J

1. spół­gło­ska;
2. trzy­na­sta li­te­ra al­fa­be­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) jęz. trzy­na­sta li­te­ra pol­skie­go al­fa­be­tu;


J j

J (mi­nu­sku­ła: j) ("jot", "jota") – dzie­sią­ta li­te­ra al­fa­be­tu ła­ciń­skie­go, trzy­na­sta li­te­ra al­fa­be­tu pol­skie­go. Pier­wot­nie była je­dy­nie wa­rian­tem gra­ficz­nym li­te­ry I. W pi­sow­ni pol­skiej J służy głów­nie do za­pi­su pół­sa­mo­gło­ski przed­niej /j/ (nie­sy­la­bicz­ne­go i). W al­fa­be­cie ła­ciń­skim J wy­stę­pu­je od XII w., w pol­skim wy­stę­pu­je od XVII w..


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ja

za­i­mek oso­bo­wy


za­i­mek oso­bo­wy

 (1.1) pier­wsza osoba licz­by po­je­dyn­czej

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (2.1) jaźń, je­ste­stwo

 (2.2) psych. świa­do­mość włas­nej oso­bo­wo­ści, my­śle­nia, poz­na­wa­nia

par­ty­ku­ła

 (3.1) gw-pl|Górny Śląsk, Śląsk Cie­szyń­ski, War­mia, Za­ol­zie, Byd­goszcz. tak (od­po­wiedź twier­dzą­ca)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jabalpur

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w środ­ko­wych In­diach, na wy­ży­nie Dekan;


Ja­bal­pur (hindi जबलपुर, "Dźa­bal­pur"; hist. "Jub­bul­po­re") – mia­sto w środ­ko­wych In­diach, w sta­nie Mad­hya Pra­desh, na wy­ży­nie Dekan, w do­li­nie rzeki Nar­ba­da. W 2011 roku li­czy­ło ok. 1,1 mln miesz­kań­ców.

Duży węzeł ko­le­jo­wy i dro­go­wy a także oś­ro­dek prze­my­sło­wy z fa­bry­ką broni, za­kła­da­mi prze­my­słu spo­żyw­cze­go, ba­weł­nia­ne­go, szklar­skie­go, ce­men­to­we­go. W mie­ście dzia­ła uni­wer­sy­tet (od 1983 im. Rani Dur­ga­va­ti) i wyż­sza szko­ła rol­ni­cza. Na obrze­żach znaj­du­je się lot­ni­sko.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jabco

żar­to­bli­wie: jabł­ko


Źródła:

SJP.pl

Jabcok

po­tocz­nie: wino wy­ra­bia­ne z ja­błek; ja­błecz­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. wino jabł­ko­we

 (1.2) pot. kom­pu­ter firmy Apple Inc.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabczok

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. cuk. ja­błecz­nik

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. pot. spoż. jab­cok


Źródła:

Wiktionary

Jabko

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk, księ­stwo ło­wic­kie. spoż. jabł­ko

 (1.2) gw-pl|księ­stwo ło­wic­kie. ko­la­no


Źródła:

Wiktionary

Jablonec

1. Ja­blo­nec nad Nysą - mia­sto w Cze­chach;
2. Ja­blo­nec nad Ji­ze­rou - mia­sto w Cze­chach


Źródła:

SJP.pl

Jablonecki

przy­miot­nik od: Ja­blo­nec


Źródła:

SJP.pl

Jabol

po­tocz­nie: tanie, kiep­skie wino; al­pa­ga, móz­go­trzep, bełt, pryta, siara, wiń­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pot. tanie, bar­dzo ni­skiej ja­ko­ści wino owo­co­we, zwy­kle wyt­wa­rza­ne z ja­błek;


Zo­bacz też: "Wino marki wino" – sin­gel K.A.S.Y.

Jabol (także: "al­pa­ga", "bełt", "jab­cok"," mam­rot", "pryta", "siara", "wino marki wino", "wino pa­ty­kiem pi­sa­ne," "żur" i in.) – po­tocz­ne okre­śle­nie ta­nie­go wina owo­co­we­go ni­skiej ja­ko­ści, naj­czę­ściej jabł­ko­we­go lub wi­śnio­we­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jabolowy

→ jabol


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z ja­bo­lem, do­ty­czą­cy ja­bo­la


Patrz:jabol

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabrząd

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Ka­zi­mierz,Wą­wol­ni­ca. to­po­la


Źródła:

Wiktionary

Jaby

par­ty­ku­ła

 (1.1) gw-pl|księ­stwo ło­wic­kie. tylko

 (1.2) gw-pl|księ­stwo ło­wic­kie. cho­ciaż


Źródła:

Wiktionary

Jabłcok

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zob. jabol.


Źródła:

Wiktionary

Jabłczan

zjo­ni­zo­wa­na forma kwasu jabł­ko­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. sól lub ester kwasu jabł­ko­we­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabłczanka

zupa z ja­błek


Źródła:

SJP.pl

Jabłczanowy

→ jabł­czan


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) chem. zwią­za­ny z jabł­cza­na­mi


Patrz:jabłczan

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabłczany

przy­miot­nik od: jabł­ko; ja­błecz­ny, jabł­ko­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z jabł­ka­mi

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., B. i W. lm. od jabł­czan


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabłecki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jabłecznik

1. cia­sto z jabł­ka­mi;
2. napój ni­sko­al­ko­ho­lo­wy o słod­ko-kwa­śnym smaku, prze­fer­men­to­wa­ny sok z doj­rza­łych ja­błek; cydr


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) cuk. kulin. cia­sto z jabł­ka­mi

 (1.2) enol. słabe wino z ja­błek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jabłeczny

przy­miot­nik od: jabł­ko; jabł­cza­ny, jabł­ko­wy


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy ja­błek (owo­ców)

 (1.2) przy­rzą­dzo­ny z ja­błek, z do­dat­kiem ja­błek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabłka

owoc ja­bło­ni


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) ciem­niej­sze, owal­ne pla­ma­a­my wy­stę­pu­ją­ce naj­czę­ściej w siwej, a rza­dziej w bu­ła­nej i gnia­dej maści konia

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp.; M., B. i W. lm. od: jabł­ko


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabłko

owoc ja­bło­ni


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) spoż. owoc ja­bło­ni

 (1.2) przed­miot w kształ­cie jabł­ka (1.1) lub je przy­po­mi­na­ją­cy

 (1.3) złota kula z krzy­żem, sym­bol wła­dzy kró­lew­skiej;

 (1.4) pot. rzep­ka w ko­la­nie

 (1.5) pot. anat. wy­sta­ją­ca grdy­ka u męż­czyzn, jabł­ko Adama

 (1.6) zob. jabł­ka. – pla­ma­a­my w maści konia

 (1.7) spoż. owoc gra­na­tow­ca

 (1.8) daw. spoż. ziem­niak


Jabł­ko – ja­dal­ny, ku­li­sty owoc drzew z ro­dza­ju ja­błoń "Malus". Jabł­ka od­mian upraw­nych o mie­szań­co­wym po­cho­dze­niu, uz­na­wa­nych za ga­tu­nek ja­błoń do­mo­wa "Malus do­me­sti­ca", są istot­nym ko­mer­cyj­nie owo­cem o so­czy­stym i chrup­kim miąż­szu. Są spo­ży­wa­ne na su­ro­wo, a także po obrób­ce ku­li­nar­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jabłkomat

au­to­mat do sprze­da­ży ja­błek lub in­nych owo­ców i przet­wo­rów owo­co­wych


Źródła:

SJP.pl

Jabłkowaty

ku­li­sty, po­dob­ny kształ­tem do jabł­ka


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem jabł­ko


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabłkowe

przy­miot­nik od: jabł­ko


Źródła:

SJP.pl

Jabłkowiec

kwie­ciak jabł­ko­wiec - po­spo­li­ty chrząszcz z ro­dzi­ny ryj­kow­co­wa­tych, któ­re­go larwy żywia się prę­ci­ka­mi i słup­ka­mi kwia­tów


Źródła:

SJP.pl

Jabłkowity

o koniu: ma­ją­cy maść siwą z ciem­niej­szy­mi, owal­ny­mi pla­ma­mi, głów­nie na za­dzie


przy­miot­nik

 (1.1) o koniu: ma­ją­cy siwą maść z ciem­niej­szy­mi okrą­gły­mi pla­ma­mi

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) pot. jabł­ko­wi­ty (1.1) koń


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabłkowo

przy­słó­wek

 (1.1) tak jak jabł­ka


Jabł­ko­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie wą­gro­wiec­kim, w gmi­nie Skoki.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jabłkowy

przy­miot­nik od: jabł­ko


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) zro­bio­ny z ja­błek, za­wie­ra­ją­cy jabł­ka

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) zwią­za­ny z jabł­ka­mi, od­no­szą­cy się do ja­błek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabłkóweczka

motyl z ro­dzi­ny zwój­ko­wa­tych, groź­ny szkod­nik ja­bło­ni, jego gą­sie­ni­ce po­wo­du­ją ro­ba­czy­wie­nie owo­ców


Źródła:

SJP.pl

Jabłkówka

1. cia­sto prze­ło­żo­ne mar­mo­la­dą z ja­błek
2. motyl z ro­dzi­ny zwó­jek, szkod­nik drzew owo­co­wych


Źródła:

SJP.pl

Jabło

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) może stpol., także. gw-pl|Ko­ziel (po­wiat kie­lec­ki),Dą­bro­wa Tar­now­ska,Gar­wo­liń­skie,Ko­niń­skie,Opol­skie,Oles­no,Kol­bu­szo­wa,Sie­radz­kie,Łę­czyc­kie,Śrem­skie. ekspr. jabł­ko

 (1.2) gw-pl|Tar­now­skie Góry. ziem­niak


Źródła:

Wiktionary

Jabłonczanin

miesz­ka­niec Ja­błon­ki (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jabłonczanka

miesz­kan­ka Ja­błon­ki (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jabłonecki

przy­miot­nik od: Ja­błon­ka


Źródła:

SJP.pl

Jabłoneczka

zdrob­nie­nie od: ja­błon­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: ja­błon­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabłoneński

przy­miot­nik od: Ja­błon­na, Ja­błon­na Lacka; ja­błoń­ski


Źródła:

SJP.pl

Jabłoniak

pry­szcza­rek ja­bło­niak - ga­tu­nek mu­chów­ki, któ­rej larwy że­ru­ją na ja­bło­niach


Źródła:

SJP.pl

Jabłonianin

miesz­ka­niec Ja­błon­ny (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jabłonianka

miesz­kan­ka Ja­błon­ny (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jabłonica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. wieś na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie iwa­no­fran­kiw­skim, pod­le­ga­ją­ca ra­dzie miej­skiej Ja­rem­cza;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jabłoniowy

przy­miot­nik od: ja­błoń (np. sad ja­bło­nio­wy)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) skła­da­ją­cy się z ja­bło­ni

 (1.2) wy­ko­na­ny z drew­na lub innej czę­ści ja­bło­ni

 (1.3) bę­dą­cy czę­ścią ja­bło­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabłonka

zdrob­nie­nie od: ja­błoń


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: ja­błoń


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jabłonkowanie

w ję­zy­koz­naw­stwie: spły­nię­cie się w mowie spół­gło­sek dzią­sło­wych z pa­la­tal­ny­mi w poś­red­ni sze­reg, np. śzćze­kaćz – szcze­kać; sia­ka­nie


Ja­błon­ko­wa­nie (szia­ka­nie, sia­ka­nie) – zja­wi­sko po­le­ga­ją­ce na po­mie­sza­niu lub spły­nię­ciu się spół­gło­sek dzią­sło­wych (szu­mią­cych: tj. sz, cz, ż, dż) z pa­la­tal­ny­mi (ci­szą­ce: tj. ś, ć, ź, dź) w poś­red­ni sze­reg – tj. śz, ćz, źż, dźż, np. "śzćze­kaćz" – "szcze­kać" i "ście­kać", "śzare śzano", "ćzar­ne ćzie­le".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jabłonkowianin

miesz­ka­niec Ja­błon­ko­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Ja­błon­ko­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabłonkowianka

miesz­kan­ka Ja­błon­ko­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Ja­błon­ko­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabłonkowski

→ Ja­błon­ków


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Ja­błon­ko­wa, zwią­za­ny z Ja­błon­ko­wem


Patrz:Jabłonków

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabłonkowy

przy­miot­nik od: ja­błon­ka (np. ja­błon­ko­wa szkół­ka)


Źródła:

SJP.pl

Jabłonków

mia­sto w Cze­chach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto we wschod­nich Cze­chach na Za­ol­ziu;


Ja­błon­ków (cz. "Ja­blun­kov", niem. "Ja­blun­kau") – mia­sto w Cze­chach, w kraju mo­raw­sko-ślą­skim, w po­wie­cie Fry­dek-Mi­stek. Leży w re­gio­nie Ślą­ska Cie­szyń­skie­go, na tzw. Za­ol­ziu, kilka ki­lo­me­trów od gra­ni­cy z Pol­ską i jest naj­bar­dziej wy­su­nię­tym na wschód mia­stem w Cze­chach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jabłonna

wieś w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. nazwa sze­re­gu wsi w Pol­sce;

 (1.2) geogr. nazwa sze­re­gu gmin w Pol­sce;

 (1.3) geogr. wznie­sie­nie w Gó­rach Świę­to­krzy­skich;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jabłonowianin

miesz­ka­niec Ja­bło­no­wa Po­mor­skie­go (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jabłonowianka

miesz­kan­ka Ja­bło­no­wa Po­mor­skie­go (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jabłonowiec

ogło­dek ja­bło­no­wiec - kor­nik z ro­dzi­ny ryj­kow­co­wa­tych, wy­stę­pu­ją­cy w Eu­ro­pie i pół­noc­nej Azji


Ja­bło­no­wiec – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie gar­wo­liń­skim, w gmi­nie Tro­ja­nów.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sied­lec­kie­go.

Wier­ni Ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii św. An­to­nie­go w Ży­czy­nie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jabłonowo

nazwa wielu miej­sco­wo­ści i ich czę­ści w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jabłonowski

przy­miot­nik od: Ja­bło­no­wo, Ja­bło­no­wo Po­mor­skie


Ja­bło­now­ski – pol­skie naz­wi­sko.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jabłonów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. osied­le typu miej­skie­go w re­jo­nie ko­sow­skim ob­wo­du iwa­no­fran­kiw­skie­go Ukra­i­ny, na Po­ku­ciu;

 (1.2) geogr. adm. wieś na Ukra­i­nie w re­jo­nie hu­sia­tyń­skim ob­wo­du tar­no­pol­skie­go;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jabłowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jabłoń

drze­wo owo­co­we z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych, któ­re­go owo­ca­mi są jabł­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. ogrod. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Malus|Mill.|ref=tak., drze­wo, na któ­rym rosną jabł­ka;


Ja­błoń ("Malus" Mill.) – ro­dzaj ro­ślin wie­lo­let­nich na­le­żą­cy do ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych. Obej­mu­je w za­leż­no­ści od uję­cia ok. 25, 32 do 55 ga­tun­ków. Za­sięg ro­dza­ju obej­mu­je stre­fę kli­ma­tu umiar­ko­wa­ne­go na pół­ku­li pół­noc­nej. W Pol­sce wy­stę­pu­je dziko tylko jeden ga­tu­nek ro­dzi­my – ja­błoń dzika "Malus syl­ve­stris", zwana też płon­ką.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jabłoński

1. przy­miot­nik od: Ja­błon­na, Ja­błon­na Lacka; ja­bło­neń­ski;
2. przy­miot­nik od: Ja­błoń


Ja­błoń­ski (forma żeń­ska: Ja­błoń­ska, w licz­bie mno­giej: Ja­błoń­scy) – pol­skie naz­wi­sko, które nosi ponad 50 ty­się­cy osób. Pier­wsza wzm. w 1400 r. od nazw miej­sco­wych Ja­błon­na, Ja­bło­nie (kilka wsi).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jabłuszko

zdrob­nie­nie od: jabł­ko


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zdrobn. od jabł­ko

 (1.2) pot. żart. sprzęt kom­pu­te­ro­wy marki Apple

 (1.3) nie­wiel­ki pla­sti­ko­wy przy­rząd do zjeż­dża­nia po śnie­gu kształ­tem przy­po­mi­na­ją­cy jabł­ko lub ło­pat­kę

 (1.4) uczn. ocena bar­dzo dobra


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jabłówko

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jacak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jacaranda

ro­śli­na z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych; pa­li­san­dro­we drze­wo, ca­biu­na, dal­ber­gia


Źródła:

SJP.pl

Jacek

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Zo­bacz też: Jacek (ujed­noz­nacz­nie­nie).

, Ja­cen­ty – imię mę­skie grec­kie­go po­cho­dze­nia (gr. Ὑάκινθος "Hy­a­kint­hos", hia­cynt), od zla­ty­ni­zo­wa­nej formy imie­nia Hia­cynt (łac. "Hy­a­cint­hus").

We­dług mi­to­lo­gii imię to nosił Hia­cynt (Hy­a­kin­tos), syn Amy­kla­sa i Dio­me­de.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jacentostwo

Ja­cen­ty z mał­żon­ką; Ja­cen­to­wie


Źródła:

SJP.pl

Jacentowie

Ja­cen­ty z mał­żon­ką; Ja­cen­to­stwo


Źródła:

SJP.pl

Jacentowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­cen­te­go lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jacenty

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jacentów

Ja­cen­ty z mał­żon­ką; Ja­cen­to­stwo


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jacewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jach

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jacha

wy­krzy­knik

 (1.1) slang. zob. jasne.


Źródła:

Wiktionary

Jachanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|ja­chać.


Źródła:

Wiktionary

Jachać

cza­sow­nik

 (1.1) stpol. je­chać


Źródła:

Wiktionary

Jachcice

byd­go­skie osied­le po­ło­żo­ne na pół­noc­no-wschod­nim krań­cu mia­sta, nad lewym brze­giem Brdy


Jach­ci­ce (niem: "Jachs­chirz" – 1879, "Jadgschütz" – 1860) – byd­go­ska jed­nost­ka ur­ba­ni­stycz­na (osied­le) po­ło­żo­na w pół­noc­no-za­chod­niej czę­ści mia­sta, nad lewym brze­giem Brdy. Pół­noc­na gra­ni­ca Jach­cic sta­no­wi gra­ni­cę mia­sta Byd­go­szczy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jachcik

zdrob­nie­nie od: jacht


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sport. tu­ryst. żegl. mały jacht


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jachiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jachimczak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jachimczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jachimowicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jachimowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jachowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jachowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jachranka

Ja­chran­ka – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie le­gio­now­skim, w gmi­nie Se­rock.


Źródła:

Wikipedia

Jacht

1. lekki sta­tek ża­glo­wy;
2. po­tocz­nie: luk­su­so­wa łódź


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sport. tu­ryst. żegl. lekki sta­tek o na­pę­dzie ża­glo­wym lub mo­to­ro­wym słu­żą­cy do re­kre­a­cji, tu­ry­sty­ki, upra­wia­nia spor­tu;


Jacht – jed­nost­ka pły­wa­ją­ca o na­pę­dzie ża­glo­wym lub mo­to­ro­wym, w za­leż­no­ści od kon­struk­cji i wy­po­sa­że­nia przez­na­czo­na naj­czę­ściej do celów re­kre­a­cyj­nych lub tu­ry­stycz­nych. Jach­ty bu­do­wa­ne i wy­ko­rzy­sty­wa­ne są także do upra­wia­nia spor­tu, do celów szko­le­nio­wych, re­pre­zen­ta­cyj­nych lub wy­cho­wa­nia mor­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jachting

pły­wa­nie na ło­dziach i stat­kach ża­glo­wych oraz de­skach z ża­glem; że­glar­stwo, yach­ting


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) yach­ting, że­glar­stwo


Zo­bacz też: cza­so­pis­mo Jach­ting.

Jach­ting (ang. "yach­ting") – że­glo­wa­nie za poś­red­nict­wem jach­tu. Sze­rzej jest to sztu­ka ste­ro­wa­nia ło­dzią i wy­ko­rzy­sty­wa­nia siły wia­tru za po­mo­cą żagli dla celów spor­to­wych lub re­kre­a­cyj­no-tu­ry­stycz­nych.

Po­tocz­nie okre­śla się tą nazwą że­glo­wa­nie od portu do portu, w porze dzien­nej przy ład­nej po­go­dzie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jachtingowy

przy­miot­nik od: jach­ting


Źródła:

SJP.pl

Jachtklub

klub gro­ma­dzą­cy fa­scy­na­tów że­glar­stwa; yacht-club, yacht club


Źródła:

SJP.pl

Jachtklubowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z jacht­klu­bem, do­ty­czą­cy jacht­klu­bu


Źródła:

Wiktionary

Jachtostop

forma po­dró­żo­wa­nia po­le­ga­ją­ca na ko­rzy­sta­niu z jach­tów w za­mian za dar­mo­wą pomoc na po­kła­dzie


Źródła:

SJP.pl

Jachtostopowicz

osoba po­dró­żu­ją­ca jach­ta­mi w za­mian za dar­mo­wą pomoc na po­kła­dzie


Źródła:

SJP.pl

Jachtostopowiczka

ko­bie­ta po­dró­żu­ją­ca jach­tem w za­mian za wy­ko­ny­wa­nie drob­nych prac na po­kła­dzie


Źródła:

SJP.pl

Jachtowy

przy­miot­nik od: jacht (np. sport jach­to­wy)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy jach­tu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jachym

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jachymiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jachymów

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jacica

po­tocz­nie: owad po­dob­ny do ważki, ży­ją­cy do kilku dni w po­bli­żu wód słod­kich; jętka, efe­me­ry­da


Źródła:

SJP.pl

Jack

[czy­taj: dżek] wtycz­ka w for­mie bolca; wtyk kon­cen­trycz­ny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jackfruit

[czy­taj: dżak­frut] owoc chle­bow­ca róż­no­list­ne­go (drze­wa bo­chen­ko­we­go); dżak­frut


Źródła:

SJP.pl

Jackiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jackowiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jackowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jackowie

po­pu­lar­na wśród Po­la­ków nazwa dziel­ni­cy w Chi­ca­go w USA (an­giel­ska nazwa: Avon­da­le)


Źródła:

SJP.pl

Jackowo

po­pu­lar­na wśród Po­la­ków nazwa dziel­ni­cy w Chi­ca­go w USA (an­giel­ska nazwa: Avon­da­le)


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) geogr. pot. nie­o­fi­cjal­na nazwa dziel­ni­cy Chi­ca­go Avon­da­le, w któ­rej chęt­nie osied­la­li się imi­gran­ci z Pol­ski;

 (1.2) geogr. wieś w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wia­cie to­ruń­skim, w gmi­nie Czer­ni­ko­wo;

 (1.3) geogr. osada w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie wej­he­row­skim, w gmi­nie Cho­cze­wo;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jackowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jackowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Jacka lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Jacka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jackpot

[czy­taj: dżek­pot] głów­na wy­gra­na pie­nięż­na, np. w ma­szy­nach wrzu­to­wych


Zo­bacz też: Jack­pot (album).

Jack­pot – jed­nost­ka osad­ni­cza w hrab­stwie Elko w sta­nie Ne­va­da tuż przy gra­ni­cy z Idaho. Leży przy dro­dze kra­jo­wej U.S. Route 93. Mia­sto swą po­pu­lar­ność zaw­dzię­cza ka­sy­nom, które od­wie­dza­ne są przez miesz­kań­ców po­bli­skich sta­nów, w któ­rych ha­zard był lub jest za­bro­nio­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jackpotting

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kra­dzież pie­nię­dzy z ban­ko­ma­tu przy wy­ko­rzy­sta­niu zło­śli­we­go opro­gra­mo­wa­nia lub po­przez fi­zycz­ne pod­pię­cie się do złą­cza ser­wi­so­we­go i zmu­sze­nie mo­du­łu wy­pła­ty go­tów­ki do wy­pła­ce­nia pie­nię­dzy


Źródła:

Wiktionary

Jackson

[czy­taj: DŻEKson] naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jacksonville

mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych


Jack­son­vil­le – mia­sto por­to­we w ame­ry­kań­skim sta­nie Flo­ry­da, sie­dzi­ba hrab­stwa Duval, nad Oce­a­nem At­lan­tyc­kim. We­dług spisu w 2020 roku li­czy­ło 950 tys. miesz­kań­ców, co czy­ni­ło je 12. co do wiel­ko­ści mia­stem USA. Ob­szar me­tro­po­li­tal­ny Jack­son­vil­le z ponad 1,7 mln miesz­kań­ców jest 4. co do wiel­ko­ści ob­sza­rem me­tro­po­li­tal­nym Flo­ry­dy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jacksoński

→ Jack­son [czy­taj: dżek­soń­ski]


Źródła:

SJP.pl

Jacob

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jacobs

[czy­taj: ja­kops] nie­miec­ka marka kawy


Ja­cobs – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Wi­scon­sin, w hrab­stwie Ash­land.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jacobsen

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jacobson

[czy­taj: ja­kob­son] naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jacqueline

[czy­taj: dża­klyn] imię żeń­skie


Źródła:

SJP.pl

Jacquemart

[czy­taj: żakeMAR] ja­qu­e­mart;
1. me­cha­nizm ze­ga­ro­wy w po­sta­ci fi­gu­ry ludz­kiej wy­bi­ja­ją­cej go­dzi­ny;
2. za­baw­ka dzie­cię­ca w po­sta­ci dwóch fi­gu­rek ludz­kich ude­rza­ją­cych na zmia­nę, naj­czę­ściej młot­kiem, w znaj­du­ją­ce się mię­dzy nimi ko­wa­dło


Źródła:

SJP.pl

Jacquerie

fran­cu­ska nazwa ża­kie­rii, pow­sta­nia chłop­skie­go we Fran­cji w roku 1358


Źródła:

SJP.pl

Jacques

[czy­taj: żak] fran­cu­skie imię mę­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jacusiowie

Jacuś z mał­żon­ką


Źródła:

SJP.pl

Jacusiowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­cu­sia lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jacuzzi

[czy­taj: dża­kuz-i] ja­kuz­zi;
1. duża wanna z sy­ste­mem na­po­wie­trza­nia wody i ma­sa­ży wod­nych
2. ką­piel w ta­kiej wan­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) techn. med. wanna lub mały basen ką­pie­lo­wy z urzą­dze­niem two­rzą­cym wiry lub bą­bel­ki;

 (1.2) re­lak­su­ją­ca ką­piel w ja­cuz­zi (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jacuś

zdrob­nie­nie od: Jacek (imię mę­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrob­nia­ła forma mę­skie­go imie­nia Jacek

 (1.2) zdrob­nia­ła forma mę­skie­go imie­nia Ja­cen­ty


Jacuś, właśc. Jacek Pala (ur. 3 lipca 2002) – pol­ski raper, pio­sen­karz i pro­du­cent mu­zycz­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jacykiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jacynkt

rze­czow­nik

 (1.1) stpol. hia­cynt


Źródła:

Wiktionary

Jaczejka

daw­niej w ZSRR: pod­sta­wo­wa ko­mór­ka par­tii ko­mu­ni­stycz­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. polit. naj­niż­sza ko­mór­ka or­ga­ni­za­cyj­na par­tii ko­mu­ni­stycz­nej

 (1.2) mała grupa ludzi dzia­ła­ją­ca w ra­mach więk­szej, zaz­wy­czaj taj­nej lub ide­o­lo­gicz­nej or­ga­ni­za­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaczemir

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Ja­cze­mir – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nów: "Jacze-" („zna­ko­mit­szy, moc­niej­szy”) i "-mir" („pokój, spo­kój, dobro”). Mogło ono oz­na­czać: „ten, kto przy­no­si lep­szy pokój”.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jaczemira

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Ja­cze­mir


Źródła:

Wiktionary

Jaczewoj

imię mę­skie


Ja­cze­woj – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Jacze-" („zna­ko­mit­szy, moc­niej­szy”) i "-woj" („wo­jow­nik”). Ma ono cha­rak­ter ży­czą­cy i oz­na­cza „ten, który bę­dzie wo­jow­ni­kiem świet­niej­szym niż inni”.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaczewski

naz­wi­sko pol­skie, m.in. Ta­de­usz Fran­ci­szek Ja­czew­ski (1899-1974) - zo­o­log, po­dróż­nik


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaczy

→ jak (ssak)


Źródła:

SJP.pl

Jaczyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaczów

Ja­czów (niem. "Frie­dens­ha­gen", do 1937 r. "Jätschau") – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie gło­gow­skim, w gmi­nie Jerz­ma­no­wa.


Źródła:

Wikipedia

Jad

1. tru­ją­ca wy­dzie­li­na niek­tó­rych zwie­rząt, ro­ślin czy bak­te­rii;
2. prze­no­śnie: zło­śli­wość, uszczy­pli­wość


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. tok­sy­kol. zool. sub­stan­cja po­cho­dze­nia zwie­rzę­ce­go, ro­ślin­ne­go lub bak­te­ryj­ne­go ma­ją­ca wła­ści­wo­ści tok­sycz­ne dla in­ne­go or­ga­niz­mu;

 (1.2) książk. przen. nie­chęć, zło­śli­wość


Jad – sil­nie tok­sycz­na wy­dzie­li­na niek­tó­rych zwie­rząt, wyt­wa­rza­na przez nie w celu od­stra­sza­nia, pa­ra­li­żo­wa­nia lub uśmier­ca­nia in­nych zwie­rząt. Ja­da­mi by­wa­ją też na­zy­wa­ne tok­sy­ny wyt­wa­rza­ne przez drob­no­u­stro­je (na przy­kład jad trupi) i ro­śli­ny.

Do zwie­rząt pro­du­ku­ją­cych jad mię­dzy in­ny­mi na­le­żą niek­tó­re węże, osy, pszczo­ły, pa­ją­ki i skor­pio­ny. Pro­du­ko­wa­ny jest zaz­wy­czaj przez spe­cjal­ne gru­czo­ły i wpro­wa­dza­ny do ciała prze­ciw­ni­ka lub ofia­ry za po­mo­cą zębów i kol­ców ja­do­wych lub żądeł.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jadaczka

po­tocz­nie: usta; dziób, gęba, japa, morda, ryj, pysk


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. gęba


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jadalnia

1. pokój przez­na­czo­ny do spo­ży­wa­nia po­sił­ków; pokój sto­ło­wy;
2. kom­plet mebli skła­da­ją­cych się na wy­po­sa­że­nie po­ko­ju sto­ło­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­mie­szcze­nie przez­na­czo­ne do spo­ży­wa­nia w nim po­sił­ków

 (1.2) kom­plet mebli znaj­du­ją­cych się w ja­dal­ni (1.1)


Ja­dal­nia, in. pokój sto­ło­wy – po­mie­szcze­nie słu­żą­ce do spo­ży­wa­nia po­sił­ków. Obec­nie jest zaz­wy­czaj zlo­ka­li­zo­wa­na w po­bli­żu kuch­ni w celu ułat­wie­nia ser­wo­wa­nia po­sił­ków, jed­nak­że od śred­nio­wie­cza znaj­do­wa­ła się nie­raz w znacz­nej od­le­gło­ści, nawet na róż­nych pię­trach. Ume­blo­wa­nie hi­sto­rycz­nych ja­dal­ni skła­da­ło się z du­że­go stołu ja­dal­nia­ne­go, krze­seł oraz nie­kie­dy kre­den­su lub dre­su­a­ru.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jadalniany

przy­miot­nik od: ja­dal­nia; ja­dal­nio­wy


Źródła:

SJP.pl

Jadalniowy

przy­miot­nik od: ja­dal­nia; ja­dal­nia­ny


Źródła:

SJP.pl

Jadalność

→ ja­dal­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest ja­dal­ne


Patrz:jadalny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jadalny

na­da­ją­cy się do je­dze­nia


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) na­da­ją­cy się do je­dze­nia; taki, któ­rym nie można się otruć

 (1.2) pot. cał­kiem smacz­ny

 (1.3) przez­na­czo­ny do po­sił­ków

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) pokój, w któ­rym się spo­ży­wa po­sił­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jadamczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jadanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|jadać.


Źródła:

Wiktionary

Jadać

jeść co jakiś czas, o po­dob­nej porze, w tym samym miej­scu


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) jeść coś re­gu­lar­nie albo wiele razy np. w tym samym miej­scu, to samo lub o tej samej porze


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jadczak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jadczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jadeit

mi­ne­rał z grupy pi­rok­se­nów, krze­mian sodu i glinu; ża­de­it


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. miner. mi­ne­rał w róż­nych od­cie­niach zie­le­ni, rza­dziej biały, po­łys­kli­wy, uży­wa­ny w ju­bi­ler­stwie;


Ja­de­it – mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów łań­cu­cho­wych, za­li­cza­ny do grupy pi­rok­se­nów. Mi­ne­rał na­le­ży do grupy mi­ne­ra­łów rzad­kich.

Wraz z egi­ry­nem i om­fa­cy­tem two­rzy sze­reg ja­de­i­tu.

Nazwa po­cho­dzi od wy­ko­na­nych z ja­de­i­tu amu­le­tów no­szo­nych przez hisz­pań­skich konk­wi­sta­do­rów w celu ochro­ny przed do­le­gli­wo­ścia­mi ze stro­ny nerek. Na­zy­wa­li je "pie­dra de ijada" (ka­mień lędź­wio­wy) albo "pie­dra de los riñones" (ka­mień ner­ko­wy).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jadeitowy

→ ja­de­it


przy­miot­nik

 (1.1) jubil. zro­bio­ny z ja­de­i­tu

 (1.2) o ko­lo­rze ja­de­i­tu


Patrz:jadeit

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jadnak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jadowianin

miesz­ka­niec Ja­do­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jadowianka

miesz­kan­ka Ja­do­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jadowicie

przy­słó­wek

 (1.1) tru­ją­co

 (1.2) zjad­li­wie, na­past­li­wie


Źródła:

Wiktionary

Jadowiciej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: ja­do­wi­cie


Źródła:

SJP.pl

Jadowitość

→ ja­do­wi­ty


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest ja­do­wi­te; cecha tych, któ­rzy są ja­do­wi­ci


Patrz:jadowity

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jadowitszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: ja­do­wi­ty


Źródła:

SJP.pl

Jadowity

1. za­wie­ra­ją­cy w sobie jad, tru­ciz­nę;
2. w prze­no­śni: zło­śli­wy, do­kucz­li­wy, wrogi


przy­miot­nik

 (1.1) za­wie­ra­ją­cy jad

 (1.2) przen. zło­śli­wy, wrogi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jadownik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. za­kli­nacz węży, tru­ci­ciel, cza­row­nik


Źródła:

Wiktionary

Jadowniki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jadowski

przy­miot­nik od: Jadów


Źródła:

SJP.pl

Jadowy

→ jad, np. kolec ja­do­wy, zęby ja­do­we


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z jadem, do­ty­czą­cy jadu; wy­dzie­la­ją­cy jad; spo­wo­do­wa­ny jadem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jadro

środ­ko­wa część sieci do chwy­ta­nia zwie­rzy­ny; mat­nia


Jadro – rzeka w Dal­ma­cji w Chor­wa­cji. Prze­pły­wa przez mia­sto Solin. Dłu­gość rzeki Jadro wy­no­si tylko 4,3 km. Mimo tego, że jest tak krót­ką rzeką, jest bar­dzo ob­fi­tym źró­dłem wody dla miast znaj­du­ją­cych się w po­bli­żu: Spli­tu, Tro­gi­ru, Kašteli. Miesz­kań­cy So­li­nu na­zy­wa­ją po­tocz­nie rzekę Jadro „So­lin­ska rika”. Po­wierzch­nię do­rze­cza sza­cu­je się na 300 km².


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jadwiga

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

 (1.2) astr. jeden z kra­te­rów na po­wierzch­ni Wenus;


– imię żeń­skie po­cho­dze­nia ger­mań­skie­go, germ. "Had­wig" lub "Hed­wig", zło­żo­ne z ele­men­tów "Hadu-" i "-wig", które oba oz­na­cza­ją „walka”. W Pol­sce imię to zo­sta­ło za­no­to­wa­ne po raz pier­wszy w 1208 roku, w for­mach "Hed­wi­ga" i "Ed­wi­ga"; in­ny­mi po­ja­wia­ją­cy­mi się for­ma­mi ro­dzi­my­mi były "Had­wi­ga", "Ad­wi­ga", "Jed­wi­ga" i – naj­póź­niej (1379) – Jad­wi­ga. Uważa się, że imię to po­ja­wi­ło się w Pol­sce wraz z mał­żeń­stwem Hen­ry­ka I Bro­da­te­go ze św. Jad­wi­gą Ślą­ską.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jadwigowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) taki, który na­le­ży do Jad­wi­gi


Źródła:

Wiktionary

Jadwigów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geogr. to­po­nim, nazwa kilku wsi w Pol­sce;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jadwinia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. od: Jad­wi­ga


Źródła:

Wiktionary

Jadwisia

zdrob­nie­nie od: Jad­wi­ga (imię żeń­skie); Jad­wiś­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. od: Jad­wi­ga


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jadwisin

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Jad­wi­si lub z nią zwią­za­ny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jadwisiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Jad­wi­si lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jadwiśka

zdrob­nie­nie od: Jad­wi­ga (imię żeń­skie); Jad­wi­sia


Źródła:

SJP.pl

Jadwiżanka

człon­ki­ni ka­to­lic­kie­go za­ko­nu żeń­skie­go: Zgro­ma­dze­nie Sióstr św. Jad­wi­gi od Nie­po­ka­la­nej Bo­ga­ro­dzi­cy Dzie­wi­cy Maryi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) człon­ki­ni żeń­skie­go za­ko­nu Zgro­ma­dze­nie Sióstr Świę­tej Jad­wi­gi;

 (1.2) człon­ki­ni żeń­skie­go za­ko­nu Zgro­ma­dze­nie Sióstr Świę­tej Jad­wi­gi Kró­lo­wej Słu­żeb­nic Chry­stu­sa Obec­ne­go;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jadwiżanki

człon­ki­ni ka­to­lic­kie­go za­ko­nu żeń­skie­go: Zgro­ma­dze­nie Sióstr św. Jad­wi­gi od Nie­po­ka­la­nej Bo­ga­ro­dzi­cy Dzie­wi­cy Maryi


Jad­wi­żan­ki, Zgro­ma­dze­nie Sióstr Świę­tej Jad­wi­gi ("Con­gre­ga­tio So­ro­rum Sanc­te Hed­vigs") – zgro­ma­dze­nie za­kon­ne za­ło­żo­ne przez księ­dza Ro­ber­ta Spi­ske­go w 1859 r.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jadwiżankowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z jad­wi­żan­ką, do­ty­czą­cy jad­wi­żan­ki

 (1.2) zwią­za­ny z Jad­wi­żan­ką, do­ty­czą­cy Jad­wi­żan­ki


Źródła:

Wiktionary

Jadwiżański

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z za­ko­nem jad­wi­ża­nek, do­ty­czą­cy za­ko­nu jad­wi­ża­nek


Źródła:

Wiktionary

Jadwiżyny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Jad­wi­gi lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jadzia

zdrob­nie­nie od: Jad­wi­ga (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|ż. Jad­wi­ga


Ja­dzia – pol­ska ko­me­dia ro­man­tycz­na (ko­me­dia po­my­łek) z 1936 roku w re­ży­se­rii Mie­czy­sła­wa Kra­wi­cza, zre­a­li­zo­wa­na na pod­sta­wie sce­na­riu­sza Ka­ro­la Ja­ros­se­go i Ema­nu­e­la Szlech­te­ra.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jadzica

za­tru­cie or­ga­niz­mu przez krą­żą­ce we krwi jady (prze­waż­nie bak­te­ryj­ne); tok­se­mia


Źródła:

SJP.pl

Jadziny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Jadzi lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jadzić

w gwa­rze kra­kow­skiej: ja­dzić się - ro­pieć; ją­trzyć się


Źródła:

SJP.pl

Jadów

1. tru­ją­ca wy­dzie­li­na niek­tó­rych zwie­rząt, ro­ślin czy bak­te­rii;
2. prze­no­śnie: zło­śli­wość, uszczy­pli­wość


}|-

Jadów (jid. יאַדאָוו, ros. "Ядув") – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie wo­ło­miń­skim, sie­dzi­ba gminy Jadów.

Przez miej­sco­wość prze­pły­wa Osow­ni­ca, nie­wiel­ka rzeka do­rze­cza Bugu, do­pływ Liwca. Przez mia­sto prze­bie­ga droga wo­je­wódz­ka nr 636.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jadło

prze­sta­rza­łe: po­karm, żyw­ność, po­ży­wie­nie, je­dze­nie; stra­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) książk. po­karm

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 3. os. n. lp. przesz. od: jeść


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jadłobus

sa­mo­chód, w któ­rym przy­rzą­dza i sprze­da­je się go­rą­ce prze­ką­ski; food truck, ja­dło­wóz


Źródła:

SJP.pl

Jadłodajnia

lokal, w któ­rym można spo­żyć po­si­łek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gastr. miej­sce, w któ­rym daje się po­sił­ki, czę­sto tanie lub dar­mo­we


Ja­dło­daj­nia – lokal ga­stro­no­micz­ny (sta­cjo­nar­ny lub ru­cho­my), w któ­rym można zjeść po­si­łek, naj­czę­ściej ta­niej i szyb­ciej niż w re­sta­u­ra­cji, przy czym wybór po­traw jest bar­dziej ogra­ni­czo­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jadłodzielnia

miej­sce dzie­le­nia się żyw­no­ścią z oso­ba­mi po­trze­bu­ją­cy­mi


Ja­dło­dziel­nia – punkt słu­żą­cy do nie­od­płat­nej wy­mia­ny żyw­no­ści po­mię­dzy użyt­kow­ni­ka­mi w ra­mach fo­ods­ha­rin­gu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jadłospis

1. spis po­traw przy­go­to­wa­nych w lo­ka­lu ga­stro­no­micz­nym wraz z cen­ni­kiem;
2. po­tra­wy skła­da­ją­ce się na co­dzien­ny po­si­łek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zob. menu.

 (1.2) zob. dieta.


Ja­dło­spis, także menu, karta dań – ar­ku­sze pa­pie­ru, lub ta­bli­ca, na któ­rych umie­szczo­no listę po­traw do­stęp­nych w danym za­kła­dzie ga­stro­no­micz­nym. Oprócz nazw dań ja­dło­spis może za­wie­rać ich ceny i listę skład­ni­ków po­tra­wy. Ja­dło­spi­sy po­sia­da­ją m.in. re­sta­u­ra­cje, bary, ka­wiar­nie, wa­go­ny re­sta­u­ra­cyj­ne, linie lot­ni­cze na da­le­kich tra­sach. Obec­nie ja­dło­spi­sy wy­stę­pu­ją także w wer­sji elek­tro­nicz­nej – pu­bli­ko­wa­ne w in­ter­ne­cie bądź jako apli­ka­cje na smart­fo­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jadłospisowy

przy­miot­nik od: ja­dło­spis


Źródła:

SJP.pl

Jadłoszyn

drze­wo (lub krzew) z ro­dzi­ny mi­mo­zo­wa­tych, o drob­nych kwia­tach ze­bra­nych w grona, ros­ną­ce w kra­jach tro­pi­kal­nych, głów­nie w Ame­ry­ce


Ja­dło­szyn ("Pro­so­pis" L.) – ro­dzaj ro­śli­ny z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych (po­dro­dzi­na bre­zyl­ko­we, daw­niej w mi­mo­zo­wych). Obej­mu­je 44 ga­tun­ki. W więk­szo­ści rosną one w Nowym Świe­cie – na ob­sza­rze od Sta­nów Zjed­no­czo­nych na pół­no­cy po Pa­ta­go­nię na po­łud­niu, przy czym naj­bar­dziej zróż­ni­co­wa­ne są w Ar­gen­ty­nie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jadłowstręt

odra­za do je­dze­nia; cho­ro­bli­wy brak ape­ty­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. cho­ro­bli­wa nie­chęć do je­dze­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jadłowóz

sa­mo­chód, w któ­rym przy­rzą­dza i sprze­da­je się go­rą­ce prze­ką­ski; ja­dło­bus, food truck


Źródła:

SJP.pl

Jadźka

zdrob­nie­nie od: Jad­wi­ga (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. od: Jad­wi­ga


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jadźurweda

jedna z Wed, skła­da­ją­ca się prze­de wszyst­kim z opi­sów for­muł ofiar­nych, mantr re­cy­to­wa­nych przez ka­pła­nów w cza­sie ofia­ry; Ja­dżur­we­da


Ja­dźur­we­da (de­wa­na­ga­ri यजुर्वेद) – jedna z czte­rech san­hit (zbio­rów) wcho­dzą­cych w skład Wed; skła­da się z for­muł li­tur­gicz­nych ("ja­dźus") róż­nej dłu­go­ści, które wy­po­wia­dał cicho w cza­sie ofia­ry we­dyj­skiej "adh­war­ju" (ka­płan, wy­ko­nu­ją­cy wszel­kie czyn­no­ści ma­nu­al­ne w ra­mach ofia­ry we­dyj­skiej).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jadźwing

czło­nek wy­mar­łe­go ludu bał­tyc­kie­go, za­miesz­ku­ją­ce­go Jać­wież; Jać­więg; Jać­wing


Źródła:

SJP.pl

Jadźwingowie

wy­mar­ły dziś lud za­miesz­ku­ją­cy nieg­dyś zie­mie pru­sko-li­tew­skie; Jać­win­go­wie


Źródła:

SJP.pl

Jadźńa

w hin­du­iz­mie: kult opar­ty na ry­tu­a­łach na­ka­za­nych przez Wedy; jadż­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. skrót|wed.|we­dyj­ski|we­dyj­ski. ry­tu­ał ofiar­ny;


Jadź­ńa, jadż­nia (de­wa­na­ga­ri यज्ञ, trl. yajñá) – do­słow­nie "ofia­ra"; ry­tu­ał ofiar­ny w tra­dy­cji we­dyj­skiej hin­du­iz­mu. Wedle nauk hin­du­i­stycz­nych, Jaźń czy Dusza (Pu­ru­sza, Atman) ma na­tu­rę ofiar­ni­ka i ofia­ry, stąd po­gląd, że ktoś kto urze­czy­wist­nia duszę, Jaźń jest za­wsze skłon­nym i do wy­peł­nia­nia ofiar­nych ry­tu­a­łów czy ce­re­mo­nii i do wew­nętrz­nej ofia­ry z włas­ne­go życia dla wyż­szych du­cho­wych czy re­li­gij­nych celów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jadżnia

w hin­du­iz­mie: kult opar­ty na ry­tu­a­łach na­ka­za­nych przez Wedy; jadź­ńa


Źródła:

SJP.pl

Jadżurweda

jedna z Wed, skła­da­ją­ca się prze­de wszyst­kim z opi­sów for­muł ofiar­nych, mantr re­cy­to­wa­nych przez ka­pła­nów w cza­sie ofia­ry; Ja­dźur­we­da


Źródła:

SJP.pl

Jafa

dziel­ni­ca Tel Awiwu; Jaffa


Jafa, Jafo ( ‏יָפוֹ‎ "Yafo"; ‏يافا‎, "Yāfā", ang. "Jaffa") – dziel­ni­ca Tel Awiwu-Jafy, do 1949 roku osob­ne mia­sto.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jafet

po­stać bi­blij­na, brat Chama i Sema, syn Noego


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) bibl. po­stać sta­ro­te­sta­men­to­wa, jeden z synów Noego;

 (1.2) rzad. imię|pol­ski|m.


Jafet (hebr. יֶפֶת/יָפֶת) – we­dług bi­blij­nej Księ­gi Ro­dza­ju jeden z trzech synów Noego, brat Sema i Chama, sym­bo­licz­ny przo­dek In­do­e­u­ro­pej­czy­ków lub sze­rzej, ludów Pół­no­cy.

Jafet był naj­praw­do­po­dob­niej naj­star­szym synem Noego i przod­kiem ras żół­tej i bia­łej. Jego sy­na­mi byli: Gomer, Magog, Jawan, Me­szech, Tubal, Tiras i Madaj.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jafetycki

ję­zy­ki ja­fe­tyc­kie - ję­zy­ki ka­u­ka­skich grup lud­no­ścio­wych


Źródła:

SJP.pl

Jaffa

dziel­ni­ca Tel Awiwu; Jafa


Źródła:

SJP.pl

Jafski

przy­miot­nik od: Jafa (Jaffa; dziel­ni­ca Tel Awiwu)


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Jafą, do­ty­czą­cy Jafy (daw­niej mia­sta, dziś czę­ści Tel Awiwu-Jafy)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaga

w gwa­rze ka­szub­skiej: ko­bie­ta py­ska­ta; zwy­kle w po­łą­cze­niu: baba-jaga (baba jaga) - brzyd­ka, stara ko­bie­ta; stra­szy­dło, cza­row­ni­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. mit. zob. baba-jaga.

 (1.2) daw. ro­dzaj szuby


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jagata

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) gwara. imię|pol­ski|ż. Agata


Źródła:

Wiktionary

Jagański

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ja­ga­na­mi, do­ty­czą­cy Ja­ga­nów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język ja­gań­ski;


Źródła:

Wiktionary

Jagger

naz­wi­sko an­giel­skie, m.in. Mick Jag­ger [czy­taj: mik dże­ger], an­giel­ski muzyk roc­ko­wy, so­li­sta ze­spo­łu Rol­ling Sto­nes


Źródła:

SJP.pl

Jaggery

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) spoż. nie­ra­fi­no­wa­ny cu­kier pal­mo­wy o żół­tej bar­wie pro­du­ko­wa­ny tra­dy­cyj­nie w In­diach


Źródła:

Wiktionary

Jagieliński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jagiellon

czło­nek dy­na­stii kró­lew­skiej za­po­cząt­ko­wa­nej przez Wła­dy­sła­wa Ja­gieł­łę


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) hist. tylko w lm. Ja­giel­lo­no­wie → dy­na­stia pa­nu­ją­ca w Pol­sce od XIV do XVI w., za­po­cząt­ko­wa­na przez Wła­dy­sła­wa II Ja­gieł­łę, wy­ga­sła wraz ze śmier­cią Zyg­mun­ta II Au­gu­sta;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) hist. przed­sta­wi­ciel dy­na­stii Ja­giel­lo­nów (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jagiellonia

klub spor­to­wy, np. Ja­giel­lo­nia Bia­ły­stok


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jagiellonka

1. Ka­ta­rzy­na Ja­giel­lon­ka (1526-1583), kró­lo­wa Szwe­cji;
2. Anna Ja­giel­lon­ka (1523-1596), kró­lo­wa Pol­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. przed­sta­wi­ciel­ka dy­na­stii Ja­giel­lo­nów

 (1.2) pot. Bi­blio­te­ka Ja­giel­loń­ska w Kra­ko­wie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jagiellonowie

dy­na­stia pa­nu­ją­ca w pań­stwie pol­skim od XIV do XVI w.


Ja­giel­lo­no­wie – gałąź dy­na­stii Gie­dy­mi­no­wi­czów, wy­wo­dzą­ca się od Wła­dy­sła­wa II Ja­gieł­ły, wiel­kie­go księ­cia li­tew­skie­go i króla Pol­ski. Jej przed­sta­wi­cie­le pa­no­wa­li w Pol­sce w la­tach 1386–1572, w Wiel­kim Księ­stwie Li­tew­skim w la­tach 1377–1401 i 1440–1572, w Cze­chach w la­tach 1471–1526 oraz na Wę­grzech i w Chor­wa­cji w la­tach 1440–1444 i 1490–1526.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jagiellończyk

1. Alek­san­der J. (1461-1506), wiel­ki ksią­żę li­tew­ski, król Pol­ski;
2. Fry­de­ryk J. (1468-1503), kar­dy­nał, pry­mas Pol­ski;
3. Ka­zi­mierz IV J. (1427-1492), wiel­ki ksią­żę li­tew­ski, król pol­ski;
4. Wła­dy­sław II J. (1456-1516), król Czech, Wę­gier


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. przed­sta­wi­ciel dy­na­stii Ja­giel­lo­nów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jagielloński

zwią­za­ny z Ja­giel­lo­na­mi


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ja­gieł­łą lub wy­wo­dzą­cą się od niego dy­na­stią, do­ty­czą­cy Ja­gieł­ły lub wy­wo­dzą­cej się od niego dy­na­stii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jagiellońsko

przy­słó­wek

 (1.1) na spo­sób ja­giel­loń­ski, po ja­giel­loń­sku


Źródła:

Wiktionary

Jagiellońskość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co ja­giel­loń­skie; ja­giel­loń­ski cha­rak­ter cze­goś


Źródła:

Wiktionary

Jagielnica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. wieś, a daw­niej mia­stecz­ko na Ukra­i­nie, po­ło­żo­ne w re­jo­nie czort­kow­skim ob­wo­du tar­no­pol­skie­go;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jagielnik

ma­szy­na mły­nar­ska do oczy­szcza­nia zia­ren prosa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jagieloński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jagielski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jagienka

zdrob­nie­nie od: Agniesz­ka (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|ż. Jagna


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jagienkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Ja­gien­ki


Źródła:

Wiktionary

Jagier

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. Eger (mia­sto w pół­noc­no-wschod­nich Wę­grzech)


Źródła:

Wiktionary

Jagierski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. zwią­za­ny z Ja­grem, do­ty­czą­cy Jagru (współcz. Eger)


Źródła:

Wiktionary

Jagieła

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jagiełka

zdrob­nie­nie od: jagła (drob­na grud­ka bę­dą­ca ob­ja­wem cho­ro­by oczu ja­gli­cy)


Źródła:

SJP.pl

Jagiełło

naz­wi­sko, np. Wła­dy­sław II Ja­gieł­ło (ok. 1351-1434), wiel­ki ksią­żę li­tew­ski, król Pol­ski; Eu­ge­niusz Ja­gieł­ło (1873-1947), dzia­łacz so­cja­li­stycz­ny; Mi­chał Ja­gieł­ło (ur. 1941), pi­sarz, al­pi­ni­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. imię króla Pol­ski i wiel­kie­go księ­cia Litwy;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jagiełłowy

taki jak u Ja­gieł­ły, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Ja­gieł­ły


Źródła:

SJP.pl

Jaglanka

po­tocz­nie:
1. kasza ja­gla­na;
2. gęsta zupa lub deser z kaszy ja­gla­nej


Źródła:

SJP.pl

Jaglankowy

→ ja­glan­ka


Patrz:jaglanka

Źródła:

SJP.pl

Jaglany

zro­bio­ny z obłu­ska­nych i oczy­szczo­nych zia­ren prosa


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z jagłą, otłu­czo­nym, obłu­ska­nym ziar­nem prosa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaglica

wi­ru­so­we za­pa­le­nie spo­jó­wek; tra­cho­ma


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. wi­ru­so­we za­pa­le­nie spo­jó­wek lub ca­łe­go oka;


Ja­gli­ca (łac. "tra­cho­ma", sy­no­ni­my: "egip­skie za­pa­le­nie spo­jó­wek", "przew­le­kłe pę­che­rzy­ko­we za­pa­le­nie ro­gów­ki") – przew­le­kłe za­pa­le­nie ro­gów­ki i spo­jó­wek wy­wo­ła­ne przez se­ro­ty­py A, B, Ba i C "Chla­my­dia tra­cho­ma­tis".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jagmin

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jagna

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

 (1.2) zdrobn. Agniesz­ka

 (1.3) zdrobn. Jad­wi­ga

 (1.4) zdrobn. Agata


– imię żeń­skie, we­dług róż­nych ba­da­czy sta­no­wią­ce usa­mo­dziel­nio­ne zdrob­nie­nie imie­nia: Agniesz­ka("→" "Ja­gnisz­ka" "→ Jagna"), bądź Jad­wi­ga ("→ Jaga → Jagna") albo Agata ("→ Ja­ga­ta → Jagna").


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jagniewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jagniątko

pie­szczot­li­we zdrob­nie­nie od: ja­gnię


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zdrobn. od: ja­gnię


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jagniątków

dziel­ni­ca Je­le­niej Góry


Ja­gniąt­ków (do 1945 niem. "Agne­ten­dorf"; 1945–1946 "Agniesz­ków") – część mia­sta Je­le­nia Góra (do 1954 wieś, 1954–1976 część osied­la typu miej­skie­go, a na­stęp­nie mia­sta So­bie­szów, 1976–1997 część mia­sta Pie­cho­wi­ce) o za­bu­do­wie ty­po­wej dla pod­gór­skich pen­sjo­na­tów. Pro­wa­dzi stąd wiele szla­ków w Kar­ko­no­sze, za­rów­no pie­szych, jak i ro­we­ro­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jagnić

o owcy: ro­dzić ja­gnię, ja­gnię­ta


Źródła:

SJP.pl

Jagnię

młode owcy


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zool. młode owcy;


Ja­gnię – młoda owca przed osią­gnię­ciem doj­rza­ło­ści płcio­wej w wieku kilku mie­się­cy do jed­ne­go roku (za­leż­nie od rasy).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jagnięcina

mięso z ja­gniąt


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. mięso ja­gnię­ce (z mło­dej owcy)

 (1.2) kulin. po­tra­wa z ja­gnię­ci­ny (1.1)


Ja­gnię­ci­na – ba­ra­ni­na po­zy­ska­na z ja­gnię­cia od 6 do 12 mie­sią­ca życia. Od­dziel­nym ro­dza­jem ja­gnię­ci­ny, ucho­dzą­ca za najs­macz­niej­sze, jest mięso ja­gniąt, które nie ukoń­czy­ły 6 ty­god­nia życia i były kar­mio­ne wy­łącz­nie mle­kiem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jagnięcy

przy­miot­nik

 (1.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla ja­gnię­cia; do­ty­czą­cy, od­no­szą­cy się do ja­gnię­cia


Źródła:

Wiktionary

Jagnięta

młode owcy


Źródła:

SJP.pl

Jagnobijski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny Ja­gnob­czy­ka­mi, do­ty­czą­cy Ja­gnob­czy­ków

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język ja­gno­bij­ski;


Źródła:

Wiktionary

Jago

w gwa­rze ka­szub­skiej: ko­bie­ta py­ska­ta; zwy­kle w po­łą­cze­niu: baba-jaga (baba jaga) - brzyd­ka, stara ko­bie­ta; stra­szy­dło, cza­row­ni­ca


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jagoda

1. owoc wielu ro­ślin;
2. czar­na ja­go­da - krze­win­ka o czar­nych owo­cach, bo­rów­kach; owoc tej ro­śli­ny;
3. wil­cza ja­go­da - ro­śli­na o tru­ją­cych owo­cach, wy­ko­rzy­sty­wa­na w lecz­nict­wie z uwagi na wy­stę­po­wa­nie atro­pi­ny w li­ściach; po­krzyk;
4. po­e­tyc­ko: po­li­czek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. owoc mię­si­sty za­wie­ra­ją­cy wew­nątrz na­sio­na;

 (1.2) bot. pot. czar­na ja­go­da

 (1.3) kulin. owoc czar­nej ja­go­dy

 (1.4) poet. przest. po­li­czek, zwła­szcza dziew­czę­cy

 (1.5) gw-pl|Bu­ko­wi­na. po­ziom­ka

 (1.6) gw-pl|Du­kiel. dzika cze­re­śnia (drze­wo i owoc)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jagodlin

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny fla­szow­co­wa­tych; ka­nan­ga


Ja­god­lin ("Ca­nan­ga" (DC.) Hook. f. & Thom­son) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny fla­szow­co­wa­tych ("An­no­na­ce­ae"). Obej­mu­je dwa ga­tun­ki. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją na­tu­ral­nie w kli­ma­cie rów­ni­ko­wym na ob­sza­rze od Azji po Au­stra­lię. Ga­tun­kiem ty­po­wym jest "C. odo­ra­ta" (Lam.) Hook.f. & Thom­son.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jagodnica

cho­ro­ba wy­stę­pu­ją­ca zwła­szcza w kra­jach podz­wrot­ni­ko­wych, ob­ja­wia­ją­ca się guz­ko­wa­tą wy­syp­ką na całym ciele, wy­wo­ły­wa­na przez kręt­ki


Ja­god­ni­ca – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie bial­skim, w gmi­nie Leśna Pod­la­ska.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa bial­sko­pod­la­skie­go.

Wieś jest so­łect­wem w gmi­nie Leśna Pod­la­ska. We­dług Na­ro­do­we­go Spisu Po­wszech­ne­go z roku 2011 wieś li­czy­ła 103 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jagodnik

1. ob­szar po­ro­sły krze­wa­mi czar­nej ja­go­dy;
2. plan­ta­cja czar­nych jagód; 2. sok lub wino z czar­nych jagód; 4. ro­dzaj ro­ślin z rzędu goź­dzi­kow­ców; mi­ło­wój, wyć­wi­klin


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pa­ra­myt­hia mon­tium|ref=tak., ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny ja­god­ni­ków;

 (1.2) ornit. no­wog­wi­nej­ski ptak z ga­tun­ku ja­god­nik (1.1)

 (1.3) ornit. pot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pas­ser do­me­sti­cus|ref=tak., wró­bel zwy­czaj­ny (wró­bel do­mo­wy)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) bot. pot. ob­szar po­ro­śnię­ty ja­go­da­mi, np. bo­rów­ką czar­ną lub bo­rów­ką brusz­ni­cą


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jagodno

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jagodny

daw­niej: ja­go­do­wy


przy­miot­nik

 (1.1) daw. ja­go­do­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jagodobranie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zbie­ra­nie jagód


Źródła:

Wiktionary

Jagododajny

do­star­cza­ją­cy jagód, ro­dzą­cy ja­go­dy


Źródła:

SJP.pl

Jagodowiec

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. cia­sto z ja­go­da­mi


Ja­go­do­wiec, so­ple­niec ("Uvu­la­ria") – ro­dzaj wie­lo­let­nich, ziem­no­pącz­ko­wych ro­ślin ziel­nych z ro­dzi­ny zi­mo­wi­to­wa­tych, obej­mu­ją­cy 5 ga­tun­ków wy­stę­pu­ją­cych w środ­ko­wej i wschod­niej Ka­na­dzie oraz środ­ko­wych i wschod­nich Sta­nach Zjed­no­czo­nych. W na­tu­rze rosną w la­sach i za­ro­ślach.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jagodowisko

miej­sce w lesie, gdzie rosną ja­go­dy; ja­go­dzi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jagodowo

przy­miot­nik od: ja­go­da (np. zupa ja­go­do­wa)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jagodowy

przy­miot­nik od: ja­go­da (np. zupa ja­go­do­wa)


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy czar­nych jagód (krza­ków i owo­ców); rza­dziej jagód w zna­cze­niu ogól­nym

 (1.2) przy­rzą­dzo­ny z jagód, z do­dat­kiem jagód

 (1.3) ma­ją­cy kolor doj­rza­łe­go owocu ja­go­dy, ciem­ny fio­le­to­wy z do­dat­kiem czer­wie­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jagody

1. owoc wielu ro­ślin;
2. czar­na ja­go­da - krze­win­ka o czar­nych owo­cach, bo­rów­kach; owoc tej ro­śli­ny;
3. wil­cza ja­go­da - ro­śli­na o tru­ją­cych owo­cach, wy­ko­rzy­sty­wa­na w lecz­nict­wie z uwagi na wy­stę­po­wa­nie atro­pi­ny w li­ściach; po­krzyk;
4. po­e­tyc­ko: po­li­czek


Źródła:

SJP.pl

Jagodziak

plus­knia ja­go­dziak - ga­tu­nek plusk­wia­ka z ro­dzi­ny tar­czów­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Jagodzian

drze­wo owo­co­we z ro­dzi­ny myd­leń­co­wa­tych, upra­wia­ne w In­do­nez­ji i Ame­ry­ce Środ­ko­wej; ram­bu­tan


Źródła:

SJP.pl

Jagodzianka

1. zupa ja­go­do­wa
2. słod­ka bułka na­dzie­wa­na czar­ny­mi ja­go­da­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. zupa ja­go­do­wa

 (1.2) kulin. droż­dżów­ka na­dzie­wa­na ja­go­da­mi

 (1.3) pot. żart. de­na­tu­rat

 (1.4) pot. przen. przy­droż­na pro­sty­tut­ka, sto­ją­ca przy dro­dze w lesie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jagodziankowy

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy cechy ja­go­dzian­ki


Źródła:

Wiktionary

Jagodzica

za­kaź­na cho­ro­ba tro­pi­kal­na o prze­bie­gu po­dob­nym do kiły; fram­bez­ja, fram­bo­ez­ja, ma­li­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Jagodzin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto re­jo­no­we na Ukra­i­nie, po­ło­żo­ne w ob­wo­dzie ki­jow­skim;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jagodzina

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzad. bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Vac­ci­nium myr­til­lus|L.|ref=tak., ga­tu­nek krze­win­ki z ro­dzi­ny wrzo­so­wa­tych


Źródła:

Wiktionary

Jagodziny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­go­dy lub z nią zwią­za­ny


Ja­go­dzi­ny (niem. "Ketz­wal­de") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie ostródz­kim, w gmi­nie Dą­brów­no.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jagodzisko

1. miej­sce w lesie, gdzie rosną ja­go­dy; ja­go­do­wi­sko;
2. zgru­bie­nie od: ja­go­da


Źródła:

SJP.pl

Jagodziński

naz­wi­sko


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ja­go­dzi­nem, do­ty­czą­cy Ja­go­dzi­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jagodówka

na­lew­ka na czar­nych ja­go­dach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. na­lew­ka na ja­go­dach

 (1.2) pot. bu­tel­ka za­wie­ra­ją­ca ja­go­dów­kę (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaguar

ga­tu­nek pan­te­ry, ro­dzaj lam­par­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. dra­pież­ny ssak z ga­tun­ku ja­gu­ar ame­ry­kań­ski, nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pant­he­ra onca|ref=tak.;

 (1.2) mot. sa­mo­chód bry­tyj­skiej marki Ja­gu­ar;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaguarowy

przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do ja­gu­a­ra


Źródła:

Wiktionary

Jaguarundi

ga­tu­nek ssaka dra­pież­ne­go z po­dro­dzi­ny kotów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) syst. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Puma ya­go­u­a­ro­un­di|Ge­of­froy Saint-Hi­la­i­re|ref=tak., ga­tu­nek ssaka z ro­dzi­ny ko­to­wa­tych, wy­stę­pu­ją­cy od Pa­rag­wa­ju aż po po­łud­nio­wo-wschod­nią część Sta­nów Zjed­no­czo­nych;

 (1.2) zool. kot z ga­tun­ku ja­gu­a­run­di (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaguarzy

przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do ja­gu­a­ra


Źródła:

Wiktionary

Jagucki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jagula

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|ż. po­u­fa­ła forma imie­nia Jagna


Źródła:

Wiktionary

Jagunia

zdrob­nie­nie od: Jad­wi­ga, Agniesz­ka (imio­na żeń­skie)


Źródła:

SJP.pl

Jaguniny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­gu­ni lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jagusia

zdrob­nie­nie od: Jad­wi­ga, Agniesz­ka (imio­na żeń­skie); Ja­guś­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż., forma imie­nia Agniesz­ka

 (1.2) imię|pol­ski|ż., forma imie­nia Jad­wi­ga


Ja­gu­sia, „Mo­bi­le Ja­gu­sia” – fon­tan­na na­le­żą­ca do ca­łe­go ze­spo­łu rzeźb ple­ne­ro­wych, po­ło­żo­nych we Wroc­ła­wiu przed za­kła­da­mi Hut­men S.A. przy ulicy Gra­bi­szyń­skiej 241. Na kom­po­zy­cję bu­dow­li skła­da się basen, w obrę­bie któ­re­go umie­szczo­no fi­gu­rę wy­ko­na­ną z mie­dzi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jagusiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jagusiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­gu­si lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jaguś

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaguśka

zdrob­nie­nie od: Jad­wi­ga, Agniesz­ka (imio­na żeń­skie); Ja­gu­sia


Źródła:

SJP.pl

Jagwynt

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) gw-pl|księ­stwo ło­wic­kie. ad­went


Źródła:

Wiktionary

Jagódeczka

zdrob­nie­nie od: ja­gód­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: ja­gód­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jagódka

zdrob­nie­nie od: ja­go­da


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od ja­go­da


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jagła

(zwy­kle w licz­bie mno­giej)
1. grud­ka wy­stę­pu­ją­ca jako objaw ja­gli­cy;
2. daw­niej: kasza ja­gla­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. kulin. kasza ja­gla­na

 (1.2) med. grud­ka ja­glicz­na, na­rośl przy­po­mi­na­ją­ca kaszę

 (1.3) reg. dendr. sosna


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jagłowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jahorłycki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ja­hor­ły­kiem, do­ty­czą­cy Ja­hor­ły­ka


Źródła:

Wiktionary

Jahwe

imię Boga wy­stę­pu­ją­ce w Bi­blii; Je­ho­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) rel. Bóg w ju­da­iz­mie i chrze­ści­jań­stwie, sa­kral­ne imię Boga;


Jahwe (lub Je­ho­wa, ‏יהוה‎, JHWH) – Bóg czczo­ny w ju­da­iz­mie i chrze­ści­jań­stwie, uwa­ża­ny za Isto­tę Naj­wyż­szą, poj­mo­wa­ny na spo­sób mo­no­te­i­stycz­ny.

Przy­najm­niej do cza­sów Moj­że­sza (ok. XIII wiek p.n.e.), któ­re­mu we­dług Bi­blii imię to miało zo­stać ob­ja­wio­ne, He­braj­czy­cy od­da­wa­li mu cześć je­dy­nie na spo­sób mo­no­la­trii – czcząc jedno bó­stwo, lecz nie prze­cząc ist­nie­niu in­nych bóstw.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jahwista

zwo­len­nik tra­dy­cji jah­wi­stycz­nej pow­sta­nia Sta­re­go Te­sta­men­tu


Źródła:

SJP.pl

Jahwistka

→ jah­wi­sta


Patrz:jahwista

Źródła:

SJP.pl

Jahwistyczny

→ jah­wizm, → jah­wi­sta


Patrz:jahwizm, → jahwista

Źródła:

SJP.pl

Jahwizm

kult Jahwe, pier­wsza re­li­gia mo­no­te­i­stycz­na


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) rel. hist. kult Jahwe, pier­wsza re­li­gia mo­no­te­i­stycz­na w sta­ro­żyt­nym Iz­ra­e­lu i Judei


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaj

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D. lm. od: jajo


Źródła:

Wiktionary

Jaja

jajca; po­tocz­nie:
1. figle, żarty;
2. niez­wy­kła, szo­ku­ją­ca sy­tu­a­cja;
3. mę­skie ge­ni­ta­lia; klej­no­ty


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) pot. anat. mę­skie na­rzą­dy płcio­we – mosz­na i jądra

 (1.2) pot. kpina z kogoś lub cze­goś

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=ni­ja­ki.

 (2.1) plu­ral|jajo.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jajangmyeon

rze­czow­nik

 (1.1) kulin. ko­re­ań­skie danie, ma­ka­ron z pastą so­jo­wą i mię­sem


Ja­jang­my­e­on (Han­gul: 자장면 lub 짜장면) – danie kuch­ni ko­re­ań­skiej; skła­da się z ma­ka­ro­nu z sosem, któ­re­go głów­nym skład­ni­kiem jest pasta "chun­jang" z czar­nej fa­sol­ki so­jo­wej, ka­wał­ki wie­przo­wi­ny oraz wa­rzy­wa.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jajarz

1. we­so­łek; dow­ci­pas, jaj­carz;
2. osoba sprze­da­ją­ca jajka; jaj­czarz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) środ. pro­du­cent jaj fir­mo­wych

 (1.2) slang. wspi­nacz. czło­wiek, który po­peł­nia błędy pod­czas wspi­nacz­ki

 (1.3) pot. żar­tow­niś, ka­wa­larz

 (1.4) czło­wiek krad­ną­cy jaja


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajca

jajo; po­tocz­nie:
1. jajko ptact­wa do­mo­we­go;
2. mę­skie jądro, rza­dziej jądro byka, konia itp.;
3. zu­peł­nie nic; guzik


Źródła:

SJP.pl

Jajcara

→ jaj­carz; jaj­car­ka, ka­wa­lar­ka, fi­glar­ka


Źródła:

SJP.pl

Jajcarka

→ jaj­carz; jaj­ca­ra, ka­wa­lar­ka, fi­glar­ka


Źródła:

SJP.pl

Jajcarnia

1. firma pro­du­ku­ją­ca i sprze­da­ją­ca jaja; jaj­czar­nia;
2. po­tocz­nie: przy­rząd ku­chen­ny do cię­cia jaj;
3. po­tocz­nie: stro­je­nie żar­tów;
4. żar­to­bli­wie: ja­jecz­ni­ca, por­cja ja­jecz­ni­cy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. żarty, wy­głu­py

 (1.2) żart. kra­jal­ni­ca do jajek

 (1.3) pot. żart. ja­jecz­ni­ca

 (1.4) miej­sce gdzie pro­du­ku­je i sprze­da­je się jajka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajcarski

dow­cip­ny, żar­to­bli­wy


Źródła:

SJP.pl

Jajcarskość

→ jaj­car­ski


Patrz:jajcarski

Źródła:

SJP.pl

Jajcarstwo

po­tocz­nie: ro­bie­nie innym żar­tów, kpie­nie; dow­cip­ko­wa­nie


Źródła:

SJP.pl

Jajcarz

we­so­łek; dow­ci­pas; ja­jarz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) żar­tow­niś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajce

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) stpol. jajko


Jajce – mia­sto w Bośni i Her­ce­go­wi­nie, w Fe­de­ra­cji Bośni i Her­ce­go­wi­ny, w kan­to­nie środ­ko­wo­bo­śniac­kim, sie­dzi­ba gminy Jajce. Leży nad rzeką Vrbas. W 2013 roku li­czy­ło 7172 miesz­kań­ców, z czego więk­szość sta­no­wi­li Chor­wa­ci.

Na prze­ło­mie XIV i XV wieku ksią­żę chor­wac­ko-bo­śniac­ki Hrvo­je Vukčić Hrva­ti­nić zbu­do­wał w Jaj­cach zamek, który z cza­sem stał się sie­dzi­bą kró­lów bo­śniac­kich.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jajco

jajo; po­tocz­nie:
1. jajko ptact­wa do­mo­we­go;
2. mę­skie jądro, rza­dziej jądro byka, konia itp.;
3. zu­peł­nie nic; guzik


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) daw. pot. jajko

wy­krzy­knik

 (2.1) posp. grub. nie­u­przej­ma od­po­wiedź na py­ta­nie „co?”, nie­nio­są­ca ze sobą żad­nej tre­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajczany

zwią­za­ny z ja­ja­mi pta­ków do­mo­wych; ja­jecz­ny, jaj­ko­wy, ja­jo­wy


Źródła:

SJP.pl

Jajczarka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hand. ko­bie­ta zaj­mu­ją­ca się sprze­da­żą jaj

 (1.2) po­jem­nik do prze­cho­wy­wa­nia jaj


Źródła:

Wiktionary

Jajczarnia

firma pro­du­ku­ją­ca i sprze­da­ją­ca jaja; jaj­car­nia


Źródła:

SJP.pl

Jajczarski

do­ty­czą­cy pro­duk­cji jaj, hand­lu ja­ja­mi


Źródła:

SJP.pl

Jajczarstwo

gałąź go­spo­dar­ki rol­nej zaj­mu­ją­ca się przy­go­to­wy­wa­niem, kon­ser­wa­cją i skła­do­wa­niem jaj oraz wy­cho­wem kur; prze­mysł jaj­czar­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zo­o­techn. ho­dow­la dro­biu na jaja


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajczarz

osoba sprze­da­ją­ca jajka; ja­jarz


Źródła:

SJP.pl

Jaje

daw­niej: jajo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) daw. zob. jajo.


Jaje ( Яя; Яя) – wieś na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie wi­teb­skim, w re­jo­nie bra­sław­skim, w siel­so­wie­cie Druja.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jajeczko

zdrob­nie­nie od: jajko


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zdrobn. od: jajko

 (1.2) małe jajko

 (1.3) med. żeń­ska ko­mór­ka roz­rod­cza


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajeczkowanie

u ko­biet, samic: uwol­nie­nie ko­mór­ki ja­jo­wej z jaj­ni­ka; owu­la­cja


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) biol. wy­stę­pu­ją­ce okre­so­wo wy­da­la­nie doj­rza­łe­go jaja z jaj­ni­ka do ja­jo­wo­du;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajeczkować

prze­cho­dzić (przejść) owu­la­cję; owu­lo­wać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) fizj. uwal­niać z jaj­ni­ka doj­rza­łą, go­to­wą do za­płod­nie­nia ko­mór­kę ja­jo­wą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajeczkowy

→ ja­jecz­ko


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ja­jecz­kiem, do­ty­czą­cy ja­jecz­ka


Patrz:jajeczko

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajecznica

po­tra­wa z ro­zbeł­ta­nych i przys­ma­żo­nych jajek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. sma­żo­na po­tra­wa z wy­mie­sza­nych jajek;


Ja­jecz­ni­ca – po­tra­wa z roz­mą­co­nych, us­ma­żo­nych na pa­tel­ni jajek. Jest do­me­ną pro­stej kuch­ni, po­nie­waż nie wy­ma­ga umie­jęt­no­ści ku­li­nar­nych ani tech­ni­ki. Ja­jecz­ni­ca ma długą hi­sto­rię, prze­wi­ja się w dzie­jach, wy­stę­pu­je w pol­skiej tra­dy­cji, wie­lo­krot­nie przy­ta­cza­no ją w li­te­ra­tu­rze, a obec­nie jest rów­nież ele­men­tem życia spo­łecz­ne­go na pu­blicz­nie or­ga­ni­zo­wa­nych fe­sty­nach, za­ba­wach i spot­ka­niach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jajeczniczka

zdrob­nie­nie od: ja­jecz­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Jajecznik

1. po­tocz­nie: ajer­ko­niak - do­mo­wy li­kier ja­jecz­ny;
2. cia­sto z żół­tek jaj;
3. daw­niej: omlet


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. pot. ajer­ko­niak

 (1.2) kulin. daw. cia­sto droż­dzo­we na ja­jach

 (1.3) kulin. daw. tra­dy­cyj­ne cia­sto wy­pie­ka­ne na Wiel­ka­noc z żół­tek oraz mąki pszen­nej; omlet

 (1.4) ele­ment za­sta­wy sto­ło­wej słu­żą­cy do po­da­wa­nia ugo­to­wa­nych jaj, w któ­rym to umie­szcza się je w okrą­głym za­głę­bie­niu;


Zo­bacz też: ajer­ko­niak.

Ja­jecz­nik – ele­ment za­sta­wy sto­ło­wej słu­żą­cy do po­da­wa­nia jajek ugo­to­wa­nych na mięk­ko lub na twar­do. Może za­wie­rać od jed­ne­go do kil­ku­na­stu wgłę­bień na jajka. Ja­jecz­nik w kształ­cie ma­łe­go kie­lisz­ka, przez­na­czo­ny do po­da­wa­nia i je­dze­nia jajka na mięk­ko (utrzy­mu­ją­cy jajko w po­zy­cji pio­no­wej), na­zy­wa­ny jest kie­lisz­kiem do jajek lub kie­lisz­kiem na jajko. Inna spo­ty­ka­na nazwa: pod­staw­ka do jajek.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jajeczniki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. kulin. ja­jecz­ni­ca


Źródła:

Wiktionary

Jajeczny

1. zwią­za­ny z ja­ja­mi pta­ków do­mo­wych; jaj­cza­ny, jaj­ko­wy, ja­jo­wy;
2. po­tocz­nie: dow­cip­ny, żar­to­bli­wy; jaj­car­ski


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który za­wie­ra jajka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajko

żeń­ska ko­mór­ka ja­jo­wa niek­tó­rych zwie­rząt, skła­da­ją­ca się z biał­ka i żółt­ka w sko­rup­ce, uży­wa­na jako pro­dukt spo­żyw­czy


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zdrobn. od: jajo

 (1.2) ornit. ptasi za­ro­dek w wa­pien­nej osłon­ce

 (1.3) spoż. kulin. jajko (1.2) uży­wa­ne jako pro­dukt spo­żyw­czy;

 (1.4) in­form. jądro sy­ste­mu ope­ra­cyj­ne­go;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajkowaty

po­dob­ny kształ­tem do jajka


Źródła:

SJP.pl

Jajkowy

przy­miot­nik od: jajko


Źródła:

SJP.pl

Jajnik

żeń­ski gru­czoł roz­rod­czy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) anat. żeń­ski gru­czoł płcio­wy;


Jaj­nik ( ova­rium) – go­na­da wy­stę­pu­ją­ca u samic więk­szo­ści zwie­rząt (z wy­jąt­kiem gąbek).

Zwy­kle pa­rzy­sty na­rząd, wy­stę­pu­ją­cy u samic, od­po­wied­nik roz­wo­jo­wy jąder. U doj­rza­łej ko­bie­ty ma kształt spła­szczo­nej elip­so­i­dy o wiel­ko­ści 5×3×1 cm i masie od 6 do 8 gra­mów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jajnikowy

przy­miot­nik od: jaj­nik


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z jaj­ni­kiem, do­ty­czą­cy jaj­ni­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajo

1. jajko pta­ków do­mo­wych wy­ko­rzy­sty­wa­ne do przy­go­to­wy­wa­nia po­traw;
2. żeń­ska ko­mór­ka roz­rod­cza, ko­mór­ka ja­jo­wa;
3. po­tocz­nie: przed­miot o owal­nym kształ­cie;
4. po­tocz­nie: jądro mę­skie; jajco


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) biol. doj­rza­ła ko­mór­ka roz­rod­cza żeń­ska zwie­rząt i czło­wie­ka;

 (1.2) spoż. jajo (1.1) dro­biu uży­wa­ne przez ludzi jako po­ży­wie­nie;

 (1.3) zob. jaja.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jajobójczy

za­bi­ja­ją­cy jaja, ni­szczą­cy jaja


Źródła:

SJP.pl

Jajochlebek

pro­ste danie z chle­ba za­pie­ka­ne­go lub sma­żo­ne­go z jaj­kiem


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) żart. spoż. kulin. tost fran­cu­ski, naj­czę­ściej wy­ko­na­ny przy uży­ciu zwy­kłe­go chle­ba


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajognioty

po­tocz­nie: ob­ci­słe spod­nie mę­skie; ja­jo­ści­ski


Źródła:

SJP.pl

Jajogłowa

po­gard­li­wie o in­te­lek­tu­a­list­ce


Źródła:

SJP.pl

Jajogłowy

taki, któ­re­go głowa przy­po­mi­na kształ­tem jajo


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy ja­jo­wa­tą, owal­ną głowę

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) żart. lub iron. in­te­li­gent, in­te­lek­tu­a­li­sta;


Ja­jo­gło­wy ( egg­he­ad) – obec­nie żar­to­bli­we, cho­ciaż pier­wot­nie pe­jo­ra­tyw­ne i po­gard­li­we okre­śle­nie in­te­lek­tu­a­li­sty.

W XX wieku jedną z naj­bar­dziej zna­nych kam­pa­nii prze­ciw­ko „ja­jo­gło­wym” było ame­ry­kań­skie tzw. „po­lo­wa­nie na cza­row­ni­ce” w dobie mac­car­tyz­mu. We­dług wspie­ra­ją­ce­go tę kam­pa­nię Brom­fiel­da (1952) ja­jo­gło­wy był „dok­try­nal­nym zwo­len­ni­kiem środ­ko­wo-eu­ro­pej­skie­go so­cja­liz­mu, któ­re­mu prze­ciw­sta­wia­ją się grec­ko-fran­cu­sko-ame­ry­kań­skie idee de­mo­kra­cji i li­be­ra­liz­mu”.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jajomat

au­to­mat słu­żą­cy do sprze­da­ży jaj


Źródła:

SJP.pl

Jajonośny

zno­szą­cy jaja; zno­szą­cy dużo jaj


przy­miot­nik

 (1.1) zno­szą­cy jaja

 (1.2) zno­szą­cy sporo jaj

 (1.3) zool. utrzy­mu­ją­cy oocyt


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajorodność

forma roz­wo­ju zwie­rząt, wy­stę­pu­je po­wszech­nie u wszyst­kich grup z wy­jąt­kiem ssa­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest ja­jo­rod­ne


Ja­jo­rod­ność – naj­bar­dziej roz­po­wszech­nio­na forma roz­ro­du płcio­we­go zwie­rząt, po­le­ga­ją­ca na roz­wo­ju za­rod­ko­wym w jaju wy­da­lo­nym z or­ga­niz­mu matki przed za­płod­nie­niem (u pła­zów, ryb oraz niż­szych bez­krę­gow­ców) lub tuż po za­płod­nie­niu (u pta­ków, owa­dów i niek­tó­rych gadów).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jajorodny

skła­da­ją­cy jaja, z któ­rych wy­klu­wa się po­tom­stwo


przy­miot­nik

 (1.1) zool. odz­na­cza­ją­cy się roz­wo­jem za­rod­ko­wym w jaju poza or­ga­niz­mem matki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajoryb

ho­dow­la­na od­mia­na zło­te­go ka­ra­sia


Źródła:

SJP.pl

Jajos

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) lud. reg. bo­cian czar­ny


Źródła:

Wiktionary

Jajowar

przy­rząd ku­chen­ny do go­to­wa­nia jajek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) urzą­dze­nie do go­to­wa­nia jaj


Ja­jo­war – urzą­dze­nie elek­trycz­ne słu­żą­ce do go­to­wa­nia jajek. Kon­struk­cja skła­da się z płyty grzew­czej (z owal­ny­mi miej­sca­mi na jajka) i przy­kryw­ki w kształ­cie ko­pu­ły (zro­bio­nej zaz­wy­czaj z me­ta­lu lub przez­ro­czy­ste­go pla­sti­ku). Bar­dziej za­a­wan­so­wa­ne mo­de­le poz­wa­la­ją na wy­bie­ra­nie po­zio­mu ugo­to­wa­nia jajka (można zaz­wy­czaj wy­bie­rać po­mię­dzy trze­ma po­zio­ma­mi: na twar­do, na pół­mięk­ko i na mięk­ko) oraz po­sia­da­ją dźwię­ko­wy sy­gnał in­for­mu­ją­cy o za­koń­cze­niu pro­ce­su go­to­wa­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jajowaty

owal­ny, po­dob­ny kształ­tem do jaja


przy­miot­nik

 (1.1) kształ­tem przy­po­mi­na­ją­cy pta­sie jajo


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajownik

or­na­ment cią­gły, rzeź­bio­ny lub ma­lo­wa­ny, skła­da­ją­cy się ze sty­li­zo­wa­nych liści na prze­mian szer­szych, ja­jo­wa­tych i wą­skich, lan­ce­to­wa­tych; ki­ma­tion joń­ski


Źródła:

SJP.pl

Jajownikowy

przy­miot­nik od: ja­jow­nik


Źródła:

SJP.pl

Jajowodowy

przy­miot­nik od: ja­jo­wód


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) anat. zwią­za­ny z ja­jo­wo­dem, do­ty­czą­cy ja­jo­wo­du


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajowy

przy­miot­nik od: jajo


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z jajem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajowód

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) anat. prze­wód o dłu­go­ści ok. 10-12 cm, który bie­gnie od rogu ma­ci­cy, do­cho­dząc do jaj­ni­ka;


Ja­jo­wód (łac. "tuba ute­ri­na", "ovi­duc­tus", "sal­pinx") – prze­wód o dłu­go­ści ok. 10-12 cm (u czło­wie­ka; u suk wy­no­si 6–9 cm, u loch 15–30 cm, u krów 25–28 cm, a u kla­czy 25–30 cm), który bie­gnie od rogu ma­ci­cy, do­cho­dząc do jaj­ni­ka. Ko­niec ja­jo­wo­du w są­siedzt­wie jaj­ni­ka ma kształt lejka z wy­pust­ka­mi zwa­ny­mi strzęp­ka­mi ja­jo­wo­du; strzęp­ki ułat­wia­ją wpro­wa­dza­nie ko­mór­ki ja­jo­wej do świa­tła ja­jo­wo­du.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jajościski

po­tocz­nie: ob­ci­słe spod­nie mę­skie; ja­jo­gnio­ty


Źródła:

SJP.pl

Jajożer

nie­ja­do­wi­ty wąż z ro­dzi­ny po­ło­zo­wa­tych


Ja­jo­żer ("Da­sy­pel­tis sca­bra") – wąż z ro­dzi­ny po­ło­zo­wa­tych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jajożyworodność

rozm­na­ża­nie się przez skła­da­nie jaja z cał­ko­wi­cie roz­wi­nię­tym i go­to­wym do sa­mo­dziel­ne­go życia osob­ni­kiem lub przez ro­dze­nie ży­we­go po­tom­stwa, które wy­do­sta­ło się z jaja bez­poś­red­nio przed opu­szcze­niem or­ga­niz­mu matki


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest ja­jo­ży­wo­rod­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajożyworodny

ce­chu­ją­cy się ja­jo­ży­wo­rod­no­ścią


Źródła:

SJP.pl

Jajszczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jajwa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka w Rosji, w Kraju Perm­skim, lewy do­pływ Kamy


Jajwa ( Яйва) – osied­le typu miej­skie­go w Rosji, w Kraju Perm­skim, w re­jo­nie alek­san­drow­skim. W 2010 li­czy­ło 10 325 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jajówa

po­tocz­nie: ja­jecz­ni­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. gwara. ja­jecz­ni­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jajówka

po­tocz­nie:
1. ja­jecz­ni­ca; jaj­car­nia;
2. ad­wo­kat, ajer­ko­niak; ja­jecz­nik


Źródła:

SJP.pl

Jak

duży, ro­ga­ty ssak o bru­nat­no­czar­nych wło­sach, za­miesz­ku­ją­cy środ­ko­wą Azję, ho­do­wa­ny jako zwie­rzę po­cią­go­we i jucz­ne


za­i­mek

 (1.1) …uży­wa­ny w py­ta­niach o spo­sób lub stan

 (1.2) …uży­wa­ny w em­fa­tycz­nych wy­po­wie­dziach nt. spo­so­bu lub stanu

 (1.3) …uży­wa­ny w zda­niach za­leż­nych w zna­cze­niu: jeśli, je­że­li

 (1.4) …uży­wa­ny do wpro­wa­dza­nia oz­naj­mu­ją­cych zdań po­drzęd­nych na ten temat

spój­nik

 (2.1) …łą­czą­cy zda­nia wtrą­co­ne

 (2.2) …łą­czą­cy wy­mie­nia­ne ele­men­ty

 (2.3) …wpro­wa­dza­ją­cy po­rów­na­nie

 (2.4) …wy­łą­cza­ją­cy z za­prze­czo­ne­go zda­nia dany ele­ment

 (2.5) gwara. …uży­wa­ny przy po­rów­na­niach w zna­cze­niu: niż

przy­i­mek

 (3.1) …wpro­wa­dza­ją­cy po­rów­na­nie

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (4.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Bos grun­niens|ref=tak., ssak z ro­dzi­ny pu­sto­roż­ców;

 (4.2) lotn. sa­mo­lot marki Jak (Ja­kow­lew)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jak.

skrót od: ja­kuc­ki


Źródła:

SJP.pl

Jaka

ro­dzaj okry­cia wierzch­nie­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. kaf­tan

 (1.2) reg-pl|Poz­nań. wierzch­nie okry­cie

forma za­im­ka.

 (2.1) zob. jaki.


Jaka lub Jacz­ka (z nie­miec­kie­go "Jacke") − ina­czej zwana ko­szul­ką − na­rzu­ta na zbro­ję ry­cer­ską, naj­czę­ściej bez rę­ka­wów, w bar­wach i z her­bem ro­do­wym no­szą­ce­go ją ry­ce­rza. W Pol­sce nazwa ta przy­ję­ła się pod ko­niec XIV wieku wraz z ugrun­to­wa­niem się i rozk­wi­tem stanu ry­cer­skie­go. W ję­zy­ku sta­ro­fran­cu­skim od­po­wied­ni­kiem "jaki" była "ja­qu­ee", póź­niej "ja­qu­et", z arab­skie­go "szak", z czego po kil­ku­set la­tach wy­o­dręb­ni­ła się nazwa ele­ganc­kie­go mę­skie­go stro­ju wyj­ścio­we­go, "ża­kie­tu".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jakacki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakby

1. par­ty­ku­ła osła­bia­ją­ca do­słow­ność wy­ra­zu, wy­ra­że­nia, do któ­re­go się od­no­si; niby;
2. po­tocz­nie: spój­nik wpro­wa­dza­ją­cy zda­nie po­drzęd­ne wa­run­ko­we; gdyby


par­ty­ku­ła

 (1.1) …oz­na­cza­ją­ca, że wy­ra­żo­ny w zda­niu po­gląd może nie jest praw­dzi­wy, ale jest bli­ski praw­dy

spój­nik

 (2.1) …okre­śla­ją­cy sy­tu­a­cję, która mo­gła­by mieć miej­sce, bio­rąc pod uwagę resz­tę wy­po­wie­dzi, ale tak na­praw­dę jest nie­praw­dzi­wa

 (2.2) pot. oz­na­cza­ją­cy, że wa­ru­nek wy­stę­pu­ją­cy w zda­niu po­drzęd­nym może się speł­nić

 (2.3) pot. oz­na­cza­ją­cy, że wa­ru­nek wy­stę­pu­ją­cy w zda­niu po­drzęd­nym nie zo­stał speł­nio­ny w przesz­ło­ści, a zda­rze­nie w zda­niu na­drzęd­nym nie mogło i nie może na­stą­pić

 (2.4) pot. oz­na­cza­ją­cy, że wa­ru­nek wy­stę­pu­ją­cy w zda­niu po­drzęd­nym jest z za­ło­że­nia nie­praw­dzi­wy, a zda­rze­nie w zda­niu na­drzęd­nym ma cha­rak­ter hi­po­te­tycz­ny

 (2.5) pot. oz­na­cza­ją­cy, że speł­nie­nie wa­run­ku wy­stę­pu­ją­ce­go w zda­niu po­drzęd­nym jest za­leż­ne od czy­jejś woli


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakczal

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ar­chit. hist. ro­dzaj lo­dow­ni o stoż­ko­wa­tym kształ­cie bu­do­wa­nej w sta­ro­żyt­nej Per­sji


Źródła:

Wiktionary

Jaki

1. za­i­mek przy­miot­ny;
2. po­tocz­nie: bli­żej niez­na­ny, ja­ki­kol­wiek;
3. po­tocz­nie: około, mniej wię­cej;
4. po­tocz­nie: jak bar­dzo (uży­wa­ne na po­cząt­ku zdań wy­krzy­kni­ko­wych)


za­i­mek

 (1.1) …słu­żą­cy do py­ta­nia o cechę wy­ra­żo­ną zwy­kle w przy­miot­ni­ku

 (1.2) …słu­żą­cy do roz­po­czy­na­nia zdań po­drzęd­nych do­ty­czą­cych cechy

 (1.3) …słu­żą­cy do roz­po­czy­na­nia pytań o spre­cy­zo­wa­nie ele­men­tu

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) plu­ral|jak.


Jaki – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie gra­jew­skim, w gmi­nie Wą­sosz.

Pry­wat­na wieś szla­chec­ka po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie wą­so­skim ziemi wi­skiej wo­je­wództ­wa ma­zo­wiec­kie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa łom­żyń­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jakikolwiek

za­i­mek nie­o­kre­ślo­ny; byle jaki, obo­jęt­nie jaki


za­i­mek

 (1.1) do­wol­ny, nie­o­kre­ślo­ny, wszyst­ko jedno jaki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakimczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakimiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakimiuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakimowicz

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) pol­ski herb szla­chec­ki;


Zo­bacz też: Ja­ki­mo­wicz (herb szla­chec­ki).

Ja­ki­mo­wicz – naz­wi­sko pol­skie. Naj­wię­cej osób no­szą­cych to naz­wi­sko za­miesz­ku­je: Bia­ły­stok, Gdańsk, Wroc­ław, Świe­bo­dzin, Jawor, Opole i Białą Pod­la­ską. W Pol­sce nosi je 1305 osób.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jakimowski

naz­wi­sko


Ja­ki­mow­ski lub Ja­ki­mov­ski – pol­skie i ma­ce­doń­skie naz­wi­sko.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakir

imię mę­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakisikej

za­i­mek przy­miot­ny nie­o­kre­ślo­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. jakiś


Źródła:

Wiktionary

Jakiś

okre­śle­nie cze­goś niez­na­ne­go, osła­bie­nie jego zna­cze­nia


za­i­mek przy­miot­ny nie­o­kre­ślo­ny

 (1.1) bli­żej nie­o­kre­ślo­ny, bli­żej niez­na­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakiż

za­i­mek "jaki" wzmo­cio­ny par­ty­ku­łą "-ż"


za­i­mek

 (1.1) wzmoc­nio­ny za­i­mek jaki w py­ta­niach i zda­niach wy­krzy­kni­ko­wych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakkolwiek

1. spój­nik zna­czą­cy tyle, co: cho­ciaż, mimo że
2. za­i­mek zna­czą­cy tyle, co: jakoś, byle jak


przy­słó­wek

 (1.1) obo­jęt­nie jak, nie ważne jak, w do­wol­ny spo­sób

za­i­mek

 (2.1) co­kol­wiek się zda­rzy (w zda­niu po­drzęd­nym) i tak się wy­da­rzy (zda­nie na­drzęd­ne)

spój­nik

 (3.1) cho­ciaż


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakla

luźny kaf­tan bę­dą­cy czę­ścią re­gio­nal­ne­go stro­ju ślą­skie­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) reg. kraw. luźny kaf­tan no­szo­ny na Ślą­sku

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. kraw. bluz­ka, ża­kiet


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaklewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakmiarz

przy­słó­wek

 (1.1) stpol. cał­kiem, po pro­stu


Źródła:

Wiktionary

Jako

1. przy­i­mek peł­nią­cy różne funk­cje w zda­niu;
2. spój­nik peł­nią­cy różne funk­cje w zda­niu


przy­i­mek

 (1.1) uży­wa­ny do okre­śla­nia roli, sta­no­wi­ska, zna­cze­nia itp., które spra­wu­je pod­miot

spój­nik

 (2.1) przest. jak

za­i­mek

 (3.1) przest. jak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakobian

wyz­nacz­nik ma­cie­rzy Ja­co­bie­go (ma­cie­rzy kwa­dra­to­wej o n ko­lum­nach i n wier­szach)


Źródła:

SJP.pl

Jakobici

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jakobicki

od­no­szą­cy się do ja­ko­bi­na lub ja­ko­bi­niz­mu, wła­ści­wy ja­ko­bi­nom; ja­ko­biń­ski


Źródła:

SJP.pl

Jakobin

1. czło­nek naj­bar­dziej ra­dy­kal­ne­go ugru­po­wa­nia w cza­sie re­wo­lu­cji fran­cu­skiej;
2. prze­sta­rza­łe: ra­dy­kal­ny zwo­len­nik re­wo­lu­cji i metod re­wo­lu­cyj­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. polit. w cza­sie re­wo­lu­cji fran­cu­skiej: czło­nek le­wi­co­we­go klubu po­li­tycz­ne­go dą­żą­ce­go do ra­dy­kal­nych zmian i wpro­wa­dze­nia re­pu­bli­ki;

 (1.2) polit. przen. ra­dy­kał po­li­tycz­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakobina

1. czło­nek naj­bar­dziej ra­dy­kal­ne­go ugru­po­wa­nia w cza­sie re­wo­lu­cji fran­cu­skiej;
2. prze­sta­rza­łe: ra­dy­kal­ny zwo­len­nik re­wo­lu­cji i metod re­wo­lu­cyj­nych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakobinizm

1. ra­dy­kal­ny kie­ru­nek w okre­sie re­wo­lu­cji fran­cu­skiej, ak­cep­tu­ją­cy re­wo­lu­cyj­ny ter­ror;
2. prze­sta­rza­łe: skraj­nie le­wi­co­we i ra­dy­kal­ne po­glą­dy po­li­tycz­ne;
3. spo­sób dzia­ła­nia wła­ści­wy ja­ko­bi­nom


Ja­ko­bi­nizm (fr. "ja­co­bi­nis­me", od łac. "Ja­co­bus – Jakub") – skraj­nie le­wi­co­wy kie­ru­nek po­li­tycz­no-spo­łecz­ny (ide­o­lo­gicz­ny); nazwa po­cho­dzi od fran­cu­skich ja­ko­bi­nów, tzn. człon­ków klubu po­li­tycz­ne­go dzia­ła­ją­ce­go w okre­sie re­wo­lu­cji fran­cu­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakobinka

ro­śli­na z ro­dzi­ny astro­wa­tych o szorst­kich li­ściach, po­cho­dzą­ca z Ame­ry­ki Płn. i Mek­sy­ku; cynia; cynka


Źródła:

SJP.pl

Jakobita

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. wier­ny jed­ne­go z dwóch ko­ścio­łów wschod­nich tj. Sy­ryj­skie­go Ko­ścio­ła Or­to­dok­syj­ne­go lub Sy­ryj­skie­go Ko­ścio­ła Ka­to­lic­kie­go

 (1.2) hist. zwo­len­nik pod­no­szo­nej w XVII i XVIII wieku spra­wy osa­dze­nia Stu­ar­tów na tro­nie An­glii i Szko­cji;


Źródła:

Wiktionary

Jakobitka

→ ja­ko­bi­ta


Patrz:jakobita

Źródła:

SJP.pl

Jakobiński

do­ty­czą­cy ja­ko­bi­niz­mu, ja­ko­bi­nów


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ja­ko­bi­na­mi, do­ty­czą­cy ja­ko­bi­nów lub ja­ko­bi­niz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakobson

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakoby

1. spój­nik wpro­wa­dza­ją­cy zda­nia po­drzęd­ne, wy­ra­ża­ją­ce wa­ha­nie, po­wąt­pie­wa­nie
2. par­ty­ku­ła wy­ra­ża­ją­ca po­wąt­pie­wa­nie co do praw­do­mów­no­ści kogoś


spój­nik

 (1.1) łą­czą­cy zda­nie na­drzęd­ne ze zda­niem po­drzęd­nym i rów­nież po­da­ją­cy w wąt­pli­wość treść, o któ­rej jest mowa w przy­łą­cza­nym zda­niu

par­ty­ku­ła

 (2.1) in­for­mu­ją­ca, że mó­wią­cy przy­ta­cza cudzy sąd i po­da­je w wąt­pli­wość jego praw­dzi­wość


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakoniuk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakosik

za­i­mek

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. jakoś

par­ty­ku­ła

 (2.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. jakoś


Źródła:

Wiktionary

Jakosz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakowicki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakowlew

Ja­kow­lew (ros. ОАО «Опытно-конструкторское бюро им. А. С. Яковлева») – ro­syj­skie (daw­niej ra­dziec­kie) lot­ni­cze biuro kon­struk­cyj­ne i przed­się­bior­stwo prze­my­słu lot­ni­cze­go. Zo­sta­ło za­ło­żo­ne w 1934 roku przez Alek­san­dra Ja­kow­le­wa. W przed­się­bior­stwie opra­co­wa­no wiele typów sa­mo­lo­tów o bar­dzo róż­nych za­sto­so­wa­niach – od ma­łych sa­mo­lo­tów szkol­nych do odrzu­tow­ców pa­sa­żer­skich. W biu­rze skon­stru­o­wa­no ponad 200 typów sa­mo­lo­tów, 100 z nich wesz­ło do se­ryj­nej pro­duk­cji.


Źródła:

Wikipedia

Jakowy

daw­niej: jaki


Źródła:

SJP.pl

Jakowyś

daw­niej: jakiś


za­i­mek nie­o­kre­ślo­ny

 (1.1) przest. jakiś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakoś

w jakiś spo­sób


za­i­mek

 (1.1) w pe­wien, nie do końca okre­ślo­ny, spo­sób

 (1.2) z nie­wia­do­me­go po­wo­du

par­ty­ku­ła

 (2.1) mniej wię­cej, około


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakościowiec

pra­cow­nik firmy zaj­mu­ją­cy się za­pew­nie­niem ja­ko­ści pro­duk­cji lub usług, zwy­kle w ra­mach stan­da­ry­zo­wa­ne­go sy­ste­mu za­rzą­dza­nia ja­ko­ścią


Źródła:

SJP.pl

Jakościowo

przy­słó­wek

 (1.1) pod wzglę­dem ja­ko­ści


Źródła:

Wiktionary

Jakościowy

do­ty­czą­cy ja­ko­ści, zwią­za­ny z ja­ko­ścią


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do ja­ko­ści, zwią­za­ny z ja­ko­ścią

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) dobry, cenny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakośtobędzizm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) neol. liter. po­sta­wa hoł­du­ją­ca po­wie­dze­niu „jakoś to bę­dzie”, ko­ja­rzo­na z pe­jo­ra­tyw­ną cechą na­ro­do­wą Po­la­ków


Źródła:

Wiktionary

Jakość

pe­wien sto­pień do­sko­na­ło­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) war­tość, ro­dzaj, stan cze­goś; za­le­ty przed­mio­tu świad­czą­ce o jego uży­tecz­no­ści, war­to­ści, po­rząd­nym wy­ko­na­niu


Ja­kość (gr. "po­io­tes", łac. "qu­a­li­tas") – po­ję­cie fi­lo­zo­ficz­ne zde­fi­nio­wa­ne przez Pla­to­na jako „pe­wien sto­pień do­sko­na­ło­ści”. Nazwę ła­ciń­ską, która za­cho­wa­ła się w ję­zy­kach ro­mań­skich ut­wo­rzył Cy­ce­ron tłu­ma­cząc ter­min grec­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jakoż

spój­nik wy­stę­pu­ją­cy na po­cząt­ku zda­nia na­wią­zu­ją­ce­go do zda­nia po­przed­nie­go; dla­te­go też; i rze­czy­wi­ście


Źródła:

SJP.pl

Jakożby

spój­nik "jakoż" wraz z cząst­ką trybu przy­pu­szcza­ją­ce­go


Źródła:

SJP.pl

Jaksa

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Jaksice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jaksza

duch opie­kuń­czy w wie­rze­niach lu­do­wych Indii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) mi­tind. duch re­pre­zen­tu­ją­cy siły przy­ro­dy, strze­gą­cy bo­gactw;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaksztag

Jaksz­tag – na ża­glow­cu z oża­glo­wa­niem re­jo­wym me­ta­lo­wy pręt przy­mo­co­wa­ny wzdłuż rei w jej gór­nej czę­ści. Sto­so­wa­ne są zwy­kle dwa jaksz­ta­gi. Jeden jest no­śni­kiem żagla (do jaksz­ta­gu jest przy­mo­co­wa­ny górny lik żagla), z dru­gie­go zwi­sa­ją pod­wiesz­ki (szel­ki), na końcu któ­rych znaj­du­je się perta, przy czym bez­poś­red­nio do jaksz­ta­gu może być przy­mo­co­wa­ny ostat­ni frag­ment perty, tzw.


Źródła:

Wikipedia

Jaktorowianin

miesz­ka­niec Jak­to­ro­wa (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jaktorowianka

miesz­kan­ka Jak­to­ro­wa (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jaktorowski

przy­miot­nik od: Jak­to­rów


Źródła:

SJP.pl

Jaktorów

wieś w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim;


Jak­to­rów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie gro­dzi­skim, w gmi­nie Jak­to­rów.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy Jak­to­rów oraz pa­ra­fii Świę­tej Ro­dzi­ny na­le­żą­cej do de­ka­na­tu Ży­rar­dów die­cez­ji ło­wic­kiej. Nazwa miej­sco­wo­ści po­cho­dzi od imie­nia Jak­tor – daw­ne­go spol­szcze­nia Hek­to­ra.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jakub

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) bibl. po­stać bi­blij­na, jeden z iz­ra­el­skich pa­triar­chów;

 (1.2) imię|pol­ski|m.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jakubas

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakubaszek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakubczak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakubczyk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakubecki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakubek

linka z gru­by­mi wę­zła­mi umie­szczo­ny­mi w rów­nych od­stę­pach, słu­żą­ca zwy­kle do wspi­na­nia się z łodzi na sta­tek


Źródła:

SJP.pl

Jakubiak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakubiec

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakubik

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakubiuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakubka

linka z gru­by­mi wę­zła­mi umie­szczo­ny­mi w rów­nych od­stę­pach, słu­żą­ca zwy­kle do wspi­na­nia się z łodzi na sta­tek


Ja­kub­ka – ko­lo­nia w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie tu­rec­kim, w gmi­nie Przy­ko­na.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ko­niń­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakubkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­kub­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jakubostwo

Jakub z mał­żon­ką; Ja­ku­bo­wie


Źródła:

SJP.pl

Jakubowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jakubowicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakubowie

Jakub z mał­żon­ką; Ja­ku­bo­stwo


Źródła:

SJP.pl

Jakubowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jakubowski

przy­miot­nik od: Ja­ku­bo­wo, Ja­ku­bów


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakubowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­ku­ba lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. na­le­żą­cy do Ja­ku­ba


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakubski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakubów

Jakub z mał­żon­ką; Ja­ku­bo­stwo


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakubówka

od­mia­na gru­szy zwy­czaj­nej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakucczanin

miesz­ka­niec Ja­kuc­ka


Źródła:

SJP.pl

Jakucczanka

miesz­kan­ka Ja­kuc­ka


Źródła:

SJP.pl

Jakuci

lud za­miesz­ku­ją­cy głów­nie Ja­ku­cję; Sacha


Ja­ku­ci ( Саха "Sacha", l.mn. Сахалар "Sa­cha­lar") – naród tu­rec­ki za­miesz­ku­ją­cy ro­syj­ską Ja­ku­cję w środ­ko­wej Sy­be­rii. Naj­wię­cej spoś­ród nich miesz­ka w re­la­tyw­nie gęsto za­lud­nio­nych do­li­nach środ­ko­wej Leny oraz Ał­da­nu i Wi­lu­ju. Niek­tó­rzy przed­sta­wi­cie­le tego na­ro­du żyją też na te­re­nach po­ło­żo­nych bar­dziej na pół­noc, i jak­kol­wiek ob­sza­ry te zaj­mu­ją po­wierzch­nię więk­szą niż do­li­ny rzecz­ne, licz­ba lud­no­ści z racji trud­nych wa­run­ków kli­ma­tycz­nych jest nie­wiel­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakucja

au­to­no­micz­na re­pu­bli­ka w Rosji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. re­pu­bli­ka wcho­dzą­ca w skład Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej, po­ło­żo­na we wschod­niej Sy­be­rii, naj­więk­sza pod wzglę­dem po­wierzch­ni, (ponad 3 mi­lio­ny km²), jed­nost­ka ad­mi­ni­stra­cyj­no-te­ry­to­rial­na na świe­cie;


Ja­ku­cja (Re­pu­bli­ka Sacha, daw­niej także: "Re­pu­bli­ka Ja­kuc­ka"; Республика Саха, Якутия, Саха Өрөспүүбүлүкэтэ) – re­pu­bli­ka wcho­dzą­ca w skład Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej (od roku 2000), po­ło­żo­na w Da­le­kows­chod­nim Okrę­gu Fe­de­ral­nym, ge­o­gra­ficz­nie sta­no­wi wschod­nią część Sy­be­rii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jakuck

mia­sto w pół­noc­no-wschod­niej Sy­be­rii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Rosji, w pół­noc­no-wschod­niej Sy­be­rii, sto­li­ca Ja­ku­cji;


Ja­kuck ( Якутск "Ja­kutsk", Дьокуускай "D´oku­u­skaj") – mia­sto w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, w pół­noc­no-wschod­niej Sy­be­rii, po­ło­żo­ne na lewym brze­gu Leny. Jest sto­li­cą i naj­więk­szym mia­stem Ja­ku­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jakucki

przy­miot­nik od: Ja­ku­cja, Ja­kuck


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Ja­ku­cją lub Ja­ku­ta­mi, do­ty­czą­cy Ja­ku­cji lub Ja­ku­tów

 (1.2) zwią­za­ny z Ja­kuc­kiem

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język ja­kuc­ki;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakunin

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakuszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakuszyce

Ja­ku­szy­ce (krót­ko po 1945 r. "Ja­ku­szec", "Ja­kobst­hal") – naj­wy­żej po­ło­żo­na dziel­ni­ca Szklar­skiej Po­rę­by po­ło­żo­na kilka ki­lo­me­trów od cen­trum miej­sco­wo­ści, 800 m od gra­ni­cy pol­sko-cze­skiej. Przed przy­stą­pie­niem Pol­ski do ukła­du z Schen­gen ist­nia­ło tu przej­ście gra­nicz­ne dro­go­we i ma­łe­go ruchu gra­nicz­ne­go Ja­ku­szy­ce – Har­ra­chov oraz na szla­ku tu­ry­stycz­nym Po­la­na Ja­ku­szyc­ka – Har­ra­chov.


Źródła:

Wikipedia

Jakut

miesz­ka­niec Ja­ku­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek na­ro­do­wo­ści ja­kuc­kiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakutka

miesz­kan­ka Ja­ku­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta na­ro­do­wo­ści ja­kuc­kiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakutowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakuza

czło­nek ya­ku­zy (mafii ja­poń­skiej); ya­ku­za


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­nek mafii ja­poń­skiej;

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) mafia ja­poń­ska


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakuzzi

[czy­taj: dża­kuz-i] rzad­ko: duża wanna z sy­ste­mem na­po­wie­trza­nia wody i ma­sa­ży wod­nych; ja­cuz­zi


Źródła:

SJP.pl

Jakób

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) hist. Jakub


Źródła:

Wiktionary

Jakóbczak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakóbczyk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakóbek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakóbiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakóbiec

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jakóbik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakóbowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jakóż

za­i­mek

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. jakże, jak


Źródła:

Wiktionary

Jakże

wzmoc­nio­ne "jak"


za­i­mek

 (1.1) …uży­wa­ny do za­py­ta­nia o spo­sób wy­ko­ny­wa­nia czyn­no­ści

 (1.2) …pod­kre­śla­ją­cy na­tę­że­nie cze­goś

 (1.3) …wpro­wa­dza­ją­cy obu­rze­nie

 (1.4) …py­ta­ją­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jakżeby

'jakże' w po­łą­cze­niu z cząst­ką form trybu wa­run­ko­we­go 'by'


Źródła:

SJP.pl

Jakżeż

wzmoc­nio­ne "jakże", głów­nie w funk­cjach py­taj­nych i ek­spre­syw­nych


Źródła:

SJP.pl

Jal

[czy­taj: dżal lub jal] skrót od: Japan Air Lines - Ja­poń­skie linie lot­ni­cze


skró­to­wiec

 (1.1) = Ju­go­sło­wiań­ska Armia Lu­do­wa


Jal – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Nowy Mek­syk, w hrab­stwie Lea.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jalapa

by­li­na z ro­dzi­ny po­wo­jo­wa­tych; wilec prze­czy­szcza­ją­cy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jalapeño

[czy­taj: cha­la­pe­nio] bar­dzo ostra, zie­lo­na pa­prycz­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) bot. kulin. ro­dzaj ostrej pa­prycz­ki;


Jalapeño (wym. //) – kul­ty­war pa­pry­ki rocz­nej ("Cap­si­cum an­nu­um"), za­li­cza­na do grupy tzw. pa­pryk chili. Ma nie­wiel­kie owoce, a ich ostrość sza­co­wa­na jest na 3-8 ty­się­cy SHU. Doj­rza­łe owoce osią­ga­ją roz­miar od 5 do 9 cm i mają zie­lo­ną albo rza­dziej czer­wo­ną barwę.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jalatunda

mia­sto w In­do­nez­ji


Źródła:

SJP.pl

Jale

[czy­taj: jale, rza­dziej jejl]
1. au­to­ma­tycz­ny zamek do drzwi o pła­skim klu­czu; yale
2. ta­niec hisz­pań­ski o umiar­ko­wa­nym tem­pie


Źródła:

SJP.pl

Jalu

rzeka w Korei Pół­noc­nej


Jalu, także: Amnok (chiń. upr. 鸭绿江; pi­ny­in "Yālù Jiāng", wym. ; kor. 압록강, "Amnok-gang") – rzeka we wschod­niej Azji, two­rzą­ca za­chod­nią część gra­ni­cy po­mię­dzy Chi­na­mi a Koreą Pół­noc­ną. Źró­dła rzeki znaj­du­ją się w Gó­rach Wschod­nio­man­dżur­skich, a jej uj­ście na Za­to­ce Za­chod­nio­ko­re­ań­skiej na Morzu Żół­tym, po­mię­dzy chiń­skim mia­stem Dan­dong a ko­re­ań­skim Sinŭiju. Dłu­gość rzeki wy­no­si około 800 km, po­wierzch­nia do­rze­cza – 31 750 km². Znaj­du­je się na niej kilka elek­trow­ni wod­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jam

[czy­taj: dżem] prze­sta­rza­le: dżem (ro­dzaj kon­fi­tur o ga­la­re­to­wa­tej kon­sy­sten­cji przy­rzą­dza­nych przez go­to­wa­nie świe­żych owo­ców z do­dat­kiem cukru i pek­ty­ny)


za­i­mek

 (1.1) …ja z koń­ców­ką cza­sow­ni­ko­wą

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) przest. zob. dżem.

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od jama

forma za­im­ka.

 (4.1) gw-pl|War­mia. im, C. od oni, one


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jama

1. kry­jów­ka (w ziemi), nora, le­go­wi­sko;
2. dół, wgłę­bie­nie grun­tu;
3. wy­peł­nio­na pły­nem prze­strzeń mię­dzy ścia­ną ciała a na­rzą­da­mi wew­nętrz­ny­mi u zwie­rząt i czło­wie­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wgłę­bie­nie w ziemi

 (1.2) zool. schro­nie­nie zwie­rząt wy­ko­pa­ne w ziemi

 (1.3) łow. pu­łap­ka na wilki wy­ko­pa­na w ziemi

 (1.4) biol. wolna prze­strzeń w or­ga­niz­mach wy­ście­ła­na błoną;

 (1.5) med. uby­tek w na­rzą­dach wew­nętrz­nych wsku­tek mart­wi­cy tka­nek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jamajcki

bar­dzo rzad­ko: ja­maj­ski (przy­miot­nik od: Ja­maj­ka)


Źródła:

SJP.pl

Jamajczyk

1. oby­wa­tel Ja­maj­ki (kraju);
2. miesz­ka­niec Ja­maj­ki (wyspy)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) oby­wa­tel Ja­maj­ki


Ja­maj­czyk ("Lo­xi­pas­ser ano­xant­hus") – ga­tu­nek ma­łe­go ptaka z ro­dzi­ny ta­na­gro­wa­tych (Thra­u­pi­dae), je­dy­ny przed­sta­wi­ciel ro­dza­ju Lo­xi­pas­ser. Wy­stę­pu­je en­de­micz­nie na Ja­maj­ce. Nie jest za­gro­żo­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jamajka

ga­tu­nek rumu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ro­dzaj rumu


Ja­maj­ka ( Ja­ma­i­ca) – wyspa i pań­stwo na Morzu Ka­ra­ib­skim w ar­chi­pe­la­gu Wiel­kich An­ty­li, po­ło­żo­ne na po­łud­nie od Kuby i na za­chód od Haiti.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jamajski

przy­miot­nik od: Ja­maj­ka; ja­majc­ki (bar­dzo rzad­ko)


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do pań­stwa Ja­maj­ka

 (1.2) od­no­szą­cy się do wyspy Ja­maj­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jamalski

→ Jamał


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ja­ma­łem, do­ty­czą­cy Ja­ma­łu


Patrz:Jamał

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jamał

Jamał, Pół­wy­sep Ja­mal­ski (ros. Ямал, z nien. Ja – zie­mia, mał – ko­niec) – pół­wy­sep w pół­noc­no-za­chod­niej Sy­be­rii, w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji.

Leży nad Mo­rzem Kar­skim, po­mię­dzy Za­to­ką Baj­da­rac­ką i Za­to­ką Obską (uj­ście Obu). Pół­wy­sep leży w stre­fie ark­tycz­nej, na pół­noc od koła pod­bie­gu­no­we­go pół­noc­ne­go.


Źródła:

Wikipedia

Jamb

w me­try­ce an­tycz­nej: stopa wier­szo­wa zło­żo­na z dwu gło­sek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. w wer­sy­fi­ka­cji an­tycz­nej: stopa, miara wier­szo­wa zło­żo­na z sy­la­by krót­kiej i dłu­giej;

 (1.2) jęz. w ję­zy­ku pol­skim: stopa zło­żo­na z sy­la­by nie­ak­cen­to­wa­nej i ak­cen­to­wa­nej

 (1.3) liter. wiersz pi­sa­ny jam­bem (1.1) lub jam­bem (1.2)

 (1.4) liter. wiersz o bu­do­wie nie­jam­bicz­nej, na­wią­zu­ją­cy do tra­dy­cji grec­kiej, o sa­ty­rycz­nej lub żar­to­bli­wej tre­ści


Jamb (gr. ἴαμβος – íambos) w me­try­ce ilo­cza­so­wej to stopa me­trycz­na zło­żo­na z dwóch sylab – krót­kiej i dłu­giej, o po­sta­ci:

W wier­szach pol­skich od­po­wied­ni­kiem jest sek­wen­cja dwóch sylab: nie­ak­cen­to­wa­nej i ak­cen­to­wa­nej. W ję­zy­ku pol­skim bar­dzo nie­wie­le wy­ra­zów to na­tu­ral­ne jamby (np. "aha), więc stopa ta jest zwy­kle two­rzo­na jako ze­strój z pro­kli­ty­ką (np. "do snu) lub dzię­ki od­po­wied­nie­mu łą­cze­niu wy­ra­zów w szyku zda­nia, jak w pier­wszym wer­sie " Mo­na­cho­ma­chii" Kra­sic­kie­go:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jambalaya

kre­ol­ska po­tra­wa z wa­rzyw oraz ryżu


Jam­ba­la­ya – po­tra­wa kre­ol­ska, skła­da­ją­ca się głów­nie z ryżu, z do­dat­kiem ce­bu­li, czosn­ku, pa­pry­ki i po­mi­do­rów.

Jej do­kład­ny skład za­le­ży od po­cho­dze­nia prze­pi­su. Wy­stę­pu­je w bar­dzo wielu wer­sjach.

Jam­ba­la­ya jest to ra­czej ro­dzaj przy­go­to­wy­wa­nia ryżu z do­dat­ka­mi, niż kon­kret­ny prze­pis, gdyż tra­dy­cyj­ne skład­ni­ki róż­nią się w za­leż­no­ści od tego, co było ak­tu­al­nie do­stęp­ne na targu, w go­spo­dar­stwie, zo­sta­ło wy­ło­wio­ne z wody lub też upo­lo­wa­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jambiczny

przy­miot­nik od: jamb


Źródła:

SJP.pl

Jambografia

szy­der­cze, zło­śli­we ut­wo­ry po­e­tyc­kie; jamby


Źródła:

SJP.pl

Jamboree

[czy­taj: dżem­bo­ri]
1. mię­dzy­na­ro­do­we spot­ka­nie mu­zy­ków;
2. mię­dzy­na­ro­do­wy zlot ska­u­tów


Jam­bo­ree, Jambo – ter­min od­no­szą­cy się do mię­dzy­na­ro­do­wych zlo­tów ska­u­to­wych, sto­so­wa­ny od 1920.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jambos

owoc eg­zo­tycz­ny; jabł­ko wodne; cza­pet­ka wod­ni­sta


Źródła:

SJP.pl

Jambroży

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Jamburg

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. Kin­gi­sepp (nazwa ofi­cjal­na do 1922 roku);


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jamburski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. zwią­za­ny z Jam­bur­giem, do­ty­czą­cy Jam­bur­ga (współcz. Kin­gi­sepp)


Źródła:

Wiktionary

Jambłusznik

ni­skie drze­wo lub krzew z ro­dzi­ny mir­to­wa­tych; drze­wo goź­dzi­ko­we, goź­dzi­ko­wiec, eu­ge­nia, eu­gen­ka


Źródła:

SJP.pl

Jameczka

zdrob­nie­nie od: jamka


Źródła:

SJP.pl

James

[czy­taj: dżejms] obce imię mę­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jamesonit

[czy­taj: dżem­so­nit] ciem­no­sza­ry, me­ta­licz­ny mi­ne­rał z grupy siar­ko­so­li; dżem­so­nit


Ja­me­so­nit – mi­ne­rał z klasy siarcz­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jamestown

[czy­taj: dżejm­stałn]
1. wyspa w USA; Ja­me­stown Is­land;
2. nazwa wielu miej­sco­wo­ści i gmin w USA:
3. sto­li­ca Świę­tej He­le­ny, te­ry­to­rium za­leż­ne­go od Wiel­kiej Bry­ta­nii;
4. mia­sto w Au­stra­lii


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto na Wy­spie Świę­tej He­le­ny, sto­li­ca bry­tyj­skie­go te­ry­to­rium za­mor­skie­go;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jamie

[czy­taj: dżem] prze­sta­rza­le: dżem (ro­dzaj kon­fi­tur o ga­la­re­to­wa­tej kon­sy­sten­cji przy­rzą­dza­nych przez go­to­wa­nie świe­żych owo­ców z do­dat­kiem cukru i pek­ty­ny)


Źródła:

SJP.pl

Jamielnik

nazwa kilku wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jamieński

do­ty­czą­cy Jamna, zwią­za­ny z Jam­nem (z je­zio­rem Jamno)


przy­miot­nik

 (1.1) od Jamno


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jamiołkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jamiroquai

Ja­mi­ro­qu­ai – an­giel­ski ze­spół mu­zycz­ny za­ło­żo­ny w 1992 w Lon­dy­nie.


Źródła:

Wikipedia

Jamistość

cecha ma­te­ria­łu, w któ­rym ist­nie­ją przer­wy mię­dzy two­rzą­cy­mi go cząst­ka­mi


Źródła:

SJP.pl

Jamisty

po­kry­ty ja­ma­mi, ma­ją­cy kształt jamy, two­rzą­cy jamy


Źródła:

SJP.pl

Jamka

1. zdrob­nie­nie od: jama;
2. za­głę­bie­nie w bło­nie ko­mór­ko­wej, się­ga­ją­ce do błony pier­wot­nej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jamkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy jamkę


Źródła:

SJP.pl

Jammer

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) elek­tron. urzą­dze­nie do za­głu­sza­nia sy­gna­łów ra­dio­wych GPS, GSM, ra­da­rów po­li­cyj­nych, sy­gna­łów zdal­ne­go ste­ro­wa­nia itp.


Źródła:

Wiktionary

Jamnica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kynol. suka rasy jam­nik


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jamniczek

zdrob­nie­nie od: jam­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zdrobn. od: jam­nik

 (1.2) mały jam­nik


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jamniczka

sa­mi­ca jam­ni­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kynol. suka jam­ni­ka

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=mę­skoz­wie­rzę­cy.

 (2.1) D. lp. od: jam­ni­czek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jamniczy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) na­le­żą­cy do jam­ni­ka

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) do­ty­czą­cy jam­ni­ka, okre­śla­ją­cy jam­ni­ka, uży­wa­ny przy jam­ni­ku

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (3.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla jam­ni­ka, ma­ją­cy cechy jam­ni­ka


Źródła:

Wiktionary

Jamnik

pies my­śliw­ski uży­wa­ny do tro­pie­nia zwie­rząt kry­ją­cych się w no­rach, po­pu­lar­ny rów­nież jako pies po­ko­jo­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) kynol. rasa psów o ni­skim wzro­ście, dłu­gim tu­ło­wiu i krót­kich no­gach;

 (1.2) kynol. pies rasy jam­nik (1.1)

 (1.3) pot. rzecz długa i niska


Jam­nik – jedna z ras psów po­cho­dzą­ca z Nie­miec. Nie­miec­ka nazwa jam­ni­ka " Dachs­hund" oz­na­cza w do­słow­nym tłu­ma­cze­niu "bor­su­czy pies", ety­mo­lo­gia nazwy zwią­za­na jest z jego zbli­żo­ną do bor­su­ków bu­do­wą oraz wy­ko­rzy­sty­wa­niem tej rasy do po­lo­wa­nia na zwie­rzę­ta ry­ją­ce nory. Pod­le­ga pró­bom pracy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jamnikowato

przy­słó­wek

 (1.1) rzad. tak jak jam­nik


Źródła:

Wiktionary

Jamnikowaty

po­dob­ny do jam­ni­ka (taksa); tak­so­wa­ty


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) przy­po­mi­na­ją­cy jam­ni­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jamnikowiec

po­tocz­nie: długi blok miesz­kal­ny


Źródła:

SJP.pl

Jamnikowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) kynol. na­le­żą­cy do jam­ni­ka

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) kynol. do­ty­czą­cy jam­ni­ka, okre­śla­ją­cy jam­ni­ka, uży­wa­ny przy jam­ni­ku

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (3.1) kynol. cha­rak­te­ry­stycz­ny dla jam­ni­ka, ma­ją­cy cechy jam­ni­ka


Źródła:

Wiktionary

Jamno

je­zio­ro w Pol­sce


Jamno – je­zio­ro przy­brzeż­ne na Wy­brze­żu Ko­sza­liń­skim, po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ko­sza­liń­skim, w gmi­nie Miel­no, od­cię­te mie­rze­ją od Morza Bał­tyc­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jamochłon

bez­krę­go­wiec wodny o pry­mi­tyw­nej bu­do­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. bez­krę­go­we zwie­rzę ży­ją­ce w wo­dzie, zbu­do­wa­ne z dwóch warstw ko­mó­rek, po­sia­da­ją­ce naj­prost­szy układ po­kar­mo­wy - jamę chło­ną­co-tra­wią­cą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jamowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) elek­tron. pot. za­kłó­ca­nie łącz­no­ści elek­tro­nicz­nej, w szcze­gól­no­ści WiFi


Źródła:

Wiktionary

Jamowy

przy­miot­nik od: jama


Źródła:

SJP.pl

Jamraj

na­ziem­ny ssak z rzędu tor­ba­czy, za­miesz­ku­ją­cy Au­stra­lię, Tas­ma­nię i Nową Gwi­neę


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pe­ra­me­le­morp­hia|Ameg­hi­no|ref=tak., nie­wiel­ki tor­bacz za­miesz­ku­ją­cy Au­stra­lię i Nową Gwi­neę;


Jam­raj ("Pe­ra­me­les") – ro­dzaj nie­wiel­kich ssa­ków z po­dro­dzi­ny jam­ra­jów (Pe­ra­me­li­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny jam­ra­jo­wa­tych (Pe­ra­me­li­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jamraje

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pe­ra­me­le­morp­hia|Ameg­hi­no|ref=tak., rząd ssa­ków z na­drzę­du au­stra­lo­tor­bo­wych;

 (1.2) syst. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pe­ra­me­li­nae|J.E. Gray|ref=tak., po­dro­dzi­na ssa­ków z ro­dzi­ny jam­ra­jo­wa­tych;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) plu­ral|jam­raj.


Jam­ra­je (Pe­ra­me­li­nae) – po­dro­dzi­na ssa­ków z ro­dzi­ny jam­ra­jo­wa­tych (Pe­ra­me­li­dae).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jamrajokształtne

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pe­ra­me­le­morp­hia|Ameg­hi­no|ref=tak., rząd ssa­ków z na­drzę­du au­stra­lo­tor­bo­wych;


Jam­ra­joksz­tałt­ne, jam­ra­je (Pe­ra­me­le­morp­hia) – rząd ssa­ków z na­drzę­du au­stra­lo­tor­bo­wych (Au­stra­li­delp­hia) obej­mu­ją­cy nie­wiel­kie ga­tun­ki o wy­dłu­żo­nym pysku, dłu­gim ogo­nie oraz z dru­gim pal­cem stopy zro­śnię­tym z trze­cim.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jamrajowate

o ce­chach jam­ra­jo­wa­tych (ro­dzi­na tor­ba­czy)


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pe­ra­me­li­dae|J.E. Gray|ref=tak., ro­dzi­na tor­ba­czy z rzędu jam­ra­joksz­tałt­nych;


Jam­ra­jo­wa­te, bor­su­ki wor­ko­wa­te (Pe­ra­me­li­dae) – ro­dzi­na tor­ba­czy z rzędu jam­ra­joksz­tałt­nych (Pe­ra­me­le­morp­hia). Obej­mu­je ga­tun­ki zwie­rząt wszyst­ko­żer­nych, za­miesz­ku­ją­cych różne śro­do­wi­ska (od pu­styn­nych po wil­got­ne) Au­stra­lii i Nowej Gwi­nei. Formy ko­pal­ne znane są od mio­ce­nu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jamrajowaty

o ce­chach jam­ra­jo­wa­tych (ro­dzi­na tor­ba­czy)


Źródła:

SJP.pl

Jamrozik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jamrożek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jamróz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jams

1. pnąca ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny po­chrzy­no­wa­tych; po­chrzyn, ignam;
2. jams chiń­ski - wschod­nio­az­ja­tyc­ki ga­tu­nek ro­śli­ny z ro­dzi­ny po­chrzy­no­wa­tych; po­chrzyn chiń­ski, chiń­ski ziem­niak


Źródła:

SJP.pl

Jamszczyk

daw­niej: fur­man po­wo­żą­cy brycz­ką


Źródła:

SJP.pl

Jamthund

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) kynol. rasa psa z grupy szpi­ców my­śliw­skich po­cho­dzą­ca z re­gio­nu Jämtland w Szwe­cji;


Źródła:

Wiktionary

Jamuna

rzeka w In­diach


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jamusukro

sto­li­ca Wy­brze­ża Kości Sło­nio­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. sto­li­ca Wy­brze­ża Kości Sło­nio­wej;


Ja­mu­su­kro (fr. "Ya­mo­us­so­u­kro") – sto­li­ca kon­sty­tu­cyj­na Wy­brze­ża Kości Sło­nio­wej (od 1983). W 2014 roku li­czy­ło 310 000 miesz­kań­ców. Bur­mi­strzem mia­sta jest Ko­u­a­cou Gnrangbé.

W Ja­mu­su­kro uro­dził się pier­wszy pre­zy­dent Wy­brze­ża Kości Sło­nio­wej Félix Houphouët-Bo­i­gny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jamusukryjczyk

miesz­ka­niec Ja­mu­su­kra (sto­li­cy Wy­brze­ża Kości Sło­nio­wej)


Źródła:

SJP.pl

Jamusukryjka

miesz­kan­ka Ja­mu­su­kra (sto­li­cy Wy­brze­ża Kości Sło­nio­wej)


Źródła:

SJP.pl

Jamusukryjski

→ Ja­mu­su­kro


Patrz:Jamusukro

Źródła:

SJP.pl

Jan

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


( Ἰωάννης od hebr. rdze­nia ‏יחנ‎ – łaska) – imię mę­skie po­cho­dze­nia bi­blij­ne­go. Po he­braj­sku יוחנן ("Jo­ha­nan") oz­na­cza „Jahwe jest ła­ska­wy”. We­dług Ewan­ge­lii imię to nosił pro­rok Jan Chrzci­ciel oraz apo­stoł Jan Ewan­ge­li­sta. Zo­sta­ło ono prze­ję­te naj­pierw do greki, a potem do ła­ci­ny. Roz­po­wszech­ni­ło się we wszyst­kich kra­jach chrze­ści­jań­skich.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jana

rzeka w Azji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­drol. rzeka w pół­noc­nej Rosji, w Ja­ku­cji, pow­sta­je na Pła­sko­wy­żu Jań­skim z po­łą­cze­nia dwóch rzek, ucho­dzi do Za­to­ki Jań­skiej Morza Łap­tie­wów;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Jan


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janas

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janasik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janasz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janaszek

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jancarz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jancewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jancykryst

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. rel. an­ty­chryst, dia­beł

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. rel. be­zboż­nik, nie­wie­rzą­cy


Źródła:

Wiktionary

Janczak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janczar

żoł­nierz do­bo­ro­wej pie­cho­ty tu­rec­kiej, two­rzo­nej z por­wa­nych brań­ców chrze­ści­jań­skich


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. wojsk. żoł­nierz daw­nej re­gu­lar­nej, do­bo­ro­wej pie­cho­ty tu­rec­kiej, two­rzo­nej po­cząt­ko­wo z mło­dych chrze­ści­jań­skich brań­ców zmu­szo­nych do przy­ję­cia is­la­mu;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janczarek

dawna strzel­ba tu­rec­ka


Źródła:

SJP.pl

Janczarka

dawna strzel­ba tu­rec­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. wojsk. strzel­ba tu­rec­ka o dłu­giej lufie i krót­kiej za­krzy­wio­nej kol­bie, czę­sto bar­dzo ozdob­na, uży­wa­na głów­nie przez os­mań­skich jan­cza­rów, także w XVII-wiecz­nej Pol­sce ;


Jan­czar­ka – lekka strzel­ba tu­rec­ka z długą lufą, od dru­giej po­ło­wy XVII wieku bę­dą­ca na wy­po­sa­że­niu od­dzia­łów jan­cza­rów (stąd nazwa), gdzie za­stą­pi­ła po­przed­nio uży­wa­ne łuki. W Pol­sce uży­wa­na w XVII–XVIII wieku, zwła­szcza przez for­ma­cje ko­zac­kie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janczarki

dzwon­ki przy uprzę­ży; jan­cza­ry


Źródła:

SJP.pl

Janczarski

przy­miot­nik od: jan­czar


przy­miot­nik

 (1.1) hist. wojsk. zwią­za­ny z jan­cza­ra­mi, do­ty­czą­cy jan­cza­rów

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do jan­cza­ra


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Janczary

dzwon­ki przy uprzę­ży; jan­czar­ki


Jan­cza­ry – ro­dzaj in­stru­men­tu mu­zycz­ne­go z grupy idio­fo­nów, w po­sta­ci nie­wiel­kich dzwo­necz­ków. Kla­sycz­ny spo­sób ich uży­cia po­le­ga na przy­wią­za­niu ich do uprzę­ży koń­skiej, skut­kiem czego za­przęg bie­gnąc wy­wo­łu­je cha­rak­te­ry­stycz­ny dźwięk w rytm koń­skich kro­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janczewice

Jan­cze­wi­ce – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie pia­se­czyń­skim, w gmi­nie Lesz­no­wo­la. Zo­sta­ła za­ło­żo­na w 1838 r.

Wieś kró­lew­ska Jan­cze­wi­ce po­ło­żo­na była w 1580 roku w po­wie­cie war­szaw­skim ziemi war­szaw­skiej wo­je­wództ­wa ma­zo­wiec­kie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa war­szaw­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Janczewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Janczewski

naz­wi­sko


Jan­czew­ski – pol­ski herb szla­chec­ki z no­bi­li­ta­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janczuk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janczura

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janczyk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janczykowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janda

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janduła

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jane

[czy­taj: dżejn] obce imię żeń­skie


Jane – nie­miec­ka grupa roc­ko­wa ak­tyw­na w la­tach sie­dem­dzie­sią­tych i osiem­dzie­sią­tych XX wieku gra­ją­ca w stylu kos­micz­ne­go rocka. Grupa ma­ją­ce pro­gre­syw­ne za­pę­dy, wy­raź­nie wzo­ro­wa­ła się na brzmie­niu Pink Floyd. Naj­moc­niej­szym punk­tem grupy była me­lo­dyj­na gi­ta­ra Kla­u­sa Hessa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janecki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janeczek

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. od: Jan


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janeczka

zdrob­nie­nie od: Ja­ni­na (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|ż. Ja­ni­na

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Ja­ne­czek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Janeczkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Ja­necz­ka


Źródła:

Wiktionary

Janek

zdrob­nie­nie od: Jan (imię mę­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. od imie­nia Jan

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: Janka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Janerka

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janez

sło­weń­skie imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Jang

w chiń­skiej fi­lo­zo­fii: męski, po­zy­tyw­ny pier­wia­stek w przy­ro­dzie, łą­czą­cy się i współ­dzia­ła­ją­cy ze swym prze­ci­wień­stwem - jin; yang


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jangcy

rzeka w Chi­nach, naj­dłuż­sza w Azji; Nie­bie­ska Rzeka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. naj­dłuż­sza rzeka Chin i Azji;


Jang­cy, także: Rzeka Błę­kit­na ("Yang­zi Jiang", ; chiń. upr. 扬子江; chiń. trad. 揚子江; pi­ny­in "Yángzǐ Jiāng", "Chang Jiang" ; chiń. upr. 长江; chiń. trad. 長江; pi­ny­in "Cháng Jiāng"; dosł. „długa rzeka”) – rzeka w Chi­nach, naj­dłuż­sza w Azji i trze­cia po Ama­zon­ce i Nilu pod wzglę­dem dłu­go­ści na Ziemi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jangczuanozaur

ro­dzaj di­no­za­u­ra z ro­dzi­ny sin­rap­to­rów


Jang­czu­a­no­za­ur ("Yang­chu­a­no­sa­u­rus") – ro­dzaj di­no­za­u­ra z ro­dzi­ny sin­rap­to­rów, umie­szcza­nej w na­dro­dzi­nie al­lo­za­u­ro­i­dów. Wy­róż­nia się 2 lub 3 ga­tun­ki, mie­rzą­ce 8 i 7 m dłu­go­ści, przez pe­wien czas w ro­dza­ju tym umie­szcza­no je­szcze ga­tu­nek za­li­cza­ny obec­nie do po­krew­ne­go sin­rap­to­ra.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jangryst

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) reg. pozn. agrest


Źródła:

Wiktionary

Jangtsekiang

daw­niej: Jang­cy (rzeka w Chi­nach)


Źródła:

SJP.pl

Janiak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Janicki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janiczar

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zob. jan­czar.


Źródła:

Wiktionary

Janiczek

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. pot. świa­teł­ko ro­bacz­ka świę­to­jań­skie­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|jać.


Źródła:

Wiktionary

Janiec

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janik

naz­wi­sko


Janik – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ostro­wiec­kim, w gmi­nie Kunów. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janikowianin

miesz­ka­niec Ja­ni­ko­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Janikowianka

miesz­kan­ka Ja­ni­ko­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Janikowo

1. mia­sto w Pol­sce;
2. nazwa kilku wsi w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Ja­ni­ko­wo (niem. "Amsee") – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie ino­wroc­ław­skim. W la­tach 1975–1998 ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do wo­je­wództ­wa byd­go­skie­go. Sie­dzi­ba gminy Ja­ni­ko­wo.

Leży na po­gra­ni­czu trzech pol­skich re­gio­nów et­nicz­no-kul­tu­ro­wych: Kujaw, Wiel­ko­pol­ski oraz Pałuk.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janikowski

przy­miot­nik od: Ja­ni­ko­wo, Ja­ni­ków


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janikulski

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z rzym­skim wzgó­rzem Ja­ni­ku­lum


Źródła:

Wiktionary

Janikulum

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wzgó­rze w obrę­bie Rzymu, na pra­wym brze­gu Tybru, jako znaj­du­ją­ce się poza sta­ro­żyt­ny­mi mu­ra­mi nie jest za­li­cza­ne do hi­sto­rycz­nych sied­miu wzgórz;


Ja­ni­ku­lum (wł. "Gia­ni­co­lo", łac. "Ia­ni­cu­lum") – wzgó­rze w obrę­bie Rzymu, sto­li­cy Włoch, na pra­wym brze­gu Tybru. Na jego szczy­cie stoi pom­nik Giu­sep­pe Ga­ri­bal­die­go. Mimo że jest jed­nym z naj­wyż­szych w gra­ni­cach dzi­siej­sze­go Rzymu, nie jest za­li­cza­ny do hi­sto­rycz­nych sied­miu wzgórz; leży bo­wiem na za­chód od Tybru i poza mu­ra­mi sta­ro­żyt­ne­go mia­sta.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Janikuł

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) daw. geogr. zob. Ja­ni­ku­lum.


Źródła:

Wiktionary

Janina

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

 (1.2) astr. kra­ter na po­wierzch­ni Wenus;


– żeń­ska forma imie­nia Jan za­po­ży­czo­na z ję­zy­ka cze­skie­go. W śred­nio­wie­czu uży­wa­no w Pol­sce także formy Janna, Jana.

Ja­ni­na imie­ni­ny ob­cho­dzi 12 czerw­ca, 24 czerw­ca, także 29 sierp­nia.

Wedle da­nych re­je­stru PESEL imię Ja­ni­na (jako pier­wsze) we­dług stanu na 22 stycz­nia 2025 w Pol­sce nosi 207 669 ko­biet. Było wów­czas na 33. miej­scu pod wzglę­dem po­pu­lar­no­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janinka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|ż. Ja­ni­na


Źródła:

Wiktionary

Janiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Janki lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Janinów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Janion

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janisz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janiszek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janiszew

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geogr. miej­sco­wość w Pol­sce;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Janiszewice

wieś w Pol­sce


Ja­ni­sze­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie zduń­sko­wol­skim, w gmi­nie Zduń­ska Wola.

W la­tach 1954–1968 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Ja­ni­sze­wi­ce, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Zduń­ska Wola, będąc po­cząt­ko­wo tym­cza­so­wą jej sie­dzi­bą. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sie­radz­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janiszewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Janiszewski

naz­wi­sko


Ja­ni­szew­ski (forma żeń­ska Ja­ni­szew­ska, licz­ba mnoga Ja­ni­szew­scy) – pol­skie naz­wi­sko. Nosi je około 15 059 osób. Naj­wię­cej osób o tym naz­wi­sku miesz­ka na te­re­nie War­sza­wy.

Na po­cząt­ku lat 90.XX wieku w Pol­sce no­si­ło je 15 267 osób.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janiszki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Lit­wie, w okrę­gu sza­wel­skim.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Janisław

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Ja­ni­sław – imię mę­skie, bę­dą­ce ne­o­lo­giz­mem ut­wo­rzo­nym po­przez do­da­nie do imie­nia Jan ty­po­wej dla imion sło­wiań­skich koń­ców­ki "-sław".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janisławice

nazwa dwóch wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janisławicki

przy­miot­nik od: Ja­ni­sła­wi­ce


Źródła:

SJP.pl

Janisławostwo

Ja­ni­sław z mał­żon­ką; Ja­ni­sła­wo­wie


Źródła:

SJP.pl

Janisławowie

Ja­ni­sław z mał­żon­ką; Ja­ni­sła­wo­stwo


Źródła:

SJP.pl

Janisławowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­ni­sła­wa lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Janiuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janka

zdrob­nie­nie od: Ja­ni­na (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|ż. Ja­ni­na

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Janek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janke

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jankes

lek­ce­wa­żą­co lub żar­to­bli­wie: oby­wa­tel USA


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) po­gard. albo żart. Ame­ry­ka­nin

 (1.2) hist. miesz­ka­niec pół­noc­nej czę­ści Sta­nów Zjed­no­czo­nych;


Jan­kes ( Yan­kee) – po­sia­da­ją­ce wiele zna­czeń okre­śle­nie Ame­ry­ka­ni­na. Cza­sa­mi ma ono za­bar­wie­nie ne­ga­tyw­ne i głów­nie od­no­si się do osób z pół­noc­nej czę­ści Sta­nów Zjed­no­czo­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jankesi

lek­ce­wa­żą­co lub żar­to­bli­wie: oby­wa­tel USA


Źródła:

SJP.pl

Jankeska

lek­ce­wa­żą­co lub żar­to­bli­wie: oby­wa­tel­ka USA


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­gard. albo żart. Ame­ry­kan­ka (oby­wa­tel­ka USA)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jankeski

1. przy­miot­nik do: jan­kes
2. przy­miot­nik od: Jan­kes


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z jan­ke­sa­mi, do­ty­czą­cy jan­ke­sów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jankesko

przy­słó­wek

 (1.1) na spo­sób jan­ke­ski, po jan­ke­sku


Źródła:

Wiktionary

Jankiel

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.


Jan­kiel – jeden z bo­ha­te­rów eposu "Pan Ta­de­usz" Adama Mic­kie­wi­cza, "Żyd stary i po­wszech­nie znany z pocz­ci­wo­ści", karcz­marz.

Dzier­żaw­ca dwóch karczm (aren­darz) w do­brach So­pli­ców. Był wiel­kim pol­skim pa­trio­tą i bez­błęd­nie mówił po pol­sku. Znał dzie­siąt­ki na­ro­do­wych pie­śni.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jankielowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Jan­kie­la lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jankiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janko

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m., zdrob­nie­nie od Jan


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jankowiak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jankowice

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. to­po­nim, nazwa kil­ku­dzie­się­ciu wsi lub ich czę­ści w Pol­sce;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jankowicki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Jan­ko­wic, zwią­za­ny z Jan­ko­wi­ca­mi


Źródła:

Wiktionary

Jankowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jankowie

zdrob­nie­nie od: Jan (imię mę­skie)


Źródła:

SJP.pl

Jankowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jankowski

naz­wi­sko, np. Hen­ryk Jan­kow­ski (1936-2010), pol­ski ksiądz ka­to­lic­ki, pra­łat


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jankowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Janka lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Janka


Jan­ko­wy – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie kę­piń­skim, w gmi­nie Ba­ra­nów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janocha

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janomamski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) etn. zwią­za­ny z Ja­no­ma­ma­mi, do­ty­czą­cy Ja­no­ma­mów


Źródła:

Wiktionary

Janopawlizm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) iron. bli­ska kul­to­wi po­sta­wa bez­kry­tycz­ne­go uwiel­bie­nia po­sta­ci Jana Pawła II


Źródła:

Wiktionary

Janosik

po­tocz­nie:
a) szla­chet­ny zbój­nik;
b) czło­wiek wie­rzą­cy w szla­chet­ność ludzi


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janosikowe

wpła­ta środ­ków pie­nięż­nych do bu­dże­tu pań­stwa do­ko­ny­wa­na przez jed­nost­ki sa­mo­rzą­du te­ry­to­rial­ne­go, któ­rych do­cho­dy po­dat­ko­we prze­kro­czy­ły li­mi­ty wyz­na­czo­ne przez od­po­wied­nią usta­wę


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) publ. obo­wiąz­ko­wa wpła­ta do bu­dże­tu pań­stwa, ui­szcza­na przez naj­bo­gat­sze sa­mo­rzą­dy na rzecz po­zo­sta­łych;


Ja­no­si­ko­we (nazwa nie­for­mal­na) − wpła­ta do bu­dże­tu pań­stwa do­ko­ny­wa­na na pod­sta­wie uchy­lo­nej usta­wy z dnia 13 li­sto­pa­da 2003 r. o do­cho­dach jed­no­stek sa­mo­rzą­du te­ry­to­rial­ne­go () przez jed­nost­ki sa­mo­rzą­du te­ry­to­rial­ne­go, któ­rych do­cho­dy z po­dat­ków prze­kra­cza­ją wskaź­ni­ki okre­ślo­ne w tej usta­wie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janosikowy

1. → ja­no­sik;
2. po­da­tek ja­no­si­ko­wy - da­ni­na wy­pła­ca­na bied­niej­szym oś­rod­kom przez bo­gat­sze oś­rod­ki; ja­no­si­ko­we


Źródła:

SJP.pl

Janostwo

Jan z mał­żon­ką; Ja­no­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) Jan wraz z żoną


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Janosz

1. imię mę­skie;
2. naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janoszek

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janoszka

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janota

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janowczanin

miesz­ka­niec Ja­now­ca (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Janowczanka

miesz­kan­ka Ja­now­ca (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Janowiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janowianin

miesz­ka­niec miej­sco­wo­ści: Ja­no­wo, Janów, Janów Lu­bel­ski, Janów Pod­la­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec miej­sco­wo­ści: Ja­no­wo, Janów, Janów Lu­bel­ski lub Janów Pod­la­ski


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Janowianka

miesz­kan­ka miej­sco­wo­ści: Ja­no­wo, Janów, Janów Lu­bel­ski, Janów Pod­la­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka miej­sco­wo­ści: Ja­no­wo, Janów, Janów Lu­bel­ski lub Janów Pod­la­ski


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Janowice

wieś w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie biel­skim


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janowicki

przy­miot­nik od: Ja­no­wi­ce Wiel­kie


Źródła:

SJP.pl

Janowicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janowiczanin

miesz­ka­niec Ja­no­wic (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Janowiczanka

miesz­kan­ka Ja­no­wic (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Janowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Janowiec

1. niski krzew z ro­dzi­ny mo­tyl­ko­wa­tych;
2. włó­kno uży­wa­ne do wy­ro­bu tka­nin, sieci, wor­ków, itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ge­ni­sta|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin o żół­tych kwia­tach, z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janowiecki

przy­miot­nik od: Ja­no­wiec, Ja­no­wiec Ko­ściel­ny, Ja­no­wiec Wiel­ko­pol­ski


Źródła:

SJP.pl

Janowo

1. nazwa wielu miej­sco­wo­ści w Pol­sce;
2. osied­le Byd­go­szczy;
3. dziel­ni­ca Rumi;
4. wieś na Bia­ło­ru­si


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janowski

przy­miot­nik od: Ja­no­wo, Janów, Janów Lu­bel­ski, Janów Pod­la­ski


przy­miot­nik

 (1.1) od Ja­no­wo

 (1.2) od Janów

 (1.3) od Janów Lu­bel­ski

 (1.4) od Janów Pod­la­ski


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janowy

taki jak u Jana, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Jana


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. na­le­żą­cy do Jana


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Janoś

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jans

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jansen

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jansenista

zwo­len­nik jan­se­niz­mu


Źródła:

SJP.pl

Jansenistka

→ jan­se­ni­sta


Patrz:jansenista

Źródła:

SJP.pl

Jansenistyczny

do­ty­czą­cy jan­se­niz­mu


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) filoz. zwią­za­ny z jan­se­niz­mem albo jan­se­ni­stą, do­ty­czą­cy jan­se­niz­mu albo jan­se­ni­stów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jansenizm

po­tę­pia­ny przez pa­pie­ży re­for­ma­tor­ski prąd fi­lo­zo­ficz­ny w ka­to­li­cyz­mie fran­cu­skim (XVII-XVIII wiek)


Jan­se­nizm – ruch te­o­lo­gicz­no-du­cho­wy za­po­cząt­ko­wa­ny przez bi­sku­pa Ypres, Cor­ne­liu­sa Jan­se­na (1585–1638), któ­re­go dzie­ło "Au­gu­sti­nus" stało się pod­sta­wą tej nauki. Roz­wój jan­se­niz­mu przy­padł na prze­łom XVII i XVIII wieku. Zy­skał on znacz­ne uz­na­nie we Fran­cji i w Ni­der­lan­dach sta­jąc się przy­czy­ną kry­zy­su Ko­ścio­ła ka­to­lic­kie­go w tych pań­stwach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janson

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jansson

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jantar

ko­pal­na ży­wi­ca drzew igla­stych z trze­cio­rzę­du; bursz­tyn, suk­cy­nit


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) książk. bursz­tyn


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jantarowy

przy­miot­nik od: jan­tar


Źródła:

SJP.pl

Jantek

gwa­ro­we zdrob­nie­nie od: An­to­ni (imię mę­skie)


Źródła:

SJP.pl

Jantosia

zdrob­nie­nie od: An­to­ni­na; Jan­toś­ka


Źródła:

SJP.pl

Jantośka

zdrob­nie­nie od: An­to­ni­na; Jan­to­sia


Źródła:

SJP.pl

Jantuś

zdrob­nie­nie od: An­to­ni (imię mę­skie)


Źródła:

SJP.pl

Januar

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. sty­czeń


Źródła:

Wiktionary

Januaria

imię żeń­skie


Ja­nu­a­ria – żeń­ski od­po­wied­nik imie­nia Ja­nu­a­ry. Ist­nie­ją dwie świę­te o tym imie­niu.

Ja­nu­a­ria imie­ni­ny ob­cho­dzi: 2 marca i 17 lipca.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Januariusz

imię mę­skie


Ja­nu­a­riusz – mę­skie imię po­cho­dze­nia ła­ciń­skie­go, obocz­na forma imie­nia Ja­nu­a­ry.

Ja­nu­a­riusz imie­ni­ny ob­cho­dzi 19 stycz­nia i 19 wrze­śnia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Januarostwo

Ja­nu­a­ry z mał­żon­ką; Ja­nu­a­ro­wie


Źródła:

SJP.pl

Januarowie

Ja­nu­a­ry z mał­żon­ką; Ja­nu­a­ro­stwo


Źródła:

SJP.pl

January

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Ja­nu­a­ry – imię mę­skie po­cho­dze­nia ła­ciń­skie­go. Wy­wo­dzi się od imie­nia boga Ja­nu­sa, jed­nak pier­wot­nie oz­na­cza­ło chłop­ca, który uro­dził się w stycz­niu (po ła­ci­nie "men­sis Ia­nu­a­rius").


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Januchowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Januchta

naz­wi­sko


Ja­nuch­ta – przy­sió­łek wsi Kuź­ni­ca w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim w po­wie­cie przy­su­skim w gmi­nie Przy­su­cha.

Wier­ni Ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii św. Te­re­sy od Dzie­ciąt­ka Jezus w Ru­skim Bro­dzie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Janukiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janukowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janukowycz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Janus

bó­stwo rzym­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) mit. sta­ro­i­tal­ski bóg o dwóch twa­rzach;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (2.1) astr. jeden z księ­ży­ców Sa­tur­na;


Janus – jedno z naj­waż­niej­szych bóstw sta­ro­i­tal­skich czczo­ne w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie. Był bo­giem wszel­kich po­cząt­ków, a także opie­ku­nem drzwi, bram, przejść i mo­stów, pa­tro­nem umów i ukła­dów so­jusz­ni­czych.

Od niego po­cho­dzi ła­ciń­ska nazwa mie­sią­ca stycz­nia ("Ia­nu­a­rius"). W póź­niej­szych przed­sta­wie­niach ale­go­rycz­nych (re­ne­sans, barok) uo­sa­biał zimę.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janusowy

dwuz­nacz­ny; dwu­li­co­wy; za­gad­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Janusz

Ja­nusz; po­gard­li­wie:
1. osoba o ste­re­o­ty­po­wych, ne­ga­tyw­nych ce­chach przy­pi­sy­wa­nych Po­la­kom, np. duży brzuch, czę­ste na­rze­ka­nie, za­mi­ło­wa­nie do al­ko­ho­lu;
2. osoba nie­kom­pe­tent­na w danej dzie­dzi­nie; laik, dy­le­tant, ama­tor;
3. osoba za­wist­na, prze­sąd­nie skąpa; burak, ce­bu­lak, ce­bu­larz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) slang. pejor. o oso­bie nie­kom­pe­tent­nej, niez­na­ją­cej się na rze­czy

 (1.2) slang. pejor. o ste­re­o­ty­po­wym Po­la­ku;


– imię mę­skie ut­wo­rzo­ne na grun­cie ję­zy­ka pol­skie­go od imie­nia Jan; pier­wot­nie była to forma zdrob­nia­ła, ale od bar­dzo dawna wy­stę­pu­je jako sa­mo­dziel­ne imię, być może nawet od XII wieku (naj­star­sze za­pi­sy po­cho­dzą z lat 1145 i 1178). Re­gio­nal­nie do dziś two­rzy się od imie­nia "Jan" zdrob­nie­nie "Ja­nusz".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Januszczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Januszek

zdrob­nie­nie od: Ja­nusz (imię mę­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od: Ja­nusz


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Januszeria

ja­nu­szo­stwo; po­gard­li­wie:
1. spo­sób bycia cha­rak­te­ry­stycz­ny dla osoby o ste­re­o­ty­po­wych, ne­ga­tyw­nych ce­chach przy­pi­sy­wa­nych Po­la­kom;
2. ogół ludzi za­cho­wu­ją­cych się w spo­sób cha­rak­te­ry­stycz­ny dla osoby o ste­re­o­ty­po­wych, ne­ga­tyw­nych ce­chach przy­pi­sy­wa­nych Po­la­kom


Źródła:

SJP.pl

Januszerka

po­tocz­nie: pry­mi­tyw­ne, nie­pro­fe­sjo­nal­ne za­cho­wa­nia lub tan­det­ne roz­wią­za­nia; cwa­niact­wo, by­le­ja­kość


Źródła:

SJP.pl

Januszewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Januszewo

nazwa kilku wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Januszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Januszex

po­tocz­nie: firma dzia­ła­ją­ca nie­pro­fe­sjo­nal­nie, ofe­ru­ją­ca tanie, ni­skiej ja­ko­ści usłu­gi i źle trak­tu­ją­ca pra­cow­ni­ków


Źródła:

SJP.pl

Januszkiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Januszko

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Januszkowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Januszkowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Januszkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­nusz­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Januszostwo

ja­nu­sze­ria; po­gard­li­wie:
1. spo­sób bycia cha­rak­te­ry­stycz­ny dla osoby o ste­re­o­ty­po­wych, ne­ga­tyw­nych ce­chach przy­pi­sy­wa­nych Po­la­kom;
2. ogół ludzi za­cho­wu­ją­cych się w spo­sób cha­rak­te­ry­stycz­ny dla osoby o ste­re­o­ty­po­wych, ne­ga­tyw­nych ce­chach przy­pi­sy­wa­nych Po­la­kom


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) Ja­nusz z żoną


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Januszowaty

po­gard­li­wie: ma­ją­cy ste­re­o­ty­po­we, ne­ga­tyw­ne cechy przy­pi­sy­wa­ne Po­la­kom; ja­nu­szo­wy, ja­nu­szow­ski


Źródła:

SJP.pl

Januszować

po­gard­li­wie: za­cho­wy­wać się jak osoba o ste­re­o­ty­po­wych, ne­ga­tyw­nych ce­chach przy­pi­sy­wa­nych Po­la­kom


Źródła:

SJP.pl

Januszowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Januszowie

Ja­nusz z mał­żon­ką; Ja­nu­szo­stwo


Źródła:

SJP.pl

Januszowski

po­gard­li­wie: ma­ją­cy ste­re­o­ty­po­we, ne­ga­tyw­ne cechy przy­pi­sy­wa­ne Po­la­kom; ja­nu­szo­wy, ja­nu­szo­wa­ty


Źródła:

SJP.pl

Januszowy

po­gard­li­wie: ma­ją­cy ste­re­o­ty­po­we, ne­ga­tyw­ne cechy przy­pi­sy­wa­ne Po­la­kom; ja­nu­szo­wa­ty, ja­nu­szow­ski


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Ja­nu­sza


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Janów

1. wieś w Pol­sce;
2. mia­sto na Lit­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Lit­wie

 (1.2) geogr. mia­sto w Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie brze­skim


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Janówek

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jao

lud za­miesz­ku­ją­cy po­łud­nio­we Chiny i pół­noc­ne In­do­chi­ny; Miao; Meosi


Źródła:

SJP.pl

Jap.

skrót od: ja­poń­ski (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


Źródła:

SJP.pl

Japa

po­tocz­nie: twarz, usta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. dziu­ra

 (1.2) gw-pl|Poz­nań. jama ustna

 (1.3) wulg. twarz, gęba, fa­cja­ta, morda, pysk, buzia

wy­krzy­knik

 (2.1) grub. zam­knij się!, stul pysk!


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Japandi

[czy­taj: dża­pan­di] styl wnę­trzar­ski łą­czą­cy mi­ni­ma­lizm ja­poń­ski z przy­tul­no­ścią skan­dy­naw­skie­go de­si­gnu


Źródła:

SJP.pl

Japienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|japić.


Źródła:

Wiktionary

Japiszon

po­gard­li­wie o yup­pim


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) po­gard. osoba młoda, zwy­kle z du­że­go mia­sta, na­sta­wio­na na ka­rie­rę, pie­nią­dze i wi­ze­ru­nek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Japiszonka

→ ja­pi­szon


Patrz:japiszon

Źródła:

SJP.pl

Japić

cza­sow­nik

 (1.1) reg. pozn. dziu­ra­wić


Źródła:

Wiktionary

Japok

ssak z ro­dzi­ny dy­del­fo­wa­tych, za­li­cza­ny do tor­ba­czy; płet­wo­nóg wor­ko­wa­ty, dy­delf wodny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Chi­ro­nec­tes mi­ni­mus|Zim­mer­mann|ref=tak., ame­ry­kań­ski tor­bacz o ziem­no-wod­nym try­bie życia;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Japoneczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: Ja­pon­ka


Źródła:

Wiktionary

Japonia

pań­stwo w Azji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. pań­stwo w Azji;


Ja­po­nia (jap. 日本 Nihon lub Nip­pon; właśc. 日本国 "Nip­pon-koku" lub "Nihon-koku", czyli "Pań­stwo Ja­poń­skie") – pań­stwo wy­spiar­skie po­ło­żo­ne na wą­skim łań­cu­chu wysp na za­chod­nim Pa­cy­fi­ku, u wschod­nich wy­brze­ży Azji, o dłu­go­ści 3,3 tys. km, ze sto­li­cą w Tokio.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Japoniec

lek­ce­wa­żą­co: Ja­poń­czyk; Ja­po­niec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. lek­cew. obraź. Ja­poń­czyk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) pot. mot. sa­mo­chód oso­bo­wy ja­poń­skiej pro­duk­cji

 (2.2) pot. icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ca­ras­sius gi­be­lio|ref=tak., karaś sre­brzy­sty

 (2.3) pot. kulin. ro­dzaj cia­sta z ma­kiem i jabł­ka­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Japonista

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie ja­po­ni­sty­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) nauk. osoba zaj­mu­ją­ca się na­u­ko­wo ję­zy­kiem ja­poń­skim oraz kul­tu­rą i li­te­ra­tu­rą Ja­po­nii

 (1.2) na­u­czy­ciel ję­zy­ka ja­poń­skie­go

 (1.3) pot. stu­dent lub ab­sol­went ja­po­ni­sty­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Japonistka

spe­cja­list­ka w dzie­dzi­nie ja­po­ni­sty­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) forma żeń­ska od: ja­po­ni­sta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Japonistyczny

→ ja­po­ni­sty­ka


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ja­po­ni­sty­ką, do­ty­czą­cy ja­po­ni­sty­ki


Patrz:japonistyka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Japonistyka

stu­dia nad ję­zy­kiem i li­te­ra­tu­rą ja­poń­ską; fi­lo­lo­gia ja­poń­ska


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) eduk. nauka o kul­tu­rze, sztu­ce i ję­zy­ku ludów za­miesz­ku­ją­cych Ja­po­nię;

 (1.2) pot. wy­dział lub kie­ru­nek na uczel­ni obej­mu­ją­cy stu­dia w za­kre­sie ja­po­ni­sty­ki (1.1)


Ja­po­ni­sty­ka, ina­czej ja­po­no­lo­gia – w sze­ro­kim ro­zu­mie­niu ogół dzie­dzin na­u­ko­wych hu­ma­ni­stycz­nych i spo­łecz­no-eko­no­micz­nych, ma­ją­cych za obiekt badań to, co wiąże się z Ja­po­nią: język ja­poń­ski, kul­tu­rę, hi­sto­rię, sy­ste­my re­li­gij­ne i fi­lo­zo­ficz­ne, li­te­ra­tu­rę, a także go­spo­dar­kę, po­li­ty­kę, spo­łe­czeń­stwo ja­poń­skie itd.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Japonizacja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) na­rzu­ca­nie lub przys­wa­ja­nie kul­tu­ry ja­poń­skiej i ję­zy­ka ja­poń­skie­go

 (1.2) na­da­wa­nie cze­muś ja­poń­skie­go cha­rak­te­ru lub wła­ści­wo­ści


Źródła:

Wiktionary

Japonizm

1. w ję­zy­koz­naw­stwie: wyraz lub jego forma fo­ne­tycz­na prze­ję­te z ję­zy­ka ja­poń­skie­go bądź na tym ję­zy­ku wzo­ro­wa­ne; za­po­ży­cze­nie ja­poń­skie;
2. ele­ment ty­po­wy dla Ja­po­nii, zwła­szcza dla sztu­ki ja­poń­skiej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. wyraz, zwrot lub kon­struk­cja skład­nio­wa za­po­ży­czo­na z ję­zy­ka ja­poń­skie­go;

 (1.2) szt. sty­li­stycz­ne na­wią­za­nie do sztu­ki ja­poń­skiej, wpły­wy i in­spi­ra­cje


Ja­po­niz­my – wy­ra­zy bądź zwro­ty za­po­ży­czo­ne z ję­zy­ka ja­poń­skie­go, ewen­tu­al­nie wzo­ro­wa­ne na tym ję­zy­ku.

Ja­po­niz­my to okre­śle­nia zwią­za­ne z kul­tu­rą ja­poń­ską. W ję­zy­ku pol­skim wy­ra­za­mi za­po­ży­czo­ny­mi i nie­ma­ją­cy­mi pol­skie­go od­po­wied­ni­ka są m.in.: ai­ki­do, bon­sai, dżudo, dżu­dżit­su, ha­ra­ki­ri, ike­ba­na, ka­ra­o­ke, ka­ra­te, ori­ga­mi, sake, sep­pu­ku, sio­gun, sumo, torii i wiele in­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Japonizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|ja­po­ni­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Japonizować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zja­po­ni­zo­wać)

 (1.1) kult. pro­mo­wać lub na­rzu­cać kul­tu­rę ja­poń­ską


Źródła:

Wiktionary

Japonka

1. ręcz­ny dwu­ko­ło­wy wózek do prze­wo­zu cie­kłe­go be­to­nu, pia­sku itp.;
2. (zwy­kle w licz­bie mno­giej) san­da­łek no­szo­ny na bosą stopę, zwy­kle pla­sti­ko­wy lub gu­mo­wy, trzy­ma­ją­cy się na dwóch pa­skach prze­cho­dzą­cych mię­dzy pa­lu­chem a są­sied­nim pal­cem


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. kla­pek z pa­skiem po­mię­dzy dużym pal­cem a pal­cem obok;

 (1.2) bud. dwu­ko­ło­wy wózek ręcz­ny z prze­chyl­ną skrzy­nią słu­żą­cy do prze­wo­że­nia be­to­nu, pia­sku itp.

 (1.3) kulin. cia­sto z ma­kiem, bitą śmie­ta­ną i jabł­ka­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Japonki

1. ręcz­ny dwu­ko­ło­wy wózek do prze­wo­zu cie­kłe­go be­to­nu, pia­sku itp.;
2. (zwy­kle w licz­bie mno­giej) san­da­łek no­szo­ny na bosą stopę, zwy­kle pla­sti­ko­wy lub gu­mo­wy, trzy­ma­ją­cy się na dwóch pa­skach prze­cho­dzą­cych mię­dzy pa­lu­chem a są­sied­nim pal­cem


Ja­pon­ki – ro­dzaj obu­wia, lek­kie san­da­ły lub klap­ki przy­trzy­my­wa­ne na sto­pie dwoma ela­stycz­ny­mi pa­ska­mi łą­czą­cy­mi się z przo­du i wspól­nie mo­co­wa­ny­mi do po­desz­wy obu­wia po­mię­dzy pa­lu­chem a pal­cem dru­gim. Ich końce są przyt­wier­dzo­ne do tyl­nej czę­ści po­desz­wy w ten spo­sób, że paski two­rzą kształt li­te­ry „Y”.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Japonolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie ja­po­no­lo­gii


Źródła:

SJP.pl

Japonologia

stu­dia nad ję­zy­kiem i li­te­ra­tu­rą ja­poń­ską


Źródła:

SJP.pl

Japończyk

po­tocz­nie: po­jazd pro­duk­cji ja­poń­skiej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mot. środ. sa­mo­chód pro­duk­cji ja­poń­skiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Japoński

zwią­za­ny z Ja­po­nią


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy lub od­no­szą­cy się do Ja­po­nii lub Ja­poń­czy­ków

 (1.2) od­no­szą­cy się do ję­zy­ka ja­poń­skie­go (2.1)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język uży­wa­ny w Ja­po­nii;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Japońskojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) po­słu­gu­ją­cy się ję­zy­kiem ja­poń­skim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem ja­poń­skim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku ja­poń­skim


Źródła:

Wiktionary

Japońskość

ze­spół cech cha­rak­te­ry­stycz­nych dla Ja­po­nii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzad. cecha tego, co ja­poń­skie; ja­poń­ski cha­rak­ter cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Japońszczyzna

to, co jest ja­poń­skie, po­cho­dzi z Ja­po­nii lub na­śla­du­je wzory ja­poń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kult. kul­tu­ra ja­poń­ska, język ja­poń­ski; ogół tego, co ja­poń­skie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Japs

młody, pnący się w górę, przed­sta­wi­ciel wol­ne­go za­wo­du; yup­pie; yuppi; yum­pie


Źródła:

SJP.pl

Japydowie

sta­ro­żyt­ny lud ili­ryj­ski, pod­bi­ty przez Rzy­mian w 128 r. p.n.e.


Źródła:

SJP.pl

Japygowie

grupa ludów za­miesz­ku­ją­cych w sta­ro­żyt­no­ści po­łud­nio­wo-wschod­nią Ita­lię


Źródła:

SJP.pl

Jaquemart

[czy­taj: żakeMAR] jac­qu­e­mart;
1. me­cha­nizm ze­ga­ro­wy w po­sta­ci fi­gu­ry ludz­kiej wy­bi­ja­ją­cej go­dzi­ny;
2. za­baw­ka dzie­cię­ca w po­sta­ci dwóch fi­gu­rek ludz­kich ude­rza­ją­cych na zmia­nę, naj­czę­ściej młot­kiem, w znaj­du­ją­ce się mię­dzy nimi ko­wa­dło


Źródła:

SJP.pl

Jar

do­li­na, wąwóz, parów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geogr. wy­dłu­żo­na do­li­na o wą­skim dnie i stro­mych zbo­czach, pow­sta­ła naj­czę­ściej w wy­ni­ku ero­zyj­ne­go dzia­ła­nia wody, rza­dziej po­przez ak­tyw­ność osu­wisk;

 (1.2) daw. wios­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jara

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gwara wię­zien­na te­ścio­wa

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) zob. jary.

forma cza­sow­ni­ka.

 (3.1) 3. os. lp. ter. od: jarać


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jaracz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaraczek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaraczewianin

miesz­ka­niec Ja­ra­cze­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jaraczewianka

miesz­kan­ka Ja­ra­cze­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jaraczewo

1. mia­sto w Pol­sce;
2. wieś w Pol­sce;
3. osada w Pol­sce


Ja­ra­cze­wo – mia­sto w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ja­ro­ciń­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Ja­ra­cze­wo.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaraczewski

przy­miot­nik od: Ja­ra­cze­wo


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaranga

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. tra­dy­cyj­ne miesz­ka­nie Czuk­czów i in­nych ludów ko­czow­ni­czych pół­noc­no-wschod­niej Sy­be­rii, na­miot w kształ­cie ścię­te­go stoż­ka


Źródła:

Wiktionary

Jaranie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|jarać.


Źródła:

Wiktionary

Jaranowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarać

po­tocz­nie:
1. palić pa­pie­ro­sa;
2. jarać się - palić się


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) pot. palić, kop­cić (pa­pie­ro­sy)

 (1.2) pot. pod­nie­cać, po­do­bać się bar­dzo

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny jarać się

 (2.1) pot. palić się

 (2.2) pot. ek­scy­to­wać się

 (2.3) pot. śmiać się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarczak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarczewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarczowski

przy­miot­nik od: Jar­czów


Źródła:

SJP.pl

Jarczyk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarczysko

rzad­ko: ścier­ni­sko po zbożu sia­nym na wios­nę


Źródła:

SJP.pl

Jarczyński

naz­wi­sko


Jar­czyń­ski (forma żeń­ska Jar­czyń­ska; licz­ba mnoga Jar­czyń­scy) – pol­skie naz­wi­sko. Nosi je około 1396 osób. Naj­wię­cej osób o tym naz­wi­sku miesz­ka na te­re­nie War­sza­wy i Poz­na­nia. Jar­czyń­scy na­le­żą do her­bow­nych uży­wa­ją­cych herbu Poraj.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarczów

wieś w Pol­sce


Jar­czów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie to­ma­szow­skim, w gmi­nie Jar­czów, na ob­sza­rze Rów­ni­ny Beł­skiej.

Jar­czów uzy­skał lo­ka­cję miej­ską w 1755 roku, zde­gra­do­wa­ny w 1867 roku.

W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Jar­czów. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa za­moj­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jard

an­glo­sa­ska jed­nost­ka dłu­go­ści, równa trzem sto­pom, czyli 0,9144 m; yard


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bry­tyj­ska i ame­ry­kań­ska miara dłu­go­ści, równa trzem sto­pom lub 36 calom, albo 0,9144 metra


Jard (yd) (Yard) – an­glo­sa­ska jed­nost­ka dłu­go­ści. Jed­nost­ka pod­sta­wo­wa an­giel­skie­go i ame­ry­kań­skie­go ukła­du miar. Jest on równy trzem sto­pom lub 36 calom, jego dłu­gość w jed­nost­kach SI różni się w za­leż­no­ści od ukła­du. Naj­po­wszech­niej uży­wa­nym jar­dem jest jard mię­dzy­na­ro­do­wy, mie­rzą­cy do­kład­nie 0,9144 metra.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jardang

pu­styn­na forma uksz­tał­to­wa­nia po­wierzch­ni Ziemi, zwy­kle w for­mie stro­me­go wznie­sie­nia


Jar­dang – forma uksz­tał­to­wa­nia po­wierzch­ni Ziemi wy­stę­pu­ją­ca na pu­styn­nych ob­sza­rach na całym świe­cie; ostry grzbiet od­dzie­la­ją­cy bru­zdy ko­ra­zyj­ne. Głów­ną rolę w jego two­rze­niu od­gry­wa­ją pro­ce­sy ko­raz­ji i de­fla­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jardowy

→ jard


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z jar­dem, wy­ra­żo­ny w jar­dach


Patrz:jard

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarecka

w slan­gu: matka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gwara wię­zien­na matka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarecki

w slan­gu: oj­ciec


Ja­rec­ki, wła­ści­wie Ja­ro­sław Kubów (ur. 1982 w Opolu) – pol­ski raper i wo­ka­li­sta, czło­nek ze­spo­łu mu­zycz­ne­go "Kul­tór­wa". Od 2003 r. pro­wa­dzi so­lo­wą dzia­łal­ność ar­ty­stycz­ną. La­u­re­at na­gro­dy im. Anny Jan­tar na 43. Kra­jo­wym Fe­sti­wa­lu Pol­skiej Pio­sen­ki.

Ja­rec­ki jest wo­ka­li­stą i współ­za­ło­ży­cie­lem pow­sta­łe­go w 1998 roku ze­spo­łu mu­zycz­ne­go "Kul­tór­wa".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jareczek

zdrob­nie­nie od: Ja­ro­sław (imię mę­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Ja­ro­sław


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarek

1. zboże jare
2. młoda owca; jar­li­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od jar (wąska do­li­na)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarema

1. imię mę­skie;
2. naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Ja­re­ma – (‏יִרְמְיָהוּ‎ Yirməyāhū) – imię mę­skie po­cho­dze­nia bi­blij­ne­go. Wy­wo­dzi się od słów he­braj­skich "Jirme-jahu" oz­na­cza­ją­cych „Jahwe, pod­nieś z upad­ku”.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaremcze

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. ukra­iń­skie mia­sto na pra­wach re­jo­nu, po­ło­żo­ne w ob­wo­dzie iwa­no­fran­kiw­skim nad rzeką Prut;


Ja­rem­cze (ukr. Яремче) – mia­sto na Ukra­i­nie, na pra­wach re­jo­nu, w ob­wo­dzie iwa­no­fran­kiw­skim, nad rzeką Prut, 66 km od Iwano-Fran­kiw­ska, 525 m n.p.m., 8044 miesz­kań­ców (2020), dla po­rów­na­nia spis po­wszech­ny w 2001 za­no­to­wał ich 7543.

Mia­sto jest obec­nie głów­nym ukra­iń­skim oś­rod­kiem wy­po­czyn­ko­wo-spor­to­wym Kar­pat Wschod­nich. W Ja­rem­czu swoją sie­dzi­bę mają wła­dze Kar­pac­kie­go Parku Na­ro­do­we­go. Mia­sto part­ner­skie Na­my­sło­wa.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jaremek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaremostwo

Ja­re­ma z mał­żon­ką; Ja­re­mo­wie


Źródła:

SJP.pl

Jaremowie

Ja­re­ma z mał­żon­ką; Ja­re­mo­stwo


Źródła:

SJP.pl

Jaremowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Je­re­mie­go lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jaren

sto­li­ca Nauru


Jaren – cen­trum ad­mi­ni­stra­cyj­ne nor­we­skiej gminy Gran w okrę­gu Inn­lan­det. Wraz z Brand­bu two­rzy ob­szar miej­ski li­czą­cy 4323 miesz­kań­ców.

W miej­sco­wo­ści jest sta­cja ko­le­jo­wa Jaren.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarenka

miesz­kan­ka Ja­re­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Ya­re­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jareńczyk

miesz­ka­niec Ja­re­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Ya­re­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jareński

→ Jaren (sto­li­ca Nauru)


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do mia­sta Yaren


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarganki

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. muz. har­mo­nij­ka ustna


Źródła:

Wiktionary

Jargon

mi­ne­rał, przej­rzy­sta od­mia­na krze­mia­nu cyr­ko­nu ce­nio­na w ju­bi­ler­stwie, wy­stę­pu­ją­ca głów­nie w ska­łach mag­mo­wych i osa­do­wych


Źródła:

SJP.pl

Jarka

1. zboże jare
2. młoda owca; jar­li­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. okre­śle­nie sa­mi­cy ja­gnię­cia

 (1.2) zboże jare owca, która nie ro­dzi­ła

 (1.4) gw-pl|Bu­ko­wi­na. owca albo ja­łów­ka, która po raz pier­wszy ma młode


Jarka – rzeka III rzędu, górny od­ci­nek Goł­da­py o dłu­go­ści 32,4 km, prze­pły­wa­ją­ca przez Po­je­zie­rze Za­chod­nio­su­wal­skie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarkend-Daria

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­drol. rzeka w za­chod­nich Chi­nach, źró­dło­wy od­ci­nek rzeki Tarym;


Jar­kend-daria (chiń. upr. 叶尔羌河; chiń. trad. 葉爾羌河; pi­ny­in "Yè’ěrqiāng Hé"; ‏يەكەن دەرياسى‎; "Yar­kant därya") – rzeka w za­chod­nich Chi­nach, źró­dło­wy od­ci­nek rzeki Tarym. Jej źró­dła znaj­du­ją się w gó­rach Ka­ra­ko­rum, głów­nym do­pły­wem jest Kasz­gar. Dłu­gość rzeki wy­no­si ok. 1000 km, a po­wierzch­nia jej do­rze­cza to 80 tys. km². Wy­ko­rzy­sty­wa­na do iry­ga­cji.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jarkiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarkowice

Jar­ko­wi­ce (przed 1945 niem. "Herms­dorf städt. bei Lie­bau") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie ka­mien­no­gór­skim, w gmi­nie Lu­baw­ka.


Źródła:

Wikipedia

Jarkowie

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Jarka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jarl

daw­niej:
1. wład­ca pro­win­cji i na­miest­nik kró­lew­ski w śred­nio­wiecz­nej Skan­dy­na­wii, od­po­wie­dzial­ny za pobór po­dat­ków, utrzy­ma­nie po­rząd­ku i obro­nę te­ry­to­rium w swoim re­gio­nie;
2. przy­wód­ca dru­ży­ny wi­kin­gów na wy­pra­wach


Jarl (star­nord. "iarl") – śred­nio­wiecz­ny tytuł na­da­wa­ny skan­dy­naw­skim wo­dzom lub po­wier­ni­kom króla. Uży­wa­li go rów­nież nie­za­leż­ni wład­cy mniej­szych te­ry­to­riów. Pier­wot­nie słowo jarl oz­na­cza­ło czło­wie­ka moż­ne­go, po­tęż­ne­go lub wy­so­ko po­sta­wio­ne­go. Póź­niej sym­bo­li­zo­wa­ło na­miest­ni­ka kró­lew­skie­go lub za­rząd­cę pro­win­cji. Tytuł był znany w całej Skan­dy­na­wii, ale naj­czę­ściej uży­wa­no go w Nor­we­gii i na Or­ka­dach. W An­glii od słowa "jarl" wy­wo­dzi się tytuł earl.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarlica

młoda owca; jarka


Źródła:

SJP.pl

Jarliczka

zdrob­nie­nie od: jar­li­ca


Źródła:

SJP.pl

Jarmarczek

zdrob­nie­nie od: jar­mark


Źródła:

SJP.pl

Jarmarcznik

daw­niej: osoba sprze­da­ją­ca lub ku­pu­ją­ca coś, by­wa­ją­ca na jar­mar­kach


Źródła:

SJP.pl

Jarmarczność

→ jar­marcz­ny


Patrz:jarmarczny

Źródła:

SJP.pl

Jarmarczny

jar­mar­ko­wy;
1. → jar­mark;
2. świad­czą­cy o braku gustu, tan­det­ny


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy jar­mar­ku

 (1.2) pot. po­gard. wie­śniac­ki

 (1.3) pot. tan­det­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarmarczyć

hand­lo­wać na jar­mar­ku; jar­mar­ko­wać


Źródła:

SJP.pl

Jarmark

miej­sce, w któ­rym od­by­wa się re­gu­lar­nie sprze­daż i kupno to­wa­rów; targ


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hand. ro­dzaj targu o zna­cze­niu po­nad­lo­kal­nym, sta­no­wią­ce­go miej­sce wol­nej wy­mia­ny to­wa­rów hand­lu da­le­ko­sięż­ne­go;


Jar­mark (niem. "Jahr­markt" – "targ do­rocz­ny") – ro­dzaj targu śred­nio­wiecz­ne­go o zna­cze­niu po­nad­lo­kal­nym, bę­dą­ce­go cen­trum wy­mia­ny to­wa­rów hand­lu da­le­ko­sięż­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarmarkować

daw­niej: hand­lo­wać na jar­mar­ku; jar­mar­czyć


Źródła:

SJP.pl

Jarmarkowy

jar­marcz­ny;
1. → jar­mark;
2. świad­czą­cy o braku gustu, tan­det­ny


Źródła:

SJP.pl

Jarmica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. zo­o­techn. jarz­mo


Źródła:

Wiktionary

Jarmo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. zo­o­techn. jarz­mo


Źródła:

Wiktionary

Jarmolić

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) reg-pl|Lu­bel­szczyz­na wschod­nia, Lu­bel­szczyz­na za­chod­nia. gw-pl|po­gra­ni­cze Ma­zo­wsza,Bo­gu­cin,Ła­bu­nie,Ka­szu­by po­łud­nio­we. robić hałas, ha­ła­so­wać

 (1.2) reg-pl|Lu­bel­szczyz­na wschod­nia, Lu­bel­szczyz­na za­chod­nia. na­rze­kać nie­przer­wa­nie

 (1.4) gw-pl|Kar­tu­zy,Wej­he­ro­wo. czo­chrać

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny jar­mo­lić się

 (2.1) gw-pl|Kra­śnik. tur­ko­tać

 (2.2) gw-pl|Wej­he­ro­wo. gry­ma­sić


Źródła:

Wiktionary

Jarmołkiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarmołowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarmuk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka na Bli­skim Wscho­dzie, do­pływ Jor­da­nu, rzeka gra­nicz­na mię­dzy Syrią i Jor­da­nią oraz Iz­ra­e­lem i Jor­da­nią;


Jar­muk (arab. نهر اليرموك "Nahr Al-Jar­muk", hebr. נהר הירמוך "Nehar HaJarmukh", gr. "Hie­ro­max") – rzeka na Bli­skim Wscho­dzie, do­pływ Jor­da­nu, rzeka gra­nicz­na mię­dzy Syrią i Jor­da­nią oraz Iz­ra­e­lem i Jor­da­nią. Na pół­noc­nym brze­gu rzeki Jar­muk znaj­du­ją się Wzgó­rza Golan.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jarmuziewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarmuła

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarmułka

tra­dy­cyj­ne ży­dow­skie na­kry­cie głowy; kipa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) okrą­gła cza­pecz­ka bez dasz­ka, okry­wa­ją­ca tylko czu­bek głowy, no­szo­na głów­nie przez Żydów;


Jar­muł­ka (mycka, kipa) – mała, płyt­ka cza­pecz­ka ści­śle przy­le­ga­ją­ca do czub­ka głowy, wy­ko­ny­wa­na naj­czę­ściej z sukna lub ada­masz­ku. W XVI-XVII wieku po­pu­lar­nie no­szo­na przez uczo­nych, du­cho­wień­stwo i ludzi star­szych. W kon­tek­ście ry­tu­al­nym wy­ko­rzy­sty­wa­na głów­nie przez Żydów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarmuż

od­mia­na ka­pu­sty bez­gło­wej o ja­dal­nych li­ściach po ugo­to­wa­niu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Bras­si­ca ole­ra­cea|var=sa­bel­li­ca|L.|ref=tak., od­mia­na bo­ta­nicz­na ka­pu­sty wa­rzyw­nej o mocno po­mar­szczo­nych li­ściach;

 (1.2) kulin. reg. po­tra­wa z ro­ślin ka­pu­sto­wa­tych

 (1.3) bot. reg. ko­mo­sa


Jar­muż ("Bras­si­ca ole­ra­cea" L. var. "sa­bel­li­ca" L.) – od­mia­na bo­ta­nicz­na ka­pu­sty wa­rzyw­nej. Jest to ro­śli­na dwu­let­nia na­le­żą­ca do ro­dzi­ny ka­pu­sto­wa­tych. Jest to jedna z naj­star­szych od­mian użyt­ko­wych tego ga­tun­ku. W sta­ro­żyt­no­ści upra­wia­na była jako ro­śli­na ozdob­na i ja­dal­na. Znana jest wy­łącz­nie z upra­wy, nie wy­stę­pu­je na sta­no­wi­skach na­tu­ral­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarmużek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarmużowy

→ jar­muż


przy­miot­nik

 (1.1) przym. od jar­muż


Patrz:jarmuż

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarnatowski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Jar­na­to­wem, do­ty­czą­cy Jar­na­to­wa


Źródła:

Wiktionary

Jarnicki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarniewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarnik

jar­nik so­lan­ko­wy - ro­śli­na z ro­dzi­ny pier­wiosn­ko­wa­tych


Jar­nik ("Sa­mo­lus") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny pier­wiosn­ko­wa­tych. Obej­mu­je 12–14 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją głów­nie na sło­nych mo­kra­dłach w re­jo­nie wy­brze­ży na pół­ku­li po­łud­nio­wej; w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej i w po­łud­nio­wej Afry­ce, poza tym w Ame­ry­ce Środ­ko­wej i Pół­noc­nej (3 ga­tun­ki) oraz w Eu­raz­ji, w któ­rej roz­prze­strze­nio­ny jest jeden ga­tu­nek – jar­nik so­lan­ko­wy, bę­dą­cy także je­dy­nym przed­sta­wi­cie­lem ro­dza­ju we flo­rze pol­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarnołtów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jarnołtówek

Jar­noł­tó­wek (daw. "Ja­ran­to­wi­ce", Ar­nolds­dorf, Ar­nol­to­vi­ce) – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie ny­skim, w gmi­nie Głu­cho­ła­zy. Hi­sto­rycz­nie leży na Dol­nym Ślą­sku, na ziemi prud­nic­kiej. Po­ło­żo­na jest w Gó­rach Opaw­skich. Prze­pły­wa przez nią rzeka Złoty Potok.


Źródła:

Wikipedia

Jarnuszkiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaro

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) gw-pl|Wy­so­ka,Isteb­na,Ja­wo­rzyn­ka,Wisła,Spisz,Czaca. wios­na

przy­słó­wek

 (2.1) w spo­sób jary, jasno


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jarochna

imię żeń­skie


Źródła:

SJP.pl

Jarochniny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­roch­ny lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jarocin

1. mia­sto w Pol­sce;
2. nazwa kilku wsi w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Ja­ro­cin – mia­sto w środ­ko­wo-za­chod­niej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, sie­dzi­ba po­wia­tu ja­ro­ciń­skie­go i gminy Ja­ro­cin.

We­dług da­nych z 31 grud­nia 2021 mia­sto li­czy­ło 26 410 miesz­kań­ców i zaj­mu­je po­wierzch­nię 22 km².


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarocinianin

miesz­ka­niec Ja­ro­ci­na


Źródła:

SJP.pl

Jarocinianka

miesz­kan­ka Ja­ro­ci­na


Źródła:

SJP.pl

Jarociński

przy­miot­nik od: Ja­ro­cin


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Ja­ro­ci­na, zwią­za­ny z Ja­ro­ci­nem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarocki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarodzki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarogniew

imię mę­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarogniewa

imię żeń­skie


Ja­ro­gnie­wa – nie­no­to­wa­ny w źró­dłach sta­ro­pol­skich żeń­ski od­po­wied­nik imie­nia Ja­ro­gniew. Zna­cze­nie imie­nia: "po­ryw­cza w gnie­wie". Pa­tro­nem tego imie­nia w Ko­ście­le ka­to­lic­kim jest bł. Ja­ro­gniew Woj­cie­chow­ski, któ­re­go wspom­nie­nie ob­cho­dzi­my 12 czerw­ca. Męski od­po­wied­nik tego imie­nia to Ja­ro­gniew.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarogniewice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jarogniewiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­ro­gnie­wy lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jarogniewostwo

Ja­ro­gniew z mał­żon­ką; Ja­ro­gnie­wo­wie


Źródła:

SJP.pl

Jarogniewowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Jarogniewowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­ro­gnie­wa lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jaromin

naz­wi­sko


Ja­ro­min (nazwa obocz­na: War­ci­sław) – część mia­sta Trze­bia­to­wa, po­ło­żo­na we wschod­nim ob­sza­rze mia­sta, ok. 0,5 km na za­chód od Sek­wan­ki.

Znaj­du­je się tu gmin­ny dom po­mo­cy spo­łecz­nej.

Ja­ro­min znaj­du­je się przy tra­sie linii Nad­mor­skiej Kolei Wą­sko­to­ro­wej Trze­bia­tów – Broj­ce – Gry­fi­ce (obec­nie za­wie­szo­nej).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaromir

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) rzad. imię|pol­ski|m.;


Ja­ro­mir, Ja­ro­miar, Je­ro­miar, Je­ro­mier – mę­skie imię po­cho­dze­nia sło­wiań­skie­go. Skła­da się z czło­nów "Jaro" („su­ro­wy, ostry”) i "mir" („pokój”).

W sta­ro­pol­skich do­ku­men­tach wy­stę­pu­je od 1287 roku; jest rów­nież po­pu­lar­ne w wielu ję­zy­kach sło­wiań­skich (zwła­szcza cze­skim, sło­wac­kim, serb­skim i chor­wac­kim). Żeń­skim od­po­wied­ni­kiem tego imie­nia jest Ja­ro­mi­ra.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaromira

imię żeń­skie


Ja­ro­mi­ra – nie­no­to­wa­ny w źró­dłach sta­ro­pol­skich żeń­ski od­po­wied­nik imie­nia Ja­ro­mir.

Imię rzad­ko na­da­wa­ne. W stycz­niu 2025 r. w re­je­strze PESEL, wśród pu­blicz­nie do­stęp­nych da­nych do­ty­czą­cych osób ży­ją­cych, wy­ka­za­no 23 ko­bie­ty o imie­niu Ja­ro­mi­ra na­da­nym jako imię pier­wsze.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaromirostwo

Ja­ro­mir z mał­żon­ką; Ja­ro­mi­ro­wie


Źródła:

SJP.pl

Jaromirowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Jaromirowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­ro­mi­ra lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jaromirzyny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­ro­mi­ry lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jaromił

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Jaromiłostwo

Ja­ro­mił z mał­żon­ką; Ja­ro­mi­ło­wie


Źródła:

SJP.pl

Jaromiłowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Jaromiłowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­ro­mi­ła lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jaropełk

imię mę­skie


Ja­ro­pełk – imię mę­skie po­cho­dze­nia sło­wiań­skie­go, ru­skie, nie­no­to­wa­ne w źró­dłach sta­ro­pol­skich.

Ja­ro­pełk imie­ni­ny ob­cho­dzi 21 li­sto­pa­da.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaros

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarosiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarosik

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarosiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaroslav

cze­skie, sło­wac­kie albo ro­syj­skie imię mę­skie


Ja­ros­lav – wieś i gmina w Cze­chach, w po­wie­cie Par­du­bi­ce, w kraju par­du­bic­kim.

1 stycz­nia 2017 gminę za­miesz­ki­wa­ły 234 osoby, a ich śred­ni wiek wy­no­sił 40,1 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarosyt

mi­ne­rał, za­sa­do­wy siar­czan po­ta­su, sodu i że­la­za; ja­ro­zyt


Ja­ro­syt – mi­ne­rał, za­sa­do­wy uwod­nio­ny siar­czan po­ta­su i że­la­za o wzo­rze KFe3+3(OH)6(SO4)2. Ten mi­ne­rał siar­cza­no­wy pow­sta­je w zło­żach rud po­przez ut­le­nia­nie siarcz­ków że­la­za. Ja­ro­syt jest czę­sto wyt­wa­rza­ny jako pro­dukt ubocz­ny pod­czas oczy­szcza­nia i ra­fi­na­cji cynku, a także wy­stę­pu­je w kwa­śnych od­pły­wach wód ko­pal­nia­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarosz

czło­wiek nie­je­dzą­cy mięsa, we­ge­ta­ria­nin


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) książk. osoba nie je­dzą­ca po­traw mięs­nych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaroszek

→ ja­rosz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy lub mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. dia­be­łek


Ja­ro­szek – demon polny wy­stę­pu­ją­cy na Ślą­sku.

Ja­ro­szek po­ka­zu­je się na błot­ni­stych po­lach ma­miąc ludzi pod po­sta­cią ku­ro­pat­wy, ba­żan­ta lub za­ją­ca. Próba zła­pa­nia ja­rosz­ka może się skoń­czyć uto­nię­ciem w bło­cie, ale jeśli uda się go zła­pać, wten­czas prze­o­bra­ża się on w de­mo­na do­mo­we­go, który staje się po­moc­ni­kiem w spra­wach do­mo­wych.


Patrz:jarosz

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaroszewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaroszewski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaroszka

→ ja­rosz


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. zob. we­ge­ta­rian­ka.


Patrz:jarosz

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaroszostwo

prze­sta­rza­le: we­ge­ta­ria­nizm; jar­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) przest. spo­sób odży­wia­nia się cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się nie­je­dze­niem mięsa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaroszowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jaroszowiec

Ja­ro­szo­wiec – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie ol­ku­skim, w gmi­nie Klu­cze. Wieś prze­my­sło­wa z XIX w. po­ło­żo­na nie­da­le­ko Ol­ku­sza.


Źródła:

Wikipedia

Jaroszuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaroszyński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaroszówka

wieś w Pol­sce w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, słyn­na ze wzglę­du na dużą stad­ni­nę koni


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarosław

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (2.1) geogr. nazwa mia­sta oraz dwóch miej­sco­wo­ści w Pol­sce;

 (2.2) geogr. mia­sto ob­wo­do­we w Rosji, po­ło­żo­ne nad górną Wołgą;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarosława

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.


Ja­ro­sła­wa – sta­ro­pol­skie imię żeń­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Jaro-" ("go­rą­ca", a także "gniew­na, sroga, su­ro­wa") i "-sława" ("sława"). W źró­dłach pol­skich poś­wiad­czo­ne w XIII wieku jako Ja­ro­sła­wa (1265) i Je­ro­sła­wa (1409).

Mę­skie od­po­wied­ni­ki: Ja­ro­sław, Je­ro­sław, Ji­ro­sław.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarosławianin

miesz­ka­niec Ja­ro­sła­wia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Ja­ro­sła­wia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarosławianka

miesz­kan­ka Ja­ro­sła­wia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Ja­ro­sła­wia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarosławiec

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jarosławiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­ro­sła­wy lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jarosławostwo

Ja­ro­sław z mał­żon­ką; Ja­ro­sła­wo­wie


Źródła:

SJP.pl

Jarosławowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Jarosławowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­ro­sła­wa lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jarosławski

przy­miot­nik od: Ja­ro­sław (mia­sto w Pol­sce)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Ja­ro­sła­wia, zwią­za­ny z Ja­ro­sła­wiem (mia­stem w Pol­sce)

 (1.2) od­no­szą­cy się do Ja­ro­sła­wia, zwią­za­ny z Ja­ro­sła­wiem (mia­stem w Rosji)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarota

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaroty

naz­wi­sko


Ja­ro­ty (warm. "Jon­dorf", Jo­men­dorf) – dawna wieś, a obec­nie naj­więk­sze pod wzglę­dem licz­by miesz­kań­ców osied­le (jed­nost­ka po­moc­ni­cza gminy) Olsz­ty­na, sta­no­wią­ce część ofi­cjal­ne­go po­dzia­łu ad­mi­ni­stra­cyj­ne­go mia­sta. Osied­le pow­sta­ło w 1987 roku, gdy teren wsi Ja­ro­ty zo­stał włą­czo­ny w gra­ni­ce ad­mi­ni­stra­cyj­ne mia­sta. Osied­lu ad­mi­ni­stra­cyj­nie pod­le­ga Skar­bów­ka Posz­ma­nów­ka (Posz­ma­nów­ka).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarować

przy­spie­szać kwit­nie­nie ro­ślin ozi­mych po­przez dzia­ła­nie ni­ski­mi tem­pe­ra­tu­ra­mi; ja­ro­wi­zo­wać


Źródła:

SJP.pl

Jarowit

bó­stwo sło­wiań­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) mit­słow. po­łab­ski bóg wojny czczo­ny w Wo­ło­go­szczy i Ho­bo­li­nie;


Ja­ro­wit (lub Je­ro­wit) – po­łab­ski bóg wojny, czczo­ny w Wo­ło­go­szczy (Czrez­pie­nia­nie) oraz Ho­bo­li­nie (Ho­bo­la­nie; współ­cze­śnie Ha­vel­berg). Źró­dła po­da­ją tylko krót­ki opis kultu; jego głów­na świą­ty­nia znaj­do­wa­ła się w Wo­ło­go­szczy, gdzie prze­cho­wy­wa­no na­le­żą­cą do tego boga złotą tar­czę. Przez jed­ne­go z chrze­ści­jań­skich mni­chów utoż­sa­mio­ny z rzym­skim Mar­sem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarowizacja

pro­ces po­bu­dza­ją­cy lub przy­spie­sza­ją­cy kwit­nie­nie ro­ślin na sku­tek dzia­ła­nia ni­skich tem­pe­ra­tur; ja­ry­za­cja; wer­na­li­za­cja


Ja­ro­wi­za­cja, ja­ry­za­cja, wer­na­li­za­cja – pro­ce­sy bio­che­micz­ne za­cho­dzą­ce pod wpły­wem ni­skich tem­pe­ra­tur u ro­ślin ozi­mych i wie­lo­let­nich, wpły­wa­ją­ce na ich zak­wi­ta­nie. Ro­śli­ny te bez okre­su chło­du mogą roz­wi­jać się tylko we­ge­ta­tyw­nie, w ogóle nie two­rząc kwia­tów. Do­pie­ro okres chło­dów po­wo­du­je przej­ście ro­śli­ny w fazę ge­ne­ra­tyw­ną. Dłu­gość nie­zbęd­ne­go do in­duk­cji kwit­nie­nia okre­su wer­na­li­za­cji za­le­ży od ga­tun­ku ro­śli­ny. Tem­pe­ra­tu­ra okre­su chło­du to naj­czę­ściej 0-10 °C.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarowizacyjny

zwią­za­ny z ja­ro­wi­za­cją


Źródła:

SJP.pl

Jarowy

przy­miot­nik od: jar


Źródła:

SJP.pl

Jarozyt

mi­ne­rał, za­sa­do­wy siar­czan po­ta­su, sodu i że­la­za; ja­ro­syt


Źródła:

SJP.pl

Jaroń

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaroński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarre

[czy­taj: ża:r] naz­wi­sko, m.in. Jean-Mi­chel Jarre - słyn­ny fran­cu­ski twór­ca mu­zy­ki elek­tro­nicz­nej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarrett

[dża­ret] naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarry

Jarry – sta­cja metra w Mon­tre­a­lu, na linii po­ma­rań­czo­wa. Ob­słu­gi­wa­na przez Société de tran­sport de Montréal (STM). Znaj­du­je się w dziel­ni­cy Vil­le­ray–Saint-Mi­chel–Parc-Ex­ten­sion.


Źródła:

Wikipedia

Jarski

do­ty­czą­cy we­ge­ta­ria­niz­mu, we­ge­ta­ria­nów; we­ge­ta­riań­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) o po­kar­mie, daniu: bez­mięs­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarskość

cecha bez­mięs­nych po­traw


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest jar­skie; cecha tych, któ­rzy są jar­scy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarstwo

prze­sta­rza­le: we­ge­ta­ria­nizm; ja­ro­szo­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) przest. spo­sób odży­wia­nia się cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się nie­je­dze­niem mięsa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaruga

1. głę­bo­ki błot­ni­sty jar, wąwóz
2. nisko po­ło­żo­na i gęsto za­ro­sła część lasu, trud­na do prze­by­cia; gąszcz; gę­stwi­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. błot­ni­ste to­pie­li­sko

 (1.2) przest. gę­stwi­na leśna

 (1.3) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. nie­po­go­da


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaruna

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) mit­słow. sło­wiań­skie bó­stwo płod­no­ści i wios­ny


Źródła:

Wiktionary

Jaruszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaruzelski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaruzelszczyzna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) polit. hist. okres spra­wo­wa­nia wła­dzy przez gen. Woj­cie­cha Ja­ru­zel­skie­go


Źródła:

Wiktionary

Jaruś

zdrob­nie­nie od: Ja­ro­sław (imię mę­skie); Jarek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Ja­ro­sław


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jary

1. siany na wios­nę; wio­sen­ny; te­go­rocz­ny;
2. daw­niej: krzep­ki, dziar­ski (dziś tylko w wy­ra­że­niu: stary, ale jary - krzep­ki, dziar­ski (mimo po­desz­łe­go wieku))


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) roln. wy­sie­wa­ny na wios­nę

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) przest. krzep­ki, mocny, silny, tęgi

 (2.2) przest. jasny, ja­skra­wy

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) M., B. i W. lm. od: jar


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaryczewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaryszów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jaryzacja

pro­ces po­bu­dza­ją­cy lub przy­spie­sza­ją­cy kwit­nie­nie ro­ślin na sku­tek dzia­ła­nia ni­skich tem­pe­ra­tur; ja­ro­wi­za­cja; wer­na­li­za­cja


Źródła:

SJP.pl

Jaryła

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) mit­słow. sło­wiań­skie bó­stwo płod­no­ści i wios­ny


Źródła:

Wiktionary

Jaryło

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) mit­słow. sło­wiań­skie bó­stwo płod­no­ści i wios­ny;


Ja­ry­ło, Ja­ry­ła, Ja­ru­na – we­dług et­no­gra­fów per­so­ni­fi­ka­cja jed­ne­go z wio­sen­nych świąt w lu­do­wym ka­len­da­rzu ro­syj­skim; lub sło­wiań­skie bó­stwo płod­no­ści i wios­ny, poś­wiad­czo­ne je­dy­nie w no­wo­żyt­nym fol­klo­rze Sło­wian wschod­nich i po­łud­nio­wych i czczo­ne współ­cze­śnie przez ne­o­po­gan.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jarzec

gwa­ro­wo: jęcz­mień jary


Źródła:

SJP.pl

Jarzembowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarzemko

1. zdrob­nie­nie od: jarz­mo;
2. przy­rząd do po­mia­ru śred­ni­cy drzew; fita, klupa, śred­ni­co­mierz


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) małe jarz­mo


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarzemny

do­ty­czą­cy jarz­ma, za­przę­ga­ny w jarz­mo, cho­dzą­cy w jarz­mie; jarz­mo­wy


Źródła:

SJP.pl

Jarzenie

świe­ce­nie ma­te­ria­łu pod wpły­wem czyn­ni­ka wzbu­dza­ją­ce­go in­ne­go niż ener­gia ciepl­na, np. pro­mie­nio­wa­nia, re­ak­cji che­micz­nej; lu­mi­ne­scen­cja


Źródła:

SJP.pl

Jarzeniowy

zwią­za­ny z ja­rze­niem, świe­ce­niem, np. lampa ja­rze­nio­wa, świa­tło ja­rze­nio­we


Źródła:

SJP.pl

Jarzeniówa

zgru­bie­nie od: ja­rze­niów­ka


Źródła:

SJP.pl

Jarzeniówka

po­tocz­nie: lampa ja­rze­nio­wa


Źródła:

SJP.pl

Jarzenny

przy­miot­nik

 (1.1) daw. przym. od: ja­rzy­na


Źródła:

Wiktionary

Jarzina

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. roln. zboże jare


Źródła:

Wiktionary

Jarzmia

krzew z ro­dzi­ny są­czyń­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Jarzmianka

ro­dzaj ro­ślin ziel­nych z ro­dzi­ny se­le­ro­wa­tych


Jarz­mian­ka ("Astran­tia" L.) – ro­dzaj ro­ślin ziel­nych z ro­dzi­ny se­le­ro­wa­tych ("Apia­ce­ae") li­czą­cy 10 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­je w Eu­ro­pie środ­ko­wej, wschod­niej i po­łud­nio­wej (5 ga­tun­ków) oraz w re­jo­nie Ka­u­ka­zu i Tur­cji. Je­dy­nym przed­sta­wi­cie­lem we flo­rze Pol­ski jest jarz­mian­ka więk­sza "A. major". Jarz­mian­ki za­sied­la­ją lasy i for­ma­cje tra­wia­ste na te­re­nach ska­li­stych. Są to ro­śli­ny dłu­go­wiecz­ne i roz­ra­sta­ją­ce się w duże ko­lo­nie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarzmo

1. uży­wa­ny daw­niej drew­nia­ny za­prząg dla bydła ro­bo­cze­go;
2. cię­żar, brze­mię, nie­wo­la


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zo­o­techn. drew­nia­na uprząż za­kła­da­na zwie­rzę­ciu po­cią­go­we­mu na kark, szyję, czoło lub rogi;

 (1.2) przen. coś co znie­wa­la i zmu­sza do po­no­sze­nia cię­ża­rów

 (1.3) techn. urzą­dze­nie słu­żą­ce spi­na­niu, zwie­ra­niu cze­goś

 (1.4) geogr. przest. prze­łęcz gór­ska

 (1.5) żegl. wzmoc­nio­na część ka­dłu­ba ża­glow­ca, w któ­rej mo­co­wa­ny jest maszt;

 (1.6) przest. jarz­mo wołów: para wołów po­cią­go­wych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarzmowy

przy­miot­nik od: jarz­mo


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy jarz­ma


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarznik

ele­ment lampy wy­ła­dow­czej, w któ­rym na­stę­pu­je wy­ła­do­wa­nie elek­trycz­ne


Jarz­nik – ele­ment lampy wy­ła­dow­czej, w któ­rym na­stę­pu­je wy­ła­do­wa­nie elek­trycz­ne. Wy­ko­na­ny jest w po­sta­ci rurki ze szkła lub przez­ro­czy­stej ce­ra­mi­ki. Wew­nątrz znaj­du­ją się gazy i me­ta­le bę­dą­ce czyn­ni­ka­mi świę­cą­cy­mi. W jarz­ni­ku za­to­pio­ne są elek­tro­dy, po­mię­dzy któ­ry­mi na­stę­pu­je wy­ła­do­wa­nie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarzychna

jed­no­rocz­na ro­śli­na z ro­dzi­ny śla­zo­wa­tych, wy­stę­pu­ją­ca w wielu ga­tun­kach; kor­cho­rus, juta


Źródła:

SJP.pl

Jarzyna

ja­rzyn­ka;
1. ro­śli­na ziel­na, któ­rej czę­ści uży­wa­ne są jako po­ży­wie­nie; wa­rzy­wo, zie­le­ni­na;
2. ja­dal­na część ro­śli­ny wa­rzyw­nej; wa­rzy­wo;
3. po­tra­wa przy­go­to­wa­na z wa­rzyw


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wa­rzy­wo

 (1.2) kulin. danie z ja­rzyn (1.1)

 (1.3) daw. na­sio­na ja­rzyn (1.1)

 (1.4) daw. roln. zboże jare


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarzyniak

po­tocz­nie:
1. nożyk do obie­ra­nia wa­rzyw;
2. sklep lub stra­gan z wa­rzy­wa­mi; ja­rzy­no­wy, wa­rzyw­niak, wa­rzyw­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. sklep z ja­rzy­na­mi

 (1.2) pot. nóż do kro­je­nia wa­rzyw


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarzyniarka

1. me­cha­nicz­na obie­racz­ka do wa­rzyw;
2. ko­bie­ta sprze­da­ją­ca lub upra­wia­ją­ca wa­rzy­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) me­cha­nicz­na lub elek­trycz­na obie­racz­ka do ja­rzyn


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarzyniarski

przy­miot­nik od: ja­rzy­ny


Źródła:

SJP.pl

Jarzynka

ja­rzy­na;
1. ro­śli­na ziel­na, któ­rej czę­ści uży­wa­ne są jako po­ży­wie­nie; wa­rzy­wo, zie­le­ni­na;
2. ja­dal­na część ro­śli­ny wa­rzyw­nej; wa­rzy­wo;
3. po­tra­wa przy­go­to­wa­na z wa­rzyw


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: ja­rzy­na

 (1.2) go­to­wy ze­staw wa­rzyw do przy­go­to­wa­nia zupy sprze­da­wa­ny w pęcz­kach

 (1.3) przy­pra­wa ze sprosz­ko­wa­nych, su­szo­nych wa­rzyw


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarzynowa

po­tocz­nie: zupa ja­rzy­no­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. kulin. zupa z ja­rzyn, naj­czę­ściej róż­nych

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) ż. od: ja­rzy­no­wy


Patrz:jarzyna

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarzynowo-Mięsny

ja­rzy­no­wy i mięs­ny


Źródła:

SJP.pl

Jarzynowy

→ ja­rzy­na


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z wa­rzy­wa­mi, do­ty­czą­cy wa­rzyw

 (1.2) kulin. przy­rzą­dzo­ny z wa­rzyw

 (1.3) daw. zwią­za­ny z ja­rzy­na­mi, do­ty­czą­cy ja­rzyn w ich pier­wot­nym zna­cze­niu


Patrz:jarzyna

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarzynówka

1. błyszcz­ka ja­rzy­nów­ka - motyl z ro­dzi­ny sówek, któ­re­go gą­sie­ni­ce żywią się liść­mi ro­ślin wa­rzyw­nych; błyszcz­ka gamma;
2. po­tocz­nie: zupa ja­rzy­no­wa


Źródła:

SJP.pl

Jarzyć

1. po­tocz­nie: ro­zu­mieć, poj­mo­wać; kumać, czaić;
2. daw­niej: za­pa­lać, roz­pa­lać ogień;
3. w gwa­rze ucz­niow­skiej: palić pa­pie­ro­sa;
4. ja­rzyć się:
a) ża­rząc się, świe­cić sła­bym bla­skiem;
b) bły­szczeć w jas­nym świet­le;
c) mie­nić się wie­lo­ma ja­skra­wy­mi bar­wa­mi


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zja­rzyć, za­ja­rzyć)

 (1.1) pot. ro­zu­mieć, wie­dzieć, co ktoś miał na myśli

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (2.1) gw-pl|Pod­ha­le. roz­pa­lać, palić

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny ja­rzyć się (dk. za­ja­rzyć się)

 (3.1) świe­cić słabo

 (3.2) książk. bły­szczeć się w jas­nym oś­wiet­le­niu

 (3.3) książk. wy­glą­dać ja­skra­wo na tle oto­cze­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarzyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarzómbek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. bot. młoda ja­rzę­bi­na


Źródła:

Wiktionary

Jarzómbkowy

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. ma­ją­cy kolor owocu ja­rzę­bi­ny


Źródła:

Wiktionary

Jarząb

1. drze­wo lub wy­so­ki krzew z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych o naj­czę­ściej bia­łych kwia­tach i ku­li­stych, po­ma­rań­czo­wych owo­cach;
2. ja­rząb mącz­ny - ga­tu­nek krze­wu lub drze­wa z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych; mą­ki­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. ja­rzą­bek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) syst. dendr. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Sor­bus|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin drze­wia­stych lub krze­wia­stych z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych;

 (2.2) bot. drze­wo lub krzew z ro­dza­ju ja­rząb (2.1)

 (2.3) drew­no ja­rzę­bu (2.2)


Ja­rząb ("Sor­bus" L.) – ro­dzaj drzew i krze­wów na­le­żą­cy do ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych ("Ro­sa­ce­ae"). Na­le­ży do niego około 80–100 ga­tun­ków di­plo­i­dal­nych oraz co najm­niej 170 tak­so­nów po­cho­dze­nia mie­szań­co­we­go, zwy­kle po­li­plo­i­dal­nych. Sy­ste­ma­ty­ka ro­dza­ju jest trud­na i w niek­tó­rych uję­ciach bywa on roz­dzie­la­ny na kilka ro­dza­jów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarząbek

1. ptak łowny z ro­dzi­ny głusz­co­wa­tych, za­miesz­ku­je gęste stare drze­wo­sta­ny;
2. mięso z tego ptaka;
3. drze­wo lub krzew z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych; ja­rząb po­spo­li­ty, ja­rzę­bi­na


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. ga­tu­nek nie­wiel­kie­go eu­raz­ja­tyc­kie­go grze­bią­ce­go ptaka łow­ne­go (nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Te­tra­stes bo­na­sia|Lin­na­e­us|ref=tak.), z rzędu ku­ra­ków, za­miesz­ku­ją­ce­go gęste sta­ro­drze­wy;

 (1.2) ornit. ptak z ga­tun­ku ja­rząb­ków (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarząbkowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jarząbkowy

przy­miot­nik od: ja­rzą­bek


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) na­le­żą­cy do ja­rząb­ka

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) do­ty­czą­cy ja­rząb­ka, okre­śla­ją­cy ja­rząb­ka, uży­wa­ny przy ja­rząb­ku

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (3.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla ja­rząb­ka, ma­ją­cy cechy ja­rząb­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarząbowy

→ ja­rząb


przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z ja­rzę­bu

 (1.2) wy­ko­na­ny z drew­na lub innej czę­ści ja­rzę­bu

 (1.3) bę­dą­cy czę­ścią ja­rzę­bu


Patrz:jarząb

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarzący

ja­rzą­cy się - taki, który się jarzy


Źródła:

SJP.pl

Jarzębatka

ptak wę­drow­ny z ro­dzi­ny po­krzew­ko­wa­tych, w Pol­sce nie­licz­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Cur­ru­ca ni­so­ria|Bech­ste­in|ref=tak., ga­tu­nek nie­du­że­go ptaka wę­drow­ne­go z ro­dzi­ny po­krzew­ko­wa­tych;


Ja­rzę­bat­ka, po­krzew­ka ja­rzę­ba­ta, ga­jów­ka ja­rzę­ba­ta ("Cur­ru­ca ni­so­ria") – ga­tu­nek nie­wiel­kie­go ptaka wę­drow­ne­go z ro­dzi­ny po­krze­wek (Syl­vii­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarzębaty

na­kra­pia­ny na czar­no lub na brą­zo­wo, pstro­ka­ty; ja­rzę­bia­ty


Źródła:

SJP.pl

Jarzębiaczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. zdrobn. od: ja­rzę­biak


Źródła:

Wiktionary

Jarzębiak

1. wy­traw­na wódka z owo­ców ja­rzę­bi­ny;
2. do­mo­wa na­lew­ka ja­rzę­bi­no­wa; ja­rzę­bi­nów­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. wódka o zło­to­po­ma­rań­czo­wym ko­lo­rze i wy­traw­nym smaku, pro­du­ko­wa­na z owo­ców ja­rzę­bi­ny

 (1.2) kulin. zob. ja­rzę­bi­nów­ka.


Ja­rzę­biak – wódka owo­co­wa ze­sta­wio­na z na­le­wu ja­rzę­bi­no­we­go z do­dat­kiem de­sty­la­tów owo­co­wych i de­sty­la­tu win­ne­go oraz na­tu­ral­ne­go kar­me­lu. Napój ma barwę jas­no­brą­zo­wą, nie­kie­dy wy­stę­pu­je lekka opa­li­za­cja lub osad. Wódkę spo­ży­wa się lekko schło­dzo­ną (16–18 °C) jako ape­ri­tif, do mięs ciem­nych i dzi­czyz­ny, lub po po­sił­ku na lep­sze tra­wie­nie. Do­stęp­na w bu­tel­kach o po­jem­no­ści 0,5 l.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarzębiaty

na­kra­pia­ny na czar­no lub na brą­zo­wo, pstro­ka­ty; ja­rzę­ba­ty


Źródła:

SJP.pl

Jarzębina

1. drze­wo z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych, wy­stę­pu­ją­ce w Eu­raz­ji; chęt­nie sa­dzo­ne w par­kach i ogro­dach ze wzglę­du na ozdob­ne czer­wo­ne owoce;
2. owoc tego drze­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) dendr. ro­dzaj drze­wa o ma­łych, czer­wo­nych owo­cach;

 (1.2) owoc ja­rzę­bi­ny (1.1)

 (1.3) drew­no ja­rzę­bi­ny (1.1)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jarzębinka

zdrob­nia­le o ja­rzę­bi­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarzębinowy

przy­miot­nik od: ja­rzę­bi­na (np. ja­rzę­bi­no­wy za­gaj­nik, ja­rzę­bi­no­we ko­ra­le)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy ja­rzę­bi­ny (drzew i owo­ców)

 (1.2) przy­rzą­dzo­ny z ja­rzę­bi­ny, z do­dat­kiem ja­rzę­bi­ny

 (1.3) ko­lo­ru owo­ców ja­rzę­bi­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarzębinówka

do­mo­wa na­lew­ka z owo­ców ja­rzę­bi­ny; ja­rzę­biak


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. do­mo­wa na­lew­ka przy­rzą­dza­na z owo­ców ja­rzę­bi­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jarzębiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jarzębolistny

o li­ściach po­dob­nych do liści ja­rzę­bi­ny; taw­li­na ja­rzę­bo­list­na - ozdob­ny krzew z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Jarzębowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarzębski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jarłyk

pi­sem­ne roz­po­rzą­dze­nie wład­ców tu­rec­kich i ta­tar­skich, głów­nie cha­nów Zło­tej Ordy i cha­nów krym­skich


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. adm. de­kret wład­cy mon­gol­skie­go lub ta­tar­skie­go, który za­wie­ra roz­ka­zy dla ksią­żąt pod­bi­tych te­re­nów bądź akt da­ro­wiz­ny


Jar­łyk ( ярлык z jarl-ek) – pismo dy­plo­ma­tycz­ne; pi­sem­ne roz­po­rzą­dze­nie lub przy­wi­lej dla wład­ców pod­bi­tych ziem wy­da­wa­ne przez wład­ców mon­gol­skich.

Na pod­le­ga­ją­cej Zło­tej Or­dzie Rusi jar­łyk był for­mal­nym pot­wier­dze­niem od­da­nia we wła­da­nie ksią­żę­tom ru­skim ich ziemi. Jar­ły­ki pi­sa­no prze­waż­nie w ję­zy­ku uj­gur­skim, póź­niej w ję­zy­ku arab­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jasak

da­ni­na w na­tu­rze ścią­ga­na od ludów Po­woł­ża i Sy­be­rii przez miej­sco­wych ksią­żąt, od XVII wieku przez urzęd­ni­ków car­skich


Jasak ( ясак) – ro­dzaj da­ni­ny po­bie­ra­nej dla Im­pe­rium Ro­syj­skie­go w na­tu­rze (w fu­trach i skó­rach) od rdzen­nej lud­no­ści Sy­be­rii i Kam­czat­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaser

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Jasełka

szop­ka;
1. wi­do­wi­sko sce­nicz­ne lub ku­kieł­ko­we zwią­za­ne te­ma­tycz­nie z Bożym Na­ro­dze­niem;
2. kom­po­zy­cja fi­gu­ral­na przed­sta­wia­ją­ca na­ro­dze­nie Chry­stu­sa, wy­sta­wia­na w ko­ście­le w okre­sie świąt Bo­że­go Na­ro­dze­nia; żłó­bek


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) wi­do­wi­sko o Bożym Na­ro­dze­niu wzo­ro­wa­ne na śred­nio­wiecz­nych mi­ste­riach fran­cisz­kań­skich;

 (1.2) fi­gur­ki przed­sta­wia­ją­ce po­sta­cie zwią­za­ne z na­ro­dze­niem Chry­stu­sa, usta­wia­ne w ko­ścio­łach


Ja­seł­ka – wi­do­wi­ska o Bożym Na­ro­dze­niu wzo­ro­wa­ne na śred­nio­wiecz­nych mi­ste­riach fran­cisz­kań­skich. Ich nazwa wy­wo­dzi się od sta­ro­pol­skie­go słowa "jasło" oz­na­cza­ją­ce­go żłób, jed­nak nie w for­mie li­te­go ko­ry­ta, a ażu­ro­wej kon­struk­cji z dra­bin­ka­mi, w którą kła­dzie się zwie­rzę­tom paszę w po­sta­ci trawy lub siana.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jasełkowość

ja­seł­ko­wy cha­rak­ter cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Jasełkowy

przy­miot­nik od: ja­seł­ka (np. dra­mat ja­seł­ko­wy)


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z ja­seł­ka­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasia

1. mała po­dusz­ka pod głowę; ja­siek;
2. od­mia­na fa­so­li o bia­łym ziar­nie; ja­siek;
3. ziar­na tej fa­so­li; ja­siek;
4. żar­to­bli­wie: głupi jaś - za­strzyk osza­ła­mia­ją­cy lub uśmie­rza­ją­cy ból


Źródła:

SJP.pl

Jasiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jasiakiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jasicki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasiczek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jasiecki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jasieczek

zdrob­nie­nie od: ja­siek


Źródła:

SJP.pl

Jasiek

jaś;
1. mała po­dusz­ka pod głowę
2. od­mia­na fa­so­li


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mała po­dusz­ka, zwy­kle pod głowę

 (1.2) ogrod. od­mia­na fa­so­li o dużym, bia­łym ziar­nie

 (1.3) spoż. ziar­na jaśka (1.2)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasielski

przy­miot­nik od: Jasło


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Jasła, zwią­za­ny z Ja­słem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasienianin

miesz­ka­niec Ja­sie­nia


Źródła:

SJP.pl

Jasienianka

miesz­kan­ka Ja­sie­nia


Ja­sie­nian­ka ("Woj­na­rów­ka", "Ja­sien­na") – potok, lewy do­pływ Bia­łej o dłu­go­ści 13,35 km.

Źró­dła po­to­ku znaj­du­ją się na wy­so­ko­ści około 490 m n.p.m. w miej­sco­wo­ści Ja­sien­na. Spły­wa przez tę miej­sco­wość w po­łud­nio­wo-wschod­nim kie­run­ku. W są­sied­niej miej­sco­wo­ści Ko­rzen­na przyj­mu­je swój naj­więk­szy do­pływ – potok Spól­nik. Od tego miej­sca zmie­nia kie­ru­nek na bar­dziej wschod­ni i pły­nie przez miej­sco­wość Woj­na­ro­wa, gdzie ucho­dzi do Bia­łej na wy­so­ko­ści 282 m.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasienica

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasienicki

przy­miot­nik od: Ja­sie­ni­ca, Ja­sie­ni­ca Dolna, Ja­sie­ni­ca Ro­siel­na


Źródła:

SJP.pl

Jasieniczanin

miesz­ka­niec Ja­sie­ni­cy (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jasieniczanka

miesz­kan­ka Ja­sie­ni­cy (wsi w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jasieniec

ro­śli­na z ro­dzi­ny dzwon­ko­wa­tych o błę­kit­nych lub bia­łych kwia­tach


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasieniecki

przy­miot­nik od: Ja­sie­niec


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasień

gwa­ro­wo o je­sio­nie; ja­sion


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jasieńczyk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasieńko

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jasieński

przy­miot­nik od: Ja­sień


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasik

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasin

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Jasi lub z nią zwią­za­ny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasina

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. osied­le typu miej­skie­go na Ukra­i­nie, po­ło­żo­na w re­jo­nie ra­chow­skim ob­wo­du za­kar­pac­kie­go nad Czar­ną Cisą;


Ja­si­na ( Ясіня, "Ja­si­nia", Kőrösmező, Fra­sin, ‏יאַסין‎ "Jasin") – osied­le typu miej­skie­go na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie za­kar­pac­kim, w re­jo­nie ra­chow­skim.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jasiniec

Zo­bacz też: Ja­si­niec (wo­je­wództ­wo ku­jaw­sko-po­mor­skie).

Ja­si­niec (do 1945 "Jo­han­nes­hof") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bu­skim, w po­wie­cie go­rzow­skim, w gmi­nie Bog­da­niec. We­dług da­nych z 2012 r. li­czy­ła 76 miesz­kań­ców. Miej­sco­wość zo­sta­ła za­ło­żo­na w 1773 r. w ra­mach ko­lo­ni­za­cji fry­de­ry­cjań­skiej – za­go­spo­da­ro­wa­nia tzw. łęgów war­ciań­skich. Od 1945 r. leży w gra­ni­cach Pol­ski.


Źródła:

Wikipedia

Jasiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Jasi lub z nią zwią­za­ny


Ja­si­ny (nazwa obocz­na: Ko­lo­nia Ko­ma­rów, nazwa hi­sto­rycz­na: Ja­si­no, Ja­śnie­wi­ce) – część wsi Ko­ma­ro­wo w Pol­sce, po­ło­żo­nej w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie go­le­niow­skim, w gmi­nie Go­le­niów.

Osada za­ło­żo­na w 2 poł. XVIII w., znaj­do­wał się tu cmen­tarz ewan­ge­lic­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasio

zdrob­nie­nie od: Jan (imię mę­skie); Jaś, Ja­siek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. po­u­fa­ła forma imie­nia Jan


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasion

re­gio­nal­nie: je­sion; ja­sień


Ja­sion – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie opo­czyń­skim, w gmi­nie Żar­nów.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa piotr­kow­skie­go.

Wier­ni Ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii Nie­po­ka­la­ne­go Serca NMP w Ma­cho­rach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasionek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jasionka

nazwa kilku wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasionowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasionowy

→ ja­sion (prze­sta­rza­le); je­sio­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Jasionów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. wieś na Ukra­i­nie, po­ło­żo­na w re­jo­nie brodz­kim ob­wo­du lwow­skie­go;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jasionówecki

przy­miot­nik od: Ja­sio­nów­ka


Źródła:

SJP.pl

Jasionówka

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jasiowie

Jaś z mał­żon­ką; Jasio z mał­żon­ką


Źródła:

SJP.pl

Jasiowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Jasia


Źródła:

Wiktionary

Jasiołda

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka na Bia­ło­ru­si, lewy do­pływ Pry­pe­ci;


Ja­sioł­da – rzeka na Bia­ło­ru­si, lewy do­pływ Pry­pe­ci.

Ma dłu­gość 242 km, po­wierzch­nia do­rze­cza 5430 km².


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jasir

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Jasiukiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasiulewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jasiunia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. od: Ja­ni­na


Źródła:

Wiktionary

Jasiyń

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. dendr. je­sion


Źródła:

Wiktionary

Jasiński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaski

przy­miot­nik od: Jassy (mia­sto w pół­noc­no-wschod­niej Ru­mu­nii)


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Jas­sa­mi, do­ty­czą­cy Jass, po­cho­dzą­cy z Jass


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaskier

ro­dzaj z ro­dzi­ny ja­skro­wa­tych obej­mu­ją­cy ponad 400 ga­tun­ków, w Pol­sce ro­śnie kil­ka­dzie­siąt ga­tun­ków, m.in. ja­skier pło­mień­czyk czy ja­skier polny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ra­nun­cu­lus|ref=tak., li­czą­cy około 400 ga­tun­ków ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny ja­skro­wa­tych;

 (1.2) bot. ro­śli­na z ro­dza­ju ja­skier (1.1)


Ja­skier ("Ra­nun­cu­lus" L.) – ro­dzaj ro­ślin ziel­nych z ro­dzi­ny ja­skro­wa­tych. Ro­dzaj liczy we­dług róż­nych baz tak­so­no­micz­nych od ok. 300 do ponad 1,6 tys. w sze­ro­kim uję­ciu zwe­ry­fi­ko­wa­nych ga­tun­ków wy­stę­pu­ją­cych na całej kuli ziem­skiej z wy­jąt­kiem ob­sza­rów ni­zin­nych w stre­fie tro­pi­kal­nej i An­tark­ty­dy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaskiernia

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaskinia

próż­nia, pust­ka w skale lub sy­stem ta­kich próż­ni do­stęp­nych dla czło­wie­ka, pow­sta­łych w spo­sób na­tu­ral­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) na­tu­ral­na pusta prze­strzeń w skale, a ści­śle taka o roz­mia­rach umoż­li­wia­ją­cych pe­ne­tra­cję przez czło­wie­ka;

 (1.2) przen. miej­sce nie­le­gal­nych lub wy­stęp­nych zgro­ma­dzeń


Ja­ski­nia – po­dziem­na pust­ka cał­ko­wi­cie lub w dużym stop­niu ogra­ni­czo­na skałą ma­cie­rzy­stą. Może być po­cho­dze­nia na­tu­ral­ne­go lub sztucz­nie wyt­wo­rzo­na. W spe­le­o­lo­gii za ja­ski­nię uważa się pust­kę, któ­rej wy­mia­ry umoż­li­wia­ją wej­ście i przej­ście osoby do­ro­słej (około 50 cm śred­ni­cy), w hy­dro­ge­o­lo­gii pust­kę, któ­rej wy­mia­ry umoż­li­wia­ją ruch tur­bu­lent­ny wody (śred­ni­ca więk­sza niż 5–15 mm).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaskiniowiec

czło­wiek za­miesz­ku­ją­cy ja­ski­nie w epoce przed­hi­sto­rycz­nej; czło­wiek pier­wot­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) an­trop. czło­wiek ja­ski­nio­wy, wczes­ny czło­wiek za­miesz­ku­ją­cy w ja­ski­niach;

 (1.2) książk. przen. czło­wiek nie­wy­cho­wa­ny, za­cho­wu­ją­cy się w spo­sób pro­stac­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskiniowy

przy­miot­nik od: ja­ski­nia


przy­miot­nik

 (1.1) za­miesz­ku­ją­cy ja­ski­nię, zwią­za­ny z ja­ski­nią


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskinioznawstwo

dział ge­o­lo­gii zaj­mu­ją­cy się bu­do­wą i po­cho­dze­niem ja­skiń; spe­le­o­lo­gia


Źródła:

SJP.pl

Jaskolica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. glist­nik ja­skół­cze ziele


Źródła:

Wiktionary

Jaskot

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaskowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaskołd

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaskołka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Hi­run­do|Lin­na­e­us|ref=tak., ja­skół­ka


Źródła:

Wiktionary

Jaskra

przew­le­kłe scho­rze­nie oka spo­wo­do­wa­ne wzmo­żo­nym ci­śnie­niem śród­gał­ko­wym; gla­u­ko­ma


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. przew­le­kłe scho­rze­nie oka spo­wo­do­wa­ne wzmo­żo­nym ci­śnie­niem śród­gał­ko­wym;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: ja­skier


Ja­skra (łac. "gla­u­co­ma") – grupa cho­rób oczu pro­wa­dzą­cych do po­stę­pu­ją­ce­go, nie­od­wra­cal­ne­go usz­ko­dze­nia nerwu wzro­ko­we­go (ne­u­ro­pa­tii ja­skro­wej) i w kon­sek­wen­cji do cha­rak­te­ry­stycz­nych ubyt­ków w polu wi­dze­nia.

Naj­waż­niej­szym mo­dy­fi­ko­wal­nym czyn­ni­kiem ry­zy­ka pro­gre­sji ja­skry jest pod­wyż­szo­ne ci­śnie­nie wew­nątrz­gał­ko­we (IOP), jed­nak ja­skra może roz­wi­jać się także przy war­to­ściach IOP mie­szczą­cych się w za­kre­sie uz­na­wa­nym za pra­wi­dło­wy (tzw. ja­skra nor­mal­ne­go ci­śnie­nia).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaskrawiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: ja­skra­wo


Źródła:

SJP.pl

Jaskrawizna

wła­ści­wość tego, co jest prze­sad­nie ja­skra­we; także sama ta rzecz


Źródła:

SJP.pl

Jaskrawić

ja­skra­wić się - od­bi­jać się ja­skra­wo od tła


Źródła:

SJP.pl

Jaskrawo

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) dając in­ten­syw­ny, jasny kolor

 (1.2) rażąc w oczy

 (1.3) w spo­sób bar­dzo oczy­wi­sty; mocno uwy­dat­nia­jąc


Źródła:

Wiktionary

Jaskrawobiały

biały o ja­skra­wym od­cie­niu


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) biały o in­ten­syw­nym, jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskrawoczerwony

czer­wo­ny o ja­skra­wym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) czer­wo­ny o in­ten­syw­nym, jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskrawofioletowy

fio­le­to­wy o ja­skra­wym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) fio­le­to­wy o in­ten­syw­nym, jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskrawoniebieski

nie­bie­ski o ja­skra­wym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) nie­bie­ski o in­ten­syw­nym, jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskrawopomarańczowy

po­ma­rań­czo­wy o ja­skra­wym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) po­ma­rań­czo­wy o in­ten­syw­nym, jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskrawordzawy

rdza­wy o ja­skra­wym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) rdza­wy o in­ten­syw­nym, jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskraworudy

rudy o ja­skra­wym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) rudy o in­ten­syw­nym, jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskraworóżowy

ró­żo­wy o ja­skra­wym od­cie­niu


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ró­żo­wy o in­ten­syw­nym, jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskrawozielony

zie­lo­ny o ja­skra­wym od­cie­niu


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) zie­lo­ny o in­ten­syw­nym, jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskrawościomierz

mier­nik ja­skra­wo­ści barw po­wierzch­ni, np. tka­nin, ścian, ekra­nów te­le­wi­zo­rów, wyś­wiet­la­czy LCD, itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­trol. przy­rząd słu­żą­cy do po­mia­ru lu­mi­nan­cji po­wierzch­ni, które emi­tu­ją lub od­bi­ja­ją świa­tło


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskrawość

→ ja­skra­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przy­miot­ni­ko­wy od|ja­skra­wy.


Patrz:jaskrawy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskrawożółty

żółty o ja­skra­wym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) żółty o in­ten­syw­nym, jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskrawszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: ja­skra­wy


Źródła:

SJP.pl

Jaskrawy

1. o ko­lo­rze: jasny i bar­dzo in­ten­syw­ny, np. ja­skra­wa biel; ostry, ra­żą­cy, żywy, wście­kły, krzy­kli­wy;
2. ma­ją­cy jasny i bar­dzo in­ten­syw­ny kolor, np. ja­skra­wy gar­ni­tur;
3. o świet­le, bla­sku: ra­żą­cy oczy, np. ja­skra­we oś­wiet­le­nie;
4. świe­cą­cy moc­nym i ra­żą­cym w oczy świa­tłem, np. ja­skra­wa ża­rów­ka;
5. bar­dzo wy­raź­ny, oczy­wi­sty, np. ja­skra­we kłam­stwo; do­bit­ny


przy­miot­nik

 (1.1) o ko­lo­rze: in­ten­syw­ny

 (1.2) o przed­mio­cie: ma­ją­cy in­ten­syw­ny kolor

 (1.3) o świet­le: mocno świe­cą­cy, ra­żą­cy oczy

 (1.4) przen. bar­dzo wy­raź­ny, do­bit­ny; skraj­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskrowate

ro­dzi­na ro­ślin dwu­li­ścien­nych, pra­wie wy­łącz­nie ziel­nych, obej­mu­ją­ca około 2000 ga­tun­ków za­miesz­ku­ją­cych głów­nie ob­sza­ry umiar­ko­wa­ne pół­ku­li pół­noc­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ra­nun­cu­la­ce­ae|Juss.|ref=tak., ro­dzi­na ro­ślin na­le­żą­ca do rzędu ja­skrow­ców;


Ja­skro­wa­te ("Ra­nun­cu­la­ce­ae" Juss.) – ro­dzi­na ro­ślin na­le­żą­ca do rzędu ja­skrow­ców ("Ra­nun­cu­la­les"). Liczy ok. 60 ro­dza­jów i ok. 2,5 ty­sią­ca ga­tun­ków (w Pol­sce ok. 75 ga­tun­ków). Wy­stę­pu­ją one głów­nie w kli­ma­cie umiar­ko­wa­nym i chłod­nym na pół­ku­li pół­noc­nej, czę­sto w gó­rach, sto­sun­ko­wo rzad­ko w stre­fie rów­ni­ko­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaskrowaty

o ce­chach ja­skro­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Jaskrowce

rząd ro­ślin okry­to­na­sien­nych obej­mu­ją­cy ponad 4400 ga­tun­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ra­nun­cu­la­les|Du­mort.|ref=tak., rząd ro­ślin na­le­żą­cy do klasy okry­to­na­sien­nych;


Ja­skrow­ce ("Ra­nun­cu­la­les" Du­mort.) – rząd ro­ślin okry­to­na­sien­nych. Sta­no­wi grupę sio­strza­ną dla wszyst­kich po­zo­sta­łych dwu­li­ścien­nych wła­ści­wych. Prze­waż­nie są to ro­śli­ny ziel­ne, rza­dziej drze­wa i krze­wy (w drew­nie za­wsze obec­ne są na­czy­nia). Na­le­ży tu (we­dług APweb) 7 ro­dzin za­wie­ra­ją­cych 199 ro­dza­jów z 4445 ga­tun­ka­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaskrowiec

przed­sta­wi­ciel rzędu ro­ślin okry­to­na­sien­nych


Źródła:

SJP.pl

Jaskrowy

1. przy­miot­nik od: ja­skier;
2. przy­miot­nik od: ja­skra


Źródła:

SJP.pl

Jaskrzyca

1. daw­niej: ja­skra, groź­na cho­ro­ba oczu
2. ro­śli­na z ro­dzi­ny ja­skro­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Jaskrzyn

ro­śli­na z ro­dzi­ny zło­żo­nych


Jas­krzyn, szczęst­ka ("Fe­li­cia") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych. Obej­mu­je ok. 85–87 ga­tun­ków. Więk­szość wy­stę­pu­je w po­łud­nio­wej Afry­ce (zwła­szcza w Kraju Przy­ląd­ko­wym), nie­licz­ne się­ga­ją na pół­noc do środ­ko­wej Afry­ki, a jeden ro­śnie także na Pół­wy­spie Arab­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaskulski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaskuła

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaskólak

ga­tu­nek du­że­go ptaka dra­pież­ne­go z ro­dzi­ny ja­strzę­bio­wa­tych


Ja­skó­lak ("Ela­no­i­des for­fi­ca­tus") – ga­tu­nek du­że­go ptaka dra­pież­ne­go z ro­dzi­ny ja­strzę­bio­wa­tych (Ac­ci­pi­tri­dae), je­dy­ny przed­sta­wi­ciel ro­dza­ju Ela­no­i­des. Wy­stę­pu­je w Ame­ry­ce Pół­noc­nej i Po­łud­nio­wej – od po­łud­nio­wo-wschod­nich wy­brze­ży Sta­nów Zjed­no­czo­nych i pół­noc­ne­go Mek­sy­ku po pół­noc­ną Ar­gen­ty­nę. Pół­noc­no­a­me­ry­kań­skie po­pu­la­cje mi­gru­ją na zi­mo­wi­ska do Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaskólnik

przed­sta­wi­ciel po­dro­dzi­ny pta­ków z ro­dzi­ny ja­skół­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Jaskólniki

po­dro­dzi­na pta­ków z ro­dzi­ny ja­skół­ko­wa­tych


Ja­skól­ni­ki (Pse­u­do­che­li­do­ni­nae) – mo­no­ty­po­wa po­dro­dzi­na pta­ków z ro­dzi­ny ja­skół­ko­wa­tych (Hi­run­di­ni­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaskólski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaskóła

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaskółczak

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny ja­skół­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Jaskółczy

1. zwią­za­ny z ja­skół­ką, do­ty­czą­cy ja­skół­ki;
2. ja­skół­cze ziele - tru­ją­cy chwast o żół­tych kwia­tach; glist­nik


przy­miot­nik

 (1.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla ja­skół­ki; do­ty­czą­cy, od­no­szą­cy się do ja­skół­ki (o ptaku)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskółczątko

młode ja­skół­ki; ja­skół­czę


Źródła:

SJP.pl

Jaskółczę

młode ja­skół­ki; ja­skół­cząt­ko


Źródła:

SJP.pl

Jaskółeczka

zdrob­nie­nie od: ja­skół­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: ja­skół­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskółka

nie­wiel­ki ptak wę­drow­ny z ro­dzi­ny ja­skół­ko­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Hi­run­do|ref=tak., owa­do­żer­ny ptak o dłu­gich i ostro za­koń­czo­nych skrzy­dłach i ogo­nie;

 (1.2) daw. ar­chit. naj­wyż­szy bal­kon w te­a­trze;

 (1.3) daw. męski ża­kiet o po­łach przy­po­mi­na­ją­cych ogon ja­skół­ki (1.1)

 (1.4) prób­ny eg­zem­plarz ja­kie­goś wy­daw­nict­wa

 (1.5) sport. jedna z figur akro­ba­cyj­nych m.in. w jeź­dzie fi­gu­ro­wej na lo­dzie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaskółkowate

ro­dzi­na pta­ków z rzędu wró­blo­wych


Ja­skół­ko­wa­te (Hi­run­di­ni­dae) – ro­dzi­na pta­ków z rzędu wró­blo­wych (Pas­se­ri­for­mes), do któ­rej na­le­ży około 90 ga­tun­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaskółkowaty

o ce­chach ja­skół­ko­wa­tych (ro­dzi­na pta­ków)


Źródła:

SJP.pl

Jaskółkowy

przy­miot­nik od: ja­skół­ka


Źródła:

SJP.pl

Jasmon

nie­na­sy­co­ny keton, be­zbarw­na ciecz o za­pa­chu ja­śmi­nu wy­stę­pu­ją­ca w niek­tó­rych ro­ślin­nych olej­kach ete­rycz­nych, otrzy­my­wa­na także syn­te­tycz­nie, uży­wa­na w prze­my­śle per­fu­me­ryj­nym


Jas­mon – na­tu­ral­ny or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny uzy­ski­wa­ny z oleju z kwia­tów ja­śmi­nu. Kolor od be­zbarw­ne­go do bla­de­go żół­te­go; ciecz ma woń ja­śmi­nu. Jas­mon może wy­stę­po­wać w dwóch izo­me­rycz­nych for­mach róż­nią­cych się ge­o­me­trią wokół pod­wój­ne­go wią­za­nia łań­cu­cha pen­te­ny­lu: "cis"-jas­mon i "trans"-jas­mon. Na­tu­ral­ny ek­strakt za­wie­ra tylko formę cis, przy czym ma­te­riał syn­te­tycz­ny jest czę­sto mie­sza­ni­ną za­wie­ra­ją­cą obie formy z prze­wa­gą formy cis.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasmonowy

przy­miot­nik od: jas­mon


Źródła:

SJP.pl

Jasmundzki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Jas­mun­dem, do­ty­czą­cy Jas­mun­du (pół­wy­spu na wy­spie Rugii)


Źródła:

Wiktionary

Jasnawy

tro­chę jasny, nie­zu­peł­nie jasny


Źródła:

SJP.pl

Jasne

po­tocz­nie: por­cja (kufel) jas­ne­go piwa


wy­krzy­knik

 (1.1) …wy­ra­ża­ją­cy apro­ba­tę, pot­wier­dze­nie wcze­śniej­szej wy­po­wie­dzi

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (2.1) por­cja jas­ne­go piwa

forma przy­miot­ni­ka.

 (3.1) M., B. i W. lp. n. i lm. nmos. od: jasny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jasno

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) z dużą ilo­ścią świa­tła

 (1.2) w jas­nym od­cie­niu

 (1.3) książk. w spo­sób zro­zu­mia­ły, oczy­wi­sty

 (1.4) książk. w spo­sób zde­cy­do­wa­ny, sta­now­czy

 (1.5) książk. bez­tro­sko, po­god­nie, ra­do­śnie


Źródła:

Wiktionary

Jasno-

temat sło­wot­wór­czy

 (1.1) pier­wszy człon przy­miot­ni­ków zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na jasny od­cień lub małą in­ten­syw­ność okre­ślo­nej barwy

 (1.2) pier­wszy człon przy­miot­ni­ków zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na jasną barwę tego, co na­zy­wa drugi człon zło­że­nia


Źródła:

Wiktionary

Jasnoamarantowy

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy kolor ama­ran­to­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

Wiktionary

Jasnobeżowy

be­żo­wy o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) be­żo­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnobiały

lśnią­co biały


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) lśnią­cej bia­ło­ści, lśnią­co biały


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnoblond

o ko­lo­rze wło­sów: bar­dzo jasny


Źródła:

SJP.pl

Jasnobrewy

ma­ją­cy jasne brwi


Źródła:

SJP.pl

Jasnobrunatny

bru­nat­ny o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) bru­nat­ny o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnobrązowy

brą­zo­wy o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) kolor brą­zo­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnobursztynowy

bursz­ty­no­wy o jas­nym od­cie­niu; bla­do­bursz­ty­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Jasnobułany

o koniu: bu­ła­ny o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Jasnobłękitny

błę­kit­ny o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy kolor błę­kit­ny o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnoczerwony

czer­wo­ny o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) w ko­lo­rze czer­wo­nym o nie­zbyt in­ten­syw­nym na­sy­ce­niu / od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnoczułki

ko­ło­wa­tek jas­no­czuł­ki - ga­tu­nek błon­ków­ki z ro­dzi­ny na­stecz­ni­ków


Źródła:

SJP.pl

Jasnodzioby

wrona jas­no­dzio­ba - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny kru­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Jasnofioletowo

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) z uży­ciem jas­no­fio­le­to­wej barwy; w jas­no­fio­le­to­wym ko­lo­rze, od­cie­niu


Źródła:

Wiktionary

Jasnofioletowy

fio­le­to­wy o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy kolor fio­le­to­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnofiołkowy

fioł­ko­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Jasnogniady

o koniu: gnia­dy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Jasnogranatowy

gra­na­to­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Jasnogrodzki

pe­jo­ra­tyw­nie: zwią­za­ny ze śro­do­wi­skiem po­stę­po­wym, pro­gre­syw­nym, li­be­ral­nym


Źródła:

SJP.pl

Jasnogród

pe­jo­ra­tyw­ne okre­śle­nie po­stę­pow­ców, prze­ciw­ni­ków po­glą­dów tra­dy­cjo­na­li­stycz­nych


Źródła:

SJP.pl

Jasnogórski

przy­miot­nik od: Jasna Góra


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Jasną Górą, do­ty­czą­cy Jas­nej Góry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnogłowy

ma­ją­cy jasne włosy na gło­wie


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma głowę w jas­nym ko­lo­rze


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnokasztanowy

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy kolor kasz­ta­no­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

Wiktionary

Jasnokawowy

ka­wo­wy o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) ka­wo­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnokomórkowy

rak jas­no­ko­mór­ko­wy - naj­częst­szy typ raka nerki


Źródła:

SJP.pl

Jasnokremowy

kre­mo­wy o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) kre­mo­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnolawendowy

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) la­wen­do­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

Wiktionary

Jasnolazurowy

la­zu­ro­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Jasnolicy

prze­sta­rza­łe: ma­ją­cy jasne lica, jasną twarz; nie­o­pa­lo­ny


przy­miot­nik

 (1.1) poet. taki, który ma jasną twarz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnolila

lila o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Jasnoliliowy

li­lio­wy o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) li­lio­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnomalinowy

ma­li­no­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Jasnomyszaty

o maści konia: my­sza­ty o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Jasnoniebieski

nie­bie­ski o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy kolor nie­bie­ski o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnonogi

bo­recz­nik jas­no­no­gi - ga­tu­nek błon­ków­ki z ro­dzi­ny bo­recz­ni­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Jasnoochrowy

ochro­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Jasnooki

ma­ją­cy oczy ko­lo­ru jas­ne­go


przy­miot­nik

 (1.1) książk. ma­ją­cy jasne oczy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnopis

na­rzę­dzie on­li­ne do oceny i upro­szcze­nia tek­stów w ję­zy­ku pol­skim


Źródła:

SJP.pl

Jasnopomarańczowy

po­ma­rań­czo­wy o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy kolor po­ma­rań­czo­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnopopielaty

po­pie­la­ty o bar­dzo bla­dym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) po­pie­la­ty o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnopurpurowy

pur­pu­ro­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Jasnopłowy

płowy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Jasnorudy

rudy o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) rudy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnorzewska

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) astr. pla­ne­to­i­da o nu­me­rze ka­ta­lo­go­wym 4114;


Źródła:

Wiktionary

Jasnorzewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jasnoróżowobeżowy

ró­żo­wo­be­żo­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Jasnoróżowy

ró­żo­wy o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy kolor ró­żo­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnosiny

siny o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Jasnoskrzydły

si­ko­ra jas­nos­krzy­dła - pół­noc­no­a­me­ry­kań­ski ga­tu­nek si­ko­ry


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma skrzy­dła w jas­nym ko­lo­rze


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnoskóry

ma­ją­cy jasną skórę


przy­miot­nik

 (1.1) o jas­nej skó­rze, kar­na­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnoszarawy

nieco szary o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) sza­ra­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnoszary

szary o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) w ko­lo­rze sza­rym o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnosłomkowy

słom­ko­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Jasnota

po­spo­li­ty chwast ma­ją­cy za­sto­so­wa­nie w zie­lar­stwie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|La­mium|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych;

 (1.2) bot. ro­śli­na z ro­dza­ju jas­no­ta (1.1)

 (1.3) jas­ność, jaśń, ist­ność jasna, coś jas­ne­go


Jas­no­ta ("La­mium" L.) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cych do ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych. Na­le­ży do niego w za­leż­no­ści od uję­cia, w tym sta­tu­su tak­so­nów mie­szań­co­wych, od 16 do 30, 40 a nawet 50 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją w stre­fie kli­ma­tu umiar­ko­wa­ne­go w Eu­ro­pie, Azji i pół­noc­nej Afry­ce.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jasnotowate

o ce­chach jas­no­to­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|La­mia­ce­ae|ref=tak. (nazwa sy­ste­ma­tycz­na|La­bia­tae|ref=tak.), ro­dzi­na ro­ślin ziel­nych na­le­żą­ca do rzędu jas­no­tow­ców;

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) M., B., W. lp. n. i lm. nmos. od: jas­no­to­wa­ty


Jas­no­to­wa­te, war­go­we ("La­mia­ce­ae", "La­bia­tae") – ro­dzi­na ro­ślin z rzędu jas­no­tow­ców ("La­mia­les" Brom­he­ad). Na­le­ży do niej ponad 7,2 ty­sią­ca ga­tun­ków re­pre­zen­tu­ją­cych 236 ro­dza­jów. Wy­stę­pu­ją na całym świe­cie z wy­jąt­kiem oko­lic oko­ło­bie­gu­no­wych. Mają kilka cen­trów zróż­ni­co­wa­nia, przy czym naj­bar­dziej cha­rak­te­ry­stycz­ne są dla ob­sza­ru śró­dziem­no­mor­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jasnotowaty

o ce­chach jas­no­to­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) bot. o ce­chach ro­ślin z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnotowce

rząd ro­ślin okry­to­na­sien­nych z kladu astro­wych; war­gow­ce


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|La­mia­les|Brom­he­ad|ref=tak., rząd ro­ślin na­le­żą­cy do kladu astro­wych;


Jas­no­tow­ce, war­gow­ce ("La­mia­les") – rząd ro­ślin okry­to­na­sien­nych z kladu astro­wych (ang. "aste­rids") czy też sze­ro­ko uj­mo­wa­ne­go na­drzę­du astro­po­dob­nych "Aste­ra­nae". Ro­śli­ny tu za­li­cza­ne wy­e­wo­lu­o­wa­ły około 97 mi­lio­nów lat temu. Na­le­ży tu 12,5% współ­czes­nych ga­tun­ków dwu­li­ścien­nych wła­ści­wych (ang.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jasnotowe

1. → jas­no­ta;
2. o ce­chach jas­no­to­wych (pod­kla­sa ro­ślin okry­to­na­sien­nych)


Jas­no­to­we (La­mii­dae Takht. ex Re­ve­al, 1993) - pod­kla­sa ro­ślin na­le­żą­cych do klasy Ro­sop­si­da. Liczy ponad 40 000 ga­tun­ków zgru­po­wa­nych w 53 ro­dzi­nach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jasnotowiec

przed­sta­wi­ciel rzędu ro­ślin okry­to­na­sien­nych z kladu astro­wych; war­go­wiec


Źródła:

SJP.pl

Jasnotowy

1. → jas­no­ta;
2. o ce­chach jas­no­to­wych (pod­kla­sa ro­ślin okry­to­na­sien­nych)


Źródła:

SJP.pl

Jasnoturkusowy

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy kolor tur­ku­so­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

Wiktionary

Jasnowidz

czło­wiek ma­ją­cy zdol­ność prze­po­wia­da­nia przysz­ło­ści; jas­no­wi­dzą­cy, pro­rok, wróż­bi­ta, wróż­biarz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ezot. czło­wiek, któ­re­mu przy­pi­su­je się zdol­ność po­zaz­my­sło­we­go prze­wi­dy­wa­nia przysz­ło­ści lub poz­na­wa­nia zja­wisk nie­moż­li­wych do po­strze­ga­nia zmy­sła­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnowidzenie

zdol­ność prze­po­wia­da­nia przysz­ło­ści; jas­no­widzt­wo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rel. zdol­ność po­zaz­my­sło­we­go prze­wi­dy­wa­nia przysz­ło­ści lub poz­na­wa­nia zja­wisk nie­moż­li­wych do po­strze­ga­nia zmy­sła­mi


Ten ar­ty­kuł opi­su­je te­o­rie, me­to­dy lub czyn­no­ści niez­god­ne ze współ­czes­ną wie­dzą na­u­ko­wą.

Jas­no­wi­dze­nie – zdol­ność umoż­li­wia­ją­ca po­strze­ga­nie osób, zja­wisk i przed­mio­tów w cza­sie i prze­strze­ni bez udzia­łu per­cep­cji zmy­sło­wej. Nie jest znany ani jeden wia­ry­god­ny ek­spe­ry­ment na­u­ko­wy, który do­wo­dził­by ist­nie­nia tego zja­wi­ska.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jasnowidzka

→ jas­no­widz; wróż­biar­ka, wróż­bit­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ezot. ko­bie­ta, któ­rej przy­pi­su­je się zdol­ność po­zaz­my­sło­we­go prze­wi­dy­wa­nia przysz­ło­ści lub poz­na­wa­nia zja­wisk nie­moż­li­wych do po­strze­ga­nia zmy­sła­mi

 (1.2) ko­bie­ta ofe­ru­ją­ca usłu­gi w za­kre­sie jas­no­widzt­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnowidztwo

zdol­ność prze­po­wia­da­nia przysz­ło­ści; jas­no­wi­dze­nie


Źródła:

SJP.pl

Jasnowidząca

ko­bie­ta ma­ją­ca zdol­ność jas­no­wi­dze­nia


Źródła:

SJP.pl

Jasnowidzący

taki, który widzi rze­czy z prze­ni­kli­wo­ścią jas­no­wi­dza


Źródła:

SJP.pl

Jasnowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jasnowąsy

ma­ją­cy jasne wąsy


Źródła:

SJP.pl

Jasnowłosy

ma­ją­cy jasne włosy; sło­mia­no­wło­sy


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy jasne włosy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnozielonożółty

zie­lo­no­żół­ty o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) zie­lo­no­żół­ty o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnozielony

zie­lo­ny z jas­nym od­cie­niem


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy kolor zie­lo­ny o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnozłocisty

zło­ci­sty o jas­nym od­cie­niu; jas­no­zło­ty


przy­miot­nik

 (1.1) zło­ci­sty o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnozłoty

złoty o jas­nym od­cie­niu; jas­no­zło­ci­sty


przy­miot­nik

 (1.1) złoty o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnośmietankowy

śmie­tan­ko­wy o jas­nym od­cie­niu; jas­no­kre­mo­wy


Źródła:

SJP.pl

Jasność

1. świa­tło wy­sy­ła­ne przez na­tu­ral­ne lub sztucz­ne źró­dło, blask tego źró­dła świa­tła;
2. na­tę­że­nie, in­ten­syw­ność tego świa­tłą lub oś­wiet­le­nia;
3. mała in­ten­syw­ność barwy cze­goś; bia­łość, bla­dość;
4. prze­no­śnie: po­go­da ducha, ot­war­tość, szcze­rość; życz­li­wość, op­ty­mizm;
5. o gło­sie, dźwię­ku; wy­raź­ne brzmie­nie, brak szme­rów; czy­stość, dźwięcz­ność;
6. jed­noz­nacz­ność i wy­ra­zi­stość w spo­so­bie wy­ra­ża­nia się;
7. przej­rzy­stość, przy­stęp­ność cze­goś, pro­sto­ta; zro­zu­mia­łość, kla­row­ność, łat­wość;
8. w astro­no­mii: na­tę­że­nie oś­wiet­le­nia pła­szczyz­ny pro­sto­pa­dłej do kie­run­ku pro­mie­nio­wa­nia da­ne­go obiek­tu astro­no­micz­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co jest jasne

 (1.2) świa­tło wy­sy­ła­ne przez źró­dło świa­tła

 (1.3) de­li­kat­ny, słabo na­sy­co­ny od­cień

 (1.4) przej­rzy­stość, zro­zu­mia­łość i kla­row­ność

 (1.5) czy­stość, dźwięcz­ność głosu

 (1.6) astr. ilość ener­gii świetl­nej wy­sy­ła­nej przez ciało nie­bie­skie w jed­nost­ce czasu;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jasnożółtawy

nieco żółty o jas­nym od­cie­niu; bla­do­żół­ta­wy


przy­miot­nik

 (1.1) żół­ta­wy o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasnożółty

żółty o jas­nym od­cie­niu


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy kolor żółty o jas­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jasny

1. pełen świa­tła, taki, któ­re­go nie prze­sła­nia­ją chmu­ry, mgły, dymy itp.; widny, sło­necz­ny, bezch­mur­ny, czy­sty;
2. taki, który daje jasne świa­tło, ośle­pia bla­skiem;
3. blady, zbli­żo­ny ko­lo­rem do bia­łe­go; przej­rzy­sty;
4. prze­no­śnie: taki, który świad­czy o czy­jejś po­go­dzie ducha, wy­ra­ża we­so­łość, szcze­rość, ot­war­tość, życz­li­wość; ra­dos­ny, po­god­ny;
5. prze­no­śnie: taki, który po­zba­wio­ne jest trosk; po­zy­tyw­ny, szczę­śli­wy, po­myśl­ny, ra­dos­ny;
6. zro­zu­mia­ły, nie­bu­dzą­cy wąt­pli­wo­ści, pro­sty;
7. o gło­sie: taki, który ma wy­so­ką, czy­stą barwę


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) pełen świa­tła, słoń­ca, nie za­ciem­nio­ny

 (1.2) emi­tu­ją­cy jasne (1.1) świa­tło

 (1.3) o ko­lo­rze: mało in­ten­syw­ny

 (1.4) o przed­mio­tach: ma­ją­cy mało in­ten­syw­ny kolor

 (1.5) o wło­sach: blond

 (1.6) za­ry­so­wu­ją­cy się na bia­ła­wo na ciem­niej­szym tle

 (1.7) po­dob­ny do ko­lo­ru bia­łe­go

 (1.8) pot. zro­zu­mia­ły, pro­sty, oczy­wi­sty

 (1.9) pot. wy­ra­ża­ją­cy się zro­zu­mia­le

 (1.10) przen. bły­skot­li­wy

 (1.11) przen. świad­czą­cy o po­go­dzie ducha, we­so­ły

 (1.12) przen. bez­tro­ski, szczę­śli­wy

 (1.13) o gło­sie: dźwięcz­ny, ma­ją­cy wy­so­ką i czy­stą barwę

 (1.14) fot. o obiek­ty­wie: ma­ją­cy duży mak­sy­mal­ny otwór przy­sło­ny, prze­pu­szcza­ją­cy wiele świa­tła

 (1.15) daw. wy­so­ko po­sta­wio­ny w hie­rar­chii spo­łecz­nej

 (1.16) gw-pl|księ­stwo ło­wic­kie. nie­bie­ski, sza­fi­ro­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jason

[czy­taj: dżej­son] za­gra­nicz­ne imię mę­skie


Jason, wła­ści­wie John Arne Sæterøy (ur. 16 maja 1965 w Molde) – nor­we­ski autor ko­mik­sów za­li­cza­ny do nurtu ko­mik­su al­ter­na­tyw­ne­go.

Roz­po­czął ka­rie­rę w wieku 15 lat pu­bli­ku­jąc pier­wszą prace w nor­we­skim ma­ga­zy­nie "KonK". Od 1987 roku uczył się na Aka­de­mii Sztuk Pię­knych w Oslo, a na­stęp­nie kon­ty­nu­o­wał edu­ka­cję w Pań­stwo­wej Szko­le Sztu­ki i Prze­my­słu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaspers

JASPERS (Joint As­si­stan­ce to Sup­port Pro­jects In Eu­ro­pe­an Re­gions, pol. "Wspól­na Pomoc we Wspie­ra­niu Pro­jek­tów dla Eu­ro­pej­skich Re­gio­nów") – jest to ini­cja­ty­wa ma­ją­ca na celu uspraw­nie­nie przy­go­to­wa­nia pro­jek­tów ubie­ga­ją­cych się o fi­nan­so­wa­nie z unij­nych fun­du­szy i pomoc pań­stwom człon­kow­skim w wy­ko­rzy­sta­niu do­ta­cji UE szyb­ciej i w bar­dziej efek­tyw­ny spo­sób.


Źródła:

Wikipedia

Jaspis

skała kwar­co­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miner. skała osa­do­wa, skła­da­ją­ca się głów­nie z chal­ce­do­nu i kwar­cu (w róż­nych pro­por­cjach), mo­gą­ca przy­bie­rać barwy: czer­wo­ną, żółtą, brą­zo­wą lub zie­lo­ną;

 (1.2) jubil. osz­li­fo­wa­ny ka­mień z ja­spi­su (1.1)


Ja­spis – ka­mień ozdob­ny, osa­do­wa, mi­kro­kry­sta­licz­na skała krze­mion­ko­wa zło­żo­na głów­nie z chal­ce­do­nu, kwar­cu i związ­ków że­la­za.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaspisowy

przy­miot­nik od: ja­spis


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy ja­spi­su

 (1.2) zro­bio­ny z ja­spi­su


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jass

styl w mu­zy­ce roz­ryw­ko­wej, łą­czą­cy ele­men­ty współ­czes­nej mu­zy­ki im­pro­wi­zo­wa­nej, jazzu, punk rocka i folku; yass


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jassowy

→ jass (yass); yas­so­wy


Źródła:

SJP.pl

Jassy

styl w mu­zy­ce roz­ryw­ko­wej, łą­czą­cy ele­men­ty współ­czes­nej mu­zy­ki im­pro­wi­zo­wa­nej, jazzu, punk rocka i folku; yass


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w pół­noc­no-wschod­niej Ru­mu­nii, w hi­sto­rycz­nej Moł­da­wii;

 (1.2) geogr. adm. okręg w pół­noc­no-wschod­niej Ru­mu­nii;


Jassy ( Iași) – mia­sto w pół­noc­no-wschod­niej Ru­mu­nii, w hi­sto­rycz­nej Moł­da­wii, nad rzeką Bah­lui w do­rze­czu Prutu, oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny okrę­gu Jassy. W 2021 roku li­czy­ło ok. 272 tys. miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jastarnia

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie puc­kim;


Ja­star­nia (kaszb. "Jastarniô", niem. "Put­zi­ger He­i­ster­nest") – mia­sto w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie puc­kim. Leży na Mie­rzei Hel­skiej. Jest sie­dzi­ba gminy Ja­star­nia,

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa gdań­skie­go.

Ku­rort nad­mor­ski z pię­cio­ma let­ni­mi ką­pie­li­ska­mi mor­ski­mi, por­tem mor­skim i trze­ma przy­sta­nia­mi mor­ski­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jastarnianin

miesz­ka­niec Ja­star­ni


Źródła:

SJP.pl

Jastarnianka

miesz­kan­ka Ja­star­ni


Źródła:

SJP.pl

Jastarniański

przy­miot­nik od: Ja­star­nia


Źródła:

SJP.pl

Jastkowice

wieś w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie sta­lo­wo­wol­skim


Jast­ko­wi­ce – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie sta­lo­wo­wol­skim, w gmi­nie Pysz­ni­ca. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Jast­ko­wi­ce. W la­tach 1975–1998 wieś ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa tar­no­brze­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jastkowicki

→ Jast­ko­wi­ce


Patrz:Jastkowice

Źródła:

SJP.pl

Jastkowski

przy­miot­nik od: Jast­ków


Źródła:

SJP.pl

Jastków

nazwa dwóch wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jastorfski

kul­tu­ra ja­storf­ska - kul­tu­ra ar­che­o­lo­gicz­na wczes­nej epoki że­la­za


Źródła:

SJP.pl

Jastrowianin

miesz­ka­niec Ja­stro­wia


Źródła:

SJP.pl

Jastrowianka

miesz­kan­ka Ja­stro­wia


Źródła:

SJP.pl

Jastrowie

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


}|-

Ja­stro­wie ( Ja­strow) – mia­sto w woj. wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie zło­tow­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Ja­stro­wie.

We­dług da­nych z 30 czerw­ca 2016 mia­sto li­czy­ło 8671 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jastrowski

przy­miot­nik od: Ja­stro­wie


Źródła:

SJP.pl

Jastrun

1. ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny zło­żo­nych; zło­cień wła­ści­wy, mar­ge­ryt­ka;
2. ro­śli­na ozdob­na wy­ho­do­wa­na ze zło­cie­nia wła­ści­we­go i ga­tun­ku Chry­sant­he­mum ma­xi­mum; zło­cień wiel­ki, ja­struń


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Le­u­cant­he­mum|Mill.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny astro­wa­tych po­sia­da­ją­cych kwia­to­stan w for­mie ko­szycz­ka bia­łe­go z brze­gu, o żół­tym środ­ku;


Ja­strun ("Le­u­cant­he­mum" Mill.) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny astro­wa­tych. Na­le­ży do niego 48 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją w całej Eu­ro­pie i w pół­noc­nej Azji (na po­łud­niu po Uzbe­ki­stan i Iran). Naj­bar­dziej zróż­ni­co­wa­ne są na ob­sza­rach gór­skich. Poza pier­wot­nym za­się­giem ro­śli­ny te rosną roz­prze­strze­nio­ne na wszyst­kich kon­ty­nen­tach z wy­jąt­kiem An­tark­ty­dy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jastruń

ro­śli­na ozdob­na wy­ho­do­wa­na ze zło­cie­nia wła­ści­we­go i ga­tun­ku Chry­sant­he­mum ma­xi­mum; zło­cień wiel­ki, ja­strun


Źródła:

SJP.pl

Jastrych

bez­spo­i­no­wa po­sadz­ka lub pod­kład pod po­sadz­kę


Źródła:

SJP.pl

Jastrychowy

przy­miot­nik od: ja­strych


Źródła:

SJP.pl

Jastrzembski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jastrząb

duży ptak dra­pież­ny o sza­ro­bru­nat­nym upie­rze­niu i za­krzy­wio­nym dzio­bie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. duży ptak dra­pież­ny z ro­dzi­ny ja­strzę­bio­wa­tych;

 (1.2) ornit. ja­strząb zwy­czaj­ny;

 (1.3) daw. przen. ro­dzaj ar­ma­ty


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jastrząbek

1. zdrob­nie­nie od: ja­strząb;
2. młody ja­strząb


Źródła:

SJP.pl

Jastrzębcowaty

przy­miot­nik

 (1.1) bot. przy­po­mi­na­ją­cy ja­strzę­biec


Źródła:

Wiktionary

Jastrzębi

przy­miot­nik od: ja­strząb


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ja­strzę­biem, do­ty­czą­cy ja­strzę­bia

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do ja­strzę­bia

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (3.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla ja­strzę­bia, taki jak u ja­strzę­bia

forma rze­czow­ni­ka.

 (4.1) D. lm. od: ja­strząb


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jastrzębia

duży ptak dra­pież­ny o sza­ro­bru­nat­nym upie­rze­niu i za­krzy­wio­nym dzio­bie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jastrzębiak

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny ja­strzę­bio­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Jastrzębianin

miesz­ka­niec Ja­strzę­bia, Ja­strzę­bi lub Ja­strzę­bia-Zdro­ju


Źródła:

SJP.pl

Jastrzębianka

miesz­kan­ka Ja­strzę­bia, Ja­strzę­bi lub Ja­strzę­bia-Zdro­ju


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jastrzębiaty

1. ma­ją­cy barw­nie prąż­ko­wa­ne pióra;
2. daw­niej: po­dob­ny do ja­strzę­bia


Źródła:

SJP.pl

Jastrzębica

1. sa­mi­ca ja­strzę­bia;
2. niedź­wie­dziów­ka ja­strzę­bi­ca - ga­tu­nek mo­ty­la


Ja­strzę­bi­ca (ukr. Яструбичі, "Ja­stru­by­czi"), Ja­strzę­bi­cze – wieś na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie lwow­skim, w re­jo­nie szep­tyc­kim. Wieś liczy 1191 miesz­kań­ców.

Znaj­du­je się tu za­byt­ko­wa cer­kiew drew­nia­na św. Mi­cha­ła z 1759 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jastrzębie

duży ptak dra­pież­ny o sza­ro­bru­nat­nym upie­rze­niu i za­krzy­wio­nym dzio­bie


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ac­ci­pi­tri­nae|Vi­gors|ref=tak., po­dro­dzi­na pta­ków z ro­dzi­ny ja­strzę­bio­wa­tych;

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=mę­skoz­wie­rzę­cy.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: ja­strząb


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jastrzębie-Zdrój

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


}|-

Ja­strzę­bie-Zdrój (śl. Ja­strzym­bie-Zdrōj, Bad Königsdorff-Ja­strzemb) – mia­sto na pra­wach po­wia­tu po­ło­żo­ne w po­łud­nio­wej czę­ści wo­je­wództ­wa ślą­skie­go. We­dług da­nych Głów­ne­go Urzę­du Sta­ty­stycz­ne­go z 2024 roku, mia­sto było za­miesz­ki­wa­ne przez 82 301 osoby, a jego po­wierzch­nia wy­no­si­ła 88,62 km².


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jastrzębiec

by­li­na z ro­dzi­ny astro­wa­tych (zło­żo­nych), o li­ściach na ogół ze­bra­nych w przy­ziem­ną ro­ze­tę i kwia­to­sta­nach typu ko­szycz­ka, ros­ną­ca na su­chych łą­kach, pa­stwi­skach i w wid­nych la­sach


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jastrzębiogórski

przy­miot­nik od: Ja­strzę­bia Góra


Źródła:

SJP.pl

Jastrzębiowate

ro­dzi­na pta­ków dra­pież­nych z rzędu szpo­nia­stych


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ac­ci­pi­tri­dae|Vi­gors|ref=tak., ro­dzi­na pta­ków z rzędu szpo­nia­stych;


Ja­strzę­bio­wa­te (Ac­ci­pi­tri­dae) – ro­dzi­na pta­ków z rzędu szpo­nia­stych (Ac­ci­pi­tri­for­mes).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jastrzębiowaty

o ce­chach ja­strzę­bio­wa­tych (ro­dzi­na pta­ków)


Źródła:

SJP.pl

Jastrzębiowe

rząd pta­ków; dra­pież­ne, szpo­nia­ste


Źródła:

SJP.pl

Jastrzębiowy

1. → ja­strząb; ja­strzę­bi;
2. o ce­chach ja­strzę­bio­wych (rząd pta­ków)


Źródła:

SJP.pl

Jastrzębnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) przest. ktoś, kto po­lu­je z ja­strzę­biem


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jastrzębowo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. wieś na Ukra­i­nie w re­jo­nie ko­zow­skim ob­wo­du tar­no­pol­skie­go;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jastrzębowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jastrzębski

przy­miot­nik od: Ja­strząb, Ja­strzę­bia, Ja­strzę­bie-Zdrój


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Ja­strzę­bia


Ja­strzęb­ski (f. Ja­strzęb­ska) – naz­wi­sko uży­wa­ne m.in. w Pol­sce.

Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku no­si­ło je w Pol­sce 19156 peł­no­let­nich osób. Naj­wię­cej w daw­nym woj. war­szaw­skim (2211 osób), sied­lec­kim (1875 osób), ka­to­wic­kim (952 osoby) i łom­żyń­skim (948 osób).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jasudowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jasyr

1. nie­wo­la u Tur­ków lub Ta­ta­rów;
2. lud­ność wzię­ta w jasyr w znacz. 1


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. nie­wo­la u Ta­ta­rów lub Tur­ków


Jasyr, jas­syr – ter­min pol­ski, ukra­iń­ski i ruski oz­na­cza­ją­cy nie­wo­lę tu­rec­ką lub ta­tar­ską. Okre­śle­nie to po­cho­dzić ma z ję­zy­ka tu­rec­kie­go ("esir" – je­niec) lub arab­skie­go ("asir" – zwią­za­ny, poj­ma­ny).

Ta­ta­rzy w czam­bu­le do­ko­ny­wa­li czę­stych za­go­nów na Ukra­i­nę, Po­do­le i Wołyń, upro­wa­dza­jąc w ły­kach poj­ma­ną szlach­tę i chło­pów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaszcz

dawny wóz słu­żą­cy do prze­wo­że­nia amu­ni­cji ar­ty­le­ryj­skiej; ja­szczyk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. wojsk. jed­no­o­sio­wy po­jazd ar­ty­le­ryj­ski, uży­wa­ny zwła­szcza w ar­ty­le­rii kon­nej, przez­na­czo­ny głów­nie do prze­wo­że­nia amu­ni­cji


Zo­bacz też: Jaszcz w in­nych zna­cze­niach tego słowa.

Jaszcz – jed­no­o­sio­wy po­jazd słu­żą­cy, prze­de wszyst­kim w ar­ty­le­rii kon­nej, do prze­wo­że­nia amu­ni­cji ar­ty­le­ryj­skiej.

Jaszcz był pod­cze­pia­ny do przod­ka. Przy lżej­szych dzia­łach nie sto­so­wa­no odręb­ne­go ja­szcza.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaszczak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaszczeć

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. jaz­go­tać, wrze­szczeć


Źródła:

Wiktionary

Jaszczuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaszczur

po­tocz­nie: wy­mar­ły gad z ery me­zo­zo­icz­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pa­le­ont. wy­mar­ły gad ogo­nia­sty z me­zo­zo­i­ku

 (1.2) pot. duża ja­szczur­ka

 (1.3) herp. płaz ogo­nia­sty

 (1.4) rzem. skóra uży­wa­na w ka­let­nict­wie do wy­ro­bu ga­lan­te­rii

 (1.5) daw. po­chwa sza­bli ob­cią­gnię­ta skórą zwie­rzę­cą, także ga­dzią

 (1.6) przest. med. pry­szczy­ca


Ja­szczur (oryg. fr. "La peau de cha­grin") – po­wieść Ho­no­riu­sza Bal­za­ka wy­da­na po raz pier­wszy w sierp­niu 1831. Na­pi­sa­na przed stwo­rze­niem ogól­ne­go planu cyklu "Ko­me­dia ludz­ka", zo­sta­ła na­stęp­nie umie­szczo­na w jej czę­ści za­ty­tu­ło­wa­nej "Stu­dia fi­lo­zo­ficz­ne". Akcja ut­wo­ru roz­gry­wa się w cza­sach współ­czes­nych au­to­ro­wi, bez­poś­red­nio po re­wo­lu­cji lip­co­wej i wstą­pie­niu na tron Lud­wi­ka Fi­li­pa I.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaszczurczy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) na­le­żą­cy do ja­szczur­ki, wła­ści­wy ja­szczur­ce

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) przen. pełen złych skłon­no­ści


Źródła:

Wiktionary

Jaszczureczka

zdrob­nie­nie od: ja­szczur­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: ja­szczur­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaszczurka

nie­wiel­ki gad o wy­dłu­żo­nym ciele po­kry­tym łu­ska­mi i dłu­gim, re­ge­ne­ru­ją­cym się ogo­nem


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) herp. czwo­ro­noż­ny lub bez­no­gi gad o wy­dłu­żo­nym ciele, oczach uz­bro­jo­nych w po­wie­ki i moc­nych szczę­kach;

 (1.2) pot. zło­śli­wa ko­bie­ta


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaszczurkojad

ja­szczur­ko­jad ciem­no­gło­wy - ga­tu­nek śred­niej wiel­ko­ści ptaka z ro­dzi­ny ku­kuł­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Jaszczurkowate

ro­dzi­na gadów łu­sko­skó­rych, obej­mu­ją­ca kilka ty­się­cy ga­tun­ków, ży­ją­cych nie­o­mal na całym świe­cie


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. herp. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|La­cer­ti­dae|Bo­na­par­te|ref=tak., ro­dzi­na ja­szczu­rek z rzędu łu­sko­no­śnych;


Ja­szczur­ko­wa­te, ja­szczur­ki wła­ści­we (La­cer­ti­dae) – ro­dzi­na ja­szczu­rek z in­fra­rzę­du Scin­co­morp­ha w rzę­dzie łu­sko­no­śnych (Squ­a­ma­ta). Obej­mu­je ponad 370 ga­tun­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaszczurkowaty

1. o ce­chach ja­szczur­ko­wa­tych (ro­dzi­na gadów);
2. po­dob­ny wy­glą­dem lub za­cho­wa­niem do ja­szczur­ki


Źródła:

SJP.pl

Jaszczurkołap

ga­tu­nek afry­kań­skie­go ptaka z ro­dzi­ny ja­strzę­bio­wa­tych; owa­do­żer mały, ja­strząb sa­wan­no­wy


Ja­szczur­ko­łap, owa­do­żer mały, ja­strząb sa­wan­no­wy ("Ka­u­pi­fal­co mo­no­gram­mi­cus") – ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny ja­strzę­bio­wa­tych (Ac­ci­pi­tri­dae). Mały ptak dra­pież­ny wy­stę­pu­ją­cy w Afry­ce Sub­sa­ha­ryj­skiej. Nie jest za­gro­żo­ny wy­gi­nię­ciem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaszczurnik

1. ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny ja­strzę­bio­wa­tych;
2. ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny ja­szczur­ni­ko­wa­tych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaszczurnikowate

Ja­szczur­ni­ko­wa­te (Sy­no­don­ti­dae) – ro­dzi­na dra­pież­nych ryb skrze­loksz­tałt­nych (Au­lo­pi­for­mes). Z po­wo­du po­do­bień­stwa kształ­tu głowy i pyska do ja­szczu­rek okre­śla­ne są też nazwą "ryby-ja­szczur­ki". Niek­tó­re ga­tun­ki są po­ła­wia­ne go­spo­dar­czo.


Źródła:

Wikipedia

Jaszczurowaty

przy­po­mi­na­ją­cy wy­glą­dem ja­szczu­ra


Źródła:

SJP.pl

Jaszczurowy

→ ja­szczur; ja­szczu­rzy


Źródła:

SJP.pl

Jaszczurzy

→ ja­szczur; ja­szczu­ro­wy


Źródła:

SJP.pl

Jaszczurówka

wy­cin­ka ja­szczu­rów­ka - ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny wy­cin­ko­wa­tych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaszczyk

dawny wóz słu­żą­cy do prze­wo­że­nia amu­ni­cji ar­ty­le­ryj­skiej; jaszcz


Źródła:

SJP.pl

Jaszczyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaszkowo

wieś w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, z naj­więk­szym w Eu­ro­pie oś­rod­kiem jeź­dziec­kim


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaszkowski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Jasz­ko­wą, do­ty­czą­cy Jasz­ko­wej


Źródła:

Wiktionary

Jaszmak

tra­dy­cyj­na część ubio­ru ko­biet mu­zuł­mań­skich; czar­czaf


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) część tra­dy­cyj­ne­go mu­zuł­mań­skie­go ubio­ru ko­bie­ce­go, która okry­wa twarz i szyję, je­dy­nie z ot­wo­ra­mi na oczy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaszowiec

dziel­ni­ca Ustro­nia


Źródła:

SJP.pl

Jaszuński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Ja­szun, zwią­za­ny z Ja­szu­na­mi


Źródła:

Wiktionary

Jasło

1. ro­dzaj pa­śni­ka dla zwie­rzy­ny
2. krata bądź siat­ka, przez którą prze­pu­szcza się wodę pod­czas wy­bie­ra­nia ryb ze stawu


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie ja­siel­skim;


– mia­sto w po­łud­nio­wo-wschod­niej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, sie­dzi­ba po­wia­tu ja­siel­skie­go, po­ło­żo­ne w obrę­bie Dołów Ja­siel­sko-Sa­noc­kich. Znaj­du­je się ono na wy­so­ko­ści od 225 do 380 m n.p.m. w miej­scu po­łą­cze­nia trzech rzek: Wi­sło­ki, Ropy oraz Ja­sioł­ki. We­dług da­nych GUS z 31 grud­nia 2024 r. Jasło li­czy­ło 32 378 miesz­kań­ców i miało po­wierzch­nię 36,52 km². Pa­tro­nem mia­sta jest św. An­to­ni z Padwy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jata

w gór­nict­wie:
1. szopa na rudę
2. przy­bu­dów­ka na urzą­dze­nia wiert­ni­cze


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) górn. szopa na rudę

 (1.2) górn. przy­bu­dów­ka na urzą­dze­nia wiert­ni­cze

 (1.4) stpol. kram

 (1.5) stpol. na­miot


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jatagan

broń siecz­na uży­wa­na od XVI wieku przez Tur­ków, Ara­bów i Per­sów


Ja­ta­gan – ty­po­wa dla niek­tó­rych kra­jów is­la­mu (np. Tur­cji) jed­no­siecz­na broń biała śred­niej dłu­go­ści (ok. 70 cm), o pod­wój­nej krzy­wiź­nie ostrza i cha­rak­te­ry­stycz­nej rę­ko­je­ści. Jest dłuż­sza od kin­dża­łu, ale krót­sza od sza­bli.

Głow­nia ja­ta­ga­nu jest lekko sier­po­wa­ta, przy szty­chu od­gię­ta do tyłu z wy­dat­nym tyl­cem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jatczak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jatka

1. sklep mięs­ny;
2. rzeź­nia;
3. daw­niej: ubój;
4. prze­no­śnie: krwa­wa bójka, rzeź, ma­sa­kra


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) sklep z mię­sem, zwła­szcza pry­mi­tyw­ny

 (1.2) przen. bójka za­koń­czo­na krwa­wo

 (1.3) daw. pro­wi­zo­rycz­ny bu­dy­nek


Jatka – miej­sce, w któ­rym daw­niej sprze­da­wa­no mięso z uboju lub miej­sce ta­kie­go uboju (rzeź­nia).

Jatki pow­sta­wa­ły od końca XII wieku wraz z wyksz­tał­ce­niem się spe­cja­li­za­cji hand­lo­wej. Były to kramy rzeź­ni­cze zwane z ła­ci­ny "ma­cel­lum" lub "mensa car­ni­fiu­cium" (ława rzeź­ni­cza).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jatren

che­micz­ny zwią­zek or­ga­nicz­ny sto­so­wa­ny w le­cze­niu czer­won­ki; ya­tren


Źródła:

SJP.pl

Jatrochemia

dawny kie­ru­nek w che­mii, we­dług któ­re­go głów­nym za­da­niem che­mii jest pre­pa­ro­wa­nie leków i wy­ja­śnia­nie pro­ce­sów za­cho­dzą­cych w or­ga­niz­mie ludz­kim; che­mia le­kar­ska, che­mia­tria


Ja­tro­che­mia (gr. "ia­trós" – le­karz, "che­mia"), che­mia­tria, al­che­mia le­kar­ska – kie­ru­nek pa­nu­ją­cy w al­che­mii od XVI do XVIII wieku, mó­wią­cy, że głów­nym za­da­niem che­mii jest od­kry­wa­nie no­wych leków. Czo­ło­wym pro­pa­ga­to­rem ja­tro­che­mii był Pa­ra­cel­sus. Wpro­wa­dził on do lecz­nict­wa al­ko­hol, sole ar­se­nu, mie­dzi, oło­wiu i sre­bra oraz opra­co­wał re­gu­ły daw­ko­wa­nia leków. Pol­skim przed­sta­wi­cie­lem ja­tro­che­mii był, wzo­ru­ją­cy się na Pa­ra­cel­su­sie, Jakub Bar­ner.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jatrochemik

przed­sta­wi­ciel daw­ne­go kie­run­ku w che­mii, we­dług któ­re­go głów­nym za­da­niem che­mii jest pre­pa­ro­wa­nie leków i wy­ja­śnia­nie pro­ce­sów za­cho­dzą­cych w or­ga­niz­mie ludz­kim


Źródła:

SJP.pl

Jatrofa

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny wil­czom­le­czo­wa­tych


Ja­tro­fa, ja­tro­pa ("Ja­trop­ha" L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny wil­czom­le­czo­wa­tych. Obej­mu­je co najm­niej 175 ga­tun­ków. Więk­szość z nich ro­śnie na kon­ty­nen­tach ame­ry­kań­skich – od po­łud­nio­wej czę­ści USA po­przez Ame­ry­kę Środ­ko­wą po Po­łud­nio­wą. Około 70 ga­tun­ków ro­śnie dziko w Afry­ce.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jatrofobia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. psych. pa­nicz­ny lęk przed le­ka­rza­mi


Źródła:

Wiktionary

Jatrogeneza

wy­stą­pie­nie lub na­si­le­nie się u pa­cjen­ta okre­ślo­nych ob­ja­wów cho­ro­bo­wych na sku­tek po­stę­po­wa­nia le­ka­rza


Źródła:

SJP.pl

Jatrogenia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nauka o wpły­wie le­ka­rza i jego dzia­łań na pa­cjen­ta


Ja­tro­ge­nia (gr. ἰατρός "ia­tros – le­karz," γένεσις "ge­ne­sis – po­cho­dze­nie, ge­ne­za") – od­dzia­ły­wa­nie le­ka­rza (lub in­ne­go per­so­ne­lu me­dycz­ne­go) na pa­cjen­ta. Okre­śle­nia „ja­tro­ge­nia”, „ja­tro­gen­ny” zwy­kle są sto­so­wa­ne w kon­tek­ście ne­ga­tyw­nych na­stępstw dzia­łań per­so­ne­lu me­dycz­ne­go, choć po­ję­cie to za­wie­ra w sobie wszyst­kie na­stęp­stwa zwią­za­ne z prze­bie­giem le­cze­nia (w tym po­zy­tyw­ne), a na­stęp­stwa nie­ko­rzyst­ne okre­śla się mia­nem „ja­tro­pa­to­ge­nii”.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jatrogeniczny

taki, któ­re­go przy­czy­ną było le­cze­nie, bę­dą­cy na­stęp­stwem le­cze­nia; ja­tro­gen­ny


przy­miot­nik

 (1.1) bę­dą­cy na­stęp­stwem dzia­łal­no­ści le­ka­rza lub per­so­ne­lu me­dycz­ne­go; taki, któ­re­go przy­czy­ną było le­cze­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jatrogenny

bę­dą­cy na­stęp­stwem le­cze­nia; taki, któ­re­go przy­czy­ną było le­cze­nie; ja­tro­ge­nicz­ny


przy­miot­nik

 (1.1) med. bę­dą­cy szkod­li­wym, nie­ko­rzyst­nym na­stęp­stwem le­cze­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jatutów

Ja­tu­tów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie za­moj­skim, w gmi­nie Za­mość. Leży na wschod­nim skra­ju gminy, nad rzeką Ła­buń­ką, w obrę­bie Pa­do­łu Za­moj­skie­go.

Do 11 paź­dzier­ni­ka 1973 w gmi­nie Ła­bu­nie.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa za­moj­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Jaunde

sto­li­ca Ka­me­ru­nu


rze­czow­nik, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. sto­li­ca Ka­me­ru­nu;


Ja­un­de (ang. "Ya­o­un­de", fr. "Yaoundé") – sto­li­ca i dru­gie co do wiel­ko­ści mia­sto Ka­me­ru­nu – lud­ność: 1,9 mln (2019). Sto­li­ca de­par­ta­men­tu Mfo­un­di. Po­ło­żo­ne na wy­ży­nie w po­łud­nio­wo-za­chod­niej czę­ści Ka­me­ru­nu, na wy­so­ko­ści 730 m n.p.m.

Ja­un­de zo­sta­ło za­ło­żo­ne w 1888 przez nie­miec­kich hand­la­rzy ko­ścią sło­nio­wą.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaundejczyk

miesz­ka­niec Ja­un­de, sto­li­cy Ka­me­ru­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Ja­un­de


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaundejka

miesz­kan­ka Ja­un­de (sto­li­cy Ka­me­ru­nu)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Ja­un­de


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaundejski

przy­miot­nik od: Ja­un­de (sto­li­ca Ka­me­ru­nu)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do mia­sta Ja­un­de


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Java

[czy­taj: dżawa] język pro­gra­mo­wa­nia obiek­to­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) in­form. po­pu­lar­ny obiek­to­wy język pro­gra­mo­wa­nia;


Java – obiek­to­wy, opar­ty na kla­sach, sta­tycz­nie i sil­nie ty­po­wa­ny język pro­gra­mo­wa­nia ogól­ne­go za­sto­so­wa­nia, wspie­ra­ją­cy pro­gra­mo­wa­nie współ­bież­ne. Pod­sta­wą ję­zy­ka jest model obiek­to­wy, jed­nak jego ko­lej­ne wer­sje wpro­wa­dzi­ły rów­nież me­cha­niz­my umoż­li­wia­ją­ce sto­so­wa­nie ele­men­tów pro­gra­mo­wa­nia funk­cyj­ne­go, w szcze­gól­no­ści wy­ra­że­nia lamb­da, re­fe­ren­cje do metod i in­ter­fej­sy funk­cyj­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Javascript

[czy­taj: dża­wa­skript] obiek­to­wy język pro­gra­mo­wa­nia skryp­tów na stro­nach www


JavaScript, w skró­cie JS – skryp­to­wy oraz wie­lo­pa­ra­dyg­ma­to­wy język pro­gra­mo­wa­nia, stwo­rzo­ny przez firmę Net­sca­pe, naj­czę­ściej sto­so­wa­ny na stro­nach in­ter­ne­to­wych. Twór­cą JavaScriptu jest Bren­dan Eich. W po­ło­wie lat 90. XX wieku or­ga­ni­za­cja ECMA wy­da­ła na pod­sta­wie JavaScriptu stan­dard ję­zy­ka skryp­to­we­go o naz­wie ECMAScript, ak­tu­al­nie roz­wi­ja­niem tego stan­dar­du zaj­mu­je się ko­mi­sja TC39.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Javier

Ja­vier – gmina w Hisz­pa­nii, w Na­wa­rze, o po­wierzch­ni 46,6 km². Po­ło­żo­na na skraj­nym wscho­dzie pro­win­cji, gra­ni­czą­ca z Sa­ra­gos­są.

W 2011 roku gmina li­czy­ła 120 miesz­kań­ców. Miej­sce uro­dze­nia św. Fran­cisz­ka Ksa­we­re­go.


Źródła:

Wikipedia

Jaw

daw­niej: jawa; dziś tylko w związ­kach fra­ze­o­lo­gicz­nych:
a) wyjść na jaw - stać się wia­do­mym, zna­nym; oka­zać się;
b) wy­do­być, wy­cią­gnąć coś na jaw - od­kryć coś, co było dotąd ta­jem­ni­cą


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. zob. jawa.; dziś tylko we fra­ze­o­lo­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jawa

stan przy­tom­no­ści i świa­do­me­go re­a­go­wa­nia na bodź­ce w odróż­nie­niu od snu lub ha­lu­cy­na­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stan czu­wa­nia, nie­spa­nie

 (1.2) rze­czy­wi­stość

 (1.3) cze­ski mo­to­cykl


Nie mylić z: Java.

Jawa – wyspa w Azji Po­łud­nio­wo-Wschod­niej, jedna z Wiel­kich Wysp Sun­daj­skich. Na­le­ży do In­do­nez­ji, a naj­więk­sze mia­sto wyspy, Dża­kar­ta, jest sto­li­cą tego kraju. Jest naj­lud­niej­szą wyspą na świe­cie, za­miesz­ku­je ją 151,6 mln osób. Na ob­sza­rach ni­zin­nych Jawy Cen­tral­nej na jeden km² przy­pa­da 2000 osób. Po­wierzch­nia Jawy to 126,7 tys. km², co daje jej trzy­na­ste miej­sce wśród wysp na świe­cie i piąte w In­do­nez­ji.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jawaharlal

[czy­taj: dża­wa­har­lal] obce imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Jawajczyk

miesz­ka­niec Jawy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Jawy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jawajka

typ lalki te­a­tral­nej po­ru­sza­nej od dołu przez ak­to­ra ukry­te­go w za­pad­ni lub za pa­ra­wa­nem; lalka ja­waj­ska


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Jawy


Ja­waj­ka – lalka te­a­tral­na osa­dzo­na na kołku – ga­pi­cie, który znaj­du­je się w ot­wo­rze poś­rod­ku ra­mion, dzia­ła­ją­cych nie­za­leż­nie od głowy. Funk­cjo­nu­ją­ce osob­no ręce lalki po­ru­sza­ne są za po­mo­cą dru­cia­nych wy­cią­gni­ków – czem­pu­ry­tów, które lal­karz trzy­ma w dru­giej dłoni. Pro­wa­dze­nie lalki po­le­ga na po­łą­cze­niu ani­ma­cji tu­ło­wia i głowy z nie­za­leż­ną od ich ruchu ani­ma­cją każ­dej z dłoni.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jawajski

→ Jawa


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Jawą, do­ty­czą­cy Jawy

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język ja­waj­ski;


Patrz:Jawa

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jawajskojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który po­słu­gu­je się ję­zy­kiem ja­waj­skim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem ja­waj­skim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku ja­waj­skim


Źródła:

Wiktionary

Jawaryn

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. Győr, mia­sto w pół­noc­no-za­chod­nich Wę­grzech;


Źródła:

Wiktionary

Jawczyce

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jawiszowice

wieś w Pol­sce


Ja­wi­szo­wi­ce – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie oś­wię­cim­skim, w gmi­nie Brze­szcze.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jawiszowicki

przy­miot­nik od: Ja­wi­szo­wi­ce


Źródła:

SJP.pl

Jawić

jawić się - książ­ko­wo: stać sie, sta­wać się wi­docz­nym (np. W cie­niu jawił się pot­wór.)


Źródła:

SJP.pl

Jawka

zdrob­nie­nie od: Jawa (mo­to­cykl marki Jawa)


Źródła:

SJP.pl

Jawnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób jawny, wi­docz­ny dla każ­de­go, ni­cze­go nie ukry­wa­jąc


Źródła:

Wiktionary

Jawniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: jaw­nie


Źródła:

SJP.pl

Jawniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: jawny


Źródła:

SJP.pl

Jawnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) stpol. po­bor­ca, cel­nik


Źródła:

Wiktionary

Jawnogrzesznica

prze­sta­rza­le: ko­bie­ta upra­wia­ją­ca nie­rząd; pro­sty­tut­ka, nie­rząd­ni­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. rel. ko­bie­ta jaw­nie upra­wia­ją­ca nie­rząd


Jaw­no­grzesz­ni­ca – opo­wia­da­nie fan­ta­stycz­no­na­u­ko­we Ra­fa­ła Ziem­kie­wi­cza, po raz pier­wszy opu­bli­ko­wa­ne w 1990 roku na ła­mach cza­so­pis­ma „Fenix”. Utwór za­li­cza­ny jest do nurtu kle­ry­kal fic­tion i fan­ta­sty­ki so­cjo­lo­gicz­nej, po­dej­mu­jąc temat przysz­ło­ści Pol­ski zdo­mi­no­wa­nej przez skraj­nie zin­sty­tu­cjo­na­li­zo­wa­ną re­li­gij­ność i kon­tro­lę Ko­ścio­ła ka­to­lic­kie­go nad ży­ciem pu­blicz­nym.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jawnogrzesznik

→ jaw­no­grzesz­ni­ca; cu­dzo­łoż­nik


Źródła:

SJP.pl

Jawnokwiatowe

grupa ro­ślin ma­ją­cych kwia­ty i rozm­na­ża­ją­cych się przez na­sio­na


Źródła:

SJP.pl

Jawnopączkowe

grupa ro­ślin ziel­nych, któ­rych pącz­ki od­no­wie­nio­we znaj­du­ją się wy­so­ko nad po­wierzch­nią ziemi; fa­ne­ro­fi­ty


Źródła:

SJP.pl

Jawnopączkowy

ro­śli­na jaw­no­pącz­ko­wa - ro­śli­na, któ­rej pącz­ki od­no­wie­nio­we znaj­du­ją się wy­so­ko nad po­wierzch­nią ziemi; fa­ne­ro­fit


Źródła:

SJP.pl

Jawnopłciowe

grupa ro­ślin na­sien­nych w odróż­nie­niu od ro­ślin za­rod­ni­ko­wych


Źródła:

SJP.pl

Jawnostka

Jaw­nost­ka, ne­mez­ja ("Ne­me­sia") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny trę­dow­ni­ko­wa­tych. Obej­mu­je 58–60 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one w po­łud­nio­wej Afry­ce, głów­nie w Pro­win­cji Przy­ląd­ko­wej Za­chod­niej, nie­licz­ne się­ga­ją dalej na pół­noc do Gór Smo­czych i tro­pi­kal­nej Afry­ki. Ro­śli­ny te rosną w miej­scach wil­got­nych – nad stru­mie­nia­mi i na źród­li­skach, wśród skał oraz w miej­scach pia­szczy­stych mo­krych w okre­sie zi­mo­wym.


Źródła:

Wikipedia

Jawność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co jawne


Źródła:

Wiktionary

Jawny

znany wszyst­kim, po­da­ny do wia­do­mo­ści pu­blicz­nej


przy­miot­nik

 (1.1) wi­docz­ny dla wszyst­kich, po­wszech­nie wia­do­my; taki, któ­re­go się nie ukry­wa, nie ma­sku­je

 (1.2) taki, który jest jasny i oczy­wi­sty

 (1.3) mat. in­form. wprost wi­docz­ny w za­pi­sie

 (1.4) fot. pod­da­ny wy­wo­ła­niu i wi­docz­ny gołym okiem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jawor

1. ga­tu­nek drze­wa z ro­dza­ju klon, o ro­zło­ży­stej ko­ro­nie, sza­rej korze łu­szczą­cej się drob­ny­mi pła­ta­mi i kwia­tach ze­bra­nych w zwi­sa­ją­ce grona, w Pol­sce spo­ty­ka­ny w la­sach mie­sza­nych, gór­skich i wy­żyn­nych; klon jawor, klon ja­wo­ro­wy, jawór (re­gio­nal­nie);
2. drew­no tego drze­wa, jasne, ela­stycz­ne, uży­wa­ne głów­nie w sto­lar­stwie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) dendr. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Acer pse­u­do­pla­ta­nus|ref=tak., ga­tu­nek drze­wa z ro­dzi­ny myd­leń­co­wa­tych o sza­rej korze i dło­nia­stych li­ściach;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaworek

zdrob­nie­nie od: jawor (ga­tu­nek drze­wa)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jawornica

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jawornicki

przy­miot­nik od: Ja­wor­nik Pol­ski


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaworniczanin

miesz­ka­niec Ja­wor­ni­ka Pol­skie­go (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jaworniczanka

miesz­kan­ka Ja­wor­ni­ka Pol­skie­go (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jaworowianin

miesz­ka­niec Ja­wo­ro­wa


Źródła:

SJP.pl

Jaworowianka

miesz­kan­ka Ja­wo­ro­wa


Źródła:

SJP.pl

Jaworowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaworowski

przy­miot­nik od: Ja­wo­rów


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ja­wo­ro­wem, do­ty­czą­cy Ja­wo­ro­wa (mia­sta na Ukra­i­nie)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaworowy

zwią­za­ny z ja­wo­rem, do­ty­czą­cy ja­wo­ru


przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z ja­wo­ru

 (1.2) wy­ko­na­ny z drew­na lub innej czę­ści ja­wo­ru

 (1.3) bę­dą­cy czę­ścią ja­wo­ru


Ja­wo­ro­wy, Wiel­ki Ja­wo­ro­wy (cz. "Javorový vrch", niem. "Ja­wo­ro­wy", w okre­sie II wojny świa­to­wej "Ahorn­berg"; 1032 m n.p.m.) – szczyt gór­ski w Be­ski­dzie Mo­raw­sko-Ślą­skim w Cze­chach, w po­bli­żu Trzyń­ca.

Z rzad­ko po­ro­śnię­te­go szczy­tu roz­cią­ga się pa­no­ra­ma na pol­skie Be­ski­dy oraz w kie­run­ku sło­wac­kich Tatr.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaworski

przy­miot­nik od: Jawor


Ja­wor­ski (forma żeń­ska: Ja­wor­ska; licz­ba mnoga: Ja­wor­scy) – pol­skie naz­wi­sko. We­dług da­nych re­je­stru PESEL z 27 stycz­nia 2021 naz­wi­sko to nosi 46 644 osób.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaworzanin

miesz­ka­niec Ja­wo­ra, Ja­wo­rza


Źródła:

SJP.pl

Jaworzanka

miesz­kan­ka Ja­wo­ra, Ja­wo­rza


Źródła:

SJP.pl

Jaworzański

przy­miot­nik od: Ja­wo­rze


Źródła:

SJP.pl

Jaworze

1. ga­tu­nek drze­wa z ro­dza­ju klon, o ro­zło­ży­stej ko­ro­nie, sza­rej korze łu­szczą­cej się drob­ny­mi pła­ta­mi i kwia­tach ze­bra­nych w zwi­sa­ją­ce grona, w Pol­sce spo­ty­ka­ny w la­sach mie­sza­nych, gór­skich i wy­żyn­nych; klon jawor, klon ja­wo­ro­wy, jawór (re­gio­nal­nie);
2. drew­no tego drze­wa, jasne, ela­stycz­ne, uży­wa­ne głów­nie w sto­lar­stwie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaworznia

ro­śli­na z ro­dzi­ny za­pyl­co­wa­tych


Ja­worz­nia – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie kie­lec­kim, w gmi­nie Pie­ko­szów. Ma sta­tus so­łect­wa.

W Kró­le­stwie Pol­skim ist­nia­ła gmina Ja­worz­nia.

W la­tach 1954–1961 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Ja­worz­nia, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Bia­ło­gon, pow­tór­nie była sie­dzi­bą gro­ma­dy Ja­worz­nia. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaworznianin

miesz­ka­niec Ja­worz­na


Źródła:

SJP.pl

Jaworznianka

miesz­kan­ka Ja­worz­na


Źródła:

SJP.pl

Jaworzniański

przy­miot­nik od: Ja­worz­no; ja­worz­nic­ki


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ja­worz­nem, do­ty­czą­cy Ja­worz­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaworznica

część wsi Kieł­czy­głów-Okup­ni­ki


Ja­worz­ni­ca – część wsi Kieł­czy­głów-Okup­ni­ki w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie pa­ję­czań­skim, w gmi­nie Kieł­czy­głów.

W la­tach 1975–1998 Ja­worz­ni­ca ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sie­radz­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaworznicki

1. przy­miot­nik od: Ja­worz­no; ja­worz­niań­ski;
2. przy­miot­nik od: Ja­worz­ni­ca


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ja­worz­nem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaworznik

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaworzno

1. mia­sto w Pol­sce;
2. wieś w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim;

 (1.2) geogr. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie ole­skim, w gmi­nie Rud­ni­ki;


Ja­worz­no – mia­sto na pra­wach po­wia­tu w po­łud­nio­wej Pol­sce po­ło­żo­ne na Pa­gó­rach Ja­worz­nic­kich (Wy­ży­na Ślą­sko-Kra­kow­ska) w wo­je­wództ­wie ślą­skim. Pod wzglę­dem kul­tu­ro­wym, et­no­gra­ficz­nym i hi­sto­rycz­nym Ja­worz­no wraz ze swoim re­gio­nem sta­no­wi część ziemi kra­kow­skiej oraz Ma­ło­pol­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaworzyna

1. las ja­wo­ro­wy;
2. drew­no ja­wo­ro­we


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. las ja­wo­ro­wy, sku­pi­sko ros­ną­cych ja­wo­rów


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaworzynianin

miesz­ka­niec Ja­wo­rzy­ny Ślą­skiej (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jaworzynianka

miesz­kan­ka Ja­wo­rzy­ny Ślą­skiej (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jaworzynka

do­li­na w Ta­trach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: ja­wo­rzy­na

 (1.2) leśn. nie­wiel­ka ja­wo­rzy­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaworzyński

przy­miot­nik od: Ja­wo­rzy­na, Ja­wo­rzy­na Ślą­ska


Źródła:

SJP.pl

Jaworów

1. ga­tu­nek drze­wa z ro­dza­ju klon, o ro­zło­ży­stej ko­ro­nie, sza­rej korze łu­szczą­cej się drob­ny­mi pła­ta­mi i kwia­tach ze­bra­nych w zwi­sa­ją­ce grona, w Pol­sce spo­ty­ka­ny w la­sach mie­sza­nych, gór­skich i wy­żyn­nych; klon jawor, klon ja­wo­ro­wy, jawór (re­gio­nal­nie);
2. drew­no tego drze­wa, jasne, ela­stycz­ne, uży­wa­ne głów­nie w sto­lar­stwie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto na Ukra­i­nie (pol­ski eg­zo­nim)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jawór

re­gio­nal­nie: jawor (ga­tu­nek klonu)


Jawór – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ję­drze­jow­skim, w gmi­nie Sob­ków. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaz

1. bu­dow­la wzno­szo­na na rzece w celu spię­trze­nia wody;
2. ro­dzaj ple­cio­ne­go płotu słu­żą­ce­go do po­ło­wu ryb


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. za­po­ra, tama;

 (1.2) ryb. ro­dzaj pu­łap­ki w po­sta­ci ru­cho­me­go, ple­śće­cio­ne­go płotu za­sta­wia­ne­go na ryby w rzece lub je­zio­rze


Zo­bacz też: Jaz w in­nych zna­cze­niach tej nazwy.

Jaz – bu­dow­la hy­dro­tech­nicz­na w po­przek rzeki lub ka­na­łu, pię­trzą­ca wodę w celu utrzy­ma­nia sta­łe­go po­zio­mu dla celów że­glu­go­wych lub (w ogra­ni­czo­nym za­kre­sie) za­bez­pie­cze­nia przed po­wo­dzią, za­o­pa­try­wa­nia w wodę oraz do celów ener­ge­tycz­nych. Rów­no­le­gle do jazu cza­sa­mi bu­du­je się śluzy umoż­li­wia­ją­ce że­glu­gę i prze­pław­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jazd

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w środ­ko­wym Ira­nie;


Jazd (pers. یزد) – mia­sto w środ­ko­wym Ira­nie, w oazie, u pół­noc­ne­go pod­nó­ża gór Kuh-e Rud, oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny osta­nu Jazd. Około 505 tys. miesz­kań­ców (2006).

Mia­sto po­ło­żo­ne jest na styku Wiel­kiej Pu­sty­ni Sło­nej i Pu­sty­ni Lota. Na­le­ży do naj­bar­dziej su­chych za­miesz­ka­nych re­jo­nów kraju, ze śred­nią rocz­ną sumą opa­dów 60 mm i am­pli­tu­dą tem­pe­ra­tur się­ga­ją­cą od około 0 st.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jazda

1. prze­mie­szcza­nie się z miej­sca na miej­sce za po­mo­cą środ­ków lo­ko­mo­cji;
2. daw­niej: ka­wa­le­ria


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) prze­no­sze­nie się z miej­sca na miej­sce, prze­by­wa­nie drogi za po­mo­cą róż­nych środ­ków lo­ko­mo­cji; po­ru­sza­nie się, po­su­wa­nie się środ­ków lo­ko­mo­cji

 (1.2) hist. ka­wa­le­ria, żoł­nie­rze konni, kon­ni­ca

 (1.3) druk. dru­ko­wa­nie (w szcze­gól­no­ści du­że­go na­kła­du)

wy­krzy­knik

 (2.1) lek­cew. po­na­gle­nie roz­mów­cy, aby przy­stą­pił do wy­ko­ny­wa­nia swo­ich obo­wiąz­ków

 (2.2) po­gard. żą­da­nie opu­szcze­nia ja­kiejś prze­strze­ni (rze­czy­wi­stej lub wir­tu­al­nej)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jazdów

Ja­zdów – hi­sto­rycz­ny gród i dwór ksią­żąt ma­zo­wiec­kich znaj­du­ją­cy się na te­re­nie Uja­zdo­wa w War­sza­wie.


Źródła:

Wikipedia

Jazgarnik

sieć do po­ło­wu jaz­ga­rzy


Źródła:

SJP.pl

Jazgarz

ryba z ro­dzi­ny oko­nio­wa­tych; jażdż


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) icht. ryba z ro­dzi­ny oko­nio­wa­tych;


Jaz­garz ("Gym­no­cep­ha­lus cer­nua") – ga­tu­nek ryby oko­nioksz­tałt­nej z ro­dzi­ny oko­nio­wa­tych (Per­ci­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jazgarzew

wieś w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie pia­se­czyń­skim


Jaz­ga­rzew – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie pia­se­czyń­skim, w gmi­nie Pia­secz­no.

Wieś po­ło­żo­na ok. 30 km na po­łud­nie od cen­trum War­sza­wy, w od­le­gło­ści 4 km od Pia­secz­na (dawna Zie­mia czer­ska).

Wieś szla­chec­ka Jas­ga­rze­wo po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie czer­skim ziemi czer­skiej wo­je­wództ­wa ma­zo­wiec­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jazgarzewski

→ Jaz­ga­rzew


Patrz:Jazgarzew

Źródła:

SJP.pl

Jazgarzewszczyzna

wieś w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie pia­se­czyń­skim


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w gmi­nie Lesz­no­wo­la;


Jaz­ga­rzew­szczyz­na – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie pia­se­czyń­skim, w gmi­nie Lesz­no­wo­la. Miej­sco­wość znaj­du­je się w te­re­nie le­śnym.

W skład so­łect­wa "Jaz­ga­rzew­szczyz­na" wcho­dzi także wieś Ło­zi­ska.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jazgarzewszczyźniański

→ Jaz­ga­rzew­szczyz­na


Patrz:Jazgarzewszczyzna

Źródła:

SJP.pl

Jazgarzowy

przy­miot­nik od: jaz­garz


Źródła:

SJP.pl

Jazgocik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od jaz­got


Źródła:

Wiktionary

Jazgot

1. gwar, wrza­wa, pow­sta­łe ze zmie­sza­nych gło­sów wielu ludzi; także: krzy­kli­wa kłót­nia, roz­mo­wa, wrzask, pisk;
2. mie­sza­ni­na gło­śnych, pis­kli­wych dźwię­ków; hałas


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gwar, wrza­wa skła­da­ją­ca się z ludz­kich gło­sów

 (1.2) krzy­kli­wa kłót­nia

 (1.3) mie­sza­ni­na gło­śnych, pis­kli­wych od­gło­sów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jazgotanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|jaz­go­tać.


Źródła:

Wiktionary

Jazgotać

cza­sow­nik

 (1.1) ar­ty­ku­ło­wać krzy­kli­wie


Źródła:

Wiktionary

Jazgotliwie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób jaz­got­li­wy


Źródła:

Wiktionary

Jazgotliwiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: jaz­got­li­wie


Źródła:

SJP.pl

Jazgotliwość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest jaz­got­li­we; cecha tych, któ­rzy są jaz­got­li­wi


Źródła:

Wiktionary

Jazgotliwszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: jaz­got­li­wy


Źródła:

SJP.pl

Jazgotliwy

1. czy­nią­cy jaz­got; kłót­li­wy, krzy­kli­wy;
2. prze­ni­kli­wy, pis­kli­wy, uja­da­ją­cy


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) o czło­wie­ku: krzy­kli­wy, kłót­li­wy; czy­nią­cy jaz­got

 (1.2) o ludz­kim gło­sie: do­no­śny, krzy­kli­wy, pis­kli­wy

 (1.3) o dźwię­kach, od­gło­sach itp.: gło­śny, uciąż­li­wy, prze­ni­kli­wy, zgrzyt­li­wy, uja­da­ją­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jazgrza

nazwa dwóch pół­noc­no­a­me­ry­kań­skich ro­ślin z ro­dzi­ny kak­tu­so­wa­tych, bę­dą­cych źró­dłem pe­jot­lu


Jaz­grza ("Lop­hop­ho­ra" J.M.Coult.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny kak­tu­so­wa­tych. Przed­sta­wi­cie­le ro­dza­ju wy­stę­pu­ją na po­łud­nio­wym za­cho­dzie USA (Tek­sas, Nowy Mek­syk), przez pół­noc­no-wschod­ni Mek­syk na po­łud­nie aż do Querétaro. Ga­tun­kiem ty­po­wym jest "L. wil­liam­sii".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaziowy

→ jaź


Patrz:jaź

Źródła:

SJP.pl

Jazon

po­stać z mi­to­lo­gii grec­kiej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jazonowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­zo­na lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jazowsko

Ja­zow­sko – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie no­wo­są­dec­kim, w gmi­nie Łącko, na pół­noc­nym brze­gu rzeki Du­na­jec, po­ni­żej prze­ło­mu rzeki, która prze­wi­ja się po­mię­dzy ma­sy­wem Lu­ba­nia i le­si­stym pasem Ra­dzie­jo­wej. Wieś po­ło­żo­na jest na styku Kot­li­ny Są­dec­kiej i Be­ski­du Są­dec­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Jazowy

przy­miot­nik od: jaz


Źródła:

SJP.pl

Jazyda

wyz­naw­ca ja­zy­dyz­mu, mo­no­te­i­stycz­nej re­li­gii kur­dyj­skiej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. zob. jezyd.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jazydka

wyz­naw­czy­ni ja­zy­dyz­mu, mo­no­te­i­stycz­nej re­li­gii kur­dyj­skiej; je­zyd­ka


Źródła:

SJP.pl

Jazydyzm

mo­no­te­i­stycz­na re­li­gia kur­dyj­ska; je­zy­dyzm


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. zob. je­zy­dyzm.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jazydzki

→ ja­zy­da; je­zydz­ki


Źródła:

SJP.pl

Jazygowie

ko­czow­ni­czy lud sar­mac­ki


Ja­zy­go­wie ("Ja­xa­ma­tae", "Ixi­ba­tai", "Ia­zy­ges") – lud scyto-sar­mac­ki, za­miesz­ku­ją­cy po 20 roku n.e. te­re­ny dzi­siej­szych Wę­gier i po­łud­nio­wej i wschod­niej Sło­wa­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jazz

[czy­taj: dżez] ro­dzaj im­pro­wi­zo­wa­nej mu­zy­ki pow­sta­łej w USA, w któ­rej uży­wa­ne są eu­ro­pej­skie in­stru­men­ty i w któ­rej po­wią­za­ne są eu­ro­pej­skie ele­men­ty har­mo­nii z eu­ro­pej­sko-afry­kań­ską me­lo­dy­ką i afry­kań­skim ryt­mem; dżez; dżaz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. jeden z im­pro­wi­zo­wa­nych ga­tun­ków mu­zycz­nych;


Jazz – nurt mu­zy­ki współ­czes­nej pow­sta­ły w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, uksz­tał­to­wa­ny na prze­ło­mie XIX i XX wieku z ele­men­tów blu­e­sa, rag­ti­me’u, spi­ri­tu­als, "work songs" i tra­dy­cji mar­szo­wo-ta­necz­nych, szcze­gól­nie w śro­do­wi­sku afro­a­me­ry­ka­nów za­miesz­ku­ją­cych Nowy Or­le­an. Jego pod­sta­wą jest po­łą­cze­nie im­pro­wi­za­cji, syn­ko­po­wa­ne­go rytmu, swin­go­wa­nia, in­dy­wi­du­al­ne­go brzmie­nia wy­ko­naw­ców, po­li­fo­nicz­nej gry ze­spo­ło­wej oraz har­mo­ni­ki wy­wo­dzą­cej się czę­ścio­wo z tra­dy­cji eu­ro­pej­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jazz-Band

[czy­taj: dże­zbend] or­kie­stra dże­zo­wa; dże­zbend


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. ze­spół wy­ko­nu­ją­cy mu­zy­kę jaz­zo­wą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jazz-Jamboree

[czy­taj: dżez dżem­bo­ri] mię­dzy­na­ro­do­we spot­ka­nie mu­zy­ków gra­ją­cych jazz, po­łą­czo­ne z wy­stę­pa­mi; jaz­zo­wi­sko (śro­do­wi­sko­wo)


Źródła:

SJP.pl

Jazz-Rock

[czy­taj: dżez­rok] styl w mu­zy­ce po­pu­lar­nej, po­łą­cze­nie jazzu i rocka; jazz­rock, jazz rock


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) muz. styl w mu­zy­ce po­pu­lar­nej bę­dą­cy po­łą­cze­niem jazzu i rocka;


Jazz-rock – nurt w mu­zy­ce jaz­zo­wej i roc­ko­wej bę­dą­cy wy­pad­ko­wą ele­men­tów tych dwóch kon­cep­cji mu­zycz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jazz-Rockowy

→ jazz-rock [czy­taj: dżez ro­ko­wy]; jazz­roc­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Jazzband

[czy­taj: dże­zbend] or­kie­stra dże­zo­wa; dże­zbend, jazz-band


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. ze­spół wy­ko­nu­ją­cy mu­zy­kę jaz­zo­wą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jazzbandowy

→ jazz-band, → jaz­zband [czy­taj: dże­zben­do­wy]


Źródła:

SJP.pl

Jazzfan

[czy­taj: dżez­fan] mi­ło­śnik mu­zy­ki jaz­zo­wej


Źródła:

SJP.pl

Jazzfanka

→ jazz­fan [czy­taj: dżez­fan­ka]


Źródła:

SJP.pl

Jazzista

muzyk gra­ją­cy w ze­spo­le jaz­zo­wym


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) muz. muzyk jaz­zo­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jazzman

[czy­taj: dżez­men] muzyk jaz­zo­wy; dżez­men


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) muz. muzyk jaz­zo­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jazzmanka

→ jazz­man [czy­taj: dżez­men­ka]; dżez­men­ka


Źródła:

SJP.pl

Jazzopodobny

ma­ją­cy niek­tó­re cechy jazzu; przy­po­mi­na­ją­cy jazz


Źródła:

SJP.pl

Jazzowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|jaz­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Jazzować

[czy­taj: dże­zo­wać] grać, śpie­wać mu­zy­kę jaz­zo­wą; dże­zo­wać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) muz. wy­ko­ny­wać mu­zy­kę jaz­zo­wą

 (1.2) muz. wy­stę­po­wać w ze­spo­le jaz­zo­wym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jazzowisko

śro­do­wi­sko­wo: mię­dzy­na­ro­do­we spot­ka­nie mu­zy­ków gra­ją­cych jazz, po­łą­czo­ne z wy­stę­pa­mi; jazz-jam­bo­ree


Źródła:

SJP.pl

Jazzowo

przy­słó­wek

 (1.1) na spo­sób jaz­zo­wy


Źródła:

Wiktionary

Jazzowy

[czy­taj: dże­zo­wy] do­ty­czą­cy jazzu, zwią­za­ny z jaz­zem; dże­zo­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) muz. zwią­za­ny z jaz­zem, do­ty­czą­cy jazzu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jazzrock

[czy­taj: dżez­rok] styl styl w mu­zy­ce po­pu­lar­nej, po­łą­cze­nie jazzu i rocka; jazz-rock, jazz rock


Źródła:

SJP.pl

Jazzrockowy

do­ty­czą­cy jazz-rocka, zwią­za­ny z jazz-roc­kiem


Źródła:

SJP.pl

Jazzujący

1. wy­ko­rzy­stu­ją­cy mo­ty­wy jaz­zo­we;
2. zbli­żo­ny do jazzu


Źródła:

SJP.pl

Jazzy

[czy­taj: dżez] ro­dzaj im­pro­wi­zo­wa­nej mu­zy­ki pow­sta­łej w USA, w któ­rej uży­wa­ne są eu­ro­pej­skie in­stru­men­ty i w któ­rej po­wią­za­ne są eu­ro­pej­skie ele­men­ty har­mo­nii z eu­ro­pej­sko-afry­kań­ską me­lo­dy­ką i afry­kań­skim ryt­mem; dżez; dżaz


Źródła:

SJP.pl

Jazzówka

but uży­wa­ny przez tan­ce­rzy jaz­zo­wych; dże­zów­ka


Źródła:

SJP.pl

Jazzówki

[czy­taj: dże­zów­ki] obu­wie tan­ce­rzy jaz­zo­wych; dże­zów­ki


Jaz­zów­ki – obu­wie o cha­rak­te­ry­stycz­nym wy­glą­dzie uży­wa­ne przez tan­ce­rzy jaz­zo­wych. Po­desz­wa obu­wia jest mięk­ka i umoż­li­wia swo­bod­ne po­in­ty, tylna część po­desz­wy jest na pła­skim ob­ca­sie. Są spo­ty­ka­ne także wy­so­kie ob­ca­sy, jed­nak­że takie jaz­zów­ki no­szo­ne są wy­łącz­nie przez tan­ce­rzy bro­ad­way jazzu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jać

sa­mo­gło­ska długa wy­stę­pu­ją­ca m.in. w ję­zy­ku pra­sło­wiań­skim, wy­ma­wia­na po­dob­nie jak [æ] w ję­zy­ku an­giel­skim


cza­sow­nik

 (1.1) stpol. je­chać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaćwieski

przy­miot­nik od: Jać­wież (zie­mie Jać­win­gów (Jadź­win­gów); Jadź­win­go­wie)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. zwią­za­ny z Jać­wie­żą albo Jać­win­ga­mi, do­ty­czą­cy Jać­wie­ży albo Jać­win­gów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język jać­wie­ski;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaćwież

nazwa ziem na­le­żą­cych do ok. XIII wieku do Jać­win­gów, znaj­du­ją­cych się głów­nie na obec­nej Su­wal­szczyź­nie; Su­do­wia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. kra­i­na Jać­win­gów po­ło­żo­na w okre­sie śred­nio­wie­cza mię­dzy rze­ka­mi ta­ki­mi jak: Bie­brza, Nie­men, Sze­szu­pa oraz ob­sza­ra­mi po­mię­dzy je­zio­ra­mi Mamry i Śniard­wy a rzeką Łęg;


Jać­wież, także Su­da­wia (Su­do­wia) ( Su­do­via, Su­da­u­en) – zie­mie zaj­mo­wa­ne do ok. XIII wieku przez bał­tyj­skie ple­mię Jać­win­gów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaćwing

czło­nek wy­mar­łe­go ludu bał­tyc­kie­go, za­miesz­ku­ją­ce­go Jać­wież; Jać­więg; Jadź­wing


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) etn. hist. czło­nek ple­mię­e­mie­nia bał­tyc­kie­go za­miesz­ku­ją­ce­go w śred­nio­wie­czu te­re­ny pół­noc­no-wschod­niej Pol­ski;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaćwingowie

wy­mar­ły dziś lud za­miesz­ku­ją­cy nieg­dyś zie­mie pru­sko-li­tew­skie; Jadź­win­go­wie


Jać­win­go­wie lub Jać­wię­go­wie – lud za­chod­nio­bał­tyc­ki, bli­sko spo­krew­nio­ny z Pru­sa­mi i Lit­wi­na­mi, za­miesz­ku­ją­cy do póź­ne­go śred­nio­wie­cza ob­szar po­mię­dzy środ­ko­wym Niem­nem, Nar­wią a Wiel­ki­mi Je­zio­ra­mi Ma­zur­ski­mi. Mó­wi­li zro­zu­mia­łym dla Lit­wi­nów i Pru­sów słabo poz­na­nym ję­zy­kiem jać­wie­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jałat

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) stpol. nic­poń


Źródła:

Wiktionary

Jałbrzyk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) stpol. imię|pol­ski|m.


Źródła:

Wiktionary

Jałmużna

datek ofia­ro­wa­ny ubo­gie­mu, za­po­mo­ga


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. do­bro­wol­ne ofia­ro­wa­nie cze­goś komuś bied­niej­sze­mu; coś, co jest prze­ka­za­ne w ra­mach tego ofia­ro­wa­nia

 (1.2) ekspr. roz­cza­ro­wu­ją­co nie­wiel­ka kwota pie­nię­dzy, nie­a­dek­wat­na do po­trzeb lub pracy


Jał­muż­na – datek dla bied­nych i po­trze­bu­ją­cych, ofia­ro­wa­ny w kon­tek­ście re­li­gij­nym; jej od­po­wied­ni­kiem jest w is­la­mie zakat.

W chrze­ści­jań­stwie jał­muż­na na­le­ży do uczyn­ków mi­ło­sier­dzia i za­le­ca­na jest szcze­gól­nie w ta­kich okre­sach jak wiel­ki post i ad­went[].


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jałmużnica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) torba na jał­muż­nę


Źródła:

Wiktionary

Jałmużnictwo

daw­niej: da­wa­nie lub po­bie­ra­nie jał­muż­ny; pro­wa­dze­nie dzia­łal­no­ści jał­muż­ni­ka


Źródła:

SJP.pl

Jałmużniczka

→ jał­muż­nik


Patrz:jałmużnik

Źródła:

SJP.pl

Jałmużnik

daw­niej:
1. god­ność lub urząd dwor­ski zwią­za­ny z na­dzo­ro­wa­niem dzia­łal­no­ści do­bro­czyn­nej;
2. osoba, zwy­kle du­chow­na, spra­wu­ją­ca taki urząd;
3. osoba ofia­ru­ją­ca jał­muż­nę; dar­czyń­ca;
4. osoba otrzy­mu­ją­ca jał­muż­nę; że­brak


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba ro­zda­ją­ca jał­muż­nę

 (1.2) osoba pro­szą­ca o jał­muż­nę

 (1.3) daw. urzęd­nik ro­zda­ją­cy jał­muż­nę w imie­niu wład­cy

 (1.4) hist. urząd osoby ro­zda­ją­cej jał­muż­nę;


Jał­muż­nik (fr. "aumônier") − fran­cu­ska god­ność, którą pia­sto­wał jeden z du­chow­nych na dwo­rze ksią­żę­cym. Za cza­sów króla Fran­cisz­ka I Wiel­ki Jał­muż­nik (Grand-Aumônier de Fran­ce) stał na czele kleru fran­cu­skie­go. W armii fran­cu­skiej Au­mo­nier jest ty­tu­łem ka­pe­la­nów (woj­sko­wych, szkol­nych, har­cer­skich itp.) róż­nych wyz­nań. W Wiel­kiej Bry­ta­nii ist­nie­je dzie­dzicz­ny urząd Wiel­kie­go Jał­muż­ni­ka (bi­skup,), spra­wu­ją­ce­go na­dzór nad fun­da­cja­mi do­bro­czyn­ny­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jałocha

re­gio­nal­nie: ja­łosz­ka, ja­ło­wi­ca, ja­łów­ka


Źródła:

SJP.pl

Jałochna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) śrpol. zdrobn. od: ja­ło­wi­ca


Źródła:

Wiktionary

Jałomica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w po­łud­nio­wej Ru­mu­nii, lewy do­pływ Du­na­ju;

 (1.2) geogr. okręg w po­łud­nio­wo-wschod­niej Ru­mu­nii;


Ja­ło­mi­ca (rum. "Ialomița") – rzeka w po­łud­nio­wej Ru­mu­nii (Wo­ło­szczyz­na), lewy do­pływ Du­na­ju. Jej dłu­gość wy­no­si 417 km, po­wierzch­nia zlew­ni – 10 350 km², śred­ni prze­pływ u uj­ścia – 45 m³/s.

Ja­ło­mi­ca ma źró­dła na po­łud­nio­wych sto­kach szczy­tu Omul w gó­rach Bu­ce­gi w Kar­pa­tach Po­łud­nio­wych.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jałopa

(r. męski) tępy, ogra­ni­czo­ny męż­czyz­na; je­ło­pa; jołop; jełop; jo­ło­pa


Źródła:

SJP.pl

Jałoszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jałoszka

młoda krowa nie­ma­ją­ca je­szcze po­tom­stwa; ja­łów­ka; ja­ło­wi­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. zo­o­techn. młoda, nie­ma­ją­ca je­szcze po­tom­stwa, sa­mi­ca, głów­nie w od­nie­sie­niu do krów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jałoszyński

naz­wi­sko


Ja­ło­szyń­ski, Ja­ło­szyń­ska – pol­skie naz­wi­sko, które obec­nie nosi ok. 1100 osób.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jałowa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. zo­o­techn. ja­łów­ka


Źródła:

Wiktionary

Jałowcolistny

przy­miot­nik

 (1.1) bot. po­sia­da­ją­cy li­ście takie jak ja­ło­wiec


Źródła:

Wiktionary

Jałowcowaty

1. przy­po­mi­na­ją­cy ja­ło­wiec;
2. wi­dłak ja­łow­co­wa­ty - ga­tu­nek ro­ślin wie­lo­let­nich z ro­dzi­ny wi­dła­ko­wa­tych; wi­dłak ga­jo­wy;
3. płon­nik ja­łow­co­wa­ty - ga­tu­nek mchu z ro­dzi­ny płon­ni­ko­wa­tych


przy­miot­nik

 (1.1) bot. przy­po­mi­na­ją­cy ja­ło­wiec


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jałowcowiec

tarcz­nik ja­łow­co­wiec - ga­tu­nek plusk­wia­ka z ro­dzi­ny tarcz­ni­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Jałowcowy

przy­miot­nik od: ja­ło­wiec (np. ole­jek ja­łow­co­wy)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy ja­łow­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jałowczysko

miej­sce po­ro­śnię­te ja­łow­ca­mi


Źródła:

SJP.pl

Jałowcówka

wódka o smaku i za­pa­chu ja­łow­ca; dżin; gin; dżyn


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. wy­traw­na wódka na owo­cach ja­łow­ca

 (1.2) bot. ogrod. od­mia­na gru­szy

 (1.3) spoż. owoc ja­łow­ców­ki (1.2)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jałowica

młoda krowa nie­ma­ją­ca je­szcze po­tom­stwa; ja­łów­ka; ja­łosz­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zo­o­techn. głów­nie w od­nie­sie­niu do krów: młoda, nie­ma­ją­ca je­szcze po­tom­stwa, sa­mi­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jałowiczka

zdrob­nie­nie od: ja­łów­ka; ja­łó­wecz­ka


Źródła:

SJP.pl

Jałowiec

igla­sty krzew lub drze­wo z ro­dzi­ny cy­pry­so­wa­tych o nie­wiel­kich, zwy­kle czar­nych owo­cach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ju­ni­pe­rus|ref=tak., ro­śli­na igla­sta na­le­żą­ca do ro­dza­ju ja­łow­co­wa­tych;

 (1.2) kulin. owoc ja­łow­ca (1.1), przy­pra­wa


Ja­ło­wiec ("Ju­ni­pe­rus" L.) – ro­dzaj ro­ślin igla­stych na­le­żą­cy do ro­dzi­ny cy­pry­so­wa­tych. Liczy ok. 50–71 ga­tun­ków. Ro­dzaj na­le­ży obok sosen do naj­bar­dziej roz­po­wszech­nio­nych przed­sta­wi­cie­li igla­stych na Ziemi. Wy­stę­pu­ją w stre­fie kli­ma­tu umiar­ko­wa­ne­go i sub­po­lar­ne­go na wszyst­kich kon­ty­nen­tach pół­ku­li pół­noc­nej, a także w gó­rach w stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej naj­da­lej na po­łud­nie się­ga­jąc do środ­ko­wej Afry­ki. W Pol­sce w wa­run­kach na­tu­ral­nych wy­stę­pu­ją dwa ga­tun­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jałowiecki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jałowieć

sta­wać się ja­ło­wym


Źródła:

SJP.pl

Jałowizna

1. młode bydło nie­ma­ją­ce je­szcze po­tom­stwa;
2. ja­ło­we, nie­u­ro­dzaj­ne pole


Źródła:

SJP.pl

Jałowić

1. uczy­nić nie­u­ro­dzaj­nym; wy­ja­ła­wiać;
2. ni­szczyć znaj­du­ją­ce się w czymś lub na czymś za­raz­ki; ste­ry­li­zo­wać, wy­ja­ła­wiać;
3. po­zba­wiać cze­goś uz­na­wa­ne­go za war­to­ścio­we; wy­ja­ła­wiać;
4. o sa­mi­cy zwie­rzę­cia: nie móc zajść w ciążę


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. zo­o­techn. o kro­wie prze­sta­wać być ciel­ną


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jałownik

młode bydło, nie­ma­ją­ce je­szcze po­tom­stwa; ja­ło­wiz­na


Źródła:

SJP.pl

Jałowo

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób ja­ło­wy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Jałowość

1. nie­płod­ność;
2. nie­u­ro­dzaj­ność;
3. ste­ryl­ność


Ja­ło­wość (ste­ryl­ność) to nie­o­bec­ność w danym ma­te­ria­le zdol­nych do życia drob­no­u­stro­jów w ich for­mach we­ge­ta­tyw­nych jak i przetr­wal­ni­ko­wych. Ma­te­riał ja­ło­wy nie może za­wie­rać bak­te­rii ani ich przetr­wal­ni­ków, grzy­bów ani ich za­rod­ni­ków, pier­wot­nia­ków ani wi­ru­sów. Ja­ło­wość osią­ga się po­przez pro­ces ste­ry­li­za­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jałowy

1. nie­u­ro­dzaj­ny, da­ją­cy małe plony, nie­da­ją­cy plo­nów;
2. po­zba­wio­ny drob­no­u­stro­jów, ste­ry­li­zo­wa­ny, asep­tycz­ny;
3. o sa­mi­cy zwie­rząt: nie­płod­na;
4. nie­o­kra­szo­ny, mało po­żyw­ny;
5. be­zu­ży­tecz­ny (np. bieg ja­ło­wy);
6. w prze­no­śni: po­zba­wio­ny sensu, bez­war­to­ścio­wy


przy­miot­nik

 (1.1) po­zba­wio­ny zdol­no­ści do uro­dza­ju albo pło­dze­nia

 (1.2) bez war­to­ści

 (1.3) nie za­wie­ra­ją­cy drob­no­u­stro­jów

 (1.4) po­zba­wio­ny smaku

 (1.5) pod­ję­ty na­da­rem­no


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jałta

mia­sto na Ukra­i­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto le­żą­ce w po­łud­nio­wej czę­ści Pół­wy­spu Krym­skie­go, na brze­gu Morza Czar­ne­go;

 (1.2) przen. hist. kon­fe­ren­cja jał­tań­ska, kon­fe­ren­cja krym­ska w 1945 r.;


Jałta ( Ялта, Ялта, Yalta, Յալտա) – mia­sto na Ukra­i­nie le­żą­ce w po­łud­nio­wej czę­ści oku­po­wa­ne­go przez Rosję Pół­wy­spu Krym­skie­go, na brze­gu Morza Czar­ne­go. Liczy 79 tys. miesz­kań­ców (2020). Z Jałty do Sym­fe­ro­po­la pro­wa­dzi naj­dłuż­sza w Eu­ro­pie linia tro­lej­bu­so­wa dłu­go­ści około 86 km.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jałtanin

miesz­ka­niec Jałty


Źródła:

SJP.pl

Jałtanka

miesz­kan­ka Jałty


Źródła:

SJP.pl

Jałtański

przy­miot­nik od: Jałta


przy­miot­nik

 (1.1) geogr. zwią­za­ny z Jałtą, do­ty­czą­cy Jałty

 (1.2) hist. polit. zwią­za­ny z kon­fe­ren­cją w Jał­cie z 1945 roku, zwią­za­ny z po­rząd­kiem świa­ta jaki po niej na­stał


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jałóweczka

zdrob­nie­nie od: ja­łów­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: ja­łów­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jałówka

młoda krowa nie­ma­ją­ca je­szcze po­tom­stwa; ja­ło­wi­ca; ja­łosz­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zo­o­techn. młoda, nie­ma­ją­ca je­szcze po­tom­stwa, sa­mi­ca, głów­nie w od­nie­sie­niu do krów

 (1.2) łow. młoda, nie­ma­ją­ca je­szcze po­tom­stwa, sa­mi­ca zwie­rzę­cia łow­ne­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jałżyn

ro­śli­na z ro­dzi­ny zło­żo­nych


Źródła:

SJP.pl

Jańczuk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jańsbork

daw­niej: Pisz (mia­sto w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jańsborski

→ Jańs­bork


Patrz:Jańsbork

Źródła:

SJP.pl

Jański

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Janą (rzeką na Da­le­kim Wscho­dzie Rosji)

 (1.2) zwią­za­ny z osobą o imie­niu Jan


Źródła:

Wiktionary

Jaś

1. mała po­dusz­ka pod głowę; ja­siek;
2. od­mia­na fa­so­li o bia­łym ziar­nie; ja­siek;
3. ziar­na tej fa­so­li; ja­siek;
4. żar­to­bli­wie: głupi jaś - za­strzyk osza­ła­mia­ją­cy lub uśmie­rza­ją­cy ból


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) roln. od­mia­na bia­łej fa­so­li o du­żych ziar­nach

 (1.2) środ. prze­stęp­cze chleb


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaśka

jaś;
1. mała po­dusz­ka pod głowę
2. od­mia­na fa­so­li


Źródła:

SJP.pl

Jaśkiewicz

naz­wi­sko


Jaś­kie­wicz – naz­wi­sko pol­skie. Po­cho­dzi od imie­nia Jan, które to imię jest rdze­niem jed­nej z naj­licz­niej­szych grup pol­skich naz­wisk (li­czą­cej ponad 300 róż­nych form). Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku w Pol­sce no­si­ło je 8039 osób. Bli­sko 70% osób no­szą­cych to naz­wi­sko miesz­ka w po­łud­nio­wej po­ło­wie kraju.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaśko

1. zdrob­nie­nie od: Jan (imię mę­skie);
2. naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. po­u­fa­ła, re­gio­nal­na forma mę­skie­go imie­nia Jan


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaśkowiak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaśkowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Jaśkowie

zdrob­nie­nie od: Jan (imię mę­skie); Jaś, Jasio


Źródła:

SJP.pl

Jaśkowiec

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaśkowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaśkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Jaśka lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Jaśka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaślanin

miesz­ka­niec Jasła


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Jasła

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Jasła, uro­dzo­na w Jaśle


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaślanka

miesz­kan­ka Jasła


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Jasła

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z Jasła, uro­dzo­na w Jaśle


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaślinek

ro­śli­na gór­ska z ro­dzi­ny pier­wiosn­ko­wa­tych; ur­dzik


Źródła:

SJP.pl

Jaśliski

przy­miot­nik od: Ja­śli­ska


Źródła:

SJP.pl

Jaśmin

1. ro­śli­na na­le­żą­ca do ro­dzi­ny oliw­ko­wa­tych, wy­stę­pu­ją­ca w wielu ga­tun­kach; ja­śmi­no­wiec;
2. kwiat tej ro­śli­ny;
3. ja­śmin wiel­ko­list­ny - jeden z ga­tun­ków ja­śmi­now­ca, po­cho­dzą­cy z Azji krzew o won­nych kwia­tach; ja­śmi­nek wiel­ko­list­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Jas­mi­num|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny oliw­ko­wa­tych (nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ole­a­ce­ae|ref=tak.);

 (1.2) pną­cze lub krzew z ro­dza­ju ja­śmin (1.1)

 (1.3) kwiat ja­śmi­nu (1.2)

 (1.4) rzad. per­fum o za­pa­chu kwia­tów ja­śmi­nu (1.2)


Ja­śmin, ja­śmi­nek ("Jas­mi­num" L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny oliw­ko­wa­tych. Obej­mu­je ok. 200 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one w stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej Afry­ki, Azji i Au­stra­lii, się­ga­jąc do stref umiar­ko­wa­nych w po­łud­nio­wej Afry­ce i Au­stra­lii oraz w re­jo­nie Ka­u­ka­zu i wschod­nich Chin. Rosną zwy­kle w for­ma­cjach za­ro­ślo­wych. Ich wonne, zwy­kle słod­ko pach­ną­ce kwia­ty są za­py­la­ne przez owady.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaśmina

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Ja­śmi­na – imię żeń­skie, wy­wo­dzą­ce się od ‏یاسمن‎ ("jāsämin"), od któ­re­go po­cho­dzi słowo ja­śmin. Do Pol­ski tra­fi­ło na nieco szer­szą skalę za poś­red­nict­wem ję­zy­ka an­giel­skie­go i być może nie­miec­kie­go (w któ­rym to ję­zy­ku imię to jest z kolei iden­ty­fi­ko­wa­ne jako współ­czes­ne, sta­no­wią­ce wynik wpły­wów an­giel­skich i fran­cu­skich). Imię Ja­śmi­na w Pol­sce od­no­to­wa­no w la­tach dwu­dzie­stych XX wieku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaśminek

ja­śmi­nek wiel­ko­list­ny - jeden z ga­tun­ków ja­śmi­now­ca, po­cho­dzą­cy z Azji krzew o won­nych kwia­tach; ja­śmin wiel­ko­list­ny


Źródła:

SJP.pl

Jaśmininy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Ja­śmi­ny lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Jaśminowaty

przy­miot­nik

 (1.1) bot. przy­po­mi­na­ją­cy ja­śmin


Źródła:

Wiktionary

Jaśminowiec

ro­dzaj z ro­dzi­ny hor­ten­sjo­wa­tych, obej­mu­je około 70 ga­tun­ków krze­wów z Eu­raz­ji i Ame­ry­ki Pół­noc­nej oraz środ­ko­wej; licz­ne ga­tun­ki i od­mia­ny po­spo­li­te w Pol­sce jako ro­śli­ny ozdob­ne, zwane błęd­nie ja­śmi­na­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Phi­la­delp­hus|L.|ref=tak., ro­dzaj krze­wów z ro­dzi­ny hor­ten­sjo­wa­tych o pach­ną­cych bia­łych kwia­tach;


Ja­śmi­no­wiec ("Phi­la­delp­hus" L.) – ro­dzaj krze­wów z ro­dzi­ny hor­ten­sjo­wa­tych. Obej­mu­je 45 ga­tun­ków. Naj­wię­cej z nich ro­śnie w Azji wschod­niej od Hi­ma­la­jów po Ja­po­nię, licz­ne rosną także w Ame­ry­ce Pół­noc­nej (od Ame­ry­ki Cen­tral­nej po Ko­lum­bię Bry­tyj­ską). Jeden ga­tu­nek – ja­śmi­no­wiec wonny "P. co­ro­na­rius" wy­stę­pu­je w re­jo­nie Ka­u­ka­zu i po­łud­nio­wo-wschod­niej Eu­ro­py. Za­sied­la­ją różne sied­li­ska – te­re­ny ska­li­ste i pół­pu­styn­ne, lasy świet­li­ste i luki w la­sach wil­got­nych. Pach­ną­ce kwia­ty za­py­la­ne są przez owady.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaśminowy

przy­miot­nik od: ja­śmin


przy­miot­nik

 (1.1) przym. od ja­śmin


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaśnia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. jas­ność, świa­tło dzien­ne


Źródła:

Wiktionary

Jaśnie

pier­wsza część ty­tu­łów i zwro­tów grzecz­no­ścio­wych uży­wa­nych daw­niej w sto­sun­ku do osób wy­so­ko po­sta­wio­nych w hie­rar­chii spo­łecz­nej, ary­sto­kra­cji, moż­nych, rza­dziej szlach­ty


Źródła:

SJP.pl

Jaśniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: jasno


Ja­śniej – pier­wszy sin­gel Krzysz­to­fa Za­lew­skie­go pro­mu­ją­cy drugi album pt. "Zelig". To ener­gicz­na pio­sen­ka prze­ciw­ko prze­cięt­no­ści, pro­kla­mu­ją­ca kre­a­tyw­ność da­ją­cą dobro wspól­ne. Re­fren sta­no­wi prze­kaz na przysz­łość ("dla po nas po­ko­leń zro­bi­my ja­śniej"), przy końcu ut­wo­ru zaś­pie­wa­ny przez chó­rek dzie­cię­cy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaśniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: jasny


Źródła:

SJP.pl

Jaśniepan

1. prze­sta­rza­le o ary­sto­kra­cie;
2. iro­nicz­nie o za­ro­zu­mial­cu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) po­gard. iron. czło­wiek z wyż­szych sfer lub ma­ją­cy zbyt duże mnie­ma­nie o sobie

 (1.2) daw. czło­wiek z wyż­szych sfer


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaśniepani

ja­śnie­pan­na;
1. prze­sta­rza­le o ary­sto­krat­ce;
2. iro­nicz­nie o za­ro­zu­mia­łej ko­bie­cie


Źródła:

SJP.pl

Jaśniepanna

ja­śnie­pa­ni;
1. prze­sta­rza­le o ary­sto­krat­ce;
2. iro­nicz­nie o za­ro­zu­mia­łej ko­bie­cie


Źródła:

SJP.pl

Jaśniepańskość

→ ja­śnie­pań­ski


Patrz:jaśniepański

Źródła:

SJP.pl

Jaśniepaństwo

wy­nio­sły spo­sób bycia przy­pi­sy­wa­ny ja­śnie­pa­nom, lu­dziom za­ro­zu­mia­łym lub z wyż­szych sfer; za­ro­zu­mial­stwo


Źródła:

SJP.pl

Jaśniewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaśnieć

1. sta­wać się jas­nym lub ja­śniej­szym;
2. wy­da­wać jasne świa­tło;
3. być wy­raź­nie wi­docz­nym;
4. wy­róż­niać się czymś po­zy­tyw­nym;
5. wy­ra­żać po­zy­tyw­ne cechy, emo­cje; pro­mie­nio­wać, ema­no­wać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. za­ja­śnieć)

 (1.1) dawać wy­raź­nie jasny blask

 (1.2) od­bi­jać świa­tło; być wi­docz­nym, peł­nym bla­sku

 (1.3) przen. być wy­raź­nie wi­docz­nym ze wzglę­du na swoje za­le­ty

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. zja­śnieć)

 (2.1) tra­cić na­tę­że­nie barwy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaśnisty

1. gwa­ro­wo: ja­śnie­ją­cy, bły­szczą­cy, świe­cą­cy;
2. po­tocz­nie: prze­klę­ty, cho­ler­ny


Źródła:

SJP.pl

Jaśniuteńki

zdrob­nie­nie od: jasny


przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: jasny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaśniuteńko

przy­słó­wek

 (1.1) rzad. bar­dzo jasno


Źródła:

Wiktionary

Jaśniutki

zdrob­nie­nie od: jasny


przy­miot­nik

 (1.1) zdrobn. od: jasny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaśniście

→ ja­śni­sty


Patrz:jaśnisty

Źródła:

SJP.pl

Jaświlski

→ Jaś­wi­ły (wieś w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Jaświły

wieś w Pol­sce


Jaś­wi­ły – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie mo­niec­kim, w gmi­nie Jaś­wi­ły.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy Jaś­wi­ły oraz rzym­sko­ka­to­lic­kiej pa­ra­fii Najś­więt­sze­go Serca Pana Je­zu­sa.

Wieś kró­lew­ska (sioło) "Jasz­wi­ło", na­le­żą­ca do wój­to­stwa jasz­wi­łow­skie­go sta­ro­stwa kny­szyń­skie­go w 1602 roku, po­ło­żo­na była w 1795 roku w ziemi biel­skiej wo­je­wództ­wa pod­la­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaź

ryba z ro­dzi­ny kar­pio­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Le­u­ci­scus idus|L.|ref=tak., ga­tu­nek słod­ko­wod­nej ryby stad­nej z ro­dzi­ny kar­pio­wa­tych;


Jaź ("Le­u­ci­scus idus") – ga­tu­nek słod­ko­wod­nej ryby kar­pioksz­tałt­nej z ro­dzi­ny kar­pio­wa­tych (Cy­pri­ni­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jaźwa

1. daw­niej: nora bor­su­ka;
2. po­tocz­nie: twarz; morda


Źródła:

SJP.pl

Jaźwcowy

przy­miot­nik od: jaź­wiec


Źródła:

SJP.pl

Jaźwiec

prze­sta­rza­le: ssak o biało-czar­nym uma­szcze­niu sier­ści, dra­pież­nik z ro­dzi­ny ła­si­co­wa­tych; bor­suk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. bor­suk


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Jaźwiecki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jaźwiński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaźń

jeden z ob­sza­rów oso­bo­wo­ści ludz­kiej; ego


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) świa­do­mość sie­bie i swo­jej oso­bo­wo­ści

 (1.2) w psy­cho­a­na­li­zie: ele­ment oso­bo­wo­ści


Jaźń – oś, wokół któ­rej or­ga­ni­zu­je się struk­tu­ra psy­chicz­na czło­wie­ka. Jest od­po­wie­dzial­na za prze­pływ in­for­ma­cji z czę­ści świa­do­mej do nieś­wia­do­mej i od­wrot­nie. Pełni funk­cję in­te­gru­ją­cą. Celem jaźni jest włas­ne urze­czy­wist­nie­nie w pro­ce­sie te­le­o­lo­gicz­nym (ce­lo­wo­ścio­wym), ale w trak­cie roz­wo­ju jed­nost­ki ele­men­tem poś­red­ni­czą­cym na tej dro­dze jest wyt­wo­rze­nie „ja” (czyli ego).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Jażdzyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jażdż

ryba z ro­dzi­ny oko­nio­wa­tych; jaz­garz


Źródła:

SJP.pl

Jażdżewski

naz­wi­sko


Jaż­dżew­ski (forma żeń­ska: Jaż­dżew­ska, licz­ba mnoga: Jaż­dżew­scy) – pol­skie naz­wi­sko.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jażdżyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Jażdżyński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Jaże

spój­nik

 (1.1) przest. gwara. aż


Źródła:

Wiktionary