Im

wyraz wy­stę­pu­ją­cy je­dy­nie w wy­ra­że­niu "im... tym..." (naj­czę­ściej w po­łą­cze­niu ze stop­niem wyż­szym lub naj­wyż­szym przy­miot­ni­ka), np. "im jest więk­szy, tym jest cięż­szy"; "w jakim stop­niu... w takim..."; "o ile... tym..."


spój­nik

 (1.1) im… tym… – wska­zu­je zwięk­sza­nie się jed­nej cechy wraz ze wzro­stem dru­giej lub pro­por­cjo­nal­ną za­leż­ność jed­nej zmia­ny wzglę­dem dru­giej

forma za­im­ka.

 (2.1) C. od oni lub one


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Im.

1. skrót od: imie­nia;
2. skrót od: imie­słów; imiesł.


skrót

 (1.1) = imie­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imac

marka kom­pu­te­rów firmy Apple


iMac – seria kom­pu­te­rów All-in-One za­pro­jek­to­wa­nych przez Apple. Jest jed­nym z kilku kom­pu­te­rów do­stęp­nych w ofer­cie nie­przer­wa­nie od 1998 roku.

iMac zdo­był swoją po­pu­lar­ność prze­de wszyst­kim wy­so­ką er­go­no­mią (zaj­mu­je mało miej­sca na biur­ku, wszyst­ko w jed­nym miej­scu, mi­ni­mal­na licz­ba kabli, fa­brycz­nie skon­fi­gu­ro­wa­ny kom­pu­ter go­to­wy do dzia­ła­nia łącz­nie z wej­ściem do In­ter­ne­tu) oraz, co nie jest bez zna­cze­nia, este­ty­ką wy­glą­du.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imacz

uchwyt tar­czy ry­cer­skiej, wy­ko­na­ny naj­czę­ściej ze skóry lub po­wro­zów (rza­dziej z ma­te­ria­łu)


Źródła:

SJP.pl

Imadełko

zdrob­nie­nie od: ima­dło


Źródła:

SJP.pl

Imadło

1. przy­rząd do przy­trzy­my­wa­nia przed­mio­tów pod­czas obrób­ki;
2. kle­szcze chi­rur­gicz­ne


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) techn. przy­rząd, który służy do mo­co­wa­nia przed­mio­tów pod­da­wa­nych obrób­ce lub w trak­cie mon­ta­żu;

 (1.2) część przed­mio­tu słu­żą­ca do chwy­ta­nia jej dło­nią w celu prze­no­sze­nia tego przed­mio­tu;

 (1.3) med. kle­szcze chi­rur­gicz­ne;


Zo­bacz też: Ima­dło (ujed­noz­nacz­nie­nie).

Ima­dło – przy­rząd słu­żą­cy do mo­co­wa­nia przed­mio­tów pod­da­wa­nych obrób­ce ręcz­nej lub me­cha­nicz­nej.

Ima­dło (rys. A) zbu­do­wa­ne jest z dwóch szczęk (3) za­ci­ska­nych przy po­mo­cy śruby (2) na­pę­dza­nej po­krę­tłem (1). Więk­sze ima­dła oraz ima­dła ma­szy­no­we i spe­cja­li­stycz­ne po­sia­da­ją bar­dziej zło­żo­ną bu­do­wę: kor­pus (4), ele­men­ty mo­cu­ją­ce do stołu warsz­ta­to­we­go lub obra­biar­ki (5), obrot­ni­ce lub prze­gu­by, które mogą być wy­po­sa­żo­ne w po­dział­kę ką­to­wą.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imadłowy

→ ima­dło


Patrz:imadło

Źródła:

SJP.pl

Image

[czy­taj: imidż albo imAŻ] obli­cze, wi­ze­ru­nek ja­kiejś osoby, np. ak­to­ra, stwo­rzo­ny w opar­ciu o jego do­ko­na­nia, cechy cha­rak­te­ru; imaż


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wy­kre­o­wa­ny wi­ze­ru­nek, któ­rym jakaś osoba, or­ga­ni­za­cja itp. jest po­strze­ga­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imaginacja

1. zdol­ność wy­o­bra­ża­nia rze­czy nie­ist­nie­ją­cych lub nie­wi­dzia­nych; wy­o­braź­nia, fan­taz­ja;
2. wyt­wór wy­o­braź­ni, rzecz wy­my­ślo­na; uro­je­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wyt­wór wy­o­braź­ni, przed­sta­wie­nie sobie cze­goś

 (1.2) zdol­ność do two­rze­nia obra­zów za po­mo­cą wy­o­braź­ni; fan­taz­jo­wa­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imaginacyjny

do­ty­czą­cy ima­gi­na­cji


Źródła:

SJP.pl

Imaginarium

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) nie­rze­czy­wi­sty, wy­i­ma­gi­no­wa­ny świat – czy­jejś wy­o­braź­ni lub pew­ne­go ogól­ne­go zbio­ru po­glą­dów


Źródła:

Wiktionary

Imaginatywny

rzad­ko: od­no­szą­cy się do wy­o­braź­ni; ima­gi­na­cyj­ny


Źródła:

SJP.pl

Imagineskopia

Ima­gi­ne­sko­pia – fik­cyj­na nauka o po­sze­rza­niu wy­o­braź­ni, wy­my­ślo­na przez au­to­ra wy­da­nej w 1977 roku na­kła­dem Wy­daw­nict­wa Li­te­rac­kie­go książ­ki Sta­ni­sła­wa Mo­ska­la "Wstęp do ima­gi­ne­sko­pii". Autor, ukry­wa­ją­cy się pod pse­u­do­ni­mem Śledź Otrem­bus-Pod­gro­bel­ski, przed­sta­wił na­u­ko­wym ję­zy­kiem, wspie­ra­nym licz­ny­mi przy­pi­sa­mi i bi­blio­gra­fią, wpro­wa­dze­nie do fik­cyj­nej nauki o po­sze­rza­niu wy­o­braź­ni, któ­rej twór­cą miał być Je­re­miasz Apol­lon Hytz.


Źródła:

Wikipedia

Imaginista

re­pre­zen­tant, zwo­len­nik ima­giz­mu; ima­gi­sta


Źródła:

SJP.pl

Imaginistka

→ ima­gi­ni­sta; ima­gist­ka


Źródła:

SJP.pl

Imaginistyczny

zwią­za­ny z ima­gi­niz­mem w li­te­ra­tu­rze; obra­zo­wy, ima­gi­stycz­ny


Źródła:

SJP.pl

Imaginizm

kie­ru­nek w po­ez­ji an­giel­skie­go ob­sza­ru ję­zy­ko­we­go, który po­stu­lo­wał swo­bo­dę ję­zy­ka i do­wol­ność w wy­bo­rze te­ma­tu; ima­gizm


Źródła:

SJP.pl

Imaginować

książ­ko­wo: wy­my­ślać, wy­o­bra­żać sobie coś zgod­nie z włas­ną wolą, z włas­nym pra­gnie­niem; fan­taz­jo­wać, roić


Źródła:

SJP.pl

Imagista

re­pre­zen­tant, zwo­len­nik ima­giz­mu; ima­gi­ni­sta


Źródła:

SJP.pl

Imagistka

→ ima­gi­sta; ima­gi­nist­ka


Źródła:

SJP.pl

Imagistyczny

zwią­za­ny z ima­giz­mem w li­te­ra­tu­rze; obra­zo­wy, ima­gi­ni­stycz­ny


Źródła:

SJP.pl

Imagizm

kie­ru­nek w po­ez­ji an­giel­skie­go ob­sza­ru ję­zy­ko­we­go, który po­stu­lo­wał swo­bo­dę ję­zy­ka i do­wol­ność w wy­bo­rze te­ma­tu; ima­gi­nizm


Ima­gizm (ima­gi­nizm od łac. "imago" „obraz”) – ruch po­e­tyc­ki w po­ez­ji an­giel­skiej i ame­ry­kań­skiej w la­tach 1910–1918. Kie­ru­nek ten prze­ciw­sta­wiał się ro­man­tyz­mo­wi oraz ide­a­liz­mo­wi jak rów­nież kie­run­kom współ­czes­nym. Naj­waż­niej­szy dla ima­gi­stów był obraz po­e­tyc­ki – cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się jas­no­ścią i do­kład­no­ścią de­ta­li – opie­ra­ją­cy się na me­ta­fo­rze. Wielu twór­ców wzo­ro­wa­ło się na da­le­kows­chod­niej po­ez­ji (ja­poń­skiej i chiń­skiej).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imago

1. doj­rza­łe sta­dium owada; owad w tym sta­dium;
2. w psy­cho­lo­gii: wy­o­bra­że­nie ja­kiejś osoby pow­sta­łe w dzie­ciń­stwie, prze­kła­da­ją­ce się na póź­niej­sze po­strze­ga­nie in­nych osób;
3. obraz bę­dą­cy czę­ścią em­ble­ma­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ent. owad do­ro­sły, osta­tecz­na po­stać owada;

 (1.2) psych. ide­al­ny obraz okre­ślo­nej osoby wyt­wo­rzo­ny we wczes­nym dzie­ciń­stwie, pro­jek­to­wa­ny póź­niej na inne osoby z oto­cze­nia


Imago ( imago – obraz; l.mn. – ima­gi­nes lub imaga), owad do­ro­sły, owad do­sko­na­ły – osta­tecz­ne sta­dium w roz­wo­ju osob­ni­czym owa­dów prze­cho­dzą­cych pro­ces prze­o­bra­że­nia. Imago nie prze­cho­dzi już li­nień. U więk­szo­ści ga­tun­ków jest osob­ni­kiem zdol­nym do roz­ro­du, czę­sto nie­po­bie­ra­ją­cym po­kar­mu lub po­bie­ra­ją­cym go je­dy­nie w mi­ni­mal­nych ilo­ściach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imak

uchwyt do za­mo­co­wa­nia na­rzę­dzi skra­wa­ją­cych, np. w obra­biar­ce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) uchwyt ślu­sar­ski


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imam

1. prze­ło­żo­ny w me­cze­cie;
2. szy­ic­ki na­stęp­ca Alego;
3. te­o­log sun­nic­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) uczo­ny du­chow­ny mu­zuł­mań­ski, przy­wód­ca re­li­gij­ny;

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 1. os. lp. ter. od: imać


Imam ( ‏إمام‎, dosł. „przy­wód­ca”) –

mu­zuł­mań­ski przy­wód­ca re­li­gij­ny; w tra­dy­cyj­nym zna­cze­niu – prze­wod­ni­czą­cy ry­tu­al­nej mod­lit­wy mu­zuł­mań­skiej, czyli sa­la­tu. W ogól­no­ści może to być osoba świec­ka bądź prze­ło­żo­ny me­cze­tu. Wład­ca kraju rów­nież może być na­zy­wa­ny ima­mem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imamat

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. polit. rządy spra­wo­wa­ne przez imama

 (1.2) rel. polit. pań­stwo lub te­ry­to­rium pod przy­wództ­wem imama


Źródła:

Wiktionary

Imamici

wyz­naw­ca ima­miz­mu, odła­mu szy­iz­mu uz­na­ją­ce­go pier­wszych 12 ima­mów; dwu­na­sto­wiec


Źródła:

SJP.pl

Imamita

wyz­naw­ca ima­miz­mu, odła­mu szy­iz­mu uz­na­ją­ce­go pier­wszych 12 ima­mów; dwu­na­sto­wiec


Źródła:

SJP.pl

Imamitka

→ ima­mi­ta


Patrz:imamita

Źródła:

SJP.pl

Imamizm

mu­zuł­mań­ska dok­try­na szy­i­tów


Ima­mizm – głów­ny nurt szy­iz­mu, uz­na­ją­cy dwu­na­stu ima­mów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imamka

rzad­ko: mu­zuł­mań­ska przy­wód­czy­ni re­li­gij­na


Źródła:

SJP.pl

Imanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|imać.


Źródła:

Wiktionary

Imax

[czy­taj: aj­maks] sy­stem ki­no­wy z za­sto­so­wa­niem naj­więk­sze­go kadru w ki­ne­ma­to­gra­fii; IMAX


IMAX – jeden z al­ter­na­tyw­nych sy­ste­mów ki­no­wych uży­wa­nych w prze­my­śle fil­mo­wym. Taśma fil­mo­wa IMAX znacz­nie różni się od tra­dy­cyj­nej – po­wierzch­nia użyt­ko­wa ma sze­ro­kość 48,5 mm i wy­so­kość 70 mm, stąd obraz ma pro­por­cje 1,44:1. Kadr jest usta­wio­ny po­zio­mo, a nie pio­no­wo, jak na ta­śmie fil­mo­wej 35 mm.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imazalil

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, sub­stan­cja ak­tyw­na środ­ków ochro­ny ro­ślin oraz środ­ków wy­ko­rzy­sty­wa­nych do za­bez­pie­cza­nia owo­ców po zbio­rze


Źródła:

SJP.pl

Imać

daw­niej: szyb­ko chwy­tać coś albo kogoś, np. imać go­łę­bia, za­ją­ca, źre­bię


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny (dk. poj­mać)

 (1.1) daw. chwy­tać

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny imać się

 (2.1) książk. chwy­tać się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imaż

obli­cze, wi­ze­ru­nek ja­kiejś osoby, np. ak­to­ra, stwo­rzo­ny w opar­ciu o jego do­ko­na­nia, cechy cha­rak­te­ru; image


Źródła:

SJP.pl

Imażinizm

kie­ru­nek w po­ez­ji ro­syj­skiej ufor­mo­wa­ny pod wpły­wem ima­giz­mu; ima­ży­nizm


Źródła:

SJP.pl

Imażynista

zwo­len­nik, re­pre­zen­tant ima­ży­niz­mu


Źródła:

SJP.pl

Imażynistka

→ ima­ży­ni­sta


Patrz:imażynista

Źródła:

SJP.pl

Imażynistyczny

do­ty­czą­cy ima­ży­niz­mu


Źródła:

SJP.pl

Imażynizm

kie­ru­nek w po­ez­ji ro­syj­skiej ufor­mo­wa­ny pod wpły­wem ima­giz­mu; ima­żi­nizm


Ima­ży­nizm – kie­ru­nek w po­ez­ji ro­syj­skiej w la­tach 20. XX wieku, wy­wo­dzą­cy się z fu­tu­ryz­mu i na­wią­zu­ją­cy do an­giel­skie­go i ame­ry­kań­skie­go ima­giz­mu. Ima­ży­nizm gło­sił po­stu­la­ty obra­zo­wo­ści i in­tu­i­cyj­no­ści w sztu­ce, za pod­sta­wę po­ez­ji uz­na­wał tzw. czy­sty obraz.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imbecyl

1. po­gard­li­wie o głu­pim czło­wie­ku;
2. osoba nie­do­roz­wi­nię­ta umy­sło­wo


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) med. ktoś z nie­peł­no­spraw­no­ścią in­te­lek­tu­al­ną w stop­niu umiar­ko­wa­nym

 (1.2) pot. obraź. głu­pek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imbecylek

zdrob­nie­nie od: im­be­cyl


Patrz:imbecyl

Źródła:

SJP.pl

Imbecylizm

nie­po­rad­ność umy­sło­wa;oli­go­fre­nia


Źródła:

SJP.pl

Imbecylka

zdrob­nie­nie od: im­be­cyl


Patrz:imbecyl

Źródła:

SJP.pl

Imbecylowaty

po­dob­ny do im­be­cy­la, wła­ści­wy im­be­cy­lo­wi


Źródła:

SJP.pl

Imbibicja

1. zja­wi­sko prze­pa­ja­nia i prze­o­bra­ża­nia skał przez rozt­wo­ry po­cho­dze­nia mag­mo­we­go;
2. pro­ces pęcz­nie­nia ko­lo­i­dów wy­stę­pu­ją­cy np. w na­sio­nach


Im­bi­bi­cja (od łac. "im­bi­bo" "wy­pi­jać, na­sią­kać") – pro­ces pęcz­nie­nia ko­lo­i­dów. Po­le­ga on na przy­łą­cza­niu coraz więk­szej ilo­ści czą­ste­czek wody wią­za­nia­mi wo­do­ro­wy­mi do czą­ste­czek pła­szcza wod­ne­go ota­cza­ją­ce­go czą­stecz­kę ko­lo­i­du hy­dro­fil­ne­go, a tym samym na zwięk­sza­niu od­le­gło­ści mię­dzy ko­lej­ny­mi mi­cel­la­mi ko­lo­i­do­wy­mi. Wy­stę­pu­je m.in. w po­cząt­ko­wej fazie kieł­ko­wa­nia na­sion – pęcz­nie­niu, w któ­rej zwięk­sza­ją swoją ob­ję­tość i masę po za­nu­rze­niu w wo­dzie lub oto­cze­niu wil­got­ne­go śro­do­wi­ska.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imbierczak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Imbir

1. ja­dal­na by­li­na o sil­nie roz­wi­nię­tych kłą­czach i krót­kich ło­dy­gach na­ziem­nych;
2. przy­pra­wa ko­rzen­na uzy­ski­wa­na z kłą­czy ro­śli­ny o tej samej naz­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Zin­gi­ber|Boehm.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin wie­lo­let­nich, po­cho­dzą­cych z Azji i Au­stra­lii;

 (1.2) kulin. przy­pra­wa z im­bi­ru le­kar­skie­go, Zin­gi­ber of­fi­ci­na­le Rosc., w for­mie świe­że­go kłą­cza lub prosz­ku

 (1.3) kulin. ja­rzy­na z kłą­cza im­bi­ru ja­poń­skie­go, Zin­gi­ber mioga (Thunb.) Ro­scoe


Imbir ("Zin­gi­ber" Boehm.) – ro­dzaj bylin z ro­dzi­ny im­bi­ro­wa­tych. Obej­mu­je co najm­niej 144 ga­tun­ki. Na­tu­ral­ny za­sięg ro­dza­ju obej­mu­je ob­szar po­łud­nio­wo-wschod­niej Azji od Indii po wschod­nie Chiny oraz Nową Gwi­neę na po­łud­nio­wym wscho­dzie. Ro­śli­ny in­tro­du­ko­wa­ne z tego ro­dza­ju rosną w pół­noc­nej Au­stra­lii, w Korei, na Ma­da­ga­ska­rze, w tro­pi­kal­nej Afry­ce, w Ame­ry­ce Środ­ko­wej, na Flo­ry­dzie, na Ha­wa­jach i in­nych wy­spach Oce­a­nii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imbirowate

ro­dzi­na ro­ślin jed­no­li­ścien­nych, wy­stę­pu­ją­cych w oko­li­cach podz­wrot­ni­ko­wych, obej­mu­ją­cych takie ga­tun­ki jak imbir i kar­da­mon


Im­bi­ro­wa­te ("Zin­gi­be­ra­ce­ae") – ro­dzi­na ro­ślin wie­lo­let­nich z rzędu im­bi­row­ców. Liczy 56–58 ro­dza­jów w obrę­bie któ­rych wy­róż­nia się ok. 1100–1600 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją w stre­fie tro­pi­kal­nej na wszyst­kich kon­ty­nen­tach, się­ga­jąc stre­fy sub­tro­pi­kal­nej i umiar­ko­wa­nej w Ja­po­nii, Hi­ma­la­jach i w po­łud­nio­wej Afry­ce.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imbirowaty

o ce­chach im­bi­ro­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Imbirowce

rząd ro­ślin ziel­nych z kladu jed­no­li­ścien­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Zin­gi­be­ra­les|Gri­seb.|ref=tak., rząd ro­ślin ziel­nych na­le­żą­cy do jed­no­li­ścien­nych;


Im­bi­row­ce ("Zin­gi­be­ra­les" Gri­seb.) – rząd ro­ślin ziel­nych na­le­żą­cy do jed­no­li­ścien­nych. Ro­śli­ny tu za­li­cza­ne wy­e­wo­lu­o­wa­ły ok. 80 mi­lio­nów lat temu. W obrę­bie rzędu wy­róż­nia się 8 ro­dzin, 92 ro­dza­je i bli­sko 2,2 tys. ga­tun­ków. Na­le­ży tu wiele po­pu­lar­nych ro­ślin użyt­ko­wych (np. banan, imbir, kar­da­mon) i ozdob­nych (pa­cio­recz­nik, stre­li­cja, ma­ran­ta).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imbirowiec

przed­sta­wi­ciel rzędu ro­ślin ziel­nych z kladu jed­no­li­ścien­nych


Źródła:

SJP.pl

Imbirowy

zwią­za­ny z im­bi­rem


przy­miot­nik

 (1.1) zro­bio­ny z im­bi­ru lub do­ty­czą­cy im­bi­ru


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imbirówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. na­lew­ka na im­bi­rze

 (1.2) pot. bu­tel­ka im­bi­rów­ki (1.1)


Źródła:

Wiktionary

Imbramowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Imbramowicki

przy­miot­nik od: Im­bra­mo­wi­ce


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Im­bra­mo­wic


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imbramowiczanin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Im­bra­mo­wic


Źródła:

Wiktionary

Imbramowiczanka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Im­bra­mo­wic


Źródła:

Wiktionary

Imbroglio

[czy­taj: im­bro­lio] scena ope­ro­wa wy­ra­ża­ją­ca środ­ka­mi mu­zycz­ny­mi wie­lo­ra­kość rów­no­cze­śnie prze­bie­ga­ją­cych wąt­ków akcji


Źródła:

SJP.pl

Imbryczek

zdrob­nie­nie od: im­bryk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) im­bryk ma­łych roz­mia­rów słu­żą­cy zaz­wy­czaj do za­pa­rza­nia her­ba­ty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imbryk

na­czy­nie ku­chen­ne słu­żą­ce do go­to­wa­nia wody; czaj­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. przest. na­czy­nie z po­kryw­ką i z do­dat­ko­wą rurką za­koń­czo­ną dziób­kiem słu­żą­ce do go­to­wa­nia wody


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imbrykowy

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z im­bry­kiem, do­ty­czą­cy im­bry­ka, wła­ści­wy im­bry­ko­wi


Źródła:

Wiktionary

Imbus

ro­dzaj klu­cza o prze­kro­ju sze­ścio­ką­ta fo­rem­ne­go; klucz am­pu­lo­wy, klucz im­bu­so­wy, klucz in­bu­so­wy, inbus


Klucz im­bu­so­wy, imbus (pier­wot­nie: klucz in­bu­so­wy, inbus; rza­dziej: klucz am­pu­lo­wy) – klucz trzpie­nio­wy o prze­kro­ju sze­ścio­ką­ta fo­rem­ne­go. Ma on po­stać pręta wy­gię­te­go w kształt li­te­ry L (rza­dziej Z) lub sta­no­wi wy­mien­ną koń­ców­kę (tzw. bit) do wkrę­ta­ków ręcz­nych i au­to­ma­tycz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imbusowy

klucz im­bu­so­wy - ro­dzaj wkrę­ta­ka o prze­kro­ju sze­ścio­ką­ta fo­rem­ne­go; klucz am­pu­lo­wy, klucz in­bu­so­wy, imbus, inbus


Źródła:

SJP.pl

Imelman

fi­gu­ra akro­ba­cji lot­ni­czej, pół­pęt­la z prze­wro­tem; im­mel­man


Źródła:

SJP.pl

Iment

tylko w wy­ra­że­niu: do imen­tu - cał­ko­wi­cie, zu­peł­nie, do cna


 (1.1) tylko w wy­ra­że­niu do imen­tu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imerecki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ime­re­tią, do­ty­czą­cy Ime­re­tii


Źródła:

Wiktionary

Imeretia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. kra­i­na hi­sto­rycz­na w za­chod­niej Gruz­ji

 (1.2) geogr. adm. jeden z re­gio­nów ad­mi­ni­stra­cyj­nych w za­chod­niej Gruz­ji;


Ime­re­tia ( იმერეთის მხარე "Ime­re­ti Mcha­re") – re­gion w za­chod­niej Gruz­ji, le­żą­cy w gór­nym do­rze­czu rzeki Rioni. 800 tys. Ime­re­tian po­słu­gu­je się dia­lek­tem ję­zy­ka gru­ziń­skie­go, sta­no­wiąc jed­no­cze­śnie grupę et­nicz­ną o sil­nej toż­sa­mo­ści kul­tu­ro­wej.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Imeretyński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ime­re­tią, do­ty­czą­cy Ime­re­tii


Źródła:

Wiktionary

Imersja

wy­peł­nie­nie przez­ro­czy­stą cie­czą prze­strze­ni mię­dzy oglą­da­nym przed­mio­tem a pier­wszą so­czew­ką obiek­ty­wu mi­kro­sko­pu, w celu zwięk­sze­nia jas­no­ści obra­zu i zdol­no­ści roz­dziel­czej mi­kro­sko­pu; im­mer­sja


Źródła:

SJP.pl

Imersyjny

→ imer­sja; im­mer­syj­ny


Źródła:

SJP.pl

Imf

skrót od: In­ter­na­tio­nal Mo­ne­ta­ry Fund, Mię­dzy­na­ro­do­wy Fun­dusz Wa­lu­to­wy; mię­dzy­na­ro­do­wa in­sty­tu­cja fi­nan­so­wa po­wo­ła­na jako agen­da ONZ w 1946 roku, sta­wia­ją­ca sobie za cele sta­bi­li­za­cję mię­dzy­na­ro­do­we­go sy­ste­mu mo­ne­tar­ne­go, kon­tro­lo­wa­nie pa­ry­te­tu wy­mia­ny państw człon­kow­skich oraz pomoc w sy­tu­a­cji okre­so­wych kło­po­tów fi­nan­so­wych


Źródła:

SJP.pl

Imgw

In­sty­tut Me­te­o­ro­lo­gii i Go­spo­dar­ki Wod­nej


skró­to­wiec, rze­czow­nik

 (1.1) = me­te­o­rol. In­sty­tut Me­te­o­ro­lo­gii i Go­spo­dar­ki Wod­nej;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imho

imho; slan­go­wo:
1. akro­nim od: in my hum­ble opi­nion - moim skrom­nym zda­niem;
2. akro­nim od: in my ho­nest opi­nion - w mojej szcze­rej opi­nii


Źródła:

SJP.pl

Imhof

dawny ro­dzaj szam­ba; stud­nia Im­hof­fa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imhotep

wy­so­ki do­stoj­nik egip­ski, ży­ją­cy w cza­sach III dy­na­stii


Im­ho­tep (cza­sa­mi wy­ma­wia­ne jako A.mho­tep lub Ii-em-Hotep, egip. "ii-m-ḥtp") – pier­wszy ar­chi­tekt i le­karz znany z imie­nia z pi­sa­nych źró­deł hi­sto­rycz­nych, wezyr fa­ra­o­na Dże­se­ra, który pa­no­wał w la­tach 2690–2670 p.n.e. lub 2720–2700 p.n.e.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imid

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, po­chod­na aminy


Źródła:

SJP.pl

Imidazol

słaba za­sa­da o włas­no­ściach aro­ma­tycz­nych, sto­so­wa­na do syn­tez or­ga­nicz­nych; gliok­sa­li­na


Imi­da­zol – he­te­ro­cy­klicz­ny zwią­zek che­micz­ny o cha­rak­te­rze aro­ma­tycz­nym. Ta­u­to­me­rem 1"H"-imi­da­zo­lu jest nie­a­ro­ma­tycz­ny 2"H"-imi­da­zol (oba są 1,3-dia­zo­la­mi), a me­ta­me­rem – aro­ma­tycz­ny pi­ra­zol (1,2-dia­zol).

Sub­stan­cje za­wie­ra­ją­ce w swo­jej struk­tu­rze pier­ścień imi­da­zo­lo­wy są roz­po­wszech­nio­ne w przy­ro­dzie, wiele z nich ma istot­ne funk­cje bio­lo­gicz­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imidazolowy

→ imi­da­zol


Patrz:imidazol

Źródła:

SJP.pl

Imidowy

→ imid


Patrz:imid

Źródła:

SJP.pl

Imidy

grupa związ­ków or­ga­nicz­nych o czą­stecz­kach pier­ście­nio­wych, otrzy­my­wa­nych np. w wy­ni­ku re­ak­cji bez­wod­ni­ków kwa­sów kar­bok­sy­lo­wych z amo­nia­kiem


Imidy – grupa or­ga­nicz­nych związ­ków che­micz­nych, po­chod­nych amin, w któ­rych do atomu azotu przy­łą­czo­ne są bez­poś­red­nio dwie grupy acy­lo­we (na­to­miast amidy za­wie­ra­ją jedną grupę acy­lo­wą).

Imidy można otrzy­my­wać w wy­ni­ku re­ak­cji bez­wod­ni­ków kwa­sów kar­bok­sy­lo­wych z amo­nia­kiem. Uży­cie w tej re­ak­cji kwa­sów di­kar­bok­sy­lo­wych pro­wa­dzi do otrzy­ma­nia imi­dów cy­klicz­nych. Imidy otrzy­mu­je się też w re­ak­cji kwa­sów kar­bok­sy­lo­wych z ami­na­mi pier­wszo­rzę­do­wy­mi i amo­nia­kiem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imiela

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imieleński

przy­miot­nik od: Imiel­no


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Imiel­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imielin

1. mia­sto w Pol­sce;
2. część Ur­sy­no­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Imie­lin – mia­sto w po­łud­nio­wej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie bie­ruń­sko-lę­dziń­skim.

We­dług da­nych z 31 grud­nia 2025 mia­sto miało 9 139 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imielinianin

miesz­ka­niec Imie­li­na (mia­sta w Pol­sce)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Imie­li­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imielinianka

miesz­kan­ka Imie­li­na (mia­sta w Pol­sce)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Imie­li­na


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imieliński

przy­miot­nik od: Imie­lin


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Imie­li­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imielnianin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Imiel­na


Źródła:

Wiktionary

Imielnianka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Imiel­na


Źródła:

Wiktionary

Imielno

nazwa kilku wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imielski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Imieninki

zdrob­nie­nie od: imie­ni­ny


Źródła:

SJP.pl

Imieninowy

zwią­za­ny z imie­ni­na­mi


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy imie­nin


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imieniny

1. do­rocz­ne świę­to z okaz­ji dnia pa­tro­na da­ne­go imie­nia;
2. przy­ję­cie z okaz­ji tego świę­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) dzień pa­tro­na okre­ślo­ne­go imie­nia; dzień, który jest świę­tem dla osób o danym imie­niu;

 (1.2) przy­ję­cie z okaz­ji czy­je­goś świę­ta imie­ni­no­we­go


Imie­ni­ny – zwy­czaj świą­tecz­ne­go ob­cho­dze­nia (cza­sa­mi hucz­ne­go) dnia świę­te­go lub bło­go­sła­wio­ne­go z ka­len­da­rza li­tur­gicz­ne­go ka­to­lic­kie­go lub pra­wo­sław­ne­go albo in­ne­go dnia tra­dy­cyj­nie przy­pi­sy­wa­ne­go temu imie­niu. Zwy­czaj szcze­gól­nie po­pu­lar­ny w Pol­sce (z wy­jąt­kiem Gór­ne­go Ślą­ska i Ka­szub), ale także obec­ny w re­gio­nach ka­to­lic­kich, np.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imiennictwo

1. dział ję­zy­koz­naw­stwa zaj­mu­ją­cy się imio­na­mi osób;
2. zbiór imion oso­bo­wych


Źródła:

SJP.pl

Imienniczka

ko­bie­ta no­szą­ca to samo imię, co ktoś inny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta lub dziew­czy­na ma­ją­ca takie samo imię lub naz­wi­sko, jak inna osoba


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imiennie

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) okre­śla­jąc kogoś z imie­nia (i naz­wi­ska)


Źródła:

Wiktionary

Imiennik

męż­czyz­na, chło­piec no­szą­cy to samo imię bądź naz­wi­sko, co ktoś inny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ktoś, kto ma takie samo imię, jak dana osoba

 (1.2) ktoś nie­spo­krew­nio­ny, kto nosi takie samo naz­wi­sko, jak dana osoba


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imienny

1. okre­śla­ją­cy z imie­nia i naz­wi­ska;
2. za­wie­ra­ją­cy spis naz­wisk;
3. w ję­zy­koz­naw­stwie: do­ty­czą­cy imie­nia jako czę­ści mowy


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z imie­niem i naz­wi­skiem; wska­zu­ją­cy kogoś z imie­nia i naz­wi­ska; za­wie­ra­ją­cy naz­wi­sko

 (1.2) jęz. do­ty­czą­cy czę­ści mowy od­mie­nia­ją­cej się przez przy­pad­ki

 (1.3) liter. publ. opa­trzo­ny naz­wi­skiem au­to­ra


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imiesł.

skrót od: imie­słów (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz)


Źródła:

SJP.pl

Imiesłowowy

zwią­za­ny z imie­sło­wem


przy­miot­nik

 (1.1) gram. do­ty­czą­cy imie­sło­wu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imiesłów

forma cza­sow­ni­ka, która ma cechy przy­miot­ni­ka (i. przy­miot­ni­ko­wy, np. cho­dzą­cy) bądź przy­słów­ka (i. przy­słów­ko­wy, np. wszedł­szy)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gram. forma cza­sow­ni­ka uży­wa­na jako przy­miot­nik lub przy­słó­wek;


Imie­słów ( par­ti­ci­pium) – nie­o­so­bo­wa forma cza­sow­ni­ka ma­ją­ca cechy skład­nio­we i flek­syj­ne przy­miot­ni­ka. W ję­zy­ku pol­skim ist­nie­ją rów­nież imie­sło­wy o funk­cji zbli­żo­nej do przy­słów­ka (imie­sło­wy przy­słów­ko­we). Imie­słów jest przy­kła­dem ka­te­go­rii gra­ma­tycz­nej, która znaj­du­je się na gra­ni­cy flek­sji i de­ry­wa­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imieć

cza­sow­nik

 (1.1) stpol. po­cząć

 (1.2) stpol. mieć


Źródła:

Wiktionary

Imigracja

1. przy­by­wa­nie osob­ni­ków z innej po­pu­la­cji tego sa­me­go ga­tun­ku;
2. przy­by­wa­nie oby­wa­te­li in­ne­go pań­stwa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) na­pływ cu­dzo­ziem­ców do ja­kie­goś kraju w celu osied­le­nia się w nim

 (1.2) ogół cu­dzo­ziem­ców przy­by­łych do ja­kie­goś kraju w celu osied­le­nia się w nim


Imi­gra­cja ( im­mi­gra­re – wpro­wa­dzić się) – przy­jazd z za­gra­ni­cy na pobyt cza­so­wy lub w celu za­miesz­ka­nia na stałe.

Imi­gra­cja jest prze­ci­wień­stwem emi­gra­cji. Jej przy­czy­ny mogą być po­li­tycz­ne, re­li­gij­ne, go­spo­dar­cze lub pry­wat­ne.

W ra­mach imi­gra­cji wy­stę­pu­je też re­e­mi­gra­cja (mi­gra­cja po­wrot­na) oraz re­pa­tria­cja, czyli mi­gra­cja po­wrot­na or­ga­ni­zo­wa­na i wspie­ra­na przez in­sty­tu­cje pań­stwo­we.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imigracyjny

do­ty­czą­cy imi­gra­cji


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z imi­gra­cją, na­le­żą­cy do niej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imigrancki

→ imi­grant


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z imi­gran­ta­mi, do­ty­czą­cy imi­gran­tów


Patrz:imigrant

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imigrant

osoba, która przy­by­ła zza gra­ni­cy do in­ne­go kraju w celu osied­le­nia się


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba przy­by­wa­ją­ca do ja­kie­goś kraju w celu osied­le­nia się w nim


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imigrantka

→ imi­grant


Patrz:imigrant

Źródła:

SJP.pl

Imigrować

urzę­do­wo: przy­być, przy­by­wać do ob­ce­go kraju, aby się w nim osied­lić


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (brak dk.)

 (1.1) przy­by­wać do ob­ce­go kraju w celu osied­le­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imigw

In­sty­tut Me­te­o­ro­lo­gii i Go­spo­dar­ki Wod­nej


skró­to­wiec

 (1.1) = me­te­o­rol. In­sty­tut Me­te­o­ro­lo­gii i Go­spo­dar­ki Wod­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imikwimod

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. med. zwią­zek or­ga­nicz­ny, lek prze­ciw­no­wot­wo­ro­wy, prze­ciw­wi­ru­so­wy i im­mu­no­mo­du­lu­ją­cy;


Imik­wi­mod – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny z grupy ami­no­chi­no­lin, mo­du­la­tor od­po­wie­dzi im­mu­no­lo­gicz­nej, lek sto­so­wa­ny w le­cze­niu niek­tó­rych cho­rób skóry. Wpro­wa­dzo­ny na rynek przez firmę 3M w 1997 roku i za­ak­cep­to­wa­ny przez FDA. Wy­ka­zu­je dzia­ła­nie prze­ciw­no­wot­wo­ro­we i sku­tecz­ność w le­cze­niu wi­ru­so­wych cho­rób skóry.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Imina

or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny za­wie­ra­ją­cy ugru­po­wa­nie C=N


Źródła:

SJP.pl

Iminowy

→ imina, np. grupa imi­no­wa


Źródła:

SJP.pl

Imiona

1. oso­bi­ste, nie­ro­do­we miano czło­wie­ka uży­wa­ne obok naz­wi­ska;
2. nazwa; naz­wi­sko;
3. prze­no­śnie: sława, roz­głos, honor, re­pu­ta­cja;
4. w ję­zy­koz­naw­stwie: każdy wyraz od­mie­nia­ją­cy się przez przy­pad­ki


Źródła:

SJP.pl

Imionisko

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pse­u­do­nim, przez­wi­sko lub przy­do­mek two­rzo­ny zwy­kle od nazwy za­le­ty lub wady, zwy­cza­ju, czy cechy wy­glą­du


Imio­ni­sko – ro­dzaj pse­u­do­ni­mu, przez­wi­ska lub przy­dom­ku two­rzo­ny zwy­kle od nazwy za­le­ty lub wady, zwy­cza­ju, czy cechy wy­glą­du, po­pu­lar­ny wśród pol­skiej szlach­ty.

Daw­niej szlach­ta do­brzyń­ska na­da­wa­ła swoim dzie­ciom wy­łącz­nie imio­na pa­tro­nów ziemi, z któ­rej przy­by­ła. Więk­szość więc mło­dych ko­biet to ów­cze­śnie Ka­ta­rzy­ny lub Ma­ry­ny, zaś przed­sta­wi­cie­le płci mę­skiej naj­czę­ściej na­zy­wa­ni byli Bar­tło­mie­ja­mi lub Mać­ka­mi. By odróż­nić ich od sie­bie na­da­wa­no im imio­ni­sko.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Imionko

zdrob­nie­nie od: imię


Źródła:

SJP.pl

Imionnik

daw­niej: ro­dzaj pa­mięt­ni­ka, opraw­ny ze­szyt, do któ­re­go wpi­sy­wa­no tek­sty oko­licz­no­ścio­we, wier­szy­ki, afo­ryz­my itp.; album, imien­nik, sztam­buch


Źródła:

SJP.pl

Imiołczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Imiołek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Imipenem

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bio­chem. med. zwią­zek or­ga­nicz­ny z grupy kar­ba­pe­ne­mów, an­ty­bio­tyk beta-lak­ta­mo­wy o dzia­ła­niu bak­te­rio­bój­czym;


Imi­pe­nem (łac. "Imi­pe­ne­mum") – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, an­ty­bio­tyk beta-lak­ta­mo­wy o dzia­ła­niu bak­te­rio­bój­czym, na­le­żą­cy do grupy kar­ba­pe­ne­mów.

An­ty­bio­tyk ten pod­le­ga in­ten­syw­nej hy­dro­li­zie w ner­kach przez enzym de­hy­dro­pep­ty­da­zę I, co po­wo­du­je jego inak­ty­wa­cję. Z tego wzglę­du ko­niecz­ne jest po­da­wa­nie go łącz­ne z cy­la­sta­ty­ną (se­lek­tyw­nym i od­wra­cal­nym in­hi­bi­to­rem tego en­zy­mu).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Imisja

ilość za­nie­czy­szczeń (pyłów lub gazów) w jed­nost­ce ob­ję­to­ści po­wie­trza


Źródła:

SJP.pl

Imisyjny

→ imi­sja


Patrz:imisja

Źródła:

SJP.pl

Imisław

imię mę­skie


Imi­sław, Ji­mi­sław, Hi­mi­sław – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, po raz pier­wszy od­no­to­wa­ne w 1212 roku. Skła­da się z czło­nów: "Imi-", po­cho­dzą­ce­go od prasł. "*jęti", w try­bie roz­ka­zu­ją­cym "*jьmi" („jąć”, „roz­po­cząć”) i "-sław" („sława”). Nie ma od­po­wied­ni­ków w in­nych ję­zy­kach sło­wiań­skich. Mogło oz­na­czać „ten, który za­po­cząt­ko­wu­je sławę”. Jako Hi­mi­sław (z H-pro­te­tycz­nym) wy­stą­pi­ło w XV wieku (1409)


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imisława

imię żeń­skie


Imi­sła­wa – sta­ro­pol­skie imię żeń­skie. Skła­da się z czło­nu "Imi-" („jąć”, „roz­po­cząć”) i "-sława" („sława”). Mogło oz­na­czać „ta, która za­po­cząt­ko­wu­je sławę”. W źró­dłach pol­skich poś­wiad­czo­ne w XIV wieku (1398 rok).

Imi­sła­wa imie­ni­ny ob­cho­dzi 25 maja i 12 lipca.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imisławiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Imi­sła­wy lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Imisławka

zdrob­nie­nie od: Imi­sła­wa (imię żeń­skie)


Źródła:

SJP.pl

Imisławostwo

Imi­sław z mał­żon­ką; Imi­sła­wo­wie


Źródła:

SJP.pl

Imisławowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Imisławowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Imi­sła­wa lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Imitacja

1. przed­miot nie­o­ry­gi­nal­ny, pow­ta­rza­ją­cy cechy wzor­ca, wy­ko­na­ny na ogół z ma­te­ria­łu tań­sze­go lub gor­szej ja­ko­ści; du­pli­kat, fal­sy­fi­kat, kopia, po­drób­ka;
2. odt­wór­cze dzia­ła­nie ma­ją­ce na celu do­kład­ne pow­tó­rze­nie cech wzor­ca; imi­to­wa­nie, imi­ta­tor­stwo, na­śla­dow­nict­wo;
3. w mu­zy­ce: śro­dek tech­ni­ki po­li­fo­nicz­nej, po­le­ga­ją­cy na pow­tó­rze­niu od­cin­ka me­lo­dii wpro­wa­dzo­ne­go przez jeden głos przez drugi lub ko­lej­ne głosy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzecz uda­ją­ca, na­śla­du­ją­ca inną rzecz

 (1.2) czyn­ność po­le­ga­ją­ca na uda­wa­niu, na­śla­do­wa­niu cze­goś; na­śla­do­wa­nie

 (1.3) muz. tech­ni­ka po­li­fo­nicz­na po­le­ga­ją­ca na pow­tó­rze­niu me­lo­dii z jed­ne­go głosu przez inny;


Imi­ta­cja (z łac. oz­na­cza na­śla­do­wa­nie) – naj­star­sza tech­ni­ka po­li­fo­nicz­na po­le­ga­ją­ca na pow­tó­rze­niu me­lo­dii z jed­ne­go głosu w innym.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imitacyjny

do­ty­czą­cy imi­ta­cji


Źródła:

SJP.pl

Imitatio

uz­na­nie na­śla­dow­nict­wa za pod­sta­wo­wą wła­ści­wość i cel sztu­ki; ła­ciń­ski od­po­wied­nik grec­kiej mi­me­sis


Źródła:

SJP.pl

Imitator

osoba na­śla­du­ją­ca coś; na­śla­dow­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba imi­tu­ją­ca kogoś lub coś

 (1.2) osoba wy­ko­nu­ją­ca mi­ta­cję cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imitatorka

ko­bie­ta na­śla­du­ją­ca kogoś lub coś; na­śla­dow­czy­ni


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) osoba imi­tu­ją­ca kogoś lub coś

 (1.2) osoba wy­ko­nu­ją­ca mi­ta­cję cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imitatorski

→ imi­ta­tor


Patrz:imitator

Źródła:

SJP.pl

Imitatywność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co jest imi­ta­tyw­ne


Źródła:

Wiktionary

Imitatywny

przy­miot­nik

 (1.1) na­śla­dow­czy, na­śla­du­ją­cy


Źródła:

Wiktionary

Imitowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) wier­ne na­śla­do­wa­nie kogoś lub cze­goś


Źródła:

Wiktionary

Imitować

1. na­śla­do­wać, brać wzór z kogoś lub cze­goś, np. imi­to­wać ruch, głos, za­cho­wa­nie;
2. za­stę­po­wać jakąś rzecz inną, bar­dzo po­dob­ną, np. imi­to­wać złoto, obraz


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) na­śla­do­wać coś lub kogoś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imię

1. oso­bi­ste, nie­ro­do­we miano czło­wie­ka uży­wa­ne obok naz­wi­ska;
2. nazwa; naz­wi­sko;
3. prze­no­śnie: sława, roz­głos, honor, re­pu­ta­cja;
4. w ję­zy­koz­naw­stwie: każdy wyraz od­mie­nia­ją­cy się przez przy­pad­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) in­dy­wi­du­al­na nazwa osoby i stwo­rzeń wyż­szych (anio­ła, boga, dia­bła itd.), zwie­rzę­cia, ro­śli­ny itp.;

 (1.2) imię (1.1) i naz­wi­sko

 (1.3) przest. rze­czow­nik (imię rze­czow­ne), przy­miot­nik (imię przy­miot­ne), li­czeb­nik (imię licz­bo­we), za­i­mek lub imie­słów;

 (1.4) war­tość przy­pi­sa­na czło­wie­ko­wi; sza­cu­nek


Imię ( nomen) – oso­bi­sta nazwa na­da­wa­na oso­bie przez grupę, do któ­rej na­le­ży. Wraz z ewen­tu­al­nym dru­gim i na­stęp­ny­mi imio­na­mi oraz z naz­wi­skiem, cza­sem imie­niem odoj­cow­skim, a rza­dziej przy­dom­kiem, sta­no­wi u więk­szo­ści ludów pod­sta­wo­we okre­śle­nie danej osoby.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Immanencja

po­zo­sta­wa­nie wew­nątrz cze­goś lub nie­za­leż­ność by­to­wa od czyn­ni­ka zew­nętrz­ne­go, ist­nie­nie przed­mio­tu poz­na­nia w pod­mio­cie poz­na­ją­cym lub bytu ab­so­lut­ne­go wew­nątrz świa­ta, prze­ci­wień­stwo tran­scen­den­cji


Im­ma­nen­cja (z łac. "im­ma­nens" – po­zo­sta­ją­cy w czymś, od "im­ma­ne­re" – po­zo­sta­wać wew­nątrz) – prze­ci­wień­stwo tran­scen­den­cji, (nie­o­dłącz­ne) za­wie­ra­nie się cze­goś w czymś. W szcze­gól­no­ści im­ma­nent­ne są tre­ści życia wew­nętrz­ne­go poz­na­ją­ce­go pod­mio­tu wobec niego sa­me­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Immanentność

cecha tego, co jest wew­nętrz­ne w sto­sun­ku do in­nych bytów, wła­ści­we cze­muś z na­tu­ry nie­za­leż­nie od czyn­ni­ków zew­nętrz­nych; wew­nętrz­ność


Źródła:

SJP.pl

Immanentny

wła­ści­wy cze­muś z na­tu­ry, nie­o­dłącz­nie z czymś zwią­za­ny, nie­wy­ni­ka­ją­cy z dzia­ła­nia czyn­ni­ka zew­nętrz­ne­go, np. im­ma­nent­na cecha, im­ma­nent­ne prawo


przy­miot­nik

 (1.1) książk. taki, który nie wy­ni­ka z dzia­łań zew­nętrz­nych, tkwią­cy w na­tu­rze cze­goś; za­war­ty w czymś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Immanentyzm

Im­ma­nen­tyzm (z łac. "im­ma­nens" dpn. "im­ma­nen­tis" imie­słów od "immanēre" 'po­zo­sta­wać na miej­scu; za­miesz­ki­wać') – "filoz." prześ­wiad­cze­nie, że wszel­kie doś­wiad­cze­nia to tylko prze­ży­cia wew­nętrz­ne, a nie zmy­sło­we (re­al­ne). Po­gląd ten odrzu­ca i ne­gu­je doz­na­nia rze­czy­wi­ste.


Źródła:

Wikipedia

Immanuel

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Immanuelostwo

Im­ma­nu­el z mał­żon­ką; Im­ma­nu­e­lo­wie


Źródła:

SJP.pl

Immanuelowie

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Immanuelowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Im­ma­nu­e­la lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Immaterializm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) filoz. te­o­ria, we­dług któ­rej ma­te­ria nie ist­nie­je, a wszyst­ko, co od­bie­ra­my zmy­sło­wo, od­bie­ra­my w wy­ni­ku dzia­łań Boga, a nie czą­ste­czek ma­te­rii;


Im­ma­te­ria­lizm – nurt w fi­lo­zo­fii (epi­ste­mo­lo­gii) stwier­dza­ją­cy, że nie ist­nie­je ma­te­ria jako nie­my­ślą­ca, nie­po­strze­ga­na bez­poś­red­nio sub­stan­cja, bę­dą­ca po­dło­żem ja­ko­ści zmy­sło­wych, ta­kich jak np. kształt, ruch, czy barwa. We­dług im­ma­te­ria­liz­mu przed­mio­ty, które po­strze­ga­my ist­nie­ją re­al­nie, są jed­nak tylko kom­bi­na­cją ja­ko­ści zmy­sło­wych a po­dło­żem ich ist­nie­nia nie jest ma­te­ria, lecz umysł (duch).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Immatrykulacja

1. za­li­cze­nie kogoś w po­czet stu­den­tów wyż­szej uczel­ni;
2. uro­czy­stość przy­ję­cia no­wych stu­den­tów na pier­wszy rok stu­diów;
3. daw­niej: umie­szcze­nie na ofi­cjal­nej li­ście, np. re­je­strze są­do­wym, spi­sie szlach­ty


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) eduk. stud. wpi­sa­nie kogoś w po­czet stu­den­tów uczel­ni wyż­szej

 (1.2) uro­czy­stość przy­ję­cia stu­den­tów na pier­wszy rok stu­diów


Im­ma­try­ku­la­cja ( im­ma­tri­cu­la­tio „wpi­sa­nie, za­li­cze­nie”, od im­ma­tri­cu­la­re „wcią­gnąć do spisu”) – akt przy­ję­cia w po­czet stu­den­tów uczel­ni; także uro­czy­stość przy­ję­cia no­wych stu­den­tów na I rok stu­diów.

Ter­min ten oz­na­cza także wnie­sie­nie do spisu szlach­ty w danym kraju lub pro­win­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Immatrykulacyjny

→ im­ma­try­ku­la­cja


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z im­ma­try­ku­la­cją, do­ty­czą­cy im­ma­try­ku­la­cji


Patrz:immatrykulacja

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Immatrykulować

za­pi­sać lub za­pi­sy­wać w po­czet stu­den­tów szko­ły wyż­szej


Źródła:

SJP.pl

Immediowany

przy­miot­nik

 (1.1) bez­poś­red­nio pod­le­gły ja­kie­muś zwierzch­nict­wu, bez poś­red­ni­ków


Źródła:

Wiktionary

Immelman

fi­gu­ra akro­ba­cji lot­ni­czej, pół­pęt­la z prze­wro­tem; imel­man


Źródła:

SJP.pl

Immelmann

[czy­taj: imel­man] naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Immersja

wy­peł­nie­nie przez­ro­czy­stą cie­czą prze­strze­ni mię­dzy oglą­da­nym przed­mio­tem a pier­wszą so­czew­ką obiek­ty­wu mi­kro­sko­pu, w celu zwięk­sze­nia jas­no­ści obra­zu i zdol­no­ści roz­dziel­czej mi­kro­sko­pu; imer­sja


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Immersyjność

→ im­mer­syj­ny


Im­mer­syj­ność – pro­ces „za­nu­rza­nia” albo „po­chła­nia­nia” osoby przez rze­czy­wi­stość wir­tu­al­ną. Na­stę­pu­je tak zwane „za­nu­rze­nie zmy­słów”.

Im­mer­sję na­le­ża­ło­by roz­pa­try­wać z uwagi na trzy przy­pad­ki.

Pier­wszym z nich jest przy­pa­dek "śro­do­wi­ska tech­no­lo­gicz­ne­go", w ra­mach któ­re­go im­mer­sja jest zwią­za­na z elek­tro­ni­ką roz­wi­nię­tych tech­no­lo­gii im­mer­syj­nych, prze­de wszyst­kim: CAVE – Cave Au­to­ma­tic Vir­tu­al En­vi­ron­ment lub HMD head-mo­un­ted di­splay.


Patrz:immersyjny

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Immersyjny

→ im­mer­sja; imer­syj­ny


Źródła:

SJP.pl

Immisja

dzia­ła­nie wła­ści­cie­la nie­ru­cho­mo­ści na włas­nym grun­cie, któ­re­go skut­ki od­czu­wal­ne są na grun­cie są­siedz­kim


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) dzia­ła­nie wła­ści­cie­la nie­ru­cho­mo­ści na włas­nym grun­cie, któ­re­go skut­ki od­czu­wal­ne są na grun­cie są­siedz­kim


Im­mi­sja – dzia­ła­nie wła­ści­cie­la nie­ru­cho­mo­ści na włas­nym grun­cie, któ­re­go skut­ki od­czu­wal­ne są na grun­cie są­siedz­kim. Wy­róż­nia się:

Im­mi­sja nie­ma­te­rial­na to im­mi­sja od­dzia­łu­ją­ca na sferę psy­chi­ki wła­ści­cie­la nie­ru­cho­mo­ści są­sied­niej (przy­kła­do­wo or­ga­ni­zo­wa­nie spot­kań osób uza­leż­nio­nych od środ­ków odu­rza­ją­cych w lo­ka­lu są­sied­nim).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Immitancja

wspól­ne okre­śle­nie dla im­pe­dan­cji i ad­mi­tan­cji dwój­ni­ka elek­trycz­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Immobiliser

[czy­taj: im­mo­bi­laj­zer lub im­mo­bi­li­zer] urzą­dze­nie w sa­mo­cho­dzie unie­moż­li­wia­ją­ce uru­cho­mie­nie sil­ni­ka przez nie­po­wo­ła­ne osoby (ro­złą­cza­ją­ce pewne ele­men­ty w ukła­dzie elek­trycz­nym), np. w przy­pad­ku próby kra­dzie­ży; im­mo­bi­li­zer


Źródła:

SJP.pl

Immobilizacja

1. me­to­da le­cze­nia ura­zów przez unie­ru­cho­mie­nie koń­czy­ny;
2. w eko­no­mii: zmia­na ma­jąt­ku ru­cho­me­go na nie­ru­cho­my


Źródła:

SJP.pl

Immobilizer

[czy­taj: im­mo­bi­laj­zer lub im­mo­bi­li­zer] urzą­dze­nie w sa­mo­cho­dzie unie­moż­li­wia­ją­ce uru­cho­mie­nie sil­ni­ka przez nie­po­wo­ła­ne osoby (ro­złą­cza­ją­ce pewne ele­men­ty w ukła­dzie elek­trycz­nym), np. w przy­pad­ku próby kra­dzie­ży; im­mo­bi­li­ser


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) urzą­dze­nie unie­moż­li­wia­ją­ce nie­po­wo­ła­ne uru­cho­mie­nie po­ja­zdu


Im­mo­bi­li­zer, pot. unie­ru­cha­miacz – sto­so­wa­ne w po­ja­zdach me­cha­nicz­nych elek­tro­nicz­ne za­bez­pie­cze­nie przed nie­po­wo­ła­nym uru­cho­mie­niem po­ja­zdu.

Z tech­nicz­ne­go punk­tu wi­dze­nia jest to elek­tro­nicz­ny kod za­pi­sa­ny w pa­mię­ci elek­tro­nicz­nej (naj­czę­ściej urzą­dze­nie to jest wbu­do­wa­ne w klu­czy­ku lub jest to do­dat­ko­wa „pest­ka”, którą przy­kła­da się do za­mon­to­wa­ne­go czyt­ni­ka).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Immobilizm

Im­mo­bi­lizm (łac. "im­mo­bi­lis -e" – nie­ru­cho­my, niewz­ru­szo­ny, niez­mien­ny) – po­ję­cie po­li­to­lo­gicz­ne oz­na­cza­ją­ce pa­ra­liż po­li­tycz­ny jako efekt sła­bej wła­dzy wy­ko­naw­czej oraz po­dzia­łów par­la­men­tar­nych i spo­łecz­nych.


Źródła:

Wikipedia

Immobilizować

w eko­no­mii: zmie­nić, zmie­niać ma­ją­tek ru­cho­my na nie­ru­cho­my


Źródła:

SJP.pl

Immobilny

1. mało ruch­li­wy lub nie­ru­cho­my;
2. mało ak­tyw­ny, bier­ny


Źródła:

SJP.pl

Immoralista

1. osoba nie­mo­ral­na, odrzu­ca­ją­ca ogól­nie ak­cep­to­wa­ne za­sa­dy etycz­ne;
2. w fi­lo­zo­fii: zwo­len­nik im­mo­ra­liz­mu, sta­no­wi­ska odrzu­ca­ją­ce­go mo­ral­ność jako kry­te­rium oceny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na nie uz­na­ją­cy norm mo­ral­nych

 (1.2) filoz. zwo­len­nik im­mo­ra­liz­mu


Im­mo­ra­li­sta ("L'Im­mo­ra­li­ste") – opo­wia­da­nie André Gide'a z 1902 roku. Pol­ski prze­kład Iza­bel­li Ro­go­ziń­skiej uka­zał się w 1984 roku. Utwór jest uzu­peł­nie­niem opo­wia­da­nia "Cias­na brama".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Immoralistka

→ im­mo­ra­li­sta


Patrz:immoralista

Źródła:

SJP.pl

Immoralistyczny

→ im­mo­ra­lizm


Patrz:immoralizm

Źródła:

SJP.pl

Immoralizm

1. nie­uz­na­wa­nie ja­kich­kol­wiek norm mo­ral­nych, kwe­stio­no­wa­nie wszel­kich zasad etycz­nych;
2. w fi­lo­zo­fii: sta­no­wi­sko etycz­ne, zgod­nie z któ­rym oceny mo­ral­ne po­win­ny być za­stą­pio­ne przez inne kry­te­ria


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) nie­uz­na­wa­nie norm mo­ral­nych

 (1.2) filoz. po­gląd fi­lo­zo­ficz­ny do­pu­szcza­ją­cy je­dy­nie kry­te­ria po­za­mo­ral­ne jako pod­sta­wę wszel­kich ocen, kwe­stio­nu­ją­cy ist­nie­ją­ce sy­ste­my etycz­ne i wzor­ce mo­ral­ne


Im­mo­ra­lizm – sta­no­wi­sko fi­lo­zo­ficz­ne uwa­ża­ją­ce za pod­sta­wę wszel­kich ocen je­dy­nie kry­te­ria po­za­mo­ral­ne. Po­gląd kwe­stio­nu­ją­cy ist­nie­ją­ce sy­ste­my etycz­ne i wzor­ce mo­ral­ne, cza­sa­mi wią­żą­cy się z za­da­niem unie­waż­nie­nia wszel­kich war­to­ści i po­stu­la­tem stwo­rze­nia nowej etyki w miej­sce sta­rej. W wer­sji skraj­nej (jako amo­ra­lizm) im­mo­ra­lizm do­ma­ga się w ogóle znie­sie­nia wsze­la­kiej etyki i mo­ral­nych ogra­ni­czeń jed­nost­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Immoralny

sprzecz­ny z nor­ma­mi mo­ral­ny­mi; nie­mo­ral­ny, nie­ucz­ci­wy


przy­miot­nik

 (1.1) nie­po­wią­za­ny z ja­ki­mi­kol­wiek nor­ma­mi mo­ral­ny­mi lub niez­god­ny z nimi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Immortalizm

po­gląd, we­dług któ­re­go eg­zy­sten­cja czło­wie­ka nie koń­czy się wraz z jego śmier­cią


Źródła:

SJP.pl

Immortelia

rzad­ko: zda­nia wy­ra­ża­ją­ce myśli, idee o nie­prze­mi­ja­ją­cej war­to­ści, np. po­rze­ka­dła, afo­ryz­my, mak­sy­my


Źródła:

SJP.pl

Immunitecik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od im­mu­ni­tet


Źródła:

Wiktionary

Immunitet

zwol­nie­nie od od­po­wie­dzial­no­ści; przy­wi­lej nie­ty­kal­no­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) praw. przy­wi­lej wy­łą­cze­nia spod prawa ogól­ne­go, który do czasu uchy­le­nia blo­ku­je od­po­wie­dzial­ność karną; udzie­la­ny bywa zwy­kle waż­nym urzęd­ni­kom pań­stwo­wym, sę­dziom, dy­plo­ma­tom, par­la­men­ta­rzy­stom

 (1.2) hist. prze­ka­za­nie wła­dzy są­dow­ni­czej nad lud­no­ścią ob­sza­ru w ręce po­sia­da­cza tych dóbr

 (1.3) hist. zwol­nie­nie dóbr fe­u­da­ła ze świad­czeń na rzecz pa­nu­ją­ce­go.


Im­mu­ni­tet ( im­mu­ni­tas „uwol­nie­nie od ob­cią­żeń”) – in­sty­tu­cja praw­na, mocą któ­rej osoba z niej ko­rzy­sta­ją­ca nie pod­le­ga okre­ślo­nym prze­pi­som, do prze­strze­ga­nia któ­rych inne osoby są zo­bo­wią­za­ne. Im­mu­ni­tet może też oz­na­czać ogra­ni­cze­nie od­po­wie­dzial­no­ści praw­nej danej osoby z ty­tu­łu peł­nie­nia przez nią okre­ślo­nej funk­cji. Isto­tą im­mu­ni­te­tu jest więc wy­łą­cze­nie spod okre­ślo­ne­go obo­wiąz­ku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Immunitetowy

→ im­mu­ni­tet


Patrz:immunitet

Źródła:

SJP.pl

Immunizacja

uod­por­nie­nie, zwięk­sze­nie od­por­no­ści im­mu­no­lo­gicz­nej or­ga­niz­mu na dzia­ła­nie czyn­ni­ków cho­ro­bot­wór­czych, uzy­ska­ne sztucz­nie w wy­ni­ku szcze­pień lub wstrzy­knię­cia su­ro­wi­cy od­por­no­ścio­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. uzy­ski­wa­nie od­por­no­ści na cho­ro­bot­wór­czy pa­to­gen po­przez po­bu­dza­nie me­cha­niz­mów od­por­no­ścio­wych or­ga­niz­mu;


Im­mu­ni­za­cja, uod­por­nie­nie – po­bu­dza­nie me­cha­niz­mów od­por­no­ścio­wych or­ga­niz­mu do wy­wo­ła­nia od­po­wie­dzi im­mu­no­lo­gicz­nej, w wy­ni­ku dzia­ła­nia da­ne­go an­ty­ge­nu, pro­wa­dząc do pow­sta­nia od­por­no­ści im­mu­no­lo­gicz­nej na ten an­ty­gen. Ist­nie­ją dwa typu im­mu­ni­za­cji:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Immunizacyjny

do­ty­czą­cy im­mu­ni­za­cji, uod­por­nie­nia or­ga­niz­mu na dzia­ła­nie czyn­ni­ków cho­ro­bot­wór­czych (np. ba­rie­ra im­mu­ni­za­cyj­na); uod­por­nia­ją­cy, od­por­no­ścio­wy


Źródła:

SJP.pl

Immunizator

sub­stan­cja che­micz­na (np. śro­dek grzy­bo­bój­czy) po­wo­du­ją­ca więk­szą od­por­ność ro­ślin na okre­ślo­ne czyn­ni­ki cho­ro­bot­wór­cze


Źródła:

SJP.pl

Immunizować

uod­por­niać, zwięk­szać od­por­ność im­mu­no­lo­gicz­ną or­ga­niz­mu na dzia­ła­nie czyn­ni­ków cho­ro­bot­wór­czych


Źródła:

SJP.pl

Immuno-

temat sło­wot­wór­czy

 (1.1) biol. med. pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na ich zwią­zek zna­cze­nio­wy z od­por­no­ścią


Źródła:

Wiktionary

Immunobiolog

spe­cja­li­sta w dzie­dzi­nie im­mu­no­bio­lo­gii, zaj­mu­ją­cy się spo­so­ba­mi uod­por­nie­nia or­ga­niz­mów na za­raz­ki


Źródła:

SJP.pl

Immunochemia

1. dział bio­che­mii i im­mu­no­lo­gii zaj­mu­ją­cy się che­micz­nym aspek­tem od­por­no­ści
2. po­tocz­na nazwa dzia­łu badań la­bo­ra­to­ryj­nych zaj­mu­ją­ce­go się oz­na­cza­niem an­ty­ge­nów i prze­ciw­ciał


Im­mu­no­che­mia – gałąź im­mu­no­lo­gii, która zaj­mu­je się prze­de wszyst­kim che­micz­ną struk­tu­rą an­ty­ge­nów, prze­ciw­ciał i in­nych ele­men­tów zja­wisk im­mu­no­lo­gicz­nych (np. do­peł­nia­cza, in­ter­fe­ro­nów itp.), a także fi­zy­ko­che­micz­ną stro­ną re­ak­cji im­mu­no­lo­gicz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Immunodepresja

ha­mo­wa­nie pro­ce­su wyt­wa­rza­nia prze­ciw­ciał i ko­mó­rek cho­ro­bot­wór­czych w celu osła­bie­nia na­tu­ral­nej od­por­no­ści or­ga­niz­mu, sto­so­wa­ne m.in. w te­ra­pii sta­nów aler­gicz­nych i tran­splan­to­lo­gii; im­mu­no­su­pre­sja


Źródła:

SJP.pl

Immunodepresyjny

ha­mu­ją­cy od­po­wiedź im­mu­no­lo­gicz­ną or­ga­niz­mu (np. lek im­mu­no­de­pre­syj­ny); im­mu­no­su­pre­syj­ny


Źródła:

SJP.pl

Immunoelektroforeza

me­to­da roz­dzia­łu i iden­ty­fi­ka­cji bia­łek na pod­sta­wie ich wła­ści­wo­ści im­mu­no­lo­gicz­nych i elek­tro­fo­re­tycz­nych


Źródła:

SJP.pl

Immunofluorescencja

me­to­da ba­da­nia re­ak­cji an­ty­gen-prze­ciw­cia­ło, sto­so­wa­na w im­mu­no­pa­to­lo­gii


Źródła:

SJP.pl

Immunogenetyczny

do­ty­czą­cy im­mu­no­ge­ne­ty­ki, dzia­łu ge­ne­ty­ki zaj­mu­ją­cej się ba­da­niem ge­ne­tycz­nych me­cha­niz­mów od­por­no­ścio­wych or­ga­niz­mu (np. ba­da­nia im­mu­no­ge­ne­tycz­ne)


Źródła:

SJP.pl

Immunogenetyka

dział ge­ne­ty­ki zaj­mu­ją­cy się ba­da­niem ge­ne­tycz­nych me­cha­niz­mów od­por­no­ścio­wych or­ga­niz­mu


Im­mu­no­ge­ne­ty­ka – gałąź im­mu­no­lo­gii zaj­mu­ją­ca się ge­ne­tycz­ny­mi za­gad­nie­nia­mi od­por­no­ści na cho­ro­by za­kaź­ne (np. ma­la­rię), cho­ro­by au­to­im­mu­no­lo­gicz­ne (np. re­u­ma­to­i­dal­ne za­pa­le­nie sta­wów) oraz rolą ge­ne­ty­ki w prze­szcze­pia­niu tka­nek (np. zdol­no­ścią do prze­szcze­pu na­rzą­dów). Ter­min zo­stał po raz pier­wszy za­sto­so­wa­ny w 1936 r. w pracy na­u­ko­wej Ir­wi­na i Cole'a[].


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Immunogenność

zdol­ność an­ty­ge­nu do wy­wo­ły­wa­nia re­ak­cji od­por­no­ścio­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. zdol­ność do wy­wo­ła­nia od­po­wie­dźi ukła­du im­mu­no­lo­gicz­ne­go


Im­mu­no­gen­ność – zdol­ność sub­stan­cji do wy­wo­ła­nia prze­ciw­ko sobie swo­i­stej od­po­wie­dzi od­por­no­ścio­wej.

Jeśli dany an­ty­gen sil­nie ak­ty­wu­je układ od­por­no­ścio­wy, mó­wi­my, że jest "sil­nie im­mu­no­gen­ny", w przy­pad­ku sła­be­go dzia­ła­nia okre­śla­my go jako "słabo im­mu­no­gen­ny". Niek­tó­re an­ty­ge­ny w ogóle mogą nie wy­wo­ły­wać od­po­wie­dzi od­por­no­ścio­wej - okre­śla­my je jako "nie­im­mu­no­gen­ne".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Immunogenny

po­sia­da­ją­cy zdol­ność do wy­wo­ły­wa­nia re­ak­cji od­por­no­ścio­wej or­ga­niz­mu, np. wirus im­mu­no­gen­ny


Źródła:

SJP.pl

Immunoglobina

biał­ko oso­cza wyt­wa­rza­ne przez lim­fo­cy­ty, bro­nią­ce or­ga­nizm przed ata­ku­ją­cy­mi drob­no­u­stro­ja­mi cho­ro­bot­wór­czy­mi; prze­ciw­cia­ło, im­mu­no­glo­bu­li­na


Źródła:

SJP.pl

Immunoglobulina

biał­ko oso­cza wyt­wa­rza­ne przez lim­fo­cy­ty, bro­nią­ce or­ga­nizm przed ata­ku­ją­cy­mi drob­no­u­stro­ja­mi cho­ro­bot­wór­czy­mi; prze­ciw­cia­ło


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bio­chem. biał­ko pro­du­ko­wa­ne przez ko­mór­ki ukła­du od­por­no­ścio­we­go w kon­tak­cie z róż­ny­mi związ­ka­mi che­micz­ny­mi;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Immunogram

wy­kres gra­ficz­ny od­por­no­ści or­ga­niz­mu ży­we­go


Źródła:

SJP.pl

Immunohematologia

dział he­ma­to­lo­gii zaj­mu­ją­cy się im­mu­no­lo­gią


Źródła:

SJP.pl

Immunolog

spe­cja­li­sta w za­kre­sie nauki zaj­mu­ją­cej się od­por­no­ścią or­ga­niz­mu oraz jego re­ak­cja­mi na dzia­ła­nie czyn­ni­ków cho­ro­bot­wór­czych


Źródła:

SJP.pl

Immunologia

nauka zaj­mu­ją­ca się od­por­no­ścią or­ga­niz­mu oraz jego re­ak­cja­mi na dzia­ła­nie czyn­ni­ków cho­ro­bot­wór­czych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. biol. nauka o me­cha­niz­mach od­por­no­ścio­wych or­ga­niz­mu;


Im­mu­no­lo­gia – dzie­dzi­na nauki z po­gra­ni­cza bio­lo­gii i me­dy­cy­ny zaj­mu­ją­ca się bio­lo­gicz­ny­mi i bio­che­micz­ny­mi pod­sta­wa­mi re­ak­cji od­por­no­ścio­wo-obron­nej ustro­ju na pa­to­gen lub inne obce or­ga­niz­mo­wi sub­stan­cje i ciała jak np. tok­sy­ny lub tran­splan­ta­ty. Po­nad­to bada ona pra­wi­dło­wość tejże re­ak­cji i ewen­tu­al­ne jej za­bu­rze­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Immunologiczny

1. zwią­za­ny z im­mu­no­lo­gią, nauką o re­ak­cjach or­ga­niz­mu na czyn­ni­ki cho­ro­bot­wór­cze;
2. zwią­za­ny z taką re­ak­cją or­ga­niz­mu


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z im­mu­no­lo­gią, do­ty­czą­cy im­mu­no­lo­gii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Immunolożka

→ im­mu­no­log


Patrz:immunolog

Źródła:

SJP.pl

Immunomodulacyjny

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) taki, który re­gu­lu­je pracę ukła­du od­por­no­ścio­we­go (im­mu­no­lo­gicz­ne­go)


Źródła:

Wiktionary

Immunomodulator

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. śro­dek sto­so­wa­ny w pro­ce­sie im­mu­no­mo­du­la­cji, który ak­ty­wi­zu­je me­cha­niz­my od­por­no­ści nies­wo­i­stej i pro­wa­dzi do re­gu­la­cji od­po­wie­dzi za­pal­nej or­ga­niz­mu, a w kon­sek­wen­cji do spad­ku licz­by in­fek­cji


Źródła:

Wiktionary

Immunopatolog

le­karz zaj­mu­ją­cy się cho­ro­ba­mi ukła­du od­por­no­ścio­we­go


Źródła:

SJP.pl

Immunopatologia

dział im­mu­no­lo­gii zaj­mu­ją­cy się nie­pra­wi­dło­wo­ścia­mi w funk­cjo­no­wa­niu ukła­du od­por­no­ścio­we­go or­ga­niz­mu


Im­mu­no­pa­to­lo­gia – dział nauk bio­me­dycz­nych zaj­mu­ją­cy się nie­pra­wi­dło­wo­ścia­mi w za­kre­sie od­por­no­ści or­ga­niz­mów na dzia­ła­nie czyn­ni­ków cho­ro­bot­wór­czych oraz sub­stan­cji ob­cych (np. aler­gia, odrzu­ca­nie prze­szcze­pu).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Immunoreaktywność

zdol­ność do wy­wo­ły­wa­nia re­ak­cji im­mu­no­lo­gicz­nej or­ga­niz­mu


Źródła:

SJP.pl

Immunoregulacyjny

re­gu­lu­ją­cy im­mu­no­lo­gicz­ną od­po­wiedź or­ga­niz­mu i od­dzia­ły­wa­nie mię­dzy lim­fo­cy­ta­mi i ma­kro­fa­ga­mi


Źródła:

SJP.pl

Immunostymulacja

po­bu­dza­nie pro­ce­su wyt­wa­rza­nia prze­ciw­ciał i ko­mó­rek od­por­no­ścio­wych w celu wzmoc­nie­nia ukła­du od­por­no­ścio­we­go or­ga­niz­mu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) biol. med. po­bu­dza­nie ukła­du od­por­no­ścio­we­go do walki z pa­to­ge­na­mi;


Im­mu­no­sty­mu­la­cja – dzia­ła­nie sub­stan­cji czyn­nej leku po­le­ga­ją­ce na po­bu­dza­niu ukła­du od­por­no­ścio­we­go or­ga­niz­mu.

Przy­kła­dem sub­stan­cji o takim dzia­ła­niu są: czyn­nik sty­mu­lu­ją­cy two­rze­nie ko­lo­nii gra­nu­lo­cy­tów i ma­kro­fa­gów, in­ter­fe­ro­ny, albo li­za­ty bak­te­rii, w tym au­to­szcze­pion­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Immunostymulacyjny

przy­miot­nik od: im­mu­no­sty­mu­la­cja; wzmac­nia­ją­cy na­tu­ral­ną od­por­ność or­ga­niz­mu (np. lek im­mu­no­sty­mu­la­cyj­ny, czyn­ni­ki im­mu­no­sty­mu­la­cyj­ne)


Źródła:

SJP.pl

Immunostymulator

pre­pa­rat na­tu­ral­ny, głów­nie po­cho­dze­nia ro­ślin­ne­go, po­bu­dza­ją­cy sy­stem od­por­no­ścio­wy or­ga­niz­mu


Źródła:

SJP.pl

Immunostymulująco

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) farm. med. po­bu­dza­jąc układ od­por­no­ścio­wy do walki z pa­to­ge­na­mi


Źródła:

Wiktionary

Immunostymulujący

po­bu­dza­ją­cy pro­ces wyt­wa­rza­nia prze­ciw­ciał i ko­mó­rek od­por­no­ścio­wych w celu wzmoc­nie­nia ukła­du od­por­no­ścio­we­go or­ga­niz­mu


Źródła:

SJP.pl

Immunosupresja

ha­mo­wa­nie pro­ce­su wyt­wa­rza­nia prze­ciw­ciał i ko­mó­rek cho­ro­bot­wór­czych w celu osła­bie­nia na­tu­ral­nej od­por­no­ści or­ga­niz­mu, sto­so­wa­ne m.in. w te­ra­pii sta­nów aler­gicz­nych i tran­splan­to­lo­gii; im­mu­no­de­pre­sja


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. spo­wal­nia­nie pro­ce­su, pod­czas któ­re­go wyt­wa­rza­ne są prze­ciw­cia­ła i ko­mór­ki od­por­no­ścio­we, naj­czę­ściej far­ma­ko­lo­gicz­nie, za po­mo­cą leków im­mu­no­su­pre­syj­nych;


Im­mu­no­su­pre­sja – ha­mo­wa­nie pro­ce­su wyt­wa­rza­nia prze­ciw­ciał i ko­mó­rek od­por­no­ścio­wych przez różne czyn­ni­ki zwane im­mu­no­su­pre­so­ra­mi, naj­czę­ściej far­ma­ko­lo­gicz­nie przez leki im­mu­no­su­pre­syj­ne (w przesz­ło­ści przez pro­mie­nio­wa­nie rent­ge­now­skie).

Nies­wo­i­sta im­mu­no­su­pre­sja ma na celu zmniej­sze­nie re­ak­tyw­no­ści im­mu­no­lo­gicz­nej w sta­nach, w któ­rych re­ak­cje im­mu­no­lo­gicz­ne or­ga­niz­mu są dla niego sa­me­go szkod­li­we (np.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Immunosupresyjny

ha­mu­ją­cy od­po­wiedź im­mu­no­lo­gicz­ną or­ga­niz­mu (np. lek im­mu­no­su­pre­syj­ny); im­mu­no­de­pre­syj­ny


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z im­mu­no­su­pre­sją


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Immunosympatyktomia

obu­mar­cie ne­u­ro­nów współ­czul­nych


Źródła:

SJP.pl

Immunoterapeutyczny

→ im­mu­no­te­ra­pia, np. leki im­mu­no­te­ra­pe­u­tycz­ne


Źródła:

SJP.pl

Immunoterapia

me­to­da le­cze­nia po­le­ga­ją­ca na po­bu­dza­niu lub ha­mo­wa­niu czyn­no­ści ukła­du od­por­no­ścio­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. le­cze­nie ma­ją­ce na celu pod­nie­sie­nie lub osła­bie­nie na­tu­ral­nej od­por­no­ści or­ga­niz­mu;


Im­mu­no­te­ra­pia – zbiór metod po­le­ga­ją­cych na mo­dy­fi­ka­cji czyn­no­ści ukła­du od­por­no­ścio­we­go. Obej­mu­je:

Sto­su­je się je mię­dzy in­ny­mi w le­cze­niu no­wot­wo­rów, cho­rób au­to­im­mu­no­lo­gicz­nych i tran­splan­to­lo­gii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imnsho

skrót od: In My Not So Hum­ble Opi­nion - moim nie tak skrom­nym zda­niem; imns­ho


Źródła:

SJP.pl

Imo

akro­nim od: in my opi­nion - moim zda­niem, we­dług mnie; imo


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imogena

Imo­ge­na (oryg. Imo­gen) – po­stać fik­cyj­na, wy­stę­pu­ją­ca w ko­me­dii Wil­lia­ma Sha­ke­spe­a­re’a pt. Cym­be­lin. Imo­ge­na jest uz­na­wa­na za ko­bie­tę ide­al­ną, prak­tycz­nie po­zba­wio­ną wad; jest córką Cu­no­be­li­nu­sa.

We­dług ba­da­czy z Uni­wer­sy­te­tu w Oks­for­dzie pra­wi­dło­wa pi­sow­nia jej imie­nia to "In­no­gen", zaś za­mia­na dwóch liter "n" na "m" na­stą­pi­ła na sku­tek błędu edy­tor­skie­go w jed­nym ze wczes­nych wydań tego ut­wo­ru.


Źródła:

Wikipedia

Imp

[czy­taj: aj-empi lub imp] akro­nim od an­giel­skie­go: in­ter­na­tio­nal match point, mię­dzy­na­ro­do­wy punkt me­czo­wy; ro­dzaj punk­ta­cji w bry­dżu spor­to­wym, sto­so­wa­nej zwła­szcza w me­czach mię­dzy dru­ży­na­mi


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imp.

skrót od:
1. im­pe­ra­ti­wus (im­pe­ra­ti­vus, im­pe­ra­tyw);
2. im­pri­ma­tur; impr.


Źródła:

SJP.pl

Impakcja

1. zde­rze­nie dwóch ciał nie­bie­skich; im­pakt;
2. zde­rza­nie się czą­stek ma­te­ria­łu skal­ne­go po­wo­du­ją­ce ich pę­ka­nie;
3. zde­rze­nie na­sion z gład­ką po­wierzch­nią po­wo­du­ją­ce pę­knię­cie okryw na­sien­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) geol. astr. upa­dek me­te­o­ry­tu lub in­ne­go ciała nie­bie­skie­go na Zie­mię lub inne ciało nie­bie­skie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impakcyjny

pow­sta­ły w wy­ni­ku zde­rze­nia dwóch ciał nie­bie­skich; im­pak­to­wy


Źródła:

SJP.pl

Impakt

zde­rze­nie dwóch ciał nie­bie­skich; im­pak­cja; w zna­cze­niu: wpływ, efekt (z an­giel­skie­go: im­pact), np. im­pakt słów, kry­ty­ki, uwa­ża­ne za nie­po­praw­ne


Źródła:

SJP.pl

Impaktor

przy­rząd słu­żą­cy do roz­kła­du ae­ro­zo­lo­wych skład­ni­ków sta­łych na frak­cje wiel­ko­ścio­we


Źródła:

SJP.pl

Impaktowy

pow­sta­ły w wy­ni­ku zde­rze­nia dwóch ciał nie­bie­skich; im­pak­cyj­ny


Źródła:

SJP.pl

Impaktoza

śro­do­wi­sko­wo: nad­mier­ne przy­wią­zy­wa­nie wagi do wpły­wu, jaki mają na naukę cza­so­pis­ma o wy­so­kim wskaź­ni­ku im­pact fac­tor, dą­że­nie do pu­bli­ko­wa­nia w tych cza­so­pis­mach


Źródła:

SJP.pl

Impaktyt

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. skała, która pow­sta­ła lub zo­sta­ła po­waż­nie zmie­nio­na pod wpły­wem ude­rze­nia me­te­o­ry­tu, w wy­ni­ku czego sto­pie­niu ze sobą ule­gły frag­men­ty me­te­o­ry­tu i skały, w którą ude­rzył;


Im­pak­tyt (od ang. "im­pact" 'ude­rze­nie, wstrząs' z łac. "im­pac­tus") – nie­for­mal­na nazwa okre­śla­ją­ca typ skały, która pow­sta­ła lub zo­sta­ła po­waż­nie zmie­nio­na pod wpły­wem ude­rze­nia me­te­o­ry­tu. Nazwa ta opi­su­je za­rów­no skały, które zo­sta­ły zmie­nio­ne bez­poś­red­nio od ude­rze­nia me­te­o­ry­tu, pod wpły­wem tem­pe­ra­tu­ry czy siły ude­rze­nia, jak i skały osa­do­we za­wie­ra­ją­ce do­miesz­ki ma­te­ria­łów po­cho­dze­nia po­za­ziem­skie­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Impaktytowy

→ im­pak­tyt


przy­miot­nik

 (1.1) przym. od im­pak­tyt


Patrz:impaktyt

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impala

ga­tu­nek an­ty­lo­py za­miesz­ku­ją­cy sa­wan­ny i busz w po­łud­nio­wo-wschod­niej Afry­ce


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ae­py­ce­ros me­lam­pus|ref=tak., ga­tu­nek afry­kań­skiej an­ty­lo­py;

 (1.2) zool. an­ty­lo­pa z ga­tun­ku im­pa­li (1.1)

 (1.3) mot. sa­mo­chód marki Chev­ro­let;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impanacja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) teol. hist. te­o­ria o obec­no­ści Ciała Chry­stu­sa w chle­bie i winie po kon­se­kra­cji;


Im­pa­na­cja (łac. "im­pa­na­tio" 'wchle­bie­nie' od "im-" 'w-' i "panis" 'chleb') – po­gląd do­ty­czą­cy związ­ku po­mię­dzy cia­łem Chry­stu­sa a chle­bem w Eu­cha­ry­stii. Sta­no­wi­sko to opar­te jest na ana­lo­gii do te­o­rii unii hi­po­sta­tycz­nej: na tej samej za­sa­dzie, jak Bóg stał się cia­łem w oso­bie Je­zu­sa Chry­stu­sa, tak staje się on chle­bem w Eu­cha­ry­stii. Ko­ściół ka­to­lic­ki uznał im­pa­na­cję za he­rez­ję, zaś Ko­ścio­ły lu­te­rań­skie odrzu­ci­ły ją w ra­mach przy­ję­cia For­mu­ły Zgody.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Imparcjalność

daw­niej: bez­stron­ność


Źródła:

SJP.pl

Imparcjalny

prze­sta­rza­łe: bez­stron­ny


Źródła:

SJP.pl

Impas

1. sy­tu­a­cja bez wyj­ścia; za­stój;
2. bicie młod­szą z po­sia­da­nych kart w prze­wi­dy­wa­niu, że prze­ciw­nik nie ma czym jej prze­bić


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) za­stój, mat­nia

 (1.2) karc. wy­mu­sze­nie na prze­ciw­ni­ku za­gra­nia niż­szą kartą, by ją na­stęp­nie prze­bić wyż­szą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impasik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od impas


Źródła:

Wiktionary

Impasowy

zwią­za­ny z im­pa­sem


Źródła:

SJP.pl

Impast

wy­pu­kłe na­ło­że­nie farby na płót­no


Im­past (wł. "im­pa­sto" – ugnia­tam) – tech­ni­ka sto­so­wa­na w ma­lar­stwie olej­nym lub akry­lo­wym (rza­dziej tem­pe­ro­wym), po­le­ga­ją­ca na na­kła­da­niu farby grubą, wy­pu­kłą war­stwą przy po­mo­cy pędz­la lub szpach­li.

W XVI i XVII wieku w ma­lar­stwie ho­len­der­skim, fla­mandz­kim i wło­skim, a w XVIII wieku także an­giel­skim, tech­ni­ka im­pa­stu słu­ży­ła do za­ak­cen­to­wa­nia efek­tów świa­tła.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Impastowy

zwią­za­ny z im­pa­stem


Źródła:

SJP.pl

Impeachment

rze­czow­nik

 (1.1) polit. praw. pro­ce­du­ra for­mal­ne­go oskar­że­nia o prze­stęp­stwo osoby ma­ją­cej im­mu­ni­tet i zaj­mu­ją­cej wy­so­kie sta­no­wi­sko pań­stwo­we;

 (1.2) polit. praw. usu­nię­cie ta­kiej osoby z zaj­mo­wa­ne­go sta­no­wi­ska


Im­pe­ach­ment (//, dosł. ang. „po­sta­wie­nie w stan oskar­że­nia”) – pro­ce­du­ra po­cho­dzą­ca z an­glo­sa­skiej tra­dy­cji par­la­men­tar­nej, słu­żą­ca re­a­li­za­cji od­po­wie­dzial­no­ści kon­sty­tu­cyj­nej pre­zy­den­ta, wi­ce­pre­zy­den­ta i funk­cjo­na­riu­szy cy­wil­nych m.in. w USA. Pro­ce­du­ra wszczy­na­na jest przez par­la­ment lub inne ciała le­gis­la­cyj­ne pań­stwa.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Impedancja

opór po­zor­ny ukła­dów elek­trycz­nych, aku­stycz­nych i me­cha­nicz­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) elektr. fiz. wiel­kość cha­rak­te­ry­zu­ją­ca prze­ciw­sta­wia­nie się prze­pły­wo­wi prądu zmien­ne­go w ob­wo­dzie elek­trycz­nym;


Zo­bacz też: inne hasła.

Im­pe­dan­cja, im­pe­dan­cja ze­spo­lo­na, Z (od łac. "im­pe­di­men­tum", przesz­ko­da) – wiel­kość fi­zycz­na cha­rak­te­ry­zu­ją­ca za­leż­ność mię­dzy na­tę­że­niem prądu i na­pię­ciem w ob­wo­dach prądu prze­mien­ne­go (si­nu­so­i­dal­nie zmien­ne­go).

Im­pe­dan­cja jest uo­gól­nie­niem oporu elek­trycz­ne­go, cha­rak­te­ry­zu­ją­ce­go tę za­leż­ność w ob­wo­dach prądu sta­łe­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Impedancyjny

→ im­pe­dan­cja


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z im­pe­dan­cją, do­ty­czą­cy im­pe­dan­cji


Patrz:impedancja

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impedimenta

w pra­wie: przesz­ko­dy nie­poz­wa­la­ją­ce na za­war­cie związ­ku mał­żeń­skie­go lub unie­waż­nia­ją­ce mał­żeń­stwo; im­pe­dy­men­ta


Źródła:

SJP.pl

Impedyment

daw­niej: przesz­ko­da, za­wa­da


Źródła:

SJP.pl

Impedymenta

w pra­wie: przesz­ko­dy nie­poz­wa­la­ją­ce na za­war­cie związ­ku mał­żeń­skie­go lub unie­waż­nia­ją­ce mał­żeń­stwo; im­pe­di­men­ta


Źródła:

SJP.pl

Imperata

im­pe­ra­ta cy­lin­drycz­na - az­ja­tyc­ki ga­tu­nek ozdob­nej trawy


Źródła:

SJP.pl

Imperativus

im­pe­ra­ti­wus, im­pe­ra­tyw; w ję­zy­koz­naw­stwie:
1. tryb roz­ka­zu­ją­cy cza­sow­ni­ka;
2. cza­sow­nik w try­bie roz­ka­zu­ją­cym


Źródła:

SJP.pl

Imperatiwus

im­pe­ra­ti­vus, im­pe­ra­tyw; w ję­zy­koz­naw­stwie:
1. tryb roz­ka­zu­ją­cy cza­sow­ni­ka;
2. cza­sow­nik w try­bie roz­ka­zu­ją­cym


Źródła:

SJP.pl

Imperator

1. tytuł na­da­wa­ny zwy­cię­skie­mu wo­dzo­wi w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie w okre­sie re­pu­bli­ki;
2. tytuł ce­sa­rza rzym­skie­go w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie od cza­sów Au­gu­sta;
3. dzie­dzicz­ny tytuł pa­nu­ją­ce­go w niek­tó­rych mo­nar­chiach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie: do­wód­ca woj­sko­wy

 (1.2) hist. w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie w okre­sie re­pu­bli­ki: zwy­cię­ski wódz, tytuł ce­sa­rza

 (1.3) hist. polit. tytuł wład­cy w niek­tó­rych mo­nar­chiach


Im­pe­ra­tor (łac. 'roz­ka­zo­daw­ca' od "im­pe­rium" od cza­sow­ni­ka "im­pe­ra­re" 'roz­ka­zy­wać; rzą­dzić' i koń­ców­ki "-tor" oz­na­cza­ją­cej spraw­cę czyn­no­ści) – tytuł, który w cza­sach re­pu­bli­ki żoł­nie­rze przyz­na­wa­li w Rzy­mie zwy­cię­skim wo­dzom, któ­rzy sa­mo­dziel­nie pro­wa­dzi­li ("suis au­spii­cis") i zwy­cię­sko za­koń­czy­li wojnę, w któ­rej za­bi­to mi­ni­mum 5000 wro­gów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imperatorka

wład­czy­ni wiel­kie­go pań­stwa obej­mu­ją­ce­go wiele kra­jów i ludów; im­pe­ra­to­ro­wa


Źródła:

SJP.pl

Imperatorowa

1. tytuł ce­sa­rzo­wej ro­syj­skiej; ca­ry­ca, ca­ro­wa;
2. wład­czy­ni wiel­kie­go pań­stwa obej­mu­ją­ce­go wiele kra­jów i ludów; im­pe­ra­tor­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ce­sarz

 (1.2) hist. tytuł ce­sa­rzo­wej ro­syj­skiej


Im­pe­ra­to­ro­wa ("The Scar­let Em­press") – ame­ry­kań­ski me­lo­dra­mat hi­sto­rycz­ny z 1934 roku, wy­re­ży­se­ro­wa­ny przez Jo­se­fa von Stern­ber­ga.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imperatorowy

→ im­pe­ra­tor (daw­niej); im­pe­ra­tor­ski


Źródła:

SJP.pl

Imperatorski

wła­ści­wy wiel­kie­mu wład­cy, im­pe­ra­to­ro­wi, ce­sa­rzo­wi lub na­le­żą­cy do niego


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. zwią­za­ny z im­pe­ra­to­rem, do­ty­czą­cy im­pe­ra­to­ra (np. im­pe­ra­to­ra Rosji)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imperatyw

1. w etyce: na­czel­na norma mo­ral­na, obo­wią­zu­ją­ca w spo­sób po­wszech­ny, bez­wa­run­ko­wy i bezwz­ględ­ny;
2. re­gu­ła, nakaz do­ty­czą­cy dzie­dzin życia du­cho­we­go i spo­łecz­ne­go;
3. im­pe­ra­ti­vus, im­pe­ra­ti­wus; w ję­zy­koz­naw­stwie:
a) tryb roz­ka­zu­ją­cy cza­sow­ni­ka;
b) cza­sow­nik w try­bie roz­ka­zu­ją­cym


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) nakaz, zwła­szcza mo­ral­ny


Im­pe­ra­tyw (łac. "im­pe­ra­ti­vus" – roz­ka­zu­ją­cy) – nakaz, re­gu­ła, za­sa­da, która nie pod­le­ga dy­sku­sji i którą można bez­poś­red­nio wy­wieść z za­ło­żeń te­o­re­tycz­nych. Im­pe­ra­tyw może mieć cha­rak­ter za­sa­dy mo­ral­nej, ar­ty­stycz­nej lub ide­o­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imperatywność

siła na­ka­zu, nie­od­par­ta ko­niecz­ność


Źródła:

SJP.pl

Imperatywny

1. sta­no­wią­cy ko­niecz­ność;
2. na­ka­zu­ją­cy


Źródła:

SJP.pl

Imperf.

skrót od: im­per­fek­tum (w ję­zy­koz­naw­stwie: czas przesz­ły nie­do­ko­na­ny)


Źródła:

SJP.pl

Imperfecta

w ję­zy­koz­naw­stwie: czas przesz­ły nie­do­ko­na­ny; im­per­fek­tum


Źródła:

SJP.pl

Imperfectum

w ję­zy­koz­naw­stwie: czas przesz­ły nie­do­ko­na­ny; im­per­fek­tum


Źródła:

SJP.pl

Imperfektum

w ję­zy­koz­naw­stwie: czas przesz­ły nie­do­ko­na­ny; im­per­fec­tum


Źródła:

SJP.pl

Imperial

mięk­ki ser pod­puszcz­ko­wy z kro­wie­go mleka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Imperialista

zwo­len­nik im­pe­ria­liz­mu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) polit. zwo­len­nik im­pe­ria­liz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imperialistka

zwo­len­nicz­ka im­pe­ria­liz­mu


Źródła:

SJP.pl

Imperialistycznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób im­pe­ria­li­stycz­ny


Źródła:

Wiktionary

Imperialistyczny

do­ty­czą­cy im­pe­ria­liz­mu, zwią­za­ny z im­pe­ria­liz­mem


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy im­pe­ria­liz­mu albo im­pe­ria­li­stów; bę­dą­cy wy­ra­zem dzia­łań ma­ją­cych na celu pod­po­rząd­ko­wa­nie świa­ta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imperializm

1. po­li­ty­ka za­gra­nicz­na pań­stwa po­le­ga­ją­ca na pod­bo­jach ko­lo­nial­nych lub dą­że­niu do pod­po­rząd­ko­wa­nia sobie in­nych kra­jów;
2. w te­o­rii mark­si­stow­skiej: ostat­nia faza for­ma­cji ka­pi­ta­li­stycz­nej, cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się kon­cen­tra­cją ka­pi­ta­łu, eska­la­cją kon­flik­tów o stre­fy wpły­wów i za­o­strze­niem an­ta­go­niz­mów kla­so­wych, co nie­u­chron­nie pro­wa­dzi do re­wo­lu­cji ko­mu­ni­stycz­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) polit. po­li­ty­ka za­gra­nicz­na opar­ta na mi­li­ta­ryz­mie, dą­że­nie do pod­po­rząd­ko­wa­nia sobie in­nych kra­jów, sta­nia się im­pe­rium

 (1.2) polit. w mark­siz­mie: ostat­nie sta­dium ka­pi­ta­liz­mu, ce­chu­ją­ce się kon­cen­tra­cją pro­duk­cji i ka­pi­ta­łu, a także nie­o­bec­no­ścią wol­nej kon­ku­ren­cji, a za­miast niej pa­no­wa­niem mo­no­po­li


Im­pe­ria­lizm (od im­pe­rium) – po­li­ty­ka państw mo­car­stwo­wych, po­le­ga­ją­ca na pod­bo­jach ko­lo­nial­nych lub dą­że­niu do pod­po­rząd­ko­wa­nia sobie in­nych kra­jów; mia­nem im­pe­ria­liz­mu jest rów­nież na­zy­wa­ny okres hi­sto­rycz­ny za­po­cząt­ko­wa­ny w ostat­niej ćwier­ci XIX wieku, odz­na­cza­ją­cy się świa­to­wą do­mi­na­cją kilku wiel­kich mo­carstw.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imperialnie

przy­słó­wek

 (1.1) na spo­sób im­pe­rial­ny


Źródła:

Wiktionary

Imperialność

→ im­pe­rial­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest im­pe­rial­ne; cecha tych, któ­rzy są im­pe­rial­ni


Patrz:imperialny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imperialny

przy­miot­nik od: im­pe­rium


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy im­pe­rium, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla im­pe­rium

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) żoł­nierz, urzęd­nik lub inny przed­sta­wi­ciel im­pe­rium


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imperialuch

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zgrub. im­pe­rial­ny


Źródła:

Wiktionary

Imperiał

1. złota mo­ne­ta bita w la­tach 1755-1897 w car­skiej Rosji, o war­to­ści 15 lub 10 rubli (na zie­miach pol­skich także pię­cio­ru­blo­wa);
2. bity talar nie­miec­ki z cza­sów Ce­sar­stwa Rzym­skie­go Na­ro­du Nie­miec­kie­go;
3. for­mat pa­pie­ru 63 x 95 cm;
4. górna część po­ja­zdu kon­ne­go z miej­sca­mi do sie­dze­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. nu­mizm. złota mo­ne­ta w Rosji car­skiej, war­to­ści 10-15 rubli srebr­nych, bę­dą­ca w obie­gu w la­tach 1755–1917;

 (1.2) daw. wierzch dy­li­żan­su pocz­to­we­go lub om­ni­bu­su kon­ne­go z miej­sca­mi pa­sa­żer­ski­mi


Im­pe­riał (ros. "империал") – wie­lo­ru­blo­wa złota mo­ne­ta ro­syj­ska wpro­wa­dzo­na do obie­gu w 1755 i emi­to­wa­na do 1917 r. Nazwa bę­dą­ca po­chod­ną od łac. "im­pe­ria­lis" (ce­sar­ski).

Wpro­wa­dzo­ny za pa­no­wa­nia ce­sa­rzo­wej Elż­bie­ty im­pe­riał był mo­ne­tą 10-ru­blo­wą za­wie­ra­ją­cą 11,61 g złota o pró­bie 916 (za Pawła I i Alek­san­dra I wy­no­si­ła ona 987). W obie­gu znaj­do­wał się także 5-ru­blo­wy pó­łim­pe­riał o wadze 5,85 g. Po re­for­mie wa­lu­to­wej Kan­kri­na (1838) war­tość im­pe­ria­ła usta­lo­no na 10 rubli 30 ko­pie­jek.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imperium

wiel­kie, po­tęż­ne pań­stwo pod­po­rząd­ko­wu­ją­ce sobie inne kraje


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) wiel­kie i po­tęż­ne pań­stwo, które pod­po­rząd­ko­wu­je sobie inne kraje

 (1.2) przen. wiel­kie przed­się­bior­stwo lub or­ga­ni­za­cja ma­ją­ca pla­ców­ka­a­ców­ki w wielu miej­scach na dużym ob­sza­rze

 (1.3) hist. w sta­ro­żyt­nym Rzy­mie naj­wyż­sza wła­dza pań­stwo­wa (za­rów­no cy­wil­na jak i woj­sko­wa), na­le­żą­ca do kon­su­lów, a póź­niej ce­sa­rzy

 (1.4) praw. okre­ślo­ny pra­wem za­kres wła­dzy de­cy­zyj­nej or­ga­nów pań­stwo­wych


Im­pe­rium (od łac. "im­pe­rium") – struk­tu­ra po­li­tycz­na, wła­da­ją­ca na wiel­kim ob­sza­rze te­ry­to­rial­nym. Po­cho­dzi od łac. słowa "im­pe­rium "oz­na­cza­ją­ce­go za­kres wła­dzy rzym­skich naj­wyż­szych urzęd­ni­ków.

Im­pe­rium zor­ga­ni­zo­wa­ne jest naj­czę­ściej wokół pań­stwa, które jest mo­car­stwem, a jego wła­dza po­li­tycz­na, go­spo­dar­cza i kul­tu­ro­wa wy­kra­cza poza włas­ne gra­ni­ce i roz­cią­ga się na inne, pod­po­rząd­ko­wa­ne jed­nost­ki po­li­tycz­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Impersonalny

książ­ko­wo: nie­o­so­bo­wy, be­zo­so­bo­wy


Źródła:

SJP.pl

Impertynencja

nie­sto­sow­ne, bez­czel­ne, obraź­li­we za­cho­wa­nie się wobec kogoś


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) obraź­li­we, aro­ganc­kie lub nie­kul­tu­ral­ne słowa czy za­cho­wa­nie skie­ro­wa­ne wobec kogoś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impertynencje

nie­sto­sow­ne, bez­czel­ne, obraź­li­we za­cho­wa­nie się wobec kogoś


Źródła:

SJP.pl

Impertynencki

taki, który odz­na­cza się obraź­li­wym, bez­czel­nym za­cho­wa­niem; aro­ganc­ki, bez­czel­ny, butny, zu­chwa­ły


przy­miot­nik

 (1.1) aro­ganc­ki, bez­czel­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impertynencko

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) aro­ganc­ko, bez­czel­nie


Źródła:

Wiktionary

Impertynent

osoba za­cho­wu­ją­ca się nie­grzecz­nie, aro­ganc­ko, obraź­li­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba za­cho­wu­ją­ca się nie­grzecz­nie, aro­ganc­ko, obraź­li­wie lub bez­czel­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impertynentka

ko­bie­ta aro­ganc­ka, zu­chwa­ła, znie­wa­ża­ją­ca in­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta za­cho­wu­ją­ca się nie­grzecz­nie, aro­ganc­ko, obraź­li­wie lub bez­czel­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impet

siła roz­pę­du, roz­ma­chu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) siła roz­pę­du

 (1.2) szyb­ki ruch

 (1.3) stpol. atak, ude­rze­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impetuoso

okre­śle­nie wy­ko­naw­cze: gwał­tow­nie, po­ryw­czo


„Im­pe­tu­o­so” – nazwa no­szo­na na prze­strze­ni dzie­jów przez okrę­ty Regia Ma­ri­na i Ma­ri­na Mi­li­ta­re:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Impetycja

daw­niej: do­cho­dze­nie swo­ich praw


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. praw. do­cho­dze­nie włas­nych praw


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impetyczka

→ im­pe­tyk; rap­tu­ska, cho­le­rycz­ka, gwał­tow­ni­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta po­ryw­cza, gwał­tow­na, wy­bu­cho­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impetyczność

prze­sta­rza­le: po­ryw­czość, gwał­tow­ność, wy­bu­cho­wość


Źródła:

SJP.pl

Impetyczny

prze­sta­rza­le: sil­nie i gwał­tow­nie re­a­gu­ją­cy; po­pęd­li­wy, wy­bu­cho­wy


Źródła:

SJP.pl

Impetyk

osoba wy­bu­cho­wa, gwał­tow­na; rap­tus, pa­sjo­nat


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) książk. czło­wiek po­ryw­czy, gwał­tow­ny, wy­bu­cho­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impexmetal

Im­pex­me­tal Spół­ka Ak­cyj­na – pol­skie przed­się­bior­stwo prze­my­słu me­ta­lo­we­go, dzia­ła­ją­ce głów­nie na rynku me­ta­li ko­lo­ro­wych oraz stali, w sek­to­rze pół­fa­bry­ka­tów me­ta­lo­wych oraz ło­żysk.


Źródła:

Wikipedia

Implant

tkan­ka, na­rząd bądź pro­te­za wszcze­pia­ne do or­ga­niz­mu w celu za­stą­pie­nia usu­nię­tych, usz­ko­dzo­nych lub nie­czyn­nych tka­nek lub na­rzą­dów; wszczep


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ciało obce wszcze­pia­ne do or­ga­niz­mu w celu odt­wo­rze­nia na­tu­ral­nej funk­cji lub este­ty­ki usz­ko­dzo­ne­go or­ga­nu;


Im­plant (z łac. "im" 'w' i "plan­ta­re" 'sa­dzić'), wszczep – ciało obce wszcze­pia­ne do or­ga­niz­mu w celu odt­wo­rze­nia na­tu­ral­nej funk­cji lub este­ty­ki usz­ko­dzo­ne­go or­ga­nu. Naj­czę­ściej sto­so­wa­ne są im­plan­ty za­stę­pu­ją­ce tkan­ki twar­de.

Sze­ro­ko sto­so­wa­ne są im­plan­ty za­stę­pu­ją­ce kość lub stawy. W or­to­pe­dii dość czę­ste są ope­ra­cje wszcze­pie­nia en­do­pro­te­zy stawu bio­dro­we­go. Nieco rza­dziej są sto­so­wa­ne en­do­pro­te­zy dla in­nych sta­wów, np. en­do­pro­te­za stawu ko­la­no­we­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Implantacja

1. za­bieg chi­rur­gicz­ny po­le­ga­ją­cy na wpro­wa­dze­niu na stałe do or­ga­niz­mu ja­kie­goś ciała ob­ce­go;
2. prze­sa­dza­nie ro­ślin z jed­ne­go miej­sca w dru­gie;
3. za­gnież­dże­nie się za­płod­nio­ne­go jaja ssaka w na­błon­ku ma­ci­cy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Implantacyjny

→ im­plan­ta­cja


Patrz:implantacja

Źródła:

SJP.pl

Implantolog

le­karz spe­cja­li­zu­ją­cy się we wszcze­pia­niu im­plan­tów


Źródła:

SJP.pl

Implantologia

dział me­dy­cy­ny zaj­mu­ją­cy się wszcze­pia­niem im­plan­tów


Im­plan­to­lo­gia – nauka o wpro­wa­dza­niu im­plan­tów do ży­we­go or­ga­niz­mu, ich in­te­rak­cjach, bu­do­wie, wła­ści­wo­ściach i wa­run­kach nie­zbęd­nych do „przy­ję­cia się” wszcze­pu oraz przy­czy­nach ich ewen­tu­al­ne­go odrzu­ce­nia.

Im­plan­to­pro­te­ty­ka sto­ma­to­lo­gicz­na – od­bu­do­wa uzę­bie­nia na im­plan­tach, poz­wa­la na osią­gnię­cie trwa­łe­go efek­tu este­tycz­ne­go i na po­pra­wę za­bu­rzo­nej, po­przez utra­tę zębów, me­cha­ni­ki na­rzą­du żucia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Implantologiczny

→ im­plan­to­lo­gia


Patrz:implantologia

Źródła:

SJP.pl

Implantoprotetyka

dzie­dzi­na sto­ma­to­lo­gii zaj­mu­ją­ca się od­bu­do­wą pro­te­tycz­ną na im­plan­tach


Źródła:

SJP.pl

Implantować

1. osa­dzać coś, wszcze­piać, np. obce ciało lub obce ko­mór­ki w or­ga­niz­mie;
2. prze­sa­dzać ro­śli­ny z jed­ne­go miej­sca na dru­gie;
3. im­plan­to­wać się - za­gnież­dżać się gdzieś, wszcze­piać się w coś


Źródła:

SJP.pl

Implantowy

→ im­plant


Patrz:implant

Źródła:

SJP.pl

Implementacja

1. wer­sja pro­gra­mu, ję­zy­ka pro­gra­mo­wa­nia lub sy­ste­mu ope­ra­cyj­ne­go przy­sto­so­wa­na do pracy na danym typie kom­pu­te­ra
2. adap­ta­cja pro­gra­mu, ję­zy­ka pro­gra­mo­wa­nia lub sy­ste­mu ope­ra­cyj­ne­go do pracy na danym typie kom­pu­te­ra


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) publ. urz. in­form. wdro­że­nie cze­goś w życie;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Implementacyjny

→ im­ple­men­ta­cja


Patrz:implementacja

Źródła:

SJP.pl

Implementowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|im­ple­men­to­wać.


Źródła:

Wiktionary

Implementować

opra­co­wać lub opra­co­wy­wać im­ple­men­ta­cję


cza­sow­nik

 (1.1) wdra­żać coś w życie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Implicite

[czy­taj: imPLIc-ite] z ła­ci­ny:
1. do wyw­nio­sko­wa­nia z kon­tek­stu, do­myśl­nie (w prze­ci­wień­stwie do ex­pli­ci­te);
2. włącz­nie, włą­cza­jąc


Źródła:

SJP.pl

Implicytny

taki, któ­re­go trze­ba się do­my­ślić, wnio­sko­wa­ny z kon­tek­stu; do­myśl­ny


Źródła:

SJP.pl

Implikacja

1. kon­sek­wen­cja, na­stęp­stwo;
2. zda­nie zło­żo­ne zbu­do­wa­ne we­dług sche­ma­tu: je­że­li..., to...; zda­nie wa­run­ko­we


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) na­stęp­stwo, kon­sek­wen­cja

 (1.2) log. sto­su­nek wy­ni­ka­nia za­cho­dzą­cy mię­dzy dwoma zda­nia­mi


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Implikacje

1. kon­sek­wen­cja, na­stęp­stwo;
2. zda­nie zło­żo­ne zbu­do­wa­ne we­dług sche­ma­tu: je­że­li..., to...; zda­nie wa­run­ko­we


Źródła:

SJP.pl

Implikacyjny

do­ty­czą­cy im­pli­ka­cji


Źródła:

SJP.pl

Implikant

w ma­te­ma­ty­ce: taki ilo­czyn li­te­ra­łów, że dla wszyst­kich wek­to­rów bi­nar­nych, dla któ­rych jest on równy jed­no­ści, funk­cja f jest równa jed­no­ści


Źródła:

SJP.pl

Implikatura

treść wy­ni­ka­ją­ca poś­red­nio z wy­po­wie­dzi i kon­tek­stu, choć nie­wy­ra­żo­na wprost


Im­pli­ka­tu­ra kon­wer­sa­cyj­na („zna­cze­nie im­pli­ko­wa­ne”) – ter­min Paula Grice'a oz­na­cza­ją­cy sens nie­do­słow­ny i nie­kon­wen­cjo­nal­ny pew­nych wy­po­wie­dzi. Im­pli­ka­tu­ry róż­nią się za­rów­no od ta­kich zna­czeń wy­po­wie­dzi, które są ge­ne­ro­wa­ne i ro­zu­mia­ne w ra­mach kodu ję­zy­ko­we­go, jak i ta­kich, które są je­dy­nie pre­su­po­no­wa­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Implikować

1. przy­pi­sy­wać coś komuś; im­pu­to­wać;
2. prze­ka­zy­wać coś nie wprost; su­ge­ro­wać;
3. sta­wać się pod­sta­wą do sfor­mu­ło­wa­nia okre­ślo­ne­go wnio­sku; wska­zy­wać;
4. pro­wa­dzić do ja­kie­goś skut­ku;
5. im­pli­ko­wać się:
a) być wnio­skiem cze­goś;
b) być skut­kiem cze­goś


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) po­cią­gać za sobą

 (1.2) przy­pi­sy­wać coś komuś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Implodować

w fi­zy­ce: wy­buch­nąć, wy­bu­chać do wew­nątrz


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni dwu­a­spek­to­wy

 (1.1) ule­gać im­ploz­ji, gwał­tow­nie za­pa­dać się w sobie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Implozja

1. gwał­tow­ne za­pad­nię­cie się, skon­cen­tro­wa­nie się ma­te­rii, np. spo­wo­do­wa­ne zew­nętrz­nym ci­śnie­niem;
2. po­cząt­ko­wy mo­ment ar­ty­ku­la­cji spół­gło­sek zwar­tych (w ję­zy­ku pol­skim: p, k, t)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nagłe, dy­na­micz­ne zni­szcze­nie struk­tu­ry przez napór z zew­nątrz, pro­wa­dzą­ce do jej za­pad­nię­cia się do środ­ka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Implozyjny

→ im­ploz­ja


Patrz:implozja

Źródła:

SJP.pl

Impluvium

czwo­ro­kąt­ny basen w po­sadz­ce atrium w do­mach etru­skich i rzym­skich; im­plu­wium


Im­plu­vium – w domu rzym­skim pro­sto­kąt­ny basen w po­sadz­ce atrium, zbie­ra­ją­cy wodę de­szczo­wą spły­wa­ją­cą z dachu przez otwór com­plu­vium.

Zaj­mo­wał cen­tral­ne miej­sce i był naj­waż­niej­szym ele­men­tem ar­chi­tek­to­nicz­nym tego po­mie­szcze­nia. Wy­kła­da­no go mo­za­i­ką, mar­mu­rem. W póź­niej­szych cza­sach wy­po­sa­ża­no go w fon­tan­nę. Wodę z im­plu­vium czę­sto od­pro­wa­dza­no ru­ra­mi do cy­ster­ny w po­dzie­miach domu i wy­ko­rzy­sty­wa­no np. do celów hi­gie­nicz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Impluwium

czwo­ro­kąt­ny basen w po­sadz­ce atrium w do­mach etru­skich i rzym­skich; im­plu­vium


Źródła:

SJP.pl

Imponderabilia

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) coś, czego nie da się zmie­rzyć (np. uczu­cie), ale co ma istot­ny wpływ na sy­tu­a­cję oraz prze­bieg wy­da­rzeń


Źródła:

Wiktionary

Imponderabilium

rzecz nie­u­chwyt­na, nie­ma­te­rial­na i nie­mie­rzal­na, jed­nak o re­al­nym wpły­wie


Źródła:

SJP.pl

Imponowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|im­po­no­wać.


Źródła:

Wiktionary

Imponować

wzbu­dzać po­dziw, uz­na­nie; po­do­bać się komuś, ol­śnie­wać


cza­sow­nik

 (1.1) wzbu­dzać w kimś uz­na­nie, po­dziw


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imponująco

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób, który komuś im­po­nu­je


Źródła:

Wiktionary

Imponujący

bu­dzą­cy po­dziw, za­chwy­ca­ją­cy, ol­śnie­wa­ją­cy, wspa­nia­ły


przy­miot­nik

 (1.1) wzbu­dza­ją­cy uz­na­nie i za­chwyt

 (1.2) godny po­dzi­wu z po­wo­du roz­mia­rów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imporcik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od im­port


Źródła:

Wiktionary

Import

1. to­wa­ry przy­wie­zio­ne z za­gra­ni­cy;
2. od­płat­ny przy­wóz to­wa­rów z za­gra­ni­cy lub od­płat­ne świad­cze­nie usług przez kon­tra­hen­ta za­gra­nicz­ne­go;
3. umie­szcze­nie w danej apli­ka­cji tek­stu, ry­sun­ku itp., stwo­rzo­ne­go przy po­mo­cy innej apli­ka­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hand. ekon. przy­wóz to­wa­rów, usług lub ka­pi­ta­łu z za­gra­ni­cy w celu wy­ko­rzy­sta­nia ich na rynku wew­nętrz­nym;

 (1.2) za­im­por­to­wa­ne to­wa­ry

 (1.3) in­form. umie­szcza­nie w danym pro­gra­mie cze­goś ut­wo­rzo­ne­go w innym pro­gra­mie

 (1.4) sport. przy­ję­cie za­wod­ni­ka lub tre­ne­ra do in­ne­go klubu


Im­port (z łac. in „do” + por­ta­re „nieść”) – zakup to­wa­rów lub usług za gra­ni­cą w celu wy­ko­rzy­sta­nia ich na rynku wew­nętrz­nym (kra­jo­wym).

Zgod­nie z prze­pi­sa­mi prawa po­dat­ko­we­go w Pol­sce im­por­tem można okre­ślić zakup to­wa­rów lub usług w kra­jach spoza Unii Eu­ro­pej­skiej (np.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Importacja

1. w lo­gi­ce: włą­cze­nie do po­przed­ni­ka im­pli­ka­cji jed­ne­go z czło­nów na­stęp­ni­ka;
2. książ­ko­wo: spro­wa­dze­nie, im­port


Źródła:

SJP.pl

Importer

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ekon. osoba lub pod­miot go­spo­dar­czy, który spro­wa­dza to­wa­ry z za­gra­ni­cy


Źródła:

Wiktionary

Importerka

→ im­por­ter


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ekon. ko­bie­ta, która spro­wa­dza to­wa­ry z za­gra­ni­cy


Patrz:importer

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Importerski

→ im­port


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z im­por­te­rem lub im­por­te­ra­mi, do­ty­czą­cy im­por­te­rów


Patrz:import

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Importochłonność

→ im­por­to­chłon­ny


Patrz:importochłonny

Źródła:

SJP.pl

Importochłonny

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ekon. zu­ży­wa­ją­cy dużo im­por­to­wa­nych środ­ków


Źródła:

Wiktionary

Importować

1. w eko­no­mii: spro­wa­dzić, spro­wa­dzać to­wa­ry z za­gra­ni­cy, aby wy­ko­rzy­sty­wać je (sprze­da­wać) na rynku włas­ne­go kraju;
2. wczy­tać, wczy­ty­wać do­ku­ment do pro­gra­mu kom­pu­te­ro­we­go po jego uprzed­niej kon­wer­sji


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. za­im­por­to­wać)

 (1.1) hand. spro­wa­dzać to­wa­ry z in­nych kra­jów

 (1.2) in­form. umie­szczać w danym pro­gra­mie coś ut­wo­rzo­ne­go w innym pro­gra­mie

 (1.3) daw. wno­sić opła­tę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Importowy

zwią­za­ny z im­por­tem


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z im­por­tem, do­ty­czą­cy im­por­tu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Importun

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) śrpol. na­tręt, ktoś na­przy­krza­ją­cy się


Źródła:

Wiktionary

Impost

ka­mien­ny blok mię­dzy gło­wi­cą ko­lum­ny a skle­pie­niem lub ar­ka­dą, ty­po­we dla ar­chi­tek­tu­ry bi­zan­tyj­skiej; na­sad­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ar­chit. ka­mien­na płyta lub blok sta­no­wią­ce pod­po­rę dla łuku, ar­ka­dy lub żebra skle­pie­nia


Im­post, na­sad­nik – w ar­chi­tek­tu­rze, ele­ment w for­mie płyty lub bloku, sta­no­wią­cy przej­ście mię­dzy gło­wi­cą pod­po­ry a dźwi­ga­nym przez nią ele­men­tem (np. łu­kiem ar­ka­dy). Im­post mógł przy­brać formę gło­wi­cy i pod­po­ra w efek­cie otrzy­my­wa­ła pod­wój­ną gło­wi­cę (tzn. na jedną gło­wi­cę na­sa­dzo­na była druga, zwana na­sad­ni­ko­wą).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Impostacja

im­po­sta­cja głosu:
a) pra­wi­dło­we po­sta­wie­nie głosu
b) w nauce śpie­wu: uspraw­nia­nie funk­cji na­rzą­dów uczest­ni­czą­cych w emi­sji głosu


Źródła:

SJP.pl

Imposter

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. czło­wiek pod­szy­wa­ją­cy się pod czyjś tytuł lub god­ność


Źródła:

Wiktionary

Impostor

daw­niej: osoba przy­wła­szcza­ją­ca sobie cudze naz­wi­sko, god­ność itp.; szal­bierz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. czło­wiek pod­szy­wa­ją­cy się pod czyjś tytuł lub god­ność


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imposybilizm

nie­moż­ność, nie­zdol­ność do zro­bie­nia cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) nie­moż­ność zro­bie­nia, do­ko­na­nia cze­goś, mimo że jest to ko­niecz­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impotencja

1. nie­zdol­ność męż­czyz­ny do od­by­cia sto­sun­ku płcio­we­go; nie­moc płcio­wa;
2. prze­sta­rza­łe: nie­zdol­ność do dzia­ła­nia; nie­moc, bez­sil­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. nie­zdol­ność męż­czyz­ny do od­by­cia sto­sun­ku płcio­we­go;

 (1.2) przen. nie­zdol­ność do dzia­ła­nia


Za­su­ge­ro­wa­no, aby "Za­bu­rze­nia erek­cji"

Im­po­ten­cja, nie­moc płcio­wa, za­bu­rze­nia erek­cji – dys­funk­cja sek­su­al­na wy­stę­pu­ją­ca u męż­czyzn, ob­ja­wia­ją­ca się bra­kiem erek­cji lub eja­ku­la­cji mimo pod­nie­ce­nia i sa­tys­fak­cjo­nu­ją­cej gry wstęp­nej. Wy­stę­pu­je naj­czę­ściej u męż­czyzn po­wy­żej 50. roku życia, ale zda­rza się też wcze­śniej. Im­po­ten­cję można po­dzie­lić na pier­wot­ną i wtór­ną (wy­stę­pu­ją­cą po okre­sie pra­wi­dło­we­go funk­cjo­no­wa­nia sek­su­al­ne­go).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Impotencki

→ im­po­tent


Patrz:impotent

Źródła:

SJP.pl

Impotent

1. męż­czyz­na cier­pią­cy na im­po­ten­cję;
2. prze­no­śnie: czło­wiek bez­sil­ny, nie­zdol­ny do dzia­ła­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ktoś cier­pią­cy na im­po­ten­cję

 (1.2) ktoś nie­zdol­ny do dzia­ła­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impotentka

→ im­po­tent


Patrz:impotent

Źródła:

SJP.pl

Impotentny

nie­zdol­ny do dzia­ła­nia, po­zba­wio­ny mocy; gnu­śny, iner­cyj­ny


Źródła:

SJP.pl

Impozycja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) druk. roz­kład stron pu­bli­ka­cji na ar­ku­szu dru­kar­skim;


Im­po­zy­cja, skład­ko­wa­nie, mon­taż elek­tro­nicz­ny – za­pro­jek­to­wa­nie w pro­gra­mie DTP obra­zu ca­łe­go ar­ku­sza druku. Może to być za­rów­no praca wie­lo­u­żyt­ko­wa, jak i układ stron skład­ki.

Im­po­zy­cja jest pro­ce­sem żmud­nym, wy­ma­ga­ją­cym du­że­go sku­pie­nia i w związ­ku z tym – w wy­pad­ku ręcz­ne­go wy­ko­ny­wa­nia – po­dat­nym na błędy.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Impozycyjny

→ im­po­zy­cja


Patrz:impozycja

Źródła:

SJP.pl

Impr.

skrót od: im­pri­ma­tur; imp.


Źródła:

SJP.pl

Impra

po­tocz­nie: za­ba­wa, spot­ka­nie to­wa­rzy­skie; inba, im­pre­za, jubel, ba­lan­ga, party


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) środ. im­pre­za


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impregnacik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od im­pre­gnat


Źródła:

Wiktionary

Impregnacja

1. na­sy­ce­nie ma­te­ria­łu od­po­wied­ni­mi sub­stan­cja­mi w celu kon­ser­wa­cji lub na­da­nia okre­ślo­nych wła­ści­wo­ści
2. prze­ni­ka­nie ja­kiejś sub­stan­cji do porów i ka­na­li­ków innej sub­stan­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. na­sy­ca­nie ma­te­ria­łu innym środ­kiem, by zmie­nić jego wła­ści­wo­ści fi­zycz­ne lub che­micz­ne, np. w celu za­bez­pie­cze­nia


Im­pre­gna­cja – na­sy­ca­nie ma­te­ria­łów (drew­na, płót­na, pa­pie­ru, be­to­nu, tynku, skóry itp.) rozt­wo­ra­mi żywic, roz­pu­szczo­ne­go wosku i in­ny­mi sub­stan­cja­mi che­micz­ny­mi. Pro­ces ma wzmoc­nić i za­bez­pie­czyć po­dło­że lub ma­te­riał przed szkod­li­wym dzia­ła­niem wil­go­ci, ple­śni, owa­dów, ognia itp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Impregnacyjny

słu­żą­cy do im­pre­gna­cji; im­pre­gnu­ją­cy


Źródła:

SJP.pl

Impregnarka

urzą­dze­nie do na­sy­ca­nia na­sią­kli­wych ma­te­ria­łów cie­cza­mi im­pre­gnu­ją­cy­mi; na­sy­car­ka


Źródła:

SJP.pl

Impregnat

sub­stan­cja za­bez­pie­cza­ją­ca ma­te­riał przed szkod­li­wy­mi czyn­ni­ka­mi; im­pre­gna­tor


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sub­stan­cja im­pre­gnu­ją­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impregnator

sub­stan­cja za­bez­pie­cza­ją­ca ma­te­riał przed szkod­li­wy­mi czyn­ni­ka­mi; im­pre­gnat


Źródła:

SJP.pl

Impregnowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) techn. bud. na­są­cza­nie ja­kie­goś ma­te­ria­łu pły­nem, naj­czę­ściej w celu kon­ser­wa­cji


Źródła:

Wiktionary

Impregnować

1. na­sy­cać ma­te­riał im­pre­gna­tem w celu kon­ser­wa­cji albo na­da­nia okre­ślo­nych wła­ści­wo­ści
2. o sub­stan­cji: prze­ni­kać do innej sub­stan­cji, wy­peł­niać jej pory, ka­na­li­ki


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. za­im­pre­gno­wać)

 (1.1) techn. na­sy­cać ma­te­riał spe­cjal­ną sub­stan­cją w celu ochron­nym lub zmia­ny wła­ści­wo­ści

 (1.2) fiz. prze­ni­kać do porów lub ka­na­li­ków in­ne­go ma­te­ria­łu

 (1.3) przen. uod­por­niać na dane wpły­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imprekacja

prze­sta­rza­le:
a) za­klę­cie, za­kli­na­nie
b) prze­kleń­stwo, zło­rze­cze­nie


Źródła:

SJP.pl

Impres

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. sztu­ka dru­kar­ska, druk

 (1.2) daw. wpływ


Źródła:

Wiktionary

Impresa

1. de­wi­za na godle;
2. motto, sen­ten­cja, mak­sy­ma


Źródła:

SJP.pl

Impresariat

1. or­ga­ni­zo­wa­nie im­prez ar­ty­stycz­nych lub po­dró­ży, wy­stę­pów, spot­kań ar­ty­sty albo spor­tow­ca;
2. in­sty­tu­cja zaj­mu­ją­ca się takim or­ga­ni­zo­wa­niem


Źródła:

SJP.pl

Impresario

osoba or­ga­ni­zu­ją­ca im­pre­zy (np. kon­cer­ty, przed­sta­wie­nia, wi­do­wi­ska) o cha­rak­te­rze nie­sta­łym


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) książk. osoba, która or­ga­ni­zu­je im­pre­zy ar­ty­stycz­ne, od­po­wia­da za spot­ka­nia, kon­fe­ren­cje, po­dró­że itp. ar­ty­sty, spor­tow­ca lub grupy;


Im­pre­sa­rio (z im­pre­sa „przed­się­bior­ca”) – osoba or­ga­ni­zu­ją­ca, a czę­sto rów­nież fi­nan­su­ją­ca, kon­cer­ty, spek­ta­kle te­a­tral­ne i ope­ro­we; ana­lo­gicz­nie do pro­du­cen­ta fil­mo­we­go w prze­my­śle fil­mo­wym i te­le­wi­zyj­nym oraz anio­łów biz­ne­su w biz­ne­sie. Im­pre­sa­rio od­po­wia­da rów­nież za spot­ka­nia, kon­fe­ren­cje, po­dró­że itp. ar­ty­sty, spor­tow­ca lub grupy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Impresaryjny

1. zaj­mu­ją­cy się or­ga­ni­zo­wa­niem im­prez ar­ty­stycz­nych lub ar­ty­sty albo spor­tow­ca;
2. teatr im­pre­sa­ryj­ny - teatr bez włas­ne­go sta­łe­go ze­spo­łu ak­tor­skie­go, wy­sta­wia­ją­cy spek­ta­kle przy­go­to­wa­ne gdzie in­dziej; scena im­pre­sa­ryj­na


Źródła:

SJP.pl

Impresja

1. wra­że­nie, doz­na­nie, su­biek­tyw­ne od­czu­cie;
2. na­stro­jo­wy obraz, opis li­te­rac­ki lub utwór mu­zycz­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ulot­ne wra­że­nie

 (1.2) szt. liter. muz. film. utwór, obraz lub film o cha­rak­te­rze su­biek­tyw­nym i na­stro­jo­wym

 (1.3) przest. wy­wie­ra­nie wra­że­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impresjonista

ma­larz ma­lu­ją­cy w nur­cie im­pre­sjo­niz­mu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) szt. liter. muz. film. przed­sta­wi­ciel im­pre­sjo­niz­mu, osoba two­rzą­ca w duchu im­pre­sjo­niz­mu, tj. utr­wa­la­ją­ca w swo­ich ut­wo­rach włas­ne, su­biek­tyw­ne oraz czę­sto ulot­ne wra­że­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impresjonistka

→ im­pre­sjo­ni­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) szt. liter. muz. film. przed­sta­wi­ciel­ka im­pre­sjo­niz­mu, ko­bie­ta two­rzą­ca w duchu im­pre­sjo­niz­mu, tj. utr­wa­la­ją­ca w swo­ich ut­wo­rach włas­ne, su­biek­tyw­ne oraz czę­sto ulot­ne wra­że­nia


Patrz:impresjonista

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impresjonistycznie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób wła­ści­wy dla im­pre­sjo­niz­mu


Źródła:

Wiktionary

Impresjonistyczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest im­pre­sjo­ni­stycz­ne; cecha tych, któ­rzy są im­pre­sjo­ni­stycz­ni


Źródła:

Wiktionary

Impresjonistyczny

→ im­pre­sjo­nizm


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) szt. liter. muz. film. zwią­za­ny z im­pre­sjo­niz­mem, do­ty­czą­cy im­pre­sjo­niz­mu

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) szt. liter. muz. film. cha­rak­te­ry­stycz­ny dla im­pre­sjo­niz­mu


Patrz:impresjonizm

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impresjonizm

nurt w sztu­ce pow­sta­ły w XIX wieku, w któ­rym ar­ty­ści sta­ra­li się oddać swoje su­biek­tyw­ne, ulot­ne wra­że­nia i od­czu­cia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) liter. szt. nurt w sztu­ce eu­ro­pej­skiej i ame­ry­kań­skiej dru­giej po­ło­wy XIX wieku;


Im­pre­sjo­nizm ( im­pres­sio­nis­me, im­pres­sio „od­bi­cie, wra­że­nie”) – kie­ru­nek w kul­tu­rze eu­ro­pej­skiej, póź­niej także w ame­ry­kań­skiej, za­po­cząt­ko­wa­ny przez pa­ry­skich ma­la­rzy i trwa­ją­cy kilka dekad na prze­ło­mie XIX i XX wieku.

Nazwa „im­pre­sjo­nizm” po­cho­dzi od obra­zu Mo­ne­ta "Im­pre­sja, wschód słoń­ca", ek­spo­no­wa­ne­go na wy­sta­wie pa­ry­skiej w 1874.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Impresor

daw­niej: dru­karz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. dru­karz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impresyjność

→ im­pre­syj­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co robi ulot­ne wra­że­nie


Patrz:impresyjny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impresyjny

od­no­szą­cy się do wra­żeń, im­pre­syw­ny


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który robi ulot­ne wra­że­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impresywność

1. cecha cze­goś opar­te­go na su­biek­tyw­nych my­ślach lub od­czu­ciach; im­pre­syj­ność;
2. cecha cze­goś na­kła­nia­ją­ce­go do ja­kie­goś prze­ko­na­nia lub ja­kiejś czyn­no­ści


Źródła:

SJP.pl

Impresywny

1. im­pre­syj­ny, wra­że­nio­wy;
2. w od­nie­sie­niu do funk­cji mowy ludz­kiej: po­le­ga­ją­cy na od­dzia­ły­wa­niu na roz­mów­cę za po­mo­cą zna­ków ję­zy­ko­wych


przy­miot­nik

 (1.1) książk. im­pre­syj­ny, wra­że­nio­wy

 (1.2) jęz. w od­nie­sie­niu do funk­cji mowy ludz­kiej: po­le­ga­ją­cy na od­dzia­ły­wa­niu na roz­mów­cę za po­mo­cą zna­ków ję­zy­ko­wych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impreza

1. wi­do­wi­sko (np. kon­cert, za­wo­dy spor­to­we) or­ga­ni­zo­wa­ne w ce­lach roz­ryw­ko­wych, pro­pa­gan­do­wych;
2. po­tocz­nie:
a) za­miar pod­ję­cia ja­kichś dzia­łań;
b) za­ba­wa, przy­ję­cie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. za­ba­wa, przy­ję­cie

 (1.2) wy­da­rze­nie kul­tu­ral­ne lub spor­to­we

 (1.3) daw. przed­sięw­zię­cie

 (1.4) stpol. za­mysł, chęć


Im­pre­za – wy­da­rze­nie kul­tu­ral­ne o róż­no­rod­nej tre­ści i for­mie, przez­na­czo­ne dla pu­blicz­no­ści.

Przyj­mu­je się, że jest to np. kon­cert, za­ba­wa, wi­do­wi­sko, bal, lo­te­ria fan­to­wa, za­wo­dy spor­to­we itp.. Mogą one być or­ga­ni­zo­wa­ne w ce­lach roz­ryw­ko­wych, pro­pa­gan­do­wych lub do­cho­do­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imprezka

zdrob­nie­nie od: im­pre­za (za­ba­wa, przy­ję­cie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: im­pre­za


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imprezowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pot. uczest­ni­cze­nie w za­ba­wach to­wa­rzy­skich, po­tań­ców­kach, za­kra­pia­nych spot­ka­niach


Źródła:

Wiktionary

Imprezować

po­tocz­nie: bawić się, uczest­ni­czyć w za­ba­wach, przy­ję­ciach itp.; ba­lan­go­wać, ba­le­to­wać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) pot. spę­dzać czas na im­pre­zach, spot­ka­niach to­wa­rzy­skich, zwy­kle z al­ko­ho­lem i tań­ca­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imprezowicz

żar­to­bli­wie: uczest­nik im­prez


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. osoba czę­sto uczest­ni­czą­ca w im­pre­zach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imprezowiczka

po­tocz­nie: ko­bie­ta, która czę­sto uczest­ni­czy w im­pre­zach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. ko­bie­ta czę­sto uczest­ni­czą­ca w im­pre­zach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imprezownia

po­tocz­nie: lokal przez­na­czo­ny do im­prez


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miej­sce do im­pre­zo­wa­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imprezowy

zwią­za­ny z im­pre­zą


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) przez­na­czo­ny na im­pre­zy; zwią­za­ny z im­pre­zą, do­ty­czą­cy im­pre­zy

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla im­prez


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imprimatur

zez­wo­le­nie au­to­ra lub re­dak­cji na druk dzie­ła po wpro­wa­dze­niu osta­tecz­nych ko­rekt; w pu­bli­ka­cjach re­li­gij­nych oz­na­cza zgodę władz Ko­ścio­ła ka­to­lic­kie­go


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kośc. adm. ko­ściel­ne poz­wo­le­nie na druk;


Im­pri­ma­tur (łac. „niech bę­dzie od­bi­te”) – w pu­bli­ka­cjach ko­ściel­nych poz­wo­le­nie na druk książ­ki, ofi­cjal­na apro­ba­ta władz ko­ściel­nych, wy­da­wa­na zaz­wy­czaj przez miej­sco­we­go bi­sku­pa (or­dy­na­riu­sza) lub ge­ne­ra­ła/pro­win­cja­ła za­ko­nu.

Daw­niej for­mu­ła ta była umie­szcza­na i na in­nych dzie­łach, któ­rych po­praw­ność me­ry­to­rycz­na i ty­po­gra­ficz­na była spra­wą wiel­kiej wagi, np. na far­ma­ko­pe­ach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imprimis

nade wszyst­ko, prze­de wszyst­kim


Źródła:

SJP.pl

Imprint

marka wy­daw­ni­cza two­rzo­na w celu pu­bli­ka­cji wy­daw­nictw okre­ślo­ne­go ro­dza­ju


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bi­bliot. spe­cjal­na marka wy­daw­ni­cza, pod którą wy­daw­ca pu­bli­ku­je okre­ślo­ny ro­dzaj ksią­żek;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zool. ptak uwa­run­ko­wa­ny od czło­wie­ka, pod­da­ny im­prin­tin­go­wi pod­czas ho­dow­li


Im­print – marka wy­daw­ni­cza, pod którą wy­daw­ca pu­bli­ku­je okre­ślo­ny ro­dzaj wy­daw­nictw. Pod­miot wy­daw­ni­czy jako przed­się­bior­ca ma tylko jedną firmę (czyli nazwę, pod którą pro­wa­dzi dzia­łal­ność go­spo­dar­czą), jed­nak w celu roz­róż­nie­nia cha­rak­te­ru róż­nych pu­bli­ka­cji może po­słu­gi­wać się wię­cej niż jedną marką wy­daw­ni­czą.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imprinter

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bank. me­cha­nicz­ne urzą­dze­nie słu­żą­ce do ręcz­nej ak­cep­ta­cji tran­sak­cji do­ko­ny­wa­nych za po­mo­cą wy­pu­kłych kart płat­ni­czych;


Im­prin­ter – urzą­dze­nie słu­żą­ce do ręcz­nej ak­cep­ta­cji tło­czo­nych (em­bo­so­wa­nych) kart ban­ko­wych. Zwane są rów­nież "że­laz­ka­mi" bądź ręcz­ny­mi po­wie­la­cza­mi. Obec­nie pra­wie cał­kiem za­stą­pio­ne przez no­wo­cze­śniej­sze urzą­dze­nia elek­tro­nicz­ne, wy­ko­rzy­sty­wa­ne w sy­tu­a­cjach awa­ryj­nych.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Imprinting

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Imprintingowy

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z im­pin­tin­giem


Źródła:

Wiktionary

Impro

po­tocz­nie: za­ba­wa, spot­ka­nie to­wa­rzy­skie; inba, im­pre­za, jubel, ba­lan­ga, party


Źródła:

SJP.pl

Improduktywizm

po­czu­cie nie­mo­cy twór­czej


Źródła:

SJP.pl

Impromptu

[czy­taj: ęprąp­ti]
1. utwór dra­ma­tycz­ny o cha­rak­te­rze rewii, ko­me­dio-balet wy­sta­wia­ny z mu­zy­ką na sce­nie dwor­skiej;
2. utwór im­pro­wi­zo­wa­ny, pow­sta­ły bez przy­go­to­wa­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) muz. utwór mu­zycz­ny skła­da­ją­cy się z trzech czę­ści o na­stro­ju li­rycz­nym i im­pro­wi­za­cyj­nym


Im­promp­tu (od fran­cu­skie­go „im­promp­tu” /ɛ̃.pʁɔ̃p.ty/ „im­pro­wi­zo­wa­ny”) – słowo o wie­lo­ra­kim zna­cze­niu:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Improperia

Im­pro­pe­ria (łac. "skar­gi, wy­rzu­ty, na­rze­ka­nia") – an­ty­fo­ny śpie­wa­ne pod­czas li­tur­gii Wiel­kie­go Piąt­ku we wszyst­kich hi­sto­rycz­nych ko­ścio­łach chrze­ści­jań­skich, m.in. ka­to­lic­kim i lu­te­rań­skim. W Ko­ście­le ka­to­lic­kim wy­ko­ny­wa­ne są pod­czas Ado­ra­cji Krzy­ża w Wiel­ki Pią­tek.


Źródła:

Wikipedia

Improwizacja

1. spon­ta­nicz­ne dzia­ła­nie bez przy­go­to­wa­ne­go z góry planu;
2. efekt ta­kie­go dzia­ła­nia;
3. two­rze­nie ut­wo­ru mu­zycz­ne­go, wier­sza lub prze­mo­wy ad hoc, bez przy­go­to­wa­nia;
4. utwór pow­sta­ły w ten spo­sób


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kom­po­no­wa­nie mu­zy­ki, pi­sa­nie ut­wo­rów, wy­gła­sza­nie prze­mó­wień pod wpły­wem chwi­li i bez przy­go­to­wa­nia

 (1.2) wynik dzia­ła­nia bę­dą­ce­go im­pro­wi­za­cją (1.1)

 (1.3) dzia­ła­nie pod wpły­wem chwi­li, nie­przy­go­to­wa­ne zaw­cza­su


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Improwizacyjność

→ im­pro­wi­za­cyj­ny


Patrz:improwizacyjny

Źródła:

SJP.pl

Improwizacyjny

do­ty­czą­cy im­pro­wi­za­cji


Źródła:

SJP.pl

Improwizator

autor im­pro­wi­za­cji, wy­ko­nu­ją­cy coś (np. utwór mu­zycz­ny) bez przy­go­to­wa­nia


Źródła:

SJP.pl

Improwizatorka

au­tor­ka im­pro­wi­za­cji, wy­ko­nu­ją­ca coś (np. utwór mu­zycz­ny) bez przy­go­to­wa­nia


Źródła:

SJP.pl

Improwizatorski

→ im­pro­wi­za­cja


Patrz:improwizacja

Źródła:

SJP.pl

Improwizowany

wy­ko­ny­wać coś, dzia­łać bez przy­go­to­wa­nia


Źródła:

SJP.pl

Improwizować

wy­ko­ny­wać coś, dzia­łać bez przy­go­to­wa­nia


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. za­im­pro­wi­zo­wać)

 (1.1) pre­zen­to­wać, wy­ko­ny­wać coś bez przy­go­to­wa­nia

 (1.2) przen. wy­ko­ny­wać z ja­kich­kol­wiek do­stęp­nych ma­te­ria­łów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imprymowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|im­pry­mo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Imprymować

cza­sow­nik

 (1.1) stpol. dru­ko­wać


Źródła:

Wiktionary

Impuls

1. coś, co po­bu­dza, za­chę­ca do dzia­ła­nia; bo­dziec;
2. krót­kotr­wa­ły stan czyn­ny prze­wo­dzo­ny wzdłuż włó­kna mię­śnio­we­go lub ner­wo­we­go;
3. prze­bieg zmian wiel­ko­ści fi­zycz­nej (np. na­pię­cia elek­trycz­ne­go) róż­nią­cej się od zera (lub war­to­ści sta­łej) w ciągu bar­dzo krót­kie­go czasu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fizj. krót­ki stan prze­wo­dzo­ny po­przez włó­kno mię­śnio­we albo ner­wo­we

 (1.2) fiz. zmia­na wiel­ko­ści trwa­ją­ca w bar­dzo krót­kim cza­sie

 (1.3) przen. pod­nie­ta, po­bud­ka do dzia­ła­nia

 (1.4) te­le­kom. jed­nost­ka na­li­cza­nia po­łą­cze­nia gło­so­we­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Impulsacja

w fiz­jo­lo­gii: wy­sy­ła­nie im­pul­sów ner­wo­wych


Źródła:

SJP.pl

Impulsograf

urzą­dze­nie za­pi­su­ją­ce prze­bieg im­pul­sów elek­trycz­nych


Źródła:

SJP.pl

Impulsowy

1. → im­puls;
2. lody im­pul­so­we - lody ku­po­wa­ne pod wpły­wem im­pul­su (na­głej i spon­ta­nicz­nej chęci zro­bie­nia cze­goś) i naj­czę­ściej zja­da­ne od razu, np. rożki, wafle, lody na pa­ty­ku


Źródła:

SJP.pl

Impulsywnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób im­pul­syw­ny


Źródła:

Wiktionary

Impulsywniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: im­pul­syw­nie


Źródła:

SJP.pl

Impulsywniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: im­pul­syw­ny


Źródła:

SJP.pl

Impulsywność

po­pęd­li­wość, emo­cjo­nal­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest im­pul­syw­ne; cecha tych, któ­rzy są im­pul­syw­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Impulsywny

1.
a) dzia­ła­ją­cy pod wpły­wem bodź­ca, bez więk­sze­go na­my­słu, re­a­gu­ją­cy na­tych­miast; po­pęd­li­wy, po­ryw­czy, gwał­tow­ny;
b) świad­czą­cy o ta­kich ce­chach, np. im­pul­syw­na od­po­wiedź; po­pęd­li­wy, po­ryw­czy, gwał­tow­ny;
2. za­cho­dzą­cy pod wpły­wem chwi­li, im­pul­su; odru­cho­wy


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który szyb­ko i wy­ra­zi­ście re­a­gu­je na bodź­ce; taki, który jest po­ryw­czy

 (1.2) taki, który jest wy­ni­kiem dzia­ła­nia im­pul­su


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imputacja

przy­pi­sa­nie komuś złych in­ten­cji; po­są­dze­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­są­dze­nie, przy­pi­sa­nie komuś złych in­ten­cji

 (1.2) mat. uzu­peł­nie­nie bra­ku­ją­cych da­nych przez war­to­ści sztucz­nie skon­stru­o­wa­ne, np. przez śred­nią danej zmien­nej, w celu za­sto­so­wa­nia metod sta­ty­stycz­nych wy­ma­ga­ją­cych peł­nych da­nych;


Im­pu­ta­cja – sztucz­ne wsta­wie­nie pew­nych war­to­ści do ta­be­li da­nych. Na ogół im­pu­ta­cja jest wy­ko­ny­wa­na w celu usu­nię­cia tzw. bra­ków da­nych, czyli war­to­ści niez­na­nych. Wiele metod sta­ty­stycz­nych nie ak­cep­tu­je bo­wiem ob­ser­wa­cji z bra­ka­mi da­nych.

Ist­nie­je wiele róż­nych metod uzu­peł­nia­nia bra­ków da­nych (ang. "mis­sing data im­pu­ta­tion"), naj­prost­szą jest za­stą­pie­nie bra­ków da­nych śred­nią ze wszyst­kich war­to­ści danej zmien­nej w prób­ce.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Imputowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|im­pu­to­wać.


Źródła:

Wiktionary

Imputować

przy­pi­sy­wać komuś złe in­ten­cje; ob­ma­wiać


cza­sow­nik

 (1.1) przy­pi­sy­wać komuś coś (zwy­kle coś ujem­ne­go), do­pa­try­wać się w czy­imś po­stę­po­wa­niu złych in­ten­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imre

wę­gier­skie imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Ims

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Imć

dawne wy­ra­że­nie grzecz­no­ścio­we prze­waż­nie przed naz­wi­skiem lub ty­tu­łem


rze­czow­nik, ro­dzaj męski lub żeń­ski

 (1.1) przest. …zwrot grzecz­no­ścio­wy zwy­kle uży­wa­ny przed naz­wi­skiem, ty­tu­łem lub innym okre­śle­niem osoby (męż­czyz­ny lub ko­bie­ty), rzad­ko sa­mo­dziel­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Imćpan

sta­ro­pol­ski tytuł grzecz­no­ścio­wy do­da­wa­ny do naz­wi­ska lub ty­tu­łu; skrót zwro­tu: jego mi­łość pan, je­go­mość pan


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. tytuł grzecz­no­ścio­wy sta­no­wią­cy skrót wy­ra­żeń jego mi­łość pan lub je­go­mość pan, uży­wa­ny w funk­cji zwro­tu adre­sa­tyw­ne­go łą­czo­ne­go prze­waż­nie z naz­wi­skiem lub z ty­tu­łem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary