L

1. li­te­ra oz­na­cza­ją­ca gło­skę "l";
2. sym­bol litra


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) jęz. pięt­na­sta li­te­ra pol­skie­go al­fa­be­tu;

 (1.2) jęz. spół­gło­ska bocz­na, przed­nio­ję­zy­ko­wo-dzią­sło­wa


L l

L ("el", mi­nu­sku­ła: l) – dwu­na­sta li­te­ra al­fa­be­tu ła­ciń­skie­go, pięt­na­sta li­te­ra al­fa­be­tu pol­skie­go. Oz­na­cza zwy­kle w danym ję­zy­ku spół­gło­skę płyn­ną bocz­ną, np. [].

Nazwę tej li­te­ry w ję­zy­ku pol­skim wy­ma­wia się "el".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

La

1. sy­la­bo­wa nazwa dźwię­ku a;
2. wyraz za­stę­pu­ją­cy tekst przy śpie­wa­niu me­lo­dii


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) muz. nazwa sol­mi­za­cyj­na dźwię­ku A (szó­ste­go w gamie C-dur);

wy­krzy­knik

 (2.1) …za­stę­pu­ją­cy słowa śpie­wa­nej pio­sen­ki; ułat­wia­ją­cy pow­ta­rza­nie zna­nej me­lo­dii


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

La-Pa

ty­be­tań­ski dęty in­stru­ment mu­zycz­ny; lapa


Źródła:

SJP.pl

Laari

1/100 rupii ma­le­diw­skiej


Źródła:

SJP.pl

Lab

od­po­czy­nek, re­laks


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) pot. pies rasy la­bra­dor re­trie­ver


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laba

od­po­czy­nek, re­laks


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. czas wolny od pracy, nauki, zajęć

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. gw-pl|Poz­nań. bez­tro­ski od­po­czy­nek, próż­no­wa­nie, le­niu­cho­wa­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Labado

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) in­fant. sport. ta­niec, pląs z dzie­cię­cej i ki­bi­cow­skiej pio­sen­ki


Źródła:

Wiktionary

Labadziara

po­gard­li­wie: ko­bie­ta wy­zy­wa­ją­ca, roz­wią­zła sek­su­al­nie; lam­ba­dzia­ra


Źródła:

SJP.pl

Laban

Laban (hebr. לָבָן „Biały”) – po­stać bi­blij­na ze Sta­re­go Te­sta­men­tu. Syn Be­tu­e­la i brat Re­be­ki, oj­ciec Lei oraz Ra­che­li, wuj i teść Ja­ku­ba.

Miesz­kał w Pad­dan-Aram (Rdz 28,5), Bi­blia okre­śla go mia­nem "Ara­mej­czy­ka" (Rdz 25,20). Po raz pier­wszy po­ja­wia się w sce­nie za­ślu­bin Re­be­ki z Iza­a­kiem (Rdz 24,29–60). Przy­wi­tał przy­by­sza i ugo­ścił go, a na­stęp­nie zgo­dził się na za­a­ran­żo­wa­nie mał­żeń­stwa swo­jej sio­stry.


Źródła:

Wikipedia

Labanotacja

sy­stem za­pi­su ru­chów ludz­kie­go ciała; ki­ne­to­gra­fia


Źródła:

SJP.pl

Labarum

sztan­dar pań­stwa rzym­skie­go ze zna­kiem krzy­ża i mo­no­gra­mem Chry­stu­sa


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hist. woj­sko­wa, głów­na cho­rą­giew rzym­ska, bo­ga­to zdo­bio­na, wpro­wa­dzo­na przez ce­sa­rza Kon­stan­ty­na Wiel­kie­go


La­ba­rum – głów­ny sztan­dar wojsk rzym­skich (w for­mie ve­xil­lum) w okre­sie póź­ne­go ce­sar­stwa.

Czwo­ro­kąt­na pur­pu­ro­wa cho­rą­giew im­pe­rium ze zło­ty­mi frędz­la­mi za­wie­szo­na na po­przecz­nej belce, na któ­rej pier­wot­nie osa­dzo­ny był orzeł (sym­bol Jo­wi­sza), a póź­niej chry­sto­gram Chi Rho. Wpro­wa­dzo­na za pa­no­wa­nia Kon­stan­ty­na Wiel­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Labdakos

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) mitgr. król Teb, który zabił jed­ne­go ze smo­ków Hery


Lab­da­kos (gr. Λάβδακος Lábdakos, łac. Lab­da­cus) – w mi­to­lo­gii grec­kiej król Teb, za­ło­ży­ciel dy­na­stii Lab­da­ki­dów.

Ucho­dził za syna Po­li­do­ra, ojca La­jo­sa, dzia­da Edypa i wnuka Kad­mo­sa

We­dług mitu był „ułom­ny na ciele i duszy”. Objął na krót­ko tron w Te­bach po śmier­ci Kad­mo­sa, wkrót­ce jed­nak fak­tycz­ną wła­dzę za­czę­li spra­wo­wać jego mło­dzi bra­cia; na tro­nie za­siadł Likos, który oddał dru­gie­mu z braci Nik­te­u­szo­wi po­ło­wę pań­stwa.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Labdanum

ży­wi­ca ro­ślin­na wy­ko­rzy­sty­wa­na w kos­me­ty­ce i daw­nym ap­te­kar­stwie; la­da­num


Źródła:

SJP.pl

Labe

[czy­taj: laBE] fran­cu­ski ksiądz ka­to­lic­ki prze­by­wa­ją­cy w Pol­sce po re­wo­lu­cji fran­cu­skiej, chro­nią­cy się przed prze­śla­do­wa­nia­mi ja­ko­bi­nów; labuś (iro­nicz­nie, po­gard­li­wie)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Labek

po­tocz­nie: pies rasy la­bra­dor re­trie­ver


Źródła:

SJP.pl

Label

po­tocz­nie: wyt­wór­nia mu­zycz­na


Źródła:

SJP.pl

Labelista

ko­lek­cjo­ner na­le­pek tu­ry­stycz­nych


Źródła:

SJP.pl

Labelistka

ko­lek­cjo­ner­ka na­le­pek tu­ry­stycz­nych


Źródła:

SJP.pl

Labelistyczny

do­ty­czą­cy la­be­li­sty­ki


Źródła:

SJP.pl

Labelistyka

ko­lek­cjo­no­wa­nie na­le­pek tu­ry­stycz­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hobby prze­ja­wia­ją­ce się ko­lek­cjo­no­wa­niem na­le­pek i przy­wie­szek tu­ry­stycz­nych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laber

(zwy­kle w licz­bie mno­giej)
1. ozdob­ne obra­mo­wa­nie; gir­lan­da;
2. ozdo­ba hełmu umie­szczo­na nad tar­czą her­bo­wą;
3. ko­lo­ro­wa tka­ni­na ozda­bia­ją­ca hełm


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. zwy­kle w lm. ozdob­ne obra­mo­wa­nie; gir­lan­da

 (1.2) daw. lp. od labry


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laberdan

pa­tro­szo­ny i so­lo­ny śledź lub dorsz


Źródła:

SJP.pl

Labet

dawna ha­zar­do­wa gra w karty


Źródła:

SJP.pl

Labiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Labializacja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. za­o­krą­gle­nie warg wy­stę­pu­ją­ce przy ar­ty­ku­la­cji niek­tó­rych gło­sek;


La­bia­li­za­cja (uwar­go­wie­nie) (la­bia­li­za­cja od la­bia­lis war­go­wy) – zja­wi­sko za­o­krą­gle­nia warg przy ar­ty­ku­la­cji sa­mo­gło­sek lub spół­gło­sek. Obec­na np. w ję­zy­kach ka­u­ka­skich, ję­zy­ku pra­in­do­e­u­ro­pej­skim.

La­bia­li­za­cja to rów­nież pe­wien pro­ces asy­mi­la­cji (Gło­ski stają się za­o­krą­glo­ne w oto­cze­niu gło­sek z na­tu­ry za­o­krą­glo­nych, np.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Labializować

wy­ma­wiać sa­mo­gło­skę tylną z war­ga­mi za­o­krą­glo­ny­mi


Źródła:

SJP.pl

Labialność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest la­bial­ne


Źródła:

Wiktionary

Labialny

war­go­wy


przy­miot­nik

 (1.1) jęz. war­go­wy, ar­ty­ku­ło­wa­ny za­o­krą­glo­ny­mi war­ga­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Labiawa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. Po­lessk (hi­sto­rycz­na nazwa mia­sta w Pru­sach Wschod­nich, obec­nie eg­zo­nim wa­rian­to­wy);


Źródła:

Wiktionary

Labiawski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z La­bia­wą, do­ty­czą­cy La­bia­wy


Źródła:

Wiktionary

Labidzić

po­tocz­nie: na­rze­kać, uty­ski­wać, bia­dać; la­bie­dzić


Źródła:

SJP.pl

Labiedzenia

po­tocz­nie: na­rze­kać, uty­ski­wać, bia­dać; la­bi­dzić


Źródła:

SJP.pl

Labiedzenie

po­tocz­nie: na­rze­kać, uty­ski­wać, bia­dać; la­bi­dzić


Źródła:

SJP.pl

Labiedzić

po­tocz­nie: na­rze­kać, uty­ski­wać, bia­dać; la­bi­dzić


cza­sow­nik

 (1.1) płacz­li­wie na­rze­kać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Labierynt

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) stpol. la­bi­rynt


Źródła:

Wiktionary

Labija

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. za­ba­wa, im­pre­za


Źródła:

Wiktionary

Labilność

1. zmien­ność, chwiej­ność;
2. la­bil­ność emo­cjo­nal­na - chwiej­ność emo­cjo­nal­na, czę­ste i szyb­kie zmia­ny emo­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co la­bil­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Labilny

chwiej­ny, nie­sta­bil­ny


przy­miot­nik

 (1.1) zmien­ny, nie­sta­ły, nie­sta­bil­ny, chwiej­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Labiodentales

w ję­zy­koz­naw­stwie: spół­gło­ski wy­ma­wia­ne bez czyn­ne­go udzia­łu ję­zy­ka przy zbli­że­niu dol­nej wargi do gór­nych zębów; spół­gło­ski la­bio­den­tal­ne, spół­gło­ski war­go­wo-zę­bo­we


Źródła:

SJP.pl

Labiodentalny

w ję­zy­koz­naw­stwie: spół­gło­ski la­bio­den­tal­ne - spół­gło­ski wy­ma­wia­ne bez czyn­ne­go udzia­łu ję­zy­ka przy zbli­że­niu dol­nej wargi do gór­nych zębów; la­bio­den­ta­les, spół­gło­ski war­go­wo-zę­bo­we


Źródła:

SJP.pl

Labiologia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka o ruchu warg pod­czas mowy i śpie­wu


Źródła:

Wiktionary

Labioplastyka

chi­rur­gicz­na ko­rek­cja warg sro­mo­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. za­bieg ko­rek­ty wy­glą­du lub wiel­ko­ści warg sro­mo­wych;


La­bio­pla­sty­ka (ang. "la­bio­pla­sty") – za­bieg z za­kre­su chi­rur­gii este­tycz­nej, któ­re­go celem jest zmia­na wiel­ko­ści lub kształ­tu warg sro­mo­wych. Za­bieg obej­mo­wać może za­rów­no wargi sro­mo­we więk­sze jak i mniej­sze. Za­bieg wy­ko­ny­wa­ny jest prze­de wszyst­kim u ko­biet, które po­sia­da­ją wady wro­dzo­ne (np. prze­ro­śnię­te wargi sro­mo­we) lub po pro­stu od­czu­wa­ją dy­skom­fort fi­zycz­ny zwią­za­ny z wy­glą­dem swo­ich na­rzą­dów płcio­wych, uwa­ża­jąc że wy­gląd ich miej­sca in­tym­ne­go nie mie­ści się w gra­ni­cach normy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Labiowelarny

w ję­zy­koz­naw­stwie: gło­ski la­bio­we­lar­ne - gło­ski wy­ma­wia­ne przy za­o­krą­gle­niu i wy­su­nię­ciu warg oraz jed­no­czes­nym unie­sie­niu tyl­nej czę­ści ję­zy­ka ku pod­nie­bie­niu mięk­kie­mu


Źródła:

SJP.pl

Labirowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|la­bi­ro­wać.


Źródła:

Wiktionary

Labirować

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) daw. żegl. zob. la­wi­ro­wać.


Źródła:

Wiktionary

Labiryncik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od la­bi­rynt


Źródła:

Wiktionary

Labirynt

1. sta­ro­żyt­na bu­dow­la o skom­pli­ko­wa­nym ukła­dzie licz­nych sal i ko­ry­ta­rzy;
2. w prze­no­śni: za­wi­ły splot wy­da­rzeń, sy­tu­a­cja bez wyj­ścia; zamęt;
3. motyw ogro­do­wy, o ukła­dzie krę­tych ście­żek oko­lo­nych ży­wo­pło­tem;
4. nazwa błęd­ni­ka w uchu wew­nętrz­nym


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bud. układ krzy­żu­ją­cych się ko­ry­ta­rzy i po­mie­szczeń, w któ­rym trud­no zna­leźć wyj­ście;

 (1.2) anat. na­rząd błęd­ni­ko­wy umoż­li­wia­ją­cy niek­tó­rym rybom od­dy­cha­nie po­wie­trzem;

 (1.3) ar­chit. szt. fi­gu­ra ge­o­me­trycz­na w kształ­cie spi­ra­li lub me­an­dra ukła­da­na w po­sadz­ce nawy głów­nej w ko­ścio­łach śred­nio­wiecz­nych

 (1.4) ogrod. ele­ment ogro­du w kształ­cie spi­ra­li lub me­an­dra zro­bio­ny z ży­wo­pło­tu, tre­ja­ży lub szpa­le­rów


La­bi­rynt (gr. λαβύρινθος "labýrinthos") – bu­dow­la odz­na­cza­ją­ca się bar­dzo za­wi­łym ukła­dem dużej licz­by po­mie­szczeń i łą­czą­cych je krę­tych cią­gów ko­ry­ta­rzy, co utrud­nia­ło nie­po­wo­ła­nym oso­bom do­stęp do usy­tu­o­wa­ne­go zwy­kle cen­tral­nie, strze­żo­ne­go po­mie­szcze­nia (np. gro­bow­ca, skarb­ca).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Labiryntalny

rzad­ko: przy­po­mi­na­ją­cy la­bi­rynt; la­bi­ryn­to­wy, cha­o­tycz­ny, zag­mat­wa­ny


Źródła:

SJP.pl

Labiryntodont

duży wy­mar­ły płaz tar­czo­gło­wy; ste­go­ce­fal


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. pa­le­ont. wy­mar­ły krę­go­wiec z okre­su tria­so­we­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Labiryntodonty

duży wy­mar­ły płaz tar­czo­gło­wy; ste­go­ce­fal


La­bi­ryn­to­don­ty, płazy tar­czo­gło­we, me­an­drow­ce (La­by­rint­ho­don­tia) – pod­gro­ma­da wy­mar­łych pła­zów, ży­ją­cych od póź­ne­go de­wo­nu do końca wczes­nej kredy. Pier­wsze la­bi­ryn­to­don­ty znane są z franu. Płazy te były szcze­gól­nie licz­ne w kar­bo­nie i tria­sie. Na po­cząt­ku jury grupa ta mocno po­du­pa­dła na sku­tek kon­ku­ren­cji ze stro­ny kro­ko­dy­lo­mor­fów i od tej pory ist­nia­ła tylko w dość izo­lo­wa­nej Au­stra­lii.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Labiryntowate

ro­dzi­na słod­ko­wod­nych ryb oko­nioksz­tałt­nych; błęd­ni­ko­wa­te, łaź­co­wa­te


Źródła:

SJP.pl

Labiryntowaty

o ce­chach la­bi­ryn­to­wa­tych (ro­dzi­na ryb)


Źródła:

SJP.pl

Labiryntowce

po­drząd oko­nioksz­tałt­nych ryb słod­ko­wod­nych, ma­ją­cych na­rząd skrze­lo­wy słu­żą­cy do od­dy­cha­nia po­wie­trzem at­mos­fe­rycz­nym; błęd­ni­kow­ce; łaź­co­wa­te


Źródła:

SJP.pl

Labiryntowiec

przed­sta­wi­ciel po­drzę­du ryb słod­ko­wod­nych z rzędu oko­nioksz­tałt­nych; błęd­ni­ko­wiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. eg­zo­tycz­na ryba słod­ko­wod­na z rzędu oko­nioksz­tałt­nych, ma­ją­ca la­bi­ryn­to­wy na­rząd os­krze­lo­wy słu­żą­cy do od­dy­cha­nia po­wie­trzem at­mos­fe­rycz­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Labiryntowy

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy formę la­bi­ryn­tu; zwią­za­ny z la­bi­ryn­tem


Źródła:

Wiktionary

Lablab

1. ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych; wspię­ga;
2. ga­tu­nek ro­śli­ny z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych; fa­sol­nik egip­ski, lobia, wspię­ga po­spo­li­ta, chro­pa­wiec po­spo­li­ty


Źródła:

SJP.pl

Lablabi

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kulin. ro­dzaj tu­ne­zyj­skie­go ragoût lub gę­stej zupy, któ­rej głów­nym skład­ni­kiem jest cie­cie­rzy­ca


Źródła:

Wiktionary

Labneh

gęsty serek z od­są­czo­ne­go jo­gur­tu, po­pu­lar­ny na Bli­skim Wscho­dzie


Źródła:

SJP.pl

Laboga

wy­krzy­knik wy­ra­ża­ją­cy roz­pacz lub zdzi­wie­nie


wy­krzy­knik

 (1.1) gwara. pot. okrzyk zdzi­wie­nia, za­sko­cze­nia, żalu, prze­stra­chu, roz­pa­czy itp.


La­bo­ga – pol­skie przed­się­bior­stwo ro­dzin­ne wyt­wa­rza­ją­ce wzmac­nia­cze gi­ta­ro­we, kable in­stru­men­tal­ne oraz ko­lum­ny gło­śni­ko­we.

Przed­się­bior­stwo pow­sta­ło z ini­cja­ty­wy Adama La­bo­gi, który po­cząt­ko­wo wy­ko­ny­wał wzmac­nia­cze elek­tro­a­ku­stycz­ne na za­mó­wie­nia jed­nost­ko­we. W 1973 roku na za­mó­wie­nie Achi­ma Rzy­cho­nia, gi­ta­rzy­sty grupy Nie­bie­sko-Czar­ni, wy­ko­nał wzmac­niacz lam­po­wy 100 W pod nazwą Dia­mond­so­und.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laborancki

od­no­szą­cy się do la­bo­ran­ta, wła­ści­wy la­bo­ran­tom


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z osobą lub pracą la­bo­ran­ta, do­ty­czą­cy la­bo­ran­ta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laborant

1. po­moc­ni­czy pra­cow­nik la­bo­ra­to­rium; la­bo­ra­tor;
2. po­moc­ni­czy pra­cow­nik ap­te­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pra­cow­nik la­bo­ra­to­rium


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laborantka

Pra­cow­ni­ca la­bo­ra­to­rium


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pra­cow­ni­ca la­bo­ra­to­rium


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laborator

po­moc­ni­czy pra­cow­nik la­bo­ra­to­rium; la­bo­rant


Źródła:

SJP.pl

Laboratorium

po­mie­szcze­nie wy­po­sa­żo­ne w spe­cja­li­stycz­ny sprzęt, przez­na­czo­ne do pro­wa­dze­nia doś­wiad­czeń, ana­liz, kon­tro­li pro­ce­sów tech­no­lo­gicz­nych itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) po­mie­szcze­nie przez­na­czo­ne do prze­pro­wa­dza­nia ek­spe­ry­men­tów na­u­ko­wych, ana­liz me­dycz­nych lub na­dzo­ro­wa­nia pro­ce­sów tech­no­lo­gicz­nych;

 (1.2) po­mie­szcze­nie przez­na­czo­ne do zajęć dy­dak­tycz­nych, wy­ma­ga­ją­cych spe­cja­li­stycz­ne­go sprzę­tu

 (1.3) pot. za­ję­cia pro­wa­dzo­ne w la­bo­ra­to­rium (1.2)


La­bo­ra­to­rium (Pra­cow­nia) – po­mie­szcze­nie przez­na­czo­ne do pro­wa­dze­nia badań na­u­ko­wych lub ana­liz le­kar­skich, wy­po­sa­żo­ne w od­po­wied­ni do tego celu sprzęt. La­bo­ra­to­rium w ro­zu­mie­niu nie jako po­mie­szcze­nie, lecz jed­nost­ka or­ga­ni­za­cyj­na, to ze­spół zło­żo­ny z ludzi, po­mie­szcze­nia/po­mie­szczeń i sprzę­tu ba­daw­cze­go w tym kom­pu­te­ro­we­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laboratoryjnie

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) w wa­run­kach la­bo­ra­to­ryj­nych, me­to­da­mi la­bo­ra­to­ryj­ny­mi


Źródła:

Wiktionary

Laboratoryjny

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy la­bo­ra­to­rium, od­by­wa­ją­cy się lub wy­ko­ny­wa­ny w la­bo­ra­to­rium


Źródła:

Wiktionary

Laborka

w gwa­rze stu­denc­kiej: za­ję­cia na stu­diach pro­wa­dzo­ne w la­bo­ra­to­rium


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) środ. stud. pot. ćwi­cze­nia w la­bo­ra­to­rium


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laborowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|la­bo­ro­wać.


Źródła:

Wiktionary

Laborować

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) śrpol. pra­co­wać da­ta­def|1588|1643.

 (1.2) śrpol. cier­pieć

 (1.3) śrpol. prze­by­wać gdzieś

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (2.1) śrpol. sta­rać się, pra­co­wać nad czymś


Źródła:

Wiktionary

Labourzysta

[czy­taj: lej­bu­rzy­sta] czło­nek lub zwo­len­nik an­giel­skiej Par­tii Pracy; la­bu­rzy­sta, lej­bu­rzy­sta


Źródła:

SJP.pl

Labourzystka

→ la­bo­u­rzy­sta [czy­taj: lej­bu­rzyst­ka]; la­bu­rzyst­ka


Źródła:

SJP.pl

Labourzystowski

[czy­taj: lej­bu­rzy­stow­ski] do­ty­czą­cy bry­tyj­skiej par­tii po­li­tycz­nej La­bo­ur Party i jej człon­ków; lej­bu­rzy­stow­ski, la­bo­u­rzy­stow­ski


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z bry­tyj­ską Par­tią Pracy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Labować

wa­ga­ro­wać, iść na labę


Źródła:

SJP.pl

Labradoodle

[czy­taj: la­bra­du­del] rasa psa pow­sta­ła przez skrzy­żo­wa­nie la­bra­do­ra z pud­lem


Au­stra­lij­ski La­bra­do­od­le – rasa uz­na­na tylko w Au­stra­lii, pow­sta­ła ze skrzy­żo­wa­nia La­bra­do­ra Re­trie­ve­ra z pud­lem, spa­nie­lem an­giel­skim, spa­nie­lem ame­ry­kań­skim, ir­landz­kim spa­nie­lem do­wod­nym oraz ir­landz­kim spa­nie­lem psze­nicz­nym.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Labrador

gli­no­krze­mian sodu i wap­nia, ka­mień ozdob­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) kynol. pies rasy la­bra­dor re­trie­ver;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) miner. ozdob­ny mi­ne­rał;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Labradorek

zdrob­nie­nie od: la­bra­dor (pies my­śliw­ski)


Źródła:

SJP.pl

Labradorka

sucz­ka rasy la­bra­dor


Źródła:

SJP.pl

Labradorski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z La­bra­do­rem, do­ty­czą­cy La­bra­do­ru


Źródła:

Wiktionary

Labradoryt

mag­mo­wa skała głę­bi­no­wa, od­mia­na anor­to­zy­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miner. skała w więk­szo­ści ut­wo­rzo­na z la­bra­do­ru


La­bra­do­ryt – skała, od­mia­na anor­to­zy­tu, ce­chu­ją­ca się do­mi­na­cją mi­ne­ra­łu la­bra­do­ru. Spo­ty­ka­na jest też de­fi­ni­cja, iż la­bra­do­ryt jest od­mia­ną anor­to­zy­tu ce­chu­ją­cą się la­bra­do­ry­za­cją.

Złoża tej skały wy­stę­pu­ją w Fin­lan­dii i na ka­na­dyj­skim pół­wy­spie La­bra­dor.

La­bra­do­ryt ze wzglę­du na wa­lo­ry de­ko­ra­cyj­ne uży­wa­ny jest w po­sta­ci płyt okła­dzi­no­wych w bu­dow­nict­wie. Po­nad­to wyt­wa­rza się z niego ma­te­ria­ły ogniotr­wa­łe.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Labradoryzacja

mi­go­ta­nie świa­tła na po­wierzch­ni la­bra­do­ru i la­bra­do­ry­tu wy­wo­ła­ne przez wrost­ki ob­cych krysz­ta­łów


La­bra­do­ry­za­cja (la­bra­do­re­scen­cja) – in­ten­syw­na gra barw (tzw. schil­le­re­scen­cja) w me­ta­licz­nie lśnią­cych od­cie­niach na po­wierzch­niach niek­tó­rych mi­ne­ra­łów, zwła­szcza u la­bra­do­ru. Czę­sto są to nie­bie­skie i zie­lo­ne efek­ty, lecz rów­nież można za­ob­ser­wo­wać wszyst­kie inne barwy widma.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Labraks

ryba oko­nioksz­tałt­na; okoń mor­ski


La­braks, okoń mor­ski ("Di­cen­trar­chus la­brax") – ga­tu­nek mor­skiej ryby oko­nioksz­tałt­nej z ro­dzi­ny mo­ro­no­wa­tych (Mo­ro­ni­dae), wcze­śniej za­li­cza­ny do strzę­pie­lo­wa­tych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Labret

ozdo­ba, or­na­ment no­szo­ny w prze­kłu­tej war­dze przez niek­tó­re ple­mio­na


La­bret – ro­dzaj kol­czy­ka uży­wa­ne­go przy pier­cin­gu. Zwy­kle jest to pręt z jed­nej stro­ny za­koń­czo­ny pła­skim dy­skiem unie­moż­li­wia­ją­cym wy­pad­nię­cie kol­czy­ka, z dru­giej zaś gwin­tem, na który można na­krę­cić kulkę lub sto­żek.

Kol­czyk ten jest naj­po­pu­lar­niej­szym kształ­tem kol­czy­ka i można sto­so­wać go do prze­kłuć ucha i wargi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Labrusca

[czy­taj: la­bru­ska] ga­tu­nek ro­śli­ny z ro­dzi­ny wi­no­ro­ślo­wa­tych; wi­no­rośl lisia, la­bru­ska


Źródła:

SJP.pl

Labruska

ga­tu­nek ro­śli­ny z ro­dzi­ny wi­no­ro­ślo­wa­tych; wi­no­rośl lisia, la­bru­sca


Źródła:

SJP.pl

Labruskowaty

przy­po­mi­na­ją­cy wi­no­rośl lisią; la­bru­sco­wa­ty


Źródła:

SJP.pl

Labry

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) he­rald. or­na­ment na zew­nątrz tar­czy her­bo­wej;

 (1.2) hist. barw­na tka­ni­na lub ozdo­by li­ścia­ste, kwie­cie, flo­re­sy bę­dą­ce wy­koń­cze­niem hełmu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Labrys

pod­wój­ny topór na dłu­gim sty­li­sku i pod­staw­ce, uży­wa­ny jako na­rzę­dzie pracy w sta­ro­żyt­nej Kre­cie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wojsk. hist. topór obo­siecz­ny uży­wa­ny na Kre­cie w dru­gim ty­siąc­le­ciu p.n.e. jako broń i sym­bol re­li­gij­ny;

 (1.2) sym­bol w kształ­cie la­bry­sa (1.1) przy­ję­ty współ­cze­śnie m.in. przez śro­do­wi­ska ne­o­na­zi­stow­skie


La­brys (gr. λάβρυς) – topór o pod­wój­nym ostrzu, skła­da­ją­cy się z dwóch obu­chów w kształ­cie za­o­strzo­ne­go klina i sty­li­ska z twar­de­go drew­na, me­ta­lu lub in­ne­go ma­te­ria­łu. W pod­wój­nym obu­chu wy­ko­na­ny jest otwór rów­no­le­gły do ostrza (naj­czę­ściej o prze­kro­ju pro­sto­kąt­nym), w któ­rym za po­mo­cą klina mo­co­wa­ne jest sty­li­sko[].


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Labuda

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Labudda

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laburzysta

[czy­taj: lej­bu­rzy­sta] czło­nek lub zwo­len­nik an­giel­skiej Par­tii Pracy; la­bo­u­rzy­sta, lej­bu­rzy­sta


Źródła:

SJP.pl

Laburzystka

→ la­bu­rzy­sta [czy­taj: lej­bu­rzyst­ka]; la­bo­u­rzyst­ka


Źródła:

SJP.pl

Laburzystowski

[czy­taj: lej­bu­rzy­stow­ski] do­ty­czą­cy bry­tyj­skiej par­tii po­li­tycz­nej La­bo­ur Party i jej człon­ków; lej­bu­rzy­stow­ski, la­bu­rzy­stow­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z bry­tyj­ską Par­tią Pracy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Labuś

daw­niej, po­gard­li­wie o księ­dzu; abbuś


Źródła:

SJP.pl

Lacaune

rasa owiec do­mo­wych po­cho­dzą­cych z płd. Fran­cji


La­ca­u­ne – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Ok­sy­ta­nia, w de­par­ta­men­cie Tarn.

We­dług da­nych na rok 1990 gminę za­miesz­ki­wa­ło 3117 osób, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła 34 osób/km² (wśród 3020 gmin re­gio­nu Midi-Pi­re­ne­je La­ca­u­ne pla­su­je się na 109. miej­scu pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści, na­to­miast pod wzglę­dem po­wierzch­ni na miej­scu 22.).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lacedemon

sta­ro­żyt­ne pań­stwo-mia­sto; Spar­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. sta­ro­żyt­na Spar­ta


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lacedemonka

oby­wa­tel­ka La­ce­de­mo­nu (sta­ro­żyt­ne­go pań­stwa-mia­sta); Spar­tan­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) Spar­tan­ka – miesz­kan­ka La­ce­de­mo­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lacedemończyk

oby­wa­tel La­ce­de­mo­nu (sta­ro­żyt­ne­go pań­stwa-mia­sta); Spar­ta­nin


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) miesz­ka­niec La­ce­de­mo­nu (Spar­ty)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lacedemoński

przy­miot­nik od: La­ce­de­mon (sta­ro­żyt­ne pań­stwo-mia­sto; Spar­ta); spar­tań­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z La­ce­de­mo­nem, do­ty­czą­cy La­ce­de­mo­nu lub La­ce­de­moń­czy­ków


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lacedemońskość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co la­ce­de­moń­skie


Źródła:

Wiktionary

Lacerna

wierzch­nie okry­cie w po­sta­ci krót­kiej pe­le­ry­ny z kap­tu­rem, no­szo­ne w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie


La­cer­na (łac. "lăcernā") – ro­dzaj wierzch­nie­go ubio­ru u sta­ro­żyt­nych Rzy­mian.

Lekka i krót­ka, ale sze­ro­ka pe­le­ry­na z kap­tu­rem, spi­na­na pod szyją albo na pra­wym ra­mie­niu za po­mo­cą za­pin­ki (fi­bu­li). No­szo­na przez wszyst­kie war­stwy spo­łecz­ne (po­pu­lar­na zwła­szcza wśród woj­sko­wych), była ubio­rem prze­ję­tym od Galów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lacet

wąska, ple­cio­na ta­siem­ka do haf­to­wa­nia


Źródła:

SJP.pl

Lacetti

[czy­taj: la­czet­ti] model sa­mo­cho­du marki Chev­ro­let


Źródła:

SJP.pl

Lach

zgru­bie­nie od: laska


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) stpol. daw. dziś poet. Polak

 (1.2) góry. miesz­ka­niec nizin

 (1.3) etn. czło­nek róż­nych grup et­no­gra­ficz­nych w po­łud­nio­wej Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lacha

zgru­bie­nie od: laska


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zgrub. od: laska


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lachenalia

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny hia­cyn­to­wa­tych, wy­stę­pu­ją­cy w Eu­raz­ji i Afry­ce


La­che­na­lia ("La­che­na­lia") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny szpa­ra­go­wa­tych. Obej­mu­je 135 ga­tun­ków wy­stę­pu­ją­cych w Afry­ce Po­łud­nio­wej i Na­mi­bii. In­tro­du­ko­wa­ny do Au­stra­lii i Hisz­pa­nii.

Nazwa na­u­ko­wa ro­dza­ju zo­sta­ła na­da­na na cześć Wer­ne­ra de La­che­na­la, ży­ją­ce­go w la­tach 1736–1800 szwaj­car­skie­go bo­ta­ni­ka, pro­fe­so­ra bo­ta­ni­ki i rek­to­ra Uni­wer­sy­te­tu w Ba­zy­lei, za­ło­ży­cie­la ogro­du bo­ta­nicz­ne­go przy tej uczel­ni.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lachesis

W mi­to­lo­gii grec­kiej: jedna z trzech Mojr, bo­gi­ni przez­na­cze­nia; La­che­zis


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mit. bo­gi­ni przez­na­cze­nia z mi­to­lo­gii grec­kiej, przy­dzie­la­ją­ca los i strze­gą­ca nici ży­wo­ta, jedna z trzech Mojr;

 (1.2) astr. pla­ne­to­i­da o nu­me­rze 120, okrą­ża­ją­ca Słoń­ce w głów­nym pasie aste­ro­id;


La­che­sis (gr. Λάχεσις "Láchesis", łac. "La­che­sis", "De­ci­ma" – "Udzie­la­ją­ca") – jedna z trzech Mojr. W mi­to­lo­gii grec­kiej bo­gi­ni przez­na­cze­nia przy­dzie­la­ją­ca los i strze­gą­ca nici ży­wo­ta. Jej to­wa­rzysz­ki to Kloto i Atro­pos.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lachezis

W mi­to­lo­gii grec­kiej: jedna z trzech Mojr, bo­gi­ni przez­na­cze­nia; La­che­sis


Źródła:

SJP.pl

Lachiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lachman

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lachmirowice

Lach­mi­ro­wi­ce – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie ino­wroc­ław­skim, w gmi­nie Krusz­wi­ca.

Wieś kró­lew­ska po­ło­żo­na w II po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie krusz­wic­kim wo­je­wództ­wa brze­sko­ku­jaw­skie­go, na­le­ża­ła do sta­ro­stwa krusz­wic­kie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa byd­go­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Lachmus

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) gw-pl|księ­stwo ło­wic­kie. nie­bie­ska farba do ma­lo­wa­nia


Źródła:

Wiktionary

Lachmusowy

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|księ­stwo ło­wic­kie. jasny, mocno na­sy­co­ny sza­fi­ro­wy


Źródła:

Wiktionary

Lachociąg

obel­ży­wie:
1. osoba upra­wia­ją­ca seks oral­ny (fel­la­tio) z męż­czyz­na­mi;
2. pro­sty­tut­ka;
3. ho­mo­sek­su­a­li­sta;
4. brzyd­ka dziew­czy­na;
5. chło­pak ma­ją­cy po­wo­dze­nie u dziew­czyn;
6. znie­wie­ścia­ły chło­pak


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) wulg. osoba wy­ko­nu­ją­ca na męż­czyź­nie seks oral­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lachon

mło­dzie­żo­wo: zgrab­na, atrak­cyj­na dziew­czy­na; laska, cizia, la­sen­cja, du­pen­cja, sunia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zgrub. od: lacha


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lachowice

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie su­skim, w gmi­nie Stry­sza­wa


La­cho­wi­ce – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie su­skim, w gmi­nie Stry­sza­wa.

W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy La­cho­wi­ce. W la­tach 1975–1998 wieś po­ło­żo­na była w wo­je­wództ­wie biel­skim.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lachowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lachowo

1. wieś w Pol­sce;
2. wieś w Buł­ga­rii


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lachowski

przy­miot­nik od: La­cho­wo


Źródła:

SJP.pl

Lachówka

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lacjum

kra­i­na hi­sto­rycz­na w środ­ko­wych Wło­szech, obec­nie prze­my­sło­wo-rol­ni­czy re­gion ze sto­li­cą w Rzy­mie; Lazio


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny w środ­ko­wych Wło­szech ze sto­li­cą w Rzy­mie;

 (1.2) hist. kra­i­na hi­sto­rycz­na w an­tycz­nej Ita­lii


La­cjum (wł. "Lazio") – re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny w cen­tral­nych Wło­szech, o po­wierzch­ni 17 203 km²; 5,2 mln miesz­kań­ców ze sto­li­cą w Rzy­mie (2,5 mln miesz­kań­ców). Gę­stość za­lud­nie­nia 302 os./km². Gra­ni­czy z re­gio­na­mi: To­ska­nia, Um­bria, Mar­che, Abruz­ja, Mo­li­se i Kam­pa­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lacki

przy­miot­nik od: Lach; pol­ski


przy­miot­nik

 (1.1) stpol. pol­ski


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lackowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Laclik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. śli­niak


Źródła:

Wiktionary

Lacrimosa

[czy­taj: lakriMOza] w mu­zy­ce: część hymnu ża­łob­ne­go "Dies irae" do słów ostat­niej jego stro­fy roz­po­czy­na­ją­cej się sło­wa­mi "La­cri­mo­sa dies illa"


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lacrimoso

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: łzawo, bo­le­śnie


Źródła:

SJP.pl

Lacroix

[czy­taj: laKRŁA] naz­wi­sko obce


Źródła:

SJP.pl

Lacrosse

[czy­taj: laKROS] gra spor­to­wa pro­wa­dzo­na na bo­i­sku tra­wia­stym - bar­dzo po­dob­na do ho­ke­ja na tra­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sport. sport ze­spo­ło­wy, w któ­rym gra­cze uży­wa­ją spe­cjal­nych kijów z siat­ką (tzw. cros­se) do ła­pa­nia, no­sze­nia i po­da­wa­nia piłki oraz zdo­by­wa­nia bra­mek;


La­cros­se (fr. "la cros­se" – za­krzy­wio­ny kij) – ze­spo­ło­wa gra spor­to­wa po­cho­dze­nia in­diań­skie­go, któ­rej za­sa­dy osta­tecz­nie usta­lo­no w pier­wszej po­ło­wie XIX w. w Ka­na­dzie (gdzie uz­na­no ją za sport na­ro­do­wy); roz­gry­wa­na na tra­wia­stym bo­i­sku, po­le­ga na umie­szcze­niu za po­mo­cą spe­cjal­nej, trój­kąt­nej ra­kie­ty piłki w bram­ce prze­ciw­ni­ka; 1904 i 1908 kon­ku­ren­cja olim­pij­ska; uz­na­wa­na za pier­wow­zór ho­ke­ja na lo­dzie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lacrosse'owy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z la­cros­sem, do­ty­czą­cy la­cros­se'u


Źródła:

Wiktionary

Lacuna

uby­tek frag­men­tu tek­stu w wy­ni­ku jego trans­mi­sji (ręcz­ne­go po­wie­la­nia); la­ku­na


Źródła:

SJP.pl

Lacz

1. re­gio­nal­nie: mięk­ki but bez na­pięt­ka do cho­dze­nia po domu; la­czek, łapeć, papeć, kapeć, papuć, kapuć (rzad­ko);
2. w gwa­rze ucz­niow­skiej: ocena nie­do­sta­tecz­na; la­czek, gała, lufa, pała, kapa, lola;
3. daw­niej: od­le­wacz, giser


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) gwara mło­dzie­żo­wa ocena nie­do­sta­tecz­na, pot. pała


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laczek

1. re­gio­nal­nie: mięk­ki but bez na­pięt­ka do cho­dze­nia po domu; lacz, łapeć, papeć, kapeć, papuć, kapuć (rzad­ko);
2. w gwa­rze poz­nań­skiej: prze­bi­ta opona;
3. w gwa­rze ucz­niow­skiej: ocena nie­do­sta­tecz­na; lacz, gała, lufa, pała, kapa, lola;
4. zdrob­nie­nie od: lak


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) reg. pozn. obuw. kapeć dam­ski i męski bez na­pięt­ka

 (1.2) reg. pozn. przen. prze­bi­ta opona

 (1.3) slang. uczn. ocena nie­do­sta­tecz­na

 (1.4) zdrobn. od lak

 (1.5) pot. obuw. kla­pek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laczki

1. re­gio­nal­nie: mięk­ki but bez na­pięt­ka do cho­dze­nia po domu; lacz, łapeć, papeć, kapeć, papuć, kapuć (rzad­ko);
2. w gwa­rze poz­nań­skiej: prze­bi­ta opona;
3. w gwa­rze ucz­niow­skiej: ocena nie­do­sta­tecz­na; lacz, gała, lufa, pała, kapa, lola;
4. zdrob­nie­nie od: lak


Źródła:

SJP.pl

Laczynka

człon­ki­ni ludu ka­u­ka­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Lad

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. plu­ral|lada.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lada

stół od­dzie­la­ją­cy ku­pu­ją­ce­go od sprze­daw­cy; kon­tu­ar


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hand. ro­dzaj stołu lub blat w skle­pach, słu­żą­cy do ob­słu­gi klien­tów, wy­da­wa­nia oraz pre­zen­ta­cji to­wa­ru

 (1.2) stpol. skrzy­nia

 (1.3) ku­ja­wy. hand. sklep

par­ty­ku­ła

 (2.1) ja­ki­kol­wiek, ma­ło­war­to­ścio­wy

przy­i­mek

 (3.1) …słu­żą­cy do two­rze­nia związ­ków wy­ra­zo­wych w funk­cji przy­słów­ków czasu: za


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ladaco

[czy­taj: laDAco] po­tocz­nie: czło­wiek lek­ko­myśl­ny, nie­od­po­wie­dzial­ny; nic­poń, gał­gan, urwis


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, żeń­ski lub ni­ja­ki

 (1.1) przest. dziś żart. czło­wiek nic nie­wart, po­stę­pu­ją­cy lek­ko­myśl­nie i nie­od­po­wie­dzial­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ladacy

przy­miot­nik

 (1.1) rzad. przest. (zwł. o lu­dziach) nic nie­wart, zły, nie­ucz­ci­wy

 (1.2) rzad. przest. (o przed­mio­tach) zep­su­ty, nie­na­da­ją­cy się do użyt­ku


Źródła:

Wiktionary

Ladacznica

prze­sta­rza­łe: ko­bie­ta lek­kich oby­cza­jów, pro­wa­dzą­ca życie roz­pust­ne; nie­rząd­ni­ca, roz­pust­ni­ca, wsze­tecz­ni­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. pro­sty­tut­ka lub ko­bie­ta ma­ją­ca przy­god­ne kon­tak­ty sek­su­al­ne z męż­czyz­na­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ladaczny

roz­pust­ny, nie­rząd­ny


Źródła:

SJP.pl

Ladaczyć

po­tocz­nie: la­da­czyć się - pro­wa­dzić roz­wią­złe życie sek­su­al­ne; łaj­da­czyć się


Źródła:

SJP.pl

Ladakh

La­dakh (tyb.: ལ་དྭགས་; Wylie: la-dwags, hindi: लद्दाख़, urdu: لدّاخ; „kraj wy­so­kich prze­łę­czy”) – re­gion ad­mi­ni­stro­wa­ny przez Indie jako te­ry­to­rium związ­ko­we. Leży po­mię­dzy głów­nym pas­mem Hi­ma­la­jów a gó­ra­mi Ka­ra­ko­rum, po­ło­żo­na w czę­ści gór­ne­go biegu rzeki Indus.


Źródła:

Wikipedia

Ladanum

1. ro­śli­na kwia­to­wa z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych; po­ziew­nik;
2. ży­wi­ca ro­ślin­na wy­ko­rzy­sty­wa­na w kos­me­ty­ce i daw­nym ap­te­kar­stwie


La­da­num lub lab­da­num – ży­wi­ca otrzy­my­wa­na z niek­tó­rych ga­tun­ków ro­ślin na­le­żą­cych do ro­dza­ju czy­stek ("Ci­stus"). Wy­ko­rzy­stu­je się do tego celu ga­tun­ki "Ci­stus la­da­ni­fer", "Ci­stus la­u­ri­fo­lius", "Ci­stus cre­ti­cus" i "Ci­stus × in­ca­nus".

Ży­wi­ca ta znana była już w sta­ro­żyt­no­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laddu

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kulin. słod­kie in­dyj­skie kulki z purée z cie­cie­rzy­cą, ma­cza­ne w sy­ro­pie, oble­pio­ne ka­wał­ka­mi mig­da­łów i orze­chów;


Laddu – ro­dzaj in­dyj­skich sło­dy­czy. Nie­wiel­kie kulki z pureé z cie­cie­rzy­cą, ma­cza­ne w sy­ro­pie, oraz oble­pio­ne ka­wał­ka­mi mig­da­łów i orze­chów.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Laden

naz­wi­sko, np. Osama bin Laden (Osama ben Laden, Usama ibn Ladin, 1957-2011), sa­u­dyj­ski ter­ro­ry­sta i mi­lio­ner, przy­wód­ca Al-Kaidy, od­po­wie­dzial­ny za prze­pro­wa­dze­nie wielu ata­ków ter­ro­ry­stycz­nych


Źródła:

SJP.pl

Ladino

język la­dyń­ski;
1. dia­lekt ję­zy­ka re­to­ro­mań­skie­go;
2. ro­mań­ski język Żydów se­far­dyj­skich


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) jęz. język ży­dow­ski pow­sta­ły jako dia­lekt ję­zy­ka hisz­pań­skie­go po wy­gna­niu Żydów se­far­dyj­skich z Pół­wy­spu Ibe­ryj­skie­go w la­tach 1492–1497, obec­nie za­pi­sy­wa­ny głów­nie al­fa­be­tem ła­ciń­skim;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ladro

ban­dy­ta, zbój


Źródła:

SJP.pl

Lady

[czy­taj: lejdi]
1. an­giel­ski tytuł przy­słu­gu­ją­cy żonie i cór­kom lorda
2. zwrot grzecz­no­ścio­wy (pani, dama)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) an­giel­ski tytuł obej­mu­ją­cy żonę i córki lorda

 (1.2) an­giel­ski zwrot grzecz­no­ścio­wy, pani

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp. i M., B. W. lm. od lada


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ladyboy

[czy­taj: lejdiBOJ] w kra­jach po­łud­nio­wo-wschod­niej Azji: męż­czyz­na wy­glą­da­ją­cy i za­cho­wu­ją­cy się jak ko­bie­ta, bę­dą­cy po ku­ra­cji hor­mo­nal­nej lub ope­ra­cji zmia­ny płci; kat­ho­ey


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) okre­śle­nie trans­gen­de­rycz­ne­go męż­czyz­ny funk­cjo­nu­ją­ce­go w spo­łe­czeń­stwie Taj­lan­dii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ladyn

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. drugi, młod­szy wiek środ­ko­we­go tria­su, trwa­ją­cy 237 – 228,7 mi­lio­nów lat temu;


Ladyn – w stra­ty­gra­fii pię­tro środ­ko­we­go tria­su w era­te­mie me­zo­zo­icz­nym trwa­ją­ce w za­leż­no­ści od przyj­mo­wa­ne­go po­dzia­łu tria­su od około 5 do ok. 9 mi­lio­nów lat. Do 2012 roku Mię­dzy­na­ro­do­wa Ko­mi­sja Stra­ty­gra­fii przyj­mo­wa­ła, że ladyn roz­po­czął się 237 ± 2,0 mi­lio­nów lat temu a za­koń­czył ok. 228,7 mln lat temu; w roku 2013 Ko­mi­sja po­pra­wi­ła da­to­wa­nie na ok. 242–237 mi­lio­nów lat temu. Młod­sze pię­tro od ani­zy­ku a star­sze od kar­ni­ku.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Ladynka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. przed­sta­wi­ciel­ka jed­nej z re­to­ro­mań­skich grup et­nicz­nych za­miesz­ku­ją­cych po­gra­ni­cze szwaj­car­sko-wło­skie i po­słu­gu­ją­cych się ję­zy­kiem la­dyń­skim;


Źródła:

Wiktionary

Ladynowie

La­dy­no­wie – jedna z grup et­nicz­nych za­li­cza­na do Re­to­ro­ma­nów. Za­miesz­ku­ją Tyrol Po­łud­nio­wy: Górną Adygę i Do­lo­mi­ty, Do­li­nę Badii, Au­to­no­micz­ną Pro­win­cję Bol­za­no, emi­gran­ci też w USA. Licz­bę La­dy­nów sza­cu­je się na 30–35 tys. osób.

La­dy­no­wie wy­wo­dzą się od sta­ro­żyt­nych miesz­kań­ców tego te­re­nu – Retów.


Źródła:

Wikipedia

Ladyński

1. zwią­za­ny z La­dy­na­mi, rdzen­ną lud­no­ścią re­to­ro­mań­ską za­miesz­ku­ją­cą wło­skie Do­lo­mi­ty;
2. język la­dyń­ski - język La­dy­nów, dia­lekt re­to­ro­mań­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z La­dy­na­mi, do­ty­czą­cy La­dy­nów

 (1.2) zwią­za­ny z ję­zy­kiem la­dyń­skim, do­ty­czą­cy ję­zy­ka la­dyń­skie­go

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język la­dyń­ski;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ladyńskojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który po­słu­gu­je się ję­zy­kiem la­dyń­skim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem la­dyń­skim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku la­dyń­skim


Źródła:

Wiktionary

Ladziak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Ladzin

La­dzin – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie kro­śnień­skim, w gmi­nie Ry­ma­nów. Ma sta­tus so­łect­wa. Leży przy DW887.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kro­śnień­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Laelia

epi­fi­tycz­na by­li­na z ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych, wy­stę­pu­ją­ca w gó­rzy­stych oko­li­cach od Mek­sy­ku po Bra­zy­lię; niek­tó­re ga­tun­ki la­e­lii są upra­wia­ne w szklar­niach jako ro­śli­ny ozdob­ne


La­e­lia – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny stor­czy­ko­wa­tych ("Or­chi­da­ce­ae"). Obej­mu­je 24 ga­tun­ki oraz 5 hy­bryd wy­stę­pu­ją­cych w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej i Środ­ko­wej w ta­kich kra­jach i re­gio­nach jak: Be­li­ze, Bo­li­wia, Bra­zy­lia, Ko­lum­bia, Ko­sta­ry­ka, Kuba, Ek­wa­dor, Sal­wa­dor, Gu­ja­na Fran­cu­ska, Gwa­te­ma­la, Gu­ja­na, Hon­du­ras, Ja­maj­ka, Mek­syk, Ni­ka­ra­gua, Pa­na­ma, Peru, Su­ri­nam, Try­ni­dad i To­ba­go, We­ne­zu­e­la.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laertes

po­stać z mi­to­lo­gii grec­kiej


La­er­tes (gr. Λαέρτης) – oj­ciec Ody­se­u­sza; syn Ar­kej­sjo­sa; pod­czas nie­o­bec­no­ści syna na Itace miesz­kał sa­mot­nie z dala od dworu Pe­ne­lo­py; po po­wro­cie syna spod Troi, od­mło­dzo­ny przez Atenę, po­mógł Ody­se­u­szo­wi w walce z krew­ny­mi po­mor­do­wa­nych za­lot­ni­ków.

Brał udział w wy­pra­wie Ar­go­na­u­tów i w po­lo­wa­niu na dzika ka­li­doń­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lafa

daw­niej: płaca, żołd, pen­sja


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. płaca, żołd


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lafayette

[czy­taj: lafaJET] naz­wi­sko, np. Marie Jo­seph de La­fa­y­et­te (1757-1834), fran­cu­ski woj­sko­wy i po­li­tyk; La Fa­y­et­te


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lafirynda

ko­bie­ta lek­kich oby­cza­jów, nie za­słu­gu­ją­ca na sza­cu­nek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. obraź. pro­sty­tut­ka lub ko­bie­ta ma­ją­ca przy­god­ne kon­tak­ty sek­su­al­ne z męż­czyz­na­mi

 (1.2) przen. pot. obraź. ko­bie­ta, do któ­rej mó­wią­cy ma ne­ga­tyw­ny sto­su­nek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lag

długa, gruba laska, po­tęż­ny kij; lacha


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) środ. in­form. opóź­nie­nie, czas ocze­ki­wa­nia mię­dzy dzia­ła­niem po­dej­mo­wa­nym przez użyt­kow­ni­ka a od­po­wied­nią re­ak­cją pro­gra­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laga

długa, gruba laska, po­tęż­ny kij; lacha


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. kij

 (1.2) pot. ocena nie­do­sta­tecz­na

 (1.3) pot. sport. dłu­gie po­da­nie piłki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lagana

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ro­dzaj tra­dy­cyj­ne­go grec­kie­go chle­ba pie­czo­ne­go i spo­ży­wa­ne­go w Czy­sty Po­nie­dzia­łek (Καθαρή Δευτέρα)


Źródła:

Wiktionary

Lagardère

[czy­taj: lagarDER] naz­wi­sko


– fran­cu­ska spół­ka.

Lagardère – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Ok­sy­ta­nia, w de­par­ta­men­cie Gers.

We­dług da­nych na rok 1990 gminę za­miesz­ki­wa­ło 58 osób, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła 12 osób/km² (wśród 3020 gmin re­gio­nu Midi-Pyrénées Lagardère pla­su­je się na 1005. miej­scu pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści, na­to­miast pod wzglę­dem po­wierzch­ni na miej­scu 1500.).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lagena

ślepy uchy­łek czę­ści błęd­ni­ka u niż­szych krę­gow­ców; od­po­wied­nik śli­ma­ka w uchu wew­nętrz­nym ssa­ków


La­ge­na (łac. "lăgoenă"), także la­gu­na, la­go­na – gli­nia­ne albo szkla­ne na­czy­nie o pę­ka­tym kształ­cie, z wąską szyj­ką, słu­żą­ce sta­ro­żyt­nym Rzy­mia­nom do prze­cho­wy­wa­nia wody lub wina; ro­dzaj dzba­na (kruży).

Uży­wa­na jako na­czy­nie go­spo­dar­skie o pro­stym wy­koń­cze­niu, z re­gu­ły nie­zdo­bio­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lager

rzad­ko: nie­miec­ki obóz kon­cen­tra­cyj­ny z cza­sów II wojny świa­to­wej; la­gier


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) jasne piwo dol­nej fer­men­ta­cji

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) zob. la­gier.


Zo­bacz też: "Lager" – nie­miec­ki obóz je­niec­ki.

Lager – ro­dzaj piwa. W ty­po­lo­gii piw­nej "lager" oz­na­cza każde piwo dol­nej fer­men­ta­cji, w prze­ci­wień­stwie do piw gór­nej fer­men­ta­cji, czyli ale. W tym zna­cze­niu "lager" jest okre­śle­niem całej grupy piw, którą ce­chu­je uży­cie droż­dży dol­nej fer­men­ta­cji oraz ni­skiej tem­pe­ra­tu­ry le­ża­ko­wa­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lagerek

zdrob­nie­nie od: lager


Źródła:

SJP.pl

Lagerfeld

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lagerlöf

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lagermarka

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. wa­lu­ta uży­wa­na przez więź­niów na­zi­stow­skich obo­zów je­niec­kich


Źródła:

Wiktionary

Lagerowy

→ lager


Patrz:lager

Źródła:

SJP.pl

Lagerstremia

ro­śli­na ozdob­na z ro­dzi­ny krwaw­ni­co­wa­tych


La­ger­stre­mia ("La­ger­stro­e­mia" L.) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cych do ro­dzi­ny krwaw­ni­co­wa­tych. Obej­mu­je 48 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one w Azji Po­łud­nio­wej i Wschod­niej (od Indii po Ja­po­nię) oraz w Au­stra­lii. Cen­trum zróż­ni­co­wa­nia sta­no­wi Ma­lez­ja (14 ga­tun­ków) i Chiny (15 ga­tun­ków).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lagier

nie­miec­ki obóz kon­cen­tra­cyj­ny z cza­sów II wojny świa­to­wej; lager


Nie mylić z: ła­gier.

La­gier ( Lager – obóz) – obóz je­niec­ki, obóz pracy, obóz kon­cen­tra­cyj­ny, a także oś­ro­dek za­gła­dy (ter­min nie jest sto­so­wa­ny jed­noz­nacz­nie) zor­ga­ni­zo­wa­ny przez apa­rat pań­stwo­wy III Rze­szy na te­ry­to­rium Nie­miec lub zie­miach oku­po­wa­nych przez III Rze­szę w cza­sie II wojny świa­to­wej. Ter­min za­ist­niał w la­tach 80. XX wieku, w celu odróż­nie­nia od obo­zów kon­cen­tra­cyj­nych i pracy przy­mu­so­wej w RFSRR i ZSRR – ła­grów (od 1928 zor­ga­ni­zo­wa­nych w sy­ste­mie Gu­ła­gu).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lagos

naj­więk­sze mia­sto i dawna sto­li­ca Ni­ge­rii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy lub ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. naj­więk­sze mia­sto Ni­ge­rii i jej dawna sto­li­ca;

 (1.2) geogr. adm. stan w Ni­ge­rii;

 (1.3) geogr. miej­sco­wość w Por­tu­ga­lii;

 (1.4) geogr. miej­sco­wość we Fran­cji;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (2.1) hist. oj­ciec Pto­le­me­u­sza I, pro­to­pla­sta dy­na­stii La­gi­dów


Lagos – mia­sto w po­łud­nio­wo-za­chod­niej Ni­ge­rii, po­ło­żo­ne nad Za­to­ką Gwi­nej­ską. Jest to naj­więk­sze mia­sto w pań­stwie. W 2022 roku Lagos za­miesz­ki­wa­ło 15,388 mln miesz­kań­ców. Jedna z naj­szyb­ciej roz­wi­ja­ją­cych się me­tro­po­lii na świe­cie.

W Lagos mie­ści się Ma­ko­ko, naj­więk­szy slums na świe­cie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lagoski

do­ty­czą­cy La­go­su


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z La­go­sem, do­ty­czą­cy La­go­su


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lagować

śro­do­wi­sko­wo:
1. za­ci­nać się, za­wie­szać się;
2. mieć opóź­nie­nie w wy­mia­nie in­for­ma­cji z ser­we­rem lub in­ny­mi jed­nost­ka­mi w sieci


Źródła:

SJP.pl

Lagozuch

ro­dzaj nie­wiel­kie­go za­u­rop­sy­da z pod­gro­ma­dy diap­sy­dów


La­go­zuch ("La­go­su­chus") – ro­dzaj nie­wiel­kie­go ar­cho­za­u­ra z kladu Or­nit­ho­di­ra, je­dy­ny przed­sta­wi­ciel ro­dzi­ny La­go­su­chi­dae. Żył w środ­ko­wym tria­sie na te­re­nie dzi­siej­szej Ar­gen­ty­ny. Nazwa "La­go­su­chus" oz­na­cza „kró­li­czy kro­ko­dyl”.

La­go­zuch osią­gał dłu­gość około 30 cm i był lekko zbu­do­wa­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lagrange

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lagrangian

[czy­taj: la­granż­jan] funk­cjo­nał opi­su­ją­cy ener­gię pola kla­sycz­ne­go lub kwan­to­we­go; la­granż­jan


Źródła:

SJP.pl

Lagranżjan

funk­cjo­nał opi­su­ją­cy ener­gię pola kla­sycz­ne­go lub kwan­to­we­go; la­gran­gian


La­granż­jan (ina­czej funk­cja La­gran­ge’a) – gę­stość funk­cjo­na­łu dzia­ła­nia for­mu­la_1 cha­rak­te­ry­zu­ją­ca wła­ści­wo­ści me­cha­nicz­ne ukła­du fi­zycz­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lagrowiec

wię­zień prze­by­wa­ją­cy w la­grze


Źródła:

SJP.pl

Lagrowy

→ la­gier, → lager


Patrz:lagier, → lager

Źródła:

SJP.pl

Lagting

izba wyż­sza par­la­men­tu nor­we­skie­go (Stor­tin­gu) do 2009 roku


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lagun

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) D. plu­ral|la­gu­na.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Laguna

płyt­ki ob­szar przy­brzeż­ny, zwy­kle od­se­pa­ro­wa­ny od peł­ne­go morza przez rafę ko­ra­lo­wą lub ba­rie­rę pia­szczy­stą


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geogr. za­to­ka, naj­czę­ściej płyt­ka, od­cię­ta od morza przez lido, mie­rze­ję, rafę ko­ra­lo­wą lub atol;


La­gu­na (z wło­skie­go) – część morza od­cię­ta od niego przez ba­rie­rę (lido, rafę ba­rie­ro­wą lub atol), two­rzą­ca w ten spo­sób śród­lą­do­wy zbior­nik wodny po­ło­żo­ny prze­waż­nie wzdłuż wy­brze­ża. La­gu­na po­sia­da jedno lub wię­cej, przy­najm­niej okre­so­we, po­łą­cze­nie z mo­rzem, ale o bar­dzo ogra­ni­czo­nej prze­pu­sto­wo­ści. Te dwie cechy (od­dzie­le­nie przez ba­rie­rę i po­łą­cze­nie z mo­rzem) odróż­nia­ją la­gu­nę od estu­a­rium. La­gu­ny sta­no­wią ok. 13% linii brze­go­wej na świe­cie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lagunowy

1. → la­gu­na;
2. basen la­gu­no­wy - basen o nie­re­gu­lar­nych kształ­tach, zwy­kle z do­dat­ko­wy­mi atrak­cja­mi


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z la­gu­ną, do­ty­czą­cy la­gu­ny; wła­ści­wy la­gu­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lahar

gwał­tow­ny spływ błota pow­sta­łe­go z po­pio­łów i pyłów wul­ka­nicz­nych; spływ po­pio­ło­wy, la­wi­na błot­na


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) geol. spływ błot­ny, w któ­rym biorą udział prze­sy­co­ne wodą pro­duk­ty erup­cji wul­ka­nicz­nej, prze­de wszyst­kim po­piół wul­ka­nicz­ny;


Lahar, spływ po­pio­ło­wy – ro­dzaj ka­ta­stro­fy na­tu­ral­nej po­dob­nej do po­wo­dzi, wy­wo­ła­nej przez ak­tyw­ność wul­ka­nicz­ną, po­le­ga­ją­cy na gwał­tow­nym spły­wie lawin błot­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lahaur

mia­sto w Pa­ki­sta­nie; La­ho­re


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto we wschod­nim Pa­ki­sta­nie, sto­li­ca pro­win­cji Pen­dżab;


La­ha­ur ( La­ho­re; ‏لاہور‎, "Lāhaur"; ‏لہور‎, "La­ha­ur") – mia­sto we wschod­nim Pa­ki­sta­nie, sto­li­ca pro­win­cji Pen­dżab, na za­chod­nim przed­gó­rzu Hi­ma­la­jów, w do­li­nie gór­ne­go In­du­su, nad rzeką Rawi (do­pływ Ća­na­bu), w po­bli­żu gra­ni­cy z In­dia­mi (30 km). Dru­gie po Ka­ra­czi mia­sto kraju, głów­ny oś­ro­dek go­spo­dar­ki Pen­dża­bu. Liczy 14,825,800 miesz­kań­ców (2025). Jest jedną z 30 naj­więk­szych aglo­me­ra­cji na świe­cie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lahaurski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z La­ha­u­rem, do­ty­czą­cy La­ha­u­ru


Źródła:

Wiktionary

Lahmacun

[czy­taj: lah­ma­dżun] tra­dy­cyj­na po­tra­wa wschod­nia, na­zy­wa­na także pizzą arab­ską, or­miań­ską lub tu­rec­ką


Lah­ma­cun (wym. "lah­ma­dżun") – tra­dy­cyj­na wschod­nia po­tra­wa, na­zy­wa­na także pizzą arab­ską, or­miań­ską i tu­rec­ką. Skła­da się z bar­dzo cien­kie­go cia­sta oraz mięs­ne­go na­dzie­nia. Po­tra­wę skra­pia się przed po­da­niem so­kiem z cy­try­ny. Jest jed­nym z dań lo­kal­ne­go fast foodu, kon­su­mo­wa­nym prze­waż­nie na uli­cach. Lah­ma­cun znane jest także w Ar­me­nii pod nazwą "lah­ma­jo­un" (orm. "լահմաջուն"). Lah­ma­cun jest nie­kie­dy jed­nym z ele­men­tów tu­rec­kich "meze", czyli przy­sta­wek.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lahnda

jeden z trzech odła­mów ję­zy­ka pen­dżab­skie­go, obej­mu­ją­cy kilka grup dia­lek­tów z pół­noc­no-za­chod­nie­go Pen­dża­bu (Pa­ki­stan)


Źródła:

SJP.pl

Lahore

an­giel­ska nazwa pa­ki­stań­skie­go mia­sta La­ha­ur


Źródła:

SJP.pl

Lahti

mia­sto w Fin­lan­dii


Lahti (szw. "Lah­tis") – mia­sto w po­łud­nio­wej Fin­lan­dii, nad je­zio­rem Vesijärvi, na skra­ju Po­je­zie­rza Fiń­skie­go. Jedno z więk­szych w kraju. Słowo "lahti" zna­czy po fiń­sku "za­to­ka".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lai

sta­ro­fran­cu­ski ga­tu­nek śpiew­no-po­e­tyc­ki


Lai – sta­ro­fran­cu­ska forma pie­śni li­rycz­nej, naj­czę­ściej o te­ma­ty­ce mi­łos­nej, wy­wo­dzą­ca się z pie­śni cel­tyc­kich. Upra­wia­no ją z za­mi­ło­wa­niem w Bre­ta­nii, z ty­po­wym dla tru­we­rów wy­ko­ny­wa­niem z to­wa­rzy­stwem in­stru­men­tu.

Ter­min lai jest po­cho­dze­nia cel­tyc­kie­go ("laid" w ir­landz­kim).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laicki

1. niez­wią­za­ny z re­li­gią i in­sty­tu­cja­mi ko­ściel­ny­mi; świec­ki;
2. mło­dzie­żo­wo: świad­czą­cy o braku wie­dzy lub umie­jęt­no­ści w ja­kiejś dzie­dzi­nie; la­icz­ny


przy­miot­nik

 (1.1) rel. niez­wią­za­ny z re­li­gią

 (1.2) na­ce­cho­wa­ny bra­kiem kom­pe­ten­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laickość

la­i­cyzm;
1. świec­kość;
2. dy­le­tanct­wo, brak wie­dzy w ja­kiejś dzie­dzi­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co la­ic­kie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laicyzacja

przej­ście okre­ślo­ne­go pod­mio­tu spod wła­dzy ko­ściel­nej do świec­kiej; ześ­wiec­cze­nie, de­sa­kra­li­za­cja, se­ku­la­ry­za­cja


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ześ­wiec­cze­nie róż­nych po­zio­mów życia spo­łecz­ne­go

 (1.2) polit. wy­e­li­mi­no­wa­nie wpły­wu re­li­gii na życie po­li­tycz­ne i spo­łecz­ne za po­mo­cą aktów praw­nych

 (1.3) so­cjol. słab­nię­cie więzi re­li­gij­nych wśród wyz­naw­ców

 (1.4) psych. zmia­ny w po­sta­wach świa­to­po­glą­do­wych (od­cho­dze­nie od wiary w kie­run­ku agno­sty­cyz­mu, ate­iz­mu, de­iz­mu lub in­dy­fe­ren­tyz­mu re­li­gij­ne­go)


La­i­cy­za­cja – pro­ces po­le­ga­ją­cy na ześ­wiec­cze­niu in­sty­tu­cji i róż­nych prze­ja­wów życia spo­łecz­ne­go, po­li­tycz­ne­go i kul­tu­ral­ne­go oraz na unie­za­leż­nie­niu ich od wpły­wów re­li­gii i kleru, czę­sto utoż­sa­mia­na z wol­no­my­śli­ciel­stwem i ate­i­za­cją.

W naj­szer­szym za­kre­sie po­ję­cie oz­na­cza pro­ce­sy zmie­rza­ją­ce do uksz­tał­to­wa­nia czło­wie­ka o oso­bo­wo­ści po­stę­po­wej, scep­tycz­nej i sa­mo­dziel­nej in­te­lek­tu­al­nie z ra­cjo­na­li­stycz­ną po­sta­wą umy­sło­wą.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laicyzacyjny

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy la­i­cy­za­cji


Źródła:

Wiktionary

Laicyzator

czło­wiek pro­pa­gu­ją­cy od­su­wa­nie du­cho­wień­stwa od wła­dzy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek pro­mu­ją­cy la­i­cy­za­cję


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laicyzm

la­ic­kość;
1. świec­kość;
2. dy­le­tanct­wo, brak wie­dzy w ja­kiejś dzie­dzi­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kon­cep­cja wy­klu­cza­ją­ca obec­ność re­li­gii w sfe­rze pu­blicz­nej, gło­szą­ca od­dzie­le­nie pań­stwa od ko­ścio­ła i pro­pa­gu­ją­ca świec­kie po­dej­ście do oby­wa­te­li oraz in­sty­tu­cji pań­stwo­wych


La­i­cyzm (z fr. "laïcisme") – kon­cep­cja zwią­za­na z za­sa­dą roz­dzia­łu pań­stwa od Ko­ścio­ła i braku wpły­wów re­li­gij­nych na spra­wy pań­stwo­we.

La­ic­kość (z fr. "laïcité") gwa­ran­tu­je prawo do swo­bod­ne­go wyz­na­wa­nia re­li­gii i wszyst­kie wyz­na­nia trak­tu­je jako równe. Nie za­pew­nia jed­nak spe­cjal­ne­go sta­tu­su dla re­li­gii – re­li­gie po­win­ny pod­le­gać takim samym pra­wom jak inne sfery życia i nie stać ponad pra­wem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laicyzowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|la­i­cy­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Laicyzować

na­da­wać cze­muś cechy świec­kie, usu­wać wpływ du­cho­wień­stwa z róż­nych dzie­dzin życia spo­łecz­ne­go; ześ­wiec­czać, se­ku­la­ry­zo­wać, de­sa­kra­li­zo­wać


Źródła:

SJP.pl

Laiczka

ko­bie­ta niez­na­ją­ca się na danej rze­czy, nie­kom­pe­tent­na w danej dzie­dzi­nie; dy­le­tant­ka, pro­fan­ka, ama­tor­ka


Źródła:

SJP.pl

Laiczny

mło­dzie­żo­wo: świad­czą­cy o braku wie­dzy lub umie­jęt­no­ści w ja­kiejś dzie­dzi­nie; la­ic­ki


Źródła:

SJP.pl

Laik

1. czło­wiek niez­na­ją­cy się na danej rze­czy, nie­kom­pe­tent­ny w danej dzie­dzi­nie; dy­le­tant; pro­fan, ama­tor;
2. wier­ny Ko­ścio­ła ka­to­lic­kie­go, który nie otrzy­mał świe­ceń ka­płań­skich i nie stał się du­chow­nym, po­słu­gu­ją­cy w klasz­to­rze


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ktoś nie­kom­pe­tent­ny

 (1.2) rel. nie­wyś­wię­co­ny za­kon­nik

 (1.3) rel. świec­ki uczest­nik grupy re­li­gij­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laikat

ogół świec­kich człon­ków ko­ścio­ła ka­to­lic­kie­go, głów­nie ak­tyw­nie za­an­ga­żo­wa­nych w sze­rze­nie wiary


rze­czow­nik zbio­ro­wy, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. ogół świec­kich człon­ków Ko­ścio­ła ka­to­lic­kie­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laikowy

→ laik; la­ic­ki, la­icz­ny


Źródła:

SJP.pl

Lais

[czy­taj: lajs] śred­nio­wiecz­na pieśń re­li­gij­na, któ­rej wszyst­kie stro­fy koń­czy­ły się re­fre­nem "Kyrie ele­i­son"


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lajbik

luźny kaf­tan męski lub ża­kiet dam­ski; lej­bik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kraw. ka­mi­zel­ka bez rę­ka­wów

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. biu­sto­nosz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lajcik

zdrob­nie­nie od: lajt


Źródła:

SJP.pl

Lajera

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ka­ta­ryn­ka


Źródła:

Wiktionary

Lajerka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ka­ta­ryn­ka


Źródła:

Wiktionary

Lajerman

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ka­ta­ry­niarz


Źródła:

Wiktionary

Lajfstajl

styl życia; li­fe­sty­le


Źródła:

SJP.pl

Lajfstajlowo

→ lajf­staj­lo­wy


Patrz:lajfstajlowy

Źródła:

SJP.pl

Lajfstajlowy

zgod­ny z wy­bra­nym sty­lem życia; li­fe­sty­lo­wy


Źródła:

SJP.pl

Lajk

in­ter­ne­to­we oz­na­cze­nie posta in­for­mu­ją­ce, że przy­padł nam do gustu lub że się z nim zga­dza­my; like


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pot. wyraz apro­ba­ty in­ter­ne­to­wej tre­ści za­mie­szczo­nej na por­ta­lu spo­łecz­no­ścio­wym po­przez kli­knię­cie przy­ci­sku po­ja­wia­ją­ce­go się przy ta­kich tre­ściach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lajka

in­ter­ne­to­we oz­na­cze­nie posta in­for­mu­ją­ce, że przy­padł nam do gustu lub że się z nim zga­dza­my; like


Źródła:

SJP.pl

Lajker

śro­do­wi­sko­wo: in­ter­na­u­ta, który oz­na­czył post in­ter­ne­to­wy w celu po­ka­za­nia, że przy­padł mu do gustu lub że się z nim zgo­dził; laj­kers, po­lu­bow­nik


Źródła:

SJP.pl

Lajkers

śro­do­wi­sko­wo: in­ter­na­u­ta, który oz­na­czył post in­ter­ne­to­wy w celu po­ka­za­nia, że przy­padł mu do gustu lub że się z nim zgo­dził; laj­ker, po­lu­bow­nik


Źródła:

SJP.pl

Lajknąć

oz­na­czyć post in­ter­ne­to­wy w celu po­ka­za­nia, że przy­padł nam do gustu lub że się z nim zga­dza­my; zlaj­ko­wać, za­laj­ko­wać


Źródła:

SJP.pl

Lajkonik

czło­wiek z drew­nia­nym ko­niem ubra­ny w ozdob­ny strój jeźdź­ca we wschod­nim stylu, uczest­ni­czą­cy w laj­ko­ni­ku (za­ba­wie)


Zo­bacz też: Laj­ko­nik (ujed­noz­nacz­nie­nie).

Po­chód Laj­ko­ni­ka, Harce Laj­ko­ni­ka – lu­do­wa za­ba­wa, która od­by­wa się w Kra­ko­wie co roku w ok­ta­wę Bo­że­go Ciała (w pier­wszy czwar­tek po świę­cie Bo­że­go Ciała). Głów­ny bo­ha­ter za­ba­wy – "laj­ko­nik (Konik Zwie­rzy­niec­ki, ta­ta­rzyn)" – bro­da­ty jeź­dziec w pse­u­do­o­rien­tal­nym stro­ju po­ru­sza­ją­cy się na sztucz­nym ko­ni­ku z drew­na przyt­wier­dzo­nym do pasa, prze­mie­rza tra­dy­cyj­ny szlak ze Zwie­rzyń­ca, przez Półw­sie Zwie­rzy­niec­kie, Nowy Świat, Stare Mia­sto na Rynek Głów­ny w Kra­ko­wie w to­wa­rzy­stwie ka­pe­li Mla­sko­tów oraz or­sza­ku włócz­ków odzia­nych w stro­je kra­kow­skie i „ta­tar­skie”.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lajkonikowy

→ laj­ko­nik


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z laj­ko­ni­kiem

 (1.2) środ. łatwy do po­ko­na­nia w po­je­dyn­ku


Patrz:lajkonik

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lajkowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|laj­ko­wać.


Źródła:

Wiktionary

Lajkować

oz­na­czać post in­ter­ne­to­wy w celu po­ka­za­nia, że przy­padł nam do gustu lub że się z nim zga­dza­my; po­lu­biać


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) w In­ter­ne­cie: oz­na­czać czy­jeś posty lub zdję­cia jako po­zy­tyw­ne, apro­bo­wać je, zaz­wy­czaj po­przez kli­knię­cie od­po­wied­nie­go linku na stro­nie WWW


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lajkowicz

osoba, która wy­ra­ża apro­ba­tę na por­ta­lu spo­łecz­no­ścio­wym, kli­ka­jąc przy­cisk „lubię to”


Źródła:

SJP.pl

Lajkowiczka

ko­bie­ta, która wy­ra­ża apro­ba­tę na por­ta­lu spo­łecz­no­ścio­wym, kli­ka­jąc przy­cisk „lubię to”


Źródła:

SJP.pl

Lajkry

ob­ci­słe, ela­stycz­ne spod­nie spor­to­we; pod­spo­den­ki spor­to­we


Źródła:

SJP.pl

Lajna

rasa owcy dłu­go­weł­ni­stej, wy­ho­do­wa­na w Niem­czech


Źródła:

SJP.pl

Lajos

Lajos – w mi­to­lo­gii grec­kiej król Teb, syn Lab­da­ko­sa, mąż Jo­ka­sty i oj­ciec Edypa.

Lajos ścią­gnął kląt­wę na ród. Był raz u króla Pe­lop­sa i uwiódł jego syna. Kiedy go jed­nak po­rzu­cił, chło­pak po­peł­nił sa­mo­bój­stwo. Wy­rocz­nia del­fic­ka prze­po­wie­dzia­ła La­jo­so­wi, że dziec­ko Jo­ka­sty zo­sta­nie jego za­bój­cą i ożeni się z włas­ną matką.


Źródła:

Wikipedia

Lajsnąć

cza­sow­nik do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. za­fun­do­wać, spra­wić sobie lub komuś


Źródła:

Wiktionary

Lajsta

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. li­stwa


Źródła:

Wiktionary

Lajstrygon

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. czło­nek ple­mię­e­mie­nia lu­do­żer­czych ol­brzy­mich ludzi za­miesz­ku­ją­cych mi­tycz­ną Te­le­py­lę;


Źródła:

Wiktionary

Lajstrygonowie

Laj­stry­go­no­wie – mi­to­lo­gicz­ne ple­mię ol­brzy­mich lu­do­żer­ców, za­miesz­ku­ją­cych mia­sto, utoż­sa­mia­ne przez sta­ro­żyt­nych Gre­ków z któ­rymś z re­gio­nów Sy­cy­lii lub z For­mią w La­cjum w Ita­lii. W niek­tó­rych po­da­niach Laj­stry­go­no­wie byli opi­sy­wa­ni jako po­tom­ko­wie Po­sej­do­na i Gai.


Źródła:

Wikipedia

Lajstrygoński

przy­miot­nik

 (1.1) mitgr. zwią­za­ny z Laj­stry­go­na­mi, do­ty­czą­cy Laj­stry­go­nów


Źródła:

Wiktionary

Lajt

light; po­tocz­nie:
1. po­sta­wa cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się luzem i po­wierz­chow­no­ścią prze­ży­cia, stan bez­tro­ski, spo­ko­ju;
2. coś lek­kie­go, łat­we­go


Źródła:

SJP.pl

Lajtowość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest laj­to­we


Źródła:

Wiktionary

Lajtowy

po­tocz­nie:
1. luźny, przy­jem­ny, spo­koj­ny;
2. dobry, fajny; spoko;
3. lekki, łatwy; ligh­to­wy


Źródła:

SJP.pl

Lajtrok

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. wew­nętrz­ne oś­wiet­le­nie pieca w pie­kar­ni


Źródła:

Wiktionary

Lajw

live; rzad­ko:
1. od­by­wa­ją­cy się na żywo;
2. na żywo


Źródła:

SJP.pl

Lajzer

łajza, włó­czę­ga


Źródła:

SJP.pl

Lajśnięcie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|lajs­nąć.


Źródła:

Wiktionary

Lak

1. łatwo to­pli­wa mie­sza­ni­na ma­te­ria­łów ży­wicz­nych słu­żą­ca do pie­czę­to­wa­nia do­ku­men­tów, li­stów, pa­czek, uszczel­nia­nia bu­te­lek itp.
2. by­li­na lub pół­krzew z ro­dzi­ny ka­pu­sto­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) to­pli­wa mie­sza­ni­na ka­la­fo­nii i in­nych sub­stan­cji ży­wicz­nych, uży­wa­na do od­ci­ska­nia pie­czę­ci i do uszczel­nia­nia;

 (1.2) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Che­i­rant­hus|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny ka­pu­sto­wa­tych

 (1.6) gw-pl|Bu­ko­wi­na. je­zio­ro


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laka

1. ży­wi­ca drzew­na, po wysch­nię­ciu twar­da i trwa­ła
2. dawna nazwa barw­ni­ka sto­so­wa­ne­go w róż­nych prze­my­słach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ży­wi­ca su­ma­ka la­ko­we­go, sto­so­wa­ny w ja­poń­skiej i chiń­skiej sztu­ce zdob­ni­czej;

 (1.2) przed­miot po­kry­ty laką (1.1)


Laka, laka orien­tal­na – ży­wi­ca su­ma­ka la­ko­we­go zwa­ne­go też wer­nik­so­wym ("To­xi­co­den­dron ver­ni­ci­flu­um", daw. "Rhus ver­ni­ci­fe­ra") ros­ną­ce­go na po­łud­nie od rzeki Jang­cy, uży­wa­na w ja­poń­skiej i chiń­skiej sztu­ce zdob­ni­czej, czę­sto bar­wio­na, także przed­mio­ty zdo­bio­ne tą tech­ni­ką.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lakaza

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. enzym ro­ślin­ny, cha­rak­te­ry­stycz­ny prze­de wszyst­kim dla grzy­bów ros­ną­cych na roz­kła­da­ją­cym się drew­nie


Źródła:

Wiktionary

Lakcid

[czy­taj: lakc-id] nazwa hand­lo­wa pro­bio­ty­ku sto­so­wa­ne­go w za­bu­rze­niach mi­kro­flo­ry jelit


Źródła:

SJP.pl

Lakeland

[czy­taj: lej­klend] po­tocz­nie: pies rasy la­ke­land ter­rier


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lakers

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lakhnau

mia­sto w In­diach


Źródła:

SJP.pl

Lakhon

od­mia­na taj­skich wi­do­wisk khon, w któ­rych ak­to­rzy wy­stę­pu­ją bez masek i grają bar­dziej ek­spre­syj­nie


Źródła:

SJP.pl

Lakier

rozt­wór lub za­wie­si­na środ­ków po­wło­kot­wór­czych, słu­żą­cy do po­kry­wa­nia po­wierzch­ni przed­mio­tów dla upięk­sze­nia lub ochro­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. płyn­ny i tward­nie­ją­cy śro­dek do po­kry­wa­nia po­wierzch­ni przed­mio­tów w celu jej upięk­sze­nia lub ochro­ny

 (1.2) kos­met. zob. la­kier do paz­nok­ci.

 (1.3) fryzj. zob. la­kier do wło­sów.


La­kier – rozt­wór lub za­wie­si­na środ­ków po­wło­kot­wór­czych (np. ole­jów schną­cych, żywic na­tu­ral­nych lub syn­te­tycz­nych). Pod­sta­wo­wą róż­ni­cą mię­dzy la­kie­ra­mi a far­ba­mi jest zni­ko­me stę­że­nie lub cał­ko­wi­ty brak pig­men­tów i wy­peł­nia­czy oraz czę­sto mniej­sza lep­kość.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lakierek

but z la­kie­ro­wa­nej skóry


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) obuw. but z bły­szczą­cej, la­kie­ro­wa­nej skóry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lakierka

po­tocz­nie:
1. po­kry­wa­nie la­kie­rem, np. mebli, sa­mo­cho­du;
2. war­stwa la­kie­ru, zwła­szcza na sa­mo­cho­dzie


Źródła:

SJP.pl

Lakierki

po­tocz­nie:
1. po­kry­wa­nie la­kie­rem, np. mebli, sa­mo­cho­du;
2. war­stwa la­kie­ru, zwła­szcza na sa­mo­cho­dzie


Źródła:

SJP.pl

Lakierkowy

→ la­kie­rek, → la­kier­ka


Patrz:lakierek, → lakierka

Źródła:

SJP.pl

Lakiernia

za­kład, po­mie­szcze­nie, w któ­rym coś się la­kie­ru­je; la­kie­row­nia


La­kier­nia – po­mie­szcze­nie lub za­kład, w któ­rym la­kie­ru­je się (pro­fe­sjo­nal­nie po­kry­wa się la­kie­rem) różne przed­mio­ty (wy­ro­by, czę­ści ma­szyn itp.).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lakiernictwo

1. pro­du­ko­wa­nie la­kie­rów;
2. za­ję­cie la­kier­ni­ka;
3. umie­jęt­ność na­da­wa­nia pro­duk­tom okre­ślo­nej ko­lo­ry­sty­ki po­przez sze­reg pro­ce­sów po­le­ga­ją­cych na na­ło­że­niu farby na pro­dukt;
4. prze­no­śnie: nie­szcze­re przed­sta­wia­nie kogoś lub cze­goś w zbyt do­brym świet­le


Źródła:

SJP.pl

Lakierniczka

1. ko­bie­ta zaj­mu­ją­ca się za­wo­do­wo la­kie­ro­wa­niem przed­mio­tów;
2. pra­cow­nicz­ka pra­cu­ją­ca przy pro­duk­cji la­kie­ru


Źródła:

SJP.pl

Lakiernik

1. pra­cow­nik pra­cu­ją­cy przy pro­duk­cji la­kie­ru;
2. osoba zaj­mu­ją­ca się za­wo­do­wo la­kie­ro­wa­niem przed­mio­tów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rzem. spe­cja­li­sta zaj­mu­ją­cy się la­kie­ro­wa­niem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lakierobejca

ochron­ny la­kier do drew­na z do­dat­kiem barw­ni­ków i pig­men­tów


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. śro­dek ochron­ny do drew­na łą­czą­cy cechy bejcy i la­kie­ru, bar­wią­cy i na­da­ją­cy po­łysk


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lakieroholiczka

ko­bie­ta na­ło­go­wo ku­pu­ją­ca zbyt wiele la­kie­rów do paz­nok­ci


Źródła:

SJP.pl

Lakieroholizm

gro­ma­dze­nie zbyt wielu la­kie­rów do paz­nok­ci


Źródła:

SJP.pl

Lakierowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) na­kła­da­nie na coś po­wło­ki la­kie­ro­wej

 (1.2) do­da­wa­nie do opo­wia­da­nia nie­praw­dzi­wych, a za­ra­zem poch­leb­nych dla kogoś lub cze­goś, szcze­gó­łów


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lakierowany

po­kry­ty war­stwą la­kie­ru


Źródła:

SJP.pl

Lakierować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) po­kry­wać, pow­le­kać coś la­kie­rem

 (1.2) rzad. po­kry­wać coś laką


Źródła:

Wiktionary

Lakierownia

za­kład, po­mie­szcze­nie, w któ­rym coś się la­kie­ru­je; la­kier­nia


Źródła:

SJP.pl

Lakierowy

przy­miot­nik od: la­kier


Źródła:

SJP.pl

Lakierówka

śro­do­wi­sko­wo: ma­szy­na do la­kie­ro­wa­nia okła­dek


Źródła:

SJP.pl

Lakijski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z La­ka­mi, do­ty­czą­cy Laków

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język la­kij­ski;


Źródła:

Wiktionary

Lakista

pi­sarz na­le­żą­cy do grupy po­e­tów an­giel­skich w pier­wszej po­ło­wie XIX wieku, miesz­ka­ją­cych nad je­zio­ra­mi w West­mo­re­land, prze­ciw­sta­wia­ją­cych się kla­sy­cyz­mo­wi przez wpro­wa­dze­nie pier­wiast­ka uczu­cio­we­go do opi­sów przy­ro­dy


Źródła:

SJP.pl

Lakkadiwski

przy­miot­nik od: Lak­ka­di­wy (ar­chi­pe­lag)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Lak­ka­di­wa­mi, do­ty­czą­cy Lak­ka­di­wów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lakkadiwy

te­ry­to­rium związ­ko­we w In­diach


Źródła:

SJP.pl

Lakkolit

wiel­ka masa skał wy­lew­nych o nie­re­gu­lar­nym lub ku­li­stym kształ­cie, która zo­sta­ła wci­śnię­ta mię­dzy inne skały


Lak­ko­lit (także: la­ko­lit) – zgod­na in­truz­ja o kształ­cie bo­chen­ko­wa­tym z pła­ską pod­sta­wą i wy­pu­kłą górną po­wierzch­nią. Wdzie­ra się mię­dzy już ist­nie­ją­ce, star­sze war­stwy, nie prze­ci­na­jąc ich, lecz leżąc zgod­nie na war­stwie pod­ście­la­ją­cej i wy­brzu­sza­jąc war­stwę nad­le­głą. Jest to jedna z form zja­wisk plu­to­nicz­nych, w prze­ci­wień­stwie do ba­to­li­tu pow­sta­ła na nie­wiel­kiej głę­bo­ko­ści, prze­waż­nie sub­wul­ka­nicz­na (na głę­bo­ko­ści do 1 km), choć znane są też lak­ko­li­ty hi­pa­bi­sal­ne (na głę­bo­ko­ści 1–5 km).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lakmus

mie­sza­ni­na barw­nych związ­ków or­ga­nicz­nych uzy­ski­wa­na z kilku ga­tun­ków po­ro­stów; w rozt­wo­rach kwa­śnych przy­bie­ra barwę czer­wo­ną, w za­sa­do­wych - nie­bie­ską


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. wskaź­nik pH, na­tu­ral­nie wy­stę­pu­ją­cy w wielu ga­tun­kach po­ro­stów;


Lak­mus ("E121") – wskaź­nik pH, pro­dukt na­tu­ral­ny wy­stę­pu­ją­cy w wielu ga­tun­kach po­ro­stów, m.in. "", wy­stę­pu­ją­cych u wy­brze­ży Morza Śró­dziem­ne­go i Oce­a­nu At­lan­tyc­kie­go.

Mie­sza­ni­na roz­pu­szczal­nych w wo­dzie barw­ni­ków (w tym azo­lit­mi­ny), w rozt­wo­rach o od­czy­nie kwa­so­wym przyj­mu­je barwę czer­wo­ną, zaś w rozt­wo­rach o od­czy­nie obo­jęt­nym i za­sa­do­wym – nie­bie­ską. Za­kres zmia­ny barwy pH 5-8. Skład­ni­ki od­po­wie­dzial­ne za zmia­ny barwy lak­mu­su za­wie­ra­ją chro­mo­for 7-hy­drok­sy­fe­nok­sa­zo­no­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lakmusowy

1. za­wie­ra­ją­cy lak­mus, na­są­czo­ny lak­mu­sem;
2. pa­pie­rek lak­mu­so­wy - bi­buł­ka na­są­czo­na lak­mu­sem, zmie­nia­ją­ca kolor w za­leż­no­ści od od­czy­nu cie­czy, w któ­rej zo­sta­ła za­nu­rzo­na;
3. w prze­no­śni: pa­pie­rek lak­mu­so­wy - wy­raź­ny wskaź­nik cze­goś; pro­bierz


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) chem. zwią­za­ny z lak­mu­sem; za­wie­ra­ją­cy lak­mus


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lakolit

ska­mie­nia­ła masa mi­ne­ra­łów po­cho­dze­nia wul­ka­nicz­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Lakonia

kra­i­na hi­sto­rycz­na w Gre­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. kra­i­na hi­sto­rycz­na na po­łud­nio­wym wscho­dzie Pe­lo­po­ne­zu, z naj­więk­szym oś­rod­kiem w Spar­cie, gra­ni­czy­ła od za­cho­du z Me­se­nią, od pół­no­cy zaś z Ar­ka­dią;


La­ko­nia (gr. Λακωνία) – kra­i­na hi­sto­rycz­na w po­łud­nio­wej sta­ro­żyt­nej Gre­cji, po­ło­żo­na w po­łud­nio­wo-wschod­niej czę­ści Pół­wy­spu Pe­lo­po­ne­skie­go. Naj­więk­szym mia­stem była Spar­ta. Uczo­no tam mówić i od­po­wia­dać na py­ta­nia moż­li­wie jak naj­kró­cej, dla­te­go ten styl na­zy­wa­ny jest la­ko­nicz­nym spo­so­bem mó­wie­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lakonicznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób la­ko­nicz­ny


Źródła:

Wiktionary

Lakoniczniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: la­ko­nicz­nie


Źródła:

SJP.pl

Lakoniczniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: la­ko­nicz­ny


Źródła:

SJP.pl

Lakoniczność

zwię­złość w wy­ra­ża­niu myśli; la­pi­dar­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wy­ra­ża­nie cze­goś w spo­sób zwię­zły, krót­ki; oszczęd­ność w sło­wach, wy­po­wie­dzi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lakoniczny

oszczęd­ny w sło­wach; krót­ki, zwię­zły, la­pi­dar­ny


przy­miot­nik

 (1.1) zwięź­le wy­ra­żo­ny, oszczęd­ny w sło­wach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lakonizm

zwię­złość w wy­ra­ża­niu myśli; la­ko­nicz­ność, la­pi­dar­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zwię­złość w wy­ra­ża­niu myśli; zwię­złość i tre­ści­wość


1. La­ko­nizm (gr. "lakōnismós", fr. "la­co­nis­me", niem. "La­ko­nis­mus") - zwię­złość i pre­cyz­ja w wy­ra­ża­niu myśli, la­pi­dar­ny i oszczęd­ny spo­sób wy­po­wia­da­nia się, wedle tra­dy­cji wła­ści­wy Spar­ta­nom, miesz­kań­com sta­ro­żyt­nej La­ko­nii.

2. La­ko­nizm (gr. "lakōnismós" - na­śla­do­wa­nie oby­cza­jów spar­tań­skich, sprzy­ja­nie Spar­cie) - w sta­ro­żyt­no­ści moda na na­śla­do­wa­nie oby­cza­jów spar­tań­skich przez Ateń­czy­ków i miesz­kań­ców in.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lakonka

miesz­kan­ka La­ko­nii (kra­i­ny w Gre­cji)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka La­ko­nii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lakować

1. uszczel­niać la­kiem;
2. pie­czę­to­wać la­kiem;
3. po­kry­wać zęby la­kie­rem


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. la­kie­ro­wać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lakowie

lud ka­u­ka­ski za­miesz­ku­ją­cy w więk­szo­ści te­re­ny Da­ge­sta­nu


La­ko­wie (la­kij­ski лак, лакку халкь, гъази-гъумучи) – naród ka­u­ka­ski, za­miesz­ku­ją­cy w Rosji li­czą­cy około 156 500 osób, z któ­rych 140 000 żyje w Da­ge­sta­nie, zwła­szcza w cen­tral­nych, gó­rzy­stych czę­ściach. W 1944 La­ko­wie osied­li­li się na rów­ni­nach opu­szczo­nych przez Cze­cze­nów de­por­to­wa­nych przez Ro­sjan. Po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem la­kij­skim i mają pi­śmien­nict­wo od XV wieku (al­fa­bet arab­ski, od 1938 cy­ry­li­ca).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lakownica

ro­dzaj grzy­bów z ro­dzi­ny żag­wio­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Lakowy

1. przy­miot­nik od: lak;
2. przy­miot­nik od: laka


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z la­kiem, do­ty­czą­cy laku

 (1.2) zwią­za­ny z laką, do­ty­czą­cy laki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lakończyk

miesz­ka­niec La­ko­nii (kra­i­ny w Gre­cji)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec La­ko­nii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lakoński

przy­miot­nik od: La­ko­nia


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z La­ko­nią, do­ty­czą­cy La­ko­nii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lakrymator

tru­ją­cy śro­dek bo­jo­wy po­draż­nia­ją­cy oczy; gał łza­wią­cy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. zwią­zek che­micz­ny z pod­gru­py draż­nią­cych bo­jo­wych środ­ków tru­ją­cych, na­zy­wa­nej la­kry­ma­to­ra­mi, dzia­ła­ją­cy draż­nią­co na oczy i drogi od­de­cho­we po­wo­du­jąc silne łza­wie­nie;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laksa

1. po­tocz­nie: bie­gun­ka, roz­wol­nie­nie; sracz­ka, sraka;
2. az­ja­tyc­ka zupa na bazie czer­wo­nej pasty curry oraz mlecz­ka ko­ko­so­we­go


Laksa – zupa po­pu­lar­na w Azji Po­łud­nio­wo-Wschod­niej, głów­nie w Ma­lez­ji, Sin­ga­pu­rze, jak rów­nież w Au­stra­lii. Przy­rzą­dza­na jest z czer­wo­nej pasty curry oraz mlecz­ka ko­ko­so­we­go, po­da­wa­na z ma­ka­ro­nem (Yel­low Mee lub gru­bym Ver­mi­cel­li) i do­dat­ka­mi ta­ki­mi jak: kre­wet­ki, kur­czak, kal­ma­ry, ka­wał­ki ryby, kieł­ki fa­so­li mung, pak-choy (ka­pu­sta chiń­ska), pla­ster­ki tra­dy­cyj­ne­go cia­sta ryb­ne­go, mie­lo­ny susz kre­wet­ko­wy, tofu czy pasta chil­li sam­bal.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laksacja

bie­gun­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. bie­gun­ka, roz­wol­nie­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laksacyjny

→ lak­sa­cja


Patrz:laksacja

Źródła:

SJP.pl

Laksować

daw­niej: prze­czy­szczać, mieć roz­wol­nie­nie


Źródła:

SJP.pl

Laksyrka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. med. bie­gun­ka


Źródła:

Wiktionary

Laksystyczny

→ lak­syzm


Patrz:laksyzm

Źródła:

SJP.pl

Laksyzm

po­sta­wa i sy­stem mo­ral­ny, wg któ­rych wszel­ka wąt­pli­wość co do obo­wią­zy­wal­no­ści prawa po­zy­tyw­ne­go sta­no­wi wy­star­cza­ją­cą pod­sta­wę do uspra­wied­li­wie­nia po­stę­po­wa­nia niez­god­ne­go z tym pra­wem


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kie­ru­nek w te­o­lo­gii mo­ral­nej, który wspie­ra roz­luź­nie­nie prawa w przy­pad­ku wy­stą­pie­nia wąt­pli­wo­ści;


Lak­syzm (z łac. "laxus" – luźny) – w etyce i te­o­lo­gii mo­ral­nej po­sta­wa, we­dług któ­rej wszel­ka wąt­pli­wość co do obo­wią­zy­wal­no­ści prawa sta­no­wi wy­star­cza­ją­cą pod­sta­wę do uspra­wied­li­wie­nia po­stę­po­wa­nia niez­god­ne­go z tym pra­wem. Ter­min bli­skoz­nacz­ny po­ję­ciom li­be­ra­liz­mu oby­cza­jo­we­go i li­ber­ty­niz­mu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lakszmi

Laksz­mi lub Śri – w hin­du­iz­mie bo­gi­ni szczę­ścia, bo­gact­wa i pię­kna; żona Wisz­nu, matka Kamy. Uo­sa­bia wszel­kie po­wo­dze­nie – także ma­te­rial­ne.


Źródła:

Wikipedia

Laktacja

wyt­wa­rza­nie mleka przez gru­czo­ły mlecz­ne ko­biet i samic ssa­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. wy­dzie­la­nie mleka z sut­ków sa­mi­cy ssa­ków w okre­sie kar­mie­nia;


Lak­ta­cja – pro­ces wy­dzie­la­nia mleka przez gru­czo­ły mlecz­ne samic ssa­ków. Lak­ta­cja po­ja­wia się po po­ro­dzie i trwa przez okres po­trzeb­ny do wy­kar­mie­nia mło­dych. Wy­ją­tek sta­no­wi bydło mlecz­ne, u któ­re­go lak­ta­cja jest sty­mu­lo­wa­na przez dłuż­szy czas, dla otrzy­my­wa­nia mleka do celów kon­sump­cyj­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laktacyjny

zwią­za­ny z lak­ta­cją


Źródła:

SJP.pl

Laktam

amid otrzy­my­wa­ny głów­nie przez od­wod­nie­nie ami­nok­wa­sów, sto­so­wa­ny w pro­duk­cji two­rzyw sztucz­nych


Źródła:

SJP.pl

Laktamowy

→ lak­tam


Patrz:laktam

Źródła:

SJP.pl

Laktamy

amid otrzy­my­wa­ny głów­nie przez od­wod­nie­nie ami­nok­wa­sów, sto­so­wa­ny w pro­duk­cji two­rzyw sztucz­nych


Lak­ta­my – tzw. „wew­nątrz­czą­stecz­ko­we amidy” po­łą­cze­nia he­te­ro­cy­klicz­ne za­wie­ra­ją­ce he­te­ro­a­tom azotu w pier­ście­niu oraz grupę kar­bo­ny­lo­wą w po­ło­że­niu "2" w sto­sun­ku do atomu azotu. Można je otrzy­mać m.in. na dro­dze [2+2] cy­klo­ad­dy­cji ke­te­nów z ni­try­la­mi, albo też prze­gru­po­wa­nia d-4-izok­sa­zo­lin.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laktarium

od­dział przy­chod­ni le­kar­skiej zaj­mu­ją­cy się sku­pem i ma­ga­zy­no­wa­niem mleka ko­bie­ce­go, słu­żą­ce­go do do­ży­wia­nia nie­mow­ląt


Lak­ta­rium – wy­spe­cja­li­zo­wa­na ko­mór­ka me­dycz­na, który pro­wa­dzi zbiór­kę oraz ma­ga­zy­nu­je mleko ko­bie­ce. Mleko to służy potem jako po­karm do ży­wie­nia bądź do­ży­wia­nia nie­mow­ląt, zwła­szcza wcze­śnia­ków i no­wo­rod­ków o małej masie ciała bądź któ­rych matki są chore lub mają pro­ble­my z lak­ta­cją itp. Prze­pro­wa­dza także testy ja­ko­ści mleka i ma od­po­wied­nie urzą­dze­nia (chłod­nie) do jego prze­cho­wy­wa­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laktator

urzą­dze­nie do od­cią­ga­nia po­kar­mu uży­wa­ne przez kar­mią­ce matki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) urzą­dze­nie poz­wa­la­ją­ce kar­mią­cym ko­bie­tom na od­cią­ga­nie mleka;


Lak­ta­tor (od­cią­gacz po­kar­mu) – urzą­dze­nie poz­wa­la­ją­ce kar­mią­cym ko­bie­tom na od­cią­ga­nie po­kar­mu. Urzą­dze­nie poz­wa­la w łatwy spo­sób od­cią­gać po­karm i po­da­wać go w bu­tel­ce dzie­ciom, które nie po­tra­fią sa­mo­dziel­nie ssać (np. wcze­śnia­kom), lub gdy ko­bie­ta kar­mią­ca ma w pla­nie kil­ku­go­dzin­ną nie­o­bec­ność i chce podać dziec­ku swój po­karm; poz­wa­la też po­ra­dzić sobie z bo­les­no­ścią pier­si lub na­wa­łem po­kar­mu. Na rynku do­stęp­ne są lak­ta­to­ry ręcz­ne oraz elek­trycz­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laktaza

enzym w je­li­cie cien­kim nie­mow­ląt


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) enzym tra­wien­ny roz­kła­da­ją­cy lak­to­zę do glu­ko­zy i ga­lak­to­zy;


Lak­ta­za – enzym ka­ta­li­zu­ją­cy hy­dro­li­zę di­sa­cha­ry­du lak­to­zy na jej dwa kom­po­nen­ty – glu­ko­zę i ga­lak­to­zę. Wyt­wa­rza­na jest przez zwie­rzę­ta, ro­śli­ny, grzy­by, bak­te­rie i droż­dże. W za­leż­no­ści od me­cha­niz­mu dzia­ła­nia lak­ta­zy kla­sy­fi­ko­wa­ne są jako β--ga­lak­to­zy­da­zy (EC 3.2.1.23) lub β--glu­ko­zy­da­zy (EC 3.2.1.21).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laktazowy

→ lak­ta­za


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) bio­chem. zwią­za­ny z lak­ta­zą, do­ty­czą­cy lak­ta­zy


Patrz:laktaza

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lakteina

wy­ciąg z mleka za­wie­ra­ją­cy jego naj­bar­dziej odżyw­cze skład­ni­ki


Źródła:

SJP.pl

Laktim

w che­mii: forma ta­u­to­me­rycz­na, w któ­rej wodór znaj­du­je się w gru­pie hy­drok­sy­lo­wej


Źródła:

SJP.pl

Laktimy

w che­mii: forma ta­u­to­me­rycz­na, w któ­rej wodór znaj­du­je się w gru­pie hy­drok­sy­lo­wej


Źródła:

SJP.pl

Laktitol

al­ko­hol cu­kro­wy uży­wa­ny jako sło­dzik (sym­bol E966)


Źródła:

SJP.pl

Laktoalbumina

biał­ko o wy­so­kiej war­to­ści odżyw­czej wy­stę­pu­ją­ce w mleku i ser­wat­ce


Źródła:

SJP.pl

Laktobakcylina

kul­tu­ra bak­te­rii kwasu mle­ko­we­go


Źródła:

SJP.pl

Laktobutyrometr

przy­rząd do po­mia­ru za­war­to­ści tłu­szczu w pro­duk­tach mlecz­nych; lak­to­skop; tłu­szczo­mierz


Źródła:

SJP.pl

Laktodensymetr

przy­rząd słu­żą­cy do po­mia­ru gę­sto­ści mleka; lak­to­metr; ga­lak­to­metr; mle­ko­mierz


Lak­to­den­sy­metr (ga­lak­to­metr) – are­o­metr słu­żą­cy do po­mia­ru gę­sto­ści mleka. Na jego skali po­da­ne są stop­nie umow­ne (°Ld), zwy­kle od 20 do 40, wska­zu­ją­ce ty­sięcz­ne czę­ści gę­sto­ści mleka. Nie­kie­dy lak­to­den­sy­me­try wy­ska­lo­wa­ne są na po­miar w tem­pe­ra­tu­rze od­nie­sie­nia (20 °C) przy dział­ce 0,1 i za­kre­sie od 1015 do 1045 g/cm. Z wy­ko­rzy­sta­niem lak­to­den­sy­me­tru można wy­ka­zać, czy ba­da­na prób­ka mleka była roz­cień­cza­na wodą lub innym rozt­wo­rem wod­nym.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laktoferryna

biał­ko za­an­ga­żo­wa­ne w me­ta­bo­lizm że­la­za; wy­stę­pu­ją­ce w pły­nach wy­dziel­ni­czych ssa­ków; LF


Źródła:

SJP.pl

Laktoferycyna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pep­tyd o wła­ści­wo­ściach an­ty­bak­te­ryj­nych i an­ty­no­wot­wo­ro­wych;


Lak­to­fe­ry­cy­na ( lac­to­fer­ri­cin) – wy­stę­pu­ją­cy na­tu­ral­nie, am­fi­pa­tycz­ny, ka­tio­no­wy pep­tyd, po­chod­ny lak­to­fe­ry­ny. Ma wła­ści­wo­ści prze­ciw­bak­te­ryj­ne, prze­ciw­no­wot­wo­ro­we i im­mu­no­mo­du­lu­ją­ce.

Pow­sta­je w prze­wo­dzie po­kar­mo­wym pod wpły­wem en­zy­mu pro­te­o­li­tycz­ne­go pep­sy­ny, która od­ci­na frag­ment "N"-końca z obec­ne­go w mleku i pły­nach ustro­jo­wych biał­ka – lak­to­fe­ry­ny.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Laktoferyna

biał­ko wy­stę­pu­ją­ce w mleku, za­wie­ra­ją­ce związ­ki że­la­za, utrud­nia­ją­ce roz­wój bak­te­rii w prze­wo­dzie po­kar­mo­wym


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. biał­ko zwięk­sza­ją­ce od­por­ność or­ga­niz­mu, wy­stę­pu­ją­ce w pły­nach i wy­dzie­li­nach ustro­jo­wych:


Lak­to­fe­ry­na (inna nazwa: "lak­to­fer­ry­na", skrót: "LF") – wie­lo­funk­cyj­ne biał­ko z grupy trans­fer­ryn, wy­ka­zu­ją­ce duże po­wi­no­wact­wo do jonów że­la­za. Jest to glo­bu­lar­na gli­ko­pro­te­i­na o masie czą­stecz­ko­wej ok. 80 kDa i obec­ne w wielu pły­nach ustro­jo­wych i wy­dzie­li­nach gru­czo­łów, ta­kich jak: mleko, ślina, łzy, wy­dzie­li­na gru­czo­łów jamy no­so­wej. Poza tym stwier­dzo­no wy­stę­po­wa­nie lak­to­fe­ry­ny w ziar­ni­sto­ściach gra­nu­lo­cy­tów obo­jęt­no­chłon­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laktoflawina

na­le­żą­cy do wi­ta­min grupy B żółty, roz­pu­szczal­ny w wo­dzie barw­nik, wcho­dzą­cy w skład wielu en­zy­mów, nie­zbęd­ny do pra­wi­dło­we­go wzro­stu i roz­wo­ju ludzi i zwie­rząt; wi­ta­mi­na B2; ry­bo­fla­wi­na


Źródła:

SJP.pl

Laktoglobulina

biał­ko za­war­te w mleku ssa­ków, za­wie­ra­ją­ce m.in. sub­stan­cje od­por­no­ścio­we


Źródła:

SJP.pl

Laktometr

przy­rząd słu­żą­cy do po­mia­ru gę­sto­ści mleka; lak­to­den­sy­metr; ga­lak­to­metr; mle­ko­mierz


Źródła:

SJP.pl

Lakton

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, wew­nątrz­czą­stecz­ko­wy ester hy­drok­syk­wa­sów, w któ­rych grupa estro­wa wy­stę­pu­je w ugru­po­wa­niu cy­klicz­nym


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. jeden z cy­klicz­nych estrów pow­sta­ją­cych na dro­dze wew­nątrz­czą­stecz­ko­wej estry­fi­ka­cji hy­drok­syk­wa­sów;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laktonowy

→ lak­ton


Patrz:lakton

Źródła:

SJP.pl

Laktoowowegetarianin

we­ge­ta­ria­nin, któ­re­go dieta obej­mu­je także mleko, pro­duk­ty mlecz­ne oraz jaja; owo­lak­ta­ria­nin


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) we­ge­ta­ria­nin je­dzą­cy jajka i przet­wo­ry mlecz­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laktoowowegetarianizm

forma we­ge­ta­ria­niz­mu do­pu­szcza­ją­ca spo­ży­wa­nie jaj i pro­duk­tów mlecz­nych; owo­lak­ta­ria­nizm


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) od­mia­na we­ga­niz­mu przyz­wa­la­ją­ca na spo­ży­cie jajek i przet­wo­rów mlecz­nych;


Lak­to­o­wo­we­ge­ta­ria­nizm lub owo­lak­ta­ria­nizm (łac. "lac­tus" ‘mleko’, "ovo" ‘jajo’) – od­mia­na we­ge­ta­ria­niz­mu przyz­wa­la­ją­ca na spo­ży­cie jaj oraz mleka i jego przet­wo­rów, []. Lak­to­o­wo­we­ge­ta­ria­nie nie spo­ży­wa­ją mięsa, ryb oraz pro­duk­tów po­cho­dzą­cych z uboju, ta­kich jak: pod­puszcz­ka (skład­nik serów) czy że­la­ty­na (skład­nik ga­la­re­tek).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laktoowowegetarianka

ko­bie­ta sto­su­ją­ca dietę wy­łą­cza­ją­cą mięso i ryby, ale do­pu­szcza­ją­cą mleko, pro­duk­ty mlecz­ne i jaja; owo­lak­ta­rian­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) we­ge­ta­rian­ka je­dzą­ca jajka i przet­wo­ry mlecz­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laktoowowegetariański

→ lak­to­o­wo­we­ge­ta­ria­nizm, → lak­to­o­wo­we­ge­ta­ria­nin


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy lak­to­o­wo­we­ge­ta­ria­niz­mu


Patrz:laktoowowegetarianizm, → laktoowowegetarianin

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laktorol

napój z od­tłu­szczo­ne­go lub pa­ste­ry­zo­wa­ne­go mleka, zak­wa­szo­ne­go ma­ślan­ką lub zak­wa­sem bak­te­rii mle­ko­wych


Lak­to­rol — nazwa hand­lo­wa fer­men­to­wa­ne­go na­po­ju mlecz­ne­go. Otrzy­my­wa­ne­go z ła­god­nie uk­wa­szo­ne­go (ma­ślan­ką lub zak­wa­sem) chu­de­go mleka pa­ste­ry­zo­wa­ne­go. Jego kwa­so­wość wy­no­si­ła 22-32° Soxh­le­ta-Hen­kla. Sprze­da­wa­ny był w bu­tel­kach szkla­nych. Do­pu­szczal­ny ter­min do spo­ży­cia wy­no­sił 24 h w tem­pe­ra­tu­rze 12°C.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laktoskop

przy­rząd do po­mia­ru za­war­to­ści tłu­szczu w pro­duk­tach mlecz­nych; lak­to­bu­ty­ro­metr; tłu­szczo­mierz


Źródła:

SJP.pl

Laktotropina

hor­mon biał­ko­wy pro­du­ko­wa­ny przez gru­czo­ło­wą część przy­sad­ki móz­go­wej, m.in. ak­ty­wu­ją­cy wy­dzie­la­nie pro­ge­ste­ro­nu przez ciał­ko żółte oraz przy­go­to­wu­ją­cy gru­czo­ły mle­ko­we do lak­ta­cji; pro­lak­ty­na, lu­te­o­tro­pi­na, hor­mon lu­te­o­tro­po­wy


Źródła:

SJP.pl

Laktowegetarianin

we­ge­ta­ria­nin nie­ja­da­ją­cy mięsa, ryb ani jaj


Źródła:

SJP.pl

Laktowegetarianizm

od­mia­na we­ge­ta­ria­niz­mu po­le­gaj­ca na je­dze­nu je­dy­nie pro­duk­tów ro­ślin­nych i mlecz­nych (nie można jeść jajek i miodu)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) od­mia­na we­ge­ta­ria­niz­mu wy­łą­cza­ją­ca z diety poza mię­sem rów­nież jajka;


Lak­to­we­ge­ta­ria­nizm ("lacto" – łac. mleko) – od­mia­na we­ge­ta­ria­niz­mu wy­łą­cza­ją­ca z diety poza mię­sem (w tym mię­sem ryb) rów­nież jaja – oprócz pro­duk­tów po­cho­dze­nia ro­ślin­ne­go spo­ży­wa się mleko i jego przet­wo­ry. W skali świa­ta jest to naj­czę­ściej wy­stę­pu­ją­ca od­mia­na we­ge­ta­ria­niz­mu, choć wśród Eu­ro­pej­czy­ków częst­szy jest owo­lak­to­we­ge­ta­ria­nizm.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laktowegetarianka

ko­bie­ta sto­su­ją­ca dietę wy­łą­cza­ją­cą mięso i ryby a także jaja, ale do­pu­szcza­ją­cą mleko i pro­duk­ty mlecz­ne


Źródła:

SJP.pl

Laktowegetariański

→ lak­to­we­ge­ta­ria­nizm, → lak­to­we­ge­ta­ria­nin


Patrz:laktowegetarianizm, → laktowegetarianin

Źródła:

SJP.pl

Laktowit

hand­lo­wa nazwa mleka w prosz­ku dla nie­mow­ląt


Źródła:

SJP.pl

Laktoza

dwu­cu­kier wy­stę­pu­ją­cy w mleku ssa­ków, wy­ko­rzy­sty­wa­ny w prze­my­śle far­ma­ce­u­tycz­nym i spo­żyw­czym; cu­kier mle­ko­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. dwu­cu­kier wy­stę­pu­ją­cy w mleku ssa­ków;


Lak­to­za, cu­kier mlecz­ny ( lac ‘mleko’), C12H22O11 – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy wę­glo­wo­da­nów, dwu­cu­kier zbu­do­wa­ny z -ga­lak­to­zy i -glu­ko­zy, po­łą­czo­nych wią­za­niem β-1,4-gli­ko­zy­do­wym. Wy­stę­pu­je w mleku wszyst­kich ssa­ków w ilo­ści 2–8%. Jest mniej słod­ka niż glu­ko­za i sa­cha­ro­za.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laktozowy

→ lak­to­za


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) chem. zwią­za­ny z lak­to­zą, do­ty­czą­cy lak­to­zy


Patrz:laktoza

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laktozuria

obec­ność lak­to­zy w moczu


Źródła:

SJP.pl

Laktuka

daw­niej: sa­ła­ta (ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny zło­żo­nych); Lac­tu­ca


Źródła:

SJP.pl

Laktyd

bez­wod­nik zew­nętrz­ny alfa-ok­syk­wa­sów, które przy ogrze­wa­niu wy­dzie­la­ją wodę w ten spo­sób, że z dwu ich czą­ste­czek two­rzy się jedna czą­stecz­ka bez­wod­ni­ka zew­nętrz­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Laku

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D., Ms. i W. lp. od: lak


Źródła:

Wiktionary

Lakuna

uby­tek frag­men­tu tek­stu w wy­ni­ku jego trans­mi­sji (ręcz­ne­go po­wie­la­nia); la­cu­na


La­ku­na (łac. "la­cu­na", dziu­ra, uby­tek) – ter­min tech­nicz­ny z za­kre­su kry­ty­ki tek­stu oz­na­cza­ją­cy uby­tek tek­stu w wy­ni­ku de­fek­tu jego trans­mi­sji.

Przy­czy­ną pow­sta­nia la­ku­ny może być fi­zycz­ne usz­ko­dze­nie ma­nu­skryp­tu, z któ­re­go wy­ko­ny­wa­na jest nowa kopia rę­ko­pi­śmien­na, np.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lakunarność

ma­te­ma­tycz­ny opis tek­stu­ry frak­ta­la


La­ku­nar­ność jest od­po­wied­ni­kiem wy­mia­ru frak­tal­ne­go, opi­su­je bu­do­wę "frak­ta­la". Zwią­za­na jest z wiel­ko­ścią dy­stry­bu­cji dziur. Ogól­nie mó­wiąc opi­su­je, czy frak­tal ma duże ot­wo­ry lub dziu­ry – ma on wtedy wy­so­ką la­ku­nar­ność.

Po­ję­cie la­ku­nar­no­ści sto­so­wa­ne jest w tech­ni­kach przet­wa­rza­nia obra­zu, w tym przy ana­li­zie obra­zów me­dycz­nych. Pier­wszy po­ję­cie la­ku­nar­no­ści za­pro­po­no­wał Benoît Man­del­brot.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lakunarny

udar la­ku­nar­ny - udar spo­wo­do­wa­ny nie­droż­no­ścią ma­łych na­czyń lub tęt­nic prze­szy­wa­ją­cych


Źródła:

SJP.pl

Lakówka

ro­dzaj grzy­bów z ro­dzi­ny pie­stró­wecz­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Lala

1. za­baw­ka dzie­cię­ca; lalka
2. lek­ce­wa­żą­co o wy­stro­jo­nej lub ład­nej ko­bie­cie; lalka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. in­fan­tyl­na forma nazwy za­baw­ki → lalka

 (1.2) przen. slang. ładna dziew­czy­na

 (1.3) przen. ładna, wy­stro­jo­na ko­bie­ta, lecz ogra­ni­czo­na i próż­na

wy­krzy­knik

 (2.1) przest. okrzyk przy spot­ka­niu na woj­nie lub szczu­ciu psami na po­lo­wa­niu


LaLa – ja­poń­skie cza­so­pis­mo pu­bli­ku­ją­ce mangi "shōjo", na­le­żą­ce do wy­daw­nict­wa Ha­ku­sens­ha. Każdy ko­lej­ny numer jest wy­da­wa­ny zwy­kle 24 dnia każ­de­go mie­sią­ca. Do cza­so­pis­ma do­łą­cza­ne by­wa­ją do­dat­ko­wo ka­len­da­rze i od­cin­ki audio mang.

W 2006 roku, w ba­da­niu prze­pro­wa­dzo­nym przez Ori­con wśród Ja­po­nek, cza­so­pis­mo to za­ję­ło piąte miej­sce wśród ulu­bio­nych cza­so­pism poś­wię­co­nych man­dze, ex aequo z ma­ga­zy­na­mi "Shōjo Comic" wy­daw­nict­wa Shōgakukan oraz "Shūkan Shōnen Ma­ga­zi­ne" Ko­dans­hy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lalak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lalczyny

→ lalka


Patrz:lalka

Źródła:

SJP.pl

Laleczka

la­lu­sia, la­leń­ka, la­lu­nia;
1. lek­ce­wa­żą­co: ko­bie­ta próż­na, prze­sad­nie dba­ją­ca o swój wy­gląd; go­gu­sia, stroj­ni­sia, pię­kni­sia;
2. zdrob­nie­nie od: lalka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: lalka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laleczkowaty

ładny, po­dob­ny do lalki; lal­ko­wa­ty


Źródła:

SJP.pl

Lalemancja

jed­no­rocz­na ro­śli­na ole­i­sta po­cho­dzą­ca z Iranu; fał­dzist­ka


La­le­man­cja ("Lal­le­man­tia") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych. Obej­mu­je 5 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one w po­łud­nio­wo-za­chod­niej i środ­ko­wej Azji – na ob­sza­rze od Pół­wy­spu Arab­skie­go, Sy­na­ju i Azji Mniej­szej po Pa­ki­stan, za­chod­nie Chiny i za­chod­nią Sy­be­rię (la­le­man­cja ibe­ryj­ska "L. ibe­ri­ca" nie po­cho­dzi z Pół­wy­spu Ibe­ryj­skie­go, lecz Bli­skie­go Wscho­du i ziem daw­ne­go Kró­le­stwa Ibe­rii). Niek­tó­re ga­tun­ki wy­ko­rzy­sty­wa­ne są lecz­ni­czo, z na­sion po­zy­sku­je się oleje ro­ślin­ne, są też spo­ży­wa­ne jako wa­rzy­wo.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lalewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Laleńka

la­lu­sia, la­lu­nia, la­lecz­ka;
1. lek­ce­wa­żą­co: ko­bie­ta próż­na, prze­sad­nie dba­ją­ca o swój wy­gląd; go­gu­sia, stroj­ni­sia, pię­kni­sia;
2. zdrob­nie­nie od: lalka


Źródła:

SJP.pl

Lalik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lalin

Lalin – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie sa­noc­kim, w gmi­nie Sanok. Leży nad Stob­ni­cą do­pły­wem Wi­sło­ka. Ma sta­tus so­łect­wa. Prze­bie­ga przez nią droga wo­je­wódz­ka nr 886 do Rze­szo­wa i Sa­no­ka.

W la­tach 1975−1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kro­śnień­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Lalinka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. la­lecz­ka


Źródła:

Wiktionary

Lalka

1. dzie­cię­ca za­baw­ka w po­sta­ci mi­nia­tu­ro­we­go czło­wie­ka, zwy­kle bo­ba­sa, dziew­czy­ny, ko­bie­ty itp.; uży­wa­na też jako przed­miot de­ko­ra­cyj­ny;
2. fi­gur­ka ma­ją­ca za­stą­pić po­stać ak­to­ra w spek­ta­klu; ku­kieł­ka; ja­waj­ka; ma­rio­net­ka; kukła


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) dzie­cię­ca za­baw­ka ma­ją­ca ludz­ką po­stać;

 (1.2) przen. okre­śle­nie na ładną, wy­stro­jo­ną ko­bie­tę

 (1.3) teatr. fi­gur­ka czło­wie­ka lub zwie­rzę­cia, po­ru­sza­na przez ak­to­ra pod­czas spek­ta­klu

 (1.4) drew­nia­ny model czło­wie­ka z ru­cho­my­mi czę­ścia­mi dla ma­la­rza lub rzeź­bia­rza

 (1.5) daw. model kra­wiec­ki do upi­na­nia na nim sukni

 (1.11) ar­chit. wy­brzu­sze­nie tral­ki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lalkarka

→ lal­karz


Patrz:lalkarz

Źródła:

SJP.pl

Lalkarski

do­ty­czą­cy lal­ka­rza, lal­kar­stwa


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy lal­kar­stwa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lalkarz

1. wyt­wór­ca lalek;
2. ten, kto się zaj­mu­je lal­kar­stwem - twór­czo­ścią te­a­tral­ną;
3. aktor po­ru­sza­ją­cy lal­ka­mi i uży­cza­ją­cy im głosu w te­a­trze lalek;
4. po­tocz­nie: stu­dent lub ab­sol­went lal­kar­stwa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) teatr. ar­ty­sta te­a­tral­ny zaj­mu­ją­cy się ani­mo­wa­niem lalek

 (1.2) rzem. rze­mieśl­nik, który wy­ra­bia lalki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lalkowaty

ładny, po­dob­ny do lalki; la­lecz­ko­wa­ty


przy­miot­nik

 (1.1) przy­po­mi­na­ją­cy lakę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lalkowiec

mi­ło­śnik te­a­tru lal­ko­we­go; lal­karz


Źródła:

SJP.pl

Lalkowy

→ lalka


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy lalki lub lalek, zwią­za­ny z lalką lub lal­ka­mi


Lal­ko­wy – wieś ko­ciew­ska w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie sta­ro­gardz­kim, w gmi­nie Smę­to­wo Gra­nicz­ne. Leży przy linii ko­le­jo­wej nr 131 Cho­rzów Ba­to­ry – Tczew. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa gdań­skie­go.


Patrz:lalka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lalo

1. za­baw­ka dzie­cię­ca; lalka
2. lek­ce­wa­żą­co o wy­stro­jo­nej lub ład­nej ko­bie­cie; lalka


Lalo – mia­sto w po­łud­nio­wym Be­ni­nie, w de­par­ta­men­cie Ko­uf­fo. Po­ło­żo­ne jest około 80 km na pół­noc­ny za­chód od sto­li­cy kraju, Porto-Novo. W spi­sie lud­no­ści z 11 maja 2013 roku li­czy­ło 13 451 miesz­kań­ców[].


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lalofobia

cho­ro­bli­wy lęk przed mową ludz­ką


Źródła:

SJP.pl

Lalotek

psot­nik la­lo­tek - ga­tu­nek owada z rzędu gryz­ków


Źródła:

SJP.pl

Lalunia

la­lu­sia, la­leń­ka, la­lecz­ka;
1. lek­ce­wa­żą­co: ko­bie­ta próż­na, prze­sad­nie dba­ją­ca o swój wy­gląd; go­gu­sia, stroj­ni­sia, pię­kni­sia;
2. zdrob­nie­nie od: lalka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ładna dziew­czy­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lalusia

la­lu­nia, la­leń­ka, la­lecz­ka;
1. lek­ce­wa­żą­co: ko­bie­ta próż­na, prze­sad­nie dba­ją­ca o swój wy­gląd; go­gu­sia, stroj­ni­sia, pię­kni­sia;
2. zdrob­nie­nie od: lalka


Źródła:

SJP.pl

Lalusiowato

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) w spo­sób la­lu­sio­wa­ty


Źródła:

Wiktionary

Lalusiowaty

po­dob­ny do la­lu­sia; fir­cy­ko­wa­ty


przy­miot­nik

 (1.1) pejor. wła­ści­wy la­lu­sio­wi, świad­czą­cy o prze­sad­nym dba­niu męż­czyz­ny o wy­gląd


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laluś

lek­ce­wa­żą­co: męż­czyz­na prze­sad­nie dba­ją­cy o swój wy­gląd; goguś, stroj­niś, pię­kniś, fir­cyk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na, który prze­sad­nie dba o wy­gląd; taki, który jest zbyt ele­ganc­ki

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) D. lm. zob. la­lu­sia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lam

1. zwie­rzę z ro­dzi­ny wiel­błą­dów;
2. daw­niej: la­mów­ka;
3. tka­ni­na o os­no­wie jed­wab­nej, uży­wa­na w daw­nej Pol­sce na bo­ga­te stro­je, szaty li­tur­gicz­ne i do de­ko­ra­cji wnętrz; zło­to­głów;
4. daw­niej: płyt­ka ze szla­chet­ne­go me­ta­lu do wy­sa­dza­nia, na­bi­ja­nia pasów;
5. w gwa­rze mło­dzie­żo­wej: laik (zwła­szcza kom­pu­te­ro­wy); lamer


forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. lm. od: lama


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lama

du­chow­ny bud­dyj­ski w Ty­be­cie i Mon­go­lii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. zwie­rzę jucz­ne o sier­ści wy­ko­rzy­sty­wa­nej do pro­duk­cji wełny;

 (1.2) jed­wab­na tka­ni­na ze srebr­ny­mi lub zło­ty­mi nićmi

 (1.3) daw. ro­dzaj blasz­ki do ozda­bia­nia pasów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) rel. na­u­czy­ciel bud­dyz­mu ty­be­tań­skie­go;


Lama, wi­ku­nia ("Lama") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny Ca­me­li­nae w obrę­bie ro­dzi­ny wiel­błą­do­wa­tych (Ca­me­li­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lamaicki

od­no­szą­cy się do la­ma­i­ty lub la­ma­iz­mu, wła­ści­wy la­ma­i­tom; la­ma­i­stycz­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z bud­dyz­mem ty­be­tań­skim (la­ma­iz­mem)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lamaista

zwo­len­nik lub wyz­naw­ca la­ma­iz­mu, bud­dyz­mu ty­be­tań­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Lamaistka

→ la­ma­i­sta


Patrz:lamaista

Źródła:

SJP.pl

Lamaistyczny

→ la­ma­izm


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z bud­dyz­mem ty­be­tań­skim (la­ma­iz­mem)


Patrz:lamaizm

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lamaita

wyz­naw­ca la­ma­iz­mu


Źródła:

SJP.pl

Lamaitka

→ la­ma­i­ta


Patrz:lamaita

Źródła:

SJP.pl

Lamaizm

re­li­gia łą­czą­ca ele­men­ty bud­dyz­mu z lo­kal­ny­mi wie­rze­nia­mi, opar­ta na wie­rze w moż­li­wość prze­wi­dze­nia miej­sca re­in­kar­na­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. ty­be­tań­ski odłam bud­dyz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lamantyna

duży ssak z rzędu syren, ro­śli­no­żer­ny, o wrze­cio­no­wa­tym ciele, koń­czy­nach przed­nich przeksz­tał­co­nych w płet­wy i za­o­krą­glo­nej płet­wie ogo­no­wej słu­żą­cej jako śro­dek lo­ko­mo­cji, ży­ją­cy stad­nie w wo­dach przy­brzeż­nych Afry­ki i Ame­ry­ki; manat, brze­go­wiec


Źródła:

SJP.pl

Lamantyny

duży ssak z rzędu syren, ro­śli­no­żer­ny, o wrze­cio­no­wa­tym ciele, koń­czy­nach przed­nich przeksz­tał­co­nych w płet­wy i za­o­krą­glo­nej płet­wie ogo­no­wej słu­żą­cej jako śro­dek lo­ko­mo­cji, ży­ją­cy stad­nie w wo­dach przy­brzeż­nych Afry­ki i Ame­ry­ki; manat, brze­go­wiec


Źródła:

SJP.pl

Lamar

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lamarck

[czy­taj: laMARK] naz­wi­sko, m.in. Jean Bap­ti­ste de Monet de La­marck (1744-1829) - fran­cu­ski bio­log, ewo­lu­cjo­ni­sta; twór­ca pier­wszej te­o­rii ewo­lu­cji, zwa­nej la­mar­kiz­mem (i po­ję­cia "bio­lo­gia")


Źródła:

SJP.pl

Lamarkistyczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z la­mar­kiz­mem, te­o­ria­mi Jeana-Bap­ti­ste'a de La­marc­ka


Źródła:

Wiktionary

Lamarkizm

pier­wsza te­o­ria ewo­lu­cji gło­szo­na na po­cząt­ku XIX w. przez fran­cu­skie­go przy­rod­ni­ka Jeana Bap­ti­ste'a de La­marc­ka, tłu­ma­czą­ca cią­głe na­by­wa­nie no­wych cech dzie­dzicz­nych wpły­wem zmie­nia­ją­cych się wa­run­ków śro­do­wi­ska


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) biol. hist. te­o­ria za­kła­da­ją­ca ewo­lu­cję ga­tun­ków pod wpły­wem śro­do­wi­ska zew­nętrz­ne­go;


La­mar­kizm – pier­wsza ma­te­ria­li­stycz­na te­o­ria ewo­lu­cji, kwe­stio­nu­ją­ca sta­łość cech ga­tun­ko­wych i uz­na­ją­ca za fakt pow­sta­wa­nie no­wych ga­tun­ków w wy­ni­ku na­tu­ral­nych pro­ce­sów oraz pró­bu­ją­ca tłu­ma­czyć me­cha­nizm i przy­czy­ny pow­sta­wa­nia zmian.

Nazwa la­mar­kizm po­cho­dzi od naz­wi­ska twór­cy tej te­o­rii, fran­cu­skie­go bio­lo­ga Jeana Bap­ti­ste de La­marc­ka, który za­pre­zen­to­wał ją w 1809 roku w książ­ce "Fi­lo­zo­fia zo­o­lo­gii". Nie­licz­nych zwo­len­ni­ków tej te­o­rii na­zy­wa­no la­mar­ki­sta­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lamartine

La­mar­ti­ne – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Wi­scon­sin, w hrab­stwie Fond du Lac.


Źródła:

Wikipedia

Lamas

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lamassu

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rel. mit. sta­ro­żyt­ny ro­dzaj bó­stwa opie­kuń­cze­go, skrzyd­la­ty lew lub byk o ludz­kim obli­czu uko­ro­no­wa­nym tiarą, któ­re­go ogrom­ne po­są­gi pa­ra­mi strze­gły bram świą­tyń i pa­ła­ców w sta­ro­żyt­nej Me­zo­po­ta­mii;


La­mas­su – w sztu­ce asy­ryj­skiej posąg wy­o­bra­ża­ją­cy skrzyd­la­te­go byka o ludz­kiej, bro­da­tej twa­rzy, czyli tzw. isto­tę zo­o­mor­ficz­ną. Ta mo­nu­men­tal­na rzeź­ba wy­wo­dzi się je­szcze z tra­dy­cji su­me­ryj­skiej, gdzie byk łą­czo­ny był z bo­giem Księ­ży­ca Nanną, ale bez­poś­red­nio Asy­ryj­czy­cy prze­ję­li je od He­ty­tów. Od­kry­to je pod­czas wy­ko­pa­lisk nie­mal w każ­dej sto­li­cy asy­ryj­skiej (Kal­chu, Dur-Szar­ru­kin i Ni­ni­wie).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lambada

ta­niec to­wa­rzy­ski po­cho­dzą­cy z Bra­zy­lii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pier­wot­nie bo­li­wij­ski lub bra­zy­lij­ski, zmy­sło­wy ta­niec to­wa­rzy­ski wy­ko­ny­wa­ny w ści­słej bli­sko­ści z part­ne­rem;

 (1.2) mu­zy­ka do lam­ba­dy (1.1)


Lam­ba­da – ta­niec po­cho­dze­nia bra­zy­lij­sko-bo­li­wij­skie­go, który zy­skał po­pu­lar­ność na świe­cie w la­tach 80. XX wieku.

Pio­sen­kę, na­pi­sa­ną w ryt­mie tańca lam­ba­dy jako pier­wsza zaś­pie­wa­ła Lucia Men­dez w 1987 roku. W 1989 pio­sen­kę na­grał w wyt­wór­ni BMG ze­spół Kaoma, utwór naj­pierw był na­gra­ny po hisz­pań­sku, zaś potem po por­tu­gal­sku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lambadziara

po­gard­li­wie: ko­bie­ta wy­zy­wa­ją­ca, roz­wią­zła sek­su­al­nie; la­ba­dzia­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) slang. obraź. ko­bie­ta czę­sto upra­wia­ją­ca seks z przy­pad­ko­wy­mi męż­czyz­na­mi

 (1.2) slang. obraź. dre­sia­ra


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lambda

li­te­ra grec­kie­go al­fa­be­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa je­de­na­stej li­te­ry al­fa­be­tu grec­kie­go, λ;


Lamb­da (λάμβδα, pi­sa­na Λλ) – je­de­na­sta li­te­ra al­fa­be­tu grec­kie­go oz­na­cza­ją­ca spół­gło­skę płyn­ną „l”. W grec­kim sy­ste­mie licz­bo­wym oz­na­cza licz­bę 30.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lambdacyzm

wy­ma­wia­nie gło­ski L za­miast R; wada wy­mo­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. wada wy­mo­wy po­le­ga­ją­ca na za­stę­po­wa­niu gło­ski r gło­ską l;


Lamb­da­cyzm ( lamb­da­cis­mus; od nazwy grec­kiej li­te­ry lamb­da λ) – za­bu­rze­nie mowy, od­mia­na dys­la­lii wy­o­dręb­nio­na ze wzglę­du na ob­ja­wy.

Cha­rak­te­ry­zu­je się nie­pra­wi­dło­wą wy­mo­wą gło­ski /l/.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lambeozaur

ro­dzaj di­no­za­u­ra ka­czo­dzio­be­go


Lam­be­o­za­ur ("Lam­be­o­sa­u­rus", „ja­szczur Lambe'a”) – ro­dzaj di­no­za­u­ra ka­czo­dzio­be­go, ży­ją­ce­go od 76 do 75 mi­lio­nów lat temu, w kam­pa­nie, w kre­dzie póź­nej, w Ame­ry­ce Pół­noc­nej. Ten dwu- lub czwo­ro­noż­ny ro­śli­no­żer­ca znany jest z cha­rak­te­ry­stycz­nych wy­drą­żo­nych two­rów na gło­wie, u naj­le­piej poz­na­ne­go ga­tun­ku przy­po­mi­na­ją­cych to­po­rek. Wy­róż­nio­no kilka praw­do­po­dob­nych ga­tun­ków z Al­ber­ty w Ka­na­dzie i Mon­ta­ny w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, jed­nak tylko dwa ga­tun­ki ka­na­dyj­skie są obec­nie do­brze poz­na­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lambeozaury

po­dro­dzi­na di­no­za­u­rów z ro­dzi­ny ha­dro­za­u­rów


Lam­be­o­za­u­ry to grupa di­no­za­u­rów z ro­dzi­ny Ha­dro­za­u­rów. Ha­dro­za­u­ry dzie­lą się na dwie grupy: Ha­dro­za­u­rów i Lam­bo­za­u­rów. Lam­be­o­za­u­ry w prze­ci­wień­stwie do Ha­dro­za­u­rów mają na gło­wie grze­bie­nie. Do Lam­be­o­za­u­rów na­le­żą np. Pa­ra­za­u­ro­lof, Ko­ry­to­za­ur, Lam­be­o­za­ur, Tsin­ta­o­za­ur.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lambert

dawna jed­nost­ka lu­mi­nan­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Lam­bert – imię mę­skie po­cho­dze­nia ger­mań­skie­go. Upo­wszech­ni­ło się w śred­nio­wie­czu po pod­bo­ju An­glii przez Nor­ma­nów wraz z roz­po­wszech­nie­niem kultu św. Lam­ber­ta z Ma­a­stricht.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lamberta

dawna jed­nost­ka lu­mi­nan­cji


Lam­ber­ta – żeń­ski od­po­wied­nik imie­nia Lam­bert.

Lam­ber­ta imie­ni­ny ob­cho­dzi: 14 kwiet­nia, 26 maja, 22 czerw­ca, 22 sierp­nia i 17 wrze­śnia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lambic

[czy­taj: lam­bik] bel­gij­skie piwo gór­nie fer­men­to­wa­ne przy po­mo­cy dzi­kich droż­dży; lam­bik


Lam­bic, Lam­biek – bel­gij­ski ro­dzaj piwa fer­men­ta­cji spon­ta­nicz­nej pro­du­ko­wa­ne­go ze słodu jęcz­mien­ne­go z do­dat­kiem psze­ni­cy.

Me­to­da fer­men­ta­cji piwa lam­bic za po­mo­cą szcze­pów dzi­kich droż­dży jest naj­star­szą znaną me­to­dą pro­duk­cji piwa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lambik

bel­gij­skie piwo gór­nie fer­men­to­wa­ne przy po­mo­cy dzi­kich droż­dży; lam­bic


Źródła:

SJP.pl

Lamblia

wi­cio­wiec wy­wo­łu­ją­cy giar­dio­zę; giar­dia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Giar­dia in­te­sti­na­lis., wi­cio­wiec pa­so­żyt­ny przy­wie­ra­ją­cy za po­mo­cą przys­saw­ki do je­li­ta ży­wi­cie­la, cza­sem też do wą­tro­by lub pę­che­rzy­ka żół­cio­we­go;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lamblioza

za­ka­że­nie pier­wot­nia­kiem na­le­żą­cym do wi­ciow­ców - lam­blia je­li­to­wa; giar­dio­za


Źródła:

SJP.pl

Lambo

po­tocz­nie: sa­mo­chód marki Lam­borg­hi­ni


Lambo – sin­gel pol­skich ra­pe­rów Kizo i ZetHy. Zo­stał wy­da­ny 31 paź­dzier­ni­ka 2019.

Na­gra­nie otrzy­ma­ło w Pol­sce sta­tus zło­tej płyty, prze­kra­cza­jąc licz­bę 25 ty­się­cy sprze­da­nych kopii.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lamborghini

[czy­taj: lam­bor­gi­ni] marka sa­mo­cho­dów i firma


Lam­borg­hi­ni (wym. "lamborˈɡiːni") – wło­ski pro­du­cent sa­mo­cho­dów spor­to­wych, z sie­dzi­bą w Sant’Agata Bo­lo­gne­se, dzia­ła­ją­cy od 1963 roku. Na­le­ży do nie­miec­kie­go kon­cer­nu Volks­wa­gen Group.

Pro­duk­cję cią­gni­ków rol­ni­czych tej marki pro­wa­dzi obec­nie inne przed­się­bior­stwo – "Lam­borg­hi­ni Trat­to­ri", bę­dą­ce czę­ścią grupy "SDF S.p.A.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lambrekin

krót­ka, ozdob­na fi­ran­ka nad oknem


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ro­dzaj krót­kiej ozdob­nej za­sło­ny, fi­ran­ki nad oknem, drzwia­mi za­wie­szo­nej na drąż­ku lub ozda­bia­ją­cy bal­da­chi­my;

 (1.2) ar­chit. or­na­ment lub ele­ment (na przy­kład za­da­sze­nia albo bal­da­chi­mu oł­ta­rza) w kształ­cie krót­kiej za­sło­ny


Lam­bre­kin (fr. "lam­bre­qu­in") – de­ko­ra­cyj­ny ele­ment wy­po­sa­że­nia wnętrz w po­sta­ci wą­skie­go, dłu­gie­go, pro­sto­kąt­ne­go pasa tka­ni­ny wy­cię­te­go od dołu w "zęby" oraz ozdo­bio­ne­go frędz­la­mi i haf­ta­mi. Słowo oz­na­cza wy­cin­ki z tka­ni­ny, drew­na lub bla­chy wień­czą­ce bal­da­chim, na­miot lub fra­mu­gę okna.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lambretta

marka sku­te­rów


Lam­bret­ta (wym. wł. [lamˈbretta]) – wło­ska marka sku­te­rów, uz­na­wa­na za jedną z ikon mo­to­ry­za­cji i glo­bal­nej pop­kul­tu­ry. Pier­wot­nie była pro­du­ko­wa­na w Me­dio­la­nie przez za­kła­dy In­no­cen­ti w la­tach 1947–1971. Stała się waż­nym środ­kiem tran­spor­tu w okre­sie po­wo­jen­nej od­bu­do­wy Eu­ro­py oraz jed­nym z roz­poz­na­wal­nych atry­bu­tów bry­tyj­skiej sub­kul­tu­ry mod­sów w la­tach 60.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lambro

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (2.1) rzeka w Lom­bar­dii, w pół­noc­nych Wło­szech


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lamek

1. zdrob­nie­nie od: lama;
2. daw­niej:
a) pro­sta uprząż szo­ro­wa do cią­gnię­cia stat­ków rzecz­nych, przy­wią­zy­wa­na do liny i wkła­da­na przez ramię;
b) lina do ho­lo­wa­nia stat­ku do brze­gu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lamela

1. cien­ka płyt­ka bla­sza­na, pasek z bla­chy; la­mel­ka;
2. war­stwa struk­tu­ral­na w tkan­ce mię­śnio­wej albo w kry­sta­licz­no-amor­ficz­nych cia­łach sta­łych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lamelka

cien­ka płyt­ka bla­sza­na, pasek z bla­chy; la­me­la


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. ka­wa­łek cien­kiej blasz­ki, bla­sza­na płyt­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lamelkowy

→ la­mel­ka


przy­miot­nik

 (1.1) zło­żo­ny z la­me­lek


Patrz:lamelka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lamella

1. po­je­dyn­cza blasz­ka w dol­nej czę­ści ka­pe­lu­sza niek­tó­rych grzy­bów;
2. śro­do­wi­sko­wo: cien­ka płyt­ka, blasz­ka uży­wa­na w złot­nict­wie, rzeź­biar­stwie


Źródła:

SJP.pl

Lamelowanie

na­cię­cia two­rzą­ce drob­ną sia­tecz­kę na gry­fie sztan­gi cię­ża­row­ców, umoż­li­wia­ją­ce pewny uchwyt cię­ża­ru


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|la­me­lo­wać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lamelować

na­ci­nać gryf sztan­gi w celu umoż­li­wie­nia pew­niej­sze­go chwy­tu


Źródła:

SJP.pl

Lamelowy

→ la­me­la


Patrz:lamela

Źródła:

SJP.pl

Lamencik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od la­ment


Źródła:

Wiktionary

Lamencić

po­tocz­nie: la­men­to­wać


Źródła:

SJP.pl

Lament

1. do­no­śny płacz
2. utwór po­e­tyc­ki, w któ­rym pod­miot li­rycz­ny opła­ku­je czy­jąś śmierć lub klę­skę


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) płacz, roz­pa­cza­nie

 (1.2) na­rze­ka­nie, bia­da­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lamentabile

spo­sób wy­ko­na­nia ut­wo­ru: ża­ło­śnie, płacz­li­wie


Źródła:

SJP.pl

Lamentacja

1. daw­niej: płacz, la­ment;
2. pieśń ża­łob­na, tren, ele­gia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. muz. utwór wy­ra­ża­ją­cy ża­ło­bę, roz­pacz lub nie­szczę­ście;

 (1.2) rel. frag­ment bi­blij­nych Tre­nów Je­re­mia­sza wy­ko­ny­wa­ny pod­czas li­tur­gii chrze­ści­jań­skiej

 (1.3) daw. la­ment, płacz


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lamentacje

1. daw­niej: płacz, la­ment;
2. pieśń ża­łob­na, tren, ele­gia


Źródła:

SJP.pl

Lamentacyjny

zwią­za­ny z la­men­ta­cją


przy­miot­nik

 (1.1) liter. muz. zwią­za­ny z la­men­ta­cją, do­ty­czą­cy la­men­ta­cji

 (1.2) płacz­li­wy, pełen żalu, skar­żą­cy się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lamento

mu­zy­ka o cha­rak­te­rze ele­gij­nym, ża­łob­nym


Źródła:

SJP.pl

Lamentoso

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: ża­ło­śnie


Źródła:

SJP.pl

Lamentowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|la­men­to­wać.


Źródła:

Wiktionary

Lamentować

1. gło­śno za­wo­dzić, roz­pa­czać, na­rze­kać;
2. w ło­wiect­wie o niek­tó­rych pta­kach: wy­da­wać głos


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) roz­pacz­li­wie za­wo­dzić; pła­kać lub na­rze­kać po­przez gło­śne wy­da­wa­nie jęków

 (1.2) ornit. (o dro­zdach i sło­wi­kach) pro­wa­dzić śpiew


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lamenty

1. do­no­śny płacz
2. utwór po­e­tyc­ki, w któ­rym pod­miot li­rycz­ny opła­ku­je czy­jąś śmierć lub klę­skę


Źródła:

SJP.pl

Lamer

po­tocz­nie: osoba nie­kom­pe­tent­na w ja­kiejś dzie­dzi­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) środ. in­form. osoba nie­ma­ją­ca doś­wiad­cze­nia w po­słu­gi­wa­niu się kom­pu­te­rem, naj­czę­ściej w zna­cze­niu pe­jo­ra­tyw­nym;


Lamer (z ang. "lame" – "ku­la­wy") – po­tocz­ne i pe­jo­ra­tyw­ne okre­śle­nie osoby nie­kom­pe­tent­nej - a przy tym sta­ra­ją­cej się ucho­dzić za do­brze obez­na­ną - w okre­ślo­nej dzie­dzi­nie lub mało in­te­li­gent­nej, nie­doj­rza­łej, upo­śle­dzo­nej spo­łecz­nie.

Ter­mi­nu używa się w róż­nych kon­tek­stach, jed­nak zaz­wy­czaj w związ­ku z elek­tro­ni­ką lub me­dia­mi elek­tro­nicz­ny­mi (IRC, BBS, sie­cio­we gry kom­pu­te­ro­we).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lamerka

→ lamer


Patrz:lamer

Źródła:

SJP.pl

Lamers

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lamerski

→ lamer


przy­miot­nik

 (1.1) wła­ści­wy la­me­ro­wi


Patrz:lamer

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lamerskość

→ la­mer­ski


Patrz:lamerski

Źródła:

SJP.pl

Lamerstwo

po­tocz­nie: nie­kom­pe­ten­cja w ja­kiejś dzie­dzi­nie


Źródła:

SJP.pl

Lameta

cien­ka folia me­ta­lo­wa; po­cię­ta uży­wa­na jako ozdo­ba cho­in­ko­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cien­ka folia me­ta­lo­wa po­cię­ta w pa­secz­ki, uży­wa­na jako ozdo­ba cho­in­ko­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lamia

1. w wie­rze­niach sta­ro­żyt­nych Gre­ków: upiór o ko­bie­cej po­sta­ci wy­kra­da­ją­cy mat­kom dzie­ci;
2. wiedź­ma, wam­pi­rzy­ca, cza­row­ni­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Gre­cji;

 (1.2) mit. po­stać z mi­to­lo­gii grec­kiej;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lamina

war­stew­ka skały osa­do­wej lub me­ta­mor­ficz­nej o gru­bo­ści po­ni­żej 1 cm


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geol. mak­sy­mal­nie kil­ku­mi­li­me­tro­wej gru­bo­ści war­stew­ka skały osa­do­wej bądź me­ta­mor­ficz­nej odróż­nia­ją­ca się od są­sied­nich war­ste­wek skła­dem, ko­lo­rem bądź in­ny­mi ce­cha­mi


La­mi­na SA (daw­niej Za­kła­dy Elek­tro­no­we „Uni­tra-La­mi­na” w Pia­secz­nie) – przed­się­bior­stwo z sie­dzi­bą w Pia­secz­nie, które zaj­mo­wa­ło się pro­duk­cją lamp elek­tro­no­wych, diod krze­mo­wych, lamp na­daw­czych oraz ty­ry­sto­rów oraz sca­lo­nych ukła­dów hy­bry­do­wych. Jego wy­ro­by znaj­do­wa­ły za­sto­so­wa­nie w pro­duk­cji sprzę­tu elek­tro­nicz­ne­go (m.in. w pro­fe­sjo­nal­nej tech­ni­ce UKF i VHF (ra­dio­te­le­fo­ny FM + se­lek­tyw­ne wy­wo­ła­nie) oraz sprzę­cie RTV).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laminacik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od la­mi­nat


Źródła:

Wiktionary

Laminacja

wy­stę­po­wa­nie w skale warstw róż­nią­cych się skła­dem i wy­glą­dem


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laminacyjny

→ la­mi­na­cja


Patrz:laminacja

Źródła:

SJP.pl

Laminaran

wie­lo­cu­kier zbu­do­wa­ny z czą­ste­czek glu­ko­zy, ma­te­riał za­pa­so­wy bru­nat­nic; la­mi­na­ry­na


Źródła:

SJP.pl

Laminareczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: la­mi­nar­ka


Źródła:

Wiktionary

Laminaria

glon mor­ski kształ­tem przy­po­mi­na­ją­cy wiel­ki liść na ogon­ku, wy­stę­pu­ją­cy ma­so­wo, two­rząc roz­le­głe łąki w przy­brzeż­nych par­tiach mórz i oce­a­nów pół­ku­li pół­noc­nej; li­stow­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Laminarka

urzą­dze­nie do la­mi­no­wa­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. urzą­dze­nie do la­mi­no­wa­nia syn­te­tycz­ną ży­wi­cą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laminarność

→ la­mi­nar­ny


Patrz:laminarny

Źródła:

SJP.pl

Laminarny

war­stwo­wy, pła­ski


Źródła:

SJP.pl

Laminaryna

wie­lo­cu­kier zbu­do­wa­ny z czą­ste­czek glu­ko­zy, ma­te­riał za­pa­so­wy bru­nat­nic; la­mi­na­ran


La­mi­na­ry­na ("la­mi­na­ran") – po­li­sa­cha­ryd wy­stę­pu­ją­cy w ko­mór­kach bru­nat­nic, pełni funk­cję ma­te­ria­łu za­pa­so­we­go. Czą­stecz­ka la­mi­na­ry­ny jest roz­ga­łę­zio­na i skła­da się z czą­ste­czek glu­ko­zy po­łą­czo­nych wią­za­nia­mi gli­ko­zy­do­wy­mi β(1→3) i β(1→6) w miej­scu roz­ga­łę­zień. Sto­su­nek wią­zań wy­no­si 3:1.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laminat

1. two­rzy­wo zło­żo­ne z kilku warstw róż­nych ma­te­ria­łów po­łą­czo­nych le­pi­szczem;
2. ro­dzaj tka­ni­ny po­łą­czo­nej z pian­ką


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) lek­kie two­rzy­wo pow­sta­łe przez po­łą­cze­nie kilku ma­te­ria­łów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laminator

1. urzą­dze­nie do la­mi­na­cji, po­kry­wa­nia war­stwą two­rzy­wa sztucz­ne­go;
2. pra­cow­nik obrób­ki two­rzyw sztucz­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zob. la­mi­nar­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laminektomia

za­bieg chi­rur­gicz­ny wy­ko­ny­wa­ny przy prze­mie­szcze­niu krąż­ka mię­dzy­krę­go­we­go, po­le­ga­ją­cy na usu­nię­ciu czę­ści kości co poz­wa­la na prze­su­nię­cie krąż­ka mię­dzy­krę­go­we­go


La­mi­nek­to­mia – ro­dzaj ope­ra­cji ne­u­ro­chi­rur­gicz­nej, po­le­ga­ją­ca na usu­nię­ciu wy­rost­ków kol­czy­stych i łuków krę­gów wraz z wię­za­dłem żół­tym, które prze­bie­ga mię­dzy łu­ka­mi krę­gów.

Ope­ra­cja jest wy­ko­ny­wa­na w przy­pad­kach zwę­ża­nia ka­na­łu krę­go­we­go, na przy­kład w prze­bie­gu dy­sko­pa­tii.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lamington

bisz­kopt w kształ­cie pro­sto­pa­dło­ścia­nu, po­la­ny cze­ko­la­do­wą masą i po­sy­pa­ny wiór­ka­mi ko­ko­so­wy­mi


Źródła:

SJP.pl

Laminina

biał­ko bę­dą­ce skład­ni­kiem błony pod­staw­nej, czyli cien­kiej war­stwy od­dzie­la­ją­cej i pod­trzy­mu­ją­cej ko­mór­ki w tkan­kach or­ga­niz­mu


La­mi­ni­na (łac. "la­mi­nin") – biał­ko na­le­żą­ce do gli­ko­pro­te­in o masie czą­stecz­ko­wej ok. 850 kDa, sta­no­wią­ce głów­ny skład­nik błony pod­staw­nej. Jej lo­ka­li­za­cja w luź­nej war­stwie błony pod­staw­nej wska­zu­je, że la­mi­ni­na od­gry­wa istot­ną rolę w od­dzia­ły­wa­niu ko­mó­rek na­błon­ka i śród­błon­ka z in­ny­mi skład­ni­ka­mi tej błony.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laminowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|la­mi­no­wać.


La­mi­no­wa­nie – po­kry­wa­nie po­wierzch­ni la­mi­na­tem dla uzy­ska­nia do­dat­ko­wych od­por­no­ści, np. od­por­no­ści na wil­goć czy od­por­no­ści me­cha­nicz­nych lub dla efek­tów de­ko­ra­cyj­nych. Pro­ces la­mi­no­wa­nia dru­ków po­li­gra­ficz­nych nie może zmie­niać barwy od­bit­ki, może zmie­niać na­sy­ce­nie od­bit­ki. Zwięk­sza na­sy­ce­nie od­bit­ki folia z po­ły­skiem, a zmniej­sza folia ma­to­wa. Zmia­nę tego na­sy­ce­nia po­la­mi­no­wa­nej od­bit­ki można sko­ry­go­wać po­przez zmia­nę pro­fi­lu pro­ce­su dru­ko­wa­nia.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Laminować

opra­wiać, na­są­czać lub wzmac­niać coś cien­ką war­stwą ochron­ną z two­rzy­wa sztucz­ne­go, np. do­ku­men­ty, tka­ni­ny itp.


Źródła:

SJP.pl

Lamka

1. zdrob­nie­nie od: lama;
2. daw­niej:
a) pro­sta uprząż szo­ro­wa do cią­gnię­cia stat­ków rzecz­nych, przy­wią­zy­wa­na do liny i wkła­da­na przez ramię;
b) lina do ho­lo­wa­nia stat­ku do brze­gu


Źródła:

SJP.pl

Lamkowo

Lam­ko­wo (niem. "Groß Lem­ken­dorf") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie olsz­tyń­skim, w gmi­nie Bar­cze­wo. Do 1954 roku sie­dzi­ba gminy Lam­ko­wo.

W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Lam­ko­wo. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa olsz­tyń­skie­go. Miej­sco­wość znaj­du­je się w hi­sto­rycz­nym re­gio­nie War­mia.


Źródła:

Wikipedia

Lammas

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lamna

rekin z ro­dzi­ny lam­no­wa­tych; żar­łacz śle­dzio­wy


Lamna – ro­dzaj mor­skich ryb chrzęst­nosz­kie­le­to­wych z ro­dzi­ny lam­no­wa­tych (Lam­ni­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lamnokształtne

rząd ryb chrzęst­nosz­kie­le­to­wych


Lam­noksz­tałt­ne (Lam­ni­for­mes) – rząd ryb chrzęst­nosz­kie­le­to­wych (Chon­dricht­hy­es) z na­drzę­du Ga­le­o­morp­hi. W za­pi­sie ko­pal­nym znane są od gór­nej jury.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lamnokształtny

o ce­chach lam­noksz­tałt­nych (rząd ryb)


Źródła:

SJP.pl

Lamnowate

ro­dzi­na dra­pież­nych ryb mor­skich


Lam­no­wa­te, żar­ła­cze śle­dzio­we (Lam­ni­dae) – ro­dzi­na dra­pież­nych ryb mor­skich za­li­cza­na do lam­noksz­tałt­nych (Lam­ni­for­mes). Spo­ty­ka­ne w wo­dach sub­tro­pi­kal­nych nie­mal ca­łe­go świa­ta, na głę­bo­ko­ściach do 700 m, naj­czę­ściej w oko­li­cach raf ko­ra­lo­wych. Za­li­cza­ne do tej ro­dzi­ny ostro­no­sy ("Isu­rus") uwa­ża­ne są za naj­szyb­sze re­ki­ny świa­ta, a żar­łacz biały jest jedną z naj­więk­szych ryb o dra­pież­nym try­bie życia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lamnowaty

o ce­chach lam­no­wa­tych (ro­dzi­na ryb)


Źródła:

SJP.pl

Lamorek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) daw. karc. ha­zar­do­wa gra kar­cia­na wy­wo­dzą­ca się od lanc­knech­ta


Źródła:

Wiktionary

Lamotrygina

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny sto­so­wa­ny jako lek prze­ciw­pa­dacz­ko­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) farm. lek prze­ciwdr­gaw­ko­wy


La­mo­try­gi­na – aro­ma­tycz­ny, or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny o dwu­pier­ście­nio­wym szkie­le­cie zło­żo­nym z 3,5-dia­mi­no-1,2,4-tria­zy­ny i "o"-dich­lo­ro­ben­ze­nu. Sto­so­wa­na jest jako lek prze­ciw­pa­dacz­ko­wy i sta­bi­li­za­tor na­stro­ju.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lamowanie

wąski ka­wa­łek ma­te­ria­łu do ob­szy­wa­nia brze­gów tka­ni­ny, ubrań; obla­mo­wa­nie, la­mów­ka, obla­mów­ka, ob­szyw­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|la­mo­wać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lamować

ob­szy­wać brze­gi ma­te­ria­łu pa­skiem in­ne­go ma­te­ria­łu, ta­siem­ką, fu­trem; bra­mo­wać


Źródła:

SJP.pl

Lamp

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. lm. od: lampa


LAMP – ze­staw ot­war­toź­ró­dło­we­go opro­gra­mo­wa­nia, sta­no­wią­cy po­pu­lar­ną plat­for­mę ser­we­ro­wą dy­na­micz­nych stron WWW:

Po­mi­mo że żaden z tych ele­men­tów nie zo­stał stwo­rzo­ny spe­cjal­nie do współ­dzia­ła­nia z po­zo­sta­ły­mi, taki ze­staw opro­gra­mo­wa­nia jest bar­dzo po­pu­lar­ny ze wzglę­du na niski koszt i do­stęp­ność wszyst­kich kom­po­nen­tów (m.in. są do­łą­cza­ne do więk­szo­ści dy­stry­bu­cji Li­nuk­sa, lub do­stęp­ne do po­bra­nia za poś­red­nict­wem sy­ste­mu za­rzą­dza­nia pa­kie­ta­mi).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lampa

urzą­dze­nie, które służy do wyt­wa­rza­nia sztucz­ne­go świa­tła za po­mo­cą prądu elek­trycz­ne­go, oleju lub gazu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) urzą­dze­nie bę­dą­ce sztucz­nym źró­dłem świa­tła; wyt­wa­rza­ją­ce świa­tło;

 (1.2) łow. lm. lampy: oczy wilka

 (1.3) zob. lampa elek­tro­no­wa.;

 (1.4) slang. twarz, głowa


Lampa – urzą­dze­nie wyt­wa­rza­ją­ce świa­tło, dzię­ki wy­ko­rzy­sta­niu ener­gii po­cho­dzą­cej z prze­pły­wu prądu elek­trycz­ne­go lub ze spa­la­nia pa­li­wa. Lampa za­mie­nia do­star­cza­ną do niej ener­gię na pro­mie­nio­wa­nie wi­dzial­ne co umoż­li­wia oś­wiet­la­nie lub sy­gna­li­za­cję. Współ­cze­śnie po­ję­cie uży­wa­ne za­rów­no wobec pier­wot­nych źró­deł świa­tła (np. ża­rów­ki) jak i do ca­łych zło­żo­nych urzą­dzeń wy­ko­rzy­stu­ją­cych te źró­dła (zob. opra­wa oś­wiet­le­nio­wa).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lampadomancja

wró­że­nie z kształ­tu pło­mie­ni


Lam­pa­do­man­cja (gr. "lam­pas" ["lam­pad-"], 'świa­tło', "manteía", 'wró­że­nie') – wró­że­nie z lampy oliw­nej, pło­mie­nia świe­cy lub po­chod­ni.

Jest to me­to­da słu­żą­ca do czy­ta­nia pro­stych, ogól­nych wróżb do­ty­czą­cych wy­da­rzeń po­zy­tyw­nych lub ne­ga­tyw­nych i zaz­wy­czaj po­le­ga na ob­ser­wa­cji za­cho­wa­nia pło­mie­nia – jego trza­ska­nia, przy­ga­sa­nia, po­dzia­łu na dwa, wy­gi­na­nia się czy wy­dzie­la­nia iskier.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lamparci

przy­miot­nik od: lam­part


przy­miot­nik

 (1.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla lam­par­ta; do­ty­czą­cy, od­no­szą­cy się do lam­par­ta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lamparcica

sa­mi­ca lam­par­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. sa­mi­ca lam­par­ta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lamparcik

1. in­do­chiń­ski kot leśny; kot mar­mur­ko­wy;
2. zdrob­nie­nie od: lam­part


Źródła:

SJP.pl

Lamparski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lampart

duży dra­pież­ny kot; le­o­pard, pan­te­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. zwy­kle cęt­ko­wa­ny, afry­kań­ski i az­ja­tyc­ki kot dra­pież­ny;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) daw. także gw-pl|Kresy. hu­la­ka, nic­poń


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lampartować

prze­sta­rza­łe:
1. pro­wa­dzić hu­la­szcze życie, łaj­da­czyć się;
2. lam­par­to­wać się - wzmoc­nio­na forma od: lam­par­to­wać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) przest. hulać

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny lam­par­to­wać się

 (2.1) przest. także gw-pl|Kresy. hulać, bawić się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lampartyja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. fe­styn


Źródła:

Wiktionary

Lampas

pas ko­lo­ro­we­go ma­te­ria­łu, na­szy­wa­ne na spod­niach, zwy­kle w mun­du­rze


Źródła:

SJP.pl

Lampasik

zdrob­nie­nie od: lam­pas


Źródła:

SJP.pl

Lampasowy

→ lam­pas


Patrz:lampas

Źródła:

SJP.pl

Lampeczka

zdrob­nie­nie od: lamp­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: lamp­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lampedusa

[czy­taj: lam­pe­du­za] naz­wi­sko, m.in. Giu­sep­pe To­ma­si di Lam­pe­du­sa (1896-1957) - pi­sarz wło­ski


Lam­pe­du­sa (wł. "Isola Di Lam­pe­du­sa", syc. "Isula di Lam­pi­du­sa", łac. "Lo­pa­dus­sa") – wło­ska wyspa po­cho­dze­nia wul­ka­nicz­ne­go na Morzu Śró­dziem­nym (le­żą­ca po­mię­dzy Maltą i Tu­nez­ją), naj­więk­sza z Wysp Pe­la­gij­skich o po­wierzch­ni 20,2 km². Jej dłu­gość wy­no­si 9 km, sze­ro­kość 3 km, a dłu­gość linii brze­go­wej wy­no­si 46,83 km. Wy­so­kość n.p.m. sięga 133 m. Ad­mi­ni­stra­cyj­nie wyspa na­le­ży do sy­cy­lij­skiej gminy Lam­pe­du­sa e Li­no­sa w pro­win­cji Agri­gen­to.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lamperia

dolna część ścia­ny po­ma­lo­wa­na farbą, zwy­kle olej­ną, w celu ochro­ny przed za­bru­dze­nia­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) dolna część ścia­ny, po­kry­ta farbą olej­ną;

 (1.2) ozdob­na okła­dzi­na na ścia­nie

 (1.3) wąski pas okła­dzi­ny na ścia­nie, wzdłuż po­dło­gi


250px|thumb|cen­ter|Gra­fi­ka:27120 Ou­de­na­ar­de Ko­nin­klijk Ant­he­ne­um Fort­stra­at 22.jpg250px|thumb|cen­ter|Gra­fi­ka:In­dia­na World War Me­mo­rial sta­irs - Stierch.jpg250px|thumb|cen­ter|

Lam­pe­ria ( Lam­pe­rie, lam­bris) – de­ko­ra­cyj­na okła­dzi­na dol­nej czę­ści ścian wew­nętrz­nych wy­ko­na­na naj­czę­ściej z ka­mie­nia, mar­mu­ru, stiu­ku lub z drew­na. Także ochron­na okła­dzi­na co­ko­ło­wa wzdłuż po­sadz­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lamperyjny

→ lam­pe­ria


Patrz:lamperia

Źródła:

SJP.pl

Lampiarnia

po­mie­szcze­nie przez­na­czo­ne do prze­cho­wy­wa­nia i kon­ser­wa­cji lamp (gór­ni­czych, ko­le­jo­wych itp.); lam­pow­nia


Źródła:

SJP.pl

Lampiarski

do­ty­czą­cy lam­pia­rza, lam­piar­ni; pro­du­ko­wa­ny przez lam­pia­rza


Źródła:

SJP.pl

Lampion

ko­lo­ro­wa la­ta­ren­ka z pa­pie­ru


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) lekka, świę­cą­ca ozdo­ba w for­mie kuli lub wie­lo­ścia­nu;

 (1.2) sport. wie­lo­ścien­na ramka za­wie­sza­na w celu oz­na­cze­nia punk­tu kon­trol­ne­go pod­czas za­wo­dów na orien­ta­cję;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lampionik

zdrob­nie­nie od: lam­pion


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od lam­pion


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lampionowy

→ lam­pion


Patrz:lampion

Źródła:

SJP.pl

Lampić

po­tocz­nie: lam­pić się - pa­trzeć się na kogoś lub na coś w wy­raź­ny i bier­ny spo­sób; gapić się


Źródła:

SJP.pl

Lampka

1. zdrob­nie­nie od: lampa (urzą­dze­nie, które służy do wyt­wa­rza­nia sztucz­ne­go świa­tła);
2. szkla­necz­ka lub kie­li­szek wina, miodu itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kie­li­szek

 (1.2) zdrobn. od: lampa

 (1.3) mała lampa, ża­rów­ka lub inne świa­teł­ko


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lampki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) elektr. po­łą­czo­ne w sze­reg punk­ty oś­wiet­le­nio­we

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp., M., B. i W. lm. od: lamp­ka


Źródła:

Wiktionary

Lampownia

po­mie­szcze­nie przez­na­czo­ne do prze­cho­wy­wa­nia i kon­ser­wa­cji lamp (gór­ni­czych, ko­le­jo­wych itp.); lam­piar­nia


Lam­pow­nia – jedna z na­ziem­nych czę­ści ko­pal­ni, po­mie­szcze­nie, w któ­rym prze­cho­wy­wa­ne są lampy gór­ni­cze uży­wa­ne przez gór­ni­ków w cza­sie pracy.

Aku­mu­la­to­ry są ła­do­wa­ne w celu ich dal­szej ek­splo­a­ta­cji. Lampy pod­le­ga­ją kon­tro­li i na­pra­wie. Są na­pra­wia­ne i ewi­den­cjo­no­wa­ne po­mię­dzy zmia­na­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lampowy

przy­miot­nik od: lampa; zwią­za­ny z urzą­dze­niem, które wyt­wa­rza sztucz­ne świa­tło za po­mo­cą róż­nych form ener­gii


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z lampą, do­ty­czą­cy lampy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lampreda

ro­dzaj mi­no­gów z ro­dzi­ny mi­no­go­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Lamprofir

mag­mo­wa skała ży­ło­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) geol. mag­mo­wa skała ży­ło­wa o ciem­nej i po­łys­kli­wej bar­wie, głów­nie zło­żo­na z mi­ne­ra­łów bo­ga­tych w że­la­zo i ma­gnez


Lam­pro­fi­ry – na­le­żą do skał mag­mo­wych, a do­kład­niej do głę­bi­no­wych hi­pa­by­sal­nych i sub­wul­ka­nicz­nych. Są prze­waż­nie obo­jęt­ne lub za­sa­do­we, naj­rza­dziej ul­tra­za­sa­do­we. Kla­sy­fi­ku­je się do skał ży­ło­wych, gdyż wy­stę­pu­ją w po­sta­ci dajek i silli. Nazwa po­cho­dzi od zło­że­nia grec­kich słów "lam­pros" - lśnią­cy po­łą­czo­ne­go z ter­mi­nem por­fir.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lamprofirowy

→ lam­pro­fir


Patrz:lamprofir

Źródła:

SJP.pl

Lampucer

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. miej­ski la­tar­nik


Źródła:

Wiktionary

Lampucera

pod­sta­rza­ła ko­bie­ta uży­wa­ją­ca bar­dzo ostre­go ma­ki­ja­żu; pu­der­ni­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) grub. pod­sta­rza­ła ko­bie­ta, która myśli, że je­szcze się po­do­ba męż­czyz­nom i w celu za­tu­szo­wa­nia swo­je­go wieku używa bar­dzo ostre­go ma­ki­ja­żu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lampuciara

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. ko­bie­ta miej­ski la­tar­nik


Źródła:

Wiktionary

Lampy

oczy wilka lub lisa


Źródła:

SJP.pl

Lamucki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) przest. zwią­za­ny z La­mu­ta­mi, do­ty­czą­cy La­mu­ta­ów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. przest. język eweń­ski;


Źródła:

Wiktionary

Lamus

1. skład nie­po­trzeb­nych rze­czy; ru­pie­ciar­nia, gra­ciar­nia;
2. daw­niej: wolno sto­ją­cy bu­dy­nek drew­nia­ny lub mu­ro­wa­ny, przez­na­czo­ny do prze­cho­wy­wa­nia cen­nych przed­mio­tów, za­pa­sów żyw­no­ści, sprzę­tu go­spo­dar­cze­go, na­rzę­dzi;
3. po­tocz­nie:
a) kla­so­wy od­lu­dek, sa­mot­nik;
b) gamoń, fra­jer


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ar­chit. daw. po­moc­ni­czy bu­dy­nek go­spo­dar­czy przy fol­war­ku; ; Glo­ger.

 (1.2) przest. czę­sto przen. skład sta­rych przed­mio­tów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) slang. odrzu­tek, osoba mało lu­bia­na, osoba uda­ją­ca prze­bo­jo­wą

 (2.2) slang. osoba niez­na­ją­ca się w danej dzie­dzi­nie


Zo­bacz też: Lamus – rzeka w Łodzi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lamusik

zdrob­nie­nie od: lamus


Źródła:

SJP.pl

Lamuska

→ lamus


Patrz:lamus

Źródła:

SJP.pl

Lamusownia

skła­do­wi­sko od­pa­dów, któ­rych nie można wy­rzu­cać na zwy­kłe śmiet­ni­ki


Źródła:

SJP.pl

Lamynt

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) gw-pl|księ­stwo ło­wic­kie. ali­men­ty dla ro­dzi­ców lub ro­dzi­ny, która od­da­je go­spo­dar­stwo


Źródła:

Wiktionary

Lamówka

1. wąski ka­wa­łek ma­te­ria­łu do ob­szy­wa­nia brze­gów tka­ni­ny, ubrań; la­mo­wa­nie, obla­mo­wa­nie, obla­mów­ka, ob­szyw­ka;
2. w in­tro­li­ga­tor­stwie: pasek pa­pie­ru lub tka­ni­ny od łą­cze­nia czę­ści książ­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kraw. pasek ma­te­ria­łu, ta­siem­ka jako ele­ment wy­koń­cze­nia wy­ro­bu, któ­rym ob­szy­wa­ny jest jego brzeg;


La­mów­ka – wąski pasek ma­te­ria­łu, cięty po sko­sie. Włó­kna la­mów­ki, znaj­du­ją­ce się pod kątem 45 stop­ni do dłu­go­ści paska, spra­wia­ją, że jest on bar­dziej roz­cią­gli­wy i łat­wiej się ukła­da w po­rów­na­niu do paska, który jest cięty zgod­nie z włó­kna­mi tka­ni­ny. Na la­mów­ki można sto­so­wać ma­te­ria­ły z róż­nych włó­kien i ich mie­sza­nek, naj­le­piej ści­śle dzia­ne lub tkane, po­nie­waż są sta­bil­ne i pod­czas kro­je­nia najm­niej się strze­pią.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lamówkowy

→ la­mów­ka


Patrz:lamówka

Źródła:

SJP.pl

Lan

[czy­taj: lan] skrót an­giel­skie­go: Local Area Net­work - lo­kal­na sieć kom­pu­te­ro­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lanametr

przy­rząd op­tycz­ny do po­mia­ru gru­bo­ści włó­kien, sto­so­wa­ny zaz­wy­czaj w prze­my­śle tek­styl­nym


Źródła:

SJP.pl

Lanatozyd

gli­ko­zyd na­ser­co­wy po­zy­ski­wa­ny (obok di­gi­tok­sy­ny i di­gok­sy­ny) z liści na­parst­ni­cy pur­pu­ro­wej i weł­ni­stej, sto­so­wa­ny w nie­wy­dol­no­ści mię­śnia ser­co­we­go


Źródła:

SJP.pl

Lanca

broń uży­wa­na przez ka­wa­le­rię, skła­da­ją­ca się z dłu­gie­go drzew­ca z me­ta­lo­wym gro­tem na końcu; włócz­nia; kopia; pika


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. wojsk. broń ka­wa­le­rii zło­żo­na z dłu­gie­go drzew­ca z pro­por­czy­kiem, z osa­dzo­nym nań me­ta­lo­wym gro­tem

 (1.2) ogrod. roln. część opry­ski­wa­cza, tj. wąska rura z koń­ców­ką roz­py­la­ją­cą

 (1.3) techn. sta­lo­wa rurka z dru­tem ze stali mięk­kiej wew­nątrz, przez którą prze­pły­wa tlen, słu­żą­ca do cię­cia róż­nych ma­te­ria­łów


Lanca (z lan­sea – włócz­nia) – lekka broń drzew­co­wa for­ma­cji ka­wa­le­ryj­skich: uła­nów, szwo­le­że­rów, lan­sje­rów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lancashire

[czy­taj: lan­ke­szer] ro­dzaj sera bia­łe­go


Lan­cas­hi­re – hrab­stwo ad­mi­ni­stra­cyj­ne (nie­me­tro­po­li­tal­ne), ce­re­mo­nial­ne i hi­sto­rycz­ne w pół­noc­no-za­chod­niej An­glii, w re­gio­nie North West En­gland, po­ło­żo­ne nad Mo­rzem Ir­landz­kim i za­to­ką Mo­re­cam­be.

Hrab­stwo ad­mi­ni­stra­cyj­ne zaj­mu­je po­wierzch­nię 2903 km², a za­miesz­ka­ne jest przez 1 198 798 osób (2016).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lancaster

[czy­taj: LENkaster albo LANkaster]
1. mia­sto w An­glii;
2. mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych;
3. cie­śni­na na Morzu Ark­tycz­nym


Lan­ca­ster – mia­sto w hrab­stwie Lan­cas­hi­re, w dy­stryk­cie Lan­ca­ster, w pół­noc­no-za­chod­niej An­glii, któ­re­go licz­ba lud­no­ści wy­no­si 52 234 (2011).

Mia­sto leży nad rzeką Lune (skąd po­cho­dzi nazwa mia­sta). Z kolei człon "-ca­ster" po­cho­dzi od łac. "ca­stra" – „obóz”.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lancasterowie

[czy­taj: lan­ka­ste­ro­wie] an­giel­ska dy­na­stia


Lan­ca­ste­ro­wie – bocz­na linia Plan­ta­ge­ne­tów, pa­nu­ją­ca w la­tach 1399–1461 (a także krót­ko w 1470–1471), jej her­bem była czer­wo­na róża.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lancasterski

[czy­taj: lan­ka­ster­ski] przy­miot­nik od: Lan­ca­ster (mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych)


Źródła:

SJP.pl

Lancecik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od lan­cet

 (1.2) pot. nie­wiel­ki lan­cet


Źródła:

Wiktionary

Lancelot

jeden z le­gen­dar­nych ry­ce­rzy Okrą­głe­go Stołu


Źródła:

SJP.pl

Lancer

[czy­taj: lan­ser] model sa­mo­cho­du marki Mit­su­bis­hi


Źródła:

SJP.pl

Lancet

1. mały nóż chi­rur­gicz­ny o obu­stron­nym ostrzu, po­sia­da­ją­cym wy­brzu­sze­nie;
2. mały, ostry nożyk do wy­rów­ny­wa­nia po­wierzch­ni rzeź­by


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. mały nóż chi­rur­gicz­ny o obu­stron­nym ostrzu

 (1.2) techn. nóż for­mier­ski


Lan­cet – mały nóż chi­rur­gicz­ny o obu­stron­nym ostrzu, po­sia­da­ją­cy wy­brzu­sze­nie. Sto­so­wa­ny jest m.in. do na­cięć w ce­lach dre­na­żu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lancetnik

zwie­rzę łą­czą­ce w sobie cechy zwie­rząt bez­krę­go­wych i krę­gow­ców, za­miesz­ku­ją­ce pia­szczy­ste dna mórz eu­ro­pej­skich


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Bran­chio­sto­ma lan­ce­o­la­tum|Pal­las|ref=tak., zwie­rzę mor­skie za­li­cza­ne do bez­czasz­kow­ców;


Lan­cet­nik, szpa­ros­krze­lec lan­ce­to­wa­ty ("Bran­chio­sto­ma lan­ce­o­la­tum") – zwie­rzę mor­skie za­li­cza­ne do bez­czasz­kow­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lancetoczuby

abo­ry­ge­nek lan­ce­to­czu­by - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny go­łę­bio­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Lancetogłów

lan­ce­to­głów mlecz­ny - ga­tu­nek węża z ro­dzi­ny po­ło­zo­wa­tych; wąż kró­lew­ski


Źródła:

SJP.pl

Lancetowaty

po­dłuż­ny, przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem lan­cet


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) kształ­tem przy­po­mi­na­ją­cy lan­cet: po­dłuż­ny, pła­ski i spi­cza­sto za­koń­czo­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lancetron

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. apa­rat słu­żą­cy do cię­cia i ko­a­gu­la­cji tka­nek za po­mo­cą prądu elek­trycz­ne­go


Źródła:

Wiktionary

Lancia

[czy­taj: lancz­ja] marka sa­mo­cho­dów i firma


Lan­cia Au­to­mo­bi­les S.p.A. – wło­ski pro­du­cent sa­mo­cho­dów oso­bo­wych, spor­to­wych i wy­ści­go­wych z sie­dzi­bą w Tu­ry­nie dzia­ła­ją­cy od 1906 roku. Wcho­dzi w skład mię­dzy­na­ro­do­we­go kon­cer­nu Stel­lan­tis.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lancknecht

w XV i XVI wieku w Niem­czech: żoł­nierz za­cięż­nej pie­cho­ty


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. wojsk. żoł­nierz za­cięż­nej pie­cho­ty nie­miec­kiej, ut­wo­rzo­nej na wzór Szwaj­ca­rów pod ko­niec XV wieku;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) daw. karc. ha­zar­do­wa gra w karty, roz­po­wszech­nio­na zwła­szcza w XVI-XVIII wieku;


Lanc­knecht – po­pu­lar­na do po­cząt­ku XX wieku ha­zar­do­wa gra w karty.

Po­cho­dze­nie jej da­tu­je się z cza­sów wojny trzy­dzie­sto­let­niej, gdy była po­pu­lar­na wśród żoł­nie­rzy za­cięż­nych – tzw. lands­knech­tów (lanc­knech­tów).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lanckorona

wieś w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie wa­do­wic­kim


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie wa­do­wic­kim;

 (1.2) geogr. to­po­nim, nazwa kilku wznie­sień w Pol­sce


Zo­bacz też: Lanc­ko­ro­na w in­nych zna­cze­niach tej nazwy.

Lanc­ko­ro­na – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie wa­do­wic­kim, sie­dzi­ba gminy Lanc­ko­ro­na.

W la­tach 1975–1998 wieś po­ło­żo­na była w wo­je­wództ­wie biel­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lanckoronianin

miesz­ka­niec Lanc­ko­ro­ny; Lanc­ko­roń­czyk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Lanc­ko­ro­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lanckoronianka

miesz­kan­ka Lanc­ko­ro­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Lanc­ko­ro­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lanckorończyk

miesz­ka­niec Lanc­ko­ro­ny; Lanc­ko­ro­nia­nin


Źródła:

SJP.pl

Lanckoroński

→ Lanc­ko­ro­na


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Lanc­ko­ro­ny, zwią­za­ny z Lanc­ko­ro­ną


Patrz:Lanckorona

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lancowy

przy­miot­nik od: lanca


Źródła:

SJP.pl

Lancz

lekki po­si­łek, naj­czę­ściej cie­pły, spo­ży­wa­ny około po­łud­nia; lunch


Źródła:

SJP.pl

Lanczou

mia­sto w Chi­nach; Lanz­hou


Źródła:

SJP.pl

Lanczowy

→ lancz; lun­cho­wy


Źródła:

SJP.pl

Lanczyk

zdrob­nie­nie od: lancz


Źródła:

SJP.pl

Land

jed­nost­ka po­dzia­łu te­ry­to­rial­ne­go Nie­miec; kraj związ­ko­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. wieś, pro­win­cja

 (1.2) kraj związ­ko­wy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Landara

1. daw­niej: ro­dzaj po­wo­zu, sto­sun­ko­wo duża i cięż­ka ka­re­ta po­dróż­na;
2. daw­niej: niez­grab­ny, zni­szczo­ny powóz;
3.. po­tocz­nie: rzecz lub osoba duża, cięż­ka i niez­grab­na; ko­lu­bry­na, ko­by­ła, krowa, krów­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. ka­re­ta po­dróż­na, zwy­kle duża i cięż­ka

 (1.2) pot. coś wiel­kie­go, niez­grab­ne­go

 (1.3) łódź. szafa trzydrz­wio­wa

 (1.4) łódź. grub. gruba ko­bie­ta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Landau

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Landauer

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. daw. osz­klo­na ka­re­ta, lan­da­ra


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Landaulet

dawny typ nad­wo­zia sa­mo­cho­du z od­kry­tą tylną czę­ścią dachu


Lan­da­u­let (rów­nież lando) – ro­dzaj nad­wo­zia sa­mo­cho­do­we­go, które ma skła­da­ny lub zdej­mo­wa­ny dach, ale tylko w tyl­nej jego czę­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Landgraf

1. nie­miec­ki śred­nio­wiecz­ny tytuł fe­u­dal­ny;
2. osoba no­szą­ca tytuł land­gra­fa


Land­graf (łac. "comes ma­gnus, comes pa­triae, comes pro­vin­ciae, comes ter­rae, comes prin­ci­pa­lis, lant­gra­vius", niem. "Land­graf") – tytuł wład­cy fe­u­dal­ne­go w Świę­tym Ce­sar­stwie Rzym­skim, który jako hra­bia bez­poś­red­nio pod­le­gał ce­sa­rzo­wi, za­rzą­dza­jąc zie­mią na­da­ną bez­poś­red­nio przez sa­me­go wład­cę.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Landgrafini

→ land­graf


Patrz:landgraf

Źródła:

SJP.pl

Landis

Lan­dis – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Ka­ro­li­na Pół­noc­na, w hrab­stwie Rowan.


Źródła:

Wikipedia

Landlady

[czy­taj: land lejdi] wła­ści­ciel­ka wy­naj­mo­wa­ne­go miesz­ka­nia lub domu


Źródła:

SJP.pl

Landlord

wiel­ki wła­ści­ciel ziem­ski w An­glii


Źródła:

SJP.pl

Lando

czte­ro­o­so­bo­wy powóz z opu­szcza­ną na dwie stro­ny budą


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hist. ro­dzaj po­ja­zdu kon­ne­go czte­ro­ko­ło­we­go z sie­dze­nia­mi dla pa­sa­że­rów umie­szczo­ny­mi na­prze­ciw sie­bie;

 (1.2) techn. ro­dzaj nad­wo­zia sa­mo­cho­dów oso­bo­wych z da­chem od­su­wa­nym nad tyl­nym sie­dze­niem


Lando – znany od XVIII w. ot­war­ty powóz czte­ro­ko­ło­wy, dwu- lub czte­ro­kon­ny, z czte­re­ma miej­sca­mi dla pa­sa­że­rów i z pod­wyż­szo­nym sie­dze­niem z przo­du dla po­wo­żą­ce­go.

Dwa jed­na­ko­we sie­dze­nia pa­sa­że­rów umie­szczo­ne są na­prze­ciw sie­bie. Cha­rak­te­ry­stycz­ny dla lando jest pół­ko­li­sty kształt, w któ­rym dolna kra­wędź drzwi jest naj­niż­szym punk­tem kor­pu­su po­ja­zdu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Landolet

dwu­o­so­bo­wy po­jazd konny po­dob­ny do landa


Lan­do­let ( lan­da­u­let) – czte­ro­ko­ło­wy ot­war­ty po­jazd konny, od­mia­na lando. Przez­na­czo­ny był dla dwóch pa­sa­że­rów. Sie­dze­nie dla nich umie­szczo­ne było przo­dem do kie­run­ku jazdy. Do­dat­ko­wo w lan­do­le­cie znaj­do­wa­ło się małe, skła­da­ne sie­dze­nie dla dzie­ci. Nad­wo­zie po­sia­da­ło z przo­du jedną lub dwie gięte szyby. W tyl­nej czę­ści nad­wo­zia znaj­do­wa­ła się skła­da­na do tyłu, skó­rza­na buda.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Landowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Landowy

→ land


Patrz:land

Źródła:

SJP.pl

Landrat

1. na­czel­nik po­wia­tu w daw­nych Pru­sach;
2. radca ziem­ski, ase­sor rządu ziem­skie­go w daw­nych Pru­sach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) szef ad­mi­ni­stra­cji po­wia­to­wej lub na­czel­nik po­wia­tu:

:: (1.1.1) hist. w daw­nym pań­stwie pru­skim;

:: (1.1.2) we współ­czes­nych Niem­czech

 (1.3) gw-pl|War­mia, Ma­zu­ry, Ostródz­kie, Śląsk po­łud­nio­wy, Po­mo­rze po­łud­nio­we, Ka­szu­by, Gniez­no. sta­ro­sta

rze­czow­nik, rodaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) ko­le­gial­ny organ wła­dzy pań­stwo­wej lub sa­mo­rzą­do­wej:

:: (2.1.1) hist. rada okrę­go­wa w Ba­wa­rii

:: (2.1.2) współcz. polit. organ usta­wo­daw­czy w niek­tó­rych kan­to­nach szwaj­car­skich


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Landrower

po­tocz­nie: Land Rover (sa­mo­chód marki Land Rover)


Źródła:

SJP.pl

Landryna

mały, twar­dy, ko­lo­ro­wy cu­kie­rek o smaku owo­co­wym; lan­dry­nek, lan­dryn­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. twar­dy, lekko przeź­ro­czy­sty, ko­lo­ro­wy cu­kie­rek do ssa­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Landryneczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: lan­dryn­ka


Źródła:

Wiktionary

Landrynek

mały, twar­dy, ko­lo­ro­wy cu­kie­rek o smaku owo­co­wym; lan­dryn­ka, lan­dry­na


forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) lm. D. od: lan­dryn­ka

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) łódź. lan­dryn­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Landrynka

mały, twar­dy, ko­lo­ro­wy cu­kie­rek o smaku owo­co­wym; lan­dry­nek, lan­dry­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. twar­dy, lekko przeź­ro­czy­sty, ko­lo­ro­wy cu­kie­rek do ssa­nia;


Lan­dryn­ki – twar­de cu­kier­ki wy­ko­na­ne z jed­no­rod­nej masy, słu­żą­ce do ssa­nia lub roz­gry­za­nia, przez­ro­czy­ste, ale o róż­nych ko­lo­rach. Wy­stę­pu­ją w róż­nych sma­kach, głów­nie owo­co­wych.

W opi­nii sto­ma­to­lo­gów są jed­ny­mi z naj­bar­dziej nie­po­żą­da­nych sło­dy­czy z racji ich szcze­gól­nie dłu­gie­go prze­trzy­my­wa­nia w ustach. Nie zmie­nia to faktu, że są jed­ny­mi z po­pu­lar­niej­szych ro­dza­jów cu­kier­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Landrynki

mały, twar­dy, ko­lo­ro­wy cu­kie­rek o smaku owo­co­wym; lan­dry­nek, lan­dry­na


Źródła:

SJP.pl

Landrynkowatość

1. cecha cze­goś przy­po­mi­na­ją­ce­go lan­dryn­kę - cu­kier­ka;
2. pe­jo­ra­tyw­nie: prze­sad­ny sen­ty­men­ta­lizm, tan­det­ny ro­man­tyzm


Źródła:

SJP.pl

Landrynkowaty

1. przy­po­mi­na­ją­cy lan­dryn­kę; cu­kier­ko­wy; lan­dryn­ko­wy;
2. miły, czu­łost­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Landrynkowy

→ lan­dryn­ka


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) kulin. spoż. zwią­za­ny z lan­dryn­ka­mi, do­ty­czą­cy lan­dry­nek, o smaku lan­dry­nek

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) ma­ją­cy kolor lan­dry­nek, taki jak kolor lan­dry­nek

 (2.2) przen. czu­łost­ko­wy i sen­ty­men­tal­ny


Patrz:landrynka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Landrynówa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. pot. tani słod­ki napój sztucz­nie aro­ma­ty­zo­wa­ny i bar­wio­ny na ja­skra­wy kolor, sprze­da­wa­ny jako „oran­ża­da”


Źródła:

Wiktionary

Landsberg

1. nie­miec­ka nazwa Go­rzo­wa Wiel­ko­pol­skie­go
2. nie­miec­ka nazwa Gó­ro­wa Iła­wec­kie­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Landsbergit

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) miner. na­tu­ral­ny stop sre­bra i rtęci wy­stę­pu­ją­cy czę­sto w zło­żach cy­no­bru, rtęci i sre­bra;


Lands­ber­git (pełna nazwa "mos­chel­lands­ber­git") – na­tu­ral­ny stop sre­bra i rtęci (amal­ga­mat sre­bra). Wy­stę­pu­je czę­sto w zło­żach cy­no­bru, rtęci i sre­bra, np. w re­gio­nach wzgó­rza Mos­chel­lands­berg w Na­dre­nii-Pa­la­ty­na­cie (skąd po­cho­dzi jego nazwa), Sali w Szwe­cji, Kons­ber­gu w Nor­we­gii i Szla­ny na Wę­grzech.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Landseer

[czy­taj: lands-ir] rasa psa z grupy mo­lo­sów, wy­ho­do­wa­na w Ka­na­dzie z no­wo­fund­lan­da


Land­se­er – rasa psa za­li­cza­na do grupy mo­lo­sów w typie gór­skim, wy­ho­do­wa­na w Ka­na­dzie z no­wo­fund­lan­da, uz­na­wa­na przez część or­ga­ni­za­cji ky­no­lo­gicz­nych za jego biało-czar­ną od­mia­nę, a przez Mię­dzy­na­ro­do­wą Fe­de­ra­cję Ky­no­lo­gicz­ną uz­na­na za odręb­ną rasę – w kla­sy­fi­ka­cji FCI okre­ślo­na nazwą "Land­se­er (Con­ti­nen­tal-Eu­ro­pe­an type – E.C.T.)". Zwie­rzę­ta z tej rasy są do­brze przy­sto­so­wa­ne do pły­wa­nia. Ce­chu­je je pasja do wody.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Landshut

Lands­hut – mia­sto na pra­wach po­wia­tu w Niem­czech, w kraju związ­ko­wym Ba­wa­ria, sie­dzi­ba re­jen­cji Dolna Ba­wa­ria, re­gio­nu Lands­hut oraz po­wia­tu Lands­hut, do któ­re­go jed­nak mia­sto nie na­le­ży. Leży nad rzeką Izarą. Ze wzglę­du na umie­szczo­ne w her­bie trzy hełmy bywa rów­nież na­zy­wa­ne "Mia­stem trzech heł­mów" (niem. "Dre­i­hel­me­stadt").


Źródła:

Wikipedia

Landsmål

stan­dar­do­wa od­mia­na nor­we­skie­go ję­zy­ka li­te­rac­kie­go, pow­sta­ła w XIX wieku, po­przed­nik ny­norsk


Źródła:

SJP.pl

Landsting

wy­bie­ral­ny organ sa­mo­rzą­du te­ry­to­rial­ne­go w Szwe­cji; land­ting


Land­sting ( Land­stin­get) – do po­ło­wy XX wieku pier­wsza izba duń­skie­go par­la­men­tu. Par­la­ment pow­stał wraz z pod­pi­sa­niem kon­sty­tu­cji 5 czerw­ca 1849, by ogra­ni­czyć ab­so­lut­ną wła­dzę mo­nar­chy. Drugą, iden­tycz­ną izbą był Fol­ke­ting. Po pod­pi­sa­niu kon­sty­tu­cji w 1953 Fol­ke­ting stał się sa­mo­dziel­ną izbą par­la­men­tu wy­ko­nu­ją­cą wszyst­kie jego za­da­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Landszafcik

zdrob­nie­nie od: land­szaft


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od land­szaft


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Landszaft

1. daw­niej: obraz przed­sta­wia­ją­cy kra­jo­braz;
2. po­gard­li­wie: obraz w złym gu­ście, o małej war­to­ści ar­ty­stycz­nej; kicz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przest. obraz przed­sta­wia­ją­cy pej­zaż

 (1.2) książk. po­gard. obraz, który ma nie­wiel­ką war­tość ar­ty­stycz­ną

 (1.3) widok, pa­no­ra­ma na­tu­ry; kra­jo­braz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Landszaftowy

→ land­szaft


Patrz:landszaft

Źródła:

SJP.pl

Landszturmista

1. w Niem­czech i Au­stro-Wę­grzech do 1918 roku: żoł­nierz Land­stur­mu (for­ma­cji woj­sko­wej po­spo­li­te­go ru­sze­nia);
2. w Niem­czech do 1945 roku: żoł­nierz woj­sko­wych for­ma­cji po­moc­ni­czych, nie­pod­le­ga­ją­cy obo­wiąz­ko­wi nor­mal­nej służ­by woj­sko­wej ze wzglę­du na wiek lub stan zdro­wia


Źródła:

SJP.pl

Landtag

Land­tag;
1. dwu­i­zbo­wy sejm kra­jo­wy w pań­stwach wcho­dzą­cych w skład Rze­szy Nie­miec­kiej, znie­sio­ny po doj­ściu Hit­le­ra do wła­dzy (do 1934 r.);
2. zgro­ma­dze­nie sta­no­we w wielu kra­jach nie­miec­kich od XIII do XX wieku


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Landting

wy­bie­ral­ny organ sa­mo­rzą­du te­ry­to­rial­ne­go w Szwe­cji; land­sting


Źródła:

SJP.pl

Landwarów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Lit­wie, w okrę­gu wi­leń­skim;


Land­wa­rów (lit. "Lent­va­ris") – mia­sto na Lit­wie, w okrę­gu wi­leń­skim (od­le­głość do Wilna – 18 km), re­jo­nie troc­kim (do Trok – 9 km), sie­dzi­ba gminy Land­wa­rów. Obec­nie naj­lud­niej­sze mia­sto w re­jo­nie troc­kim.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Landwera

woj­ska te­ry­to­rial­ne zło­żo­ne z re­zer­wy w Niem­czech i Au­stro-Wę­grzech w XIX i XX wieku


Źródła:

SJP.pl

Landwerysta

czło­nek land­we­ry; land­we­rzy­sta


Źródła:

SJP.pl

Landwerzysta

czło­nek land­we­ry; land­we­ry­sta


Źródła:

SJP.pl

Landwójt

urzęd­nik w daw­nej Pol­sce peł­nią­cy w osa­dzie funk­cje ad­mi­ni­stra­cyj­ne, po­li­cyj­ne i są­dow­ni­cze


Land­wójt z niem. "Land­vogt", od­mian­ki roz­wo­jo­we; "lant­fójt", lang­wójt, "ląd­wójt", "lent­wójt" (łac. "vi­ce­ad­vo­ca­tus", "pod­wój­ci"), w pań­stwie krzy­żac­kim "Kom­tur", w śred­nio­wiecz­nej An­glii sze­ryf) – w okre­sie od XIII wieku do XVI wieku w Pol­sce – po­cząt­ko­wo urzęd­nik ksią­żę­cy, po­sia­da­ją­cy sze­ro­kie kom­pe­ten­cje są­dow­ni­cze w nowo pow­sta­łych jed­nost­kach ad­mi­ni­stra­cyj­nych zwa­nych dy­stryk­ta­mi (łac.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Landy

jed­nost­ka po­dzia­łu te­ry­to­rial­ne­go Nie­miec; kraj związ­ko­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. fran­cu­ski de­par­ta­ment po­ło­żo­ny w re­gio­nie Nowa Ak­wi­ta­nia;


Landy – bry­dżo­wa kon­wen­cja li­cy­ta­cyj­na, jedna z wielu form obro­ny po ot­war­ciu prze­ciw­ni­ka 1BA, opra­co­wa­na przez Al­vi­na Landy. We­dług tej kon­wen­cji, wej­ście 2♣ po­ka­zu­je oba ko­lo­ry star­sze.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Landyjski

→ Landy (ni­zi­na we Fran­cji)


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Lan­da­mi, kra­i­ną i de­par­ta­men­tem w po­łud­nio­wo-za­chod­niej Fran­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lang

naz­wi­sko no­szo­ne przez ludzi wielu na­ro­do­wo­ści, po­pu­lar­ne w wielu re­jo­nach świa­ta


"Sza­blon Wi­ki­pe­dii o tej samej naz­wie, słu­żą­cy do oz­na­cza­nia ję­zy­ków, znaj­du­je się "


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Langbeinit

mi­ne­rał, skład­nik skał sol­nych


Źródła:

SJP.pl

Lange

Lange – wieś w Esto­nii, w pro­win­cji Tartu, w gmi­nie Ha­as­la­va.


Źródła:

Wikipedia

Langenscheidt

Lan­gens­che­idt GmbH & Co. KG – nie­miec­kie wy­daw­nict­wo za­ło­żo­ne w 1856 roku w Ber­li­nie przez Gu­sta­va Lan­gens­che­id­ta, spe­cja­li­zu­ją­ce się w słow­ni­kach i książ­kach do nauki ję­zy­ków ob­cych. Zaj­mu­je się m.in. wy­da­wa­niem map, at­la­sów, roz­mó­wek oraz słow­ni­ków za­rów­no jed­no­ję­zycz­nych, jak i dwu­ję­zycz­nych. W roku 1983 wy­daw­nict­wo wy­pu­ści­ło na rynek Lan­gens­che­idt alpha 8 – pier­wszy elek­tro­nicz­ny słow­nik na świe­cie.


Źródła:

Wikipedia

Langer

naz­wi­sko


Zo­bacz też: Lan­ger (ujed­noz­nacz­nie­nie).

Lan­ger – naz­wi­sko po­cho­dze­nia nie­miec­kie­go oz­na­cza­ją­ce słowo "wy­so­ki".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Langiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Langner

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Langosz

wę­gier­ski pla­cek z mąki pszen­nej i go­to­wa­nych ziem­nia­ków sma­żo­ny na głę­bo­kim tłu­szczu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. wę­gier­ska po­tra­wa w for­mie pszen­no-ziem­nia­cza­ne­go pla­ce­kac­ka sma­żo­ne­go na głę­bo­kim oleju po­da­wa­ne­go z róż­ny­mi do­dat­ka­mi – na słono lub słod­ko;


Lan­gosz ( lángos, langoš) – ro­dzaj sma­żo­ne­go pie­czy­wa droż­dżo­we­go, spe­cjal­ność kuch­ni wę­gier­skiej (a za jej poś­red­nict­wem – rów­nież sło­wac­kiej).

Głów­ny­mi skład­ni­ka­mi cia­sta są mąka pszen­na, droż­dże, mleko, cu­kier, sól i olej. Przed sma­że­niem na głę­bo­kim oleju cia­sto jest for­mo­wa­ne w pła­skie plac­ki o śred­ni­cy kilku-kil­ku­na­stu cen­ty­me­trów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Langowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Langshan

[czy­taj: lang­szan] nie­miec­ka rasa kur


Źródła:

SJP.pl

Langskip

sta­tek wio­sło­wo-ża­glo­wy uży­wa­ny przez wi­kin­gów, po­sia­da­ją­cy na drew­nia­nym ka­dłu­bie cha­rak­te­ry­stycz­ną ozdo­bę w po­sta­ci rzeź­by, np. smoka; drak­kar


Lang­skip – nazwa śred­nio­wiecz­ne­go okrę­tu Nor­ma­nów (wi­kin­gów). Po­cho­dzi od okre­śle­nia „długi okręt”. Lang­ski­py miały sto­su­nek dłu­go­ści do sze­ro­ko­ści się­ga­ją­cy 7:1, co, jak na śred­nio­wiecz­ne wa­run­ki, oz­na­cza­ło jed­nost­ki bar­dzo smu­kłe. Lang­ski­py po­sia­da­ły jeden maszt, na któ­rym pod­no­szo­no duży, czwo­ro­kąt­ny, weł­nia­ny re­jo­wy ża­giel (ża­giel taki po­ja­wił się na jed­nost­kach nor­mań­skich na prze­ło­mie VI i VII w.).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Languido

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: omd­le­wa­ją­co, słab­ną­co


Źródła:

SJP.pl

Langur

małpa z ro­dzi­ny ma­ka­ko­wa­tych


Lan­gur ("Pres­by­tis") – ro­dzaj ssa­ków na­czel­nych z po­dro­dzi­ny gerez (Co­lo­bi­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny kocz­ko­da­no­wa­tych (Cer­co­pit­he­ci­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Langusta

duży ja­dal­ny sko­ru­piak mor­ski o czer­wo­no­fio­le­to­wym ubar­wie­niu, ży­ją­cy w cie­płych mo­rzach, ży­wią­cy się in­ny­mi sko­ru­pia­ka­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. duży sko­ru­piak mórz cie­płych po­ła­wia­ny dla celów spo­żyw­czych i za­li­cza­ny do owo­ców morza;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Langustynka

ga­tu­nek sko­ru­pia­ka z ro­dzi­ny ho­ma­ro­wa­tych; ner­czan, ho­ma­rzec


Źródła:

SJP.pl

Langwedocja

kra­i­na hi­sto­rycz­na w po­łud­nio­wo-wschod­niej Fran­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. kra­i­na hi­sto­rycz­na w po­łud­nio­wej Fran­cji;


Lang­we­do­cja (oksyt. "Lengadòc", franc. "Lan­gu­e­doc") – dawna pro­win­cja na te­re­nie po­łud­nio­wej Fran­cji, mię­dzy Pi­re­ne­ja­mi, Ma­sy­wem Cen­tral­nym, Ro­da­nem i Mo­rzem Śró­dziem­nym. Do 2015 roku wraz z Ro­us­sil­lon two­rzy­ła re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny Lang­we­do­cja-Ro­us­sil­lon, a część ob­sza­rów za­li­cza­nych tra­dy­cyj­nie do Lang­we­do­cji na­le­ża­ła do re­gio­nu Midi-Pi­re­ne­je. Kra­i­na sły­nie z pro­duk­cji wina.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Langwedocja-Roussillon

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. były re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny Fran­cji;


Lang­we­do­cja-Ro­us­sil­lon (fr. "Lan­gu­e­doc-Ro­us­sil­lon" wym.: [lang­dok' rusijõ']; oksyt. "Lengadòc-Ros­sel­hon" wym.: [len­go­do-ru­sel­ju]; kat. "Llen­gu­a­doc-Ros­sel­ló") – re­gion ad­mi­ni­stra­cyj­ny Fran­cji do 31 grud­nia 2015, po­ło­żo­ny w po­łud­nio­wej czę­ści kraju nad Mo­rzem Śró­dziem­nym oraz przy gra­ni­cy z Hisz­pa­nią. Gra­ni­czył też z re­gio­na­mi: Pro­wan­sja-Alpy-Wy­brze­że La­zu­ro­we, Rodan-Alpy, Ower­nia i Midi-Pi­re­ne­je. W skład re­gio­nu wcho­dzi­ło 5 de­par­ta­men­tów.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Langwedocki

przy­miot­nik od: Lang­we­do­cja (kra­i­na hi­sto­rycz­na w po­łud­nio­wo-wschod­niej Fran­cji)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Lang­we­do­cją, do­ty­czą­cy Lang­we­do­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Langwedockojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który po­słu­gu­je się ję­zy­kiem lang­we­doc­kim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem lang­we­doc­kim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku lang­we­doc­kim


Źródła:

Wiktionary

Lanie

bicie, chło­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|lać. (po­wo­do­wać wy­pły­wa­nie cie­czy)

 (1.2) od­cza­sow­ni­ko­wy od|lać. (bić)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lanista

w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie: szer­mierz, na­u­czy­ciel gla­dia­to­rów


La­ni­sta (łac. "lănistă", stgr. λουδοτρόφος) – w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie przed­się­bior­ca utrzy­mu­ją­cy i szko­lą­cy gla­dia­to­rów dla wy­ko­rzy­sty­wa­nia ich w wal­kach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lanital

1. na­tu­ral­ne włó­kno po­cho­dze­nia zwie­rzę­ce­go, np. jed­wab na­tu­ral­ny, wełna;
2. włó­kno sztucz­ne wyt­wa­rza­ne z bia­łek zwie­rzę­cych, głów­nie z ka­ze­i­ny, ke­ra­ty­ny oraz piór pta­ków


Źródła:

SJP.pl

Lanka

1. mała piłka ka­u­czu­ko­wa;
2. (słowo uży­wa­ne zwy­kle w licz­bie mno­giej) but pił­kar­ski ma­ją­cy kołki na stałe przyt­wier­dzo­ne do po­desz­wy, zwy­kle pla­sti­ko­we


Źródła:

SJP.pl

Lankijczyk

oby­wa­tel Sri Lanki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) oby­wa­tel Sri Lanki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lankijka

oby­wa­tel­ka Sri Lanki


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oby­wa­tel­ka Sri Lanki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lankijski

przy­miot­nik od: Sri Lanka (pań­stwo w Azji)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do pań­stwa Sri Lanka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lankor

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. żal, smu­tek


Źródła:

Wiktionary

Lankosz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lanner

Lan­ner – wieś w An­glii, w Korn­wa­lii. Leży 27 km na pół­noc­ny wschód od mia­sta Pen­zan­ce i 385 km na za­chód od Lon­dy­nu. W 2001 miej­sco­wość li­czy­ła 2493 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wikipedia

Lanolina

oczy­szczo­ny tłu­szczo­pot z wełny owiec, za­wie­ra­ją­cy m.in. cho­le­ste­rol, uży­wa­ny np. w prze­my­śle kos­me­tycz­nym


La­no­li­na, ina­czej tłu­szczo­pot – wosk zwie­rzę­cy otrzy­my­wa­ny pod­czas czy­szcze­nia wełny ow­czej. Sta­no­wi mie­sza­ni­nę estrów kwa­sów tłu­szczo­wych ze ste­ro­la­mi (m.in. z cho­le­ste­ro­lem). Oczy­szczo­ny i od­wod­nio­ny wosk nosi nazwę la­no­li­ny bez­wod­nej ("La­no­li­num an­hy­dri­cum"). La­no­li­na uwod­nio­na ("La­no­li­num hy­dri­cum") za­wie­ra 25–28% wody.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lanolinowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) za­wie­ra­ją­cy la­no­li­nę


Źródła:

Wiktionary

Lanos

model sa­mo­cho­du marki Da­e­woo


Źródła:

SJP.pl

Lanosterol

ro­dzaj ter­pe­nu, zwią­zek che­micz­ny poś­red­ni w syn­te­zie cho­le­ste­ro­lu


La­no­ste­rol – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy tri­ter­pe­no­i­dów. Jest związ­kiem poś­red­nim w syn­te­zie cho­le­ste­ro­lu oraz wszyst­kich hor­mo­nów ste­ro­i­do­wych, kwa­sów żół­cio­wych i wi­ta­mi­ny D. Grzy­by wy­ko­rzy­stu­ją go do wyt­wa­rza­nia er­go­ste­ro­lu, jest też istot­nym skład­ni­kiem ich błony ko­mór­ko­wej. Otrzy­mu­je się go z la­no­li­ny z wełny ow­czej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lans

po­tocz­nie: chęć bycia po­pu­lar­nym, przy­cią­ga­nie uwagi swoim za­cho­wa­niem lub wy­glą­dem; lan­siar­stwo, lan­ser­stwo, lan­ser­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. iron. osten­ta­cyj­ne po­pi­sy­wa­nie się, chęć zwró­ce­nia uwagi na sie­bie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lansada

łu­ko­wa­ty skok konia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) długi, łu­ko­wa­ty skok konia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lansady

łu­ko­wa­ty skok konia


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) przest. po­su­wi­ste, płyn­ne pod­sko­ki

 (1.2) przen. uprzej­mo­ści, ho­no­ry; zob. w lan­sa­dach.

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp., M., B. i W. lm. od: lan­sa­da


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lanser

po­tocz­nie: osoba chcą­ca być po­pu­lar­ną, przy­cią­ga­ją­ca uwagę swoim za­cho­wa­niem lub wy­glą­dem; lan­siarz, lans


Źródła:

SJP.pl

Lanserka

1. → lan­ser;
2. po­tocz­nie: chęć bycia po­pu­lar­nym, przy­cią­ga­nie uwagi swoim za­cho­wa­niem lub wy­glą­dem; lan­siar­stwo, lan­ser­stwo, lans


Źródła:

SJP.pl

Lanserski

zwra­ca­ją­cy uwagę swoim wy­glą­dem


Źródła:

SJP.pl

Lanserstwo

po­tocz­nie: chęć bycia po­pu­lar­nym, przy­cią­ga­nie uwagi swoim za­cho­wa­niem lub wy­glą­dem; lan­siar­stwo, lans, lan­ser­ka


Źródła:

SJP.pl

Lansiara

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta przy­cia­ga­ją­ca uwagę swoim za­cho­wa­niem lub wy­glą­dem


Źródła:

Wiktionary

Lansiarstwo

po­tocz­nie: chęć bycia po­pu­lar­nym, przy­cią­ga­nie uwagi swoim za­cho­wa­niem lub wy­glą­dem; lan­ser­stwo, lans, lan­ser­ka


Źródła:

SJP.pl

Lansiarz

po­tocz­nie: osoba chcą­ca być po­pu­lar­ną, przy­cią­ga­ją­ca uwagę swoim za­cho­wa­niem lub wy­glą­dem; lan­ser, lans


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba przy­cia­ga­ją­ca uwagę swoim za­cho­wa­niem lub wy­glą­dem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lansik

zdrob­nie­nie od: lans


Źródła:

SJP.pl

Lansjer

żoł­nierz lek­kiej ka­wa­le­rii, uz­bro­jo­ny w lancę; ułan


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. wojsk. żoł­nierz lek­kiej ka­wa­le­rii uży­wa­ją­cy do walki lancę;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) cho­re­ogr. ro­dzaj tańca za­li­cza­ne­go do sa­lo­no­wych, pow­sta­łe­go w Wiel­kiej Bry­ta­nii i po­pu­lar­ne­go w XIX w.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lansowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|lan­so­wać.


Źródła:

Wiktionary

Lansować

1. robić wszyst­ko, aby ktoś stał się po­pu­lar­ny, coś stało się modne; pro­mo­wać, po­pu­la­ry­zo­wać, pro­pa­go­wać, wpro­wa­dzać w modę;
2. w tkact­wie: two­rzyć wzór na tka­ni­nie do­dat­ko­wym wąt­kiem prze­cho­dzą­cym przez jej całą sze­ro­kość;
3. lan­so­wać się - chcieć być po­pu­lar­nym, przy­cią­gać uwagę swoim za­cho­wa­niem lub wy­glą­dem


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) pro­mo­wać, pro­pa­go­wać, re­kla­mo­wać

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny lan­so­wać się

 (2.1) pro­mo­wać się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lanszaft

obraz przed­sta­wia­ją­cy pej­zaż, kra­jo­braz; zwy­kle ki­czo­wa­ty


Źródła:

SJP.pl

Lantan

pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu La


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu La i licz­bie ato­mo­wej 57;


Lan­tan (La, lant­ha­num) – pier­wia­stek che­micz­ny na­le­żą­cy do bloku f w ukła­dzie okre­so­wym.

Zo­stał od­kry­ty w 1839 roku przez ucz­nia Be­rze­liu­sa Carla Gu­sta­wa Mo­san­de­ra w za­nie­czy­szcze­niach tlen­ku ceru. Nazwę nadał Be­rze­lius od grec­kie­go słowa "lant­ha­ne­in" – ukry­wać się, gdyż pier­wia­stek ten „ukry­wał się” w tlen­ku ceru.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lantana

wiecz­nie zie­lo­ny krzew lub ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny wer­be­no­wa­tych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lantanowce

grupa pięt­na­stu pier­wiast­ków szó­ste­go ukła­du okre­so­we­go, znaj­du­ją­cych się za lan­ta­nem


Lan­ta­now­ce – grupa pier­wiast­ków che­micz­nych wy­dzie­lo­na z 6 okre­su ukła­du okre­so­we­go. Ich nie­o­fi­cjal­ny wspól­ny sym­bol to Ln.

Roz­po­czy­na się ona od lan­ta­nu (licz­ba ato­mo­wa 57) i koń­czy na lu­te­cie (licz­ba ato­mo­wa 71). Łącz­nie liczy ona 15 pier­wiast­ków: lan­tan, cer, pra­ze­o­dym, ne­o­dym, pro­met, samar, europ, ga­do­lin, terb, dy­sproz, holm, erb, tul, iterb i lutet.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lantanowiec

pier­wia­stek z grupy lan­ta­now­ców


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek che­micz­ny z wy­dzie­lo­nej grupy z szó­ste­go okre­su ukła­du okre­so­we­go, bę­dą­cy ak­tyw­nym che­micz­nie me­ta­lem ziem rzad­kich, w przy­ro­dzie znaj­do­wa­ny w ru­dach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lantanowy

→ lan­tan


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy lan­ta­nu


Patrz:lantan

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lantasz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. dziec­ko szyb­ko zdzie­ra­ją­ce ubra­nie


Źródła:

Wiktionary

Lantra

model sa­mo­cho­du marki Hy­un­dai


Źródła:

SJP.pl

Lanugo

de­li­kat­ne wło­ski na po­wierzch­ni ciała płodu; me­szek pło­do­wy


La­nu­go – me­szek pło­do­wy po­kry­wa­ją­cy około pią­te­go mie­sią­ca ciąży całą skórę płodu ludz­kie­go, zni­ka­ją­cy zaz­wy­czaj po­mię­dzy siód­mym a ósmym mie­sią­cem ciąży. Cza­sem jed­nak jest obec­ny u no­wo­rod­ków i za­ni­ka wów­czas sa­mo­ist­nie w ciągu kilku dni lub ty­god­ni. Jest od­po­wied­ni­kiem sier­ści (futra) zwie­rząt.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lanuszka

kon­wa­lia la­nusz­ka - ro­śli­na trwa­ła z ro­dzi­ny li­lio­wa­tych, ros­ną­ca w la­sach i za­ro­ślach


Źródła:

SJP.pl

Lany

1. na­peł­niać pły­nem; wle­wać, na­le­wać, są­czyć;
2. spra­wiać, że płyn wy­pły­wa z cze­goś;
3. o de­szczu: padać ob­fi­cie;
4. prze­sta­rza­łe: wy­ko­ny­wać odlew cze­goś; od­le­wać, ule­wać;
5. po­tocz­nie: bić, ude­rzać, tłuc; walić;
6. po­tocz­nie: od­da­wać mocz; sikać, siu­siać, siu­rać, od­le­wać się


Źródła:

SJP.pl

Lanzarote

[czy­taj: lan­sa­ro­te] hisz­pań­ska wyspa wul­ka­nicz­na na Oce­a­nie At­lan­tyc­kim


Lan­za­ro­te – na­le­żą­ca do Hisz­pa­nii wyspa znaj­du­ją­ca się na Oce­a­nie At­lan­tyc­kim, bę­dą­ca czę­ścią ar­chi­pe­la­gu Wysp Ka­na­ryj­skich. Leży nie­o­po­dal pół­noc­no-za­chod­nich wy­brze­ży Afry­ki, wraz z całym ar­chi­pe­la­giem za­li­cza­na jest do Ma­ka­ro­nez­ji. Jest to wyspa po­cho­dze­nia wul­ka­nicz­ne­go, po­ło­żo­na na Oce­a­nie At­lan­tyc­kim ok. 125 km od wy­brze­ży Ma­ro­ka i 1000 km od Pół­wy­spu Ibe­ryj­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lanzhou

[czy­taj: lan­dżoł] mia­sto w Chi­nach nad Żółtą Rzeką, jeden z głów­nych oś­rod­ków chiń­skiej ato­mi­sty­ki; Lan­czou


Lanz­hou (chiń. upr. 兰州; chiń. trad. 蘭州; pi­ny­in "Lánzhōu") – mia­sto o sta­tu­sie pre­fek­tu­ry miej­skiej w Chi­nach, oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny pro­win­cji Gansu, port nad rzeką Huang He, po­ło­żo­ne ok. 1500 m n.p.m. W 2010 roku licz­ba miesz­kań­ców mia­sta wy­no­si­ła 1 449 972. Pre­fek­tu­ra miej­ska w 1999 roku li­czy­ła 2 934 074 miesz­kań­ców. Oś­ro­dek ato­mi­sty­ki, prze­my­słu pe­tro­che­micz­ne­go, ma­szy­no­we­go i me­ta­lur­gicz­ne­go. Sie­dzi­ba rzym­sko­ka­to­lic­kiej ar­chi­die­cez­ji Lanz­hou.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lao-Cy

chiń­ski fi­lo­zof z VI wieku p.n.e.; Laozi


Źródła:

SJP.pl

Laodamia

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Laodycea

sta­ro­żyt­ne mia­sto


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laodycejski

1. przy­miot­nik od: La­o­dy­cea (mia­sto fry­gij­skie wy­mie­nio­ne w Bi­blii);
2. książ­ko­wo, rzad­ko: obo­jęt­ny w spra­wach wiary, re­li­gii, a także w kwe­stiach spo­łecz­nych i po­li­tycz­nych


Źródła:

SJP.pl

Laogai

chiń­ski obóz pracy, bę­dą­cy de facto obo­zem kon­cen­tra­cyj­nym dla więź­niów po­li­tycz­nych


La­o­gai (chiń. 勞改; pi­ny­in "láogǎi") – skrót od La­o­dong Ga­i­zao (劳动改造), hasła okre­śla­ją­ce­go chiń­ski wy­miar spra­wied­li­wo­ści, oz­na­cza­ją­ce­go „na­pra­wę przez pracę”. Od­no­si się on do pracy więź­niów w Chiń­skiej Re­pu­bli­ce Lu­do­wej. Czę­sto my­lo­ny jest z po­wią­za­nym, ale zna­czą­cym co in­ne­go ha­słem – "re­e­du­ka­cja przez pracę", który jest formą aresz­tu tym­cza­so­we­go bez po­sta­wie­nia za­rzu­tów i bez prze­pro­wa­dze­nia pro­ce­su.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laokoon

mit. gr. Tro­ja­nin, ka­płan Apol­li­na


La­o­ko­on, La­o­kos (gr. Λαοκόων Laokóōn, łac. La­o­co­on) – w mi­to­lo­gii grec­kiej ka­płan Apol­li­na Tym­brej­skie­go w Troi.

Ucho­dził za syna An­te­no­ra lub Ka­py­sa, lub Ako­i­te­sa. Po­peł­nił świę­to­kradzt­wo, że­niąc się i ła­miąc tym samym nakaz ce­li­ba­tu, czym ścią­gnął na sie­bie gniew Apol­li­na. Z An­tio­pe, która była jego żoną, miał dwóch synów – Etro­na i Me­lan­to­sa (we­dług innej wer­sji An­ti­fa­sa i Tym­bra­jo­sa).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laomedon

La­o­me­don (także La­o­me­dont, Λαομέδων Laomédōn, La­o­me­don) – w mi­to­lo­gii grec­kiej król Troi, syn Ilosa i Eu­ry­dy­ki.

Miał dwie żony – Stry­mo (lub Rhoeo) i Le­u­kip­pe. Był ojcem ośmior­ga dzie­ci: Pria­ma, Asty­o­che, Lam­pu­sa, Hi­ke­ta­o­na, Kly­tiu­sa, Killi, Pro­klii, Etil­li, Kli­to­do­ra i Hez­jo­ne. Miał rów­nież nie­ślub­ne­go syna – Bu­ko­lio­na z nimfą Abar­ba­reą.


Źródła:

Wikipedia

Laon

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w pół­noc­nej Fran­cji;


Laon – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji, w de­par­ta­men­cie Aisne, w re­gio­nie Hauts-de-Fran­ce.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Laos

pań­stwo w Azji ze sto­li­cą w Wien­tia­nie; La­o­tań­ska Re­pu­bli­ka Lu­do­wo-De­mo­kra­tycz­na


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. pań­stwo w Azji;


Laos, ofi­cjal­nie La­o­tań­ska Re­pu­bli­ka Lu­do­wo-De­mo­kra­tycz­na ("Lao", "Sat­ha­la­na­lat Pa­xat­hi­pa­tai Paxaxôn Lao") – pań­stwo w Azji Po­łud­nio­wo-Wschod­niej, na Pół­wy­spie In­do­chiń­skim. Sto­li­cą jest Wien­tian (700 tys. miesz­kań­ców), głów­na rzeka Me­kong. Na pół­no­cy Laos gra­ni­czy z Mjan­mą i Chi­na­mi, na wscho­dzie z Wiet­na­mem, na po­łud­niu z Kam­bo­dżą, a na za­cho­dzie z Taj­lan­dią. Laos jest pań­stwem so­cja­li­stycz­nym.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laoski

daw­niej: la­o­tań­ski (przy­miot­nik od: Laos)


Źródła:

SJP.pl

Laosyjczyk

oby­wa­tel Laosu; La­o­tań­czyk


Źródła:

SJP.pl

Laosyjka

→ La­o­syj­czyk; La­o­tan­ka


Źródła:

SJP.pl

Laotaneczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: La­o­tan­ka


Źródła:

Wiktionary

Laotanka

oby­wa­tel­ka Laosu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oby­wa­tel­ka Laosu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laotańczyk

oby­wa­tel Laosu; La­o­syj­czyk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) oby­wa­tel Laosu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laotański

przy­miot­nik od: Laos


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do Laosu lub La­o­tań­czy­ków

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język urzę­do­wy Laosu;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laotańskojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który po­słu­gu­je się ję­zy­kiem la­o­tań­skim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem la­o­tań­skim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku la­o­tań­skim


Źródła:

Wiktionary

Laozi

chiń­ski fi­lo­zof z VI wieku p.n.e.; Lao-cy


Laozi (wym. pol­ska "Lao-cy", wym. chiń­ska: //; chiń. 老子; dosł. „Stary Mistrz”); naz­wi­sko: Li Er (李耳); naz­wi­sko po­śmiert­ne: Li Dan (李聃) – pół­le­gen­dar­ny chiń­ski fi­lo­zof, twór­ca ta­o­iz­mu. Autor "Da­o­de­jing", jed­nej z naj­waż­niej­szych ksiąg ta­o­iz­mu, za­rów­no fi­lo­zo­ficz­ne­go, jak i re­li­gij­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laoński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Laon, do­ty­czą­cy Laon


Źródła:

Wiktionary

Lapa

ty­be­tań­ski dęty in­stru­ment mu­zycz­ny; la-pa


Lapa ( लापा) – gaun wikas sa­mi­ti w środ­ko­wej czę­ści Ne­pa­lu w stre­fie Bag­ma­ti w dy­stryk­cie Dha­ding. We­dług ne­pal­skie­go spisu po­wszech­ne­go z 2001 roku li­czył on 830 go­spo­darstw do­mo­wych i 3893 miesz­kań­ców (2024 ko­biet i 1869 męż­czyzn).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laparoskop

wzier­nik słu­żą­cy do oglą­da­nia wnę­trza jamy brzusz­nej, wpro­wa­dza­ny przez na­cię­cie w po­wło­kach brzusz­nych


Źródła:

SJP.pl

Laparoskopia

ro­dzaj en­do­sko­pii sto­so­wa­nej w me­dy­cy­nie do za­bie­gów ope­ra­cyj­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. wzier­ni­ko­wa­nie jamy otrzew­nej;


La­pa­ro­sko­pia – wzier­ni­ko­wa­nie jamy otrzew­nej za po­mo­cą in­stru­men­tu op­tycz­ne­go wpro­wa­dzo­ne­go przez po­wło­ki brzusz­ne. Me­to­da jest wy­ko­rzy­sty­wa­na w dia­gno­sty­ce zmian pa­to­lo­gicz­nych, umoż­li­wia po­bra­nie ma­te­ria­łu do ba­da­nia hi­sto­pa­to­lo­gicz­ne­go oraz prze­pro­wa­dza­nie za­bie­gów w obrę­bie jamy brzusz­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laparoskopowo

→ la­pa­ro­sko­po­wy


Patrz:laparoskopowy

Źródła:

SJP.pl

Laparoskopowy

→ la­pa­ro­skop


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z la­pa­ro­sko­pią, do­ty­czą­cy la­pa­ro­sko­pii


Patrz:laparoskop

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laparotomia

ope­ra­cyj­ne ot­war­cie jamy brzusz­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. ope­ra­cyj­ne ot­war­cie jamy brzusz­nej, po­le­ga­ją­ce na prze­cię­ciu skóry, mię­śni i otrzew­nej umoż­li­wia­ją­ce ek­splo­ra­cję wnę­trza jamy brzusz­nej;


La­pa­ro­to­mia (z greki "he la­pa­ra" – brzuch; "he tome" – cię­cie) – ter­min me­dycz­ny okre­śla­ją­cy ope­ra­cyj­ne ot­war­cie jamy brzusz­nej, po­le­ga­ją­ce na prze­cię­ciu skóry, mię­śni i otrzew­nej umoż­li­wia­ją­ce ek­splo­ra­cję wnę­trza jamy brzusz­nej. Zwy­kle jest sto­so­wa­ne jako pier­wszy etap ope­ra­cji chi­rur­gicz­nej, ale może być sto­so­wa­na rów­nież w ce­lach dia­gno­stycz­nych i nosi wów­czas nazwę la­pa­ro­to­mii zwia­dow­czej (łac. "la­pa­ro­to­mia ex­plo­ra­ti­va").


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lapbook

[czy­taj: lap­buk] kre­a­tyw­na, pa­pie­ro­wa tecz­ka z kie­szon­ka­mi i schow­ka­mi za­wie­ra­ją­ca in­for­ma­cje na wy­bra­ny temat


Lap­bo­ok"," książ­ka te­ma­tycz­na, „książ­ka na ko­la­nach" - te­ma­tycz­na tecz­ka, w któ­rej umie­szcza się naj­waż­niej­sze in­for­ma­cje do­ty­czą­ce kon­kret­ne­go za­gad­nie­nia; kre­a­tyw­na war­stwo­wa książ­ka poz­wa­la­ją­ca na ory­gi­nal­ne za­pre­zen­to­wa­nie in­for­ma­cji na okre­ślo­ny temat.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lapbookowy

→ lap­bo­ok


Patrz:lapbook

Źródła:

SJP.pl

Lapek

po­tocz­nie: lap­top


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. slang. lap­top


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lapicyda

nazwa wyk­wa­li­fi­ko­wa­ne­go ka­mie­nia­rza lub rzeź­bia­rza w XVI-XVIII wieku


Źródła:

SJP.pl

Lapidarialny

od­no­szą­cy się do la­pi­da­rium


Źródła:

SJP.pl

Lapidarium

mu­ze­al­ny zbiór ka­mie­ni, ka­mien­nych po­są­gów


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zbiór ka­mien­nych za­byt­ków (np. frag­men­tów rzeźb, na­grob­ków, de­ta­li ar­chi­tek­to­nicz­nych, in­skryp­cji), ek­spo­no­wa­nych zwy­kle na wol­nym po­wie­trzu lub w mu­ze­um

 (1.2) miej­sce, w któ­rym za­byt­ko­we obiek­ty ka­mien­ne są gro­ma­dzo­ne i pre­zen­to­wa­ne


La­pi­da­ria

La­pi­da­rium (łac. la­pi­da­rius – ka­mien­ny) – miej­sce prze­cho­wy­wa­nia i pre­zen­to­wa­nia oka­zów ka­mie­ni na­tu­ral­nych i ka­mien­nych frag­men­tów ele­men­tów ar­chi­tek­to­nicz­nych oraz in­skryp­cji epi­gra­ficz­nych, rzeźb, na­grob­ków, pom­ni­ków, po­cho­dzą­cych z za­byt­ko­wych bu­dow­li. Pier­wsze pu­blicz­ne la­pi­da­rium znaj­du­je się w „Museo La­pi­da­rio Maf­fe­ia­no” w We­ro­nie, za­ło­żo­ne w la­tach 1738–1749 przez Scy­pio­na Maf­fe­ie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lapidarnie

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) zwięź­le, tre­ści­wie, wy­ra­zi­ście, la­ko­nicz­nie


Źródła:

Wiktionary

Lapidarniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: la­pi­dar­nie


Źródła:

SJP.pl

Lapidarniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: la­pi­dar­ny; bar­dziej la­pi­dar­ny


Źródła:

SJP.pl

Lapidarność

zwię­złość w wy­ra­ża­niu myśli; la­ko­nicz­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zwię­złość, tre­ści­wość, wy­ra­zi­stość, la­ko­nicz­ność


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lapidarny

nie za­wie­ra­ją­cy wielu słów; zwię­zły, tre­ści­wy


przy­miot­nik

 (1.1) zwię­zły, tre­ści­wy, wy­ra­zi­sty, la­ko­nicz­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lapille

drob­ne ka­mie­nie pow­sta­ją­ce w wy­ni­ku wy­bu­chu wul­ka­nu; la­pil­li


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, licz­ba mnoga

 (1.1) geol. frag­men­ty za­sty­głej lawy o wiel­ko­ści orze­cha lub gro­chu


La­pil­le, la­pil­li ( la­pil­lus – kamyk) – typ ma­te­ria­łu pi­ro­kla­stycz­ne­go wy­rzu­ca­ne­go pod­czas erup­cji wul­ka­nu. Są to cząst­ki i okru­chy skal­ne (po­kru­szo­na lawa, po­cho­dzą­ca z po­przed­nich wy­bu­chów wul­ka­nu oraz świe­ża – krzep­ną­ca w cza­sie lotu).

Wiel­kość la­pil­li wy­no­si od 2 do 64 mm. Mają one kształt zbli­żo­ny do bomb wul­ka­nicz­nych. Zaz­wy­czaj mają kształt kro­pli lub są ku­li­ste, wrze­cio­no­wa­te i lekko skrę­co­ne przez ruch obro­to­wy w cza­sie spa­da­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lapilli

nie­wiel­kie ka­wał­ki lawy wy­rzu­ca­ne na po­wierzch­nię ziemi w cza­sie wy­bu­chu wul­ka­nu; la­pil­le


Źródła:

SJP.pl

Lapin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w Chan­ty-Man­syj­skim Okrę­gu Au­to­no­micz­nym – Ju­grze, lewy do­pływ Sośwy Pół­noc­nej


Źródła:

Wiktionary

Lapinporokoira

rasa psa; la­poń­ski pies pa­ster­ski


La­pin­po­ro­ko­i­ra – jedna z ras psów za­li­cza­na do grupy szpi­ców i psów w typie pier­wot­nym, sek­cji pół­noc­nych psów pa­ster­skich. Nie pod­le­ga pró­bom pracy. Na­le­ży do grupy 5 FCI.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lapis

far­ma­ce­u­tycz­na nazwa azo­ta­nu sre­bra


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przest. farm. hand­lo­wa nazwa azo­ta­nu sre­bra


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lapis-Lazuli

mi­ne­rał ko­lo­ru ciem­no­nie­bie­skie­go lub gra­na­to­we­go, uży­wa­ny w zdob­nict­wie, daw­niej także do wyt­wa­rza­nia ul­tra­ma­ry­ny, nie­bie­skiej farby; la­zu­ryt, lapis la­zu­li


Źródła:

SJP.pl

Lapisować

przy­pa­lać, de­zyn­fe­ko­wać la­pi­sem - azo­ta­nem sre­bra


Źródła:

SJP.pl

Lapisowy

→ lapis


Patrz:lapis

Źródła:

SJP.pl

Laplace

[czy­taj: laPLAS] naz­wi­sko, m.in. Pier­re Simon de La­pla­ce (1749-1827) - fran­cu­ski ma­te­ma­tyk i astro­nom


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laplasjan

ope­ra­tor róż­nicz­ko­wy dru­gie­go rzędu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mat. ope­ra­tor róż­nicz­ko­wy dru­gie­go rzędu bę­dą­cy sumą dru­gich po­chod­nych cząst­ko­wych;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lapnięcie

po­tocz­nie: po­wie­dzieć coś bez za­sta­no­wie­nia; chlap­nąć


Źródła:

SJP.pl

Lapnąć

po­tocz­nie: po­wie­dzieć coś bez za­sta­no­wie­nia; chlap­nąć


Źródła:

SJP.pl

Laponia

kra­i­na w Eu­ro­pie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. re­gion Eu­ro­py obej­mu­ją­cy pół­noc­ne te­re­ny Nor­we­gii, Szwe­cji, Fin­lan­dii oraz Pół­wy­sep Kol­ski w Rosji;

 (1.2) geogr. jed­nost­ka ad­mi­ni­stra­cyj­na Fin­lan­dii;


La­po­nia (fiń. "Lappi"; szw. i norw. "Sa­me­land"; "Lap­pland"; ros. Лапландия, "Ła­płan­di­ja"; pół­noc­no­la­poń­ski "Sápmi") – re­gion kul­tu­ro­wy i ge­o­gra­ficz­ny w pół­noc­nej Eu­ro­pie, obej­mu­ją­cy swoim za­się­giem pół­noc­ne czę­ści Pół­wy­spu Kol­skie­go i Pół­wy­spu Skan­dy­naw­skie­go. Leży na te­re­nie czte­rech państw: Rosji, Fin­lan­dii, Szwe­cji i Nor­we­gii. Zaj­mu­je ob­szar ok. 380 tys. km². Głów­ny­mi oś­rod­ka­mi miej­ski­mi La­po­nii są Mur­mańsk w Rosji, Ki­ru­na w Szwe­cji, Ka­u­to­ke­i­no w Nor­we­gii oraz Inari i Ro­va­nie­mi w Fin­lan­dii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laponio

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: La­po­nia


Źródła:

Wiktionary

Laponka

miesz­kan­ka La­po­nii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta na­ro­do­wo­ści la­poń­skiej

 (1.2) miesz­kan­ka La­po­nii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laponoid

czło­wiek re­pre­zen­tu­ją­cy typ la­po­no­i­dal­ny, czyli odz­na­cza­ją­cy się ni­skim wzro­stem, krępą bu­do­wą ciała, śnia­dą cerą oraz ciem­ny­mi ocza­mi i wło­sa­mi


Źródła:

SJP.pl

Lapować

po­le­ro­wać po­wierzch­nię ele­men­tów me­ta­lo­wych pow­le­czo­ną pastą ścier­ną


Źródła:

SJP.pl

Lapończycy

miesz­ka­niec La­po­nii


Źródła:

SJP.pl

Lapończyk

miesz­ka­niec La­po­nii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek na­ro­do­wo­ści la­poń­skiej

 (1.2) miesz­ka­niec La­po­nii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lapoński

przy­miot­nik od: La­po­nia


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy La­po­nii, zwią­za­ny z La­po­nią, po­cho­dzą­cy z La­po­nii

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język uży­wa­ny w La­po­nii;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lapphund

[czy­taj: lap­hunt]
1. lapp­hund fiń­ski - rasa psów pa­ster­skich;
2. lapp­hund szwedz­ki - rasa psów pa­ster­skich


Źródła:

SJP.pl

Laps

po­tocz­nie:
1. osoba po­wol­na, nie­za­rad­na, niez­grab­na; nie­do­raj­da, ciam­cia, ciapa, cia­maj­da, śla­ma­za­ra;
2. osoba bę­dą­ca obiek­tem kpin i wy­śmie­wa­nia się; po­śmie­wi­sko;
3. osoba ogra­ni­czo­na, na­iw­na; głu­piec, bał­wan, dureń, idio­ta


Laps – miej­sco­wość i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Ower­nia-Rodan-Alpy, w de­par­ta­men­cie Puy-de-Dôme.

We­dług da­nych na rok 1990 gminę za­miesz­ki­wa­ło 428 osób, a gę­stość za­lud­nie­nia wy­no­si­ła 60 osób/km² (wśród 1310 gmin Ower­nii Laps pla­su­je się na 447 miej­scu pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści, na­to­miast pod wzglę­dem po­wierzch­ni na miej­scu 918).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lapsi

hist.: chrze­ści­ja­nie "upad­li", któ­rzy wy­rze­kli się wiary i od­da­li cześć bó­stwom po­gań­skim


Lapsi ( upad­li) – okre­śle­nie tych chrze­ści­jan z pier­wszych wie­ków, któ­rzy ule­gli prze­śla­do­wa­niom i od­da­li cześć po­gań­skim bó­stwom.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lapsologia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. nauka o błę­dach


Źródła:

Wiktionary

Lapsus

błąd, zwła­szcza po­peł­nio­ny przez roz­tar­gnie­nie; prze­ję­zy­cze­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) książk. po­mył­ka ję­zy­ko­wa; nie­wiel­ki błąd w wy­po­wie­dzi wsku­tek nie­u­wa­gi


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laptop

prze­no­śny kom­pu­ter


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. pot. kom­pu­ter prze­no­śny więk­szy niż palm­top;


Lap­top (z lap – ko­la­na, po­do­łek, top – wierzch), no­te­bo­ok (z ang. no­te­bo­ok – no­tat­nik, ze­szyt) – ro­dzaj prze­no­śne­go kom­pu­te­ra oso­bi­ste­go.

Do pod­ty­pów lap­to­pów za­li­cza się ul­tra­bo­o­ki oraz net­bo­o­ki. Urzą­dze­nia­mi mniej­szy­mi od lap­to­pów są ta­ble­ty i smart­fo­ny, które rów­nież sta­no­wią prze­no­śne kom­pu­te­ry, choć w prze­ci­wień­stwie do lap­to­pów nie są zgod­ne z ar­chi­tek­tu­rą IBM PC.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laptopik

zdrob­nie­nie od: lap­top


Źródła:

SJP.pl

Laptopowiec

po­tocz­nie: osoba uży­wa­ją­ca lap­to­pa


Źródła:

SJP.pl

Laptopowy

→ lap­top


Patrz:laptop

Źródła:

SJP.pl

Laptopówka

torba na lap­top


Źródła:

SJP.pl

Lapunder

ga­tu­nek ma­ka­ka; makak orien­tal­ny


Źródła:

SJP.pl

Lar

ga­tu­nek ssaka na­czel­ne­go z ro­dzi­ny gi­bo­no­wa­tych o brą­zo­wo-czar­nym ubar­wie­niu ciała i koń­czy­nach jas­ne­go ko­lo­ru; gibon bia­ło­rę­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy lub mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) hist. rel. dusza zmar­łe­go uwa­ża­na w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie za bó­stwo opie­kuń­cze ogni­ska do­mo­we­go, miej­sca, kraju;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laramidia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geol. geogr. kon­ty­nent ist­nie­ją­cy w póź­nej kre­dzie, 98-65 mln lat temu, który obej­mo­wał te­re­ny sta­no­wią­ce współ­cze­śnie za­chód Ame­ry­ki Pół­noc­nej;


La­ra­mi­dia – kon­ty­nent ist­nie­ją­cy w póź­nej kre­dzie, od około 98 do 65 mln lat temu. Obej­mu­je te­re­ny sta­no­wią­ce obec­nie za­chód Ame­ry­ki Pół­noc­nej. Od Ap­pa­la­chii – od­po­wia­da­ją­cej dzi­siej­sze­mu wscho­do­wi Ame­ry­ki Pół­noc­nej – od­dzie­la­ło ją epi­kon­ty­nen­tal­ne Morze Środ­ko­we­go Za­cho­du.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lararium

w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie: do­mo­we miej­sce kultu larów, bóstw opie­kuń­czych


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hist. rel. do­mo­we miej­sce kultu larów, bóstw opie­kuń­czych w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Larendogra

na­lew­ka spi­ry­tu­so­wa z roz­ma­ry­nu i la­wen­dy, nieg­dyś przy­pi­sy­wa­no jej cu­dow­ne wła­ści­wo­ści od­mła­dza­ją­ce i odś­wie­ża­ją­ce cerę; "woda kró­lo­wej wę­gier­skiej"


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. kos­met. woda to­a­le­to­wa o za­pa­chu roz­ma­ry­nu albo la­wen­dy, szcze­gól­nie po­pu­lar­na w XVII-XVIII wieku;


La­ren­do­gra ( l'eau de la reine d'Hon­grie, aqua Re­gi­nae Hun­ga­ri­cae – „woda kró­lo­wej wę­gier­skiej”, „woda wę­gier­ska”) – za­pa­cho­wa woda to­a­le­to­wa; także na­lew­ka spi­ry­tu­so­wa przy­go­to­wy­wa­na z 2 czę­ści ziela roz­ma­ry­nu le­kar­skie­go i 3 czę­ści nie­mal stu­pro­cen­to­we­go al­ko­ho­lu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Largactil

[czy­taj: lar­gak­til] nazwa hand­lo­wa leku prze­ciwp­sy­cho­tycz­ne­go, za­wie­ra­ją­ce­go chlo­ro­pro­ma­zy­nę; Fe­nac­til


Źródła:

SJP.pl

Largamento

lar­ga­me­ne­te;
1. okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: spo­koj­nie, sze­ro­ko;
2. tempo wy­ko­na­nia ut­wo­ru: sze­ro­ko, zwal­nia­jąc;
3. część ut­wo­ru w tym tem­pie


Źródła:

SJP.pl

Largando

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: zwal­nia­jąc


Źródła:

SJP.pl

Large

[czy­taj: larż] z fran­cu­skie­go: hojny, szczo­dry


Źródła:

SJP.pl

Larghetto

[czy­taj: lar­get­to] utwór mu­zycz­ny lub jego część w tem­pie larg­het­to


Źródła:

SJP.pl

Largo

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: po­wo­li, sze­ro­ko, uro­czy­ście


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lari

jed­nost­ka mo­ne­tar­na Gruz­ji (1 lari = 100 tetri)


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) monet. wa­lu­ta Gruz­ji;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Larimar

ka­mień ozdob­ny, nie­bie­ska od­mia­na pek­to­li­tu


La­ri­mar – gem­mo­lo­gicz­no-hand­lo­wa nazwa nie­bie­skiej od­mia­ny pek­to­li­tu, na­le­żą­cych do ro­dzi­ny krze­mia­nów.

Nazwa po­cho­dzi od imie­nia córki jed­ne­go z ko­lo­ni­za­to­rów Haiti, któ­rzy przy­by­li tam w 1492 roku wraz z pier­wszą wy­pra­wą Ko­lum­ba. Niek­tó­rzy po­cho­dze­nie nazwy przy­pi­su­ją naz­wie ko­pal­ni, w któ­rej zo­stał od­kry­ty.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Larisa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w środ­ko­wej Gre­cji;


Zo­bacz też: La­ris­sa (ujed­noz­nacz­nie­nie).

La­ri­sa ( Λάρισα; sta­roż. "La­ry­sa" lub "La­rys­sa") – mia­sto w środ­ko­wej Gre­cji, na Ni­zi­nie Te­sal­skiej, nad rzeką Pi­nios (ucho­dzi do Morza Egej­skie­go), sie­dzi­ba ad­mi­ni­stra­cji zde­cen­tra­li­zo­wa­nej Te­sa­lia-Gre­cja Środ­ko­wa, re­gio­nu Te­sa­lia, jed­nost­ki re­gio­nal­nej La­ri­sa i gminy La­ri­sa. W 2011 roku li­czy­ło 144 651 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Larmo

daw­niej: larum (wrza­wa, krzyk)


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski, Górny Śląsk. hałas, awan­tu­ra, alarm


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Larnaka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto por­to­we na po­łud­nio­wo-wschod­nim wy­brze­żu Cypru;

 (1.2) geogr. adm. dy­strykt Re­pu­bli­ki Cy­pryj­skiej ze sto­li­cą w mie­ście Lar­na­ka (1.1);


Lar­na­ka (gr. Λάρνακα, daw. Ki­tion) – mia­sto w Re­pu­bli­ce Cy­pryj­skiej, na po­łud­nio­wo-wschod­nim wy­brze­żu wyspy. Sta­no­wi oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny dy­stryk­tu Lar­na­ka. W 2011 roku li­czy­ło 51 468 miesz­kań­ców. W jego po­bli­żu jest ulo­ko­wa­ny głów­ny port lot­ni­czy Cypru. W sta­ro­żyt­no­ści na­zy­wa­ło się Ki­tion ( Κίτιον, łac. "Ci­tium"). Trze­cie co do wiel­ko­ści mia­sto kraju.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Larnaks

ro­dzaj sar­ko­fa­gu w kształ­cie skrzy­ni lub wanny, znany głów­nie z kręgu kul­tu­ry egej­skiej


Lar­naks – sta­ro­grec­ki wyrób (głów­nie ce­ra­micz­ny) w kształ­cie skrzy­ni, słu­żą­cy do celów do­mo­wych i grze­bal­nych (jako sar­ko­fag); cha­rak­te­ry­stycz­ny dla kul­tu­ry egej­skiej, ale wy­stę­pu­ją­cy rów­nież w póź­niej­szej kul­tu­rze sta­ro­żyt­nych Gre­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Larnit

mi­ne­rał z grupy gli­no­krze­mia­nów


Lar­nit – mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów wy­spo­wych, bę­dą­cy jed­no­sko­śną po­li­mor­ficz­ną od­mia­ną β sub­stan­cji 2CaO · SiO2. Lar­nit kry­sta­li­zu­je w kla­sie słupa jed­no­sko­śne­go w tem­pe­ra­tu­rach 675-1420 °C. Jest mi­ne­ra­łem skał zme­ta­mor­fi­zo­wa­nych w bar­dzo wy­so­kich tem­pe­ra­tu­rach facji sa­ni­dy­ni­to­wej. Znany jest ze stre­fy kon­tak­to­wej Scawt Hill koło Lar­nes w Ir­lan­dii.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laroo

[czy­taj: laRU] naz­wi­sko obce


Źródła:

SJP.pl

Larousse

[czy­taj: laRUS] naz­wi­sko, m.in. Pier­re At­ha­na­se La­ro­us­se (1817-1875) - wy­daw­ca, gra­ma­tyk, lek­sy­ko­graf


Źródła:

SJP.pl

Larp

śro­do­wi­sko­wo: wspól­ne od­gry­wa­nie ról i two­rze­nie opo­wie­ści w ra­mach fik­cyj­ne­go świa­ta, zwy­kle z ko­stiu­ma­mi i rek­wi­zy­ta­mi; LARP


Źródła:

SJP.pl

Larper

uczest­nik larpa


Źródła:

SJP.pl

Larpować

1. uczest­ni­czyć w lar­pie, od­gry­wa­jąc po­stać w grze fa­bu­lar­nej na żywo;
2. uda­wać kogoś w życiu co­dzien­nym


Źródła:

SJP.pl

Larpowiec

śro­do­wi­sko­wo: mi­ło­śnik lub uczest­nik spot­ka­nia, na któ­rym gra­cze wspól­nie od­gry­wa­ją role i two­rzą opo­wie­ści w ra­mach fik­cyj­ne­go świa­ta, zwy­kle z ko­stiu­ma­mi i rek­wi­zy­ta­mi


Źródła:

SJP.pl

Larrikin

chu­li­gan, ho­od­lum


Źródła:

SJP.pl

Larry

obce imię mę­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lars

za­gra­nicz­ne imię mę­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Larsen

naz­wi­sko, m.in. Art­hur Lar­sen, ame­ry­kań­ski te­ni­si­sta


Lar­sen – po­pu­lar­ne naz­wi­sko nor­we­skie (4 miej­sce) i duń­skie (7 miej­sce), zna­czy "syn Larsa" (tzn. La­u­ren­te­go, Wa­wrzyń­ca). Szwedz­kim od­po­wied­ni­kiem jest Lars­son.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Larsenowski

ścia­na (ścian­ka) lar­se­now­ska - szczel­na ścia­na opo­ro­wa uży­wa­na do umac­nia­nia i uszczel­nia­nia na­brze­ży; ścia­na (ścian­ka) Lar­se­na


Źródła:

SJP.pl

Larsson

[czy­taj: la­szon] naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Larum

daw­niej:
a) wrza­wa, krzyk, hałas, zgiełk
b) sy­gnał dźwię­ko­wy oz­na­cza­ją­cy wez­wa­nie do broni, alarm, po­bud­kę itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) przest. po­bud­ka, sy­gnał wo­jen­ny, wzy­wa­ją­cy do broni

 (1.2) wrza­wa, wrzask, za­mie­sza­nie, zgiełk

 (1.3) daw. trwo­ga, po­płoch


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Larwa

1. sta­dium roz­wo­jo­we zwie­rzę­cia róż­nią­ce się od po­sta­ci doj­rza­łej bu­do­wą i try­bem życia;
2. w wie­rze­niach sta­ro­żyt­nych Rzy­mian: duch złego czło­wie­ka, upiór błą­dzą­cy nocą wśród ży­wych; lemur;
3. po­tocz­nie: osoba, do któ­rej czuje się nie­chęć


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ent. sta­dium życia owada róż­nią­ce się pod wzglę­dem bu­do­wy i za­cho­wań od osob­ni­ka doj­rza­łe­go;

 (1.2) pot. nie­sym­pa­tycz­na ko­bie­ta

 (1.3) daw. (także gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski.) zob. maska. (na bal ma­sko­wy)

 (1.4) duch zmar­łe­go prze­śla­du­ją­cy ży­wych

 (1.5) daw. zob. zjawa.


Larwa (łac. "larva" – maska, widmo, lm "lar­vae") – po­stać i sta­dium roz­wo­ju po­stem­brio­nal­ne­go (mło­do­cia­ne­go) zwie­rzę­cia, cha­rak­te­ry­zu­ją­ce się moż­li­wo­ścią wzro­stu, czę­sto róż­nią­ce się ana­to­micz­nie, fiz­jo­lo­gicz­nie i eko­lo­gicz­nie od po­sta­ci doj­rza­łej osob­ni­ków tego sa­me­go ga­tun­ku. Wy­stę­pu­je po­wszech­nie w roz­wo­ju bez­krę­gow­ców, ryb i pła­zów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Larwalka

rą­czy­ca lar­wal­ka - ga­tu­nek mu­chów­ki z ro­dzi­ny rą­czy­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Larwalność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co lar­wal­ne


Źródła:

Wiktionary

Larwalny

przy­miot­nik od: larwa


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) na­le­żą­cy do larwy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) do­ty­czą­cy larwy, okre­śla­ją­cy larwę, uży­wa­ny przy lar­wach

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (3.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla larw, ma­ją­cy cechy larwy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Larwicyd

śro­dek che­micz­ny dzia­ła­ją­cy za­bój­czo na larwy owa­dów


Źródła:

SJP.pl

Larwoterapia

te­ra­pia przy wy­ko­rzy­sta­niu larw muchy pluj­ki, przyś­pie­sza­ją­ca go­je­nie się ran


Źródła:

SJP.pl

Lary

bó­stwa opie­kuń­cze do­mo­we­go ogni­ska i ro­dzi­ny w mi­to­lo­gii rzym­skiej


Zo­bacz też: Lary w in­nych zna­cze­niach tego słowa.

Lary (łac. "lares", "genii loci", lp. od­po­wied­nio: "lar", "ge­nius loci") – dusze zmar­łych, czczo­ne w Rzy­mie jako chro­nią­ce przed nie­szczę­ścia­mi bó­stwa opie­kuń­cze domu i spraw­cy po­myśl­no­ści.

W ka­plicz­kach (la­ra­riach) umie­szcza­no ich sta­tu­et­ki, mod­lo­no się do nich i skła­da­no im ofia­ry.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laryngał

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. jedna z trzech te­o­re­ty­zo­wa­nych gło­sek wy­stę­pu­ją­cych w ję­zy­ku pra­in­do­e­u­ro­pej­skim


Źródła:

Wiktionary

Laryngektomia

za­bieg chi­rur­gicz­ny po­le­ga­ją­cy na czę­ścio­wym lub zu­peł­nym usu­nię­ciu krta­ni, wy­ko­ny­wa­ny w le­cze­niu raka krta­ni


La­ryn­gek­to­mia (łac. "la­ryn­gec­to­mia") – za­bieg la­ryn­go­lo­gicz­ny po­le­ga­ją­cy na czę­ścio­wym lub cał­ko­wi­tym wy­cię­ciu krta­ni. Jest to jedna z metod chi­rur­gicz­ne­go le­cze­nia raka krta­ni i raka gar­dła dol­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laryngektomowany

osoba po ope­ra­cyj­nym usu­nię­ciu krta­ni z po­wo­du cho­ro­by no­wot­wo­ro­wej


Źródła:

SJP.pl

Laryngofon

sztucz­na krtań, mi­kro­fon dzia­ła­ją­cy pod wpły­wem drgań krta­ni


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mi­kro­fon no­szo­ny przy krta­ni od­bie­ra­ją­cy dźwięk głosu mó­wią­ce­go przez jej drga­nie, dzię­ki czemu może być uży­wa­ny w bar­dzo gło­śnym oto­cze­niu;


La­ryn­go­fon – od­mia­na mi­kro­fo­nu przez­na­czo­ne­go do pracy w wa­run­kach ek­stre­mal­nie sil­ne­go ha­ła­su zew­nętrz­ne­go. Od zwy­kłe­go mi­kro­fo­nu odróż­nia się tym, że jego mem­bra­na nie jest po­bu­dza­na prze­no­szo­ną przez po­wie­trze falą dźwię­ko­wą, lecz drga­nia­mi skóry na szyi w po­bli­żu krta­ni mó­wią­ce­go czło­wie­ka. Pra­wi­dło­we dzia­ła­nie urzą­dze­nia za­pew­nio­ne jest je­dy­nie wów­czas, gdy ści­śle przy­le­ga do szyi czło­wie­ka; naj­czę­ściej używa się dwóch la­ryn­go­fo­nów rów­no­cze­śnie przy­ci­śnię­tych do skóry po obu stro­nach krta­ni.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laryngolog

1. le­karz zaj­mu­ją­cy się cho­ro­ba­mi nosa, krta­ni i gar­dła;
2. po­tocz­nie: oto­la­ryn­go­log


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) med. le­karz spe­cja­li­sta zaj­mu­ją­cy się roz­poz­na­wa­niem, pro­fi­lak­ty­ką i le­cze­niem cho­rób krta­ni i gar­dła

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) med. le­kar­ka spe­cja­list­ka la­ryn­go­lo­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laryngologia

1. dział me­dy­cy­ny zaj­mu­ją­cy się cho­ro­ba­mi nosa, gar­dła i krta­ni;
2. po­tocz­nie: oto­la­ryn­go­lo­gia;
3. od­dział szpi­tal­ny, na któ­rym leczy się takie cho­ro­by


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. dział me­dy­cy­ny, który zaj­mu­je się scho­rze­nia­mi gar­dła i krta­ni

 (1.2) pot. od­dział w szpi­ta­lu, gdzie leczy się cho­ro­by gar­dła i krta­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laryngologiczny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) med. zwią­za­ny z la­ryn­go­lo­gią lub la­ryn­go­lo­giem, do­ty­czą­cy la­ryn­go­lo­gii lub la­ryn­go­lo­ga


Źródła:

Wiktionary

Laryngolożka

→ la­ryn­go­log


Patrz:laryngolog

Źródła:

SJP.pl

Laryngoskop

przy­rząd umoż­li­wia­ją­cy do­kład­ne obej­rze­nie krta­ni w ce­lach dia­gno­stycz­nych; wzier­nik krta­nio­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. przy­rząd me­dycz­ny poz­wa­la­ją­cy obej­rzeć wnę­trze krta­ni;


La­ryn­go­skop – ina­czej wzier­nik krta­nio­wy, to in­stru­ment umoż­li­wia­ją­cy do­kład­ne obej­rze­nie krta­ni w ce­lach dia­gno­stycz­nych oraz w celu za­ło­że­nia rurki in­tu­ba­cyj­nej. La­ryn­go­skop skła­da się z rę­ko­je­ści za­wie­ra­ją­cej ba­te­rie oraz ło­pat­ki (łyżki), pro­stej lub za­krzy­wio­nej, ze świa­tło­wo­dem. Po raz pier­wszy la­ryn­go­skop za­sto­so­wał Ma­nu­el García w 1854 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laryngoskopia

ba­da­nie krta­ni za po­mo­cą la­ryn­go­sko­pu, wy­ko­na­ne w ce­lach dia­gno­stycz­nych lub przed za­bie­giem chi­rur­gicz­nym


La­ryn­go­sko­pia – me­to­da ba­da­nia krta­ni wy­ko­ny­wa­na przez la­ryn­go­lo­ga. Pier­wszej ob­ser­wa­cji włas­nej krta­ni do­ko­nał w 1854 roku hisz­pań­ski śpie­wak Ma­nu­el Gar­cia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laryngotomia

me­to­da za­bie­go­we­go udraż­nia­nia dróg od­de­cho­wych po­le­ga­ją­ca na roz­cię­ciu krta­ni, wy­ko­ny­wa­na w celu umoż­li­wie­nia cho­re­mu od­dy­cha­nia


Źródła:

SJP.pl

Larysa

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


La­ry­sa – imię żeń­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go. Wy­wo­dzi się od nazwy an­tycz­ne­go mia­sta "La­ris­sa" (w świe­cie sta­ro­żyt­nym ist­nia­ło 8 miast o tej naz­wie). W ję­zy­ku pol­skim imię rzad­kie, na­to­miast czę­ste w ję­zy­ku ro­syj­skim. Forma "Lara" sta­no­wi ro­syj­skie zdrob­nie­nie od La­ry­sy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Larysiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do La­ry­sy lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Larysz

naz­wi­sko


La­rysz (niem. "Carls­se­gen") – część My­sło­wic, po­ło­żo­na w po­łud­nio­wym re­jo­nie mia­sta, na te­re­nie dziel­ni­cy La­rysz-Haj­do­wiz­na.

Pow­sta­ła ona na te­re­nach Brze­zin­ki, a jej po­cząt­ki się­ga­ją końca XVIII wieku, kiedy to w 1790 roku zo­sta­ła za­ło­żo­na przez ba­ro­na Ka­ro­la La­ris­cha ko­pal­nia węgla ka­mien­ne­go „Carls­se­gen” (późn.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Las

1. zwar­ty zbiór ro­ślin­no­ści z prze­wa­gą ro­ślin drze­wia­stych;
2. wiel­ka licz­ba cze­goś, masa, np. las sztan­da­rów;
3. coś buj­nie i gęsto ros­ną­ce­go, gąszcz, plą­ta­ni­na, mnó­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gęste zbio­ro­wi­sko drzew;

 (1.2) przen. mnó­stwo cze­goś

 (1.3) mat. acy­klicz­ny graf nie­skie­ro­wa­ny;


Las (bio­ce­no­za leśna) – kom­pleks ro­ślin­no­ści swo­i­sty dla da­ne­go kon­ty­nen­tu ge­o­gra­ficz­ne­go, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się dużym udzia­łem drzew ros­ną­cych w zwar­ciu, wraz ze świa­tem zwie­rzę­cym i róż­ny­mi czyn­ni­ka­mi przy­ro­dy nie­o­ży­wio­nej oraz związ­ka­mi, które mię­dzy nimi wy­stę­pu­ją.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lasa

1. zwy­kle w licz­bie mno­giej: me­ta­lo­we lub drew­nia­ne pręty ze­spo­lo­ne ze sobą, słu­żą­ce do prze­sie­wa­nia żwiru, wap­nia lub do su­sze­nia lnu, chmie­lu, owo­ców itp.;
2. w ry­bo­łów­stwie:
a) ple­cio­ny przy­rząd do ła­pa­nia ryb;
b) krata w tej sa­mo­łów­ce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lasagna

[czy­taj: la­zan­ja] po­tra­wa na bazie ma­ka­ro­nu i mięs­ne­go sosu, za­pie­ka­na; la­sa­gne; la­za­nia, la­za­nie


Źródła:

SJP.pl

Lasagne

[czy­taj: la­zan­je] po­tra­wa na bazie ma­ka­ro­nu i mięs­ne­go sosu, za­pie­ka­na; la­sa­gna; la­za­nia, la­za­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) spoż. wło­ski ma­ka­ron o kształ­cie sze­ro­kich pa­sków;

 (1.2) kulin. za­pie­kan­ka z tego ma­ka­ro­nu uło­żo­ne­go war­stwa­mi, na prze­mian z mię­sem mie­lo­nym lub innym far­szem, be­sza­me­lem i sosem po­mi­do­ro­wym, po­sy­pa­na par­me­za­nem


La­sa­gne (lp "la­sa­gna") (IPA: laˈzaɲɲe'), la­za­nia – ro­dzaj ma­ka­ro­nu w po­sta­ci du­żych, pro­sto­kąt­nych pła­tów, a także ty­po­wo wło­skie danie przy­go­to­wy­wa­ne na bazie tego ma­ka­ro­nu.

Ma­ka­ron jest uprzed­nio go­to­wa­ny lub ukła­da­ny na sucho (go­to­wy, do­stęp­ny w sprze­da­ży) w pro­sto­kąt­nym na­czy­niu, na prze­mian z war­stwa­mi far­szu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lasak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lascaux

ja­ski­nia we Fran­cji


La­sca­ux – ja­ski­nia kra­so­wa w Ak­wi­ta­nii, w po­łud­nio­wo-za­chod­niej czę­ści Fran­cji, w któ­rej w 1940 roku od­kry­to ry­sun­ki i ma­lo­wi­dła wy­ko­na­ne na ścia­nach w okre­sie pa­le­o­li­tu. Od 1963 r. jest zam­knię­ta dla zwie­dza­ją­cych; tu­ry­stom udo­stęp­nia­na jest znaj­du­ją­ca się w po­bli­żu wier­na kopia ja­ski­ni (ot­war­ta w 1983).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lasecki

1. przy­miot­nik od: Lasek;
2. przy­miot­nik od: Laski; la­skow­ski


Źródła:

SJP.pl

Laseczek

zdrob­nie­nie od: lasek


Źródła:

SJP.pl

Laseczka

zdrob­nie­nie od: laska


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: laska

 (1.2) mi­kro­biol. forma bak­te­rii zdol­na do two­rze­nia en­do­spor

 (1.3) pot. posp. pieszcz. ładna, atrak­cyj­na dziew­czy­na


La­secz­ki – grupa Gram-do­dat­nich bak­te­rii w kształ­cie pa­łe­czek, któ­rych cha­rak­te­ry­stycz­ną cechą jest zdol­ność do two­rze­nia przetr­wal­ni­ków. Poza nie­licz­ny­mi wy­jąt­ka­mi są je­dy­ną grupą bak­te­rii zdol­ną do ich pro­duk­cji. Na­le­żą do typu Fir­mi­cu­tes. W pi­śmien­nict­wie ob­co­ję­zycz­nym w od­nie­sie­niu do kształ­tu na­zy­wa­ne są "ba­cil­lus" (pa­łecz­ka).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laseczki

zdrob­nie­nie od: laska


Źródła:

SJP.pl

Laseczkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem la­secz­kę; pa­łecz­ko­wa­ty


Źródła:

SJP.pl

Laseczkowy

→ la­secz­ka


Patrz:laseczka

Źródła:

SJP.pl

Lasecznica

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny traw


La­secz­ni­ca, arun­do ("Arun­do") – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych. Na­le­ży do niego 5 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją na­tu­ral­nie w ba­se­nie Morza Śró­dziem­ne­go oraz w po­łud­nio­wej, środ­ko­wej i wschod­niej Azji (po Fi­li­pi­ny i Ja­po­nię). W Eu­ro­pie rosną trzy ga­tun­ki i in­tro­du­ko­wa­na z po­łud­nio­wej Azji la­secz­ni­ca trzci­no­wa­ta "A. donax". Ga­tu­nek ten jest sze­ro­ko roz­prze­strze­nio­ny jako in­wa­zyj­ny w świe­cie – ro­śnie na wszyst­kich kon­ty­nen­tach poza An­tark­ty­dą. W Pol­sce jest upra­wia­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lasecznik

bak­te­ria w kształ­cie pa­łecz­ki


Źródła:

SJP.pl

Lasecznikowiec

la­secz­nik


Źródła:

SJP.pl

Lasek

mały las


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: las

 (1.2) mały las

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: laska


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lasencja

mło­dzie­żo­wo: zgrab­na, atrak­cyj­na dziew­czy­na; laska, cizia, sunia, du­pen­cja, la­chon


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. atrak­cyj­na ko­bie­ta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laser

1. ge­ne­ra­tor pro­mie­nio­wa­nia elek­tro­ma­gne­tycz­ne­go;
2. wiąz­ka pro­mie­nio­wa­nia elek­tro­ma­gne­tycz­ne­go wyt­wo­rzo­na przez laser - ge­ne­ra­tor;
3. za­bieg kos­me­tycz­ny lub lecz­ni­czy przy uży­ciu la­se­ra;
4. po­tocz­nie: dru­kar­ka la­se­ro­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fiz. techn. ge­ne­ra­tor świa­tła, wy­ko­rzy­stu­ją­cy zja­wi­sko emi­sji wy­mu­szo­nej;

 (1.2) pot. świa­tło la­se­ra (1.1)

 (1.3) daw. ro­ślin­ny sok z La­ser­pi­tium L. (okrzyn, czar­cie łajno)

 (1.4) sf. broń emi­tu­ją­ca laser (1.2)


Laser – urzą­dze­nie emi­tu­ją­ce pro­mie­nio­wa­nie elek­tro­ma­gne­tycz­ne z za­kre­su świa­tła wi­dzial­ne­go, ul­tra­fio­le­tu lub pod­czer­wie­ni, wy­ko­rzy­stu­ją­ce zja­wi­sko emi­sji wy­mu­szo­nej. Nazwa jest akro­ni­mem od "Light Am­pli­fi­ca­tion by Sti­mu­la­ted Emis­sion of Ra­dia­tion": wzmoc­nie­nie świa­tła po­przez wy­mu­szo­ną emi­sję pro­mie­nio­wa­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laserofon

urzą­dze­nie na płyty kom­pak­to­we, w któ­rych płyta za­pi­sa­na cy­fro­wo od­czy­ty­wa­na jest za po­mo­cą wiąz­ki la­se­ra; dy­sko­fon, gra­mo­fon cy­fro­wy


Źródła:

SJP.pl

Laseroterapia

La­se­ro­te­ra­pia – grupa za­bie­gów te­ra­pe­u­tycz­nych, w któ­rych sto­su­je się la­se­ry me­dycz­ne od ok. 20 lat.

Do la­se­ro­te­ra­pii wy­ko­rzy­sty­wa­ne by­wa­ją la­se­ry róż­ne­go typu, m.in.:

Sto­so­wa­ne by­wa­ją za­rów­no la­se­ry pra­cu­ją­ce w spo­sób cią­gły (z jed­na­ko­wą mocą od włą­cze­nia do wy­łą­cze­nia la­se­ra), jak i im­pul­so­wo (wyz­wa­la­ją­ce serię krót­kotr­wa­łych im­pul­sów, o cza­sie trwa­nia li­czo­nym w pi­ko­se­kun­dach lub nawet w fem­to­se­kun­dach).


Źródła:

Wikipedia

Laserowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|la­se­ro­wać.


Źródła:

Wiktionary

Laserować

1. po­kry­wać obraz la­se­run­kiem, cien­ką, pra­wie przez­ro­czy­stą war­stwą farby;
2. w fi­zy­ce: emi­to­wać świa­tło la­se­ro­we;
3. po­tocz­nie: wy­ko­ny­wać za­bieg, zwła­szcza kos­me­tycz­ny, z wy­ko­rzy­sta­niem świa­tła la­se­ra


cza­sow­nik

 (1.1) szt. po­kry­wać obraz, płót­no la­se­run­kiem; na­kła­dać cien­ką, pra­wie przez­ro­czy­stą war­stwę farby

 (1.2) fiz. (o la­se­rze) wy­ko­ny­wać akcję la­se­ro­wą, świe­cić świa­tłem spój­nym w wy­ni­ku emi­sji wy­mu­szo­nej

 (1.3) pot. wy­ko­ny­wać za­bieg, np. de­pi­la­cji za po­mo­cą la­se­ra

 (1.4) daw. lśnić się, po­ły­ski­wać, świe­cić


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laserowy

przy­miot­nik od: laser


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z la­se­rem, do­ty­czą­cy la­se­ra, wy­ko­rzy­stu­ją­cy do dzia­ła­nia świa­tło la­se­ra, pow­sta­ły ze świa­tła la­se­ra


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laserunek

wierzch­nia, koń­co­wa war­stwa farby przez­ro­czy­stej lub pół­przez­ro­czy­stej zmie­nia­ją­ca od­cień niż­szych warstw farby


La­se­ru­nek – przez­ro­czy­sta lub pół­przez­ro­czy­sta war­stwa farby, zmie­nia­ją­ca ton lub barwę niż­szych warstw obra­zu, zwła­szcza olej­ne­go. Po­cho­dze­nie nazwy nie jest jasne, być może wy­wo­dzi się z okre­śle­nia "lasur" w ję­zy­kach ro­mań­skich, tj. lazur, oz­na­cza­ją­ce błę­kit, ale także przej­rzy­ste, jasne barwy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laserówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. in­form. dru­kar­ka la­se­ro­wa


Źródła:

Wiktionary

Laska

1. ro­dzaj kijka uży­wa­ne­go przez osoby star­sze oraz nie­peł­no­spraw­ne do pod­pie­ra­nia się w cza­sie cho­dze­nia
2. książ­ko­wo: sym­bol niek­tó­rych god­no­ści i do­sto­jeństw;
3. długi i cien­ki pręt czego;
4. po­tocz­nie: czło­nek męski;
5. śro­do­wi­sko­wo: ocena nie­do­sta­tecz­na;
6. mło­dzie­żo­wo o bar­dzo zgrab­nej, atrak­cyj­nej dziew­czy­nie; dziu­nia, lacha, la­chon


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wy­dłu­żo­ny przed­miot słu­żą­cy do pod­pie­ra­nia się;

 (1.2) jed­nost­ka cze­goś (np. dy­na­mi­tu, cy­na­mo­nu)

 (1.3) pot. atrak­cyj­na, ładna dziew­czy­na

 (1.4) pot. do­brze wy­glą­da­ją­ca ko­bie­ta

 (1.5) pot. grub. penis

 (1.7) gw-pl|Bu­ko­wi­na. ła­si­ca

 (1.8) bot. lud. le­szczy­na po­spo­li­ta

 (1.9) uczn. ocena nie­do­sta­tecz­na

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) ż. lp. od: laski


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laskar

1. in­dyj­ski ma­ry­narz;
2. or­dy­nans w in­dyj­skim woj­sku


Źródła:

SJP.pl

Laskarka

ho­ke­ist­ka na tra­wie


Źródła:

SJP.pl

Laskarz

1. gracz w ho­ke­ja na tra­wie;
2. po­tocz­nie: osoba cho­dzą­ca o lasce


Źródła:

SJP.pl

Laski

gwary la­skie - mie­sza­ne gwary pol­sko-cze­skie (w re­jo­nie Ra­ci­bo­rza)


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z La­cha­mi, do­ty­czą­cy La­chów

 (1.2) zwią­za­ny z gwarą laską (1.1)

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp.; M., B. i W. lm. od: laska

 (2.2) M., B. i W. lm. od: lasek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laskonogi

1. ma­ją­cy dłu­gie, cien­kie nogi;
2. kosoń la­sko­no­gi - owad z ro­dzi­ny gą­sie­nicz­ni­ko­wa­tych


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy dłu­gie, cien­kie i pa­ty­ko­wa­te nogi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laskowa

1. → laska;
2. do­ty­czą­cy le­szczy­ny; le­szczy­no­wy;
3. orzech la­sko­wy - ja­dal­ny owoc róż­nych ga­tun­ków le­szczyn


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laskowanie

śro­do­wi­sko­wo:
1. wy­ci­nać po­dłuż­ne rowki w ce­lach zdob­ni­czych, zwy­kle w drew­nie; row­ko­wać, żłob­ko­wać, bruzd­ko­wać;
2. obi­jać, wy­kła­dać drew­nem


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|la­sko­wać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laskowany

śro­do­wi­sko­wo:
1. wy­ci­nać po­dłuż­ne rowki w ce­lach zdob­ni­czych, zwy­kle w drew­nie; row­ko­wać, żłob­ko­wać, bruzd­ko­wać;
2. obi­jać, wy­kła­dać drew­nem


Źródła:

SJP.pl

Laskowaty

po­dob­ny do laski; długi, cien­ki


Źródła:

SJP.pl

Laskować

śro­do­wi­sko­wo:
1. wy­ci­nać po­dłuż­ne rowki w ce­lach zdob­ni­czych, zwy­kle w drew­nie; row­ko­wać, żłob­ko­wać, bruzd­ko­wać;
2. obi­jać, wy­kła­dać drew­nem


Źródła:

SJP.pl

Laskowice

nazwa kilku miej­sco­wo­ści w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laskowicki

przy­miot­nik od: La­sko­wi­ce Oław­skie, La­sko­wi­ce Wiel­kie


Źródła:

SJP.pl

Laskowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Laskowiec

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Laskowik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Laskownica

La­skow­ni­ca – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie na­kiel­skim, w gmi­nie Kcy­nia.


Źródła:

Wikipedia

Laskowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Laskowski

1. → Laski; la­sec­ki;
2. → La­sko­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Patrz:Laski; lasecki;
2. → Laskowa

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laskowy

1. → laska;
2. do­ty­czą­cy le­szczy­ny; le­szczy­no­wy;
3. orzech la­sko­wy - ja­dal­ny owoc róż­nych ga­tun­ków le­szczyn


przy­miot­nik

 (1.1) przym. od: laska

 (1.2) bot. do­ty­czy­czą­cy le­szczy­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lasobór

las mie­sza­ny igla­sto-li­ścia­sty z bo­ga­tym pod­szy­ciem


Źródła:

SJP.pl

Lasocice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lasocin

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lasociński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lasocki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lasonogi

przed­sta­wi­ciel rzędu wod­nych sko­ru­pia­ków z gro­ma­dy pan­ce­rzow­ców; szcze­po­nóg


La­so­no­gi, szcze­po­no­gi (My­si­da­cea) – rząd wod­nych sko­ru­pia­ków z gro­ma­dy pan­ce­rzow­ców, po­dob­nych do kre­we­tek, lecz mniej­szych, dłu­go­ści ciała 0,5–3 cm. Obej­mu­je około 1000 ga­tun­ków, u któ­rych nie­mal cały tułów, z wy­jąt­kiem 1–2 ostat­nich seg­men­tów, jest okry­ty dużym ka­ra­pak­sem, oczy są po­ło­żo­ne na ru­cho­mych słup­kach, a uro­po­dia two­rzą z tel­so­nem wach­larz ogo­no­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lasonóg

przed­sta­wi­ciel rzędu wod­nych sko­ru­pia­ków z gro­ma­dy pan­ce­rzow­ców; szcze­po­nóg


Źródła:

SJP.pl

Lasostep

pas przej­ścio­wy po­mię­dzy ste­pem a lasem; step par­ko­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geogr. for­ma­cja ro­ślin­na sta­no­wią­ca stre­fę przej­ścio­wą mię­dzy ste­pem a lasem li­ścia­stym, ma­cha­rak­ter mo­za­i­ki two­rzo­nej przez prze­mie­sza­ne wza­jem­nie płaty zbio­ro­wisk ste­po­wych i le­śnych;


La­so­step – for­ma­cja ro­ślin­na sta­no­wią­ca w Eu­raz­ji stre­fę przej­ścio­wą mię­dzy ste­pa­mi na po­łud­niu a la­sa­mi li­ścia­sty­mi na pół­no­cy. Ma cha­rak­ter ma­kro­mo­za­i­ki two­rzo­nej przez prze­mie­sza­ne wza­jem­nie płaty zbio­ro­wisk ste­po­wych i le­śnych. W czę­ści pół­noc­nej la­so­ste­pu prze­wa­ża­ją po­wierzch­nio­wo lasy, a w po­łud­nio­wej – stepy. Ze wzglę­du na od­dzia­ły­wa­nie czło­wie­ka ob­sza­ry ro­ślin­no­ści ste­po­wej w ogrom­nej czę­ści za­mie­nio­ne zo­sta­ły na pola upraw­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lasostepowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z la­so­ste­pem, do­ty­czą­cy la­so­ste­pu


Źródła:

Wiktionary

Lasota

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lasotaśma

ro­dzaj spe­cja­li­stycz­nej taśmy sa­mo­przy­lep­nej


Źródła:

SJP.pl

Lasotki

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Lasotundra

pas przej­ścio­wy po­mię­dzy lasem pół­noc­nym (tajgą) a tun­drą wła­ści­wą


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stre­fa przej­ścio­wa mię­dzy tajgą i tun­drą;


La­so­tun­dra – stre­fa przej­ścio­wa mię­dzy bez­drzew­ną (wła­ści­wą) tun­drą i tajgą, w któ­rej zbio­ro­wi­ska ro­ślin­ne ty­po­we dla obu tych stref prze­ni­ka­ją się wza­jem­nie two­rząc ma­kro­mo­za­i­kę. W jej obrę­bie prze­bie­ga gra­ni­ca drzew. W po­łud­nio­wej czę­ści la­so­tun­dry do­mi­nu­ją lasy, w obrę­bie któ­rych po­ja­wia­ją się po­la­ny, zwła­szcza w miej­scach wyżej po­ło­żo­nych, na ek­spo­no­wa­nych wznie­sie­niach i sto­kach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lasotundrowy

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z la­so­tun­drą, do­ty­czą­cy la­so­tun­dry


Źródła:

Wiktionary

Lasotwórczy

two­rzą­cy las


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) leśn. ekol. taki, który two­rzy las, przy­czy­nia się do jego pow­sta­wa­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lasowacz

ro­bot­nik la­su­ją­cy wapno


Źródła:

SJP.pl

Lasowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|la­so­wać.


Źródła:

Wiktionary

Lasować

1. łą­czyć pa­lo­ne wapno z wodą;
2. po­tocz­nie: prze­pa­lać, prze­grze­wać, wy­pa­ro­wy­wać;
3. o wap­nie: la­so­wać się - łą­czyć się z wodą


cza­sow­nik

 (1.1) łą­czyć pa­lo­ne wapno z wodą w celu uzy­ska­nia spo­i­wa do za­praw bu­dow­la­nych, gasić wapno

cza­sow­nik zwrot­ny

 (2.1) o wap­nie: łą­czyć się z wodą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lasowiacki

od­no­szą­cy się do la­so­wa­cza, na­le­żą­cy do la­so­wa­cza


Źródła:

SJP.pl

Lasowiacy

lud­ność za­miesz­ku­ją­ca te­re­ny w wi­dłach Wisły i Sanu (Pu­szcza San­do­mier­ska)


La­so­wia­cy, "Le­sio­ki" – grupa et­no­gra­ficz­na za­miesz­ku­ją­ca głów­nie Rów­ni­nę Tar­no­brze­ską i Pła­sko­wyż Kol­bu­szow­ski – w węż­szym uję­ciu widły Wisły i Sanu, w szer­szym także prawy brzeg Sanu. La­so­wia­cy i Bo­ro­wia­cy San­do­mier­scy przez niek­tó­rych et­no­gra­fów za­li­cza­ni są do sze­ro­ko uj­mo­wa­nej grupy San­do­mie­rzan, odróż­nia­jąc się od głów­nej czę­ści za­miesz­ku­ją­cej lewy brzeg Wisły, m.in.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lasowiaczka

przed­sta­wi­ciel­ka lud­no­ści za­miesz­ku­ją­cej te­re­ny w wi­dłach Wisły i Sanu (Pu­szcza San­do­mier­ska)


Źródła:

SJP.pl

Lasowiak

przed­sta­wi­ciel lud­no­ści za­miesz­ku­ją­cej te­re­ny w wi­dłach Wisły i Sanu (Pu­szcza San­do­mier­ska)


La­so­wiak – pol­ski ta­niec lu­do­wy, zwią­za­ny z grupą et­no­gra­ficz­ną La­so­wia­ków. Me­lo­dia tańca jest dwu­czę­ścio­wa w tak­cie 2/4. Tań­czo­ny jest w pa­rach na ob­wo­dzie koła.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lasowice

1. nazwa kilku wsi w Pol­sce;
2. dziel­ni­ca Tar­now­skich Gór


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lasowicki

→ La­so­wi­ce (wieś w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Lasowski

do­ty­czą­cy La­so­wia­ków, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla La­so­wia­ków


Źródła:

SJP.pl

Lasowy

daw­niej: leśny (przy­miot­nik od: las)


przy­miot­nik

 (1.1) przest. leśny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lasoń

naz­wi­sko


Lasoń – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie ryc­kim, w gmi­nie Ryki.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość na­le­ża­ła ad­mi­ni­stra­cyj­nie do ów­czes­ne­go wo­je­wództ­wa lu­bel­skie­go.

Wieś jest so­łect­wem w gmi­nie Ryki. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go z roku 2011 wieś li­czy­ła 67 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lassak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lassalczycy

czło­nek pier­wszej or­ga­ni­za­cji ro­bot­ni­czej w Niem­czech


Źródła:

SJP.pl

Lassalczyk

czło­nek pier­wszej or­ga­ni­za­cji ro­bot­ni­czej w Niem­czech


Źródła:

SJP.pl

Lassalizm

kie­ru­nek w nie­miec­kim ruchu ro­bot­ni­czym opar­ty na kon­cep­cjach F. Las­sal­le'a, odrzu­ca­ją­cy mark­si­stow­ską te­o­rię re­wo­lu­cji i walkę po­przez straj­ki


Źródła:

SJP.pl

Lassi

[czy­taj: las-i] tra­dy­cyj­ny in­dyj­ski napój na bazie jo­gur­tu, czę­sto z miąż­szem owo­ców


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kulin. orien­tal­ny napój chło­dzą­cy na bazie wody i jo­gur­tu, przy­rzą­dza­ny na różne spo­so­by, spe­cjal­ność m.in. kuch­ni hin­du­skiej i pa­ki­stań­skiej;


Lassi – in­dyj­ski napój przy­rzą­dza­ny z jo­gur­tu, wody i przy­praw spo­ży­wa­ny dla orzeź­wie­nia w upal­ne dni. Tra­dy­cyj­ne lassi jest słone i przy­pra­wio­ne chili. Współ­cze­śnie po­pu­lar­ność zdo­by­ła słod­ka od­mia­na tego na­po­ju przy­pra­wio­na wodą ró­ża­ną i róż­ny­mi owo­ca­mi (cy­try­ną, mango, tru­skaw­ka­mi).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lassie

długi sznur za­koń­czo­ny pętlą, słu­żą­cy do ła­pa­nia zwie­rząt; arkan


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zo­o­nim imię dla suki;


Las­sie – fik­cyj­ny pies (suka) rasy ow­cza­rek szkoc­ki (col­lie). Po­stać zo­sta­ła stwo­rzo­na przez ame­ry­kań­skie­go pi­sa­rza Erica Knigh­ta, który opi­sał jej przy­go­dy w po­wie­ści "Las­sie, wróć!" (1940) pow­sta­łej na pod­sta­wie no­we­li tego sa­me­go au­to­ra wy­da­nej w 1938 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lasso

długi sznur za­koń­czo­ny pętlą, słu­żą­cy do ła­pa­nia zwie­rząt; arkan


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) etn. sznur lub rze­mień za­koń­czo­ny sa­mo­za­ci­sko­wą pętlą, słu­żą­cy do chwy­ta­nia zwie­rząt;


Lasso – sznur lub rze­mień za­wią­za­ny w ten spo­sób że na jed­nym końcu znaj­du­je się za­ci­ska­ją­cą się pętla, wy­ko­rzy­sty­wa­ny przez ame­ry­kań­skich ho­dow­ców koni, kow­bo­jów, my­śli­wych i pa­ste­rzy do chwy­ta­nia zwie­rząt.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lassota

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lassu

wol­niej­sza część czar­da­sza (wę­gier­skie­go tańca lu­do­we­go opar­te­go na me­trum dwu­dziel­nym, cha­rak­te­ry­zu­ją­ce­go się cy­klicz­ny­mi zmia­na­mi dy­na­mi­ki i tempa)


Źródła:

SJP.pl

Lastrico

[czy­taj: la­stry­ko] mie­sza­ni­na wody, ce­men­tu i grysu sto­so­wa­na do wy­lew­ki po­sa­dzek lub scho­dów; la­stry­ko, la­stri­ko, te­raz­zo


Źródła:

SJP.pl

Lastriko

mie­sza­ni­na wody, ce­men­tu i grysu sto­so­wa­na do wy­lew­ki po­sa­dzek lub scho­dów; la­stry­ko, la­stri­co, te­raz­zo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) sztucz­ny ka­mień stwo­rzo­ny z mie­sza­ni­ny wody, ce­men­tu i grysu


La­stri­ko (rów­nież la­stry­ko, la­stri­co, te­raz­zo) – ma­te­riał bu­dow­la­ny, ro­dzaj be­to­no­we­go (rza­dziej as­fal­to­we­go) po­dło­ża ut­wo­rzo­ny przez mie­sza­ni­nę wody, ce­men­tu (as­fal­tu), grysu oraz barw­ni­ka sto­so­wa­ny do wy­le­wa­nia po­sa­dzek, scho­dów, pa­ra­pe­tów oraz do na­grob­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lastrikowy

→ la­stri­ko; la­stry­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Lastrykarski

przy­miot­nik od: la­stry­karz


Źródła:

SJP.pl

Lastrykarz

ro­bot­nik bu­dow­la­ny lub rze­mieśl­nik two­rzą­cy po­sadz­ki, płyty itp. z la­stry­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) bud. osoba zaj­mu­ją­ca się la­stry­ko­wa­niem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lastryko

mie­sza­ni­na wody, ce­men­tu i grysu sto­so­wa­na do wy­lew­ki po­sa­dzek lub scho­dów; la­stri­ko, la­stri­co, te­raz­zo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) bud. ma­te­riał bu­dow­la­ny ut­wo­rzo­ny przez mie­sza­ni­nę wody, ce­men­tu (as­fal­tu), grysu oraz barw­ni­ka;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lastrykowy

→ la­stry­ko; la­stri­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Laszczak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Laszczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Laszczyzna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geogr. re­gion et­nicz­ny w Mo­ra­wach i na Ślą­sku w Cze­chach


Źródła:

Wiktionary

Laszecki

przy­miot­nik od: Lasz­ki


Źródła:

SJP.pl

Laszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Laszka

daw­niej:
1. Polka;
2. miesz­kan­ka rów­nin pol­skich


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. reg. Polka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laszki

nazwa dwóch wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laszkiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Laszowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) lotn. od­cze­pie­nie szy­bow­ca od cią­gną­ce­go go sa­mo­lo­tu

 (1.2) pier­wsze sa­mo­dziel­ne la­ta­nie

 (1.3) uro­czy­ste pa­so­wa­nie na pi­lo­ta po pier­wszym sa­mo­dziel­nym locie


Źródła:

Wiktionary

Laszować

1. od­cze­piać szy­bo­wiec od sa­mo­lo­tu;
2. od­by­wać pier­wsze ćwi­czeb­ne loty na danym typie stat­ku po­wietrz­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Laszt

część po­kła­du lugra, gdzie stoją ry­ba­cy wy­bie­ra­ją­cy sieć


Źródła:

SJP.pl

Lasztóweczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. ornit. ja­skó­łecz­ka


Źródła:

Wiktionary

Lasztówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. ornit. ja­skół­ka


Źródła:

Wiktionary

Laszuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Laszy

daw­niej: laski


Źródła:

SJP.pl

Lasówecki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do La­sów­ki, zwią­za­ny z La­sów­ką


Źródła:

Wiktionary

Lasówka

1. mały, wę­drow­ny ptak z rzędu wró­blo­wych;
2. daw­niej:
a) drze­wo owo­co­we, dziko ros­ną­ce;
b) owoc tego drze­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie kłodz­kim, w gmi­nie By­strzy­ca Kłodz­ka;

 (1.2) geogr. część wsi Żar­nów­ka, w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie su­skim, w gmi­nie Maków Pod­ha­lań­ski


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. lm. od: rok

 (1.2) D. lm. od: lato


Źródła:

Wiktionary

Lata

pora roku po­mię­dzy wios­ną a je­sie­nią


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) okres obej­mu­ją­cy jedno dzie­się­cio­le­cie le­żą­ce w przesz­ło­ści, cha­rak­te­ry­zu­ją­ce się czymś szcze­gól­nym

 (1.2) okres w życiu

forma rze­czow­ni­ka. (su­ple­tyw­na)

 (2.1) plu­ral|rok.

forma cza­sow­ni­ka.

 (3.1) 3. os. lp. ter. od: latać


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latacz

pier­wszy sztak­sel (ro­dzaj żagla) za­mo­co­wa­ny na szta­gu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) żegl. typ trój­kąt­ne­go żagla pod­no­szo­ne­go przy sła­bym wie­trze na szta­gu dzio­bo­wym;


La­tacz – ża­giel na­le­żą­cy do sztaks­li przed­nich o kształ­cie trój­kąt­nym i pod­no­szo­nym przy sła­bych wia­trach na szta­gu dzio­bo­wym po­wy­żej foka i kli­wra. Cha­rak­te­ry­zu­je się wy­so­ko unie­sio­nym nad po­kład ro­giem hal­so­wym i ro­giem fa­ło­wym się­ga­ją­cym topu pier­wsze­go masz­tu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latający

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który lata

 (1.2) pot. bę­dą­cy w cią­głym ruchu, tu i tam


Źródła:

Wiktionary

Latakia

1. por­to­we mia­sto w Syrii;
2. re­gion w za­chod­niej Syrii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto por­to­we w pół­noc­no-za­chod­niej Syrii;


La­ta­kia ( ‏اللاذقية‎, "Al-La­zi­kij­ja") – mia­sto por­to­we w Syrii, ok. 554 000 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latakijczyk

miesz­ka­niec La­ta­kii (mia­sta w Syrii)


Źródła:

SJP.pl

Latakijka

→ la­ta­kij­czyk


Patrz:latakijczyk, Latakijczyk

Źródła:

SJP.pl

Latakijski

przy­miot­nik od: La­ta­kia (mia­sto w Syrii)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z La­ta­kią, do­ty­czą­cy La­ta­kii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latalec

la­ta­lec je­sie­niak, la­ta­lec dę­bi­niak - ga­tun­ki ćmy z ro­dzi­ny mier­ni­kow­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Latalski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Latami

przy­słó­wek

 (1.1) ileś lat, przez wiele lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) N. lm. od: rok


Źródła:

Wiktionary

Latania

ga­tu­nek palmy o wach­la­rzo­wa­tych li­ściach, rzad­ki w na­tu­rze, ho­do­wa­ny w szklar­niach i ogro­dach bo­ta­nicz­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. ro­dzaj palmy z ro­dzi­ny are­ko­wa­tych


La­ta­nia ("La­ta­nia" Ga­ertn.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny are­ko­wa­tych, czyli palm ("Are­ca­ce­ae"). Obej­mu­je trzy ga­tun­ki. Wszyst­kie są en­de­mi­ta­mi Ma­ska­re­nów, przy czym w na­tu­rze są bar­dzo rzad­kie. La­ta­nia si­no­list­na "L. lod­di­ge­sii" za­cho­wa­ła się na pewno tylko na Round Is­land i być może bar­dzo nie­licz­nie na Ma­u­ri­tiu­sie. La­ta­nia żółta "L. vers­chaf­fel­tii" ro­śnie tylko na wy­spie Ro­dri­gu­es, a "L. lon­ta­ro­i­des" na Re­u­nio­nie. Wy­stę­pu­ją w wą­wo­zach, na kli­fach nad­mor­skich, w zbio­ro­wi­skach sa­wan­ny z pal­ma­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|latać.


Źródła:

Wiktionary

Latanina

po­tocz­nie: uga­nia­nie się za czymś, poś­piesz­ne za­łat­wia­nie cze­goś; krzą­ta­ni­na, bie­ga­ni­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. czę­ste bie­ga­nie, krzą­ta­nie się lub za­łat­wia­nie wielu drob­nych spraw w poś­pie­chu; za­mie­sza­nie zwią­za­ne z cią­głym prze­mie­szcza­niem się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latanowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Latareczka

zdrob­nie­nie od: la­tar­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: la­tar­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latareczkowy

→ la­ta­recz­ka


Patrz:latareczka

Źródła:

SJP.pl

Latarenka

zdrob­nie­nie od: la­tar­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mała la­tar­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latarka

zaz­wy­czaj nie­wiel­ki przed­miot słu­żą­cy jako źró­dło świa­tła, za­si­la­ny zwy­kle z ba­te­rii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­dręcz­ne urzą­dze­nie elek­trycz­ne emi­tu­ją­ce świa­tło


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latarkowy

→ la­tar­ka


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z la­tar­ką, do­ty­czą­cy la­tar­ki


Patrz:latarka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latarnia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) lampa przez­na­czo­na do oś­wiet­la­nia ot­war­tej prze­strze­ni

 (1.2) lampa przez­na­czo­na do wy­sy­ła­nia sy­gna­łów świetl­nych

 (1.3) ar­chit. cy­lin­der na gór­nym pier­ście­niu ko­pu­ły z ot­wo­ra­mi doś­wiet­la­ją­cy­mi wnę­trze;

 (1.4) łow. łeb wilka

 (1.5) jeźdz. ro­dzaj od­mia­ny na gło­wie konia – sze­ro­ka jasna plama obej­mu­ją­ca chra­py i oczy

 (1.6) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. po­gard. swa­wol­ni­ca, niec­no­ta

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (2.1) łow. lm. la­tar­nie: oczy wilka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Latarniany

→ la­tar­nia; la­tar­nio­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z la­tar­nią, do­ty­czą­cy la­tar­nii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latarniarz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) przest. osoba no­szą­ca la­tar­nie przy ka­ra­wa­nie

 (1.2) przest. rzem. rze­mieśl­nik wyt­wa­rza­ją­cy la­tar­nie


Źródła:

Wiktionary

Latarnica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. obraź. pejor. pro­sty­tut­ka


Źródła:

Wiktionary

Latarnictwo

wie­dza zwią­za­na z funk­cjo­no­wa­niem i ob­słu­gą la­tar­ni mor­skich


Źródła:

SJP.pl

Latarniczka

→ la­tar­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta, opie­ku­ją­ca się la­tar­nią mor­ską i od­po­wie­dzial­na za jej dzia­ła­nie


Patrz:latarnik

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latarnik

1. osoba ob­słu­gu­ją­ca la­tar­nię mor­ską;
2. daw­niej: pra­cow­nik zaj­mu­ją­cy się za­pa­la­niem la­tar­ni ulicz­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) mors. osoba, która na­dzo­ru­je pracę la­tar­ni mor­skiej

 (1.2) hist. osoba, która za­pa­la i gasi la­tar­nie ulicz­ne

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) ent. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ful­go­ra lan­ter­na­ria|Lin­na­e­us., ne­o­tro­pi­kal­ny plusk­wiak z po­drzę­du ful­go­roksz­tałt­nych

 (2.2) ent. książk. świe­cą­cy, la­ta­ją­cy nocą owad


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latarniki

1. osoba ob­słu­gu­ją­ca la­tar­nię mor­ską;
2. daw­niej: pra­cow­nik zaj­mu­ją­cy się za­pa­la­niem la­tar­ni ulicz­nych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Latarnikowy

→ la­tar­nik


Patrz:latarnik

Źródła:

SJP.pl

Latarniowiec

sta­tek speł­nia­ją­cy rolę la­tar­ni mor­skiej, za­kot­wi­czo­ny w są­siedzt­wie groź­nych przesz­kód mor­skich; sta­tek la­tar­nio­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mar. sta­tek, na któ­rym za­in­sta­lo­wa­no la­tar­nię mor­ską;


La­tar­nio­wiec – sta­tek wodny peł­nią­cy funk­cję la­tar­ni mor­skiej, pły­wa­ją­cy znak na­wi­ga­cyj­ny za­kot­wi­cza­ny w miej­scu, gdzie bu­do­wa la­tar­ni mor­skiej jest nie­moż­li­wa albo nie­o­pła­cal­na.

Oprócz świa­tła o pew­nej cha­rak­te­ry­sty­ce (nie może jed­nak z po­wo­du ruchu obro­to­we­go stat­ku wy­stę­po­wać świa­tło sek­to­ro­we), la­tar­niow­ce wy­po­sa­ża­no w dźwię­ko­wy sy­gnał mgło­wy, póź­niej w ra­dio­la­tar­nie i tran­spon­der Racon.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latarniowy

1. → la­tar­nia; la­tar­nia­ny;
2. sta­tek la­tar­nio­wy - sta­tek speł­nia­ją­cy rolę la­tar­ni mor­skiej, za­kot­wi­czo­ny w są­siedzt­wie groź­nych przesz­kód mor­skich; la­tar­nio­wiec


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z la­tar­nią, do­ty­czą­cy la­tar­nii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latasiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Latawce

po­tocz­nie: czło­wiek o hu­la­szczym try­bie życia, czę­sto po­stę­pu­ją­cy lek­ko­myśl­nie; hu­la­ka, trzpiot, lek­ko­duch


La­taw­ce, skó­ros­krzy­dłe (Der­mop­te­ra) – rząd na­drzew­nych, ro­śli­no­żer­nych ssa­ków w in­fra­gro­ma­dzie ło­ży­skow­co­wych (Pla­cen­ta­lia), do któ­re­go za­li­cza­na jest jedna współ­cze­śnie ży­ją­ca ro­dzi­na: lo­to­ko­to­wa­te (Cy­no­cep­ha­li­dae) oraz dwie wy­mar­łe: Mi­xo­dec­ti­dae i Pla­gio­me­ni­dae. Skó­ros­krzy­dłe wy­stę­pu­ją w Azji Po­łud­nio­wo-Wschod­niej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Latawcowy

→ la­ta­wiec


Patrz:latawiec

Źródła:

SJP.pl

Latawica

po­tocz­nie: ko­bie­ta nie­wyz­na­ją­ca żad­nych zasad mo­ral­nych; pro­wa­dzą­ca roz­wią­zły tryb życia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) obraź. ko­bie­ta szu­ka­ją­ca roz­ry­wek poza domem

 (1.2) obraź. ko­bie­ta pro­wa­dzą­ca roz­wią­zły tryb życia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latawiec

po­tocz­nie: czło­wiek o hu­la­szczym try­bie życia, czę­sto po­stę­pu­ją­cy lek­ko­myśl­nie; hu­la­ka, trzpiot, lek­ko­duch


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) za­baw­ka w kształ­cie czwo­ro­ką­ta, zro­bio­na z drew­na i pa­pie­ru lub płót­na, która lata na wie­trze na uwię­zi;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) roz­ryw­ko­wy czło­wiek, zwy­kle prze­by­wa­ją­cy poza domem

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (3.1) mit­słow. po­wietrz­ny demon pow­sta­ły z czło­wie­ka zmar­łe­go nagłą przedw­czes­ną śmier­cią

 (3.2) daw. szyb­ko bie­gną­cy koń


La­ta­wiec – naj­star­szy i naj­prost­szy kon­struk­cyj­ne przy­rząd la­ta­ją­cy cięż­szy od po­wie­trza (ae­ro­dy­na). Tra­dy­cyj­nie skła­da się ze szkie­le­tu po­kry­te­go płót­nem lub pa­pie­rem, nie po­sia­da włas­ne­go na­pę­du i jest za­mo­co­wa­ny liną do sta­łe­go (lub ru­cho­me­go) punk­tu na po­wierzch­ni ziemi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latać

1. uno­sić się w po­wie­trzu
2. od­by­wać po­dróż w sa­mo­lo­cie lub innej la­ta­ją­cej ma­szy­nie
3. bie­gać, uga­niać się


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) umieć prze­mie­szczać się ponad grun­tem, w po­wie­trzu lub kos­mo­sie

 (1.2) przen. być w ruchu, śpie­szyć się

 (1.3) przen. pot. prze­mie­szczać się swo­bod­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latała

1. uno­sić się w po­wie­trzu
2. od­by­wać po­dróż w sa­mo­lo­cie lub innej la­ta­ją­cej ma­szy­nie
3. bie­gać, uga­niać się


Źródła:

SJP.pl

Latański

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Latek

zdrob­nie­nie od: lato


Źródła:

SJP.pl

Lateks

wodna ko­lo­i­dal­na za­wie­si­na ka­u­czu­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. ko­lo­i­dal­ny rozt­wór ka­u­czu­ku w cie­czy;

 (1.2) techn. każdy rozt­wór ko­lo­i­dal­ny do­wol­ne­go po­li­me­ru

 (1.3) pot. ma­te­riał z cien­kiej, mięk­kiej gumy sto­so­wa­ny m.in. na rę­ka­wicz­ki hi­gie­nicz­ne, spe­cjal­ne ubra­nia i pre­zer­wa­ty­wy

 (1.4) środ. harc. ma­te­rac pod­gu­mo­wa­ny


La­teks – ko­lo­i­dal­ny rozt­wór ka­u­czu­ku na­tu­ral­ne­go (la­teks na­tu­ral­ny) lub syn­te­tycz­ne­go (la­teks syn­te­tycz­ny) w sub­stan­cji płyn­nej. W no­men­kla­tu­rze prze­my­słu che­micz­ne­go wyraz „la­teks” okre­śla wszel­kie emul­sje po­li­me­rów, w tym gumy syn­te­tycz­ne i pla­sti­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lateksowy

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z la­tek­sem, do­ty­czą­cy la­tek­su

 (1.2) wy­ko­na­ny z la­tek­su


Źródła:

Wiktionary

Latem

przy­słó­wek czasu

 (1.1) w cza­sie trwa­nia lata

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) N. lp. od: lato


Źródła:

Wiktionary

Latencja

1. okres utaj­nie­nia, nie­u­jaw­nie­nia się cho­ro­by, po­pę­du sek­su­al­ne­go u dzie­ci itp.;
2. okres od mo­men­tu za­dzia­ła­nia bodź­ca do chwi­li po­ja­wie­nia się re­ak­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) in­form. opóź­nie­nie cza­so­we mię­dzy wy­wo­ła­niem ja­kie­goś dzia­ła­nia a po­ja­wie­niem się jego wi­docz­ne­go skut­ku

 (1.2) med. okres czasu, w któ­rym dana cho­ro­ba nie ujaw­nia się

 (1.3) psych. wy­ci­sze­nie ten­den­cji i po­trzeb sek­su­al­nych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latenizacja

La­te­ni­za­cja – w ar­che­o­lo­gii ter­min oz­na­cza­ją­cy pro­ces przej­mo­wa­nia pew­nych cech kul­tu­ro­wych, ty­po­wych dla zbio­rów za­byt­ków kul­tu­ry la­teń­skiej, przez zbio­ry za­byt­ków cha­rak­te­ry­stycz­nych dla in­nych kul­tur ar­che­o­lo­gicz­nych.

Nazwa po­cho­dzi od epo­ni­micz­ne­go sta­no­wi­ska ar­che­o­lo­gicz­ne­go La Tène w miej­sco­wo­ści La Tène nad je­zio­rem Lac de Neuchâtel w Szwaj­ca­rii, w cza­sie badań ar­che­o­lo­gicz­nych w XIX wieku na tym sta­no­wi­sku od­kry­to znacz­ne ilo­ści za­byt­ków zwią­za­nych z lud­no­ścią cel­tyc­ką.


Źródła:

Wikipedia

Latensyfikacja

zwięk­sze­nie czu­ło­ści filmu przez naś­wiet­la­nie go bar­dzo sła­bym świa­tłem przed wy­wo­ły­wa­niem


La­ten­sy­fi­ka­cja – me­to­da zwięk­sze­nia czu­ło­ści filmu fo­to­gra­ficz­ne­go po­le­ga­ją­ca na wstęp­nym naś­wiet­le­niu filmu bar­dzo sła­bym świa­tłem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Latentnie

przy­słó­wek

 (1.1) med. psych. wet. w spo­sób uta­jo­ny, ukry­ty


Źródła:

Wiktionary

Latentny

w me­dy­cy­nie: uta­jo­ny, ukry­ty, be­zob­ja­wo­wy


przy­miot­nik

 (1.1) med. psych. wet. uta­jo­ny, ukry­ty, be­zob­ja­wo­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lateralizacja

stan, w któ­rym na­rzą­dy jed­nej stro­ny ciała do­mi­nu­ją czyn­no­ścio­wo nad stro­ną prze­ciw­ną


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fizj. asy­me­tria czyn­no­ścio­wa okre­ślo­nej, pra­wej lub lewej, stro­ny ciała;


La­te­ra­li­za­cja, ina­czej stron­ność – asy­me­tria czyn­no­ścio­wa pra­wej i lewej stro­ny ciała ludz­kie­go, która wy­ni­ka z róż­nic w bu­do­wie i funk­cjach obu pół­kul móz­go­wych. Wy­ra­ża się np. więk­szą spraw­no­ścią ru­cho­wą pra­wych koń­czyn niż le­wych, a także re­je­stro­wa­niem przez mózg więk­szej licz­by bodź­ców zmy­sło­wych do­cho­dzą­cych z jed­nej stro­ny ciała.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lateralność

→ la­te­ral­ny


Patrz:lateralny

Źródła:

SJP.pl

Lateralny

bocz­ny


Źródła:

SJP.pl

Lateran

ze­spół pa­ła­co­wo-ko­ściel­ny w Rzy­mie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. ze­spół pa­ła­co­wo-ko­ściel­ny w Rzy­mie;


La­te­ran ( La­te­ra­no) – ze­spół ar­chi­tek­to­nicz­no-ur­ba­ni­stycz­ny w Rzy­mie, w "rione" Monti, wznie­sio­ny w IV w. przez ce­sa­rza Kon­stan­ty­na I Wiel­kie­go na grun­tach rzym­skiej ro­dzi­ny La­te­ra­nów.

Wów­czas pow­stał ko­ściół pod wez­wa­niem Chry­stu­sa Zba­wi­cie­la (póź­niej prze­mia­no­wy­wa­ny dwu­krot­nie na ko­ściół św.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laterański

przy­miot­nik od: La­te­ran


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do La­te­ra­nu, zwią­za­ny z La­te­ra­nem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laterna

1. ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny skar­pio­wa­tych;
2. przesz­klo­ne po­mie­szcze­nie w szczy­cie la­tar­ni mor­skiej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) żegl. górna część la­tar­ni mor­skiej mie­szczą­ca źró­dło świa­tła i układ op­tycz­ny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lateryt

skała ali­to­wa; skała osa­do­wa o czer­wo­nej lub pstrej bar­wie


La­te­ryt – osa­do­wa skała ali­to­wa (pro­dukt la­te­ry­ty­za­cji, in­ten­syw­ne­go wie­trze­nia che­micz­ne­go skał w kli­ma­cie wil­got­nym i go­rą­cym).

La­te­ryt skła­da się głów­nie z tlen­ków że­la­za i glinu po­zo­sta­łych po od­pro­wa­dze­niu krze­mion­ki i in­nych skład­ni­ków, wsku­tek czego ma barwę czer­wo­ną prze­cho­dzą­cą w ciem­no­brą­zo­wą.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laterytyzacja

ro­dzaj wie­trze­nia che­micz­ne­go po­le­ga­ją­ce­go na roz­kła­dzie skał zbu­do­wa­nych ze związ­ków gli­no­krze­mia­no­wych w wa­run­kach go­rą­ce­go, wil­got­ne­go kli­ma­tu; wie­trze­nie la­te­ry­to­we, la­te­ry­za­cja


Źródła:

SJP.pl

Lateryzacja

ro­dzaj wie­trze­nia che­micz­ne­go po­le­ga­ją­ce­go na roz­kła­dzie skał zbu­do­wa­nych ze związ­ków gli­no­krze­mia­no­wych w wa­run­kach go­rą­ce­go, wil­got­ne­go kli­ma­tu; wie­trze­nie la­te­ry­to­we; la­te­ry­ty­za­cja


La­te­ry­za­cja, la­te­ry­ty­za­cja – pro­ces wie­trze­nia che­micz­ne­go po­le­ga­ją­cy na roz­kła­dzie skał zbu­do­wa­nych ze związ­ków gli­no­krze­mia­no­wych, za­cho­dzą­cy w wa­run­kach go­rą­ce­go i wil­got­ne­go kli­ma­tu.

Wyt­wo­rzo­ne w pro­ce­sie la­te­ry­ty­za­cji tlen­ki i wo­do­rot­len­ki glinu oraz tlen­ki że­la­za i wo­do­rot­len­ki że­la­za po­zo­sta­ją na miej­scu, na­to­miast krze­mion­ka zo­sta­je od­pro­wa­dzo­na.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Latex

[czy­taj: la­tech lub lej­tech] kom­pu­te­ro­wy sy­stem do skła­du tek­stu i do­ku­men­tów tek­sto­wo-gra­ficz­nych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lateński

okres la­teń­ski - drugi okres epoki że­la­za


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ar­che­ol. hist. zwią­za­ny z okre­sem w dzie­jach Eu­ro­py obej­mu­ją­cym mniej wię­cej ostat­nie pięć wie­ków p.n.e., jak rów­nież z kul­tu­rą roz­wi­ja­ją­cą się w tym okre­sie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latimeria

ryba z pod­gro­ma­dy trzo­no­płet­wych, je­dy­ny ży­ją­cy przed­sta­wi­ciel tej grupy (tzw. "żywa ska­mie­nia­łość"), wy­stę­pu­ją­cy w Oce­a­nie In­dyj­skim u wy­brze­ży Afry­ki Wschod­niej


La­ti­me­ria – ro­dzaj dra­pież­nych ryb mię­śnio­płet­wych obej­mu­ją­cy współ­cze­śnie ży­ją­ce ga­tun­ki z pod­gro­ma­dy ryb trzo­no­płet­wych, uwa­ża­nej przez długi czas za wy­mar­łą ponad 60–70 mln lat temu. La­ti­me­rie by­wa­ją na­zy­wa­ne ży­wy­mi ska­mie­nia­ło­ścia­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Latimeriokształtne

rząd ryb mię­śnio­płet­wych; ce­la­kan­toksz­tałt­ne


Źródła:

SJP.pl

Latina

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto we Wło­szech, w re­gio­nie La­cjum;

 (1.2) geogr. adm. wło­ska pro­win­cja po­ło­żo­na w re­gio­nie La­cjum;


La­ti­na (daw­niej Lit­to­ria) – mia­sto we Wło­szech, w re­gio­nie La­cjum, sie­dzi­ba władz ad­mi­ni­stra­cyj­nych pro­win­cji La­ti­na. Liczy 108 711 miesz­kań­ców i jest dru­gim co do wiel­ko­ści mia­stem re­gio­nu. Zo­sta­ło za­ło­żo­ne w 1932 roku, gdy ota­cza­ją­ce dzi­siej­szą La­ti­nę bagna zo­sta­ły osu­szo­ne.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Latino

zwią­za­ny z mu­zy­ką, tań­cem, kul­tu­rą lub sty­lem Ame­ry­ki Ła­ciń­skiej; la­ty­no­ski


Źródła:

SJP.pl

Latitudynaryzm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rzad. teol. po­gląd re­li­gij­ny re­la­ty­wi­zu­ją­cy drogi osią­gnię­cia zba­wie­nia, przyz­wa­la­ją­cy tym samym każ­de­mu na zmia­nę wyz­na­wa­nej re­li­gii lub wyz­na­nia we­dług włas­nej woli


Źródła:

Wiktionary

Latium

dawna nazwa Lazio, nie­wiel­kiej kra­i­ny w środ­ko­wej Ita­lii


Źródła:

SJP.pl

Latka

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) zdrobn. od: lata


Źródła:

Wiktionary

Latko

zdrob­nie­nie od: lato


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rzad. zdrobn. lato (pora roku)

 (1.2) zdrobn. lato (daw. rok)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lato

pora roku po­mię­dzy wios­ną a je­sie­nią


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pora roku, cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się naj­wyż­szy­mi tem­pe­ra­tu­ra­mi;

 (1.2) daw. rok


Lato – jedna z czte­rech pod­sta­wo­wych pór roku w przy­ro­dzie, w stre­fie kli­ma­tu umiar­ko­wa­ne­go. Cha­rak­te­ry­zu­je się naj­wyż­szy­mi tem­pe­ra­tu­ra­mi po­wie­trza w skali roku. W świe­cie ro­ślin jest to okres doj­rze­wa­nia na­sion i owo­ców, a w świe­cie zwie­rząt jest to okres wy­da­wa­nia na świat no­we­go po­ko­le­nia i przy­go­to­wa­nia go do sa­mo­dziel­ne­go życia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latojsi

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. zob. la­to­si.


Źródła:

Wiktionary

Latolistek

la­to­li­stek cy­try­nek - ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny bie­lin­ko­wa­tych; list­ko­wiec cy­try­nek


Źródła:

SJP.pl

Latona

w mi­to­lo­gii grec­kiej: matka Apol­li­na i Ar­te­mi­dy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mi­trzym. zob. Leto.

 (1.2) astr. pla­ne­to­i­da o nu­me­rze ka­ta­lo­go­wym 639;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latoperz

ssak z ro­dzi­ny lo­to­ko­tów; ko­lu­go; lo­to­kot


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) gw-pl|księ­stwo ło­wic­kie. zool. nie­to­perz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latopierz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) daw. lub gwara. ornit. plisz­ka


Źródła:

Wiktionary

Latopis

autor kro­nik ru­skich w XI-XVIII wieku; la­to­pi­sarz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. śred­nio­wiecz­ny kro­ni­karz, dzie­jo­pis, zwła­szcza na Rusi

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) hist. liter. sta­ro­ru­ski rocz­nik dzie­jo­pi­sar­ski, ty­po­wa forma tam­tej­szej hi­sto­rio­gra­fii;


La­to­pis (ukr. "літопис", ros. "летопись" lub "летописец", biał. "летапіс") – śred­nio­wiecz­na księ­ga dzie­jo­pi­sar­ska, ruski od­po­wied­nik za­chod­nio­e­u­ro­pej­skich kro­nik i an­na­łów (rocz­ni­ków). Nazwa na­wią­zu­je do nar­ra­cji, która była pro­wa­dzo­na w uję­ciu rocz­nym, a hi­sto­ria wy­da­rzeń każ­de­go roku, zwy­kle za­czy­na­ła się od słów „в лето”/„w roku”.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latopisarski

do­ty­czą­cy la­to­pi­sa­rza, la­to­pi­sar­stwa


Źródła:

SJP.pl

Latopisarstwo

na daw­nej Rusi: zapis dzie­jów; kro­ni­kar­stwo


Źródła:

SJP.pl

Latopisarz

autor kro­nik ru­skich w XI-XVIII wieku; la­to­pis


Źródła:

SJP.pl

Latopiyrz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. zool. nie­to­perz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. przen. czło­wiek ak­tyw­ny, szyb­ki


Źródła:

Wiktionary

Latorośl

1. ina­czej: wi­no­rośl,
2. okre­śle­nie na do­ra­sta­ją­ce dziec­ko


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. zob. winna la­to­rośl.

 (1.2) przen. dziec­ko, młody po­to­mek

 (1.3) bot. przest. młoda, te­go­rocz­na ro­śli­na

 (1.4) bot. przest. młody, te­go­rocz­ny pęd ro­śli­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latorózga

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. la­to­rośl


Źródła:

Wiktionary

Latos

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) przest. te­go­rocz­ne cielę albo ja­gnię


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latosek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zdrobn. od latos


Źródła:

Wiktionary

Latosi

daw­niej, dziś gwa­ro­wo: te­go­rocz­ny


przy­miot­nik

 (1.1) daw. dziś gwara. (także gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski.) te­go­rocz­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latosiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Latoszek

naz­wi­sko


La­to­szek – część mia­sta (od 1961) i osied­le w po­łud­nio­wej czę­ści Wysz­ko­wa (wo­je­wództ­wo ma­zo­wiec­kie).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Latoszyn

La­to­szyn – wieś uz­dro­wi­sko­wa w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie dę­bic­kim, w gmi­nie Dę­bi­ca.

Jest miej­sco­wo­ścią po­ło­żo­ną na po­gra­ni­czu dwóch jed­no­stek fi­zy­ko-ge­o­gra­ficz­nych: Kot­li­ny San­do­mier­skiej i Po­gó­rza Kar­pac­kie­go. Ge­o­lo­gicz­nie La­to­szyn leży na gra­ni­cy dwóch jed­no­stek tek­to­nicz­nych Za­pad­li­ska Przed­kar­pac­kie­go oraz Kar­pat Zew­nętrz­nych.


Źródła:

Wikipedia

Latowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Latowicki

przy­miot­nik od: La­to­wi­ce, La­to­wicz


Źródła:

SJP.pl

Latowicz

naz­wi­sko


La­to­wicz – mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie miń­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej La­to­wicz, le­żą­ce nad rzeką Świ­der.

Ad­mi­ni­stra­cyj­nie na te­re­nie La­to­wi­cza ut­wo­rzo­no trzy so­łect­wa: "La­to­wicz I", "La­to­wicz II", "La­to­wicz III".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Latowiczanin

miesz­ka­niec La­to­wi­cza (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Latowiczanka

miesz­kan­ka La­to­wi­cza (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Latowisko

re­gio­nal­nie: let­ni­sko; le­to­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Latowy

re­gio­nal­nie: letni (ma­ją­cy miej­sce w lecie, przez­na­czo­ny na lato, wła­ści­wy latu)


przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. gw-pl|Poz­nań. letni (od­no­si się do lata)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latoń

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Latoś

gwa­ro­wo: tego roku, w tym roku


przy­słó­wek czasu

 (1.1) daw. dziś gwara. (także gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski.) w tym, bie­żą­cym roku


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latria

1. od­da­wa­nie czci bo­skiej komuś lub cze­muś; kult;
2. w te­o­lo­gii ka­to­lic­kiej: cześć od­da­wa­na Bogu


Źródła:

SJP.pl

Latrinalia

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) liter. tek­sty (oraz ry­sun­ki) o cha­rak­te­rze ano­ni­mo­wym umie­szcza­ne na ścia­nach to­a­let pu­blicz­nych


Źródła:

Wiktionary

Latry

gwa­ro­wo:
1. wóz do na­wo­zu;
2. bocz­ne deski kła­dzio­ne wzdłuż wozu, dra­bi­ny


Źródła:

SJP.pl

Latryna

pro­wi­zo­rycz­na ubi­ka­cja w po­sta­ci dołu, urzą­dza­na w wa­run­kach po­lo­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pry­mi­tyw­na to­a­le­ta po­lo­wa, czę­sto w po­sta­ci drew­nia­nej lub ka­mien­nej kon­struk­cji z ot­wo­rem na od­cho­dy, zwy­kle bu­do­wa­na w miej­scach, gdzie nie ma moż­li­wo­ści zbu­do­wa­nia lep­szej;


La­try­na lub wy­cho­dek – ro­dzaj to­a­le­ty, w któ­rej od­cho­dy zbie­ra­ją się w dole wy­ko­pa­nym w ziemi. Nie ko­rzy­sta się w nich z wody albo używa się od jed­ne­go do trzech li­trów w przy­pad­ku la­tryn spłu­ki­wa­nych. Pra­wi­dło­wo zbu­do­wa­na i kon­ser­wo­wa­na la­try­na może ogra­ni­czyć roz­prze­strze­nia­nie się cho­rób dzię­ki zmniej­sze­niu ilo­ści ludz­kich od­cho­dów, które do­sta­ją się do śro­do­wi­ska w wy­ni­ku de­fe­ka­cji na wol­nym po­wie­trzu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latrynowy

→ la­try­na


Patrz:latryna

Źródła:

SJP.pl

Latte

[czy­taj: LAte] napój ka­wo­wy otrzy­my­wa­ny przez uzu­peł­nie­nie kawy espres­so spie­nio­nym mle­kiem; café latte


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski lub ni­ja­ki

 (1.1) pot. kulin. kawa espres­so z dużą ilo­ścią mleka kro­wie­go lub ro­ślin­ne­go, zaz­wy­czaj w sto­sun­ku 1 do 2


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latusek

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Latuszek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Latyczów

La­ty­czów ( Летичів, "Łe­ty­cziw") – osied­le typu miej­skie­go w środ­ko­wej czę­ści Ukra­i­ny, w ob­wo­dzie chmiel­nic­kim, w re­jo­nie chmiel­nic­kim, sie­dzi­ba hro­ma­dy. 10 244 miesz­kań­ców (2020).


Źródła:

Wikipedia

Latyfundialny

przy­miot­nik od: la­ty­fun­dium


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy la­ti­fun­dium


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latyfundium

duża po­sia­dłość ziem­ska


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hist. duża po­sia­dłość ziem­ska (szcze­gól­nie w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie)


La­ty­fun­dium – ogrom­na po­sia­dłość ziem­ska na­le­żą­ca do jed­nej osoby lub or­ga­ni­za­cji, np. re­li­gij­nej, sta­no­wią­ca pod­sta­wę po­tę­gi ma­te­rial­nej i zna­cze­nia po­li­tycz­ne­go jej wła­ści­cie­la.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latyfundysta

wła­ści­ciel ma­jąt­ku ziem­skie­go w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) wła­ści­ciel la­ty­fun­dium


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latyfundystka

→ la­ty­fun­dy­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wła­ści­ciel­ka la­ty­fun­dium


Patrz:latyfundysta

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latyn

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) sta­roż. etn. czło­nek sta­ro­żyt­ne­go ludu za­miesz­ku­ją­ce­go La­cjum;


Źródła:

Wiktionary

Latynista

znaw­ca ła­ci­ny, li­te­ra­tu­ry i kul­tu­ry sta­ro­żyt­ne­go Rzymu, na­u­czy­ciel ję­zy­ka ła­ciń­skie­go; ła­cin­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) znaw­ca ła­ci­ny i kul­tu­ry rzym­skiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latynistka

znaw­czy­ni ję­zy­ka ła­ciń­skie­go, li­te­ra­tu­ry i kul­tu­ry sta­ro­żyt­ne­go Rzymu; na­u­czy­ciel­ka ję­zy­ka ła­ciń­skie­go; ła­cin­nicz­ka


Źródła:

SJP.pl

Latynistyczny

→ la­ty­ni­sty­ka


Patrz:latynistyka

Źródła:

SJP.pl

Latynizacja

1. pod­da­wa­nie kogoś albo cze­goś wpły­wom ła­ci­ny;
2. na­da­wa­nie for­mom ję­zy­ko­wym po­sta­ci ła­ciń­skiej, prze­kład na ła­ci­nę;
3. zapis al­fa­be­tem ła­ciń­skim tek­stu na­pi­sa­ne­go w innym al­fa­be­cie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. pod­da­wa­nie wpły­wo­wi ję­zy­ka ła­ciń­skie­go lub cy­wi­li­za­cji ła­ciń­skiej; ule­ga­nie ta­kie­mu wpły­wo­wi

 (1.2) książk. tłu­ma­cze­nie (naj­czę­ściej nazwy włas­nej lub ter­mi­nu) na język ła­ciń­ski, na­da­wa­nie wy­ra­zo­wi po­sta­ci ję­zy­ko­wej ła­ciń­skiej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latynizator

ten, kto pod­da­je kogoś lub coś wpły­wom kul­tu­ry i ję­zy­ka ła­ciń­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Latynizm

wyraz, zwrot lub kon­struk­cja skład­nio­wa wzo­ro­wa­ne na ła­ci­nie albo z niej prze­ję­te


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. wyraz, zwrot, forma gra­ma­tycz­na za­po­ży­czo­na do ja­kie­goś ję­zy­ka z ję­zy­ka ła­ciń­skie­go;


La­ty­nizm (od la­ti­nus „ła­ciń­ski”) – za­po­ży­cze­nie z ła­ci­ny, zwy­kle w po­sta­ci wy­ra­zu, frazy lub kon­struk­cji skład­nio­wej, rza­dziej in­ne­go ele­men­tu (np. przy­rost­ków typu "-acja", "-tor").

W ję­zy­kach współ­czes­nych la­ty­niz­my i pse­u­do­la­ty­niz­my (czyli wy­ra­zy two­rzo­ne obec­nie z wy­ko­rzy­sta­niem mor­fe­mów ła­ciń­skich) są bar­dzo licz­ne i ce­chu­ją się dużą pro­duk­tyw­no­ścią w mię­dzy­na­ro­do­wej ter­mi­no­lo­gii na­u­ko­wej i tech­nicz­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Latynizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|la­ty­ni­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Latynizować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zla­ty­ni­zo­wać)

 (1.1) kult. pod­da­wać wpły­wom ję­zy­ka lub kul­tu­ry ła­ciń­skiej

 (1.2) jęz. wpro­wa­dzać formy ła­ciń­skie do ję­zy­ka, na­da­wać for­mom ję­zy­ko­wym po­sta­ci ła­ciń­skie

 (1.3) książk. prze­kła­dać na ła­ci­nę

 (1.4) uczyć się ła­ci­ny

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny la­ty­ni­zo­wać się (dk. zla­ty­ni­zo­wać się)

 (2.1) na­bie­rać cech ła­ciń­skich


Źródła:

Wiktionary

Latynka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) sta­roż. rdzen­na miesz­kan­ka La­cjum


Źródła:

Wiktionary

Latynoamerykanistka

→ la­ty­no­a­me­ry­ka­ni­sta


Patrz:latynoamerykanista

Źródła:

SJP.pl

Latynoamerykanistyczny

zwią­za­ny z ogó­łem za­gad­nień do­ty­czą­cych kra­jów la­ty­no­a­me­ry­kań­skich


Źródła:

SJP.pl

Latynoamerykanizacja

pod­da­wa­nie lub ule­ga­nie wpły­wom la­ty­no­a­me­ry­kań­skim


Źródła:

SJP.pl

Latynoamerykański

do­ty­czą­cy Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej (Ła­ciń­skiej); po­cho­dzą­cy z Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej; ży­ją­cy w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ame­ry­ką Ła­ciń­ską, do­ty­czą­cy Ame­ry­ki Ła­ciń­skiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latynos

czło­wiek po­cho­dzą­cy z Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej lub Środ­ko­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) etn. męż­czyz­na lub chło­piec z któ­re­goś kraju Ame­ry­ki Ła­ciń­skiej;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latynosi

miesz­kań­cy Ame­ry­ki Ła­ciń­skiej


La­ty­no­si – zbior­cze okre­śle­nie na­ro­dów za­miesz­ku­ją­cych Ame­ry­kę Ła­ciń­ską i ich po­tom­ków na całym świe­cie. Cza­sa­mi nazwa ta może się od­wo­ły­wać do po­cho­dze­nia spo­łecz­ne­go czy przy­na­leż­no­ści ra­so­wej (w tym zna­cze­niu jest uży­wa­na w kra­jach Ame­ry­ki Cen­tral­nej). W USA okre­śle­nie "La­ti­no" opi­su­je wszyst­kie osoby po­cho­dzą­ce z re­jo­nu Ame­ry­ki Ła­ciń­skiej. Bywa myl­nie sto­so­wa­ny za­mien­nie z ter­mi­nem "Hi­spa­nic", który okre­śla wy­łącz­nie osoby po­cho­dzą­ce z kra­jów hisz­pań­sko­ję­zycz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Latynoska

do­ty­czą­cy La­ty­no­sów, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla La­ty­no­sów


Źródła:

SJP.pl

Latynoski

do­ty­czą­cy La­ty­no­sów, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla La­ty­no­sów


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy La­ty­no­sów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latynowie

ple­mię ital­skie za­miesz­ku­ją­ce re­jo­ny uj­ścia Tybru i Gór Al­bań­skich; La­tyń­czy­cy


La­ty­no­wie, La­ti­ni ( La­ti­ni) – jedno z ple­mion ital­skich ży­ją­ce w re­gio­nie uj­ścia Tybru i Gór Al­bań­skich, od któ­re­go po­cho­dzi nazwa re­gio­nu La­cjum ("La­tium vetus").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Latynus

La­ty­nus ( La­ti­nus) – po­stać z mi­to­lo­gii rzym­skiej, król i epo­nim La­cjum, mąż Amaty, oj­ciec La­wi­nii. Ist­nie­je kilka wer­sji jego ge­ne­a­lo­gii:

Ist­nie­ją dwa pod­sta­wo­we wa­rian­ty losów La­ty­nu­sa, róż­nią­ce się prze­de wszyst­kim opi­sem jego sto­sun­ków z Ene­a­szem i Tro­jań­czy­ka­mi przy­by­ły­mi do Ita­lii: we­dług jed­ne­go z nich La­ty­nus sta­nął na­tych­miast po stro­nie Ene­a­sza, wsparł go w woj­nie z Ru­tu­la­mi i zgi­nął w de­cy­du­ją­cej bit­wie z nimi, a Ene­asz objął po nim wła­dzę nad La­ty­na­mi.


Źródła:

Wikipedia

Latyt

mag­mo­wa skała wy­lew­na


Latyt – skała mag­mo­wa, kwa­śna, wy­lew­na lub sub­wul­ka­nicz­na. Jego plu­to­nicz­nym od­po­wied­ni­kiem jest mon­zo­nit.

Na dia­gra­mie kla­sy­fi­ka­cyj­nym QAPF latyt zaj­mu­je pole 8.

W kla­sy­fi­ka­cji TAS la­ty­ty wraz z ben­mo­re­i­ta­mi zaj­mu­ją pole S3 (tra­chy­an­de­zy­ty).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Latywać

latać od czasu do czasu


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) rzad. pot. latać co jakiś czas, od czasu do czasu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latyńczycy

ple­mię ital­skie za­miesz­ku­ją­ce re­jo­ny uj­ścia Tybru i Gór Al­bań­skich; La­ty­no­wie


Źródła:

SJP.pl

Latyńczyk

miesz­ka­niec La­cjum (re­gio­nu lub kra­i­ny)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) sta­roż. rdzen­ny miesz­ka­niec La­cjum


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Latyński

przy­miot­nik od: La­cjum


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z La­cjum, La­ty­na­mi (La­tyń­czy­ka­mi)

 (1.2) do­ty­czą­cy sta­ro­żyt­nych Rzy­mian


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lauba

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ganek

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. al­ta­na

 (1.3) gw-pl|Górny Śląsk. wia­tro­łap

 (1.4) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. pod­cień


Źródła:

Wiktionary

Laubzega

cien­ka piłka słu­żą­ca do wy­rzy­na­nia ot­wo­rów i wy­kro­jów w drew­nie; wy­rzy­nar­ka; wło­śni­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. piłka do drew­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laubzegowy

→ la­ub­ze­ga


Patrz:laubzega

Źródła:

SJP.pl

Lauda

wło­ska pieśń re­li­gij­na o cha­rak­te­rze lu­do­wym, roz­po­wszech­nio­na w śred­nio­wie­czu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laudacja

1. po­chwa­ła;
2. mowa po­chwal­na, np. oko­licz­no­ścio­wa, po­grze­bo­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. mowa po­chwal­na


La­u­da­cja "(łac. la­u­da­re – chwa­lić"")" – mowa po­chwal­na obra­zu­ją­ca za­le­ty danej osoby, sto­so­wa­na jako mowa oko­licz­no­ścio­wa np. pod­czas po­grze­bu ("la­u­da­tio fu­ne­bris"), z okaz­ji wrę­cza­nia ho­no­ro­we­go ty­tu­łu itp. W przy­pad­ku prze­sad­ne­go za­chwy­tu i nad­mia­ru poch­lebstw można mówić o pa­ne­gi­ryz­mie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laudacyjny

→ la­u­da­cja


Patrz:laudacja

Źródła:

SJP.pl

Laudanum

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) hist. farm. pre­pa­rat w po­sta­ci na­lew­ki al­ko­ho­lo­wej na opium, uży­wa­ny zwła­szcza daw­niej jako lek prze­ciw­bó­lo­wy i prze­ciw­kasz­lo­wy, obec­nie za­nie­cha­ny ze wzglę­du na dzia­ła­nie uza­leż­nia­ją­ce;


La­u­da­num – dawna nazwa na­lew­ki z opium, za­wie­ra­ją­ca około 10% opium (co od­po­wia­da 1% mor­fi­ny).

W XVI wieku Pa­ra­cel­sus od­krył, że al­ka­lo­i­dy za­war­te w opium są bar­dziej roz­pu­szczal­ne w al­ko­ho­lu niż w wo­dzie. Po­cząt­ko­wo każdy al­ko­ho­lo­wy ek­strakt opium zwany był la­u­da­num, a nazwę (od łac.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Laudatio

mowa po­chwal­na; pa­ne­gi­ryk, elo­gium


Źródła:

SJP.pl

Laudator

1. osoba wy­gła­sza­ją­ca la­u­da­cję;
2. po­tocz­nie: chwal­ca, lizus


Źródła:

SJP.pl

Laudański

przy­miot­nik od: Lauda (1. mia­sto w Niem­czech;
2. wieś w Pol­sce;
3.
a) rzeka na Lit­wie;
b) ob­sza­ry w do­rze­czu tej rzeki)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lauder

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laudes

lauda; mod­lit­wa po­chwal­na od­ma­wia­na o wscho­dzie słoń­ca


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laudetur

z ła­ci­ny: niech bę­dzie po­chwa­lo­ny!


Źródła:

SJP.pl

Laudum

w daw­nej Pol­sce:
1. uchwa­ła sej­mi­ku ziem­skie­go (XIV-XVIII wiek);
2. uchwa­ła zja­zdu (wiecu) są­do­we­go (XIV-XV wiek);
3. po­sta­no­wie­nie zja­zdu kon­fe­de­rac­kie­go szlach­ty (od XV wieku)


Źródła:

SJP.pl

Laudysta

1. daw­niej: poeta two­rzą­cy ut­wo­ry pa­ne­gi­rycz­ne;
2. osoba śpie­wa­ją­ca lub kom­po­nu­ją­ca hymny i pie­śni po­chwal­ne


Źródła:

SJP.pl

Laufer

1. daw­niej: gier­mek, sługa bie­gną­cy przed po­ja­zdem pana;
2. po­tocz­nie: czło­wiek lu­bią­cy się włó­czyć


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. gier­mek, sługa to­ru­ją­cy drogę

 (1.2) pot. ktoś, kto ma w zwy­cza­ju włó­cze­nie się

 (1.3) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. ktoś żywy, ruch­li­wy

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) przest. szach. (także gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski.) bier­ka po­ru­sza­ją­ca się po sza­chow­ni­cy na skos;

 (2.2) włók. ro­dzaj po­dłuż­nej ser­we­ty


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laufrować

daw­niej: włó­czyć się bez celu, wa­łę­sać się


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. bie­gać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laufryka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. bud. gruba deska na rusz­to­wa­niu bu­dow­la­nym

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. techn. taśma do prze­su­wa­nia cię­ża­rów


Źródła:

Wiktionary

Laumontyt

mi­ne­rał z grupy ze­o­li­tów


La­u­mon­tyt – mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów, za­li­cza­ny do grupy ze­o­li­tów. Na­le­ży do grupy mi­ne­ra­łów bar­dzo po­spo­li­tych i sze­ro­ko roz­po­wszech­nio­nych.

Nazwa po­cho­dzi od naz­wi­ska fran­cu­skie­go ge­o­lo­ga i od­kryw­cy tego mi­ne­ra­łu F.N. Gi­let­ta de La­u­mon­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Launch

[czy­taj: loncz] silna kam­pa­nia re­kla­mo­wa, wpro­wa­dza­ją­ca nowy pro­dukt lub usłu­gę na rynek


Źródła:

SJP.pl

Laundromat

pral­nia sa­mo­ob­słu­go­wa


Źródła:

SJP.pl

Laur

wa­wrzyn;
1. wiecz­nie zie­lo­ne drze­wo z ro­dzi­ny wa­wrzy­no­wa­tych, upra­wia­ne ze wzglę­du na skó­rza­ste, bar­dzo aro­ma­tycz­ne li­ście po­wszech­nie uży­wa­ne jako przy­pra­wa; drze­wo la­u­ro­we;
2. li­ście i ga­łąz­ki drze­wa la­u­ro­we­go albo zro­bio­ny z nich wie­niec, bę­dą­ce w an­tycz­nej Gre­cji i Rzy­mie sym­bo­lem zwy­cię­stwa i sławy;
3. w prze­no­śni: na­gro­da, uz­na­nie, sława, suk­ces


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|La­u­rus|L.|ref=tak., wa­wrzyn

 (1.2) li­ście, ga­łąz­ki wa­wrzy­nu

 (1.3) hist. wie­niec z liści wa­wrzy­nu bę­dą­cy sym­bo­lem zwy­cię­stwa i chwa­ły w sta­ro­żyt­nej Gre­cji i Rzy­mie

 (1.4) przen. na­gro­da, którą przyz­na­je się za wy­bit­ne osią­gnię­cia w pew­nej dzie­dzi­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laura

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Laura – imię żeń­skie po­cho­dze­nia ła­ciń­skie­go. Pier­wot­nie oz­na­cza­ło ono ko­bie­tę po­cho­dzą­cą z La­u­ren­tum koło Rzymu. Wią­za­ne jest także z ła­ciń­skim sło­wem "la­u­rus" oz­na­cza­ją­cym wa­wrzyn.

Wśród imion na­da­wa­nych nowo na­ro­dzo­nym dzie­ciom, Laura w 2022 r. zaj­mo­wa­ła 4. miej­sce w gru­pie imion żeń­skich. W stycz­niu 2025 r. w re­je­strze PESEL, wśród pu­blicz­nie do­stęp­nych da­nych do­ty­czą­cych osób ży­ją­cych, wy­ka­za­no 78218 ko­biet o imie­niu Laura na­da­nym jako imię pier­wsze.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laurazja

pier­wot­ny kon­ty­nent pół­ku­li pół­noc­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geol. su­per­kon­ty­nent pow­sta­ły w wy­ni­ku roz­pa­du Pan­gei;


La­u­raz­ja – su­per­kon­ty­nent wcho­dzą­cy w skład Pan­gei, ist­nie­ją­cy na prze­ło­mie pa­le­o­zo­i­ku i me­zo­zo­i­ku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laureat

zwy­cięz­ca w kon­kur­sie, zdo­byw­ca ja­kiejś na­gro­dy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdo­byw­ca na­gro­dy

 (1.2) hist. poeta-zwy­cięz­ca, zdo­byw­ca wień­ca la­u­ro­we­go w kul­tu­rze an­tycz­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laureatka

→ la­u­re­at


Patrz:laureat

Źródła:

SJP.pl

Laurel

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Laurence

[czy­taj: lo­rens] obce imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Laurencja

kras­no­rost wy­stę­pu­ją­cy w wielu ga­tun­kach we wszyst­kich cie­plej­szych mo­rzach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. kras­no­rost wy­stę­pu­ją­cy w cie­plej­szych mo­rzach obej­mu­ją­cy 80 ga­tun­ków


La­u­ren­cja – żeń­ski od­po­wied­nik imion La­u­ren­cjusz i Wa­wrzy­niec. Pa­tron­ką tego imie­nia jest św. La­u­ren­cja, to­wa­rzysz­ka św. Pa­la­cja­ty, oraz bł. La­u­ren­cja Ga­ra­si­miw, to­wa­rzysz­ka bł. Mi­ko­ła­ja Czar­nec­kie­go.

W Pol­sce imię jest rzad­kie. W stycz­niu 2024 r. w re­je­strze PESEL, wśród pu­blicz­nie do­stęp­nych da­nych do­ty­czą­cych osób ży­ją­cych, wy­ka­za­no 255 ko­biet o imie­niu La­u­ren­cja na­da­nym jako imię pier­wsze.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laurencjusz

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


La­u­ren­cjusz (łac. "La­u­ren­tius") – imię mę­skie po­cho­dze­nia ła­ciń­skie­go, ge­ne­tycz­nie co­gno­men ut­wo­rzo­ne od nazwy mia­sta La­u­ren­tum (La­cjum). La­u­ren­tius to pier­wot­nie 'czło­wiek z La­u­ren­tum'. Wy­wo­dzi się od słowa oz­na­cza­ją­ce­go „wie­niec wa­wrzy­no­wy”. Jego formę obocz­ną sta­no­wi La­u­ren­ty, a za spol­szcze­nie uz­na­wa­ne jest pol­skie imię Wa­wrzy­niec. Pa­tro­nem imie­nia jest m.in. św. La­u­ren­cjusz z Can­ter­bu­ry.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laurencjuszek

zdrob­nie­nie od: La­u­ren­cjusz (imię mę­skie)


Źródła:

SJP.pl

Laurencjuszkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do La­u­ren­cjusz­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Laurencjuszostwo

La­u­ren­cjusz z mał­żon­ką; La­u­ren­cju­szo­wie


Źródła:

SJP.pl

Laurencjuszowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Laurens

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Laurentostwo

La­u­rent z mał­żon­ką; La­u­ren­to­wie


Źródła:

SJP.pl

Laurentowie

La­u­rent z mał­żon­ką; La­u­ren­to­stwo


Źródła:

SJP.pl

Laurentowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do La­u­ren­te­go lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Laurenty

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Laurentyna

imię żeń­skie


La­u­ren­ty­na – żeń­ski od­po­wied­nik imie­nia La­u­ren­tyn i Wa­wrzy­niec. Pa­tron­ką tego imie­nia jest bł. sio­stra La­u­ren­ty­na (Jane Reiné Prin).

La­u­ren­ty­na imie­ni­ny ob­cho­dzi 17 paź­dzier­ni­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Laurentyniny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do La­u­ren­ty­ny lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Laurentynka

zdrob­nie­nie od: La­u­ren­ty­na (imię żeń­skie)


Źródła:

SJP.pl

Laurka

1. kart­ka z ozdo­ba­mi wy­ko­na­na włas­no­ręcz­nie, za­wie­ra­ją­ca ży­cze­nia, ofia­ro­wy­wa­na zwy­kle przez dzie­ci, np. z okaz­ji imie­nin;
2. na­zbyt po­zy­tyw­na opi­nia o ja­kiejś oso­bie po­da­wa­na pu­blicz­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ar­kusz pa­pie­ru z ry­sun­ka­mi i ży­cze­nia­mi, zwy­kle ro­bio­ny przez dzie­ci

 (1.2) przen. prze­sad­na po­chwa­ła


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laurkowy

→ la­ur­ka


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z la­ur­ką, do­ty­czą­cy la­ur­ki

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) taki, który pre­zen­tu­je kogoś lub coś w spo­sób prze­sad­nie pod­kre­śla­ją­cy za­le­ty


Patrz:laurka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laurowate

o ce­chach la­u­ro­wa­tych (wa­wrzy­no­wa­tych; ro­dzi­na ro­ślin); wa­wrzy­no­wa­ty


Źródła:

SJP.pl

Laurowaty

o ce­chach la­u­ro­wa­tych (wa­wrzy­no­wa­tych; ro­dzi­na ro­ślin); wa­wrzy­no­wa­ty


Źródła:

SJP.pl

Laurowce

rząd drzew, krze­wów i pną­czy z klasy dwu­li­ścien­nych; wa­wrzy­now­ce


Źródła:

SJP.pl

Laurowiec

przed­sta­wi­ciel rzędu drzew, krze­wów i pną­czy z klasy dwu­li­ścien­nych; wa­wrzy­no­wiec


Źródła:

SJP.pl

Laurowiśnia

krzew z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych o gład­kich, lśnią­cych li­ściach, czę­sto sa­dzo­ny w par­kach i ogro­dach jako ro­śli­na ozdob­na


Źródła:

SJP.pl

Laurowy

przy­miot­nik od: laur


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z la­u­rem, do­ty­czą­cy lauru


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Laurus

wiecz­nie zie­lo­ne drze­wo z ro­dzi­ny wa­wrzy­no­wa­tych, upra­wia­ne ze wzglę­du na skó­rza­ste, bar­dzo aro­ma­tycz­ne li­ście po­wszech­nie uży­wa­ne jako przy­pra­wa; drze­wo la­u­ro­we, laur


Źródła:

SJP.pl

Laury

wa­wrzyn;
1. wiecz­nie zie­lo­ne drze­wo z ro­dzi­ny wa­wrzy­no­wa­tych, upra­wia­ne ze wzglę­du na skó­rza­ste, bar­dzo aro­ma­tycz­ne li­ście po­wszech­nie uży­wa­ne jako przy­pra­wa; drze­wo la­u­ro­we;
2. li­ście i ga­łąz­ki drze­wa la­u­ro­we­go albo zro­bio­ny z nich wie­niec, bę­dą­ce w an­tycz­nej Gre­cji i Rzy­mie sym­bo­lem zwy­cię­stwa i sławy;
3. w prze­no­śni: na­gro­da, uz­na­nie, sława, suk­ces


Źródła:

SJP.pl

Laurynowy

kwas la­u­ry­no­wy - na­sy­co­ny kwas tłu­szczo­wy wy­stę­pu­ją­cy w ko­ko­sach


Źródła:

SJP.pl

Lauryt

mi­ne­rał, siar­czek ru­te­nu


Źródła:

SJP.pl

Lautal

stop alu­mi­nium z mie­dzią i krze­mem


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) met. stop alu­mi­nio­wo-mie­dzia­ny z do­miesz­ką krze­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lavabo

la­wa­bo; w re­li­gii rzym­sko­ka­to­lic­kiej:
1. akt umy­cia rąk pod­czas mszy
2. na­czy­nie li­tur­gicz­ne słu­żą­ce ka­pła­nom do mycia rąk
3. po­mie­szcze­nie bę­dą­ce miej­scem aktu umy­cia rąk


La­va­bo (łac. "la­va­bo" – dosł. "umyję, ob­my­ję") – obrzęd umy­wa­nia rąk w li­tur­gii Ko­ścio­ła ka­to­lic­kie­go pod­czas mszy przez ce­le­bru­ją­ce­go ją ka­pła­na. Do ce­re­mo­nii używa się mi­secz­ki oraz ma­łe­go dzba­nusz­ka lub am­puł­ki z wodą. Ręce ka­pła­na naj­czę­ściej ob­my­wa­ją mi­ni­stran­ci po­le­wa­jąc wodą wy­su­nię­te palce, po czym po­da­jąc spe­cjal­ny lnia­ny ręcz­ni­czek. Nazwa obrzę­du wy­wo­dzi się od ła­ciń­skich słów wer­se­tu 6. Psal­mu 26: "La­va­bo inter in­no­cen­tes manus meas" ("Umy­wam ręce na znak nie­win­no­ści").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lavoisier

[czy­taj: lawuaZJE] naz­wi­sko, m.in. An­to­i­ne La­u­rent de La­vo­i­sier (1743-1794) - wy­bit­ny che­mik fran­cu­ski


Źródła:

SJP.pl

Lawa

magma, która wy­do­by­ła się na po­wierzch­nię ziemi (naj­czę­ściej wsku­tek erup­cji wul­ka­nu)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geol. cie­kły pro­dukt dzia­łal­no­ści wul­ka­nicz­nej;


Lawa – cie­kły pro­dukt dzia­łal­no­ści wul­ka­nicz­nej, skła­da­ją­cy się głów­nie ze sto­pio­nych tlen­ków krze­mu, że­la­za, sodu, po­ta­su, wap­nia i in­nych me­ta­li. Ma po­dob­ny skład jak magma, z któ­rej sto­pie­nia pow­sta­je, ale jest zu­bo­żo­na o skład­ni­ki lotne.

Lawy można po­dzie­lić ze wzglę­du na za­war­tość dwut­len­ku krze­mu (SiO2) na:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lawabo

1. akt umy­cia rąk pod­czas mszy rzym­sko­ka­to­lic­kiej
2. na­czy­nie li­tur­gicz­ne słu­żą­ce ka­pła­nom do mycia rąk lub po­mie­szcze­nie w któ­rym od­by­wa się akt umy­cia rąk; la­va­bo


Źródła:

SJP.pl

Lawasz

tra­dy­cyj­ny chleb or­miań­ski, po­da­wa­ny czę­sto z ke­ba­bem


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. cien­ki pod­pło­myk z kuch­ni or­miań­skiej;


La­wasz ( լավաշ, ‏لواش‎, azer., tur. "lavaş", лаваш) – tra­dy­cyj­ny or­miań­ski chleb po­cho­dzą­cy z Za­ka­u­ka­zia i Wy­ży­ny Ar­meń­skiej.

W 2014 roku la­wasz jako ele­ment kul­tu­ry Ar­me­nii zo­stał wpi­sa­ny na listę nie­ma­te­rial­ne­go dzie­dzict­wa UNESCO.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lawatarz

na­czy­nie li­tur­gicz­ne słu­żą­ce ka­pła­nom do mycia rąk lub po­mie­szcze­nie w któ­rym od­by­wa się akt umy­cia rąk; la­wa­terz, la­wa­to­rium, la­wa­tor


Źródła:

SJP.pl

Lawaterz

umy­wal­nia ka­płań­ska w za­kry­stii lub w klasz­to­rach przed wej­ściem do re­fek­ta­rza; la­wa­tarz, la­wa­tor, la­wa­to­rium


La­wa­terz lub la­wa­tarz, la­va­bo lub la­wa­bo, la­va­to­rium lub la­wa­to­rium (łac. "la­va­to­rium" – sprzęt do mycia się, "la­va­re" – myć się):

1. Umy­wal­nia ka­płań­ska w ko­ścio­łach (uży­wa­na od XI w.), zwy­kle w za­kry­stii, słu­żą­ca do mycia rąk przed mszą, wy­ko­na­na z róż­nych ma­te­ria­łów (mar­mur, brąz, ka­mień, me­ta­le), czę­sto bo­ga­to or­na­men­to­wa­na. Była umie­szcza­na przy ścia­nie, nad­wie­sza­na lub się­ga­ła do po­sadz­ki. Skła­da­ła się ze zbior­ni­ka na wodę i misy do jej spły­wu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lawator

na­czy­nie li­tur­gicz­ne słu­żą­ce ka­pła­nom do mycia rąk lub po­mie­szcze­nie, w któ­rym od­by­wa się akt umy­cia rąk; la­wa­terz, la­wa­tarz, la­wa­to­rium


Źródła:

SJP.pl

Lawatorium

na­czy­nie li­tur­gicz­ne słu­żą­ce ka­pła­nom do mycia rąk lub po­mie­szcze­nie, w któ­rym od­by­wa się akt umy­cia rąk; la­wa­terz, la­wa­tarz, la­wa­tor


Źródła:

SJP.pl

Laweciarz

po­tocz­nie: osoba zaj­mu­ją­ca się spro­wa­dza­niem usz­ko­dzo­nych sa­mo­cho­dów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba zaj­mu­ją­ca się prze­wo­że­niem po­ja­zdów la­we­tą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lawenda

jed­no­rocz­na ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych, upra­wia­na dla nie­bie­sko­fio­le­to­wych kwia­tów, z któ­rych uzy­sku­je się ole­jek ete­rycz­ny sto­so­wa­ny w prze­my­śle per­fu­me­ryj­nym i lecz­nict­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych kwit­ną­cych na nie­bie­sko lub pur­pu­ro­wo, niek­tó­re ga­tun­ki są upra­wia­ne dla olej­ków wy­ko­rzy­sty­wa­nych w kos­me­ty­ce i w lecz­nict­wie;

 (1.2) bot. ro­śli­na z ro­dza­ju la­wen­da (1.1)


La­wen­da ("La­van­du­la" L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych. Obej­mu­je 41 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one głów­nie w ba­se­nie Morza Śró­dziem­ne­go, w pół­noc­no-wschod­niej Afry­ce i na Pół­wy­spie Arab­skim, ale za­sięg ro­dza­ju obej­mu­je ob­szar od Wysp Ka­na­ryj­skich po So­ma­lię i Indie. Ro­śli­ny te rosną na sied­li­skach su­chych, na zbo­czach wzgórz.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lawendowy

o za­pa­chu lub ko­lo­rze la­wen­dy


przy­miot­nik

 (1.1) bot. farm. kos­met. do­ty­czą­cy la­wen­dy, na­le­żą­cy do la­wen­dy, zro­bio­ny z la­wen­dy, za­wie­ra­ją­cy la­wen­dę, zwią­za­ny z la­wen­dą

 (1.2) ma­ją­cy kolor fio­le­to­wy, taki jak kolor kwia­tu la­wen­dy

 (1.3) pach­ną­cy jak la­wen­da


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lawerak

od­mia­na se­te­ra an­giel­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Laweta

1. plat­for­ma słu­żą­ca do prze­wo­zu sa­mo­cho­dów;
2. pod­sta­wa ar­ma­ty pod­pie­ra­ją­ca lufę i przy­rzą­dy ce­low­ni­cze


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wojsk. pod­sta­wa ar­ma­ty słu­żą­ca jako opar­cie dla lufy i przy­rzą­dów ce­low­ni­czych

 (1.2) kolej. wagon ko­le­jo­wy słu­żą­cy do prze­wo­zu sa­mo­cho­dów

 (1.3) mot. sa­mo­chód z plat­for­ma­at­for­mą do prze­wo­że­nia sa­mo­cho­dów oso­bo­wych, czę­sto z wy­cią­gar­ką do wta­cza­nia nie­spraw­nych po­ja­zdów


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lawetarz

umy­wal­nia ka­płań­ska w za­kry­stii lub w klasz­to­rach przed wej­ściem do re­fek­ta­rza; la­wa­tarz, la­wa­terz, la­wa­tor, la­wa­to­rium


Źródła:

SJP.pl

Lawetka

zdrob­nie­nie od: la­we­ta


Źródła:

SJP.pl

Lawina

1. ogrom­ne masy śnie­gu, lodu, gleby bądź skał, sta­cza­ją­ce się bądź spa­da­ją­ce gwał­tow­nie po zbo­czu góry;
2. bar­dzo duża ilość cze­goś nagle po­ja­wia­ją­ca się gdzieś


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) masa śnie­gu, lodu, ziemi lub ka­mie­ni scho­dzą­ca ze stoku gór­skie­go;

 (1.2) pot. duża ilość cze­goś


La­wi­na – gwał­tow­na utra­ta sta­bil­no­ści i prze­mie­szcza­nie się: spa­da­nie, sta­cza­nie lub ze­śliz­gi­wa­nie się ze stoku gór­skie­go mas śnie­gu, lodu, grun­tu, ma­te­ria­łu skal­ne­go, bądź ich mie­sza­ni­ny (ruch jed­ne­go typu ma­te­ria­łu z re­gu­ły po­wo­du­je ruch in­ne­go typu ma­te­ria­łu znaj­du­ją­ce­go się na zbo­czu).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lawinia

imię żeń­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lawiniasty

two­rzą­cy la­wi­ny, ob­fi­tu­ją­cy w la­wi­ny


Źródła:

SJP.pl

Lawininy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do La­wi­nii lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Lawinisko

miej­sce, gdzie na­gro­ma­dził się śnieg przy­nie­sio­ny przez la­wi­nę


La­wi­ni­sko – usy­pi­sko pow­sta­łe z blo­ków śnie­gu, lodu i in. o róż­nej wiel­ko­ści i struk­tu­rze (w za­leż­no­ści od typu la­wi­ny), pow­sta­ją­ce w wy­ni­ku za­trzy­ma­nia la­wi­ny na sku­tek zmia­ny na­chy­le­nia stoku, do­tar­cia na prze­ciw­stok lub na­pot­ka­nie przesz­ko­dy te­re­no­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lawinowiec

pies po­ma­ga­ją­cy w od­naj­dy­wa­niu ludzi pod gru­za­mi lub la­wi­na­mi


Źródła:

SJP.pl

Lawinowo

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób la­wi­no­wy, w spo­sób gwał­tow­ny, ma­so­wy i trud­ny do za­trzy­ma­nia


Źródła:

Wiktionary

Lawinowy

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy la­wi­ny, zwią­za­ny z la­wi­ną

 (1.2) ma­ją­cy prze­bieg gwał­tow­ny, ma­so­wy i trud­ny do za­trzy­ma­nia


Źródła:

Wiktionary

Lawirant

osoba spryt­nie po­stę­pu­ją­ca w kło­pot­li­wych sy­tu­a­cjach, uni­ka­ją­ca na­ra­ża­nia się ko­mu­kol­wiek; drob­ny oszust


Źródła:

SJP.pl

Lawirantka

→ la­wi­rant


Patrz:lawirant

Źródła:

SJP.pl

Lawirowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) żegl. że­glo­wa­nie zmien­nym kur­sem pod wiatr

 (1.2) zręcz­ne omi­ja­nie przesz­kód w cza­sie ruchu

 (1.3) przen. prze­bie­głe za­cho­wa­nie się w kło­pot­li­wych sy­tu­a­cjach


Źródła:

Wiktionary

Lawirować

1. po­su­wać się na­przód, zręcz­nie omi­ja­jąc przesz­ko­dy; ma­ne­wro­wać, klu­czyć;
2. po­stę­po­wać spryt­nie, prze­bie­gle;
3. pro­wa­dzić sta­tek ża­glo­wy zmien­nym kur­sem pod wiatr; hal­so­wać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) prze­mie­szczać się, zręcz­nie omi­ja­jąc przesz­ko­dy znaj­du­ją­ce się na dro­dze

 (1.2) pejor. po­stę­po­wać w trud­nych sy­tu­a­cjach tak, żeby sa­me­mu od­nieść ko­rzyść, nie na­ra­ża­jąc się ni­ko­mu

 (1.3) żegl. pro­wa­dzić sta­tek ża­glo­wy pod wiatr, na­prze­mien­nie usta­wia­jąc go lewą lub prawą burtą do wia­tru


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lawiusz

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Lawiuszek

zdrob­nie­nie od: La­wiusz (imię mę­skie)


Źródła:

SJP.pl

Lawiuszkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do La­wiusz­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Lawiuszostwo

La­wiusz z mał­żon­ką; La­wiu­szo­wie


Źródła:

SJP.pl

Lawiuszowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Lawiuszowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do La­wiu­sza lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Lawiza

w że­glar­stwie: zbio­ro­we po­mie­szcze­nie miesz­kal­ne za­ło­gi na stat­ku; ku­bryk, orlop


Źródła:

SJP.pl

Lawonicha

lu­do­wy ta­niec bia­ło­ru­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cho­re­ogr. etn. bia­ło­ru­ski ta­niec lu­do­wy z pa­rzy­stym me­trum; ży­wio­ło­wy, ostat­nie dźwię­ki wzmoc­nio­ne są cha­rak­te­ry­stycz­nym przy­tu­py­wa­niem

 (1.2) muz. mu­zy­ka do la­wo­ni­chy (1.1)


La­wo­ni­cha – bia­ło­ru­ski ta­niec lu­do­wy, wy­ko­ny­wa­ny do me­lo­dii pie­śni o tej samej naz­wie. Daw­niej znany jako "kru­ci­cha" (biał. круціха) ze wzglę­du na cha­rak­te­ry­stycz­ną fi­gu­rę wi­ro­wa­nia par. Utrzy­ma­ny w me­trum 2/4. La­wo­ni­cha to ta­niec pa­ro­wo-zbio­ro­wy, we­so­ły, ży­wio­ło­wy i dy­na­micz­ny, z czę­stą zmia­ną figur i bo­ga­tym ukła­dem cho­re­o­gra­ficz­nym. Ko­niec każ­dej frazy mu­zycz­nej ak­cen­to­wa­ny jest lek­kim przy­tu­pem. Nazwa po­cho­dzi od imie­nia Lawon, La­wo­ni­cha to żona La­wo­na.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lawor

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. mied­ni­ca (do mycia)


Źródła:

Wiktionary

Lawować

pod­ma­lo­wy­wać par­tie ry­sun­ku roz­wod­nio­nym tu­szem albo farbą ak­wa­re­lo­wą w celu wzmoc­nie­nia pla­stycz­no­ści; cie­nio­wać


Źródła:

SJP.pl

Lawowy

przy­miot­nik od: lawa


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) geol. zwią­za­ny z lawą, do­ty­czą­cy lawy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lawrence

[czy­taj: lo­rens] miej­sco­wość w USA


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lawrens

sztucz­nie otrzy­ma­ny pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Lr; lo­rens


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Lr i licz­bie ato­mo­wej 103


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lawson

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lawsonia

cier­ni­sty krzew z ro­dzi­ny krwaw­ni­co­wa­tych, wy­stę­pu­ją­cy w stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej, upra­wia­ny ze wzglę­du na barw­nik (hennę) otrzy­my­wa­ny z jego pędów; henna, tu­recz­nia, hen­no­wy krzew


Źródła:

SJP.pl

Lawór

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. mied­ni­ca (do mycia)


Źródła:

Wiktionary

Lay's

[czy­taj: lejs] marka chip­sów ziem­nia­cza­nych


Źródła:

SJP.pl

Lay'sy

[czy­taj: lejsy] po­tocz­nie: czip­sy marki Lay's


Źródła:

SJP.pl

Layering

ro­zbi­cie na war­stwy, po­dział na war­stwy


Źródła:

SJP.pl

Layout

[czy­taj: le­jałt] układ gra­ficz­ny książ­ki, ga­ze­ty, re­kla­my itp., okre­śla­ją­cy roz­mie­szcze­nie na­głów­ka, tek­stu i ilu­stra­cji, ich wiel­kość, ko­lo­ry­sty­kę i spo­sób wy­ko­na­nia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lazania

po­tra­wa na bazie ma­ka­ro­nu i mięs­ne­go sosu, za­pie­ka­na; la­za­nie; la­sa­gna, la­sa­gne


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. pot. la­sa­gne, la­za­nie (danie)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lazanie

po­tra­wa na bazie ma­ka­ro­nu i mięs­ne­go sosu, za­pie­ka­na; la­sa­gna, la­sa­gne; la­za­nia


Źródła:

SJP.pl

Lazar

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lazarecik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od la­za­ret


Źródła:

Wiktionary

Lazarek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Lazaret

1. prze­sta­rza­le: pro­wi­zo­rycz­ny szpi­tal woj­sko­wy;
2. daw­niej: szpi­tal lub miej­sce odo­sob­nie­nia dla cho­rych na trąd; le­pro­zo­rium


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przest. (także gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski.) szpi­tal woj­sko­wy urzą­dzo­ny do­raź­nie w wa­run­kach po­lo­wych;

 (1.2) przest. szpi­tal dla za­kaź­nie cho­rych, zwła­szcza dla trę­do­wa­tych

 (1.3) daw. gw-pl|Poz­nań. szpi­tal (każdy)


La­za­ret (z wł. "la­za­ret­to" – szpi­tal po­lo­wy, przy­tu­łek, z wł. "Lazar" – Ła­zarz, oraz z wł. "Na­za­ret­to" – Na­za­ret) – dawne okre­śle­nie szpi­ta­la woj­sko­we­go, zwła­szcza po­lo­we­go, który przez­na­czo­ny był do opa­try­wa­nia zra­nio­nych pod­czas walk oraz izo­la­cji i le­cze­nia cho­rych żoł­nie­rzy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lazaretowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) wojsk. med. zwią­za­ny z la­za­re­tem; speł­nia­ją­cy rolę la­za­re­tu


Źródła:

Wiktionary

Lazaron

że­brak, włó­czę­ga ulicz­ny we Wło­szech; laz­za­ro­ne


Źródła:

SJP.pl

Lazaroński

→ la­za­ron


Patrz:lazaron

Źródła:

SJP.pl

Lazarysta

czło­nek Zgro­ma­dze­nia Misji, zgro­ma­dze­nia ka­pła­nów ka­to­lic­kich


Źródła:

SJP.pl

Lazaryta

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. czło­nek Za­ko­nu Ry­ce­rzy św. Ła­za­rza


Źródła:

Wiktionary

Lazaryści

czło­nek Zgro­ma­dze­nia Misji, zgro­ma­dze­nia ka­pła­nów ka­to­lic­kich


Źródła:

SJP.pl

Lazio

[czy­taj: lacjo] kra­i­na hi­sto­rycz­na w środ­ko­wych Wło­szech, obec­nie prze­my­sło­wo-rol­ni­czy re­gion ze sto­li­cą w Rzy­mie; La­cjum


Źródła:

SJP.pl

Lazulina

ga­tu­nek owa­do­żer­nej ro­śli­ny z ro­dzi­ny pły­wa­czo­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Lazulit

za­sa­do­wy fos­fo­ran glinu, ma­gne­zu i że­la­za, mi­ne­rał barwy nie­bie­skiej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miner. rzad­ki mi­ne­rał z gro­ma­dy fos­fo­ra­nów;


Nie mylić z: la­zu­ry­tem.

La­zu­lit – rzad­ki mi­ne­rał z gro­ma­dy fos­fo­ra­nów. Nazwa po­cho­dzi od arab. "azul" (niebo); pers. "lazh­ward" (nie­bie­ski) oraz łac. "la­zu­lum" (błę­kit), po­łą­czo­ne­go z gr. "lit­hos" (ka­mień, skała), na­wią­zu­jąc do cha­rak­te­ry­stycz­nej barwy tego mi­ne­ra­łu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Lazur

kolor nie­bie­ski, błę­kit­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jasny nie­bie­ski kolor


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lazura

sub­stan­cja do bar­wie­nia i kon­ser­wa­cji drew­na


Źródła:

SJP.pl

Lazurek

mno­go­o­czak la­zu­rek - motyl dzien­ny z ro­dzi­ny mo­drasz­ko­wa­tych; mo­dra­szek ikar


La­zu­rek, gołąb lo­do­wy jest jedną z naj­star­szych ras go­łę­bi. Praw­do­po­dob­nie ist­nie­je od około 200 lat. Na­le­ży do grupy barw­nych. Naj­pierw zo­sta­ła wy­ho­do­wa­na na Ślą­sku od­mia­na gład­ko­no­ga, potem w Sak­so­nii i Tu­ryn­gii po­ja­wi­ły się go­łę­bie łap­cia­te. Wy­stę­pu­je w 6 od­mia­nach barw­nych. Jego nazwa po­cho­dzi od ko­lo­ru.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Lazurowobłękitny

in­ten­syw­nie nie­bie­ski o la­zu­ro­wym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Lazurowość

→ la­zu­ro­wy


Patrz:lazurowy

Źródła:

SJP.pl

Lazurowy

ma­ją­cy barwę błę­kit­ną; modry


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ko­lo­ru jas­no­nie­bie­skie­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lazury

pig­men­ty ma­lar­skie da­ją­ce efekt pół­przeź­ro­czy­sto­ści


Źródła:

SJP.pl

Lazuryt

mi­ne­rał ko­lo­ru ciem­no­nie­bie­skie­go lub gra­na­to­we­go, uży­wa­ny w zdob­nict­wie, daw­niej także do wyt­wa­rza­nia ul­tra­ma­ry­ny, nie­bie­skiej farby; lapis-la­zu­li, lapis la­zu­li


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. miner. mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lazurytowy

→ la­zu­ryt


Patrz:lazuryt

Źródła:

SJP.pl

Lazyjski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z La­za­mi lub La­zy­ką, do­ty­czą­cy Lazów lub La­zy­ki

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język la­zyj­ski;


Źródła:

Wiktionary

Lazyka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. kra­i­na hi­sto­rycz­na i kró­le­stwo ist­nie­ją­ce w za­chod­niej czę­ści współ­czes­nej Gruz­ji;


La­zy­ka ( Λαζική, ლაზიკა, ‏لازستان‎, Եգեր) – zwana też po gru­ziń­sku "Egri­si", re­gion hi­sto­rycz­ny i nazwa kró­le­stwa ist­nie­ją­ce­go w za­chod­niej czę­ści współ­czes­nej Gruz­ji. Nazwa po­cho­dzi od Lazów, ludu który swego czasu do­mi­no­wał w miej­sco­wych eli­tach rzą­dzą­cych.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Lazzarone

[czy­taj: la­dza­ro­ne] że­brak, włó­czę­ga ulicz­ny we Wło­szech; la­za­ron


Źródła:

SJP.pl

Lazzi

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) teatr. ko­micz­ne wstaw­ki dia­lo­go­we lub sy­tu­a­cyj­ne im­pro­wi­zo­wa­ne przez ak­to­rów w ko­me­dii dell'arte


Źródła:

Wiktionary

Lazzo

[czy­taj: ladz­dzo] ko­micz­na, far­so­wa wstaw­ka dia­lo­go­wa w ko­me­dii dell'arte


Źródła:

SJP.pl

Lać

1. na­peł­niać pły­nem; wle­wać, na­le­wać, są­czyć;
2. spra­wiać, że płyn wy­pły­wa z cze­goś;
3. o de­szczu: padać ob­fi­cie;
4. prze­sta­rza­łe: wy­ko­ny­wać odlew cze­goś; od­le­wać, ule­wać;
5. po­tocz­nie: bić, ude­rzać, tłuc; walić;
6. po­tocz­nie: od­da­wać mocz; sikać, siu­siać, siu­rać, od­le­wać się


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) po­wo­do­wać, że ciecz wy­pły­wa z cze­goś lub pły­nie

 (1.2) pot. bić

 (1.3) pot. o de­szczu: in­ten­syw­nie padać

 (1.4) wulg. od­da­wać mocz

 (1.5) wy­ko­ny­wać odlew (np. dzwo­nu, pom­ni­ka)

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny lać się (dk. brak)

 (2.1) o cie­czy: wy­pły­wać, pły­nąć

 (2.2) pot. śmiać się

 (2.3) pot. bić się

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (3.1) gw-pl|Górny Śląsk. kapeć


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Lałbzega

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. piłka do drew­na


Źródła:

Wiktionary

Lałbzyga

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. piłka do drew­na


Źródła:

Wiktionary

Lańcuch

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. łań­cuch


Źródła:

Wiktionary

Lańcuszek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. łań­cu­szek


Źródła:

Wiktionary

Lańsko

zgru­bie­nie od: lanie


Źródła:

SJP.pl

Lażować

rzad­ko:
1. po­bła­żać, fol­go­wać;
2. w grze w karty: im­pa­so­wać


Źródła:

SJP.pl