Ji

forma za­im­ka.

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. C. od: ona, jej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jiangsu

[czy­taj: DZIANKsu] pro­win­cja we wschod­nich Chi­nach; Ciang­su, Kiang­su


Jiang­su (chiń. upr. 江苏; chiń. trad. 江蘇; pi­ny­in "Jiāngsū"; Wade-Giles "Chiang-su") – pro­win­cja ChRL po­ło­żo­na w środ­ko­wej czę­ści wschod­nie­go wy­brze­ża Chin.

Jej nazwa po­cho­dzi od "Jian­gning" (Nan­kin) i Suz­hou.

Pro­win­cja Jiang­su gra­ni­czy z Szan­tung od pół­no­cy, z pro­win­cją Anhui od za­cho­du, oraz z pro­win­cją Zhe­jiang i mia­stem wy­dzie­lo­nym Szang­haj od stro­ny po­łud­nio­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jiangxi

[czy­taj: DZIANKsi] mia­sto w Chi­nach; Ciang­si, Kiang­si


Jiang­xi (; chiń. upr. 江西; chiń. trad. 江西; pi­ny­in "Jiāngxī"; Wade-Giles "Chiang-hsi"; dosł. „Na Za­chód od rzeki Jang­cy”) – pro­win­cja ChRL po­ło­żo­na w po­łud­nio­wo-wschod­niej czę­ści kraju, roz­cią­ga­ją­ca się mię­dzy Jang­cy na pół­no­cy, a gó­ra­mi na po­łud­niu.

W pro­win­cji roz­wi­nął się prze­mysł spo­żyw­czy, włó­kien­ni­czy, ma­szy­no­wy, me­ta­lo­wy, ce­men­to­wy, pa­pier­ni­czy oraz drzew­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jiao

[czy­taj: dżi-ao] chiń­ska jed­nost­ka płat­ni­cza, mo­ne­ta lub ban­knot (1 juan = 10 jiao = 100 fenów)


Źródła:

SJP.pl

Jiaozi

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kulin. tra­dy­cyj­ny chiń­ski pie­ro­żek z na­dzie­niem mięs­nym, o cha­rak­te­ry­stycz­nym kształ­cie na­śla­du­ją­cym sztab­ki złota po­pu­lar­ne w sta­ro­żyt­nych Chi­nach, który go­tu­je się na parze lub smaży na roz­grza­nym tłu­szczu;


Jia­o­zi (chin. trad. 餃子, chin. upr. 饺子, pi­ny­in "jiǎozi"), w Ja­po­nii znane jako gyōza (ぎょうざ) – tra­dy­cyj­ne chiń­skie pie­roż­ki, po­pu­lar­ne rów­nież w kuch­ni in­nych kra­jów wschod­niej Azji. Po­dob­ne nieco do pol­skich koł­du­nów, na­dzie­wa­ne są zaz­wy­czaj mię­sem z do­dat­kiem ka­pu­sty pe­kiń­skiej lub np. im­bi­ru bądź szczy­pio­ru, w po­szcze­gól­nych re­gio­nach Chin róż­nią się jed­nak mię­dzy sobą skła­dem cia­sta, na­dzie­niem i kształ­tem.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jiczin

mia­sto w Cze­chach; Ji­czyn, Jičín


Źródła:

SJP.pl

Jicziński

→ Ji­czin; ji­czyń­ski


przy­miot­nik

 (1.1) zob. ji­czyń­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jiczyn

mia­sto w Cze­chach; Ji­czin, Jičín


rze­czow­nik, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Cze­chach;


Ji­czyn ( Jičín, Jits­chin lub "Gits­chin") – gmina i mia­sto w Cze­chach, w kraju hra­dec­kim i daw­nym po­wie­cie Ji­czyn. Sie­dzi­bą władz gminy jest mia­sto Ji­czyn.

Gmina Ji­czyn zaj­mu­je po­wierzch­nię 25,88 km², a za­miesz­ku­je ją 16 230 osób (stan na dzień 31.12.2023).

Gmina po­ło­żo­na jest w Kot­li­nie Ji­czyń­skiej, na po­gra­ni­czu dwóch wyżyn: Tur­nov­skiej i Ji­czyń­skiej. Ji­czyn na­zy­wa­ny jest „bramą do Cze­skie­go Raju”, sta­no­wiąc za­ra­zem jedno z głów­nych i naj­więk­szych miast tego re­gio­nu tu­ry­stycz­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jiczyński

→ Ji­czyn; ji­cziń­ski


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Ji­czy­nem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jid.

skrót od: ji­dysz


skrót

 (1.1) = jęz. ji­dysz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jidai-Geki

Jidai-geki (jap. 時代劇 jidai-geki; także 時代物 "jidai-mono") – ga­tu­nek filmu, przed­sta­wie­nia te­a­tral­ne­go lub wi­do­wi­ska TV, w któ­rym akcja roz­gry­wa się w Ja­po­nii w daw­nych cza­sach, przed okre­sem Meiji, prze­waż­nie w okre­sie Edo (1603–1868). Fa­bu­ła przed­sta­wia na ogół przy­go­dy sa­mu­ra­jów, chło­pów, rze­mieśl­ni­ków i kup­ców.


Źródła:

Wikipedia

Jidisz

język Żydów eu­ro­pej­skich na­le­żą­cy do grupy ję­zy­ków ger­mań­skich, pow­sta­ły w X-XII w.; ji­dysz


Źródła:

SJP.pl

Jidiszowy

→ ji­disz; ji­dy­szo­wy


Źródła:

SJP.pl

Jidiszyzm

ji­dy­szyzm;
1. wyraz, zwrot lub kon­struk­cja skład­nio­wa wzo­ro­wa­ne na ję­zy­ku ji­dysz albo z niego prze­ję­te;
2. ruch i prąd kul­tu­ro­wy uz­na­ją­cy ji­dysz za język na­ro­do­wy Żydów


Źródła:

SJP.pl

Jidysz

język Żydów eu­ro­pej­skich pow­sta­ły w X-XII w.; ji­disz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. język Żydów asz­ke­na­zyj­skich;


Ji­dysz (jid. ‏ייִדיש‎ "ji­disz", dosł. „ży­dow­ski” – od pier­wot­ne­go okre­śle­nia w tym ję­zy­ku ‏ייִדיש־טײַטש‎ "ji­disz-tajcz" „ży­dow­sko-nie­miec­ki”, „judeo-nie­miec­ki”) – język Żydów asz­ke­na­zyj­skich, pow­sta­ły ok. X wieku w po­łud­nio­wych Niem­czech na bazie jed­ne­go z dia­lek­tów ję­zy­ka staro- i śred­nio-wy­so­ko-nie­miec­kie­go z do­dat­kiem ele­men­tów he­braj­skich, sło­wiań­skich i ro­mań­skich.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jidyszowy

→ ji­dysz; ji­di­szo­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) jęz. zwią­za­ny z ji­dysz, do­ty­czą­cy ji­dysz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jidyszysta

zwo­len­nik ji­dy­szyz­mu (ruchu i prądu kul­tu­ro­we­go wew­nątrz kul­tu­ry ży­dow­skiej)


Źródła:

SJP.pl

Jidyszystyka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauk. dzie­dzi­na nauki ba­da­ją­ca język ji­dysz i li­te­ra­tu­rę two­rzo­ną w tym ję­zy­ku, a także ogól­nie kul­tu­rę z nim zwią­za­ną

 (1.2) eduk. stu­dia uni­wer­sy­tec­kie w dzie­dzi­nie ji­dy­szy­sty­ki (1.1)


Źródła:

Wiktionary

Jidyszyzm

ji­di­szyzm;
1. wyraz, zwrot lub kon­struk­cja skład­nio­wa wzo­ro­wa­ne na ję­zy­ku ji­dysz albo z niego prze­ję­te;
2. ruch i prąd kul­tu­ro­wy uz­na­ją­cy ji­dysz za język na­ro­do­wy Żydów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. wyraz, zwrot, forma gra­ma­tycz­na za­po­ży­czo­na do ja­kie­goś ję­zy­ka z ji­dysz;

 (1.2) hist. kult. żyd. nurt kul­tu­ro­wy uz­na­ją­cy ji­dysz za język na­ro­do­wy Żydów i dą­żą­cy do roz­wo­ju świec­kiej kul­tu­ry ży­dow­skiej w opar­ciu o ten język;


Ji­dy­szyzm – wyraz, zwrot lub kon­struk­cja skład­nio­wa, jak rów­nież do­wol­ny inny skład­nik ję­zy­ko­wy, za­po­ży­czo­ne z ję­zy­ka ji­dysz.

Maria Brze­zi­na używa po­nad­to w swo­ich pu­bli­ka­cjach („Język mniej­szo­ści na­ro­do­wych […]. Po­łud­nio­wo­kre­so­wa pol­szczyz­na Żydów” oraz „Pol­szczyz­na Żydów”) w tym zna­cze­niu ter­mi­nu ji­dyzm, a także szer­sze­go okre­śle­nia iu­da­i­cum (licz­ba mnoga: "iu­da­i­ca"), obej­mu­ją­ce­go ele­men­ty ji­dy­szo­we i he­braj­skie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jig

[czy­taj: dżig] gigue; giga;
1. ta­niec lu­do­wy po­cho­dze­nia an­giel­skie­go, żywy, skocz­ny, po­pu­lar­ny do dziś w Ir­lan­dii
2. część kla­sycz­nej suity o me­lo­dy­ce zbli­żo­nej do tego tańca
3. dawny in­stru­ment mu­zycz­ny smycz­ko­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) cho­re­ogr. ta­niec lu­do­wy po­cho­dze­nia an­giel­skie­go, żywy, skocz­ny, po­pu­lar­ny do dziś w Ir­lan­dii

 (1.2) część kla­sycz­nej suity o me­lo­dy­ce zbli­żo­nej do jiga (1.1)

 (1.3) dawny in­stru­ment mu­zycz­ny smycz­ko­wy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jigowy

→ jig [czy­taj: dżi­go­wy]


Źródła:

SJP.pl

Jilin

[czy­taj: DZIlin] pro­win­cja i mia­sto w Chi­nach; Cilin


Jilin (; chiń. upr. 吉林; chiń. trad. 吉林; pi­ny­in "Jílín"; Wade-Giles "Chi-lin"; dosł. „Szczę­śli­wy Las”) – pół­noc­no-wschod­nia pro­win­cja ChRL, część re­gio­nu Dong­bei przy gra­ni­cy z Rosją. Sto­li­cą pro­win­cji jest Chang­chun.

W Jilin znaj­du­je się kom­pleks skocz­ni nar­ciar­skich z naj­więk­szą w Chi­nach o punk­cie K 90 me­trów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jimanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|jimać.


Źródła:

Wiktionary

Jimać

cza­sow­nik

 (1.1) stpol. chwy­tać


Źródła:

Wiktionary

Jimmu

[czy­taj: DŻIMmu] pier­wszy le­gen­dar­ny wład­ca Ja­po­nii


Ce­sarz Jimmu (jap. 神武天皇 Jinmu tennō) – le­gen­dar­ny pier­wszy ce­sarz Ja­po­nii (pa­no­wał w la­tach 660–585 p.n.e.), we­dług mi­to­lo­gii ja­poń­skiej kon­ty­nu­a­tor misji Ni­ni­gie­go, który wy­ru­szył na zie­mię, aby pod­bić Ar­chi­pe­lag Ja­poń­ski.

Z po­mo­cą babki swego pra­dziad­ka Ni­ni­gie­go – bo­gi­ni słoń­ca Ama­te­ra­su (Ama-te­ra­su-ō-mi­ka­mi) – która na­ka­za­ła, aby ze­sła­no mu ma­gicz­ny miecz oraz prze­wod­ni­ka Ya­ta­ga­ra­su w po­sta­ci kruka o trzech no­gach, wy­peł­nił za­da­nie zdo­by­wa­jąc nowe zie­mie. Po­śmiert­nie na­da­no mu imię Jimmu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jimmy

imię mę­skie


Jimmy – drugi sin­gel bry­tyj­skiej wo­ka­list­ki M.I.A. z dru­gie­go al­bu­mu "„Kala”". Jest to pier­wszy sin­gel M.I.A. wy­da­ny w Ja­po­nii. Sin­gel zo­stał wy­da­ny w Wiel­kiej Bry­ta­nii na CD oraz 7" i 12" pły­cie wi­ny­lo­wej. W lutym 2008 utwór po­ja­wił się na ame­ry­kań­skich li­stach prze­bo­jów, osią­ga­jąc dwu­dzie­stą ósmą po­zy­cję po pię­ciu ty­god­niach na li­ście.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jimny

[czy­taj: dżim­ni] model sa­mo­cho­du marki Su­zu­ki


Źródła:

SJP.pl

Jin

in, yin;
1. w chiń­skiej fi­lo­zo­fii kla­sycz­nej: żeń­ski, ne­ga­tyw­ny pier­wia­stek w przy­ro­dzie, prze­ci­wień­stwo jang (yang);
2. za­wie­ra­ją­cy ten pier­wia­stek (np. pro­duk­ty jin)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jin-Jang

pod­sta­wo­wa za­sa­da kla­sycz­nej fi­lo­zo­fii chiń­skiej oz­na­cza­ją­ca wza­jem­ne od­dzia­ły­wa­nie pier­wiast­ka mę­skie­go jang i żeń­skie­go jin; yin-yang


Źródła:

SJP.pl

Jinan

[czy­taj: DZInan] mia­sto w Chi­nach; Cinan


Jinan (chiń. upr. 济南; chiń. trad. 濟南; pi­ny­in "Jǐnán", wym. []) – mia­sto we wschod­nich Chi­nach, nad rzeką Huang He, oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny pro­win­cji Szan­tung. W 2010 roku licz­ba miesz­kań­ców stre­fy zur­ba­ni­zo­wa­nej wy­no­si­ła 2 227 937. Ze­spół miej­ski w 1999 roku li­czył 5 576 309 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jindo

[czy­taj: dzin­do] rasa ko­re­ań­skich psów z grupy szpi­ców


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jingiel

[czy­taj: dżin­giel] krót­ki, roz­poz­na­wal­ny prze­ryw­nik dźwię­ko­wy, uży­wa­ny zwy­kle w radiu lub te­le­wiz­ji jako au­to­re­kla­ma; dżin­gel, dżin­giel, dżyn­giel, jin­gle


Źródła:

SJP.pl

Jingju

tra­dy­cyj­ny teatr chiń­ski, łą­czą­cy grę ak­tor­ską, mu­zy­kę i śpiew, ale bez udzia­łu tańca


Źródła:

SJP.pl

Jingle

[czy­taj: dżingl] krót­ki, roz­poz­na­wal­ny prze­ryw­nik dźwię­ko­wy, uży­wa­ny zwy­kle w radiu lub te­le­wiz­ji jako au­to­re­kla­ma; dżin­gel, dżin­giel, dżyn­giel, jin­giel


Jin­gle – roz­sze­rze­nie pro­to­ko­łu XMPP o moż­li­wość mul­ti­me­dial­nej ko­mu­ni­ka­cji peer-to-peer z uży­ciem roz­mów gło­so­wych oraz ko­mu­ni­ka­cji video. Jin­gle Si­gnal­ling, zde­fi­nio­wa­ny w do­ku­men­cie XEP-0166, za­rzą­dza po­łą­cze­nia­mi, zaś część od­po­wie­dzial­na za roz­mo­wy gło­so­we (VoIP) na­zy­wa się Jin­gle Audio i jest opi­sa­na w XEP-0167. Oba do­ku­men­ty mają obec­nie (25 maja 2007) sta­tus ek­spe­ry­men­tal­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jingoizm

na­past­li­wy szo­wi­nizm, aro­ganc­ki na­cjo­na­lizm, zwła­szcza po­łą­czo­ny z wo­jow­ni­czą po­li­ty­ką za­gra­nicz­ną; dżin­go­izm, dżyn­go­izm


Jin­go­izm (ang. "jin­go­ism") – bry­tyj­skie okre­śle­nie prze­sad­ne­go pa­trio­tyz­mu, zbli­żo­ne w swej for­mie do skraj­ne­go na­cjo­na­liz­mu. Prze­ja­wia się naj­czę­ściej w po­sta­ci aro­ganc­kiej po­sta­wy wobec ob­cych.

Po­ję­cie to wyksz­tał­ci­ło się w okre­sie X wojny ro­syj­sko-tu­rec­kiej (1877–1878).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jingszanozaur

ju­raj­ski ty­re­o­for z ro­dzi­ny ste­go­za­u­rów; ying­sza­no­za­ur


Źródła:

SJP.pl

Jinja

[czy­taj: dzin­dzia] ja­poń­ska świą­ty­nia sin­to­i­stycz­na; miya; mija


Jinja (jap. 神社 jinja, ka­miy­as­hi­ro) – miej­sce kultu w ja­poń­skiej re­li­gii shintō. Odróż­nia się także inne typy i ro­dza­je tych bu­dow­li o naz­wach: "jingū", "miya", "ta­is­ha", "mori", "ho­ko­ra".

Sferę sa­crum od pro­fa­num roz­dzie­la brama torii. Niek­tó­re chra­my są duże, lecz spo­ty­ka się też je­dy­nie wy­dzie­lo­ne place, drze­wa lub małe oł­ta­rze.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jinszi

za­i­mek nie­o­kre­ślo­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. inny


Źródła:

Wiktionary

Jirasek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jisto

przy­słó­wek

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. z pew­no­ścią


Źródła:

Wiktionary

Jitterbug

żywy ta­niec akro­ba­tycz­ny po­cho­dzą­cy z no­wo­jor­skie­go Har­le­mu lat dwu­dzie­stych XX wieku


Źródła:

SJP.pl

Jiu-Jitsu

[czy­taj: dżu-dżit­su] ja­poń­ski sy­stem sa­mo­o­bro­ny opie­ra­ją­cy się na wy­ko­rzy­sta­niu ru­chów prze­ciw­ni­ka prze­ciw niemu sa­me­mu; spor­to­wa od­mia­na tej sztu­ki walki; dżiu-dżit­su; dżu­dżit­su; dżu-dżit­su; jiu­jit­su; ju­jut­su; ju­jit­su; ju-jitsu; ju-jutsu


Źródła:

SJP.pl

Jiujitsu

[czy­taj: dżu-dżit­su] ja­poń­ski sy­stem sa­mo­o­bro­ny opie­ra­ją­cy się na wy­ko­rzy­sta­niu ru­chów prze­ciw­ni­ka prze­ciw niemu sa­me­mu; spor­to­wa od­mia­na tej sztu­ki walki; dżiu-dżit­su; dżu­dżit­su; dżu-dżit­su; jiu-jitsu; ju­jit­su; ju-jitsu; ju­jut­su; ju-jutsu


Źródła:

SJP.pl

Jive

[czy­taj: dżajf] szyb­ki, ryt­micz­ny ta­niec; także mu­zy­ka do tego tańca


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) muz. po­pu­lar­ny ta­niec to­wa­rzy­ski wy­ko­ny­wa­ny przy akom­pa­nia­men­cie swin­gu lub rock and rolla;


Jive – ame­ry­kań­ski ta­niec to­wa­rzy­ski z ka­no­nów tań­ców la­ty­no­a­me­ry­kań­skich, pow­sta­ły po 1910 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jiwo

skró­to­wiec, rze­czow­nik

 (1.1) = nauk. Ży­dow­ski In­sty­tut Na­u­ko­wy;


Źródła:

Wiktionary