli­no­po­dob­nych. W ko­mór­kach em­brio­nal­nych wy­stę­pu­ją pro­pla­sty­dy, z któ­rych roz­wi­ja­ją się po­zo­sta­łe ro­dza­je pla­sty­dów. Wnę­trze pla­sty­dów wy­peł­nio­ne jest gę­stym rozt­wo­rem, stro­mą, za­wie­ra­ją­cym biał­ka, DNA, związ­ki roz­pu­szczal­ne oraz ziar­na skro­bi, pla­sto­glo­bu­le oraz fi­to­fer­ry­ty­nę.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plastydowy

→ pla­styd


Patrz:plastyd

Źródła:

SJP.pl

Plastyfikator

Pla­sty­fi­ka­tor – sub­stan­cja zmniej­sza­ją­ca od­dzia­ły­wa­nia mię­dzy­czą­stecz­ko­we i zwięk­sza­ją­ca ruch­li­wość łań­cu­chów po­li­me­ro­wych. Pla­sty­fi­ka­to­ry po­wo­du­ją ob­ni­że­nie tem­pe­ra­tu­ry zesz­kle­nia, twar­do­ści i zwięk­sze­nie ela­stycz­no­ści. Sto­su­je się je głów­nie jako do­dat­ki do PCW, ale także do in­nych po­li­me­rów, dzię­ki czemu znacz­nie zwięk­sza się ob­szar sto­so­wa­nia uzy­ska­nych ma­te­ria­łów.


Źródła:

Wikipedia

Plastyfikować

zwięk­szać pla­stycz­ność two­rzyw sztucz­nych


Źródła:

SJP.pl

Plastyk

ar­ty­sta zaj­mu­ją­cy się jedną ze sztuk pla­stycz­nych: ma­lar­stwem, rzeź­bą, gra­fi­ką lub ar­chi­tek­tu­rą


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) szt. osoba zaj­mu­ją­ca się za­wo­do­wo pla­sty­ka­a­sty­ką;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) zob. pla­stik.

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od: pla­sty­ka


Pla­styk – osoba zaj­mu­ją­ca się twór­czo­ścią w za­kre­sie sztuk pla­stycz­nych. Pla­sty­ka, jako po­ję­cie, obej­mo­wa­ła zwy­kle węż­szy za­kres dzia­łań, tzn. te, które nie mają wy­raź­ne­go cha­rak­te­ru użyt­ko­we­go, jak ma­lar­stwo, rzeź­ba, gra­fi­ka.

Roz­róż­nia­my po­ję­cie pla­sty­ka pro­fe­sjo­na­li­sty, czyli zwy­kle pla­sty­ka dy­plo­mo­wa­ne­go lub twór­cy, który zdo­był upraw­nie­nia w inny spo­sób (np.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plastyka

ar­ty­sta zaj­mu­ją­cy się jedną ze sztuk pla­stycz­nych: ma­lar­stwem, rzeź­bą, gra­fi­ką lub ar­chi­tek­tu­rą


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) szt. dział sztuk pię­knych obej­mu­ją­cy dzie­dzi­ny wi­zu­al­nej twór­czo­ści ar­ty­stycz­nej

 (1.2) techn. mo­de­lo­wa­nie w ma­te­ria­le mięk­kim

 (1.3) eduk. przed­miot szkol­ny, na któ­rym ucz­nio­wie poz­na­ją taj­ni­ki sztuk pię­knych

 (1.4) eduk. lek­cja, wy­kład lub inne za­ję­cia z pla­sty­ki (1.3)

 (1.5) uwy­pu­kle­nie formy, wy­ra­zi­stość kształ­tu

 (1.6) liter. obra­zo­we przed­sta­wie­nie po­sta­ci lub zda­rzeń w ut­wo­rze li­te­rac­kim

 (1.7) środ. med. chi­rur­gia pla­stycz­na

 (1.8) środ. med. ope­ra­cja pla­stycz­ny­a­stycz­na

 (1.9) sport. gim­na­sty­ka wy­ra­bia­ją­ca har­mo­nię ru­chów

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: pla­styk


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plastykowy

stwo­rzo­ny z two­rzy­wa sztucz­ne­go; pla­sti­ko­wy


przy­miot­nik

 (1.1) zob. pla­sti­ko­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plastynacja

me­to­da kon­ser­wa­cji tka­nek bio­lo­gicz­nych


Pla­sty­na­cja – skom­pli­ko­wa­ny pro­ces pre­pa­ra­cji po­le­ga­ją­cy na usu­nię­ciu z tka­nek or­ga­niz­mu wody oraz tłu­szczów (po­trzeb­nych do roz­wo­ju bak­te­rii gnil­nych) i na­sy­ce­niu ich od­po­wied­ni­mi po­li­me­ra­mi, co po­wo­du­je za­trzy­ma­nie ich roz­kła­du, za­cho­wa­ny zo­sta­je jed­nak ich kształt i kolor. Pow­sta­łe w ten spo­sób ek­spo­na­ty są uży­wa­ne jako mo­de­le ana­to­micz­ne w me­dy­cy­nie, a także w sztu­ce (wy­sta­wy z cyklu Body Worlds).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plaszczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Plata

daw­niej:
1. płyta lub bla­cha ku­chen­na;
2. blat, tafla;
3. bla­cha zbroi;
4. przy­kryw­ka ko­szy­ka, pła­skie wieko bez boków;
5. wy­cisk ozdób na okład­ce książ­ki;
6. kli­sza


Plata (Plat, Pla­ten, Osto­ja od­mien­ny, Osto­ja Pru­ska od­mien­ny) – herb szla­chec­ki, uży­wa­ny przez ro­dzi­nę osia­dłą na Ka­szu­bach. Herb włas­ny ro­dzi­ny Plata. Od­mia­na herbu Osto­ja lub Osto­ja Pru­ska.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Platan

drze­wo z ro­dzi­ny pla­ta­no­wa­tych, o du­żych, pię­knych, mocno pach­ną­cych li­ściach i kwia­tach ze­bra­nych w ku­li­ste kwia­to­sta­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) dendr. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pla­ta­nus|ref=tak., wy­so­kie drze­wo o du­żych, pach­ną­cych li­ściach i kwia­tach ze­bra­nych w ku­li­ste głów­ki, z ro­dzi­ny pla­ta­no­wa­te­a­ta­no­wa­tych;


Pla­tan ("Pla­ta­nus" L.) – ro­dzaj drzew na­le­żą­cy do mo­no­ty­po­wej ro­dzi­ny pla­ta­no­wa­tych. Obej­mu­je 9 ga­tun­ków. Sie­dem ga­tun­ków wy­stę­pu­je w Ame­ry­ce Pół­noc­nej od Mek­sy­ku na po­łud­niu (gdzie jest ich naj­więk­sze zróż­ni­co­wa­nie) po On­ta­rio na pół­no­cy. Jeden ga­tu­nek (pla­tan wschod­ni) ro­śnie od po­łud­nio­wo-wschod­niej Eu­ro­py po Hi­ma­la­je, ko­lej­ny ("Pla­ta­nus ker­rii") w La­o­sie i pół­noc­nym Wiet­na­mie. Drze­wa te wy­stę­pu­ją na te­re­nach ska­li­stych, czę­sto wzdłuż dolin rzecz­nych i stru­mie­ni oraz nad je­zio­ra­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Platana

ga­tu­nek płaza be­zo­go­no­we­go; afry­kań­ska żaba szpo­nia­sta po­sia­da­ją­ca uzę­bie­nie w gór­nej szczę­ce


Źródła:

SJP.pl

Platanolistny

przy­miot­nik

 (1.1) bot. po­sia­da­ją­cy li­ście jak pla­tan


Źródła:

Wiktionary

Platanowate

ro­dzi­na ro­ślin z rzędu srebr­ni­kow­ców


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pla­ta­na­ce­ae|ref=tak., ro­dzi­na ro­ślin z rzędu srebr­ni­kow­ców


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Platanowaty

o ce­chach pla­ta­no­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Platanowy

przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z pla­ta­na

 (1.2) wy­ko­na­ny z drew­na lub innej czę­ści pla­ta­na

 (1.3) bę­dą­cy czę­ścią pla­ta­na


Źródła:

Wiktionary

Plateau

[czy­taj: plaTO]
1. ob­szar wy­żyn­ny ma­ją­cy po­stać war­stwo­wo uło­żo­nych płyt;
2. faza pod­nie­ce­nia sek­su­al­ne­go przed osią­gnię­ciem or­gaz­mu


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) geogr. pła­sko­wyż, wy­żyn­na rów­ni­na;

 (1.2) seks. faza pod­nie­ce­nia sek­su­al­ne­go przed or­gaz­mem;

 (1.3) mat. pła­ski ob­szar prze­bie­gu funk­cji


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plateonim

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. nazwa włas­na trak­tu ko­mu­ni­ka­cyj­ne­go w mie­ście


Źródła:

Wiktionary

Plateozaur

ro­dzaj di­no­za­u­ra z grupy pro­za­u­ro­po­dów; pa­chy­za­ur


Pla­te­o­za­ur ("Pla­te­o­sa­u­rus") – ro­dzaj póź­no­tria­so­we­go di­no­za­u­ra na­le­żą­ce­go do pro­za­u­ro­po­dów z ro­dzi­ny pla­te­o­za­u­rów (Pla­te­o­sa­u­ri­dae). Nazwa ro­dza­jo­wa "Pla­te­o­sa­u­rus" oz­na­cza „pła­ski ja­szczur”.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plateozaury

ro­dzaj di­no­za­u­ra z grupy pro­za­u­ro­po­dów; pa­chy­za­ur


Pla­te­o­za­u­ry, "Pla­te­o­sa­u­ri­dae" - ro­dzi­na głów­nie tria­so­wych ro­śli­no­żer­nych pro­za­u­ro­po­dów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plater

1. zwy­kle w l. mn.: przed­mio­ty me­ta­lo­we pla­te­ro­wa­ne, głów­nie na­czy­nia i sztuć­ce
2. cien­ka war­stwa me­ta­lu szla­chet­ne­go po­kry­wa­ją­ca przed­mio­ty z me­ta­lu niesz­la­chet­ne­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plateresco

[czy­taj: pla­te­re­sko] styl w hisz­pań­skiej ar­chi­tek­tu­rze XV-XVII w., z bo­ga­tą or­na­men­ty­ką na­wią­zu­ją­cą do sztu­ki złot­ni­czej; pla­te­resk


Pla­te­re­sco, "esti­lo pla­te­re­sco", pla­te­resk, tzw. „styl złot­ni­czy” – styl w ar­chi­tek­tu­rze na­wią­zu­ją­cy do ge­o­me­trycz­nej or­na­men­ty­ki ma­u­re­tań­skiej.

Styl pow­stał w Hisz­pa­nii pod ko­niec XV wieku z po­łą­cze­nia mudéjar, ro­dzi­mej od­mia­ny póź­ne­go go­ty­ku (tzw.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plateresk

styl w hisz­pań­skiej ar­chi­tek­tu­rze XV–XVII w., z bo­ga­tą or­na­men­ty­ką na­wią­zu­ją­cą do sztu­ki złot­ni­czej; pla­te­re­sco


Źródła:

SJP.pl

Platerowa

wieś w Pol­sce


Źródła:

SJP.pl

Platerowany

przy­miot­nik

 (1.1) po­kry­ty pla­te­rem


Źródła:

Wiktionary

Platerować

1. po­kry­wać metal mniej szla­chet­ny war­stwą me­ta­lu szla­chet­niej­sze­go
2. for­mo­wać oczka dzia­ni­ny z dwu po­kry­wa­ją­cych się nitek róż­nych ro­dza­jów przę­dzy


cza­sow­nik

 (1.1) na­kła­dać na wy­ro­by me­ta­lo­we cien­ką po­wło­kę z in­nych me­ta­li


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Platerowianin

miesz­ka­niec Pla­te­ro­wa


Źródła:

SJP.pl

Platerowianka

miesz­kan­ka Pla­te­ro­wa


Źródła:

SJP.pl

Platerowski

do­ty­czą­cy mia­sta Pla­te­rów


Źródła:

SJP.pl

Platerów

1. zwy­kle w l. mn.: przed­mio­ty me­ta­lo­we pla­te­ro­wa­ne, głów­nie na­czy­nia i sztuć­ce
2. cien­ka war­stwa me­ta­lu szla­chet­ne­go po­kry­wa­ją­ca przed­mio­ty z me­ta­lu niesz­la­chet­ne­go


Nie mylić z: Pla­te­rów (Bia­ło­ruś), Pla­te­rów­ka, Pla­te­rów­ka (gmina).

Pla­te­rów (daw. "Pla­te­ro­wo-Pa­sie­ka") – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie ło­sic­kim, w gmi­nie Pla­te­rów. Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy Pla­te­rów oraz rzym­sko­ka­to­lic­kiej pa­ra­fii Pod­wyż­sze­nia Krzy­ża Świę­te­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Platerówecki

przy­miot­nik od: Pla­te­rów­ka


Źródła:

SJP.pl

Platerówka

wieś w Pol­sce


Pla­te­rów­ka ( Nie­der Linde, w 1945 "Pla­te­ro­wo", potem "Lipy Dolne", na­stęp­nie do 29 marca 1962 "Za­li­pie Dolne") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie lu­bań­skim, w gmi­nie Pla­te­rów­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Platforemka

zdrob­nie­nie od: plat­for­ma


Źródła:

SJP.pl

Platforma

1. pła­ska po­zio­ma po­wierzch­nia;
2. dzie­dzi­na wspól­ne­go dzia­ła­nia;
3. przed­nia lub tylna część wa­go­nu ko­le­jo­we­go lub tram­wa­jo­we­go daw­ne­go typu, bez miejsc sie­dzą­cych;
4. nad­wo­zie cię­ża­ro­we po­ja­zdu z po­mo­stem ła­dun­ko­wym bez ścian;
5. w ge­o­lo­gii: duża część sko­ru­py ziem­skiej skła­da­ją­ca się ze sfał­do­wa­ne­go po­dło­ża i osa­dzo­nej na nim po­kry­wy osa­do­wej;
6. bar­dzo gruba po­desz­wa buta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pła­ska po­zio­ma po­wierzch­nia cze­goś

 (1.2) przen. dzie­dzi­na wspól­ne­go dzia­ła­nia

 (1.3) przed­nia lub tylna część wa­go­nu ko­le­jo­we­go lub tram­wa­jo­we­go daw­ne­go typu, w któ­rej nie ma miejsc sie­dzą­cych

 (1.4) nad­wo­zie cię­ża­ro­we po­ja­zdu, przy­cze­pa lub wagon ko­le­jo­wy z po­mo­stem ła­dun­ko­wym bez ścian

 (1.5) po­jazd o nad­wo­ziu w po­sta­ci plat­for­my (1.4)

 (1.6) ilość to­wa­ru, która mie­ści się na plat­for­mie (1.5)

 (1.7) geol. duża część sko­ru­py ziem­skiej skła­da­ją­ca się ze sfał­do­wa­ne­go po­dło­ża i osa­dzo­nej na nim po­kry­wy osa­do­wej;

 (1.8) bar­dzo gruba po­desz­wa buta

 (1.9) pot. but o bar­dzo gru­bej po­desz­wie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Platformer

po­tocz­nie: czło­nek lub zwo­len­nik Plat­for­my Oby­wa­tel­skiej; plat­for­mers, plat­for­miarz, pe­o­wiec, PO-wiec


Źródła:

SJP.pl

Platformerka

po­tocz­nie: człon­ki­ni lub zwo­len­nicz­ka Plat­for­my Oby­wa­tel­skiej; plat­for­mia­ra


Źródła:

SJP.pl

Platformers

po­tocz­nie: czło­nek lub zwo­len­nik Plat­for­my Oby­wa­tel­skiej; plat­for­mer, plat­for­miarz, pe­o­wiec, PO-wiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. polit. czło­nek lub zwo­len­nik Plat­for­my Oby­wa­tel­skiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Platformerski

po­tocz­nie: zwią­za­ny z Plat­for­mą Oby­wa­tel­ską; PO-wski, pe­ow­ski


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) wła­ści­wy dla Plat­for­my Oby­wa­tel­skiej, po­sia­da­ją­cy cechy przy­pi­sy­wa­ne Plat­for­mie Oby­wa­tel­skiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Platformerskość

→ plat­for­mer­ski


Patrz:platformerski

Źródła:

SJP.pl

Platformiany

→ PO (Plat­for­ma Oby­wa­tel­ska)


Źródła:

SJP.pl

Platformiara

po­tocz­nie: człon­ki­ni lub zwo­len­nicz­ka Plat­for­my Oby­wa­tel­skiej; plat­for­mer­ka


Źródła:

SJP.pl

Platformiarz

po­tocz­nie: czło­nek lub zwo­len­nik Plat­for­my Oby­wa­tel­skiej; plat­for­mers, plat­for­mer, pe­o­wiec, PO-wiec


Źródła:

SJP.pl

Platformowy

→ plat­for­ma


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy plat­for­ma­at­for­my


Patrz:platforma

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Platformówka

po­tocz­nie: kom­pu­te­ro­wa gra plat­for­mo­wa; plat­for­mer


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gry­komp. pot. gra zręcz­no­ścio­wa po­le­ga­ją­ca na po­ru­sza­niu przez gra­cza po­sta­ci po tzw. po­zio­mach w celu ich ukoń­cze­nia;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Platformówkowy

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy plat­for­mów­ka­at­for­mów­ki


Źródła:

Wiktionary

Platfus

1. po­tocz­nie o czło­wie­ku cier­pią­cym na pła­sko­sto­pie;
2. z lek­ce­wa­że­niem o kimś po­wol­nym, śla­ma­zar­nym, nie­zdar­nym


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. pot. pła­sko­sto­pie

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pot. osoba, która ma pła­sko­sto­pie

 (2.2) po­gard. nie­zda­ra

 (2.3) obraź. polit. czło­nek lub zwo­len­nik PO


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Platfuska

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) obraź. polit. człon­ki­ni lub zwo­len­nicz­ka PO


Źródła:

Wiktionary

Platfusowaty

po­tocz­nie: po­wol­ny, śla­ma­zar­ny, nie­zdar­ny


Źródła:

SJP.pl

Platini

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Platka

po­tocz­na nazwa kilku ga­tun­ków ryb ak­wa­rio­wych z ro­dzi­ny pię­knicz­ko­wa­tych


Plat­ka, plata – po­tocz­na nazwa kilku ga­tun­ków ryb ak­wa­rio­wych z ro­dza­ju "Xip­hop­ho­rus" cha­rak­te­ry­zu­ją­cych się bra­kiem mie­czo­wa­te­go wy­rost­ka na płet­wie ogo­no­wej, mię­dzy in­ny­mi:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plato

Plato (ok. 427-347 p.n.e.), fi­lo­zof grec­ki, twór­ca te­o­rii idei, za­ło­ży­ciel Aka­de­mii Pla­toń­skiej; Pla­ton


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Platon

Pla­ton (ok. 427-347 p.n.e.), fi­lo­zof grec­ki, twór­ca te­o­rii idei, za­ło­ży­ciel Aka­de­mii Pla­toń­skiej; Plato


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. duży wóz, zwy­kle dwu­kon­ny, ro­dzaj plat­for­ma­at­for­my do prze­wo­du cięż­kich lub wiel­ko­ga­ba­ry­to­wych to­wa­rów


Pla­ton ( Πλάτων, Plátōn; ur. 424/423 p.n.e., zm. 348/347 p.n.e.) – fi­lo­zof grec­ki, Ateń­czyk, twór­ca tra­dy­cji in­te­lek­tu­al­nej zna­nej jako pla­to­nizm. Sfor­mu­ło­wał pod­sta­wy ide­a­liz­mu i ra­cjo­na­liz­mu, a po­przez swą dzia­łal­ność li­te­rac­ką i pe­da­go­gicz­ną wpro­wa­dził takie za­gad­nie­nia jak te­o­ria dobra, me­to­da dia­lek­tycz­na, te­o­ria idei, te­o­ria spra­wied­li­wo­ści czy ma­te­ma­tycz­na te­o­ria ato­mów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Platoniczka

→ pla­to­nik


Patrz:platonik

Źródła:

SJP.pl

Platoniczność

→ pla­to­nicz­ny


Patrz:platoniczny

Źródła:

SJP.pl

Platoniczny

po­zba­wio­ny pier­wiast­ka sek­su­al­ne­go; nie­da­ją­cy się urze­czy­wist­nić


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) o uczu­ciu: opar­ty na skłon­no­ści du­cho­wej, po­zba­wio­ny pier­wiast­ka zmy­sło­we­go, sek­su­al­ne­go

 (1.2) nie­re­al­ny, nie­da­ją­cy się urze­czy­wist­nić

 (1.3) daw. zob. pla­toń­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Platonik

zwo­len­nik pla­to­niz­mu; pla­toń­czyk


Źródła:

SJP.pl

Platonizm

fi­lo­zo­fia Pla­to­na lub na­wią­zu­ją­ca do Pla­to­na, sta­no­wią­ca, że praw­dzi­wym i rze­czy­wi­stym bytem jest byt ide­al­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) filoz. nurt fi­lo­zo­ficz­ny stwo­rzo­ny przez Pla­to­na;


Pla­to­nizm – nurt fi­lo­zo­ficz­ny opie­ra­ją­cy się na fi­lo­zo­fii Pla­to­na (427–347 p.n.e.), sta­no­wią­cy jej in­ter­pre­ta­cję i kon­ty­nu­a­cję. W po­szcze­gól­nych epo­kach hi­sto­rycz­nych, roz­wi­ja­ły się różne odła­my pla­to­niz­mu, nie­jed­no­krot­nie bar­dzo się od sie­bie róż­nią­ce. Pla­to­nizm na­le­ży do naj­bar­dziej wpły­wo­wych nur­tów w myśli eu­ro­pej­skiej. Poza fi­lo­zo­fią miał rów­nież wpływ na inne dzie­dzi­ny, takie jak te­o­lo­gia, nauka, sztu­ki pię­kne czy li­te­ra­tu­ra.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Platonka

→ pla­to­nik


Patrz:platonik

Źródła:

SJP.pl

Platonowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Pla­to­na lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Platończyk

zwo­len­nik pla­to­niz­mu; pla­to­nik


Źródła:

SJP.pl

Platoński

od­no­szą­cy się do Pla­to­na lub pla­to­niz­mu


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) filoz. od­no­szą­cy się do pla­to­niz­mu lub do Pla­to­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plattdeutsch

[czy­taj: plat­dojcz] w ję­zy­koz­naw­stwie: grupa dia­lek­tów wy­stę­pu­ją­cych na te­re­nie pół­noc­nych Nie­miec; język dol­no­nie­miec­ki


Źródła:

SJP.pl

Platycefalia

bar­dzo mały wy­miar wy­so­ko­ści czasz­ki; pła­sko­gło­wie, pla­ty­ke­fa­lia


Źródła:

SJP.pl

Platykefalia

bar­dzo mały wy­miar wy­so­ko­ści czasz­ki; pła­sko­gło­wie, pla­ty­ce­fa­lia


Źródła:

SJP.pl

Platyna

pier­wia­stek che­micz­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Pt i licz­bie ato­mo­wej 78;


Pla­ty­na (Pt, łac. "pla­ti­num") – pier­wia­stek che­micz­ny z grupy me­ta­li przej­ścio­wych w ukła­dzie okre­so­wym, metal szla­chet­ny. Nazwa tego me­ta­lu, od­kry­te­go do­pie­ro w 1735 roku w Ko­lum­bii (po­mi­ja­jąc różne daw­niej­sze nie­zbyt pewne wzmian­ki), jest zdrob­nie­niem hisz­pań­skie­go słowa "plata" (sre­bro); nazwą "pla­ti­na" (sre­ber­ko) sta­ra­no się pod­kre­ślić małą uży­tecz­ność nowo od­kry­te­go me­ta­lu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Platynit

ni­sko­wę­glo­wy stop że­la­za z ni­klem, uży­wa­ny do wy­ro­bu prze­wo­dów elek­trycz­nych wta­pia­nych w szkło (np. w lam­pach elek­trycz­nych; pla­ty­nid


Źródła:

SJP.pl

Platynka

pla­tyn­ka zie­lon­ka - ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny mier­ni­kow­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Platynki

rze­czow­nik

 (1.1) gwara wię­zien­na bi­żu­te­ria


Źródła:

Wiktionary

Platynoiryd

Pla­ty­no­i­ryd – stop pla­ty­ny z iry­dem. Jego cechą cha­rak­te­ry­stycz­ną jest duża twar­dość, stąd sto­so­wa­ny bywa w sto­ma­to­lo­gii oraz we wzor­cach (np. wzo­rzec metra i ki­lo­gra­ma zo­sta­ły spo­rzą­dzo­ne ze stopu skła­da­ją­ce­go się w 90% z pla­ty­ny i 10% z irydu).


Źródła:

Wikipedia

Platynowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) po­kry­wa­nie po­wierzch­ni cze­goś pla­ty­na­a­ty­ną


Źródła:

Wiktionary

Platynować

cza­sow­nik

 (1.1) po­kry­wać pla­ty­na­a­ty­ną


Źródła:

Wiktionary

Platynowce

grupa pier­wiast­ków che­micz­nych zbli­żo­nych wła­ści­wo­ścia­mi che­micz­ny­mi obej­mu­ją­ca pla­ty­now­ce lek­kie (ruten, rod, pal­lad) i pla­ty­now­ce cięż­kie (osm, iryd, pla­ty­na)


Źródła:

SJP.pl

Platynowiec

ogól­na nazwa każ­de­go pier­wiast­ka (ru­te­nu, rodu, pal­la­du, osmu, irydu i pla­ty­ny) na­le­żą­ce­go do pla­ty­now­ców, grupy me­ta­li szla­chet­nych, trud­no­to­pli­wych


Źródła:

SJP.pl

Platynowoblond

blond o od­cie­niu pla­ty­no­wym


Źródła:

SJP.pl

Platynowy

1. zro­bio­ny z pla­ty­ny;
2. ma­ją­cy kolor pla­ty­ny, sre­brzy­sto­bia­ły


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) chem. jubil. met. do­ty­czą­cy pla­ty­na­a­ty­ny, zwią­za­ny z pla­ty­na­a­ty­ną, wy­ko­na­ny z pla­ty­na­a­ty­ny, za­wie­ra­ją­cy pla­ty­na­a­ty­nę

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) ma­ją­cy kolor sre­brzy­sto­bia­ły, taki jak kolor pla­ty­na­a­ty­ny lub przy­po­mi­na­ją­cy kolor pla­ty­na­a­ty­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Platynowłosy

ma­ją­cy pla­ty­no­we, sre­brzy­sto­bia­łe włosy


Źródła:

SJP.pl

Plauen

Pla­u­en (czes. "Plav­no", grnłuż. "Pław­no") – mia­sto po­wia­to­we we wschod­niej czę­ści Nie­miec, w kraju związ­ko­wym Sak­so­nia, sie­dzi­ba po­wia­tu Vogt­land, u pod­nó­ża Rudaw, nad Białą El­ste­rą. Liczy ok. 66 tys. miesz­kań­ców.

Do 31 lipca 2008 Pla­u­en było mia­stem na pra­wach po­wia­tu, do 29 lu­te­go 2012 na­le­ża­ło do okrę­gu ad­mi­ni­stra­cyj­ne­go Chem­nitz.


Źródła:

Wikipedia

Plaut

sta­ro­żyt­ny ko­me­dio­pi­sarz rzym­ski


Titus Mac­cius Pla­u­tus (ur. ok. 250 p.n.e. w Sar­si­nie, zm. ok. 184 p.n.e.) – rzym­ski ko­me­dio­pi­sarz, jeden z naj­star­szych (obok Ka­to­na Star­sze­go) pi­sa­rzy rzym­skich, któ­rych ut­wo­ry za­cho­wa­ły się wię­cej niż we frag­men­tach, a przy tym jeden z dwóch (obok Te­ren­cju­sza) ko­me­dio­pi­sa­rzy rzym­skich, któ­rych ut­wo­ry znamy z bez­poś­red­nie­go prze­ka­zu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plautowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Pla­u­ta lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Plawgo

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Play

[czy­taj: plej] w te­ni­sie i kry­kie­cie: ko­men­da sę­dzie­go, po któ­rej można ser­wo­wać


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Play-Off

[czy­taj: plej of] sy­stem roz­gry­wek spor­to­wych, od­mia­na sy­ste­mu pu­cha­ro­we­go; pla­y­off, play off


Play-off – sy­stem roz­gry­wek spor­to­wych, od­mia­na sy­ste­mu pu­cha­ro­we­go, ma­ją­cy na celu wy­ło­nie­nie dru­ży­ny mi­strzow­skiej, dru­żyn awan­su­ją­cych do wyż­szej klasy roz­gryw­ko­wej lub spa­da­ją­cych do niż­szej. Sto­so­wa­ny naj­czę­ściej po za­koń­cze­niu znacz­nie dłuż­szej rundy za­sad­ni­czej (na­zy­wa­nej cza­sem – głów­nie w od­nie­sie­niu do roz­gry­wek w USA – se­zo­nem re­gu­lar­nym lub za­sad­ni­czym), która wy­ła­nia uczest­ni­ków play-offów oraz okre­śla ich roz­sta­wie­nie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Playback

[czy­taj: PLEJbek lub plejBEK]
1. odt­wa­rza­nie mu­zy­ki z przy­go­to­wa­ne­go wcze­śniej na­gra­nia w trak­cie wy­stę­pu na żywo;
2. me­to­da re­a­li­za­cji filmu dźwię­ko­we­go, po­le­ga­ją­ca na wy­ko­ny­wa­niu zdjęć fil­mo­wych zgod­nie z na­gra­nym wcze­śniej pod­kła­dem dźwię­ko­wym


Pla­y­back (wym. //) – pe­jo­ra­tyw­ne okre­śle­nie peł­ne­go pod­kła­du mu­zycz­ne­go, uży­wa­ne­go do cał­ko­wi­te­go za­stą­pie­nia mu­zy­ki / głosu ar­ty­sty pod­czas wy­ko­na­nia ut­wo­ru. Okre­śle­nie na­bra­ło mocno ne­ga­tyw­ne­go zna­cze­nia po afe­rze z ze­spo­łem Milli Va­nil­li w 1989 roku. Używa się go naj­czę­ściej na kon­cer­tach, w pro­gra­mach te­le­wi­zyj­nych i fe­sti­wa­lach, w wy­stą­pie­niach "na żywo".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Playbackowy

→ pla­y­back [czy­taj: plej­be­ko­wy]


Źródła:

SJP.pl

Playboy

[czy­taj: plej­boj] męż­czyz­na lu­bu­ją­cy się w uwo­dze­niu ko­biet, spę­dza­niu czasu na za­ba­wach i od­da­wa­niu się innym ucie­chom życia; plej­boj


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) he­do­ni­sta pro­wa­dzą­cy łatwe życie, także od­da­ją­cy się ucie­chom sek­su­al­nym


„Pla­y­boy” – ilu­stro­wa­ny ma­ga­zyn ero­tycz­ny i pu­bli­cy­stycz­ny dla męż­czyzn, za­ło­żo­ny w 1953 w Sta­nach Zjed­no­czo­nych przez Hugh Hef­ne­ra. Jego logo to głowa kró­licz­ka z musz­ką. Wła­ści­cie­lem ma­ga­zy­nu jest Pla­y­boy En­ter­pri­ses.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Playboyowaty

[czy­taj: plej­bo­jo­wa­ty] przy­po­mi­na­ją­cy za­cho­wa­niem osobę lu­bu­ją­cą się w uwo­dze­niu ko­biet, spę­dza­ją­cą czas na za­ba­wach i od­da­ją­cą się innym ucie­chom życia


Źródła:

SJP.pl

Playdirect

w in­for­ma­ty­ce: sy­stem umoż­li­wia­ją­cy do­ko­ny­wa­nie nie­wiel­kich i bez­piecz­nych opłat przez In­ter­net


Źródła:

SJP.pl

Playgirl

[czy­taj: plej­gerl] ko­bie­ta po­zu­ją­ca nago do fo­to­gra­fii w cza­so­pis­mach


Źródła:

SJP.pl

Playlista

[czy­taj: plej­li­sta] lista pio­se­nek


Pla­y­li­sta – ofi­cjal­na lista pio­se­nek, jakie sta­cja ra­dio­wa emi­tu­je w ciągu ty­god­nia. Poz­wa­la na czę­stą emi­sję wy­bra­nych ut­wo­rów.

W przy­pad­ku niek­tó­rych for­ma­tów ra­dio­wych pla­y­li­sty mają duże zna­cze­nie, po­nie­waż są pu­bli­ko­wa­ne w pra­sie mu­zycz­nej, w celu odz­wier­cied­le­nia ak­tu­al­nych tren­dów pa­nu­ją­cych w mu­zy­ce. Pla­y­li­sty po­wszech­nie sto­so­wa­ne są w radiu CHR.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Playmaker

[czy­taj: plej­mej­ker] w grach ze­spo­ło­wych: osoba stwa­rza­ją­ca wiele sy­tu­a­cji, które zwięk­sza­ją szan­se na zwy­cię­stwo jej dru­ży­ny


Źródła:

SJP.pl

Playmate

[czy­taj: plej­mejt] męż­czyz­na lub ko­bie­ta z okła­dek cza­so­pism o te­ma­ty­ce ero­tycz­nej


Źródła:

SJP.pl

Playoff

[czy­taj: plej of] sy­stem roz­gry­wek spor­to­wych, od­mia­na sy­ste­mu pu­cha­ro­we­go; play-off, play off


Źródła:

SJP.pl

Playstation

kon­so­la do gier wideo wy­pro­du­ko­wa­na przez firmę Sony


PlayStation (jap. プレイステーション Pureisutēshon, w skró­cie PS, znana także jako PSX, póź­niej PS1 lub PS one) – 32-bi­to­wa kon­so­la do gier wideo, opra­co­wa­na i sprze­da­wa­na przez ja­poń­skie przed­się­bior­stwo Sony Com­pu­ter En­ter­ta­in­ment, za­pro­jek­to­wa­na przez Kena Ku­ta­ra­gie­go. Na­le­ży do pią­tej ge­ne­ra­cji kon­sol. Jej głów­ny­mi ry­wa­la­mi były Nin­ten­do 64 i Sega Sa­turn.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Playtest

[czy­taj: plej­test] te­sto­wa­nie gry przez gra­nie w nią w celu spraw­dze­nia dzia­ła­nia i wy­kry­cia błę­dów


Źródła:

SJP.pl

Plaza

kom­pleks hand­lo­wy lub biu­ro­wy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plazma

1. w bio­lo­gii: pod­sta­wo­wy skład­nik ko­mó­rek zwie­rzę­cych i ro­ślin­nych; pro­to­plaz­ma;
2. w ana­to­mii: płyn­ny skład­nik krwi; oso­cze;
3. w fi­zy­ce: zjo­ni­zo­wa­ny gaz o jed­na­ko­wej ilo­ści ła­dun­ków do­dat­nich i ujem­nych;
4. ka­mień półsz­la­chet­ny, ciem­no­zie­lo­na od­mia­na chal­ce­do­nu;
5. po­tocz­nie: te­le­wi­zor plaz­mo­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fiz. ma­te­ria pow­sta­ła w bar­dzo wy­so­kiej tem­pe­ra­tu­rze z sil­nie zjo­ni­zo­wa­ne­go gazu, skła­da­ją­ca się z na­ła­do­wa­nych i obo­jęt­nych elek­trycz­nie czą­stek;

 (1.2) biol. oso­cze krwi;

 (1.3) pot. te­le­wi­zor z ekra­nem plaz­mo­wym


Plaz­ma (ang. "plas­ma" z gr. "πλάσμα" "plásma" „rzecz ufor­mo­wa­na, ule­pio­na, wy­my­ślo­na” od "πλάσσειν", "plássein" ‘for­mo­wać; mo­de­lo­wać’) – zjo­ni­zo­wa­na ma­te­ria o sta­nie sku­pie­nia przy­po­mi­na­ją­cym gaz, w któ­rym znacz­na część czą­stek jest na­ła­do­wa­na elek­trycz­nie. Mimo że plaz­ma za­wie­ra swo­bod­ne cząst­ki na­ła­do­wa­ne (jony i elek­tro­ny), to w skali ma­kro­sko­po­wej jest elek­trycz­nie obo­jęt­na.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plazmafereza

za­bieg po­le­ga­ją­cy na po­bra­niu od cho­re­go je­dy­nie płyn­nej czę­ści krwi (zwa­nej oso­czem lub plaz­mą) wraz z krą­żą­cy­mi czyn­ni­ka­mi cho­ro­bot­wór­czy­mi i za­stą­pie­niu jej przez płyn za­stęp­czy, sto­so­wa­ny w le­cze­niu scho­rzeń o po­dło­żu im­mu­no­lo­gicz­nym, me­ta­bo­licz­nym i he­ma­to­lo­gicz­nym


Plaz­ma­fe­re­za – pro­ces se­pa­ra­cji oso­cza (ręcz­nej lub przy po­mo­cy au­to­ma­tycz­nych urzą­dzeń do plaz­ma­fe­re­zy), jego obrób­ki i po­now­ne­go po­da­nia dawcy lub wy­mia­na oso­cza krwi lub jego skład­ni­ków z krą­że­nia i do krwio­bie­gu. Jest to zatem te­ra­pia zew­ną­trzu­stro­jo­wa (za­bieg me­dycz­ny wy­ko­ny­wa­ny poza or­ga­niz­mem).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plazmalemma

pół­prze­pu­szczal­na błona zew­nętrz­na ota­cza­ją­ca pro­to­plast


Źródła:

SJP.pl

Plazmalogen

fos­fo­li­pid, w skład któ­re­go wcho­dzi dłu­go­łań­cu­cho­wy al­de­hyd po­wią­za­ny z gli­ce­ry­ną oraz nie­na­sy­co­ny kwas tłu­szczo­wy z cho­li­ną lub 2-ami­no­e­ta­no­lem; wy­stę­pu­je ob­fi­cie w tkan­ce ner­wo­wej i mię­śniach


Plaz­ma­lo­gen – fos­fo­li­pid ete­ro­wy, w któ­rym do pier­wsze­go atomu węgla rdze­nia gli­ce­ro­we­go (tj. w po­zy­cji sn-1) przy­łą­czo­ny jest po­przez wią­za­nie ete­ro­we łań­cuch al­ki­lo­wy, który jest cis-α,β-nie­na­sy­co­ny. Po­dob­nie jak w in­nych fos­fo­li­pi­dach, do dru­gie­go atomu węgla gli­ce­ro­lu (po­zy­cja sn-2) przy­łą­czo­ny jest łań­cuch wę­glo­wy po­przez wią­za­nie estro­we, a do trze­cie­go (sn-3) – po­chod­na kwasu fos­fo­ro­we­go. Grupa fos­fo­ra­no­wa jest naj­czę­ściej pod­sta­wio­na cho­li­ną, eta­no­lo­a­mi­ną lub se­ry­ną, rza­dziej ino­zy­to­lem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plazmatyczny

→ plaz­ma


przy­miot­nik

 (1.1) biol. zwią­za­ny z plaz­ma­az­mą, do­ty­czą­cy plaz­ma­az­my


Patrz:plazma

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plazmid

nie­za­leż­na czą­stecz­ka DNA mniej­sza od ge­no­fo­ru


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) biol. czą­stecz­ka po­za­chro­mo­so­mo­we­go DNA wy­stę­pu­ją­ca w cy­to­plaz­mie ko­mór­ki;


Plaz­mid – czą­stecz­ka po­za­chro­mo­so­mo­we­go DNA wy­stę­pu­ją­ca w cy­to­plaz­mie ko­mór­ki, zdol­na do au­to­no­micz­nej re­pli­ka­cji. Ter­min „plaz­mid” zo­stał po raz pier­wszy za­pro­po­no­wa­ny przez Jos­huę Le­der­ber­ga w 1952 roku, jako ge­ne­tycz­na nazwa wszyst­kich zna­nych (w tam­tym cza­sie) „po­za­chro­mo­so­mo­wych czą­stek ge­ne­tycz­nych”, a w prak­ty­ce za­czął funk­cjo­no­wać osiem lat póź­niej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plazmidowy

→ plaz­mid


przy­miot­nik

 (1.1) genet. do­ty­czą­cy plaz­mi­du


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plazmina

enzym ma­ją­cy zdol­ność roz­pu­szcza­nia fi­bry­ny, sto­so­wa­ny w le­cze­niu za­wa­łów i za­krze­pów; fi­bry­no­li­zy­na


Plaz­mi­na (fi­bry­na­za, fi­bry­no­li­zy­na) – zwie­rzę­cy enzym biał­ko­wy z grupy pro­te­az, znaj­du­ją­cy się w oso­czu krwi, któ­re­go dzia­ła­nie po­le­ga na roz­kła­da­niu bia­łek krwi wcho­dzą­cych w skład skrze­pu, prze­de wszyst­kim fi­bry­ny (włó­kni­ka). Pro­ces ten na­zy­wa się fi­bry­no­li­zą. Plaz­mi­na pow­sta­je z nie­ak­tyw­ne­go pre­kur­so­ra (plaz­mi­no­ge­nu) na sku­tek dzia­ła­nia trom­bi­ny i tkan­ko­we­go ak­ty­wa­to­ra plaz­mi­no­ge­nu (t-PA). Plaz­mi­no­gen może być też ak­ty­wo­wa­ny przez uro­ki­na­zę (u-PA).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plazminogen

biał­ko su­ro­wi­cy krwi, pre­kur­sor plaz­mi­ny


Plaz­mi­no­gen – nie­ak­tyw­ne biał­ko w su­ro­wi­cy krwi. Jest to czyn­nik fi­bry­no­li­tycz­ny bę­dą­cy pro­en­zy­mem (pre­kur­so­rem) plaz­mi­ny. Do przeksz­tał­ce­nia plaz­mi­no­ge­nu w plaz­mi­nę wy­ma­ga­ny jest enzym tkan­ko­wy ak­ty­wa­tor plaz­mi­no­ge­nu oraz inne czyn­ni­ki np. uro­ki­na­za.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plazmocytowy

→ plaz­mo­cyt


Patrz:plazmocyt

Źródła:

SJP.pl

Plazmoderma

spe­cjal­na opon­ka plaz­ma­tycz­na, ota­cza­ją­ca ko­mór­kę ro­ślin­ną


Źródła:

SJP.pl

Plazmodesma

ro­dzaj po­łą­cze­nia mię­dzy­ko­mór­ko­we­go u ro­ślin; plaz­mo­dez­ma


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. (w cy­to­lo­gii, o ko­mór­ce) po­łą­cze­nie dwóch sty­ka­ją­cych się ze sobą ko­mó­rek, gdzie po­przez kanał mię­dzy­bło­no­wy prze­ni­ka sia­tecz­ka śród­plaz­ma­tycz­na;


Plaz­mo­des­ma, plas­mo­des­ma – po­łą­cze­nie mię­dzy­ko­mór­ko­we wy­stę­pu­ją­ce w ko­mór­ce ro­ślin­nej (oraz w ko­mór­kach grzy­bów i bak­te­rii, w tym sinic). Plaz­mo­des­my mają po­stać pasm cy­to­zo­lu łą­czą­cych sia­tecz­ki śród­plaz­ma­tycz­ne obu ko­mó­rek ro­ślin­nych po­przez licz­ne szcze­li­ny (jamki) w ścia­nie ko­mór­ko­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plazmodezma

po­łą­cze­nie mię­dzy­ko­mór­ko­we u ro­ślin po­le­ga­ją­ce na prze­ni­ka­niu cy­to­plaz­my i re­ti­ku­lum en­do­plaz­ma­tycz­ne­go przez szcze­li­ny ścian ko­mór­ko­wych są­sied­nich ko­mó­rek; plaz­mo­des­ma


Źródła:

SJP.pl

Plazmodioforowe

o ce­chach plaz­mo­dio­fo­ro­wych (rząd grzy­bów)


Źródła:

SJP.pl

Plazmodioforowy

o ce­chach plaz­mo­dio­fo­ro­wych (rząd grzy­bów)


Źródła:

SJP.pl

Plazmodium

1. pier­wot­niak z rzędu krwin­kow­ców, pa­so­ży­tu­ją­cy w czer­wo­nych ciał­kach krwi; za­ro­dziec; ce­no­cyt
2. wie­lo­ją­dro­wa ko­mór­ka ro­ślin­na lub zwie­rzę­ca pow­sta­ła wsku­tek po­dzia­łów jądra ko­mór­ko­we­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plazmogamia

pro­ces zla­nia się cy­to­plazm dwóch gamet, bądź ca­łych plem­ni i lęgni


Plaz­mo­ga­mia – pier­wszy etap za­płod­nie­nia u grzy­bów. Plaz­mo­ga­mia to ze­spo­le­nie się cy­to­plazm dwóch zróż­ni­co­wa­nych płcio­wo ko­mó­rek ge­ne­ra­tyw­nych. Po plaz­mo­ga­mii na­stę­pu­je ka­rio­ga­mia (zla­nie się jąder), co pro­wa­dzi do pow­sta­nia zy­go­ty. U grzy­bów wyż­szych po plaz­mo­ga­mii pow­sta­je grzyb­nia dwu­ją­dro­wa, a do ka­rio­ga­mii do­cho­dzi znacz­nie póź­niej i tylko w strzęp­kach koń­co­wych, w któ­rych na­stęp­nie będą wyt­wa­rza­ne za­rod­ni­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plazmogen

Plaz­mo­gen – gen zlo­ka­li­zo­wa­ny w plaz­mo­nie (tj. w cy­to­plaz­mie, mi­to­chon­driach, pla­sty­dach lub plaz­mi­dach).


Źródła:

Wikipedia

Plazmogonia

hi­po­te­za o po­cho­dze­niu życia z mart­wej ma­te­rii


Źródła:

SJP.pl

Plazmoliza

odry­wa­nie się cy­to­plaz­my od ścian­ki ko­mór­ko­wej w żywej ko­mór­ce ro­ślin­nej


Plaz­mo­li­za – zja­wi­sko od­sta­wa­nia pro­to­pla­stu od ścia­ny ko­mór­ko­wej, w wy­ni­ku utra­ty wody i tym samym tur­go­ru. Może za­cho­dzić we wszyst­kich ko­mór­kach, ma­ją­cych ścia­nę ko­mór­ko­wą. Plaz­mo­li­zę można za­ob­ser­wo­wać w ko­mór­kach ro­ślin­nych po umie­szcze­niu ich w rozt­wo­rze hi­per­to­nicz­nym.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plazmon

jedna z kwa­zi­czą­stek, kwant drgań plaz­mo­wych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plazmonowy

→ plaz­mon


Patrz:plazmon

Źródła:

SJP.pl

Plazmotron

urzą­dze­nie wyt­wa­rza­ją­ce stru­mień plaz­my ni­sko­tem­pe­ra­tu­ro­wej, sto­so­wa­ne do to­pie­nia, cię­cia i spa­wa­nia ma­te­ria­łów trud­no to­pli­wych


Plaz­mo­tron (pal­nik plaz­mo­wy) – urzą­dze­nie do wyt­wa­rza­nia plaz­my zim­nej o tem­pe­ra­tu­rze do 30 000 K.

Moc plaz­mo­tro­nów małej i śred­niej mocy za­wie­ra się w za­kre­sie od kilku do kil­ku­set ki­lo­wa­tów. Bu­du­je się także plaz­mo­tro­ny dużej mocy do kil­ku­dzie­się­ciu me­ga­wa­tów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plazmowy

przy­miot­nik

 (1.1) fiz. zwią­za­ny z plaz­ma­az­mą, do­ty­czą­cy plaz­ma­az­my


Źródła:

Wiktionary

Plazmówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) prze­ci­nar­ka plaz­mo­wy­az­mo­wa


Źródła:

Wiktionary

Plała

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. plan­de­ka

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. pe­le­ry­na


Źródła:

Wiktionary

Plaśnięcie

1. ude­rzyć dło­nią lub czymś pła­skim;
2. upa­da­jąc lub ude­rza­jąc o coś, wydać cha­rak­te­ry­stycz­ny od­głos


Źródła:

SJP.pl

Plaża

pas wy­brze­ża przy zbior­ni­ku wod­nym po­kry­ty pia­skiem lub żwi­rem


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) tu­ryst. brzeg ak­we­nu, po­kry­ty pia­skiem lub żwi­rem, na­da­ją­cy się do opa­la­nia i re­kre­a­cji;


Plaża – pas nad­brzeż­ny po­kry­ty ma­te­ria­łem syp­kim: pia­skiem, żwi­rem bądź ich mie­sza­ni­ną, le­żą­cy nad brze­giem zbior­ni­ków wod­nych.

Plaże są wy­ko­rzy­sty­wa­ne je­dy­nie w ce­lach re­kre­a­cyj­no-wy­po­czyn­ko­wych, gdyż ze wzglę­du na nie­u­ro­dzaj­ność i nie­sta­bil­ność oraz moż­li­wość za­la­nia inna dzia­łal­ność go­spo­dar­cza jest nie­moż­li­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plażing

żar­to­bli­wie: le­że­nie na plaży; pla­żo­wa­nie, le­żing


Źródła:

SJP.pl

Plażowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy oda­żo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Plażować

po­tocz­nie: leżeć, wy­po­czy­wać na plaży


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) wy­po­czy­wać, bawić się na pla­ża­a­ży


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plażowicz

osoba za­ży­wa­ją­ca ką­pie­li sło­necz­nej, opa­la­ją­ca się


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. osoba opa­la­ją­ca się na pla­ża­a­ży


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plażowiczka

ko­bie­ta za­ży­wa­ją­ca ką­pie­li sło­necz­nej, opa­la­ją­ca się


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) forma żeń­ska od: pla­żo­wicz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plażowisko

miej­sce przez­na­czo­ne do pla­żo­wa­nia i wy­po­czyn­ku nad wodą


Źródła:

SJP.pl

Plażowo

przy­słó­wek

 (1.1) na spo­sób pla­żo­wy


Źródła:

Wiktionary

Plażowstręt

żar­to­bli­wie: wstręt przed pla­ża­mi


Źródła:

SJP.pl

Plażowy

ma­ją­cy zwią­zek z plażą, z pasem wy­brze­ża zbior­ni­ka wod­ne­go lub brze­giem cieku, po­kry­te­go pia­skiem lub żwi­rem; no­szo­ny na plaży; znaj­du­ją­cy się na plaży


przy­miot­nik

 (1.1) przez­na­czo­ny do no­sze­nia, uży­wa­nia na pla­ża­a­ży

 (1.2) znaj­du­ją­cy się na pla­ża­a­ży, zwią­za­ny z pla­ża­a­żą, od­by­wa­ją­cy się na pla­ża­a­ży


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plażówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. sport. piłka pla­żo­wa

 (1.2) kraw. luźna su­kien­ka na lato


Źródła:

Wiktionary

Plażówki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) kraw. ubra­nia no­szo­ne na pla­ża­a­ży


Pla­żów­ki – skały w Oj­cow­skim Parku Na­ro­do­wym. Wzno­szą się po oro­gra­ficz­nie lewej stro­nie wy­lo­tu Do­li­ny Są­spow­skiej do Do­li­ny Prąd­ni­ka, nad willą "Ser­decz­na". Zbu­do­wa­ne są z wa­pie­ni. Wraz z Jo­na­szów­ką, znaj­du­ją­cą się po prze­ciw­nej stro­nie two­rzą bramę skal­ną za­my­ka­ją­cą wylot Do­li­ny Są­spow­skiej. Pla­żów­ki znaj­du­ją się jed­nak w lesie, a wylot do­li­ny jest dość sze­ro­ki, wsku­tek czego brama ta w kra­jo­bra­zie jest słabo roz­róż­nial­na.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Ple

ko­żuch ro­ślin tor­fo­wi­sko­wych uno­szą­cy się na je­zio­rze, które ulega przeksz­tał­ca­niu w tor­fo­wi­sko lub trzę­sa­wi­sko; sple­ja


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ple-Ple

mó­wie­nie bez sensu, ple­ce­nie bzdur


wy­krzy­knik

 (1.1) ono­ma­to­pe­ja war­to­ściu­ją­ca czy­jeś słowa jako błahe i nic nie warte


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pleban

daw­niej: pro­boszcz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) przest. pro­boszcz;

 (1.2) pot. lek­cew. ksiądz ka­to­lic­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plebanek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Plebania

przy­ko­ściel­ny bu­dy­nek przez­na­czo­ny na miesz­ka­nie dla pro­bo­szcza, czę­sto mie­szczą­cy rów­nież urzę­dy pa­ra­fial­ne


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. przy­ko­ściel­ny bu­dy­nek przez­na­czo­ny na miesz­ka­nie dla pro­bo­szcza, czę­sto mie­szczą­cy rów­nież urząd pa­ra­fial­ny

 (1.2) hist. dom ple­ba­na

 (1.3) hist. urząd, god­ność ple­ba­na


Ple­ba­nie

Ple­ba­nia – bu­dy­nek miesz­kal­ny bę­dą­cy włas­no­ścią pa­ra­fii, zaz­wy­czaj ulo­ko­wa­ny w po­bli­żu ko­ścio­ła, przez­na­czo­ny na miesz­ka­nie dla pro­bo­szcza bądź rek­to­ra oraz na kan­ce­la­rię pa­ra­fial­ną. Ple­ba­nia może rów­nież sta­no­wić miesz­ka­nie dla in­nych księ­ży (gości lub re­zy­den­tów).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plebanijka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: ple­ba­nia

 (1.2) mała ple­ba­nia


Źródła:

Wiktionary

Plebanijny

→ ple­ba­nia


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ple­ba­nia­e­ba­nią, do­ty­czą­cy ple­ba­nia­e­ba­nii


Patrz:plebania

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plebanka

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plebanowo

Ple­ba­no­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie so­kól­skim, w gmi­nie Kryn­ki.

W cza­sach za­bo­rów w gra­ni­cach Im­pe­rium Ro­syj­skie­go, w gu­ber­ni gro­dzień­skiej, w po­wie­cie gro­dzień­skim.

W la­tach 1921–1939 le­ża­ła w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie bia­ło­stoc­kim, w po­wie­cie gro­dzień­skim, w gmi­nie Kryn­ka.


Źródła:

Wikipedia

Plebanowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ple­ba­nem, do­ty­czą­cy ple­ba­na

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy dla ple­ba­na


Źródła:

Wiktionary

Plebański

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ple­ba­nem albo ple­ba­nia­e­ba­nią, do­ty­czą­cy ple­ba­na albo ple­ba­nia­e­ba­nii

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy dla ple­ba­na


Źródła:

Wiktionary

Plebej

daw­niej: ple­be­jusz;
1. w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie: wolny oby­wa­tel o ogra­ni­czo­nych pra­wach po­li­tycz­nych i cy­wil­nych; w okre­sie póź­niej­szym: ma­ją­cy wszyst­kie prawa, ale ubogi;
2. w daw­nej Pol­sce: czło­wiek spoza stanu szla­chec­kie­go;
3. daw­niej: nie­u­przy­wi­le­jo­wa­ny, pro­sty czło­wiek


Źródła:

SJP.pl

Plebejka

→ ple­bej


Patrz:plebej

Źródła:

SJP.pl

Plebejski

1. zwią­za­ny z ple­be­ju­szem, do­ty­czą­cy ple­be­ju­sza, ple­be­ju­szy - ludzi z niż­szych warstw spo­łecz­nych (czę­sto z za­bar­wie­niem ne­ga­tyw­nym, np. ple­bej­skie ma­nie­ry)
2. lu­do­wy (np. nurt ple­bej­ski w li­te­ra­tu­rze sta­ro­pol­skiej)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z rzym­ski­mi ple­be­ju­sza­mi, do­ty­czą­cy tych ple­be­ju­szy

 (1.2) zwią­za­ny z pol­ski­mi ple­be­ju­sza­mi, do­ty­czą­cy tych ple­be­ju­szy

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) ma­ją­cy cechy tego, co po­spo­li­te, niesz­la­chet­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plebejskość

ogół cech wła­ści­wych pleb­so­wi, lu­dziom nie­za­moż­nym i nie­wyksz­tał­co­nym, zwła­szcza brak za­in­te­re­so­wań kul­tu­ral­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest ple­bej­skie; cecha tych, któ­rzy są ple­bej­skie­bej­scy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plebejstwo

1. ogół ludzi nie­wyksz­tał­co­nych i nie­za­moż­nych; po­spól­stwo, plebs;
2. spo­sób my­śle­nia i za­cho­wa­nia wła­ści­wy pleb­so­wi, zwła­szcza brak aspi­ra­cji kul­tu­ral­nych


Źródła:

SJP.pl

Plebejusz

ple­bej;
1. w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie: wolny oby­wa­tel o ogra­ni­czo­nych pra­wach po­li­tycz­nych i cy­wil­nych; w okre­sie póź­niej­szym: ma­ją­cy wszyst­kie prawa, ale ubogi;
2. w daw­nej Pol­sce: czło­wiek spoza stanu szla­chec­kie­go;
3. daw­niej: nie­u­przy­wi­le­jo­wa­ny, pro­sty czło­wiek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) współcz. przen. ktoś nie­wyksz­tał­co­ny i nie­za­moż­ny, ma­ją­cy obo­jęt­ny sto­su­nek do kul­tu­ry

 (1.2) hist. czło­wiek za­li­cza­ny do pleb­su, rzym­skiej klasy spo­łecz­nej

 (1.3) hist. czło­wiek za­li­cza­ny do pleb­su, grupy spo­łecz­nej nie po­sia­da­ją­cej szla­chect­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plebejuszka

→ ple­be­jusz


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nie­u­przy­wi­le­jo­wa­na, pro­sta ko­bie­ta


Patrz:plebejusz

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plebiscitum

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hist. uchwa­ła zgro­ma­dze­nia ple­be­ju­szy w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie


Źródła:

Wiktionary

Plebiscyt

1. gło­so­wa­nie, któ­re­go uczest­ni­cy wy­bie­ra­ją naj­lep­szą ich zda­niem osobę lub rzecz;
2. gło­so­wa­nie lud­no­ści za­miesz­ku­ją­cej dane te­ry­to­rium dla roz­strzy­gnię­cia waż­nej kwe­stii zwią­za­nej z tym te­ry­to­rium;
3. w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie: po­dej­mo­wa­nie uchwał przez ple­be­ju­szy pod prze­wod­nict­wem try­bu­na


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) publ. po­wszech­ne gło­so­wa­nie okre­ślo­nej pu­blicz­no­ści w celu wy­bra­nia naj­lep­szej ich zda­niem osoby lub rze­czy

 (1.2) polit. gło­so­wa­nie miesz­kań­ców ja­kie­goś te­ry­to­rium w celu okre­śle­nia jego przy­na­leż­no­ści pań­stwo­wej;

 (1.3) hist. w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie: uchwa­ła po­dej­mo­wa­na przez zgro­ma­dze­nie ple­be­ju­szy pod prze­wod­nict­wem try­bu­na


Ple­bi­scyt ( ple­bi­sci­tum – de­cyz­ja ludu) – forma roz­strzy­gnię­cia po­przez gło­so­wa­nie oby­wa­te­li.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plebiscytowy

→ ple­bi­scyt


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ple­bi­scy­tem, do­ty­czą­cy ple­bi­scy­tu


Patrz:plebiscyt

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plebs

1. w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie: naj­licz­niej­sza war­stwa oby­wa­te­li wol­nych, ale bez praw po­li­tycz­nych - ple­be­ju­sze;
2. ogół ludzi nie­wyksz­tał­co­nych i nie­za­moż­nych;
3. w daw­nej Pol­sce: war­stwa spo­łecz­na nie­na­le­żą­ca do szlach­ty; gmin, po­spól­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ogół ludzi nie­wyksz­tał­co­nych i nie­za­moż­nych, ma­ją­cych obo­jęt­ny sto­su­nek do kul­tu­ry

 (1.2) w daw­nej Pol­sce: war­stwa spo­łecz­na nie­na­le­żą­ca do stanu szla­chec­kie­go

 (1.3) w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie: war­stwa oby­wa­te­li wol­nych, ale nie­ma­ją­cych pełni praw po­li­tycz­nych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plec

wieś w Pol­sce


Plec – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie przy­su­skim, w gmi­nie Wie­nia­wa. Ma sta­tus so­łect­wa.

Pry­wat­na wieś szla­chec­ka, po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie ra­dom­skim wo­je­wództ­wa san­do­mier­skie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ra­dom­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plecaczek

1. zdrob­nie­nie od: ple­cak;
2. żar­to­bli­wie: pa­sa­żer mo­to­cy­kli­sty


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od ple­cak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plecak

torba przy­sto­so­wa­na do no­sze­nia na ple­cach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ro­dzaj worka lub torby przy­sto­so­wa­nej za po­mo­cą dwóch pa­sków do no­sze­nia na ple­cy­e­cach;


Zo­bacz też: Ple­cak (sin­gel).

Ple­cak – torba z dwoma pa­ska­mi, no­szo­na na ple­cach. Po­pu­lar­ny w tu­ry­sty­ce. Duże ple­ca­ki zaz­wy­czaj wy­po­sa­żo­ne są w ste­laż, który roz­kła­da cię­żar ple­ca­ka bar­dziej rów­no­mier­nie na ple­cach czło­wie­ka. Po­jem­ność ple­ca­ka zaz­wy­czaj okre­śla się w li­trach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plecakowiec

tu­ry­sta po­dró­żu­ją­cy ni­skim kosz­tem, no­cu­ją­cy zwy­kle pod na­mio­tem lub w pry­wat­nych do­mach


Źródła:

SJP.pl

Plecakowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ple­ca­ke­ca­kiem, do­ty­czą­cy ple­ca­ke­ca­ka


Źródła:

Wiktionary

Plecenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy odeść.


Źródła:

Wiktionary

Plecewice

Ple­ce­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie so­cha­czew­skim, w gmi­nie Bro­chów. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa war­szaw­skie­go.

Od 1967 na te­re­nie wsi dzia­ła­ła ce­giel­nia jako przed­się­bior­stwo pań­stwo­we.


Źródła:

Wikipedia

Plecha

jedno- lub wie­lo­ko­mór­ko­wa tkan­ka ple­chow­ców; thal­lus


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. we­ge­ta­tyw­na tkan­ka niek­tó­rych or­ga­niz­mów niez­róż­ni­co­wa­na na ko­rzeń oraz pęd;

 (1.2) daw. wy­go­lo­ne miej­sce na gło­wie

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp. od plech


Ple­cha ("thal­lus") – we­ge­ta­tyw­ne ciało or­ga­niz­mów za­li­cza­nych w daw­nych sy­ste­mach tak­so­no­micz­nych do ple­chow­ców, niez­róż­ni­co­wa­ne na ko­rzeń i pęd. Więk­szość bo­ta­ni­ków za ple­chę nie uważa ciał jed­no­ko­mór­ko­wych, z wy­jąt­kiem ko­mór­cza­ków. Rza­dziej ple­chą okre­śla się po­nad­to ciała jed­no­ko­mór­ko­wych glo­nów i grzy­bów (lub pro­ti­stów grzy­bo­po­dob­nych) lub bezt­kan­ko­wych ro­ślin lą­do­wych, np. wą­tro­bow­ców. U grzy­bów do okre­śle­nia bar­dziej roz­wi­nię­tej ple­chy używa się okre­śle­nia grzyb­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plechowate

grupa or­ga­niz­mów wie­lo­ko­mór­ko­wych nie­po­sia­da­ją­cych tka­nek i na­rzą­dów; ple­chow­ce


Źródła:

SJP.pl

Plechowaty

o ce­chach ple­cho­wa­tych (grupa or­ga­niz­mów)


Źródła:

SJP.pl

Plechowce

grupa or­ga­niz­mów wie­lo­ko­mór­ko­wych nie­po­sia­da­ją­cych tka­nek i na­rzą­dów; ple­cho­wa­te


Ple­chow­ce, daw­niej ro­śli­ny niż­sze ("Thal­lop­hy­ta") – grupa or­ga­niz­mów jedno lub wie­lo­ko­mór­ko­wych, któ­rych ciało zwane ple­chą ("thal­lus") nie jest po­dzie­lo­ne na tkan­ki oraz or­ga­ny.

W daw­nych sy­ste­mach kla­sy­fi­ka­cji dzie­lo­no kró­le­stwo ro­ślin (za­li­cza­no do nich rów­nież grzy­by) na or­ga­now­ce (ro­śli­ny wyż­sze) i ple­chow­ce (ro­śli­ny niż­sze).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plechowiec

or­ga­nizm wie­lo­ko­mór­ko­wy nie­po­sia­da­ją­cy tka­nek i na­rzą­dów


Źródła:

SJP.pl

Plechowy

→ ple­cha


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) bot. zwią­za­ny z ple­cha­e­chą; ma­ją­cy ple­cha­e­chę; zbu­do­wa­ny z ple­cha­e­chy


Patrz:plecha

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pleciak

gwa­ro­wo: ogro­dze­nie z ga­łę­zi wple­cio­nych po­zio­mo mię­dzy pio­no­we słup­ki; ple­cień


Źródła:

SJP.pl

Plecień

1. w po­tocz­nym wy­ra­że­niu: kwie­cień ple­cień - kwie­cień bę­dą­cy mie­sią­cem, w któ­rym prze­pla­ta­ją się różne typy po­go­dy;
2. gwa­ro­wo: ogro­dze­nie z ga­łę­zi wple­cio­nych po­zio­mo mię­dzy pio­no­we słup­ki; ple­ciak


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. gwara. ple­śće­cio­ny płot, ple­cion­ka z chru­stu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plecioneczka

zdrob­nie­nie od: ple­cion­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: ple­cion­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plecionka

1. przed­miot zro­bio­ny z dwóch lub więk­szej licz­by pasm cze­goś, prze­pla­ta­ją­cych się wza­jem­nie;
2. or­na­ment zło­żo­ny z prze­pla­ta­ją­cych się linii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzecz wy­ko­na z za­ple­cio­nych włó­kien

 (1.2) or­na­ment przed­sta­wia­ją­cy prze­pla­ta­ją­ce się linie, pasma


Ple­cion­ka – motyw zdob­ni­czy ut­wo­rzo­ny ze sple­cio­nych, skrę­co­nych pasm, linii, wstęg lub wyrób użyt­ko­wy w rze­mio­śle.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plecionkarka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzem. rze­mieśl­nicz­ka wy­pla­ta­ją­ca przed­mio­ty ze słomy lub wi­kli­ny


Źródła:

Wiktionary

Plecionkarski

wy­ko­na­ny z ple­cion­ki; uży­wa­ny do pro­duk­cji ple­cion­ki


Źródła:

SJP.pl

Plecionkarstwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rzem. wy­ra­bia­nie ple­cion­ka­e­cio­nek i mebli ze słomy lub wi­kli­ny;


Ple­cion­kar­stwo – rze­mio­sło po­le­ga­ją­ce na wy­ro­bie wszel­kie­go ro­dza­ju ple­cio­nek ze słomy, wi­kli­ny, rafii, ro­go­ży­ny, ro­tan­gu, bam­bu­sa, słomy ry­żo­wej, włó­kien ko­ko­so­wych i si­za­lo­wych itp. Nazwa ta od­no­si się także do wy­pla­ta­nia sprzę­tów ozdob­nych i użyt­ko­wych, m.in. koszy. Rze­mio­sło znane od cza­sów pre­hi­sto­rycz­nych, także w za­kre­sie wy­ro­bu ple­cio­nek ozdob­nych. Ple­cion­kar­stwo w Pol­sce zo­sta­ło wpi­sa­ne na Kra­jo­wą Listę nie­ma­te­rial­ne­go dzie­dzict­wa kul­tu­ro­we­go de­cyz­ją z dnia 10 lipca 2018 roku.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Plecionkarz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rzem. rze­mieśl­nik wy­pla­ta­ją­cy przed­mio­ty ze słomy lub wi­kli­ny


Źródła:

Wiktionary

Pleciony

forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) imie­słów przy­miot­ni­ko­wy bier­ny od pleść

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) wyt­wo­rzo­ny po­przez łą­cze­nie pędów lub pasm


Źródła:

Wiktionary

Pleciuch

po­tocz­nie: osoba ga­dat­li­wa, lu­bią­ca dużo mówić o byle czym; ple­ciu­ga, plo­ciuch, papla, ga­du­ła


Źródła:

SJP.pl

Pleciucha

po­tocz­nie: osoba ga­dat­li­wa, lu­bią­ca dużo mówić o byle czym; ple­ciu­ga, plo­ciuch, papla, ga­du­ła


Źródła:

SJP.pl

Pleciuga

(r. męski) po­tocz­nie: czło­wiek ga­dat­li­wy, lu­bią­cy dużo mówić o byle czym; ple­ciuch, plo­ciuch, papla, ga­du­ła


Źródła:

SJP.pl

Plecki

zdrob­nie­nie od: plecy


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) zdrobn. od: plecy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plecowy

→ plecy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ple­cy­e­ca­mi, do­ty­czą­cy ple­cy­e­ców


Patrz:plecy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plectrum

piór­ko, kost­ka, płyt­ka ela­stycz­na słu­żą­ce do gry na in­stru­men­tach stru­no­wych szar­pa­nych; plek­tron


Źródła:

SJP.pl

Plecy

tylna stro­na tu­ło­wia


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) anat. tylna część tu­ło­wia, od bar­ków do pasa;

 (1.2) tylna część ubra­nia okry­wa­ją­ca plecy (1.1)

 (1.3) przen. pot. po­par­cie wpły­wo­wych osób

 (1.4) gw-pl|Ma­zu­ry, War­mia. pręt u kosy


Plecy – duży grzbie­to­wy (tylny) ob­szar ludz­kie­go ciała za­czy­na­ją­cy się od gór­nej gra­ni­cy oko­li­cy po­ślad­ko­wej, a koń­czą­cy na tyl­nej po­wierzch­ni szyi i ra­mion.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pleczasty

1. ma­ją­cy sze­ro­kie, mocne plecy; ple­czy­sty;
2. żar­to­bli­wie: ma­ją­cy po­par­cie ja­kichś wpły­wo­wych osób


Źródła:

SJP.pl

Pleczysty

ma­ją­cy sze­ro­kie, mocne plecy; ple­cza­sty


przy­miot­nik

 (1.1) przest. rzad. ma­ją­cy sze­ro­kie barki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plecówka

mięso wo­ło­we wy­cię­te z przed­niej czę­ści grzbie­tu wraz z ło­pat­ką


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) górna przed­nia część par­tii grzbie­to­wej pół­tu­szy razem z ło­pat­ką


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pled

gruba, cie­pła tka­ni­na uży­wa­na do przy­kry­cia; koc


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pu­szy­sty weł­nia­ny koc


Pled – płat gru­be­go sukna lub tka­ni­ny ba­weł­nia­nej; ro­dzaj koca uży­wa­ne­go jako przy­kry­cie w cza­sie snu albo okry­cie wierzch­nie w typie pła­szcza, no­szo­ne na ra­mio­nach bądź prze­rzu­ca­ne przez ramię. Cha­rak­te­ry­stycz­ny ele­ment hisz­pań­skie­go i por­tu­gal­skie­go stro­ju lu­do­we­go pod nazwą manta oraz szkoc­kie­go stro­ju re­gio­nal­ne­go jako plaid (plo­y­de).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pledowy

→ pled


Patrz:pled

Źródła:

SJP.pl

Pledzik

zdrob­nie­nie od: pled (gruby koc)


Źródła:

SJP.pl

Plejada

1. grupa zna­ko­mi­to­ści, wy­bit­nych osób, np. ar­ty­stów, uczo­nych, spor­tow­ców
2. duża grupa osób po­wią­za­na w jakiś spo­sób (np. ple­ja­dy tu­ry­stów)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. grupa wy­bit­nych ludzi


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plejadianin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) ezot. sf. przed­sta­wi­ciel rze­ko­mej cy­wi­li­za­cji po­za­ziem­skiej po­cho­dzą­cej z Ple­jad


Źródła:

Wiktionary

Plejady

1. grupa zna­ko­mi­to­ści, wy­bit­nych osób, np. ar­ty­stów, uczo­nych, spor­tow­ców
2. duża grupa osób po­wią­za­na w jakiś spo­sób (np. ple­ja­dy tu­ry­stów)


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) astr. ot­war­ta gro­ma­da gwiazd w gwia­zdo­zbio­rze Byka;

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: Ple­ja­da


Ple­ja­dy (w ka­ta­lo­gu Mes­sie­ra M45 lub Mes­sier 45; inne nazwy: "Baby", "Kur­czę­ta", "Ko­kosz­ki", "Kurki", "Sie­dem Sióstr", "Ko­ściół Ma­soń­ski") – naj­bar­dziej znana gro­ma­da ot­war­ta na nie­bie. Po­pu­lar­ność zaw­dzię­cza głów­nie temu, że można ją swo­bod­nie ob­ser­wo­wać nie­uz­bro­jo­nym okiem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plejboj

męż­czyz­na lu­bu­ją­cy się w uwo­dze­niu ko­biet, spę­dza­niu czasu na za­ba­wach i od­da­wa­niu się innym ucie­chom życia; pla­y­boy


Źródła:

SJP.pl

Plejona

w mi­to­lo­gii grec­kiej: jedna z oke­a­nid, córka ty­ta­na Oke­a­no­sa i ty­ta­ni­dy Te­ty­dy


Źródła:

SJP.pl

Plejotropia

zja­wi­sko wa­run­ko­wa­nia przez jeden gen kilku, po­zor­nie nie zwią­za­nych ze sobą wła­ści­wo­ści fe­no­ty­po­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wpływ jed­ne­go genu, na wię­cej niż jedną cechę fe­no­ty­po­wą

 (1.2) ist­nie­nie in­nych efek­tów leku (zwła­szcza ko­rzyst­nych) niż te, dla któ­rych lek zo­stał za­pro­jek­to­wa­ny;


Ple­jo­tro­pia, ple­jo­tro­pizm, efekt ple­jo­tro­po­wy, ple­jo­tro­po­wość (gr. πλείων "ple­ion" – wię­cej, τρόπος "tro­pos" – spo­sób, me­to­da) – zja­wi­sko, w któ­rym po­je­dyn­czy czyn­nik ma wpływ na dwie lub wię­cej odręb­nych, czę­sto po­zor­nie nie­po­wią­za­nych ze sobą cech fe­no­ty­po­wych i jest czę­sto iden­ty­fi­ko­wa­ny jako po­je­dyn­cza mu­ta­cja, która wpły­wa na dwie lub wię­cej cech typu dzi­kie­go; np.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plejotropowy

→ ple­jo­tro­pia


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy ple­jo­tro­pia­e­jo­tro­pii


Patrz:plejotropia

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plejstocen

star­sza epoka czwar­to­rzę­du, ce­chu­ją­ca się m.in. wiel­kim zlo­do­wa­ce­niem i po­ja­wie­niem się czło­wie­ka ne­an­der­tal­skie­go; dy­lu­wium, epoka lo­do­wa, epoka lo­dow­co­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. star­sza epoka czwar­to­rzę­du;


Plej­sto­cen ( πλεῖστος 'więk­szość' + καινός 'nowy')

Za ko­niec plej­sto­ce­nu uwa­ża­ny jest schy­łek ostat­nie­go zlo­do­wa­ce­nia (pół­noc­no­pol­skie­go), a także ko­niec pa­le­o­li­tu.

Daw­niej plej­sto­cen zwano "dy­lu­wium" (łac. 'potop'). Plej­sto­cen nie­for­mal­nie na­zy­wa­ny jest też epoką lo­dow­co­wą, lub epoką lo­do­wą, ze wzglę­du na wy­stę­pu­ją­ce w nim zlo­do­wa­ce­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plejstoceński

od­no­szą­cy się do plej­sto­ce­nu


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) geol. zwią­za­ny z plej­sto­ce­nem, do­ty­czą­cy plej­sto­ce­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plejzerować

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) ranić, ka­le­czyć bro­nią białą


Źródła:

Wiktionary

Plekanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy ode­kać.


Źródła:

Wiktionary

Plekać

cza­sow­nik

 (1.1) góry. ssać mleko matki


Źródła:

Wiktionary

Pleksa

po­tocz­nie: plek­si­glas; plek­si


Źródła:

SJP.pl

Pleksi

[czy­taj: pleks-i] przez­ro­czy­ste two­rzy­wo sztucz­ne pro­du­ko­wa­ne na bazie po­li­me­ru, słu­żą­ce m.in. do wy­ro­bu szyb sa­mo­lo­to­wych i sa­mo­cho­do­wych; szkło akry­lo­we, szkło or­ga­nicz­ne, plek­si­glas, ple­xi­glas, plexi


Źródła:

SJP.pl

Pleksiglas

[czy­taj: pleks-iglas] przez­ro­czy­ste two­rzy­wo sztucz­ne pro­du­ko­wa­ne na bazie po­li­me­ru, słu­żą­ce m.in. do wy­ro­bu szyb sa­mo­lo­to­wych i sa­mo­cho­do­wych; szkło akry­lo­we, szkło or­ga­nicz­ne, plek­si, ple­xi­glas


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. przez­ro­czy­ste two­rzy­wo sztucz­ne po­dob­ne do szkła, lżej­sze i bar­dziej od­por­ne na ude­rze­nia od niego


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pleksiglasowy

przy­miot­nik

 (1.1) z plek­si­gla­su


Źródła:

Wiktionary

Plektenchyma

nazwa nit­ko­wa­tych, sple­cio­nych i czę­ścio­wo poz­ra­sta­nych ze sobą grup ko­mó­rek o du­żych prze­stwo­rzach mię­dzy­ko­mór­ko­wych, two­rzą­cych ciało ro­ślin niż­szych; tkan­ka rze­ko­ma, pse­u­dot­kan­ka


Plek­ten­chy­ma – tkan­ka rze­ko­ma, która pow­sta­je z nit­ko­wa­tych, po­cząt­ko­wo od­dzie­lo­nych plech po­przez ich splą­ta­nie się i złą­cze­nie. Wy­stę­pu­je u grzy­bów i niek­tó­rych glo­nów. Nitki ple­chy łączą się z sobą po­przez ści­słe splą­ta­nie albo po­przez zle­pie­nie ślu­zo­wa­ty­mi ścia­na­mi ko­mór­ko­wy­mi, two­rząc twór po­dob­ny do tkan­ki ro­ślin wyż­szych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plektrantus

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych


Plek­tran­tus, po­krze­li­ca ("Plec­trant­hus" L'Her.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych. W za­leż­no­ści od uję­cia obej­mu­je ok. 150 do nawet 325 ga­tun­ków lub tylko ok. 65 po wy­łą­cze­niu wielu przed­sta­wi­cie­li do ro­dza­ju ko­le­us "Co­le­us". Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją w la­sach i za­ro­ślach Afry­ki i Azji, nie­licz­ne w Au­stra­lii, w kli­ma­cie tro­pi­kal­nym i umiar­ko­wa­nym cie­płym. Niek­tó­re ga­tun­ki są upra­wia­ne jako ro­śli­ny ozdob­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plektron

piór­ko, kost­ka, płyt­ka ela­stycz­na słu­żą­ce do gry na in­stru­men­tach stru­no­wych szar­pa­nych; plec­trum


Plek­tron ( πλῆκτρον, pot. "kost­ka", "piór­ko") – przy­rząd słu­żą­cy do szar­pa­nia strun niek­tó­rych in­stru­men­tów stru­no­wych. Uży­wa­ny już w sta­ro­żyt­no­ści do gry na ki­ta­rze i lirze. W póź­niej­szych cza­sach i obec­nie służy rów­nież do gry na ta­kich in­stru­men­tach, jak: domra, man­do­li­na, gi­ta­ra (zob. kost­ka gi­ta­ro­wa). „Piór­ka” szar­pią­ce stru­ny w kla­we­sy­nie rów­nież peł­nią funk­cję plek­tro­nów, czę­sto także są okre­śla­ne tym ter­mi­nem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plemieniec

czło­nek ple­mie­nia w sto­sun­ku do in­nych jego człon­ków; współ­ple­mie­niec


Źródła:

SJP.pl

Plemienność

od­wo­ły­wa­nie się do wspól­no­ty po­cho­dze­nia, od­no­sze­nie się do wspól­no­ty ro­do­wej


Źródła:

SJP.pl

Plemienny

→ ple­mię


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy ple­mię­e­mie­nia, wła­ści­wy ple­mię­e­mie­niu i jego re­gu­łom


Patrz:plemię

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plemię

1. grupa rodów wy­wo­dzą­cych się od wspól­ne­go przod­ka, za­miesz­ku­ją­cych dany ob­szar i zwią­za­nych wspól­no­tą or­ga­ni­za­cji spo­łecz­nych;
2. daw­niej: ród, po­tom­stwo, po­ko­le­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) forma przed­pań­stwo­wej or­ga­ni­za­cji spo­łe­czeństw, grupa spo­krew­nio­nych rodów za­miesz­ku­ją­cych jeden ob­szar;

 (1.2) biol. ka­te­go­ria sy­ste­ma­ty­ki ro­ślin i zwie­rząt;

 (1.3) przest. po­ko­le­nie, po­tom­stwo, ród


Ple­mię – grupa rodów, wy­wo­dzą­cych się od wspól­ne­go przod­ka (w odróż­nie­niu od szcze­pu), za­miesz­ku­ją­cych jeden ob­szar i po­łą­czo­nych wspól­ny­mi związ­ka­mi spo­łecz­ny­mi oraz eko­no­micz­ny­mi. Ple­mię ma świa­do­mość bli­skie­go po­kre­wień­stwa, po­słu­gu­je się tym samym ję­zy­kiem (lub dia­lek­tem) i jest po­łą­czo­ne wyz­na­wa­niem tego sa­me­go kultu re­li­gij­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plemnia

mę­skie ga­me­tan­gium, miej­sce wyt­wa­rza­nia plem­ni­ków; an­te­ry­dium, an­te­ri­dium


Plem­nia, an­te­ry­dium – ha­plo­i­dal­ny organ rozm­na­ża­nia (ga­me­tan­gium), w któ­rym wyt­wa­rza­ne są plem­ni­ki. Wy­stę­pu­je w wielu gru­pach sy­ste­ma­tycz­nych ro­ślin (zie­le­ni­ce, msza­ki, pa­prot­ni­ki), grzy­bów i glo­nów nie za­li­cza­nych do ro­ślin. Plem­nia może być jed­no­ko­mór­ko­wa lub wie­lo­ko­mór­ko­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plemnik

męska ko­mór­ka roz­rod­cza


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) biol. męska ko­mór­ka roz­rod­cza – u ludzi, zwie­rząt i niek­tó­rych ro­ślin;


Plem­nik, sper­ma­to­zo­id – ga­me­ta męska, ha­plo­i­dal­na ko­mór­ka roz­rod­cza wyt­wa­rza­na przez go­na­dę osob­ni­ka płci mę­skiej słu­żą­ca do rozm­na­ża­nia płcio­we­go. Plem­ni­ki wy­stę­pu­ją za­rów­no u zwie­rząt, jak i u ro­ślin.

Plem­ni­ki po raz pier­wszy za­ob­ser­wo­wał w 1677 roku An­to­ni van Le­e­u­wen­ho­ek. U czło­wie­ka zwy­kle w jed­nej por­cji na­sie­nia wy­dzie­la­ne­go pod­czas wy­try­sku jest od 100 do 500 mi­lio­nów plem­ni­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plemnikobójczo

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) farm. med. po­wo­du­jąc uśmier­ce­nie plem­ni­ków


Źródła:

Wiktionary

Plemnikobójczy

za­bi­ja­ją­cy plem­ni­ki


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) farm. med. po­wo­du­ją­cy uśmier­ce­nie plem­ni­ków


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plemnikotwórczy

ma­ją­cy zdol­ność wyt­wa­rza­nia plem­ni­ków


Źródła:

SJP.pl

Plemnikowy

→ plem­nik


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z plem­ni­kem­ni­kiem, do­ty­czą­cy plem­ni­kem­ni­ka


Patrz:plemnik

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plenarka

po­tocz­nie: po­sie­dze­nie ple­nar­ne


Źródła:

SJP.pl

Plenarny

o ze­bra­niach: ogól­ny, walny, ca­ło­ścio­wy, ge­ne­ral­ny


przy­miot­nik

 (1.1) w peł­nym skła­dzie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plener

1. ot­war­ta prze­strzeń pod gołym nie­bem, uży­wa­na jako miej­sce i temat pracy ar­ty­sty, na­tu­ral­na sce­no­gra­fia do zdjęć fil­mo­wych lub miej­sce wy­po­czyn­ku;
2. ma­lo­wa­nie obra­zów lub ro­bie­nie zdjęć na wol­nym po­wie­trzu bez­poś­red­nio z na­tu­ry; obraz tak na­ma­lo­wa­ny lub zdję­cie tak zro­bio­ne;
3. pobyt grupy ar­ty­stów w ja­kiejś miej­sco­wo­ści, poś­wię­co­ny pracy twór­czej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) prze­strzeń poza bu­dyn­kiem, pod gołym nie­bem

 (1.2) im­pre­za dla ar­ty­stów zor­ga­ni­zo­wa­na aby ma­lo­wać, rzeź­bić fo­to­gra­fo­wać na wol­nym po­wie­trzu

 (1.3) teren poza stu­diem fil­mo­wym wy­bra­ny jako sce­ne­ria do fil­mo­wa­nia

 (1.4) fil­mo­wa­nie w na­tu­ral­nej sce­ne­rii


Ple­ner ( en plein air – na świe­żym po­wie­trzu) - forma dzia­łal­no­ści ar­ty­stycz­nej – twór­czość ar­ty­stycz­na na zew­nątrz, in­spi­ro­wa­na na­tu­rą, pow­sta­ją­ca w bez­poś­red­nim kon­tak­cie z na­tu­rą, po­le­ga­ją­ca na utr­wa­la­niu w twór­czo­ści ma­lar­skiej kra­jo­bra­zu, ot­war­ta prze­strzeń pod gołym nie­bem jako miej­sce i temat pracy ar­ty­sty, pobyt grupy ar­ty­stów w ja­kiejś miej­sco­wo­ści, poś­wię­co­ny pracy twór­czej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plenerowiec

ar­ty­sta pra­cu­ją­cy w ple­ne­rze - prze­strze­ni pod gołym nie­bem


Źródła:

SJP.pl

Plenerowy

wy­stę­pu­ją­cy w ple­ne­rze, do­ty­czą­cy ple­ne­ru


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­by­wa­ją­cy się, wy­ko­na­ny w ple­ne­rze

 (1.2) zwią­za­ny z ple­ne­rem; do­ty­czą­cy ple­ne­ru


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plenerzysta

ma­larz ma­lu­ją­cy w ple­ne­rze


Źródła:

SJP.pl

Plenerzystka

→ ple­ne­rzy­sta


Patrz:plenerzysta

Źródła:

SJP.pl

Plenerówka

po­tocz­nie: im­pre­za w ple­ne­rze


Źródła:

SJP.pl

Plenica

tylna część trat­wy, dzie­sięć do dwu­dzie­stu pni drze­wa zbi­tych w jedną ca­łość dla spła­wie­nia wodą; tafla, cal


Źródła:

SJP.pl

Plenipotencja

peł­no­moc­nict­wo


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) praw. peł­no­moc­nict­wo (prawo do dzia­ła­nia w czy­imś imie­niu)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plenipotent

osoba upo­waż­nio­na do wy­ko­ny­wa­nia ja­kichś obo­wiąz­ków w czy­imś imie­niu, także do wy­po­wia­da­nia się pu­blicz­nie w ta­kiej for­mie; peł­no­moc­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zob. peł­no­moc­nik.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plenipotentka

ko­bie­ta upo­waż­nio­na do wy­ko­ny­wa­nia ja­kichś obo­wiąz­ków w czy­imś imie­niu, także do wy­po­wia­da­nia się pu­blicz­nie w ta­kiej for­mie; peł­no­moc­nicz­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zob. peł­no­moc­nicz­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pleniówka

zie­miór­ka ple­niów­ka - mu­chów­ka z ro­dzi­ny bed­li­szek


Źródła:

SJP.pl

Plenić

ple­nić się:
1. np. o owa­dach: rozm­na­żać się, po­więk­szać swą ilość;
2. o ro­śli­nach: ros­nąć buj­nie, szyb­ko


Źródła:

SJP.pl

Plenka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. hig. pie­lusz­ka


Źródła:

Wiktionary

Plenniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: plen­nie


Źródła:

SJP.pl

Plenniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: plen­ny


Źródła:

SJP.pl

Plenność

1. wy­da­wa­nie licz­ne­go po­tom­stwa
2. licz­ba na­sion, bulw ro­ślin upraw­nych ce­chu­ją­ca po­szcze­gól­ne od­mia­ny
3. licz­ba no­wo­rod­ków w mio­cie
4. żyz­ność, uro­dzaj­ność gleby


Źródła:

SJP.pl

Plenny

1. przy­no­szą­cy ob­fi­te plony;
2. kie­li­cho­wiec plen­ny - kwiat z Ame­ry­ki Pół­noc­nej, upra­wia­ny rów­nież w Pol­sce;
3. ol­ku­ska owca plen­na - od­mia­na owiec dłu­go­weł­ni­stych


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) przest. wy­da­ją­cy na świat licz­ne po­tom­stwo

 (1.2) przest. roln. wy­da­ją­cy ob­fi­te plony


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plenum

1. ogół lub część ja­kiejś or­ga­ni­za­cji, par­tii, ugru­po­wa­nia itp. obec­nych, np. na po­sie­dze­niu;
2. po­sie­dze­nie człon­ków or­ga­ni­za­cji, ugru­po­wa­nia, par­tii w peł­nym jej skła­dzie


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ogół człon­ków ja­kiejś or­ga­ni­za­cji obec­nych na ze­bra­niu

 (1.2) ze­bra­nie człon­ków wcho­dzą­cych w skład ple­num (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pleochroizm

wła­ści­wość niek­tó­rych krysz­ta­łów po­le­ga­ją­ca na zmia­nie ich barwy przy obra­ca­niu, gdy prze­cho­dzi przez nie świa­tło spo­la­ry­zo­wa­ne li­nio­wo; po­li­chro­izm, wie­lo­barw­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zja­wi­sko zmia­ny barwy w za­leż­no­ści od po­la­ry­za­cji świa­tła prze­cho­dzą­ce­go przez ciało;


Ple­o­chro­izm (łac. "pleo" na­peł­niam i gr. "χρῶμα" barwa), po­li­chro­izm (z gr. wie­lo­barw­ność) – zja­wi­sko zmia­ny barwy w za­leż­no­ści od po­la­ry­za­cji świa­tła prze­cho­dzą­ce­go przez ciało. Jest on wy­ni­kiem róż­nej ab­sorp­cji wid­mo­wej świa­tła przez sub­stan­cje, za­leż­nie od kie­run­ku po­la­ry­za­cji pa­da­ją­ce­go świa­tła.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pleocytoza

obec­ność zwięk­szo­nej licz­by ko­mó­rek da­ne­go ro­dza­ju w pły­nie móz­go­wo-rdze­nio­wym


Ple­o­cy­to­za – obec­ność zwięk­szo­nej licz­by ko­mó­rek da­ne­go ro­dza­ju w pły­nie móz­go­wo-rdze­nio­wym. Naj­czę­ściej mó­wi­my o ple­o­cy­to­zie w sto­sun­ku do lim­fo­cy­tów. Nie na­le­ży uży­wać pojęć lim­fo­cy­to­za czy ne­u­tro­fi­lia, po­nie­waż od­no­szą się one do zwięk­sze­nia licz­by lim­fo­cy­tów lub ne­u­tro­fi­li we krwi ob­wo­do­wej, a nie w PMR.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pleograf

apa­rat do re­je­stra­cji zdjęć i pro­jek­cji ru­cho­mych obra­zów; skon­stru­o­wa­ny w roku 1894 przez K. Pró­szyń­skie­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pleomorfizm

wy­stę­po­wa­nie róż­nych kształ­tów or­ga­niz­mów i ko­mó­rek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) biol. wy­stę­po­wa­nie róż­nych kształ­tów or­ga­niz­mów i ko­mó­rek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pleonast

mi­ne­rał z grupy spi­ne­li, o bar­wie zie­lo­no­czar­nej, bo­ga­ty w że­la­zo


Źródła:

SJP.pl

Pleonastyczny

→ ple­o­nazm


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) jęz. zwią­za­ny z ple­o­naz­mem, do­ty­czą­cy ple­o­naz­mu


Patrz:pleonazm

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pleonazm

wy­ra­że­nie zło­żo­ne z wy­ra­zów o takim samym lub bar­dzo po­dob­nym zna­cze­niu, zwy­kle oce­nia­ne jako błąd, np. cofać się w tył; ta­u­to­lo­gia, ta­u­to­lo­gizm


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. wy­ra­że­nie skła­da­ją­ce się z wy­ra­zów to samo lub pra­wie to samo zna­czą­cych;


Ple­o­nazm (z πλεονασμός "ple­o­nas­mos" „nad­miar”), po­tocz­nie lub żar­to­bli­wie masło ma­śla­ne – wy­ra­że­nie, w któ­rym jedna część wy­po­wie­dzi za­wie­ra treść wy­stę­pu­ją­cą także w dru­giej czę­ści, za­li­cza­ne do re­dun­dant­nych po­łą­czeń wy­ra­zo­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pleoptyka

dział or­top­ty­ki; zaj­mu­je się le­cze­niem nie­do­wi­dze­nia jed­no­ocz­ne­go wy­stę­pu­ją­ce­go w zezie jed­no­stron­nym to­wa­rzy­szą­cym


Źródła:

SJP.pl

Plereza

1. fry­zu­ra męska
2. dawne, pu­szy­ste pióro stru­sie zwi­sa­ją­ce z ronda dam­skie­go ka­pe­lu­sza
3. dawna, biała ob­wód­ka na­szy­ta na ża­łob­ną su­knię


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) męska fry­zu­ra z dość dłu­gich wło­sów za­cze­sa­nych ku ty­ło­wi i opa­da­ją­cych na kark

 (1.2) daw. pu­szy­ste stru­sie pióro zwi­sa­ją­ce z ronda dam­skie­go ka­pe­lu­sza

 (1.3) daw. biała ob­wód­ka na­szy­ta na su­knię ża­łob­ną


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plerocerkoid

jedno ze sta­diów lar­wal­nych bru­zdo­głow­ca sze­ro­kie­go


Ple­ro­cer­ko­id ("ple­ro­cer­co­i­dus", z gr. πλερες = pełny, kom­plet­ny + κερκος = ogon) – trze­cie sta­dium lar­wal­ne ta­siem­ców z rzędu Pse­u­dop­hyl­li­dea (np. bru­zdo­głow­ca sze­ro­kie­go). Cha­rak­te­ry­zu­je się ro­ba­ko­wa­tym kształ­tem ciała i dwoma bru­zda­mi przys­saw­ko­wa­ty­mi. Pa­so­ży­tu­je głów­nie w ry­bach, dru­gim ży­wi­cie­lu poś­red­nim larw tego typu, ale spo­ty­ka­ny jest rów­nież u pła­zów, gadów i ssa­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pleroma

po­ję­cie uży­wa­ne w gno­sty­cyz­mie oz­na­cza­ją­ce peł­nię bo­skie­go Bytu


Źródła:

SJP.pl

Plery

mło­dzie­żo­wo: plecy


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) pot. plecy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plesewo

Ple­se­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie gru­dziądz­kim, w gmi­nie Łasin.

W okre­sie mię­dzy­wo­jen­nym Ple­se­wo było sie­dzi­bą ko­mi­sa­ria­tu Stra­ży Cel­nej „Ple­se­wo”.


Źródła:

Wikipedia

Plesieński

przy­miot­nik od: Ple­śna


Źródła:

SJP.pl

Pleskać

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) daw. plu­skać, chla­pać; wy­da­wać od­głos ude­rza­nia o po­wierzch­nię wody

 (1.2) daw., także. reg-pl|Ma­ło­pol­ska., gw-pl|Ma­zo­wsze, Lwow­skie, Ży­to­mier­skie, Olesz­kow­ce, Mać­kow­ce, Cie­sza­nów. ude­rzać dło­nią o dłoń; kla­skać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (2.1) daw., także. gw-pl|Cie­sza­nów. ude­rzać kogoś dło­nią; kle­pać

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny ple­skać się

 (3.1) daw. plu­skać się, chla­pać się (w wo­dzie); ta­plać się

 (3.2) daw. ple­skać (2.1) sa­me­go sie­bie; kle­pać się


Źródła:

Wiktionary

Pleskot

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plessyt

drob­no­kry­sta­licz­na mie­sza­ni­na róż­nych od­mian że­la­za ni­klo­no­śne­go, wy­stę­pu­ją­ca w me­te­o­ry­tach że­laz­nych


Źródła:

SJP.pl

Plesymetr

dawne na­rzę­dzie le­kar­skie w po­sta­ci cien­kiej me­ta­lo­wej płyt­ki, uży­wa­ne jako re­zo­na­tor przy opu­ki­wa­niu klat­ki pier­sio­wej lub jamy brzusz­nej; pu­ka­dło


Źródła:

SJP.pl

Plesz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. wy­go­lo­ne w kształ­cie kółka miej­sce na gło­wie du­chow­nych ka­to­lic­kich


Źródła:

Wiktionary

Plesza

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Ru­mu­nii, w po­łud­nio­wej Bu­ko­wi­nie, za­ło­żo­na przez pol­skich osad­ni­ków;


Ple­sza ( Pleșa) – wieś w Ru­mu­nii, w okrę­gu Su­cza­wa, w gmi­nie Mănăstirea Hu­mo­ru­lui. W 2011 roku li­czy­ła 171 miesz­kań­ców.

Wieś leży na po­łud­nio­wej Bu­ko­wi­nie, na pół­noc od Gura Hu­mo­ru­lui. Za­miesz­ka­na jest pra­wie wy­łącz­nie przez Po­la­ków.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Pleszanka

drob­na ro­śli­na z ro­dzi­ny wą­tro­bow­ców


Źródła:

SJP.pl

Pleszew

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto po­wia­to­we w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim;


Ple­szew (niem. "Ples­chen") – mia­sto w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w Ka­li­skiem, na Wy­so­czyź­nie Ka­li­skiej, nad Nerem, sie­dzi­ba po­wia­tu ple­szew­skie­go i gminy Ple­szew.

We­dług ra­por­tu o sta­nie mia­sta i gminy Ple­szew, mia­sto li­czy­ło 14 989 miesz­kań­ców.

Pa­tro­nem mia­sta jest św. Jan Chrzci­ciel.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pleszewianin

miesz­ka­niec Ple­sze­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Ple­sze­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pleszewianka

miesz­kan­ka Ple­sze­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Ple­sze­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pleszewski

przy­miot­nik od: Ple­szew


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Ple­sze­wa, zwią­za­ny z Ple­sze­wem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pleszka

ga­tu­nek ma­łe­go ptaka wę­drow­ne­go z ro­dzi­ny mu­cho­łów­ko­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. nie­wiel­ki ptak na­le­żą­cy do mu­cho­łó­wek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pleszowaty

przy­miot­nik

 (1.1) stpol. łysy

 (1.2) stpol. po­kry­ty stru­pa­mi


Źródła:

Wiktionary

Pleszowski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ple­szo­wem, do­ty­czą­cy Ple­szo­wa


Źródła:

Wiktionary

Pleszówka

wieś w Pol­sce


Ple­szów­ka – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ple­szew­skim, w gmi­nie Go­łu­chów.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ka­li­skie­go.

Inne miej­sco­wo­ści o naz­wie Ple­szów­ka: Ple­szew


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pleton

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. grec­ki fi­lo­zof Jerzy Ge­mist;


Źródła:

Wiktionary

Pletwa

daw­niej: płet­wa


Źródła:

SJP.pl

Pletwiasty

daw­niej: płet­wia­sty


Źródła:

SJP.pl

Pletwowaty

daw­niej: płet­wo­wa­ty


Źródła:

SJP.pl

Pletyzmografia

w me­dy­cy­nie: me­to­da dia­gno­stycz­na po­le­ga­ją­ca na oce­nie ob­wo­do­we­go prze­pły­wu krwi


Ple­tyz­mo­gra­fia – (ang. "plet­hys­mo­grap­hy" od gr. "plēthysmós" – po­więk­sze­nie, "gráphō" – piszę) – me­to­da po­mia­ru zmian prze­pły­wu krwi przez na­czy­nia ob­wo­do­we po­ło­żo­ne bli­sko po­wierzch­ni ciała. Jedną z naj­czę­ściej sto­so­wa­nych jest fo­to­ple­tyz­mo­gra­fia. Wy­ni­kiem po­mia­ru ple­tyz­mo­gra­ficz­ne­go jest krzy­wa obra­zu­ją­ca względ­ne zmia­ny ob­ję­to­ści prze­pły­wa­ją­cej krwi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pleura

błona wy­ście­ła­ją­ca wew­nętrz­ną ścian­kę klat­ki pier­sio­wej i po­kry­wa­ją­ca płuca; opłuc­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pleuritis

za­pa­le­nie opłuc­nej


Źródła:

SJP.pl

Pleuropelt

ro­dzaj ro­śli­no­żer­ne­go di­no­za­u­ra z ro­dzi­ny no­do­za­u­rów; stru­tio­za­ur


Źródła:

SJP.pl

Pleuston

or­ga­niz­my ro­ślin­ne (np. rzęsa wodna, hia­cynt wodny) i or­ga­niz­my zwie­rzę­ce (np. niek­tó­re śli­ma­ki, larwy owa­dów) uno­szą­ce się na po­wierzch­ni wody lub tuż pod po­wierzch­nią wody, zwy­kle w za­cisz­nej stre­fie brze­go­wej


Ple­u­ston – or­ga­niz­my pły­wa­ją­ce na lub pod po­wierzch­nią wody, zaz­wy­czaj ro­śli­ny wodne (np. rzęsa, sal­wi­nia pły­wa­ją­ca, tro­pi­kal­ny hia­cynt wodny "Eich­hor­nia cras­si­pes"), czyli ple­u­sto­fi­ty, ale mogą to być także zwie­rzę­ta (np. pły­wa­ją­ce ko­lo­nie że­gla­rza por­tu­gal­skie­go). Nad­miar ple­u­sto­nu ogra­ni­cza do­stęp świa­tła i pro­duk­cję pier­wot­ną w zbior­ni­ku wod­nym.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plewa

1. od­pa­dek przy młó­ce­niu i czy­szcze­niu doj­rza­łych ro­ślin, uży­wa­ny jako pasza
2. ina­czej: plew­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) roln. łuska ziar­na zboża, odpad po­zo­sta­ły po prze­wia­niu

 (1.2) bot. nie­wiel­ki, łó­decz­ko­wa­ty liść (zie­lo­ny lub bez­zie­le­nio­wy) wy­ra­sta­ją­cy u pod­sta­wy kło­sków ro­ślin, głów­nie wiech­li­no­wa­tych;

 (1.3) przen. coś, co nie jest wiele warte


Plewa (łac. "glu­mae") – u ro­ślin, głów­nie u ga­tun­ków z ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych, nie­wiel­ki, łó­decz­ko­wa­te­go kształ­tu, zie­lo­ny lub bez­zie­le­nio­wy liść (pod­sad­ka) wy­ra­sta­ją­cy u pod­sta­wy kło­sków. Prze­waż­nie wy­stę­pu­ją dwie plewy: plewa dolna (łac. "gluma in­te­rior") i plewa górna ("gluma su­pe­rior"), rza­dziej jedna (np.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plewen

mia­sto w Buł­ga­rii; Plew­na


Ple­wen, daw­niej (obec­nie rzad­ko) Plew­na (bułg. Плевен) – mia­sto w pół­noc­nej Buł­ga­rii, na Ni­zi­nie Nad­du­naj­skiej, oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny ob­wo­du Ple­wen oraz oko­licz­ne­go re­gio­nu rol­ni­cze­go. We­dług da­nych sza­cun­ko­wych Ujed­no­li­co­ne­go Sy­ste­mu Ewi­den­cji Lud­no­ści oraz Usług Ad­mi­ni­stra­cyj­nych dla Lud­no­ści, 15 wrze­śnia 2023 roku miej­sco­wość li­czy­ła 99 342 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pleweński

przy­miot­nik od: Plew­na


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ple­we­nem, do­ty­czą­cy Ple­we­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plewiarka

ma­szy­na rol­ni­cza do wy­ry­wa­nia chwa­stów


Źródła:

SJP.pl

Plewiasty

1. po­dob­ny do plewy;
2. za­wie­ra­ją­cy plewy


Źródła:

SJP.pl

Plewinka

ro­dzaj łu­secz­ko­wa­te­go list­ka u ro­ślin zło­żo­nych i szcze­cio­wa­tych


Ple­win­ka (łac. "brac­te­o­la", ang. "disk scale, chaf­fy bract") – łu­secz­ka wy­ra­sta­ją­ca u pod­sta­wy kwia­tów na dnie niek­tó­rych ko­szycz­ków u ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych. Jej mor­fo­lo­gia ma duże zna­cze­nie przy oz­na­cza­niu niek­tó­rych ga­tun­ków ro­ślin.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plewiska

wieś koło Poz­na­nia


Ple­wi­ska – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie poz­nań­skim, w gmi­nie Ko­mor­ni­ki. Ple­wi­ska wcho­dzą w skład aglo­me­ra­cji poz­nań­skiej, a sama miej­sco­wość przy­le­ga bez­poś­red­nio do Poz­na­nia.

W la­tach 1954–1998 wieś ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plewić

re­gio­nal­ne: pleć, pie­lić (oczy­szczać zie­mię z chwa­stów)


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) reg. pleć


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plewiński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plewka

jeden z dwóch bło­nia­stych liści przyk­wia­to­wych w kło­sach traw, czę­sto za­o­pa­trzo­nych na grzbie­cie lub szczy­cie w wy­dłu­żo­ne albo szcze­ci­nia­ste ości; plewa


Plew­ka – nie­wiel­ki łu­secz­ko­wa­ty li­stek wy­stę­pu­ją­cy głów­nie w kwia­tach ro­ślin z ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych. U niek­tó­rych ga­tun­ków plew­ki za­koń­czo­ne są długą ością. Naj­czę­ściej wy­stę­pu­ją dwie plew­ki:

Po przek­wit­nię­ciu kwia­tu plew­ki zwy­kle tward­nie­ją. U niek­tó­rych ga­tun­ków, np.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plewna

mia­sto w Buł­ga­rii; Ple­wen


Źródła:

SJP.pl

Plewniak

tucz­nik po okre­sie ży­wie­nia ple­wa­mi


Plew­niak – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie war­szaw­skim za­chod­nim, w gmi­nie Lesz­no.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plewowce

rząd ro­ślin jed­no­li­ścien­nych; tra­wow­ce, wiech­li­now­ce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plewowiec

przed­sta­wi­ciel rzędu ro­ślin jed­no­li­ścien­nych


Źródła:

SJP.pl

Plexi

[czy­taj: pleks-i] przez­ro­czy­ste two­rzy­wo sztucz­ne pro­du­ko­wa­ne na bazie po­li­me­ru, słu­żą­ce m.in. do wy­ro­bu szyb sa­mo­lo­to­wych i sa­mo­cho­do­wych; szkło akry­lo­we, szkło or­ga­nicz­ne, plek­si­glas, ple­xi­glas, plek­si


Źródła:

SJP.pl

Plexiglas

[czy­taj: pleks-iglas] przez­ro­czy­ste two­rzy­wo sztucz­ne pro­du­ko­wa­ne na bazie po­li­me­ru, słu­żą­ce m.in. do wy­ro­bu szyb sa­mo­lo­to­wych i sa­mo­cho­do­wych; szkło akry­lo­we, szkło or­ga­nicz­ne, plek­si, plek­si­glas


Źródła:

SJP.pl

Pleyel

Ple­y­el – fran­cu­skie przed­się­bior­stwo pro­du­ku­ją­ce pia­ni­na i for­te­pia­ny.


Źródła:

Wikipedia

Plezjantrop

po­łud­nio­wo­a­fry­kań­ski ho­mi­nid z grupy au­stra­lo­pi­te­ków, opi­sa­ny w 1936 roku przez Ro­ber­ta Bro­o­ma


Źródła:

SJP.pl

Plezjochroniczny

przy­miot­nik

 (1.1) elek­tron. zwią­za­ny z dzia­ła­niem sy­ste­mów o nie­i­de­al­nie zsyn­chro­ni­zo­wa­nych ze­ga­rach


Źródła:

Wiktionary

Plezjozaur

przed­sta­wi­ciel wy­mar­łych gadów mor­skich


Plez­jo­za­ur ("Ple­sio­sa­u­rus") – ro­dzaj śred­niej wiel­ko­ści plez­jo­za­u­ra z ro­dzi­ny Ple­sio­sa­u­ri­dae. Żył we wczes­nej jurze (sy­ne­mur) na te­re­nach obec­nych An­glii i Nie­miec. Ce­cho­wał się długą i smu­kłą szyją, krót­kim, krę­pym tu­ło­wiem, krót­kim ogo­nem i dwie­ma pa­ra­mi wy­dłu­żo­nych płetw.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plezjozaury

rząd wy­mar­łych (około 65 mi­lio­nów lat temu) wod­nych gadów z na­drzę­du za­u­rop­te­ry­gów; sy­ste­ma­ty­ka plez­jo­za­u­rów jest wciąż dość nie­pew­na


Plez­jo­za­u­ry (Ple­sio­sa­u­ria) – rząd wy­mar­łych wod­nych gadów z na­drzę­du Sa­u­rop­te­ry­gia – płet­wo­ja­szczu­rów. Plez­jo­za­u­ry wy­stę­po­wa­ły na Ziemi w okre­sie od około 240 do 65 mi­lio­nów lat temu, a więc mię­dzy tria­sem a kredą. Kości plez­jo­za­u­rów oraz inne po­zo­sta­ło­ści znaj­do­wa­no we wszyst­kich re­gio­nach świa­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pleć

oczy­szczać zie­mię z chwa­stów; pie­lić


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) ogrod. wy­ry­wać chwa­sty spoś­ród ro­ślin upraw­nych

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od: pleść


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pleń

larwa mu­chów­ki zie­miór­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) pełz­ną­ca masa zło­żo­na z mnó­stwa larw mu­chów­ki z ga­tun­ku zie­miór­ki ple­niów­ki;

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) rozk. 2. os. lp. od: ple­nić


Pleń (robak huf­co­wy) – pełz­ną­ca masa, zło­żo­na z ty­się­cy ma­leń­kich larw mu­chów­ki z ga­tun­ku zie­miór­ki ple­niów­ki.

Pleń jest niez­wy­kle rzad­kim zja­wi­skiem, a przy­czy­na wę­drów­ki larw do dziś nie zo­sta­ła poz­na­na. Pier­wszym zo­o­lo­giem, który zwró­cił uwagę na to zja­wi­sko, był zwią­za­ny z Gry­fo­wem Ślą­skim i Je­le­nią Górą Ca­spar Schwenck­feld. Pod nazwą "Asca­ri­des mi­li­ta­res" opi­sał on pleń w wy­da­nej w 1603 r. w Le­gni­cy pracy pt. „The­rio­trop­he­um Si­le­siae”, bę­dą­cej upo­rząd­ko­wa­nym opi­sem fauny Ślą­ska.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pleśna

nazwa dwóch wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pleśniak

1. grzyb, roz­wi­ja­ją­cy się na pro­duk­tach żyw­no­ścio­wych, w gle­bie i na na­wo­zie;
2. ro­dzaj cia­sta z kilku warstw


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. cia­sto kru­che z owo­ca­mi lub ich przet­wo­ra­mi, be­zo­wą pian­ką i kru­szon­ką;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pleśniakowate

ro­dzi­na grzy­bów z rzędu ple­śnia­kow­ców


Ple­śnia­ko­wa­te ("Mu­co­ra­ce­ae " Du­mort.) – ro­dzi­na grzy­bów z rzędu ple­śnia­kow­ców ("Mu­co­ra­les").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pleśniakowaty

o ce­chach ple­śnia­ko­wa­tych (ro­dzi­na grzy­bów)


Źródła:

SJP.pl

Pleśniakowce

ple­śnia­ko­wiec lśnią­cy - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny czar­nu­cho­wa­tych


Ple­śnia­kow­ce ("Mu­co­ra­les" Fr.) – rząd grzy­bów na­le­żą­cy do typu "Mu­co­ro­my­co­ta".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pleśniakowiec

ple­śnia­ko­wiec lśnią­cy - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny czar­nu­cho­wa­tych


Ple­śnia­ko­wiec ("Alp­hi­to­bius") – ro­dzaj chrzą­szczy z ro­dzi­ny czar­nu­cho­wa­tych i po­dro­dzi­ny Te­ne­brio­ni­nae.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pleśniawka

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Pleśnica

Ple­śni­ca ( Pliesch­nitz) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie ny­skim, w gmi­nie Kor­fan­tów.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do ów­czes­ne­go wo­je­wództ­wa opol­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Pleśnie

nalot w ko­lo­rze zie­lon­ka­wo­sza­rym na pro­duk­tach spo­żyw­czych lub drew­nie itp. na­ra­żo­nych na dzia­ła­nie po­wie­trza i wil­go­ci


Źródła:

SJP.pl

Pleśnieć

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. sple­śnieć, za­ple­śnieć)

 (1.1) mykol. okry­wać się pleś­ńe­śnią


Źródła:

Wiktionary

Pleśniobójczy

za­bi­ja­ją­cy ple­śnie


Źródła:

SJP.pl

Pleśniowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z pleś­ńe­śnią, do­ty­czą­cy pleś­ńe­śni


Źródła:

Wiktionary

Pleśniwy

przy­miot­nik

 (1.1) stpol. po­kry­ty pleś­ńe­śnią

 (1.2) stpol. po­si­wia­ły


Źródła:

Wiktionary

Pleśno

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Pleść

1. łą­czyć dłu­gie i cien­kie ele­men­ty cze­goś, po­przez ich prze­pla­ta­nie;
2. po­tocz­nie: mówić bez prze­my­śle­nia; gadać, pa­plać;
3. pleść się - wić się, prze­pla­tać się, plą­tać się


cza­sow­nik

 (1.1) łą­czyć wzdłuż po­dłuż­ne ma­te­ria­ły (wi­kli­nę, sznur­ki), prze­pla­ta­jąc je ze sobą

 (1.2) pot. przen. gadać bzdu­ry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pleśń

nalot w ko­lo­rze zie­lon­ka­wo­sza­rym na pro­duk­tach spo­żyw­czych lub drew­nie itp. na­ra­żo­nych na dzia­ła­nie po­wie­trza i wil­go­ci


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gęsty nalot ut­wo­rzo­ny przez niek­tó­re grzy­by na pro­duk­tach spo­żyw­czych i in­nych sub­stan­cjach or­ga­nicz­nych;


Pleśń – po­tocz­na nazwa sa­pro­tro­ficz­nych grzy­bów z róż­nych grup sy­ste­ma­tycz­nych, któ­rych grzyb­nia roz­wi­ja się na po­kar­mach ro­ślin­nych, na na­wo­zie, skó­rze i róż­nych reszt­kach ro­ślin. Na­le­żą do nich m.in. ple­śniak, pędz­lak, kro­pid­lak. Do ple­śni za­li­cza się rów­nież grzy­by do­mo­we roz­wi­ja­ją­ce się na ma­te­ria­łach bu­dow­la­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pliant

dawne, skła­da­ne krze­seł­ko bez opar­cia


Źródła:

SJP.pl

Plica

ozdob­nik sto­so­wa­ny (dziś już rzad­ko) w no­ta­cji mo­dal­nej


Plica – ro­dzaj ja­szczu­rek z ro­dzi­ny la­wa­ni­ko­wa­tych (Tro­pi­du­ri­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plichta

1. budka w tyl­nej czę­ści ma­łe­go stat­ku lub szku­ty;
2. karta do gry o ni­skiej war­to­ści


Plich­ta – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie ostródz­kim, w gmi­nie Łukta. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa olsz­tyń­skie­go.

Na te­re­nie wsi znaj­du­je się gro­dzi­sko, wpi­sa­ne do re­je­stru za­byt­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pliczek

zdrob­nie­nie od: plik


Źródła:

SJP.pl

Plija

daw­niej w niek­tó­rych kar­cia­nych grach ha­zar­do­wych:
1. równa licz­ba oczek u ban­kie­ra i gra­ją­ce­go;
2. dwie karty rów­nej war­to­ści;
3. za­gię­cie rogu karty


Źródła:

SJP.pl

Plik

1. pacz­ka, pęk, zwój (do­ku­men­tów, ban­kno­tów itp.);
2. w in­for­ma­ty­ce: zbiór in­for­ma­cji za­pi­sa­nych na no­śni­ku i trak­to­wa­nych jako ca­łość


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pęk pa­pie­rów (do­ku­men­tów, ban­kno­tów)

 (1.2) in­form. zbiór da­nych sta­no­wią­cych jedną ca­łość;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plika

pacz­ka, pęk, zwój cze­goś; plik


Plika – wieś po­ło­żo­na w estoń­skiej gmi­nie Otepää.

We­dług spisu lud­no­ści z 2021 roku wieś Plika miała 25 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plikowy

→ plik


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy pliku


Patrz:plik

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plimutrok

ame­ry­kań­ska rasa kur ogól­no­u­żyt­ko­wych; ply­mo­uth rock


Źródła:

SJP.pl

Plimutroki

ame­ry­kań­ska rasa kur ogól­no­u­żyt­ko­wych; ply­mo­uth rock


Źródła:

SJP.pl

Plinc

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Ma­zu­ry. pla­cek ziem­nia­cza­ny


Źródła:

Wiktionary

Pliniusz

1. Pli­niusz Młod­szy - rzym­ski mówca i pi­sarz;
2. Pli­niusz Star­szy - wuj Pli­niu­sza Młod­sze­go, rzym­ski pi­sarz, po­li­tyk woj­sko­wy i wyż­szy urzęd­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pliniuszowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Pli­niu­sza lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Pli­niu­sza


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plinta

pła­ska, czwo­ro­bocz­na płyta, umie­szczo­na pod bazą ko­lum­ny lub fi­la­ru, albo na gło­wi­cy do­ryc­kiej; także górna część gło­wi­cy joń­skiej i ko­rync­kiej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ar­chit. mała, kwa­dra­to­wa lub pro­sto­kąt­na płyt­ka umie­szczo­na pod bazą ko­lum­ny oraz na aba­ku­sie gło­wi­cy ko­lum­ny do­ryc­kiej


Plin­ta, "plin­tus" – mała, kwa­dra­to­wa lub pro­sto­kąt­na płyt­ka umie­szczo­na pod bazą ko­lum­ny oraz na aba­ku­sie gło­wi­cy ko­lum­ny do­ryc­kiej.

We współ­czes­nej ter­mi­no­lo­gii mia­nem plin­ty jest rów­nież okre­śla­na górna część gło­wi­cy joń­skiej, ko­rync­kiej i im po­chod­nych. Bywa także sto­so­wa­na w co­ko­łach i po­stu­men­tach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plintus

w ar­chi­tek­tu­rze: płyta pod­sta­wo­wa ko­lum­ny


Źródła:

SJP.pl

Pliocen

druga epoka ne­o­ge­nu (młod­sze­go okre­su ery ke­no­zo­icz­nej)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. młod­sza epoka ne­o­ge­nu


Plio­cen ( Plio­ce­ne z πλεῖον ‘bar­dziej’ i καινός ‘nowy’)

We wcze­śniej­szych po­dzia­łach do plio­ce­nu za­li­cza­ny był także gelas, obec­nie uz­na­wa­ny za naj­młod­szy wiek/pię­tro plej­sto­ce­nu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plioceński

przy­miot­nik

 (1.1) geol. do­ty­czą­cy plio­ce­nu, zwią­za­ny z plio­ce­nem, wy­stę­pu­ją­cy lub pow­sta­ły w plio­ce­nie


Źródła:

Wiktionary

Pliopitek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pa­le­ont. ko­pal­na małpa człe­koksz­tałt­na z okre­su mio­ce­nu, bez­poś­red­ni przo­dek gi­bo­nów


Źródła:

Wiktionary

Pliozaur

ro­dzaj dra­pież­ne­go plez­jo­za­u­ra


Plio­za­ur (z gr. "ple­ion" "wię­cej" + "sa­u­ros" "ja­szczur") jest ro­dza­jem du­że­go dra­pież­ne­go plez­jo­za­u­ra. Na­le­żał do ro­dzi­ny Plio­sa­u­ri­dae, która wzię­ła od niego swą nazwę. Żył od końca środ­ko­wej po po­ło­wę póź­nej jury (ke­lo­wej-ki­me­ryd, około 165-151 mi­lio­nów lat temu).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pliozaury

ro­dzi­na gadów z rzędu za­u­rop­te­ry­gów


Plio­za­u­ry (Plio­sa­u­ri­dae, z gr. "πλειω" – że­glo­wać lub "πλειων" – płet­wa i "σαυρυς" – ja­szczur) – ro­dzi­na krót­ko­szyj­nych plez­jo­za­u­rów. Żyły w okre­sie od jury do końca kredy.

W prze­ci­wień­stwie do dłu­go­szyj­nych elas­mo­za­u­rów miały krót­kie szyje z mniej­szą licz­bą krę­gów oraz ogrom­ne czasz­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plisa

1. za­gię­cie na ubra­niu, pow­sta­łe przez za­ło­że­nie ma­te­ria­łu i za­pra­so­wa­nie go lub czę­ścio­we za­szy­cie; fałda (fałd), za­pra­ska, za­kład­ka;
2. pas tka­ni­ny na­szy­ty na su­knię jako ozdo­ba;
3. wąski pas ma­te­ria­łu, któ­rym pod­szy­wa się dół sukni od spodu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) re­gu­lar­na i trwa­ła fałda w spód­ni­cy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pliska

zdrob­nia­le:
1. za­gię­cie na ubra­niu, pow­sta­łe przez za­ło­że­nie ma­te­ria­łu i za­pra­so­wa­nie go lub czę­ścio­we za­szy­cie; fałda (fałd), za­pra­ska, za­kład­ka, plisa;
2. wąski pasek ma­te­ria­łu, któ­rym pod­szy­wa się dół sukni od spodu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. ornit. plisz­ka


Pli­ska ( "Плиска") – nie­wiel­kie (ok. 1062 miesz­kań­ców) mia­stecz­ko w pół­noc­no-wschod­niej Buł­ga­rii, w oko­li­cach Szu­me­nu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pliskwa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. ornit. plisz­ka


Źródła:

Wiktionary

Plisków

Pli­sków (daw. "Plisz­ków") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie chełm­skim, w gmi­nie Le­śnio­wi­ce.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa chełm­skie­go.

Wieś jest so­łect­wem w gmi­nie Le­śnio­wi­ce. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go z roku 2011 wieś li­czy­ła 166 miesz­kań­ców i była dzie­sią­tą co do licz­by lud­no­ści miej­sco­wo­ścią gminy.


Źródła:

Wikipedia

Plisowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy odi­so­wać.


Źródła:

Wiktionary

Pliszka

drob­ny ptak śpie­wa­ją­cy z rzędu wró­blo­wa­tych, o smu­kłym ciele i dłu­gim ogon­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. drob­ny ptak z dłu­gim ogo­nem na­le­żą­cy do jed­ne­go z dwóch ro­dza­jów ro­dzi­ny plisz­ko­wa­te­isz­ko­wa­tych, nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Mo­ta­cil­li­dae|ref=tak.;

 (1.2) daw. przen. we­so­ła dziew­czy­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pliszki

drob­ny ptak śpie­wa­ją­cy z rzędu wró­blo­wa­tych, o smu­kłym ciele i dłu­gim ogon­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, licz­ba mnoga

 (1.1) daw. gra ha­zar­do­wa po­le­ga­ją­ca na rzu­ca­niu czte­rech brzo­zo­wych dre­wie­nek tak, by upa­da­ły jasną stro­ną na wierzch

 (1.2) daw. za­ba­wa chłop­ców, w któ­rej wy­ko­rzy­sty­wa­no trzy kijki

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp. oraz M., B. i W. lm. od: plisz­ka#plisz­ka


Plisz­ki – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie sied­lec­kim, w gmi­nie Pa­prot­nia. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sied­lec­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pliszkowate

ro­dzi­na owa­do­żer­nych pta­ków z rzędu wró­blo­wych; plisz­ki


Plisz­ko­wa­te (Mo­ta­cil­li­dae) – ro­dzi­na pta­ków z rzędu wró­blo­wych (Pas­se­ri­for­mes), obej­mu­ją­ca około 70 ga­tun­ków za­miesz­ku­ją­cych cały świat (oprócz An­tark­ty­dy). W Pol­sce stwier­dzo­no 14 ga­tun­ków, choć niek­tó­re tylko tu za­la­tu­ją.

Są to ptaki owa­do­żer­ne po­lu­ją­ce na ziemi. Wy­stę­pu­ją na ot­war­tych prze­strze­niach. Gnia­zdo wiją na ziemi, skła­da­ją w nim do 6 jaj.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pliszkowaty

o ce­chach plisz­ko­wa­tych (ro­dzi­na pta­ków)


Źródła:

SJP.pl

Plita

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bia­ły­stok. płyta ku­chen­na


Plita – dawna le­śni­czów­ka. Te­re­ny, na któ­rych była po­ło­żo­na leżą obec­nie na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie miń­skim, w re­jo­nie wi­lej­skim, w siel­so­wie­cie Krzy­we Sioło.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Plizga

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. ornit. plisz­ka


Źródła:

Wiktionary

Plizin

Pli­zin – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie opol­skim, w gmi­nie Po­nia­to­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do ów­czes­ne­go wo­je­wództ­wa lu­bel­skie­go.

Wieś sta­no­wi so­łect­wo w gmi­nie Po­nia­to­wa. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go z roku 2011 wieś li­czy­ła 236 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wikipedia

Pliński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plk

skró­to­wiec

 (1.1) = Pol­skie Linie Ko­le­jo­we

 (1.2) = Pol­ska Liga Ko­szy­ków­ki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Pln

mię­dzy­na­ro­do­we oz­na­cze­nie pol­skie­go zło­te­go


Źródła:

SJP.pl

Plo

[czy­taj: pe-el-O] skrót od: Pol­skie Linie Oce­a­nicz­ne


skró­to­wiec w funk­cji rze­czow­ni­ka ro­dza­ju ni­ja­kie­go

 (1.1) = żegl. Pol­skie Linie Oce­a­nicz­ne;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ploch

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Plociuch

po­tocz­nie: osoba ga­dat­li­wa, lu­bią­ca dużo mówić o byle czym; ple­ciu­ga, ple­ciuch, papla, ga­du­ła


Źródła:

SJP.pl

Plociucha

(r. żeń­ski) po­tocz­nie: ko­bie­ta ga­dat­li­wa, lu­bią­ca dużo mówić o byle czym; także o męż­czyź­nie z sil­niej­szym za­bar­wie­niem ek­spre­syw­nym; ple­ciu­cha, ple­ciu­ga, papla, ga­du­ła


Źródła:

SJP.pl

Plociuchowski

→ plo­ciuch


Patrz:plociuch

Źródła:

SJP.pl

Ploeszteński

przy­miot­nik od: Plo­esz­ti


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Plo­esz­ti, do­ty­czą­cy Plo­esz­ti


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ploeszti

mia­sto w Ru­mu­nii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w po­łud­nio­wej Ru­mu­nii;


Plo­esz­ti (rum. "Ploiești", do 1960 "Ploești") – mia­sto w po­łud­nio­wej Ru­mu­nii, oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny okrę­gu Pra­ho­va, na pół­noc­nym krań­cu Ni­zi­ny Wo­ło­skiej. W 2002 roku li­czy­ło 232,5 tys. miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plogging

[czy­taj: plo­ging] jog­ging w po­łą­cze­niu ze zbie­ra­niem śmie­ci


Źródła:

SJP.pl

Ploggingowy

→ plog­ging [czy­taj: plo­gin­go­wy]


Źródła:

SJP.pl

Ploidalność

ilość ma­te­ria­łu ge­ne­tycz­ne­go (DNA) w ją­drze ko­mór­ko­wym; plo­i­dia


Źródła:

SJP.pl

Ploidia

ilość ma­te­ria­łu ge­ne­tycz­ne­go (DNA) znaj­du­ją­ce­go się w ją­drze ko­mór­ko­wym; plo­i­dal­ność


Plo­i­dia [], plo­i­dal­ność – ilość ma­te­ria­łu ge­ne­tycz­ne­go (DNA) znaj­du­ją­ce­go się w ją­drze ko­mór­ko­wym, okre­śla­na w od­nie­sie­niu do licz­by chro­mo­so­mów.

Me­to­dy oz­na­cza­nia plo­i­dii opie­ra­ją się na po­mia­rach mor­fo­me­trycz­nych (cy­to­me­trii prze­pły­wo­wej bądź obra­zo­wej, czyli sta­tycz­nej), które z po­mo­cą wy­kre­sów (tzw.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plomba

1. sztucz­ne wy­peł­nie­nie ubyt­ku w zębie;
2. nowy bu­dy­nek do­bu­do­wa­ny w prze­strze­ni po­mię­dzy ist­nie­ją­cy­mi wcze­śniej bu­dyn­ka­mi;
3. za­bez­pie­cze­nie za­kła­da­ne na to­wa­rach, drzwiach itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) sto­mat. wy­peł­nie­nie den­ty­stycz­ne w zębie

 (1.2) techn. me­cha­nizm za­bez­pie­cza­ją­cy za­wie­ra­ją­cy znak wła­ści­cie­li lub na­daw­ców;

 (1.3) ar­chit. bu­dy­nek uzu­peł­nia­ją­cy lukę w za­bu­do­wie;

 (1.4) dendr. wy­peł­nie­nie ce­men­to­we w korze drze­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plombiera

ro­dzaj lodów z do­dat­kiem kan­dy­zo­wa­nych owo­ców; plom­bir


Źródła:

SJP.pl

Plombir

ro­dzaj lodów z do­dat­kiem kan­dy­zo­wa­nych owo­ców; plom­bie­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. ro­dzaj lodów mlecz­nych czę­sto z owo­ca­mi, pier­wot­nie wyt­wa­rza­nych z wa­ni­lii, śmie­ta­ny, jajek i cukru, we­dług re­cep­tu­ry sto­so­wa­nej w Związ­ku Ra­dziec­kim od 1937 roku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plombować

1. uzu­peł­niać plom­bą ubyt­ki w zę­bach;
2. za­kła­dać plom­by na to­wa­rach lub drzwiach w celu ich za­bez­pie­cze­nia;
3. wy­peł­niać masą ce­men­to­wą ubyt­ki w grun­cie lub pniach drzew


Źródła:

SJP.pl

Plombowiec

po­tocz­nie: nowy bu­dy­nek do­bu­do­wa­ny w prze­strze­ni po­mię­dzy ist­nie­ją­cy­mi wcze­śniej bu­dyn­ka­mi; plom­ba


Źródła:

SJP.pl

Plombowy

→ plom­ba


Patrz:plomba

Źródła:

SJP.pl

Plon

1. wynik upra­wy (owoce, ziar­no itp.); żniwo;
2. prze­no­śnie: efekt pracy, zysk, osią­gnię­cia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zysk z ro­ślin upraw­nych: zia­ren, wa­rzyw, owo­ców

 (1.2) przen. kon­sek­wen­cja, wynik, zysk, który jest wy­ni­kiem ja­kie­goś dzia­ła­nia

 (1.3) stpol. zdo­bycz


Plon – masa uży­tecz­nych or­ga­nów ro­śli­ny ze­bra­na z 1 ha (t·ha-1). Plon jest miarą wy­daj­no­ści ro­ślin upraw­nych. Okre­śla się go w t z 1 ha, np. plon psze­ni­cy 7,5 t·ha-1. Sto­so­wa­na daw­niej po­wszech­nie jed­nost­ka kwin­tal (q lub dt), czyli 0,1 t jest obec­nie uży­wa­na tylko w obro­cie to­wa­ro­wym pło­da­mi rol­ny­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ploniarka

mucha z ro­dzi­ny niez­mia­rek, jej larwy są groź­ny­mi szkod­ni­ka­mi owsa, żyta i psze­ni­cy


Plo­niar­ka ("Re­ith­ro­don­to­mys") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny no­wi­ków (Ne­o­to­mi­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny cho­mi­ko­wa­tych (Cri­ce­ti­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plonk

wy­krzy­knik

 (1.1) środ. zwrot, któ­rym kwi­tu­je się czy­jąś wy­po­wiedź, wyraz igno­ro­wa­nia in­ter­ne­to­we­go trol­la


Źródła:

Wiktionary

Plonotwórczy

taki, który przy­czy­nia się do zwięk­sze­nia plo­nów


Źródła:

SJP.pl

Plonować

owo­co­wać, przy­no­sić plony


Źródła:

SJP.pl

Plony

1. wynik upra­wy (owoce, ziar­no itp.); żniwo;
2. prze­no­śnie: efekt pracy, zysk, osią­gnię­cia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ploso

za­głę­bie­nie w dnie rzeki o spo­koj­nej wo­dzie, znaj­du­ją­ce się mię­dzy dwie­ma by­strzy­ca­mi


Ploso – za­głę­bie­nie w dnie rzeki mię­dzy dwoma by­strza­mi o znacz­nie spo­koj­niej­szej wo­dzie, w któ­rym prze­pływ jest la­mi­nar­ny, cza­sem prak­tycz­nie nie­za­u­wa­żal­ny. Ploso zwy­kle pow­sta­je na sku­tek eroz­ji u pod­nó­ża brze­gu pod­ci­na­ne­go przez me­an­der. Może też pow­stać przy przesz­ko­dzie, np. po­wa­lo­nym pniu drze­wa. W pro­fi­lu po­dłuż­nym dno jest wklę­słe. Górna część plosa, przez którą nie prze­cho­dzi nurt rzeki, to zatoń.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plot

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. lm. od: plota


Źródła:

Wiktionary

Plot.

skrót

 (1.1) = prze­ciw­lot­ni­czy


Źródła:

Wiktionary

Plota

zgru­bie­nie od: plot­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zgrub. zob. plot­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ploteczka

zdrob­nie­nie od: plot­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: plot­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ploter

ste­ro­wa­ne kom­pu­te­rem urzą­dze­nie do ry­so­wa­nia (np. spo­rzą­dza­nia wy­kre­sów) lub wy­ci­na­nia figur z folii; plot­ter


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. kom­pu­te­ro­we urzą­dze­nie pe­ry­fe­ryj­ne do pracy z du­ży­mi ar­ku­sza­mi;

 (1.2) nawig. urzą­dze­nie na­wi­gu­ją­ce


Plo­ter (ang. "plot­ter") – kom­pu­te­ro­we urzą­dze­nie pe­ry­fe­ryj­ne, słu­żą­ce do pracy z du­ży­mi pła­ski­mi po­wierzch­nia­mi, mo­gą­ce na­no­sić obra­zy, wy­ci­nać wzory, gra­we­ro­wać itp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ploterowy

→ plo­ter; plot­te­ro­wy


Źródła:

SJP.pl

Plotka

nie­spraw­dzo­na lub kłam­li­wa po­gło­ska, po­wo­du­ją­ca utra­tę do­bre­go wi­ze­run­ku osoby


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­gło­ska, czę­sto nie­praw­dzi­wa i szkod­li­wa dla czy­jejś re­pu­ta­cji; wia­do­mość pow­ta­rza­na z ust do ust, która traci swoje pier­wsze, praw­dzi­we zna­cze­nie;


Plot­ka – nie­spraw­dzo­na lub kłam­li­wa wia­do­mość, zwy­kle po­wo­du­ją­ca utra­tę do­bre­go wi­ze­run­ku osoby, któ­rej do­ty­czy. Po­wszech­nie uważa się, że plot­ka jest sy­no­ni­mem, która jest de­fi­nio­wa­na jako roz­po­wszech­nia­nie nie­pew­nych (nie­pot­wier­dzo­nych) in­for­ma­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plotkara

ko­bie­ta roz­po­wszech­nia­ją­ca plot­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zgrub. od plot­kar­ka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plotkareczka

zdrob­nie­nie od: plot­kar­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: plot­kar­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plotkarka

→ plot­karz


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta zaj­mu­ją­ca się plot­ka­mi, roz­sie­wa­ją­ca plot­ka­ot­ki


Patrz:plotkarz

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plotkarski

do­ty­czą­cy plot­ka­rza, plot­kar­stwa


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z plot­kar­stwo­ot­kar­stwem, do­ty­czą­cy plot­kar­stwo­ot­kar­stwa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plotkarsko

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób plot­kar­ski


Źródła:

Wiktionary

Plotkarstwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ro­bie­nie plot­ka­o­tek


Źródła:

Wiktionary

Plotkarz

osoba roz­sie­wa­ją­ca plot­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba zaj­mu­ją­ca się plot­ka­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plotki

po­tocz­nie:
1. ro­bie­nie, roz­po­wszech­nia­nie plo­tek;
2. spot­ka­nie ja­kichś osób, na któ­rym opo­wia­da się plot­ki


Źródła:

SJP.pl

Plotkowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy odot­ko­wać.


Źródła:

Wiktionary

Plotkować

cza­sow­nik

 (1.1) opo­wia­dać, roz­no­sić plot­ka­ot­ki


Źródła:

Wiktionary

Plotozaur

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. pa­le­ont. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Plo­to­sa­u­rus|Camp., ro­dzaj dłu­gie­go mo­za­za­u­ra mor­skich stref przy­brzeż­nych okre­su póź­nej kredy;


Plo­to­za­ur ("Plo­to­sa­u­rus") – ro­dzaj wy­mar­łych mor­skich ja­szczu­rek z ro­dzi­ny mo­za­za­u­rów (Mo­sa­sa­u­ri­dae); jego nazwa zna­czy „pły­wa­ją­cy ja­szczur”.

"Plo­to­sa­u­rus" był jed­nym z naj­bar­dziej za­a­wan­so­wa­nych ewo­lu­cyj­nie mo­za­za­u­rów. Otrzy­mał swą nazwę ze wzglę­du na da­le­ko idące adap­ta­cje do wod­ne­go trybu życia – wie­lo­ma aspek­ta­mi bu­do­wy ciała przy­po­mi­nał ich­tio­za­u­ry; miał smu­kłą i wy­dłu­żo­ną czasz­kę z du­ży­mi oczo­do­ła­mi, płet­wy przy­po­mi­na­ją­ce płet­wy ich­tio­za­u­rów (ze zwięk­szo­ną licz­bą pa­licz­ków), ogon z po­więk­szo­ny­mi i bocz­nie spła­szczo­ny­mi wy­rost­ka­mi kol­czy­sty­mi krę­gów.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Plotter

[czy­taj: plo­ter] ste­ro­wa­ne kom­pu­te­rem urzą­dze­nie do ry­so­wa­nia (np. spo­rzą­dza­nia wy­kre­sów) lub wy­ci­na­nia figur z folii; plo­ter


Źródła:

SJP.pl

Plotterowy

→ plot­ter; plo­te­ro­wy


Źródła:

SJP.pl

Plotyn

Plo­tyn (gr. Πλωτῖνος "Plo­ti­nos"; ur. 204/205 praw­do­po­dob­nie w Ly­ko­po­lis w Egip­cie, zm. 270 w Kam­pa­nii) – fi­lo­zof sta­ro­żyt­ny, twór­ca sy­ste­mu fi­lo­zo­ficz­ne­go zwa­ne­go ne­o­pla­to­niz­mem.


Źródła:

Wikipedia

Plotynistyczny

→ plo­ty­nizm


Patrz:plotynizm

Źródła:

SJP.pl

Plozja

nagłe ot­war­cie drogi dla po­wie­trza przez na­rzą­dy mowy pod ci­śnie­niem po­wie­trza wy­pły­wa­ją­ce­go z płuc


Ploz­ja – nagłe ot­war­cie drogi dla po­wie­trza przez na­rzą­dy mowy pod ci­śnie­niem po­wie­trza wy­pły­wa­ją­ce­go z płuc. Ploz­ja jest ko­niecz­nym ele­men­tem ar­ty­ku­la­cji spół­gło­sek zwar­tych. Zaz­wy­czaj ploz­ja na­stę­pu­je w miej­scu ar­ty­ku­la­cji danej gło­ski, ale moż­li­wa jest też ploz­ja no­so­wa (ot­war­cie drogi do jamy no­so­wej, jak w wy­gło­sie an­giel­skie­go "but­ton") lub ploz­ja bocz­na (ot­war­cie drogi po bo­kach ję­zy­ka, jak w an­giel­skim "sett­ler").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plożenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy odo­żyć.


Źródła:

Wiktionary

Plożyć

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. słu­żyć, przy­no­sić ulgę


Źródła:

Wiktionary

Plucha

długo utrzy­mu­ją­ca się de­szczo­wa po­go­da, cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się uciąż­li­wy­mi opa­da­mi, chło­dem i wia­trem; słota, sza­ru­ga


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­go­da dżdży­sta, de­szczo­wa, nie­przy­jem­na od wil­go­ci


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plucice

Plu­ci­ce – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie piotr­kow­skim, w gmi­nie Gorz­ko­wi­ce.

W la­tach 1954-1957 wieś była sie­dzi­bą gro­ma­dy Plu­ci­ce, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Gorz­ko­wi­ce. W la­tach 1975–1998 wieś ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa piotr­kow­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Plucie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy oduć.


Źródła:

Wiktionary

Pluciński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pluder

po­gard­li­wie o Niem­cu; Szkop, pru­sak, fryc, hel­mut, szwab (Szwab)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) po­gard. Nie­miec


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pluderki

prze­sta­rza­łe zdrob­nie­nie od: plu­dry


Źródła:

SJP.pl

Pludry

daw­niej: krót­kie sze­ro­kie spod­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) odzież. kraw. dawne bu­fia­ste spod­nie do kolan

 (1.2) daw. spod­nie się­ga­ją­ce kolan

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=mę­sko­o­so­bo­wy.

 (2.1) depr. M. i W. lm. od: plu­der


Plu­dry (do­dat­ko­wa nazwa w j. niem. Plu­der) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie ole­skim, w gmi­nie Do­bro­dzień.

Miej­sco­wość jest po­ło­żo­na przy linii ko­le­jo­wej Opole – Czę­sto­cho­wa, na któ­rej znaj­du­je się sta­cja ko­le­jo­wa Plu­dry. Ko­mu­ni­ka­cja au­to­bu­so­wa na tra­sach Do­bro­dzień – Lu­bli­niec, Strzel­ce Opol­skie – Oles­no, Kę­dzie­rzyn-Koźle – Lu­bli­niec. Szko­ła pod­sta­wo­wa im. Marii Ko­nop­nic­kiej, urząd pocz­to­wy i ko­ściół św. An­to­nie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plug

plug zmien­ny, plug ru­do­no­gi - ga­tun­ki chrzą­szczy z ro­dzi­ny poś­więt­ni­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Plug-In

[czy­taj: plag in] w in­for­ma­ty­ce: do­da­tek roz­sze­rza­ją­cy funk­cjo­nal­ność apli­ka­cji; wtycz­ka, plu­gin


Źródła:

SJP.pl

Plugastwo

pa­skudzt­wo, okrop­nosć


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) coś odra­ża­ją­ce­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plugawice

Plu­ga­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ostrze­szow­skim, w gmi­nie Do­ru­chów.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ka­li­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Plugawiec

czło­wiek nie­mo­ral­ny, wy­wo­łu­ją­cy obrzy­dze­nie swoim za­cho­wa­niem


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) obraź. czło­wiek plu­ga­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plugawiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ków: plu­ga­wo, plu­ga­wie


Źródła:

SJP.pl

Plugawić

splu­ga­wiać;
1. okry­wać hańbą, znie­wa­żać, po­zba­wiać god­no­ści nie­przyz­wo­i­ty­mi, nie­mo­ral­ny­mi i bu­dzą­cy­mi wstręt dzia­ła­nia­mi;
2. bez­cze­ścić, pro­fa­no­wać;
3. za­nie­czy­szczać coś, po­wo­du­jąc, że wy­wo­łu­je to obrzy­dze­nie; czy­nić plu­ga­wym


Źródła:

SJP.pl

Plugawość

→ plu­ga­wy


Patrz:plugawy

Źródła:

SJP.pl

Plugawszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: plu­ga­wy


Źródła:

SJP.pl

Plugawy

obrzyd­li­wy, bu­dzą­cy odra­zę


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) bu­dzą­cy głę­bo­ki wstręt


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plugin

[czy­taj: pla­gin] w in­for­ma­ty­ce: do­da­tek roz­sze­rza­ją­cy funk­cjo­nal­ność apli­ka­cji; wtycz­ka, plug-in


Źródła:

SJP.pl

Plujka

1. mucha, któ­rej roz­wi­ja­ją­ce się w fe­ka­liach lub roz­kła­da­ją­cym się mię­sie larwy (białe ro­ba­ki), służą w węd­kar­stwie jako przy­nę­ta bądź za­nę­ta;
2. gwa­ro­wo: filtr od pa­pie­ro­sa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Cal­lip­ho­ra|ref=tak., ciem­no­gra­na­to­wa, po­ły­sku­ją­ca mucha skła­da­ją­ca jaja w mię­sie

 (1.2) pot. kawa lub her­ba­ta z fu­sa­mi, w odróż­nie­niu od roz­pu­szczal­nej lub z ek­spre­su

 (1.3) środ. in­form. dru­kar­ka atra­men­to­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plujkowate

ro­dzi­na li­czą­ca około 1500 ga­tun­ków owa­dów z rzędu mu­chó­wek, za­bar­wio­nych zie­lo­no lub nie­bie­sko, z me­ta­licz­nym po­ły­skiem, któ­rych larwy roz­wi­ja­ją się w fe­ka­liach lub roz­kła­da­ją­cym się mię­sie


Pluj­ko­wa­te, pluj­ki (Cal­lip­ho­ri­dae) – ro­dzi­na mu­chó­wek z po­drzę­du krót­ko­czuł­kich i na­dro­dzi­ny Oe­stro­i­dea. Obej­mu­je około 1450 opi­sa­nych ga­tun­ków. Do­ro­słe są po­kry­te licz­ny­mi szcze­cin­ka­mi i – przy­najm­niej na od­wło­ku – me­ta­licz­nie ubar­wio­ne. Lar­wa­mi są czer­wie o ciele zwę­żo­nym ku przo­do­wi i ścię­tym z tyłu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plujkowaty

o ce­chach pluj­ko­wa­tych (ro­dzi­na owa­dów)


Źródła:

SJP.pl

Plum

słowo ma­ją­ce od­da­wać dźwięk pow­sta­ją­cy w mo­men­cie wpad­nię­cia cze­goś do wody; plums, plusk


wy­krzy­knik

 (1.1) dźwięk. wyraz na­śla­du­ją­cy plusk cze­goś wpa­da­ją­ce­go do wody


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plumaż

ozdo­ba z piór przy mę­skim ka­pe­lu­szu


Źródła:

SJP.pl

Plumbago

afry­kań­skie pną­cze z ro­dzi­ny ołow­ni­co­wa­tych; ołow­nik


Źródła:

SJP.pl

Plumbogummit

mi­ne­rał kry­sta­li­zu­ją­cy w sy­ste­mie try­go­nal­nym, uwod­nio­ny fos­fo­ran oło­wiu i glinu


Źródła:

SJP.pl

Plumbojarosyt

zło­to­bru­nat­ny mi­ne­rał, siar­czan że­la­za i oło­wiu, od­kry­ty w 1902 roku; kry­sta­li­zu­je w ukła­dzie try­go­nal­nym


Źródła:

SJP.pl

Plumbokalcyt

mi­ne­rał za­wie­ra­ją­cy mi­kro­sko­po­we do­miesz­ki ce­ru­sy­tu, sto­so­wa­ny jako krysz­tał w przy­rzą­dach op­tycz­nych, do pro­duk­cji ce­men­tu, w bu­dow­nict­wie, me­ta­lur­gii i zdob­nict­wie


Źródła:

SJP.pl

Plumbum

ła­ciń­ska nazwa oło­wiu (pier­wiast­ka che­micz­ne­go)


Źródła:

SJP.pl

Plumeria

środ­ko­wo­a­me­ry­kań­ska ro­śli­na z ro­dzi­ny to­i­no­wa­tych


Plu­me­ria ("Plu­me­ria" Tourn. ex L.), znana także jako Kwiat Lei – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny to­i­no­wa­tych. Na­le­ży tu 7-8 ga­tun­ków po­cho­dzą­cych z Ame­ry­ki Środ­ko­wej. Nazwę na­da­no dla upa­mięt­nie­nia fran­cu­skie­go bo­ta­ni­ka Char­le­sa Plu­mie­ra.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plumkać

po­tocz­nie:
1. wy­da­wać dźwięk pow­sta­ją­cy w mo­men­cie wpad­nię­cia cze­goś do wody; plu­skać;
2. grać na in­stru­men­cie kla­wi­szo­wym;
3. w gwa­rze ucz­niow­skiej:
a) pod­ska­ki­wać, py­sko­wać;
b) rzad­ko: od­po­wia­dać na lek­cji;
4. plum­kać się - kąpać się, chla­pać się w wo­dzie; plu­skać się


Źródła:

SJP.pl

Plumknąć

po­tocz­nie: za­grać (zaz­wy­czaj nied­ba­le, nie­u­dol­nie) na ja­kimś in­stru­men­cie mu­zycz­nym; brzdę­knąć, brzę­knąć, brzą­knąć, brzdą­knąć


Źródła:

SJP.pl

Plums

słowo ma­ją­ce od­da­wać dźwięk pow­sta­ją­cy w mo­men­cie wpad­nię­cia cze­goś do wody; plum


Źródła:

SJP.pl

Plunąć

1. wy­rzu­cić z ust (naj­czę­ściej ślinę);
2. prze­no­śne: strze­lić (np. z ar­ma­ty)


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. pluć)

 (1.1) wy­rzu­cić z ust ślinę bądź coś, co się tam znaj­du­je

 (1.2) zlek­ce­wa­żyć albo po­gar­dzić

 (1.3) wy­rzu­cić z sie­bie grad lub stru­mień cze­goś (np. ognia)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plur.

skrót od: plu­ra­lis (w ję­zy­koz­naw­stwie: licz­ba mnoga); pl.


Źródła:

SJP.pl

Pluralis

w ję­zy­koz­naw­stwie: licz­ba mnoga


Źródła:

SJP.pl

Pluralista

→ plu­ra­lizm


Patrz:pluralizm

Źródła:

SJP.pl

Pluralistka

→ plu­ra­li­sta


Patrz:pluralista

Źródła:

SJP.pl

Pluralistyczność

1. cecha cze­goś cha­rak­te­ry­zu­ją­ce­go wspó­łist­nie­nie wielu opi­nii i norm;
2. gwa­ran­to­wa­nie róż­nym gru­pom spo­łecz­nym i po­li­tycz­nym prawa wy­ra­ża­nia swych po­glą­dów i uczest­nict­wa w życiu pań­stwa


Źródła:

SJP.pl

Pluralistyczny

→ plu­ra­lizm


Patrz:pluralizm

Źródła:

SJP.pl

Pluralizm

1. wie­lość, róż­no­rod­ność;
2. de­mo­kra­tycz­na za­sa­da ustro­jo­wa gwa­ran­tu­ją­ca róż­nym gru­pom spo­łecz­nym i po­li­tycz­nym prawo wy­ra­ża­nia swych po­glą­dów i uczest­nict­wo w życiu pań­stwa;
3. w fi­lo­zo­fii: te­o­ria, w myśl któ­rej rze­czy­wi­stość skła­da się z róż­no­ra­kich bytów, nie­spro­wa­dzal­nych do jed­nej re­al­no­ści


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pluralizować

1. wpro­wa­dzać plu­ra­lizm w życiu spo­łecz­nym;
2. plu­ra­li­zo­wać się - sta­wać się plu­ra­li­stycz­nym


Źródła:

SJP.pl

Pluralność

→ plu­ral­ny


Patrz:pluralny

Źródła:

SJP.pl

Pluralny

wie­lo­krot­ny


Źródła:

SJP.pl

Plus

1. znak ma­te­ma­tycz­ny w po­sta­ci krzy­ży­ka (+), wy­stę­pu­ją­cy jako:
a) znak do­da­wa­nia;
b) oz­na­cze­nie war­to­ści do­dat­niej licz­by;
2. krzy­żyk (+) przy oce­nie szkol­nej pod­wyż­sza­ją­cy jej war­tość


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mat. znak w po­sta­ci krzy­ży­ka oz­na­cza­ją­cy do­da­wa­nie lub war­tość po­wy­żej zera

 (1.2) znak przy oce­nie szkol­nej pod­wyż­sza­ją­cy ją

 (1.3) do­dat­nia cecha cze­goś

przy­miot­nik

 (2.1) do­dat­ni

 (2.2) po oce­nie: pod­wyż­sze­nie oceny

spój­nik

 (3.1) a oprócz tego, po­nad­to

 (3.2) mat. dodać (spój­nik łą­czą­cy skład­ni­ki przy do­da­wa­niu)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plusenergetyczny

przy­miot­nik

 (1.1) o bu­dyn­ku: taki, który pro­du­ku­je ener­gię w ca­ło­ści wy­star­cza­ją­cą na po­kry­cie włas­ne­go zu­ży­cia, włącz­nie z ogrze­wa­niem, nie po­trze­bu­jąc jej do­staw z zew­nątrz, a do tego wyt­wa­rza nad­wyż­kę ener­gii, którą może prze­ka­zać do sieci, co od­by­wa się wsku­tek za­sto­so­wa­nia gru­be­go ocie­ple­nia, sy­ste­mu odzy­ski­wa­nia cie­pła i wy­ko­rzy­sta­nia od­na­wial­nych źró­deł ener­gii, m.in. ba­te­rii sło­necz­nych i wia­tra­ków

 (1.2) o roz­wo­ju go­spo­dar­czym i go­spo­dar­ce: na­stę­pu­ją­cy / roz­wi­ja­ją­cy się przy jed­no­czes­nym spad­ku zu­ży­cia ener­gii, co od­by­wa się wsku­tek sto­so­wa­nia coraz wy­daj­niej­szych tech­no­lo­gii, wy­ma­ga­ją­cych mniej ener­gii oraz dzię­ki jej oszczę­dza­niu


Źródła:

Wiktionary

Plusik

zdrob­nie­nie od: plus


Źródła:

SJP.pl

Plusk

1. dźwięk pow­sta­ją­cy przy ude­rze­niu cze­goś o ciecz lub cie­czy o coś; plu­skot;
2. plu­ska­nie się;
3. po­tocz­nie: ogon bobra


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) od­głos wy­da­wa­ny przy zde­rze­niu wody lub innej płyn­nej sub­stan­cji (np. błota) i twar­de­go przed­mio­tu

 (1.2) łow. ogon bobra

 (1.3) płet­wa ogo­no­wa u ryb

wy­krzy­knik

 (2.1) wy­krzy­knik na­śla­du­ją­cy plusk (1.1)

wy­krzy­knik w uży­ciu cza­sow­ni­ko­wym

 (3.1) plus­nąć, zro­bić plusk (1.1)


Plusk (ang. "Splash") – ame­ry­kań­ska ko­me­dia ro­man­tycz­na z 1984 roku w re­ży­se­rii Rona Ho­war­da.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pluskanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rozch­la­py­wa­nie wody pod­czas ką­pa­nia się w płyt­kiej wo­dzie


Źródła:

Wiktionary

Pluskać

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. plus­nąć)

 (1.1) o cie­czy: chla­pać, wy­da­jąc od­głos

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny plu­skać się (dk. brak)

 (2.1) kąpać się w płyt­kiej wo­dzie, rozch­la­pu­jąc ją


Źródła:

Wiktionary

Pluskiewka

mały me­ta­lo­wy przed­mio­cik z okrą­głą, pła­ską głów­ką i szpi­kul­cem, uży­wa­ny do przy­pi­na­nia cze­goś do tek­tu­ry, drew­na itp; pi­ne­ska; pi­nez­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. plusk­wa

 (1.2) daw. współcz. gw-pl|Kra­ków. pi­nez­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plusknia

Plus­knia ("Do­ly­co­ris") – ro­dzaj plusk­wia­ków z ro­dzi­ny tar­czów­ko­wa­tych.

Plusk­wia­ki te mają głowę oraz przód przed­ple­cza i tarcz­ki jasno owło­sio­ne. Czuł­ki z czar­ną obrącz­ką na dru­gim czło­nie. Kształt ich ciała jest bar­dziej wy­dłu­żo­ny niż u an­te­mi­nii.


Źródła:

Wikipedia

Pluskocin

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Pluskolcowate

ro­dzi­na owa­dów z po­drzę­du plusk­wia­ków róż­nos­krzy­dłych


Plu­skol­co­wa­te (No­to­nec­ti­dae) – ro­dzi­na owa­dów z po­drzę­du plusk­wia­ków róż­nos­krzy­dłych. Są to dra­pież­ne plusk­wia­ki wodne. Ro­dzi­na No­to­nec­ti­dae liczy około 340 ga­tun­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pluskolcowaty

o ce­chach plu­skol­co­wa­tych (ro­dzi­na owa­dów)


Źródła:

SJP.pl

Pluskolec

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) ent. plusk­wiak wodny pły­wa­ją­cy na grzbie­cie;


Źródła:

Wiktionary

Pluskot

dźwięk pow­sta­ją­cy przy ude­rze­niu cze­goś o ciecz lub cie­czy o coś; plusk


Źródła:

SJP.pl

Pluskota

naz­wi­sko


Plu­sko­ta – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie wa­łec­kim, w gmi­nie Wałcz, nad rzeką Pi­ław­ką. Miej­sco­wość wcho­dzi w skład so­łect­wa Kłę­bo­wiec.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pluskwa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ent. mały, ży­wią­cy się krwią, ży­ją­cy w po­mie­szcze­niach owad z ga­tun­ku plusk­wa do­mo­wa, nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Cimex lec­tu­la­rius|ref=tak.;

 (1.2) pot. małe urzą­dze­nie słu­żą­ce do pod­słu­chu;

 (1.3) pot. in­form. błąd unie­moż­li­wia­ją­cy po­praw­ne dzia­ła­nie pro­gra­mu

 (1.4) daw. ornit. plisz­ka


Źródła:

Wiktionary

Pluskwiak

us­krzyd­lo­ny owad po­sia­da­ją­cy na­rząd gę­bo­wy typu kłu­ją­co-ssą­ce­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ent. us­krzyd­lo­ny owad bę­dą­cy pa­so­ży­tem ro­ślin i zwie­rząt, wy­stę­pu­ją­cy na całym świe­cie w wielu, zróż­ni­co­wa­nych mor­fo­lo­gicz­nie ga­tun­kach;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pluskwiaki

us­krzyd­lo­ny owad po­sia­da­ją­cy na­rząd gę­bo­wy typu kłu­ją­co-ssą­ce­go


Plusk­wia­ki (He­mip­te­ra) – rząd owa­dów z in­fra­gro­ma­dy no­wos­krzy­dłych. Obej­mu­je ponad 100 ty­się­cy opi­sa­nych ga­tun­ków, a ich fak­tycz­ną współ­czes­ną róż­no­rod­ność sza­cu­je się na ponad 600 ty­się­cy ga­tun­ków. Jest pią­tym rzę­dem owa­dów pod wzglę­dem opi­sa­nych ga­tun­ków i naj­licz­niej­szym pod wzglę­dem wy­róż­nia­nych ro­dzin. W za­pi­sie ko­pal­nym znany jest od póź­ne­go kar­bo­nu, a licz­ba opi­sa­nych ga­tun­ków ko­pal­nych prze­kro­czy­ła w 2024 roku 3350.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pluskwiakowiec

chwa­tosz plusk­wia­ko­wiec - błon­ków­ka z ro­dzi­ny grze­ba­czo­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Pluskwica

plusk­wi­ca eu­ro­pej­ska - ga­tu­nek ro­śli­ny z ro­dzi­ny ja­skro­wa­tych


Plusk­wi­ca ("Ci­mi­ci­fu­ga") – ro­dzaj ro­ślin wy­róż­nia­ny do 1998 roku w obrę­bie ro­dzi­ny ja­skro­wa­tych z ga­tun­kiem ty­po­wym plusk­wi­cą eu­ro­pej­ską ("Ci­mi­ci­fu­ga fo­e­ti­da" L., obec­nie "Ac­ta­ea eu­ro­pa­ea" (Schipcz.) J.Comp­ton). W wy­ni­ku badań nad ge­no­mem ją­dro­wym i pla­sty­do­wym oraz nad ce­cha­mi mor­fo­lo­gicz­ny­mi ro­dzaj ten wraz z "So­u­liea" włą­czo­ny zo­stał do ro­dza­ju czer­niec ("Ac­ta­ea").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pluskwowaty

ży­ryt­wa plusk­wo­wa­ta - ga­tu­nek plusk­wia­ka z ro­dzi­ny ży­ryt­wo­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Plusować

śro­do­wi­sko­wo: oz­na­czać jakąś treść in­ter­ne­to­wą w celu po­ka­za­nia, że przy­pa­dła nam do gustu lub że się z nią zga­dza­my; dawać plusa


Źródła:

SJP.pl

Plusowy

więk­szy od zera; do­dat­ni


przy­miot­nik

 (1.1) więk­szy od zera; bę­dą­cy na plu­sie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plusquamperfectum

[czy­taj: plusk­fam­per­fek­tum] w gra­ma­ty­ce: czas za­przesz­ły; w ję­zy­ku pol­skim w for­mie szcząt­ko­wej, np. zro­bi­łem byłem


Źródła:

SJP.pl

Plusz

ro­dzaj pu­szy­stej tka­ni­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) włók. ro­dzaj mięk­kiej, pu­szy­stej tka­ni­ny z okry­wą włó­kien­ną;


Plusz (z fr. "pe­lu­che") – ro­dzaj mięk­kiej tka­ni­ny z okry­wą ru­no­wą. Inne okre­śle­nia uży­wa­ne za­mien­nie to okry­wa wło­so­wa lub okry­wa włó­kien­na. Jest kilka tech­nik uzy­ski­wa­nia okry­wy włó­kien­nej:

Wszyst­kie plu­sze, nie­za­leż­nie od tech­ni­ki wy­ko­na­nia, w celu wy­rów­na­nia ut­wo­rzo­nej okry­wy są w pro­ce­sie wy­koń­cze­nia pod­da­wa­ne strzy­że­niu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pluszaczek

zdrob­nie­nie od: plu­szak


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od plu­szak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pluszak

po­tocz­nie: za­baw­ka plu­szo­wa, zwy­kle w po­sta­ci ja­kie­goś zwie­rząt­ka, np. psa, kota itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mięk­ka, pu­cha­ta, zwy­kle zo­o­mor­ficz­na, za­baw­ka dzie­cię­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pluszakowy

→ plu­szak


Patrz:pluszak

Źródła:

SJP.pl

Pluszcz

ptak z ro­dzi­ny o tej samej naz­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Cinc­lus|Bork­ha­u­sen|ref=tak., ro­dzaj ptaka z ro­dzi­ny plu­szcze­u­szczy, spo­ty­ka­ny w oko­li­cach wart­kich stru­mie­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pluszcze

ptak z ro­dzi­ny o tej samej naz­wie


Plu­szcze (Cinc­li­dae) – mo­no­ty­po­wa ro­dzi­na pta­ków z rzędu wró­blo­wych (Pas­se­ri­for­mes).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pluszne

je­zio­ro na Po­je­zie­rzu Olsz­tyń­skim


Źródła:

SJP.pl

Pluszogłowy

mo­dro­wron­ka plu­szo­gło­wa - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny kru­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Pluszowość

→ plu­szo­wy


Patrz:pluszowy

Źródła:

SJP.pl

Pluszowy

przy­miot­nik

 (1.1) wy­ko­na­ny z plu­szu


Źródła:

Wiktionary

Pluszówka

plu­szów­ka agat­ka - ga­tu­nek ćmy


Źródła:

SJP.pl

Plut.

skrót od: plu­to­no­wy (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


skrót

 (1.1) = wojsk. plu­to­no­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pluta

plu­cha; brzyd­ka, dżdży­sta po­go­da, słota, sza­ru­ga


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest., dziś reg. słota, brzyd­ka, dżdży­sta po­go­da; dłu­gotr­wa­ły deszcz (czę­sto w od­nie­sie­niu do je­sie­ni lub zimy)

 (1.2) reg. rzad. ka­łu­ża, błoto, ba­jo­ro

 (1.3) stpol. płet­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plutarch

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. fi­lo­zof grec­ki;

 (1.2) imię|pol­ski|m.;


Plu­tarch z Che­ro­nei ( Πλούταρχος ὁ Χαιρωνεύς, "Plu­tar­chos ho Cha­i­ro­ne­us"; ur. ok. 50 n.e., zm. ok. 125 n.e.) – jeden z naj­więk­szych pi­sa­rzy sta­ro­żyt­nej Gre­cji, bio­graf, fi­lo­zof-mo­ra­li­sta oraz ora­tor.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Plutecki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plutki

Plut­ki (niem. "Plut­ken") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie olsz­tyń­skim, w gmi­nie Dy­wi­ty. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa olsz­tyń­skie­go.

Mała wieś war­miń­ska. Obec­nie za­sied­lo­ne są tu tylko trzy go­spo­dar­stwa.


Źródła:

Wikipedia

Pluto

plu­cha; brzyd­ka, dżdży­sta po­go­da, słota, sza­ru­ga


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plutokracja

1. forma rzą­dów, w któ­rej wła­dzę spra­wu­je grupa ludzi naj­bo­gat­szych; chry­zo­kra­cja;
2. war­stwa spo­łecz­na zło­żo­na z ludzi naj­bo­gat­szych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) polit. forma rzą­dów, w któ­rej wła­dzę spra­wu­ją naj­bo­gat­si

 (1.2) książk. war­stwa naj­bo­gat­szych ludzi wpły­wa­ją­cych na rząd pań­stwa


Plu­to­kra­cja (gr. πλουτοκρατία "plu­to­kra­tia" „rządy bo­ga­tych”, od wy­ra­zów πλοῦτος "plu­tos" „bo­gact­wo” + κρατέω "kra­teo" „rzą­dzę”) – sy­stem spra­wo­wa­nia rzą­dów, w któ­rym pod­sta­wo­wą za­sa­dą wła­dzy jest bo­gact­wo.

Nazwa plu­to­kra­cja jest uży­wa­na w dwóch zna­cze­niach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plutokrata

osoba na­le­żą­ca do war­stwy spo­łecz­nej zło­żo­nej z ludzi naj­bo­gat­szych


Źródła:

SJP.pl

Plutokratka

→ plu­to­kra­ta


Patrz:plutokrata

Źródła:

SJP.pl

Plutokratyczny

przy­miot­nik od: plu­to­kra­cja


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy plu­to­kra­cja­u­to­kra­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pluton

1. pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Pu
2. po­dod­dział woj­sko­wy skła­da­ją­cy się zwy­kle z kil­ku­dzie­się­ciu ludzi


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Pu i licz­bie ato­mo­wej 94;

 (1.2) wojsk. po­dod­dział zło­żo­ny z kil­ku­na­stu żoł­nie­rzy (kilka dru­żyn lub po­ja­zdów)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plutonik

zdrob­nie­nie od: plu­ton


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od plu­ton

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) ezot. astrol. osoba, w któ­rej oso­bo­wo­ści do­mi­nu­je pla­ne­ta Plu­ton


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plutonista

ge­o­log, zwo­len­nik plu­to­niz­mu (daw­nej, prze­ciw­nej nep­tu­niz­mo­wi te­o­rii przy­pi­su­ją­cej mag­mie de­cy­du­ją­cy wpływ na zja­wi­ska ge­o­lo­gicz­ne i pow­sta­wa­nie skał)


Źródła:

SJP.pl

Plutonit

skała głę­bi­no­wa


Źródła:

SJP.pl

Plutonizm

1. pro­ce­sy za­cho­dzą­ce w głęb­szych war­stwach sko­ru­py ziem­skiej
2. dawna te­o­ria przy­pi­su­ją­ca mag­mie de­cy­du­ją­cy wpływ na zja­wi­ska ge­o­lo­gicz­ne i pow­sta­wa­nie skał


Plu­to­nizm (od rzym­skie­go boga po­dzie­mia, Plu­to­na) – ogół pro­ce­sów ge­o­lo­gicz­nych po­le­ga­ją­cych na po­dziem­nym two­rze­niu, prze­mie­szcza­niu się magmy, jej za­sty­ga­niu w obrę­bie dol­nej sko­ru­py ziem­skiej i gór­ne­go pła­szcza (tzw. in­truz­je) oraz two­rze­niu się z niej skał plu­to­nicz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plutonowy

przy­miot­nik od: plu­ton


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) wojsk. sto­pień po­do­fi­cer­ski mię­dzy star­szym ka­pra­lem a sier­żan­tem;

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) wojsk. zwią­za­ny z plu­to­nem (od­dzia­łem), do­ty­czą­cy tego plu­to­nu

 (2.2) chem. zwią­za­ny z pier­wiast­kiem plu­to­nem, do­ty­czą­cy tego plu­to­nu


Plu­to­no­wy (plut.) – sto­pień po­do­fi­cer­ski. Niż­szym stop­niem jest star­szy ka­pral, a wyż­szym sier­żant.

W Woj­sku Pol­skim wpro­wa­dzo­ny w 1919 roku. Obec­nie w Woj­skach Lą­do­wych po­do­fi­cer w stop­niu plu­to­no­we­go pełni służ­bę na sta­no­wi­skach szcze­bla do­wód­cy dru­ży­ny, w spe­cja­li­stycz­nych ro­dza­jach wojsk (np. w woj­skach łącz­no­ści do­wód­cy ra­dio­sta­cji lub apa­ra­tow­ni, a w po­dod­dzia­łach re­mon­to­wych – do­wód­ców ob­sług).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plutos

mit. gr. pier­wot­nie bóg za­pa­sów ziar­na, póź­niej bóg bo­gact­wa, wy­o­bra­ża­ny jako chło­piec z ro­giem ob­fi­to­ści


Plu­tos (gr. Πλοῦτος Ploûtos, łac. Plu­tus – bo­gact­wo) – w mi­to­lo­gii grec­kiej bó­stwo i per­so­ni­fi­ka­cja bo­gact­wa.

Uwa­ża­ny za syna De­me­ter i Jaz­jo­na. Uka­zy­wa­ny jako dziec­ko lub mło­dzie­niec z ro­giem ob­fi­to­ści obok swej matki De­me­ter, w rzeź­bie czę­sto przed­sta­wia­ny jako nie­mow­lę u boku bo­gi­ni po­ko­ju Ej­re­ne lub bo­gi­ni szczę­śli­we­go przy­pad­ku Tyche. Zo­stał ośle­pio­ny przez Zeusa za zbyt hojne ro­zda­wa­nie swych darów wszyst­kim lu­dziom bez wy­jąt­ku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plutowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Pluviôse

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) nazwa pią­te­go mie­sią­ca we fran­cu­skim ka­len­da­rzu re­wo­lu­cyj­nym;


Pluviôse (z łac. "plu­vio­sus" = 'de­szczo­wy') – piąty mie­siąc we fran­cu­skim ka­len­da­rzu re­wo­lu­cyj­nym, drugi mie­siąc zimy. Trwał od 20 stycz­nia do 18 lu­te­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Pluwial

szata li­tur­gicz­na uży­wa­na pod­czas pro­ce­sji, przy po­grze­bach itp.; kapa


Źródła:

SJP.pl

Pluwialny

okres plu­wial­ny - okres wzmo­żo­nych opa­dów at­mos­fe­rycz­nych w hi­sto­rii Ziemi


Źródła:

SJP.pl

Pluwiał

1. w Ko­ście­le ka­to­lic­kim: kapa wkła­da­na przez księ­dza pod­czas niek­tó­rych ce­re­mo­nii ko­ściel­nych;
2. okres wil­got­ny dla ob­sza­rów o ma­łych sze­ro­ko­ściach ge­o­gra­ficz­nych


Plu­wiał – okres ze zwięk­szo­ną ilo­ścią opa­dów at­mos­fe­rycz­nych, wy­stę­pu­ją­cy w ni­skich sze­ro­ko­ściach ge­o­gra­ficz­nych.

Zwy­kle ko­re­lu­je się ze zlo­do­wa­ce­niem w umiar­ko­wa­nej stre­fie kli­ma­tycz­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pluwiograf

de­szczo­mierz mie­rzą­cy ilość, czas trwa­nia oraz na­tę­że­nie opa­dów; om­bro­graf


Plu­wio­graf – urzą­dze­nie do au­to­ma­tycz­ne­go cią­głe­go po­mia­ru opa­dów, re­je­stru­ją­ce ich ilość, czas trwa­nia i na­tę­że­nie. Wy­róż­nia się plu­wio­gra­fy: pły­wa­ko­wy, w któ­rym w na­czy­niu znaj­du­je się pły­wak, wska­zu­ją­cy stan na­peł­nie­nia oraz wy­wrot­ko­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Pluwiogram

krzy­wa prze­bie­gu opa­dów w ciągu doby za­pi­sa­na przez plu­wio­graf


Źródła:

SJP.pl

Pluwiometr

przy­rząd słu­żą­cy do po­mia­ru ilo­ści opa­dów at­mos­fe­rycz­nych; de­szczo­mierz, om­bro­metr


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­te­o­rol. me­trol. apa­rat do po­mia­ru opa­dów de­szczo­wych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pluć

1. wy­rzu­cać z ust, np. ślinę;
2. prze­no­śnie: wy­my­ślać komuś, znie­wa­żać kogoś;
3. prze­no­śnie: sypać gra­dem kul, strze­lać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. wy­pluć)

 (1.1) wy­rzu­cać, wy­da­lać coś z ust, naj­czę­ściej ślinę

 (1.2) przen. gar­dzić czymś w spo­sób czyn­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pluśnięty

o cie­czy: prze­la­ny, wy­la­ny gwał­tow­nie z cha­rak­te­ry­stycz­nym od­gło­sem


Źródła:

SJP.pl

Plwacz

ozdob­ne za­koń­cze­nie rynny, naj­czę­ściej w kształ­cie pa­szczy zwie­rzę­cej lub smo­czej; rzy­gacz, rzy­gu­lec, gar­łacz, gar­gu­lec


Źródła:

SJP.pl

Plwanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy odwać.


Źródła:

Wiktionary

Plwać

prze­sta­rza­łe: pluć;
1. wy­rzu­cać z ust, np. ślinę;
2. prze­no­śnie: wy­my­ślać komuś, znie­wa­żać kogoś


Źródła:

SJP.pl

Plwocina

ślina zmie­sza­na z pro­duk­ta­mi ślu­zó­wek dróg od­de­cho­wych; fleg­ma


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fizj. płyn­na, ślu­zo­wa­ta treść wy­dzie­lo­na pod­czas wy­plu­wa­nia


Plwo­ci­na ( spu­tum) – wykrz­tu­sza­na wy­dzie­li­na dróg od­de­cho­wych, w skład któ­rej wcho­dzą mię­dzy in­ny­mi: ślina, ko­mór­ki złu­szczo­ne­go na­błon­ka, pyły, a cza­sem także reszt­ki po­kar­mo­we. Jej za­pach oraz wy­gląd mogą oka­zać się przy­dat­ne w po­sta­wie­niu dia­gno­zy. Przy niek­tó­rych cho­ro­bach (szcze­gól­nie płuc) plwo­ci­na może za­wie­rać ropę, krew lub drob­no­u­stro­je cho­ro­bot­wór­cze.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Plymouth

[czy­taj: pli­myf] marka sa­mo­cho­dów


Ply­mo­uth (wym., korn. "Aber­plymm") – mia­sto w po­łud­nio­wo-za­chod­niej An­glii, w hrab­stwie Devon, w dy­stryk­cie (uni­ta­ry aut­ho­ri­ty) Ply­mo­uth, po­ło­żo­ne przy gra­ni­cy z Korn­wa­lią, nad uj­ściem rzek Plym i Tamar do ka­na­łu La Man­che. Jeden z naj­więk­szych por­tów Wiel­kiej Bry­ta­nii, baza ma­ry­nar­ki wo­jen­nej (Royal Navy). W 1967 przy­łą­czo­no do mia­sta przed­mie­ścia Plymp­ton i Plym­stock.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Plómpa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. pompa


Źródła:

Wiktionary

Plómpać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. pom­po­wać


Źródła:

Wiktionary

Plómpować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. pom­po­wać


Źródła:

Wiktionary

Plądrak

plą­drak czar­ny - ga­tu­nek pa­ją­ka z ro­dzi­ny os­nu­wi­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Plądrowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy odą­dro­wać.


Źródła:

Wiktionary

Plądrować

sto­so­wać prze­moc na ja­kimś te­re­nie lub w po­mie­szcze­niu w celu do­ko­na­nia gra­bie­ży


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. splą­dro­wać)

 (1.1) prze­cze­sy­wać jakiś ob­szar w po­szu­ki­wa­niu łupów, do­ko­ny­wać aktów gra­bie­ży na ja­kimś te­re­nie

 (1.2) prze­szu­ki­wać czy­jeś rze­czy w celu za­bra­nia cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plądrowniczy

po­le­ga­ją­cy na ra­bo­wa­niu, łu­pie­niu, gra­bie­niu; ra­bun­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Plądrownik

plą­drow­nik oso­bli­wy - ga­tu­nek pa­ją­ka z ro­dzi­ny os­nu­wi­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Pląs

żar­to­bli­wie: skocz­ny ta­niec; pląsy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) cho­re­ogr. skocz­ny tan


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pląsawica

cho­ro­ba ukła­du ner­wo­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. mi­mo­wol­ne, nie­pra­wi­dło­we ruchy ob­wo­do­wych czę­ści ciała;


Plą­sa­wi­ca ( cho­rea) – mi­mo­wol­ne, nie­pra­wi­dło­we ruchy ob­wo­do­wych czę­ści ciała. Tego typu za­bu­rze­nie może być spo­wo­do­wa­ne bądź pier­wot­ną cho­ro­bą oś­rod­ko­we­go ukła­du ner­wo­we­go, bądź tok­sycz­nym czy ura­zo­wym usz­ko­dze­niem okre­ślo­nych struk­tur móz­go­wia. Ter­min wpro­wa­dzo­ny do me­dy­cy­ny przez Oc­ta­viu­sa Stur­ge­sa.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Pląsać

tań­czyć


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) przest. książk. lub żart. wy­ko­ny­wać żywe, skocz­ne ruchy ta­necz­ne; hasać, tań­czyć

 (1.2) współcz. iron. wy­ko­ny­wać za­ma­szy­ste ruchy w sy­tu­a­cjach, gdzie wy­da­ją się one zbęd­ne lub śmiesz­ne

 (1.4) daw. ska­kać z ucie­chy, we­se­lić się, cie­szyć się, po­dry­gi­wać ze szczę­ścia

 (1.5) stpol. kla­skać; ude­rzać dło­nią o dłoń

 (1.6) stpol. wy­ma­chi­wać rę­ka­mi, trze­po­tać, ge­sty­ku­lo­wać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Pląskowice

Plą­sko­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ko­nec­kim, w gmi­nie Fał­ków. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa piotr­kow­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Pląskowo

Plą­sko­wo – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie wą­gro­wiec­kim, w gmi­nie Mie­ści­sko.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.

W 1993 za­gro­da Jana Na­dol­ne­go zdo­by­ła I miej­sce w ka­te­go­rii za­gród wiej­skich, w szcze­blu wo­je­wódz­kim kon­kur­su "Pię­kna Wieś".


Źródła:

Wikipedia

Pląsy

żar­to­bli­wie: skocz­ny ta­niec; pląsy


Źródła:

SJP.pl

Plątanina

coś splą­ta­ne­go; gmat­wa­ni­na; zamęt


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jeden lub wiele po­dłuż­nych ele­men­tów be­zład­nie skie­ro­wa­nych tak, że na pier­wszy rzut oka trud­no okre­ślić ich po­czą­tek, ko­niec lub prze­bieg

 (1.2) przen. cha­o­tycz­na zbie­ra­ni­na wielu ele­men­tów rze­czy­wi­stych lub nie­ma­te­rial­nych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plątawisko

gąszcz, gę­stwi­na; plą­to­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Plątać

1. zwi­jać coś be­zład­nie;
2. po­tocz­nie: snuć in­try­gi


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. na­plą­tać, po­plą­tać, splą­tać, za­plą­tać)

 (1.1) łą­czyć coś w spo­sób cha­o­tycz­ny, bez po­rząd­ku

 (1.2) wpro­wa­dzać za­mie­sza­nie, kom­pli­ko­wać jakąś spra­wę

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. po­plą­tać)

 (2.1) mylić ze sobą

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. wplą­tać)

 (3.1) wcią­gać kogoś nie­po­trzeb­nie w ja­kieś spra­wy lub sy­tu­a­cje

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny plą­tać się (dk. na­plą­tać się, po­plą­tać się, splą­tać się, za­plą­tać się)

 (4.1) łą­czyć się ze sobą w spo­sób cha­o­tycz­ny

 (4.2) łą­czyć się w coś, co krę­pu­je ruchy

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny plą­tać się (dk. po­plą­tać się, za­plą­tać się)

 (5.1) sta­wać się nie­jas­nym, cha­o­tycz­nym

 (5.2) mówić nies­kład­nie lub w spo­sób sprzecz­ny

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny plą­tać się (dk. na­plą­tać się)

 (6.1) pow­ta­rzać się w spo­sób nie­po­żą­da­ny, na­tręt­nie się po­ja­wiać

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny plą­tać się (dk. za­plą­tać się)

 (7.1) zwi­sać tak, że to przesz­ka­dza

 (7.2) być nied­ba­le rzu­co­nym

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny plą­tać się (dk. po­plą­tać się)

 (8.1) być bra­nym za kogoś lub co in­ne­go

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny plą­tać się (dk. przy­plą­tać się)

 (9.1) krę­cić się gdzieś bez celu; po­ja­wić się gdzieś przy­pad­ko­wo

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny plą­tać się (dk. wplą­tać się)

 (10.1) mie­szać się nie­po­trzeb­nie w cudze spra­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Plątnik

ro­dzaj ście­gu w in­tro­li­ga­tor­stwie


Źródła:

SJP.pl

Plątonogi

przy­miot­nik

 (1.1) taki, któ­re­mu plą­tać się­ą­czą się nogi


Źródła:

Wiktionary

Plątowisko

gę­stwi­na, gąszcz; plą­ta­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Pląśnik

ro­dzaj pta­ków z po­dro­dzi­ny ko­li­brów


Źródła:

SJP.pl