Li

1. prze­sta­rza­le: wy­łącz­nie, je­dy­nie;
2. chiń­ska jed­nost­ka dłu­go­ści;
3. chiń­ska jed­nost­ka masy;
4. po­ję­cie w fi­lo­zo­fii chiń­skiej


par­ty­ku­ła py­ta­ją­ca

 (1.1) daw. czy

par­ty­ku­ła

 (2.1) daw. też, rów­nież

 (2.2) daw. -kol­wiek, bądź

par­ty­ku­ła wzmac­nia­ją­ca

 (3.1) daw. -że, -no, -ci, -to

spój­nik

 (4.1) daw. je­że­li

przy­słó­wek spo­so­bu

 (5.1) daw. tylko, wy­łącz­nie, je­dy­nie, jeno

rze­czow­nik

 (6.1) miar. chiń­ska jed­nost­ka dłu­go­ści li­czą­ca 500 m.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Li-Fi

[czy­taj: lajFAJ lub liFI] bez­prze­wo­do­wa tech­no­lo­gia trans­mi­sji da­nych przy po­mo­cy świa­tła wi­dzial­ne­go


Li-Fi (Light Fi­de­li­ty) – w pełni bez­prze­wo­do­wa tech­no­lo­gia prze­sy­łu da­nych wy­na­le­zio­na przez pro­fe­so­ra Ha­ral­da Haasa. Li-Fi jest podz­bio­rem op­tycz­nej ko­mu­ni­ka­cji bez­prze­wo­do­wej OWC i może być uzu­peł­nie­niem ko­mu­ni­ka­cji ra­dio­wej (Wi-Fi, sieci ko­mór­ko­wej) lub wy­mia­ny w kon­tek­stach trans­mi­sji da­nych. Li-Fi osią­ga pręd­kość do 224 gi­ga­bi­tów na se­kun­dę.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Li-Ion

skrót od: li­to­wo-jo­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Li-Li

wy­krzy­knik

 (1.1) ono­ma­to­pe­ja imi­tu­ją­ca nu­ce­nie ko­ły­san­ki


Źródła:

Wiktionary

Liaison

[czy­taj: ljezą] w ję­zy­ku fran­cu­skim: wy­ma­wia­nie spół­gło­ski wy­gło­so­wej, zwy­kle nie­mej, w po­zy­cji przed sa­mo­gło­ską na­gło­so­wą


Lia­i­son (/ljɛ.zɔ̃/) – wy­stę­pu­ją­cy w ję­zy­ku fran­cu­skim typ łą­cze­nia mię­dzy­wy­ra­zo­we­go, ro­dzaj zew­nętrz­ne­go sand­hi, w któ­rym stan­dar­do­wo nie­wy­ma­wia­na spół­gło­ska koń­co­wa jed­ne­go wy­ra­zu w wy­ni­ku ze­sta­wie­nia go z dru­gim wy­ra­zem za­czy­na­ją­cym się od sa­mo­gło­ski staje się spół­gło­ską wy­ma­wia­ną.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lian

chiń­ska jed­nost­ka masy równa 37,3 g; liang


Źródła:

SJP.pl

Liana

ro­śli­na o ło­dy­gach w for­mie dłu­gich, gięt­kich pną­czy, ros­ną­ca w la­sach tro­pi­kal­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. ro­śli­na o dłu­gim pę­dzie czep­nym, ros­ną­ca głów­nie w la­sach tro­pi­kal­nych;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liang

chiń­ska jed­nost­ka masy równa 37,3 g; lian


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lianosy

typ sa­wan­ny za­le­wo­wej, for­ma­cja ro­ślin­na o cha­rak­te­rze szu­wa­ro­wym z po­je­dyn­czy­mi drze­wa­mi, wy­stę­pu­ją­ca w do­li­nach rzecz­nych Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej; llano, lla­nos, lla­no­sy


Źródła:

SJP.pl

Liaoning

pro­win­cja w Chi­nach


Lia­o­ning (; chiń. upr. 辽宁; chiń. trad. 遼寧; pi­ny­in "Liáoníng"; dosł. „Spo­kój Liao”) – pół­noc­na pro­win­cja ChRL w re­gio­nie Dong­bei. Nazwa po­cho­dzi od hi­sto­rycz­ne­go pań­stwa Liao, które kie­dyś znaj­do­wa­ło się na jej te­re­nach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lias

naj­star­sza epoka jury


Zo­bacz też: Lias – jed­nost­ka ge­o­lo­gicz­na chro­no­stra­ty­gra­ficz­na.

Lias – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Ok­sy­ta­nia, w de­par­ta­men­cie Gers.

We­dług da­nych na rok 1990 gminę za­miesz­ki­wa­ły 204 osoby, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła 19 osób/km² (wśród 3020 gmin re­gio­nu Midi-Pi­re­ne­je Lias pla­su­je się na 859. miej­scu pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści, na­to­miast pod wzglę­dem po­wierzch­ni na miej­scu 1032.).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liasowy

→ lias


Patrz:lias

Źródła:

SJP.pl

Liatra

ame­ry­kań­ska ro­śli­na z ro­dzi­ny astro­wa­tych


Lia­tra, bez­mian ("Lia­tris") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych. Obej­mu­je 42 ga­tun­ki. Wy­stę­pu­ją one w środ­ko­wej i wschod­niej czę­ści Ame­ry­ki Pół­noc­nej (w pół­noc­no-wschod­nim Mek­sy­ku, w Sta­nach Zjed­no­czo­nych na wschód od Kor­dy­lie­rów i w po­łud­nio­wej Ka­na­dzie od Al­ber­ty po Qu­e­bec oraz na Ba­ha­mach). Więk­szość ga­tun­ków ro­śnie w miej­scach su­chych, w for­ma­cjach bez­drzew­nych, niek­tó­re zwią­za­ne są z brze­ga­mi cie­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liaz

ro­dzaj ka­ta­li­za­to­ra re­ak­cji che­micz­nych


LIAZ (Liberecké Automobilové Závody) – cze­ska (do 1993 roku cze­cho­sło­wac­ka) fa­bry­ka sa­mo­cho­dów cię­ża­ro­wych z sie­dzi­bą w Ja­błoń­cu nad Nysą.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liaza

ro­dzaj ka­ta­li­za­to­ra re­ak­cji che­micz­nych


Źródła:

SJP.pl

Liazy

w che­mii: klasa en­zy­mów ka­ta­li­zu­ją­cych re­ak­cje pow­sta­wa­nia lub roz­pa­du wią­zań pod­wój­nych po­mię­dzy ato­ma­mi od­po­wied­nich pier­wiast­ków (np. węgla i azotu)


Liazy (EC 4) – klasa en­zy­mów ka­ta­li­zu­ją­cych roz­ry­wa­nie wią­zań C−C, C−O, C−N, C−S, C−X (X = ha­lo­gen), P−O i in­nych w spo­sób inny niż hy­dro­li­za lub ut­le­nia­nie. Pę­ka­niu wią­za­nia to­wa­rzy­szy pow­sta­nie no­we­go wią­za­nia pod­wój­ne­go lub pier­ście­nia w roz­szcze­pia­nej czą­stecz­ce, np.:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Libacja

1. uczta pi­jac­ka; biba, pi­ja­ty­ka
2. ofia­ra skła­da­na bogom w sta­ro­żyt­no­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. rel. zwy­czaj wy­le­wa­nia al­ko­ho­lu, oliwy lub in­nych cen­nych pły­nów na ofia­rę bogu;

 (1.2) uczta skon­cen­tro­wa­na wokół picia al­ko­ho­lu w du­żych ilo­ściach;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Libacyjka

zdrob­nie­nie od: li­ba­cja


Źródła:

SJP.pl

Libacyjny

→ li­ba­cja


Patrz:libacja

Źródła:

SJP.pl

Liban

1. pań­stwo w Azji; Re­pu­bli­ka Li­bań­ska;
2. pasmo gór­skie w Li­ba­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. pań­stwo w za­chod­niej Azji ze sto­li­cą w Bej­ru­cie;

 (1.2) geogr. pasmo gór­skie roz­cią­ga­ją­ce się wzdłuż za­chod­nie­go wy­brze­ża Morza Śró­dziem­ne­go;

 (1.3) geogr. ka­mie­nio­łom wa­pie­nia w Kra­ko­wie na zrę­bie Krze­mion­ki Pod­gór­skie;


Liban ( ‏لبنان‎, trb. "Lubnān"), ofi­cjal­nie Re­pu­bli­ka Li­bań­ska (arab. ‏الجمهوريّة اللبنانيّة‎, trb. "al-Jumhūrīya al-Lubnānīya", wym. w dia­lek­cie li­bań­skim: []) – pań­stwo po­ło­żo­ne w za­chod­niej Azji, na ob­sza­rze Bli­skie­go Wscho­du, nad Mo­rzem Śró­dziem­nym, gra­ni­czą­ce z Syrią i Iz­ra­e­lem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Libanizacja

po­dział pań­stwa mię­dzy wal­czą­ce ze sobą frak­cje re­li­gij­ne lub po­li­tycz­ne, dy­spo­nu­ją­ce włas­ny­mi si­ła­mi bo­jo­wy­mi


Źródła:

SJP.pl

Libanka

oby­wa­tel­ka Li­ba­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oby­wa­tel­ka Li­ba­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libawa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. Li­pa­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Libańczyk

oby­wa­tel Li­ba­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) oby­wa­tel Li­ba­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libański

zwią­za­ny z Li­ba­nem


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do pań­stwa Liban


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libek

lib­tard; obraź­li­wie:
1. zwo­len­nik par­tii li­be­ral­nych lub de­mo­kra­tycz­nych;
2. li­be­rał


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) środ. lek­cew. polit. zwo­len­nik lub czło­nek par­tii li­be­ral­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libelka

pro­ste na­rzę­dzia po­mia­ro­we do wyz­na­cza­nia pio­nów, po­zio­mów i po­chy­leń; li­bel­la


Źródła:

SJP.pl

Libella

1. przy­rząd do okre­śla­nia po­zio­me­go po­ło­że­nia pła­szczyzn; po­ziom­ni­ca, po­zio­mi­ca, wa­ser­wa­ga;
2. prze­sta­rza­le:
a) mała książ­ka;
b) paszk­wil - pu­blicz­na wy­po­wiedź szka­lu­ją­ca lub znie­sła­wia­ją­ca kogoś;
c) w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie: po­da­nie do władz


Li­bel­la, li­be­la – przy­rząd po­mia­ro­wy do wyz­na­cza­nia ma­łych kątów po­chy­le­nia pro­stych lub pła­szczyzn w od­nie­sie­niu do kie­run­ku po­zio­me­go lub pio­no­we­go, uży­wa­ny do usta­wia­nia tych pro­stych i pła­szczyzn w żą­da­nym po­ło­że­niu, naj­czę­ściej po­zio­mym lub pio­no­wym.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liber

sta­ro­i­tal­ski bóg uro­dza­ju, utoż­sa­mia­ny z grec­kim Dio­ni­zo­sem, two­rzył tria­dę bóstw rol­ni­czych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Libera

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liberaciny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Li­be­ra­ty lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Liberacki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Liberadzki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Liberalia

sta­ro­rzym­skie świę­to


Li­be­ra­lia (łac. "Li­be­ra­lien­sis") – sto­li­ca hi­sto­rycz­nej die­cez­ji we Ce­sar­stwie rzym­skim w pro­win­cji Nu­mi­dia. Współ­cze­śnie w Al­gie­rii. Obec­nie ka­to­lic­kie bi­skup­stwo ty­tu­lar­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liberalista

daw­niej: li­be­rał


Źródła:

SJP.pl

Liberalistyczny

→ li­be­ra­lizm


Patrz:liberalizm

Źródła:

SJP.pl

Liberalizacja

1. przyj­mo­wa­nie po­sta­wy to­le­ran­cyj­nej wobec po­glą­dów lub dzia­łań in­nych ludzi, bez wzglę­du na to, czy uz­na­je się je za słusz­ne;
2. osła­bie­nie ry­go­ru, zmniej­sze­nie ry­go­ryz­mu, zła­go­dze­nie norm, prze­pi­sów itp.;
3. wpro­wa­dza­nie i sto­so­wa­nie zasad li­be­ra­liz­mu po­li­tycz­ne­go lub eko­no­micz­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) polit. wpro­wa­dza­nie więk­szej swo­bo­dy w okre­ślo­nej dzie­dzi­nie życia spo­łecz­ne­go, po­li­tycz­ne­go lub go­spo­dar­cze­go po­przez zmniej­sze­nie in­ter­wen­cji i kon­tro­li pań­stwa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liberalizacyjny

→ li­be­ra­li­za­cja


Patrz:liberalizacja

Źródła:

SJP.pl

Liberalizm

1. kon­cep­cja po­li­tycz­na, we­dług któ­rej wol­ność jed­nost­ki jest na­drzęd­ną war­to­ścią;
2. wy­ro­zu­mia­ły sto­su­nek wobec po­glą­dów i po­staw in­nych ludzi; to­le­ran­cyj­ność, po­błaż­li­wość;
3. w eko­no­mii: po­gląd, że pań­stwo po­win­no po­zo­sta­wić pod­mio­tom go­spo­dar­czym jak naj­więk­szą swo­bo­dę dzia­ła­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) polit. ide­o­lo­gia i kie­ru­nek po­li­tycz­ny, we­dług któ­re­go wol­ność jest na­drzęd­ną war­to­ścią;

 (1.2) to­le­ran­cyj­ność wobec po­glą­dów i po­staw in­nych ludzi


Li­be­ra­lizm ( li­be­ra­lis – wol­no­ścio­wy od liber – wolny) – ide­o­lo­gia i kie­ru­nek po­li­tycz­ny, we­dług któ­re­go wol­ność jest na­drzęd­ną war­to­ścią. Li­be­ra­lizm ma cha­rak­ter in­dy­wi­du­a­li­stycz­ny i prze­ciw­sta­wia się ko­lek­ty­wiz­mo­wi. In­ny­mi war­to­ścia­mi ce­nio­ny­mi przez li­be­ra­łów są war­to­ści de­mo­kra­tycz­ne i prawa oby­wa­tel­skie czy włas­ność pry­wat­na i wolny rynek.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liberalizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|li­be­ra­li­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Liberalizować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zli­be­ra­li­zo­wać)

 (1.1) wpro­wa­dzać lub zwięk­szać swo­bo­dę; lu­zo­wać ogra­ni­cze­nia


Źródła:

Wiktionary

Liberalizujący

skła­nia­ją­cy się ku li­be­ra­liz­mo­wi po­li­tycz­ne­mu lub go­spo­dar­cze­mu, np. li­be­ra­li­zu­ją­cy dzien­ni­karz


Źródła:

SJP.pl

Liberalnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób li­be­ral­ny


Źródła:

Wiktionary

Liberalniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: li­be­ral­nie


Źródła:

SJP.pl

Liberalniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: li­be­ral­ny


Źródła:

SJP.pl

Liberalność

to­le­ran­cja, nie­sto­so­wa­nie przy­mu­su, brak ry­go­ry­stycz­no­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest li­be­ral­ne; cecha tych, któ­rzy są li­be­ral­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liberalny

1. w po­li­ty­ce i eko­no­mii: opo­wia­da­ją­cy się za jak naj­więk­szą swo­bo­dą dzia­łań ludzi i pod­mio­tów go­spo­dar­czych; gło­szą­cy li­be­ra­lizm;
2. to­le­ran­cyj­ny, przyz­wa­la­ją­cy


przy­miot­nik

 (1.1) nie­uz­na­ją­cy przy­mu­su, to­le­ran­cyj­ny

 (1.2) polit. do­ty­czą­cy li­be­ra­liz­mu w po­li­ty­ce i go­spo­dar­ce


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liberat

imię mę­skie


Li­be­rat – imię mę­skie po­cho­dze­nia ła­ciń­skie­go. Wy­wo­dzi się od słowa oz­na­cza­ją­ce­go "wyz­wo­lo­ny". Ist­nie­je kilku świę­tych pa­tro­nów tego imie­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liberata

imię żeń­skie


Li­be­ra­ta – żeń­ski od­po­wied­nik imie­nia Li­be­rat oz­na­cza­ją­ce osobę "uwol­nio­ną", "wyz­wo­lo­ną". Pa­tron­ką tego imie­nia jest m.in. św. Li­be­ra­ta z Como, ży­ją­ca w VI wieku i św. Li­be­ra­ta z Lu­zy­ta­nii ży­ją­ca w II wieku.

Li­be­ra­ta imie­ni­ny ob­cho­dzi 18 stycz­nia, 5 lipca, 23 wrze­śnia, 12 grud­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liberatostwo

Li­be­rat z mał­żon­ką; Li­be­ra­to­wie


Źródła:

SJP.pl

Liberatowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Liberatowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Li­be­ra­ta lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Liberatura

śro­do­wi­sko­wo: ro­dzaj li­te­rac­ki, w któ­rym książ­ka i tekst sta­no­wią nie­ro­złącz­ną część dzie­ła


Li­be­ra­tu­ra (łac. "liber" – "książ­ka, wolny") – ro­dzaj li­te­ra­tu­ry to­tal­nej, w któ­rej tekst i forma książ­ki sta­no­wią in­te­gral­ną ca­łość.

W ut­wo­rach li­be­rac­kich ważny jest nie tylko tekst, war­stwa słow­na, ale rów­nież ty­po­gra­fia, kon­struk­cja, for­mat i kształt.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liberał

1. osoba ma­ją­ca to­le­ran­cyj­ny sto­su­nek do cu­dzych po­glą­dów i za­cho­wań;
2. zwo­len­nik li­be­ral­nych kon­cep­cji go­spo­dar­czych i spo­łecz­nych; wol­no­ryn­ko­wiec;
3. czło­nek par­tii li­be­ral­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na to­le­ran­cyj­ny wobec cu­dzych po­glą­dów i za­cho­wań

 (1.2) polit. zwo­len­nik li­be­ra­liz­mu

 (1.3) polit. czło­nek par­tii li­be­ral­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liberałka

po­tocz­nie:
1. ko­bie­ta ma­ją­ca to­le­ran­cyj­ny sto­su­nek do cu­dzych po­glą­dów i za­cho­wań;
2. zwo­len­nicz­ka li­be­ral­nych kon­cep­cji go­spo­dar­czych i spo­łecz­nych;
3. człon­ki­ni par­tii li­be­ral­nej


Źródła:

SJP.pl

Liberec

mia­sto w Cze­chach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Cze­chach;


( Re­i­chen­berg, rom. "Li­ber­cys") – mia­sto w pół­noc­nych Cze­chach nad Nysą Łu­życ­ką, sto­li­ca kraju li­be­rec­kie­go, oś­ro­dek spor­tów zi­mo­wych po­ło­żo­ny u pod­nó­ży Ještěda. W 1577 roku miej­sco­wość otrzy­ma­ła prawa miej­skie.

Po I woj­nie świa­to­wej była to sto­li­ca pro­win­cji Nie­miec­kie Cze­chy ( Deutschböhmen, Německé Čechy). Do końca II wojny świa­to­wej za­miesz­ki­wa­ny był głów­nie przez Niem­ców su­dec­kich. W cza­sie II wojny Li­be­rec był sto­li­cą Okrę­gu III Rze­szy – Kraju Su­de­tów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liberecki

→ Li­be­rec (mia­sto w Cze­chach)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Li­ber­cem, do­ty­czą­cy Li­ber­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liberek

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liberia

1. dawny ubiór no­szo­ny przez służ­bę na dwo­rach wiel­kich panów, zwy­kle o ko­lo­ry­sty­ce cha­rak­te­ry­stycz­nej dla pań­skie­go herbu;
2. strój no­szo­ny przez służ­bę ho­te­lo­wą, re­sta­u­ra­cyj­ną itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. uni­form uży­wa­ny przez służ­bę kró­lew­ską i ma­gnac­ką, a także urzęd­ni­ków dwor­skich

 (1.2) hotel. mun­dur uży­wa­ny przez służ­bę ho­te­lar­ską


Li­be­ria (Re­pu­bli­ka Li­be­rii – Re­pu­blic of Li­be­ria) – pań­stwo po­ło­żo­ne w Afry­ce Za­chod­niej. Są­sia­du­je z Gwi­neą, Wy­brze­żem Kości Sło­nio­wej oraz Sier­ra Leone. Pod ko­niec lat 80. XX wieku sy­tu­a­cja go­spo­dar­cza i po­li­tycz­na tego kraju stała się nie­sta­bil­na, co było skut­kiem prze­wro­tów woj­sko­wych i dwóch wojen do­mo­wych (1989–1996 i 1999–2003). Czło­nek Unii Afry­kań­skiej i ECOWAS.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liberika

ro­dzaj kawy


Źródła:

SJP.pl

Liberiusz

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Li­be­riusz – imię mę­skie po­cho­dze­nia ła­ciń­skie­go. Wy­wo­dzi się od słowa "liber" oz­na­cza­ją­ce­go wolny.

Nosił je ży­ją­cy w II wieku, pa­pież Li­be­riusz z IV wieku oraz inni świę­ci.

Li­be­riusz imie­ni­ny ob­cho­dzi 18 maja i 30 grud­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liberiuszostwo

Li­be­riusz z mał­żon­ką; Li­be­riu­szo­wie


Źródła:

SJP.pl

Liberiuszowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Liberiuszowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Li­be­riu­sza lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Libero

1. w piłce noż­nej: sto­per gra­ją­cy naj­bli­żej bram­ki, kie­ru­ją­cy całą obro­ną; ostat­ni obroń­ca (sto­per);
2. w siat­ków­ce: za­wod­nik mo­gą­cy grać je­dy­nie w obro­nie, wy­róż­nia­ją­cy się innym ko­lo­rem ko­szul­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) sport. w piłce noż­nej: sto­per gra­ją­cy naj­bli­żej bram­ki, kie­ru­ją­cy całą obro­ną

 (1.2) sport. w siat­ków­ce: za­wod­nik mo­gą­cy brać udział je­dy­nie w obro­nie, wy­róż­nia­ją­cy się spoś­ród ko­le­gów z ze­spo­łu innym ko­lo­rem ko­szul­ki


Li­be­ro (wł. "wolny") – za­wod­nik w piłce siat­ko­wej, któ­re­go za­da­niem jest tylko gra obron­na. Jest ubra­ny w ko­szul­kę in­ne­go ko­lo­ru w celu odróż­nie­nia od po­zo­sta­łych gra­czy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liberski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Libert

imię mę­skie


Li­bert – al­ter­na­tyw­na forma imie­nia Li­be­rat.

Li­bert imie­ni­ny ob­cho­dzi 7 kwiet­nia i 23 wrze­śnia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Libertacja

daw­niej:
1. uwol­nie­nie od pań­szczyź­nia­ne­go pod­dań­stwa; eman­cy­pa­cja, wyz­wo­le­nie;
2. zwol­nie­nie od po­dat­ków lub in­nych obo­wiąz­ko­wych świad­czeń pu­blicz­nych


Li­ber­ta­cja – w I Rze­czy­po­spo­li­tej zwol­nie­nie od okre­ślo­nych obo­wiąz­ków, m.in. po­dat­ków, in­nych cię­ża­rów w sto­sun­ku do miej­sca lub osoby.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Libertalizm

skraj­na po­stać li­be­ra­liz­mu prze­ciw­na ja­kim­kol­wiek ogra­ni­cze­niom swo­bo­dy dzia­ła­nia jed­no­stek; li­ber­ta­ria­nizm; ul­tra­li­be­ra­lizm; anar­cho-li­be­ra­lizm


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) filoz. dok­try­na uz­na­ją­ca wol­ność oso­bi­stą i wol­ność eko­no­micz­ną za naj­wyż­sze war­to­ści w po­li­ty­ce


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libertarianin

zwo­len­nik skraj­nej po­sta­ci li­be­ra­liz­mu prze­ciw­nej ja­kim­kol­wiek ogra­ni­cze­niom swo­bo­dy dzia­ła­nia jed­no­stek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) filoz. polit. zwo­len­nik li­ber­ta­ria­niz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libertarianizm

skraj­na po­stać li­be­ra­liz­mu prze­ciw­na ja­kim­kol­wiek ogra­ni­cze­niom swo­bo­dy dzia­ła­nia jed­no­stek; li­ber­ta­lizm; ul­tra­li­be­ra­lizm; anar­cho-li­be­ra­lizm


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) filoz. dok­try­na uz­na­ją­ca wol­ność oso­bi­stą i wol­ność eko­no­micz­ną za naj­wyż­sze war­to­ści w po­li­ty­ce;

 (1.2) filoz. kon­cep­cja wol­nej woli za­kła­da­ją­ca moż­li­wość pod­ję­cia przez osobę róż­nych ście­żek dzia­ła­nia w tych sa­mych oko­licz­no­ściach


Li­ber­ta­ria­nizm (fr. "li­ber­ta­i­re", łac." li­ber­tas" – wol­ność) – zbiór dok­tryn i fi­lo­zo­fii po­li­tycz­nych uz­na­ją­cych wol­ność jed­nost­ki za na­drzęd­ną war­tość. Oz­na­cza to po­ło­że­nie na­ci­sku na swo­bo­dę zrze­sza­nia się i po­dej­mo­wa­nia wszel­kich in­te­rak­cji mię­dzy­ludz­kich.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Libertarianka

zwo­len­nicz­ka skraj­nej po­sta­ci li­be­ra­liz­mu prze­ciw­nej ja­kim­kol­wiek ogra­ni­cze­niom swo­bo­dy dzia­ła­nia jed­no­stek


Źródła:

SJP.pl

Libertariański

→ li­ber­ta­ria­nizm, → li­ber­ta­ria­nin


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z li­ber­ta­ria­niz­mem, do­ty­czą­cy li­ber­ta­ria­niz­mu


Patrz:libertarianizm, → libertarianin

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liberty

[czy­taj: LIberty] po­ły­sku­ją­cy atłas uży­wa­ny np. na su­knie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Libertyn

scep­tyk w spra­wach re­li­gij­nych, wol­no­my­śli­ciel


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) filoz. zwo­len­nik li­ber­ty­niz­mu

 (1.2) przest. be­zboż­nik


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Libertynistyczny

przy­miot­nik od: li­ber­ty­nizm


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z li­ber­ty­niz­mem, do­ty­czą­cy li­ber­ty­niz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libertynizm

1. brak zasad mo­ral­nych, zwła­szcza w kwe­stiach seksu; li­ber­tyń­stwo;
2. ruch spo­łecz­no-po­li­tycz­ny dzia­ła­ją­cy w XVII i XVIII wieku w Eu­ro­pie, głów­nie we Fran­cji, kwe­stio­nu­ją­cy tra­dy­cyj­ną mo­ral­ność i do­mi­na­cję re­li­gii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. filoz. eu­ro­pej­ski XVIII-wiecz­ny ruch an­ty­ko­ściel­ny opar­ty na odrzu­ce­niu tra­dy­cyj­nej oby­cza­jo­wo­ści;

 (1.2) amo­ral­ność po­glą­dów, ni­hi­lizm mo­ral­ny


Na tę stro­nę wska­zu­je „li­ber­ty­ni”. Zo­bacz też: Li­ber­ty­ni (grupa ży­dow­ska).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Libertynka

scep­tycz­ka w spra­wach re­li­gij­nych, wol­no­my­śli­ciel­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) forma żeń­ska od: li­ber­tyn


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libertyński

zwią­za­ny z li­ber­ty­nem


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z li­ber­ty­niz­mem

 (1.2) nie­mo­ral­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libertyństwo

amo­ral­ność, zwła­szcza w kwe­stiach oby­cza­jo­wo­ści i seksu; li­ber­ty­nizm


Źródła:

SJP.pl

Liberté

[czy­taj: liberTE] z fran­cu­skie­go: wol­ność; w wy­ra­że­niu: liberté, égalité, fraternité (wol­ność, rów­ność, bra­ter­stwo) - hasło Wiel­kiej Re­wo­lu­cji Fran­cu­skiej w 1793 roku


Źródła:

SJP.pl

Libertów

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie kra­kow­skim, w gmi­nie Mo­gi­la­ny;


Li­ber­tów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na na progu Po­gó­rza Wie­lic­kie­go, osią­ga­ją­ce­go tam wy­so­kość 335 m n.p.m., w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie kra­kow­skim, w gmi­nie Mo­gi­la­ny.

W la­tach 1954–1961 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Li­ber­tów, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Mo­gi­la­ny. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kra­kow­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liberyjczyk

miesz­ka­niec Li­be­rii (mia­sta)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) oby­wa­tel Li­be­rii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liberyjka

miesz­kan­ka Li­be­rii (mia­sta)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oby­wa­tel­ka Li­be­rii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liberyjny

1. przy­miot­nik od: li­be­ria;
2. ubra­ny w li­be­rię, no­szą­cy li­be­rię


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z li­be­rią, do­ty­czą­cy li­be­rii (stro­ju)

 (1.2) ubra­ny w li­be­rię


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liberyjski

zwią­za­ny z Li­be­rią


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do pań­stwa Li­be­ria


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libia

pań­stwo w Afry­ce ze sto­li­cą w Try­po­li­sie; Wiel­ka Arab­ska Li­bij­ska Dża­ma­hi­rij­ja Lu­do­wo-So­cja­li­stycz­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. pań­stwo w Afry­ce;

 (1.2) sta­roż. Afry­ka

 (1.3) imię|pol­ski|ż.;


Libia (#PATRZ

, trl. "Lībiyā", trb. "Li­bi­ja"), ofi­cjal­nie Pań­stwo Libia (arab. ‏دولة ليبيا‎, trl. "Daw­lat Lībiyā", trb. "Da­u­lat Li­bi­ja") – pań­stwo po­ło­żo­ne w Afry­ce Pół­noc­nej, nad za­to­ką Wiel­ka Syrta (Morze Śró­dziem­ne), ze sto­li­cą w Try­po­li­sie. Gra­ni­czy z Egip­tem, Su­da­nem, Cza­dem, Ni­grem, Al­gie­rią i Tu­nez­ją.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Libicki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Libidalny

→ li­bi­do


Patrz:libido

Źródła:

SJP.pl

Libidinalny

taki, który od­no­si się do sek­su­al­no­ści czło­wie­ka i jest nią uwa­run­ko­wa­ny; li­bi­dy­nal­ny, pan­sek­su­al­ny, in­tym­ny


Źródła:

SJP.pl

Libido

psy­chicz­na chęć do za­spo­ko­je­nia po­trze­by bli­sko­ści cie­les­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) seks. po­żą­da­nie, dą­że­nie do za­spo­ko­je­nia sek­su­al­ne­go;

 (1.2) psych. ele­men­tar­na siła wi­tal­na i twór­cza o po­dło­żu sek­su­al­nym


Zo­bacz też: język li­bi­do.

Li­bi­do, po­tocz­nie popęd sek­su­al­ny – chęć za­spo­ko­je­nia po­trzeb sek­su­al­nych. Popęd sek­su­al­ny można zde­fi­nio­wać jako emo­cję i stan mo­ty­wa­cji cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się za­in­te­re­so­wa­niem obiek­ta­mi lub czyn­no­ścia­mi sek­su­al­ny­mi, a także dą­że­niem do po­szu­ki­wa­nia obiek­tów sek­su­al­nych czy an­ga­żo­wa­nia się w czyn­no­ści sek­su­al­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Libidynalny

taki, który od­no­si się do sek­su­al­no­ści czło­wie­ka i jest nią uwa­run­ko­wa­ny; li­bi­di­nal­ny, pan­sek­su­al­ny, in­tym­ny


Źródła:

SJP.pl

Libijczyk

oby­wa­tel Libii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) oby­wa­tel Libii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libijka

oby­wa­tel­ka Libii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oby­wa­tel­ka Libii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libijski

zwią­za­ny z Libią


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do Libii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libiszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Libiszów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Libiąski

przy­miot­nik od: Li­biąż


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Li­bią­ża, zwią­za­ny z Li­bią­żem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libiąż

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie chrza­now­skim;

 (1.2) geogr. część mia­sta Go­rzów Ślą­ski w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie ole­skim


Li­biąż – mia­sto w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie chrza­now­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Li­biąż. W la­tach 1975–1998 w wo­je­wództ­wie ka­to­wic­kim.

Po­ło­żo­ne jest w są­siedzt­wie Chrza­no­wa, Chełm­ka, Ja­worz­na i Oś­wię­ci­mia.

Li­biąż jest mia­stem prze­my­sło­wym.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Libiążanin

miesz­ka­niec Li­bią­ża


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Li­bią­ża

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Li­bią­ża, uro­dzo­na w Li­bią­żu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libiążanka

miesz­kan­ka Li­bią­ża


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Li­bią­ża

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z Li­bią­ża, uro­dzo­na w Li­bią­żu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Libkowy

→ libek


Patrz:libek

Źródła:

SJP.pl

Libna

Libna ("biały"; hebr.: לִבְנָה; łac.: "Lobna") – mia­sto bi­blij­ne w cen­tral­nej Pa­le­sty­nie. Ka­na­nej­skie mia­sto kró­lew­skie zdo­by­te przez woj­ska Jo­zu­e­go pod­czas pod­bo­ju Sze­fe­li i po­łud­nio­wej Pa­le­sty­ny, po bit­wie pod Gi­de­o­nem. Za króla Da­wi­da mia­sto le­wic­kie. Oble­ga­ne przez Asy­ryj­czy­ków w 701 p.n.e. Utoż­sa­mia­ne z Tel Burna.


Źródła:

Wikipedia

Libor

LIBOR (ang. "Lon­don In­ter­bank Of­fe­red Rate") – re­fe­ren­cyj­na wy­so­kość opro­cen­to­wa­nia de­po­zy­tów i kre­dy­tów na rynku mię­dzy­ban­ko­wym w Lon­dy­nie pu­bli­ko­wa­na do 2023 roku. Staw­ki LIBOR wyz­na­cza­ne były dla na­stę­pu­ją­cych walut: USD, EUR, CHF, GBP, JPY, dla po­ży­czek na 1 dzień, 1 ty­dzień, 1 mie­siąc, 2 mie­sią­ce, 3 mie­sią­ce, 6 mie­się­cy i 1 rok.


Źródła:

Wikipedia

Liboriusz

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.


Li­bo­riusz – imię mę­skie, pow­sta­łe od zla­ty­ni­zo­wa­ne­go he­braj­skie­go "Libba", co oz­na­cza "natch­nio­ny". Pa­tro­nem tego imie­nia jest m.in. św. Li­bo­riusz, bi­skup Le Mans (zm. w IV wieku).

Li­bo­riusz imie­ni­ny ob­cho­dzi 23 lipca i 9 grud­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Libr.

skrót od: li­bret­to


Źródła:

SJP.pl

Libra

1. miara pa­pie­ru równa 24 lub 25 ar­ku­szom, póź­niej 100 ar­ku­szom
2. ro­dzaj wagi
3. jed­nost­ka masy w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie i śred­nio­wiecz­nej Eu­ro­pie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Libracja

oscy­la­cyj­ne, nie­re­gu­lar­ne ruchy księ­ży­ca lub pla­ne­ty, poz­wa­la­ją­ce obej­rzeć wię­cej niż po­ło­wę jego po­wierzch­ni


Li­bra­cja (od ła­ciń­skie­go "libra" − waga, "li­bra­re" − ko­ły­sać się w rów­no­wa­dze) – po­wol­ne wa­ha­nia, zaz­wy­czaj bryły jed­ne­go ciała nie­bie­skie­go, ob­ser­wo­wa­ne­go z po­wierzch­ni in­ne­go, ale także − cy­klicz­ne wa­ha­nia dłu­go­ści or­bi­tal­nej na­tu­ral­nych sa­te­li­tów pla­net oraz niek­tó­rych ele­men­tów ich orbit, po­wo­do­wa­ne re­zo­nan­sa­mi ich okre­sów obie­gów (np.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Libracyjny

punkt li­bra­cyj­ny - miej­sce w pła­szczyź­nie or­bi­ty izo­lo­wa­ne­go ukła­du dwóch mas, w któ­rym ciało o po­mi­jal­nej masie może po­zo­sta­wać w spo­czyn­ku wzglę­dem ciał ukła­du; punkt li­bra­cji, punkt La­gran­ge'a


Źródła:

SJP.pl

Libraryja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) śrpol. bi­blio­te­ka

 (1.2) śrpol. skrzy­nia lub półka w ścia­nie na bi­blio­tecz­kę

 (1.3) śrpol. dru­kar­nia, księ­gar­nia


Źródła:

Wiktionary

Librecistka

→ li­bre­ci­sta


Patrz:librecista

Źródła:

SJP.pl

Libretto

1. tekst słow­ny do sce­nicz­ne­go ut­wo­ru mu­zycz­no-wo­kal­ne­go (opery, ora­to­rium)
2. sce­na­riusz ba­le­tu, pan­to­mi­my


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) tekst ut­wo­ru mu­zycz­ne­go (opery, ope­ret­ki, ora­to­rium), sce­na­riusz ba­le­tu lub pan­to­mi­my;


Li­bret­to – tekst sta­no­wią­cy pod­sta­wę dzieł sce­nicz­no-mu­zycz­nych, ta­kich jak opera, ope­ret­ka, kan­ta­ta, mu­si­cal czy balet.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Libreville

[czy­taj: libreWIL] sto­li­ca Ga­bo­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. sto­li­ca Ga­bo­nu;


Li­bre­vil­le – sto­li­ca i naj­więk­sze mia­sto Ga­bo­nu, po­ło­żo­ne na pół­noc­nym za­cho­dzie kraju, nad rzeką Gabon w Afry­ce Rów­ni­ko­wej. Cen­trum prze­my­słu i hand­lu. Liczy ok. 580 tys. miesz­kań­ców (2005 r.).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Librewilczyk

miesz­ka­niec Li­bre­vil­le


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Li­bre­vil­le


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Librewilka

miesz­kan­ka Li­bre­vil­le


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Li­bre­vil­le


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Librewilski

przy­miot­nik od: Li­bre­vil­le (sto­li­ca Ga­bo­nu)


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do mia­sta Li­bre­vil­le


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Librium

nazwa hand­lo­wa leku sto­so­wa­ne­go w le­cze­niu sta­nów lę­ko­wych i nie­po­ko­ju, za­wie­ra­ją­ce­go chlor­dia­ze­pok­syd; Ele­nium


Źródła:

SJP.pl

Libsta

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. uko­cha­na, na­rze­czo­na, ko­chan­ka


Źródła:

Wiktionary

Liburna

rzym­ski okręt wo­jen­ny


Li­bur­na ( navis Li­bur­nae, li­bur­ni­ca, λιβυρνίς lub "λιβυρνόν") – typ lek­kie­go okrę­tu rzym­skie­go z dwoma rzę­da­mi wio­seł (bi­re­ma), o wy­dłu­żo­nym, wą­skim, ni­skim ka­dłu­bie i nie­wiel­kiej wy­por­no­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liburnia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. dziel­ni­ca Cie­szy­na


Źródła:

Wiktionary

Liburnianin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Li­bur­nii


Źródła:

Wiktionary

Liburnianka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Li­bur­nii


Źródła:

Wiktionary

Liburnicki

przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do Li­bur­nii, zwią­za­ny z Li­bur­nią


Źródła:

Wiktionary

Libusza

imię żeń­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Libuszyny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Li­bu­szy lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Lic.

skrót od: li­cen­cjat (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


skrót

 (1.1) = li­cen­cjat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Licbaza

po­tocz­nie:
1. li­ce­um;
2. ucz­nio­wie li­ce­um


Źródła:

SJP.pl

Lice

daw­niej: lico;
1. twarz, obli­cze, po­li­czek;
2. zew­nętrz­na po­wierzch­nia niek­tó­rych przed­mio­tów;
3. zew­nętrz­na po­wierzch­nia ścia­ny lub bryły bu­dyn­ku;
4. daw­niej: dowód rze­czo­wy


Lice – mia­sto w Tur­cji, w pro­win­cji Diyarbakır. W 2019 roku li­czy­ło 9229 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Licealista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) eduk. uczeń li­ce­um


Źródła:

Wiktionary

Licealistka

→ li­ce­a­li­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) uczen­ni­ca li­ce­um


Patrz:licealista

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Licealny

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy li­ce­um


Źródła:

Wiktionary

Liceista

prze­sta­rza­łe: uczeń li­ce­um


Źródła:

SJP.pl

Licejski

daw­niej: li­ce­al­ny


przy­miot­nik

 (1.1) daw. li­ce­al­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Licencja

1. urzę­do­we zez­wo­le­nie na wy­ko­ny­wa­nie ja­kie­goś za­wo­du; kon­ce­sja;
2. prawo do ko­rzy­sta­nia z cu­dzej włas­no­ści in­te­lek­tu­al­nej, np. wy­na­laz­ku, pro­jek­tu, dzie­ła ar­ty­stycz­ne­go itp.;
3. swo­bo­da do od­stęp­stwa od ogól­nie przy­ję­tych reguł i form, zwła­szcza w dzie­dzi­nie sztu­ki;
4. wpi­sa­nie zwie­rzę­cia ho­dow­la­ne­go na spe­cjal­ną listę, poś­wiad­cza­ją­ce jego wy­so­ką war­tość ra­so­wą


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) praw. umowa okre­śla­ją­ca wa­run­ki ko­rzy­sta­nia z ja­kie­goś dobra, np. pa­ten­tu albo pro­gra­mu kom­pu­te­ro­we­go;

 (1.2) zez­wo­le­nie, poz­wo­le­nie na ko­rzy­sta­nie z cze­goś, na wy­ko­ny­wa­nie cze­goś


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Licencjacik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od li­cen­cjat


Źródła:

Wiktionary

Licencjant

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rzad. osoba pi­szą­ca pracę li­cen­cjac­ką


Źródła:

Wiktionary

Licencjat

osoba, która ukoń­czy­ła wyż­sze stu­dia za­wo­do­we


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) eduk. w Pol­sce tytuł za­wo­do­wy przy­słu­gu­ją­cy oso­bie, która ukoń­czy­ła stu­dia I stop­nia

 (2.2) osoba po­sia­da­ją­ca tytuł lub sto­pień li­cen­cja­ta (1.2)


Li­cen­cjat (skrót lic., z li­cen­tia­tus) – tytuł na­da­wa­ny w sy­ste­mach szkol­nict­wa wyż­sze­go wielu kra­jów.

W Pol­sce jest to tytuł za­wo­do­wy na­da­wa­ny obec­nie ab­sol­wen­tom stu­diów I stop­nia; tytuł ten oz­na­cza po­sia­da­nie wyksz­tał­ce­nia wyż­sze­go. W Niem­czech tytuł li­cen­cjat bywa uży­wa­ny m.in.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Licencjatka

ab­sol­went­ka wyż­szej szko­ły za­wo­do­wej


Źródła:

SJP.pl

Licencjatura

daw­niej: li­cen­cjat (sto­pień na­u­ko­wy)


Źródła:

SJP.pl

Licencjobiorca

osoba lub in­sty­tu­cja uzy­sku­ją­ca urzę­do­we zez­wo­le­nie na użyt­ko­wa­nie opa­ten­to­wa­ne­go wy­na­laz­ku lub na wy­ko­ny­wa­nie okre­ślo­nej dzia­łal­no­ści


Źródła:

SJP.pl

Licencjobranie

rzad­ko: uzy­ski­wa­nie urzę­do­we­go zez­wo­le­nia na użyt­ko­wa­nie opa­ten­to­wa­ne­go wy­na­laz­ku lub na wy­ko­ny­wa­nie okre­ślo­nej dzia­łal­no­ści


Źródła:

SJP.pl

Licencjodawczyni

→ li­cen­cjo­daw­ca


Patrz:licencjodawca

Źródła:

SJP.pl

Licencjonować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) na­da­wać li­cen­cję, udzie­lać poz­wo­le­nia


Źródła:

Wiktionary

Licencyjny

zwią­za­ny z li­cen­cją


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z li­cen­cją, do­ty­czą­cy li­cen­cji, zwią­za­ny z dzia­łal­no­ścią albo pro­duk­cją w ra­mach li­cen­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Licet

z ła­ci­ny: wolno, zez­wa­la się


Źródła:

SJP.pl

Liceum

ro­dzaj szko­ły śred­niej


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) eduk. szko­ła śred­nia ogól­noksz­tał­cą­ca lub za­wo­do­wa, przy­go­to­wu­ją­ca do stu­diów uni­wer­sy­tec­kich;

 (1.2) hist. eduk. dwie ostat­nie klasy sze­ścio­let­niej szko­ły śred­niej w la­tach 1932–1948 w Pol­sce

 (1.3) hist. szko­ła przy­go­to­wu­ją­ca do stu­diów uni­wer­sy­tec­kich od cza­sów hu­ma­niz­mu do XIX w.

 (1.4) hist. szko­ła fi­lo­zo­ficz­na za­ło­żo­na przez Ary­sto­te­le­sa;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Licha

zgru­bie­nie od: lisz­ka


Źródła:

SJP.pl

Lichacz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lichawy

po­tocz­nie: nico lichy, nie­wie­le wart; kiep­ska­wy


Źródła:

SJP.pl

Lichański

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lichen

daw­niej:
1. ro­dzaj mchu, po­rost;
2. prze­no­śnie: li­szaj


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lichenina

sub­stan­cja po­dob­na do ce­lu­lo­zy, otrzy­my­wa­na z mchu is­landz­kie­go, ma­ją­ca wła­ści­wo­ści prze­ciw­no­wot­wo­ro­we


Źródła:

SJP.pl

Lichenit

w mi­ne­ra­lo­gii: ka­mień z od­ci­ska­mi po­ro­stu, ka­mień po­ro­sto­wy


Źródła:

SJP.pl

Lichenolog

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie li­che­no­lo­gii


Źródła:

SJP.pl

Lichenologia

dział bo­ta­ni­ki, nauka o po­ro­stach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. dział bo­ta­ni­ki, nauka o po­ro­stach;


Li­che­no­lo­gia ( leichēn – po­rost) – nauka obej­mu­ją­ca ba­da­nia nad po­ro­sta­mi ("Li­che­nes"). Jest uz­na­wa­na za gałąź my­ko­lo­gii.

Za ojca li­che­no­lo­gii uz­na­je się Erika Acha­riu­sa. Li­che­no­lo­gia (i li­che­no­in­dy­ka­cja) jest przed­mio­tem na­u­cza­nym mię­dzy in­ny­mi na Uni­wer­sy­te­cie Ja­giel­loń­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lichenologiczny

do­ty­czą­cy li­che­no­lo­gii


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z li­che­no­lo­gią, do­ty­czą­cy li­che­no­lo­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lichenolożka

→ li­che­no­log


Patrz:lichenolog

Źródła:

SJP.pl

Lichenometria

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) me­to­da sza­co­wa­nia wieku bu­dow­li i ba­da­nia zmian kli­ma­tycz­nych na pod­sta­wie po­ro­stów;


Li­che­no­me­tria – me­to­da na­u­ko­wa, słu­żą­ca do ba­da­nia zmian kli­ma­tycz­nych, do okre­śla­nia tempa od­sła­nia­nia skał, tempa top­nie­nia lo­dow­ców oraz tempa suk­ce­sji eko­lo­gicz­nej. Za po­mo­cą me­to­dy li­che­no­me­trii usta­la się także czas pow­sta­nia sta­rych bu­dow­li. Pod­sta­wą me­to­dy li­cho­no­me­trii jest ba­da­nie tempa rocz­ne­go przy­ro­stu plech róż­nych jed­no­stek sy­ste­ma­tycz­nych po­ro­stów.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lichewka

prze­sta­rza­łe zdrob­nie­nie od: li­chwa


Źródła:

SJP.pl

Licheń

wieś w wo­je­wództ­wie lu­bu­skim, po­wie­cie strze­lec­ko-dre­zde­nec­kim


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie lu­bu­skim, w po­wie­cie strze­lec­ko-dre­zde­nec­kim, w gmi­nie Strzel­ce Kra­jeń­skie;

 (1.2) pot. geogr. Li­cheń Stary


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Licheński

→ Li­cheń, → Li­cheń Stary


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Li­che­nia, zwią­za­ny z Li­che­niem, po­cho­dzą­cy z Li­che­nia


Patrz:Licheń, → Licheń Stary

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lichia

ryba z ro­dzi­ny ostro­bo­ków, wy­stę­pu­ją­ca w Morzu Śró­dziem­nym i przy at­lan­tyc­kich wy­brze­żach Eu­ro­py


Li­chia – ro­dzaj ryb oko­nioksz­tałt­nych z ro­dzi­ny ostro­bo­ko­wa­tych (Ca­ran­gi­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lichnowianin

miesz­ka­niec Lich­nów


Źródła:

SJP.pl

Lichnowianka

miesz­kan­ka Lich­nów


Źródła:

SJP.pl

Lichnowski

przy­miot­nik od: Lich­no­wo, Lich­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Lichnowy

nazwa dwóch wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Licho

1. w daw­nych wie­rze­niach: zły duch, dia­beł;
2. nie­po­wo­dze­nie, bieda


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zły duch, dia­beł;

 (1.2) przen. coś złego, co przy­no­si nie­szczę­ście

 (1.3) daw. licz­ba nie­pa­rzy­sta

przy­słó­wek spo­so­bu

 (2.1) źle, mar­nie, bied­nie


Licho – po­stać z wie­rzeń daw­nych Sło­wian, zły demon per­so­ni­fi­ku­ją­cy nie­szczę­ście, zły los i cho­ro­by.

Licho miało rzad­ko uka­zy­wać się lu­dziom. Gdy już to czy­ni­ło, przy­bie­ra­ło po­stać prze­raź­li­wie wy­chu­dzo­nej ko­bie­ty z jed­nym okiem.

Licho wę­dro­wa­ło po świe­cie w po­szu­ki­wa­niu miejsc, w któ­rych lu­dzie żyją szczę­śli­wie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lichocki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lichorowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lichota

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. nie­pra­wość, złość, zły czyn

 (1.2) stpol. trud­ność, kło­pot, udrę­ka

 (1.3) pot. zła ja­kość, też: przed­miot złej ja­ko­ści

 (1.4) pot. lichy, zły stan, np. fi­zycz­ny lub psy­chicz­ny, też: osoba w takim sta­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lichość

→ lichy; mar­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co liche


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lichszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: lichy; bar­dziej lichy


Źródła:

SJP.pl

Lichtarnia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) reg-pl|Kresy po­łud­nio­we. gw-pl|Bra­sław­szczyz­na. la­tar­nia

 (1.2) gw-pl|Su­wal­szczyz­na, War­mia, Szczyt­no, Mrą­go­wo, Gi­życ­ko, Pisz, Olec­ko. prze­no­śna, szkla­na lampa naf­to­wa

 (1.3) gw-pl|War­mia, Szczyt­no, Mrą­go­wo, Gi­życ­ko, Pisz, Olec­ko. ka­ga­nek


Źródła:

Wiktionary

Lichtarz

świecz­nik na jedną świe­cę


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) świecz­nik na jedną świe­cę;

 (1.2) pod­staw­ka do osa­dza­nia świe­cy


Lich­tarz (z niem. "Le­uch­ter") − sto­ją­cy świecz­nik na jedną świe­cę.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lichtarzyk

zdrob­nie­nie od: lich­tarz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: lich­tarz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lichtarzykowy

→ lich­ta­rzyk


Patrz:lichtarzyk

Źródła:

SJP.pl

Lichtenberg

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lichtensztajński

przy­miot­nik

 (1.1) zob. liech­ten­ste­iń­ski.


Źródła:

Wiktionary

Lichtować

czę­ścio­wo lub cał­ko­wi­cie ro­zła­do­wy­wać sta­tek po­przez prze­nie­sie­nie ła­dun­ku na sta­tek po­moc­ni­czy


Źródła:

SJP.pl

Lichtuga

barka por­to­wa uży­wa­na do prze­ła­do­wy­wa­nia to­wa­rów


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mar. duża barka por­to­wa, nie­kie­dy z włas­nym na­pę­dem, przez­na­czo­na do ro­zła­do­wa­nia stat­ków;


Lich­tu­ga (niem.: "Le­ich­tung" = ul­że­nie) – mała jed­nost­ka pły­wa­ją­ca przez­na­czo­na do ro­zła­do­wa­nia stat­ku w celu zmniej­sze­nia za­nu­rze­nia np. przed wej­ściem do portu albo ścią­gnię­ciem z mie­liz­ny. Także jed­nost­ka o małym za­nu­rze­niu i pła­skim dnie, prze­wo­żą­ca ła­du­nek ze stat­ku do portu albo bez­poś­red­nio na brzeg.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lichutki

zdrob­nie­nie od: lichy


przy­miot­nik

 (1.1) zdrobn. od: lichy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lichwa

po­ży­cza­nie pie­nię­dzy na bar­dzo wy­so­ki, nie­doz­wo­lo­ny przez prawo pro­cent; rów­nież ten pro­cent i od­set­ki od po­ży­czo­nej sumy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pejor. forma sto­sun­ków kre­dy­to­wych mię­dzy wie­rzy­cie­lem a dłuż­ni­kiem, po­le­ga­ją­ca na po­bie­ra­niu wy­gó­ro­wa­nych pro­cen­tów za po­ży­czo­ne pie­nią­dze;

 (1.2) stpol. zysk


Li­chwa – udzie­la­nie nie­e­tycz­nych po­ży­czek, z uwagi na za­wy­żo­ne od­set­ki lub inne opła­ty, w wy­ni­ku czego na­stę­pu­je nie­ucz­ci­we wzbo­ga­ce­nie się po­życz­ko­daw­cy.

Li­chwa jest uwa­ża­na za in­sty­tu­cję nie­e­tycz­ną, któ­rej isto­tą jest czer­pa­nie ko­rzy­ści ze słab­szej po­zy­cji fi­nan­so­wej dłuż­ni­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lichwiarka

ko­bie­ta trud­nią­ca się li­chwą


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pejor. ko­bie­ta udzie­la­ją­ca po­życz­kę na wy­so­ki pro­cent


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lichwiarski

do­ty­czą­cy li­chwia­rza lub li­chwiar­stwa


przy­miot­nik

 (1.1) pejor. do­ty­czą­cy li­chwy albo li­chwia­rza


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lichwiarstwo

upra­wia­nie li­chwy


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) udzie­la­nie po­ży­czek na wy­so­ki pro­cent


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lichwiarz

osoba, która po­ży­cza pie­nią­dze na bar­dzo wy­so­ki pro­cent, zwy­kle nie­doz­wo­lo­ny przez prawo, wy­ko­rzy­stu­jąc w ten spo­sób złą sy­tu­a­cję fi­nan­so­wą po­życz­ko­bior­ców; zdzier­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pejor. czło­wiek udzie­la­ją­cy po­ży­czek na wy­so­ki pro­cent


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lichy

bę­dą­cy złej ja­ko­ści; nędz­ny


przy­miot­nik

 (1.1) pot. bę­dą­cy w złym sta­nie, złej ja­ko­ści, w złym ga­tun­ku

 (1.2) pot. mały, drob­ny, nie­po­zor­ny

 (1.3) pot. małej war­to­ści mo­ral­nej lub ar­ty­stycz­nej

 (1.4) stpol. pło­chy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Licinek

li­ci­nek tar­ni­na­czek - ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny na­miot­ni­kow­ców


Źródła:

SJP.pl

Licja

sta­ro­żyt­na kra­i­na znaj­du­ją­ca się na pół­wy­spie Azja Mniej­sza


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. kra­i­na znaj­du­ją­ca się w po­łud­nio­wo-za­chod­niej czę­ści Azji Mniej­szej, mię­dzy Karią a Pam­fi­lią;


Licja, Likia ( Lycia, Λυκία "Lykía") – kra­i­na znaj­du­ją­ca się w po­łud­nio­wo-za­chod­niej czę­ści Azji Mniej­szej w dzi­siej­szej Tur­cji, na po­łud­nio­wo-za­chod­nich te­re­nach pro­win­cji An­ta­lya. Licja jest oto­czo­na przez trzy duże łań­cu­chy gór­skie: dwa na­le­żą­ce do gór Ta­u­rus i jeden, naj­więk­szy o naz­wie Bey Da­gla­ri.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lico

1. po­e­tyc­ko: twarz, obli­cze, po­li­czek;
2. zew­nętrz­na po­wierzch­nia niek­tó­rych przed­mio­tów;
3. zew­nętrz­na po­wierzch­nia ścia­ny lub bryły bu­dyn­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) książk. anat. twarz, obli­cze, po­li­czek

 (1.2) bud. zew­nętrz­na po­wierzch­nia niek­tó­rych przed­mio­tów

 (1.3) bud. zew­nętrz­na po­wierzch­nia ścia­ny albo bryły bu­dyn­ku


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Licowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|li­co­wać.


Li­co­wa­nie – po­kry­wa­nie po­wierzch­ni – w bu­dow­nict­wie ścian, w pro­te­ty­ce sto­ma­to­lo­gicz­nej zębów – (zew­nętrz­nych lub wew­nętrz­nych) innym ma­te­ria­łem – w bu­dow­nict­wie okła­dzi­ną z pły­tek lub płyt (ce­ra­micz­nych, szkla­nych itp.) bądź ce­gieł (np. klin­kie­ro­wych), w pro­te­ty­ce li­ców­ka­mi ce­ra­micz­ny­mi.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Licować

1. do­brze z czymś har­mo­ni­zo­wać;
2. po­kry­wać ścia­ny bu­dyn­ku ja­kimś ma­te­ria­łem np. cegłą, ka­mie­niem


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) na­da­wać gład­kość i po­łysk po­wierzch­ni skóry w pro­ce­sie jej gar­bo­wa­nia

 (1.2) po­kry­wać zew­nętrz­ną po­wierzch­nię ścia­ny bu­dyn­ku war­stwą ochron­ną lub ozdob­ną

 (1.3) przen. być od­po­wied­nim, pa­so­wać do cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Licowy

1. sta­no­wią­cy zew­nętrz­ną lub prawą (wła­ści­wą) stro­nę cze­goś;
1. uży­wa­ny do li­co­wa­nia zew­nętrz­nych po­wierzch­ni bu­dow­li


Źródła:

SJP.pl

Licyjczyk

miesz­ka­niec Licji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Licji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Licyjka

miesz­kan­ka Licji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Licji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Licyjski

przy­miot­nik od: Licja (kra­i­na w Azji Mniej­szej)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Licją, do­ty­czą­cy Licji

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język li­cyj­ski;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Licynia

imię żeń­skie


Li­cy­nia – żeń­ska wer­sja ła­ciń­skie­go imie­nia Li­cy­niusz. Naj­bar­dziej znaną ko­bie­tą o tym imie­niu była Li­cy­nia Eu­dok­sja, córka ce­sa­rza wschod­nio­rzym­skie­go Te­o­doz­ju­sza II i żona ce­sa­rza rzym­skie­go Wa­len­ty­nia­na III.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Licyniny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Li­cy­nii lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Licyniusz

imię mę­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Licyniuszek

zdrob­nie­nie od: Li­cy­niusz (imię mę­skie)


Źródła:

SJP.pl

Licyniuszkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Li­cy­niusz­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Licyniuszostwo

Li­cy­niusz z mał­żon­ką; Li­cy­niu­szo­wie


Źródła:

SJP.pl

Licyniuszowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Licyniuszowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Li­cy­niu­sza lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Licytacja

1. pu­blicz­na sprze­daż, w któ­rej na­byw­cą zo­sta­je pła­cą­cy naj­wyż­szą kwotę; auk­cja; prze­targ;
2. wstęp­na część gry w karty, w któ­rej gra­cze de­kla­ru­ją ile punk­tów lub lew za­mie­rza­ją zdo­być


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) praw. pu­blicz­na sprze­daż, w któ­rej na­byw­cą zo­sta­je ofe­ru­ją­cy naj­wyż­szą kwotę;

 (1.2) karc. za­bie­ga­nie o pier­wszeń­stwo w ja­kiejś fazie gry, o wzię­cie, za­gra­nie, wyj­ście;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Licytacyjny

zwią­za­ny z li­cy­ta­cją


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z li­cy­ta­cją, do­ty­czą­cy li­cy­ta­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Licytant

osoba bio­rą­ca udział w li­cy­ta­cji, ubie­ga­ją­ca się o kupno li­cy­to­wa­nych przed­mio­tów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba, która uczest­ni­czy czyn­nie w li­cy­ta­cji cze­goś, kon­ku­ru­je ce­no­wo z in­ny­mi uczest­ni­ka­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Licytantka

→ li­cy­tant


Patrz:licytant

Źródła:

SJP.pl

Licytator

osoba sprze­da­ją­ca przed­mio­ty wy­sta­wia­ne na li­cy­ta­cję


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba pro­wa­dzą­ca li­cy­ta­cję


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Licytatorka

ko­bie­ta sprze­da­ją­ca przed­mio­ty wy­sta­wia­ne na li­cy­ta­cję


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta pro­wa­dzą­ca li­cy­ta­cję


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Licytatorski

→ li­cy­ta­tor


Patrz:licytator

Źródła:

SJP.pl

Licytowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|li­cy­to­wać.


Źródła:

Wiktionary

Licytować

1. sprze­da­wać coś pu­blicz­nie, zwła­szcza ma­ją­tek nie­wy­pła­cal­ne­go dłuż­ni­ka, na dro­dze auk­cji;
2. de­kla­ro­wać sumę, za którą chce się kupić coś wy­sta­wio­ne­go do pu­blicz­nej sprze­da­ży;
3. w niek­tó­rych grach kar­cia­nych: za­po­wia­dać ko­lej­no coraz wyż­szą grę lub pod­no­sić staw­kę gry;
4. li­cy­to­wać się - prze­ści­gać się naw­za­jem w de­kla­ro­wa­niu cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Licz.

skrót od: li­czeb­nik


skrót

 (1.1) = li­czeb­nik


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liczak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Liczalny

daw­niej: da­ją­cy się li­czyć, po­li­czyć


Źródła:

SJP.pl

Liczarka

śro­do­wi­sko­wo: ma­szy­na li­czą­ca ban­kno­ty


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) urzą­dze­nie do li­cze­nia, naj­czę­ściej ban­kno­tów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liczarz

pra­cow­nik zaj­mu­ją­cy się li­cze­niem, sor­to­wa­niem i pa­ko­wa­niem go­tów­ki


Źródła:

SJP.pl

Liczba

1. pod­sta­wo­we po­ję­cie ma­te­ma­tycz­ne wy­ra­ża­ne naj­czę­ściej za po­mo­cą cyfr;
2. ka­te­go­ria gra­ma­tycz­na do­ty­czą­ca niek­tó­rych czę­ści mowy;
3. stan li­czeb­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mat. po­ję­cie bę­dą­ce w naj­prost­szym przy­pad­ku ab­strak­cyj­ną re­pre­zen­ta­cją li­czeb­no­ści zbio­ru lub po­zio­mu ja­kiejś wiel­ko­ści (np. fi­zycz­nej);

 (1.2) zapis licz­by (1.1)

 (1.3) jęz. gram. w de­kli­na­cji: ka­te­go­ria gra­ma­tycz­na wy­ni­ka­ją­ca z licz­no­ści ele­men­tów, które dany wyraz okre­śla

 (1.4) grupa o okre­ślo­nej li­czeb­no­ści

 (1.5) stpol. ra­chu­nek, li­cze­nie


Licz­ba – po­ję­cie ab­strak­cyj­ne, jedno z naj­czę­ściej uży­wa­nych w ma­te­ma­ty­ce. Pier­wot­nie licz­by słu­ży­ły do po­rów­ny­wa­nia wiel­ko­ści zbio­rów przed­mio­tów (licz­by na­tu­ral­ne), póź­niej także wiel­ko­ści cią­głych (miary i wagi), obec­nie w ma­te­ma­ty­ce są roz­wa­ża­ne jako twory ab­strak­cyj­ne, w oder­wa­niu od ewen­tu­al­nych fi­zycz­nych za­sto­so­wań.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liczbowo

przy­słó­wek

 (1.1) za po­mo­cą liczb, cyfr

 (1.2) ilo­ścio­wo, li­czeb­nie


Źródła:

Wiktionary

Liczbowy

wy­ra­żo­ny za po­mo­cą liczb, ma­ją­cy zwią­zek z licz­ba­mi; nu­me­rycz­ny


przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z liczb, wy­ra­żo­ny, za­war­ty w licz­bach, okre­śla­ny ze wzglę­du na licz­bę; ma­ją­cy zwią­zek z licz­bą, licz­ba­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liczebn.

skrót od: li­czeb­nik


Źródła:

SJP.pl

Liczebnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób wy­ra­ża­ją­cy licz­bę


Źródła:

Wiktionary

Liczebniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: li­czeb­nie


Źródła:

SJP.pl

Liczebniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: li­czeb­ny


Źródła:

SJP.pl

Liczebnik

część mowy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gram. nazwa licz­by

 (1.2) daw. techn. przy­rząd do mie­rze­nia obro­tów ma­szy­ny

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) daw. ten, kto liczy; rach­mistrz


Li­czeb­nik – część mowy okre­śla­ją­ca cechy ilo­ścio­we de­sy­gna­tu: licz­bę, ilość, li­czeb­ność, wie­lo­krot­ność lub ko­lej­ność. Od­po­wia­da­ją na py­ta­nia: ile? który z kolei?

Li­czeb­ni­ki wy­stę­pu­ją w więk­szo­ści ję­zy­ków świa­ta. Za wy­ją­tek ucho­dzi język pirahã z dżun­gli ama­zoń­skiej. W ję­zy­ku tym wy­stę­pu­ją tylko wy­ra­zy "hoi" – mało i "ba­a­gi­so" – dużo. Nie wy­stę­pu­je też licz­ba mnoga rze­czow­ni­ków i za­im­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liczebnikowy

→ li­czeb­nik


przy­miot­nik

 (1.1) jęz. ma­ją­cy cechy li­czeb­ni­ka lub ma­ją­cy zwią­zek z li­czeb­ni­kiem


Patrz:liczebnik

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liczebność

licz­ba osob­ni­ków da­ne­go ga­tun­ku (po­pu­la­cji) za­sied­la­ją­cych pe­wien ob­szar


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stan li­czeb­ny, ilość cze­goś

 (1.2) biol. licz­ba osob­ni­ków da­ne­go ga­tun­ku (po­pu­la­cji) za­sied­la­ją­cych pe­wien ob­szar


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liczebny

przy­miot­nik

 (1.1) mo­gą­cy być wy­ra­żo­nym licz­ba­mi


Źródła:

Wiktionary

Liczenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|li­czyć.


Li­cze­nie – po­słu­gi­wa­nie się licz­ba­mi, prze­de wszyst­kim oz­na­cza­nie obiek­tów ko­lej­ny­mi li­czeb­ni­ka­mi, za­czy­na­jąc od for­mu­la_1 z któ­rych ostat­ni okre­śla licz­bę wszyst­kich obiek­tów (moc zbio­ru).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Liczeniowy

→ li­cze­nie


Patrz:liczenie

Źródła:

SJP.pl

Liczi

wiecz­nie zie­lo­ne drze­wo upra­wia­ne w Chi­nach i In­diach; śliw­ka chiń­ska; lit­chi


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) bot. dendr. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Lit­chi|Sonn.|ref=tak., ro­dzaj drzew tro­pi­kal­nych z ro­dzi­ny myd­leń­co­wa­tych;

 (1.2) bot. spoż. owoc drze­wa (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liczko

zdrob­nie­nie od lico


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) książk. zdrobn. od lico albo lice (twarz, obli­cze; po­li­czek)

 (1.2) techn. po­wierzch­nia skóry od stro­ny wło­sia; gład­ka, górna po­wierzch­nia wy­pra­wio­nej skóry

 (1.3) techn. zew­nętrz­na, nie oko­ro­wa­na po­wierzch­nia prze­cię­te­go wzdłuż pręta wi­kli­ny uży­wa­ne­go do wy­pla­ta­nia ko­szów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liczman

pra­cow­nik w por­cie li­czą­cy ilość ła­do­wa­ne­go to­wa­ru; licz­men


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przed­miot przy­po­mi­na­ją­cy mo­ne­tę słu­żą­cy do in­nych celów niż pła­ce­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liczmański

→ licz­man (pra­cow­nik w por­cie)


Źródła:

SJP.pl

Liczmen

pra­cow­nik w por­cie li­czą­cy ilość ła­do­wa­ne­go to­wa­ru; licz­man


Licz­men, licz­man – osoba, która zaj­mu­je się w por­cie li­cze­niem prze­ła­do­wy­wa­nych to­wa­rów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Licznerski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Licznie

przy­słó­wek

 (1.1) w dużej gru­pie osób


Źródła:

Wiktionary

Liczniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: licz­nie


Źródła:

SJP.pl

Liczniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: licz­ny


Źródła:

SJP.pl

Licznik

1. przy­rząd po­mia­ro­wy;
2. w ma­te­ma­ty­ce: licz­ba znaj­du­ją­ca się nad kre­ską ułam­ko­wą w ułam­ku zwy­kłym


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) urzą­dze­nie słu­żą­ce do po­mia­ru ja­kiejś wiel­ko­ści na­li­cza­nej w cza­sie;

 (1.2) mat. część ułam­ka znaj­du­ją­ca się nad kre­ską ułam­ko­wą;

 (1.3) in­form. zmien­na zli­cza­ją­ca coś


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Licznikowy

→ licz­nik


Patrz:licznik

Źródła:

SJP.pl

Liczno

przy­słó­wek

 (1.1) daw. licz­nie


Źródła:

Wiktionary

Licznokwiatowy

przy­miot­nik

 (1.1) bot. po­sia­da­ją­cy wiele kwia­tów


Źródła:

Wiktionary

Liczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest licz­ne; cecha tych, któ­rzy są licz­ni


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Liczny

skła­da­ją­cy się z wielu jed­no­stek; czę­sto się zda­rza­ją­cy


przy­miot­nik

 (1.1) (o rze­czow­ni­kach zbio­ro­wych) skła­da­ją­cy się z wielu jed­no­stek

 (1.2) (tylko w lm.) wy­stę­pu­ją­cy w dużej licz­bie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liczydełko

małe li­czy­dło


Źródła:

SJP.pl

Liczydło

pro­sty przy­rząd sto­so­wa­ny do obli­czeń; po­cząt­ko­wo ta­bli­ca z roz­sy­pa­nym pia­skiem, na któ­rym za­pi­sy­wa­no li­te­ry lub cyfry, póź­niej ramka z rów­no­le­gły­mi rzę­da­mi ko­ra­li­ków (zwy­kle 10) na dru­cie


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) mat. przy­rząd w po­sta­ci ramy z prę­ci­ka­mi, na któ­rych umie­szczo­ne są ru­cho­me ko­ra­li­ki, wspo­ma­ga­ją­cy wy­ko­ny­wa­nie pro­stych obli­czeń;

 (1.2) techn. mot. me­cha­nizm wska­zu­ją­cy licz­ni­ka


Li­czy­dło – przy­rząd słu­żą­cy do wy­ko­ny­wa­nia pro­stych dzia­łań aryt­me­tycz­nych, naj­czę­ściej w po­sta­ci ramki z umie­szczo­ny­mi wew­nątrz prę­ta­mi, na które naw­le­czo­ne są ru­cho­me ko­ra­li­ki. Obli­czeń do­ko­ny­wa­no po­przez od­po­wied­nie prze­su­wa­nie ko­ra­li­ków po prę­tach od­po­wia­da­ją­cych okre­ślo­nej po­tę­dze dzie­się­ciu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liczydłowy

→ li­czy­dło


Patrz:liczydło

Źródła:

SJP.pl

Liczygrosz

czło­wiek skąpy; du­si­grosz, li­czy­kru­pa, kutwa


Źródła:

SJP.pl

Liczykrupa

(r. żeń­ski) o ko­bie­cie: ską­piec, du­si­grosz, prze­sad­nie ostroż­ny w wy­dat­kach; także o męż­czyź­nie, z sil­niej­szym za­bar­wie­niem ek­spre­syw­nym


rze­czow­nik, ro­dzaj męski lub żeń­ski

 (1.1) pot. po­gard. ską­piec


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liczykrupstwo

rzad­ko, po­gard­li­wie: nie­chęć do wy­da­wa­nia pie­nię­dzy nawet na pod­sta­wo­we po­trze­by; skąp­stwo, skner­stwo


Źródła:

SJP.pl

Liczyrzepa

w ślą­skich ba­śniach: duch Kar­ko­no­szy


Duch Gór (Kar­ko­nosz, Li­czy­rze­pa (lu­do­wo), Rze­piór, Rze­po­licz, niem. "Rübezahl", czes. "Krakonoš", "Krkonoš", "Rýbrcoul") – po­stać fan­ta­stycz­na, bo­ha­ter licz­nych le­gend zwią­za­ny z ob­sza­rem Kar­ko­no­szy.

Na temat Li­czy­rze­py pow­sta­ło wiele dzieł li­te­rac­kich i mu­zycz­nych, w tym opera Carla Marii von We­be­ra (nie­u­koń­czo­na).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liczyć

1. ra­cho­wać
2. wy­mie­niać ko­lej­ne licz­by
3. su­mo­wać
4. skła­dać się z cze­goś
5. brać pod uwagę pod­czas li­cze­nia
6. brać za­pła­tę
7. przy­pu­szczać
8. wie­rzyć
9. li­czyć się:
a) być li­czo­nym
b) być ce­nio­nym, uwz­ględ­nia­nym
c) brać coś pod uwagę


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. po­li­czyć)

 (1.1) okre­ślać licz­bę ele­men­tów skła­da­ją­cych się na dany zbiór

 (1.2) włą­czać do zbio­ru

 (1.3) za­wie­rać w sobie okre­ślo­ną ilość ele­men­tów

 (1.4) wy­ko­ny­wać dzia­ła­nia ma­te­ma­tycz­ne, przet­wa­rzać dane nu­me­rycz­ne

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. po­li­czyć)

 (2.1) wy­ma­wiać licz­by

 (2.2) spo­dzie­wać się

 (2.3) po­kła­dać swoje za­u­fa­nie

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny li­czyć się (dk. po­li­czyć się)

 (3.1) brać pod uwagę, re­spek­to­wać

 (3.2) mieć duże zna­cze­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Licząc

1. ra­cho­wać
2. wy­mie­niać ko­lej­ne licz­by
3. su­mo­wać
4. skła­dać się z cze­goś
5. brać pod uwagę pod­czas li­cze­nia
6. brać za­pła­tę
7. przy­pu­szczać
8. wie­rzyć
9. li­czyć się:
a) być li­czo­nym
b) być ce­nio­nym, uwz­ględ­nia­nym
c) brać coś pod uwagę


Źródła:

SJP.pl

Liczący

1. ra­cho­wać
2. wy­mie­niać ko­lej­ne licz­by
3. su­mo­wać
4. skła­dać się z cze­goś
5. brać pod uwagę pod­czas li­cze­nia
6. brać za­pła­tę
7. przy­pu­szczać
8. wie­rzyć
9. li­czyć się:
a) być li­czo­nym
b) być ce­nio­nym, uwz­ględ­nia­nym
c) brać coś pod uwagę


Źródła:

SJP.pl

Licówka

1. w bu­dow­nict­wie: ele­ment ce­ra­micz­ny uży­wa­ny do li­co­wa­nia bu­dow­li; cegła li­co­wa;
2. w sto­ma­to­lo­gii: na­kład­ka przyt­wier­dzo­na do cho­re­go lub brzyd­kie­go zęba w celu po­pra­wie­nia jego wy­glą­du;
3. doś­wiad­czo­na sa­mi­ca ko­zi­cy pół­noc­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bud. ele­ment: ka­mien­ny, ce­ra­micz­ny, szkla­ny; uży­wa­ny do li­co­wa­nia bu­dow­li

 (1.2) sto­mat. cien­ka płyt­ka: por­ce­la­no­wa, ce­ra­micz­na, kom­po­zy­to­wa; umie­szcza­na z przo­du zęba w celu: jego roz­ja­śnie­nia, sko­ry­go­wa­nia kształ­tu, za­sło­nię­cia przerw mię­dzy zę­ba­mi


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lid

część wstęp­na ar­ty­ku­łu pra­so­we­go; lead


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pier­wszy, wpro­wa­dza­ją­cy aka­pit ar­ty­ku­łu lub in­for­ma­cji pra­so­wej, ze stre­szcze­niem tre­ści i za­chę­tą do za­poz­na­nia się z ca­ło­ścią;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lida

mia­sto na Bia­ło­ru­si


Lida (biał. Ліда, lit. "Lyda") – mia­sto na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie gro­dzień­skim, sie­dzi­ba re­jo­nu lidz­kie­go i dru­gie pod wzglę­dem wiel­ko­ści mia­sto Wi­leń­szczyz­ny.

Nieg­dyś mia­sto po­wia­to­we w gra­ni­cach I Rze­czy­po­spo­li­tej. Mia­sto kró­lew­skie po­ło­żo­ne było w końcu XVIII wieku w po­wie­cie lidz­kim wo­je­wództ­wa wi­leń­skie­go. Miej­sce obrad sej­mi­ków ziem­skich po­wia­tu lidz­kie­go od XVI wieku do pier­wszej po­ło­wy XVIII wieku. W la­tach 1921–1945 w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie no­wo­gródz­kim, sie­dzi­ba po­wia­tu lidz­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lidar

urzą­dze­nie op­tycz­ne sto­so­wa­ne w me­te­o­ro­lo­gii głów­nie do ba­da­nia chmur


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. urzą­dze­nie do po­mia­ru od­le­gło­ści po­przez oś­wiet­la­nie la­se­rem i po­miar od­bi­cia za po­mo­cą czuj­ni­ka;


Lidar (od an­giel­skie­go akro­ni­mu LIDAR, ut­wo­rzo­ne­go od wy­ra­że­nia: "Light De­tec­tion and Ran­ging") – me­to­da po­mia­ru od­le­gło­ści po­przez oś­wiet­la­nie celu świa­tłem la­se­ro­wym i po­miar od­bi­cia za po­mo­cą czuj­ni­ka. Róż­ni­ce w cza­sie po­wro­tu wiąz­ki la­se­ra oraz zmia­na dłu­go­ści fali mogą być na­stęp­nie wy­ko­rzy­sta­ne do two­rze­nia trój­wy­mia­ro­we­go mo­de­lu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lidarowy

→ lidar


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z li­da­rem, do­ty­czą­cy li­da­ru


Patrz:lidar

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lideczka

zdrob­nie­nie od: Lidia (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. od imie­nia żeń­skie­go Lidia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lider

le­a­der;
1. za­wod­nik lub ze­spół pro­wa­dzą­cy w wy­ści­gu, bę­dą­cy na pier­wszym miej­scu;
2. przy­wód­ca par­tii po­li­tycz­nej lub or­ga­ni­za­cji spo­łecz­nej;
3. przed­się­bior­stwo zaj­mu­ją­ce czo­ło­we miej­sce w pro­duk­cji i sprze­da­ży wy­ro­bów z ja­kiejś dzie­dzi­ny;
4. po­tocz­nie: osoba prze­wo­dzą­ca innym; do­wód­ca, przy­wód­ca, wódz;
5. śro­do­wi­sko­wo: czo­ło­wy muzyk w ze­spo­le, pi­szą­cy tek­sty i mu­zy­kę do pio­se­nek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba do­wo­dzą­ca, za­rzą­dza­ją­ca pracą ze­spo­łu

 (1.2) sport. spor­to­wiec lub dru­ży­na zaj­mu­ją­ca czo­ło­we miej­sce w za­wo­dach lub roz­gryw­kach

 (1.3) przed­się­bior­stwo wy­róż­nia­ją­ce się w swo­jej dzie­dzi­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liderka

→ lider; le­a­der­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta do­wo­dzą­ca, za­rzą­dza­ją­ca pracą ze­spo­łu

 (1.2) sport. za­wod­nicz­ka zaj­mu­ją­ca czo­ło­we miej­sce w za­wo­dach lub roz­gryw­kach

 (1.3) zool. sa­mi­ca do­mi­nu­ją­ca w sta­dzie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liderowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|li­de­ro­wać.


Źródła:

Wiktionary

Liderować

być na czele, prze­wo­dzić


cza­sow­nik

 (1.1) prze­wo­dzić, być li­de­rem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liderowy

→ lider; li­der­ski, le­a­der­ski


Źródła:

SJP.pl

Liderski

→ lider; li­de­ro­wy, le­a­der­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z li­de­rem, do­ty­czą­cy li­de­ra; wła­ści­wy li­de­ro­wi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liderstwo

bycie li­de­rem; le­a­der­stwo


Źródła:

SJP.pl

Lidia

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

 (1.2) geogr. hist. sta­ro­żyt­na kra­i­na i pań­stwo w za­chod­niej Azji Mniej­szej;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lidian

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.


Źródła:

Wiktionary

Lidka

zdrob­nie­nie od: Lidia (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. od imie­nia żeń­skie­go Lidia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lidl

sieć hand­lo­wa


Lidl Stif­tung & Co. KG – nie­miec­ka sieć skle­pów dy­skont, na­le­żą­ca do (rów­nież wła­ści­ciel skle­pów Ka­u­fland).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lidlowy

→ LIDL


Patrz:LIDL

Źródła:

SJP.pl

Lido

pia­szczy­sty wał przy­brzeż­ny od­dzie­la­ją­cy za­to­kę od morza


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lidokaina

lek o dzia­ła­niu znie­czu­la­ją­cym; li­gno­ka­i­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) farm. or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, uży­wa­ny jako śro­dek miej­sco­wo znie­czu­la­ją­cy;


Li­do­ka­i­na (łac. "li­do­ca­i­num"), li­gno­ka­i­na, ksy­lo­ka­i­na – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, po­chod­na ace­ta­ni­li­du. Sto­so­wa­na jako śro­dek miej­sco­wo znie­czu­la­ją­cy. Prze­waż­nie po­da­wa­na jest przez­skór­nie w for­mie ae­ro­zo­lu lub żelu. W sto­ma­to­lo­gii naj­czę­ściej uży­wa­ny w po­sta­ci dwu­pro­cen­to­we­go rozt­wo­ru chlo­ro­wo­dor­ku li­do­ka­i­ny w am­puł­kach (w czy­stej po­sta­ci albo z do­dat­kiem adre­na­li­ny lub no­ra­dre­na­li­ny). W lecz­nict­wie li­do­ka­i­na sto­so­wa­na jest za­rów­no w po­sta­ci wol­nej za­sa­dy, jak i w po­sta­ci chlo­ro­wo­dor­ku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lidokainowy

→ li­do­ka­i­na


Patrz:lidokaina

Źródła:

SJP.pl

Lidyjczyk

miesz­ka­niec Lidii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. miesz­ka­niec Lidii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lidyjka

miesz­kan­ka Lidii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Lidii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lidyjski

przy­miot­nik od: Lidia (sta­ro­żyt­na kra­i­na)


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Lidią, po­cho­dzą­cy z Lidii

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język li­dyj­ski;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lidyt

skała osa­do­wa, czar­na, zbita, bar­dzo twar­da


Lidyt – osa­do­wa skała krze­mion­ko­wa na­le­żą­ca do grupy skał or­ga­no­ge­nicz­nych, barwy czar­nej lub ciem­no­sza­rej, skry­to­kry­sta­licz­na lub bar­dzo drob­no kry­sta­licz­na.

Skła­da się głów­nie z chal­ce­do­nu i mi­kro­kry­sta­licz­ne­go kwar­cu i sub­stan­cji or­ga­nicz­nych oraz czę­sto pi­ry­tu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lidzbarczanin

miesz­ka­niec Lidz­bar­ka, Lidz­bar­ka War­miń­skie­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Lidz­bar­ka lub Lidz­bar­ka War­miń­skie­go

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Lidz­bar­ka lub Lidz­bar­ka War­miń­skie­go, uro­dzo­na w Lidz­bar­ku lub Lidz­bar­ku War­miń­skim


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lidzbarczanka

miesz­kan­ka Lidz­bar­ku, Lidz­bar­ku War­miń­skie­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Lidz­bar­ka lub Lidz­bar­ka War­miń­skie­go

 (1.2) ko­bie­ta Lidz­bar­ka lub Lidz­bar­ka War­miń­skie­go, uro­dzo­na w Lidz­bar­ku lub Lidz­bar­ku War­miń­skim


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lidzbark

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim;


Lidz­bark (nazwa obocz­na Lidz­bark Wel­ski, La­u­ten­burg) – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie dział­dow­skim. Sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Lidz­bark.

Mia­sto po­sia­da sta­tus mia­sta tu­ry­stycz­ne­go, ma roz­wi­nię­tą bazę noc­le­go­wą i ga­stro­no­micz­ną. Od 1997 r. pa­tro­nem mia­sta jest św. Woj­ciech. We­dług da­nych GUS z 1 stycz­nia 2024 r. Lidz­bark li­czył 7182 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lidzbarski

przy­miot­nik od: Lidz­bark, Lidz­bark War­miń­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Lidz­bar­ka lub Lidz­bar­ka War­miń­skie­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lidzia

zdrob­nie­nie od: Lidia (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. od imie­nia żeń­skie­go Lidia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lidzianin

miesz­ka­niec Lidy


Źródła:

SJP.pl

Lidzianka

miesz­kan­ka Lidy


Źródła:

SJP.pl

Lidzki

przy­miot­nik od: Lida (mia­sto na Bia­ło­ru­si)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Lidy, zwią­za­ny z Lidą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lieberman

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Liebermann

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Liebert

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Liebmann

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Liechtenstein

[czy­taj: LICHtensztajn] pań­stwo w Eu­ro­pie; Księ­stwo Liech­ten­ste­i­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. małe pań­stwo w Eu­ro­pie mię­dzy Szwaj­ca­rią a Au­strią;


Liech­ten­ste­in ([],), Księ­stwo Liech­ten­ste­i­nu (niem. [],) – pań­stwo uni­tar­ne po­ło­żo­ne w Eu­ro­pie Za­chod­niej, w do­li­nie gór­ne­go Renu, w Al­pach Re­tyc­kich, mię­dzy Au­strią a Szwaj­ca­rią.

Po­wierzch­nia Liech­ten­ste­i­nu wy­no­si 160,5 km², co daje mu 189. miej­sce na świe­cie, a za­miesz­ki­wa­ne jest przez 39 680 osób, co z kolei daje 187.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liechtensteinka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oby­wa­tel­ka Liech­ten­ste­i­nu


Źródła:

Wiktionary

Liechtensteińczyk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) oby­wa­tel Liech­ten­ste­i­nu


Źródła:

Wiktionary

Liechtensteiński

→ Liech­ten­ste­in [czy­taj: lich­tensz­tajń­ski]


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do pań­stwa Liech­ten­ste­in


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lieto

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: we­so­ło, ra­do­śnie


Lieto (szw. "Lundo") – gmina w Fin­lan­dii, po­ło­żo­na w po­łud­nio­wo-za­chod­niej czę­ści kraju, na­le­żą­ca do re­gio­nu Var­si­na­is-Suomi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lifehack

[czy­taj: lajf­hak] po­tocz­nie: spryt­ny spo­sób, trik ułat­wia­ją­cy jakąś czyn­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. po­mysł, trick ułat­wia­ją­cy życie, roz­wią­zu­ją­cy pro­blem bądź przy­spie­sza­ją­cy co­dzien­ną czyn­ność;


Li­fe­hack – ogól­na nazwa spo­so­bów i tri­ków uży­wa­nych do ułat­wia­nia sobie życia. W szcze­gól­no­ści są to po­my­sły pro­gra­mi­stów, któ­rzy pró­bu­ją prze­no­sić idee i kon­cep­cje in­for­ma­tycz­ne na co­dzien­ne życie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lifehacker

[czy­taj: lajf­ha­ker] po­tocz­nie: osoba wy­ko­rzy­stu­ją­ca triki na ułat­wie­nie sobie życia


Li­fe­hac­ker – blog poś­wię­co­ny cie­ka­wost­kom z za­kre­su tech­ni­ki i op­ty­ma­li­za­cji życia co­dzien­ne­go.

Li­fe­hac­ker zo­stał za­ło­żo­ny w 2005 roku. We­dług da­nych SimilarWeb w 2020 roku ser­wis miał ok. 14–20 mln wizyt mie­sięcz­nie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liferant

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) przest. hand. poś­red­nik w do­star­cza­niu to­wa­rów, do­staw­ca (zwła­szcza dla woj­ska)


Źródła:

Wiktionary

Lifestyle

[czy­taj: lajf­stajl]
1. styl życia; lajf­stajl;
2. w mar­ke­tin­gu: do­pa­so­wa­nie wy­ro­bów do wy­o­bra­żeń po­ten­cjal­ne­go kon­su­men­ta o nim samym i o jego stylu życia


Źródła:

SJP.pl

Lifestyle'owy

→ li­fe­sty­le


Patrz:lifestyle

Źródła:

SJP.pl

Lifestylowy

[czy­taj: lajf­staj­lo­wy] zgod­ny z wy­bra­nym sty­lem życia; lajf­staj­lo­wy


Źródła:

SJP.pl

Lifo

me­to­da wy­ce­ny roz­cho­du za­pa­sów, po­le­ga­ją­ca na księ­go­wa­niu roz­cho­du po­czą­wszy od ostat­niej jed­nost­ki przy­ję­tej do ma­ga­zy­nu; LIFO


Źródła:

SJP.pl

Lift

1. od­bi­cie piłki z rów­no­czes­nym na­da­niem jej ro­ta­cji;
2. winda to­wa­ro­wa lub oso­bo­wa;
3. po­tocz­nie: lif­ting


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liftback

[czy­taj: lift­bek] hatch­back;
1. typ nad­wo­zia sa­mo­cho­du oso­bo­we­go;
2. sa­mo­chód o takim nad­wo­ziu


Lift­back – typ nad­wo­zia sa­mo­cho­du oso­bo­we­go, zbli­żo­ne­go kon­struk­cyj­nie do sa­mo­cho­du typu sedan, róż­nią­ce­go się niez­nacz­nie – bar­dziej po­chy­lo­ną szybą i (cza­sem nie­wiel­kim) na­wi­sem nad­wo­zia za tyl­nym kołem. W obu przy­pad­kach szyba unosi się jako in­te­gral­ny ele­ment po­kry­wy ba­gaż­ni­ka. W wielu kra­jach po­ję­cie toż­sa­me z hatch­back, acz­kol­wiek mia­nem hatch­back okre­śla się auta klas niż­szych, czę­sto mo­de­le miej­skie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lifting

1. chi­rur­gicz­no-kos­me­tycz­ny za­bieg na­cią­ga­nia skóry twa­rzy i szyi w celu lik­wi­da­cji zmar­szczek; face lif­ting;
2. po­tocz­nie: od­no­wie­nie sprzę­tu, głów­nie po­pra­wie­nie wy­glą­du


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kos­met. med. chi­rur­gicz­na lik­wi­da­cja zmar­szczek na twa­rzy i szyi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liftingować

na­cią­gać skórę twa­rzy i szyi w celu lik­wi­da­cji zmar­szczek


Źródła:

SJP.pl

Liftingowy

→ lif­ting


Patrz:lifting

Źródła:

SJP.pl

Liftingujący

→ lif­tin­go­wać


Patrz:liftingować

Źródła:

SJP.pl

Liftowany

1. w te­ni­sie: od­bi­jać piłkę w taki spo­sób, by spa­dła ona wcze­śniej na kort i za­sko­czy­ła prze­ciw­ni­ka;
2. śro­do­wi­sko­wo: pod­no­sić sa­mo­chód w celu za­mon­to­wa­nia więk­szych kół


Źródła:

SJP.pl

Liftować

1. w te­ni­sie: od­bi­jać piłkę w taki spo­sób, by spa­dła ona wcze­śniej na kort i za­sko­czy­ła prze­ciw­ni­ka;
2. śro­do­wi­sko­wo: pod­no­sić sa­mo­chód w celu za­mon­to­wa­nia więk­szych kół


Źródła:

SJP.pl

Lig

1. sy­stem roz­gry­wek spor­to­wych; rów­nież wy­dzie­lo­na grupa dru­żyn lub za­wod­ni­ków gra­ją­cych w tym sy­ste­mie;
2. nazwa niek­tó­rych or­ga­ni­za­cji


Lig – wieś w Sło­we­nii, w gmi­nie Kanal ob Soči. W 2018 roku li­czy­ła 128 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liga

1. sy­stem roz­gry­wek spor­to­wych; rów­nież wy­dzie­lo­na grupa dru­żyn lub za­wod­ni­ków gra­ją­cych w tym sy­ste­mie;
2. nazwa niek­tó­rych or­ga­ni­za­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zrze­sze­nie osób, or­ga­ni­za­cji lub państw

 (1.2) sport. klasa roz­gry­wek w spor­tach ze­spo­ło­wych, np. w piłce noż­nej, siat­ków­ce, ho­ke­ju, itp.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ligacja

pro­ces łą­cze­nia dwóch frag­men­tów lub koń­ców nici DNA za po­mo­cą li­ga­zy


Li­ga­cja (z ang. "li­ga­tion") – pro­ces łą­cze­nia dwóch frag­men­tów lub koń­ców nici DNA za po­mo­cą li­ga­zy. Pro­ces li­ga­cji wy­ma­ga ener­gii w po­sta­ci ATP lub NAD (w za­leż­no­ści od li­ga­zy).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ligament

1. włó­kni­ste spo­je­nie kości szkie­le­tu; wią­za­dło;
2. prze­pa­ska chi­rur­gicz­na za­kła­da­na na zła­ma­ną kość lub usz­ko­dzo­ny staw


Źródła:

SJP.pl

Ligand

jon lub elek­trycz­nie obo­jęt­na czą­stecz­ka po­łą­czo­ne w związ­kach kom­plek­so­wych z jonem cen­tral­nym za po­mo­cą spe­cjal­ne­go typu wią­za­nia che­micz­ne­go; ad­dend; pod­staw­nik; grupa sko­or­dy­no­wa­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ligatura

1. znak gra­ficz­ny łą­czą­cy dwie lub trzy li­te­ry;
2. w mu­zy­ce: łuk nad nu­ta­mi, które się gra le­ga­to


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. ty­pogr. znak bę­dą­cy po­łą­cze­niem kilku liter, na przy­kład ß, æ, Æ;

 (1.2) muz. znak gra­ficz­ny oz­na­cza­ją­cy na­stęp­stwo dwu lub wię­cej nut;

 (1.3) med. nić słu­żą­ca do pod­wią­zy­wa­nia na­czyń krwio­no­śnych w cza­sie ope­ra­cji


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ligaturowy

→ li­ga­tu­ra


Patrz:ligatura

Źródła:

SJP.pl

Ligawa

1. re­gio­nal­nie: śliz­gaw­ka;
2. ro­dzaj mięsa wo­ło­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. ga­tu­nek wo­ło­wi­ny, sta­no­wią­cy mię­sień utrzy­mu­ją­cy krę­go­słup w czę­ści krzy­żo­wej; od­po­wied­nik scha­bu wie­przo­we­go;

 (1.2) gw-pl|Poz­nań. śliz­gaw­ka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ligawka

lu­do­wy dęty in­stru­ment mu­zycz­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muz. etn. lu­do­wy in­stru­ment dęty wy­ko­na­ny z wy­drą­żo­ne­go, prze­cię­te­go wzdłuż pnia drze­wa, np. olchy, owi­nię­te­go ły­kiem; wy­da­je prze­ni­kli­wy, do­no­śny dźwięk; po­dob­ny do trom­bi­ty i ba­zu­ny;

 (1.2) żart. człon­ki­ni Ligi Ko­biet


Li­gaw­ka – pol­ski in­stru­ment lu­do­wy z grupy drew­nia­nych ae­ro­fo­nów ust­ni­ko­wych, spo­ty­ka­ny na Ma­zo­wszu, Pod­la­siu, Kur­piach (Kur­pie Zie­lo­ne i Kur­pie Białe) i na Po­wi­ślu Lu­bel­skim. Wy­wo­dzi się z tra­dy­cji ło­wiec­kiej, współ­cze­śnie zwią­za­ny jest z tra­dy­cją gra­nia pod­czas ad­wen­tu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ligaza

enzym bio­rą­cy udział w bio­syn­te­zie; syn­te­ta­za


Źródła:

SJP.pl

Ligać

ligać się - w gwa­rze poz­nań­skiej: śliz­gać się


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny (dk. li­gnąć)

 (1.1) daw. wierz­gać, kopać

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny ligać się

 (2.1) gw-pl|Poz­nań. śliz­gać się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ligeja

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Light

[czy­taj: lajt]
1. pro­dukt spo­żyw­czy o zre­du­ko­wa­nej licz­bie ka­lo­rii;
2. pa­pie­ros o nie­wiel­kiej ilo­ści ni­ko­ty­ny


Light – album ze­spo­łu DachaBracha wy­da­ny w 2010 roku na­kła­dem wyt­wór­ni Shu­gar Stu­dio.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lightowy

[czy­taj: laj­to­wy] po­tocz­nie:
1. ni­sko­ka­lo­rycz­ny;
2. lekki, łatwy; laj­to­wy


Źródła:

SJP.pl

Ligia

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. zob. Li­ge­ja.

 (1.2) imię|pol­ski|ż.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lignan

po­li­fe­nol znaj­du­ją­cy się w ro­śli­nach


Źródła:

SJP.pl

Lignifikacja

im­pre­gna­cja ce­lu­lo­zo­wych ścian ko­mór­ko­wych drew­na


Źródła:

SJP.pl

Lignina

1. na­tu­ral­ny zwią­zek or­ga­nicz­ny wy­stę­pu­ją­cy oprócz ce­lu­lo­zy w zdrew­nia­łych czę­ściach ro­ślin; drzew­nik;
2. pro­dukt po­cho­dze­nia ro­ślin­ne­go odz­na­cza­ją­cy się dużą chłon­no­ścią, sto­so­wa­ny jako ma­te­riał opa­trun­ko­wy; wata ce­lu­lo­zo­wa; wata drzew­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. med. mięk­kie spra­so­wa­ne ar­ku­sze ce­lu­lo­zo­we, do­brze wchła­nia­ją­ce cie­cze;

 (1.2) bio­chem. nie­roz­pu­szczal­na w wo­dzie sub­stan­cja or­ga­nicz­na, bu­du­lec ścia­ny ko­mór­ko­wej ro­ślin;


Li­gni­na, drzew­nik – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, he­te­ro­gen­ny po­li­mer zbu­do­wa­ny głów­nie z mo­no­me­rów oraz jego po­chod­nych: al­ko­ho­lu ko­ni­fe­ry­lo­we­go i sy­ne­pi­no­we­go. Jeden z pod­sta­wo­wych skład­ni­ków drew­na (obok ce­lu­lo­zy i he­mi­ce­lu­loz), w któ­rym wy­stę­pu­je w ilo­ści ok. 20%. Bu­du­je ścia­nę ko­mór­ko­wą (zwła­szcza wtór­ną) u ro­ślin (sta­no­wi 17–25% su­chej masy drew­na drzew li­ścia­stych oraz nawet 25–34% u drzew igla­stych). Jest nie­roz­pu­szczal­na w wo­dzie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lignit

młoda od­mia­na węgla bru­nat­ne­go wy­ka­zu­ją­ca wy­raź­ną struk­tu­rę drew­na; ksy­lit


Li­gnit, ksy­lit – skład­nik węgla bru­nat­ne­go o sto­sun­ko­wo do­brze za­cho­wa­nej struk­tu­rze drew­na. Pow­sta­je pod nie­wiel­kim ci­śnie­niem z torfu i jest pier­wszym pro­duk­tem za­mia­ny w wę­giel bi­tu­micz­ny. Za­wie­ra od 60 do 75% węgla. Sta­no­wi bli­sko 45% złóż węgla bru­nat­ne­go na świe­cie, jest jed­nak rzad­ko ek­splo­a­to­wa­ny, a jeśli już to pod­da­wa­ny jest na­stęp­nie bry­kie­to­wa­niu, po­nie­waż jest nietr­wa­ły w skła­do­wa­niu i tran­spor­cie, ni­sko­ka­lo­rycz­ny oraz wy­ma­ga spe­cjal­nych pa­le­nisk.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lignitowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z li­gni­tem, do­ty­czą­cy li­gni­tu


Źródła:

Wiktionary

Lignoceluloza

od­pa­do­wy pro­dukt w prze­my­śle drzew­nym, wy­ko­rzy­sty­wa­ny jako opał


Źródła:

SJP.pl

Lignocelulozowy

→ li­gno­ce­lu­lo­za


Patrz:lignoceluloza

Źródła:

SJP.pl

Lignofol

Li­gno­fol – ma­te­riał kom­po­zy­to­wy, drew­no­po­chod­ny, uzy­ska­ny przez skle­je­nie cien­kich warstw drew­na (for­ni­ru), syn­te­tycz­nym kle­jem pod wy­so­kim (ok. 300 bar) ci­śnie­niem.

Ma­te­riał ten wy­stę­pu­je w po­sta­ci płyt o róż­nych gru­bo­ściach. Li­gno­fol po­sia­da wła­ści­wo­ści (twar­dość i wy­trzy­ma­łość) wie­lo­krot­nie prze­wyż­sza­ją­ce wła­ści­wo­ści drew­na. W za­leż­no­ści od ukła­du włó­kien (sło­jów) drew­na w pły­cie, otrzy­mu­je się pro­duk­ty o róż­nych wła­ści­wo­ściach. Sto­su­je się układ włó­kien rów­no­le­gły, krzy­żo­wy i gwiaź­dzi­sty.


Źródła:

Wikipedia

Lignokaina

lek o dzia­ła­niu znie­czu­la­ją­cym; li­do­ka­i­na


Źródła:

SJP.pl

Lignokainowy

→ li­gno­ka­i­na


Patrz:lignokaina

Źródła:

SJP.pl

Lignomer

ma­te­riał pow­sta­ły po­przez na­sy­ce­nia drew­na two­rzy­wa­mi sztucz­ny­mi; drew­no mo­dy­fi­ko­wa­ne


Źródła:

SJP.pl

Lignoston

two­rzy­wo uzy­ski­wa­ne przez spra­so­wa­nie li­te­go drew­na pod wy­so­kim ci­śnie­niem i w pod­wyż­szo­nej tem­pe­ra­tu­rze; drew­no pra­so­wa­ne, drew­no ut­war­dzo­ne


Źródła:

SJP.pl

Lignoza

1. ro­dzaj dy­na­mi­tu za­wie­ra­ją­cy tro­ci­ny na­sy­co­ne sa­le­trą i ni­tro­gli­ce­ry­ną;
2. na­tu­ral­ny zwią­zek or­ga­nicz­ny wy­stę­pu­ją­cy, obok ce­lu­lo­zy, w zdrew­nia­łych czę­ściach ro­ślin; li­gni­na; drzew­nik


Li­gno­za (łac. "li­gnum" – drew­no) – ma­te­riał wy­bu­cho­wy, ro­dzaj dy­na­mi­tu. Za­wie­ra drew­nia­ne tro­ci­ny na­sy­co­ne sa­le­trą i ni­tro­gli­ce­ry­ną.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ligocianin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Li­go­ty


Źródła:

Wiktionary

Ligocianka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Li­go­ty


Źródła:

Wiktionary

Ligocki

przy­miot­nik od: Li­go­ta


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Li­go­ty, zwią­za­ny z Li­go­tą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ligol

1. od­mia­na ja­bło­ni;
2. owoc tej ja­bło­ni


Ja­błoń do­mo­wa 'Ligol' – od­mia­na upraw­na (kul­ty­war) ja­bło­ni do­mo­wej ("Malus do­me­sti­ca" 'Ligol'), na­le­żą­ca do grupy od­mian zi­mo­wych. Od­mia­na wy­se­lek­cjo­no­wa­na w Pol­sce w 1972 roku w In­sty­tu­cie Sa­dow­nict­wa i Kwia­ciar­stwa w Skier­nie­wi­cach przez Sta­ni­sła­wa Za­ga­ję, An­drze­ja Przy­by­łę i Jana Krze­wiń­skie­go, z po­pu­la­cji sie­wek pow­sta­łych ze skrzy­żo­wa­nia od­mian 'Linda' i 'Gol­den De­li­cio­us'.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ligomania

żar­to­bli­wie: mania na punk­cie li­go­wej lo­ka­ty zaj­mo­wa­nej przez dru­ży­nę spor­to­wą


Źródła:

SJP.pl

Ligota

1. nazwa kilku wsi w Pol­sce;
2. część dziel­ni­cy Li­go­ta-Pa­new­ni­ki w Ka­to­wi­cach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geogr. część dziel­ni­cy lub dziel­ni­ca kilku pol­skich miast, nazwa kilku pol­skich wsi;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ligowiec

1. za­wod­nik wcho­dzą­cy w skład dru­ży­ny li­go­wej;
2. daw­niej: czło­nek ligi - or­ga­ni­za­cji spo­łecz­nej lub po­li­tycz­nej


Li­go­wiec – część wsi Bo­gu­cin w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie poz­nań­skim, w gmi­nie Swa­rzędz, przy tra­sie linii ko­le­jo­wej Poz­nań-Gniez­no-Ino­wroc­ław (przy­sta­nek oso­bo­wy PKP Li­go­wiec).

W la­tach 1975–1998 Li­go­wiec ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­żał do wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ligowo

→ liga


Li­go­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie sier­pec­kim, w gmi­nie Mo­cho­wo. Ma sta­tus so­łect­wa.

Do 1954 miej­sco­wość była sie­dzi­bą gminy Li­go­wo. W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Li­go­wo. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa płoc­kie­go.


Patrz:liga

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ligowy

→ liga


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) sport. zwią­za­ny z ligą, do­ty­czą­cy ligi


Patrz:liga

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ligroina

frak­cja ropy naf­to­wej, uży­wa­na jako roz­pu­szczal­nik lub płyn hy­dra­u­licz­ny; ben­zy­na cięż­ka


Li­gro­i­na – mie­sza­ni­na wę­glo­wo­do­rów (głów­nie al­ka­nów) po­cho­dzą­ca z pro­ce­su rek­ty­fi­ka­cji ropy naf­to­wej o róż­nie okre­śla­nym skła­dzie i tem­pe­ra­tu­rze wrze­nia:

Sto­so­wa­na jest jako roz­pu­szczal­nik, np. do la­kie­rów, a także jako płyn hy­dra­u­licz­ny.

W przesz­ło­ści li­gro­i­na sto­so­wa­na była też jako pa­li­wo do sil­ni­ków spa­li­no­wych, do niek­tó­rych za­sto­so­wań (np. cią­gnik S-60 Sta­li­niec).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ligula


1. mały, bło­nia­sty wy­ro­stek na gra­ni­cy mię­dzy po­chwą a blasz­ką li­ścio­wą u traw; ję­zy­czek
2. wy­ro­stek na gór­nej stro­nie li­ścia u wi­dła­ków róż­no­za­rod­ni­ko­wych; ję­zy­czek
3. ta­sie­miec z pod­gro­ma­dy ta­siem­ców wła­ści­wych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liguloza

cho­ro­ba pa­so­żyt­ni­cza ryb, głów­nie kar­pio­wa­tych, wy­wo­ły­wa­na przez larwy ta­siem­ca rze­mień­ca; czę­sto epi­zo­o­tycz­na


Źródła:

SJP.pl

Liguria

re­gion w za­chod­nich Wło­szech, ze sto­li­cą w Genui


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny w za­chod­nich Wło­szech;


Li­gu­ria – re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny oraz kra­i­na hi­sto­rycz­na w pół­noc­no-za­chod­nich Wło­szech. Re­gion zaj­mu­je po­wierzch­nię 5416 km² i liczy 1,7 mi­lio­na miesz­kań­ców, a jego sto­li­cą jest Genua (727 000 miesz­kań­ców) – naj­więk­szy port Włoch. Gę­stość za­lud­nie­nia 325 osób na km².


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ligurowie

sta­ro­żyt­ny lud


Li­gu­ro­wie (stgr. Λίγυες Li­gy­es, łac. "Li­gu­res") – w sta­ro­żyt­no­ści ludy pół­noc­no-za­chod­niej Ita­lii, obej­mu­ją­cej pół­noc­ną To­ska­nię, Li­gu­rię, Pie­mont, Kor­sy­kę oraz część Lom­bar­dii. Tek­sty an­tycz­ne wspo­mi­na­ją rów­nież o Li­gu­rach w oko­li­cach dzi­siej­szej Mar­sy­lii. Spoś­ród ich ple­mion naj­bar­dziej znane to:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liguryjczyk

miesz­ka­niec Li­gu­rii (re­gio­nu we Wło­szech)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Li­gu­rii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liguryjka

miesz­kan­ka Li­gu­rii (re­gio­nu we Wło­szech)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Li­gu­rii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liguryjski

przy­miot­nik od: Li­gu­ria


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Li­gu­rią, wy­wo­dzą­cy się z Li­gu­rii

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. dia­lekt uży­wa­ny w Li­gu­rii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liguryjskojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który po­słu­gu­je się ję­zy­kiem li­gu­ryj­skim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem li­gu­ryj­skim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku li­gu­ryj­skim


Źródła:

Wiktionary

Liguryt

mi­ne­rał po­dob­ny barwą do bursz­ty­nu i ma­gne­tycz­nych wła­ści­wo­ściach


Źródła:

SJP.pl

Ligustr

krzew lub ni­skie drze­wo, sa­dzo­ny głów­nie na ży­wo­pło­ty


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Li­gu­strum|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin krze­wia­stych lub drzew z ro­dzi­ny oliw­ko­wa­tych, czę­sto uży­wa­nych jako ozdob­ne;


Li­gustr ("Li­gu­strum" L.) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny oliw­ko­wa­tych ("Ole­a­ce­ae"). Liczy 45 ga­tun­ków. Więk­szość wy­stę­pu­je w po­łud­nio­wo-wschod­niej i wschod­niej Azji, jeden ga­tu­nek – li­gustr po­spo­li­ty "L. vul­ga­re" ro­śnie w Eu­ro­pie, re­jo­nie Ka­u­ka­zu i pół­noc­no-za­chod­niej Afry­ce, także jeden ga­tu­nek – "Li­gu­strum au­stra­lia­num" wy­stę­pu­je w Qu­e­ens­land w pół­noc­nej Au­stra­lii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ligustrowce

przed­sta­wi­ciel rzędu ro­ślin obej­mu­ją­ce­go około 400 ga­tun­ków drzew, krze­wów i pną­czy


Źródła:

SJP.pl

Ligustrowiec

przed­sta­wi­ciel rzędu ro­ślin obej­mu­ją­ce­go około 400 ga­tun­ków drzew, krze­wów i pną­czy


Źródła:

SJP.pl

Ligustrowy

przy­miot­nik od: li­gustr


Źródła:

SJP.pl

Lijewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lijphart

naz­wi­sko obce, np. A. Lijp­hart - twór­ca te­o­rii kon­sen­su­a­liz­mu


Źródła:

SJP.pl

Lik

1. kra­wędź żagla zwy­kle ob­szy­ta linką (li­kli­ną);
2. lina przy­mo­co­wu­ją­ca sieć ry­bac­ką; lina osa­do­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. stan li­czeb­ny, ilość

 (1.2) daw. wy­li­cza­nie

 (1.3) daw. miara cze­goś

 (1.4) żegl. brzeg żagla;


Lik – brzeg żagla.

Do lików (z wy­jąt­kiem lików wol­nych) przy­mo­co­wu­je się ru­cho­me drzew­ce omasz­to­wa­nia. Lik mo­co­wa­ny do drzew­ca czę­sto wzmac­nia się po­przez wszy­cie liny – tzw. li­kli­ny, na­to­miast lik wolny czę­sto usz­tyw­nia się za po­mo­cą li­stew. W przy­pad­ku trajs­la wszyst­kie liki ob­szy­te są, dla wzmoc­nie­nia, grub­szą li­kli­ną.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Likantrop

w wie­rze­niach, fan­ta­sty­ce: po­stać mo­gą­ca prze­mie­niać się w wilka; wil­ko­łak


Źródła:

SJP.pl

Likantropia

nocna prze­mia­na czło­wie­ka w zwie­rzę przy­po­mi­na­ją­ce wilka, które przed świ­tem po­wra­ca do ludz­kich kształ­tów; ly­kan­tro­pia, wil­ko­łact­wo


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. mit. wie­rze­nie obec­ne w roz­ma­i­tych kul­tu­rach, zgod­nie z któ­rym czło­wiek może w okre­ślo­nych oko­licz­no­ściach prze­o­bra­zić się w zwie­rzę, zwła­szcza w wilka

 (1.2) uro­je­nie po­le­ga­ją­ce na prze­ko­na­niu, że jest się zwie­rzę­ciem, zwła­szcza wil­kiem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Likantropka

w wie­rze­niach, fan­ta­sty­ce: ko­bie­ta mo­gą­ca prze­mie­niać się w wilka; wil­ko­łacz­ka, wil­ko­ła­czy­ca


Źródła:

SJP.pl

Likaon

afry­kań­ski ssak dra­pież­ny z ro­dzi­ny pso­wa­tych; simir


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ly­ca­on pic­tus|ref=tak., ga­tu­nek dra­pież­ne­go ssaka z ro­dzi­ny pso­wa­tych;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Likaonia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. kra­i­na hi­sto­rycz­na w Azji Mniej­szej;


Li­ka­o­nia ( Ly­ca­o­nia, Λυκαονία trl. "Ly­ka­o­nia", Li­ka­o­nya) – sta­ro­żyt­na kra­i­na le­żą­ca we wnę­trzu Azji Mniej­szej, na pół­noc od gór Ta­u­rus. Jej naj­waż­niej­szym mia­stem było Iko­nium (Iko­nia, Konya). W II lub I wieku pod­bi­ta i przeksz­tał­co­na w pro­win­cję rzym­ską.

We­dług 14 roz­dzia­łu Dzie­jów Apo­stol­skich Li­ka­o­nię na­wie­dził w I wieku Św. Paweł wraz z Bar­na­bą.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Likaoński

→ li­ka­on


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Li­ka­o­nią, do­ty­czą­cy Li­ka­o­nii

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. wy­mar­ły język z ana­to­lij­skiej ro­dzi­ny ję­zy­ko­wej


Patrz:likaon

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Like

[czy­taj: lajk] in­ter­ne­to­we oz­na­cze­nie posta in­for­mu­ją­ce, że przy­padł nam do gustu lub że się z nim zga­dza­my; lajk


Like – wieś w Bośni i Her­ce­go­wi­nie, w Fe­de­ra­cji Bośni i Her­ce­go­wi­ny, w kan­to­nie tuz­lań­skim, w mie­ście Sre­bre­nik. W 2013 roku li­czy­ła 243 miesz­kań­ców, z czego więk­szość sta­no­wi­li Bosz­nia­cy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Likejon

gim­naz­jum w sta­ro­żyt­nych Ate­nach


Źródła:

SJP.pl

Likiec

Li­kiec – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie lip­now­skim, w gmi­nie Skępe.


Źródła:

Wikipedia

Likier

słod­ki, aro­ma­tycz­ny napój al­ko­ho­lo­wy o róż­nych sma­kach, wy­ra­bia­ny od XV w. głów­nie we Fran­cji i Wło­szech


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) spoż. słod­ki i mocny napój al­ko­ho­lo­wy;

 (1.2) spoż. por­cja li­kie­ru (1.1)

 (1.3) chem. techn. tłu­sta mie­sza­ni­na uży­wa­na przy na­tłu­szcza­niu skór

 (1.4) środ. prze­stęp­cze wódka


Li­kier ( li­qu­e­ur) – wy­so­ko­pro­cen­to­wy napój al­ko­ho­lo­wy o słod­kim smaku owo­co­wym, ko­rzen­nym lub ko­rzen­no-zio­ło­wym i za­war­to­ści al­ko­ho­lu 23%–45%; po­krew­nym na­po­jem jest na­lew­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Likiereczek

zdrob­nie­nie od: li­kie­rek


Źródła:

SJP.pl

Likierek

zdrob­nie­nie od: li­kier


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: li­kier


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Likierowy

1. → li­kier;
2. wino li­kie­ro­we - wino, do któ­re­go pod­czas pro­duk­cji do­da­no de­sty­lo­wa­ny al­ko­hol


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z li­kie­rem, do­ty­czą­cy li­kie­ru


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Likierski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Liklina

linka uży­wa­na do ob­szy­wa­nia lików żagli


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) żegl. lina na brze­gu (liku) żagla wpro­wa­dza­na do liksz­pa­ry;


Li­kli­na – lina wszy­ta w lik (czyli kra­wędź) żagla. Służy wzmoc­nie­niu brze­gu żagla, prze­ciw­dzia­ła­jąc jego roz­cią­gnię­ciu, oraz chro­niąc przed pę­knię­ciem, czy ro­zdar­ciem. W niek­tó­rych ty­pach żagli wy­ko­rzy­sty­wa­na jest także do mo­co­wa­nia żagla do drzew­ca ru­cho­me­go, a bywa, że i bez­poś­red­nio do masz­tu (w liksz­pa­rę).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Likofora

po­stać lar­wal­na ta­siem­ca


Źródła:

SJP.pl

Likopen

nie­na­sy­co­ny wę­glo­wo­dór, ka­ro­te­no­id, prze­ci­wut­le­niacz, czer­wo­ny barw­nik po­mi­do­ra i ar­bu­za


Li­ko­pen, E160d – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ka­ro­te­nów, wę­glo­wo­dór nie­na­sy­co­ny o bu­do­wie po­dob­nej do ka­u­czu­ku na­tu­ral­ne­go. Na­le­ży do ro­dzi­ny na­tu­ral­nych pig­men­tów wy­stę­pu­ją­cych u ro­ślin i zwie­rząt. Ma silne wła­ści­wo­ści prze­ci­wut­le­nia­ją­ce.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Likopenowy

→ li­ko­pen


Patrz:likopen

Źródła:

SJP.pl

Likopodium

Li­ko­po­dium ("Spo­rae ly­co­po­dii") – za­rod­ni­ki ro­ślin wi­dła­ko­wa­tych, głów­nie wi­dła­ka goź­dzi­ste­go, rza­dziej kol­co­wi­dła­ka ja­łow­co­wa­te­go i wid­li­cza spła­szczo­ne­go, ma­ją­ce po­stać żół­te­go, bar­dzo miał­kie­go prosz­ku. Ze wzglę­du na spe­cy­ficz­ne wła­ści­wo­ści pro­szek ten wy­ko­rzy­sty­wa­ny był lub rza­dziej wciąż jest jako lu­bry­kant, śro­dek wy­bu­cho­wy i lecz­ni­czy.


Źródła:

Wikipedia

Likoryna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. bot. tru­ją­cy al­ka­lo­id sto­so­wa­ny rów­nież jako lek, wy­stę­pu­ją­cy w ro­śli­nach z ro­dzi­ny ama­ryl­ko­wa­tych


Źródła:

Wiktionary

Likować

ob­szy­wać brze­gi żagla linką (li­kli­ną)


Źródła:

SJP.pl

Liksa

ga­tu­nek re­ki­na głę­bi­no­we­go, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się bio­lu­mi­ne­scen­cją


Liksa ("Da­la­tias licha") – ga­tu­nek re­ki­na z rzędu ko­le­nioksz­tałt­nych w ro­dzi­nie scym­no­wa­tych, bę­dą­cy je­dy­nym przed­sta­wi­cie­lem swo­je­go ro­dza­ju. Liksa jest znaj­dy­wa­na spo­ra­dycz­nie na świe­cie, zaz­wy­czaj przy dnie mórz na głę­bo­ko­ściach 200-600 m. Wraz ze sporą wą­tro­bą dla utrzy­ma­nia na­tu­ral­nej pły­wal­no­ści, rekin ten po­tra­fi pły­nąć w wo­dzie zu­ży­wa­jąc nie­wiel­ką ilość ener­gii.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Likszpara

rowek w tyl­nej czę­ści masz­tu jach­tu, w który wcho­dzi li­kli­na; szlic


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) żegl. szcze­li­na w masz­cie lub w bomie, w którą wpro­wa­dza się brzeg (czyli lik) żagla;


Liksz­pa­ra, szlic – jedno z roz­wią­zań sto­so­wa­nych do mo­co­wa­nia żagla na jed­nost­kach pły­wa­ją­cych o na­pę­dzie ża­glo­wym. Jest to spe­cjal­ny rowek w po­wierzch­ni drzew­ca lub spe­cjal­ne­go ele­men­tu os­przę­tu ża­glo­we­go, cią­gną­cy się w linii pro­stej na ich znacz­nej lub całej dłu­go­ści, po­sia­da­ją­cy węż­szą szcze­li­nę za to szer­sze wnę­trze, słu­żą­cy do wpro­wa­dza­nia w to wnę­trze spe­cjal­nie przy­sto­so­wa­ne­go brze­gu (liku) żagla ob­szy­te­go grubą li­kli­ną o śred­ni­cy do­sto­so­wa­nej do wnę­trza tego rowka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liktor

wy­ko­naw­ca wy­ro­ków są­do­wych w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. rzym­ski niż­szy funk­cjo­na­riusz pań­stwo­wy, sta­no­wią­cy ochro­nę urzęd­ni­ków;


Lik­tor (łac. "lic­tor", lm "lic­to­res") – niż­szy funk­cjo­na­riusz ad­mi­ni­stra­cji rzym­skiej, który pod­czas pu­blicz­nych wy­stą­pień po­prze­dzał po­cząt­ko­wo kró­lów ("rex"), a na­stęp­nie niek­tó­rych wyż­szych urzęd­ni­ków oraz ce­sa­rzy.

Zgod­nie z tra­dy­cją zo­sta­li w licz­bie 12 wpro­wa­dze­ni przez Ro­mu­lu­sa na wzór Etru­sków, u któ­rych każde z 12 ich miast re­pre­zen­to­wa­ne było przez lik­to­ra.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liktorski

do­ty­czą­cy lik­to­ra


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. zwią­za­ny z lik­to­rem, do­ty­czą­cy lik­to­ra


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Likud

Likud (hebr. ליכוד; do­słow­nie: "Unia", "Zjed­no­cze­nie" lub "Kon­so­li­da­cja") – pra­wi­co­wa, na­cjo­na­li­stycz­no-kon­ser­wa­tyw­na par­tia po­li­tycz­na w Iz­ra­e­lu.

Ko­rze­nie Li­ku­du się­ga­ją tzw. sy­jo­niz­mu re­wiz­jo­ni­stycz­ne­go, któ­re­go po­cząt­ki to lata 20. XX wieku i dzia­łal­ność Ze’ewa Ża­bo­tyń­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Likurg

dom­nie­ma­ny pra­wo­daw­ca i twór­ca ustro­ju Spar­ty


Li­kurg (gr. Λυκοῦργος, "Li­kur­gos", IX lub VIII wiek p.n.e.) – we­dług tra­dy­cji sta­ro­żyt­nej pra­wo­daw­ca i twór­ca ustro­ju Spar­ty. Spra­wo­wał wła­dzę re­gen­cyj­ną w imie­niu ma­ło­let­nie­go króla. Za po­ra­dą wy­rocz­ni del­fic­kiej wydał tzw. Wiel­ką Rhe­trę – zbiór praw, w któ­rym ure­gu­lo­wał ustrój po­li­tycz­ny, wpro­wa­dził cha­rak­te­ry­stycz­ne dla Spar­ty wy­cho­wa­nie ("agoge") i wspól­ne po­sił­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Likwacja

roz­dzie­la­nie się magmy pod wpły­wem siły cięż­ko­ści na dwie frak­cje cie­kłe o róż­nym skła­dzie mi­ne­ral­nym


Źródła:

SJP.pl

Likwidacja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­zby­cie się

 (1.2) mot. usu­nię­cie

 (1.3) polit. praw. znie­sie­nie

 (1.4) ekon. praw. zam­knię­cie

 (1.5) przen. eufem. za­bi­cie


Lik­wi­da­cja – po­stę­po­wa­nie pro­wa­dzo­ne w oso­bach praw­nych i in­nych pod­mio­tach nie­bę­dą­cych oso­ba­mi fi­zycz­ny­mi (zwła­szcza w spół­kach oso­bo­wych i ka­pi­ta­ło­wych) ma­ją­ce na celu spie­nię­że­nie ma­jąt­ku oraz za­koń­cze­nie bie­żą­cych spraw pod­mio­tu. W przy­pad­ku spó­łek ka­pi­ta­ło­wych prze­pro­wa­dze­nie lik­wi­da­cji jest wa­run­kiem ko­niecz­nym do roz­wią­za­nia spół­ki i wy­kre­śle­nia jej z re­je­stru.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Likwidacyjny

zwią­za­ny z lik­wi­da­cją


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z lik­wi­da­cją, do­ty­czą­cy lik­wi­da­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Likwidator

1. urzęd­nik zaj­mu­ją­cy się roz­wią­zy­wa­niem pro­ble­mów fi­nan­so­wych;
2. urzęd­nik prze­pro­wa­dza­ją­cy lik­wi­da­cję przed­się­bior­stwa;
3. lik­wi­da­tor szkód - urzęd­nik wy­ce­nia­ją­cy szko­dy;
4. osoba zaj­mu­ją­ca się za­bi­ja­niem; za­bój­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) urzęd­nik zaj­mu­ją­cy się lik­wi­da­cją przed­się­bior­stwa

 (1.2) osoba, która przy­czy­ni­ła się do znie­sie­nia lub zni­szcze­nia cze­goś

 (1.3) osoba zaj­mu­ją­ca się za­bi­ja­niem na zle­ce­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Likwidatorka

urzęd­nicz­ka prze­pro­wa­dza­ją­ca lik­wi­da­cję przed­się­bior­stwa


Źródła:

SJP.pl

Likwidatorski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z lik­wi­da­to­rem, do­ty­czą­cy lik­wi­da­to­ra; wła­ści­wy lik­wi­da­to­ro­wi


Źródła:

Wiktionary

Likwidatura

dział in­sty­tu­cji zaj­mu­ją­cy się obli­cza­niem i spła­ca­niem na­leż­no­ści


Źródła:

SJP.pl

Likwidowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|lik­wi­do­wać.


Źródła:

Wiktionary

Likwidować

1. po­zby­wać się cze­goś, usu­wać coś
2. roz­wią­zy­wać in­sty­tu­cję, organ, koń­czyć dzia­łal­ność przed­się­bior­stwa
3. eu­fe­mi­stycz­nie, po­tocz­nie: za­bi­jać


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zlik­wi­do­wać)

 (1.1) usu­wać, zno­sić lub roz­wią­zy­wać coś

 (1.2) za­my­kać na stałe firmę

 (1.3) pot. eufem. za­bi­jać, po­zba­wiać życia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Likwidus

linia na wy­kre­sie fa­zo­wym, na któ­rej za­czy­na się prze­mia­na cie­czy (np. rozt­wo­ru lub stopu) w ciało stałe (np. kry­sta­li­za­cja skład­ni­ka)


Lik­wi­dus – linia lub po­wierzch­nia na wy­kre­sie fa­zo­wym, na któ­rej za­czy­na się prze­mia­na cie­czy w ciało stałe (ko­niec tej prze­mia­ny okre­śla "so­li­dus"). Po jed­nej stro­nie tej gra­ni­cy znaj­du­je się ciecz, a po dru­giej dwie fazy: ciało stałe (krysz­ta­ły soli lub me­ta­lu) i rozt­wór na­sy­co­ny (cie­kły lub stały) wzglę­dem skład­ni­ków fazy sta­łej. Lik­wi­dus jest linią dla ukła­dów dwus­kład­ni­ko­wych, a po­wierzch­nią dla ukła­dów trójs­kład­ni­ko­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Likwor

napój al­ko­ho­lo­wy, zaz­wy­czaj słod­ka wódka lub na­lew­ka; li­kier


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bar­dzo mocny al­ko­hol sma­ko­wy, który zaz­wy­czaj jest bar­dzo słod­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Likworek

1. cze­ko­lad­ka z cien­ką cze­ko­la­do­wą po­wło­ką i płyn­nym al­ko­ho­lem w środ­ku;
2. prze­sta­rza­łe zdrob­nie­nie od: lik­wor


Źródła:

SJP.pl

Likworowy

przy­miot­nik od: lik­wor


Źródła:

SJP.pl

Likworówka

ga­tu­nek słod­kiej wódki


Źródła:

SJP.pl

Likłidarianin

osoba odży­wia­ją­ca się wy­łącz­nie pły­na­mi


Źródła:

SJP.pl

Lila

1. kolor ró­żo­wo­nie­bie­ski, jas­no­fio­le­to­wy
2. ma­ją­cy taki kolor (np. swe­ter w ko­lo­rze lila, mie­czy­ki lila); li­lio­wy


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy kolor jas­no­fio­le­to­wy

przy­słó­wek spo­so­bu

 (2.1) z uży­ciem barwy lila (1.1); w ko­lo­rze, od­cie­niu lila (1.1)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lilabłękit

błę­kit o li­lio­wym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) li­lio­wo­błę­kit­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lilaczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od lilak


Źródła:

Wiktionary

Lilak

po­tocz­na nazwa bzu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Sy­rin­ga|L.|ref=tak., ro­dzaj krze­wów lub drzew z ro­dzi­ny oliw­ko­wa­tych;


Lilak ("Sy­rin­ga" L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny oliw­ko­wa­tych. Ro­dzaj liczy w za­leż­no­ści od uję­cia od 12 do ok. 30 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją w po­łud­nio­wej i wschod­niej Azji (od Af­ga­ni­sta­nu po Ja­po­nię, głów­nie w Chi­nach) oraz w po­łud­nio­wo-wschod­niej Eu­ro­pie (dwa ga­tun­ki – lilak po­spo­li­ty "S.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lilangeni

jed­nost­ka pie­nięż­na Suazi (Ngwa­ne), 1 li­lan­ge­ni = 100 cen­tów


Li­lan­ge­ni – jed­nost­ka mo­ne­tar­na Es­wa­ti­ni. 1 li­lan­ge­ni = 100 cen­tów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lilaróż

1. ma­ją­cy kolor ró­żo­wy z li­lio­wym od­cie­niem; li­lio­wo­ró­żo­wy;
2. tak jak kolor ró­żo­wy z li­lio­wym od­cie­niem


przy­miot­nik

 (1.1) li­lio­wo­ró­żo­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lilaróżowy

ma­ją­cy kolor li­la­róż; li­lio­wo­ró­żo­wy


Źródła:

SJP.pl

Lilczyny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Lilki lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Lilia

ro­śli­na ce­bul­ko­wa z ro­dzi­ny li­lio­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny li­lio­wa­tych;

 (1.2) pot. kwiat lilii (1.1)

 (1.3) he­rald. fi­gu­ra he­ral­dycz­na w kształ­cie sty­li­zo­wa­nej lilii (1.1)

 (1.4) zob. lilia wodna.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liliakowiaczek

ki­bit­nik li­lia­ko­wia­czek - motyl z ro­dzi­ny ki­bit­ni­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Liliana

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.


Li­lia­na, Li­lian­na – imię żeń­skie po­cho­dze­nia ła­ciń­skie­go. Wy­wo­dzi się od słowa lilia.

Li­lia­na, Li­lian­na imie­ni­ny ob­cho­dzi 14 lu­te­go i 4 wrze­śnia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lilianiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Li­lia­ny lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Lilianna

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lilienthal

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lilija

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ar­cha­icz­na forma słowa → lilia


Źródła:

Wiktionary

Lilijka

zdrob­nie­nie od: lilia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od lilia

 (1.2) harc. znak har­cer­ski kształ­tem przy­po­mi­na­ją­cy lilię;


Li­lij­ka – jeden z sym­bo­li har­cer­stwa (ska­u­tin­gu).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liliokształtny

przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem lilię


Źródła:

SJP.pl

Liliowate

1. o ce­chach li­lio­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin);
2. ma­ją­cy od­cień ró­żo­wo­nie­bie­ski lub bla­do­fio­le­to­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Li­lia­ce­ae|Juss.|ref=tak., ro­dzi­na ro­ślin z rzędu li­liow­ców;


Li­lio­wa­te ("Li­lia­ce­ae" Juss.) – ro­dzi­na ro­ślin na­le­żą­ca do klasy jed­no­li­ścien­nych. Obej­mu­je we współ­czes­nych sy­ste­mach kla­sy­fi­ka­cyj­nych 15 ro­dza­jów z ok. 700–705 ga­tun­ka­mi. Za­się­gi wszyst­kich przed­sta­wi­cie­li mie­szczą się na pół­ku­li pół­noc­nej, głów­nie w stre­fie kli­ma­tu umiar­ko­wa­ne­go, ale część ga­tun­ków ro­śnie także w pół­noc­nej Afry­ce, w In­diach, w po­łud­nio­wych Chi­nach i na Lu­zo­nie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liliowaty

1. o ce­chach li­lio­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin);
2. ma­ją­cy od­cień ró­żo­wo­nie­bie­ski lub bla­do­fio­le­to­wy


Źródła:

SJP.pl

Liliowce

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Li­lia­les|Per­leb|ref=tak., rząd ro­ślin ziel­nych na­le­żą­cy do klasy jed­no­li­ścien­nych;

 (1.2) plu­ral|li­lio­wiec.


Li­liow­ce ("Li­lia­les" – rząd ro­ślin ziel­nych na­le­żą­cy do klasy jed­no­li­ścien­nych. Obej­mu­je 10 ro­dzin z 67 ro­dza­ja­mi i 1558 ga­tun­ka­mi. Ro­śli­ny te spo­ty­ka­ne są na wszyst­kich kon­ty­nen­tach (z wy­jąt­kiem An­tark­ty­dy). Są to głów­nie ro­śli­ny wie­lo­let­nie, wyt­wa­rza­ją­ce zwy­kle jako or­ga­ny przetr­wal­ni­ko­we kłą­cza, bulwy lub ce­bu­le. Do cech cha­rak­te­ry­stycz­nych na­le­ży brak fi­to­me­la­ni­ny, obec­ność kwasu che­li­do­no­we­go oraz fruk­ta­nów w ło­dy­dze.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Liliowe

1. do­ty­czą­cy lilii, zro­bio­ny z lilii (np. li­lio­we wień­ce)
2. bę­dą­cy ko­lo­ru ró­żo­wo­nie­bie­skie­go, jas­no­fio­le­to­we­go; lila


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Li­lii­dae|ref=tak., pod­kla­sa ro­ślin na­le­żą­ca do klasy jed­no­li­ścien­nych;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liliowiec

1. przed­sta­wi­ciel gro­ma­dy z typu szkar­łup­ni; kry­no­id
2. by­li­na z ro­dzi­ny li­lio­wa­tych, ros­ną­ca w Eu­ro­pie i w Azji


Li­lio­wiec, dzien­na lilia, pa­ję­cza lilia ("He­me­ro­cal­lis" L.) – ro­dzaj bylin z ro­dzi­ny zło­to­gło­wo­wa­tych ("Asp­ho­de­la­ce­ae"). Obej­mu­je 16 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te rosną w więk­szo­ści w Azji Wschod­niej, zwła­szcza w Ja­po­nii, jeden ga­tu­nek (li­lio­wiec żółty "H. li­lio­asp­ho­de­lus") także w Eu­ro­pie (po­łud­nio­wo-wschod­nia część Alp i te­re­ny przy­le­głe), a ko­lej­ny – li­lio­wiec rdza­wy "H.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liliowobiały

biały o od­cie­niu li­lio­wym


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) biały z li­lio­wym od­cie­niem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liliowobłękitny

błę­kit­ny o od­cie­niu li­lio­wym


przy­miot­nik

 (1.1) błę­kit­ny z li­lio­wym od­cie­niem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liliowoczerwony

czer­wo­ny o od­cie­niu li­lio­wym


przy­miot­nik

 (1.1) czer­wo­ny z li­lio­wym od­cie­niem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liliowoczuby

turak li­lio­wo­czu­by - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny tu­ra­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Liliowogranatowy

gra­na­to­wy o li­lio­wym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Liliowoniebieski

nie­bie­ski o od­cie­niu li­lio­wym


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) nie­bie­ski z li­lio­wym od­cie­niem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liliowopurpurowy

pur­pu­ro­wy o li­lio­wym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Lilioworóżowo

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) z uży­ciem li­lio­wo­ró­żo­wej barwy


Źródła:

Wiktionary

Lilioworóżowy

ró­żo­wy o od­cie­niu li­lio­wym; li­la­róż, li­la­ró­żo­wy


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ró­żo­wy z li­lio­wym od­cie­niem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liliowszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: li­lio­wy


Źródła:

SJP.pl

Liliowy

1. do­ty­czą­cy lilii, zro­bio­ny z lilii (np. li­lio­we wień­ce)
2. bę­dą­cy ko­lo­ru ró­żo­wo­nie­bie­skie­go, jas­no­fio­le­to­we­go; lila


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy lilii, na­le­żą­cy do lilii, zro­bio­ny z lilii, zwią­za­ny z lilią

 (1.2) poet. przy­po­mi­na­ją­cy ko­lo­rem lilię


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lilipuci

→ li­li­put


przy­miot­nik

 (1.1) wła­ści­wy li­li­pu­to­wi; bar­dzo mały


Patrz:liliput

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lilipucik

na­śli­wiec li­li­pu­cik - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny kóz­ko­wa­tych


Li­li­pu­cik ("Myr­mia mi­cru­ra") – ga­tu­nek ma­łe­go ptaka z ro­dzi­ny ko­li­bro­wa­tych (Tro­chi­li­dae); je­dy­ny przed­sta­wi­ciel ro­dza­ju Myr­mia. Za­miesz­ku­je pół­noc­no-za­chod­nią część Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lilipucki

przy­miot­nik

 (1.1) przest. li­li­pu­ci


Źródła:

Wiktionary

Liliput

czło­wiek bar­dzo ni­skie­go wzro­stu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. czło­wiek bar­dzo ma­łe­go wzro­stu

 (1.2) coś, co ma roz­mia­ry dużo mniej­sze niż prze­cięt­ne


Li­li­put (z ang.) – ka­rze­łek, czło­wiek nie­wiel­kie­go wzro­stu.

Słowo po­cho­dzi z po­wie­ści Jo­nat­ha­na Swif­ta "Po­dró­że Gu­li­we­ra" (1726), w któ­rej ty­tu­ło­wy bo­ha­ter po­dró­żu­je do kra­i­ny Li­li­pu­tów – lu­dzi­ków o małym wzro­ście. W ję­zy­ku pol­skim słowo to przy­ję­ło się jako ogól­ne okre­śle­nie bar­dzo ni­skiej osoby.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liliputek

zdrob­nie­nie od: li­li­put


Patrz:liliput

Źródła:

SJP.pl

Liliputka

→ li­li­put


Patrz:liliput

Źródła:

SJP.pl

Lilith

Li­lith – w fol­klo­rze ży­dow­skim upio­rzy­ca groź­na dla ko­biet w ciąży i nie­mow­ląt w pier­wszych ty­god­niach ich życia; uwa­ża­na za pier­wszą żonę bi­blij­ne­go Adama, wy­wo­dzą­ca się naj­praw­do­po­dob­niej z tra­dy­cji me­zo­po­tam­skiej.


Źródła:

Wikipedia

Lilka

zdrob­nie­nie od: Li­lia­na (imię żeń­skie)


Źródła:

SJP.pl

Lilla

imię żeń­skie


Lilla – imię żeń­skie, które po­cho­dzi od ła­ciń­skie­go wy­ra­zu "li­lium" - "lilia". Spo­pu­la­ry­zo­wał je Ju­liusz Sło­wac­ki w "Lilli We­ne­dzie".

Lilla imie­ni­ny ob­cho­dzi: 30 kwiet­nia i 27 lipca.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lille

[czy­taj: lil]
1. naz­wi­sko, m.in. Lud­wik Lille (1897-1957), ma­larz, gra­fik, sce­no­graf;
2. mia­sto we Fran­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto we Fran­cji;


Lille ([], Rij­sel, Rysel) – mia­sto i gmina w pół­noc­nej Fran­cji, sie­dzi­ba pre­fek­tu­ry de­par­ta­men­tu Nord oraz sto­li­ca re­gio­nu Hauts-de-Fran­ce, głów­ne mia­sto hi­sto­rycz­nej kra­i­ny Flan­drii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lillehammer

mia­sto w Nor­we­gii


Lil­le­ham­mer – nor­we­skie mia­sto i gmina le­żą­ca w okrę­gu Inn­lan­det, nad je­zio­rem Mjøsa.

Lil­le­ham­mer jest 211. nor­we­ską gminą pod wzglę­dem po­wierzch­ni. Znaj­du­ją się tam skocz­nie nar­ciar­skie Lysgårdsbakken. W 1994 roku od­by­ły się tu XVII Zi­mo­we Igrzy­ska Olim­pij­skie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lilongwe

sto­li­ca Ma­la­wi


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. sto­li­ca Ma­la­wi;


Li­long­we – sto­li­ca Ma­la­wi. We­dług spisu z 2018 roku liczy 989,3 tys. miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lilongwejczyk

miesz­ka­niec Li­long­we (sto­li­cy Ma­la­wi)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Li­long­we


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lilongwejka

miesz­kan­ka Li­long­we (sto­li­cy Ma­la­wi)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Li­long­we


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lilongwejski

przy­miot­nik od: Li­long­we


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do mia­sta Li­long­we


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lilski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Lille, do­ty­czą­cy Lille


Źródła:

Wiktionary

Lily

[czy­taj: lili] obce imię żeń­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lim

li­me­ta, li­met­ta;
1. krzew lub ni­skie drze­wo cy­tru­so­we z ro­dzi­ny ru­to­wa­tych, upra­wia­ne głów­nie w kra­jach tro­pi­kal­nych;
2. owoc tej ro­śli­ny, po­dob­ny do cy­try­ny, ale mniej­szy; limon, li­mo­na


Lim (serb. Лим) – rzeka na Bał­ka­nach, naj­więk­szy do­pływ Driny w do­rze­czu Du­na­ju. Prze­pły­wa przez Czar­no­gó­rę, Al­ba­nię, Ser­bię i Bo­śnię i Her­ce­go­wi­nę. Dłu­gość – 220 km, po­wierzch­nia zlew­ni – 5963 km². Lim nie jest że­glow­ny. Naj­więk­sze do­pły­wy – Lješnica w Czar­no­gó­rze, Uvac w Ser­bii, Poblačnica i Ra­doj­na w Bośni.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lima

li­me­ta, li­met­ta;
1. krzew lub ni­skie drze­wo cy­tru­so­we z ro­dzi­ny ru­to­wa­tych, upra­wia­ne głów­nie w kra­jach tro­pi­kal­nych;
2. owoc tej ro­śli­ny, po­dob­ny do cy­try­ny, ale mniej­szy; limon, li­mo­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. krzew lub nie­wiel­kie drze­wo cy­tru­so­we;

 (1.2) owoc limy (1.1), żół­to­zie­lo­ny, po­dob­ny do cy­try­ny, ale mniej­szy

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: limo


Lima – sto­li­ca i naj­więk­sze mia­sto Peru, po­ło­żo­ne nad

Oce­a­nem Spo­koj­nym, 12 km na wschód od portu Cal­lao.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limak

drze­wo z ro­dzi­ny wią­zo­wa­tych, po­spo­li­te w Pol­sce w la­sach li­ścia­stych, szcze­gól­nie w łę­gach; wiąz szy­puł­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Limakolog

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie li­ma­ko­lo­gii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zool. spe­cja­li­sta zaj­mu­ją­cy się li­ma­ko­lo­gią

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) biol. spe­cja­list­ka z dzie­dzi­ny li­ma­ko­lo­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limakologia

nauka o śli­ma­kach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. nauka o śli­ma­kach;


Li­ma­ko­lo­gia (od limax – śli­mak + "logos" – nauka) – nauka zaj­mu­ją­ca się śli­ma­ka­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limakologiczny

do­ty­czą­cy li­ma­ko­lo­gii


przy­miot­nik

 (1.1) zool. zwią­za­ny z li­ma­ko­lo­gią, do­ty­czą­cy li­ma­ko­lo­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liman

płyt­ka za­to­ka mor­ska, od­cię­ta od peł­ne­go morza mie­rze­ją


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geogr. ro­dzaj płyt­kiej za­to­ki pow­sta­łej u uj­ścia rzeki do morza;


Liman – płyt­ka za­to­ka, która pow­sta­ła z za­la­ne­go, uj­ścio­we­go od­cin­ka głę­bo­kiej do­li­ny rzecz­nej (jaru). Część li­ma­nów ma po­łą­cze­nie z peł­nym mo­rzem (np. Za­to­ka Ja­hor­łyc­ka), a inne są czę­ścio­wo od­cię­te pia­szczy­stym wałem, który jest zwany kosą (np. liman Dnie­stru).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limanda

ro­dzaj ryb z ro­dzi­ny flą­dro­wa­tych


Li­man­da – ro­dzaj ryb z ro­dzi­ny flą­dro­wa­tych (Ple­u­ro­nec­ti­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limanowa

→ liman


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie li­ma­now­skim;


Li­ma­no­wa – mia­sto w po­łud­nio­wej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, sie­dzi­ba po­wia­tu li­ma­now­skie­go oraz gminy wiej­skiej Li­ma­no­wa. Pod ko­niec 2025 mia­sto li­czy­ło 14 132 miesz­kań­ców.


Patrz:liman

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limanowianin

miesz­ka­niec Li­ma­no­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Li­ma­no­wej

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Li­ma­no­wej, uro­dzo­na w Li­ma­no­wej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limanowianka

miesz­kan­ka Li­ma­no­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Li­ma­no­wej

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z Li­ma­no­wej, uro­dzo­na w Li­ma­no­wej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limanowski

przy­miot­nik od: Li­ma­no­wa


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Li­ma­no­wej, zwią­za­ny z Li­ma­no­wą


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limanowskie

przy­miot­nik od: Li­ma­no­wa


Źródła:

SJP.pl

Limanowszczyzna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. oko­li­ce Li­ma­no­wej


Źródła:

Wiktionary

Limanowy

→ liman


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z li­ma­nem, do­ty­czą­cy li­ma­nu; po­cho­dzą­cy z przeksz­tał­ce­nia li­ma­nu; zło­żo­ny z li­ma­nów


Patrz:liman

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limassol

mia­sto na po­łud­niu Cypru


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. dru­gie co do wiel­ko­ści mia­sto Cypru, po­ło­żo­ne na po­łud­nio­wym wy­brze­żu wyspy nad Mo­rzem Śró­dziem­nym;


Li­mas­sol ( Λεμεσός, trl. "Le­me­sós"; Li­ma­sol lub Le­y­mo­sun) – naj­więk­sze mia­sto Cypru po­ło­żo­ne na po­łud­nio­wym wy­brze­żu wyspy nad Mo­rzem Śró­dziem­nym, u pod­nó­ża Gór Tro­dos. Sta­no­wi oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny dy­stryk­tu Li­mas­sol. W 2021 roku li­czy­ło 108 105 miesz­kań­ców, na­to­miast w całej aglo­me­ra­cji 237 000 miesz­kań­ców. Są­sia­du­je z bry­tyj­skim te­ry­to­rium za­mor­skim i bazą Akro­ti­ri.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limb

1. obrę­bio­ny brzeg ma­te­ria­łu; la­mów­ka;
2. w astro­no­mii: skraj tar­czy Słoń­ca, Księ­ży­ca lub pla­ne­ty


Limb (łac. "lim­bus" – „obrąb, rąbek, brzeg, obręcz, gra­ni­ca”) – nazwa ła­ciń­skie­go po­cho­dze­nia spo­ty­ka­na w astro­no­mii, gdzie oz­na­cza skraj tar­czy Słoń­ca, Księ­ży­ca lub pla­ne­ty, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się w przy­pad­ku ciał pro­mie­niu­ją­cych efek­tem po­ciem­nie­nia brze­go­we­go, ze wzglę­du na niż­szą ener­gię pro­mie­nio­wa­nia wy­do­sta­ją­ce­go się spod ta­kiej samej war­stwy po­wierzch­ni na obrze­żu wi­docz­nej tar­czy ciała nie­bie­skie­go w po­rów­na­niu z jej środ­kiem – umoż­li­wia­ją­cym ba­da­nie tem­pe­ra­tur po­szcze­gól­nych warstw ku­li­ste­go ciała nie­bie­skie­go, mimo nie­moż­li­wo­ści bez­poś­red­nie­go „zaj­rze­nia” w głąb niego.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limba

1. ga­tu­nek sosny wy­so­ko­gór­skiej o ja­dal­nych na­sio­nach ros­ną­cej w Al­pach, Kar­pa­tach, na Sy­be­rii
2. in­stru­ment mu­zycz­ny uży­wa­ny w Mon­go­lii, ro­dzaj fletu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) dendr. drze­wo z ga­tun­ku sosna limba;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limbo

ta­niec ka­ra­ib­ski


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limbowy

przy­miot­nik od: limba


przy­miot­nik

 (1.1) bot. do­ty­czą­cy limby


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limburgia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. kra­i­na hi­sto­rycz­na we wschod­nich Ni­der­lan­dach, obec­nie po­dzie­lo­na mię­dzy Bel­gię i Ho­lan­dię;

 (1.2) geogr. adm. pro­win­cja w pół­noc­no-wschod­niej Bel­gii;

 (1.3) geogr. adm. pro­win­cja w po­łud­nio­wo-wschod­niej Ho­lan­dii;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Limburgijski

przy­miot­nik

 (1.1) przym. od Lim­bur­gia


Źródła:

Wiktionary

Limburgit

czar­na mag­mo­wa skała ży­ło­wa lub wy­lew­na


Lim­bur­git – skała wul­ka­nicz­na magm te­ra­li­to­wych, z oli­wi­nem, au­gi­tem i horn­blen­dą jako pra­krysz­ta­ła­mi. Po­bocz­nie za­wie­ra ma­gne­tyt, il­me­nit, apa­tyt, ne­fe­lin i so­da­lit. Po­nad­to cha­rak­te­ry­zu­je się za­war­to­ścią szkli­wa z po­ten­cjal­nym ne­fe­li­nem jako jed­nym ze skład­ni­ków. To kla­sy­fi­ku­je go wedle obo­wią­zu­ją­cej no­men­kla­tu­ry na­zew­nict­wa skał mag­mo­wych i wul­ka­nicz­nych jako hy­a­lo­ba­zal­to­id.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limburski

→ Lim­bur­gia


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Lim­bur­gią, do­ty­czą­cy Lim­bur­gii, po­cho­dzą­cy z Lim­bur­gii

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język (dia­lekt) lim­bur­ski;


Patrz:Limburgia

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limburskojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który po­słu­gu­je się ję­zy­kiem lim­bur­skim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem lim­bur­skim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku lim­bur­skim


Źródła:

Wiktionary

Limbus

1. koło z na­nie­sio­ną po­dział­ką stop­nio­wą, część skła­do­wa in­stru­men­tu mier­ni­cze­go do po­mia­rów ką­to­wych;
2. w śred­nio­wiecz­nej te­o­lo­gii chrze­ści­jań­skiej: miej­sce po­by­tu dusz ludzi zmar­łych bez chrztu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limerencja

in­ten­syw­ny, ob­se­syj­ny stan za­ko­cha­nia z pra­gnie­niem wza­jem­no­ści uczu­cia


Źródła:

SJP.pl

Limerick

[czy­taj: LImerik] mia­sto w Ir­lan­dii


Li­me­rick (wym. ; irl. "Lu­im­ne­ach", wym.) – mia­sto w środ­ko­wo-za­chod­niej Ir­lan­dii (pro­win­cja Mun­ster), po­ło­żo­ny nad estu­a­rium rzeki Shan­non, 195 km na za­chód od Du­bli­na. Oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny hrab­stwa Li­me­rick. Trze­cie co do licz­by lud­no­ści mia­sto Re­pu­bli­ki Ir­lan­dii.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limeryk

żar­to­bli­wy wier­szyk o hu­mo­ry­stycz­nej lub ab­sur­dal­nej tre­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) liter. krót­ki wiersz o gro­te­sko­wej tre­ści i sko­dy­fi­ko­wa­nej bu­do­wie;


Li­me­ryk (ang. "li­me­rick", od mia­sta Li­me­rick w Ir­lan­dii) – mi­nia­tur­ka li­rycz­na; non­sen­sow­ny, gro­te­sko­wy wier­szyk o sko­dy­fi­ko­wa­nej bu­do­wie:

Utwór ten, który pod wzglę­dem tre­ści jest ry­mo­wa­ną aneg­do­tą, ma też zwy­kle stały układ nar­ra­cji:

Li­me­ryk, któ­re­go hi­sto­rycz­ne pro­we­nien­cje się­ga­ją praw­do­po­dob­nie XVIII-wiecz­nej Ir­lan­dii, wpro­wa­dził do świa­ta li­te­ra­tu­ry Ed­ward Lear w ostat­niej de­ka­dzie XIX w.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limerykowy

→ li­me­ryk


Patrz:limeryk

Źródła:

SJP.pl

Limes

1. gra­ni­ca; wiel­kość do któ­rej zmie­rza ciąg licz­bo­wy lub funk­cja;
2. gra­ni­ca mię­dzy po­la­mi, grun­ta­mi; także umoc­nio­ny pas gra­ni­cy pań­stwa


Limes (łac. "droga", "droga gra­nicz­na", póź­niej także "gra­ni­ca") – sy­ste­my rzym­skich umoc­nień gra­nicz­nych wzno­szo­nych na krań­cach im­pe­rium szcze­gól­nie na­ra­żo­nych na na­ja­zdy. Bu­dow­la o pra­wie 550 km dłu­go­ści, ma­ją­ca swój po­czą­tek na Renie na pół­noc od An­der­nach i koń­czą­ca się w Ei­ning (obec­nie dziel­ni­ca mia­sta Ne­u­stadt an der Donau) koło Ra­ty­zbo­ny nad Du­na­jem, jest naj­więk­szym za­byt­kiem ar­che­o­lo­gicz­nym w Eu­ro­pie Środ­ko­wej. W 2005 wał zo­stał wpi­sa­ny na Listę Świa­to­we­go Dzie­dzict­wa UNESCO.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limeta

lima, li­met­ta;
1. krzew lub ni­skie drze­wo cy­tru­so­we z ro­dzi­ny ru­to­wa­tych, upra­wia­ne głów­nie w kra­jach tro­pi­kal­nych;
2. owoc tej ro­śli­ny, po­dob­ny do cy­try­ny, ale mniej­szy; limon, li­mo­na


Źródła:

SJP.pl

Limetka

zdrob­nie­nie od: li­me­ta; li­mon­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. zob. lima.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limetkowy

→ li­met­ka; li­mon­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Limetowy

→ li­me­ta; li­mo­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Limetta

lima, li­me­ta;
1. krzew lub ni­skie drze­wo cy­tru­so­we z ro­dzi­ny ru­to­wa­tych, upra­wia­ne głów­nie w kra­jach tro­pi­kal­nych;
2. owoc tej ro­śli­ny, po­dob­ny do cy­try­ny, ale mniej­szy; limon, li­mo­na


Źródła:

SJP.pl

Limfa

płyn ustro­jo­wy krą­żą­cy w ukła­dzie lim­fa­tycz­nym, od­gry­wa­ją­cy znacz­ną rolę w wy­mia­nie skład­ni­ków po­mię­dzy krwią a tkan­ka­mi; chłon­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fizj. płyn ustro­jo­wy poś­red­ni­czą­cy w wy­mia­nie skład­ni­ków mię­dzy krwią i tkan­ka­mi; chłon­ka;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limfadenografia

ra­dio­lo­gicz­ne ba­da­nie ukła­du lim­fa­tycz­ne­go po wpro­wa­dze­niu środa kon­tra­sto­we­go


Źródła:

SJP.pl

Limfadenopatia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. po­więk­sze­nie wę­złów chłon­nych


Lim­fa­de­no­pa­tia (łac. "lymp­ha­de­no­pat­hia") – po­więk­sze­nie wę­złów chłon­nych na sku­tek sty­mu­la­cji an­ty­ge­no­wej. Pra­wi­dło­we węzły chłon­ne u ludzi nie prze­kra­cza­ją 1–2 cm śred­ni­cy, więk­szość jest jed­nak znacz­nie mniej­sza. Są ru­cho­me wzglę­dem oto­cze­nia oraz nie­bo­les­ne w ba­da­niu pal­pa­cyj­nym.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Limfatyczny

taki, który ma zwią­zek z limfą (np. płyn lim­fa­tycz­ny, na­czy­nia lim­fa­tycz­ne)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) anat. zwią­za­ny z limfą, do­ty­czą­cy limfy

 (1.2) przest. zwią­za­ny z lim­fa­ty­kiem, do­ty­czą­cy lim­fa­ty­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limfoblast

nie­doj­rza­ła ko­mór­ka przeksz­tał­ca­ją­ca się w lim­fo­cyt


Lim­fo­blast – ter­min oz­na­cza­ją­cy zwy­kle nie­doj­rza­łą ko­mór­kę, bę­dą­ca pre­kur­so­rem lim­fo­cy­tu T lub B, pow­sta­ją­cą w trak­cie lim­fo­po­e­zy. Są to duże ko­mór­ki (10–18 μm) o szyb­kim tem­pie po­dzia­łów ko­mór­ko­wych, okrą­głym lub owal­nym ją­drze, za­sa­do­chłon­ną cy­to­plaz­mą, któ­rej ob­ję­tość sta­no­wi około 25% ob­ję­to­ści jądra oraz z 1-2 ją­der­ka­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limfoblastyczny

→ lim­fo­blast


Patrz:limfoblast

Źródła:

SJP.pl

Limfocyt

ro­dzaj bia­łe­go ciał­ka krwi o dużym, owal­nym ją­drze ko­mór­ko­wym, wy­stę­pu­ją­ce­go we krwi i lim­fie oraz w oto­cze­niu miejsc in­fek­cji, ma­ją­ce­go zdol­ność do wyt­wa­rza­nia prze­ciw­ciał


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) biol. typ ko­mór­ki znaj­du­ją­cej się we krwi i lim­fie, pod­kla­sa le­u­ko­cy­tów;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limfocytarny

→ lim­fo­cyt; lim­fo­cy­to­wy


Źródła:

SJP.pl

Limfocytopenia

zmniej­sze­nie licz­by lim­fo­cy­tów we krwi ob­wo­do­wej; lim­fo­pe­nia


Źródła:

SJP.pl

Limfocytowy

→ lim­fo­cyt; lim­fo­cy­tar­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z lim­fo­cy­tem, do­ty­czą­cy lim­fo­cy­tu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limfocytoza

pod­wyż­szo­ny po­ziom bia­łych krwi­nek (lim­fo­cy­tów) we krwi ob­wo­do­wej, spo­ty­ka­ny w niek­tó­rych cho­ro­bach przew­le­kłych (np. gruź­li­cy) lub pod­czas re­kon­wa­le­scen­cji po in­fek­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. nad­miar lim­fo­cy­tów we krwi


Lim­fo­cy­to­za – zwięk­sze­nie licz­by lim­fo­cy­tów we krwi ob­wo­do­wej. Jest ob­ja­wem trwa­nia w or­ga­niz­mie pro­ce­sów za­pal­nych, na­ru­sza­ją­cych rów­no­wa­gę ukła­du od­por­no­ścio­we­go or­ga­niz­mu i w okre­sie re­kon­wa­le­scen­cji po wszel­kich cho­ro­bach in­fek­cyj­nych lub przy prze­bie­ga­ją­cych ła­god­nie za­ka­że­niach swo­i­stych, jak gruź­li­ca lub kiła. Bar­dzo duża lim­fo­cy­to­za jest ob­ja­wem bia­ła­czek lim­fa­tycz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limfodrenaż

masaż po­bu­dza­ją­cy krą­że­nie krwi i limfy, który usuwa obrzę­ki i za­sto­je


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. fizj. masaż, któ­re­go celem jest sty­mu­la­cja ukła­du lim­fa­tycz­ne­go po­przez ruchy i tech­ni­ki po­wo­du­ją­ce udraż­nia­nie, prze­py­cha­nie limfy w od­po­wied­nim kie­run­ku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limfografia

ba­da­nie ra­dio­lo­gicz­ne na­czyń i wę­złów lim­fa­tycz­nych pod­da­nych dzia­ła­niu środ­ka cie­niu­ją­ce­go


Lim­fo­gra­fia – ba­da­nie ra­dio­lo­gicz­ne ukła­du chłon­ne­go, po­le­ga­ją­ce na uwi­docz­nie­niu na­czyń chłon­nych (lim­fan­gio­gra­fia[]) i wę­złów chłon­nych (lim­fa­de­no­gra­fia[]) po ich za­kon­tra­sto­wa­niu środ­kiem cie­niu­ją­cym.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limfokina

che­micz­ny prze­kaź­nik wyt­wa­rza­ny przez lim­fo­cy­ty (ro­dzaj krwi­nek bia­łych), prze­no­szą­cy in­for­ma­cje mię­dzy ko­mór­ka­mi ukła­du im­mu­no­lo­gicz­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Limfologia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. med. biol. dzie­dzi­na me­dy­cy­ny i bio­lo­gii zaj­mu­ją­ca się ukła­dem lim­fa­tycz­nym


Źródła:

Wiktionary

Limfopenia

zmniej­sze­nie licz­by lim­fo­cy­tów we krwi ob­wo­do­wej; lim­fo­cy­to­pe­nia


Lim­fo­pe­nia, lim­fo­cy­to­pe­nia – stan zmniej­sze­nia licz­by lim­fo­cy­tów we krwi ob­wo­do­wej po­ni­żej 1000/μl. Zwy­kle jest spo­ty­ka­na w pier­wszej fazie cho­rób in­fek­cyj­nych, sy­tu­a­cjach stre­so­wych (po ope­ra­cjach, wy­sił­kach fi­zycz­nych, w ciąży). Wy­stę­pu­je także po sto­so­wa­niu leków cy­to­sta­tycz­nych, ACTH lub kor­ty­ko­ste­ro­i­dów. Jest także stwier­dza­na w AIDS, gruź­li­cy, hi­per­ma­gne­ze­mii, cho­ro­bie Hodg­ki­na, mocz­ni­cy, ze­spo­łach po­pro­mien­nych, a także w ze­spo­łach wstrzą­so­wych (np. przy wstrzą­sie ana­fi­lak­tycz­nym).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limfopędny

wy­wo­łu­ją­cy lub zwięk­sza­ją­cy wy­dzie­la­nie się limfy


Źródła:

SJP.pl

Limfoscyntygrafia

spe­cja­li­stycz­ne ba­da­nie ra­dio­i­zo­to­po­we wę­złów chłon­nych


Lim­fo­scyn­ty­gra­fia – ba­da­nie scyn­ty­gra­ficz­ne po­le­ga­ją­ce na po­da­niu pod­skór­nie pre­pa­ra­tu zna­ko­wa­ne­go izo­to­po­wo. Naj­czę­ściej wy­ko­rzy­stu­je się mi­kro­ko­lo­id zna­ko­wa­ny 99mTc. Znacz­nik po­przez na­czy­nia lim­fa­tycz­ne prze­cho­dzi do wę­złów chłon­nych. Pier­wsze obra­zo­wa­nie wy­ko­nu­je się po po­da­niu znacz­ni­ka, na­stęp­ne w za­leż­no­ści od wska­zań.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limianin

miesz­ka­niec Limy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Limy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limianka

miesz­kan­ka Limy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Limy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liminalność

znaj­do­wa­nie się w sta­nie za­wie­sze­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stan za­wie­sze­nia po­mię­dzy dwoma sta­na­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liminalny

stan li­mi­nal­ny - stan za­wie­sze­nia


Źródła:

SJP.pl

Limit

pewna licz­ba cze­goś, pewna gra­ni­ca, któ­rej nie na­le­ży lub nie można prze­kro­czyć


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ogra­ni­cze­nie, war­tość któ­rej nie da się lub nie wolno prze­kra­czać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limita

w daw­nej Pol­sce: odro­cze­nie, za­wie­sze­nie dzia­łal­no­ści sądu lub obrad sejmu; li­mi­ta­cja


Li­mi­ta – odra­cza­nie obrad Sejmu na póź­niej­szy ter­min przy za­cho­wa­niu w mocy uchwał pod­ję­tych przed odro­cze­niem oraz przy utrzy­ma­niu waż­no­ści man­da­tów człon­ków izby po­sel­skiej. Li­mi­to­wa­nie sej­mów zo­sta­ło wpro­wa­dzo­ne w 1712 roku i miało za za­da­nie prze­ciw­dzia­łać pró­bom zry­wa­nia sej­mów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limitacja

usta­le­nie li­mi­tu, ogra­ni­cze­nie


Źródła:

SJP.pl

Limitacyjny

ogra­ni­cza­ją­cy, re­stryk­cyj­ny; li­mi­ta­tyw­ny


Źródła:

SJP.pl

Limitatywny

ogra­ni­cza­ją­cy, re­stryk­cyj­ny; li­mi­ta­cyj­ny


Źródła:

SJP.pl

Limited

okre­śle­nie firmy, któ­rej wła­ści­cie­le czę­ścio­wo od­po­wia­da­ją za jej zo­bo­wią­za­nia fi­nan­so­we; z ogra­ni­czo­ną od­po­wie­dzial­no­ścią


Źródła:

SJP.pl

Limiter

Li­mi­ter – ro­dzaj kom­pre­so­ra dy­na­mi­ki, któ­re­go za­da­niem jest naj­czę­ściej za­po­bie­ga­nie prze­ste­ro­wa­niom sy­gna­łu po­przez ogra­ni­cza­nie po­zio­mu dźwię­ku, o po­zio­mie wyż­szym niż wyz­na­czo­ny, do tego wyz­na­czo­ne­go po­zio­mu.

Naj­czę­ściej spo­ty­ka­ne pa­ra­me­try, które może re­gu­lo­wać użyt­kow­nik, to po­ziom wej­ścio­wy ("input") i wyj­ścio­wy ("out­put") oraz czas ataku ("at­tack") i uwol­nie­nia ("re­le­a­se").


Źródła:

Wikipedia

Limitka

po­tocz­nie: pro­dukt lub seria pro­duk­tów w ogra­ni­czo­nej licz­bie


Źródła:

SJP.pl

Limitowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|li­mi­to­wać.


Źródła:

Wiktionary

Limitować

cza­sow­nik

 (1.1) wyz­na­czać limit

 (1.2) stpol. za­wie­sić


Źródła:

Wiktionary

Limitowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z li­mi­tem, do­ty­czą­cy li­mi­tu


Źródła:

Wiktionary

Limka

ro­dzaj słod­ko­wod­nych ryb z ro­dzi­ny pię­knicz­ko­wa­tych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limkwat

cy­trus słod­ki, krzy­żów­ka li­mon­ki i kumk­wa­tu


Źródła:

SJP.pl

Limniczny

słod­ko­wod­ny; śród­lą­do­wy


Źródła:

SJP.pl

Limnigraf

sa­mo­pi­szą­ce urzą­dze­nie do re­je­stro­wa­nia zmian po­zio­mu wód; lim­no­graf


Lim­ni­graf – urzą­dze­nie re­je­stru­ją­ce zmia­ny po­zio­mu wód sto­ją­cych lub pły­ną­cych po­przez zapis li­nio­wy (tzw. lim­ni­gram) kre­ślo­ny au­to­ma­tycz­nie na spe­cjal­nie wy­ska­lo­wa­nym pasku pa­pie­ru.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limnimetr

przy­rząd do po­mia­ru po­zio­mu lu­stra wody; wo­dow­skaz


Źródła:

SJP.pl

Limnocharysowate

ro­dzi­na ro­ślin


Lim­no­cha­ry­so­wa­te ("Lim­no­cha­ri­ta­ce­ae" Takht. ex Cron­qu­ist) – ro­dzi­na ro­ślin wod­nych lub błot­nych z rzędu ża­bień­cow­ców ("Alis­ma­ta­les") wy­róż­nia­na w niek­tó­rych sy­ste­mach kla­sy­fi­ka­cyj­nych. Za­li­cza­no tu 3 ro­dza­je z 12 ga­tun­ka­mi. Ce­cha­mi wy­róż­nia­ją­cy­mi przed­sta­wi­cie­li tej ro­dzi­ny są: li­ście ogon­ko­we, obec­ność prze­wo­dów i soku mlecz­ne­go, zgię­ty za­ro­dek, zie­lo­ne dział­ki kie­li­cha, jed­no­bru­zdo­we ziar­na pyłku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limnocharysowaty

o ce­chach lim­no­cha­ry­so­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Limnofit

Lim­no­fit – ro­śli­na słod­ko­wod­na. Lim­no­fi­ty to za­rów­no mi­kro­li­ty (mi­kro­flo­ra), jak i ma­kro­fi­ty. Lim­no­fi­tom prze­ciw­sta­wia­ne są eu­ha­li­no­fi­ty.


Źródła:

Wikipedia

Limnograf

sa­mo­pi­szą­ce urzą­dze­nie do re­je­stro­wa­nia zmian po­zio­mu wód; lim­ni­graf


Źródła:

SJP.pl

Limnograficzny

przy­miot­nik

 (1.1) nauk. od­no­szą­cy się do lim­no­gra­fii


Źródła:

Wiktionary

Limnolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie lim­no­lo­gii


Źródła:

SJP.pl

Limnologia

dział hy­dro­lo­gii do­ty­czą­cy je­zior


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. hy­drol. dział hy­dro­bio­lo­gii i hy­dro­lo­gii ba­da­ją­cy życie or­ga­niz­mów wod­nych w zbior­ni­kach śród­lą­do­wych jak też wła­ści­wo­ści che­micz­ne i fi­zycz­ne tego śro­do­wi­ska;


Lim­no­lo­gia ( λίμνη – staw, je­zio­ro słod­ko­wod­ne oraz λογια – nauka), hy­dro­lo­gia je­zior – nauka z za­kre­su hy­dro­lo­gii zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem wód zbior­ni­ków śród­lą­do­wych. Opi­su­je ich bi­lans wodny, ustrój ter­micz­ny i ustrój lo­do­wy, zaj­mu­je się pro­ce­sa­mi kształ­to­wa­nia brze­gów, jak i se­dy­men­ta­cją, prą­da­mi i fa­la­mi w zbior­ni­kach, które sta­no­wią przed­miot jej za­in­te­re­so­wa­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limnologiczny

przy­miot­nik

 (1.1) zool. zwią­za­ny z lim­no­lo­gią, do­ty­czą­cy lim­no­lo­gii


Źródła:

Wiktionary

Limnonim

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. nazwa włas­na je­zio­ra, stawu lub in­ne­go zbior­ni­ka wod­ne­go


Źródła:

Wiktionary

Limnopitek

ko­pal­na małpa człe­koksz­tałt­na z dol­ne­go mio­ce­nu (ok. 20 mln lat temu)


Źródła:

SJP.pl

Limnoplankton

plank­ton je­zior skła­da­ją­cy się z drob­nych or­ga­niz­mów ro­ślin­nych (głów­nie glo­nów) i zwie­rzę­cych (np. pier­wot­nia­ków, wro­tek)


Lim­no­plank­ton – plank­ton wód słod­kich, obec­ny w je­zio­rach i du­żych zbior­ni­kach za­po­ro­wych.

W obrę­bie lim­no­plank­to­nu można wy­róż­nić (róż­nią się one za­rów­no skła­dem ga­tun­ko­wym, jak i ob­fi­to­ścią):


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limo

gwa­ro­wo, po­tocz­nie: pod­bi­te oko


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pot. pod­bi­te oko

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) W. lp. od: lima


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limogen

nazwa hand­lo­wa pre­pa­ra­tu zio­ło­we­go


Źródła:

SJP.pl

Limoges

[czy­taj: liMOŻ] mia­sto we Fran­cji


Li­mo­ges (, ; Limòtges) – mia­sto i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Nowa Ak­wi­ta­nia, w de­par­ta­men­cie Haute-Vien­ne.

We­dług da­nych na rok 2005 gminę za­miesz­ki­wa­ły 137 502 osoby, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła 1730 osoby/km² (wśród 747 gmin Li­mo­u­sin Li­mo­ges pla­su­je się na 1. miej­scu pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści, na­to­miast pod wzglę­dem po­wierzch­ni na miej­scu 4.).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limon

owoc li­me­ty, po­dob­ny do cy­try­ny, ale mniej­szy; lima, li­me­ta, li­met­ta, li­mo­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limona

owoc li­me­ty, po­dob­ny do cy­try­ny, ale mniej­szy; lima, li­me­ta, li­met­ta, limon


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zob. lima.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limonen

wę­glo­wo­dór ter­pe­no­wy o za­pa­chu cy­tru­sów


Li­mo­nen (4-izo­pro­pe­ny­lo-1-me­ty­lo­cy­klo­hek­sen) – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy mo­no­ter­pe­nów, za­wie­ra jedno cen­trum chi­ral­no­ści i co za tym idzie, wy­stę­pu­je w for­mie dwóch enan­cjo­me­rów. Od­po­wie­dzial­ny jest za za­pach cy­tryn, znaj­du­je się głów­nie w jej skór­ce.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limonia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. cy­try­na

 (1.2) daw. sok cy­try­no­wy


Źródła:

Wiktionary

Limoniada

daw­niej: le­mo­nia­da


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. le­mo­nia­da

 (1.2) rzad. le­mo­nia­da z li­mo­nek

 (1.3) szklan­ka, kubek, por­cja li­mo­nia­dy (1.1-2)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limonija

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) śrpol. cy­try­na (owoc cy­try­ny zwy­czaj­nej)


Źródła:

Wiktionary

Limonit

mie­sza­ni­na miner. skła­da­ją­ca się z wo­do­rot­len­ków że­la­za


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. żół­to­brą­zo­wa bądź ciem­no­bru­nat­na bar­dzo drob­no­ziar­ni­sta lub skry­to­kry­sta­licz­na mie­sza­ni­na mi­ne­ra­łów (tlen­ków i wo­do­rot­len­ków że­la­za);


Li­mo­nit (że­la­ziak bru­nat­ny) – bar­dzo drob­no­ziar­ni­sta lub skry­to­kry­sta­licz­na mie­sza­ni­na mi­ne­ra­łów (tlen­ków i wo­do­rot­len­ków że­la­za), kie­dyś uwa­ża­na za odręb­ny mi­ne­rał. We­dług dzi­siej­szych po­dzia­łów jest to ro­dzaj skały.

Sub­stan­cja bar­dzo po­spo­li­ta, roz­po­wszech­nio­na i spo­ty­ka­na w miej­scach wy­stę­po­wa­nia go­et­hy­tu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limonitowy

przy­miot­nik

 (1.1) zro­bio­ny z li­mo­ni­tu, skła­da­ją­cy się z li­mo­ni­tu, za­wie­ra­ją­cy li­mo­nit


Źródła:

Wiktionary

Limonka

zdrob­nie­nie od: li­mo­na; li­met­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: li­mo­na

 (1.2) kolor jas­no­zie­lo­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limonkowy

→ li­mon­ka; li­met­ko­wy


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy in­ten­syw­ny jas­no­zie­lo­ny kolor z do­miesz­ką żół­te­go

 (1.2) zro­bio­ny z li­mon­ki, zwią­za­ny z li­mon­ką


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limonowy

→ limon, → li­mo­na; li­me­to­wy


Źródła:

SJP.pl

Limousin

[czy­taj: limuz-in] fran­cu­ska rasa bydła do­mo­we­go z re­gio­nu Li­mo­u­sin; li­mo­u­si­ne


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki lub mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. kra­i­na hi­sto­rycz­na, prze­dre­wo­lu­cyj­na pro­win­cja fran­cu­ska po­ło­żo­na w środ­ko­wej czę­ści kraju, w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści Ma­sy­wu Cen­tral­ne­go z hi­sto­rycz­ną sto­li­cą w Li­mo­ges;

 (1.2) adm. geogr. hist. dawny re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny we Fran­cji, znie­sio­ny w 2015 roku


Li­mo­u­sin (wym. []) – kra­i­na hi­sto­rycz­na i w la­tach 1982–2015 re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny Fran­cji. Sto­li­cą jest Li­mo­ges.

Re­gion po­ło­żo­ny jest w środ­ko­wej czę­ści Fran­cji. Gra­ni­czy z in­ny­mi re­gio­na­mi: od wscho­du z Ower­nią, od po­łud­nia z Midi-Pi­re­ne­je, od za­cho­du z Ak­wi­ta­nią i Po­i­tou-Cha­ren­tes a od pół­no­cy z Re­gio­nem Cen­tral­nym.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limousine

[czy­taj: limuZ-IN] fran­cu­ska mięs­na rasa bydła do­mo­we­go, po­cho­dzą­ca z re­gio­nu Li­mo­u­sin; li­mo­u­sin


Li­mo­u­si­ne – fran­cu­ska mięs­na rasa bydła do­mo­we­go, po­cho­dzą­ca z re­gio­nu Li­mo­u­sin o su­ro­wym kli­ma­cie. Te trud­ne wa­run­ki śro­do­wi­sko­we wpły­nę­ły nie­wąt­pli­wie na takie cechy dzi­siej­szych zwie­rząt jak: zdro­wie, kon­dy­cja, zdol­no­ści adap­ta­cyj­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Limpopo

(w gór­nym biegu: Rzeka Kro­ko­dy­la) rzeka w Afry­ce


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w po­łud­nio­wo-wschod­niej Afry­ce, wy­pły­wa­ją­ca z Wit­wa­ters­ran­du w RPA, prze­pły­wa­ją­ca przez Bots­wa­nę, Zim­bab­we i Mo­zam­bik, a ucho­dzą­ca do Oce­a­niu In­dyj­skie­go w Za­to­ce De­la­goa;

 (1.2) geogr. adm. pro­win­cja w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści RPA ze sto­li­cą w Po­lok­wa­ne;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limprichtia

ro­dzaj mchów z ro­dzi­ny krzy­wo­szy­jo­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Limski

przy­miot­nik od: Lima (sto­li­ca Peru)


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do mia­sta Lima

 (1.2) od­no­szą­cy się do za­to­ki i do­li­ny Lim w Chor­wa­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limuzyjski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Li­mo­u­sin, do­ty­czą­cy Li­mo­u­sin (hist. Li­mu­zyn)


Źródła:

Wiktionary

Limuzyn

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) daw. geogr. hist. Li­mo­u­sin (fran­cu­ska kra­i­na hi­sto­rycz­na)


Źródła:

Wiktionary

Limuzyna

luk­su­so­wy sa­mo­chód oso­bo­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mot. luk­su­so­wy sa­mo­chód;


Li­mu­zy­na – luk­su­so­wy sa­mo­chód, naj­czę­ściej spo­ty­ka­ny w ko­lo­rze czar­nym lub bia­łym.

Nad­wo­zie zam­knię­te, czte­rodrz­wio­we. Kla­sycz­ny układ na­pę­do­wy. Może mieć od czte­rech do kil­ku­na­stu miejsc sie­dzą­cych, cza­sem dwa lub trzy do­dat­ko­we skła­da­ne sie­dze­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Limuzynowy

→ li­mu­zy­na


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z li­mu­zy­ną, do­ty­czą­cy li­mu­zy­ny


Patrz:limuzyna

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Limuzyński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Li­mo­u­si­nem (hist. Li­mu­zy­nem)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. dia­lekt li­mu­zyń­ski ję­zy­ka fran­cu­skie­go;


Źródła:

Wiktionary

Lin

słod­ko­wod­na ryba z ro­dzi­ny kar­pio­wa­tych; ka­li­niak, psze­nicz­nik, ocze­ret­niak


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Tinca tinca|ref=tak., słod­ko­wod­na ryba;

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (2.1) D. lm. od: lina


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lina

ro­dzaj gru­be­go sznu­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ela­stycz­ne cię­gno z włó­kna lub dru­tów;

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=mę­skoz­wie­rzę­cy.

 (2.1) D. i B. lp. od: lin


Lina – ela­stycz­ne cię­gno mo­gą­ce prze­no­sić głów­nie siły roz­cią­ga­ją­ce. W niek­tó­rych przy­pad­kach prze­no­si rów­nież siły po­przecz­ne (np. jako pro­wad­ni­ca w gór­ni­czych wy­cią­gach szy­bo­wych).

Ele­men­ta­mi liny są skrę­co­ne (za­wi­te) śru­bo­wo druty (włó­kna) lub żyły ze skrę­co­nych uprzed­nio dru­tów (włó­kien), albo li­ni­ska ze skrę­co­nych uprzed­nio żył. Prze­waż­nie wew­nątrz znaj­du­je się rdzeń. Lina może być też spla­ta­na lub zszy­wa­na, z li­nisk lub żył.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Linalil

ole­jek ete­rycz­ny o za­pa­chu cy­tru­so­wym, sto­so­wa­ny w prze­my­śle per­fu­me­ryj­nym


Źródła:

SJP.pl

Linalol

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, ter­pen o za­pa­chu kon­wa­lii; li­na­lo­ol


Li­na­lol, 3,7-di­me­ty­lo­ok­ta­di-1,6-en-3-ol – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, nie­na­sy­co­ny al­ko­hol ali­fa­tycz­ny, na­le­żą­cy do grupy ter­pe­nów. Ma za­pach po­dob­ny do olej­ku ber­ga­mo­to­we­go lub la­wen­do­we­go. Jest mie­sza­ni­ną dwóch ste­re­o­i­zo­me­rów: ko­rian­dro­lu ("S"-(+)-li­na­lo­lu) i li­ka­re­o­lu ("R"-(–)-li­na­lo­lu).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Linalool

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, ter­pen o za­pa­chu kon­wa­lii; li­na­lol


Źródła:

SJP.pl

Linarium

miej­sce lub in­sta­la­cja z li­na­mi słu­żą­cy­mi do wspi­na­nia, za­ba­wy albo ćwi­czeń


Źródła:

SJP.pl

Linaryt

mi­ne­rał, za­sa­do­wy siar­czan oło­wiu


Li­na­ryt – mi­ne­rał z grupy siar­cza­nów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lincki

przy­miot­nik od: Linz (mia­sto w Au­strii)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Lin­zem, do­ty­czą­cy Linzu, po­cho­dzą­cy z Linzu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lincoln

[czy­taj: lin­koln]
1. mia­sto w An­glii;
2. mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lincz

sa­mo­sąd po­le­ga­ją­cy na za­bi­ciu przez tłum osoby po­są­dzo­nej o prze­stęp­stwo; lynch


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) książk. ro­dzaj sa­mo­są­du, wy­mie­rze­nie przez tłum kary (szcze­gól­nie śmier­ci) na oso­bie po­są­dza­nej o prze­stęp­stwo bez prze­pro­wa­dze­nia spra­wy są­do­wej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Linczowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|lin­czo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Linczować

do­ko­ny­wać eg­ze­ku­cji na oso­bie po­dej­rza­nej o po­peł­nie­nie zbrod­ni


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zlin­czo­wać)

 (1.1) książk. do­ko­ny­wać lin­czu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Linczowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z lin­czem, do­ty­czą­cy lin­czu


Źródła:

Wiktionary

Linda

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lindan

śro­dek owa­do­bój­czy sto­so­wa­ny do zwal­cza­nia szkod­ni­ków upraw rol­nych, w sa­dow­nict­wie i hi­gie­nie sa­ni­tar­nej


Lin­dan, γ-hek­sach­lo­ro­cy­klo­hek­san – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, jeden z izo­me­rów hek­sach­lo­ro­cy­klo­hek­sa­nu. Sto­so­wa­ny jako pe­sty­cyd, jest ak­tyw­nym skład­ni­kiem pre­pa­ra­tów do zwal­cza­nia szkod­ni­ków, głów­nie w le­śnict­wie i w upra­wach ro­ślin prze­my­sło­wych.

Sub­stan­cja kry­sta­licz­na o sła­bym za­pa­chu stęch­liz­ny. Wy­ka­zu­je włas­no­ści owa­do­bój­cze (dzia­ła jako tru­ciz­na kon­tak­to­wa i żo­łąd­ko­wa). Sto­so­wa­no go też do ochro­ny ziel­ni­ków przed owa­da­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lindbergh

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Linde

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lindernia

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny lin­der­nio­wa­tych, daw­niej za­li­cza­ny do ro­dzi­ny trę­dow­ni­ko­wa­tych


Lin­der­nia ("Lin­der­nia") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny lin­der­nio­wa­tych ("Lin­der­nia­ce­ae"), dla któ­rej jest ro­dza­jem ty­po­wym. Daw­niej tak­son ten za­li­cza­ny był zwy­kle do ro­dzi­ny trę­dow­ni­ko­wa­tych ("Scrop­hu­la­ria­ce­ae"). Obej­mu­je 42 ga­tun­ki. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją na wszyst­kich kon­ty­nen­tach z wy­jąt­kiem An­tark­ty­dy, naj­więk­sze zróż­ni­co­wa­nie osią­ga­ją w stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej, brak ich na ob­sza­rach o kli­ma­cie chłod­nym i na pu­sty­niach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lindgren

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lindley

Wil­liam Lind­ley (1808-1900), in­ży­nier an­giel­ski


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lindsey

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lindt

[czy­taj: lint] marka cu­kier­ni­cza


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Linea

model sa­mo­cho­du marki Fiat


Źródła:

SJP.pl

Lineacja

pow­ta­rzal­na, li­nio­wo-rów­no­le­gła cecha skały wi­docz­na za­rów­no wew­nątrz skały, jak i na jej po­wierzch­ni


Li­ne­a­cja – upo­rząd­ko­wa­nie niek­tó­rych mi­ne­ra­łów w ska­łach mag­mo­wych i me­ta­mor­ficz­nych wzdłuż linii o okre­ślo­nym kie­run­ku. Do­ty­czy to li­nio­we­go uło­że­nia wy­dłu­żo­nych zia­ren mi­ne­ral­nych (słup­ki, igieł­ki) wzdłuż linii o okre­ślo­nym prze­bie­gu. Krysz­ta­ły słup­ko­we lub igieł­ko­we uło­żo­ne są wzdłuż dłuż­szej osi lub niek­tó­re mi­ne­ra­ły sku­pio­ne są wzdłuż okre­ślo­nych kie­run­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Linearność

→ li­ne­ar­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co li­ne­ar­ne


Patrz:linearny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Linearny

1. ma­ją­cy cha­rak­ter linii, da­ją­cy okre­ślić się linią; li­nio­wy;
2. prze­bie­ga­ją­cy w rów­no­mier­ny spo­sób


przy­miot­nik

 (1.1) okre­ślo­ny linią, wy­ra­żo­ny za po­mo­cą linii

 (1.2) taki, który prze­bie­ga w spo­sób rów­no­mier­ny i cią­gły


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lineart

[czy­taj: lajn-art] gra­fi­ka bez cieni i ko­lo­rów, skła­da­ją­ca się wy­łącz­nie z kon­tu­rów; line art


Źródła:

SJP.pl

Linearyzacja

Li­ne­a­ry­za­cja – po­le­ga na przy­bli­że­niu mo­de­lu ukła­du nie­li­nio­we­go za po­mo­cą mo­de­lu ukła­du li­nio­we­go.

Szcze­gól­nie po­dat­ne dla idei li­ne­a­ry­za­cji są ukła­dy z nie­li­nio­wo­ścią czę­ści sta­tycz­nej.


Źródła:

Wikipedia

Linearyzm

Li­ne­a­ryzm – ten­den­cja w ma­lar­stwie lub gra­fi­ce po­le­ga­ją­ca na wy­do­by­ciu kształ­tu, pla­sty­ki i ek­spre­sji przed­sta­wio­ne­go przed­mio­tu czy po­sta­ci przez ak­cen­to­wa­nie war­to­ści de­ko­ra­cyj­nych, głów­nie kon­tu­ru i linii.


Źródła:

Wikipedia

Linearyzować

przy­bli­żać model ukła­du nie­li­nio­we­go za po­mo­cą mo­de­lu ukła­du li­nio­we­go


Źródła:

SJP.pl

Lineał

przy­bór ry­sun­ko­wy słu­żą­cy do wy­kre­śla­nia linii pro­stych; li­niał


Źródła:

SJP.pl

Lineaż

grupa po­cho­dze­nio­wa, w skład któ­rej wcho­dzą osoby wy­wo­dzą­ce się od rze­czy­wi­ste­go przod­ka w linii pro­stej


Li­ne­aż – ter­min okre­śla­ją­cy wszyst­kich przod­ków w linii pro­stej, po­czą­wszy od pew­ne­go kon­kret­ne­go, wy­bra­ne­go w przesz­ło­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Linek

zdrob­nie­nie od: lin (ryba)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) icht. mały lin

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: linka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liner

[czy­taj: laj­ner]
1. po­tocz­nie: tusz do ma­lo­wa­nia brze­gów po­wiek; ey­e­li­ner, eye-liner;
2. slo­gan re­kla­mo­wy sta­cji ra­dio­wej


Liner – slo­gan re­kla­mo­wy sta­cji ra­dio­wej, pow­ta­rza­ny co jakiś czas na an­te­nie (w przer­wach mię­dzy pio­sen­ka­mi, re­kla­ma­mi itd.)

Liner ma za za­da­nie pod­kre­śle­nie ofer­ty pro­gra­mo­wej danej roz­gło­śni. Co jakiś czas slo­ga­ny są zmie­nia­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Linergista

wi­za­ży­sta wy­ko­nu­ją­cy ma­ki­ja­że per­ma­nent­ne


Źródła:

SJP.pl

Linergistka

wi­za­żyst­ka wy­ko­nu­ją­ca ma­ki­ja­że per­ma­nent­ne


Źródła:

SJP.pl

Linewka

prze­sta­rza­łe: cien­ka linka


Źródła:

SJP.pl

Linezolid

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) farm. lek prze­ciw­bak­te­ryj­ny, po­chod­na ok­sa­zo­li­dy­no­nu; sto­so­wa­ny w in­fek­cjach wy­wo­ła­nych przez wie­lo­le­ko­o­por­ne szcze­py bak­te­rii wli­cza­jąc pa­cior­kow­ce i gron­kow­ca zło­ci­ste­go;


Li­ne­zo­lid – wie­lo­funk­cyj­ny or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, syn­te­tycz­ny an­ty­bio­tyk z grupy ok­sa­zo­li­dy­no­nów sto­so­wa­ny w in­fek­cjach wy­wo­ła­nych przez wie­lo­le­ko­o­por­ne szcze­py bak­te­rii wli­cza­jąc pa­cior­kow­ce i gron­kow­ca zło­ci­ste­go: MRSA (opor­ne­go na me­ty­cy­li­nę), a w szcze­gól­no­ści VRSA (opor­ne­go na wan­ko­my­cy­nę).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Linga

w hin­du­iz­mie: fal­licz­ny sym­bol boga Śiwy; lin­gam


Linga – ter­min z me­ta­fi­zy­ki hin­du­iz­mu. W naj­star­szych tek­stach śi­wa­iz­mu linga obra­zo­wa­na jest jako Pier­wot­ne Kos­micz­ne Jajo z któ­re­go pow­sta­je cały wszechś­wiat i wszyst­kie stwo­rze­nia. Rów­nież jako forma świet­li­ste­go słupa, bę­dą­ca prze­ja­wie­niem Śiwy da­ją­ce­go po­czą­tek świa­tom. Ka­mien­ny hin­du­i­stycz­ny lin­gam to naj­czę­ściej obiekt kultu boga Śiwy, czyli śi­wa­lin­gam.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lingala

język z grupy bantu, uży­wa­ny głów­nie w De­mo­kra­tycz­nej Re­pu­bli­ce Konga


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) jęz. język z ro­dzi­ny bantu, uży­wa­ny przez około 2 mi­lio­ny osób w pół­noc­no-za­chod­niej De­mo­kra­tycz­nej Re­pu­bli­ce Konga oraz pół­noc­nym i środ­ko­wym Kongu;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lingam

w hin­du­iz­mie: fal­licz­ny sym­bol boga Śiwy; linga


Źródła:

SJP.pl

Lingubot

pro­gram udzie­la­ją­cy in­for­ma­cji, świad­czą­cy usłu­gi po­przez roz­mo­wę (chat); chat bot


Źródła:

SJP.pl

Lingwafon

1. gra­mo­fon z pły­ta­mi za­wie­ra­ją­cy­mi kurs ja­kie­goś ję­zy­ka;
2. kom­plet płyt słu­żą­cych do sy­ste­ma­tycz­nej nauki ję­zy­ków ob­cych


Źródła:

SJP.pl

Lingwafoniczny

do­ty­czą­cy ling­wa­fo­nu


Źródła:

SJP.pl

Lingwafonka

au­to­ma­tycz­ne urzą­dze­nie te­le­fo­nicz­ne do nauki ję­zy­ków ob­cych


Źródła:

SJP.pl

Lingwetka

w far­ma­cji: ta­blet­ka do ssa­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) farm. por­cja spra­so­wa­ne­go sprosz­ko­wa­ne­go leku umie­szcza­na pod ję­zy­kiem;


Ling­wet­ka (łac. "lin­gua") – ta­blet­ka do ssa­nia, zwy­kle umie­szcza­na pod ję­zy­kiem, co sprzy­ja szyb­kie­mu wchło­nię­ciu leku przez or­ga­nizm.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lingwista

spe­cja­li­sta w za­kre­sie nauki o ję­zy­kach; ję­zy­koz­naw­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) jęz. ję­zy­koz­naw­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lingwistka

spe­cja­list­ka w za­kre­sie nauki o ję­zy­kach; ję­zy­koz­naw­czy­ni


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. spe­cja­list­ka w za­kre­sie ling­wi­sty­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lingwistycznie

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) jęz. w spo­sób od­no­szą­cy się do ling­wi­sty­ki


Źródła:

Wiktionary

Lingwistyczny

zwią­za­ny z nauką o ję­zy­kach; ję­zy­koz­naw­czy


przy­miot­nik

 (1.1) nauk. zwią­za­ny z ling­wi­sty­ką lub do­ty­czą­cy ling­wi­sty

 (1.2) przest. zwią­za­ny z ję­zy­kiem lub do­ty­czą­cy ję­zy­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lingwistyka

nauka o ję­zy­kach; ję­zy­koz­naw­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. eduk. jęz. nauka o ję­zy­ku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lingwizm

kie­ru­nek li­te­rac­ki, w któ­rym forma ję­zy­ko­wa do­mi­nu­je nad tre­ścią ut­wo­ru


Źródła:

SJP.pl

Lingwołamek

po­tocz­nie: coś trud­ne­go do wy­mó­wie­nia; ła­ma­niec ję­zy­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Linia

1. kre­ska;
2. droga, po­łą­cze­nie;
3. kształt, zarys;
4. sze­reg przod­ków;
5. wyz­na­czo­ny kie­ru­nek dzia­ła­nia;
6. po­zy­cje za­ję­te przez woj­sko na polu walki;
7. szyk, ko­lum­na; sze­reg;
8. przy­rząd do kre­śle­nia linii pro­stych; li­niał;
9. jed­nost­ka dłu­go­ści;
10. ciąg tech­no­lo­gicz­ny ma­szyn pro­du­ku­ją­cych ja­kieś to­wa­ry


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kształt da­ją­cy się na­ry­so­wać jed­nym po­cią­gnię­ciem ołów­ka

 (1.2) trasa dla środ­ków lo­ko­mo­cji

 (1.3) wiersz tek­stu

 (1.4) umow­na gra­ni­ca cze­goś

 (1.5) grupa to­wa­rów o po­dob­nym przez­na­cze­niu wy­stę­pu­ją­ca pod wspól­ną marką

 (1.6) dawna jed­nost­ka dłu­go­ści, równa 1/12 cala;

 (1.7) pot. fi­gu­ra, syl­wet­ka, wy­gląd osoby, po­sta­wa

 (1.8) spo­sób po­dej­ścia, kie­ru­nek po­stę­po­wa­nia

 (1.9) pot. okre­śle­nie na mat. krzy­wą

 (1.10) sze­reg na­stę­pu­ją­cych po sobie po­ko­leń;

 (1.11) trasa prze­sy­łu cze­goś

 (1.12) szach. po­zio­my rząd sza­chow­ni­cy, oz­na­czo­ny cyfrą


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liniaczek

dy­blik li­nia­czek - motyl z ro­dzi­ny mier­ni­kow­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Liniak

ssak w okre­sie li­nie­nia albo ptak w okre­sie pie­rze­nia się; le­niak


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liniarka

przy­rząd do wy­kre­śla­nia linii w ze­szy­tach, księ­gach dru­kar­skich itp.


Źródła:

SJP.pl

Liniarz

daw­niej: po­wroź­nik - rze­mieśl­nik wy­ra­bia­ją­cy liny, sznur­ki


Źródła:

SJP.pl

Liniatura

układ linii w ze­szy­cie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liniał

1. przy­bór ry­sun­ko­wy słu­żą­cy do wy­kre­śla­nia linii pro­stych; li­ne­ał;
2. że­liw­ny odlew w kształ­cie pro­sto­ką­ta przez­na­czo­ny do kon­tro­lo­wa­nia pła­sko­ści i pro­sto­li­nio­wo­ści po­wierzch­ni; na­su­wacz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przy­rząd do ry­so­wa­nia linii pro­stych, li­nij­ka bez po­dział­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liniewo

wieś w Pol­sce


Li­nie­wo (kaszb. "Lëniewò" lub "Liniewò", niem. "Lien­fel­de") − wieś po­gra­ni­cza ka­szub­sko-ko­ciew­skie­go w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie ko­ścier­skim, w gmi­nie Li­nie­wo. Leży na wschod­nim krań­cu Po­je­zie­rza Ka­szub­skie­go. Na wschód od wsi znaj­du­je się Je­zio­ro Li­niew­skie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liniewski

→ Li­nie­wo (wieś w Pol­sce)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Linieć

o zwie­rzę­tach: zmie­niać sierść; o ga­dach: zrzu­cać skórę; o pta­kach: zmie­niać upie­rze­nie; o owa­dach: zmie­niać po­wło­kę chi­ty­no­wą; o ra­kach: zrzu­cać pan­cerz; le­nieć


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. wy­li­nieć)

 (1.1) zool. zrzu­cać stare okry­cia skór­ne, np. pióra, włosy, sierść czy na­skó­rek w celu od­no­wy okry­wy ciała

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny li­nieć się (dk. wy­li­nieć się)

 (2.1) ule­gać li­nie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Linii

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D., C., Ms. lp., D. plu­ral|linia.


Źródła:

Wiktionary

Linijeczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: li­nij­ka


Źródła:

Wiktionary

Linijka

długi, pła­ski ka­wa­łek pla­sti­ku, me­ta­lu lub drew­na z po­dział­ką, słu­żą­cy do ry­so­wa­nia i mie­rze­nia linii pro­stych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przy­rząd słu­żą­cy do kre­śle­nia linii i od­mie­rza­nia od­le­gło­ści;

 (1.2) ro­dzaj lek­kie­go, czte­ro­ko­ło­we­go po­ja­zdu za­przę­go­we­go z wzdłuż­ną deską słu­żą­cą do sia­da­nia okra­kiem lub bo­kiem ;


Li­nij­ka – mały li­niał ry­sun­ko­wy, pro­sty przy­rząd kre­ślar­ski o kształ­cie pro­sto­ką­ta i prze­kro­ju tra­pe­zu. Naj­czę­ściej z na­nie­sio­ną po­dział­ką mia­no­wa­ną, jed­no­stron­ną. Uży­wa­na do kre­śle­nia linii pro­stych. Li­nij­ka z po­dział­ką bywa na­zy­wa­na przy­mia­rem ry­sun­ko­wym.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Linijkowy

→ li­nij­ka


Patrz:linijka

Źródła:

SJP.pl

Linijność

cecha cze­goś ma­ją­ce­go formę linii; li­nio­wość


Źródła:

SJP.pl

Linijny

li­nio­wy;
1. ma­ją­cy formę linii;
2. zmie­nia­ją­cy się sy­ste­ma­tycz­nie i w spo­sób moż­li­wy do prze­wi­dze­nia


Źródła:

SJP.pl

Liniment

maść lecz­ni­cza do sto­so­wa­nia na skórę; li­ni­men­tum


Źródła:

SJP.pl

Linimentum

maść lecz­ni­cza do sto­so­wa­nia na skórę; li­ni­ment


Źródła:

SJP.pl

Liniować

ry­so­wać linie w rów­nych od­le­gło­ściach


Źródła:

SJP.pl

Liniowiec

żoł­nierz wal­czą­cy na pier­wszej linii fron­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) żegl. sta­tek re­gu­lar­nie kur­su­ją­cy mię­dzy da­ny­mi punk­ta­mi;

 (1.2) lotn. sa­mo­lot re­gu­lar­nie kur­su­ją­cy mię­dzy da­ny­mi punk­ta­mi

 (1.3) wojsk. okręt li­nio­wy, zwy­kle drew­nia­ny

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) wojsk. żoł­nierz wal­czą­cy na linii fron­tu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liniowość

1. cecha cze­goś ma­ją­ce­go formę linii; li­nij­ność;
2. cecha cze­goś zmie­nia­ją­ce­go się sy­ste­ma­tycz­nie i w spo­sób moż­li­wy do prze­wi­dze­nia


Źródła:

SJP.pl

Liniowy

1. od­no­szą­cy się do linii, przy­po­mi­na­ją­cy linie, zwła­szcza linię pro­stą;
2. sę­dzia li­nio­wy - w niek­tó­rych spor­tach: po­moc­ni­czy sę­dzia stwier­dza­ją­cy prze­kro­cze­nie przez piłkę linii au­to­wej;
3. okręt li­nio­wy - duży okręt ar­ty­le­ryj­ski;
4. w ma­te­ma­ty­ce:
a) rów­na­nie li­nio­we - rów­na­nie al­ge­bra­icz­ne pier­wsze­go stop­nia;
b) prze­strzeń li­nio­wa - zbiór obiek­tów, które mogą być do­da­wa­ne mię­dzy sobą i mno­żo­ne przez licz­by; prze­strzeń wek­to­ro­wa


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy zwią­zek z linią


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Linisko

1. zgru­bie­nie od: lin;
2. zgru­bie­nie od: lina


Źródła:

SJP.pl

Liniuszek

sza­blon w grube linie lub krat­kę pod­kła­da­ny pod czy­stą kart­kę w celu rów­ne­go pi­sa­nia; ryga


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) po­ligr. kart­ka z na­dru­ko­wa­ny­mi li­nia­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liniówka

po­tocz­nie: coś li­nio­we­go, np. po­da­tek li­nio­wy


Li­niów­ka ( Линівка) – wieś na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie wo­łyń­skim, w re­jo­nie łuc­kim.

Pod ko­niec XIX w. wieś w po­wie­cie łuc­kim, w gmi­nie Ro­ży­szcze.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Link

frag­ment stro­ny in­ter­ne­to­wej lub do­ku­men­tu elek­tro­nicz­ne­go od­sy­ła­ją­cy do in­ne­go frag­men­tu stro­ny, in­ne­go do­ku­men­tu lub innej stro­ny in­ter­ne­to­wej; hi­per­link, hi­per­łą­cze, od­sy­łacz, od­no­śnik, hi­pe­rod­no­śnik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. od­no­śnik w do­ku­men­cie elek­tro­nicz­nym (np. na stro­nie WWW) pro­wa­dzą­cy do in­ne­go do­ku­men­tu elek­tro­nicz­ne­go lub do in­ne­go miej­sca w tym samym do­ku­men­cie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Linka

1. cien­ka lina;
2. rzad­ko: pro­ces li­nie­nia; wy­lin­ka;
3. żar­to­bli­wie: link


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cien­ka lina


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Linke

1. Bro­ni­sław Woj­ciech Linke (1906-62), ma­larz, ry­sow­nik;
2. Karl Linke (1884-1938), pe­da­gog au­striac­ki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Linkedin

LinkedIn – mię­dzy­na­ro­do­wy ser­wis spo­łecz­no­ścio­wy. Jest plat­for­mą me­diów spo­łecz­no­ścio­wych skon­cen­tro­wa­ną na biz­ne­sie i za­trud­nie­niu, dzia­ła­ją­cą za poś­red­nict­wem stron in­ter­ne­to­wych oraz apli­ka­cji mo­bil­nych.

Ser­wis za­ło­żo­ny w grud­niu 2002 roku i uru­cho­mio­ny 5 maja 2003 roku przez Reid Hoff­man, Allen Blue, Kon­stan­tin Gu­e­ric­ke, Eric Ly oraz Jean-Luc Va­il­lant.


Źródła:

Wikipedia

Linker

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. na­rzę­dzie do­ko­nu­ją­ce łą­cze­nia skom­pi­lo­wa­nych mo­du­łów pro­gra­mu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Linkeus

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Linkiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Linko

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od linka


Linko – mia­sto i sub­pre­fek­tu­ra w Gwi­nei, w re­gio­nie Kan­kan, w pre­fek­tu­rze Kérouane.

W 2014 roku sub­pre­fek­tu­ra li­czy­ła 16 478 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Linkomycyna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. an­ty­bio­tyk z grupy lin­ko­za­mi­dów


Lin­ko­my­cy­na – an­ty­bio­tyk z grupy lin­ko­za­mi­dów uzy­ski­wa­ny na­tu­ral­nie ze szcze­pów "Strep­to­my­ces lin­co­nien­sis". Spek­trum dzia­ła­nia, jak­kol­wiek ogól­nie słab­sze, jest bar­dzo zbli­żo­ne do klin­da­my­cy­ny. Ist­nie­je krzy­żo­wa opor­ność bak­te­rii na oba an­ty­bio­ty­ki. Wchła­nia­nie, dy­stry­bu­cja leku oraz dzia­ła­nia nie­po­żą­da­ne są bar­dzo zbli­żo­ne do wy­stę­pu­ją­cych po po­da­niu klin­da­my­cy­ny. Lek sto­so­wa­ny jest co 6-8 go­dzin w for­mie do­ust­nej (zwy­kle 500 mg) a co 12 go­dzin w for­mie do­mię­śnio­wej lub do­żyl­nej (600 mg).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Linkowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) środ. czyn­ność wsta­wia­nia lin­ków;

 (1.2) in­form. pro­ces łą­cze­nia skom­pi­lo­wa­nych mo­du­łów i two­rze­nia pliku wy­ko­ny­wal­ne­go lub in­ne­go pliku obiek­to­we­go


Lin­ko­wa­nie ( link bu­il­ding) – ze­staw dzia­łań zwią­za­nych z op­ty­ma­li­za­cją dla wy­szu­ki­wa­rek in­ter­ne­to­wych wew­nątrz i na zew­nątrz stro­ny in­ter­ne­to­wej, któ­rych celem jest po­pra­wie­nie po­zy­cji wi­try­ny w wy­szu­ki­war­kach in­ter­ne­to­wych, a poś­red­nio zwięk­sze­nie ilo­ści wejść na daną stro­nę lub lin­ków zwrot­nych.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Linkować

po­tocz­nie: łą­czyć stro­ny in­ter­ne­to­we za po­mo­cą hi­per­łą­czy, umie­szczać hi­per­łą­cza na stro­nie in­ter­ne­to­wej


Źródła:

SJP.pl

Linkowo

Lin­ko­wo (niem. "Schren­gen") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie kę­trzyń­skim, w gmi­nie Kę­trzyn.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa olsz­tyń­skie­go.

Lin­ko­wo jest so­łect­wem (2008) do któ­re­go na­le­żą: Kot­ko­wo i Ow­czar­ki.


Źródła:

Wikipedia

Linkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Linkowy

→ linka, → link


Patrz:linka, → link

Źródła:

SJP.pl

Linkrusta

ma­te­riał po­dob­ny do li­no­le­um, sto­so­wa­ny do wy­kła­da­nia ścian


Źródła:

SJP.pl

Linków

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Lit­wie, w okrę­gu sza­wel­skim.


Lin­ków – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie raw­skim, w gmi­nie Rawa Ma­zo­wiec­ka.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa skier­nie­wic­kie­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Linneit

mi­ne­rał


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miner. sta­lo­wo­sza­ry lub sre­brzy­sty mi­ne­rał; siar­czek ko­bal­tu (Co3S4)


Lin­ne­it – rzad­ki mi­ne­rał klasy siarcz­ków, bę­dą­cy siarcz­kiem ko­bal­tu.

Nazwa po­cho­dzi od naz­wi­ska szwedz­kie­go bo­ta­ni­ka i ge­o­lo­ga Ka­ro­la Lin­ne­u­sza.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Linneon

tak­son wy­róż­nio­ny na pod­sta­wie mor­fo­lo­gii, sto­so­wa­ny zwy­kle przy więk­szych ga­tun­kach, opi­sy­wa­nych przez daw­nych przy­rod­ni­ków


Źródła:

SJP.pl

Linneusz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) biol. spol­szczo­ne naz­wi­sko szwedz­kie­go przy­rod­ni­ka Ka­ro­la Lin­ne­u­sza;


Źródła:

Wiktionary

Linneuszowski

przy­miot­nik

 (1.1) biol. do­ty­czą­cy życia i dzie­ła Ka­ro­la Lin­ne­u­sza, cha­rak­te­ry­stycz­ny, ty­po­wy dla Lin­ne­u­sza lub jego twór­czo­ści, taki jak u Lin­ne­u­sza


Źródła:

Wiktionary

Linoleoryt

li­no­ryt;
1. gra­ficz­na tech­ni­ka wy­pu­kła, po­le­ga­ją­ca na ry­to­wa­niu obra­zu w mięk­kim po­dło­żu (np. li­no­le­um) za po­mo­cą noży, igieł i dłut;
2. od­bit­ka wy­ko­na­na tą tech­ni­ką


Źródła:

SJP.pl

Linoleum

tania, ju­to­wa wy­kła­dzi­na po­dło­go­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) bud. wo­do­od­por­ny ma­te­riał zro­bio­ny z płót­na po­kry­te­go masą z ut­war­dzo­ne­go oleju lnia­ne­go sto­so­wa­ny do wy­kła­da­nia po­dłóg;


Li­no­le­um – ma­te­riał skła­da­ją­cy się z war­stwy bar­wio­nej w masie, ut­war­dzo­nej masy pla­stycz­nej (o pod­sta­wo­wym skła­dzie: włó­kna lnia­ne, olej lnia­ny, ka­la­fo­nia, mącz­ka drzew­na lub kor­ko­wa, pig­ment), na­ło­żo­nej wał­kiem w po­sta­ci cien­kiej jak tka­ni­na lub ta­pe­ta war­stwy na os­no­wę z tka­ni­ny ju­to­wej płót­no ju­to­we (lub po­dob­ną tka­ni­nę).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Linoleumowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z li­no­le­um, do­ty­czą­cy li­no­le­um


Źródła:

Wiktionary

Linolowy

kwas li­no­lo­wy - nie­na­sy­co­ny kwas tłu­szczo­wy o osiem­na­stu ato­mach węgla i dwóch wią­za­niach pod­wój­nych w czą­stecz­ce


Źródła:

SJP.pl

Linomag

nazwa hand­lo­wa leku na­tłu­szcza­ją­ce­go i na­wil­ża­ją­ce­go suchą i po­draż­nio­ną skórę, za­wie­ra­ją­ce­go olej lnia­ny


Źródła:

SJP.pl

Linon

wy­so­ko­ga­tun­ko­we, cien­kie płót­no lnia­ne, półl­nia­ne lub ba­weł­nia­ne


Linon − wy­so­ko­ga­tun­ko­we, cien­kie płót­no lnia­ne, rza­dziej półl­nia­ne lub ba­weł­nia­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Linoryt

li­no­le­o­ryt;
1. gra­ficz­na tech­ni­ka wy­pu­kła, po­le­ga­ją­ca na ry­to­wa­niu obra­zu w mięk­kim po­dło­żu (np. li­no­le­um) za po­mo­cą noży, igieł i dłut;
2. od­bit­ka wy­ko­na­na tą tech­ni­ką


Li­no­ryt – tech­ni­ka gra­ficz­na na­le­żą­ca do tech­nik druku wy­pu­kłe­go, w któ­rej ma­try­ca wy­ko­na­na jest z li­no­le­um; także od­bit­ka wy­ko­na­na tą tech­ni­ką.

Li­no­ryt po­dob­ny jest do drze­wo­ry­tu wzdłuż­ne­go (lan­go­we­go) z tą róż­ni­cą, że ry­su­nek za­miast w drew­nie żłobi się w li­no­le­um.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Linorytniczy

→ li­no­ryt


Patrz:linoryt

Źródła:

SJP.pl

Linoskoczek

czło­wiek wy­stę­pu­ją­cy z po­ka­zem ćwi­czeń akro­ba­tycz­nych na linie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) cyr­ko­wiec wy­ko­nu­ją­cy ćwi­cze­nia gim­na­stycz­ne na wy­so­ko za­wie­szo­nej linie


Patrz:linoskoczek

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Linoskoczka

czło­wiek wy­stę­pu­ją­cy z po­ka­zem ćwi­czeń akro­ba­tycz­nych na linie


Patrz:linoskoczek

Źródła:

SJP.pl

Linotron

urzą­dze­nie elek­tro­nicz­ne do skła­du fo­to­gra­ficz­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Linotyp

ma­szy­na po­li­gra­ficz­na do skła­da­nia i od­le­wa­nia ca­łych wier­szy


Li­no­typ (ang. "line of type") – urzą­dze­nie do ma­szy­no­we­go skła­du tek­stów, skon­stru­o­wa­ne w 1884 roku przez ame­ry­kań­skie­go ze­gar­mi­strza Ott­ma­ra Mer­gent­ha­le­ra. Był pier­wszym urzą­dze­niem do zme­cha­ni­zo­wa­ne­go skła­du tek­stu. Li­no­typ dał po­czą­tek ze­cer­stwu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Linotypistka

→ li­no­ty­pi­sta


Patrz:linotypista

Źródła:

SJP.pl

Linowaty

1. przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem linę;
2. przy­po­mi­na­ją­cy wy­glą­dem lina


Źródła:

SJP.pl

Linowiec

bu­dy­nek wy­ko­na­ny tech­no­lo­gią pod­no­sze­nia na li­nach go­to­wych stro­pów, a na­stęp­nie sta­wia­nia ścian zew­nętrz­nych i wew­nętrz­nych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Linowno

Li­now­no, daw­niej Li­no­wo ( Wol­ters­dorf) – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie draw­skim, w gmi­nie Draw­sko Po­mor­skie. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ko­sza­liń­skie­go. W roku 2007 wieś li­czy­ła 315 miesz­kań­ców. Naj­bar­dziej na wschód po­ło­żo­na miej­sco­wość gminy.


Źródła:

Wikipedia

Linowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Linowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Linowy

przy­miot­nik od: lina


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) skon­stru­o­wa­ny przy po­mo­cy lin

 (1.2) zwią­za­ny z li­na­mi, do­ty­czą­cy lin


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Linozwijacz

urzą­dze­nie do roz­wie­sza­nia wy­pra­nej bie­liz­ny


Źródła:

SJP.pl

Linter

1. krót­kie włó­kno nie­przęd­ne po­ra­sta­ją­ce na­sio­na ba­weł­ny; lin­ters
2. ma­szy­na słu­żą­ca do zdej­mo­wa­nia tych włó­kien z na­sion ba­weł­ny oraz do wy­ro­bu waty opa­trun­ko­wej i niek­tó­rych ga­tun­ków włó­kien sztucz­nych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Linternet

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. liter. neol. li­te­ra­tu­ra in­ter­ne­tu, in­ter­net li­te­ra­tu­ry


Źródła:

Wiktionary

Linters

krót­kie włó­kno nie­przęd­ne po­ra­sta­ją­ce na­sio­na ba­weł­ny; lin­ter


Lin­ters − krót­kie, nie­przęd­ne włó­kna po­ra­sta­ją­ce na­sio­na ba­weł­ny uży­wa­ne jako su­ro­wiec do pro­duk­cji ce­lu­lo­zy oraz jako wy­ściół­ka ta­pi­cer­ska.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Linuksiara

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) środ. in­form. użyt­kow­nicz­ka Li­nuk­sa


Źródła:

Wiktionary

Linuksiarz

śro­do­wi­sko­wo: użyt­kow­nik, mi­ło­śnik Li­nuk­sa; li­nuk­so­wiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) środ. in­form. użyt­kow­nik Li­nuk­sa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Linuksowiec

śro­do­wi­sko­wo: użyt­kow­nik, mi­ło­śnik Li­nuk­sa; li­nuk­siarz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) środ. in­form. użyt­kow­nik Li­nuk­sa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Linuksowy

→ Linux


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) in­form. zwią­za­ny z sy­ste­mem ope­ra­cyj­nym Linux, do­ty­czą­cy tego sy­ste­mu ope­ra­cyj­ne­go, z za­in­sta­lo­wa­nym sy­ste­mem ope­ra­cyj­nym Linux


Patrz:Linux

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Linum

ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny lno­wa­tych; len


Źródła:

SJP.pl

Linuron

nazwa zwy­cza­jo­wa her­bi­cy­du z grupy po­chod­nych mocz­ni­ka


Źródła:

SJP.pl

Linus

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. imię|pol­ski|m.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Linusowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Li­nu­sa


Źródła:

Wiktionary

Linux

sy­stem ope­ra­cyj­ny roz­wi­ja­ny na za­sa­dach open-so­ur­ce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy, nazwa włas­na

 (1.1) in­form. każdy sy­stem ope­ra­cyj­ny z ro­dzi­ny sy­ste­mów za­po­cząt­ko­wa­nej w la­tach 90. XX w. przez Li­nu­sa Tor­vald­sa i opar­tych na stwo­rzo­nym przez niego ją­drze;

 (1.2) in­form. ot­war­toź­ró­dło­we jądro unik­so­po­dob­ne na­pi­sa­ne przez Li­nu­sa Tor­vald­sa w 1991


Linux () – ro­dzi­na uni­xo­po­dob­nych sy­ste­mów ope­ra­cyj­nych opar­tych na ją­drze Linux. Linux jest jed­nym z przy­kła­dów wol­ne­go i ot­war­te­go opro­gra­mo­wa­nia (FLOSS): jego kod źró­dło­wy może być do­wol­nie wy­ko­rzy­sty­wa­ny, mo­dy­fi­ko­wa­ny i roz­po­wszech­nia­ny. Od kwiet­nia 2017 roku An­dro­id (z za­a­dap­to­wa­nym ją­drem Li­nu­xa) ofi­cjal­nie jest naj­po­pu­lar­niej­szym sy­ste­mem ope­ra­cyj­nym na świe­cie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Linz

[czy­taj: linc] mia­sto w Au­strii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto we wschod­niej Au­strii, sie­dzi­ba kraju związ­ko­we­go Górna Au­stria;


Linz ( Linec) – mia­sto sta­tu­tar­ne w pół­noc­no-wschod­niej Au­strii, sie­dzi­ba kraju związ­ko­we­go Górna Au­stria oraz po­wia­tów: Linz-Land oraz Ur­fahr-Um­ge­bung, do któ­rych mia­sto jed­nak nie na­le­ży. Leży nad Du­na­jem, za­ło­żo­ne przez Rzy­mian pod nazwą "Lent­hia". 5 marca 1684 po­wo­ła­no w Linzu an­ty­tu­rec­ką Ligę Świę­tą.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Linzang

ro­dzaj dra­pież­nych ssa­ków z ro­dzi­ny lin­zan­gów, wy­stę­pu­ją­cy w Azji Po­łud­nio­wo-Wschod­niej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. dra­pież­ny ssak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Linówek

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Linówko

Li­nów­ko – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie star­gardz­kim, w gmi­nie Ińsko, po­ło­żo­na 5,5 km na po­łud­nio­wy za­chód Ińska (sie­dzi­by gminy) i 30 km na pół­noc­ny wschód od Star­gar­du (sie­dzi­by po­wia­tu).

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa szcze­ciń­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Liofilizacja

tech­no­lo­gia kon­ser­wa­cji, po­le­ga­ją­ca na su­sze­niu zam­ro­żo­nej sub­stan­cji w ni­skim ci­śnie­niu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fiz. techn. pro­ces su­sze­nia po­przez su­bli­ma­cję;


Lio­fi­li­za­cja – su­sze­nie su­bli­ma­cyj­ne zam­ro­żo­nych sub­stan­cji. W me­to­dzie tej roz­pu­szczal­nik jest usu­wa­ny w ob­ni­żo­nej tem­pe­ra­tu­rze i pod zmniej­szo­nym ci­śnie­niem. Umoż­li­wia su­sze­nie pro­duk­tów ter­mo­la­bil­nych (nie­od­por­nych na ogrze­wa­nie).

Lio­fi­li­za­cję w tech­no­lo­gii żyw­no­ści za­sto­so­wa­no po raz pier­wszy w trak­cie II wojny świa­to­wej na zle­ce­nie rządu Sta­nów Zjed­no­czo­nych w celu wy­pro­du­ko­wa­nia dla woj­ska racji żyw­no­ści o nie­wiel­kiej wadze.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liofilizacyjny

zwią­za­ny z lio­fi­li­za­cją


Źródła:

SJP.pl

Liofilizat

pro­dukt pod­da­ny pro­ce­so­wi lio­fi­li­za­cji


Źródła:

SJP.pl

Liofilizator

urzą­dze­nie do lio­fi­li­za­cji - su­sze­nia zam­ro­żo­nej sub­stan­cji w ni­skim ci­śnie­niu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) urzą­dze­nie do prze­pro­wa­dza­nia lio­fi­li­za­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liofilizować

wy­su­szać coś przez ozię­bia­nie w próż­ni


Źródła:

SJP.pl

Liofilowość

Lio­fi­lo­wość – cecha niek­tó­rych czą­stek ko­lo­i­dal­nych, oraz wiel­kich czą­ste­czek po­li­me­rów po­le­ga­ją­ca na zdol­no­ści do ad­sorp­cji na ich po­wierzch­ni czą­ste­czek roz­pu­szczal­ni­ka (czyli sub­stan­cji roz­pra­sza­ją­cej). Zdol­ność ta za­po­bie­ga skle­ja­niu się czą­stek oraz na­da­je trwa­łość ukła­dom ko­lo­i­dal­nym.


Źródła:

Wikipedia

Liofilowy

w che­mii: ko­lo­i­dy lio­fi­lo­we - rozt­wo­ry ko­lo­i­do­we, w któ­rych cząst­ki fazy roz­pro­szo­nej wy­ka­zu­ją zdol­ność przy­łą­cza­nia czą­ste­czek cie­czy sta­no­wią­cej oś­ro­dek roz­pra­sza­ją­cy


Źródła:

SJP.pl

Lioliza

re­ak­cja pod­wój­nej wy­mia­ny za­cho­dzą­ca po­mię­dzy sub­stan­cją roz­pu­szczo­ną a roz­pu­szczal­ni­kiem, który pełni funk­cję dru­gie­go re­a­gen­ta; sol­wo­li­za


Źródła:

SJP.pl

Lion

[czy­taj: lajon] marka ba­to­nów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. zob. Lyon.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lionel

Lio­nel to bry­dżo­wa kon­wen­cja li­cy­ta­cyj­na opra­co­wa­na przez no­wo­ze­land­czy­ka Lio­ne­la Wrigh­ta, jedna z wielu form obro­ny po ot­war­ciu 1BA prze­ciw­ni­ków. "Lio­nel" pow­stał jako obro­na po sła­bym 1BA ale we­dług au­to­ra kon­wen­cji można jej uży­wać bez żad­nych mo­dy­fi­ka­cji także po sil­nym ot­war­ciu 1BA. Pod­sta­wo­we za­ło­że­nia "Lio­ne­la" to:


Źródła:

Wikipedia

Lionka

miesz­kan­ka Lyonu; Ly­on­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Lyonu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liozol

płyn, bę­dą­cy mie­sza­ni­ną kre­zo­li i mydła, ma­ją­cy za­sto­so­wa­nie jako śro­dek de­zyn­fek­cyj­ny do od­ka­ża­nia po­mie­szczeń, po­dłóg i sa­ni­ta­ria­tów


Lio­zol – układ ko­lo­i­dal­ny, w któ­rym oś­rod­kiem roz­pra­sza­ją­cym jest sub­stan­cja w cie­kłym sta­nie sku­pie­nia ma­te­rii, a cząst­ka­mi ko­lo­i­dal­ny­mi są sub­stan­cje cie­kłe, stałe lub ga­zo­we.

Ter­min ten jest dość rzad­ko sto­so­wa­ny, naj­czę­ściej w uję­ciu sy­ste­ma­ty­ki ukła­dów ko­lo­i­dal­nych, czę­ściej jest jed­nym ze zna­czeń ter­mi­nu zol i tutaj szu­kaj wię­cej in­for­ma­cji na temat lio­zo­li.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liończyk

miesz­ka­niec Lyonu; Ly­oń­czyk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Lyonu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lioński

przy­miot­nik od: Lyon; ly­oń­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ly­o­nem, do­ty­czą­cy Lyonu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liożel

bo­ga­ty w ciesz żel pow­sta­ją­cy w pro­ce­sie że­la­ty­no­wa­nia


Źródła:

SJP.pl

Lip

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. plu­ral|lipa.


Źródła:

Wiktionary

Lip-Sync

[czy­taj: lip s-ink] ru­sza­nie usta­mi do mu­zy­ki i uda­wa­nie, że się śpie­wa; lip sync


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) po­ru­sza­nie war­ga­mi syn­chro­nicz­nie z po­dło­żo­nym dźwię­kiem, co spra­wia wra­że­nie, że ktoś jest wy­ko­naw­cą np. pio­sen­ki lub filmu ko­me­dio­we­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lipa

1. dłu­go­wiecz­ne drze­wo stre­fy umiar­ko­wa­nej pół­ku­li pół­noc­nej;
2. po­tocz­nie: kłam­stwo, bujda;
3. po­tocz­nie: coś źle, tan­det­nie wy­ko­na­ne­go;
4. zdaw­ko­wa mo­ne­ta chor­wac­ka (100 lip = 1 kuna);
5. gwara wię­zien­na: okno


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) dendr. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Tilia|L.|ref=tak., drze­wo li­ścia­ste z po­dro­dzi­ny li­po­wa­tych;

 (1.2) drew­no li­po­we

 (1.3) kwiat li­po­wy

 (1.4) pot. kłam­stwo, oszu­stwo

 (1.5) pot. coś bar­dzo kiep­skie­go, tan­det­ne­go

 (1.6) mo­ne­ta zdaw­ko­wa wa­lu­ty chor­wac­kiej równa 1/100 kuny


Lipa ("Tilia") – ro­dzaj drzew na­le­żą­cy do po­dro­dzi­ny li­po­wych z ro­dzi­ny śla­zo­wa­tych. Obej­mu­je 31 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją w umiar­ko­wa­nej stre­fie pół­ku­li pół­noc­nej. W Ame­ry­ce Pół­noc­nej (wschod­nie Stany Zjed­no­czo­ne i Mek­syk) ro­śnie jeden ga­tu­nek (lipa ame­ry­kań­ska "T.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liparyt

mag­mo­wa skała wul­ka­nicz­na; ry­o­lit, rio­lit


Li­pa­ryt, ry­o­lit, rio­lit – kwa­śna skała mag­mo­wa wy­lew­na lub sub­wul­ka­nicz­na, o skła­dzie od­po­wia­da­ją­cym plu­to­nicz­ne­mu gra­ni­to­wi. Sy­no­nim ry­o­li­tu.

Nazwa po­cho­dzi od Wysp Li­pa­ryj­skich po­cho­dze­nia wul­ka­nicz­ne­go. Po raz pier­wszy użył jej Ju­stus Roth w (1861).

Nazwa po­pu­lar­na w li­te­ra­tu­rze ro­syj­skiej i nie­miec­kiej. Obec­nie w li­te­ra­tu­rze pol­skiej nie­u­ży­wa­na.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipawa

mia­sto na Łot­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto por­to­we na Łot­wie, w Kur­lan­dii, nad Mo­rzem Bał­tyc­kim;


Li­pa­wa (łot. "Liepāja", niem. "Libau", lit. "Lie­po­ja", ros. Либава (do 1920), teraz Лиепая, est. "Lii­ba­vi", jid. ליבאַװע) – mia­sto w za­chod­niej czę­ści Łotwy, w Kur­lan­dii, nad Mo­rzem Bał­tyc­kim i Je­zio­rem Li­paw­skim, mia­sto wy­dzie­lo­ne, 78 144 miesz­kań­ców (2014), trze­cie co do wiel­ko­ści ło­tew­skie mia­sto, dru­gie pod wzglę­dem wiel­ko­ści mia­sto por­to­we Łotwy (za Rygą), naj­więk­sze mia­sto Kur­lan­dii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipawski

przy­miot­nik od: Li­pa­wa, mia­sto w za­chod­niej czę­ści Łotwy


Źródła:

SJP.pl

Lipaza

enzym na­le­żą­cy do klasy hy­dro­laz, wyt­wa­rza­ny przez trzust­kę, wą­tro­bę i ścia­nę je­li­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. enzym roz­kła­da­ją­cy tłu­szcze;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lipce

siód­my mie­siąc roku ka­len­da­rzo­we­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipcopad

żar­to­bli­wie: de­szczo­wy li­piec


Źródła:

SJP.pl

Lipcowy

→ li­piec


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z lip­cem, do­ty­czą­cy lipca


Patrz:lipiec

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lipczanin

miesz­ka­niec Li­piec Re­y­mon­tow­skich (wsi w wo­je­wództ­wie łódz­kim)


Źródła:

SJP.pl

Lipczanka

miesz­kan­ka Li­piec Re­y­mon­tow­skich (wsi w wo­je­wództ­wie łódz­kim)


Źródła:

SJP.pl

Lipczyk

1. wał­karz lip­czyk - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny żu­ko­wa­tych;
2. dawne zdrob­nie­nie od: li­piec (miód)


Źródła:

SJP.pl

Lipczyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lipcówka

1. aler­gicz­ne za­pa­le­nie skóry u koni, wy­stę­pu­ją­ce w okre­sie let­nim;
2. wy­ciecz­ka za mia­sto od­by­wa­ją­ca się w lipcu;
3. drze­wo owo­cu­ją­ce w lipcu;
4. karp zło­wio­ny w lecie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) tu­ryst. wy­ciecz­ka za mia­sto or­ga­ni­zo­wa­na w lipcu


Lip­ców­ka (ina­czej: "lip­ców­ka, mucha, letni wy­prysk, let­nia eg­ze­ma") – to se­zo­no­we aler­gicz­ne za­pa­le­nie skóry u koni wy­stę­pu­ją­ce w okre­sie let­nim, wy­wo­ły­wa­ne kil­ko­ma róż­ny­mi czyn­ni­ka­mi. Cho­ro­ba wy­stę­pu­je z róż­nym na­si­le­niem na całym świe­cie i na­zy­wa­na jest róż­nie, w za­leż­no­ści od kraju. W Pol­sce naj­czę­ściej używa się nazw: "lip­ców­ka, mucha, letni wy­prysk" albo "let­nia eg­ze­ma". Nazwa "lip­ców­ka" wy­ni­ka z faktu, że do­le­gli­wo­ści te na­si­la­ją się u koni w lipcu. []


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipdub

[czy­taj: lip­dab] wi­de­o­klip, w któ­rym osoby po­ru­sza­ją usta­mi do pio­sen­ki pu­szcza­nej z pla­y­bac­ku; lip dub


Źródła:

SJP.pl

Lipe

wieś w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ka­li­skim


Lipe – wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ka­li­skim, w gmi­nie Bli­za­nów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipecki

przy­miot­nik od: Lipka


Źródła:

SJP.pl

Lipemia

zmęt­nie­nie krwi w wy­ni­ka­ją­ce z nie­pra­wi­dło­we­go po­zio­mu tłu­szczów


Źródła:

SJP.pl

Lipemiczny

→ li­pe­mia


Patrz:lipemia

Źródła:

SJP.pl

Lipia

lipia trój­list­na - ga­tu­nek krze­wu z ro­dzi­ny wer­be­no­wa­tych, po­cho­dzą­cy z Ar­gen­ty­ny, Chile i Urug­wa­ju; cu­krow­ni­ca trój­list­na, mi­ło­won­ka trój­list­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipianianin

miesz­ka­niec Li­pian


Źródła:

SJP.pl

Lipianianka

miesz­kan­ka Li­pian


Źródła:

SJP.pl

Lipianka

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipiany

1. mia­sto w Pol­sce;
2. wieś w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Li­pia­ny (niem. "Lip­peh­ne") – mia­sto w pół­noc­no-za­chod­niej Pol­sce, w po­łud­nio­wo-za­chod­niej czę­ści wo­je­wództ­wa za­chod­nio­po­mor­skie­go, w po­wie­cie py­rzyc­kim, po­ło­żo­ne na Po­je­zie­rzu My­śli­bor­skim, po­mię­dzy je­zio­ra­mi Li­piań­skim i Ko­ściel­nym. Sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Li­pia­ny i de­ka­na­tu Li­pia­ny. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do wo­je­wództ­wa szcze­ciń­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipiański

przy­miot­nik od: Li­pia­ny


Źródła:

SJP.pl

Lipica

miej­sco­wość w Sło­we­nii


Li­pi­ca (do 1945 r. niem. "Lin­de­nau") – wieś nad­gra­nicz­na w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie bar­to­szyc­kim, w gmi­nie Sę­po­pol. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa olsz­tyń­skie­go.

Wieś jest sie­dzi­bą so­łect­wa "Li­pi­ca", w któ­re­go skład wcho­dzą rów­nież miej­sco­wo­ści Smo­daj­ny, Me­lej­dy, Ro­ma­li­ny i Gaj. We wsi znaj­du­je się za­byt­ko­wy, go­tyc­ki ko­ściół.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipican

au­striac­ka rasa koni wy­ho­do­wa­na w stad­ni­nie Li­piz­za na po­trze­by dworu ce­sar­skie­go w Wied­niu; koń li­pic­ki, koń li­pi­cań­ski, li­pi­ca­ner


Źródła:

SJP.pl

Lipicaner

au­striac­ka rasa koni wy­ho­do­wa­na w stad­ni­nie Li­piz­za na po­trze­by dworu ce­sar­skie­go w Wied­niu; koń li­pic­ki, koń li­pi­cań­ski, li­pi­can


Źródła:

SJP.pl

Lipicański

1. → Li­pi­ca;
2. koń li­pi­cań­ski - au­striac­ka rasa koni wy­ho­do­wa­na w stad­ni­nie Li­piz­za na po­trze­by dworu ce­sar­skie­go w Wied­niu; koń li­pic­ki, li­pi­can, li­pi­ca­ner


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) dosł. zwią­za­ny z Li­pi­cą (wsią w Sło­we­nii, zna­nej z ho­dow­li koni)

 (1.2) zwią­za­ny z li­pi­ca­nem (ko­niem li­pi­cań­skim)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lipice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lipicki

koń li­pic­ki - au­striac­ka rasa koni wy­ho­do­wa­na w stad­ni­nie Li­piz­za na po­trze­by dworu ce­sar­skie­go w Wied­niu; koń li­pi­cań­ski, li­pi­can, li­pi­ca­ner


Źródła:

SJP.pl

Lipid

na­tu­ral­ny zwią­zek or­ga­nicz­ny, wcho­dzą­cy w skład struk­tu­ry każ­dej ko­mór­ki or­ga­niz­mów ro­ślin­nych i zwie­rzę­cych; li­po­id; tłu­szczo­wiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. zwią­zek che­micz­ny two­rzą­cy czą­stecz­ki hy­dro­fo­bo­we albo am­fi­fil­ne, słu­żą­cy głów­nie do ma­ga­zy­no­wa­nia ener­gii lub jako sub­strat bu­dul­co­wy ko­mó­rek i tka­nek;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lipidogram

ba­da­nie la­bo­ra­to­ryj­ne okre­śla­ją­ce go­spo­dar­kę tłu­szczo­wą (stę­że­nie li­pi­dów) w or­ga­niz­mie


Li­pi­do­gram – ba­da­nie li­pi­dów w oso­czu krwi do­star­cza­ją­ce in­for­ma­cji na temat stę­że­nia po­zio­mu cał­ko­wi­te­go cho­le­ste­ro­lu (TC), tri­gli­ce­ry­dów oraz stę­że­nia frak­cji li­po­pro­te­in wy­so­kiej gę­sto­ści (HDL) i ni­skiej gę­sto­ści (LDL). Stan­dar­do­wo oz­na­cza­ne są trzy pier­wsze pa­ra­me­try, na­to­miast stę­że­nie LDL jest obli­cza­ne przy uży­ciu wzoru Frie­de­wal­da.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipidolog

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) spe­cja­li­sta w za­kre­sie za­bu­rzeń li­pi­do­wych


Źródła:

Wiktionary

Lipidowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do li­pi­du, zwią­za­ny z li­pi­dem


Źródła:

Wiktionary

Lipidoza

cho­ro­ba zwią­za­na z za­bu­rze­niem me­ta­bo­liz­mu związ­ków tłu­szczo­wych, z to­wa­rzy­szą­cym ich gro­ma­dze­niem się w ko­mór­kach


Źródła:

SJP.pl

Lipidy

na­tu­ral­ny zwią­zek or­ga­nicz­ny, wcho­dzą­cy w skład struk­tu­ry każ­dej ko­mór­ki or­ga­niz­mów ro­ślin­nych i zwie­rzę­cych; li­po­id; tłu­szczo­wiec


Li­pi­dy ( λίπος, tłuszcz) – sze­ro­ka grupa wy­stę­pu­ją­cych w na­tu­rze związ­ków che­micz­nych. Za­li­cza się do nich tłu­szcze, woski, ste­ro­le (w tym cho­le­ste­rol), roz­pu­szczal­ne w tłu­szczach wi­ta­mi­ny (A, D, E, K), dia­cy­lo­gli­ce­ro­le, fos­fo­li­pi­dy i wiele in­nych sub­stan­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipie

1. dłu­go­wiecz­ne drze­wo stre­fy umiar­ko­wa­nej pół­ku­li pół­noc­nej;
2. po­tocz­nie: kłam­stwo, bujda;
3. po­tocz­nie: coś źle, tan­det­nie wy­ko­na­ne­go;
4. zdaw­ko­wa mo­ne­ta chor­wac­ka (100 lip = 1 kuna);
5. gwara wię­zien­na: okno


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipiec

siód­my mie­siąc roku ka­len­da­rzo­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) siód­my mie­siąc w roku (wg ka­len­da­rza gre­go­riań­skie­go i ju­liań­skie­go);


Li­piec – siód­my mie­siąc w roku, we­dług ka­len­da­rza gre­go­riań­skie­go ma 31 dni. W Pol­sce li­piec jest naj­cie­plej­szym mie­sią­cem.

Li­piec jest mie­sią­cem let­nim na pół­ku­li pół­noc­nej, a zi­mo­wym na po­łud­nio­wej. Nazwa mie­sią­ca (we­dług Brücknera) (daw­niej rów­nież "li­pień", por.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipieck

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto ob­wo­do­we w eu­ro­pej­skiej czę­ści Rosji, nad rzeką Wo­ro­neż;


Li­pieck (ros. Липецк) – mia­sto ob­wo­do­we w Rosji, nad Wo­ro­ne­żem. Liczy 483 tys. miesz­kań­ców (sty­czeń 2026).

W lesie w po­bli­żu Li­piec­ka w 1879 po­wo­ła­no do życia re­wo­lu­cyj­ną or­ga­ni­za­cję ter­ro­ry­stycz­ną Na­rod­na­ja Wola.

Na mocy ukła­du z Ra­pal­lo za­war­te­go 16 kwiet­nia 1922 roku mię­dzy Rosją So­wiec­ką i Nie­miec­ką Re­pu­bli­ką We­i­mar­ską Re­ichs­weh­ra w oś­rod­ku szko­le­nio­wym WIVUPAL szko­li­ła od 1926 swo­ich pi­lo­tów woj­sko­wych ob­cho­dząc ogra­ni­cze­nia wer­sal­skie.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lipiecki

przy­miot­nik od: Lipce


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Li­piec­kiem, do­ty­czą­cy Li­piec­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lipienica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. nazwa pię­ciu wsi w Pol­sce;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lipieniowate

ro­dzi­na ryb słod­ko­wod­nych, za­miesz­ku­ją­cych wody Eu­ro­py, Azji i Ame­ry­ki Pół­noc­nej


Li­pie­nio­wa­te (Thy­mal­li­nae) – mo­no­ty­po­wa po­dro­dzi­na ryb ło­so­sio­wa­tych (Sal­mo­ni­dae) kla­sy­fi­ko­wa­na też jako odręb­na ro­dzi­na ło­so­sioksz­tałt­nych (Sal­mo­ni­for­mes). Obej­mu­je ro­dzaj "Thy­mal­lus". Od in­nych ło­so­sio­wa­tych wy­róż­nia­ją się wy­so­ko­ścią płet­wy grzbie­to­wej roz­pię­tej na 17 pro­mie­niach, więk­szy­mi łu­ska­mi i mniej­szym ot­wo­rem gę­bo­wym.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipieniowaty

o ce­chach li­pie­nio­wa­tych (ro­dzi­na ryb)


Źródła:

SJP.pl

Lipieniowy

→ li­pień


Patrz:lipień

Źródła:

SJP.pl

Lipiennik

ro­śli­na z ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych; w Pol­sce ga­tu­nek za­gro­żo­ny


Li­pien­nik ("Li­pa­ris" Rich.) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych ("Or­chi­da­ce­ae"). Na­le­ży do niego 424–425 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one na wszyst­kich kon­ty­nen­tach w stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej i tam są naj­bar­dziej zróż­ni­co­wa­ne. Nie­licz­ne ga­tun­ki rosną w stre­fie umiar­ko­wa­nej pół­ku­li pół­noc­nej w Azji Wschod­niej, w Ame­ry­ce Pół­noc­nej (trzy ga­tun­ki), jeden ga­tu­nek (obec­ny także w Ame­ry­ce Pół­noc­nej) wy­stę­pu­je w Eu­ro­pie – li­pien­nik Lo­e­se­la ("Li­pa­ris lo­e­se­lii").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipień

ce­nio­na w węd­kar­stwie pię­knie ubar­wio­na ryba rzecz­na; odży­wia się głów­nie owa­da­mi i drob­ny­mi sko­ru­pia­ka­mi wod­ny­mi; w Pol­sce wy­stę­pu­je li­pień eu­ro­pej­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Thy­mal­lus|ref=tak., słod­ko­wod­na ryba z ro­dzi­ny ło­so­sio­wa­tych;

 (1.2) daw. współcz. reg. li­piec


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lipieński

przy­miot­nik od: Lipno; lip­now­ski


Źródła:

SJP.pl

Lipina

1. drew­no lipy;
2. rzad­ko: drze­wa li­po­we, lipy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipinecki

przy­miot­nik od: Li­pin­ki, Li­pin­ki Łu­życ­kie


Źródła:

SJP.pl

Lipinki

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lipiny

1. drew­no lipy;
2. rzad­ko: drze­wa li­po­we, lipy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipiogórski

→ Lipia Góra


Patrz:Lipia Góra

Źródła:

SJP.pl

Lipionka

wieś w Pol­sce


Li­pion­ka – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie ino­wroc­ław­skim, w gmi­nie Gniew­ko­wo.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa byd­go­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipiński

przy­miot­nik od: Li­pi­ny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipka

1. nie­du­ża, młoda lipa;
2. lipka po­ko­jo­wa - do­nicz­ko­wa ro­śli­na ozdob­na, krzew o bia­łych kwia­tach i mięk­ko owło­sio­nych li­ściach; spar­ma­nia, je­żat­ka afry­kań­ska


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: lipa

 (1.2) zob. lipka po­ko­jo­wa.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipkany

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w pół­noc­nej Moł­da­wii, w Be­sa­ra­bii, nad brze­giem Prutu;


Lip­ka­ny ( Lip­ca­ni) – mia­sto w Moł­da­wii li­czą­ce około 5 ty­się­cy miesz­kań­ców. Po­ło­żo­ne w Be­sa­ra­bii, gdzie spo­ty­ka­ją się gra­ni­ce Ukra­i­ny, Moł­da­wii i Ru­mu­nii.

Lip­ka­ny są po­ło­żo­ne na brze­gu rzeki Prut, która sta­no­wi gra­ni­cę z Ru­mu­nią. Gra­ni­ca z Ukra­i­ną jest rów­nież tylko kilka ki­lo­me­trów na pół­noc. Naj­więk­sze oś­rod­ki miej­skie koło Lip­kan to Su­cza­wa w Ru­mu­nii, Czer­niow­ce na Ukra­i­nie i Biel­ce w Moł­da­wii. Lip­ka­ny po­ło­żo­ne są w od­le­gło­ści około 40 ki­lo­me­trów od Cho­ci­mia na Ukra­i­nie.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lipkański

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Lip­ka­na­mi, do­ty­czą­cy Lip­kan


Źródła:

Wiktionary

Lipko

1. nie­du­ża, młoda lipa;
2. lipka po­ko­jo­wa - do­nicz­ko­wa ro­śli­na ozdob­na, krzew o bia­łych kwia­tach i mięk­ko owło­sio­nych li­ściach; spar­ma­nia, je­żat­ka afry­kań­ska


Źródła:

SJP.pl

Lipkowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipman

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lipniak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipnianin

miesz­ka­niec Lipna


Źródła:

SJP.pl

Lipnianka

miesz­kan­ka Lipna


Źródła:

SJP.pl

Lipnica

1. nazwa kil­ku­na­stu wsi w Pol­sce;
2. nazwa kilku rzek w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipnice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lipnicki

→ Lip­ni­ca, → Lip­nik


Patrz:Lipnica, → Lipnik

Źródła:

SJP.pl

Lipniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: lip­nie


Źródła:

SJP.pl

Lipniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: lipny


Źródła:

SJP.pl

Lipnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. daw­niej wieś, a obec­nie dziel­ni­ca Biel­ska-Bia­łej;

 (1.2) hist. dawny ma­ją­tek w Gdań­sku;

 (1.3) hist. geogr. hi­sto­rycz­na dziel­ni­ca Kró­lew­ca;

 (1.4) geogr. to­po­nim od­po­wia­da­ją­cy kil­ku­na­stu miej­sco­wo­ściom w Pol­sce;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lipniki

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lipno

1. mia­sto w Pol­sce;
2. nazwa wielu wsi w Pol­sce;
3. część mia­sta Prud­nik;
4. nazwa kilku je­zior w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. to­po­nim, nazwa miast w Pol­sce, Cze­chach, Ukra­i­nie oraz licz­nych wsi;

 (1.2) geogr. nazwa kilku je­zior w Pol­sce


Lipno – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, sie­dzi­ba władz po­wia­tu lip­now­skie­go oraz gminy wiej­skiej Lipno.

W XIX w. za cza­sów za­bo­ru ro­syj­skie­go mia­sto po­wia­to­we gu­ber­ni płoc­kiej, na­stęp­nie w wo­je­wództ­wie war­szaw­skim (1919–1938) i po­mor­skim (1938–1939). W la­tach 1945–1954 sie­dzi­ba wiej­skiej gminy Ja­strzę­bie. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do wo­je­wództ­wa włoc­ław­skie­go. Od 1999 r. po re­for­mie ad­mi­ni­stra­cyj­nej jest sie­dzi­bą po­wia­tu lip­now­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipnowski

przy­miot­nik od: Lipno; li­pień­ski


Źródła:

SJP.pl

Lipność

po­tocz­nie:
1. niez­god­ność z praw­dą; fałsz, nie­praw­dzi­wość, nie­a­u­ten­tycz­ność;
2. brak ja­kiej­kol­wiek war­to­ści; by­le­ja­kość, li­chość, nie­so­lid­ność


Źródła:

SJP.pl

Lipny

po­tocz­nie:
1. niez­god­ny z praw­dą; lewy, nie­praw­dzi­wy, fał­szy­wy;
2. ma­ją­cy niską war­tość lub złą ja­kość; li­po­wa­ty, tan­det­ny, marny, ba­dziew­ny


przy­miot­nik

 (1.1) pot. nie­praw­dzi­wy, fał­szy­wy

 (1.2) pot. kiep­skiej ja­ko­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lipo

rze­czow­nik

 (1.1) łódź. pod­bi­te oko

 (1.2) gwara. więz. okno w celi


Źródła:

Wiktionary

Lipo-

prze­dro­stek

 (1.1) pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na zwią­zek zna­cze­nio­wy z tłu­szczem


Źródła:

Wiktionary

Lipoamid

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. amid kwasu li­po­no­we­go


Źródła:

Wiktionary

Lipoamidaza

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. enzym ka­ta­li­zu­ją­cy roz­pad wią­zań mię­dzy biał­ka­mi a resz­ta­mi kwasu li­po­no­we­go


Źródła:

Wiktionary

Lipoamidowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) bio­chem. zwią­za­ny z li­po­a­mi­dem


Źródła:

Wiktionary

Lipoatrofia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. zanik pod­skór­nej tkan­ki tłu­szczo­wej;


Źródła:

Wiktionary

Lipochrom

czer­wo­ny lub żółty barw­nik po­cho­dze­nia ro­ślin­ne­go lub zwie­rzę­ce­go, bio­rą­cy udział w fo­to­syn­te­zie; ka­ro­te­no­id


Źródła:

SJP.pl

Lipodystrofia

zanik tkan­ki tłu­szczo­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. ze­spół za­bu­rzeń cha­rak­te­ry­zu­ją­cych się miej­sco­wym lub uo­gól­nio­nym za­ni­kiem, nie­pra­wi­dło­wym sta­nem lub roz­mie­szcze­niem tkan­ki tłu­szczo­wej;


Li­po­dy­stro­fia, li­po­a­tro­fia (ang. li­po­dy­strop­hy) – wie­lo­przy­czy­no­we za­bu­rze­nia, które cha­rak­te­ry­zu­ją się miej­sco­wym lub uo­gól­nio­nym za­ni­kiem tkan­ki tłu­szczo­wej.

Przy­kła­dem może być li­po­a­tro­fia po­in­su­li­no­wa, czyli zanik tkan­ki tłu­szczo­wej w miej­scu wstrzy­ki­wa­nia in­su­li­ny, ale może się także zda­rzać w miej­scach od­le­głych. Me­cha­nizm tego zja­wi­ska nie jest do końca poz­na­ny, ale przy­pi­su­je się mu tło au­to­im­mu­no­lo­gicz­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipofilny

przy­miot­nik

 (1.1) roz­pu­szczal­ny w tłu­szczach


Źródła:

Wiktionary

Lipofuscyna

wew­nątrz­ko­mór­ko­wy brą­zo­wy barw­nik, wyt­wa­rza­ny pod­czas pro­ce­sów ut­le­nia­nia li­pi­dów i li­po­pro­te­in


Li­po­fu­scy­ny – zbior­cza nazwa barw­ni­ków, od­kła­da­nych wew­nątrz­li­zo­so­mal­nie w ko­mór­kach post­mi­to­tycz­nych. Są one wew­nątrz­ko­mór­ko­wym mar­ke­rem sta­rze­nia się. Ziar­na li­po­fu­scy­ny obec­ne są w ko­mór­kach nerek, serca, nad­ner­czy i tkan­ki ner­wo­wej. Tzw. "plamy wą­tro­bo­we" na skó­rze są zło­ga­mi li­po­fu­scy­ny w ko­mór­kach skóry.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipogeneza

pro­ces bio­syn­te­zy kwa­sów tłu­szczo­wych i trój­gli­ce­ry­dów w or­ga­niz­mach ży­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. pro­ces przeksz­tał­ca­nia wę­glo­wo­da­nów w tłuszcz


Li­po­ge­ne­za – ana­bo­licz­ny pro­ces estry­fi­ka­cji, po­le­ga­ją­cy na syn­te­zie tria­cy­lo­gli­ce­ro­li z wy­ko­rzy­sta­niem kwa­sów tłu­szczo­wych po­cho­dzą­cych z chy­lo­mi­kro­nów i li­po­pro­te­in lub pow­sta­łych w wy­ni­ku li­po­ne­o­ge­ne­zy. Pro­ces za­cho­dzi w wa­run­kach do­dat­nie­go bi­lan­su ener­ge­tycz­ne­go, głów­nie w tkan­ce tłu­szczo­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipogram

wy­po­wiedź zło­żo­na z ta­kich wy­ra­zów, w któ­rych nie po­ja­wia się ani razu okre­ślo­na gło­ska (zwła­szcza - czę­sta w danym ję­zy­ku)


Li­po­gram – śro­dek sty­li­stycz­ny, forma in­stru­men­ta­cji gło­sko­wej po­le­ga­ją­ca na ta­kiej bu­do­wie tek­stu, aby skła­dał się on z wy­ra­zów, w któ­rych nie wy­stę­pu­je okre­ślo­na gło­ska, szcze­gól­nie czę­sta w danym ję­zy­ku. Ju­lian Tuwim przy­to­czył w swo­jej książ­ce „Pegaz dęba” kil­ku­dzie­się­cio­wier­szo­wy frag­ment, w któ­rym ani razu nie po­ja­wi­ła się gło­ska „r”:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipoid

na­tu­ral­ny zwią­zek or­ga­nicz­ny, wcho­dzą­cy w skład struk­tu­ry każ­dej ko­mór­ki or­ga­niz­mów ro­ślin­nych i zwie­rzę­cych; lipid; tłu­szczo­wiec


Źródła:

SJP.pl

Lipolityczny

→ li­po­li­za


Patrz:lipoliza

Źródła:

SJP.pl

Lipoliza

hy­dro­li­tycz­ny roz­kład trój­gli­ce­ry­dów z udzia­łem lipaz w tkan­ce tłu­szczo­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. pro­ces roz­pa­du tłu­szczu po­przez hy­dro­li­zę


Li­po­li­za – en­zy­ma­tycz­ny pro­ces roz­kła­du hy­dro­li­tycz­ne­go tria­cy­lo­gli­ce­ro­li (trój­gli­ce­ry­dów) prze­bie­ga­ją­cy z udzia­łem lipaz w tkan­ce tłu­szczo­wej pro­wa­dzą­cy do pow­sta­nia kwa­sów tłu­szczo­wych i gli­ce­ro­lu, które uwol­nio­ne do krwio­bie­gu, wy­chwy­ty­wa­ne są przez więk­szość tka­nek i estry­fi­ko­wa­ne do acy­lo­gli­ce­ro­li lub ut­le­nia­ne jako głów­ne źró­dło ener­ge­tycz­ne do dwut­len­ku węgla i wody.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipoma

nie­bo­les­ny i nie­zło­śli­wy no­wot­wór, guz pow­sta­ją­cy z tkan­ki tłu­szczo­wej pod­skór­nej; tłu­szczak


Źródła:

SJP.pl

Lipomania

mania prze­śla­dow­cza


Źródła:

SJP.pl

Lipomastia

nad­mier­ny roz­wój mę­skiej pier­si zwią­za­ny z od­kła­da­niem tkan­ki tłu­szczo­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. po­więk­sze­nie sut­ków u męż­czyz­ny zwią­za­ne z na­gro­ma­dze­niem się i prze­ro­stem tkan­ki tłu­szczo­wej


Li­po­ma­stia (także pse­u­do­gi­ne­ko­ma­stia, ste­a­to­ma­stia, gi­ne­ko­ma­stia tłu­szczo­wa) – prze­rost tkan­ki tłu­szczo­wej w mę­skich pier­siach. Na przy­pa­dłość tę cier­pią prze­de wszyst­kim męż­czyź­ni z nad­wa­gą, a także tacy, któ­rzy w krót­kim cza­sie stra­ci­li dużo na wadze. Li­po­ma­stia po­le­ga na znacz­nym po­więk­sze­niu pier­si w wy­ni­ku na­gro­ma­dze­nia się w nich nad­mier­nej ilo­ści tkan­ki tłu­szczo­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipometria

skró­ce­nie wersu o jedną sy­la­bę lub stopę w po­rów­na­niu z wzor­cem re­a­li­zo­wa­nym w danym wier­szu


Li­po­me­tria (gr. "leípō" – opu­szczam i "métron" – miara) – za­bieg z dzie­dzi­ny li­te­ra­tu­ry po­le­ga­ją­cy na skró­ce­niu me­trum wersu o jedną sy­la­bę lub stopę, a tym samym odej­ście od wzoru ryt­micz­ne­go da­ne­go ut­wo­ru. Takie skró­ce­nie sta­no­wi prze­ci­wień­stwo hi­per­me­trii. Re­gu­lar­nym typem li­po­me­trii jest ka­ta­lek­sa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liponowy

kwas li­po­no­wy – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy kwa­sów kar­bok­sy­lo­wych, ośmio­wę­glo­wy, na­sy­co­ny kwas tłu­szczo­wy


Źródła:

SJP.pl

Lipoproteina

Li­po­pro­te­i­na – wiel­ko­czą­stecz­ko­wy kom­pleks hy­dro­fo­bo­we­go rdze­nia li­pi­do­we­go, który za­wie­ra estry cho­le­ste­ro­lu i trój­gli­ce­ry­dy oraz po­lar­nej po­wło­ki za­wie­ra­ją­cej fos­fo­li­pi­dy, wolny cho­le­ste­rol i biał­ka, okre­śla­ne mia­nem apo­li­po­pro­te­in, które od­gry­wa­ją ważną rolę w me­ta­bo­liz­mie i tran­spor­cie li­pi­dów.


Źródła:

Wikipedia

Liposom

ku­li­sta cząst­ka li­pi­do­wa, wni­ka­ją­ca w naj­głęb­sze war­stwy skóry, wy­ko­rzy­sty­wa­na w pro­duk­cji kos­me­ty­ków


Li­po­so­my, pę­che­rzy­ki fos­fo­li­pi­do­we – struk­tu­ry pow­sta­ją­ce sa­mo­ist­nie z fos­fo­li­pi­dów. Mają po­stać pę­che­rzy­ków (o wiel­ko­ści 0,01–1 μm) wy­peł­nio­nych wodą (lub wod­nym rozt­wo­rem), a oto­czo­nych pod­wój­ną war­stwą li­pi­do­wą o gru­bo­ści ok. 5 nm. Otocz­ka li­po­so­mów jest zbu­do­wa­na ana­lo­gicz­nie do błon bio­lo­gicz­nych. Li­po­so­my wy­stę­pu­ją w or­ga­niz­mach ży­wych, np. we krwi oraz są pro­du­ko­wa­ne prze­my­sło­wo.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liposuction

[czy­taj: li­po­sak­szyn] ope­ra­cja pla­stycz­na po­le­ga­ją­ca na od­sy­sa­niu tkan­ki tłu­szczo­wej; li­po­suk­cja


Źródła:

SJP.pl

Liposukcja

za­bieg chi­rur­gicz­ny po­le­ga­ją­cy na od­sy­sa­niu tłu­szczu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. za­bieg od­sy­sa­nia tkan­ki tłu­szczo­wej;


Li­po­suk­cja, od­sy­sa­nie tłu­szczu, po­tocz­nie lipo – kos­me­tycz­na ope­ra­cja po­le­ga­ją­ca na usu­nię­ciu tkan­ki tłu­szczo­wej z róż­nych miejsc ludz­kie­go ciała (brzu­cha, ud, po­ślad­ków, rza­dziej szyi, ple­ców, ra­mion).

Ist­nie­ją czyn­ni­ki ogra­ni­cza­ją­ce ilość tkan­ki tłu­szczo­wej, jaką można z da­ne­go ob­sza­ru ciała odes­sać w cza­sie za­bie­gu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liposystem

ogół en­zy­mów w prosz­ku do pra­nia, zwięk­sza­ją­cych sku­tecz­ność usu­wa­nia tłu­stych plam z odzie­ży


Źródła:

SJP.pl

Lipotymia

bez­wład człon­ków przy spraw­nie dzia­ła­ją­cym umy­śle


Źródła:

SJP.pl

Lipowa

1. zro­bio­ny z lipy
2. bę­dą­cy barwy lipy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipowate

ro­dzi­na ro­ślin kwia­to­wych dwu­li­ścien­nych roz­po­wszech­nio­nych głów­nie w oko­li­cach zwrot­ni­ko­wych


Źródła:

SJP.pl

Lipowaty

1. po­tocz­nie: ma­ją­cy niską war­tość lub złą ja­kość; lipny, tan­det­ny, marny, ba­dziew­ny;
2. o ce­chach li­po­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Lipowianin

miesz­ka­niec Li­po­wej


Źródła:

SJP.pl

Lipowianka

miesz­kan­ka Li­po­wej


Źródła:

SJP.pl

Lipowica

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lipowicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipowiec

1. na­strosz li­po­wiec - ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny za­wi­sa­ko­wa­tych;
2. rzem­lik li­po­wiec - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny kóz­ko­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. to­po­nim, nazwa kil­ku­dzie­się­ciu miej­sco­wo­ści lub ich czę­ści w Pol­sce;

 (1.2) geogr. mia­sto w Ukra­i­nie;

 (1.3) geogr. nazwa kilku wznie­sień w Pol­sce

 (1.4) geogr. nazwa rzeki w Rosji, do­pły­wu Donu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipowiecki

→ Li­po­wiec Ko­ściel­ny (wieś w Pol­sce)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Li­pow­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lipowina

wieś w Pol­sce


Zo­bacz też: Li­po­wi­na w in­nych zna­cze­niach tej nazwy.

Li­po­wi­na (niem. "Lin­de­nau") – osada w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie bra­niew­skim, w gmi­nie Bra­nie­wo, przy dro­dze wo­je­wódz­kiej nr 507.

W la­tach 1975–1998 osada ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa el­blą­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lipowski

przy­miot­nik od: Li­po­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipowy

1. zro­bio­ny z lipy
2. bę­dą­cy barwy lipy


przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z lip

 (1.2) wy­ko­na­ny z drew­na lub innej czę­ści lipy

 (1.3) bę­dą­cy czę­ścią lipy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipoński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lippia

lip­pia trój­list­na - ga­tu­nek ro­śli­ny z ro­dzi­ny wer­be­no­wa­tych; cu­krow­ni­ca


Lip­pia ("Lip­pia") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny wer­be­no­wa­tych ("Ver­be­na­ce­ae"). Obej­mu­je 174 ga­tun­ki. Wy­stę­pu­ją one w stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej obu kon­ty­nen­tów ame­ry­kań­skich oraz w Afry­ce, jako ro­śli­ny in­tro­du­ko­wa­ne obec­ne są także na sub­kon­ty­nen­cie in­dyj­skim i w pół­noc­nej Au­stra­lii.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipsanoteka

sprzęt do prze­cho­wy­wa­nia re­lik­wii; re­lik­wiarz


Źródła:

SJP.pl

Lipsk

1. mia­sto w Pol­sce;
2. mia­sto w Niem­czech


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w Niem­czech, w Sak­so­nii;

 (1.2) geogr. adm. mia­sto w Pol­sce;


Lipsk ( Le­ip­zig; Lipsk; Lip­sko; Lip­sia) – mia­sto na pra­wach po­wia­tu, naj­licz­niej­szy oś­ro­dek Sak­so­nii i drugi po Ber­li­nie we wschod­niej czę­ści Nie­miec. Po­ło­żo­ny jest nad Białą El­ste­rą. Mia­sto na­le­ży do aglo­me­ra­cji Lipsk-Halle, która liczy w przy­bli­że­niu mi­lion miesz­kań­ców. Pod ko­niec 2025 roku, z licz­bą miesz­kań­ców wy­no­szą­cą ponad 630 tys., Lipsk zaj­mo­wał ósme miej­sce w Niem­czech pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipski

przy­miot­nik od miej­sco­wo­ści: Lipie, Lipsk i Lip­sko


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Lip­skiem, do­ty­czą­cy Lip­ska

 (1.2) zwią­za­ny z Li­piem, do­ty­czą­cy Lipia

 (1.3) zwią­za­ny z miej­sco­wo­ścią Lip­sko, do­ty­czą­cy miej­sco­wo­ści Lip­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipsko

przy­miot­nik od miej­sco­wo­ści: Lipie, Lipsk i Lip­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Lip­sko – mia­sto w Pol­sce w woj. ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie lip­skim. Po­ło­żo­ne nad rzeką Krę­pian­ką, na Wznie­sie­niach Po­łud­nio­wo­ma­zo­wiec­kich, hi­sto­rycz­nie i kul­tu­ro­wo leży w Ma­ło­pol­sce, w ziemi ra­dom­skiej.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą po­wia­tu, miej­sko-wiej­skiej gminy Lip­sko i rzym­sko­ka­to­lic­kiej pa­ra­fii Świę­tej Trój­cy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lipsta

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. na­rze­czo­na


Źródła:

Wiktionary

Lipszczanin

1. miesz­ka­niec Lip­ska (mia­sta w Pol­sce);
2. miesz­ka­niec Lip­ska (mia­sta w Niem­czech)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Lip­ska


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lipszczanka

miesz­kan­ka Lip­ska (mia­sta w Niem­czech)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Lip­ska


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lipszyc

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liptak

góral z Lip­to­wa


Źródła:

SJP.pl

Liptauer

[czy­taj: lip­ta­łer] pasta se­ro­wa wyt­wa­rza­na z bia­łe­go sera ow­cze­go, ko­zie­go, kro­wie­go lub ich mie­sza­ni­ny z do­dat­kiem przy­praw i in­nych skład­ni­ków; ser lip­tow­ski


Źródła:

SJP.pl

Liptobiolit

wę­giel ko­pal­ny ut­wo­rzo­ny w wa­run­kach bezt­le­no­wych w wy­ni­ku se­lek­tyw­ne­go roz­kła­du ro­ślin­nej masy or­ga­nicz­nej


Źródła:

SJP.pl

Liptobiolitowy

→ lip­to­bio­lit


Patrz:liptobiolit

Źródła:

SJP.pl

Lipton

marka her­ba­ty


Lip­ton – bry­tyj­ska marka pro­du­ku­ją­ca za­rów­no her­ba­tę tra­dy­cyj­ną, jak i go­to­wą do spo­ży­cia her­ba­tę mro­żo­ną. W Pol­sce Lip­ton po­ja­wił się na rynku w 1993 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liptowianin

miesz­ka­niec Lip­to­wa (kra­i­ny hi­sto­rycz­nej na Sło­wa­cji)


Źródła:

SJP.pl

Liptowianka

miesz­kan­ka Lip­to­wa (kra­i­ny hi­sto­rycz­nej na Sło­wa­cji)


Źródła:

SJP.pl

Liptowski

przy­miot­nik od: Lip­tów


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Lip­to­wem, do­ty­czą­cy Lip­to­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liptów

kra­i­na hi­sto­rycz­na na Sło­wa­cji


Lip­tów ( Lip­tov, Lip­to­vium, Lip­tau, Liptó) – kra­i­na hi­sto­rycz­na (dawny ko­mi­tat, żupa) w daw­nych pół­noc­nych (tzw. Gór­nych) Wę­grzech i jed­no­cze­śnie re­gion, zaj­mu­ją­cy środ­ko­wo-pół­noc­ną część obec­nej Sło­wa­cji, w do­rze­czu gór­ne­go Wagu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipuria

cho­ro­bo­we wy­stę­po­wa­nie tłu­szczu w moczu; tłu­szczo­mocz


Źródła:

SJP.pl

Lipuski

→ Li­pusz (wieś w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Lipusz

wieś w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie ko­ścier­skim


Li­pusz (do­dat­ko­wa nazwa w j. ka­szub. Lëpùsz; niem. "Lip­pusch") – wieś ka­szub­ska o cha­rak­te­rze ma­ło­mia­stecz­ko­wym po­ło­żo­na w pół­noc­nej Pol­sce w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie ko­ścier­skim, w gmi­nie Li­pusz. Leży nad rzeką Wdą. Na pół­noc od Li­pu­sza znaj­du­je się je­zio­ro Lu­bi­szew­skie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lipynsztift

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. szmin­ka


Źródła:

Wiktionary

Lipówka

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liquid

[czy­taj: li­kłid] płyn do e-pa­pie­ro­sów z nie­wiel­kim stę­że­niem ni­ko­ty­ny; e-li­qu­id


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pod­grze­wa­ny w elek­tro­nicz­nym pa­pie­ro­sie płyn, mie­sza­ni­na gli­ko­lu pro­py­le­no­we­go, gli­ce­ry­ny, aro­ma­tów oraz ni­ko­ty­ny lub ka­na­bi­dio­lu itp.


Li­qu­id – pier­wszy sin­gel z trze­cie­go al­bu­mu fiń­skie­go ze­spo­łu The Ras­mus – Hell of a Te­ster.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liquidae

[czy­taj: lik­wi­de] łac. w ję­zy­koz­naw­stwie: spół­gło­ski płyn­ne "r", "l" i przed­nio­ję­zy­ko­wo-zę­bo­we "ł"


Źródła:

SJP.pl

Lir

nie­daw­na jed­nost­ka mo­ne­tar­na Włoch, San Ma­ri­no i Wa­ty­ka­nu (1 lir = 100 cen­te­si­mów), za­stą­pio­na w 2002 r. przez euro


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) hist. monet. wa­lu­ta Włoch w la­tach 1861–2002;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: lira


Lir ("morze") – w mi­to­lo­gii cel­tyc­kiej bóg morza. Jego ro­dzi­ca­mi byli Danu i Beli, a dzieć­mi (wszyst­kie ze związ­ku z Pe­nard­dun - Ma­nan­nan mac Lir, Bran i Bran­wen. Jego toż­sa­mość z Le­a­rem/Lirem, ojcem dzie­ci za­mie­nio­nych we­dług le­gen­dy "Dzie­ci Lira" - "Clann Lir" ("Chil­dren of Lir") w ła­bę­dzie przez ciot­kę ma­co­chę nie jest do końca pewna.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lira

1. in­stru­ment mu­zycz­ny stru­no­wy, szar­pa­ny (daw­niej rów­nież smycz­ko­wy)
2. ogon cie­trze­wia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muz. sta­ro­grec­ki in­stru­ment mu­zycz­ny, szar­pa­ny po­sia­da­ją­cy od czte­rech do dzie­się­ciu strun;

 (1.2) muz. smycz­ko­wy stru­no­wy in­stru­ment mu­zycz­ny, po­sia­da­ją­cy trzy lub czte­ry stru­ny, po­pu­lar­ny na Kre­cie, Do­de­ka­ne­zie, w Tra­cji i wśród uchodź­ców z Azji Mniej­szej

 (1.3) łow. ogon cie­trze­wia

 (1.4) hist. monet. wa­lu­ta Malty;

 (1.5) monet. wa­lu­ta Tur­cji;

 (1.6) zool. ryba mor­ska;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: lir


Lira – in­stru­ment mu­zycz­ny stru­no­wy z grupy chor­do­fo­nów. Skła­da się z kor­pu­su re­zo­nan­so­we­go o kształ­cie pła­skie­go pu­deł­ka lub miski, i umo­co­wa­nych w nim dwóch ra­mion po­łą­czo­nych w gór­nej czę­ści jarz­mem (po­przecz­ką, po­zio­mą belką). Stru­ny (naj­czę­ściej 4 lub 7) roz­cią­gnię­te są mię­dzy kor­pu­sem (cza­sa­mi wy­po­sa­żo­nym w stru­no­ciąg) a po­przecz­ką. Zaz­wy­czaj szar­pa­ne są pal­ca­mi lub plek­tro­nem, rza­dziej po­cie­ra­ne smycz­kiem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liraglutyd

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) farm. lek na­le­żą­cy do grupy ago­ni­stów re­cep­to­ra GLP-1, sto­so­wa­ny w le­cze­niu oty­ło­ści i nad­wa­gi u do­ro­słych i mło­dzie­ży oraz w kon­tro­lo­wa­niu cu­krzy­cy typu 2


Źródła:

Wiktionary

Liriodendron

ro­dzaj drzew z ro­dzi­ny ma­gno­lio­wa­tych; tu­li­pa­no­wiec


Źródła:

SJP.pl

Liriope

li­rio­pe sza­fir­ko­wa­ta - ro­śli­na ozdob­na po­cho­dzą­ca ze wsch. Azji


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lirka

mała lira


Źródła:

SJP.pl

Lirnictwo

zawód lir­ni­ka


Źródła:

SJP.pl

Lirniczka

ga­tu­nek rybki ak­wa­rio­wej


Źródła:

SJP.pl

Lirniczy

→ lir­nik


Patrz:lirnik

Źródła:

SJP.pl

Lirnik

1. ukra­iń­ski ba­jarz lu­do­wy przy­gry­wa­ją­cy sobie na lirze;
2. daw­niej: poeta pi­szą­cy li­ry­ki; liryk


Lir­nik – mu­zy­kant gra­ją­cy na lirze. Od XV w. okre­śle­nie to sto­so­wa­ne jest prze­de wszyst­kim jako nazwa ukra­iń­skich wę­drow­nych śpie­wa­ków lu­do­wych i z XVII w. bia­ło­ru­skich (na­zy­wa­nych też nie­kie­dy dzia­da­mi), gra­ją­cych na lirze kor­bo­wej lub ban­du­rze.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lirogon

ga­tu­nek ptaka po­dob­ne­go do ba­żan­ta, wy­stę­pu­ją­ce­go w Au­stra­lii; u sam­ców ogon o kształ­cie po­dob­nym do liry


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. ptak z rzędu wró­blo­wych wy­stę­pu­ją­cy na kon­ty­nen­cie au­stra­lij­skim;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lirogłowy

ozdob­nik li­ro­gło­wy - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny cu­do­wro­nek; li­ro­głów


Źródła:

SJP.pl

Lirogłów

ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny cu­do­wro­nek; ozdob­nik li­ro­gło­wy


Źródła:

SJP.pl

Lironos

po­łud­nio­wo­az­ja­tyc­ki nie­to­perz


Li­ro­nos ("Me­ga­der­ma") – ro­dzaj ssa­ków z ro­dzi­ny li­ro­no­so­wa­tych (Me­ga­der­ma­ti­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lironosowate

o ce­chach li­ro­no­so­wa­tych (ro­dzi­na nie­to­pe­rzy)


Li­ro­no­so­wa­te, li­ro­no­sy (Me­ga­der­ma­ti­dae) – ro­dzi­na ssa­ków z po­drzę­du ru­daw­koksz­tałt­nych (Pte­ro­po­di­for­mes) w obrę­bie rzędu nie­to­pe­rzy (Chi­rop­te­ra).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lironosowaty

o ce­chach li­ro­no­so­wa­tych (ro­dzi­na nie­to­pe­rzy)


Źródła:

SJP.pl

Lirowaty

po­dob­ny kształ­tem do liry


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy kształt liry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lirowy

→ lir, → lira


Patrz:lir, → lira

Źródła:

SJP.pl

Liroy

Liroy, właśc. Piotr Krzysz­tof Liroy-Ma­rzec (ur. 12 lipca 1971 w Busku-Zdro­ju jako Piotr Krzysz­tof Ma­rzec) – pol­ski raper, pro­du­cent mu­zycz­ny, przed­się­bior­ca i po­li­tyk. Czło­nek sek­cji mu­zy­ki roz­ryw­ko­wej Aka­de­mii Fo­no­gra­ficz­nej ZPAV, poseł na Sejm VIII ka­den­cji (2015–2019).


Źródła:

Wikipedia

Lirski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Liryczka

po­et­ka pi­szą­ca li­ry­ki


Źródła:

SJP.pl

Lirycznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób li­rycz­ny


Źródła:

Wiktionary

Liryczniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: li­rycz­nie


Źródła:

SJP.pl

Liryczniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: li­rycz­ny; bar­dziej li­rycz­ny


Źródła:

SJP.pl

Liryczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. na­stro­jo­wość, li­ryzm w ut­wo­rze lub za­cho­wa­niu osób


Źródła:

Wiktionary

Liryczny

1. zwią­za­ny z li­ry­ką, od­no­szą­cy się do niej;
2. na­stro­jo­wy, uczu­cio­wy, pełen li­ryz­mu


przy­miot­nik

 (1.1) liter. zwią­za­ny z li­ry­ką, li­ry­kiem

 (1.2) muz. głos, który ma zdol­no­ści do ek­spre­sji, wła­ści­wy do wy­ko­ny­wa­nia ut­wo­rów mu­zycz­nych tego typu

 (1.3) książk. pełny li­ryz­mu, uczu­cio­wo­ści lub po­e­tycz­no­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lirydy

rój me­te­o­rów zwią­za­ny z ko­me­tą That­che­ra


Li­ry­dy (006 LYR) – rój me­te­o­rów zwią­za­ny z ko­me­tą That­che­ra (C/1861 G1). Ich ra­diant znaj­du­je się na gra­ni­cy gwia­zdo­zbio­rów Lutni i Her­ku­le­sa. Ak­tyw­ność roju wy­pa­da po­mię­dzy 16 a 25 kwiet­nia z mak­si­mum

wy­stę­pu­ją­cym w oko­li­cach 21-22 kwiet­nia z ak­tyw­no­ścią na po­zio­mie ZHR=18. Pręd­kość Li­ry­dów wy­no­si 49 km/s, są więc zja­wi­ska­mi


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liryk

poeta pi­szą­cy li­ry­ki; lir­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) autor ut­wo­rów li­rycz­nych

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) liter. utwór li­rycz­ny

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od: li­ry­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liryka

jeden z trzech ro­dza­jów li­te­rac­kich, obok dra­ma­tu i epiki


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. ro­dzaj li­te­rac­ki;

 (1.2) liter. pier­wia­stek uczu­cio­wy, li­ryzm

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: liryk


Li­ry­ka (gr. λυρικóς "ly­ri­kós" „od­no­szą­cy się do liry”) – jeden z trzech ro­dza­jów li­te­rac­kich, obok dra­ma­tu i epiki.

Obej­mu­je ut­wo­ry, któ­rych głów­nym przed­mio­tem przed­sta­wie­nia są prze­ży­cia wew­nętrz­ne, prze­ka­zy­wa­ne za poś­red­nict­wem wy­po­wie­dzi mo­no­lo­gicz­nej (rza­dziej dia­lo­gu), odz­na­cza­ją­cej się su­biek­ty­wiz­mem, pod­po­rząd­ko­wa­nej funk­cji ek­spre­syw­nej oraz funk­cji po­e­tyc­kiej ję­zy­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liryzacja

uczy­nie­nie cze­goś li­rycz­nym; prze­po­je­nie li­ryz­mem


Źródła:

SJP.pl

Liryzm

uczu­cio­wość i na­stro­jo­wość prze­ja­wia­ją­ca się w dzie­łach sztu­ki lub w czy­imś za­cho­wa­niu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) liter. pier­wia­stek uczu­cio­wy w ut­wo­rze lub za­cho­wa­niu osób


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lis

ssak z ro­dzi­ny pso­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Vul­pes|ref=tak., dra­pież­nik o wy­dłu­żo­nym tu­ło­wiu, krót­kich ła­pach i dłu­gim, pu­szy­stym ogo­nie;

 (1.2) przen. pot. wy­pra­wio­ne futro z lisa (1.1) i in­nych zwie­rząt fu­ter­ko­wych, także boa z lisa (1.1)

 (1.3) przen. pot. jedna z dzie­cię­cych zabaw

 (1.4) daw. przen. ślad po spa­le­niź­nie na ubra­niu

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pot. czło­wiek spryt­ny, prze­bie­gły


Lis – nazwa zwy­cza­jo­wa oz­na­cza­ją­ca dra­pież­ne­go ssaka z ro­dza­ju "Vul­pes", naj­czę­ściej sto­so­wa­na w od­nie­sie­niu do ga­tun­ku "Vul­pes vul­pes" (w ję­zy­ku pol­skim zwa­ne­go lisem po­spo­li­tym, lisem rudym lub po pro­stu lisem), a także przed­sta­wi­cie­li in­nych ga­tun­ków, po­dob­nych do lisa, a za­li­cza­nych do ro­dza­jów: "Alo­pex", "Du­si­cy­on" i "Uro­cy­on".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lisa

ssak z ro­dzi­ny pso­wa­tych


Risa Oribe (jap. 織部 里沙 Oribe Risa; ur. 24 czerw­ca 1987, znana też jako LiSA) – ja­poń­ska pio­sen­kar­ka i au­tor­ka tek­stów po­cho­dzą­ca z Seki w pre­fek­tu­rze Gifu.

Pio­sen­ki LiSY wy­ko­rzy­sta­no jako mo­ty­wy mu­zycz­ne w róż­nych anime, ta­kich jak "Fate/Zero", "Sword Art On­li­ne" i "Miecz za­bój­cy de­mo­nów – Ki­met­su no Yaiba".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lisak

naz­wi­sko


Lisak – ko­lo­nia w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie go­lub­sko-do­brzyń­skim, w gmi­nie Golub-Do­brzyń.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa to­ruń­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lisek

mały lis


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mały, młody lis

 (1.2) pieszcz. o lisie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lisetta

imię żeń­skie


Źródła:

SJP.pl

Liseuse

[czy­taj: lizEz] lekki kaf­ta­nik dam­ski wkła­da­ny na nocną bie­liz­nę; li­ze­ska


Źródła:

SJP.pl

Lisewiec

Li­se­wiec (kaszb. "Li­sewc") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie gdań­skim, w gmi­nie Kol­bu­dy.


Źródła:

Wikipedia

Lisewo

nazwa wielu wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lisewski

→ Li­se­wo (wieś w Pol­sce)


Li­sew­ski (Li­sow­ski, Lis­sow, Lis­sow­ski, Le­li­wa od­mien­ny) – ka­szub­ski herb szla­chec­ki, we­dług Prze­my­sła­wa Pra­ger­ta od­mia­na herbu Le­li­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liseł

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) żart. slang. lis


Źródła:

Wiktionary

Lisi

przy­miot­nik od: lis; li­so­wy


przy­miot­nik

 (1.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla lisa; do­ty­czą­cy, od­no­szą­cy się do lisa

 (1.2) pot. wy­ko­na­ny z li­sie­go (1.1) futra

 (1.3) przen. chy­try, po­stę­pu­ją­cy nie­szcze­rze

 (1.4) me­te­o­rol. zob. lisia czapa.


Lisi (gr.: "Λύση", tur.: "Akdoğan") – mia­sto i jedna z gmin (gr.: "Δήμος") dy­stryk­tu Fa­ma­gu­sta. Po­pu­la­cja wy­no­si 50000 miesz­kań­ców (2006).

Gmina "de facto" pod za­rzą­dem Cypru Pół­noc­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lisiak

ręcz­na piła do drew­na


Li­siak (nazwa obocz­na: Lis­no­wo, do 1945 r. niem. "Eli­sen­hof") – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie bar­to­szyc­kim, w gmi­nie Gó­ro­wo Iła­wec­kie. Wieś wcho­dzi w skład so­łect­wa Piesz­ko­wo.

W 1889 roku był to fol­wark, na­le­żą­cy do ma­jąt­ku ziem­skie­go Pia­secz­no i był w po­sia­da­niu szlach­ty po­mor­skiej von Hat­ten-Ha­tyn­skich. W cza­sie spisu po­wszech­ne­go roku 1978 Li­siak ujęto razem ze wsią Piesz­ko­wo.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lisica

sa­mi­ca lisa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. sa­mi­ca lisa

 (1.2) daw. przen. kaj­dan­ki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lisicki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lisicowate

ro­dzi­na ryb mor­skich o ciele po­kry­tym tarcz­ka­mi kost­ny­mi i ot­wo­rze ust­nym oto­czo­nym wą­si­ka­mi


Li­si­co­wa­te (Ago­ni­dae) – ro­dzi­na mor­skich ryb skor­pe­noksz­tałt­nych (Scor­pa­e­ni­for­mes).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lisicowaty

o ce­chach li­si­co­wa­tych (ro­dzi­na ryb)


Źródła:

SJP.pl

Lisiczańsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto na po­łud­nio­wo-wschod­niej Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie łu­gań­skim;


Li­si­czańsk (uży­wa­na jest rów­nież nazwa Ły­sy­czańsk, ukr. Лисичанськ, "Ły­sy­czanśk") – mia­sto we wschod­niej czę­ści Ukra­i­ny, w ob­wo­dzie łu­gań­skim, nad Doń­cem. Naj­star­szy oś­ro­dek ek­splo­a­ta­cji węgla w Do­niec­kim Za­głę­biu Wę­glo­wym, a także oś­ro­dek prze­my­słu che­micz­ne­go, szklar­skie­go, ma­szy­no­we­go, spo­żyw­cze­go, odzie­żo­we­go i ma­te­ria­łów bu­dow­la­nych.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lisiczka

zdrob­nie­nie od: li­si­ca


Źródła:

SJP.pl

Lisie

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) Ms., W. od: lis


Źródła:

Wiktionary

Lisiecki

→ Lisz­ki (gmina)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lisieux

Li­sie­ux () – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Nor­man­dia, w de­par­ta­men­cie Cal­va­dos, po­ło­żo­na nad rzeką To­u­qu­es. Po­pu­lar­ność zy­ska­ła głów­nie dzię­ki po­sta­ci św. Te­re­sy z Li­sie­ux – pa­tron­ce misji i Dok­to­ro­wi Ko­ścio­ła. Bi­sku­pem Li­sie­ux był śred­nio­wiecz­ny uczo­ny Mi­ko­łaj z Ores­me.


Źródła:

Wikipedia

Lisiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lisiewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lisik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lising

[czy­taj: liz-ink] od­płat­ne użyt­ko­wa­nie cze­goś przez okre­ślo­ny czas, na pod­sta­wie umowy za­war­tej z wła­ści­cie­lem tego obiek­tu; le­a­sing, li­zing


Źródła:

SJP.pl

Lisiniec

Li­si­niec, daw­niej Li­sie­niec – dziel­ni­ca Czę­sto­cho­wy po­ło­żo­na w za­chod­niej czę­ści mia­sta, przy Dro­dze Wo­je­wódz­kiej 494 (Czę­sto­cho­wa-Bier­dza­ny). Gra­ni­czy z dziel­ni­ca­mi Gna­szyn-Ka­wo­drza, Pod­jas­no­gór­ska, Czę­sto­chów­ka-Par­kit­ka i Gra­bów­ka. W skład dziel­ni­cy wcho­dzą także osied­la Wiel­ki Bór i Lisz­ka Górna. Do­mi­nu­je za­bu­do­wa jed­no­ro­dzin­na.


Źródła:

Wikipedia

Lisiogórski

→ Lisia Góra (wieś w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Lisisko

zgru­bie­nie od: lis


Źródła:

SJP.pl

Lisiura

1. dawna męska czap­ka z na­usz­ni­ka­mi, naj­czę­ściej z li­sie­go futra;
2. dawne futro z lisa, okry­cie wierzch­nie pod­bi­te lisim fu­trem


Li­siu­ra (niem. "Fuchshübel", 485 m n.p.m.) – szczyt w Kar­ko­no­szach, w obrę­bie Po­gó­rza Kar­ko­no­skie­go.

Po­ło­żo­ny jest w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści Po­gó­rza Kar­ko­no­skie­go, mię­dzy Pod­gó­rzy­nem, Prze­sie­ką a Sos­nów­ką. Leży w grzbie­cie bie­gną­cym od Mły­na­rza, po­przez Wierzch­ni­cę, Wa­rzel­nię, Bu­kow­ną, Li­siu­ra i koń­czą­cym się Pod­gó­rzyn­ką.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lisiurka

zdrob­nie­nie od: li­siu­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) czap­ka z futra no­szo­na kie­dyś przez męż­czyzn, naj­czę­ściej zro­bio­na z futra lisa

 (1.2) zdrobn. od: li­siu­ra


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lisiątko

pie­szczot­li­we zdrob­nie­nie od: lisię


Źródła:

SJP.pl

Lisię

szcze­nię lisa


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) młode lisa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lisięcice

wieś koło Głub­czyc


Li­się­ci­ce (daw. "Ły­so­si­ce", "Ły­so­ci­ce", "Ły­się­ci­ce", niem. "Le­is­nitz") – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie głub­czyc­kim, w gmi­nie Głub­czy­ce, na Pła­sko­wy­żu Prud­nic­ko-Głub­czyc­kim.

W la­tach 1945–1954 i 1973–1975 miej­sco­wość była sie­dzi­bą gminy Li­się­ci­ce. W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Li­się­ci­ce. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do ów­czes­ne­go wo­je­wództ­wa opol­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lisiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Liskiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Liskowianin

miesz­ka­niec Li­sko­wa


Źródła:

SJP.pl

Liskowianka

miesz­kan­ka Li­sko­wa


Źródła:

SJP.pl

Liskowski

przy­miot­nik od: Li­sków


Źródła:

SJP.pl

Liskowy

→ lisek


Patrz:lisek

Źródła:

SJP.pl

Lisków

mały lis


Li­sków – wieś (daw­niej mia­sto) w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ka­li­skim, sie­dzi­ba gminy Li­sków.

Li­sków uzy­skał lo­ka­cję miej­ską przed 1458, zde­gra­do­wa­ny przed 1600. Do 1954 sie­dzi­ba gminy Strzał­ków, a na­stęp­nie w la­tach 1954–72 sie­dzi­ba gro­ma­dy Li­sków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lisnówko

Lis­nów­ko – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie gru­dziądz­kim, w gmi­nie Świe­cie nad Osą, przy tra­sie za­wie­szo­nej obec­nie linii ko­le­jo­wej Ki­sie­li­ce-Ja­bło­no­wo Po­mor­skie.


Źródła:

Wikipedia

Lisopiesak

ho­dow­la­ne zwie­rzę fu­ter­ko­we, hy­bry­da samca lisa sre­brzy­ste­go z sa­mi­cą lisa po­lar­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Lisoszakal

ga­tu­nek dra­pież­ne­go ssaka z ro­dzi­ny pso­wa­tych; lis pam­pa­so­wy, ni­by­lis pam­pa­so­wy, agu­ra­szi, lis Azary


Źródła:

SJP.pl

Lisowaty

po­dob­ny do lisa; ru­da­wy, płowy


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) rudy, płowy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lisowczyk

żoł­nierz lek­kiej nie­re­gu­lar­nej ka­wa­le­rii pol­skiej z po­cząt­ku XVII w.; żoł­nierz li­sow­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. wojsk. jeź­dziec na­jem­nej lek­kiej jazdy pol­skiej z XVII wieku;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lisowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lisowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lisowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lisowy

przy­miot­nik od: lis; lisi


Źródła:

SJP.pl

Lisp

język pro­gra­mo­wa­nia przez­na­czo­ny do przet­wa­rza­nia da­nych nie­nu­me­rycz­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. de­kla­ra­tyw­ny język pro­gra­mo­wa­nia, stwo­rzo­ny w la­tach 50. XX wieku, sto­so­wa­ny m.in. w ba­da­niach sztucz­nej in­te­li­gen­cji;


Lisp (akro­nim od ang. "LISt Pro­ces­sor") – ro­dzi­na ję­zy­ków pro­gra­mo­wa­nia z długą hi­sto­rią i cha­rak­te­ry­stycz­ną skład­nią. Za­pro­jek­to­wa­ny przez Johna McCarthy’ego na MIT w 1958 roku. Pier­wszym in­ter­pre­te­rem ję­zy­ka Lisp była im­ple­men­ta­cja funk­cji "eval" wy­ko­na­na przez stu­den­ta McCarthy’ego – Steve’a Rus­sel­la.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lissa

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lissowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

List

pi­sem­na wia­do­mość


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wia­do­mość, wy­po­wiedź sfor­mu­ło­wa­na pi­sem­nie

 (1.2) pa­pier, na któ­rym na­pi­sa­no list (1.1)

 (1.3) poczt. prze­sył­ka pocz­to­wa za­wie­ra­ją­ca ko­re­spon­den­cję lub drob­ne rze­czy do­pu­szczo­ne do prze­wo­zu pocz­to­we­go, na­da­ne w zam­knię­tym opa­ko­wa­niu

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. plu­ral|lista.


List – ga­tu­nek pi­śmien­nict­wa, lub w innym uję­ciu te­o­re­tycz­nym – li­te­ra­tu­ry sto­so­wa­nej. Pi­sem­na wia­do­mość wy­sy­ła­na przez jedną osobę (na­daw­cę) do dru­giej (adre­sa­ta). Sztu­ka pi­sa­nia li­stów (zgod­nie z pa­nu­ją­cy­mi oby­cza­ja­mi) to epi­sto­lo­gra­fia.

Tra­dy­cyj­ny list to wia­do­mość za­pi­sa­na na kart­ce (kart­kach) pa­pie­ru i za­pie­czę­to­wa­na lub wy­sła­na do adre­sa­ta w ko­per­cie. Ter­mi­nem list okre­śla się nie­kie­dy także wia­do­mość wy­sła­ną za poś­red­nict­wem pocz­ty elek­tro­nicz­nej (e-mail).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lista

spis, wykaz ludzi, rze­czy lub spraw


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ele­men­ty za­pi­sa­ne w ko­lej­no­ści

 (1.2) in­form. jedna ze struk­tur da­nych uży­wa­na w in­fo­ma­ty­ce;


Lista – struk­tu­ra da­nych słu­żą­ca do re­pre­zen­ta­cji zbio­rów dy­na­micz­nych, w któ­rej ele­men­ty uło­żo­ne są w li­nio­wym po­rząd­ku. Roz­róż­nia­ne są dwa pod­sta­wo­we ro­dza­je list: lista jed­no­kie­run­ko­wa w któ­rej z każ­de­go ele­men­tu moż­li­we jest przej­ście do jego na­stęp­ni­ka oraz lista dwu­kie­run­ko­wa w któ­rej z każ­de­go ele­men­tu moż­li­we jest przej­ście do jego po­przed­ni­ka i na­stęp­ni­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Listeczek

zdrob­nie­nie od: li­stek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pieszcz. zdrobn. od: li­stek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Listek

1. mały liść;
2. część li­ścia zło­żo­ne­go, jak np. w li­ściu kasz­ta­now­ca;
3. po­je­dyn­cze, pła­skie opa­ko­wa­nie, np. leku, gumy do żucia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: liść

 (1.2) pła­skie opa­ko­wa­nie

 (1.3) cien­ki, nie­wiel­ki pła­tek, pla­ste­rek cze­goś

 (1.4) jedna z bla­szek li­ścio­wych, część li­ścia zło­żo­ne­go, osa­dzo­na na wspól­nej osad­ce


Li­stek – ter­min oz­na­cza­ją­cy w bo­ta­ni­ce:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Listera

by­li­na z ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych, wy­stę­pu­ją­ca w pół­noc­nej stre­fie umiar­ko­wa­nej


Li­ste­ra ("Li­ste­ra") – ro­dzaj ro­ślin wy­róż­nia­ny w tra­dy­cyj­nych uję­ciach w ro­dzi­nie stor­czy­ko­wa­tych ("Or­chi­da­ce­ae"). Ana­li­zy fi­lo­ge­ne­tycz­ne wy­ka­za­ły, że w jego obrę­bie za­gnież­dżo­ne są ro­dza­je gnieź­nik ("Ne­ot­tia" "s.s.") i "Ho­lo­po­gon" two­rząc grad ewo­lu­cyj­ny, dla­te­go cała ta grupa kla­sy­fi­ko­wa­na jest w XXI wieku jako ro­dzaj "Ne­ot­tia".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Listeria

ro­dzaj bak­te­rii z rzędu Ba­cil­la­les, prze­no­szą­cej się drogą po­kar­mo­wą


Li­ste­ria – ro­dzaj bak­te­rii Gram-do­dat­nich. Ich nazwa, usta­lo­na w roku 1940, po­cho­dzi od naz­wi­ska an­giel­skie­go pio­nie­ra chi­rur­gii ste­ryl­nej, Jo­sep­ha Li­ste­ra.

Głów­nym ga­tun­kiem jest "L. mo­no­cy­to­ge­nes", wy­wo­łu­ją­ca li­ste­rio­zę. Dla przy­kła­du, inny ga­tu­nek "L.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Listerioza

bak­te­ryj­na cho­ro­ba za­kaź­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. wet. bak­te­ryj­na odz­wie­rzę­ca cho­ro­ba za­kaź­na naj­czę­ściej wy­wo­ły­wa­na u ludzi przez spo­ży­cie za­ka­żo­nej żyw­no­ści;


Li­ste­rio­za, daw­niej też: "li­ste­re­lo­za" (łac. "li­ste­rio­sis") – bak­te­ryj­na cho­ro­ba za­kaź­na, dia­gno­zo­wa­na u ludzi i zwie­rząt. Wy­wo­łu­ją ją bak­te­rie "Li­ste­ria mo­no­cy­to­ge­nes," pa­łecz­ki Gram-do­dat­nie, które są sze­ro­ko roz­po­wszech­nio­ne w śro­do­wi­sku na­tu­ral­nym, szyb­ko wzra­sta­ją i wy­róż­nio­no wśród nich znacz­ną licz­bą ga­tun­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Listeriozowy

→ li­ste­rio­za


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z li­ste­rio­zą, do­ty­czą­cy li­ste­rio­zy


Patrz:listerioza

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Listeweczka

zdrob­nie­nie od: li­stew­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: li­stew­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Listewka

zdrob­nie­nie od: li­stwa (wąski ka­wa­łek drew­na lub pasek ma­te­ria­łu)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od li­stwa

 (1.2) mała li­stwa, zwy­kle drew­nia­na


Li­stew­ka (niem. "Eli­sent­hal") – osada leśna w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie choj­nic­kim, w gmi­nie Czersk.

Miej­sco­wość wcho­dzi w skład so­łect­wa Mokre.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa byd­go­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Listewkowaty

ma­ją­cy kształt li­stew­ki


Źródła:

SJP.pl

Listewkowy

→ li­stew­ka


Patrz:listewka

Źródła:

SJP.pl

Listing

Li­sting to wy­druk kodu źró­dło­we­go pro­gra­mu. Mia­nem li­stin­gu okre­śla się kody za­war­te w li­te­ra­tu­rze, cza­so­pis­mach oraz stro­nach WWW. Do­dat­ko­wo dla li­stin­gów pu­bli­ko­wa­nych w In­ter­ne­cie czę­sto jest sto­so­wa­ne ko­lo­ro­wa­nie skład­ni.


Źródła:

Wikipedia

Listkiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Listkogonka

list­ko­gon­ka czer­wo­no­czap­ko­wa - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny papug wschod­nich


Źródła:

SJP.pl

Listkowany

o cie­ście: po­dzie­lo­ny na list­ki (por­cje w kształ­cie płat­ków)


Źródła:

SJP.pl

Listkowaty

po­dob­ny kształ­tem do list­ka; li­ścio­wa­ty


Źródła:

SJP.pl

Listkować

list­ko­wać się - o cie­ście: dzie­lić się na list­ki (por­cje w kształ­cie płat­ków)


Źródła:

SJP.pl

Listkowiec

list­ko­wiec cy­try­nek - ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny bie­lin­ko­wa­tych; la­to­li­stek cy­try­nek


Źródła:

SJP.pl

Listkowy

1. zło­żo­ny z ma­łych liści;
2. przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem mały liść


Źródła:

SJP.pl

Listnica

błon­ków­ka z ro­dzi­ny pi­la­rzo­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Listnienie

po­kry­wa­nie się liść­mi


Źródła:

SJP.pl

Listnieć

po­kry­wać się liść­mi; list­nić się


Źródła:

SJP.pl

Listnik

1. ga­tu­nek ryby at­lan­tyc­kiej; raja list­nik;
2. list­nik zmien­no­barw­ny - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny poś­więt­ni­ko­wa­tych; nie­ró­wien­ka zmien­na


Źródła:

SJP.pl

Listny

→ liść; li­ścio­wy, li­ścia­sty, li­ścia­ny


przy­miot­nik

 (1.1) poet. do­ty­czą­cy liści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Listomat

au­to­mat do wy­da­wa­nia prze­sy­łek pocz­to­wych


Źródła:

SJP.pl

Listonosz

pra­cow­nik pocz­ty do­rę­cza­ją­cy prze­sył­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) poczt. pra­cow­nik urzę­du pocz­to­we­go, który do­rę­cza adre­sa­tom listy i inne prze­sył­ki


Li­sto­nosz – pra­cow­nik urzę­du pocz­to­we­go do­rę­cza­ją­cy adre­sa­tom listy, te­le­gra­my, prze­ka­zy, i inne prze­sył­ki; do­rę­czy­ciel pocz­to­wy.

Li­sto­no­sze – do­ty­czy to prze­de wszyst­kim li­sto­no­szy na te­re­nach wiej­skich – przyj­mu­ją także do na­da­nia listy i prze­ka­zy pocz­to­we. Czę­sto zaj­mu­ją się rów­nież sprze­da­żą kar­tek pocz­to­wych, znacz­ków i in­nych to­wa­rów znaj­du­ją­cych się w ofer­cie Pocz­ty Pol­skiej S.A.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Listonoszka

1. pra­cow­ni­ca pocz­ty do­rę­cza­ją­ca prze­sył­ki;
2. pro­sto­kąt­na to­reb­ka ze skóry, no­szo­na na ra­mie­niu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) poczt. pra­cow­nicz­ka urzę­du pocz­to­we­go, który do­rę­cza adre­sa­tom listy i inne prze­sył­ki

 (1.2) duża torba z klapą no­szo­na przez ramię


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Listopad

je­de­na­sty mie­siąc roku ka­len­da­rzo­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) je­de­na­sty mie­siąc w roku (wg ka­len­da­rza gre­go­riań­skie­go);

 (1.2) daw. opa­da­nie liści

 (1.3) stpol. dzie­sią­ty lub je­de­na­sty mie­siąc


Li­sto­pad – je­de­na­sty mie­siąc w roku, we­dług ka­len­da­rza gre­go­riań­skie­go ma 30 dni.

Li­sto­pad jest mie­sią­cem je­sien­nym na pół­ku­li pół­noc­nej, a wio­sen­nym na po­łud­nio­wej. Nazwa mie­sią­ca (we­dług Brücknera) po­cho­dzi od opa­da­ją­cych je­sie­nią liści (por. li­sto­pad, błr. "лістапад / li­sta­pad, "ukr. "листопад / ły­sto­pad, "; li­sto­pad „paź­dzier­nik”). Ła­ciń­ska nazwa "No­vem­ber" (‘dzie­wią­ty mie­siąc’; zo­bacz: ka­len­darz rzym­ski) zo­sta­ła za­po­ży­czo­na przez więk­szość ję­zy­ków eu­ro­pej­skich.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Listopadowy

→ li­sto­pad


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ma­ją­cy miej­sce, od­by­wa­ją­cy się w li­sto­pa­dzie


Patrz:listopad

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Listować

1. two­rzyć listę;
2. daw­niej: ko­mu­ni­ko­wać się po­przez wy­mia­nę li­stów, pro­wa­dzić ko­re­spon­den­cję


Źródła:

SJP.pl

Listowie

li­ście ro­ślin; ulist­nie­nie, li­ści­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) bot. ogół liści ro­ślin, zwła­szcza drzew i krze­wów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Listownica

glon mor­ski kształ­tem przy­po­mi­na­ją­cy wiel­ki liść na ogon­ku, wy­stę­pu­ją­cy ma­so­wo, two­rząc roz­le­głe łąki w przy­brzeż­nych par­tiach mórz i oce­a­nów pół­ku­li pół­noc­nej; la­mi­na­ria


Li­stow­ni­ca ("La­mi­na­ria") – ro­dzaj glo­nów z klasy bru­nat­nic.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Listownicowate

ro­dzi­na glo­nów mor­skich ży­ją­cych w wo­dach pół­ku­li pół­noc­nej


Źródła:

SJP.pl

Listownicowaty

o ce­chach li­stow­ni­co­wa­tych (ro­dzi­na glo­nów)


Źródła:

SJP.pl

Listownie

przy­słó­wek

 (1.1) za poś­red­nict­wem listu


Źródła:

Wiktionary

Listownik

nor­ma­tyw­ny po­dręcz­nik pi­sa­nia li­stów, za­wie­ra­ją­cy wzory kom­po­no­wa­nia i sty­li­zo­wa­nia tego ro­dza­ju wy­po­wie­dzi, prze­wi­dzia­ne dla róż­nych jej od­mian


Li­stow­nik – ca­łost­ka pocz­to­wa uży­wa­na w celu ko­re­spon­den­cji jako list bez­ko­per­to­wy, który po za­gię­ciu boku (boków), poz­wa­la na jego zam­knię­cie i wy­sła­nie. Na stro­nie zew­nętrz­nej znaj­du­je się wy­dru­ko­wa­ny znak opła­ty i tekst, a na stro­nie wew­nętrz­nej cza­sa­mi tekst.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Listowny

przy­miot­nik

 (1.1) książk. od­by­wa­ją­cy się li­stow­nie — za poś­red­nict­wem li­stów


Źródła:

Wiktionary

Listowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Listowstręt

żar­to­bli­wie: nie­chęć do pi­sa­nia li­stów


Źródła:

SJP.pl

Listowy

→ list


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy listu

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) gw-pl|Ku­ja­wy, Poz­nań. li­sto­nosz


Patrz:list

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Listra

Li­stra (gr. "Λύστρα") – sta­ro­żyt­ne mia­sto w Azji Mniej­szej, znane głów­nie z re­la­cji bi­blij­nej.

Po­ło­żo­na była na po­łud­nio­wy za­chód od Iko­nium, w kra­i­nie Li­ka­o­nia. Po­zo­sta­ło­ści mia­sta od­kry­to w 1885 roku, kiedy to J.R.S. Ster­rett od­ko­pał na wzgó­rzu po­ło­żo­nym na pół­noc od tu­rec­kiej wsi Hatun Sarai ka­mien­ny oł­tarz z ła­ciń­ską in­skryp­cją.


Źródła:

Wikipedia

Listwa

1. po­dłuż­ny, wąski ka­wa­łek drew­na, słu­żą­cy do wzmac­nia­nia kon­struk­cji;
2. ele­ment zdob­ni­czy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ka­wa­łek drew­na uży­wa­ny w bu­dow­nict­wie do wzmoc­nie­nia kon­struk­cji lub jako ozdo­by

 (1.2) pasek ma­te­ria­łu uży­wa­ny do ob­szy­wa­nia kra­wę­dzi ubrań

 (1.3) brzeg ob­szy­ty li­stwą (1.2)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Listwica

daw­niej: łata po­ło­żo­na po­zio­mo w chod­ni­ku dla łat­wiej­sze­go po­su­wa­nia skrzy­nek z urob­kiem


Źródła:

SJP.pl

Listwowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|li­stwo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Listwowaty

rzad­ko: przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem li­stwę


Źródła:

SJP.pl

Listwowy

→ li­stwa


Patrz:listwa

Źródła:

SJP.pl

Listówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. na­lew­ka na li­ściach lub mło­dych pę­dach


Źródła:

Wiktionary

Lisy

po­tocz­nie: futro, błam z wy­pra­wio­nych skór lisic


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liszaj

swę­dzą­cy wyk­wit na skó­rze


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. swę­dzą­ca zmia­na cho­ro­bo­wa na skó­rze lub na­skór­ku

 (1.2) pot. jedna z cho­rób wy­wo­łu­ją­cych li­sza­je (1.1)

 (1.3) książk. uby­tek, ślad zni­szcze­nia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liszajec

cho­ro­ba skóry wy­wo­ła­na przez bak­te­rie z grupy pa­cior­kow­ców (Strep­to­coc­cus py­o­ge­nes) lub gron­kow­ców (Stap­hy­lo­coc­cus au­re­us)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. ropne za­pa­le­nie skóry w po­sta­ci wyk­wi­tów pę­che­rzo­wo-rop­nych, za­sy­cha­ją­cych w mio­do­wo­żół­te stru­py

 (1.2) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Le­pra­ria|Ach.|ref=tak., ro­dzaj grzy­bów two­rzą­cych po­ro­sty sko­ru­pia­ste, na­le­żą­cy do ro­dzi­ny chró­ści­ko­wa­tych;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liszajecznik

ro­dzaj grzy­bów z typu wor­kow­ców, który ze wzglę­du na sym­bio­zę z glo­na­mi za­li­cza­ny jest do po­ro­stów


Źródła:

SJP.pl

Liszajowacieć

w me­dy­cy­nie: przeksz­tał­cać się w li­szaj, po­kry­wać się li­sza­jem


Źródła:

SJP.pl

Liszajowaty

1. po­kry­ty li­sza­jem, wy­glą­dem przy­po­mi­na­ją­cy li­szaj;
2. po­kry­ty po­ro­sta­mi


Źródła:

SJP.pl

Liszcz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Liszecki

przy­miot­nik od: Lisz­ki


Źródła:

SJP.pl

Liszeniec

w daw­nym Związ­ku Ra­dziec­kim: osoba po­cho­dzą­ca z za­moż­niej­szych grup spo­łecz­nych, wsku­tek tego po­zba­wio­na praw oby­wa­tel­skich


Źródła:

SJP.pl

Liszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Liszka

1. po­tocz­nie: gą­sie­ni­ca;
2. sa­mi­ca lisa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. ent. wło­cha­ta gą­sie­ni­ca z twar­dą głową i licz­ny­mi od­nó­ża­mi

 (1.2) daw. licz­ba nie­pa­rzy­sta

 (1.4) przen. prze­bie­gły, chy­try czło­wiek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liszkarz

duży chrząszcz z ro­dzi­ny bie­ga­czo­wa­tych; tęcz­nik lisz­ko­jad


Źródła:

SJP.pl

Liszki

1. po­tocz­nie: gą­sie­ni­ca;
2. sa­mi­ca lisa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liszkowice

Lisz­ko­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie ino­wroc­ław­skim, w gmi­nie Ro­je­wo.


Źródła:

Wikipedia

Liszkowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Liszkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Liszkówko

Lisz­ków­ko – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie na­kiel­skim, w gmi­nie Sadki.


Źródła:

Wikipedia

Liszno

Lisz­no – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie chełm­skim, w gmi­nie Re­jo­wiec Fa­brycz­ny.

Do 1870 ist­nia­ła gmina Lisz­no. W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Lisz­no. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa chełm­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Liszt

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liszyno

Li­szy­no – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie płoc­kim, w gmi­nie Słup­no.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa płoc­kie­go.

W Li­szy­nie uro­dził się i miesz­kał dzien­ni­karz i fe­lie­to­ni­sta Wa­wrzy­niec Si­ko­ra. Jest pa­tro­nem jed­nej z ulic Li­szy­na.


Źródła:

Wikipedia

Lisówka

ro­dzaj grzy­ba z klasy pod­staw­cza­ków


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lisówkowate

o ce­chach li­sów­ko­wa­tych (ro­dzi­na grzy­bów)


Li­sów­ko­wa­te ("Hy­grop­ho­rop­si­da­ce­ae" Kühner) – ro­dzi­na grzy­bów z rzędu bo­ro­wi­kow­ców ("Bo­le­ta­les").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lisówkowaty

o ce­chach li­sów­ko­wa­tych (ro­dzi­na grzy­bów)


Źródła:

SJP.pl

Lit

pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Li i licz­bie ato­mo­wej 3


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Li i licz­bie ato­mo­wej 3;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) monet. dawna wa­lu­ta Litwy;


Lit (Li, z λίθος "lit­hos" ‛skała’) – pier­wia­stek che­micz­ny o licz­bie ato­mo­wej 3. W czy­stej po­sta­ci jest mięk­kim, srebr­no­bia­łym me­ta­lem. Na­le­ży do grupy me­ta­li al­ka­licz­nych (li­tow­ców). W wa­run­kach stan­dar­do­wych jest najl­żej­szym me­ta­lem i pier­wiast­kiem o naj­niż­szej gę­sto­ści w fazie sta­łej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lit.

skrót od:
1. li­te­ra­tu­ra;
2. li­te­rac­ki;
3. li­te­ra;
4. li­tew­ski


skrót

 (1.1) = li­te­rac­ki

 (1.2) = li­te­rac­ko

 (1.3) = li­tew­ski

 (1.4) = li­te­ra


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litania

1. mod­lit­wa, w któ­rej wier­ni pow­ta­rza­ją gło­śno słowa wy­po­wia­da­ne przez pro­wa­dzą­ce­go;
2. po­tocz­nie: dłu­gie, mo­no­ton­ne wy­li­cza­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kośc. dłuż­sza for­mu­ła mod­li­tew­na z pow­ta­rza­ją­cym się wez­wa­niem;

 (1.2) przen. dłu­gie, mo­no­ton­ne wy­li­cza­nie, wy­mie­nia­nie cze­goś


Li­ta­nia (łac. "li­ta­nia", z gr. λιτανεία, "li­ta­ne­ia" – bła­ga­nie, od "litē" – proś­ba, mod­lit­wa) – jedna z form mod­lit­wy, uży­wa­na w li­tur­gii ko­ścio­łów chrze­ści­jań­skich, wy­ra­ża­ją­ca bła­ga­nie czy też proś­bę o pomoc Osób Bo­skich lub świę­tych. Może być od­ma­wia­na lub śpie­wa­na.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Litanijny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z li­ta­nią

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) z pow­ta­rza­nym wer­sem i długą listą wez­wań


Źródła:

Wiktionary

Litaury

dawny in­stru­ment per­ku­syj­ny


Źródła:

SJP.pl

Litaurzysta

daw­niej: czło­wiek gra­ją­cy na li­ta­u­rach


Źródła:

SJP.pl

Litawa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w Au­strii i na Wę­grzech, prawy do­pływ Du­na­ju, hi­sto­rycz­na gra­ni­ca mię­dzy Au­strią a Wę­gra­mi;


Li­ta­wa ( Le­it­ha, Lajta) – rzeka w Au­strii i na Wę­grzech, prawy do­pływ Du­na­ju. Dłu­gość rzeki wy­no­si 180 km.

Li­ta­wa pow­sta­je z po­łą­cze­nia rzek Pit­ten i Schwa­rza w gmi­nie tar­go­wej Lan­zen­kir­chen w Dol­nej Au­strii. Pły­nie naj­pierw ku pół­noc­ne­mu wscho­do­wi, prze­pły­wa­jąc przez wschod­nią Kot­li­nę Wie­deń­ską i za­ra­zem pół­noc­ną część Bur­gen­lan­du na dłu­go­ści około 15 km z nie­wiel­kim na­chy­le­niem, na­stęp­nie bie­gnie na wy­so­ko­ści 157 m n.p.m.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Litawor

Li­ta­wor — li­te­rac­kie imię mę­skie, za­czerp­nię­te z po­e­ma­tu epic­kie­go Adama Mic­kie­wi­cza "Gra­ży­na".

Li­ta­wor był przy­dom­kiem rodu ma­gnac­kie­go Chrep­to­wi­czów, po raz pier­wszy uży­tym przez pod­skar­bie­go dwor­ne­go li­tew­skie­go Iwana (Iwasz­kę, †1513), syna Boh­da­na, a po­cho­dzą­cym od nie­miec­kie­go słowa "Li­ta­u­er", oz­na­cza­ją­ce­go "Lit­wi­na".


Źródła:

Wikipedia

Litawski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Li­ta­wą, do­ty­czą­cy Li­ta­wy


Źródła:

Wiktionary

Litchi

wiecz­nie zie­lo­ne drze­wo upra­wia­ne w Chi­nach i In­diach; śliw­ka chiń­ska; liczi


Źródła:

SJP.pl

Liter

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. plu­ral|li­te­ra.


Źródła:

Wiktionary

Litera

znak gra­ficz­ny gło­ski, wła­ści­wy pis­mom al­fa­be­tycz­nym


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. naz­wa­ny znak gra­ficz­ny, od­po­wia­da­ją­cy kon­kret­ne­mu dźwię­ko­wi, umoż­li­wia­ją­cy zapis słów;

 (1.2) praw. jed­nost­ka re­dak­cyj­na tek­stu praw­ne­go, oz­na­cza­na li­te­rą (1.1)


Li­te­ra – znak gra­ficz­ny cha­rak­te­ry­stycz­ny dla pism gło­sko­wych, od­po­wia­da­ją­cy zwy­kle po­je­dyn­cze­mu fo­ne­mo­wi.

Ze­staw wszyst­kich liter da­ne­go pisma sta­no­wi jego al­fa­bet. Naj­po­pu­lar­niej­sze obec­nie al­fa­be­ty opar­te na li­te­rach to al­fa­bet ła­ciń­ski i cy­ry­li­ca.

Li­te­ra jako jed­nost­ka re­dak­cyj­na tek­stu praw­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Literacik

zdrob­nie­nie od: li­te­rat


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) po­gard. kiep­ski li­te­rat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Literacina

(r. żeń­ski) po­gard­li­wie: twór­czy­ni kiep­skich tek­stów na­śla­du­ją­cych li­te­ra­tu­rę, kiep­ska, słaba li­te­rat­ka; także o męż­czyź­nie, z sil­niej­szym za­bar­wie­niem ek­spre­syw­nym


rze­czow­nik, ro­dzaj męski lub żeń­ski

 (1.1) lek­cew. po­gard. kiep­ski li­te­rat lub kiep­ska li­te­rat­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Literacki

1. od­no­szą­cy się do li­te­ra­tu­ry, ma­ją­cy zwią­zek z li­te­ra­tu­rą - wy­po­wie­dzią ar­ty­stycz­ną o do­mi­nu­ją­cej funk­cji este­tycz­nej;
2. do­ty­czą­cy li­te­ra­ta - twór­cy ta­kich tek­stów;
3. język li­te­rac­ki - język ludzi wyksz­tał­co­nych, pi­sa­na od­mia­na ję­zy­ka na­ro­do­we­go, wy­róż­nia­ją­ca się wy­so­kim po­zio­mem kul­tu­ral­nym;
4. pod­miot li­te­rac­ki - fik­cyj­na osoba wy­stę­pu­ją­ca w ut­wo­rze, któ­rej wy­po­wiedź jest na­drzęd­na wobec wszyst­kich wy­stę­pu­ją­cych w tym ut­wo­rze wy­po­wie­dzi bo­ha­te­rów


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy zwią­zek z li­te­ra­tu­rą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Literacko

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) w spo­sób li­te­rac­ki


Źródła:

Wiktionary

Literacko-Artystyczny

li­te­rac­ki i ar­ty­stycz­ny


Źródła:

SJP.pl

Literacko-Historyczny

do­ty­czą­cy li­te­ra­tu­ry i hi­sto­rii


Źródła:

SJP.pl

Literackonaukowy

rzad­ko: do­ty­czą­cy li­te­ra­tu­ry na­u­ko­wej


Źródła:

SJP.pl

Literackość

1. ogół cech poz­wa­la­ją­cych na za­li­cze­nie danej wy­po­wie­dzi do li­te­ra­tu­ry pię­knej; po­e­tyc­kość;
2. pe­jo­ra­tyw­nie: brak na­tu­ral­no­ści, po­sia­da­nie cech sztucz­nych, od­bie­ga­ją­cych od praw­dy o życiu; sztucz­ność, nie­na­tu­ral­ność, pa­pie­ro­wość


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co li­te­rac­kie; li­te­rac­ki cha­rak­ter


Li­te­rac­kość – ze­spół cech wy­róż­nia­ją­cych z pi­śmien­nict­wa li­te­ra­tu­rę pię­kną jako sztu­kę słowa, re­a­li­zu­ją­cą funk­cję po­e­tyc­ką ję­zy­ka w odróż­nie­niu od in­nych funk­cji (poz­naw­czej, ek­spre­syw­nej, pers­wa­zyj­nej etc.). Ka­te­go­ria "li­te­rac­ko­ści" zo­sta­ła sfor­mu­ło­wa­na po raz pier­wszy przez ro­syj­ską szko­łę for­mal­ną i w prze­ko­na­niu jej przed­sta­wi­cie­li miała być głów­nym przed­mio­tem badań li­te­ra­tu­roz­naw­czych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Literak

szary, sko­ru­pia­sty po­rost, ma­ją­cy czar­ne owoc­ni­ki, przy­po­mi­na­ją­ce hie­ro­gli­fy; pis­mak


Źródła:

SJP.pl

Literaki

szary, sko­ru­pia­sty po­rost, ma­ją­cy czar­ne owoc­ni­ki, przy­po­mi­na­ją­ce hie­ro­gli­fy; pis­mak


Źródła:

SJP.pl

Literakowy

→ li­te­ra­ki (gra)


Źródła:

SJP.pl

Literalizm

ten­den­cja do do­słow­ne­go in­ter­pre­to­wa­nia tek­stów


Źródła:

SJP.pl

Literalnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób li­te­ral­ny, w spo­sób do­słow­ny


Źródła:

Wiktionary

Literalność

brak ja­kich­kol­wiek aluz­ji, pod­tek­stów, zna­czeń prze­no­śnych, do­kład­ne od­da­nie pod­sta­wo­we­go zna­cze­nia cze­goś; do­słow­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest li­te­ral­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Literalny

po­zba­wio­ny ja­kich­kol­wiek aluz­ji, pod­tek­stów, zna­czeń prze­no­śnych, od­da­ją­cy do­kład­ne zna­cze­nie cze­goś; do­słow­ny


przy­miot­nik

 (1.1) książk. ma­ją­cy zwią­zek ze ści­słym ro­zu­mie­niem, przy­to­cze­niem lub tłu­ma­cze­niem czy­ichś słów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Literat

1. osoba zaj­mu­ją­ca się pi­sa­niem ut­wo­rów li­te­rac­kich lub pu­bli­cy­stycz­nych; pi­sarz, pu­bli­cy­sta;
2. śro­do­wi­sko­wo: stu­dent lub na­u­czy­ciel wy­dzia­łu fi­lo­lo­gicz­ne­go, który jako spe­cja­li­za­cję wy­brał naukę o li­te­ra­tu­rze, a nie ję­zy­koz­naw­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) liter. pi­sarz, autor

 (1.2) pot. eduk. stu­dent wy­dzia­łu fi­lo­lo­gicz­ne­go, stu­diu­ją­cy hi­sto­rię li­te­ra­tu­ry

 (1.3) daw. czło­wiek oczy­ta­ny, uczo­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Literatka

1. ko­bie­ta zaj­mu­ją­ca się pi­sa­niem ut­wo­rów li­te­rac­kich lub pu­bli­cy­stycz­nych; pi­sar­ka, pu­bli­cyst­ka;
2. śro­do­wi­sko­wo: nie­wiel­ka szklan­ka, w któ­rej po­da­je się zaz­wy­czaj al­ko­hol, nie­kie­dy wodę lub sok; kie­li­szek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pi­sar­ka

 (1.2) mała szkla­necz­ka o po­jem­no­ści około 100–150 ml, uży­wa­na zwy­kle do picia wódki

 (1.3) za­war­tość li­te­rat­ki (1.2)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Literatura

1. ogół wy­po­wie­dzi utr­wa­lo­nych w pi­śmie, zwią­za­nych z róż­ny­mi za­kre­sa­mi życia zbio­ro­we­go, np. li­te­ra­tu­ra lu­do­wa;
2. od XIX wieku: wy­po­wie­dzi o cha­rak­te­rze ar­ty­stycz­nym, dzie­lo­ne zwy­kle na dra­mat, prozę i po­ez­ję, twór­czość, w któ­rej do­mi­nuj funk­cja este­tycz­na, spy­cha­jąc na bok za­da­nia in­for­ma­cyj­ne, dy­dak­tycz­ne itd., np.; li­te­ra­tu­ra ro­man­tycz­na; be­le­try­sty­ka;
3. ca­łoksz­tałt wy­po­wie­dzi pi­sem­nych, do­ty­czą­cych da­ne­go za­gad­nie­nia, te­ma­tu, dzie­dzi­ny, dy­scy­pli­ny na­u­ko­wej, np. li­te­ra­tu­ra przed­mio­tu;
4. śro­do­wi­sko­wo: nauka o li­te­ra­tu­rze, zwła­szcza o hi­sto­rii li­te­ra­tu­ry; li­te­ra­tu­roz­naw­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. wszyst­kie dzie­ła ar­ty­stycz­ne za­cho­wa­ne w for­mie pi­sa­nej lub w prze­ka­zie ust­nym;

 (1.2) nauk. ma­te­ria­ły pi­sa­ne do­ty­czą­ce jed­ne­go za­gad­nie­nia lub te­ma­tu

 (1.3) nauk. liter. stu­dia hi­sto­rycz­no­li­te­rac­kie

 (1.4) daw. nauka pi­sa­nia i wy­mo­wy


Li­te­ra­tu­ra – zbiór pi­sa­nych lub ust­nych dzieł słow­nych, które wy­róż­nia­ją się in­ten­cją ar­ty­stycz­ną, war­to­ścią este­tycz­ną oraz zdol­no­ścią do wy­ra­ża­nia uni­wer­sal­nych tre­ści i emo­cji. Ter­min ten obej­mu­je za­rów­no li­te­ra­tu­rę pię­kną (ar­ty­stycz­ną), jak i li­te­ra­tu­rę sto­so­wa­ną (użyt­ko­wą), choć tra­dy­cyj­nie ko­ja­rzo­ny jest prze­de wszyst­kim z ut­wo­ra­mi o cha­rak­te­rze ar­ty­stycz­nym, ta­ki­mi jak po­ez­ja, proza, dra­mat czy esej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Literaturowy

od­no­szą­cy się do li­te­ra­tu­ry ro­zu­mia­nej jako bi­blio­gra­fia; bi­blio­gra­ficz­ny


Źródła:

SJP.pl

Literaturoznawca

spe­cja­li­sta w za­kre­sie nauki o li­te­ra­tu­rze - twór­czo­ści słow­nej, w któ­rej do­mi­nu­je funk­cja este­tycz­na; ba­dacz li­te­ra­tu­ry, te­o­re­tyk li­te­ra­tu­ry, hi­sto­ryk li­te­ra­tu­ry


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) liter. na­u­ko­wiec ba­da­ją­cy li­te­ra­tu­rę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Literaturoznawczo

przy­słó­wek

 (1.1) pod wzglę­dem li­te­ra­tu­roz­naw­czym


Źródła:

Wiktionary

Literaturoznawczy

zwią­za­ny z dy­scy­pli­ną hu­ma­ni­stycz­ną, któ­rej przed­mio­tem badań jest twór­czość li­te­rac­ka oraz pro­ce­sy zwią­za­ne z roz­wo­jem li­te­ra­tu­ry; hi­sto­rycz­no­li­te­rac­ki, te­o­re­tycz­no­li­te­rac­ki


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) liter. zwią­za­ny z li­te­ra­tu­roz­naw­stwem, do­ty­czą­cy li­te­ra­tu­roz­naw­stwa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Literaturoznawczyni

spe­cja­list­ka w za­kre­sie nauki o li­te­ra­tu­rze - twór­czo­ści słow­nej, w któ­rej do­mi­nu­je funk­cja este­tycz­na; ba­dacz­ka li­te­ra­tu­ry, te­o­re­tyk li­te­ra­tu­ry, hi­sto­ryk li­te­ra­tu­ry


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ba­dacz­ka li­te­ra­tu­ry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Literaturoznawstwo

dy­scy­pli­na hu­ma­ni­stycz­na, któ­rej przed­mio­tem badań jest twór­czość li­te­rac­ka oraz pro­ce­sy zwią­za­ne z roz­wo­jem li­te­ra­tu­ry; nauka o li­te­ra­tu­rze


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) liter. dy­scy­pli­na hu­ma­ni­stycz­na zaj­mu­ją­ca się li­te­ra­tu­rą;


Li­te­ra­tu­roz­naw­stwo (także: nauka o li­te­ra­tu­rze, wie­dza o li­te­ra­tu­rze) – dy­scy­pli­na hu­ma­ni­stycz­na, któ­rej przed­mio­tem za­in­te­re­so­wa­nia jest li­te­ra­tu­ra, a prze­de wszyst­kim ana­li­za po­szcze­gól­nych ut­wo­rów li­te­rac­kich oraz re­kon­stru­o­wa­nie hi­sto­rycz­no­li­te­rac­kich pro­ce­sów. W obrę­bie li­te­ra­tu­roz­naw­stwa for­mu­łu­je się także ogól­ne te­o­rie oraz me­to­do­lo­gie badań li­te­rac­kich.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Literał

stała war­tość w ko­dzie pro­gra­mi­stycz­nym


Li­te­rał – jed­nost­ka lek­sy­kal­na re­pre­zen­tu­ją­ca usta­lo­ną war­tość (licz­bo­wą, tek­sto­wą itp.) wpi­sa­ną przez pro­gra­mi­stę bez­poś­red­nio w danym miej­scu w kod pro­gra­mu. Pra­wie wszyst­kie ję­zy­ki pro­gra­mo­wa­nia mają od­po­wied­nie formy za­pi­su dla pod­sta­wo­wych war­to­ści ta­kich jak licz­by cał­ko­wi­te, licz­by zmien­no­prze­cin­ko­we, łań­cu­chy zna­ków i zaz­wy­czaj dla war­to­ści typu lo­gicz­ne­go i zna­ko­we­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Literek

żar­to­bli­we zdrob­nie­nie od: litr


Źródła:

SJP.pl

Litergol

cie­kłe pa­li­wo ra­kie­to­we


Źródła:

SJP.pl

Literiada

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) społ. polit. forma hap­pe­nin­gu pro­te­sta­cyj­ne­go po­le­ga­ją­ca na ze­sta­wie­niu na­pi­su z liter na plan­szach nie­sio­nych przez uczest­ni­ków


Źródła:

Wiktionary

Literka

zdrob­nie­nie od: li­te­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. li­te­ra

 (1.2) gw-pl|Bu­ko­wi­na. kubek o po­jem­no­ści litra


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Literkowy

→ li­ter­ka


Patrz:literka

Źródła:

SJP.pl

Liternictwo

pro­jek­to­wa­nie wzo­rów i wy­ko­ny­wa­nie liter


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) dział gra­fi­ki użyt­ko­wej do­ty­czą­cy pro­jek­to­wa­nia liter;


Li­ter­nict­wo – jeden z dzia­łów gra­fi­ki użyt­ko­wej do­ty­czą­cy pro­jek­to­wa­nia liter oraz ich wy­ko­ny­wa­nia. Nie jest błę­dem uży­wa­nie tego ter­mi­nu wy­mien­nie z ty­po­gra­fią.

Li­ter­nict­wem można okre­ślić za­gad­nie­nia do­ty­czą­ce prak­tycz­ne­go za­sto­so­wa­nia zna­ków pi­sar­skich.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Literniczka

→ li­ter­nik


Patrz:liternik

Źródła:

SJP.pl

Literniczy

→ li­ter­nict­wo


Patrz:liternictwo

Źródła:

SJP.pl

Liternik

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie li­ter­nict­wa


Li­ter­nik to:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Literowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|li­te­ro­wać.


Źródła:

Wiktionary

Literować

cza­sow­nik

 (1.1) po­da­wać pi­sow­nię wy­ra­zu, wy­ma­wia­jąc po kolei po­szcze­gól­ne li­te­ry tego słowa


Źródła:

Wiktionary

Literowiec

ro­dzaj akro­ni­mu, skrót ut­wo­rzo­ny z pier­wszych liter wy­ra­zów two­rzą­cych nazwę, np. PKS, CKM


Źródła:

SJP.pl

Literowy

przy­miot­nik od: li­te­ra


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy li­te­ry, zwią­za­ny z li­te­rą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Literski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Literówka

błąd w druku lub w ma­szy­no­pi­sie po­le­ga­ją­cy na zmia­nie lub prze­sta­wie­niu liter


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) błąd w pi­sa­niu po­le­ga­ją­cy na po­my­le­niu lub opu­szcze­niu liter w sło­wie


Li­te­rów­ka – błąd pow­sta­ły w trak­cie ma­szy­no­we­go pi­sa­nia lub prze­pi­sy­wa­nia tek­stu (np. na ma­szy­nie do pi­sa­nia lub kla­wia­tu­rze kom­pu­te­ra), a nieg­dyś (w cza­sach ze­cer­stwa) także błąd skła­du. Do li­te­ró­wek za­li­cza się tylko czy­sto me­cha­nicz­ne błędy typu: po­mi­nię­cie znaku, pow­tó­rze­nie, wsta­wie­nie nie­wła­ści­we­go, wsta­wie­nie wiel­kiej li­te­ry za­miast małej itp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Litew.

skrót od: li­tew­ski


Źródła:

SJP.pl

Litewka

1. ga­tu­nek ta­ba­ki
2. ga­tu­nek gryki
3. ro­dzaj sa­mo­dzia­ło­wej kurt­ki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litewski

zwią­za­ny z Litwą


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do Litwy lub Lit­wi­nów

 (1.2) od­no­szą­cy się do ję­zy­ka li­tew­skie­go (2.1)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. bał­tyj­ski język uży­wa­ny przez Lit­wi­nów;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litewskojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) po­słu­gu­ją­cy się ję­zy­kiem li­tew­skim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem li­tew­skim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku li­tew­skim


Źródła:

Wiktionary

Litewskość

→ li­tew­ski


Patrz:litewski

Źródła:

SJP.pl

Litewszczyzna

1. język li­tew­ski;
2. cechy cha­rak­te­ry­stycz­ne kul­tu­ry li­tew­skiej


Li­tew­szczyz­na ( Літоўшчына; Литовщина) – wieś na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie wi­teb­skim, w re­jo­nie bra­sław­skim, w siel­so­wie­cie Sło­bód­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litha

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rel. świę­to prze­si­le­nia let­nie­go, jeden z pię­ciu sa­ba­tów po­gań­skich ob­cho­dzo­nych przez wic­can


Źródła:

Wiktionary

Litka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|ż. Li­to­sła­wa


Litka – wieś i gmina w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści Wę­gier, w po­bli­żu mia­sta Encs.

Miej­sco­wość leży na ob­sza­rze Śred­nio­gó­rza Pół­noc­no­wę­gier­skie­go. Ad­mi­ni­stra­cyj­nie gmina na­le­ży do po­wia­tu Encs, wcho­dzą­ce­go w skład ko­mi­ta­tu Bor­sod-Abaúj-Zemplén i jest jedną z jego 36 gmin.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Litkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Litkup

daw­niej: po­da­rek pie­nięż­ny lub po­czę­stu­nek przy sprze­da­ży albo kup­nie; mo­ho­rycz; bo­rysz


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) daw. po­da­rek pie­nięż­ny lub po­czę­stu­nek przy sprze­da­ży albo kup­nie;


Lit­kup – w śred­nio­wiecz­nym pra­wie pol­skim uczta, po­czę­stu­nek pot­wier­dza­ją­cy, umac­nia­ją­cy i gwa­ran­tu­ją­cy nie­na­ru­szal­ność za­war­tej umowy, od­by­wa­ny na koszt na­byw­cy.

Lit­kup był prze­ja­wem for­ma­liz­mu daw­ne­go prawa zwią­za­ne­go z nie­u­mie­jęt­no­ścią wy­ra­ża­nia ab­strak­cyj­nych pojęć praw­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Litocholowy

kwas li­to­cho­lo­wy - jeden z kwa­sów żół­cio­wych


Źródła:

SJP.pl

Litofacja

ze­spół cech osa­dów skal­nych nie­za­leż­ny od ich wieku


Źródła:

SJP.pl

Litofan

wyrób de­ko­ra­cyj­ny, zdo­bio­ny tech­ni­ką li­to­fa­nii


Li­to­fan (z grec­kie­go: λίθος – ka­mień i φαίνειν – da­ją­cy wi­docz­ność) – cien­ka płyt­ka por­ce­la­no­wa wy­ko­rzy­sty­wa­na jako de­ko­ra­cja, wy­rzeź­bio­na wgłęb­nie w for­mie pła­sko­rzeź­by (prze­strzen­nie) i oglą­da­na w świet­le prze­cho­dzą­cym, stąd chęt­nie wy­ko­rzy­sty­wa­na jako ozdob­na osło­na na różne źró­dła świa­tła.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litofania

tech­ni­ka zdo­bie­nia wy­ro­bów ce­ra­micz­nych lub szkla­nych


Źródła:

SJP.pl

Litofilność

→ li­to­fil­ny


Patrz:litofilny

Źródła:

SJP.pl

Litofit

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) bot. ro­śli­na, glon lub po­rost na­skal­ny


Li­to­fit, ro­śli­na na­skal­na (gr. "líthos" – ka­mień, "phy­tón" – ro­śli­na) – ro­śli­na, glon lub po­rost, ros­ną­ce na ska­łach (także na mu­rach). Pier­wszy­mi ko­lo­ni­sta­mi skał są glony i po­ro­sty. Dzia­ła­jąc na skały de­struk­cyj­nie za po­mo­cą sub­stan­cji che­micz­nych i me­cha­nicz­nie za po­mo­cą plech, po­wo­du­ją pow­sta­wa­nie zwie­trze­li­ny skal­nej, szcze­lin i nie­wiel­kich za­so­bów próch­ni­cy. To umoż­li­wia ko­lo­ni­za­cję skał przez msza­ki i ro­śli­ny na­czy­nio­we.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Litogenetyczny

→ li­to­ge­ne­za


Patrz:litogeneza

Źródła:

SJP.pl

Litogeniczny

gleby li­to­ge­nicz­ne - dział gleb obej­mu­ją­cy rząd gleb, na któ­rych bu­do­wę i ewo­lu­cję naj­więk­szy wpływ ma skała ma­cie­rzy­sta, z któ­rej pow­sta­ły


Źródła:

SJP.pl

Litograf

ar­ty­sta spe­cja­li­zu­ją­cy się w wy­ko­ny­wa­niu li­to­gra­fii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) szt. ar­ty­sta, rze­mieśl­nik sto­su­ją­cy tech­ni­kę li­to­gra­fii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litografia

1. tech­ni­ka gra­ficz­na pła­ska
2. od­bit­ka wy­ko­na­na tą tech­ni­ką


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) druk. szt. tech­ni­ka gra­ficz­na, za­li­cza­na do druku pła­skie­go lub wklę­słe­go;

 (1.2) szt. od­bit­ka, praca wy­ko­na­na tech­ni­ką li­to­gra­fii (1.1)


Li­to­gra­fia – tech­ni­ka gra­ficz­na za­li­cza­na do druku pła­skie­go, gdzie ry­su­nek przez­na­czo­ny do po­wie­la­nia wy­ko­nu­je się na ka­mie­niu li­to­gra­ficz­nym; także od­bit­ki wy­ko­na­ne tą tech­ni­ką.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Litografio

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: li­to­gra­fia


Źródła:

Wiktionary

Litografka

→ li­to­graf


Patrz:litograf

Źródła:

SJP.pl

Litografować

wy­ko­ny­wać od­bit­ki tech­ni­ką li­to­gra­fii


Źródła:

SJP.pl

Litolapaksja

usu­nię­cie roz­drob­nio­nych ka­mie­ni z pę­che­rza mo­czo­we­go za po­mo­cą grusz­ki El­li­ka


Źródła:

SJP.pl

Litolog

spe­cja­li­sta z za­kre­su li­to­lo­gii (nauki o ska­łach, zaj­mu­ją­cej się ba­da­niem ich ge­ne­zy i wła­ści­wo­ści); pe­tro­graf, pe­tro­log


Źródła:

SJP.pl

Litologia

1. ogól­na cha­rak­te­ry­sty­ka skał, szcze­gól­nie osa­do­wych, obej­mu­ją­ca ich skład, tek­stu­rę, cechy zew­nętrz­ne, barwę oraz rysę;
2. nauka o ska­łach, obej­mu­ją­ca pe­tro­ge­ne­zę (dział o pow­sta­wa­niu skał) oraz zaj­mu­ją­ca się ba­da­niem ich wła­ści­wo­ści; pe­tro­gra­fia, pe­tro­lo­gia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geol. zbiór cech i wła­ści­wo­ści skał, ob­ser­wo­wa­ny ma­kro­sko­po­wo


Li­to­lo­gia to:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Litologiczny

od­no­szą­cy się do li­to­lo­gii (pe­tro­gra­fii, pe­tro­lo­gii, nauki o ska­łach, zaj­mu­ją­cej się ba­da­niem ich wła­ści­wo­ści oraz ge­ne­zą); pe­tro­lo­gicz­ny


Źródła:

SJP.pl

Litomancja

wró­że­nie z ka­mie­ni szla­chet­nych


Li­to­man­cja (sta­rogr. "líthos:" 'ka­mień', "manteía:" 'wró­że­nie') – me­to­da wró­że­nia, w któ­rej przysz­łość i zro­zu­mie­nie ukry­tych aspek­tów te­raź­niej­szo­ści są prze­po­wia­da­ne za po­mo­cą ka­mie­ni lub krysz­ta­łów albo spo­so­bu, w jaki od­bi­ja­ją świa­tło. Od­mia­ny prze­po­wia­da­nia z ka­mie­ni były znane w licz­nych kul­tu­rach przez całą hi­sto­rię ludz­ko­ści. Me­to­da jest szcze­gól­nie po­pu­lar­na w re­jo­nie Wysp Bry­tyj­skich.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litomierzyce

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Cze­chach;


Li­to­mie­rzy­ce (cz., Le­it­me­ritz) – mia­sto w Cze­chach, w kraju ustec­kim, sie­dzi­ba po­wia­tu Li­to­mie­rzy­ce. Leży na Śred­nio­gó­rzu Cze­skim, przy uj­ściu Ohrzy do Łaby.

We­dług da­nych z 31 grud­nia 2003 po­wierzch­nia mia­sta wy­no­si­ła 1799 ha, a licz­ba miesz­kań­ców 24 489 osób.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Litomierzycki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Li­to­mie­rzyc


Źródła:

Wiktionary

Litopedion

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. obu­mar­ły płód, który nie zo­stał po­ro­nio­ny wsku­tek za­nied­bań me­dycz­nych i uległ zwap­nie­niu w ciele matki


Źródła:

Wiktionary

Litopon

biała nie­or­ga­nicz­na sub­stan­cja bar­wią­ca


Li­to­pon – biały pig­ment nie­or­ga­nicz­ny z nie­bie­ska­wym od­cie­niem, o do­brym kry­ciu. Mie­sza­ni­na siarcz­ku cynku i siar­cza­nu baru. Wpro­wa­dzo­ny do hand­lu ok. roku 1880.

Sto­so­wa­ny w szpach­lów­kach i far­bach olej­nych, po­ko­sto­wych, gra­ficz­nych, jako wy­peł­niacz oraz bez­poś­red­nia sub­stan­cja bar­wią­ca, w pa­pier­nict­wie, prze­my­śle gu­mo­wym, do wy­ro­bu cerat, li­no­le­um, ba­ke­li­tu, ce­lu­lo­i­du. Farby li­to­po­no­we są prze­cięt­nej ja­ko­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litops

ro­śli­na, su­ku­lent z ro­dzi­ny przy­po­łud­ni­ko­wa­tych


Li­tops, żywe ka­mie­nie ("Lit­hops") – ro­dzaj su­ku­len­tów z ro­dzi­ny pry­szczyr­ni­co­wa­tych. Na­le­ży do niego ok. 40 ga­tun­ków. Za­sięg tych ro­ślin obej­mu­je Re­pu­bli­kę Po­łud­nio­wej Afry­ki, Na­mi­bię i Bots­wa­nę.

Słowo "lit­hos" po­cho­dzi z ję­zy­ka grec­kie­go i oz­na­cza "ka­mień".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litoptern

przed­sta­wi­ciel rzędu wy­mar­łych ssa­ków ko­pyt­nych


Źródła:

SJP.pl

Litopterny

przed­sta­wi­ciel rzędu wy­mar­łych ssa­ków ko­pyt­nych


Li­top­ter­ny (†Li­top­ter­na, nazwa oz­na­cza pro­ste kost­ki) – rząd wy­mar­łych ssa­ków ko­pyt­nych z grupy Me­ri­diun­gu­la­ta, u któ­rych zasz­ła re­duk­cja palca. Obej­mo­wał formy trój­pal­cza­ste i jed­no­pal­cza­ste.

Niek­tó­re wy­glą­dem przy­po­mi­na­ły lamy ("Dia­diap­ho­rus"), inne więk­sze miały nie­wiel­kie trąby (np. "Ma­cra­u­che­nia"), inne przy­po­mi­na­ły konie ("Tho­at­he­rium").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litoral

przy­brzeż­na war­stwa wód oś­wiet­la­na przez słoń­ce do dna


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ekol. hy­drol. płyt­ka przy­brzeż­na stre­fa wód, którą za­ra­sta na­czy­nio­wa ro­ślin­ność wodna;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litoralny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) biol. geogr. zwią­za­ny z li­to­ra­lem, do­ty­czą­cy li­to­ra­lu


Źródła:

Wiktionary

Litosfera

zew­nętrz­na war­stwa kuli ziem­skiej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geol. zew­nętrz­na, naj­bar­dziej sztyw­na sfera kuli ziem­skiej;


Li­tos­fe­ra, skle­ros­fe­ra (z gr. λίθος "líthos" ka­mień lub σκληρός "sklērós" „twar­dy”, σφαῖρα "sphaîra" „kula”) – zew­nętrz­na sztyw­na po­wło­ka Ziemi obej­mu­ją­ca sko­ru­pę ziem­ską i war­stwę pe­ry­do­ty­to­wą za­li­cza­ną do gór­nej czę­ści pła­szcza ziem­skie­go. Ter­min „li­tos­fe­ra” bywa nie­ści­śle sto­so­wa­ny jako za­mien­nik ter­mi­nu „sko­ru­pa ziem­ska”.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Litosferyczny

przy­miot­nik

 (1.1) geol. do­ty­czą­cy li­tos­fe­ry


Źródła:

Wiktionary

Litosny

prze­sta­rza­le: ma­ją­cy li­tość lub wy­ra­ża­ją­cy uczu­cie li­to­ści; li­to­ści­wy


Źródła:

SJP.pl

Litosol

gleba ka­mie­ni­sto-ru­mo­szo­wa


Źródła:

SJP.pl

Litostratygrafia

me­to­da kla­sy­fi­ka­cji i iden­ty­fi­ka­cji ut­wo­rów ge­o­lo­gicz­nych, sto­so­wa­na w stra­ty­gra­fii


Li­to­stra­ty­gra­fia – dzie­dzi­na stra­ty­gra­fii opar­ta na kry­te­riach li­to­lo­gicz­nych. Po­le­ga na wy­dzie­la­niu w pro­fi­lach ge­o­lo­gicz­nych jed­no­stek stra­ty­gra­ficz­nych róż­nią­cych się od sie­bie ro­dza­jem skał i ko­re­la­cją tych jed­no­stek w róż­nych pro­fi­lach mię­dzy sobą.

Kla­sy­fi­ka­cja li­to­stra­ty­gra­ficz­na jest pod­sta­wo­wym ro­dza­jem kla­sy­fi­ka­cji stra­ty­gra­ficz­nej i można ją za­sto­so­wać do wszyst­kich ro­dza­jów skał.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litostratygraficzny

→ li­to­stra­ty­gra­fia


Patrz:litostratygrafia

Źródła:

SJP.pl

Litosław

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: Li­to­sła­wa


Źródła:

Wiktionary

Litosława

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Li­to­sław


Źródła:

Wiktionary

Litota

fi­gu­ra sty­li­stycz­na, prze­ci­wień­stwo hi­per­bo­li; za­stą­pie­nie okre­śle­nia jego za­prze­czo­nym prze­ciw­sta­wie­niem; li­to­tes, me­io­sis, an­ty­fa­za


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. liter. fi­gu­ra re­to­rycz­na po­le­ga­ją­ca na za­stą­pie­niu przy­miot­ni­ka lub przy­słów­ka wy­ra­że­niem do niego an­to­ni­micz­nym za­prze­czo­nym;


Li­to­ta ( λιτότης "litótēs" – „skrom­ność, pro­sto­ta”) – jeden z tro­pów re­to­rycz­nych (cza­sem uz­na­wa­na za fi­gu­rę re­to­rycz­ną).

Li­to­ta jest po­dob­nie jak eu­fe­mizm prze­ci­wień­stwem hi­per­bo­li, tyle że eu­fe­mizm do­ty­czy ła­go­dze­nia okre­śleń ne­ga­tyw­nych, li­to­ta może zaś słu­żyć osła­bie­niu sfor­mu­ło­wań także po­zy­tyw­nych czy ne­u­tral­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Litotamnion

mor­ski glon z ro­dza­ju kras­no­ro­stów; ska­li­nek, li­to­tam­nium


Źródła:

SJP.pl

Litotamnium

mor­ski glon z ro­dza­ju kras­no­ro­stów; ska­li­nek, li­to­tam­nion


Źródła:

SJP.pl

Litoterapia

prak­ty­ka me­dy­cy­ny al­ter­na­tyw­nej przy­pi­su­ją­ca ka­mie­niom i krysz­ta­łom rze­ko­me wła­ści­wo­ści ener­ge­tycz­ne oraz wpływ na sa­mo­po­czu­cie


Ten ar­ty­kuł opi­su­je te­o­rie, me­to­dy lub czyn­no­ści niez­god­ne ze współ­czes­ną wie­dzą me­dycz­ną.

Li­to­te­ra­pia lub kry­sta­lo­te­ra­pia – ho­li­stycz­na, nie­kon­wen­cjo­nal­na me­to­da le­cze­nia za po­mo­cą krysz­ta­łów i in­nych ka­mie­ni, opar­ta na wie­rze w ich uz­dra­wia­ją­ce wła­ści­wo­ści, znana od cza­sów sta­ro­żyt­nych i prak­ty­ko­wa­na przez całą hi­sto­rię ludz­ko­ści w róż­nych kul­tu­rach oraz cy­wi­li­za­cjach na świe­cie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litotes

fi­gu­ra sty­li­stycz­na, prze­ci­wień­stwo hi­per­bo­li; za­stą­pie­nie okre­śle­nia jego za­prze­czo­nym prze­ciw­sta­wie­niem; me­io­sis, li­to­ta, an­ty­fa­za


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) jęz. liter. war. li­to­ta (śro­dek sty­li­stycz­ny);


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litotomia

za­bieg chi­rur­gicz­ny po­le­ga­ją­cy na usu­nię­ciu ka­mie­ni z dróg mo­czo­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. chi­rur­gicz­ne usu­nię­cie ka­mie­ni ner­ko­wych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litotomijny

→ li­to­to­mia


Patrz:litotomia

Źródła:

SJP.pl

Litotrypsja

za­bieg uro­lo­gicz­ny po­le­ga­ją­cy na skru­sze­niu ka­mie­nia w pę­che­rzu mo­czo­wym, mo­czo­wo­dzie lub w nerce za po­mo­cą li­to­tryp­to­ra


Li­to­tryp­sja, ESWL (z ang. "ex­tra­cor­po­re­al shock wave lit­ho­trip­sy") – za­bieg uro­lo­gicz­ny po­le­ga­ją­cy na skru­sze­niu ka­mie­nia w pę­che­rzu mo­czo­wym, mo­czo­wo­dzie lub nerce.

Urzą­dze­niem te­ra­pe­u­tycz­nym jest li­to­tryp­tor, ge­ne­ru­ją­cy fale ul­tradź­wię­ko­we pro­wa­dzą­ce do wyt­wo­rze­nia fali ude­rze­nio­wej i roz­kru­sze­nia zło­gów, któ­rych frag­men­ty wy­da­la­ne są z mo­czem drogą na­tu­ral­ną.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litotrypter

urzą­dze­nie słu­żą­ce do kru­sze­nia ka­mie­ni w ukła­dzie mo­czo­wym; li­to­tryp­tor


Źródła:

SJP.pl

Litotryptor

urzą­dze­nie słu­żą­ce do kru­sze­nia ka­mie­ni w ukła­dzie mo­czo­wym; li­to­tryp­ter


Źródła:

SJP.pl

Litować

li­to­wać się - od­czu­wać li­tość, współ­czuć komuś lub cze­muś


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zli­to­wać)

 (1.1) daw. dawać nie­chęt­nie

 (1.2) daw. li­to­wać się

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny li­to­wać się (dk. zli­to­wać się)

 (2.1) od­czu­wać li­tość

 (2.2) oka­zy­wać li­tość


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litowce

grupa pier­wiast­ków che­micz­nych sta­no­wią­ca I grupę głów­ną ukła­du okre­so­we­go: lit, sód, potas, rubid, cez i frans, lek­kie, mięk­kie, łatwo to­pli­we me­ta­le barwy bia­łej lub sre­brzy­sto­bia­łej, ak­tyw­ne che­micz­nie, w przy­ro­dzie wy­stę­pu­ją­ce tylko w związ­kach; me­ta­le al­ka­licz­ne


Li­tow­ce


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litowiec

pier­wia­stek z I grupy głów­nej ukła­du okre­so­we­go: sód, potas, lit, rubid, cez bądź frans


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek na­le­żą­cy do pier­wszej grupy ukła­du okre­so­we­go, z wy­jąt­kiem wo­do­ru;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litowy

→ lit


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z litem, do­ty­czą­cy litu


Patrz:lit

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litościwiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: li­to­ści­wie


Źródła:

SJP.pl

Litościwość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest li­to­ści­we; cecha tych, któ­rzy są li­to­ści­wi


Źródła:

Wiktionary

Litościwszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: li­to­ści­wy


Źródła:

SJP.pl

Litościwy

1. ma­ją­cy li­tość, skłon­ny do współ­czu­cia; współ­czu­ją­cy, mi­ło­sier­ny;
2. wy­ra­ża­ją­cy takie uczu­cia


przy­miot­nik

 (1.1) pełen li­to­ści, ma­ją­cy li­tość


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litośniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: li­to­śnie


Źródła:

SJP.pl

Litośniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: li­tos­ny


Źródła:

SJP.pl

Litość

współ­czu­cie dla kogoś


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) współ­czu­cie, mi­ło­sier­dzie, żal nad kimś

 (1.2) od­przy­miot­ni­ko­wy od|lity.; cecha tego, co lite


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litr

de­cy­metr sze­ścien­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­trol. fiz. jed­nost­ka ob­ję­to­ści, de­cy­metr sze­ścien­ny;

 (1.2) pot. wódka o ob­ję­to­ści litra (1.1)


Litr, oz­na­cze­nie l lub L – po­za­u­kła­do­wa jed­nost­ka ob­ję­to­ści. W prze­li­cze­niu na jed­nost­ki SI 1 l = 1/1000 m³ = 1 dm³.

Pier­wot­nym sym­bo­lem litra była mała li­te­ra l ("el"). W 1979 roku 16. Ge­ne­ral­na Kon­fe­ren­cja Miar do­pu­ści­ła, jako wy­ją­tek, także wiel­ką li­te­rę L, aby uni­knąć my­le­nia li­te­ry „l” z cyfrą „1”.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Litra

1. funt ruski w XVI-XVII wieku;
2. gwa­ro­wo:
a) litr;
b) szcze­bel w dra­bi­nie u wozu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kra­ków. litr


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litraż

po­jem­ność ja­kie­goś na­czy­nia, zbior­ni­ka wy­ra­żo­na w li­trach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) po­jem­ność zbior­ni­ka lub na­czy­nia wy­ra­żo­na w li­trach

 (1.2) więz. gęsta wię­zien­na zupa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litrażowy

→ li­traż


Patrz:litraż

Źródła:

SJP.pl

Litredakcja

re­dak­cja li­te­rac­ka


Źródła:

SJP.pl

Litrowy

ma­ją­cy po­jem­ność jed­ne­go litra


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ma­ją­cy po­jem­ność jed­ne­go litra, za­wie­ra­ją­cy jeden litr cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litrówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­jem­nik, zwy­kle bu­tel­ka, o po­jem­no­ści jed­ne­go litra


Źródła:

Wiktionary

Lituania

dawna nazwa Litwy


Źródła:

SJP.pl

Lituanica

[czy­taj: li­tu­a­ni­ka] do­ku­men­ty, druki i rę­ko­pi­sy do­ty­czą­ce Litwy albo pi­sa­ne w ję­zy­ku li­tew­skim; li­tu­a­ni­ka


Źródła:

SJP.pl

Lituanika

do­ku­men­ty, druki i rę­ko­pi­sy do­ty­czą­ce Litwy albo pi­sa­ne w ję­zy­ku li­tew­skim; li­tu­a­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Lituanista

spe­cja­li­sta w za­kre­sie ję­zy­ka, li­te­ra­tu­ry i kul­tu­ry li­tew­skiej


Źródła:

SJP.pl

Lituanistka

spe­cja­list­ka w za­kre­sie ję­zy­ka, li­te­ra­tu­ry i kul­tu­ry li­tew­skiej


Źródła:

SJP.pl

Lituanistyczny

zwią­za­ny z li­tu­a­ni­sty­ką, nauką o ję­zy­ku i kul­tu­rze li­tew­skiej


Źródła:

SJP.pl

Lituanistyka

fi­lo­lo­gia li­tew­ska;
1. nauka o ję­zy­ku li­tew­skim oraz o hi­sto­rii, li­te­ra­tu­rze i kul­tu­rze li­tew­skie­go ob­sza­ru ję­zy­ko­we­go;
2. kie­ru­nek fi­lo­lo­gicz­ny na uni­wer­sy­te­cie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fi­lo­lo­gia li­tew­ska


Li­tu­a­ni­sty­ka – nauka o ję­zy­ku, li­te­ra­tu­rze, kul­tu­rze i dzie­jach Lit­wi­nów oraz Żmu­dzi­nów. Jako pod­dy­scy­pli­na za­li­cza­na jest do bał­ty­sty­ki.

Oś­rod­ki na­u­ko­we w Pol­sce, w któ­rych można stu­dio­wać li­tu­a­ni­sty­kę to Za­kład Bał­to­lo­gii Uni­wer­sy­te­tu im. Adama Mic­kie­wi­cza w Poz­na­niu (fi­lo­lo­gia, spe­cjal­ność bał­to­lo­gia – fi­lo­lo­gia li­tew­ska), Ka­te­dra Ję­zy­koz­naw­stwa Ogól­ne­go, Wschod­nio­az­ja­tyc­kie­go Po­rów­naw­cze­go i Bał­ty­sty­ki na Uni­wer­sy­te­cie War­szaw­skim (fi­lo­lo­gia bał­tyc­ka, spe­cjal­ność li­tu­a­ni­sty­ka i le­to­ni­sty­ka).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lituanizacja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pro­ces przys­wa­ja­nia lub ce­lo­we­go, stop­nio­we­go na­rzu­ca­nia przez pań­stwo li­tew­skie li­tew­skie­go ję­zy­ka, oby­cza­jów, kul­tu­ry i wzor­ców w sztu­ce;

 (1.2) jęz. na­da­wa­nie sło­wom form li­tew­skich


Li­tu­a­ni­za­cja (lit­wi­ni­za­cja) – pro­ces przys­wa­ja­nia lub ce­lo­we­go stop­nio­we­go na­rzu­ca­nia przez pań­stwo li­tew­skie li­tew­skie­go ję­zy­ka, oby­cza­jów, kul­tu­ry i wzor­ców w sztu­ce.

Li­tu­a­ni­za­cja była skie­ro­wa­na m.in. w okre­sie mię­dzy­wo­jen­nym prze­ciw­ko mniej­szo­ści pol­skiej na Lit­wie.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lituanizacyjny

zwią­za­ny z li­tu­a­ni­za­cją


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z li­tu­a­ni­za­cją


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lituanizm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. wyraz, zwrot, forma gra­ma­tycz­na za­po­ży­czo­na do ja­kie­goś ję­zy­ka z ję­zy­ka li­tew­skie­go


Li­tu­a­nizm – ele­ment ję­zy­ko­wy za­po­ży­czo­ny z ję­zy­ka li­tew­skie­go i funk­cjo­nu­ją­cy stale w obrę­bie in­ne­go ję­zy­ka.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lituanizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|li­tu­a­ni­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Lituanizować

lit­wi­ni­zo­wać;
1. pod­da­wać wpły­wom li­tew­skim;
2. na­da­wać for­mom li­te­rac­kim po­stać li­tew­ską


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) na­rzu­cać komuś kul­tu­rę i język li­tew­ski

 (1.2) na­da­wać cze­muś cechy li­tew­skie

cza­sow­nik zwrot­ny li­tu­a­ni­zo­wać się

 (2.1) na­da­wać sa­me­mu sobie cechy li­tew­skie, ule­gać li­tu­a­ni­za­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liturgia

1. chrze­ści­jań­skie pu­blicz­ne obrzę­dy ko­ściel­ne;
2. w sta­ro­żyt­nej Gre­cji: oby­wa­tel­ska służ­ba pań­stwo­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. w re­li­giach chrze­ści­jań­skich – ogół obrzę­dów i ce­re­mo­nii to­wa­rzy­szą­cych czyn­no­ściom kul­to­wym;

 (1.2) hist. w sta­ro­żyt­nych Ate­nach, ro­dzaj służ­by pu­blicz­nej na rzecz oby­wa­te­li


Li­tur­gia (gr. "λειτουργια" – dzia­ła­nie na rzecz ludu, "le­i­tos" od "laos" – "lud" i "ergon" –

"praca") – w sta­ro­żyt­nej Gre­cji dzia­ła­nia kon­kret­nej osoby lub spo­łecz­no­ści na rzecz oby­wa­te­li, obec­nie – pu­blicz­na forma kultu re­li­gij­ne­go, do­ty­czą­ca ca­łoksz­tał­tu zry­tu­a­li­zo­wa­nych, zbio­ro­wych i ści­śle okre­ślo­nych czyn­no­ści sa­kral­nych, usta­lo­nych przez ka­pła­nów danej re­li­gii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liturgicznie

przy­słó­wek

 (1.1) od li­tur­gicz­ny


Źródła:

Wiktionary

Liturgiczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) rel. zwią­za­ny z li­tur­gią, do­ty­czą­cy li­tur­gii


Źródła:

Wiktionary

Liturgika

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. nauka te­o­lo­gicz­na o li­tur­gii


Li­tur­gi­ka – dy­scy­pli­na te­o­lo­gicz­na, któ­rej przed­mio­tem jest li­tur­gia.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Liturgista

znaw­ca li­tur­gii


Źródła:

SJP.pl

Lituus

dęty in­stru­ment mu­zycz­ny sta­ro­żyt­nych Rzy­mian, ro­dzaj trąb­ki


Li­tu­us – laska ka­płań­ska rzym­skich au­gu­rów.

Laska li­tu­us była atry­bu­tem au­gu­ra, a jej no­sze­nie przy­wi­le­jem zwią­za­nym z tym urzę­dem ka­płań­skim. Ka­płan uży­wał jej w obrzę­dach re­li­gij­nych. Prze­de wszyst­kim słu­ży­ła do za­kre­śla­nia świę­te­go kręgu "tem­plum", czyli miej­sca prze­pro­wa­dza­nia au­spi­cjów oraz wska­zy­wa­nia stam­tąd ob­ser­wo­wa­ne­go frag­men­tu nieba. Augur po­słu­gi­wał się nią też np. przy wyz­na­cza­niu miej­sca pod nową świą­ty­nię czy bu­dy­nek pu­blicz­ny, jak rów­nież pod­czas skła­da­nia ofiar.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litwa

pań­stwo w Eu­ro­pie ze sto­li­cą w Wil­nie; Re­pu­bli­ka Li­tew­ska


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) reg. stado kawek


Litwa, Re­pu­bli­ka Li­tew­ska ( Lie­tu­va [], Lie­tu­vos Re­spu­bli­ka) – pań­stwo uni­tar­ne w Eu­ro­pie, jeden z kra­jów bał­tyc­kich, czło­nek Unii Eu­ro­pej­skiej i NATO; gra­ni­czy od za­cho­du z Rosją (ob­wo­dem kró­le­wiec­kim), od po­łud­nio­we­go za­cho­du z Pol­ską, od wscho­du z Bia­ło­ru­sią, od pół­no­cy z Łotwą.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Litwacki

→ lit­wak


Patrz:litwak

Źródła:

SJP.pl

Litwaczka

po­tocz­nie: ży­dów­ka po­cho­dzą­ca z Litwy


Źródła:

SJP.pl

Litwak

po­tocz­ne okre­śle­nie żyda po­cho­dzą­ce­go z Litwy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. etn. Żyd po­cho­dzą­cy z te­re­nów daw­ne­go Wiel­kie­go Księ­stwa Li­tew­skie­go lub za­chod­nich gu­ber­ni Ce­sar­stwa Ro­syj­skie­go

 (1.2) hist. (czę­sto pejor.) Żyd z za­chod­nich gu­ber­ni Ce­sar­stwa Ro­syj­skie­go, prze­sied­lo­ny na prze­ło­mie XIX i XX wieku do Kró­le­stwa Pol­skie­go, za­cho­wu­ją­cy odręb­ność ję­zy­ko­wą oraz kul­tu­ro­wą i po­strze­ga­ny przez część ów­czes­ne­go spo­łe­czeń­stwa jako czyn­nik ru­sy­fi­ka­cyj­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litwin

oby­wa­tel Litwy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Bia­ły­stok. wyz­wi­sko, obel­ga


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Litwini

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) reg. mazur. stado kawek


Lit­wi­ni ( lie­tu­viai) – naród bał­tyc­ki za­miesz­ku­ją­cy głów­nie Litwę, a rów­nież Wiel­ką Bry­ta­nię, USA, Ir­lan­dię, Bra­zy­lię i inne kraje, po­słu­gu­ją­cy się ję­zy­kiem li­tew­skim.

Nazwa "Lit­wi­ni" jest po­chod­na od "Litwy", która to nazwa ge­o­gra­ficz­na zo­sta­ła po raz pier­wszy za­pi­sa­na w for­mie "Litua" w ok. 1008–1009 r., w związ­ku ze śmier­cią mi­sjo­na­rza Bru­no­na z Kwer­fur­tu.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Litwinienko

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litwiniuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Litwinizacja

pod­da­wa­nie lub ule­ga­nie wpły­wom li­tew­skim


Źródła:

SJP.pl

Litwinizować

li­tu­a­ni­zo­wać;
1. pod­da­wać wpły­wom li­tew­skim;
2. na­da­wać for­mom li­te­rac­kim po­stać li­tew­ską


Źródła:

SJP.pl

Litwinka

oby­wa­tel­ka Litwy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta na­ro­do­wo­ści li­tew­skiej, miesz­kan­ka, oby­wa­tel­ka Litwy

 (1.2) miesz­kan­ka daw­ne­go Wiel­kie­go Księ­stwa Li­tew­skie­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Litwinowicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litwińczuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Litwiński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Litwor

ro­śli­na z ro­dzi­ny bal­dasz­ko­wa­tych ros­ną­ca dziko w Ta­trach, Kar­pa­tach i Su­de­tach; ar­cy­dzię­giel; ar­cy­dzię­giel lit­wor


Źródła:

SJP.pl

Litworowy

przy­miot­nik od: lit­wor


Źródła:

SJP.pl

Litwos

pse­u­do­nim Hen­ry­ka Sien­kie­wi­cza


Źródła:

SJP.pl

Lity

1. two­rzą­cy jed­no­li­tą, zwar­tą masę;
2. prze­ty­ka­ny zło­ty­mi nićmi; zło­to­li­ty;
3. od­la­ny z krusz­cu;
4. o ro­śli­nach: wy­stę­pu­ją­cy w sku­pi­skach da­ne­go ga­tun­ku; jed­no­ga­tun­ko­wy


przy­miot­nik

 (1.1) daw. od­la­ny z jed­ne­go ma­te­ria­łu

 (1.2) jed­no­li­ty w swej masie

 (1.3) daw. prze­ty­ka­ny zło­ty­mi nićmi

 (1.4) leśn. jed­no­li­ty w sen­sie ga­tun­ko­wym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lityczny

dzia­ła­ją­cy na coś roz­pu­szcza­ją­co, po­wo­du­ją­cy roz­pu­szcza­nie się cze­goś


przy­miot­nik

 (1.1) med. o zja­wi­skach cho­ro­bo­wych: prze­bie­ga­ją­cy stop­nio­wo, ła­god­nie, bez kry­zy­su


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lityfikacja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geol. pro­ces two­rze­nia skały z luź­ne­go ma­te­ria­łu skal­ne­go przy po­mo­cy wy­so­kie­go ci­śnie­nia i tem­pe­ra­tu­ry


Li­ty­fi­ka­cja, kon­so­li­da­cja – pro­ces tward­nie­nia skały okru­cho­wej (pro­ces prze­mia­ny skały luź­nej w zwię­złą), bę­dą­cy eta­pem dia­ge­ne­zy. Dzię­ki tym pro­ce­som pow­sta­je np. pia­sko­wiec z pia­sku.

Li­ty­fi­ka­cja po­le­ga w ogól­nym uję­ciu na „zle­pia­niu się” luź­nych zia­ren skały w skałę litą.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Litygacja

książ­ko­wo: ogół dzia­łań praw­nych zwią­za­nych z pro­wa­dze­niem spo­rów są­do­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spór są­do­wy, pro­ces przed sądem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lityński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Livarot

ser nor­mandz­ki z mleka kro­wie­go


Li­va­rot – miej­sco­wość i dawna gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Nor­man­dia, w de­par­ta­men­cie Cal­va­dos. W dniu 1 stycz­nia 2016 roku z po­łą­cze­nia 22 ów­czes­nych gmin – Au­qu­a­in­vil­le, Les Au­tels-Saint-Ba­zi­le, Bel­lou, Cer­qu­e­ux, Chef­fre­vil­le-Ton­nen­co­urt, La Cro­up­te, Fa­mil­ly, Fer­va­qu­es, He­ur­te­vent, Li­va­rot, Le Mes­nil-Bac­ley, Le Mes­nil-Du­rand, Le Mes­nil-Ger­ma­in, Me­ul­les, Les Mo­u­tiers-Hu­bert, Notre-Dame-de-Co­ur­son, Préaux-Saint-Sébastien, Sa­in­te-Mar­gu­e­ri­te-des-Loges, Saint-Mar­tin-du-Mes­nil-Oury, Saint-Mi­chel-de-Livet, Saint-Ouen-le-Houx oraz Tor­ti­sam­bert – pow­sta­ła nowa gmina Li­va­rot-Pays-d'Auge.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Live

[czy­taj: lajw] trans­mi­sja na żywo; lajw


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mu­zy­ka na żywo

 (1.2) in­ter­ne­to­wy prze­kaz lub spot­ka­nie na żywo


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Livebox

[czy­taj: lajw­boks] hand­lo­wa nazwa in­ter­ne­to­we­go ru­te­ra sprze­da­wa­ne­go przez firmę Oran­ge


Li­ve­box Oran­ge – hand­lo­wa nazwa ro­u­te­ra Sagem F@st 3202 – urzą­dze­nia do­stę­po­we­go do In­ter­ne­tu oraz te­le­fo­nii i usług te­le­wi­zyj­nych ofe­ro­wa­nych przez firmę Oran­ge. Li­ve­box wy­ko­rzy­stu­je tech­no­lo­gię ADSL do sze­ro­ko­pas­mo­we­go do­stę­pu do In­ter­ne­tu w po­sta­ci usłu­gi Ne­o­stra­da.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liverpool

mia­sto w An­glii


rze­czow­nik, ro­dzaj męski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Wiel­kiej Bry­ta­nii;

 (1.2) geogr. to­po­nim, nazwa kilku miej­sco­wo­ści i gmin w USA i in­nych kra­jach an­glo­ję­zycz­nych


Li­ver­po­ol (wym. [], lok. []) – mia­sto i dy­strykt me­tro­po­li­tal­ny w pół­noc­no-za­chod­niej An­glii (Wiel­ka Bry­ta­nia), w hrab­stwie Mer­se­y­si­de, po­ło­żo­ne na wschod­nim brze­gu estu­a­rium rzeki Mer­sey, ucho­dzą­cej nie­o­po­dal do Za­to­ki Li­ver­po­ol­skiej (Morze Ir­landz­kie).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liverpoolczyk

[czy­taj: li­wer­pul­czyk] miesz­ka­niec Li­ver­po­o­lu (mia­sta w An­glii)


Źródła:

SJP.pl

Liverpoolka

[czy­taj: li­wer­pul­ka] miesz­kan­ka Li­ver­po­o­lu (mia­sta w An­glii)


Źródła:

SJP.pl

Liverpoolski

[czy­taj: li­wer­pul­ski] do­ty­czą­cy Li­ver­po­o­lu, mia­sta w An­glii


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Li­ver­po­o­lu, zwią­za­ny z Li­ver­po­o­lem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liverpulski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Li­ver­po­o­lu, zwią­za­ny z Li­ver­po­o­lem


Źródła:

Wiktionary

Livingstone

Li­ving­sto­ne (rów­nież Ma­ram­ba) – mia­sto w Zam­bii, były oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny Pro­win­cji Po­łud­nio­wej, nad rzeką Zam­be­zi, w po­bli­żu Wo­do­spa­dów Wik­to­rii, przy gra­ni­cy z Zim­bab­we. Około 134 tys. miesz­kań­ców.

David Li­ving­sto­ne był pier­wszym po­dróż­ni­kiem, który do­tarł w te re­jo­ny i od niego mia­sto bie­rze swą nazwę. W mie­ście znaj­du­je się naj­więk­sze w Zam­bii Mu­ze­um Li­ving­sto­ne’a.


Źródła:

Wikipedia

Livonia

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Livorno

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto we Wło­szech, w To­ska­nii, po­ło­żo­ne na wy­brze­żu Morza Li­gu­ryj­skie­go, sto­li­ca pro­win­cji Li­vor­no (1.2);

 (1.2) geogr. wło­ska pro­win­cja po­ło­żo­na w To­ska­nii;


Li­vor­no – mia­sto i gmina we Wło­szech, w To­ska­nii, w pro­win­cji Li­vor­no, po­ło­żo­ne na wy­brze­żu Morza Li­gu­ryj­skie­go.

We­dług da­nych na rok 2019 gminę za­miesz­ki­wa­ły 157 024 osoby, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si 1502,62 os./km². W mie­ście znaj­du­je się jeden z naj­więk­szych we Wło­szech por­tów o zna­cze­niu hand­lo­wym i tu­ry­stycz­nym. Ważny oś­ro­dek prze­my­sło­wy.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Liw

1. daw­niej, dziś gwa­ro­wo: gęś;
2. daw­niej: rowek wzdłuż kra­wę­dzi deski, słu­żą­cy do po­łą­cze­nia z drugą deską; wpust


Liw – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie wę­grow­skim, w gmi­nie Liw.

Na te­re­nie wsi ut­wo­rzo­no dwa so­łect­wa "Liw I" i "Liw II".

Liw to oś­ro­dek kra­joz­naw­czy i let­ni­sko­wy. Daw­niej mia­sto; uzy­skał lo­ka­cję miej­ską przed 1421 ro­kiem, zde­gra­do­wa­ny w 1869 roku. Miej­sce obrad sej­mi­ków ziem­skich ziemi liw­skiej od XVI wieku do pier­wszej po­ło­wy XVIII wieku. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sied­lec­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liwa

1. daw­niej, dziś gwa­ro­wo: gęś;
2. daw­niej: rowek wzdłuż kra­wę­dzi deski, słu­żą­cy do po­łą­cze­nia z drugą deską; wpust


Liwa – rzeka II rzędu w pół­noc­nej Pol­sce, prawy do­pływ No­ga­tu. Naj­więk­szy do­pływ Liwy to Kanał Pa­le­mo­na. W gór­nym biegu rzeki wy­stę­pu­ją licz­ne elek­trow­nie wodne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liwan

w ar­chi­tek­tu­rze is­la­mu: mo­nu­men­tal­ny przed­sio­nek z bo­ga­to zdo­bio­ną wnęką; iwan


Źródła:

SJP.pl

Liwerant

daw­niej: poś­red­nik, do­staw­ca, zwła­szcza woj­sko­wy


Li­we­rant (z nie­miec­kie­go "Lie­fe­rant") – w star­szej pol­szczyź­nie do­staw­ca woj­sko­wy czy dwor­ski.

Funk­cja li­we­ran­ta dwor­skie­go nadal ist­nie­je w niek­tó­rych mo­nar­chiach, np. szwedz­kiej – "Kun­glig hovleverantör" czy duń­skiej – "kon­ge­lig hovleverandør".

Tytuł jest na­da­wa­ny za spe­cjal­ne za­słu­gi przez dwór kró­lew­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liwerantka

→ li­we­rant


Patrz:liwerant

Źródła:

SJP.pl

Liwermor

pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Lv i licz­bie ato­mo­wej 116


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Lv i licz­bie ato­mo­wej 116;


Li­wer­mor (Lv, li­ver­mo­rium) – pier­wia­stek che­micz­ny z bloku p, le­żą­cy w ukła­dzie okre­so­wym pod po­lo­nem.

19 czerw­ca 2000 roku na­u­kow­cy ze Zjed­no­czo­ne­go In­sty­tu­tu Badań Ją­dro­wych w Dub­nej (przy współ­pra­cy z na­u­kow­ca­mi z La­wren­ce Li­ver­mo­re Na­tio­nal La­bo­ra­to­ry) za­ob­ser­wo­wa­li po­je­dyn­czy roz­pad atomu pier­wiast­ka 116.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liwermorowy

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy li­wer­mo­ru


Źródła:

Wiktionary

Liwerunek

daw­niej: do­star­cza­nie cze­goś, zwła­szcza przy­mu­so­we do­sta­wy żyw­no­ści dla woj­ska


Źródła:

SJP.pl

Liwia

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liwianin

miesz­ka­niec Liwu


Źródła:

SJP.pl

Liwianka

miesz­kan­ka Liwu


Źródła:

SJP.pl

Liwiec

rzeka w Pol­sce


Li­wiec, Liw – rzeka pły­ną­ca przez wo­je­wództ­wo ma­zo­wiec­kie o dłu­go­ści ok. 142 km. Ma dwa źró­dła – po­łud­nio­we (uwa­ża­ne za głów­ne) nie­o­po­dal wsi So­bi­cze oraz pół­noc­ne (tzw. Li­wiec II) na te­re­nie wsi Za­wa­dy. Wy­so­kość głów­ne­go źró­dła wy­no­si 161 m n.p.m., rzęd­na uj­ścia to 84 m n.p.m., a spa­dek rzeki głów­nej wy­no­si 0,54‰. Śred­ni prze­pływ w Ło­cho­wie wy­no­si 10,5 m³/s. Rzeka prze­pły­wa przez miej­sco­wo­ści:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liwiecki

przy­miot­nik od: Li­wiec (rzeka)


Źródła:

SJP.pl

Liwijka

człon­ki­ni grupy et­nicz­nej na Łot­wie


Źródła:

SJP.pl

Liwijski

zwią­za­ny z Li­wa­mi, na­ro­dem za­miesz­ku­ją­cym obec­nie te­re­ny w Kur­lan­dii na Łot­wie; liw­ski


Źródła:

SJP.pl

Liwin

Liwin – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie płoc­kim, w gmi­nie Mała Wieś.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa płoc­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Liwistona

palma o wach­la­rzo­wa­tych li­ściach za­koń­czo­nych kol­ca­mi; li­wi­sto­nia


Li­wi­sto­na ("Li­vi­sto­na" R. Br.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny are­ko­wa­tych, czyli palm ("Are­ca­ce­ae"). Obej­mu­je w za­leż­no­ści od uję­cia sy­ste­ma­tycz­ne­go ok. 28, 30 do 33 ga­tun­ków. Kilka ga­tun­ków daw­niej tu za­li­cza­nych, w tym li­wi­sto­na okrą­gło­list­na, wy­łą­czo­nych zo­sta­ło w 2011 roku w osob­ny ro­dzaj "Sa­ri­bus".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liwistonia

palma ma­ją­ca wach­la­rzo­wa­te li­ście za­koń­czo­ne kol­ca­mi, upra­wia­na w Pol­sce jako ro­śli­na do­nicz­ko­wa


Źródła:

SJP.pl

Liwiusz

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liwiuszek

zdrob­nie­nie od: Li­wiusz (imię mę­skie)


Źródła:

SJP.pl

Liwiuszkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Li­wiusz­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Liwiuszostwo

Li­wiusz z mał­żon­ką; Li­wiu­szo­wie


Źródła:

SJP.pl

Liwiuszowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Liwiuszowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Li­wiu­sza lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Liwiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Liwlandia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. rzad. Li­wo­nia, kra­i­na hi­sto­rycz­na na Łot­wie


Źródła:

Wiktionary

Liwonez

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) hist. nu­mizm. pie­niądz bity przez Elż­bie­tę Ro­ma­no­wą dla In­flant i Esto­nii; dzie­lił się na 96 ko­pie­jek


Źródła:

Wiktionary

Liwonia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. jedna z czte­rech krain hi­sto­rycz­nych skła­da­ją­cych się na współ­czes­ną Łotwę, le­żą­ca w jej środ­ko­wej i pół­noc­nej czę­ści na pra­wym brze­gu Dźwi­ny, na pół­noc od Rygi;


Li­wo­nia ( Vi­dze­me „Śró­dzie­mie”; Liv­land, Terra Ma­ria­na, cza­sa­mi także Liw­lan­dia – zie­mia Liwów) – jedna z pię­ciu krain hi­sto­rycz­nych skła­da­ją­cych się na współ­czes­ną Łotwę, leży w jej środ­ko­wej i pół­noc­nej czę­ści na pra­wym brze­gu Dźwi­ny, na pół­noc od Rygi.

Li­wo­nię za­miesz­ki­wa­ło ugro­fiń­skie ple­mię Liwów.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Liworneńczyk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Li­vor­na

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Li­vor­na, uro­dzo­na w Li­vor­nie


Źródła:

Wiktionary

Liworneński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Li­vor­nem, do­ty­czą­cy Li­vor­na


Źródła:

Wiktionary

Liwowie

grupa et­nicz­na na Łot­wie


Li­wo­wie – nie­wiel­ka ugro­fiń­ska grupa et­nicz­na za­miesz­ku­ją­ca w Kur­lan­dii na Łot­wie (Wy­brze­że Liw­skie), rdzen­ni miesz­kań­cy ziem, za­miesz­ki­wa­nych obec­nie przez Bał­tów, czyli Ło­ty­szy. W przesz­ło­ści po­słu­gi­wa­li się oni ję­zy­kiem liw­skim, na­le­żą­cym do grupy ję­zy­ków ugro­fiń­skich, spo­krew­nio­nym bli­sko z ję­zy­kiem estoń­skim i fiń­skim; obec­nie uży­wa­ją ję­zy­ka ło­tew­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liwowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Liwoński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Li­wo­nią, do­ty­czą­cy Li­wo­nii

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język li­woń­ski;


Źródła:

Wiktionary

Liwr

dawna srebr­na mo­ne­ta fran­cu­ska


Liwr (fr. "livre") – fran­cu­ska mo­ne­tar­na jed­nost­ka obra­chun­ko­wa do 1795 r. W XVII i XVIII w. rów­nież mo­ne­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liwski

zwią­za­ny z Li­wa­mi, na­ro­dem za­miesz­ku­ją­cym obec­nie te­re­ny w Kur­lan­dii na Łot­wie; li­wij­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Li­wa­mi, do­ty­czą­cy Liwów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język liw­ski;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liz

roz­pad błony ko­mór­ki pod wpły­wem róż­nic ci­śnień os­mo­tycz­nych lub wy­wo­ła­ny dzia­ła­niem faga, wią­żą­cy się z uwol­nie­niem fagów po­tom­nych


Źródła:

SJP.pl

Liza

roz­pad błony ko­mór­ki pod wpły­wem róż­nic ci­śnień os­mo­tycz­nych lub wy­wo­ła­ny dzia­ła­niem faga, wią­żą­cy się z uwol­nie­niem fagów po­tom­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. roz­pad na cząst­ki ele­men­tar­ne;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lizaczek

zdrob­nie­nie od: lizak


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zdrobn. od: lizak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lizak

1. cu­kie­rek na pa­tycz­ku
2. po­tocz­nie: przy­rząd po­li­cjan­ta po­ma­ga­ją­cy przy kie­ro­wa­niu ru­chem


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) twar­dy cu­kie­rek na pa­ty­ku

 (1.2) pot. kolej. przy­rząd po­li­cjan­ta dro­go­we­go lub ko­le­ja­rza słu­żą­cy do po­mo­cy przy kie­ro­wa­niu ru­chem


Lizak – wyrób cu­kier­ni­czy przez­na­czo­ny do li­za­nia, naj­czę­ściej umie­szczo­ny na drew­nia­nym lub pla­sti­ko­wym pa­tycz­ku.

Li­za­ki wy­stę­pu­ją w wielu róż­nych sma­kach, kształ­tach i roz­mia­rach. Naj­czę­ściej wy­stę­pu­ją­ce w Pol­sce li­za­ki mają kształt kuli. Spo­ty­ka się też li­za­ki o wy­myśl­nych kształ­tach, np. serca. W Ame­ry­ce po­pu­lar­ne są także li­za­ki w for­mie dwu­ko­lo­ro­wych lasek.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lizakowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lizakowy

→ lizak


Patrz:lizak

Źródła:

SJP.pl

Lizander

Li­zan­der ( Λύσανδρος; ?–395 p.n.e.) – spar­tań­ski do­wód­ca i po­li­tyk.

W roku 407 p.n.e., w koń­co­wej fazie wojny pe­lo­po­ne­skiej zo­stał "na­u­ar­chą" – na­czel­nym wo­dzem floty spar­tań­skiej. Wów­czas to dzię­ki do­brym ukła­dom z Cy­ru­sem Młod­szym ro­zbu­do­wał i za­pew­nił fi­nan­so­wa­nie floty Związ­ku Pe­lo­po­ne­skie­go z per­skich środ­ków.


Źródła:

Wikipedia

Lizanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|lizać.


Źródła:

Wiktionary

Lizanko

zdrob­nie­nie od: li­za­nie


Źródła:

SJP.pl

Lizardyt

mi­ne­rał z grupy krze­mia­nów, od­mia­na ser­pen­ty­nu


Li­zar­dyt – mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów, za­li­cza­ny do grupy ser­pen­ty­nów, nazwa po­cho­dzi od pół­wy­spu Li­zard w Korn­wa­lii (Wiel­ka Bry­ta­nia), na wy­brze­żu któ­re­go mi­ne­rał ten zo­stał zna­le­zio­ny.

Li­zar­dyt po­dob­ny jest do an­ty­go­ry­tu; jed­noz­nacz­ne roz­poz­na­nie tych od­mian wy­ma­ga badań rent­ge­no­struk­tu­ral­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lizat

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) biol. mie­sza­ni­na re­ak­cyj­na za­wie­ra­ją­ca zli­zo­wa­ne ko­mór­ki


Źródła:

Wiktionary

Lizawice

Li­za­wi­ce ( Le­i­se­witz) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie oław­skim, w gmi­nie Oława.


Źródła:

Wikipedia

Lizawka

1. mie­szan­ka soli i in­nych skład­ni­ków, słu­żą­ca jako do­da­tek do pasz dla bydła i zwie­rzy­ny le­śnej;
2. przy­go­to­wa­ny dla zwie­rzy­ny po­jem­nik z odżyw­ką bo­ga­tą w sole mi­ne­ral­ne


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) leśn. sto­jak lub miej­sce do po­da­wa­nia soli mi­ne­ral­nych zwie­rzę­tom le­śnym lub ho­dow­la­nym


Li­zaw­ka, sol­nik – urzą­dze­nie słu­żą­ce do po­da­wa­nia soli zwie­rzy­nie gru­bej (łoś, jeleń, da­niel, sarna, mu­flon, dzik) oraz zwie­rzę­tom ho­do­wa­nym (bydło, konie). Li­zaw­ka to czę­sto zlo­ka­li­zo­wa­ny w bli­skim są­siedzt­wie pa­śni­ka słu­pek z wy­wier­co­ny­mi lub na­cię­ty­mi ot­wo­ra­mi, w któ­rym znaj­du­je się kost­ka soli ka­mien­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lizawość

skłon­ność zwie­rząt do li­za­nia i zja­da­nia sier­ści, ziemi, na­wo­zu, bę­dą­ca ob­ja­wem za­bu­rzeń prze­mia­ny ma­te­rii


Li­za­wość (łac. "al­lo­triop­ha­gia") – jest to cho­ro­ba wy­stę­pu­ją­ca u zwie­rząt ob­ja­wia­ją­ca się li­za­niem, ogry­za­niem, a nawet po­ły­ka­niem róż­nych ciał nie­ja­dal­nych. Wy­stę­pu­je głów­nie u bydła do­mo­we­go i u kóz naj­czę­ściej pod ko­niec zimy, a więc po dłuż­szym okre­sie kar­mie­nia wy­łącz­nie pa­sza­mi nie­peł­no­war­to­ścio­wy­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lizawy

o zwie­rzę­ciu dot­knię­tym li­za­wo­ścią (skłon­ność zwie­rząt do li­za­nia i zja­da­nia sier­ści, ziemi, na­wo­zu, bę­dą­ca ob­ja­wem za­bu­rzeń prze­mia­ny ma­te­rii)


Li­za­wy – ko­lo­nia w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ko­niń­skim, w gmi­nie Śle­sin.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ko­niń­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lizać

1. prze­su­wać po czymś ję­zy­kiem
2. lizać się - pot. ca­ło­wać się na­mięt­nie
3. pod­li­zy­wać się


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. liz­nąć)

 (1.1) do­ty­kać cze­goś ję­zy­kiem i prze­su­wa­jąc po tym

 (1.2) jeść coś ję­zy­kiem

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny lizać się (dk. brak)

 (2.1) pot. wulg. ca­ło­wać się

 (2.2) pot. wulg. upra­wiać seks oral­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lizbona

sto­li­ca Por­tu­ga­lii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. sto­li­ca Por­tu­ga­lii, mia­sto po­ło­żo­ne przy uj­ściu Tagu do Oce­a­nu At­lan­tyc­kie­go;


Li­zbo­na ( Lis­boa, wym. []) – sto­li­ca i naj­więk­sze mia­sto Por­tu­ga­lii, po­ło­żo­ne w za­chod­niej czę­ści Pół­wy­spu Ibe­ryj­skie­go, nad rzeką Tag przy jej uj­ściu do Oce­a­nu At­lan­tyc­kie­go. Mia­sto sta­no­wi cen­trum po­li­tycz­ne, eko­no­micz­ne i kul­tu­ral­ne kraju. W cen­trum ad­mi­ni­stra­cyj­nym Li­zbo­ny miesz­ka­ło w 2017 r. 505 526 miesz­kań­ców, na­to­miast cała me­tro­po­lia – Ze­spół Me­tro­po­li­tal­ny Li­zbo­ny ma 2 821 876 miesz­kań­ców (27% po­pu­la­cji pań­stwa).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lizbonka

miesz­kan­ka Li­zbo­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Li­zbo­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lizbończyk

miesz­ka­niec Li­zbo­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Li­zbo­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lizboński

przy­miot­nik od: Li­zbo­na (sto­li­ca Por­tu­ga­lii)


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do mia­sta Li­zbo­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lizel

ża­giel wy­ty­ko­wy


Lizel, ża­giel wy­ty­ko­wy – do­dat­ko­wy ża­giel, roz­wi­ja­ny na ża­glow­cach obok żagli re­jo­wych, przy peł­nych wia­trach (baksz­ta­gach, for­de­win­dzie). Jego wy­na­le­zie­nie przy­pi­su­je się sir Walt­he­ro­wi Ra­le­igh­to­wi ok. 1588 r. Li­ze­le mo­co­wa­ne były na wy­ty­kach, ru­cho­mych drzew­cach prze­dłu­ża­ją­cych reje, zwa­nych li­zel­rej­ka­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lizena

ele­ment kon­struk­cyj­ny ele­wa­cji ma­ją­cy kształt pio­no­wy, umiej­sco­wio­ny w osiach, gdzie od stro­ny wnę­trza wy­stę­pu­ją łuki skle­pie­nia; sto­so­wa­na w celu zmniej­sze­nia dzia­ła­nia sił roz­pie­ra­ją­cych


Li­ze­na (niem. "Li­se­ne") − pła­ski, pio­no­wy wy­stęp w murze zew­nętrz­nym.

Li­ze­na pier­wot­nie miała zna­cze­nie kon­struk­cyj­ne – wy­stę­po­wa­ła w miej­scu na­ra­żo­nym na dzia­ła­nie roz­po­ru (sił roz­pie­ra­ją­cych), czyli w osiach, w któ­rych po stro­nie po­mie­szcze­nia przy­pa­da­ją łuki od skle­pień. Li­ze­na różni się od pi­la­stra tym, że nie ma gło­wi­cy ani bazy. Układ lizen i rytm po­dzia­łu po­mie­szcze­nia na przę­sła zaz­wy­czaj się po­kry­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lizencefalia

wada wro­dzo­na ob­ja­wia­ją­ca się wy­gła­dze­niem za­krę­tów kory móz­go­wej; gład­ko­móz­go­wie


Źródła:

SJP.pl

Lizergid

al­ka­lo­id o sil­nym dzia­ła­niu ha­lu­cy­no­gen­nym, sto­so­wa­ny jako nar­ko­tyk, w la­tach 60. XX w. uży­wa­ny jako lek w psy­chia­trii; w du­żych ilo­ściach może zo­stać użyty jako bo­jo­wy śro­dek tru­ją­cy; LSD


Źródła:

SJP.pl

Lizergowy

kwas li­zer­go­wy - kwas kar­bok­sy­lo­wy, któ­re­go amidy mają sze­ro­kie za­sto­so­wa­nie w me­dy­cy­nie oraz jako psy­cho­de­li­ki


Źródła:

SJP.pl

Lizeska

ro­dzaj szla­fro­ka dam­skie­go wkła­da­ne­go na nocną bie­liz­nę; li­se­u­se [czy­taj: lizEz]


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kraw. lekki kaf­ta­nik ko­bie­cy wkła­da­ny na nocną ko­szu­lę do sie­dze­nia i czy­ta­nia w łóżku; krót­sza od­mia­na ma­tin­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lizeskowy

→ li­ze­ska


Patrz:lizeska

Źródła:

SJP.pl

Lizing

[czy­taj: liz-ink] od­płat­ne użyt­ko­wa­nie cze­goś przez okre­ślo­ny czas, na pod­sta­wie umowy za­war­tej z wła­ści­cie­lem tego obiek­tu; le­a­sing, li­sing


Źródła:

SJP.pl

Lizingobiorca

[czy­taj: liz-in­go­bior­ca] osoba od­płat­nie użyt­ku­ją­ca coś przez okre­ślo­ny czas, na pod­sta­wie umowy za­war­tej z wła­ści­cie­lem tego obiek­tu; le­a­sin­go­bior­ca, li­sin­go­bior­ca


Źródła:

SJP.pl

Lizingować

pro­wa­dzić sprze­daż opie­ra­ją­cą się na le­a­sin­gu; le­a­sin­go­wać


Źródła:

SJP.pl

Lizingowy

→ li­zing; le­a­sin­go­wy, li­sin­go­wy


Źródła:

SJP.pl

Lizjera

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pas gra­nicz­ny, brzeg


Źródła:

Wiktionary

Liznowo

Liz­no­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie to­ruń­skim, w gmi­nie Chełm­ża.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa to­ruń­skie­go. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go (III 2011 r.) li­czy­ła 196 miesz­kań­ców. Jest dzie­więt­na­stą co do wiel­ko­ści miej­sco­wo­ścią gminy Chełm­ża.


Źródła:

Wikipedia

Liznąć

1. prze­su­nąć po czymś ję­zy­kiem;
2. po­tocz­nie: spró­bo­wać cze­goś, skosz­to­wać;
3. po­tocz­nie: za­poz­nać się z czymś czę­ścio­wo, po­wierz­chow­nie


Źródła:

SJP.pl

Lizodup

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) lizus


Źródła:

Wiktionary

Lizoform

śro­dek ma­ją­cy duże wła­ści­wo­ści an­ty­sep­tycz­ne, sto­so­wa­ny do od­ka­ża­nia rąk i na­rzę­dzi chi­rur­gicz­nych


Źródła:

SJP.pl

Lizogeniczny

→ li­zo­ge­nia


Patrz:lizogenia

Źródła:

SJP.pl

Lizogenny

→ li­zo­ge­nia


Patrz:lizogenia

Źródła:

SJP.pl

Lizol

rozt­wór mydła po­ta­so­we­go z do­dat­kiem kre­zo­lu słu­żą­cy jako śro­dek do od­ka­ża­nia po­mie­szczeń, na­czyń itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. śro­dek de­zyn­fek­cyj­ny, rozt­wór kre­zo­lu su­ro­we­go w mydle po­ta­so­wym;


Lizol (łac. "Ly­so­lum," syn. "Cre­so­lum sa­po­na­tum, Sapo Cre­so­li" FP IV, "Li­qu­or Cre­so­li sa­po­na­tus", cie­kłe mydło kre­zo­lo­we) – stę­żo­ny rozt­wór kre­zo­lu su­ro­we­go w mydle po­ta­so­wym. Odz­na­cza się bar­dzo sil­nym dzia­ła­niem bak­te­rio­bój­czym, a także umiar­ko­wa­nym wi­ru­so­bój­czym.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lizolecytyna

fos­fo­li­pid uczest­ni­czą­cy w emul­go­wa­niu tłu­szczów w je­li­cie


Źródła:

SJP.pl

Lizolecytyny

fos­fo­li­pid uczest­ni­czą­cy w emul­go­wa­niu tłu­szczów w je­li­cie


Źródła:

SJP.pl

Lizosom

oto­czo­na błoną cy­to­plaz­ma­tycz­ną struk­tu­ra wy­stę­pu­ją­ca wew­nątrz ko­mór­ki, za­wie­ra­ją­ca en­zy­my od­gry­wa­ją­ce ważną rolę w pro­ce­sach roz­kła­du bia­łek i in­nych sub­stan­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) biol. or­ga­nel­la ko­mór­ko­wa oto­czo­ne po­je­dyn­czą błoną, za­wie­ra­ją­ce en­zy­my hy­dro­li­tycz­ne, uczest­ni­czą­ce w tra­wie­niu wew­nątrz­ko­mór­ko­wym zu­ży­tych or­ga­nel­li, ma­kro­czą­ste­czek i drob­no­u­stro­jów;


Li­zo­som – or­ga­nel­lum cy­to­plaz­ma­tycz­ne wyt­wa­rza­ne przez apa­rat Gol­gie­go, wy­stę­pu­ją­ce licz­nie w ko­mór­kach eu­ka­rio­tycz­nych (ty­po­wo w ko­mór­kach zwie­rzę­cych), na­to­miast nie­o­bec­ne w ko­mór­kach pro­ka­rio­tycz­nych. Są to nie­wiel­kie pę­che­rzy­ki o śred­ni­cy ok. 0,5 μm (rzad­ko 0,1–1 μm), oto­czo­ne po­je­dyn­czą błoną li­pi­do­wo-biał­ko­wą o gru­bo­ści ok.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lizosomatyczny

→ li­zo­som; li­zo­so­mo­wy, li­zo­so­mal­ny


Źródła:

SJP.pl

Lizosomowy

→ li­zo­som; li­zo­so­mal­ny, li­zo­so­ma­tycz­ny


Źródła:

SJP.pl

Lizozym

enzym ni­szczą­cy bak­te­rie, po­przez de­struk­cyj­ny wpływ na ich ścian­ki, wy­stę­pu­je m.in. w oso­czu krwi, bło­nie ślu­zo­wej nosa i we łzach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. farm. spoż. enzym po­cho­dze­nia na­tu­ral­ne­go ma­ją­cy wła­ści­wo­ści an­ty­bak­te­ryj­ne


Li­zo­zym, mu­ra­mi­da­za (ang. "ly­so­zy­me") – biał­ko ka­tio­no­we o masie 14,4 kDa, które ma wła­ści­wo­ści en­zy­mu hy­dro­li­tycz­ne­go roz­kła­da­ją­ce­go pep­ty­do­gli­kan ścia­ny ko­mór­ko­wej bak­te­rii. Zo­stał od­kry­ty w 2. de­ka­dzie XX wieku przez Ale­xan­dra Fle­min­ga.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lizuch

zgru­bie­nie od: lizus


Źródła:

SJP.pl

Lizula

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Opol­ski, Pie­cho­ci­ce. li­zu­ska; ko­bie­ta, która się podch­le­bia

 (1.2) gw-pl|Suł­ków, Woj­no­wi­ce. ko­bie­ta, która się czę­sto cze­sze


Źródła:

Wiktionary

Lizurej

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lizus

osoba sta­ra­ją­ca się przy­po­do­bać komuś, by uzy­skać dla sie­bie ko­rzyść; poch­leb­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. po­gard. czło­wiek prze­sad­nie lub sztucz­nie grzecz­ny i usłuż­ny, żeby uzy­skać czy­jeś wzglę­dy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lizusek

zdrob­nie­nie od: lizus


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od: lizus


Patrz:lizus

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lizuska

→ lizus


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. po­gard. forma żeń­ska od: lizus


Patrz:lizus

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lizusostwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) po­sta­wa schle­bia­ją­ca komuś, kto jest wyżej po­sta­wio­ny, dla po­zy­ska­nia jego wzglę­dów


Źródła:

Wiktionary

Lizusować

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) schle­biać, nad­ska­ki­wać komuś, chcąc po­zy­skać wzglę­dy, zwła­szcza osób wyżej po­sta­wio­nych; być li­zu­sem, poch­leb­cą


Źródła:

Wiktionary

Lizusowski

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z li­zu­sem


Źródła:

Wiktionary

Lizusowsko

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób li­zu­sow­ski


Źródła:

Wiktionary

Lizut

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lizymetr

przy­rząd me­te­o­ro­lo­gicz­ny słu­żą­cy do po­mia­ru pa­ro­wa­nia i tran­spi­ra­cji z grun­tu po­kry­te­go ro­ślin­no­ścią


Li­zy­metr – przy­rząd me­te­o­ro­lo­gicz­ny słu­żą­cy do bez­poś­red­nich po­mia­rów wy­so­ko­ści wy­pa­ro­wa­ne­go słupa wody w pro­ce­sie pa­ro­wa­nia te­re­no­we­go. Pod wzglę­dem bu­do­wy jest to wko­pa­ny w grunt szczel­ny, me­ta­lo­wy lub be­to­no­wy zbior­nik. Co pe­wien czas mie­rzy się masę po­jem­ni­ka. Po uwz­ględ­nie­niu masy wody do­pły­wa­ją­cej z opa­dów i od­pły­wa­ją­cej w wy­ni­ku prze­sią­ka­nia, uzy­sku­je się ilość wody, która wy­pa­ro­wa­ła.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lizymetryczny

→ li­zy­metr


Patrz:lizymetr

Źródła:

SJP.pl

Lizyna

ami­nok­was eg­zo­gen­ny, skład­nik bia­łek ro­ślin­nych i zwie­rzę­cych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. ami­nok­was eg­zo­gen­ny uczest­ni­czą­cy w bu­do­wie bia­łek (np. hi­sto­nów), wzro­ście i na­pra­wie tka­nek oraz w syn­te­zie hor­mo­nów, en­zy­mów i prze­ciw­ciał; pre­kur­sor ka­da­we­ry­ny;

 (1.2) biol. prze­ciw­cia­ło po­wo­du­ją­ce lizę ko­mó­rek


Li­zy­na, #PATRZ Lys, K – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ami­nok­wa­sów biał­ko­wych. Dla czło­wie­ka jest ami­nok­wa­sem eg­zo­gen­nym, gdyż nie jest syn­te­ty­zo­wa­ny w or­ga­niz­mie i musi być do­star­cza­ny z po­ży­wie­niem.

Li­zy­na jest ami­nok­wa­sem po­lar­nym. Za­wie­ra za­sa­do­wy łań­cuch bocz­ny, który w pH ko­mór­ki ma ła­du­nek do­dat­ni (). Wcho­dzi w skład bia­łek wią­żą­cych ujem­nie na­ła­do­wa­ne czą­stecz­ki kwa­sów nu­kle­i­no­wych, ta­kich jak hi­sto­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lizynowy

→ li­zy­na


Patrz:lizyna

Źródła:

SJP.pl

Lizyny

ami­nok­was eg­zo­gen­ny, skład­nik bia­łek ro­ślin­nych i zwie­rzę­cych


Źródła:

SJP.pl

Lizyp

rzeź­biarz grec­ki ży­ją­cy w IV w. p.n.e.


Lizyp z Sy­kio­nu – rzeź­biarz grec­ki. Ar­ty­sta stylu póź­no­kla­sycz­ne­go, dzia­ła­ją­cy w la­tach około 370–320 p.n.e. Po­cząt­ko­wo praw­do­po­dob­nie kowal. Nad­wor­ny rzeź­biarz Alek­san­dra Wiel­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lizys

po­wol­ny spa­dek tem­pe­ra­tu­ry cha­rak­te­ry­zu­ją­cy prze­bieg pew­nych cho­rób, np. pło­ni­cy; lysis


Źródła:

SJP.pl

Lizystrata

Li­zy­stra­ta (tłu­ma­czo­na także jako Gro­mi­wo­ja lub Bo­jo­mi­ra) – ko­me­dia sta­ro­grec­ka Ary­sto­fa­ne­sa, na­pi­sa­na w roku 411 p.n.e. pod­czas II wojny pe­lo­po­ne­skiej.

Opi­su­je strajk ko­biet, które po­sta­na­wia­ją od­sta­wić swo­ich mężów od łoża do czasu, aż ci zawrą mię­dzy sobą pokój. Dra­mat ma wy­mo­wę pa­cy­fi­stycz­ną.


Źródła:

Wikipedia

Liège

Liège (nld. "Luik"; niem. "Lüttich"; wal. "Lidje"; lb. "Léck"; ksh. "Lück"; la. "Le­o­dium", "Le­o­di­cum"; do 1949 "Liége") – mia­sto we wschod­niej Bel­gii, w Re­gio­nie Wa­loń­skim, sie­dzi­ba ad­mi­ni­stra­cyj­na pro­win­cji Liège, oraz okrę­gu Liège. Leży nad Mozą, w po­bli­żu gra­ni­cy z Ni­der­lan­da­mi i Niem­ca­mi.


Źródła:

Wikipedia

Lińsk

Lińsk (niem. "Linsk") – wieś bo­ro­wiac­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie tu­chol­skim, w gmi­nie Śli­wi­ce, na ob­sza­rze le­śnym Borów Tu­chol­skich.

W 1943 ad­mi­ni­stra­cja nie­miec­ka wpro­wa­dzi­ła dla miej­sco­wo­ści nazwę "Lins". W la­tach 1954–1961 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Lińsk, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Śli­wi­ce.


Źródła:

Wikipedia

Liński

→ Linia


Patrz:Linia

Źródła:

SJP.pl

Liściak

1. glon mor­ski o ple­sze przy­po­mi­na­ją­cej liść; fi­lo­fo­ra
2. zmo­dy­fi­ko­wa­ny liść u ro­ślin sied­lisk su­chych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ar­che­ol. pa­le­o­li­tycz­ny po­dłuż­ny i ostro za­koń­czo­ny krze­mien­ny wiór uksz­tał­to­wa­ny na grot strza­ły;

 (1.2) bot. przeksz­tał­co­ny ogo­nek li­ścio­wy upo­dob­nio­ny do li­ścia;


Zo­bacz też: Li­ściak (ar­che­o­lo­gia).

Li­ściak, fy­lo­dium (łac. "phyl­lo­dium") – roz­sze­rzo­ny i spła­szczo­ny ogo­nek li­ścio­wy, upo­dob­nio­ny do blasz­ki li­ścio­wej (zob. kształt li­ścia). Przej­mu­je on funk­cję asy­mi­la­cyj­ną liści, naj­czę­ściej u ro­ślin, u któ­rych blasz­ki li­ścio­we ule­gły zre­du­ko­wa­niu lub przeksz­tał­ce­niom i speł­nia­ją inne funk­cje.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liścianek

li­ścia­nek sek­tor­nik - ga­tu­nek pa­ją­ka z ro­dzi­ny krzy­ża­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Liściany

→ liść; li­ścio­wy, li­ścia­sty, list­ny


Źródła:

SJP.pl

Liściarka

karma z pędów drzew li­ścia­stych usu­szo­nych razem z liść­mi; ga­łę­ziar­ka


Li­ściar­ka – sucha karma ob­ję­to­ścio­wa dla zwie­rzy­ny pło­wej. Jeden z ty­po­wych – obok sno­pów­ki – ro­dza­jów karmy dla je­le­ni, saren i da­nie­li wy­kła­da­nej przez my­śli­wych we wszyst­kich po­rach roku poza naj­trud­niej­szym dla zwie­rzy­ny okre­sem zi­mo­wym, gdy za­stę­pu­je ją karma tre­ści­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liściaste

drze­wa i krze­wy ma­ją­ce li­ście


Źródła:

SJP.pl

Liściasty

1. ma­ją­cy li­ście, po­kry­ty liść­mi; ob­fi­cie ulist­nio­ny;
2. skła­da­ją­cy się z drzew lub krze­wów ma­ją­cych li­ście;
3. przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem liść;
4. po­cho­dzą­cy z ro­ślin ma­ją­cych li­ście


przy­miot­nik

 (1.1) bot. ma­ją­cy li­ście, zło­żo­ny z drzew lub krze­wów ma­ją­cych li­ście

 (1.2) kulin. w po­sta­ci liści

 (1.3) leśn. do­ty­czą­cy drzew li­ścia­stych (1.1)

 (1.4) bot. zob. li­ścio­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liście

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) przest. poet. kilka lub dużo liści, ogół liści; li­sto­wie

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: liść

 (2.2) Ms. i W. lp. od: list

 (2.3) C. i Ms. lp. od: lista


Źródła:

Wiktionary

Liściec

duży, ro­śli­no­żer­ny owad tro­pi­kal­ny z rzędu stra­szy­ków, przy­po­mi­na­ją­cy wy­glą­dem zie­lo­ny liść


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ent. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Phyl­lium|ref=tak., ro­dzaj owa­dów z rzędu stra­szy­ków, sto­su­ją­cych mi­me­tyzm;

 (1.2) ent. owad z ro­dza­ju li­ściec (1.1)


Li­ściec ("Phyl­lium") – ro­dzaj owa­dów z rzędu stra­szy­ków.

Liść­ce do złu­dze­nia przy­po­mi­na­ją nad­gry­zio­ny liść, co poz­wa­la być nie­wi­docz­nym wśród wielu drzew li­ścia­stych. Przy­bie­ra­ją kolor i wy­gląd za­leż­nie od oto­cze­nia, w któ­rym się znaj­du­ją. Chro­nią się w ten spo­sób przed dra­pież­ni­ka­mi. Kiedy po­czu­ją się za­gro­żo­ne za­czy­na­ją ko­ły­sać się na boki uda­jąc ko­ły­szą­cy się na wie­trze liść, kiedy zo­sta­ną po­draż­nio­ne opa­da­ją bez­wład­nie na zie­mię po­zo­sta­jąc w bez­ru­chu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liścieniowy

→ li­ścień


Patrz:liścień

Źródła:

SJP.pl

Liścień

1. pier­wszy liść na roz­wi­ja­ją­cym się pę­dzie siew­ki ro­ślin na­sien­nych, pow­sta­ją­cy z za­rod­ka, naj­czę­ściej krót­ko ży­ją­cy; liść za­rod­ko­wy;
2. nie­du­ża ryba ho­do­wa­na w ak­wa­riach, któ­rej po­ru­sza­nie przy­po­mi­na opa­da­ją­cy liść


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) biol. pier­wszy liść ro­śli­ny na­sien­nej;


Li­ścień, liść za­rod­ko­wy – liść pow­sta­ją­cy w roz­wi­ja­ją­cym się za­rod­ku. U niek­tó­rych ro­ślin są to je­dy­ne li­ście obec­ne w doj­rza­łym na­sie­niu, u in­nych (np. u fa­so­li) mię­dzy li­ście­nia­mi pow­sta­je pą­czek z za­wiąz­ka­mi ko­lej­nych liści. Li­ście­nie są krót­ko­wiecz­ne i szyb­ko od­pa­da­ją po roz­wi­nię­ciu przez ro­śli­nę ko­lej­nych liści.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liścik

zdrob­nie­nie od: list


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: list


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liściokwiat

Li­ściok­wiat ("Phyl­lant­hus") – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny li­ściok­wia­to­wa­tych ("Phyl­lant­ha­ce­ae"). Na­le­ży do niego ok. 600 ga­tun­ków wy­stę­pu­ją­cych na ob­sza­rach tro­pi­kal­nych i sub­tro­pi­kal­nych na całym świe­cie. Ga­tun­kiem ty­po­wym jest "Phyl­lant­hus ni­ru­ri" L.


Źródła:

Wikipedia

Liściolubka

li­ścio­lub­ka se­le­ro­wa - ga­tu­nek owada z ro­dzi­ny na­sion­ni­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Liścionogi

pod­gro­ma­da sko­ru­pia­ków z gro­ma­dy skrze­lo­no­gów


Li­ścio­no­gi (Phyl­lo­po­da) – pod­gro­ma­da skrze­lo­no­gów (Bran­chio­po­da). Wy­stę­pu­ją głów­nie w wo­dach słod­kich. Żywią się de­try­tu­sem lub drob­nym plank­to­nem.

Głowę i grzbie­to­wą część tu­ło­wia tych sko­ru­pia­ków, a u czę­ści ga­tun­ków całe ciało, okry­wa pan­cerz. Dłu­gie cy­lin­drycz­ne ciało skła­da się z kil­ku­na­stu lub kil­ku­dzie­się­ciu (do 40) seg­men­tów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liścionos

duży nie­to­perz z ro­dzi­ny li­ścio­no­sów wy­stę­pu­ją­cy w Ame­ry­ce Środ­ko­wej i Po­łud­nio­wej; na nosie cha­rak­te­ry­stycz­na na­rośl; wam­pir wiel­ki


Li­ścio­nos ("Phyl­lo­sto­mus") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny li­ścio­no­sów (Phyl­lo­sto­mi­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny li­ścio­no­so­wa­tych (Phyl­lo­sto­mi­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liścionosowate

o ce­chach li­ścio­no­so­wa­tych (ro­dzi­na nie­to­pe­rzy)


Li­ścio­no­so­wa­te (Phyl­lo­sto­mi­dae) – ro­dzi­na ssa­ków z po­drzę­du mrocz­koksz­tałt­nych (Ve­sper­ti­lio­ni­for­mes) w obrę­bie rzędu nie­to­pe­rzy (Chi­rop­te­ra) obej­mu­ją­ca ok. 150 ga­tun­ków cha­rak­te­ry­zu­ją­cych się osa­dzo­nym na nosie fał­dem skór­nym w kształ­cie przy­po­mi­na­ją­cym liść.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liścionosowaty

o ce­chach li­ścio­no­so­wa­tych (ro­dzi­na nie­to­pe­rzy)


Źródła:

SJP.pl

Liścionosy

duży nie­to­perz z ro­dzi­ny li­ścio­no­sów wy­stę­pu­ją­cy w Ame­ry­ce Środ­ko­wej i Po­łud­nio­wej; na nosie cha­rak­te­ry­stycz­na na­rośl; wam­pir wiel­ki


Li­ścio­no­sy (Phyl­lo­sto­mi­nae) – po­dro­dzi­na ssa­ków z ro­dzi­ny li­ścio­no­so­wa­tych (Phyl­lo­sto­mi­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Liścionóg

przed­sta­wi­ciel pod­gro­ma­dy sko­ru­pia­ków z gro­ma­dy skrze­lo­no­gów


Źródła:

SJP.pl

Liściopodobny

przy­po­mi­na­ją­cy liść


Źródła:

SJP.pl

Liściowaty

po­dob­ny kształ­tem do li­ścia; list­ko­wa­ty


Źródła:

SJP.pl

Liściowiec

ro­dzaj ptaka z ro­dzi­ny garn­ca­rzo­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Liściowy

→ liść; list­ny, li­ścia­sty, li­ścia­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z liść­mi, do­ty­czą­cy liści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Liściozwój

zwi­ja­nie się liści w rurkę lub ry­nien­kę wzdłuż nerwu głów­ne­go bę­dą­ce ob­ja­wem cho­ro­bo­wym ro­ślin


Źródła:

SJP.pl

Liściołaz

ro­dzaj pła­zów be­zo­go­no­wych z ro­dzi­ny drze­wo­ła­zo­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Liścioślad

ślad w po­sta­ci bliz­ny po­zo­sta­ją­cej na po­wierzch­ni pędu po opad­nię­ciu li­ścia


Źródła:

SJP.pl

Liściożerca

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zool. zwie­rzę ży­wią­ce się liśc­mi


Źródła:

Wiktionary

Liściożerność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. ży­wie­nie się liść­mi


Źródła:

Wiktionary

Liściożerny

przy­miot­nik

 (1.1) zool. ży­wią­cy się liść­mi


Źródła:

Wiktionary

Liścisko

1. zgru­bie­nie od: list;
2. zgru­bie­nie od: liść


Źródła:

SJP.pl

Liściwie

prze­sta­rza­le: li­sto­wie (ulist­nie­nie)


Źródła:

SJP.pl

Liśkiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Liśnica

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Liść

organ ro­ślin na­czy­nio­wych słu­żą­cy m.in. do asy­mi­lo­wa­nia dwut­len­ku węgla z po­wie­trza


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. ele­ment bu­do­wy spo­ro­fi­tu ro­śli­ny na­czy­nio­wej, peł­nią­cy funk­cje odżyw­cze dzię­ki za­war­to­ści chlo­ro­fi­lu;

 (1.2) przen. in­form. węzeł drze­wa, który nie po­sia­da po­tom­ków;

 (1.3) pot. przen. ude­rze­nie ot­war­tą dło­nią w twarz


Liść (łac. "fo­lium") – organ ro­ślin­ny, ele­ment bu­do­wy czę­ści osio­wej (pę­do­wej) ro­ślin te­lo­mo­wych. Wy­ra­sta­ją­ce z wę­złów koń­co­we ele­men­ty roz­ga­łę­zień pędu, wy­o­dręb­nia­ją­ce się ze wzglę­du na funk­cję i bu­do­wę od ło­dy­gi (nie mają np. zdol­no­ści do nie­przer­wa­ne­go wzro­stu).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Liźnięcie

1. prze­su­nąć po czymś ję­zy­kiem;
2. po­tocz­nie: spró­bo­wać cze­goś, skosz­to­wać;
3. po­tocz­nie: za­poz­nać się z czymś czę­ścio­wo, po­wierz­chow­nie


Źródła:

SJP.pl