No

1. par­ty­ku­ła o wielu funk­cjach w zda­niu;
2. ja­poń­ski spek­takl te­a­tral­no-ope­ro­wy z XIV i XV w., skła­da­ją­cy się z dia­lo­gów, mu­zy­ki i tańca


par­ty­ku­ła

 (1.1) pot. …oz­na­cza­ją­ca przy­ta­knię­cie

 (1.2) pot. …oz­na­cza­ją­ca przyz­wo­le­nie

 (1.3) pot. …oz­na­cza­ją­ca po­na­gle­nie

 (1.4) pot. …oz­na­cza­ją­ca za­kło­po­ta­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

No-Life

[czy­taj: noł­lajf] śro­do­wi­sko­wo: osoba spę­dza­ją­ca bar­dzo dużo czasu w świe­cie wir­tu­al­nym; no­li­fe


Źródła:

SJP.pl

Noachid

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) po­to­mek Noego

 (1.2) osoba ży­ją­ca we­dług sied­miu praw Noego


Źródła:

Wiktionary

Noah

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Nob

wieś po­ja­wia­ją­ca się w Księ­dze Sę­dziów Sta­re­go Te­sta­men­tu


Nob – miej­sco­wość bi­blij­na w sta­ro­żyt­nym Iz­ra­e­lu, wy­mie­nia­na w Sta­rym Te­sta­men­cie.

Lo­ka­li­za­cja Nob jest nie­pew­na. Mu­sia­ło się znaj­do­wać w cen­tral­nej czę­ści wzgórz Judy, na pół­noc od Je­ro­zo­li­my. Iden­ty­fi­ka­cja z Ras el-Me­sa­rif na stoku Góry Sko­pus uz­na­wa­na jest obec­nie za naj­bar­dziej tra­fio­ną, ze wzglę­du na kon­takt wzro­ko­wy ze Wzgó­rzem Świą­tyn­nym.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nobel

1. złota mo­ne­ta an­giel­ska bita w XIV i XV wieku;
2. po­tocz­nie: Na­gro­da Nobla; Nobel


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu No i licz­bie ato­mo­wej 102;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) hist. monet. nu­mizm. złota mo­ne­ta an­giel­ska z XIV-XV wieku;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (3.1) pot. na­gro­da Nobla


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nobelit

fran­cu­ski prze­my­sło­wy ma­te­riał wy­bu­cho­wy


No­be­lit – fran­cu­ski prze­my­sło­wy ma­te­riał wy­bu­cho­wy, mie­sza­ni­na 60% azo­ta­nu sodu, 20% ni­tro­gli­ce­ry­ny, 14% ni­troz­wiąz­ków aro­ma­tycz­nych, 4,4% sta­łych ma­te­ria­łów pęd­nych i 1,6% ni­tro­ce­lu­lo­zy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nobelium

z ła­ci­ny: nobel (pier­wia­stek che­micz­ny)


Źródła:

SJP.pl

Nobil

1. w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie: czło­nek naj­wyż­szej war­stwy spo­łe­czeń­stwa;
2. w śred­nio­wie­czu i cza­sach no­wo­żyt­nych: osoba szla­chec­kie­go, ry­cer­skie­go po­cho­dze­nia; szlach­cic


Źródła:

SJP.pl

Nobile

1. w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie: czło­nek naj­wyż­szej war­stwy spo­łe­czeń­stwa;
2. w śred­nio­wie­czu i cza­sach no­wo­żyt­nych: osoba szla­chec­kie­go, ry­cer­skie­go po­cho­dze­nia; szlach­cic


Źródła:

SJP.pl

Nobilitacja

1. na­da­nie szla­chect­wa oso­bie z in­ne­go stanu spo­łecz­ne­go;
2. za­li­cze­nie kogoś do grona osób waż­nych, uprzy­wi­le­jo­wa­nych, pod­wyż­sze­nie sta­tu­su


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. na­da­nie szla­chect­wa;

 (1.2) książk. pod­nie­sie­nie zna­cze­nia, rangi kogoś lub cze­goś; umie­szcze­nie wyżej w ja­kiejś hie­rar­chii


No­bi­li­ta­cja (z łac.), poza po­pu­lar­nym zna­cze­niem słow­ni­ko­wym – usz­lach­ce­nie, czyli przej­ście do stanu szla­chec­kie­go osoby (szla­chect­wo oso­bi­ste) lub osoby i jej ro­dzi­ny (szla­chect­wo dzie­dzicz­ne), nie­ma­ją­cych dotąd ty­tu­łu szla­chec­kie­go. No­bi­li­ta­cji do­ko­ny­wa­ła osoba pa­nu­ją­ca, pa­nu­ją­cy na­da­wał także danej ro­dzi­nie herb. Czę­sto usz­lach­ce­niu to­wa­rzy­szy­ła też adop­cja do ist­nie­ją­ce­go rodu he­ral­dycz­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nobilitacyjny

→ no­bi­li­ta­cja


Patrz:nobilitacja

Źródła:

SJP.pl

Nobilitas

rzym­skie uo­so­bie­nie szla­chect­wa


No­bi­li­tas – rzym­skie uo­so­bie­nie (per­so­ni­fi­ka­cja) szla­chect­wa i do­sko­na­ło­ści po­cho­dze­nia. Na re­wer­sach monet rzym­skich przed­sta­wia­na z pal­la­dium i ber­łem.

Także elita po­li­tycz­na ut­wo­rzo­na dzię­ki re­for­mom Li­cy­niu­sza i Sek­stiu­sza w 376 r. p.n.e. pow­sta­ła w wy­ni­ku złą­cze­nia przo­du­ją­cych rodów pa­try­cju­szow­skich i ple­bej­skich na grun­cie zbież­nych in­te­re­sów umac­nia­nych mał­żeń­stwa­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nobilitować

1. pod­no­sić (pod­nieść) zna­cze­nie cze­goś
2. na­da­wać (nadać) szla­chect­wo


Źródła:

SJP.pl

Nobilny

przy­miot­nik

 (1.1) daw. rzad. pod­nio­sły

 (1.2) daw. rzad. o czło­wie­ku: szla­chet­ny, lu­bia­ny


Źródła:

Wiktionary

Nobis

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Noblista

la­u­re­at Na­gro­dy Nobla


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba, która otrzy­ma­ła Na­gro­dę Nobla


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noblistka

→ no­bli­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta, która otrzy­ma­ła Na­gro­dę Nobla


Patrz:noblista

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nobliwiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: no­bli­wie


Źródła:

SJP.pl

Nobliwość

wyt­wor­ność, ele­gan­cja, szla­chet­ność


Źródła:

SJP.pl

Nobliwszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: no­bli­wy


Źródła:

SJP.pl

Nobliwy

szla­chet­ny, wyt­wor­ny, dy­styn­go­wa­ny, ele­ganc­ki


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) książk. odz­na­cza­ją­cy się ele­gan­cją i dy­styn­go­wa­niem; także. świad­czą­cy o ta­kich ce­chach

 (1.2) książk. o np. uczel­niach: po­wszech­nie sza­no­wa­ny i uwa­ża­ny za pre­sti­żo­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noblowski

taki jak u Nobla, wła­ści­wy No­blo­wi, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Nobla itp.


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy na­gro­dy Nobla


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noc

1. czas od za­cho­du do wscho­du słoń­ca
2. środ. nocna zmia­na w pracy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) okres od zmierz­chu do świtu;


Noc – część doby, w cza­sie któ­rej Słoń­ce znaj­du­je się po­ni­żej linii ho­ry­zon­tu. Można też ją okre­ślić jako okres od zmierz­chu do świtu. Zja­wi­sko to wy­stę­pu­je na pla­ne­tach krą­żą­cych wokół gwiazd – czyli ich sa­te­li­tach, w tym rów­nież na Ziemi. Prze­ciw­nym po­ję­ciem jest dzień.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nocami

przy­słó­wek czasu

 (1.1) wie­lo­krot­nie i za każ­dym razem w nocy, pod­czas róż­nych nocy

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) zob. noc.


Źródła:

Wiktionary

Noce

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) M., B. i W. lm. od: noc


Źródła:

Wiktionary

Nocebo

ne­ga­tyw­ny efekt zdro­wot­ny wy­wo­ła­ny przez ne­ga­tyw­ne ocze­ki­wa­nia pa­cjen­ta wobec le­cze­nia lub sub­stan­cji, nawet jeśli są one obo­jęt­ne; prze­ci­wień­stwo pla­ce­bo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) farm. ne­ga­tyw­ne, nie­po­żą­da­ne ob­ja­wy przyj­mo­wa­nia pla­ce­bo;


No­ce­bo (łac. „będę szko­dzić”) – nie­po­żą­da­ne ob­ja­wy przyj­mo­wa­nia pla­ce­bo. Do­le­gli­wo­ści te (na przy­kład nud­no­ści, wy­mio­ty, ból głowy, sen­ność, bez­sen­ność, dręt­wie­nie, świąd, ta­chy­kar­dia, bie­gun­ka, wy­syp­ka, obrzęk) są naj­czę­ściej wy­wo­ła­ne przez ne­ga­tyw­ne na­sta­wie­nie pa­cjen­ta do te­ra­pii lub re­ak­cją np. na nie­ak­cep­to­wa­ny przez niego wy­gląd leku. Po raz pier­wszy ter­mi­nu "re­ak­cja no­ce­bo" użył Wal­ter Ken­ne­dy w 1961 roku. Niek­tó­rzy ba­da­cze uwa­ża­ją, że śmierć w wy­ni­ku magii vo­o­doo może być takim przy­pad­kiem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nocek

nie­to­perz z ro­dzi­ny mrocz­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|My­o­tis|Kaup|ref=tak., ssak la­ta­ją­cy, nie­to­perz pro­wa­dzą­cy nocny tryb życia;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: nocka


Nocek ("My­o­tis") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny noc­ków (My­o­ti­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny mrocz­ko­wa­tych (Ve­sper­ti­lio­ni­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nochal

po­tocz­nie: wiel­ki, niez­grab­ny nos; no­si­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) pot. zgrub. nos


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nochaty

ru­basz­nie, po­tocz­nie: odz­na­cza­ją­cy się dużym, niez­grab­nym nosem; no­sa­ty


Źródła:

SJP.pl

Nochowo

No­cho­wo – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie śrem­skim, w gmi­nie Śrem.


Źródła:

Wikipedia

Nocja

daw­niej: wia­do­mość, po­ję­cie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. po­ję­cie, wia­do­mość


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nocka

1. ek­spre­syw­nie: noc;
2. po­tocz­nie: praca na nocną zmia­nę


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: noc

 (1.2) pot. nocna zmia­na w pracy, nocny dyżur

 (1.3) pot. no­co­wa­nie

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: nocek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nocki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|My­o­ti­nae|Tate|ref=tak., po­dro­dzi­na la­ta­ją­cych ssa­ków z ro­dzi­ny mrocz­ko­wa­tych;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: nocek

 (2.2) D. lp. oraz M., B. i W. lm. od: nocka


Nocki (My­o­ti­nae) – po­dro­dzi­na ssa­ków z ro­dzi­ny mrocz­ko­wa­tych (Ve­sper­ti­lio­ni­dae).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nocleg

1. wy­po­czy­nek nocny poza sta­łym miej­scem za­miesz­ka­nia, w po­dró­ży;
2. miej­sce gdzie można prze­no­co­wać


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) spa­nie nocą poza miej­scem za­miesz­ka­nia

 (1.2) miej­sce noc­ne­go wy­po­czyn­ku poza domem


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Noclegodawca

osoba lub firma za­pew­nia­ją­ca noc­le­gi


Źródła:

SJP.pl

Noclegować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) przest. spę­dzać gdzieś noc

 (1.2) przest. przyj­mo­wać na noc­leg


Źródła:

Wiktionary

Noclegowicz

czło­wiek no­cu­ją­cy u kogoś lub gdzieś poza miej­scem za­miesz­ka­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba ma­ją­ca noc­leg poza domem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noclegowiczka

ko­bie­ta no­cu­ją­ca u kogoś lub gdzieś poza miej­scem za­miesz­ka­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ma­ją­ca noc­leg poza domem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noclegowisko

miej­sce noc­ne­go od­po­czyn­ku ludzi i niek­tó­rych zwie­rząt


Źródła:

SJP.pl

Noclegownia

miej­sce przez­na­czo­ne na noc­leg dla ludzi prze­by­wa­ją­cych poza domem lub osób be­zdom­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miej­sce urzą­dzo­ne na noc­leg – zwy­kle dla osób be­zdom­nych lub ofiar klęsk ży­wio­ło­wych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noclegowy

przy­miot­nik od: noc­leg


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z noc­le­giem, do­ty­czą­cy noc­le­gu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nocnica

1. ro­śli­na z ro­dzi­ny noc­ni­co­wa­tych;
2. motyl nocny z ro­dzi­ny sówek;
3. daw­niej: lu­na­tycz­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. wsze­tecz­ni­ca


Noc­ni­ca – po­stać de­mo­nicz­na z za­kre­su de­mo­no­lo­gii sło­wiań­skiej, wy­wo­dzą­ca się z wie­rzeń przed­chrze­ści­jań­skich, okre­śla­na jako po­śmiert­na forma eg­zy­sten­cji ludz­kiej duszy. Wsku­tek licz­nych prze­o­bra­żeń, jakie zasz­ły w de­mo­no­lo­gii lu­do­wej, zaz­wy­czaj utoż­sa­mia­no ją ze zmorą. Wzmian­kę o noc­ni­cach znaj­dzie­my m.in. w trzy­na­sto­wiecz­nym "Ka­ta­lo­gu magii" Brata Ru­dol­fa, ka­za­niu pol­skie­go hu­sy­ty z XV wieku, czy też w "Cza­row­ni­cy po­wo­ła­nej" z wieku XVII.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nocnicowate

ro­dzi­na ro­ślin ziel­nych z rzędu goź­dzi­kow­ców; dzi­wacz­ko­wa­te


Noc­ni­co­wa­te, dzi­wacz­ko­wa­te ("Nyc­ta­gi­na­ce­ae " Juss.) – ro­dzi­na sze­ro­ko roz­po­wszech­nio­nych głów­nie na te­re­nach tro­pi­kal­nych ro­ślin ziel­nych i drze­wia­stych. Na­le­ży do rzędu goź­dzi­kow­ców i skła­da się z 30–32 ro­dza­jów i około 400 ga­tun­ków. Ro­dzi­na jest naj­bar­dziej zróż­ni­co­wa­na na obu kon­ty­nen­tach ame­ry­kań­skich i tu jej przed­sta­wi­cie­le się­ga­ją do chłod­niej­szych ob­sza­rów w Ame­ry­ce Pół­noc­nej oraz do po­łud­nio­wej Ar­gen­ty­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nocnicowaty

o ce­chach noc­ni­co­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Nocniczek

zdrob­nie­nie od: noc­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: noc­nik


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nocnicówka

ga­tu­nek mo­ty­la noc­ne­go; sówka


Źródła:

SJP.pl

Nocnicówki

ga­tu­nek mo­ty­la noc­ne­go; sówka


Źródła:

SJP.pl

Nocnik

na­czy­nie do od­da­wa­nia moczu i kału, uży­wa­ne zwła­szcza przez małe dzie­ci


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) na­czy­nie do wy­próż­nia­nia się, uży­wa­ne zwła­szcza przez małe dzie­ci;

 (1.2) daw. pot. noc­leg

 (1.3) daw. no­co­wa­nie koni na pa­stwi­sku

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) daw. ktoś, kto włó­czy się po nocy


Noc­nik – zbior­nik trzy­ma­ny zwy­cza­jo­wo pod łóż­kiem, uży­wa­ny zaz­wy­czaj jako ury­nał. Noc­ni­ki są czę­sto ce­ra­micz­ne i mają po­kryw­ki. Inne ma­te­ria­ły to two­rzy­wa sztucz­ne, miedź, sre­bro, por­ce­la­na (bo­ur­da­lo­ue), szkło (Kut­trolf), noc­ni­ki drew­nia­ne w kształ­cie rur wy­ko­rzy­sty­wa­ne w Turk­me­ni­sta­nie. Szcze­gól­ną formę noc­ni­ków są tzw. "Bo­ur­da­lo­ue" wy­ko­rzy­sty­wa­ne przez ko­bie­ty. Noc­ni­ki te były bo­ga­to zdo­bio­ne, cza­sa­mi z na­pi­sem "Au


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nocnikowy

→ noc­nik


Patrz:nocnik

Źródła:

SJP.pl

Nocny

do­ty­czą­cy nocy


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z nocą – ma­ją­cy miej­sce w nocy, ży­ją­cy w nocy, pra­cu­ją­cy w nocy, przez­na­czo­ny do uży­cia w nocy

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) pot. au­to­bus, tram­waj lub po­ciąg, który jeź­dzi linią do­stęp­ną tylko w nocy

 (2.2) pot. sklep ot­war­ty w nocy (nie­ko­niecz­nie ca­ło­do­bo­wy), naj­czę­ściej sprze­da­ją­cy al­ko­hol


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nocobieg

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny żwi­row­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Nocolot

no­co­lot wiel­ki, no­co­lot szary - ame­ry­kań­skie ga­tun­ki pta­ków z rzędu no­co­lo­to­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. ptak z ro­dzi­ny no­co­lo­tów, wy­stę­pu­ją­cy w Ame­ry­ce Cen­tral­nej i tro­pi­kal­nej czę­ści Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nocolotowe

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Nyc­ti­bii­for­mes|ref=tak., rząd pta­ków z in­fra­gro­ma­dy pta­ków ne­o­gna­tycz­nych;


No­co­lo­to­we (Nyc­ti­bii­for­mes) – nowo wy­róż­nio­ny rząd pta­ków z in­fra­gro­ma­dy pta­ków ne­o­gna­tycz­nych (Ne­o­gnat­hae).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nocolubek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) syst. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Nyc­top­hi­lus|Leach|ref=tak., ro­dzaj nie­to­pe­rzy z po­dro­dzi­ny mrocz­ków;

 (1.2) zool. nie­to­perz z ro­dza­ju no­co­lub­ków (1.1)


No­co­lu­bek ("Nyc­top­hi­lus") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny mrocz­ków (Ve­sper­ti­lio­ni­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny mrocz­ko­wa­tych (Ve­sper­ti­lio­ni­dae).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nocolubki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Nyc­top­hi­li­ni|Pe­ters|ref=tak., ple­mię nie­to­pe­rzy z po­dro­dzi­ny mrocz­ków;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: no­co­lu­bek


Źródła:

Wiktionary

Nocowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) spę­dza­nie gdzieś nocy, zaz­wy­czaj w obcym miej­scu

 (1.2) przyj­mo­wa­nie kogoś na noc


Źródła:

Wiktionary

Nocowanka

po­tocz­nie: im­pre­za dla dzie­ci w domu jed­ne­go z nich, po­łą­czo­na z no­co­wa­niem


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. spot­ka­nie to­wa­rzy­skie dzie­ci po­łą­czo­ne z no­co­wa­niem u jed­ne­go z nich


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nocowanko

zdrob­nie­nie od: no­co­wa­nie


Źródła:

SJP.pl

Nocować

1. spać gdzieś przez noc;
2. przyj­mo­wać kogoś na noc


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. prze­no­co­wać, za­no­co­wać)

 (1.1) spę­dzać gdzieś noc, naj­czę­ściej w obcym miej­scu

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. prze­no­co­wać)

 (2.1) dawać komuś spać u sie­bie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nocoń

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nocoświetlik

wi­cio­wiec wcho­dzą­cy w skład plank­to­nu mor­skie­go, ma­ją­cy zdol­ność świe­ce­nia w ciem­no­ści


Źródła:

SJP.pl

Noculak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nocuń

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nocyceptor

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) re­cep­tor bó­lo­wy


No­cy­cep­tor – wy­so­ko­pro­go­wy re­cep­tor czu­cio­wy ob­wo­do­we­go ukła­du so­ma­to­sen­so­rycz­ne­go, zdol­ny do trans­duk­cji i ko­do­wa­nia bodź­ców szkod­li­wych, czyli rze­czy­wi­ście lub po­ten­cjal­nie usz­ka­dza­ją­cych tkan­ki. W ne­u­ro­fiz­jo­lo­gii okre­śle­nie to jest czę­sto sto­so­wa­ne także w od­nie­sie­niu do ca­łe­go pier­wot­ne­go ne­u­ro­nu czu­cio­we­go wy­po­sa­żo­ne­go w takie za­koń­cze­nie re­cep­to­ro­we.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Noczniok

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. noc­nik


Źródła:

Wiktionary

Nocą

przy­słó­wek czasu

 (1.1) wtedy, gdy trwa noc

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) N. lp. od: noc


Źródła:

Wiktionary

Node

[czy­taj: nołd] kom­pu­ter wy­po­sa­żo­ny w kartę sie­cio­wą i sta­no­wią­cy ele­ment sieci po­dob­nych kom­pu­te­rów


Źródła:

SJP.pl

Nodoida

krzy­wa sto­so­wa­na przy ana­li­zie nie­sta­bil­no­ści ma­te­rii nu­kle­o­no­wej


Źródła:

SJP.pl

Nodozaur

ro­dzaj di­no­za­u­ra pta­sio­mied­nicz­ne­go z grupy an­ky­lo­za­u­rów


No­do­za­ur ("No­do­sa­u­rus") – ro­dzaj an­ky­lo­za­u­ra z ro­dzi­ny no­do­za­u­rów (No­do­sa­u­ri­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nodozaury

ro­dzaj di­no­za­u­ra pta­sio­mied­nicz­ne­go z grupy an­ky­lo­za­u­rów


No­do­za­u­ry ("No­do­sa­u­ri­dae") – ro­dzi­na di­no­za­u­rów z grupy an­ky­lo­za­u­rów.

Były to duże (dłu­gość ciała do 7 m, cię­żar do ok. 3 t), czwo­ro­noż­ne, ro­śli­no­żer­ne di­no­za­u­ry pta­sio­mied­nicz­ne ("Or­nit­his­chia"). Żyły od środ­ko­wej jury do póź­nej kredy na te­re­nach współ­czes­nych Eu­ro­py, Ame­ry­ki Pół­noc­nej, Azji, Au­stra­lii oraz An­tark­ty­dy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nodula

owal­ny lub nie­re­gu­lar­ny w kształ­cie twór, spo­ty­ka­ny głów­nie w me­te­o­ry­tach że­laz­nych


Źródła:

SJP.pl

Nodulacja

pro­ces two­rze­nia się bro­da­wek ko­rze­nio­wych lub ło­dy­go­wych u ro­ślin na sku­tek in­fek­cji bak­te­rii bro­daw­ko­wych; bro­daw­ko­wa­nie


Źródła:

SJP.pl

Nodus

część kie­li­cha mszal­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Nodzyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Noe

po­stać bi­blij­na, bu­dow­ni­czy arki, na któ­rej schro­nie­nie przed po­to­pem zna­lazł on, jego ro­dzi­na i po jed­nej parze ze wszyst­kich ga­tun­ków zwie­rząt


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) bibl. po­stać sta­ro­te­sta­men­to­wa, bu­dow­ni­czy arki w cza­sach po­to­pu;

 (1.2) rzad. imię|pol­ski|m.;


Noe ( ‏נוח‎ "Noaḥ", ‏نوح‎ "Nūḥ", w tłu­ma­cze­niu na pol. zna­czy: „od­po­czy­nek; po­cie­sze­nie”) – po­stać w re­li­giach abra­ha­mo­wych, syn La­me­ka i dzie­wią­ty po­to­mek w linii od Adama przez Seta, pa­triar­cha, czło­wiek prawy i spra­wied­li­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Noel

an­glo­sa­skie imię mę­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Noemat

przed­miot dany w akcie świa­do­mo­ścio­wym, czyli no­e­zie


No­e­mat (gr. "νόημα") − treść myśli, w prze­ci­wień­stwie do aktu my­ślo­we­go, czyli noezy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Noematyczny

→ no­e­mat


Patrz:noemat

Źródła:

SJP.pl

Noematyka

me­to­da ba­daw­cza Pisma Świę­te­go, ana­li­zu­ją­ca sens do­słow­ny i sym­bo­licz­ny za­pi­sów bi­blij­nych; te­o­ria sen­sów


Źródła:

SJP.pl

Noemi

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Noemi (hebr. Naomi, נָעֳמִי) – imię żeń­skie po­cho­dze­nia se­mic­kie­go. Wy­wo­dzi się od he­braj­skie­go słowa oz­na­cza­ją­ce­go „moja sło­dycz”.

We­dług sta­ro­te­sta­men­to­wej Księ­gi Rut Noemi była żoną Eli­me­le­ka z Bet­le­jem i matką jego dwóch synów: Mach­lo­na i Ki­lio­na W cza­sie wiel­kie­go głodu Noemi opu­ści­ła ro­dzin­ne mia­sto i udała się ze swym mężem do kraju Moabu, by tam się osied­lić.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Noetherowski

[czy­taj: ny­te­row­ski] cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Emmy No­et­her


Źródła:

SJP.pl

Noetyczny

ro­zu­mo­wy, da­ją­cy się pojąć ro­zu­mem


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z no­e­ty­ką, do­ty­czą­cy poz­na­nia in­te­lek­tu­al­ne­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noetyka

te­o­ria poz­na­nia


No­e­ty­ka (gr. "no­e­ti­kós" – dosł. „do­ty­czą­cy poz­na­nia in­te­lek­tu­al­ne­go”) – w fi­lo­zo­fii ro­dzaj poz­na­nia, na­zy­wa­ny no­e­tycz­nym, in­te­lek­tu­al­nym, poz­na­niem serca lub in­tu­i­cją, u pod­staw któ­re­go znaj­du­je się uz­na­nie ist­nie­nia rze­czy­wi­sto­ści po­nadz­my­sło­wej oraz zdol­no­ści czło­wie­ka do jej bez­poś­red­nie­go poz­na­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Noeza

1. in­ten­cjo­nal­ny akt świa­do­mo­ści w fe­no­me­no­lo­gii Ed­mun­da Hus­ser­la;
2. u Pla­to­na: czy­sta myśl, dzię­ki któ­rej czło­wiek poz­na­je idee


Noeza ( νόησις, "no­e­sis"), zwana także in­te­lek­cją lub in­tu­i­cją in­te­lek­tu­al­ną to w zna­cze­niu ogól­nym: bez­poś­red­ni wgląd w stan rze­czy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Noga

1. koń­czy­na dolna czło­wie­ka; koń­czy­na zwie­rzę­cia;
2. stopa;
3. pod­po­ra sprzę­tu, przy­rzą­du;
4. po­tocz­nie o kimś nie­u­dol­nym; nie­do­łę­ga, ofia­ra;
5. po­tocz­nie o piłce noż­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) anat. koń­czy­na dolna czło­wie­ka lub jedna z koń­czyn czwo­ro­no­ga;

 (1.2) ele­ment bu­do­wy mebla

 (1.3) pot. piłka nożna

 (1.4) pot. czło­wiek słaby w danej dzie­dzi­nie, nie­u­zdol­nio­ny w danym kie­run­ku lub niez­na­ją­cy się na czymś

 (1.5) pot. stopa

 (1.6) stpol. stopa zwie­rzę­cia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nogacki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nogaj

przed­sta­wi­ciel ludu tu­rec­kie­go za­miesz­ku­ją­ce­go te­re­ny Ka­u­ka­zu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) etn. czło­nek ludu tu­rec­kie­go za­miesz­ku­ją­ce­go pół­noc­ny Ka­u­kaz, zwła­szcza Da­ge­stan, Ka­ra­cza­jo-Czer­kie­sję i Kraj Sta­wro­pol­ski, wy­wo­dzą­ce­go się od ko­czow­ni­czych ple­mię­e­mion Zło­tej Ordy

 (1.2) hist. po­tęż­ny emir (bej­ler­bej) z XIII wieku, pra­praw­nuk Czyn­gis-chana, przy­wód­ca za­chod­nie­go ułusu Zło­tej Ordy, od któ­re­go naz­wi­ska pow­stał et­no­nim ludu no­gaj­skie­go


Nogaj (ur. ? – zm. 1299) – wódz Zło­tej Ordy.

Po­mi­mo że był praw­nu­kiem Dżo­czie­go, Nogaj for­mal­nie pia­sto­wał tylko sta­no­wi­sko do­wód­cy tümenu ("tümen begi") i spra­wo­wał wła­dzę nad czę­ścią Zło­tej Ordy roz­cią­ga­ją­cą się na za­chód od Donu. Wy­róż­nił się w kam­pa­niach prze­ciw­ko Il­cha­ni­dom na po­cząt­ku lat sześć­dzie­sią­tych zaś w roku 1264 po­pro­wa­dził woj­ska Zło­tej Ordy i Buł­ga­rów prze­ciw­ko Bi­zan­cjum, które wcze­śniej sprzy­mie­rzy­ło się z Hu­le­gu (1256–1265).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nogajka

przed­sta­wi­ciel­ka ludu tu­rec­kie­go za­miesz­ku­ją­ce­go te­re­ny Ka­u­ka­zu


Źródła:

SJP.pl

Nogajowie

lud za­miesz­ku­ją­cy te­re­ny Ka­u­ka­zu


No­ga­jo­wie (przest. nagaj, Ta­ta­rzy no­gaj­scy, także krym­scy Ta­ta­rzy ste­po­wi, włas­na nazwa – ногай [noˈɣaj]) – lud tu­rec­ki, za­miesz­ku­ją­cy Ka­u­kaz Pół­noc­ny, po­łud­nio­we Po­woł­że i Pół­wy­sep Krym­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nogajski

do­ty­czą­cy No­ga­jów (ludu ka­u­ka­skie­go), wła­ści­wy No­ga­jom


przy­miot­nik

 (1.1) etn. od­no­szą­cy się do ludu No­ga­jów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język z grupy tur­kij­skiej, któ­rym po­słu­gu­ją się No­ga­jo­wie;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nogal

ptak z rzędu ku­ra­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. ptak z ro­dzi­ny nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Me­ga­po­dii­dae|ref=tak.;


Nogal – jed­nost­ka osad­ni­cza w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Nowy Mek­syk, w hrab­stwie Lin­coln.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nogalski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nogat

rzeka w Pol­sce


Nogat – rzeka bę­dą­ca wschod­nim ra­mie­niem uj­ścio­wym Wisły, od­dzie­lo­na od dru­gie­go z ra­mion, Le­niw­ki, śluzą w Bia­łej Górze. Że­glow­na na całej dłu­go­ści. Ucho­dzi licz­ny­mi od­no­ga­mi do Za­le­wu Wi­śla­ne­go, two­rząc nie­wiel­ką deltę.

Dłu­gość rzeki wy­no­si 62 km, a po­wierzch­nia jej do­rze­cza 1330 km².


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nogaweczka

zdrob­nie­nie od: no­gaw­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: no­gaw­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nogawica

część spod­ni okry­wa­ją­ca jedną nogę; no­gaw­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. część spod­ni okry­wa­ją­ca nogę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nogawice

część spod­ni okry­wa­ją­ca jedną nogę; no­gaw­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) stpol. spod­nie

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: no­ga­wi­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nogawka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kraw. część spod­ni okry­wa­ją­ca nogę


Źródła:

Wiktionary

Nogawkowy

→ no­gaw­ka


Patrz:nogawka

Źródła:

SJP.pl

Nogi

1. koń­czy­na dolna czło­wie­ka; koń­czy­na zwie­rzę­cia;
2. stopa;
3. pod­po­ra sprzę­tu, przy­rzą­du;
4. po­tocz­nie o kimś nie­u­dol­nym; nie­do­łę­ga, ofia­ra;
5. po­tocz­nie o piłce noż­nej


forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) plu­ral|noga.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nogietek

ro­śli­na ozdob­na z ro­dzi­ny astro­wa­tych, o dłu­gich, lan­ce­to­wa­tych li­ściach, ho­do­wa­na czę­sto w ogród­kach; na­gie­tek


Źródła:

SJP.pl

Nogieć

daw­niej: nik­czem­nik, nic­poń, la­da­co, hul­taj


Źródła:

SJP.pl

Nogińsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Rosji, w ob­wo­dzie mo­skiew­skim, nad Klaź­mą;


No­gińsk ( Ногинск) – mia­sto w Rosji, w ob­wo­dzie mo­skiew­skim, nad Klaź­mą (do­pływ Oki). Sto­li­ca re­jo­nu bo­go­rod­skie­go. Około 103,9 tys. miesz­kań­ców (2020).

Prawa miej­skie od 1781 roku, po­przed­nie nazwy: Ro­go­ża (do 1506), Stary Ro­go­ski Jam (1506–1781), Bo­go­rodsk (1781–1930). Obec­na nazwa mia­sta upa­mięt­nia re­wo­lu­cjo­ni­stę Wik­to­ra No­gi­na (1878–1924). W la­tach 1781–1929 Bo­go­rodsk (w źró­dłach pol­skich także Bo­go­rodzk) był sto­li­cą po­wia­tu (uje­zdu) bo­go­rod­skie­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nogiński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z No­giń­skiem, do­ty­czą­cy No­giń­ska


Źródła:

Wiktionary

Nogogłaszczek

od­nó­że pa­ję­cza­ka; no­go­głaszcz­ka


Źródła:

SJP.pl

Nogogłaszczka

od­nó­że pa­ję­cza­ka; no­go­głaszcz­ka


Źródła:

SJP.pl

Nogogłaszczki

od­nó­że pa­ję­cza­ka; no­go­głaszcz­ka


No­go­głaszcz­ki, szczę­ko­nóż­ki ("pe­di­pal­pi") – druga para przy­sa­dek gło­wo­tu­ło­wia, tj. od­nó­ży pa­ję­cza­ków, po­ło­żo­na bez­poś­red­nio za ot­wo­rem gę­bo­wym, służą one do roz­drab­nia­nia po­kar­mu oraz jako na­rzą­dy do­ty­ko­we. Skła­da­ją się z sze­ściu czło­nów, przy­po­mi­na­ją od­nó­ża krocz­ne u osob­ni­ków mło­do­cia­nych i samic.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nogogłaszczkowce

pa­ję­czak cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się wy­dłu­żo­ny­mi, cie­niut­ki­mi od­nó­ża­mi; spa­węk


Źródła:

SJP.pl

Nogogłaszczkowiec

pa­ję­czak cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się wy­dłu­żo­ny­mi, cie­niut­ki­mi od­nó­ża­mi; spa­węk


Źródła:

SJP.pl

Nogolotka

ro­dzaj pła­zów be­zo­go­no­wych z ro­dzi­ny żab la­ta­ją­cych


Źródła:

SJP.pl

Nogolotkowate

ro­dzi­na pła­zów be­zo­go­no­wych; żaby la­ta­ją­ce


No­go­lot­ko­wa­te, żaby la­ta­ją­ce (Rha­cop­ho­ri­dae) – ro­dzi­na pła­zów z rzędu pła­zów be­zo­go­no­wych (Anura).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nogomyjka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) niec­ka do de­zyzn­fek­cji stóp, np. na pły­wal­ni


Źródła:

Wiktionary

Nogoprządka

przed­sta­wi­ciel rzędu owa­dów us­krzyd­lo­nych


Źródła:

SJP.pl

Nogoprządki

rząd owa­dów obej­mu­ją­cy około 300 ga­tun­ków


No­go­prząd­ki (Em­bii­di­na syn. Em­biop­te­ra syn. Em­bio­dea) – rząd owa­dów li­czą­cy około 300 ga­tun­ków.

No­go­prząd­ki są owa­da­mi ma­ły­mi lub śred­niej wiel­ko­ści pro­wa­dzą­cy­mi nocny tryb życia. Wy­raź­ny dy­mor­fizm płcio­wy. Samce są dra­pież­ne i naj­czę­ściej po­sia­da­ją dwie pary skrzy­deł. Sa­mi­ce są ro­śli­no­żer­ne i bezs­krzy­dłe. Owady obu płci mają gru­czo­ły przęd­ne na koń­cach przed­nich nóg.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nogopłetwe

rząd ryb obej­mu­ją­cy około 300 ga­tun­ków dra­pież­nych ryb stre­fy den­nej; żab­ni­coksz­tałt­ne


Źródła:

SJP.pl

Nogopłetwy

o ce­chach no­go­płet­wych (rząd ryb)


Źródła:

SJP.pl

Nogować

rzad­ko, śro­do­wi­sko­wo: iść pie­szo, biec, ucie­kać


Źródła:

SJP.pl

Nogowczyce

No­gow­czy­ce (nazwa hi­sto­rycz­na: No­gaw­czy­ce, do­dat­ko­wa nazwa w j. niem. Nogowschütz) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie strze­lec­kim, w gmi­nie Ujazd.


Źródła:

Wikipedia

Nohaj

jeden z wo­dzów Zło­tej Ordy; Nogaj


Źródła:

SJP.pl

Nohajec

prze­sta­rza­łe: Tatar z hordy ko­czu­ją­cej nad Mo­rzem Azow­skim


Źródła:

SJP.pl

Nohajski

→ Nohaj


Patrz:Nohaj

Źródła:

SJP.pl

Nohant

[czy­taj: noĄ] wieś we Fran­cji


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Noir

[czy­taj: nłar]
1. film noir - ga­tu­nek ame­ry­kań­skich fil­mów gang­ster­skich z lat 40. XX wieku; czar­ny film, czar­ne kino, kino noir;
2. po­wieść noir - ga­tu­nek li­te­rac­ki za­li­cza­ny do nurtu po­wie­ści kry­mi­nal­nej; czar­ny kry­mi­nał


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) film. liter. zwią­za­ny z te­ma­ty­ką kry­mi­nal­ną, uka­zu­ją­cy cy­nicz­nych bo­ha­te­rów i pe­sy­mi­stycz­ny obraz spo­łe­czeń­stwa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Noise

[czy­taj: nojz] typ ha­ła­śli­wej in­du­strial­nej mu­zy­ki elek­tro­nicz­nej


Zo­bacz też: Noise (album).

Noise (z ang. „szum, hałas”) – nie­jed­noz­nacz­ny ter­min od­no­szo­ny do pew­nych od­mian mu­zy­ki elek­tro­nicz­nej oraz two­rzo­nej z uży­ciem in­stru­men­tów ana­lo­go­wych, w tym stric­te roc­ko­wej (zwy­kle w ze­sta­wie­niach: noise rock, noise pop).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Noisette

[czy­taj: nuaZET]
1. mały, okrą­gły ka­wa­łek po­lęd­wi­cy, sma­żo­ny na maśle;
2. ku­lecz­ka wiel­ko­ści orze­cha la­sko­we­go, wy­cię­ta z ziem­nia­ków


No­i­set­te – kon­cer­to­wy album grupy Soft Ma­chi­ne na­gra­ny w stycz­niu 1970 r. i wy­da­ny w 2000 r.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nojek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nojem

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. czynsz


Źródła:

Wiktionary

Noji

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nojszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nojym

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. czynsz


Źródła:

Wiktionary

Nojść

cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. zna­leźć


Źródła:

Wiktionary

Nok

wolny ko­niec po­zio­mych albo uko­śnych drzewc omasz­to­wa­nia, np. bomu, buksz­pry­tu, rei


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) żegl. wolny ko­niec po­zio­mych drzewc w omasz­to­wa­niu ża­glow­ca;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nokaut

[czy­taj no­kałt] w spor­tach walki:
a) cios eli­mi­nu­ją­cy ry­wa­la z dal­szej walki; knock-out; knoc­ko­ut
b) no­ka­ut tech­nicz­ny - za­koń­cze­nie walki przez sę­dzie­go i uz­na­nie za­wod­ni­ka za po­ko­na­ne­go z po­wo­du od­nie­sio­nych obra­żeń za­gra­ża­ją­cych zdro­wiu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sport. w spor­tach walki: cios po­wa­la­ją­cy prze­ciw­ni­ka i unie­moż­li­wia­ją­cy dal­szy po­je­dy­nek;


No­ka­ut (ang. "knoc­ko­ut", skr. "KO") – w niek­tó­rych spor­tach walki, ta­kich jak boks, kick­bo­xing, boks taj­ski, nie­zdol­ność do pod­ję­cia dal­szej walki w okre­ślo­nym cza­sie, zwy­kle dzie­się­ciu se­kund, od­li­cza­nych przez sę­dzie­go rin­go­we­go. Naj­czę­ściej pow­sta­je z po­wo­du utra­ty przy­tom­no­ści, zam­ro­cze­nia, wy­czer­pa­nia, bądź kon­tuz­ji. No­ka­u­tem na­zy­wa się rów­nież (prze­pi­so­wą lub nie­prze­pi­so­wą) akcję za­wod­ni­ka (np. po­wa­le­nie), która skut­ku­je wspom­nia­ną nie­zdol­no­ścią u prze­ciw­ni­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nokautowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) sport. cios po­wa­la­ją­cy prze­ciw­ni­ka i unie­moż­li­wia­ją­cy dal­szy po­je­dy­nek


Źródła:

Wiktionary

Nokautować

1. w bok­sie: za­da­wać no­ka­ut, cios wy­klu­cza­ją­cy prze­ciw­ni­ka z dal­szej walki;
2. w prze­no­śni: od­no­sić niek­we­stio­no­wa­ne, wy­so­kie zwy­cię­stwo; po­wa­lać, bić na głowę


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zno­ka­u­to­wać)

 (1.1) sport. unie­moż­li­wiać ry­wa­lo­wi dal­szą walkę po­przez za­da­nie uniesz­kod­li­wia­ją­ce­go ciosu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nokautowy

→ no­ka­ut


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z no­ka­u­tem, do­ty­czą­cy no­ka­u­tu


Patrz:nokaut

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nokdaun

[czy­taj: nok­dałn] w spor­tach walki: cios po­wa­la­ją­cy ry­wa­la na deski ringu, ale nie­koń­czą­cy walki; knock-down; knock­down


Nok­da­un (ang. knock­down; skrót KD) – ter­min uży­wa­ny w niek­tó­rych spor­tach walki, ta­kich jak boks, kick-bo­xing czy boks taj­ski, oz­na­cza­ją­cy po­wa­le­nie prze­ciw­ni­ka, bę­dą­ce re­zul­ta­tem cel­ne­go ciosu.

Kon­sek­wen­cje nok­da­u­nu mogą być różne w za­leż­no­ści od dy­scy­pli­ny lub re­gu­la­mi­nu, we­dług któ­re­go toczy się walka.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nokia

marka te­le­fo­nów i firma


Nokia – fiń­skie, mię­dzy­na­ro­do­we przed­się­bior­stwo dzia­ła­ją­ce w bran­ży te­le­ko­mu­ni­ka­cyj­nej. Za­ło­żo­na w 1865 roku jako fa­bry­ka masy pa­pier­ni­czej, Nokia z cza­sem roz­wi­nę­ła się w glo­bal­ne­go gi­gan­ta tech­no­lo­gicz­ne­go.

Głów­na sie­dzi­ba Nokii znaj­du­je się w Espoo, w Fin­lan­dii, w ob­sza­rze me­tro­po­li­tal­nym Hel­si­nek, jed­nak­że ko­rze­nie firmy się­ga­ją re­gio­nu w Pir­kan­maa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Noks

jed­nost­ka na­tę­że­nia oś­wiet­le­nia; jedna dzie­się­cio­ty­sięcz­na luksa


Źródła:

SJP.pl

Noktambuliczka

lu­na­tycz­ka


Źródła:

SJP.pl

Noktambulik

lu­na­tyk


Źródła:

SJP.pl

Noktambulistka

→ nok­tam­bu­li­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) lu­na­tycz­ka, som­nam­bu­licz­ka


Patrz:noktambulista

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noktambulizm

wy­ko­ny­wa­nie róż­nych czyn­no­ści we śnie; som­nam­bu­lizm, lu­na­tyzm


Źródła:

SJP.pl

Noktowidz

osoba oglą­da­ją­ca coś w nocy, w ciem­no­ściach


Źródła:

SJP.pl

Noktowizja

tech­ni­ka da­ją­ca moż­li­wo­ści do­kład­ne­go wi­dze­nia w ciem­no­ści dzię­ki pro­mie­nio­wa­niu pod­czer­wo­ne­mu


Źródła:

SJP.pl

Noktowizor

urzą­dze­nie da­ją­ca moż­li­wość do­kład­ne­go wi­dze­nia w ciem­no­ści dzię­ki przet­wa­rza­niu pro­mie­nio­wa­nia pod­czer­wo­ne­go w obraz wi­dzial­ny dla ob­ser­wa­to­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) urzą­dze­nie umoż­li­wia­ją­ce wi­dze­nie w ciem­no­ści;


Za­su­ge­ro­wa­no, aby "Ce­low­nik nok­to­wi­zyj­ny"

Nok­to­wi­zor – urzą­dze­nie umoż­li­wia­ją­ce wi­dze­nie w półm­ro­ku (po­trze­bu­je on nie­wiel­kie­go na­tę­że­nia świa­tła do dzia­ła­nia). Jest ono wy­ko­rzy­sty­wa­ne przez woj­sko lub od­dzia­ły pa­ra­mi­li­tar­ne, służ­by wy­wia­dow­cze, a także przez my­śli­wych do ob­ser­wa­cji oto­cze­nia w nocy lub przy zni­ko­mym oś­wiet­le­niu (np. w ja­ski­niach oraz ciem­nych po­mie­szcze­niach). Dzię­ki nok­to­wi­zo­rom żoł­nie­rze są w sta­nie do­strzec swo­ich prze­ciw­ni­ków bez uży­wa­nia do­dat­ko­wych źró­deł świa­tła.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Noktowizyjny

przy­miot­nik od: nok­to­wiz­ja, nok­to­wi­zor


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z nok­to­wiz­ją, do­ty­czą­cy nok­to­wiz­ji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nokturia

wzmo­żo­ne wy­da­la­nie moczu w nocy wsku­tek nie­wy­dol­no­ści serca lub nerek; nyk­tu­ria


Źródła:

SJP.pl

Nokturn

1. wolny utwór mu­zycz­ny z kon­tra­stu­ją­cą szyb­ką czę­ścią środ­ko­wą, zwy­kle na for­te­pian, roz­po­wszech­nio­ny w XIX w.
2. obraz przed­sta­wia­ją­cy nocny kra­jo­braz
3. utwór po­e­tyc­ki od­no­szą­cy się do nocy, jej opisu, noc­nych roz­my­ślań itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. in­stru­men­tal­na forma mu­zycz­na in­spi­ro­wa­na na­stro­jem nocy;

 (1.2) szt. dzie­ło ma­lar­skie przed­sta­wia­ją­ce po­sta­cie, pej­zaż w noc­nej sce­ne­rii;

 (1.3) liter. utwór li­rycz­ny o re­flek­syj­nej te­ma­ty­ce, opi­su­ją­cy nocne roz­my­śla­nia lub na­stro­jo­we nocne kra­jo­bra­zy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nokturnowy

ma­ją­cy cechy nok­tur­nu, prze­peł­nio­ny ta­jem­ni­czo­ścią i nie­po­ko­jem


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z nok­tur­nem, do­ty­czą­cy nok­tur­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nol

rzad­ki skrót od: Nie­zi­den­ty­fi­ko­wa­ny Obiekt La­ta­ją­cy; UFO (czę­ściej)


skró­to­wiec, rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) = nie­zi­den­ty­fi­ko­wa­ny obiekt la­ta­ją­cy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nolepa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. przy­pie­cek


Źródła:

Wiktionary

Noleźne

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. zna­leź­ne


Źródła:

Wiktionary

Nolife

[czy­taj: noł­lajf] śro­do­wi­sko­wo: osoba spę­dza­ją­ca bar­dzo dużo czasu w świe­cie wir­tu­al­nym; no-life


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) slang. czło­wiek o ak­tyw­no­ści ogra­ni­czo­nej do kilku czyn­no­ści, aspo­łecz­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nolina

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny szpa­ra­go­wa­tych


No­li­na ("No­li­na" A. Mi­cha­ux) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny szpa­ra­go­wa­tych ("Aspa­ra­ga­ce­ae"). Na­le­ży do niego 21, 23 lub nawet 30 ga­tun­ków. Za­li­cza­ne tu daw­niej ro­śli­ny o zgru­bia­łej na­sa­dzie pnia wy­o­dręb­nia­ne są w ro­dzaj bo­kar­nea "Be­a­u­car­nea", w tym bo­kar­nea od­gię­ta "B.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nolte

[czy­taj: NOLti] naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nom

jed­nost­ka ad­mi­ni­stra­cyj­na w sta­ro­żyt­nym Egip­cie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. jed­nost­ka po­dzia­łu ad­mi­ni­stra­cyj­ne­go w sta­ro­żyt­nym i wczes­noś­red­nio­wiecz­nym Egip­cie

par­ty­ku­ła

 (2.1) slang. …oz­na­cza­ją­ca przy­ta­knię­cie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nom.

skrót od: no­mi­na­ti­wus (przy­pa­dek); Nom.


Źródła:

SJP.pl

Nomad

daw­niej, dziś uz­na­wa­ne za nie­po­praw­ne: czło­wiek pro­wa­dzą­cy wę­drow­ny tryb życia, prze­no­szą­cy się z miej­sca na miej­sce razem ze swoim pa­ster­skim ple­mie­niem lub sa­mot­nie; no­ma­da


Nomad – pol­ska grupa mu­zycz­na wy­ko­nu­ją­ca death metal, pow­sta­ła 1994 roku w Opocz­nie. Do 2020 roku ze­spół wydał sześć al­bu­mów stu­dyj­nych w tym dwie EP. Na­gra­nia zo­sta­ły po­zy­tyw­nie oce­nio­ne za­rów­no przez pu­blicz­ność jak i kry­ty­ków mu­zycz­nych. For­ma­cji prze­wo­dzą wo­ka­li­sta Ble­y­za­bel Bal­be­rith oraz gi­ta­rzy­sta Pa­trick Bil­morgh. Obaj mu­zy­cy po­zo­sta­ją je­dy­ny­mi ory­gi­nal­ny­mi człon­ka­mi skła­du.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nomada

1. czło­nek ludu, ple­mie­nia pro­wa­dzą­ce­go wę­drow­ny tryb życia; ko­czow­nik
2. prze­no­śnie o kimś kto czę­sto zmie­nia miej­sce za­miesz­ka­nia, po­by­tu; tu­łacz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) etn. czło­nek grupy ludzi nie­po­sia­da­ją­cej sta­łe­go miej­sca za­miesz­ka­nia, prze­mie­szcza­ją­cej się z miej­sca na miej­sce;

 (1.2) kult. czło­wiek zmie­nia­ją­cy miej­sca za­miesz­ka­nia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nomadka

→ no­ma­da, → nomad


Patrz:nomada, → nomad

Źródła:

SJP.pl

Nomadyczność

→ no­ma­dycz­ny


Patrz:nomadyczny

Źródła:

SJP.pl

Nomadyczny

1. prze­no­szą­cy się z miej­sca na miej­sce; wę­drow­ny, ko­czow­ni­czy;
2. te­le­fo­nia no­ma­dycz­na - sy­stem łącz­no­ści poś­red­ni mię­dzy te­le­fo­nią sta­cjo­nar­ną a ko­mór­ko­wą, bez­prze­wo­do­wa te­le­fo­nia sta­cjo­nar­na dzia­ła­ją­ca w obrę­bie usta­lo­nej stre­fy


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z no­ma­dyz­mem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nomadyzm

tryb życia po­le­ga­ją­cy na cią­głym prze­no­sze­niu się z miej­sca na miej­sce, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla pa­ster­skich i ło­wiec­kich ludów Afry­ki, Azji, Au­stra­lii, Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej; ko­czow­nict­wo


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zob. ko­czow­nict­wo.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nomarcha

na­czel­nik nomu w sta­ro­żyt­nym Egip­cie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. za­rzą­dza­ją­cy nomem w sta­ro­żyt­nym Egip­cie


Nie mylić z: Mo­nar­cha.

No­mar­cha (z "no­mar­ches, no­mor­chos" od "nomos" - pa­stwi­sko, okręg, pro­win­cja; egip. "adż-mer" lub "heka-hut") – w sta­ro­żyt­nym Egip­cie wyż­szy urzęd­nik i za­rząd­ca nomów, kie­ro­wał pracą niż­szych urzęd­ni­ków, do jego obo­wiąz­ków na­le­ża­ło skła­da­nie przed kró­lem szcze­gó­ło­wych ra­por­tów o sta­nie za­so­bów pań­stwo­wych. Ka­rie­ra no­mar­chy była uza­leż­nio­na od łaski wład­cy. (gr. "nom", egip. "sepat").


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nomen

nazwa cze­goś; uży­wa­ne w ta­kich po­łą­cze­niach jak: nomen apel­la­ti­vum (nazwa po­spo­li­ta), nomen pro­prium (nazwa włas­na), nomen ne­scio (nazwa niez­na­na), nomen omen (imię jest wróż­bą, sta­no­wi znak) itd.


Źródła:

SJP.pl

Nomenklator

nie­wol­nik w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie stale to­wa­rzy­szą­cy swemu panu


Źródła:

SJP.pl

Nomenklatura

1. ca­łość ter­mi­nów danej dzie­dzi­ny nauki, tech­ni­ki itp.; na­zew­nict­wo, mia­now­nict­wo;
2. sta­no­wi­ska pu­blicz­ne z mia­no­wa­nia po­li­tycz­ne­go;
3. urzęd­ni­cy pań­stwo­wi z mia­no­wa­nia po­li­tycz­ne­go, któ­rych kwa­li­fi­ka­cje nie są naj­waż­niej­sze, a liczy się przy­na­leż­ność par­tyj­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nomenklaturowy

do­ty­czą­cy no­men­kla­tu­ry


Źródła:

SJP.pl

Nomiki

No­mi­ki – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie so­kól­skim, w gmi­nie So­kół­ka.

Wieś po­ło­żo­na ok. 12 km na wschód od So­kół­ki, za­bu­do­wa zwar­ta, tylko kilka domów na ko­lo­niach, dawna szko­ła pod­sta­wo­wa na miej­scu. Dawna wieś chło­pów kró­lew­skich w eko­no­mii gro­dzień­skiej.


Źródła:

Wikipedia

Nominacja

1. na­da­wa­nie nazw przed­mio­tom, zja­wi­skom, czyn­no­ściom itp.;
2. po­wo­ła­nie na sta­no­wi­sko, mia­no­wa­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ofi­cjal­ne po­wo­ła­nie na sta­no­wi­sko, szcze­gól­nie na wy­so­ki urząd pań­stwo­wy; także. do­ku­ment stwier­dza­ją­cy po­wo­ła­nie

 (1.2) zgło­sze­nie kan­dy­da­tu­ry do na­gro­dy lub sta­no­wi­ska

 (1.3) jęz. na­da­wa­nie nazw przed­mio­tom, zja­wi­skom itp.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nominacyjny

zwią­za­ny z no­mi­na­cją


Źródła:

SJP.pl

Nominale

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) Ms., W. lp. od: no­mi­nał


Źródła:

Wiktionary

Nominalistka

→ no­mi­na­li­sta


Patrz:nominalista

Źródła:

SJP.pl

Nominalistyczny

do­ty­czą­cy no­mi­na­liz­mu, no­mi­na­li­stów


Źródła:

SJP.pl

Nominalizacja

w ję­zy­koz­naw­stwie: przeksz­tał­ce­nie cza­sow­ni­ka opi­su­ją­ce­go za­cho­dzą­cy pro­ces w rze­czow­nik i na­da­nie mu ma­te­rial­nych cech, np. mieć słabą pa­mięć, mieć pro­blem, po­trze­bo­wać po­mo­cy


Źródła:

SJP.pl

Nominalizm

1. dok­try­na fi­lo­zo­ficz­na w śred­nio­wiecz­nym spo­rze o uni­wer­sa­lia, we­dług któ­rej nie ist­nie­ją przed­mio­ty i po­ję­cia ogól­ne, a po­ję­cia ab­strak­cyj­ne są tylko naz­wa­mi nie­ma­ją­cy­mi od­po­wied­ni­ków w rze­czy­wi­sto­ści;
2. w eko­no­mii: za­sa­da spła­ty zo­bo­wią­za­nia pie­nięż­ne­go w kwo­cie usta­lo­nej pier­wot­nie, bez uwz­ględ­nie­nia zmia­ny siły na­byw­czej pie­nią­dza


No­mi­na­lizm po­ję­cio­wy – jeden z po­glą­dów fi­lo­zo­ficz­nych na po­ję­cia ogól­ne, ina­czej po­wszech­ni­ki lub uni­wer­sa­lia. No­mi­na­lizm od­ma­wia im ist­nie­nia re­al­ne­go, to zna­czy obiek­tyw­ne­go, poza umy­słem i ludz­ką mową, uz­na­ją­cy je za nazwy, słu­żą­ce je­dy­nie ko­mu­ni­ka­cji ję­zy­ko­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nominalizować

w ję­zy­koz­naw­stwie: przeksz­tał­cać (przeksz­tał­cić) cza­sow­nik opi­su­ją­cy za­cho­dzą­cy pro­ces w rze­czow­nik i na­da­wać (nadać) mu ma­te­rial­ne cechy, np. mieć słabą pa­mięć, mieć pro­blem, po­trze­bo­wać po­mo­cy


Źródła:

SJP.pl

Nominalność

→ no­mi­nal­ny


Patrz:nominalny

Źródła:

SJP.pl

Nominalny

1. ist­nie­ją­cy wy­łącz­nie z nazwy; imien­ny, ty­tu­lar­ny, naz­wo­wy;
2. zwią­za­ny z war­to­ścia­mi wiel­ko­ści fi­zycz­nych ty­po­wy­mi dla da­ne­go urzą­dze­nia, przy­rzą­du itp.; zna­mio­no­wy;
3. cena no­mi­nal­na - cena usta­lo­na ofi­cjal­nie;
4. w eko­no­mii: war­tość (cena) no­mi­nal­na - war­tość emi­syj­na pa­pie­rów war­to­ścio­wych, znacz­ków itp.;
5. płaca no­mi­nal­na - kwota pie­nięż­na bę­dą­ca wy­na­gro­dze­niem za pracę;
6. w ję­zy­koz­naw­stwie:
a) grupa no­mi­nal­na (imien­na) - struk­tu­ra w skład­ni, któ­rej cen­tral­nym czło­nem jest rze­czow­nik lub za­i­mek rze­czow­ny; fraza no­mi­nal­na;
b) zda­nie, wy­ra­że­nie no­mi­nal­ne - zda­nie, wy­ra­że­nie bez łącz­ni­ka w czę­ści orze­cze­nio­wej


przy­miot­nik

 (1.1) ist­nie­ją­cy tylko z nazwy dla peł­nie­nia danej funk­cji, lecz nie­ko­niecz­nie re­al­nie ją wy­ko­nu­ją­cy

 (1.2) ekon. wy­ra­żo­ny war­to­ścią przy­pi­sa­ną cze­muś, ale nie­ko­niecz­nie zgod­ną ze sta­nem rze­czy

 (1.3) techn. od­no­szą­cy się do war­to­ści wiel­ko­ści fi­zycz­nych cha­rak­te­ry­stycz­nych dla da­ne­go urzą­dze­nia

 (1.4) jęz. zwią­za­ny z czę­ścią mowy od­mie­nia­ją­cą się przez przy­pad­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nominant

1. osoba lub in­sty­tu­cja zgła­sza­ją­ca kogoś lub coś do ja­kiejś na­gro­dy;
2. osoba lub in­sty­tu­cja zgło­szo­na do ja­kiejś na­gro­dy; no­mi­nat;
3. osoba po­wo­ła­na na ja­kieś sta­no­wi­sko lub urząd; no­mi­nat


Źródła:

SJP.pl

Nominanta

1. osoba lub in­sty­tu­cja zgła­sza­ją­ca kogoś lub coś do ja­kiejś na­gro­dy;
2. osoba lub in­sty­tu­cja zgło­szo­na do ja­kiejś na­gro­dy; no­mi­nat;
3. osoba po­wo­ła­na na ja­kieś sta­no­wi­sko lub urząd; no­mi­nat


Źródła:

SJP.pl

Nominantka

ko­bie­ta no­mi­no­wa­na do cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Nominat

no­mi­nant;
1. osoba lub in­sty­tu­cja zgło­szo­na do ja­kiejś na­gro­dy;
2. osoba po­wo­ła­na na ja­kieś sta­no­wi­sko lub urząd


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba no­mi­no­wa­na na urząd


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nominativus

no­mi­na­tyw, no­mi­na­ti­wus, mia­now­nik; w ję­zy­koz­naw­stwie:
1. pier­wszy przy­pa­dek w pol­skiej de­kli­na­cji, od­po­wia­da­ją­cy na py­ta­nia: kto? co?, któ­re­go pod­sta­wo­wą funk­cją skład­nio­wą jest funk­cja pod­mio­tu;
2. forma wy­ra­zo­wa tego przy­pad­ka


Źródła:

SJP.pl

Nominatiwus

no­mi­na­tyw, no­mi­na­ti­wus, mia­now­nik; w ję­zy­koz­naw­stwie:
1. pier­wszy przy­pa­dek w pol­skiej de­kli­na­cji, od­po­wia­da­ją­cy na py­ta­nia: kto? co?, któ­re­go pod­sta­wo­wą funk­cją skład­nio­wą jest funk­cja pod­mio­tu;
2. forma wy­ra­zo­wa tego przy­pad­ka


Źródła:

SJP.pl

Nominatka

ko­bie­ta po­wo­ła­na na ja­kieś sta­no­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nominatyw

no­mi­na­ti­vus, no­mi­na­ti­wus, mia­now­nik; w ję­zy­koz­naw­stwie:
1. pier­wszy przy­pa­dek w pol­skiej de­kli­na­cji, od­po­wia­da­ją­cy na py­ta­nia: kto? co?, któ­re­go pod­sta­wo­wą funk­cją skład­nio­wą jest funk­cja pod­mio­tu;
2. forma wy­ra­zo­wa tego przy­pad­ka


Źródła:

SJP.pl

Nominał

1. war­tość wy­szcze­gól­nio­na na danym pa­pie­rze war­to­ścio­wym, mo­ne­cie, znacz­ku pocz­to­wym itp.;
2. w po­li­gra­fii: ka­ta­lo­go­wa cena eg­zem­pla­rza książ­ki, wy­dru­ko­wa­na zwy­kle na ostat­niej stro­nie okład­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ekon. war­tość wy­szcze­gól­nio­na na danym pa­pie­rze war­to­ścio­wym, mo­ne­cie, znacz­ku pocz­to­wym itp.

 (1.2) po­ligr. ka­ta­lo­go­wa cena eg­zem­pla­rza książ­ki, wy­dru­ko­wa­na zwy­kle na ostat­niej stro­nie okład­ki


No­mi­nał – na­da­wa­na przez emi­ten­ta war­tość środ­ka pie­nięż­ne­go, pa­pie­ru war­to­ścio­we­go, bonu pie­nięż­ne­go, znacz­ka pocz­to­we­go itp..

No­mi­nał środ­ka pie­nięż­ne­go zwy­kle wid­nie­je na re­wer­sie mo­ne­ty, a na ban­kno­tach za­mie­szcza­ny jest na obu jego stro­nach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nominałowy

→ no­mi­nał


Patrz:nominał

Źródła:

SJP.pl

Nominowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|no­mi­no­wać.


Źródła:

Wiktionary

Nominować

1. przed­sta­wić, przed­sta­wiać kogoś do ja­kiejś na­gro­dy; wy­ty­po­wać (wy­ty­po­wy­wać), wy­róż­nić (wy­róż­niać);
2. wyz­na­czyć, wyz­na­czać kogoś na ja­kieś sta­no­wi­sko; de­sy­gno­wać, mia­no­wać, ob­wo­łać (ob­wo­ły­wać), po­wo­łać (po­wo­ły­wać)


cza­sow­nik

 (1.1) ofi­cjal­nie po­wo­łać kogoś na sta­no­wi­sko

 (1.2) zgło­sić kogoś do listy kan­dy­du­ją­cych do na­gro­dy

 (1.3) za­pro­po­no­wać pu­blicz­nie komuś uczest­ni­cze­nie w za­ba­wie / wyz­wa­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nomofobia

cho­ro­bli­wy lęk przed bra­kiem do­stę­pu do urzą­dzeń mo­bil­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) psych. neol. cho­ro­bli­wy strach przed bra­kiem do­stę­pu do te­le­fo­nu ko­mór­ko­we­go;


No­mo­fo­bia (z ang. "no­mop­ho­bia", od "no mo­bi­le phone pho­bia") – po­tocz­ne okre­śle­nie lęku lub sil­ne­go dy­skom­for­tu psy­chicz­ne­go zwią­za­ne­go z bra­kiem moż­li­wo­ści ko­rzy­sta­nia z te­le­fo­nu ko­mór­ko­we­go lub smart­fo­nu oraz z utra­tą łącz­no­ści z In­ter­ne­tem. W li­te­ra­tu­rze opi­su­je się ją jako lęk przed utra­tą kon­tak­tu ze smart­fo­nem i sie­cią oraz zwią­za­ny z tym nie­po­kój, na­pię­cie i uni­ka­nie sy­tu­a­cji, w któ­rych ko­rzy­sta­nie z urzą­dze­nia by­ło­by nie­moż­li­we.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nomogeneza

te­o­ria ewo­lu­cji, wg któ­rej ewo­lu­cja nie po­le­ga na przy­pad­ko­wej zmien­no­ści or­ga­niz­mu, lecz jest z góry okre­ślo­na dzie­dzicz­no­ścią i jej pra­wa­mi


No­mo­ge­ne­za – jeden z wa­rian­tów te­o­rii ewo­lu­cji bio­lo­gicz­nej, we­dług któ­re­go pro­ces ten nie po­le­ga na przy­pad­ko­wej zmien­no­ści or­ga­niz­mów, tylko jest od­gór­nie okre­ślo­ny róż­ny­mi pra­wa­mi dzie­dzicz­no­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nomografia

No­mo­gra­fia – dział ma­te­ma­ty­ki sto­so­wa­nej zaj­mu­ją­cy się te­o­rią i kon­stru­o­wa­niem no­mo­gra­mów dla po­szcze­gól­nych rów­nań lub ukła­dów rów­nań al­ge­bra­icz­nych.

Roz­wój elek­tro­nicz­nej tech­ni­ki obli­cze­nio­wej (kal­ku­la­to­ry, kom­pu­te­ry) spo­wo­do­wał, że no­mo­gra­fia stra­ci­ła na zna­cze­niu.


Źródła:

Wikipedia

Nomogram

wy­kres umoż­li­wia­ją­cy szyb­kie wy­ko­ny­wa­nie przy­bli­żo­nych obli­czeń


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mat. wy­kres poz­wa­la­ją­cy na szyb­kie wyz­na­cze­nie przy­bli­żo­nej war­to­ści funk­cji na pod­sta­wie prze­cię­cia się kre­ślo­nych linii z jego osia­mi;


No­mo­gram – wy­kres umoż­li­wia­ją­cy szyb­kie, pro­ste i przy­bli­żo­ne wyz­na­cze­nie (bez obli­cza­nia) war­to­ści do­wol­nej zmien­nej z rów­na­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nomokanon

No­mo­ka­non ( Νομοκανών), także No­mo­ka­non Czter­na­stu Roz­dzia­łów – bi­zan­tyj­ski zbiór prze­pi­sów prawa ko­ściel­ne­go, który uksz­tał­to­wał pod­sta­wę prawa ka­no­nicz­ne­go w Ko­ścio­łach pra­wo­sław­nych. Ode­grał też pewną rolę przy for­mo­wa­niu prawa ka­no­nicz­ne­go Ko­ścio­ła ka­to­lic­kie­go. Pow­sta­wał mię­dzy VI a IX wie­kiem, a osta­tecz­ną formę przy­jął w roku 883. Był pod­sta­wą dla Księ­gi korm­czej w sło­wiań­skich Ko­ścio­łach pra­wo­sław­nych.


Źródła:

Wikipedia

Nomokracja

rządy w po­sza­no­wa­niu prawa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) polit. ustrój po­li­tycz­ny opie­ra­ją­cy się na re­spek­to­wa­niu prawa


No­mo­kra­cja – spo­sób rzą­dze­nia, w któ­rym na­czel­ną war­to­ścią jest prze­strze­ga­nie prawa.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nomolog

fi­lo­zof ba­da­ją­cy prawa, które rzą­dzą świa­tem re­al­nym, rze­czy­wi­stym


Źródła:

SJP.pl

Nomologia

w fi­lo­zo­fii: nauka zaj­mu­ją­ca się świa­tem re­al­nym


Źródła:

SJP.pl

Nomologiczny

od­no­szą­cy się do nauki o ogól­nych pra­wach fi­zy­ki i lo­gi­ki


Źródła:

SJP.pl

Nomos

1. tra­dy­cyj­na me­lo­dia w mu­zy­ce sta­ro­grec­kiej;
2. jed­nost­ka po­dzia­łu te­ry­to­rial­ne­go Gre­cji


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nomotetyczny

zaj­mu­ją­cy się for­mu­ło­wa­niem praw nauki


Źródła:

SJP.pl

Non-Iron

[czy­taj: no­naj­ron] nie­wy­ma­ga­ją­cy pra­so­wa­nia; no­naj­ron


Źródła:

SJP.pl

Non-Ironowy

→ non-iron [czy­taj: no­naj­ro­no­wy]; no­naj­ro­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Non-Profit

przy­miot­nik

 (1.1) praw. ekon. dzia­ła­ją­cy nie dla zysku;


Źródła:

Wiktionary

Nona

1. in­ter­wał mu­zycz­ny zło­żo­ny z ok­ta­wy i se­kun­dy;
2. pora dnia, w po­dzia­le mni­chów za­kon­nych, od­po­wia­da­ją­ca godz. 14-15;
3. część mod­lit­wy bre­wia­rzo­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muz. od­le­głość mię­dzy dźwię­ka­mi zło­żo­na z ok­ta­wy i se­kun­dy;

 (1.2) rel. część ofi­cjum ko­ściel­ne­go od­ma­wia­na daw­niej o go­dzi­nie dzie­wią­tej we­dług ra­chu­by rzym­skiej


Nona – in­ter­wał zło­żo­ny ut­wo­rzo­ny z ok­ta­wy oraz od­po­wied­niej se­kun­dy (se­kun­dy małej, zwięk­szo­nej itp.) za­war­ty mię­dzy ko­lej­ny­mi dzie­wię­cio­ma stop­nia­mi skali mu­zycz­nej. W sze­re­gu za­sad­ni­czym na­tu­ral­nie wy­stę­pu­je nona mała i wiel­ka. Za­sto­so­wa­nie zna­ków chro­ma­tycz­nych poz­wa­la zmie­nić jej roz­miar.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nonagilion

licz­ba 10 pod­nie­sio­na do po­tę­gi 540.


Źródła:

SJP.pl

Nonajron

ma­te­riał lub ubra­nie nie wy­ma­ga­ją­ce pra­so­wa­nia; non-iron


Źródła:

SJP.pl

Nonan

dzie­wią­ty wę­glo­wo­dór na­sy­co­ny w sze­re­gu ho­mo­lo­gicz­nym al­ka­nów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. alkan dzie­wię­cio­wę­glo­wy


Nonan, – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z sze­re­gu ho­mo­lo­gicz­ne­go al­ka­nów. Jest be­zbarw­ną cie­czą o cha­rak­te­ry­stycz­nym za­pa­chu, prak­tycz­nie nie­roz­pu­szczal­ną w wo­dzie, o gę­sto­ści 0,72 g/cm³.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nonanowy

→ nonan


Patrz:nonan

Źródła:

SJP.pl

Nonen

dzie­wią­ty wę­glo­wo­dór w sze­re­gu ho­mo­lo­gicz­nym al­ka­nów, z pod­wój­nym wią­za­niem mię­dzy ato­ma­mi węgla


Źródła:

SJP.pl

Nonet

1. ze­spół mu­zycz­ny zło­żo­ny z dzie­wię­ciu wy­ko­naw­ców;
2. utwór na taki ze­spół


Nonet ("łac. nonus – dzie­wią­ty, ang. nonet, fr. nonet, niem. No­nett, wł. no­net­to") – dwuz­nacz­ne po­ję­cie mu­zycz­ne:

Nonet uwa­ża­ny jest za naj­licz­niej­szy ze­spół ka­me­ral­ny zdol­ny do swo­bod­ne­go wy­stę­po­wa­nia bez dy­ry­gen­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Noni

wiecz­nie zie­lo­ny krzew z ro­dzi­ny ma­rza­no­wa­tych, o wy­so­ko­ści 3-7 me­trów, po­spo­li­ty na wy­spach Po­li­nez­ji Fran­cu­skiej; morwa in­dyj­ska


Źródła:

SJP.pl

Noniewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Noniliard

licz­ba wy­no­szą­ca 10^57; no­ny­liard


rze­czow­nik li­czeb­ni­ko­wy, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mat. licz­ba równa 10⁵⁷ w tzw. dłu­giej skali (sto­so­wa­nej w Pol­sce i więk­szo­ści Eu­ro­py kon­ty­nen­tal­nej)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nonilion

licz­ba wy­ra­żo­na je­dyn­ką z 54 ze­ra­mi; no­ny­lion


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mat. licz­ba na­tu­ral­na równa 10⁵⁴ w sy­ste­mie dłu­giej skali (sto­so­wa­nym w więk­szo­ści Eu­ro­py kon­ty­nen­tal­nej)

 (1.2) mat. licz­ba na­tu­ral­na równa 10³⁰ w sy­ste­mie krót­kiej skali (sto­so­wa­nym w USA i Wiel­kiej Bry­ta­nii)


No­ni­lion, no­ny­lion, no­wen­ty­lion – licz­ba 1054, czyli je­dyn­ka i 54 zera w za­pi­sie dzie­sięt­nym.

W kra­jach sto­su­ją­cych tzw. krót­ką skalę (głów­nie kraje an­glo­ję­zycz­ne) no­ni­lion oz­na­cza 1030, czyli kwin­ty­lion w po­zo­sta­łych kra­jach.

W ukła­dzie SI mnoż­ni­ko­wi 1054 nie od­po­wia­da żaden prze­dro­stek jed­nost­ki miary.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nonius

rasa go­rą­cokr­wi­stych koni


No­nius – rasa konia wy­ho­do­wa­ne­go w wę­gier­skiej ce­sar­skiej stad­ni­nie w Mezőhegyes.

Cha­rak­te­ry­sty­ka, po­krój, ek­ste­rier, tem­pe­ra­ment.

No­nius to koń o szyi dość wy­so­ko osa­dzo­nej. U koni w cięż­kim typie czę­sto duża głowa o gar­bo­no­sym pro­fi­lu. Roz­róż­nia­my dwa typy: cięż­szy, wy­ho­do­wa­ny w stad­ni­nie Mezőhegyes jest jed­nym z naj­więk­szych koni go­rą­cokr­wi­stych i lżej­szy wy­ho­do­wa­ny w stad­ni­nie w Hortobágy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Noniusz

do­dat­ko­wa po­dział­ka na su­wa­ku lub ru­cho­mej czę­ści przy­rzą­du po­mia­ro­we­go, umoż­li­wia­ją­ca od­czy­ta­nie ułam­ko­wej czę­ści war­to­ści po­dział­ki głów­nej; wer­nier


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. me­trol. do­dat­ko­wa, po­moc­ni­cza po­dział­ka uży­wa­na w pre­cy­zyj­nych przy­rzą­dach po­mia­ro­wych, która umoż­li­wia do­kład­niej­szy, ułam­ko­wy od­czyt niż pod­sta­wo­wa skala


No­niusz – po­moc­ni­cza po­dział­ka zwięk­sza­ją­ca do­kład­ność od­czy­ta­nia na głów­nej po­dział­ce kre­sko­wej. No­niusz umoż­li­wia od­czy­ta­nie ułam­ko­wej czę­ści war­to­ści dział­ki ele­men­tar­nej po­dział­ki głów­nej na pod­sta­wie ko­in­cy­den­cji (zbie­gu) kres obu po­dzia­łek. Od­le­głość kres no­niu­sza różni się od od­le­gło­ści kres po­dział­ki głów­nej o do­kład­ność od­czy­ta­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Noniuszowy

→ no­niusz


Patrz:noniusz

Źródła:

SJP.pl

Nonkognitywizm

po­gląd etycz­ny za­kła­da­ją­cy nie­ist­nie­nie obiek­tyw­nych war­to­ści etycz­nych i mo­ral­nych, uz­na­ją­cy je za wy­ni­ka­ją­ce z jed­nost­ko­we­go bądź zbio­ro­we­go prześ­wiad­cze­nia; ako­gni­ty­wizm, an­ty­ko­gni­ty­wizm


Źródła:

SJP.pl

Nonkonformista

1. osoba sprze­ci­wia­ją­ca się bez­kry­tycz­ne­mu ule­ga­niu obo­wią­zu­ją­cym nor­mom i po­glą­dom; nie­kon­for­mi­sta;
2. w An­glii: wyz­naw­ca in­ne­go wyz­na­nia niż an­gli­kań­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ten, kto nie zga­dza się z po­wszech­nie pa­nu­ją­cy­mi opi­nia­mi i wy­ra­ża jaw­nie swój sprze­ciw wobec nich


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nonkonformistka

→ non­kon­for­mi­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fż. od: non­kon­for­mi­sta


Patrz:nonkonformista

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nonkonformistyczny

1. skłon­ny do non­kon­for­miz­mu;
2. zwią­za­ny z pro­te­stan­ta­mi an­giel­ski­mi nie­na­le­żą­cy­mi do an­gli­kań­skie­go Ko­ścio­ła pań­stwo­we­go


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który sprze­ci­wia się nor­mom, war­to­ściom i po­glą­dom uz­na­nym za obo­wią­zu­ją­ce w danej gru­pie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nonkonformizm

1. niez­ga­dza­nie się z ogól­nie pa­nu­ją­cy­mi po­glą­da­mi, nor­ma­mi; nie­uz­na­wa­nie ja­kichś po­glą­dów;
2. w An­glii: nie­pod­po­rząd­ko­wa­nie się Ko­ścio­ło­wi An­gli­kań­skie­mu; ogół nie­an­gli­kań­skich wyz­nań pro­te­stanc­kich


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) so­cjol. psych. po­sta­wa sprze­ci­wu wobec zasad, norm i opi­nii obo­wią­zu­ją­cych w danym śro­do­wi­sku;


Non­kon­for­mizm – po­sta­wa kry­tycz­na wobec zasad, za­cho­wań i norm spo­łecz­nych, gru­po­wych, prze­ciw­sta­wia­ją­ca im włas­ny sy­stem war­to­ści, ale nie w ne­ga­tyw­ny spo­sób. Po­tocz­nie ro­zu­mia­ny non­kon­for­mizm ce­chu­je te jed­nost­ki, które nie pod­da­ją się spo­łecz­nej pre­sji i żyją w zgo­dzie z włas­ny­mi prze­ko­na­nia­mi opar­ty­mi na re­flek­sji. Non­kon­for­mizm ma na celu wy­ra­że­nie oporu i spo­wo­do­wa­nie roz­pa­trze­nia danej kon­cep­cji na kilku pła­szczyz­nach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nonkonformiści

1. osoba sprze­ci­wia­ją­ca się bez­kry­tycz­ne­mu ule­ga­niu obo­wią­zu­ją­cym nor­mom i po­glą­dom; nie­kon­for­mi­sta;
2. w An­glii: wyz­naw­ca in­ne­go wyz­na­nia niż an­gli­kań­skie


Źródła:

SJP.pl

Nonna

imię żeń­skie


Nonna – imię żeń­skie po­cho­dze­nia ła­ciń­skie­go, oz­na­cza­ją­ce „dzie­wią­ta” (dzie­wią­te dziec­ko w ro­dzi­nie) (ana­lo­gicz­nie do Ok­ta­wia – „ósma”). Pa­tron­ką tego imie­nia jest św. Nonna, matka św. Grze­go­rza z Naz­jan­zu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nonogram

ła­mi­głów­ka po­le­ga­ją­ca na odt­wo­rze­niu ry­sun­ku po­przez za­czer­nie­nie od­po­wied­nich pól po­krat­ko­wa­ne­go dia­gra­mu, na pod­sta­wie po­da­nych in­for­ma­cji licz­bo­wych; ma­lo­wa­ne licz­ba­mi


Źródła:

SJP.pl

Nonowy

przy­miot­nik od: nona; akord no­no­wy - akord har­mo­nicz­ny skła­da­ją­cy się z prymy, ter­cji, kwin­ty, sep­ty­my i nony


Źródła:

SJP.pl

Nonparel

sto­pień czcion­ki równy sze­ściu punk­tom ty­po­gra­ficz­nym (2,256 mm)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ty­pogr. druk. w sy­ste­mie miar ty­po­gra­ficz­nych Di­do­ta sto­pień pisma od­po­wia­da­ją­cy sze­ściu punk­tom (2,2554 mm)


Non­pa­rel (fr. "non­pa­re­il" – niez­rów­na­ny) – sto­pień pisma o wiel­ko­ści 6 punk­tów ty­po­gra­ficz­nych (2,256 mm) w sy­ste­mie Di­do­ta.

Po raz pier­wszy pismo 6-punk­to­we zo­sta­ło za­sto­so­wa­ne w druku w XVI wieku. Ze wzglę­du na to, że uzy­ska­nie wów­czas tak małej czcion­ki było bar­dzo trud­ne, pismo to naz­wa­no "non­pa­re­il", czyli niez­rów­na­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nonplusultra

czcion­ka o wy­so­ko­ści 2 punk­tów


Źródła:

SJP.pl

Nonproliferacja

nie­roz­po­wszech­nia­nie, nie­roz­prze­strze­nia­nie (zwła­szcza broni nu­kle­ar­nej); nie­pro­li­fe­ra­cja


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzad. polit. nie­roz­prze­strze­nia­nie i za­prze­sta­nie pro­duk­cji broni nu­kle­ar­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nonsens

coś po­zba­wio­ne sensu, lo­gi­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zu­peł­ny brak sensu, nie­do­rzecz­ność;

 (1.2) po­wie­dze­nie lub po­stę­pek nie­ma­ją­ce sensu


Non­sens (łac. "non" prze­cze­nie i "sen­sus" ‘(u)czu­cie; ro­zu­mie­nie; zna­cze­nie’) – dany układ wy­ra­zów ję­zy­ka J jest w nim non­sen­sem, gdy nie jest spój­ny syn­tak­tycz­nie, tj. jest cią­giem wy­ra­żeń zbu­do­wa­nym niez­god­nie z re­gu­ła­mi syn­tak­tycz­ny­mi tego ję­zy­ka. Jako taki non­sens sta­no­wi de­fekt syn­tak­tycz­ny wy­po­wie­dzi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nonsensopedia

hu­mo­ry­stycz­na wi­try­na in­ter­ne­to­wa two­rzo­na przez użyt­kow­ni­ków glo­bal­nej sieci


Non­sen­so­pe­dia – pol­ska en­cy­klo­pe­dia in­ter­ne­to­wa pow­sta­ła w 2005 roku. Celem ser­wi­su jest pu­bli­ka­cja hu­mo­ry­stycz­nych ar­ty­ku­łów do­ty­czą­cych wielu dzie­dzin, w tym życia co­dzien­ne­go. Na Non­sen­so­pe­dii do­stęp­ne są rów­nież wia­do­mo­ści w sa­ty­rycz­ny spo­sób ko­men­tu­ją­ce wy­da­rze­nia ze świa­ta. Non­sen­so­pe­dia two­rzo­na jest w ję­zy­ku pol­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nonsensowność

coś ab­sur­dal­ne­go, nie­ma­ją­ce­go sensu


Źródła:

SJP.pl

Nonsensowny

nie­ma­ją­cy sensu; bez­sen­sow­ny


Źródła:

SJP.pl

Nonszalancja

nied­ba­ły, swo­bod­ny, bez­ce­re­mo­nial­ny spo­sób za­cho­wa­nia się; lek­ce­wa­żą­cy sto­su­nek do oto­cze­nia; de­zyn­wol­tu­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bez­ce­re­mo­nial­ne, nied­ba­łe za­cho­wy­wa­nie się po­łą­czo­ne z lek­ce­wa­żą­cym sto­sun­kiem do ludzi i przy­ję­tych norm


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nonszalancki

odz­na­cza­ją­cy się non­sza­lan­cją, wy­ra­ża­ją­cy lek­ce­wa­żą­cy sto­su­nek do oto­cze­nia; pro­tek­cjo­nal­ny, wy­nio­sły, aro­ganc­ki


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) książk. świad­czą­cy o czy­jejś non­sza­lan­cji, trak­tu­ją­cy in­nych lek­ce­wa­żą­co


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nonszalancko

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób lek­ce­wa­żą­cy


Źródła:

Wiktionary

Nonszalanckość

→ non­sza­lanc­ki


Patrz:nonszalancki

Źródła:

SJP.pl

Nonteistyczny

przy­miot­nik

 (1.1) nie afir­mu­ją­cy ani też nie ne­gu­ją­cy ist­nie­nia Boga


Źródła:

Wiktionary

Nonteizm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) dok­try­na re­li­gij­na, która ani nie uz­na­je, ani też nie za­prze­cza ist­nie­niu Boga;


Non­te­izm, nie­te­izm, re­li­gia nie­te­i­stycz­na – dok­try­na re­li­gij­na, która nie afir­mu­je ani nie ne­gu­je ist­nie­nia boga. Za re­li­gie non­te­i­stycz­ne naj­czę­ściej uważa się: bud­dyzm i dźi­nizm, a także ta­o­izm i kon­fu­cja­nizm. W bud­dyz­mie i dżi­niz­mie ist­nie­je dok­try­na oś­wie­ce­nia; po­rów­na­nia bud­dyj­skiej i dżi­nij­skiej dok­try­ny nir­wa­ny z bo­giem biorą się głów­nie z po­do­bień­stwa do hin­du­i­stycz­nej dok­try­ny mok­szy, która jest zde­cy­do­wa­nie te­i­stycz­na.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nontronit

mi­ne­rał, uwod­nio­ny gli­no­krze­mian że­la­za; pro­dukt wie­trze­nia za­sa­do­wych skał mag­mo­wych bo­ga­tych w że­la­zo


Non­tro­nit, mont­mo­ril­lo­nit że­la­zo­wy – mi­ne­rał z grupy mi­ne­ra­łów ila­stych. Na­le­ży do grupy mi­ne­ra­łów po­spo­li­tych i sze­ro­ko roz­po­wszech­nio­nych.

Nazwa po­cho­dzi od miej­sco­wo­ści Non­tron we Fran­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nonwiolencyjny

nie­u­ży­wa­ją­cy prze­mo­cy w walce po­li­tycz­nej


Źródła:

SJP.pl

Nony

w sta­ro­żyt­nym ka­len­da­rzu rzym­skim: dzie­wią­ty dzień przed idami; w marcu, maju i paź­dzier­ni­ku - siód­my dzień mie­sią­ca, w po­zo­sta­łych - piąty


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) hist. ósmy dzień przed idami w ka­len­da­rzu rzym­skim;


Nony (łac. "Nonae") – jedne z trzech naz­wa­nych dni w ka­len­da­rzu rzym­skim, obok id i ka­lend.

Ter­min ten nie ma żad­ne­go (poza tra­dy­cyj­nym) zna­cze­nia w sło­necz­nym ka­len­da­rzu ju­liań­skim. Na­to­miast w pier­wot­nym ka­len­da­rzu księ­ży­co­wym "Nonae" okre­śla­no dzie­wią­ty (łac.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nonyliard

licz­ba wy­no­szą­ca 10^57; no­ni­liard


Źródła:

SJP.pl

Nonylion

licz­ba wy­ra­żo­na je­dyn­ką z 54 ze­ra­mi; no­ni­lion


Źródła:

SJP.pl

Nonyn

ósmy z rzędu ho­mo­lo­gicz­ne­go al­ki­nów


Nonyn – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, wę­glo­wo­dór nie­na­sy­co­ny z grupy al­ki­nów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Noob

[czy­taj: nub] śro­do­wi­sko­wo: osoba nie­po­tra­fią­ca grać w gry kom­pu­te­ro­we; lamer


Źródła:

SJP.pl

Noobie

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) slang. no­wi­cjusz w grze in­ter­ne­to­wej lub awa­tar no­wi­cju­sza


Źródła:

Wiktionary

Nooo

par­ty­ku­ła "no" o prze­dłu­żo­nej ar­ty­ku­la­cji


Źródła:

SJP.pl

Noosfera

sfera dzia­łal­no­ści ludz­kie­go ro­zu­mu i tech­ni­ki


No­os­fe­ra – kon­cep­cja fi­lo­zo­ficz­na opra­co­wa­na i spo­pu­la­ry­zo­wa­na przez bio­ge­o­che­mi­ka Wła­di­mi­ra Wier­nad­skie­go oraz fi­lo­zo­fa i je­zu­ic­kie­go księ­dza Pier­re’a Te­il­har­da de Char­di­na. Wier­nad­ski zde­fi­nio­wał no­os­fe­rę jako nowy stan bios­fe­ry i opi­sał ją jako pla­ne­tar­ną „sferę ro­zu­mu”. No­os­fe­ra re­pre­zen­tu­je naj­wyż­szy etap roz­wo­ju bios­fe­ry, czyli etap ra­cjo­nal­nej dzia­łal­no­ści ludz­ko­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nootrop

lek lub su­ple­ment po­pra­wia­ją­cy per­cep­cję, pa­mięć i kon­cen­tra­cję; no­o­tro­pik, lek no­o­tro­po­wy


Źródła:

SJP.pl

Nootropik

lek lub su­ple­ment po­pra­wia­ją­cy per­cep­cję, pa­mięć i kon­cen­tra­cję; no­o­trop, lek no­o­tro­po­wy


Źródła:

SJP.pl

Nootropowy

od­no­szą­cy się do funk­cji poz­naw­czych oś­rod­ko­we­go ukła­du ner­wo­we­go, np. leki no­o­tro­po­we - leki sty­mu­lu­ją­ce mózg w za­kre­sie za­pa­mię­ty­wa­nia i czyn­no­ści in­te­lek­tu­al­nych


Źródła:

SJP.pl

Nop

skrót od: Na­ro­do­we Odro­dze­nie Pol­ski - pol­ska par­tia po­li­tycz­na


skró­to­wiec, rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) = med. nie­po­żą­da­ny od­czyn po­szcze­pien­ny

 (1.2) = polit. Na­ro­do­we Odro­dze­nie Pol­ski


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nopal

czer­wiec ame­ry­kań­ski, ga­tu­nek opun­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) spoż. mię­si­sta ło­dy­ga róż­nych ga­tun­ków opun­cji uży­wa­na jako pro­dukt spo­żyw­czy, tra­dy­cyj­ny skład­nik z kuch­ni mek­sy­kań­skiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nopalea

ro­śli­na z ro­dzi­ny kak­tu­so­wa­tych, po­cho­dzą­ca z Ame­ry­ki Środ­ko­wej, o zie­lo­nych, so­czy­stych pę­dach i czer­wo­nych kwia­tach


Źródła:

SJP.pl

Nopalksoczja

ro­śli­na o kwia­tach czer­wo­nych lub ró­żo­wych ot­war­tych we dnie, daw­niej za­li­cza­na do epi­fi­lum


Źródła:

SJP.pl

Nora

1. po­dziem­na kry­jów­ka zwie­rzę­cia; jama, dziu­ra;
2. pot. o li­chym miesz­ka­niu lub brud­nym lo­ka­lu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. po­dziem­ne schro­nie­nie zwie­rząt

 (1.2) pot. pejor. ob­skur­ne, po­dej­rza­ne, za­nied­ba­ne miesz­ka­nie lub lokal


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Noradrenalina

ne­u­ro­hor­mon ste­ru­ją­cy prze­kaź­nict­wem mię­dzy­sy­nap­tycz­nym


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. pre­kur­sor adre­na­li­ny wy­dzie­la­ny przez rdzeń nad­ner­czy;


No­ra­dre­na­li­na ("no­re­pi­ne­fry­na, skrót: NA"; łac. "No­re­pi­neph­ri­num") – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ka­te­cho­la­min. Ne­u­ro­prze­kaź­nik wy­dzie­la­ny w czę­ści rdze­nio­wej nad­ner­czy oraz w miej­scu si­na­wym, zwy­kle razem z adre­na­li­ną.

No­ra­dre­na­li­na – w ogól­no­ści – mo­bi­li­zu­je mózg i ciało do dzia­ła­nia. Jej wy­dzie­la­nie jest naj­niż­sze pod­czas snu. W sta­nie czu­wa­nia jej stę­że­nie zwięk­sza się o 180%.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Noradrenalino

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: no­ra­dre­na­li­na


Źródła:

Wiktionary

Norbercik

zdrob­nie­nie od: Nor­bert (imię mę­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m. zdrobn. od Nor­bert


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norberciny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Nor­ber­ty lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Norbert

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Nor­bert – imię mę­skie po­cho­dze­nia sta­ro­ger­mań­skie­go. Wy­wo­dzi się od słów "nord" – tj. pół­noc i "be­raht" – czyli bły­szczeć, ja­śnieć. Ca­łość zna­czy więc „ten, który do­ko­nu­je wiel­kich czy­nów na pół­no­cy”, „sław­ny mąż z pół­no­cy”.

Po raz pier­wszy wy­stą­pi­ło w ję­zy­ku pol­skim w 1216, póź­niej w 1455. Imię częst­sze na Ślą­sku, zy­sku­je na po­pu­lar­no­ści od lat 70. XX wieku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Norberta

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Nor­bert


Nor­ber­ta – żeń­ski od­po­wied­nik sta­ro­ger­mań­skie­go imie­nia Nor­bert.

Imię to w Pol­sce na­da­wa­ne jest rzad­ko. W stycz­niu 2024 w re­je­strze PESEL, wśród pu­blicz­nie do­stęp­nych da­nych, wy­ka­za­no 25 ko­biet o imie­niu Nor­ber­ta na­da­nym jako imię pier­wsze oraz 30 ko­biet no­szą­cych imię Nor­ber­ta jako imię dru­gie. Dla po­rów­na­nia, naj­czę­ściej na­da­ne jako żeń­skie imię pier­wsze – Anna, nosi 1072616 osób.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Norbertanie

zakon rzym­sko­ka­to­lic­ki za­ło­żo­ny przez św. Nor­ber­ta z Xan­ten; pre­mon­stra­ten­si


Nor­ber­ta­nie (Pre­mon­stra­ten­si) – zakon rzym­sko­ka­to­lic­ki za­ło­żo­ny w 1120 przez św. Nor­ber­ta z Xan­ten w miej­sco­wo­ści Prémontré koło Laon we Fran­cji. Opar­ty jest na re­gu­le św. Au­gu­sty­na.

Zakon nor­ber­ta­nów w XIV wieku obej­mo­wał 655 opactw i pro­bostw. Obec­nie w świe­cie jest około 1450 za­kon­ni­ków w 51 do­mach. Zakon wydał 10 świę­tych i 4 bło­go­sła­wio­nych. Wśród bło­go­sła­wio­nych jest też pol­ska nor­ber­tan­ka, Bro­ni­sła­wa z Kra­ko­wa. Pierw­si pre­mon­stra­ten­si przy­by­li do Pol­ski w 1126 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Norbertanin

czło­nek zgro­ma­dze­nia za­kon­ne­go ka­no­ni­ków re­gu­lar­nych, za­ło­żo­ne­go w 1121 roku we fran­cu­skiej miej­sco­wo­ści Prémontré; pre­mon­stra­tens, pre­mon­strant


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. za­kon­nik z za­ko­nu za­ło­żo­ne­go przez św. Nor­ber­ta z Xan­ten;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norbertanka

człon­ki­ni ka­to­lic­kie­go za­ko­nu żeń­skie­go: Zgro­ma­dze­nie Sióstr Ka­no­ni­czek Re­gu­lar­nych Za­ko­nu Pre­mon­stra­ten­sów


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. za­kon­ni­ca na­le­żą­ca do ka­to­lic­kie­go Zgro­ma­dze­nia Sióstr Ka­no­ni­czek Re­gu­lar­nych Za­ko­nu Pre­mon­stra­ten­sów;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norbertanki

człon­ki­ni ka­to­lic­kie­go za­ko­nu żeń­skie­go: Zgro­ma­dze­nie Sióstr Ka­no­ni­czek Re­gu­lar­nych Za­ko­nu Pre­mon­stra­ten­sów


Nor­ber­tan­ki, wła­ści­wie Zgro­ma­dze­nie Sióstr Ka­no­ni­czek Re­gu­lar­nych Za­ko­nu Pre­mon­stra­ten­sów – ka­to­lic­ki żeń­ski zakon kon­tem­pla­cyj­ny, za­ło­żo­ny w 1120 roku przez świę­te­go Nor­ber­ta von Gen­nep z Xan­ten w Niem­czech. Do Pol­ski spro­wa­dzo­ny zo­stał w 1162 roku, kiedy to na Zwie­rzyń­cu w Kra­ko­wie za­ło­żo­no pier­wszy klasz­tor. W 1193 Ce­le­styn III przy­jął nowo zor­ga­ni­zo­wa­ny klasz­tor nor­ber­ta­nek w Strzel­nie pw. "Najś­więt­szej Marii Panny", pod opie­kę Sto­li­cy Apo­stol­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Norbertański

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z nor­ber­ta­na­mi lub nor­ber­tan­ka­mi, do­ty­czą­cy nor­ber­ta­nów lub nor­ber­ta­nek

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do nor­ber­ta­nów lub nor­ber­ta­nek, bę­dą­cy ich włas­no­ścią


Źródła:

Wiktionary

Norbertostwo

Nor­bert z mał­żon­ką; Nor­ber­to­wie


Źródła:

SJP.pl

Norbertowie

Nor­bert z mał­żon­ką; Nor­ber­to­stwo


Źródła:

SJP.pl

Norbertowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Nor­ber­ta lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Nor­ber­ta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norbi

pol­ski wy­ko­naw­ca mu­zycz­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj męski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m., zdrobn. od Nor­bert


Norbi, właśc. Nor­bert Du­dziuk (ur. 2 maja 1972 w Ostró­dzie) – pol­ski pio­sen­karz oraz pre­zen­ter te­le­wi­zyj­ny i ra­dio­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Norbid

two­rzy­wo pod wzglę­dem twar­do­ści nie­wie­le ustę­pu­ją­ce dia­men­to­wi, które otrzy­mu­je się przez sto­pie­nie związ­ków boru z wę­glem


Źródła:

SJP.pl

Norblin

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nord

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) muz. in­stru­ment mu­zycz­ny marki Nord


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nord-Pas-De-Calais

[czy­taj: nor pa dö kaLE] dawny re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny Fran­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. dawny fran­cu­ski re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny, znie­sio­ny w 2015 roku


Nord-Pas-de-Ca­la­is – re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny Fran­cji (1982–2015), po­ło­żo­ny w pół­noc­nej czę­ści kraju, któ­re­go oś­rod­kiem ad­mi­ni­stra­cyj­nym był Lille. Gra­ni­czył z Bel­gią oraz re­gio­nem Pi­kar­dia.

W 1999 r. miej­skie wieże straż­ni­cze bef­froi z pół­noc­nej Fran­cji wspól­nie z bel­gij­ski­mi (Flan­dria i Wa­lo­nia) zo­sta­ły wpi­sa­ne na listę świa­to­we­go dzie­dzict­wa UNESCO.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nord.

skrót

 (1.1) = nor­dyc­ki


Źródła:

Wiktionary

Norda

silny wiatr wie­ją­cy od pół­no­cy; wiatr pół­noc­ny, wiatr nor­do­wy


Norda – ka­szub­skie okre­śle­nie "Pół­no­cy", rów­no­cze­śnie jeden z 5 re­gio­nów Ka­szub, hi­sto­rycz­nie obej­mu­ją­cy współ­czes­ne po­wia­ty pucki, wej­he­row­ski i frag­men­ty lę­bor­skie­go. Ka­szu­bi dziś za­miesz­ku­ją głów­nie jego wschod­nią i cen­tral­ną część. Ob­szar ten wy­róż­nia się rów­nież ję­zy­ko­wo na tle in­nych re­gio­nów Ka­szub – do­mi­nu­je tu pół­noc­na ka­szub­szczyz­na z ru­cho­mym ak­cen­to­wa­niem i licz­ny­mi ar­cha­iz­ma­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nordea

skan­dy­naw­ska grupa ban­ko­wo-ubez­pie­cze­nio­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nordicowy

→ nor­dic wal­king [czy­taj: nor­di­ko­wy]


Źródła:

SJP.pl

Nordowy

pół­noc­ny


przy­miot­nik

 (1.1) mar. pół­noc­ny, wie­ją­cy z pół­no­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nordycki

pół­noc­no­e­u­ro­pej­ski, skan­dy­naw­ski; nor­dycz­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) książk. pół­noc­no­e­u­ro­pej­ski;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nordyckość

→ nor­dyc­ki


Patrz:nordycki

Źródła:

SJP.pl

Nordyczka

przed­sta­wi­ciel­ka rasy nor­dyc­kiej


Źródła:

SJP.pl

Nordyczny

pół­noc­no­e­u­ro­pej­ski; nor­dyc­ki


Źródła:

SJP.pl

Nordyjski

daw­niej: nor­dycz­ny, pół­noc­no­e­u­ro­pej­ski


Źródła:

SJP.pl

Nordyk

czło­wiek rasy nor­dyc­kiej


Źródła:

SJP.pl

Norefedryna

sty­mu­lu­ją­ca sub­stan­cja psy­cho­ak­tyw­na


Źródła:

SJP.pl

Norek

1. nie­wiel­ki ssak dra­pież­ny o wy­dłu­żo­nym ciele, krót­kich no­gach i małej gło­wie;
2. zdrob­nie­nie od: nora


forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. lm. od: norka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norfolczyk

miesz­ka­niec Nor­fol­ku (mia­sta)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec wyspy Nor­folk, au­stra­lij­skie­go te­ry­to­rium za­leż­ne­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norfolk

1. hrab­stwo w An­glii;
2. wyspa na Oce­a­nie Spo­koj­nym;
3. za­mor­skie te­ry­to­rium Au­stra­lii; Te­ry­to­rium Wyspy Nor­folk;
4. mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wyspa w Oce­a­nii;

 (1.2) geogr. adm. au­stra­lij­skie te­ry­to­rium za­leż­ne obej­mu­ją­ce wyspę Nor­folk (1.1) i dwie mniej­sze wyspy

 (1.3) geogr. mia­sto w St. Zj., w Wir­gi­nii, nad za­to­ką Che­sa­pe­a­ke;

 (1.4) geogr. hrab­stwo we wschod­niej An­glii;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Norfolka

miesz­kan­ka Nor­fol­ku (mia­sta)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka wyspy Nor­folk, au­stra­lij­skie­go te­ry­to­rium za­leż­ne­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norfolski

→ Nor­folk


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nor­fol­kiem, do­ty­czą­cy Nor­fol­ku (te­ry­to­rium pod­le­głe­mu Au­stra­lii)

 (1.2) zwią­za­ny z Nor­fol­kiem, hrab­stwem w An­glii


Patrz:Norfolk

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nori

ja­dal­ne wo­do­ro­sty uży­wa­ne zwy­kle do przy­go­to­wy­wa­nia sushi


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kulin. su­szo­ne wo­do­ro­sty uży­wa­ne jako do­da­tek do po­traw oraz – w for­mie ar­ku­szy – do przy­go­to­wy­wa­nia sushi;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Noria

urzą­dze­nie do prze­no­sze­nia ła­dun­ków zło­żo­ne z łań­cu­cho­wo osa­dzo­nych czer­pa­ków


Noria ( ‏ناعورة‎ "nā‘ūra") – urzą­dze­nie słu­żą­ce do pod­no­sze­nia wód dla na­wad­nia­nia pól upraw­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Noriker

koń no­ryc­ki - stara rasa koni po­cią­go­wych, po­cho­dzą­ca od cięż­kich koni spro­wa­dzo­nych przez Rzy­mian do pro­win­cji No­ri­cum; koń no­ryc­ki


No­ri­ker, koń no­ryc­ki (zwany też pinz­ga­u­e­rem, ober­lan­de­rem lub po­łud­nio­wo­nie­miec­kim ko­niem zim­nokr­wi­stym) to stara rasa, uksz­tał­to­wa­na z roz­ma­i­tych cięż­kich koni, spro­wa­dzo­nych przez Rzy­mian około 2000 lat temu do pro­win­cji No­ri­cum. Obej­mo­wa­ła ona te­re­ny w przy­bli­że­niu od­po­wia­da­ją­ce dzi­siej­szej Sty­rii i Ka­ryn­tii w Au­strii.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Norito

re­cy­ta­cje ry­tu­al­ne, for­mu­ły mod­li­tew­ne i za­klę­cia w ja­poń­skim kul­cie sinto; naj­star­szy za­by­tek ję­zy­ka ja­poń­skie­go


No­ri­to (jap. 祝詞) – sin­to­i­stycz­ne tek­sty ry­tu­al­ne, za­wie­ra­ją­ce naj­star­sze ja­poń­skie mod­lit­wy i za­klę­cia.

Tek­sty były prze­ka­zy­wa­ne ust­nie od po­cząt­ków I ty­siąc­le­cia, w pełni uksz­tał­to­wa­ły się w VII–VIII wieku, zaś spi­sa­ne zo­sta­ły w X wieku w ko­dek­sie "En­gis­hi­ki" (jap. 延喜式) (27 no­ri­to) oraz in­nych za­byt­kach. No­ri­to wy­gła­sza­ne były na dwo­rze ce­sar­skim pod­czas uro­czy­sto­ści re­li­gij­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Norka

1. nie­wiel­ki ssak dra­pież­ny o wy­dłu­żo­nym ciele, krót­kich no­gach i małej gło­wie;
2. zdrob­nie­nie od: nora


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: nora

 (1.2) mała nora

 (1.3) zool. zwie­rzę z każ­de­go z dwóch ga­tun­ków z ro­dzi­ny ła­si­co­wa­tych: norka eu­ro­pej­ska lub norka ame­ry­kań­ska;

 (1.4) zob. norki.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Norki

1. nie­wiel­ki ssak dra­pież­ny o wy­dłu­żo­nym ciele, krót­kich no­gach i małej gło­wie;
2. zdrob­nie­nie od: nora


forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (1.1) M., B., i W. plu­ral|norka.

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (2.1) futro z norek


Norki ([]) – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie olec­kim, w gmi­nie Wie­licz­ki.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość na­le­ża­ła ad­mi­ni­stra­cyj­nie do wo­je­wództ­wa su­wal­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Norkowy

→ norka


przy­miot­nik

 (1.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla norki; do­ty­czą­cy, od­no­szą­cy się do norki

 (1.2) pot. wy­ko­na­ny z futra norek


Patrz:norka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norkros

na­rzę­dzie ogrod­ni­cze do spulch­nia­nia ziemi mię­dzy rzę­da­mi ro­ślin


Źródła:

SJP.pl

Norm

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. lp. od: norma


Źródła:

Wiktionary

Norma

1. usta­lo­na, obo­wią­zu­ją­ca za­sa­da; prze­pis, wzór, re­gu­ła, kanon;
2. ilość, dłu­gość, gra­ni­ca cze­goś wy­ma­ga­na lub obo­wią­zu­ją­ca w ja­kimś za­kre­sie;
3. w dru­kar­stwie: tytuł na dol­nym mar­gi­ne­sie pier­wszej ko­lum­ny wszyst­kich ar­ku­szy dru­kar­skich książ­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ogól­nie przy­ję­ta za­sa­da


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Normalia

nie­wiel­kie znor­ma­li­zo­wa­ne ele­men­ty skła­do­we ma­szyn i urzą­dzeń


Źródła:

SJP.pl

Normalizacja

1. do­pro­wa­dze­nie cze­goś do stanu nor­mal­ne­go, usta­bi­li­zo­wa­ne­go, upo­rząd­ko­wa­ne­go; ujed­no­li­ce­nie;
2. wpro­wa­dza­nie norm dzia­ła­nia lub wy­ko­ny­wa­nia cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) opra­co­wa­nie i wpro­wa­dze­nie norm w za­kre­sie da­nych czyn­no­ści

 (1.2) do­pro­wa­dze­nie cze­goś do nor­mal­ne­go stanu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Normalizacyjny

→ nor­ma­li­za­cja


Patrz:normalizacja

Źródła:

SJP.pl

Normalizator

spe­cja­li­sta w za­kre­sie opra­co­wy­wa­nia norm tech­nicz­nych w okre­ślo­nej dzie­dzi­nie; spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie nor­ma­li­za­cji


Źródła:

SJP.pl

Normalizatorka

spe­cja­list­ka w za­kre­sie opra­co­wy­wa­nia norm tech­nicz­nych w okre­ślo­nej dzie­dzi­nie; spe­cja­list­ka w dzie­dzi­nie nor­ma­li­za­cji


Źródła:

SJP.pl

Normalizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|nor­ma­li­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Normalizować

1. wpro­wa­dzać jed­no­li­te normy; nor­mo­wać
2. czy­nić zgod­nym z normą
3. do­pro­wa­dzać do pra­wi­dło­we­go stanu; re­gu­lo­wać, nor­mo­wać
4. nor­ma­li­zo­wać się - po­wra­cać do pra­wi­dło­we­go stanu; nor­mo­wać się


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. znor­ma­li­zo­wać)

 (1.1) opra­co­wy­wać oraz wpro­wa­dzać jed­no­li­te normy w danej dzie­dzi­nie

 (1.2) do­pro­wa­dzać do nor­mal­ne­go stanu

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny nor­ma­li­zo­wać się (dk. znor­ma­li­zo­wać się)

 (2.1) po­wra­cać do nor­mal­ne­go stanu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Normalizujący

1. wpro­wa­dzać jed­no­li­te normy; nor­mo­wać
2. czy­nić zgod­nym z normą
3. do­pro­wa­dzać do pra­wi­dło­we­go stanu; re­gu­lo­wać, nor­mo­wać
4. nor­ma­li­zo­wać się - po­wra­cać do pra­wi­dło­we­go stanu; nor­mo­wać się


Patrz:normalizować

Źródła:

SJP.pl

Normalka

po­tocz­nie: zja­wi­sko, sy­tu­a­cja, za­cho­wa­nie itp. nie­ty­po­we lub nie­wła­ści­we, ale trak­to­wa­ne jako nor­mal­ne z po­wo­du czę­ste­go wy­stę­po­wa­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. sy­tu­a­cja, zja­wi­sko, za­cho­wa­nie oraz inna oko­licz­ność, które są nie­ty­po­we lub też nie­wła­ści­we, lecz ze wzglę­du na czę­ste wy­stę­po­wa­nie trak­tu­je się je jako nor­mal­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Normalki

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. lp. oraz M., B. i W. lm. od: nor­mal­ka


Źródła:

Wiktionary

Normalna

pro­sta pro­sto­pa­dła do stycz­nej w punk­cie stycz­no­ści


Nor­mal­na do krzy­wej w punk­cie – pro­sta prze­cho­dzą­ca przez ten punkt i pro­sto­pa­dła do stycz­nej do krzy­wej w tym punk­cie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Normalnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób nor­mal­ny, stan­dar­do­wo


Źródła:

Wiktionary

Normalniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: nor­mal­nie


Źródła:

SJP.pl

Normalniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: nor­mal­ny


Źródła:

SJP.pl

Normalnotorowy

przy­sto­so­wa­ny do jazdy po to­rach ko­le­jo­wych o sze­ro­ko­ści przy­ję­tej w pań­stwach eu­ro­pej­skich


Źródła:

SJP.pl

Normalność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co nor­mal­ne; brak dzi­wactw

 (1.2) chem. stę­że­nie nor­mal­ne


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Normalny

po­tocz­nie: bilet bez zniż­ki, bilet peł­no­płat­ny


przy­miot­nik

 (1.1) zgod­ny z normą, ucho­dzą­cy za taki, jaki po­wi­nien być

 (1.2) naj­czę­ściej spo­ty­ka­ny, ty­po­wy

 (1.3) zdro­wy psy­chicz­nie i fi­zycz­nie

 (1.4) o bi­le­cie peł­no­płat­ny

 (1.5) chem. od­no­szą­cy się do stę­że­nia nor­mal­ne­go, okre­śla­ją­cy stę­że­nie nor­mal­ne


Nor­mal­ny (tytuł oryg. "Nor­mal") – ame­ry­kań­ska tra­gi­ko­me­dia fil­mo­wa z 2003 roku, pow­sta­ła na pod­sta­wie sztu­ki te­le­wi­zyj­nej "Lo­o­king for Nor­mal" Jane An­der­son.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Normals

po­tocz­nie:
1. osoba nie­od­bie­ga­ją­ca sty­lem życia i za­cho­wa­niem od norm spo­łecz­nych;
2. osoba no­szą­ca skrom­ną i pro­stą odzież, nie­po­cho­dzą­cą z dro­gich skle­pów; norm­co­re, norm­co­ro­wiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. czło­wiek nie od­bie­ga­ją­cy od spo­łecz­nej normy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norman

po­to­mek zro­ma­ni­zo­wa­nych wi­kin­gów osia­dłych od X wieku w pół­noc­nej Fran­cji


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Normand

Nor­mand - naz­wi­sko ro­dzi­ny zna­nych fran­cu­skich kon­struk­to­rów okrę­tów, dzia­ła­ją­cych w XIX wieku. Naj­bar­dziej zna­czą­cy­mi przed­sta­wi­cie­la­mi ro­dzi­ny byli:


Źródła:

Wikipedia

Normandczyk

miesz­ka­niec Nor­man­dii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na z Nor­man­dii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Normandia

1. kra­i­na hi­sto­rycz­na we Fran­cji;
2. Dolna Nor­man­dia - re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny we Fran­cji;
3. Górna Nor­man­dia - re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny we Fran­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. kra­i­na hi­sto­rycz­na w pół­noc­nej Fran­cji;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Normandka

miesz­kan­ka Nor­man­dii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta z Nor­man­dii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Normandzki

przy­miot­nik od: Nor­man­dia


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nor­man­dią, do­ty­czą­cy Nor­man­dii, po­cho­dzą­cy z Nor­man­dii

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język nor­mandz­ki;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Normanka

po­tom­ki­ni zro­ma­ni­zo­wa­nych wi­kin­gów osia­dłych od X wieku w pół­noc­nej Fran­cji


Źródła:

SJP.pl

Normanowie

po­tom­ko­wie zro­ma­ni­zo­wa­nych wi­kin­gów osia­dłych od X wieku w pół­noc­nej Fran­cji


Nor­ma­no­wie ( Nor­mans/"Nor­manz", licz­ba mnoga od "Nor­mant," fr. współcz. "Nor­mand", sta­ro­fran­koń­ski "North­man", sta­ro­nor­dyc­ki "Norðmaðr", zla­ty­ni­zo­wa­ne w IX wieku jako "Nort­man­nus", "Nor­man­nus", lub "Nord­man­nus" "czło­wiek pół­no­cy, wi­king") – po­tom­ko­wie zro­ma­ni­zo­wa­nych na­jem­ni­ków z pół­no­cy, osia­dłych w pół­noc­nej czę­ści Kró­le­stwa Za­chod­nich Fran­ków, od nich naz­wa­nej Nor­man­dią.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Normatryzowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|nor­ma­try­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Normatyw

wskaź­nik norm, we­dług któ­rych ma być wy­ko­na­na jakaś praca; norma


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wskaź­nik norm, we­dług któ­rych ma być wy­ko­na­na jakaś praca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Normatywista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) jęz. osoba zaj­mu­ją­ca się na­kre­śla­niem norm lub za­le­ceń ję­zy­ko­wych;

 (1.2) praw. zwo­len­nik nor­ma­ty­wiz­mu praw­ni­cze­go;


Źródła:

Wiktionary

Normatywistka

→ nor­ma­ty­wi­sta


Patrz:normatywista

Źródła:

SJP.pl

Normatywistyczny

→ nor­ma­ty­wizm


Patrz:normatywizm

Źródła:

SJP.pl

Normatywistyka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. dy­scy­pli­na zaj­mu­ją­ca się nor­ma­tyw­no­ścią w ję­zy­ku


Źródła:

Wiktionary

Normatywizacja

usta­la­nie dla cze­goś normy, uj­mo­wa­nie cze­goś w normy; nor­ma­ty­wi­zo­wa­nie


Źródła:

SJP.pl

Normatywizacyjny

zwią­za­ny z nor­ma­ty­wi­za­cją


Źródła:

SJP.pl

Normatywizm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) liter. dąż­ność do for­mu­ło­wa­nia sztyw­nych pra­wi­deł i prze­pi­sów obo­wią­zu­ją­cych twór­cę, ty­po­wa dla tra­dy­cyj­nej po­e­ty­ki;

 (1.2) jęz. dąż­ność do na­kre­śla­nia norm lub za­le­ceń ję­zy­ko­wych z za­mia­rem wy­war­cia wpły­wu na użyt­kow­ni­ków ję­zy­ka, aby trzy­ma­li się pro­po­no­wa­nych środ­ków;

 (1.3) praw. kie­ru­nek w nauce prawa uz­na­ją­cy za jej przed­miot opra­co­wa­nie ide­al­nych norm prawa;


Nor­ma­ty­wizm – kie­ru­nek w fi­lo­zo­fii prawa, bę­dą­cy kon­ty­nu­a­cją po­zy­ty­wiz­mu praw­ni­cze­go. W pra­wie, zda­niem nor­ma­ty­wi­stów, znacz­ną rolę od­gry­wać ma hie­rar­chia, kształ­tu­ją­ca sy­stem norm prawa, czyli po­zy­tyw­ność prawa. Pań­stwo zaś jest ponad em­pi­rycz­nym bytem jed­no­stek.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Normatywizować

usta­lać dla cze­goś normę, uj­mo­wać coś w normy


Źródła:

SJP.pl

Normatywność

→ nor­ma­tyw­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co nor­ma­tyw­ne;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Patrz:normatywny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Normatywny

1. usta­la­ją­cy, sto­su­ją­cy, za­wie­ra­ją­cy normy, prze­pi­sy, re­gu­ły, np. akty nor­ma­tyw­ne;
2. pod­le­ga­ją­cy nor­mom, zgod­ny z normą, okre­ślo­ny normą, np. nor­ma­tyw­ny czas pracy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) okre­śla­ją­cy obo­wią­zu­ją­ce normy

 (1.2) zgod­ny z przy­ję­ty­mi nor­ma­mi

 (1.3) jęz. okre­śla­ją­cy zew­nętrz­ne normy bądź za­le­ce­nia ję­zy­ko­we

 (1.4) jęz. zgod­ny z unor­mo­wa­ną po­sta­cią da­ne­go ję­zy­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Normański

do­ty­czą­cy Nor­ma­nów, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Nor­ma­nów


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nor­ma­na­mi, do­ty­czą­cy Nor­ma­nów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Normcore

[czy­taj: norm­kor] uni­sek­so­wy styl w mo­dzie, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się nie­wy­szu­ka­ny­mi, zwy­czaj­ny­mi stro­ja­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) trend w mo­dzie po­le­ga­ją­cy na ubie­ra­niu się w spo­sób zwy­czaj­ny/nor­mal­ny i bez­pre­ten­sjo­nal­ny, okre­śla­ny czę­sto jako trend na bycie poza tren­dem

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) osoba ubie­ra­ją­ca się w spo­sób przy­po­mi­na­ją­cy trend norm­co­re (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Normcorowiec

[czy­taj: norm­ko­ro­wiec] osoba no­szą­ca skrom­ną i pro­stą odzież, nie­po­cho­dzą­cą z dro­gich skle­pów; norm­co­re, nor­mals


Źródła:

SJP.pl

Normicki

→ nor­mik


przy­miot­nik

 (1.1) slang. do­ty­czą­cy nor­mi­ków (nor­mal­nych ludzi)


Patrz:normik

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Normictwo

po­tocz­nie:
1. bycie nor­mi­kiem;
2. ogół nor­mi­ków


Źródła:

SJP.pl

Normik

po­tocz­nie: osoba prze­cięt­na, nie­wy­róż­nia­ją­ca się


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) slang. pejor. nor­mal­ny czło­wiek nie­wy­róż­nia­ją­cy się ni­czym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Normista

osoba opra­co­wu­ją­ca i kon­tro­lu­ją­ca normy tech­no­lo­gicz­ne


Źródła:

SJP.pl

Normistka

→ nor­mi­sta


Patrz:normista

Źródła:

SJP.pl

Normit

hand­lo­wa nazwa daw­ne­go środ­ka ha­mu­ją­ce­go ła­knie­nie, sto­so­wa­ne­go w ku­ra­cji od­chu­dza­ją­cej


Źródła:

SJP.pl

Normo

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: norma


Źródła:

Wiktionary

Normobaria

1. wa­run­ki nor­mal­ne­go ci­śnie­nia at­mos­fe­rycz­ne­go;
2. nazwa za­bie­gów w ko­mo­rze o zmie­nio­nym skła­dzie at­mos­fe­ry i pod­wyż­szo­nym ci­śnie­niu


Nor­mo­ba­ria – tle­no­te­ra­pia pro­wa­dzo­na w ko­mo­rach pod ci­śnie­niem at­mos­fe­rycz­nym, czyli mię­dzy hi­per­ba­rią a hi­po­ba­rią.

Nazwa „nor­mo­ba­ria” jest rów­nież sto­so­wa­na jako okre­śle­nie te­ra­pii w ko­mo­rach umiar­ko­wa­nie hi­per­ba­rycz­nych (nad­ci­śnie­nio­wych), mild hy­per­ba­ric oxy­gen the­ra­py, w at­mos­fe­rze ze zwięk­szo­nym udzia­łem tlenu i z pod­wyż­szo­nym nieco (a nie nor­mal­nym) ci­śnie­niem at­mos­fe­rycz­nym: 1266–1317 hPa, która była też ba­da­na na my­szach i szczu­rach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Normobaryczny

→ nor­mo­ba­ria


Patrz:normobaria

Źródła:

SJP.pl

Normocyt

ciał­ko czer­wo­ne krwi (krwin­ka czer­wo­na) ma­ją­ce pra­wi­dło­we roz­mia­ry; ery­tro­cyt


Źródła:

SJP.pl

Normodawca

w ak­sjo­lo­gii: osoba na­rzu­ca­ją­ca okre­ślo­ne normy po­stę­po­wa­nia


Źródła:

SJP.pl

Normograf

sza­blon do opi­sy­wa­nia ry­sun­ków tech­nicz­nych


Źródła:

SJP.pl

Normogran

nazwa hand­lo­wa pro­duk­tu zio­ło­we­go sto­so­wa­ne­go po­moc­ni­czo przy za­bu­rze­niach tra­wie­nia, za­par­ciach i od­chu­dza­niu, za­wie­ra­ją­ce­go mie­szan­kę su­row­ców ro­ślin­nych


Źródła:

SJP.pl

Normokapnia

pra­wi­dło­wa za­war­tość dwut­len­ku węgla we krwi; nor­mo­kar­bia


Źródła:

SJP.pl

Normokarbia

pra­wi­dło­wa za­war­tość dwut­len­ku węgla we krwi; nor­mo­kap­nia


Źródła:

SJP.pl

Normoksemia

pra­wi­dło­wa pręż­ność tlenu we krwi


Nor­mok­se­mia – ter­min me­dycz­ny, okre­śla­ją­cy pra­wi­dło­we ci­śnie­nia par­cjal­ne­go (PaO2) tlenu w krwi tęt­ni­czej, wyz­na­czo­ne w trak­cie ga­zo­me­trii.

Norma ta wy­no­si 70–116mm Hg (9,2–15,5 kPa).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Normoksja

pra­wi­dło­wy po­ziom tlenu w tkan­kach or­ga­niz­mu


Źródła:

SJP.pl

Normotermia

pra­wi­dło­wa tem­pe­ra­tu­ra ciała


Źródła:

SJP.pl

Normotwórca

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba, która usta­na­wia normy, pra­wi­dła, wy­tycz­ne itp.


Źródła:

Wiktionary

Normotwórczość

cecha cze­goś two­rzą­ce­go normę, usta­la­ją­ce­go re­gu­ły, prze­pi­sy; nor­ma­tyw­ność


Źródła:

SJP.pl

Normotwórczy

two­rzą­cy normę, usta­la­ją­cy re­gu­ły, prze­pi­sy; nor­ma­tyw­ny


Źródła:

SJP.pl

Normotwórstwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rzad. usta­na­wia­nie norm, pra­wi­deł, wy­tycz­nych itp.

 (1.2) praw. pra­wot­wór­stwo


Źródła:

Wiktionary

Normowalność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest nor­mo­wal­ne; cecha tych, któ­rzy są nor­mo­wal­ni


Źródła:

Wiktionary

Normowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|nor­mo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Normować

1. wpro­wa­dzać jed­no­li­te normy; nor­ma­li­zo­wać
2. do­pro­wa­dzać do pra­wi­dło­we­go stanu; re­gu­lo­wać, nor­ma­li­zo­wać
3. nor­mo­wać się - po­wra­cać do pra­wi­dło­we­go stanu; nor­ma­li­zo­wać się


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny (dk. unor­mo­wać)

 (1.1) usta­lać normy

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny nor­mo­wać się (dk. unor­mo­wać się)

 (2.1) wra­cać do nor­mal­ne­go, po­żą­da­ne­go stanu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Normowy

→ norma


Patrz:norma

Źródła:

SJP.pl

Norna

(zwy­kle w lm - norny) mi­to­lo­gia ger­mań­ska: każda z bogiń przez­na­cze­nia pa­nu­ją­cych nad losem ludzi i bogów


Źródła:

SJP.pl

Nornica

gry­zoń z ro­dzi­ny nor­ni­ko­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. drob­ny, po­spo­li­ty gry­zoń pół­ku­li pół­noc­nej, pro­wa­dzą­cy głów­nie nocny tryb życia


Nor­ni­ca ("Cleth­rio­no­mys") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny kar­czow­ni­ków (Ar­vi­co­li­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny cho­mi­ko­wa­tych (Cri­ce­ti­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nornicowy

→ nor­ni­ca


Patrz:nornica

Źródła:

SJP.pl

Nornik

mały ssak z rzędu gry­zo­ni


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. nie­wiel­ki eu­raz­ja­tyc­ki gry­zoń z po­dro­dzi­ny kar­czow­ni­ków

 (1.2) kynol. pies my­śliw­ski wy­pła­sza­ją­cy zwie­rzę­ta z nor


Nor­nik, nor­ni­czek ("Mi­cro­tus") – ro­dzaj gry­zo­ni z po­dro­dzi­ny kar­czow­ni­ków (Ar­vi­co­li­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny cho­mi­ko­wa­tych (Cri­ce­ti­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Norniki

mały ssak z rzędu gry­zo­ni


Źródła:

SJP.pl

Nornikowate

po­dro­dzi­na gry­zo­ni z ro­dzi­ny cho­mi­ko­wa­tych; kar­czow­ni­ki


Źródła:

SJP.pl

Nornikowaty

o ce­chach nor­ni­ko­wa­tych (po­dro­dzi­na gry­zo­ni)


Źródła:

SJP.pl

Norosz

no­rosz ziem­ny - ga­tu­nek pa­ją­ka z ro­dzi­ny lej­kow­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Norowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|no­ro­wać.


Źródła:

Wiktionary

Norowaty

po­tocz­nie:
1. o prze­jeź­dzie, ko­ry­ta­rzu itp.: wąski i długi;
2. o miesz­ka­niu: lichy, nędz­ny;
3. o lo­ka­lu, ho­te­lu itp.: brud­ny i po­dej­rza­ny


Źródła:

SJP.pl

Norować

o psach (nor­ni­kach): wy­wa­biać z nory zwie­rzy­nę (np. lisa, bor­su­ka)


Źródła:

SJP.pl

Norowiec

w gwa­rze my­śliw­skiej: pies uży­wa­ny do po­lo­wań na zwie­rzy­nę prze­by­wa­ją­cą w no­rach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) kynol. pies z grupy ras te­rie­rów i psów my­śliw­skich, które uczest­ni­czy­ły w po­lo­wa­niach na zwie­rzę­ta prze­by­wa­ją­ce w norze i miały za za­da­nie wy­pło­sze­nie ich z nory


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norowirus

wirus po­wo­du­ją­cy ostre za­pa­le­nie żo­łąd­ko­wo-je­li­to­we


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mi­kro­biol. med. wirus ssRNA z grupy ka­li­ci­wi­ru­sów wy­wo­łu­ją­cy wi­ru­so­we za­ka­że­nie prze­wo­du po­kar­mo­we­go;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norowy

1. żółw no­ro­wy - ga­tu­nek gada z ro­dzi­ny żółwi lą­do­wych, ży­ją­cy w dłu­gich no­rach;
2. kacz­ka no­ro­wa - ptak z rzędu blasz­ko­dzio­bych, o czar­no-biało-rudym upie­rze­niu, za­kła­da­ją­cy gnia­zda w no­rach; ohar, pod­go­rze­lec


Źródła:

SJP.pl

Norris

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

North

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Nortumbria

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. śred­nio­wiecz­ne kró­le­stwo an­glo­sa­skie;


Nor­tum­bria ( Norþanhymbra, Re­gnum Nort­han­hym­bro­rum) – śred­nio­wiecz­ne kró­le­stwo an­glo­sa­skie, po­ło­żo­ne na te­re­nie obec­nej pół­noc­nej An­glii i po­łud­nio­wo-wschod­niej Szko­cji. Pow­sta­ło po zjed­no­cze­niu dwóch kró­lestw: Ber­ni­cji i Deiry, do któ­rych na­stęp­nie do­łą­czo­no drob­niej­sze pań­stwa cel­tyc­kie.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nortumbryjski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nor­tum­brią, do­ty­czą­cy Nor­tum­brii, po­cho­dzą­cy z Nor­tum­brii


Źródła:

Wiktionary

Norw.

skrót od: nor­we­ski


skrót

 (1.1) = nor­we­ski


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norweg

1. koń rasy nor­we­skiej;
2. kot rasy nor­we­skiej le­śnej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek na­ro­do­wo­ści nor­we­skiej, oby­wa­tel Nor­we­gii, miesz­ka­niec Nor­we­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norwegia

pań­stwo w Eu­ro­pie ze sto­li­cą w Oslo; Kró­le­stwo Nor­we­gii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. pań­stwo w Eu­ro­pie ze sto­li­cą w Oslo;


Nor­we­gia (bokmål lub ny­norsk), ofi­cjal­nie Kró­le­stwo Nor­we­gii – pań­stwo w Eu­ro­pie Pół­noc­nej bę­dą­ce mo­nar­chią kon­sty­tu­cyj­ną, któ­re­go te­ry­to­rium obej­mu­je za­chod­nią i pół­noc­ną część Pół­wy­spu Skan­dy­naw­skie­go, Jan Mayen, Sval­bard, Wyspę Bo­u­ve­ta, Wyspę Pio­tra I i Lo­fo­ty.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Norwegizacja

na­rzu­ca­nie komuś lub przyj­mo­wa­nie przez kogoś nor­we­skie­go ję­zy­ka i oby­cza­jów


Źródła:

SJP.pl

Norweski

zwią­za­ny z Nor­we­gią


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do pań­stwa Nor­we­gia lub Nor­we­gów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język urzę­do­wy Nor­we­gii;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norweskojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który po­słu­gu­je się ję­zy­kiem nor­we­skim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem nor­we­skim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku nor­we­skim


Źródła:

Wiktionary

Norweskość

→ nor­we­ski


Patrz:norweski

Źródła:

SJP.pl

Norweżka

oby­wa­tel­ka Nor­we­gii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta lub dziew­czy­na na­ro­do­wo­ści nor­we­skiej lub oby­wa­tel­ka Nor­we­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norwich

Nor­wich (//) – mia­sto i dy­strykt nie­me­tro­po­li­tal­ny we wschod­niej An­glii. Oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny hrab­stwa Nor­folk, po­ło­żo­ne przy uj­ściu rzeki Wen­sum do rzeki Yare.


Źródła:

Wikipedia

Norwidiana

wszyst­ko, co do­ty­czy życia i twór­czo­ści Nor­wi­da


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) liter. au­to­gra­fy i do­ku­men­ty do­ty­czą­ce Cy­pria­na Ka­mi­la Nor­wi­da

 (1.2) druk. księg. wy­daw­nict­wa zwią­za­ne z Cy­pria­nem Ka­mi­lem Nor­wi­dem i jego twór­czo­ścią


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norwidolog

ba­dacz, znaw­ca twór­czo­ści Cy­pria­na Ka­mi­la Nor­wi­da


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) liter. li­te­ra­tu­roz­naw­ca ba­da­ją­cy twór­czość i życie Cy­pria­na Ka­mi­la Nor­wi­da


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norwidologia

ba­da­nia nad twór­czo­ścią Nor­wi­da


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. nauka o życiu i twór­czo­ści Cy­pria­na Ka­mi­la Nor­wi­da


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norwidolożka

→ nor­wi­do­log


Patrz:norwidolog

Źródła:

SJP.pl

Norwidowski

do­ty­czą­cy twór­czo­ści Cy­pria­na Ka­mi­la Nor­wi­da


przy­miot­nik

 (1.1) liter. do­ty­czą­cy życia i twór­czo­ści Cy­pria­na Ka­mi­la Nor­wi­da, cha­rak­te­ry­stycz­ny, ty­po­wy dla Nor­wi­da lub jego twór­czo­ści, taki jak u Nor­wi­da


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norwidowskość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest zwią­za­ne albo przy­po­mi­na twór­czość Cy­pria­na Ka­mi­la Nor­wi­da


Źródła:

Wiktionary

Norwidysta

znaw­ca twór­czo­ści Nor­wi­da


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) liter. znaw­ca twór­czo­ści Cy­pria­na Ka­mi­la Nor­wi­da


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norwidystka

→ nor­wi­dy­sta


Patrz:norwidysta

Źródła:

SJP.pl

Norwidystyka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. ba­da­nia nad twór­czo­ścią Cy­pria­na Ka­mi­la Nor­wi­da


Źródła:

Wiktionary

Norychta

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. warsz­tat


Źródła:

Wiktionary

Norycki

koń no­ryc­ki - stara rasa koni po­cią­go­wych, po­cho­dzą­ca od cięż­kich koni spro­wa­dzo­nych przez Rzy­mian do pro­win­cji No­ri­cum; no­ri­ker


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z No­ri­cum, do­ty­czą­cy No­ri­cum


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noryjski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. zwią­za­ny z No­ri­cum, do­ty­czą­cy No­ri­cum


Źródła:

Wiktionary

Noryk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. drugi wiek póź­ne­go tria­su, trwa­ją­cy 216,5 – 203,6 mi­lio­nów lat temu;


Noryk – w stra­ty­gra­fii pię­tro gór­ne­go tria­su w era­te­mie me­zo­zo­icz­nym, trwa­ją­ce w za­leż­no­ści od przyj­mo­wa­ne­go po­dzia­łu tria­su od około 13 mi­lio­nów lat do pra­wie 19 mln lat. Do­kład­ny czas jego trwa­nia jest przed­mio­tem spo­rów. Do 2012 roku Mię­dzy­na­ro­do­wa Ko­mi­sja Stra­ty­gra­fii przyj­mo­wa­ła, że noryk roz­po­czął się 216,5 ± 2,0 mln lat temu a za­koń­czył 203,6 ± 1,5 mln lat temu; w roku 2013 Ko­mi­sja po­pra­wi­ła da­to­wa­nie na ok. 227–208,5 mln lat temu. Młod­sze pię­tro od kar­ni­ku, a star­sze od re­ty­ku.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Norylsk

mia­sto w Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Kraju Kras­no­jar­skim Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej, le­żą­ce poza kołem pod­bie­gu­no­wym;


No­rylsk ( Норильск, "No­rilsk") – mia­sto zam­knię­te w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji w Kraju Kras­no­jar­skim, w Taj­myr­skim Doł­ga­no-Nie­niec­kim ra­jo­nie. No­rylsk jest jed­nym z naj­bar­dziej wy­su­nię­tych na pół­noc miast na świe­cie.

W 2020 mia­sto li­czy­ło 181 830 miesz­kań­ców i pod­le­ga bez­poś­red­nio wła­dzy w Kraju Kras­no­jar­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Norylski

→ No­rylsk


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z No­ryl­skiem


Patrz:Norylsk

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norymberczyk

miesz­ka­niec No­rym­ber­gi


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec No­rym­ber­gi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norymberga

mia­sto w Niem­czech


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Niem­czech, po­ło­żo­ne we Fran­ko­nii, w kraju związ­ko­wym Ba­wa­ria;

 (1.2) geogr. adm. po­wiat w kraju związ­ko­wym Ba­wa­ria


No­rym­ber­ga ( Nürnberg, wschod­nio­frank. "Nämberch") – mia­sto na pra­wach po­wia­tu w Niem­czech, w kraju związ­ko­wym Ba­wa­ria, w re­jen­cji Środ­ko­wa Fran­ko­nia, sie­dzi­ba "Pla­nungs­re­gion Nürnberg". Po­ło­żo­ne nad rzeką Pe­gnitz (nieco po­wy­żej jej uj­ścia do rzeki Re­gnitz), go­spo­dar­cza i kul­tu­ral­na sto­li­ca Fran­ko­nii, dru­gie co do wiel­ko­ści mia­sto w Ba­wa­rii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Norymberka

miesz­kan­ka No­rym­ber­gi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka No­rym­ber­gi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norymberski

przy­miot­nik od: No­rym­ber­ga


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z No­rym­ber­gą, do­ty­czą­cy No­rym­ber­gi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Norymberszczyzna

daw­niej: drob­ne przed­mio­ty do­mo­we­go użyt­ku, drob­na ga­lan­te­ria wy­ra­bia­na w No­rym­ber­dze; to­wa­ry no­rym­ber­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. to­wa­ry z No­rym­ber­gi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noryt

mag­mo­wa skała głę­bi­no­wa


Noryt – mag­mo­wa skała głę­bi­no­wa, na­le­żą­ca do grupy skał za­sa­do­wych, od­mia­na gabra. W skła­dzie mi­ne­ral­nym prze­wa­ża­ją krysz­ta­ły pla­gio­kla­zów oraz pi­rok­se­nów rom­bo­wych (hi­per­sten), poza tym wy­stę­pu­ją nie­wiel­kie ilo­ści oli­wi­nu i horn­blen­dy. Barwa ciem­no­zie­lo­na lub czar­na. Za­le­ga w pre­kam­bryj­skich ska­łach po­dło­ża pół­noc­no-wschod­niej Pol­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Norzyca

cho­ro­ba konia ob­ja­wia­ją­ca się trud­ną do za­go­je­nia raną, pow­sta­ją­ca wsku­tek uży­wa­nia nie­od­po­wied­nie­go sio­dła lub uprzę­ży


No­rzy­ca ( Но́рыца; Норица) – wieś na Bia­ło­ru­si, w re­jo­nie po­staw­skim ob­wo­du wi­teb­skie­go, około 32 km na wschód od Po­staw.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Norzyny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Nory lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Norówka

gła­zek no­rów­ka - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny ku­sa­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Nos

1. na­rząd po­wo­nie­nia;
2. wy­su­nię­ta, zwę­żo­na część cze­goś, dziób


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) anat. część twa­rzy po­wy­żej ust, mię­dzy ocza­mi, na­rząd zmy­słu węchu, część ukła­du od­de­cho­we­go, rów­nież u zwie­rząt;

 (1.2) ko­niec buta

 (1.3) dziób sa­mo­lo­tu

 (1.4) stpol. dziób

 (1.5) środ. kos­met. zob. per­fu­miarz.

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) bia­ły­stok. al­ko­ho­lik


Nosy u ssa­ków

Nos – wy­nio­słość w obrę­bie twa­rzy sta­no­wią­ca drogę prze­pły­wu po­wie­trza w pro­ce­sie od­dy­cha­nia. Po­wie­trze prze­cho­dzą­ce przez nos zo­sta­je ocie­plo­ne i na­wil­żo­ne. Do­cie­ra póź­niej do oko­li­cy wę­cho­wej znaj­du­ją­cej się w jego gór­nej czę­ści. Sub­stan­cje che­micz­ne za­war­te w po­wie­trzu są roz­pu­szcza­ne w ślu­zie i po­bu­dza­ją wtedy licz­ne re­cep­to­ry znaj­du­ją­ce się w oko­li­cy wę­cho­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nosacizna

bak­te­ryj­na cho­ro­ba zwie­rząt ho­dow­la­nych rza­dziej do­mo­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wet. przew­le­kła, za­kaź­na i za­raź­li­wa cho­ro­ba zwie­rząt nie­pa­rzy­sto­ko­pyt­nych;


No­sa­ciz­na ( Mal­le­us, glan­ders) – przew­le­kła za­kaź­na i za­raź­li­wa cho­ro­ba zwie­rząt nie­pa­rzy­sto­ko­pyt­nych wy­wo­ła­na przez pa­łecz­kę no­sa­ciz­ny (G-, tle­no­wa). No­sa­ciz­na jest naj­czę­ściej cho­ro­bą koni. Mogą też za­cho­ro­wać ko­to­wa­te i mię­so­żer­ne. Może też być nie­bez­piecz­ną zo­o­no­zą dla ludzi. []


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nosacz

1. ro­śli­no­żer­na małpa wą­sko­no­sa z grupy kocz­ko­da­nów; nosal;
2. czło­wiek ma­ją­cy wiel­ki nos; nosal


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. osoba z wiel­kim nosem

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Na­sa­lis lar­va­tus|Wurmb|ref=tak., wiel­ko­no­sa małpa wy­stę­pu­ją­ca na Bor­neo;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nosal

1. ro­śli­no­żer­na małpa wą­sko­no­sa z grupy kocz­ko­da­nów; no­sacz;
2. czło­wiek ma­ją­cy wiel­ki nos; no­sacz;
3. część hełmu ot­war­te­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. część szy­sza­ka za­kry­wa­ją­ca nos


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nosalewice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Nosalewo

No­sa­le­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie sza­mo­tul­skim, w gmi­nie Pnie­wy.

Wieś szla­chec­ka No­sa­lie­wo po­ło­żo­na była w 1580 roku w po­wie­cie poz­nań­skim wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.

W są­siedzt­wie wsi prze­bie­ga gra­ni­ca Sie­ra­kow­skie­go Parku Kra­jo­bra­zo­we­go oraz nie­czyn­na linia ko­le­jo­wa Sza­mo­tu­ły–Mię­dzy­chód.


Źródła:

Wikipedia

Nosalin

No­sa­lin – (niem. Nitz­lin) wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie sła­wień­skim, w gmi­nie Po­sto­mi­no.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa słup­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Nosarzewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nosatka

roz­szczep­ka no­sat­ka - ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny mrocz­ni­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Nosaty

po­sia­da­ją­cy cha­rak­te­ry­stycz­ny nos


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy wiel­ki nos

 (1.2) pot. środ. chory na no­sa­ciz­nę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nosean

mi­ne­rał, gli­no­krze­mian sodu


No­se­an – mi­ne­rał na­le­żą­cy do gro­ma­dy krze­mia­nów. Na­le­ży do grupy ska­le­niow­ców.

Wy­stę­pu­je pra­wie wy­łącz­nie w mło­dych ska­łach wy­lew­nych. Bar­dzo do­brze wyksz­tał­co­ne krysz­ta­ły można zna­leźć nad La­a­cher See w gó­rach Eifel w por­wa­kach za­wie­ra­ją­cych m.in. sa­ni­dyn.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Noseczek

zdrob­nie­nie od: nosek


Źródła:

SJP.pl

Nosek

zdrob­nie­nie od: nos


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: nos

 (1.2) mały nos

 (1.3) przen. pot. skrzyd­la­ty owoc klonu

 (1.4) obuw. część buta, która okry­wa palce


Nosek – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie dział­dow­skim, w gmi­nie Lidz­bark. Miej­sco­wość jest po­ło­żo­na w od­le­gło­ści ok. 150 m od gra­ni­cy wo­je­wództ­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość na­le­ża­ła ad­mi­ni­stra­cyj­nie do wo­je­wództ­wa cie­cha­now­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nosema

pier­wot­niak z pod­ty­pu spo­row­ców peł­za­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Nosemoza

za­raź­li­wa cho­ro­ba prze­wo­du po­kar­mo­we­go pszczół do­ro­słych, wy­wo­ły­wa­na przez pier­wot­nia­ki z ro­dza­ju no­se­ma; no­ze­mo­za


No­se­mo­za (cho­ro­ba spo­row­co­wa, "no­se­mo­sis apium") – cho­ro­ba za­raź­li­wa pszczół do­ro­słych wy­wo­ła­na przez spo­row­ce (mi­kro­spo­ry­dia) z ro­dza­ju "No­se­ma": "No­se­ma apis" lub "No­se­ma ce­ra­nae", które ata­ku­ją ko­mór­ki na­błon­ka je­li­ta środ­ko­we­go, skut­kiem czego jest nie­do­ży­wie­nie i osła­bie­nie cho­rych osob­ni­ków.In­fek­cja usz­ka­dza je­li­to środ­ko­we pszczo­ły, po­wo­du­jąc mart­wi­cę tkan­ki je­li­to­wej. Utrud­nia to pszczo­łom tra­wie­nie po­kar­mu i wchła­nia­nie skład­ni­ków odżyw­czych. Naj­groź­niej­sza dla ro­bot­nic i trut­ni.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nosewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nosferatu

1. imię wam­pi­ra, ty­tu­ło­we­go bo­ha­te­ra fil­mów "Nos­fe­ra­tu wam­pir" i "Nos­fe­ra­tu - sym­fo­nia grozy"; od­po­wied­nik wam­pi­ra Dra­cu­li;
2. nazwa wam­pi­ra lub ich klanu w grach RPG


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Nos­fe­ra­tu|ref., ro­dzaj ryb z ro­dzi­ny pie­lę­gni­co­wa­tych

 (1.2) icht. ryba z ro­dza­ju nos­fe­ra­tu (1.1)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nosiciel

osob­nik zdro­wy, wy­le­czo­ny z za­kaź­nej cho­ro­by, w któ­re­go or­ga­niz­mie znaj­du­ją się za­raz­ki cho­ro­bot­wór­cze, niesz­kod­li­we dla niego sa­me­go, ale mo­gą­ce za­ka­zić oto­cze­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) med. or­ga­nizm za­wie­ra­ją­cy bak­te­rie, wi­ru­sy lub w inny spo­sób dot­knię­ty cho­ro­bą, sam nie cier­pią­cy z po­wo­du jej ob­ja­wów, lecz mo­gą­cy nią za­ra­żać;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nosicielka

ko­bie­ta bę­dą­ca osob­ni­kiem zdro­wym, wy­le­czo­nym z za­kaź­nej cho­ro­by, w któ­re­go or­ga­niz­mie znaj­du­ją się za­raz­ki cho­ro­bot­wór­cze, niesz­kod­li­we dla niego sa­me­go, ale mo­gą­ce za­ka­zić oto­cze­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) forma żeń­ska od: no­si­ciel


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nosicielstwo

bycie no­si­cie­lem za­raz­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) stan po­sia­da­nia w or­ga­niz­mie pa­to­ge­nów, które nie po­wo­du­ją ob­ja­wów cho­ro­bo­wych


No­si­ciel­stwo (no­si­ciel­stwo mi­kro­bio­lo­gicz­ne) – w mi­kro­bio­lo­gii i cho­ro­bach za­kaź­nych jest to stan, w któ­rym dany pa­to­gen wy­stę­pu­je w or­ga­niz­mie go­spo­da­rza, ale nie po­wo­du­je ob­ja­wów kli­nicz­nych cho­ro­by. Może na­stą­pić wsku­tek za­ka­że­nia be­zob­ja­wo­we­go albo po prze­cho­ro­wa­niu cho­ro­by, kiedy to za­ra­zek nie zo­sta­nie usu­nię­ty z or­ga­niz­mu wyz­dro­wia­łej osoby.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nosicz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) tra­garz gór­ski


No­sicz (słow. "nosič") – ta­trzań­ski tra­garz cha­rak­te­ry­stycz­ny dla sło­wac­kiej czę­ści Tatr. Jest to osoba do­star­cza­ją­ca do schro­nisk gór­skich wszyst­ko, co jest po­trzeb­ne do ich funk­cjo­no­wa­nia, na przy­kład pa­li­wo, wodę, je­dze­nie. Ła­dun­ki no­si­czów ważą 60–80 kg, za­rów­no w lecie, jak i zimie. W dro­dze po­wrot­nej na­to­miast zno­szą oni w dół śmie­ci ze schro­nisk.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nosidełka

zdrob­nie­nie od: no­si­dło


Źródła:

SJP.pl

Nosidełko

zdrob­nie­nie od: no­si­dło


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ro­dzaj ple­ca­ka lub torby słu­żą­cych do no­sze­nia ma­łe­go dziec­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nosidła

przy­rząd do no­sze­nia wia­der z wodą; ko­ro­my­sło


Źródła:

SJP.pl

Nosidło

przy­rząd do no­sze­nia wia­der z wodą; ko­ro­my­sło


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) techn. coś, co służy do no­sze­nia cze­goś lub kogoś


No­si­dło (ang. Frame Carry) – kon­ku­ren­cja za­wo­dów si­ła­czy.

Za­da­niem za­wod­ni­ka jest prze­nie­sie­nie w obu dło­niach cię­ża­ru, na okre­ślo­nym dy­stan­sie, w jak naj­krót­szym cza­sie. Za­wod­nik może wie­lo­krot­nie opu­szczać cię­żar na po­dło­że.

No­si­dło ma formę ota­cza­ją­cej za­wod­ni­ka ramy. Masa wy­no­si naj­czę­ściej od 320 kg do 400 kg, dłu­gość trasy do 20 m.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nosidłowy

→ no­si­dło


Patrz:nosidło

Źródła:

SJP.pl

Nosigrosz

daw­niej: wo­re­czek na pie­nią­dze; kabza, kiesa, sa­kiew­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. wo­re­czek do no­sze­nia i prze­cho­wy­wa­nia pie­nię­dzy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nosio

pie­szczot­li­wie: nos


Źródła:

SJP.pl

Nosisko

po­spo­li­cie: wiel­ki, niez­grab­ny nos; kinol


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zgrub. nos


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nosisław

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Nosiwo

ma­te­riał tran­spor­to­wa­ny przez prze­no­śnik


No­si­wo – ła­du­nek tran­spor­to­wa­ny za po­mo­cą urzą­dzeń tran­spor­tu bli­skie­go, ta­kich jak np. prze­no­śni­ki ta­śmo­we czy ku­beł­ko­we, wcią­gni­ki, cię­gni­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nosiwoda

dawny zawód po­le­ga­ją­cy na do­star­cza­niu wody


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ten, kto nosi wodę w wia­drach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nosić

1. cho­dzić długo lub wie­lo­krot­nie z czymś w ręku, na ple­cach itp.; dźwi­gać
2. mieć coś przy sobie
3. cho­dzić w czymś (ubra­niu)
4. odz­na­czać się czymś
5. nosić się:
a) ubie­rać się wg ja­kiejś mody
b) o ubio­rze: być no­szo­nym
c) za­cho­wy­wać się


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) fi­zycz­nie trzy­ma­jąc zmie­niać po­ło­że­nie zew­nętrz­ne­go obiek­tu

 (1.2) o ubra­niu, oku­la­rach, zna­kach, itd mieć na sobie

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny nosić się (dk. brak)

 (2.1) ubie­rać się w jakiś spo­sób

 (2.2) być no­szo­nym (1.2) jako ubra­nie

 (2.3) po­ru­szać się, za­cho­wy­wać się w jakiś spo­sób

 (2.4) dążyć do cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nosiłki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) przy­rząd ułat­wia­ją­cy no­sze­nie cze­goś


Źródła:

Wiktionary

Noskowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Noskowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Noskowy

1. → nosek;
2. wy­dłu­żo­ny i zwy­kle szpi­cza­sty na końcu


Źródła:

SJP.pl

Nosoczub

ro­zdaj pta­ków z rzędu wró­blo­wych


Źródła:

SJP.pl

Nosogardziel

część no­so­wa gar­dła; jama no­so­wo-gar­dło­wa, no­so­gar­dło


Źródła:

SJP.pl

Nosogardło

część no­so­wa gar­dła; jama no­so­wo-gar­dło­wa, no­so­gar­dziel


Źródła:

SJP.pl

Nosogardłowy

→ no­so­gar­dło


Patrz:nosogardło

Źródła:

SJP.pl

Nosogeografia

nauka ba­da­ją­ca roz­mie­szcze­nie cho­rób ludzi i zwie­rząt na róż­nych ob­sza­rach ge­o­gra­ficz­nych i czyn­ni­ki zwią­za­ne z ich roz­prze­strze­nia­niem się; no­zo­ge­o­gra­fia


Źródła:

SJP.pl

Nosologia

nauka zaj­mu­ją­ca się kla­sy­fi­ka­cją cho­rób i ich opi­sem; no­zo­lo­gia


Źródła:

SJP.pl

Nosorogi

1. leg­wan no­so­ro­gi - ga­tu­nek ja­szczur­ki z ro­dzi­ny leg­wa­nów;
2. żmija no­so­ro­ga - ga­tu­nek ja­do­wi­te­go węża z ro­dzi­ny żmi­jo­wa­tych


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy w miej­scu nosa róg


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nosorożce

ro­dzi­na du­żych ssa­ków z rzędu nie­pa­rzy­sto­ko­pyt­nych; no­so­roż­co­wa­te


No­so­roż­ce (Rhi­no­ce­ro­ti­nae) – po­dro­dzi­na ssa­ków ko­pyt­nych z ro­dzi­ny no­so­roż­co­wa­tych (Rhi­no­ce­ro­ti­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nosorożcowate

ro­dzi­na du­żych ssa­ków z rzędu nie­pa­rzy­sto­ko­pyt­nych; no­so­roż­ce


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Rhi­no­ce­ro­ti­dae|Gray|ref=tak., ro­dzi­na du­żych ssa­ków z rzędu nie­pa­rzy­sto­ko­pyt­nych;


No­so­roż­co­wa­te, no­so­roż­ce (Rhi­no­ce­ro­ti­dae) – ro­dzi­na du­żych ssa­ków z rzędu nie­pa­rzy­sto­ko­pyt­nych (Pe­ris­so­dac­ty­la). Kie­dyś li­czy­ła 70 ro­dza­jów, z któ­rych obec­nie żyją 4 li­czą­ce 5 ga­tun­ków. Osią­ga­ją dość duże roz­mia­ry i masę ciała. Naj­więk­szym przed­sta­wi­cie­lem ro­dzi­ny jest no­so­ro­żec biały.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nosorożcowaty

o ce­chach no­so­roż­co­wa­tych (ro­dzi­na ssa­ków)


Źródła:

SJP.pl

Nosorożcowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z no­so­roż­cem, do­ty­czą­cy no­so­roż­ca, wła­ści­wy no­so­roż­co­wi


Źródła:

Wiktionary

Nosorożec

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Rhi­no­ce­ros|ref=tak., duży ssak z rzędu nie­pa­rzy­sto­ko­pyt­nych;


Źródła:

Wiktionary

Nosorożyca

sa­mi­ca no­so­roż­ca


Źródła:

SJP.pl

Nosowość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. cecha ar­ty­ku­la­cyj­na dźwię­ków mowy po­le­ga­ją­ca na tym, że część po­wie­trza pod­czas ar­ty­ku­la­cji prze­cho­dzi przez jamę no­so­wą, po­nie­waż pod­nie­bie­nie mięk­kie jest opu­szczo­ne


Źródła:

Wiktionary

Nosowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nosowy

przy­miot­nik od: nos (zwy­kle w zna­cze­niu: na­rząd po­wo­nie­nia), np. prze­gro­da no­so­wa


przy­miot­nik

 (1.1) anat. zwią­za­ny z nosem, do­ty­czą­cy nosa

 (1.2) fonet. o gło­sce, przy wy­ma­wia­niu któ­rej część lub ca­łość wy­dy­cha­ne­go po­wie­trza prze­cho­dzi przez jamę no­so­wą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nosościski

prze­sta­rza­le, żar­to­bli­wie: bi­no­kle, oku­la­ry


Źródła:

SJP.pl

Nospa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ka­mien­ny chod­nik pod strze­chą domu


Źródła:

Wiktionary

Nostalgia

1. tęs­kno­ta za kra­jem oj­czy­stym;
2. tęs­kno­ta za czymś, co mi­nę­ło; me­lan­cho­lia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) tęs­kno­ta, zwła­szcza za kra­jem oj­czy­stym


No­stal­gia (gr. νóστος, "po­wrót do domu", i ἄλγος, "ból") – dosk­wie­ra­ją­ca tęs­kno­ta za oj­czyz­ną (kra­jem oj­czy­stym), a także tęs­kno­ta za czymś przesz­łym, co utr­wa­li­ło się w pa­mię­ci.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nostalgiczka

ko­bie­ta cier­pią­ca na no­stal­gię, tęs­knią­ca za czymś utra­co­nym


Źródła:

SJP.pl

Nostalgicznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób no­stal­gicz­ny


Źródła:

Wiktionary

Nostalgiczność

→ no­stal­gicz­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co no­stal­gicz­ne; cecha tych, któ­rzy są no­stal­gicz­ni


Patrz:nostalgiczny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nostalgiczny

do­ty­czą­cy no­stal­gii, wy­ra­ża­ją­cy tęs­kno­tę za oj­czyz­ną, za czymś, co za­pa­dło w pa­mięć lub co sobie wy­o­bra­żo­no


przy­miot­nik

 (1.1) książk. taki, który wy­ra­ża, od­czu­wa lub wzbu­dza no­stal­gię; jest pełen tęs­kno­ty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nostalgik

osoba cier­pią­ca na no­stal­gię, tęs­knią­ca za czymś utra­co­nym, np. oj­czyz­ną, mi­nio­ny­mi cza­sa­mi itp.


Źródła:

SJP.pl

Nostradamus

prze­no­śnie: pro­rok, któ­re­go prze­po­wied­nie są nie­jas­ne, wy­kręt­ne


No­stra­da­mus ( Mi­chel de No­stre­da­me; ur. 14 grud­nia 1503 w Saint-Remy, zm. 2 lipca 1566 w Salon-de-Pro­ven­ce) – fran­cu­ski ap­te­karz, astro­log i autor pro­roctw, okul­ty­sta, mi­styk, ka­ba­li­sta, ba­dacz wie­dzy ta­jem­nej, do­rad­ca kró­lo­wej Fran­cji, Ka­ta­rzy­ny Me­dy­cej­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nostro

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) bank. ra­chu­nek na­sze­go banku utrzy­my­wa­ny w obcym banku do celów roz­li­cze­nio­wych


Źródła:

Wiktionary

Nostryfikacja

uz­na­nie za­gra­nicz­ne­go dy­plo­mu, ty­tu­łu lub stop­nia na­u­ko­we­go albo za­wo­do­we­go za rów­no­waż­ny z kra­jo­wym


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) urz. uz­na­nie za­gra­nicz­ne­go dy­plo­mu, ty­tu­łu lub stop­nia na­u­ko­we­go za rów­no­waż­ny z jego od­po­wied­ni­kiem w danym kraju;


na­le­ży do­pra­co­wać:

"przed­sta­wio­no sy­tu­a­cję tylko z per­spek­ty­wy – ". Pomóż po­pra­wić.

No­stry­fi­ka­cja (łac. no­ster – nasz, fa­ce­re – czy­nić) – pro­ce­du­ra uz­na­wa­nia waż­no­ści stop­ni na­u­ko­wych, ty­tu­łów za­wo­do­wych oraz in­nych dy­plo­mów i świa­dectw uzy­ska­nych w in­nych kra­jach, prze­pro­wa­dza­na przez od­po­wied­nie kra­jo­we jed­nost­ki, np. ku­ra­to­ria oś­wia­ty lub rady wy­dzia­łów uczel­ni wyż­szych, upraw­nio­nych do na­da­wa­nia ana­lo­gicz­ne­go stop­nia na­u­ko­we­go w tym kraju, który „uz­na­je sto­pień za włas­ny”.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nostryfikacyjny

przy­miot­nik od: no­stry­fi­ka­cja


Źródła:

SJP.pl

Nostryfikant

osoba, która uzy­ska­ła uz­na­nie swo­je­go za­gra­nicz­ne­go dy­plo­mu, ty­tu­łu lub stop­nia na­u­ko­we­go albo za­wo­do­we­go za rów­no­waż­ny z kra­jo­wym


Źródła:

SJP.pl

Nostryfikować

do­ko­ny­wać uz­na­nia za­gra­nicz­ne­go dy­plo­mu lub świa­dect­wa za rów­no­waż­ne z kra­jo­wym


cza­sow­nik prze­chod­ni dwu­a­spek­to­wy

 (1.1) urz. uznać lub uz­na­wać za­gra­nicz­ny dy­plom, tytuł lub sto­pień na­u­ko­wy za rów­no­waż­ny z jego od­po­wied­ni­kiem w danym kraju


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nostrzyk

ro­śli­na ziel­na o przy­jem­nym za­pa­chu i żół­tych kwia­tach, sto­so­wa­na w sta­nach za­pal­nych skóry, do pro­duk­cji kos­me­ty­ków, a daw­niej jako przy­nę­ta na ryby


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Me­li­lo­tus|ref=tak|Mill.., ro­dzaj mio­do­daj­nych ro­ślin z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych;


No­strzyk ("Me­li­lo­tus") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych (mo­tyl­ko­wa­tych) "Fa­ba­ce­ae". Na­le­żą do niego 23 ga­tun­ki. Wy­stę­pu­ją na wszyst­kich kon­ty­nen­tach Sta­re­go Świa­ta, jako in­tro­du­ko­wa­ne rosną też na in­nych kon­ty­nen­tach. Nazwa na­u­ko­wa na­wią­zu­je do jed­nej z grup ro­ślin w sta­ro­żyt­nej tak­so­no­mii lu­do­wej opi­sy­wa­nych jako lotos, czy do­kład­niej „mio­do­wy lotos”.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nosy

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) plu­ral|nos.


Nosy – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie pia­se­czyń­skim, w gmi­nie Tar­czyn.

Wieś szla­chec­ka Nossy po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie tar­czyń­skim ziemi war­szaw­skiej wo­je­wództ­wa ma­zo­wiec­kie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa war­szaw­skie­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Noszczyk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nosze

przy­rząd, skła­da­ją­cy się zwy­kle z dwóch drąż­ków po­łą­czo­nych płót­nem, przez­na­czo­ny do prze­no­sze­nia cho­rych, ran­nych lub zmar­łych


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) med. sprzęt do ręcz­ne­go prze­no­sze­nia cho­rych lub ran­nych;


Nosze – urzą­dze­nie me­dycz­ne umoż­li­wia­ją­ce tran­spor­to­wa­nie cho­re­go lub ran­ne­go w po­zy­cji le­żą­cej. Sto­so­wa­ne przez różne służ­by ra­tow­ni­cze, sta­no­wią pod­sta­wo­we wy­po­sa­że­nie am­bu­lan­su sa­ni­tar­ne­go.

Tra­dy­cyj­ne nosze skła­da­ją się z dwóch po­dłuż­nych ele­men­tów (czę­sto drew­nia­nych), któ­rych końce sta­no­wią uchwy­ty tran­spor­to­we.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Noszenie

1. cho­dzić długo lub wie­lo­krot­nie z czymś w ręku, na ple­cach itp.; dźwi­gać
2. mieć coś przy sobie
3. cho­dzić w czymś (ubra­niu)
4. odz­na­czać się czymś
5. nosić się:
a) ubie­rać się wg ja­kiejś mody
b) o ubio­rze: być no­szo­nym
c) za­cho­wy­wać się


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|nosić.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noszki

rzad­ko: małe nosze


Źródła:

SJP.pl

Noszowa

→ nosze


Patrz:nosze

Źródła:

SJP.pl

Noszowice

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. gmina w Cze­chach;


No­szo­wi­ce (cz. Nošovice, niem. Nos­cho­witz) – wieś gmin­na na Ślą­sku Cie­szyń­skim w Cze­chach, w kraju mo­raw­sko-ślą­skim (po­wiat Fry­dek-Mi­stek).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Noszowicki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z gminą No­szo­wi­ce, do­ty­czą­cy gminy No­szo­wi­ce


Źródła:

Wiktionary

Noszowy

→ nosze


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z no­sza­mi, do­ty­czą­cy noszy

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) sa­ni­ta­riusz, ra­tow­nik wyz­na­czo­ny do noszy


Patrz:nosze

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nosówka

1. za­kaź­na, nie­bez­piecz­na, czę­sto śmier­tel­na cho­ro­ba wi­ru­so­wa zwie­rząt, głów­nie psów;
2. sa­mo­gło­ska no­so­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wet. groź­na cho­ro­ba za­kaź­na psów;

 (1.2) jęz. sa­mo­gło­ska no­so­wa

 (1.3) wet. zob. no­sów­ka kotów., pan­le­u­ko­pe­nia


No­sów­ka ( Fe­bris ca­tarr­ha­lis et ner­vo­sa canum lub Fe­bris ca­tarr­ha­lis in­fec­tio­sa canum; di­stem­per) – wy­so­ce za­kaź­na, wi­ru­so­wa cho­ro­ba pso­wa­tych, z kom­pli­ka­cja­mi w po­sta­ci wtór­nych za­ka­żeń bak­te­ryj­nych. Wy­stę­pu­je po­wszech­nie na całym świe­cie. Na­le­ży, wraz z par­wo­wi­ro­zą, do naj­groź­niej­szych cho­rób za­kaź­nych psów. Za­cho­ro­wa­nie może na­stą­pić u psów w każ­dym wieku, naj­czę­ściej wy­stę­pu­je u szcze­niąt w wieku 2–5 mie­się­cy. Ce­chu­je się wy­so­ką śmier­tel­no­ścią i cięż­kim prze­bie­giem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nosówkowy

przy­miot­nik od: no­sów­ka


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) jęz. zwią­za­ny z no­sów­ka­mi, do­ty­czą­cy no­só­wek (sa­mo­gło­ski no­so­wej)

 (1.2) wet. zwią­za­ny z no­sów­ką, do­ty­czą­cy no­sów­ki (cho­ro­by)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Not

1. ofi­cjal­ne pismo urzę­do­we, zwła­szcza pismo rządu jed­ne­go pań­stwa do dru­gie­go;
2. ocena;
3. krót­ki ar­ty­kuł, wzmian­ka w pra­sie;
4. przy­pis; ob­ja­śnie­nie; uwaga na mar­gi­ne­sie


skró­to­wiec

 (1.1) = Na­czel­na Or­ga­ni­za­cja Tech­nicz­na;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Not-Owski

→ NOT (Na­czel­na Or­ga­ni­za­cja Tech­nicz­na); no­tow­ski


Źródła:

SJP.pl

Nota

1. ofi­cjal­ne pismo urzę­do­we, zwła­szcza pismo rządu jed­ne­go pań­stwa do dru­gie­go;
2. ocena;
3. krót­ki ar­ty­kuł, wzmian­ka w pra­sie;
4. przy­pis; ob­ja­śnie­nie; uwaga na mar­gi­ne­sie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) eduk. ocena czy­jejś pracy, po­stę­pów w nauce itp.

 (1.2) adm. ofi­cjal­ne pismo urzę­do­we, w szcze­gól­no­ści mię­dzy­rzą­do­we

 (1.3) uwaga za­pi­sa­na na mar­gi­ne­sie tek­stu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Notabene

tyle co: w do­dat­ku, do tego; na­wia­sem mó­wiąc, praw­dę mó­wiąc


par­ty­ku­ła

 (1.1) na­wia­sem mó­wiąc, zresz­tą, poza tym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Notabl

1. zna­ko­mi­tość; osoba po­wszech­nie znana i sza­no­wa­na;
2. do­rad­ca kró­lew­ski w daw­nej Fran­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba ob­da­rza­na sza­cun­kiem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Notacja

zbiór ja­kichś sym­bo­li


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pe­wien ści­śle okre­ślo­ny spo­sób za­pi­su

 (1.2) zbiór zna­ków no­ta­cji (1.1)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Notacyjny

→ no­ta­cja


Patrz:notacja

Źródła:

SJP.pl

Notar

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. no­ta­riusz


NOTAR (skrót od ang. nazwy "NO TAil Rotor" – "bez wir­ni­ka ogo­no­we­go") – sy­stem rów­no­wa­że­nia mo­men­tu re­ak­cyj­ne­go (opo­ro­we­go) po­cho­dzą­ce­go od wir­ni­ka no­śne­go śmi­głow­ców, opra­co­wa­ny przez McDonnell Do­u­glas He­li­cop­ter Sy­stems.

Celem sy­ste­mu jest za­stą­pie­nie wir­ni­ka ogo­no­we­go śmi­głow­ców, co zna­czą­co wpły­wa na zmniej­sze­nie ha­ła­su i bez­pie­czeń­stwo użyt­ko­wa­nia tych stat­ków po­wietrz­nych.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Notarialny

od­no­szą­cy się do no­ta­riu­sza, no­ta­ria­tu


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do no­ta­riu­sza lub no­ta­ria­tu, zwią­za­ny z no­ta­riu­szem lub no­ta­ria­tem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Notariat

no­ta­riu­szo­stwo;
1. zawód, urząd no­ta­riu­sza;
2. biuro, kan­ce­la­ria no­ta­riu­sza;
3. bu­dy­nek, w któ­rym znaj­du­je się biuro, kan­ce­la­ria no­ta­riu­sza;
4. zbio­ro­wo: no­ta­riu­sze


No­ta­riat – in­sty­tu­cja po­mo­cy praw­nej, która ma na celu za­pew­nie­nie bez­pie­czeń­stwa obro­tu praw­ne­go i jego zgod­no­ści z obo­wią­zu­ją­cym pra­wem. No­ta­riu­sze do­ko­nu­ją czyn­no­ści no­ta­rial­nych w spra­wach praw­nych, któ­rym stro­ny są obo­wią­za­ne lub pra­gną nadać formę no­ta­rial­ną, m.in. spo­rzą­dza­ją akty praw­ne, są świad­ka­mi skła­da­nia pod­pi­sów i spo­rzą­dza­nia do­ku­men­tów. Forma no­ta­ria­tu opar­te­go na 2. mo­de­lach: ła­ciń­skim i an­glo­sa­skim, jest róż­no­rod­na w róż­nych pań­stwach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Notariusz

1. urzęd­nik le­gi­ty­mu­ją­cy się wyksz­tał­ce­niem praw­ni­czym, po­wo­ła­ny do spo­rzą­dza­nia aktów praw­nych, np. umów kupna-sprze­da­ży, da­ro­wizn, uwie­rzy­tel­nia­nia i poś­wiad­cza­nia do­ku­men­tów, spo­rzą­dza­nia te­sta­men­tów, przyj­mo­wa­nia do­ku­men­tów na prze­cho­wa­nie itp.; re­jent;
2. w daw­nej Pol­sce: urzęd­nik do­ko­nu­ją­cy wpi­sów i wy­pi­sów z ksiąg są­do­wych, kie­ru­ją­cy kan­ce­la­rią kró­lew­ską i ar­chi­wum; re­jent, re­gent;
3. w daw­nej Pol­sce: se­kre­tarz kanc­le­rza i pod­kanc­le­rza; re­jent, re­gent;
4. w daw­nych mia­stach pol­skich: urzęd­nik (pi­sarz) kan­ce­la­rii miej­skiej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) praw. urzęd­nik spo­rzą­dza­ją­cy akty praw­ne na żą­da­nie stron

 (1.2) hist. urzęd­nik w daw­nej Pol­sce kie­ru­ją­cy kan­ce­la­rią kró­lew­ską i ar­chi­wum

 (1.3) hist. urzęd­nik kan­ce­la­rii miej­skiej w daw­nej Pol­sce


No­ta­riusz (etym. łac. "no­ta­rius", pi­sarz, ste­no­graf, daw­niej w Pol­sce "re­jent") – zawód za­u­fa­nia pu­blicz­ne­go wy­ko­ny­wa­ny przez osobę upo­waż­nio­ną przez wła­dzę pań­stwo­wą do stwier­dza­nia pew­nych fak­tów, ma­ją­cych zna­cze­nie praw­ne (np. włas­no­ręcz­no­ści pod­pi­sów, zgod­no­ści od­pi­sów, daty czyn­no­ści itp.) oraz współ­dzia­ła­nia przy spo­rzą­dza­niu pew­nych aktów praw­nych (np. umowy sprze­da­ży, da­ro­wiz­ny, aktu poś­wiad­cze­nia dzie­dzi­cze­nia itp.).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Notariuszka

→ no­ta­riusz


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) praw. urzęd­nicz­ka spo­rzą­dza­ją­ca akty praw­ne na żą­da­nie stron


Patrz:notariusz

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Notariuszostwo

no­ta­riat;
1. zawód, urząd no­ta­riu­sza;
2. biuro, kan­ce­la­ria no­ta­riu­sza;
3. bu­dy­nek, w któ­rym znaj­du­je się biuro, kan­ce­la­ria no­ta­riu­sza


Źródła:

SJP.pl

Notariuszowski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z no­ta­riu­szem, do­ty­czą­cy no­ta­riu­sza


Źródła:

Wiktionary

Notatka

1. krót­ki tekst; za­pi­sek, uwaga;
2. krót­ka wia­do­mość w pra­sie, wzmian­ka;
3. kart­ka z krót­kim za­pi­sa­nym tek­stem


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) krót­ki tekst, ma­ją­cy na celu przy­pom­nie­nie ja­kiejś in­for­ma­cji

 (1.2) ro­bo­cze, odręcz­ne za­pi­ski, np. z wy­kła­dów, z pracy kon­cep­cyj­nej

 (1.3) kart­ka za­wie­ra­ją­ca no­tat­kę (1.1-2)


No­tat­ka – krót­ki tekst o cha­rak­te­rze in­for­ma­cyj­nym, na­sta­wio­ny na prze­kaz da­nych, wy­róż­nia­ją­cy się zro­zu­mia­ło­ścią przed­sta­wia­nych wia­do­mo­ści: rze­czo­wo­ścią i zwię­zło­ścią. W no­tat­ce umie­szcza­ne są naj­waż­niej­sze in­for­ma­cje w spo­sób skró­to­wy i upo­rząd­ko­wa­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Notatki

1. krót­ki tekst; za­pi­sek, uwaga;
2. krót­ka wia­do­mość w pra­sie, wzmian­ka;
3. kart­ka z krót­kim za­pi­sa­nym tek­stem


Źródła:

SJP.pl

Notatkowy

→ no­tat­ka


Patrz:notatka

Źródła:

SJP.pl

Notatniczek

zdrob­nie­nie od: no­tat­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od no­tat­nik

 (1.2) mały no­tat­nik


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Notatnik

1. ze­szyt do no­ta­tek;
2. forma li­te­rac­ka za­wie­ra­ją­ca wra­że­nia i prze­my­śle­nia au­to­ra spi­sa­ne w po­sta­ci luź­nych no­ta­tek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ze­szyt do za­pi­sków


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Notatnikowy

→ no­tat­nik


Patrz:notatnik

Źródła:

SJP.pl

Note

[czy­taj: nołt] model sa­mo­cho­du marki Nis­san


Note ( ノート zapis sty­li­zo­wa­ny note) – ja­poń­ski ser­wis in­ter­ne­to­wy, który roz­po­wszech­nia tek­sty, zdję­cia, ilu­stra­cje, mu­zy­kę i filmy. Zo­stał uru­cho­mio­ny w kwiet­niu 2014 roku. Ha­słem prze­wod­nim ser­wi­su jest „Twórz, łącz, do­star­czaj”. Jest rów­nież uży­wa­ny jako ofi­cjal­na stro­na in­ter­ne­to­wa wielu firm i osób pry­wat­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Notebook

[czy­taj: nołt­buk] prze­no­śny kom­pu­ter oso­bi­sty, mniej­szy od lap­to­pa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) nie­wiel­ki kom­pu­ter prze­no­śny, skła­da­ny jak książ­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Notebookowy

→ no­te­bo­ok [czy­taj: nołt­bu­ko­wy]


Źródła:

SJP.pl

Notecki

przy­miot­nik od: Noteć


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z No­te­cią, do­ty­czą­cy No­te­ci


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Notes

mały ze­szyt na za­pi­ski, no­tat­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) plik zszy­tych kar­tek pa­pie­ru, zwy­kle w sztyw­nej opra­wie, który służy do za­pi­sy­wa­nia oso­bi­stych no­ta­tek;


Na tę stro­nę wska­zu­je „No­tat­nik”. Zo­bacz też: pro­gram kom­pu­te­ro­wy „No­tat­nik” w sy­ste­mie Mi­cro­soft Win­dows.

Notes, no­tat­nik, no­te­sik – plik zszy­tych kar­tek pa­pie­ru, zwy­kle w sztyw­nej opra­wie, który służy do za­pi­sy­wa­nia oso­bi­stych no­ta­tek.

Notes elek­tro­nicz­ny rów­nież służy do za­pi­sy­wa­nia no­ta­tek, lecz no­tat­ki za­miast na pa­pie­rze są pre­zen­to­wa­ne na wyś­wiet­la­czu i za­pi­sy­wa­ne za po­mo­cą kla­wia­tu­ry lub ry­si­kiem i pis­mem odręcz­nym na do­ty­ko­wym wyś­wiet­la­czu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Notesik

zdrob­nie­nie od: notes


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od notes

 (1.2) mały notes


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noteć

1. rzeka w Pol­sce;
2. ko­szy­kar­ski ze­spół z Ino­wroc­ła­wia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w pół­noc­no-za­chod­niej Pol­sce, prawy do­pływ Warty;


Noteć ( Netze) – rzeka o dłu­go­ści 391 km w Pol­sce. Naj­więk­szy do­pływ Warty. Po­wierzch­nia do­rze­cza wy­no­si 17,300 km². Siód­ma pod wzglę­dem dłu­go­ści i szó­sta pod wzglę­dem po­wierzch­ni do­rze­cza rzeka Pol­ski.

Noteć prze­pły­wa przez trzy wo­je­wództ­wa: ku­jaw­sko-po­mor­skie, wiel­ko­pol­skie oraz lu­bu­skie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Notis

pi­sem­ne po­wia­do­mie­nie o go­to­wo­ści stat­ku do przy­ję­cia ła­dun­ku lub do jego wy­ła­do­wa­nia


Źródła:

SJP.pl

Notka

zdrob­nie­nie od: nota


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) krót­ki tekst z uwa­ga­mi lub do­dat­ko­wy­mi in­for­ma­cja­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Notofagus

drze­wo lub krzew z ro­dzi­ny bu­ko­wa­tych; bukan


Źródła:

SJP.pl

Notogea

jeden z ob­sza­rów zo­o­ge­o­gra­ficz­nych, trak­to­wa­ny jako kró­le­stwo lub pań­stwo świa­ta zwie­rzę­ce­go, obej­mu­ją­cy Au­stra­lię z Tas­ma­nią, Nową Gwi­neę, Nową Ze­lan­dię oraz wyspy Po­li­nez­ji


Źródła:

SJP.pl

Notokaktus

ro­śli­na z ro­dzi­ny kak­tu­so­wa­tych, wy­stę­pu­ją­ca w ste­po­wych re­jo­nach Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej


No­to­kak­tus ("Pa­ro­dia" syn. "No­to­cac­tus") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny kak­tu­so­wa­tych. Ro­dzaj obej­mu­je 15 ga­tun­ków wy­stę­pu­ją­cych w Bra­zy­lii i Ar­gen­ty­nie. W Pol­sce niek­tó­re ga­tun­ki są upra­wia­ne jako ro­śli­ny do­nicz­ko­we.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Notoryczność

→ no­to­rycz­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co no­to­rycz­ne; cecha tych, któ­rzy są no­to­rycz­ni


Patrz:notoryczny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Notoryczny

1. stale po­stę­pu­ją­cy w nie­wła­ści­wy spo­sób;
2. o zja­wi­skach ne­ga­tyw­nych: cią­gle się pow­ta­rza­ją­cy


przy­miot­nik

 (1.1) pejor. po­wszech­nie znany

 (1.2) nie­u­stan­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Notoryjność

w pra­wie: cecha pew­nej oko­licz­no­ści prze­są­dza­ją­ca o tym, że jest ona znana i w związ­ku z tym udo­wad­nia­nie jej jest zbęd­ne


No­to­ryj­ność (z łac. "no­to­rius" „znany” od "nosco" „znam”) – w pra­wie pro­ce­so­wym cecha pew­nej oko­licz­no­ści, która prze­są­dza o tym, że oko­licz­ność ta jest znana i w związ­ku z tym udo­wad­nia­nie jej jest zbęd­ne. Nie wy­klu­cza to jed­nak prze­pro­wa­dza­nia do­wo­du prze­ciw­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Notoryjny

w pra­wie: cią­gle się pow­ta­rza­ją­cy, po­wszech­nie znany


Źródła:

SJP.pl

Notos

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. bóg i uo­so­bie­nie wia­tru po­łud­nio­we­go, utoż­sa­mia­ny z rzym­skim Au­ste­rem;


Notos (także Notus; gr. Νότος Nótos ‘po­łud­nie’ (stro­na świa­ta), łac. Notus ‘wiatr po­łud­nio­wy’, Au­ster ‘wiatr po­łud­nio­wy’, ‘po­łud­nie’) – w mi­to­lo­gii grec­kiej bóg i uo­so­bie­nie wia­tru po­łud­nio­we­go, utoż­sa­mia­ny z rzym­skim Au­ste­rem.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nototenia

ryba oko­nioksz­tałt­na z ro­dzi­ny no­to­te­nio­wa­tych, wy­stę­pu­ją­ca w wo­dach an­tark­tycz­nych; no­to­te­nia mar­mur­ko­wa


Źródła:

SJP.pl

Nototeniowate

ro­dzi­na mor­skich ryb z rzędu oko­nioksz­tałt­nych


No­to­te­nio­wa­te (No­tot­he­nii­dae) – ro­dzi­na mor­skich ryb oko­nioksz­tałt­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Notoungulat

wy­mar­ły ssak ko­pyt­ny


Źródła:

SJP.pl

Notoungulaty

rząd pier­wot­nych ssa­ków ko­pyt­nych, o krót­kich koń­czy­nach, opie­ra­ją­cych się na środ­ko­wym palcu, ży­ją­cych od pa­le­o­ce­nu do plej­sto­ce­nu, głów­nie w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej


No­to­un­gu­la­ty (No­to­un­gu­la­ta) – wy­mar­ły rząd pry­mi­tyw­nych ssa­ków ko­pyt­nych.

Po­zy­cja fi­lo­ge­ne­tycz­na no­to­un­gu­la­tów bu­dzi­ła wiele kon­tro­wer­sji. Su­ge­ro­wa­no ich po­kre­wień­stwo m.in. z Afrot­he­ria i szczer­ba­ka­mi. Ba­da­nia sek­wen­cji ko­pal­ne­go ko­la­ge­nu su­ge­ru­ją, że no­to­un­gu­la­ty są naj­bli­żej spo­krew­nio­ne z li­top­ter­na­mi, a ich naj­bliż­si ży­ją­cy obec­nie krew­ni to nie­pa­rzy­sto­ko­pyt­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Notowanie

1. za­pi­sy­wać coś dla pa­mię­ci;
2. re­je­stro­wać ist­nie­ją­cy stan rze­czy


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|no­to­wać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Notowany

1. za­pi­sy­wać coś dla pa­mię­ci;
2. re­je­stro­wać ist­nie­ją­cy stan rze­czy


Źródła:

SJP.pl

Notować

1. za­pi­sy­wać coś dla pa­mię­ci;
2. re­je­stro­wać ist­nie­ją­cy stan rze­czy


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) za­pi­sy­wać wy­kład, czy­jąś wy­po­wiedź

 (1.2) być no­to­wa­nym (1.1) zwy­kle w kar­to­te­kach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Notowski

przy­miot­nik od: NOT (Na­czel­na Or­ga­ni­za­cja Tech­nicz­na); NOT-owski


Źródła:

SJP.pl

Nottingham

[czy­taj: NOtingam] mia­sto w An­glii


Not­ting­ham – mia­sto ("city") i dy­strykt ("uni­ta­ry aut­ho­ri­ty") w środ­ko­wej An­glii, w hrab­stwie Not­ting­hams­hi­re, po­ło­żo­ne nad rzeką Trent. Leży 73,2 km na pół­noc­ny wschód od mia­sta Bir­ming­ham i 177,3 km na pół­noc­ny za­chód od Lon­dy­nu. W samym mie­ście żyje 336 990 miesz­kań­ców, a w ota­cza­ją­cej je ko­nur­ba­cji – 666 358 (2001). Not­ting­ham jest wspom­nia­na w Do­mes­day Book (1086) jako "Sno­ting(e)ham/quin".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nottinghamczyk

[czy­taj: no­tin­gem­czyk] miesz­ka­niec Not­ting­ha­mu


Źródła:

SJP.pl

Nottinghamka

[czy­taj: no­tin­gem­ka] miesz­kan­ka Not­ting­ha­mu


Źródła:

SJP.pl

Nottinghamski

→ Not­ting­ham [czy­taj: no­tin­gem­ski]


Źródła:

SJP.pl

Notus

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) mi­trzym. zob. Au­ster.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Notyfikacja

1. ofi­cjal­ne za­wia­do­mie­nie, po­da­nie do wia­do­mo­ści waż­ne­go faktu, po­sta­no­wie­nia itp., zwła­szcza w sto­sun­kach dy­plo­ma­tycz­nych;
2. po­wia­do­mie­nie wy­staw­cy lub in­do­san­ta weks­la lub czeku o od­mo­wie za­pła­ty przez tra­sa­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­wia­do­mie­nie ge­ne­ro­wa­ne au­to­ma­tycz­nie przez stro­ny, pro­gra­my, ko­mu­ni­ka­to­ry in­ter­ne­to­we czy apli­ka­cje mo­bil­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Notyfikacyjny

zwią­za­ny z no­ty­fi­ka­cją


Źródła:

SJP.pl

Notyfikować

ofi­cjal­nie po­wia­da­miać (po­wia­do­mić) o waż­nym fak­cie lub de­cyz­ji, zwła­szcza w sto­sun­kach dy­plo­ma­tycz­nych


cza­sow­nik

 (1.1) po­wia­da­miać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noumen

no­u­me­non; w fi­lo­zo­fii:
1. we­dług Pla­to­na: isto­ta rze­czy poz­na­wal­na tylko za po­mo­cą ro­zu­mu, a nie ob­ser­wa­cji;
2. we­dług Kanta: rzecz sama w sobie, byt rze­czy­wi­sty, ale nie­poz­na­wal­ny


Źródła:

SJP.pl

Noumenalny

→ no­u­men [czy­taj: no­me­nal­ny]


Źródła:

SJP.pl

Noumenon

no­u­men; w fi­lo­zo­fii:
1. we­dług Pla­to­na: isto­ta rze­czy poz­na­wal­na tylko za po­mo­cą ro­zu­mu, a nie ob­ser­wa­cji;
2. we­dług Kanta: rzecz sama w sobie, byt rze­czy­wi­sty, ale nie­poz­na­wal­ny


Źródła:

SJP.pl

Nouruz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) irań­skie świę­to no­we­go roku i wios­ny ob­cho­dzo­ne w dzień rów­no­no­cy wio­sen­nej;


No­u­ruz ( ‏نوروز‎, czyli „nowy dzień”; wer­sje w in­nych ję­zy­kach za­pi­sy­wa­ne jako "Nev­ruz", "Ne­wroz", "Nav­ruz", "No­wruz", "Naurız", "No­o­ruz", "Nov­ruz", "Nav­rez") – tra­dy­cyj­ne irań­skie świę­to no­we­go roku, ob­cho­dzo­ne w dniu rów­no­no­cy wio­sen­nej, od 2010 ob­cho­dzo­ne na are­nie mię­dzy­na­ro­do­wej (ang. In­ter­na­tio­nal No­wruz Day).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nous

po­ję­cie sta­ro­żyt­nej fi­lo­zo­fii grec­kiej; ro­zum­na, pier­wsza przy­czy­na ist­nie­nia rze­czy­wi­sto­ści


Nous (gr. "νοῦς") – słowo po­cho­dzą­ce z greki, w do­słow­nym zna­cze­niu "duch", "roz­są­dek", "in­te­lekt", "rozum", w zna­cze­niu prze­no­śnym:

U Ary­sto­te­le­sa nous roz­dzie­lo­ny jest na część ak­tyw­ną i część pa­syw­ną, aspekt przy­czy­no­wo­ści i aspekt wie­dzy.

He­ra­klit najw­cze­śniej my­ślał o ro­zu­mie: „Czło­wiek po­sia­da sub­tel­niej­szy organ poz­naw­czy”


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Novak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Novalis

No­va­lis, wła­ści­wie Georg Phi­lipp Frie­drich Fre­i­herr von Har­den­berg (ur. 2 maja 1772 w Ober­wie­der­stedt, nie­da­le­ko Hett­stedt w Sak­so­nii, zm. 25 marca 1801 w Weißenfels) – nie­miec­ki poeta i pro­za­ik, jeden z naj­waż­niej­szych przed­sta­wi­cie­li okre­su wczes­ne­go ro­man­tyz­mu w Niem­czech.


Źródła:

Wikipedia

Novara

No­va­ra – mia­sto i gmina we Wło­szech, w re­gio­nie Pie­mon­tu, w pro­win­cji No­va­ra, po­ło­żo­ne w pół­noc­no-za­chod­niej czę­ści kraju, na za­chód od Me­dio­la­nu. We­dług da­nych na rok 2004 gminę za­miesz­ki­wa­ło 101 921 osób, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła 989,5 os./km².

Mia­sto ist­nie­je od sta­ro­żyt­no­ści, a od IV wieku jest sie­dzi­bą bi­skup­stwa.


Źródła:

Wikipedia

Novartis

mię­dzy­na­ro­do­wa firma far­ma­ce­u­tycz­na


Na tę stro­nę wska­zu­je „CIBA”. Zo­bacz też: CIBA Bo­li­via – klub sza­cho­wy.

No­var­tis AG – szwaj­car­skie przed­się­bior­stwo far­ma­ce­u­tycz­ne, pow­sta­ło w 1996 roku w wy­ni­ku fuzji spó­łek Ciba-Geigy i San­doz. Jego sie­dzi­ba znaj­du­je się w Ba­zy­lei.

W Pol­sce No­var­tis AG dzia­ła przez spół­kę za­leż­ną No­var­tis Po­land Sp. z o.o. pod ta­ki­mi mar­ka­mi jak: No­var­tis, Lek, San­doz, Alcon, Hexal, Ciba Vi­sion oraz Nest­le Nu­tri­tion. Po­sia­da dwa za­kła­dy pro­duk­cyj­ne: w Stry­ko­wie i War­sza­wie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Novell

No­vell, Inc. – ame­ry­kań­skie przed­się­bior­stwo spe­cja­li­zu­ją­ce się w sie­cio­wych sy­ste­mach ope­ra­cyj­nych ta­kich jak NetWare i SUSE Linux.


Źródła:

Wikipedia

Novelletta

no­we­le­ta;
1. mu­zy­ka: nie­wiel­ki utwór in­stru­men­tal­ny, prze­waż­nie na for­te­pian, o luźno po­łą­czo­nych te­ma­tach;
2. rzad­ko: nie­dłu­gi utwór li­te­rac­ki o cha­rak­te­rze no­we­li


Źródła:

SJP.pl

Novellowski

→ No­vell


Patrz:Novell

Źródła:

SJP.pl

Novial

No­vial (no­wial) – język po­moc­ni­czy opra­co­wa­ny w 1928 roku przez duń­skie­go ling­wi­stę Ot­to­na Je­sper­se­na i za­pre­zen­to­wa­ny w książ­ce "An In­ter­na­tio­nal Lan­gu­a­ge". Był próbą po­go­dze­nia cech sche­ma­tycz­nych i na­tu­ra­li­stycz­nych w ję­zy­kach sztucz­nych. W la­tach 1930, 1934 i 1948 był kil­ka­krot­nie mo­dy­fi­ko­wa­ny.


Źródła:

Wikipedia

Novum

coś no­we­go, nie­daw­no wpro­wa­dzo­ne­go; no­wość


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) coś no­we­go, no­wość


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Now

skrót od: Na­ro­do­wa Or­ga­ni­za­cja Woj­sko­wa


skró­to­wiec w funk­cji rze­czow­ni­ka ro­dza­ju żeń­skie­go

 (1.1) = Na­ro­do­wa Or­ga­ni­za­cja Woj­sko­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowa

po­tocz­nie: ko­bie­ta nowa, po­cząt­ku­ją­ca w ja­kimś za­wo­dzie


forma przy­miot­ni­ka.

 (1.1) M. i W. ż. lp. od: nowy

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) astr. układ pod­wój­ny gwiazd pro­wa­dzą­cy na sku­tek ich od­dzia­ły­wań do wy­bu­chu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowacja

1. za­war­cie nowej wer­sji umowy;
2. daw­niej: in­no­wa­cja


No­wa­cja ( no­va­tio, od­no­wie­nie) – in­sty­tu­cja prawa zo­bo­wią­zań, czyn­ność praw­na pro­wa­dzą­ca do umo­rze­nia ist­nie­ją­ce­go zo­bo­wią­za­nia po­przez za­stą­pie­nie go nowym sto­sun­kiem obli­ga­cyj­nym.

Na sku­tek no­wa­cji dłuż­nik zo­bo­wią­zu­je się wzglę­dem wie­rzy­cie­la za jego zgodą speł­nić inne świad­cze­nie niż to, do któ­re­go był do­tych­czas zo­bo­wią­za­ny, ewen­tu­al­nie świad­czyć wpraw­dzie to samo świad­cze­nie, lecz z innej pod­sta­wy praw­nej. W obu tych przy­pad­kach ist­nie­ją­cy dług wy­ga­sa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowacki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowacyjny

→ no­wa­cja


Patrz:nowacja

Źródła:

SJP.pl

Nowaczek

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od nowak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowaczewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nowaczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nowaczyzna

wieś w Pol­sce


No­wa­czyz­na (niem. "Ne­u­manns­ruh") – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie ostródz­kim, w gmi­nie Łukta w hi­sto­rycz­nym re­gio­nie Prus Gór­nych. Na wschód od miej­sco­wo­ści znaj­du­je się je­zio­ro Marąg.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość na­le­ża­ła ad­mi­ni­stra­cyj­nie do wo­je­wództ­wa olsz­tyń­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowaczyński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowak

jedno z naj­czę­ściej wy­stę­pu­ją­cych wśród Po­la­ków naz­wisk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. no­wi­cjusz

 (1.2) daw. ktoś nowy w danym śro­do­wi­sku


Nowak (forma żeń­ska: Nowak, No­wa­ko­wa, No­wa­ków­na, licz­ba mnoga: No­wa­ko­wie) – naj­po­pu­lar­niej­sze naz­wi­sko w Pol­sce. We­dług bazy PESEL 20 stycz­nia 2026 naz­wi­sko to no­si­ło 99 738 Polek i 98 387 Po­la­ków. Łącz­nie naz­wi­sko to no­si­ło 198 125 oby­wa­te­li Pol­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowakiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nowakowski

naz­wi­sko


No­wa­kow­ski (forma żeń­ska: No­wa­kow­ska, licz­ba mnoga: No­wa­kow­scy). Jest jed­nym z naj­po­pu­lar­niej­szych naz­wisk w Pol­sce – nosi je ok. 50 tys. osób.

Naz­wi­sko to, jest jed­nym z wa­rian­tów naz­wi­ska Nowak, oz­na­cza ono przyj­mu­ją­ce­go wiarę, no­wi­cju­sza.

Przy­najm­niej część osób z rodu No­wa­kow­skich po­sia­da po­cho­dze­nie szla­chec­kie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowakowy

taki jak u No­wa­ka, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla No­wa­ka


Źródła:

SJP.pl

Nowalgina

nazwa hand­lo­wa leku prze­ciw­bó­lo­we­go i prze­ciw­go­rącz­ko­we­go, za­wie­ra­ją­ce­go me­ta­mi­zol; Py­ral­gi­na


Źródła:

SJP.pl

Nowalia

młode wa­rzy­wo uka­zu­ją­ce się po raz pier­wszy w danym roku; no­wa­lij­ka


Źródła:

SJP.pl

Nowalijka

młode wa­rzy­wo uka­zu­ją­ce się po raz pier­wszy w danym roku; no­wa­lia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) młode wa­rzy­wo po­ja­wia­ją­ce się po raz pier­wszy w se­zo­nie


No­wa­lij­ka – młode wa­rzy­wo uka­zu­ją­ce się po raz pier­wszy w sprze­da­ży w nowym se­zo­nie wios­ną. Do no­wa­li­jek za­li­cza się mię­dzy in­ny­mi::

Pol­skie no­wa­lij­ki szklar­nio­we są do­stęp­ne w hand­lu od marca do maja, zaś pol­skie no­wa­lij­ki ros­ną­ce na polu tra­fia­ją do klien­tów do­pie­ro na prze­ło­mie maja i czerw­ca.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowalijkowy

→ no­wa­lij­ka


Patrz:nowalijka

Źródła:

SJP.pl

Nowara

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowator

czło­wiek wpro­wa­dza­ją­cy coś no­we­go w ja­kiejś dzie­dzi­nie; in­no­wa­tor


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) wpro­wa­dza­ją­cy jakąś no­wość, coś no­we­go w okre­ślo­nej dzie­dzi­nie


No­wa­tor, wła­ści­wie Paweł Lip­ski (ur. 3 maja 1985 w Opocz­nie), znany rów­nież jako Nowi i NWTR – pol­ski raper, pio­sen­karz, muzyk, kom­po­zy­tor i autor tek­stów. Ab­sol­went szko­ły mu­zycz­nej I stop­nia w kla­sie for­te­pia­nu. Czło­nek for­ma­cji TeOeR. Pro­wa­dzi także so­lo­wą dzia­łal­ność ar­ty­stycz­ną. Przez znacz­ny okres ka­rie­ry utoż­sa­mia­ny ze sceną mu­zy­ki hip-ho­po­wej, rów­no­le­gle two­rzy pod włas­nym naz­wi­skiem w sty­li­sty­ce po­po­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowatorka

ko­bie­ta wpro­wa­dza­ją­ca coś no­we­go w ja­kiejś dzie­dzi­nie; in­no­wa­tor­ka


Źródła:

SJP.pl

Nowatorski

nowo wpro­wa­dzo­ny, od­kryw­czy, nie­tra­dy­cyj­ny


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) wpro­wa­dza­ją­cy coś no­we­go w ja­kiejś dzie­dzi­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowatorskość

→ no­wa­tor­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest no­wa­tor­skie; cecha tych, któ­rzy są no­wa­tor­scy


Patrz:nowatorski

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowatorstwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) wpro­wa­dza­nie cze­goś no­we­go


Źródła:

Wiktionary

Nowatorzyć

śro­do­wi­sko­wo: wpro­wa­dzać in­no­wa­cje; dzia­łać po no­wa­tor­sku


Źródła:

SJP.pl

Nowe

książ­ko­wo: to, co nowe, po­stę­po­we


rze­czow­nik, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Nowe ( Ne­u­en­burg) – mia­sto w woj. ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie świec­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Nowe.

Nowe uzy­ska­ło lo­ka­cję miej­ską przed 1280 ro­kiem, zde­gra­do­wa­ne po 1310 roku, po­now­ne na­da­nie praw miej­skich w 1350 roku. We­dług da­nych GUS z 1 stycz­nia 2025 r. Nowe li­czy­ło 5364 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowek

naz­wi­sko


Nowek – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie kie­lec­kim, w gmi­nie Ło­pusz­no. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowela

1. krót­ki utwór be­le­try­stycz­ny;
2. usta­wa, która czę­ścio­wo zmie­nia obo­wią­zu­ją­cą usta­wę


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. krót­ki utwór li­te­rac­ki pi­sa­ny prozą i ma­ją­cy pro­stą zwię­złej fa­bu­le

 (1.2) praw. usta­wa czę­ścio­wo zmie­nia­ją­ca albo uzu­peł­nia­ją­ca obo­wią­zu­ją­cą usta­wę


No­we­la (wł. "no­vel­la" – no­wość) – krót­ki utwór li­te­rac­ki, pi­sa­ny prozą, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się jed­no­wąt­ko­wą fa­bu­łą wy­raź­nie za­ry­so­wa­ną i skon­den­so­wa­ną akcją głów­ną, mocno udra­ma­ty­zo­wa­ną, która zmie­rza do punk­tu kul­mi­na­cyj­ne­go (pu­en­ty). Jest to jedna z od­mian epiki, spe­cy­ficz­ne, opo­wia­da­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Noweleta

no­ve­let­ta;
1. mu­zy­ka: nie­wiel­ki utwór in­stru­men­tal­ny, prze­waż­nie na for­te­pian, o luźno po­łą­czo­nych te­ma­tach;
2. rzad­ko: nie­dłu­gi utwór li­te­rac­ki o cha­rak­te­rze no­we­li


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muz. utwór (naj­czę­ściej for­te­pia­no­wy) o luź­nej kom­po­zy­cji, zło­żo­ny z sze­re­gu nie­za­leż­nych te­ma­tów o wspól­nym ryt­mie;

 (1.2) liter. rzad. krót­ka no­we­la


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noweletka

zdrob­nie­nie od: no­we­le­ta


Źródła:

SJP.pl

Nowelista

pi­sarz two­rzą­cy no­we­le, krót­kie ut­wo­ry be­le­try­stycz­ne


Źródła:

SJP.pl

Nowelistka

→ no­we­li­sta


Patrz:nowelista

Źródła:

SJP.pl

Nowelistyczny

od­no­szą­cy się do no­we­li, no­we­li­sty­ki, no­we­li­sty


Źródła:

SJP.pl

Nowelizacja

1. czę­ścio­wa zmia­na obo­wią­zu­ją­cych ustaw, prze­pi­sów, za­rzą­dzeń;
2. adap­ta­cja filmu na po­wieść


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) praw. usta­wa zmie­nia­ją­ca po­przed­nią usta­wę

 (1.2) praw. przy­ję­cie nowej lub od­no­wio­nej usta­wy;


No­we­li­za­cja (z no­vel­la „no­wość” od no­vel­lae (con­sti­tu­tio­nes, leges) „nowe (sta­tu­ty, prawa)” od no­vel­lus „nowy; młody; świe­ży” z novus „nowy”), pot. "no­we­la" – czę­ścio­wa zmia­na obo­wią­zu­ją­ce­go aktu pra­wo­daw­cze­go przez inny akt nor­ma­tyw­ny tej samej albo wyż­szej mocy praw­nej, póź­niej wy­da­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowelizacyjny

zwią­za­ny z no­we­li­za­cją


Źródła:

SJP.pl

Nowelizator

ten, kto prze­pro­wa­dza no­we­li­za­cję prze­pi­sów praw­nych


Źródła:

SJP.pl

Nowelizatorka

ko­bie­ta, która prze­pro­wa­dza no­we­li­za­cję prze­pi­sów praw­nych


Źródła:

SJP.pl

Nowelizować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zno­we­li­zo­wać)

 (1.1) praw. wpro­wa­dzać zmia­ny lub po­praw­ki do prze­pi­sów praw­nych


Źródła:

Wiktionary

Nowelka

zdrob­nie­nie od: no­we­la


Źródła:

SJP.pl

Nowellia

ro­dzaj msza­ków z rzędu mesz­kow­ców


Źródła:

SJP.pl

Nowember

daw­niej: li­sto­pad


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. li­sto­pad


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowembrowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) daw. li­sto­pa­do­wy


Źródła:

Wiktionary

Nowenna

w li­tur­gii ka­to­lic­kiej: ro­zło­żo­ne na dzie­więć okre­sów (zwy­kle dni) na­bo­żeń­stwo po­prze­dza­ją­ce więk­sze świę­to lub uro­czy­sto­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. w ka­to­li­cyz­mie prak­ty­ka de­wo­cyj­na po­le­ga­ją­ca na pow­ta­rza­niu dzie­wię­cio­krot­nie, w tych sa­mych od­stę­pach czasu, zwy­kle przed więk­szy­mi uro­czy­sto­ścia­mi ko­ściel­ny­mi, spe­cjal­nej mod­lit­wy lub mod­litw;


No­wen­na (od novem – dzie­więć) – cy­klicz­ne na­bo­żeń­stwo pa­ra­li­tur­gicz­ne w Ko­ścio­łach chrze­ści­jań­skich lub pry­wat­na mod­lit­wa, za­no­szo­na do Boga lub świę­tych przez dzie­więć ko­lej­nych dni, mie­się­cy lub lat. No­wen­ny są doz­wo­lo­ne, a nawet za­le­ca­ne przez wła­dze ko­ściel­ne, ale wciąż nie mają wła­ści­we­go i w pełni usta­lo­ne­go miej­sca w li­tur­gii Ko­ścio­ła.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowennowy

→ no­wen­na


Patrz:nowenna

Źródła:

SJP.pl

Nowi

forma przy­miot­ni­ka.

 (1.1) M. i W. mos. lm. od: nowy


Źródła:

Wiktionary

Nowianin

miesz­ka­niec No­we­go (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowianka

miesz­kan­ka No­we­go (mia­sta w Pol­sce)


No­wian­ka ( Навіянка, "Na­wi­jan­ka"; Новиянка, "No­wi­jan­ka") – wieś na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie gro­dzień­skim, w re­jo­nie we­re­now­skim, w siel­so­wie­cie Pi­ro­gań­ce, w po­bli­żu gra­ni­cy Litwą.

W XIX w. fol­wark. W dwu­dzie­sto­le­ciu mię­dzy­wo­jen­nym ma­ją­tek ziem­ski i za­ścia­nek le­żą­ce w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie no­wo­gródz­kim, w po­wie­cie lidz­kim, do 11 kwiet­nia 1929 w gmi­nie Sied­li­szcze, na­stęp­nie w gmi­nie We­re­nów. Po II woj­nie świa­to­wej w gra­ni­cach Związ­ku Ra­dziec­kie­go. Od 1991 w nie­pod­le­głej Bia­ło­ru­si.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowica

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Nowicjacik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od no­wi­cjat


Źródła:

Wiktionary

Nowicjacki

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z no­wi­cja­tem


Źródła:

Wiktionary

Nowicjat

1. przy­go­to­wa­nie kan­dy­da­tów do za­ko­nu, okres próby w za­ko­nie; pro­ba­cja;
2. po­mie­szcze­nie dla kan­dy­da­tów do za­ko­nu od­by­wa­ją­cych próbę


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. okres prób­ny kan­dy­da­ta do za­ko­nu;

 (1.2) rel. część klasz­to­ru przez­na­czo­na dla od­by­wa­ją­cych no­wi­cjat (1.1)

 (1.3) rel. grupa za­kon­ni­ków wspól­nie od­by­wa­ją­ca no­wi­cjat (1.1)


No­wi­cjat (łac. "no­vi­tia­tum") – nie dłuż­szy niż dwu­let­ni okres roz­po­czy­na­ją­cy życie we wspól­no­cie za­kon­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowicjusz

1. czło­wiek po­cząt­ku­ją­cy w ja­kiejś dzie­dzi­nie;
2. kan­dy­dat do za­ko­nu w okre­sie no­wi­cja­tu; pro­bant


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) książk. czło­wiek nie­po­sia­da­ją­cy doś­wiad­cze­nia, po­cząt­ku­ją­cy w ja­kimś za­wo­dzie

 (1.2) rel. kan­dy­dat do za­ko­nu, od­by­wa­ją­cy w nim no­wi­cjat


No­wi­cjusz – w Ko­ście­le ka­to­lic­kim osoba od­by­wa­ją­ca no­wi­cjat w za­ko­nie, czyli przy­go­to­wu­ją­ca się do zło­że­nia sto­sow­nych ślu­bów, pod­da­ją­ca się pro­ce­som: spraw­dze­nia swo­je­go po­wo­ła­nia i for­ma­cji du­cho­wej.

No­wi­cju­szem na­zy­wa się rów­nież osobę nową w ja­kimś śro­do­wi­sku lub po­cząt­ku­ją­cą w ja­kimś za­wo­dzie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowicjuszka

1. ko­bie­ta po­cząt­ku­ją­ca w ja­kiejś dzie­dzi­nie;
2. kan­dy­dat­ka do za­ko­nu w okre­sie no­wi­cja­tu; pro­bant­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. ko­bie­ta nie po­sia­da­ją­ca doś­wiad­cze­nia

 (1.2) rel. kan­dy­dat­ka do za­ko­nu, od­by­wa­ją­ca w nim no­wi­cjat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowicki

naz­wi­sko, m.in. An­drzej No­wic­ki (1953-2000) - pol­ski gi­ta­rzy­sta ba­so­wy, grał w ze­spo­le Per­fect


No­wic­ki (forma żeń­ska: No­wic­ka; licz­ba mnoga: No­wic­cy) – pol­skie naz­wi­sko, po­cho­dzą­ce od przy­dom­ka "„nowy”". Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku w Pol­sce no­si­ło je 46379 osób.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowiczok

dom­nie­ma­ny ro­syj­ski śro­dek bo­jo­wy o dzia­ła­niu pa­ra­li­tycz­no-drgaw­ko­wym


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wojsk. ro­dzaj broni che­micz­nej;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowik

jed­no­ko­mór­ko­wy glon słod­ko­wod­ny z ro­dzi­ny spręż­nic, mi­kro­sko­pij­nej wiel­ko­ści; klo­ste­rium


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowina

nowa wia­do­mość


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nowa wia­do­mość

 (1.2) przest. to, co się zda­rza pier­wszy raz

 (1.3) daw. grunt wzię­ty świe­żo pod upra­wę


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowinecki

przy­miot­nik od: No­win­ka


Źródła:

SJP.pl

Nowiniarski

→ no­wi­niarz


Patrz:nowiniarz

Źródła:

SJP.pl

Nowinka

1. wia­do­mość, czę­sto o cha­rak­te­rze plot­ki;
2. nowo wpro­wa­dzo­na rzecz; nowy prąd, kie­ru­nek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mało ważna, błaha wia­do­mość, no­wi­na, czę­sto o cha­rak­te­rze plot­ka­ot­ki

 (1.2) rzecz nowa, świe­żo wpro­wa­dzo­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowinkarski

→ no­win­kar­stwo


Patrz:nowinkarstwo

Źródła:

SJP.pl

Nowinkarstwo

1. wpro­wa­dza­nie no­wych rze­czy, prą­dów, kon­cep­cji;
2. za­mi­ło­wa­nie do no­wi­nek, go­nie­nie za no­wo­ścia­mi, zwła­szcza ga­dże­ta­mi tech­nicz­ny­mi;
3. daw­niej: zbie­ra­nie i pow­ta­rza­nie za­sły­sza­nych wia­do­mo­ści, no­wi­nek; plot­kar­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) wpro­wa­dza­nie no­wych rze­czy, prą­dów, kie­run­ków


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowinkarz

1. osoba z za­mi­ło­wa­niem zbie­ra­ją­ca i sze­rzą­ca usły­sza­ne wia­do­mo­ści, no­wi­ny;
2. osoba chęt­nie przyj­mu­ją­ca i wpro­wa­dza­ją­ca rze­czy nowe, szcze­gól­nie nowe prądy, kie­run­ki


Źródła:

SJP.pl

Nowinkowy

→ no­win­ka


Patrz:nowinka

Źródła:

SJP.pl

Nowiny

nowa wia­do­mość


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowiowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z no­wiem, do­ty­czą­cy nowiu


Źródła:

Wiktionary

Nowiuchny

zdrob­nie­nie od: nowy; no­wiu­si, no­wiuś­ki, no­wiut­ki, no­wiu­teń­ki, no­wiu­sień­ki


Źródła:

SJP.pl

Nowiusi

zdrob­nie­nie od: nowy; no­wiut­ki, no­wiuś­ki, no­wiuch­ny, no­wiu­teń­ki, no­wiu­sień­ki


Źródła:

SJP.pl

Nowiusieńki

zdrob­nie­nie od: nowy; no­wiu­si, no­wiuś­ki, no­wiuch­ny, no­wiu­teń­ki, no­wiut­ki


przy­miot­nik

 (1.1) pot. pieszcz. zdrobn. od: no­wiuś­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowiuteńki

zdrob­nie­nie od: nowy; no­wiu­si, no­wiuś­ki, no­wiuch­ny, no­wiut­ki, no­wiu­sień­ki


przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: nowy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowiutki

zdrob­nie­nie od: nowy; no­wiu­si, no­wiuś­ki, no­wiuch­ny, no­wiu­teń­ki, no­wiu­sień­ki


przy­miot­nik

 (1.1) nowy, świe­żo ku­pio­ny lub zro­bio­ny, nie uży­wa­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowiuśki

zdrob­nie­nie od: nowy; no­wiu­si, no­wiut­ki, no­wiuch­ny, no­wiu­teń­ki, no­wiu­sień­ki


przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: nowy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowizna

coś no­we­go, wcze­śniej nie­wy­ko­ny­wa­ne­go, pier­wszyz­na


No­wiz­na (niem. "Ne­u­dorf (Eule)") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie dzier­żo­niow­skim, w gmi­nie Dzier­żo­niów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowiński

→ No­wi­ny (wieś w Pol­sce)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowo

przy­słó­wek

 (1.1) nie­daw­no, tyle co


Źródła:

Wiktionary

Nowoangielski

1. aster no­wo­an­giel­ski - ro­śli­na ozdob­na z ro­dzi­ny astro­wa­tych; aster ame­ry­kań­ski, mar­ci­nek no­wo­an­giel­ski;
2. bo­jo­wiec no­wo­an­giel­ski - rasa kur o dłu­gich no­gach


Źródła:

SJP.pl

Nowoatoński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nowym Ato­nem, do­ty­czą­cy No­we­go Atonu


Źródła:

Wiktionary

Nowobabiloński

pań­stwo no­wo­ba­bi­loń­skie - sta­ro­żyt­ne pań­stwo na Bli­skim Wscho­dzie ze sto­li­cą w Ba­bi­lo­nie


Źródła:

SJP.pl

Nowobelgijski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Nowej Bel­gii, zwią­za­ny z Nową Bel­gią


Źródła:

Wiktionary

Nowobilski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nowobogacka

ko­bie­ta, która do­ro­bi­ła się ma­jąt­ku nie­ko­niecz­nie cięż­ką pracą, lecz wy­ko­rzy­stu­jąc ko­nek­sje, ukła­dy, sta­ra­ją­ca się na­śla­do­wać za­moż­ne war­stwy spo­łe­czeń­stwa; nu­wo­rysz­ka; par­we­niusz­ka


Źródła:

SJP.pl

Nowobogacki

ty­czą­cy się ludzi nie­daw­no wzbo­ga­co­nych nie­ko­niecz­nie cięż­ką pracą, nu­wo­ry­szy i ich cha­rak­te­ry­stycz­ne­go braku kul­tu­ry, do­bre­go smaku (np. no­wo­bo­gac­ki prze­pych, no­wo­bo­gac­ki ban­kier); par­we­niu­szow­ski; nu­wo­ry­szow­ski


przy­miot­nik

 (1.1) pejor. od nie­daw­na wzbo­ga­co­ny i osten­ta­cyj­nie to uka­zu­ją­cy

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pejor. osoba, która nie­daw­no się wzbo­ga­ci­ła, a wciąż nie­ma­ją­ca do­bre­go smaku, oby­cia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowobogackość

za­ra­bia­nie du­żych sum pie­nięż­nych nie­ko­niecz­nie cięż­ką pracą, lecz wy­ko­rzy­stu­jąc ko­nek­sje, ukła­dy, zyski i skut­ki bę­dą­ce efek­tem ta­kich dzia­łań; par­we­niu­szo­stwo, nu­wo­ry­szo­stwo, no­wo­bo­gact­wo


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest no­wo­bo­gac­kie; cecha tych, któ­rzy są no­wo­bo­gac­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowobogactwo

za­ra­bia­nie du­żych sum pie­nięż­nych nie­ko­niecz­nie cięż­ką pracą, lecz wy­ko­rzy­stu­jąc ko­nek­sje, ukła­dy, zyski i skut­ki bę­dą­ce efek­tem ta­kich dzia­łań; par­we­niu­szo­stwo, nu­wo­ry­szo­stwo, no­wo­bo­gac­kość


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pot. lek­cew. prze­ja­wy na­głe­go wzbo­ga­ce­nia się, nad­mier­ne de­mon­stro­wa­nie stanu ma­jąt­ko­we­go, zwy­kle w spo­sób po­zba­wio­ny gustu i klasy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowobrzeski

przy­miot­nik od: Nowe Brze­sko


Źródła:

SJP.pl

Nowobrzeszczanin

miesz­ka­niec No­we­go Brze­ska (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowobrzeszczanka

miesz­kan­ka No­we­go Brze­ska (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowobrzeźnicki

przy­miot­nik od: Nowa Brzeź­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Nowobytomianin

miesz­ka­niec No­we­go By­to­mia


Źródła:

SJP.pl

Nowobytomianka

miesz­kan­ka No­we­go By­to­mia


Źródła:

SJP.pl

Nowobytomski

przy­miot­nik od: Nowy Bytom


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do No­we­go By­to­mia, zwią­za­ny z Nowym By­to­miem

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla No­we­go By­to­mia lub no­wo­by­to­mian, ma­ją­cy cechy lub wła­ści­wo­ści przy­pi­sy­wa­ne No­we­mu By­to­mio­wi lub no­wo­by­to­mia­nom


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowochrzczeniec

czło­nek pro­te­stanc­kiej grupy wyz­na­nio­wej prak­ty­ku­ją­cej chrzest osób do­ro­słych, a nie dzie­ci; ana­bap­ty­sta


Źródła:

SJP.pl

Nowochrzczeńcy

czło­nek pro­te­stanc­kiej grupy wyz­na­nio­wej prak­ty­ku­ją­cej chrzest osób do­ro­słych, a nie dzie­ci; ana­bap­ty­sta


Źródła:

SJP.pl

Nowochrześcijanin

nowo na­ro­dzo­nym chrze­ści­ja­nin


Źródła:

SJP.pl

Nowocień

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nowoczerkask

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w po­łud­nio­wej Rosji, w ob­wo­dzie ro­stow­skim;


No­wo­czer­kask ( Новочеркасск) – mia­sto w po­łud­nio­wej Rosji, w ob­wo­dzie ro­stow­skim, nad Ak­sa­jem (do­pływ Donu). Około 168 tys. miesz­kań­ców (2020).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nowoczerkaski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z No­wo­czer­ka­skiem, do­ty­czą­cy No­wo­czer­ka­ska


Źródła:

Wiktionary

Nowoczesność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co no­wo­czes­ne


No­wo­czes­ność (ang. "mo­der­ni­ty", fr. "modernité") – w fi­lo­zo­fii po­sta­wa za­kła­da­ją­ca pry­mat ro­zu­mu jako tran­scen­den­tal­nej normy spo­łecz­nej. Okre­sem rozk­wi­tu idei zwią­za­nych z no­wo­czes­no­ścią jest okres oś­wie­ce­nia. Pow­sta­nie post­mo­der­niz­mu (po-no­wo­czes­ność) wią­za­ne jest z klę­ską lub odrzu­ce­niem pro­jek­tu no­wo­czes­no­ści.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nowoczesny

przy­miot­nik

 (1.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla no­wych cza­sów, współ­czes­ny

 (1.2) po­stę­po­wy, nie­za­co­fa­ny


Źródła:

Wiktionary

Nowocześniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: no­wo­cze­śnie


Źródła:

SJP.pl

Nowocześniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: no­wo­czes­ny


Źródła:

SJP.pl

Nowodelhijski

→ Nowe Delhi [czy­taj: no­wo­de­lij­ski]; del­hij­ski


Źródła:

SJP.pl

Nowodruk

No­wo­druk – od­bit­ka wy­ko­na­na z ory­gi­nal­nych form dru­ko­wych na zle­ce­nie pocz­ty lub in­sty­tu­cji nie­pocz­to­wej, dla celów pa­miąt­ko­wych, do­ku­men­ta­cyj­nych, hand­lo­wych. No­wo­dru­ki mogą pow­sta­wać po za­koń­cze­niu druku znacz­ków lub ca­ło­stek do użyt­ku pocz­to­we­go.


Źródła:

Wikipedia

Nowoduninowski

→ Nowy Du­ni­nów (wieś w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowodworski

1. przy­miot­nik od: Nowy Dwór;
2. przy­miot­nik od: Nowy Dwór Ma­zo­wiec­ki; no­wod­wor­sko­ma­zo­wiec­ki;
3. przy­miot­nik od: Nowy Dwór Gdań­ski; no­wod­wor­skog­dań­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) przym. od No­wod­wór, Nowy Dwór, Nowy Dwór Gdań­ski, Nowy Dwór Ma­zo­wiec­ki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowodworskogdański

przy­miot­nik od: Nowy Dwór Gdań­ski; no­wod­wor­ski


Źródła:

SJP.pl

Nowodworskomazowiecki

przy­miot­nik od: Nowy Dwór Ma­zo­wiec­ki; no­wod­wor­ski


Źródła:

SJP.pl

Nowodworzanin

miesz­ka­niec No­we­go Dworu


Źródła:

SJP.pl

Nowodworzanka

miesz­kan­ka No­we­go Dworu


No­wod­wo­rzan­ka – część mia­sta No­we­go Dworu Ma­zo­wiec­kie­go (SIMC 0921208), w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie no­wod­wor­skim. Leży w po­łud­nio­wej czę­ści No­we­go Dworu, na po­łud­nie od głów­nej linii ko­le­jo­wej i sta­cji PKP. Od za­cho­du gra­ni­czy z Kępą No­wod­wor­ską.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowodwór

nazwa kilku wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowodębianin

miesz­ka­niec Nowej Dęby (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowodębianka

miesz­kan­ka Nowej Dęby (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowodębski

przy­miot­nik od: Nowa Dęba


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nową Dębą, do­ty­czą­cy Nowej Dęby


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowofalowiec

re­ży­ser filmu no­wo­czes­ne­go, tzw. nowej fali


Źródła:

SJP.pl

Nowofalowy

1. zwią­za­ny z nowym, in­no­wa­cyj­nym po­dej­ściem, prze­ła­mu­ją­cy do­tych­cza­so­we normy lub tra­dy­cje; awan­gar­do­wy;
2. zwią­za­ny z Nową Falą - nur­tem w po­ez­ji pol­skiej i kinie fran­cu­skim


Źródła:

SJP.pl

Nowofundland

pies z rasy po­cho­dzą­cej z Nowej Fund­lan­dii; no­wo­fund­land­czyk; wo­do­łaz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) kynol. rasa psa wy­ho­do­wa­na na Nowej Fund­lan­dii w Ka­na­dzie;


No­wo­fund­land – rasa psa za­li­cza­na do grupy mo­lo­sów w typie gór­skim, wy­ho­do­wa­na na Nowej Fund­lan­dii w Ka­na­dzie – stąd jej nazwa. Po­cząt­ko­wo użyt­ko­wa­na była przez ry­ba­ków jako pies po­cią­go­wy, a współ­cze­śnie jako pies-to­wa­rzysz i pies ra­tow­ni­czy. Po­tocz­nie na­zy­wa­ny jest wo­do­ła­zem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowofundlandczyk

pies z rasy po­cho­dzą­cej z Nowej Fund­lan­dii; no­wo­fund­land; wo­do­łaz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) kynol. rasa psa wy­ho­do­wa­na na Nowej Fund­lan­dii w Ka­na­dzie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowofundlandka

miesz­kan­ka Nowej Fund­lan­dii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Nowej Fund­lan­dii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowofundlandzki

przy­miot­nik od: Nowa Fund­lan­dia


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nową Fund­lan­dią, do­ty­czą­cy Nowej Fund­lan­dii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowogard

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


No­wo­gard ( Na­u­gard) – mia­sto w pół­noc­no-za­chod­niej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie go­le­niow­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej No­wo­gard, po­ło­żo­ne na Po­brze­żu Szcze­ciń­skim, na wschod­nim skra­ju Pu­szczy Go­le­niow­skiej, nad Je­zio­rem No­wo­gardz­kim, przy dro­dze ek­spre­so­wej S6 i linii ko­le­jo­wej Szcze­cin – Ko­ło­brzeg. Sie­dzi­ba tu­tej­sze­go de­ka­na­tu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowogardzianin

miesz­ka­niec No­wo­gar­du


Źródła:

SJP.pl

Nowogardzianka

miesz­kan­ka No­wo­gar­du


Źródła:

SJP.pl

Nowogardzki

przy­miot­nik od: No­wo­gard


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z No­wo­gar­dem, do­ty­czą­cy No­wo­gar­du


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowogrecki

zwią­za­ny z Gre­cją współ­czes­ną, no­wo­żyt­ną


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Gre­cją no­wo­żyt­ną, do­ty­czą­cy Gre­cji no­wo­żyt­nej

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. współ­czes­ny język grec­ki uży­wa­ny po­wszech­nie w Gre­cji i na Cy­prze;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowogrodzianin

miesz­ka­niec No­wo­gro­du


Źródła:

SJP.pl

Nowogrodzianka

miesz­kan­ka No­wo­gro­du


Źródła:

SJP.pl

Nowogrodziec

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


No­wo­gro­dziec (tuż po woj­nie "No­wim­burk", niem. "Na­um­burg am Queis") – mia­sto le­żą­ce na DOLNYM ŚLĄSKU (Dol­nym Ślą­sku), w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie bo­le­sła­wiec­kim, sie­dzi­ba władz gminy miej­sko-wiej­skiej No­wo­gro­dziec. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do woj. je­le­nio­gór­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowogrodziecki

→ No­wo­gro­dziec


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z No­wo­grodź­cem, do­ty­czą­cy No­wo­grodź­ca


Patrz:Nowogrodziec

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowogrodzki

przy­miot­nik od: No­wo­gród


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z No­wo­gro­dem, do­ty­czą­cy No­wo­gro­du

 (1.2) zwią­za­ny z No­wo­gro­dem Wiel­kim, do­ty­czą­cy No­wo­gro­du Wiel­kie­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowogrodźczanin

miesz­ka­niec No­wo­grodź­ca (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowogrodźczanka

miesz­kan­ka No­wo­grodź­ca (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowogród

1. No­wo­gród, No­wo­gród Bo­brzań­ski - mia­sta w Pol­sce;
2. No­wo­gród Wiel­ki, Niżni No­wo­gród - mia­sta w Rosji;
3. No­wo­gród Sie­wier­ski, No­wo­gród Wo­łyń­ski - mia­sta na Ukra­i­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce, na Pod­la­siu;

 (1.2) geogr. to­po­nim, nazwa kilku wsi w Pol­sce

 (1.3) geogr. zob. No­wo­gród Wiel­ki.


No­wo­gród – mia­sto w woj. pod­la­skim, w po­wie­cie łom­żyń­skim, nad Nar­wią, ok. 15 km od Łomży. Jest sie­dzi­bą gminy miej­sko-wiej­skiej No­wo­gród. No­wo­gród po­ło­żo­ny jest na skar­pie, na­prze­ciw­ko uj­ścia Pisy do Narwi. Rzeki te sta­no­wią szla­ki spły­wów ka­ja­ko­wych, łą­cząc do­rze­cze Wisły z Wiel­ki­mi Je­zio­ra­mi Ma­zur­ski­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowogródczanin

miesz­ka­niec No­wo­gród­ka


Źródła:

SJP.pl

Nowogródczanka

miesz­kan­ka No­wo­gród­ka


Źródła:

SJP.pl

Nowogródczyzna

re­gion no­wo­gródz­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. re­gion wokół No­wo­gród­ka, obej­mu­ją­cy w przy­bli­że­niu ob­szar daw­ne­go wo­je­wództ­wa no­wo­gródz­kie­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowogródecki

przy­miot­nik od: No­wo­gró­dek (mia­sto na Bia­ło­ru­si); no­wo­gródz­ki


Źródła:

SJP.pl

Nowogródek

1. mia­sto na Bia­ło­ru­si (daw­niej na Lit­wie);
2. No­wo­gró­dek Po­mor­ski - wieś w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. osada w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w gmi­nie Czer­ni­ko­wo

 (1.2) geogr. mia­sto na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie gro­dzień­skim;


No­wo­gró­dek ( Навагрудак, "Na­wah­ru­dak"; lit. Na­u­gar­du­kas; Новогрудок, "No­wo­gru­dok") – mia­sto na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie gro­dzień­skim, na Wy­so­czyź­nie No­wo­gródz­kiej, sie­dzi­ba ad­mi­ni­stra­cyj­na re­jo­nu no­wo­gródz­kie­go. W 2018 roku li­czy­ło ok. 29,4 tys. miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowogródzki

przy­miot­nik od: No­wo­gró­dek (mia­sto na Bia­ło­ru­si); no­wo­gró­dec­ki


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z No­wo­gród­kiem, do­ty­czą­cy No­wo­gród­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowogwinejczyk

miesz­ka­niec Nowej Gwi­nei


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Nowej Gwi­nei


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowogwinejka

ga­tu­nek śred­niej wiel­ko­ści ptaka wod­ne­go z ro­dzi­ny kacz­ko­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Nowej Gwi­nei


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowogwinejski

przy­miot­nik od: Nowa Gwi­nea


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nową Gwi­neą, do­ty­czą­cy Nowej Gwi­nei, po­cho­dzą­cy z Nowej Gwi­nei


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowogórski

przy­miot­nik od: Nowa Góra


Źródła:

SJP.pl

Nowohebrajski

urzę­do­wy język Iz­ra­e­la odt­wo­rzo­ny w XX wieku z he­braj­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Nowohebrydzki

przy­miot­nik od: Nowe He­bry­dy


Źródła:

SJP.pl

Nowohucianin

miesz­ka­niec Nowej Huty


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Nowej Huty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowohucianka

miesz­kan­ka Nowej Huty


Źródła:

SJP.pl

Nowohucki

przy­miot­nik od: Nowa Huta


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nową Hutą, do­ty­czą­cy Nowej Huty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowohumanistka

→ no­wo­hu­ma­ni­sta


Patrz:nowohumanista

Źródła:

SJP.pl

Nowohumanistyczny

→ no­wo­hu­ma­nizm


Patrz:nowohumanizm

Źródła:

SJP.pl

Nowojaworowsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w za­chod­niej czę­ści Ukra­i­ny;


No­wo­ja­wo­rowsk (ukr. Новояворівськ – No­wo­ja­wo­riwśk) – mia­sto na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie lwow­skim, w re­jo­nie ja­wo­row­skim, na Pła­sko­wy­żu Tar­no­grodz­kim, sie­dzi­ba hro­ma­dy No­wo­ja­wo­rowsk. Liczy 31 366 miesz­kań­ców (2022). Za­ło­żo­ne w roku 1965.

W mie­ście uro­dził się Ihor Mi­ha­łewś­kyj, pił­karz wy­stę­pu­ją­cy m.in. w Kar­pa­tach Lwów, GKS Beł­cha­tów i Mo­to­rze Lu­blin.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nowojaworowski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy No­wo­ja­wo­row­ska


Źródła:

Wiktionary

Nowojiczyński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nowym Ji­czy­nem, do­ty­czą­cy No­we­go Ji­czy­na


Źródła:

Wiktionary

Nowojorczaneczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: No­wo­jor­czan­ka


Źródła:

Wiktionary

Nowojorczanin

miesz­ka­niec No­we­go Jorku (mia­sta); No­wo­jor­czyk


Źródła:

SJP.pl

Nowojorczanka

miesz­kan­ka No­we­go Jorku (mia­sta); No­wo­jor­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka No­we­go Jorku (mia­sta)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowojorczyk

miesz­ka­niec No­we­go Jorku (mia­sta); No­wo­jor­cza­nin


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec No­we­go Jorku (mia­sta)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowojorka

miesz­kan­ka No­we­go Jorku (mia­sta); No­wo­jor­czan­ka


Źródła:

SJP.pl

Nowojorski

przy­miot­nik od: Nowy Jork


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy No­we­go Jorku, zwią­za­ny z Nowym Jor­kiem, po­cho­dzą­cy z No­we­go Jorku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowojorskość

→ no­wo­jor­ski


Patrz:nowojorski

Źródła:

SJP.pl

Nowojowice

No­wo­jo­wi­ce ( Hal­ta­uf) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie wroc­ław­skim, w gmi­nie Żó­ra­wi­na.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa wroc­ław­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Nowojowiec

No­wo­jo­wiec (niem. "No­wo­jo­witz", w la­tach 1934-1945 "Ne­u­en­wal­de") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie szczy­cień­skim, w gmi­nie Wiel­bark.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa olsz­tyń­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Nowok

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nowokaina

zwią­zek or­ga­nicz­ny, silny śro­dek miej­sco­wo znie­czu­la­ją­cy, sto­so­wa­ny głów­nie w chi­rur­gii, sto­ma­to­lo­gii i gi­ne­ko­lo­gii; po­lo­ka­i­na; pro­ka­i­na


Źródła:

SJP.pl

Nowokainowy

→ no­wo­ka­i­na


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) chem. zwią­za­ny z no­wo­ka­i­ną, do­ty­czą­cy no­wo­ka­i­ny


Patrz:nowokaina

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowokajetanówka

wieś w Pol­sce


No­wo­ka­je­ta­nów­ka – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie chełm­skim, w gmi­nie Du­bien­ka.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa chełm­skie­go.

Wieś sta­no­wi so­łect­wo gminy Du­bien­ka. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go (III 2011 r.) li­czy­ła 19 miesz­kań­ców i była pięt­na­stą co do wiel­ko­ści miej­sco­wo­ścią gminy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowokaledonka

miesz­kan­ka Nowej Ka­le­do­nii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Nowej Ka­le­do­nii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowokaledończyk

miesz­ka­niec Nowej Ka­le­do­nii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Nowej Ka­le­do­nii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowokaledoński

przy­miot­nik od: Nowa Ka­le­do­nia


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Nową Ka­le­do­nią, do­ty­czą­cy Nowej Ka­le­do­nii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowokarczemski

przy­miot­nik od: Nowa Karcz­ma


Źródła:

SJP.pl

Nowokawęczyński

przy­miot­nik od: Nowy Ka­wę­czyn


Źródła:

SJP.pl

Nowokolno

No­wo­kol­no – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie so­kól­skim, w gmi­nie Janów. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa bia­ło­stoc­kie­go.

Wier­ni ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii św. Je­rze­go w Ja­no­wie.


Źródła:

Wikipedia

Nowokonstantan

stop opo­ro­wy mie­dzi i man­ga­nu z do­miesz­ką glinu i że­la­za, wy­ko­rzy­sty­wa­ny do wy­ro­bu re­zy­sto­rów po­mia­ro­wych; inmet


Źródła:

SJP.pl

Nowokorczynianin

miesz­ka­niec No­we­go Kor­czy­na


Źródła:

SJP.pl

Nowokorczynianka

miesz­kan­ka No­we­go Kor­czy­na


Źródła:

SJP.pl

Nowokorczyński

przy­miot­nik od: Nowy Kor­czyn


Źródła:

SJP.pl

Nowokrytyczny

opie­ra­ją­cy się na my­ślach kry­ty­cyz­mu Kanta; ne­o­kan­tow­ski


Źródła:

SJP.pl

Nowokubańsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Rosji, w Kraju Kras­no­dar­skim, nad rzeką Kubań;


No­wo­ku­bańsk (ros. Новокубанск) – mia­sto w Rosji, w Kraju Kras­no­dar­skim, nad rzeką Kubań. Liczy 34 600 miesz­kań­ców (2005). No­wo­ku­bańsk zo­stał za­ło­żo­ny w 1867 r. przez ro­syj­skich żoł­nie­rzy-we­te­ra­nów wojny ka­u­ka­skiej. W la­tach 1942–1943 znaj­do­wał się pod oku­pa­cją hit­le­row­ską. Po II woj­nie świa­to­wej szyb­ki roz­wój, prawa miej­skie od 1966 r. Prze­mysł spo­żyw­czy, w tym wi­niar­ski.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nowokubański

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z No­wo­ku­bań­skiem, do­ty­czą­cy No­wo­ku­bań­ska


Źródła:

Wiktionary

Nowokuźnieck

mia­sto w Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w az­ja­tyc­kiej czę­ści Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej, w ob­wo­dzie ke­me­row­skim, nad Tomem;


No­wo­kuź­nieck ( Новокузнецк, szor. "Aba-Tura", Aba-Tura, ałt. "Aba-Tura") – mia­sto w az­ja­tyc­kiej czę­ści Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej, w ob­wo­dzie ke­me­row­skim, nad Tomem (do­pływ Obu).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowokuźniecki

przy­miot­nik od: No­wo­kuź­nieck, mia­sta w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy No­wo­kuź­niec­ka, zwią­za­ny z No­wo­kuź­niec­kiem, po­cho­dzą­cy z No­wo­kuź­niec­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowolak

hand­lo­wa nazwa żywic fe­no­lo­wo‑for­mal­de­hy­do­wych


Źródła:

SJP.pl

Nowolipie

ju­ry­dy­ka Za­ko­nu Sióstr Bry­gi­dek, za­ło­żo­na na po­cząt­ku XVII wieku


No­wo­li­pie – ju­ry­dy­ka za­ło­żo­na na po­cząt­ku XVII wieku, na­le­żą­ca do Za­ko­nu Sióstr Bry­gi­dek. Znaj­do­wa­ła się na obec­nym Mu­ra­no­wie, w dziel­ni­cy Śród­mie­ście w War­sza­wie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowolipki

1. osied­le w War­sza­wie;
2. osied­le w Gdań­sku


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowolipsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ple­szew­skim, w gmi­nie Chocz;


No­wo­lipsk – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ple­szew­skim, w gmi­nie Chocz.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ka­li­skie­go.

Wieś po­ło­żo­na jest na te­re­nie Pu­szczy Py­zder­skiej.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nowolipski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do No­wo­lip­ska, zwią­za­ny z No­wo­lip­skiem


Źródła:

Wiktionary

Nowolipszczanin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec No­wo­lip­ska


Źródła:

Wiktionary

Nowolipszczanka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka No­wo­lip­ska


Źródła:

Wiktionary

Nowomarchijski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nową Mar­chią, do­ty­czą­cy Nowej Mar­chii


Źródła:

Wiktionary

Nowomałopolski

do­ty­czą­cy nowej, te­raź­niej­szej Ma­ło­pol­ski (bez Ma­ło­pol­ski Wschod­niej)


Źródła:

SJP.pl

Nowomeksykański

→ Nowy Mek­syk (stan w USA)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nowym Mek­sy­kiem, do­ty­czą­cy No­we­go Mek­sy­ku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowomiastecki

przy­miot­nik od: Nowe Mia­stecz­ko


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nowym Mia­stecz­kiem, do­ty­czą­cy No­we­go Mia­stecz­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowomiejski

przy­miot­nik od: Nowe Mia­sto


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy nowej dziel­ni­cy mia­sta albo No­we­go Mia­sta – miej­sco­wo­ści lub dziel­ni­cy miej­skiej o ta­kiej naz­wie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowomieszczanin

1. miesz­ka­niec No­we­go Mia­sta;
2. miesz­ka­niec No­we­go Mia­sta Lu­baw­skie­go;
3. miesz­ka­niec No­we­go Mia­sta nad Pi­li­cą


Źródła:

SJP.pl

Nowomieszczanka

1. miesz­kan­ka No­we­go Mia­sta;
2. miesz­kan­ka No­we­go Mia­sta Lu­baw­skie­go;
3. miesz­kan­ka No­we­go Mia­sta nad Pi­li­cą


Źródła:

SJP.pl

Nowomodniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: no­wo­mod­nie


Źródła:

SJP.pl

Nowomodny

zro­bio­ny we­dług naj­no­wszej mody


Źródła:

SJP.pl

Nowomorawski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nową Mo­ra­wą, do­ty­czą­cy Nowej Mo­ra­wy


Źródła:

Wiktionary

Nowomowa

język wła­dzy to­ta­li­tar­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) język wła­dzy i kon­tro­lo­wa­nych przez nią środ­ków prze­ka­zu w pań­stwach to­ta­li­tar­nych;


No­wo­mo­wa ( new­spe­ak) – sztucz­ny język obo­wią­zu­ją­cy w fik­cyj­nym, to­ta­li­tar­nym pań­stwie Oce­a­nia, przed­sta­wio­nym w po­wie­ści "Rok 1984" (1949) Ge­or­ge’a Or­wel­la. Cha­rak­te­ry­zu­je się ten­den­cją do eli­mi­na­cji jak naj­więk­szej licz­by „nie­po­trzeb­nych” lub nie­ko­rzyst­nie (z punk­tu wi­dze­nia ide­o­lo­gii pań­stwo­wej) na­ce­cho­wa­nych wy­ra­zów przez za­stą­pie­nie ich sztucz­ny­mi ek­wi­wa­len­ta­mi, w celu stry­wia­li­zo­wa­nia ję­zy­ka (ogłu­pie­nie lud­no­ści) oraz wy­e­li­mi­no­wa­nia nie­pra­wo­myśl­no­ści przez takie prze­kon­stru­o­wa­nie ję­zy­ka, by nie­moż­li­we stało się sfor­mu­ło­wa­nie w myśli cze­go­kol­wiek, co go­dzi­ło­by w pa­nu­ją­cy reżim – za­rów­no przez mowę, jak i myśli (tzw.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowomowny

okaz­jo­na­lizm: na­le­żą­cy do no­wo­mo­wy - ję­zy­ka ko­mu­ni­stycz­nej pro­pa­gan­dy


Źródła:

SJP.pl

Nowonabywczyni

ko­bie­ta, która świe­żo na­by­ła coś; nowa wła­ści­ciel­ka


Źródła:

SJP.pl

Nowonarodzony

przy­miot­nik

 (1.1) rel. nowo na­ro­dzo­ny (wy­łącz­nie o Je­zu­sie jako dzie­cię­ciu)


Źródła:

Wiktionary

Nowonikołajewsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. No­wo­sy­birsk (nazwa sy­be­ryj­skie­go mia­sta mię­dzy 1904 a 1926 ro­kiem)


Źródła:

Wiktionary

Nowonikołajewski

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy No­wo­ni­ko­ła­jew­ska albo po­cho­dzą­cy z No­wo­ni­ko­ła­jew­ska, zwią­za­ny z No­wo­ni­ko­ła­jew­skiem


Źródła:

Wiktionary

Nowoorleanka

miesz­kan­ka No­we­go Or­le­a­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka No­we­go Or­le­a­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowoorleańczyk

miesz­ka­niec No­we­go Or­le­a­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec No­we­go Or­le­a­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowoorleański

przy­miot­nik od: Nowy Or­le­an


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Nowym Or­le­a­nem, do­ty­czą­cy No­we­go Or­le­a­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowoostrowianin

miesz­ka­niec No­wych Ostro­wów


Źródła:

SJP.pl

Nowoostrowianka

miesz­kan­ka No­wych Ostro­wów


Źródła:

SJP.pl

Nowoostrowski

przy­miot­nik od: Nowe Ostro­wy


Źródła:

SJP.pl

Nowoperski

język no­wo­per­ski - język per­ski uży­wa­ny od IX wieku


Źródła:

SJP.pl

Nowopiekucianin

miesz­ka­niec No­wych Pie­kut


Źródła:

SJP.pl

Nowopiekucianka

miesz­kan­ka No­wych Pie­kut


Źródła:

SJP.pl

Nowopiekucki

przy­miot­nik od: Nowe Pie­ku­ty


Źródła:

SJP.pl

Nowopitagorejczyk

zwo­len­nik no­wo­pi­ta­go­re­iz­mu (alek­san­dryj­skie­go kie­run­ku fi­lo­zo­ficz­ne­go)


Źródła:

SJP.pl

Nowoplatończyk

zwo­len­nik, przed­sta­wi­ciel jed­ne­go z ostat­nich wiel­kich sy­ste­mów fi­lo­zo­ficz­nych sta­ro­żyt­no­ści, na­wią­zu­ją­ce­go do fi­lo­zo­fii Pla­to­na; ne­o­pla­to­nik, ne­o­pla­toń­czyk


Źródła:

SJP.pl

Nowopolski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Pol­ski w nowej sy­tu­a­cji po­li­tycz­nej, zwią­za­ny z Pol­ską w nowej sy­tu­a­cji po­li­tycz­nej

 (1.2) od­no­szą­cy się do No­wo­po­la, zwią­za­ny z No­wo­po­lem


Źródła:

Wiktionary

Nowopłetwe

pod­gro­ma­da ryb pro­mie­nio­płet­wych


No­wo­płet­we (Ne­op­te­ry­gii) – pod­gro­ma­da ryb pro­mie­nio­płet­wych obej­mu­ją­ca więk­szość współ­cze­śnie ży­ją­cych ga­tun­ków ryb.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Noworocznik

daw­niej: pismo pe­rio­dycz­ne wy­cho­dzą­ce raz do roku; al­ma­nach, ka­len­darz


Źródła:

SJP.pl

Noworoczny

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z dniem No­we­go Roku

 (1.2) zwią­za­ny z roz­po­czy­na­ją­cym się ro­kiem ka­len­da­rzo­wym


Źródła:

Wiktionary

Noworodek

dziec­ko od uro­dze­nia do ukoń­cze­nia 4 ty­god­ni życia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) czło­wiek lub zwie­rzę tuż po przyj­ściu na świat;


No­wo­ro­dek – dziec­ko od uro­dze­nia do ukoń­cze­nia 4 ty­god­ni (28 dni).

Okres no­wo­rod­ko­wy jest cza­sem, w któ­rym na­stę­pu­je pełne przy­sto­so­wa­nie dziec­ka do zmie­nio­nych wa­run­ków po uro­dze­niu. U no­wo­rod­ków do­no­szo­nych okres ten wy­no­si 28 dni, u wcze­śnia­ków może ulec wy­dłu­że­niu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Noworodkowy

→ no­wo­ro­dek


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy no­wo­rod­ka


Patrz:noworodek

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noworosja

1. kra­i­na hi­sto­rycz­na na te­re­nie dzi­siej­szej po­łud­nio­wo-wschod­niej Ukra­i­ny, Moł­da­wii, se­pa­ra­ty­stycz­ne­go Nadd­nie­strza oraz po­łud­nio­wo-za­chod­niej Rosji;
2. Fe­de­ra­cyj­na Re­pu­bli­ka No­wo­ro­sji - kon­fe­de­ra­cja dwóch sa­moz­wań­czych re­pu­blik lu­do­wych: Do­niec­kiej i Łu­gań­skiej w la­tach 2014-2015


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. kra­i­na hi­sto­rycz­na nad brze­ga­mi Morza Czar­ne­go, cią­gną­ca się od Dnie­stru po Do­niec, wy­ło­ni­ła się jako nowa gu­ber­nia stwo­rzo­na z ziem za­bra­nych przez Rosję Tur­cji w XVIII w.;

 (1.2) geogr. polit. teren se­pa­ra­ty­stycz­nych okrę­gów wschod­niej Ukra­i­ny bę­dą­cych przed­mio­tem ro­szczeń i dzia­łań mi­li­tar­nych pro­wa­dzo­nych przez Rosję


No­wo­ro­sja rów­nież kraj no­wo­ro­syj­ski ( Новоросія, Новороссия), po­tocz­nie: Nowa Rosja i Nowa Ruś – kra­i­na hi­sto­rycz­na na te­re­nie dzi­siej­szej po­łud­nio­wo-wschod­niej Ukra­i­ny, Moł­da­wii, se­pa­ra­ty­stycz­ne­go Nadd­nie­strza oraz po­łud­nio­wo-za­chod­niej Rosji. Ter­min No­wo­ro­sja wpro­wa­dzo­ny zo­stał w XVIII wieku w Im­pe­rium Ro­syj­skim na okre­śle­nie zdo­by­te­go w woj­nach z Tur­cją ob­sza­ru daw­nych Dzi­kich Pól, po­ło­żo­nych po­mię­dzy dol­nym Dnie­strem, Mo­rza­mi Czar­nym i Azow­skim a po­łud­nio­wą gra­ni­cą Ma­ło­ro­sji i Rze­czy­po­spo­li­tej sprzed 1793 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Noworosyjsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto por­to­we w Kraju Kras­no­dar­skim, w Rosji, nad Mo­rzem Czar­nym;


No­wo­ro­syjsk (ros. Новороссийск, "No­wo­ros­sijsk") – mia­sto w Rosji, w Kraju Kras­no­dar­skim, jeden z głów­nych por­tów Morza Czar­ne­go.

W mie­ście jest sta­cja ko­le­jo­wa No­wo­ro­syjsk.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Noworosyjski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z No­wo­ro­sją, do­ty­czą­cy No­wo­ro­sji

 (1.2) zwią­za­ny z No­wo­ro­syj­skiem, do­ty­czą­cy No­wo­ro­syj­ska


Źródła:

Wiktionary

Noworozdolski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy No­we­go Ro­zdo­łu


Źródła:

Wiktionary

Noworudzianin

miesz­ka­niec Nowej Rudy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Nowej Rudy


No­wo­ru­dzia­nin – lo­kal­ny ty­god­nik spo­łecz­no-kul­tu­ral­ny, uka­zu­ją­cy się od 9 li­sto­pa­da 2011 r. do 27 marca 2020 r. na te­re­nie trzech gmin: mia­sta Nowa Ruda, gminy Nowa Ruda oraz mia­sta i gminy Rad­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Noworudzianka

miesz­kan­ka Nowej Rudy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Nowej Rudy

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z Nowej Rudy, uro­dzo­na w Nowej Ru­dzie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noworudzki

przy­miot­nik od: Nowa Ruda


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do Nowej Rudy, zwią­za­ny z Nową Rudą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Noworyta

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowosad

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nowosadzki

przy­miot­nik od: No­wo­sa­dy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nowym Sadem, do­ty­czą­cy No­we­go Sadu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowosarzynianin

miesz­ka­niec Nowej Sa­rzy­ny (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowosarzynianka

miesz­kan­ka Nowej Sa­rzy­ny (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowosarzyński

→ Nowa Sa­rzy­na; sa­rzyń­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nową Sa­rzy­ną, do­ty­czą­cy Nowej Sa­rzy­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowosiedlice

No­wo­sied­li­ce (niem. "Ne­u­dorf") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie ole­śnic­kim, w gmi­nie Do­bro­szy­ce.


Źródła:

Wikipedia

Nowosiedliny

No­wo­sied­li­ny – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie łom­żyń­skim, w gmi­nie Miast­ko­wo.


Źródła:

Wikipedia

Nowosielski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nowosilcow

Ni­ko­łaj N. No­wo­sil­cow (1768-1838), hra­bia, po­li­tyk ro­syj­ski


Źródła:

SJP.pl

Nowoskalmierzycki

→ Nowe Skal­mie­rzy­ce (mia­sto w Pol­sce); skal­mie­rzyc­ki


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z No­wy­mi Skal­mie­rzy­ca­mi, do­ty­czą­cy No­wych Skal­mie­rzyc


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowoskalmierzyczanin

miesz­ka­niec No­wych Skal­mie­rzyc


Źródła:

SJP.pl

Nowoskalmierzyczanka

miesz­kan­ka No­wych Skal­mie­rzyc


Źródła:

SJP.pl

Nowosolanin

miesz­ka­niec Nowej Soli


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Nowej Soli

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Nowej Soli, uro­dzo­na w Nowej Soli


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowosolanka

miesz­kan­ka Nowej Soli


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Nowej Soli

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z Nowej Soli, uro­dzo­na w Nowej Soli


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowosolna

dziel­ni­ca Łodzi


No­wo­sol­na – osied­le ad­mi­ni­stra­cyj­ne (jed­nost­ka po­moc­ni­cza gminy) we wschod­niej czę­ści Łodzi, w dziel­ni­cy Wi­dzew, obej­mu­ją­ce dawną po­dłódz­ką wieś o tej samej naz­wie. W No­wo­sol­nej znaj­du­je się sie­dzi­ba gminy No­wo­sol­na, w któ­rej skład No­wo­sol­na jed­nak od 1988 r. nie wcho­dzi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowosolski

przy­miot­nik od: Nowa Sól


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nową Solą, do­ty­czą­cy Nowej Soli


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowostawianin

miesz­ka­niec No­we­go Stawu (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowostawianka

miesz­kan­ka No­we­go Stawu (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowostawski

przy­miot­nik od: Nowy Staw


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nowym Sta­wem, do­ty­czą­cy No­we­go Stawu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowostka

cie­ka­wost­ka, no­win­ka


Źródła:

SJP.pl

Nowosuski

przy­miot­nik od: Nowa Sucha


Źródła:

SJP.pl

Nowosybirsk

mia­sto w Rosji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Rosji po­ło­żo­ne na środ­ko­wej Sy­be­rii, nad Obem;


No­wo­sy­birsk ( Новосибирск, "No­wo­si­birsk"; w la­tach 1904–1925 No­wo­ni­ko­ła­jewsk) – mia­sto w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, na Sy­be­rii, nad rzeką Ob. Trze­cie co do licz­by miesz­kań­ców (1 620 162) mia­sto ro­syj­skie po Mosk­wie i Pe­ters­bur­gu. No­wo­sy­birsk jest uwa­ża­ny za nie­o­fi­cjal­ną sto­li­cę Sy­be­rii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowosybirski

przy­miot­nik od: No­wo­sy­birsk


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy No­wo­sy­bir­ska, po­cho­dzą­cy z No­wo­sy­bir­ska


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowosybirszczanin

miesz­ka­niec No­wo­sy­bir­ska


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec No­wo­sy­bir­ska


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowosybirszczanka

miesz­kan­ka No­wo­sy­bir­ska


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka No­wo­sy­bir­ska


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowoszachtyńsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w po­łud­nio­wej czę­ści eu­ro­pej­skiej Rosji, w ob­wo­dzie ro­stow­skim;


No­wo­szach­tyńsk ( Новошахтинск) – mia­sto w po­łud­nio­wej Rosji, w ob­wo­dzie ro­stow­skim. Mia­sto za­miesz­ku­je ok. 106,5 tys. miesz­kań­ców (2020).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nowoszachtyński

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy No­wo­szach­tyń­ska, zwią­za­ny z No­wo­szach­tyń­skiem, po­cho­dzą­cy z No­wo­szach­tyń­ska


Źródła:

Wiktionary

Nowoszkocki

przy­miot­nik od: Nowa Szko­cja (pro­win­cja i pół­wy­sep w Ka­na­dzie)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nową Szko­cją, do­ty­czą­cy Nowej Szko­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowoszyce

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Nowosądecczyzna

re­gion no­wo­są­dec­ki; No­wo­są­dec­kie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. oko­li­ce No­we­go Sącza


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowosądecki

przy­miot­nik od: Nowy Sącz, No­wo­są­dec­kie (No­wo­są­dec­czyz­na)


przy­miot­nik

 (1.1) przym. od Nowy Sącz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowosądeckie

przy­miot­nik od: Nowy Sącz, No­wo­są­dec­kie (No­wo­są­dec­czyz­na)


Źródła:

SJP.pl

Nowosądeczanin

miesz­ka­niec No­we­go Sącza


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec No­we­go Sącza

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z No­we­go Sącza, uro­dzo­na w Nowym Sączu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowosądeczanka

miesz­kan­ka No­we­go Sącza


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka No­we­go Sącza

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z No­we­go Sącza, uro­dzo­na w Nowym Sączu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowosłupianin

miesz­ka­niec Nowej Słupi


Źródła:

SJP.pl

Nowosłupianka

miesz­kan­ka Nowej Słupi (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowosłupski

przy­miot­nik od: Nowa Słu­pia


Źródła:

SJP.pl

Nowotaniec

No­wo­ta­niec – wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie sa­noc­kim, w gmi­nie Bu­kow­sko. Ma sta­tus so­łect­wa. Leży na Po­gó­rzu Bu­kow­skim nad po­to­kiem Piel­ni­ca. W 2011 wieś za­miesz­ki­wa­ły 423 osoby.

No­wo­ta­niec uzy­skał lo­ka­cję miej­ską w 1444 roku, zde­gra­do­wa­ny w 1918 roku.


Źródła:

Wikipedia

Nowotarski

→ Nowy Targ


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy No­we­go Targu, zwią­za­ny z Nowym Tar­giem, po­cho­dzą­cy z No­we­go Targu


Patrz:Nowy Targ

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowotarżanin

miesz­ka­niec No­we­go Targu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec No­we­go Targu

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z No­we­go Targu, uro­dzo­na w Nowym Targu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowotarżanka

miesz­kan­ka No­we­go Targu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka No­we­go Targu

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z No­we­go Targu, uro­dzo­na w Nowym Targu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowotczyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nowotestamentalny

do­ty­czą­cy No­we­go Te­sta­men­tu, za­pi­sa­ny w Nowym Te­sta­men­cie, wła­ści­wy No­we­mu Te­sta­men­to­wi; no­wo­te­sta­men­to­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy No­we­go Te­sta­men­tu, zwią­za­ny z Nowym Te­sta­men­tem, za­czerp­nię­ty z No­we­go Te­sta­men­tu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowotestamentowo

przy­słó­wek

 (1.1) wła­ści­wie dla No­we­go Te­sta­men­tu


Źródła:

Wiktionary

Nowotestamentowy

do­ty­czą­cy No­we­go Te­sta­men­tu, za­pi­sa­ny w Nowym Te­sta­men­cie, wła­ści­wy No­we­mu Te­sta­men­to­wi; no­wo­te­sta­men­tal­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nowym Te­sta­men­tem, do­ty­czą­cy No­we­go Te­sta­men­tu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowotka

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nowotko

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nowotnik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nowotny

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nowotomyski

przy­miot­nik od: Nowy To­myśl


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) przym. od Nowy To­myśl


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowotomyślanin

miesz­ka­niec No­we­go To­my­śla


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec No­we­go To­my­śla

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z No­we­go To­my­śla, uro­dzo­na w Nowym To­my­ślu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowotomyślanka

miesz­kan­ka No­we­go To­my­śla


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka No­we­go To­my­śla

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z No­we­go To­my­śla, uro­dzo­na w Nowym To­my­ślu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowotworowość

w me­dy­cy­nie: cecha cze­goś, co jest skut­kiem lub ob­ja­wem no­wot­wo­ru


Źródła:

SJP.pl

Nowotworowy

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z no­wot­wo­rem


Źródła:

Wiktionary

Nowotworzeć

o ko­mór­ce or­ga­niz­mu: zmie­niać się na po­zio­mie DNA, pro­wa­dząc do pow­sta­nia no­wot­wo­ru; pod­da­wać się pro­ce­so­wi kar­cy­no­ge­ne­zy


Źródła:

SJP.pl

Nowotwór

nie­kon­tro­lo­wa­ny, cho­ro­bli­wy roz­rost tkan­ki ustro­ju, nie­pod­po­rząd­ko­wa­ny pra­wi­dło­wym czyn­no­ściom or­ga­niz­mu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. cho­ro­ba roz­ro­sto­wa ludzi, zwie­rząt i ro­ślin po­le­ga­ją­ca na nie­kon­tro­lo­wa­nej pro­li­fe­ra­cji ko­mó­rek wy­wo­dzą­cych się z danej tkan­ki;

 (1.2) jęz. ne­o­lo­gizm, zwy­kle taki oce­nia­ny ne­ga­tyw­nie


No­wot­wór (łac. "ne­o­plas­ma", skrót "npl.", od stgr. "νέος", nowy, i "πλάσμα", twór, wyt­wór, kształt) – grupa cho­rób, w któ­rych ko­mór­ki or­ga­niz­mu dzie­lą się w spo­sób nie­kon­tro­lo­wa­ny, a nowo pow­sta­łe ko­mór­ki no­wot­wo­ro­we nie róż­ni­cu­ją się w ty­po­we ko­mór­ki tkan­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowotyski

przy­miot­nik od: Nowe Tychy


Źródła:

SJP.pl

Nowourengojski

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy No­we­go Uren­go­ju albo po­cho­dzą­cy z No­we­go Uren­go­ju, zwią­za­ny z Nowym Uren­go­jem


Źródła:

Wiktionary

Nowowarpieński

przy­miot­nik od: Nowe Warp­no


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nowym Warp­nem, do­ty­czą­cy Nowym Warp­nem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowowarpnianin

miesz­ka­niec No­we­go Warp­na (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowowarpnianka

miesz­kan­ka No­we­go Warp­na (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowowieczny

rzad­ko: wła­ści­wy nowym cza­som; no­wo­żyt­ny, współ­czes­ny


Źródła:

SJP.pl

Nowowiejski

przy­miot­nik od: Nowa Wieś


Źródła:

SJP.pl

Nowowierca

1. wyz­naw­ca nowej, zwła­szcza nie­chrze­ści­jań­skiej re­li­gii;
2. daw­niej: osoba przyj­mu­ją­ca nową wiarę lub taka, która nie­daw­no za­an­ga­żo­wa­ła się w gło­sze­nie ja­kiejś idei; ne­o­fi­ta


Źródła:

SJP.pl

Nowowiśnicki

przy­miot­nik od: Nowy Wi­śnicz


Źródła:

SJP.pl

Nowowiśniczanin

miesz­ka­niec No­we­go Wi­śni­cza (mia­sta w Pol­sce); Wi­śni­cza­nin


Źródła:

SJP.pl

Nowowiśniczanka

miesz­kan­ka No­we­go Wi­śni­cza (mia­sta w Pol­sce); Wi­śni­czan­ka


Źródła:

SJP.pl

Nowowolski

1. przy­miot­nik od: Nowa Wola (nazwa wielu wsi w Pol­sce);
2. przy­miot­nik od: No­wo­wo­la (wieś w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowowołyńsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w za­chod­niej czę­ści Ukra­i­ny;


No­wo­wo­łyńsk (ukr. Нововолинськ) – mia­sto po­ło­żo­ne w za­chod­niej czę­ści Ukra­i­ny, w re­jo­nie wło­dzi­mier­skim ob­wo­du wo­łyń­skie­go. Leży przy dro­dze P15. Oś­ro­dek wy­do­by­cia węgla ka­mien­ne­go w Lwow­sko-Wo­łyń­skim Za­głę­biu Wę­glo­wym. Zo­sta­ło za­ło­żo­ne w 1951, prawa miej­skie uzy­ska­ło w 1957 r.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Nowowólecki

przy­miot­nik od: Nowa Wólka (wieś w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Nowozelandczyk

miesz­ka­niec Nowej Ze­lan­dii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) oby­wa­tel Nowej Ze­lan­dii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowozelandka

miesz­kan­ka Nowej Ze­lan­dii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oby­wa­tel­ka Nowej Ze­lan­dii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowozelandzki

do­ty­czą­cy Nowej Ze­lan­dii


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do pań­stwa Nowa Ze­lan­dia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowoznacznik

prze­sta­rza­le: ne­o­se­man­tyzm - wyraz już ist­nie­ją­cy, który uzy­skał nowe, do­dat­ko­we zna­cze­nie; ne­o­lo­gizm se­man­tycz­ny


Źródła:

SJP.pl

Nowoładoski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nową Ła­do­gą, do­ty­czą­cy Nowej Ła­do­gi


Źródła:

Wiktionary

Nowołoskoniec

No­wo­ło­sko­niec – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie obor­nic­kim, w gmi­nie Obor­ni­ki.

W la­tach 1954–1959 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy No­wo­ło­sko­niec, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Obor­ni­ki-Pół­noc. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Nowoświatowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nowym Świa­tem, do­ty­czą­cy No­we­go Świa­ta lub No­we­go Świa­tu


Źródła:

Wiktionary

Nowość

1. in­no­wa­cja, coś no­we­go, co do­pie­ro wesz­ło do użyt­ku;
2. cecha tego, co nowe;
3. dzie­ło li­te­rac­kie lub na­u­ko­we do­pie­ro co wy­sta­wio­ne lub wy­da­ne


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha cze­goś no­we­go

 (1.2) coś no­we­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowożeniec

męż­czyz­na bez­poś­red­nio lub nie­dłu­go po ślu­bie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na świe­żo po ślu­bie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowożeńcy

męż­czyz­na bez­poś­red­nio lub nie­dłu­go po ślu­bie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) para mał­żeń­ska bez­poś­red­nio lub krót­ko po ślu­bie

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) plu­ral|no­wo­że­niec.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowożmigrodzianin

miesz­ka­niec No­we­go Żmi­gro­du


Źródła:

SJP.pl

Nowożmigrodzianka

miesz­kan­ka No­we­go Żmi­gro­du


Źródła:

SJP.pl

Nowożmigrodzki

przy­miot­nik od: Nowy Żmi­gród


Źródła:

SJP.pl

Nowożytnik

hi­sto­ryk ba­da­ją­cy czasy no­wo­żyt­ne; znaw­ca hi­sto­rii no­wo­żyt­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. hi­sto­ryk ba­da­ją­cy okres no­wo­żyt­no­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowożytność

epoka trwa­ją­ca od końca śred­nio­wie­cza po dzień dzi­siej­szy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. okres w dzie­jach ludz­ko­ści na­stę­pu­ją­cy po śred­nio­wie­czu;


No­wo­żyt­ność – epoka w hi­sto­rii na­stę­pu­ją­ca we­dług tra­dy­cyj­nej pe­rio­dy­za­cji po śred­nio­wie­czu i po­prze­dza­ją­ca XIX wiek (jako epokę). Za jej datę po­cząt­ko­wą uz­na­je się naj­czę­ściej upa­dek Kon­stan­ty­no­po­la, a tym samym cy­wi­li­za­cji bi­zan­tyń­skiej (1453) lub od­kry­cie Ame­ry­ki przez Krzysz­to­fa Ko­lum­ba (1492).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowożytny

od­no­szą­cy się do epoki no­wo­żyt­nej, trwa­ją­cej od końca śred­nio­wie­cza (ko­niec XV wieku) po dzień dzi­siej­szy


przy­miot­nik

 (1.1) od: no­wo­żyt­ność: na­le­żą­cy do no­wo­żyt­no­ści, okre­śla­ją­cy no­wo­żyt­ność, uży­wa­ny w związ­ku z no­wo­żyt­no­ścią


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowrot

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Nowski

→ Nowe (mia­sto)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Nowem, do­ty­czą­cy No­we­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nowszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: nowy


Źródła:

SJP.pl

Nowus

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) środ. rel. po­gard. głów­nie w śro­do­wi­sku tra­dy­cjo­na­li­stów ka­to­lic­kich: msza świę­ta w po­rząd­ku pro­mul­go­wa­nym w roku 1969 przez pa­pie­ża Pawła VI


Źródła:

Wiktionary

Nowy

1. nie­daw­no na­by­ty; świe­żo pow­sta­ły;
2. zaj­mu­ją­cy miej­sce po­przed­nie­go;
3. o lu­dziach: spo­ty­ka­ny po raz pier­wszy;
4. nie­daw­no wpro­wa­dzo­ny; od­kry­ty, współ­czes­ny;
5. ko­lej­ny, dal­szy;
6. gł. o ro­śli­nach: świe­żo wy­ro­sły; te­go­rocz­ny, młody


przy­miot­nik

 (1.1) ist­nie­ją­cy od nie­daw­na

 (1.2) taki, który po­ja­wił się na miej­scu po­przed­nie­go

 (1.3) ko­lej­ny

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) osoba, która do­pie­ro od nie­daw­na na­le­ży do da­ne­go śro­do­wi­ska


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nowęcin

No­wę­cin (kaszb. "Nowi Dwór", niem. "Ne­u­hof") – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie lę­bor­skim, w gmi­nie Wicko, około 3 ki­lo­me­try na po­łud­nio­wy wschód od Łeby, nad je­zio­rem Sarb­sko.


Źródła:

Wikipedia

Noys

jed­nost­ka ha­ła­śli­wo­ści


Źródła:

SJP.pl

Nozdrzaki

rząd du­żych ssa­ków ży­wo­rod­nych z in­fra­gro­ma­dy ło­ży­skow­ców; sy­re­ny, brze­gow­ce


Źródła:

SJP.pl

Nozdrze

jeden z dwóch ot­wo­rów nosa


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) anat. jeden z dwóch ot­wo­rów nosa

 (1.2) anat. część nosa osła­nia­ją­ca jedno z noz­drzy (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nozdrzec

wieś w Pol­sce


Noz­drzec – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie brzo­zow­skim, w gmi­nie Noz­drzec. Ma sta­tus so­łect­wa.

Wieś leży na Po­gó­rzu Dy­now­skim, na lewym brze­gu Sanu przy uj­ściu Ba­rycz­ki.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy Noz­drzec oraz rzym­sko­ka­to­lic­kiej pa­ra­fii św. Sta­ni­sła­wa Bi­sku­pa, na­le­żą­cej do de­ka­na­tu Dynów w ar­chi­die­cez­ji prze­my­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nozdrzecki

przy­miot­nik od: Noz­drzec


Źródła:

SJP.pl

Nozdrzowy

przy­miot­nik od: noz­drze


Źródła:

SJP.pl

Nozemoza

za­raź­li­wa cho­ro­ba prze­wo­du po­kar­mo­we­go pszczół do­ro­słych, wy­wo­ły­wa­na przez pier­wot­nia­ki z ro­dza­ju no­se­ma; no­se­mo­za


Źródła:

SJP.pl

Nozofobia

cho­ro­bli­wy lęk przed cho­ro­bą


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) psych. cho­ro­bli­wy, na­tręt­ny lęk przed za­cho­ro­wa­niem na okre­ślo­ną cho­ro­bę;


No­zo­fo­bia (gr. "nosos" – cho­ro­ba, "phó­bos" – strach) – cho­ro­bli­wy lęk przed za­cho­ro­wa­niem. Symp­to­ma­mi jej są trud­ne do zi­den­ty­fi­ko­wa­nia bóle, mdło­ści, nagłe wa­ha­nia po­zio­mu ener­gii. Ba­da­nia zwy­kle nie wy­ka­zu­ją żad­nych fak­tycz­nych pa­to­lo­gii, a dom­nie­ma­ne symp­to­my od­czu­wal­ne są ra­czej jako wspom­nie­nia rze­czy­wi­ście prze­by­tych fi­zycz­nych tra­u­ma­tyz­mów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nozogeografia

nauka ba­da­ją­ca roz­mie­szcze­nie cho­rób ludzi i zwie­rząt na róż­nych ob­sza­rach ge­o­gra­ficz­nych i czyn­ni­ki zwią­za­ne z ich roz­prze­strze­nia­niem się; no­so­ge­o­gra­fia


Źródła:

SJP.pl

Nozolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie kla­sy­fi­ko­wa­nia cho­rób


Źródła:

SJP.pl

Nozologia

nauka zaj­mu­ją­ca się kla­sy­fi­ka­cją cho­rób i ich opi­sem; no­so­lo­gia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. med. nauka zaj­mu­ją­ca się kla­sy­fi­ko­wa­niem i opi­sem cho­rób;


No­zo­lo­gia ( νόσος, "nosos", „cho­ro­ba” + λόγος, "logos", „nauka”) – dzie­dzi­na wie­dzy me­dycz­nej, zaj­mu­ją­ca się po­dzia­łem (kla­sy­fi­ka­cją) cho­rób i ich opi­sem. Głów­ny po­dział kla­sy­fi­ka­cji cho­rób opie­ra się na ich etio­lo­gii, pa­to­ge­ne­zie oraz ob­ja­wach cho­ro­bo­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nozologiczny

→ no­zo­lo­gia


Patrz:nozologia

Źródła:

SJP.pl

Nołlajfienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|noł­laj­fić.


Źródła:

Wiktionary

Nołlajfić

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) slang. poś­wię­cać więk­szość czasu jed­nej czyn­no­ści za­nied­bu­jąc kon­tak­ty to­wa­rzy­skie


Źródła:

Wiktionary

Nołnejm

po­tocz­nie:
1. pro­dukt nie­mar­ko­wy lub mało zna­nej marki;
2. osoba, o któ­rej nikt nie sły­szał


Źródła:

SJP.pl

Nośca

daw­niej: no­si­ciel - osoba no­szą­ca, roz­no­szą­ca, prze­no­szą­ca coś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) stpol. za­rząd­ca, za­wia­dow­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nośnia

ele­ment urzą­dze­nia tran­spor­to­we­go, na któ­rym spo­czy­wa prze­no­szo­ny ma­te­riał


Źródła:

SJP.pl

Nośniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: nośny


Źródła:

SJP.pl

Nośnik

1. urzą­dze­nie tran­spor­to­we;
2. coś co wy­ra­ża war­to­ści, za­wie­ra tre­ści cha­rak­te­ry­stycz­ne dla cze­goś;
3. ma­te­riał przez­na­czo­ny do prze­cho­wy­wa­nia, utr­wa­la­nia ja­kichś da­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) coś, co prze­ka­zu­je, prze­cho­wu­je, pro­pa­gu­je jakąś treść, in­for­ma­cję, ważne war­to­ści

 (1.2) techn. urzą­dze­nie tran­spor­tu­ją­ce coś

 (1.3) coś, po czym lub w czym coś prze­pły­wa, jest prze­no­szo­ne lub na czym coś się osa­dza

 (1.4) chem. sub­stan­cja do­da­wa­na do rozt­wo­ru w celu wy­dzie­le­nia z niego innej sub­stan­cji


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nośnikowy

→ no­śnik


Patrz:nośnik

Źródła:

SJP.pl

Nośność

1. mak­sy­mal­ne do­pu­szczal­ne ob­cią­że­nie;
2. cecha tego, co jest nośne


No­śność – moż­li­wość prze­ję­cia przez ma­te­riał, złą­cze lub kon­struk­cję ob­cią­żeń zew­nętrz­nych. W wy­trzy­ma­ło­ści ma­te­ria­łów, po­ję­cie uży­wa­ne także dla okre­śle­nia pa­ra­me­trów do­pu­szczal­ne­go ob­cią­że­nia (no­śność wia­duk­tu lub mostu).

Okre­śle­nie uży­wa­ne jest rów­nież w kon­tek­ście:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nośny

przez­na­czo­ny do tego, żeby coś dźwi­gać, żeby być ob­cią­żo­nym; zno­szą­cy duże ob­cią­że­nie


przy­miot­nik

 (1.1) techn. da­ją­cy moż­li­wość prze­ję­cia przez ma­te­riał lub kon­struk­cję ob­cią­żeń zew­nętrz­nych

 (1.2) przez­na­czo­ny do prze­no­sze­nia da­le­ko

 (1.3) ma­ją­cy duży za­sięg; do­cie­ra­ją­cy da­le­ko

 (1.4) pot. taki, który jest zro­zu­mia­ły dla od­bior­cy

 (1.5) zdol­ny do zno­sze­nia jaj


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nośpłat

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) reg. pozn. hand­larz szma­ta­mi, sta­rzyz­ną

 (1.2) reg. pozn. ober­wa­niec


Źródła:

Wiktionary

Noż

wzmoc­nio­ne "no", np. Noż kurde!


par­ty­ku­ła

 (1.1) pot. ekspr. …wy­ra­ża­ją­ca znie­cier­pli­wie­nie, iry­ta­cję itp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nożewo

No­że­wo – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie ostro­łęc­kim, w gmi­nie Ol­sze­wo-Borki.

Leży na pra­wym brze­gu Narwi przy dro­dze kra­jo­wej nr 61.

Wier­ni Ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii NMP Kró­lo­wej Pol­ski w Ol­sze­wie-Bor­kach.


Źródła:

Wikipedia

Nożice

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. no­ży­ce


Źródła:

Wiktionary

Nożny

1. zwią­za­ny z nogą, no­ga­mi (np. gru­czoł nożny);
2. wpra­wia­ny w ruch nogą, no­ga­mi (np. napęd nożny)


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy nóg, zwią­za­ny z no­ga­mi

 (1.2) o na­rzę­dziach, przy­rzą­dach: uru­cha­mia­ny za po­mo­cą nogi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nożoodporny

od­por­ny na prze­cię­cie lub prze­bi­cie nożem


Źródła:

SJP.pl

Nożowaty

przy­po­mi­na­ją­cy nóż, ma­ją­cy wła­ści­wo­ści noża


Źródła:

SJP.pl

Nożowce

osoba uży­wa­ją­ca w bój­kach i na­pa­dach noża; no­żow­nik


Źródła:

SJP.pl

Nożowiec

osoba uży­wa­ją­ca w bój­kach i na­pa­dach noża; no­żow­nik


Źródła:

SJP.pl

Nożowisko

część niek­tó­rych ma­szyn tną­cych, do któ­rej przyt­wier­dzo­ne są ostrza


Źródła:

SJP.pl

Nożownictwo

1. pro­ce­der no­żow­ni­ka; ban­dy­tyzm;
2. rze­mio­sło wy­ra­bia­nia noży


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rzem. wyt­wór­stwo noży


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nożowniczka

→ no­żow­nik


Patrz:nożownik

Źródła:

SJP.pl

Nożowniczy

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy no­żow­nict­wa


Źródła:

Wiktionary

Nożownik

1. rze­mieśl­nik pro­du­ku­ją­cy noże i inne na­rzę­dzia tnące;
2. ban­dy­ta po­słu­gu­ją­cy się nożem przy na­pa­dzie; no­żo­wiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. rzem. rze­mieśl­nik pro­du­ku­ją­cy noże

 (1.2) krym. prze­stęp­ca po­słu­gu­ją­cy się nożem

 (1.3) czło­wiek wal­czą­cy przy po­mo­cy noża


Zo­bacz też: No­żow­nik (film).

No­żow­nik – w daw­nych cza­sach rze­mieśl­nik na pod­gro­dziu zaj­mu­ją­cy się wyt­wa­rza­niem noży. Dziś – okre­śle­nie hob­by­sty lub rze­mieśl­ni­ka za­wo­do­wo zaj­mu­ją­ce­go się po­wyż­szym. Cech no­żow­ni­ków jest wy­mie­nia­ny jako jeden z ponad sześć­dzie­się­ciu ce­chów obec­nych w Poz­na­niu w XVI w.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nożowy

→ nóż


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z nożem, do­ty­czą­cy noża


Patrz:nóż

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nożoząb

ssak dra­pież­ny z epok plio­ceń­skiej i plej­sto­ceń­skiej, ma­ją­cy ol­brzy­mie kły


Źródła:

SJP.pl

Nożołopatka

na­rzę­dzie łą­czą­ce nóż i ło­pat­kę


Źródła:

SJP.pl

Nożyce

1. ręcz­ne na­rzę­dzie do cię­cia, zło­żo­ne z dwóch zwie­ra­ją­cych się ostrzy;
2. ma­szy­na do cię­cia przy uży­ciu zwie­ra­ją­cych się noży;
3. ćwi­cze­nie gim­na­stycz­ne, po­le­ga­ją­ce na na­śla­do­wa­niu wy­pro­sto­wa­ny­mi no­ga­mi ruchu nożyc;
4. no­ży­co­wa­te za­koń­cze­nie od­nó­ży u niek­tó­rych sko­ru­pia­ków; szczyp­ce, kle­szcze


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) na­rzę­dzie w po­sta­ci dwóch ru­cho­mych ostrzy umie­szczo­nych na wspól­nej osi, słu­żą­ce do cię­cia pa­pie­ru, ro­ślin i in­nych mniej twar­dych sub­stan­cji;

 (1.2) sport. ćwi­cze­nie gim­na­stycz­ne po­le­ga­ją­ce na wy­ma­chu nóg, leżąc na ple­cy­e­cach


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nożycowaty

przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem ot­war­te no­ży­ce


Źródła:

SJP.pl

Nożycowy

→ no­ży­ce


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z no­ży­ca­mi, do­ty­czą­cy nożyc


Patrz:nożyce

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nożyczki

na­rzę­dzie słu­żą­ce do prze­ci­na­nia m.in. pa­pie­ru, po­sia­da­ją­ce dwa ostrza


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) małe no­ży­ce;


No­życz­ki, no­ży­ce – na­rzę­dzie słu­żą­ce do ręcz­ne­go prze­ci­na­nia i roz­ci­na­nia róż­nych ma­te­ria­łów przy uży­ciu małej siły.

No­życz­ki zo­sta­ły wy­na­le­zio­ne praw­do­po­dob­nie około XV w. p.n.e. w Egip­cie, ale współ­czes­ną kon­struk­cję wpro­wa­dzi­li Rzy­mia­nie ok. 100 p.n.e.[]


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Nożyczkowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z no­życz­ka­mi, do­ty­czą­cy no­ży­czek


Źródła:

Wiktionary

Nożyczyn

No­ży­czyn – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie mo­gi­leń­skim, w gmi­nie Je­zio­ra Wiel­kie.


Źródła:

Wikipedia

Nożycówka

no­ży­ców­ka po­spo­li­ta - ga­tu­nek błon­ków­ki z ro­dzi­ny mie­sier­ko­wa­tych


No­ży­ców­ka ("Che­lo­sto­ma") – ro­dzaj owa­dów z ro­dzi­ny mie­sier­ko­wa­tych (Me­ga­chi­li­dae) z rzędu błon­kos­krzy­dłych. W Pol­sce stwier­dzo­no 6 ga­tun­ków, wszyst­kie to sa­mot­ni­ce z jed­nym po­ko­le­niem w roku. Pszczo­ły te są słabo owło­sio­ne, sa­mi­ce zbie­ra­ją pyłek w szczo­tecz­kę na spo­dzie od­wło­ka. Więk­szość ga­tun­ków jest wy­spe­cja­li­zo­wa­na po­kar­mo­wo. Cha­rak­te­ry­stycz­ną cechą ro­dza­ju jest wy­dłu­żo­ne, wal­co­wa­te ciało.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nożyk

zdrob­nie­nie od: nóż


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: nóż; mały nóż

 (1.2) pot. ostrze wkła­da­ne do ma­szyn­ki do mięsa, go­lar­ki itp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Nożykowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z no­ży­kiem, do­ty­czą­cy no­ży­ka


Źródła:

Wiktionary

Nożyna

z po­li­to­wa­niem: noga, nóżka


Źródła:

SJP.pl

Nożynko

Zo­bacz też: No­żyn­ko w in­nych zna­cze­niach tej nazwy.

No­żyn­ko (ka­szub. Nożënkò; niem. "Klein Nos­sin") – wieś ka­szub­ska w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie by­tow­skim, w gmi­nie Czar­na Dą­brów­ka. Leży nad rzeką Sko­ta­wą. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 wieś ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa słup­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Nożysko

1. zgru­bie­nie od: noga;
2. zgru­bie­nie od: nóż


Źródła:

SJP.pl

Nożówka

1. niedź­wie­dziów­ka no­żów­ka - ga­tu­nek mo­ty­la;
2. wy­cin­ka no­żów­ka - ga­tu­nek mo­ty­la;
3. rybka ak­wa­rio­wa


No­żów­ka ("Al­fa­ro cul­tra­tus)" – ga­tu­nek słod­ko­wod­nej ryby z ro­dzi­ny pię­knicz­ko­wa­tych (Po­e­ci­lii­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Nożęta

pie­szczot­li­wie: małe nóżki; nó­żę­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) książk. pieszcz. nogi dzie­ci


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary