Gd

sym­bol ga­do­li­nu, pier­wiast­ka che­micz­ne­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Gd.

skrót

 (1.1) = gdań­ski


Źródła:

Wiktionary

Gdak

wy­krzy­knik na­śla­du­ją­cy od­głos wy­da­wa­ny przez kurę


Źródła:

SJP.pl

Gdakania

1. o kurze: wy­da­wać cha­rak­te­ry­stycz­ny dźwięk;
2. po­tocz­nie: dużo mówić


Źródła:

SJP.pl

Gdakanie

1. o kurze: wy­da­wać cha­rak­te­ry­stycz­ny dźwięk;
2. po­tocz­nie: dużo mówić


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|gda­kać.

 (1.2) od­głos bę­dą­cy efek­tem czyn­no­ści gda­ka­nia (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdakać

1. o kurze: wy­da­wać cha­rak­te­ry­stycz­ny dźwięk;
2. po­tocz­nie: dużo mówić


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. gda­knąć / zag­da­kać)

 (1.1) o kurze: wy­da­wać głos


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdaniec

naz­wi­sko


Gda­niec (niem. "Ha­sen­danz") – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie szcze­ci­nec­kim, w gmi­nie Grzmią­ca.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Gdanisko

wieża sto­ją­ca poza mu­ra­mi obron­ny­mi, peł­nią­ca oprócz funk­cji obron­nych rów­nież funk­cje sa­ni­tar­ne; dan­sker


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ar­chit. wieża peł­nią­ca w śred­nio­wie­czu funk­cję la­try­ny, bu­do­wa­na w pew­nej od­le­gło­ści od zamku, po­łą­czo­na z nim kry­tym przej­ściem na ar­ka­dach;


Gda­ni­sko (z niem. "Dan­sker", "Danz­ker") – w śred­nio­wiecz­nej ar­chi­tek­tu­rze wa­row­nej miej­sce peł­nią­ce funk­cję la­try­ny, od­se­pa­ro­wa­ne od za­bu­do­wań zam­ko­wych i zwy­kle usy­tu­o­wa­ne nad fosą.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Gdań.

skrót od: gdań­ski


Źródła:

SJP.pl

Gdańsk

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w pół­noc­nej Pol­sce, sto­li­ca wo­je­wództ­wa po­mor­skie­go;


Gdańsk (, Gduńsk; Dan­zig; Ge­da­nia, Ge­da­num, Dan­ti­scum; Danswijk) – mia­sto na pra­wach po­wia­tu w pół­noc­nej Pol­sce w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, po­ło­żo­ne nad Mo­rzem Bał­tyc­kim u uj­ścia Mo­tła­wy do Wisły nad Za­to­ką Gdań­ską. Naj­więk­sze mia­sto w Pol­sce pod wzglę­dem po­wierzch­ni. Cen­trum kul­tu­ral­ne, na­u­ko­we i go­spo­dar­cze oraz węzeł ko­mu­ni­ka­cyj­ny pół­noc­nej Pol­ski, sto­li­ca wo­je­wództ­wa po­mor­skie­go. Oś­ro­dek go­spo­dar­ki mor­skiej z dru­gim co do wiel­ko­ści por­tem hand­lo­wym Morza Bał­tyc­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Gdańska

rzad­ko: wódka gdań­ska


Źródła:

SJP.pl

Gdański

przy­miot­nik od: Gdańsk, Gdań­skie


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Gdań­skiem, do­ty­czą­cy Gdań­ska


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdańskie

rzad­ko: wódka gdań­ska


Źródła:

SJP.pl

Gdańszczanin

miesz­ka­niec Gdań­ska


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Gdań­ska

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Gdań­ska, uro­dzo­na w Gdań­sku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdańszczanka

miesz­kan­ka Gdań­ska


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Gdań­ska

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z Gdań­ska, uro­dzo­na w Gdań­sku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gddkia

Ge­ne­ral­na Dy­rek­cja Dróg Kra­jo­wych i Au­to­strad


skró­to­wiec w funk­cji rze­czow­ni­ka ro­dza­ju żeń­skie­go, nazwa włas­na

 (1.1) = adm. Ge­ne­ral­na Dy­rek­cja Dróg Kra­jo­wych i Au­to­strad;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdera

prze­sta­rza­le: męż­czyz­na, który stale na­rze­ka, uty­sku­je; gde­racz, zrzę­da, na­rze­kacz


Źródła:

SJP.pl

Gderactwo

po­tocz­nie: do­kucz­li­we i mę­czą­ce na­rze­ka­nie; gde­ra­ni­na


Źródła:

SJP.pl

Gderacz

na­rze­kacz, zrzę­da


Źródła:

SJP.pl

Gderaczka

→ gde­racz


Patrz:gderacz

Źródła:

SJP.pl

Gderalski

rzad­ko: lu­bią­cy gde­rać, cią­gle gde­ra­ją­cy; gder­li­wy


Źródła:

SJP.pl

Gderanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|gde­rać.


Źródła:

Wiktionary

Gderanina

stałe na­rze­ka­nie, uty­ski­wa­nie, gde­ra­nie


Źródła:

SJP.pl

Gderać

po­tocz­nie: do­kucz­li­wie i usta­wicz­nie na­rze­kać; zrzę­dzić, kwa­sić


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) pot. na­rze­kać w spo­sób nu­żą­cy i mę­czą­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gderliwie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób gder­li­wy


Źródła:

Wiktionary

Gderliwiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: gder­li­wie


Źródła:

SJP.pl

Gderliwość

→ gder­li­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. cecha tego, co gder­li­we; cecha tych, któ­rzy są gder­li­wi


Patrz:gderliwy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gderliwszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: gder­li­wy


Źródła:

SJP.pl

Gderliwy

skłon­ny do gde­ra­nia


przy­miot­nik

 (1.1) skory do gde­ra­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdesz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Gdi

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Gdow

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w Rosji, po­ło­żo­ne nad je­zio­rem Pej­pus, na pół­noc od Psko­wa;


Gdow ( Γдов, Ou­do­va) – mia­sto w Rosji, u uj­ścia rzeki Gdow­ki do je­zio­ra Pej­pus, na pół­noc od Psko­wa.

Za­ło­żo­ne w XIV wieku jako wy­su­nię­ta pla­ców­ka dla Psko­wa; w la­tach 1431–1434 wy­bu­do­wa­no tam for­te­cę, któ­rej ruiny można oglą­dać do dziś. Ata­ko­wa­na kil­ka­krot­nie przez Szwe­dów i Po­la­ków w cza­sie kilku to­czą­cych się tu wojen (m.in. ro­syj­sko-szwedz­kich 1590–1595, i 1610–1617), osta­tecz­nie od 1617 w gra­ni­cach Rosji. Prawa miej­skie od 1780.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Gdowianin

miesz­ka­niec Gdowa


Źródła:

SJP.pl

Gdowianka

miesz­kan­ka Gdowa


Źródła:

SJP.pl

Gdowski

przy­miot­nik od: Gdów (wieś w Ma­ło­pol­sce)


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy Gdowa, zwią­za­ny z Gdo­wem, po­cho­dzą­cy z Gdowa

 (1.2) do­ty­czą­cy Gdowa, zwią­za­ny z Gdo­wem (Gdow w Rosji nad je­zio­rem Pej­pus)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdp

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Gdula

fio­łek al­pej­ski; cy­kla­men; gduła


Gdula – ame­ry­kań­ski ze­spół i kon­struk­tor wy­ści­go­wy, za­ło­żo­ny przez Eda Gdulę i uczest­ni­czą­cy w In­dia­na­po­lis 500 w la­tach 1947–1951 (jako kon­struk­tor) i 1953 oraz 1957–1958 (wy­łącz­nie jako ze­spół).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Gduła

fio­łek al­pej­ski; cy­kla­men; gdula


Źródła:

SJP.pl

Gdy

spój­nik; kiedy


spój­nik

 (1.1) …roz­po­czy­na­ją­cy zda­nie po­drzęd­ne okre­śla­ją­ce czas zaj­ścia czyn­no­ści ze zda­nia głów­ne­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdybalski

po­tocz­nie: skłon­ny do for­mu­ło­wa­nia przy­pu­szczeń, roz­wo­dze­nia się nad czymś


Źródła:

SJP.pl

Gdybalstwo

po­tocz­nie: for­mu­ło­wa­nie przy­pu­szczeń, roz­wo­dze­nie się nad czymś; gdy­ba­ni­na


Źródła:

SJP.pl

Gdybanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|gdy­bać.

 (1.2) spe­ku­la­cja, przy­pu­szcze­nia


Źródła:

Wiktionary

Gdybanina

po­tocz­nie: for­mu­ło­wa­nie przy­pu­szczeń, roz­wo­dze­nie się nad czymś; gdy­bal­stwo


Źródła:

SJP.pl

Gdybać

po­tocz­nie: for­mu­ło­wać wiele przy­pu­szczeń, za­sta­na­wiać się nad tym, co mogło się wy­da­rzyć; hi­po­te­ty­zo­wać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. pog­dy­bać)

 (1.1) pot. snuć przy­pu­szcze­nia; roz­wo­dzić się nad tym, co by było, gdyby


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdyby

1. spój­nik roz­po­czy­na­ją­cy zda­nia lub ich rów­no­waż­ni­ki oz­na­cza­ją­ce moż­li­wość, nie speł­nio­ny wa­ru­nek re­a­li­za­cji tego, o czym mowa w innym zda­niu
2. par­ty­ku­ła roz­po­czy­na­ją­ca zda­nia lub ich rów­no­waż­ni­ki oz­na­cza­ją­ce go­rą­ce pra­gnie­nie cze­goś


spój­nik

 (1.1) …wpro­wa­dza­ją­cy w zda­niu po­drzęd­nym wa­ru­nek, który w danej sy­tu­a­cji nie jest moż­li­wy do speł­nie­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdybyż

par­ty­ku­ła wpro­wa­dza­ją­ca pra­gnie­nie lub ży­cze­nie


Źródła:

SJP.pl

Gdynia

1. mia­sto w Pol­sce;
2. dziel­ni­ca Brod­ni­cy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w Pol­sce;


Gdy­nia (, Gdiniô, Gdin­gen) – mia­sto na pra­wach po­wia­tu w pół­noc­nej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, po­ło­żo­ne nad Mo­rzem Bał­tyc­kim, na Po­brze­żu Gdań­skim i Po­je­zie­rzu Wschod­nio­po­mor­skim. Wcho­dzi w skład Trój­mia­sta (wraz z Gdań­skiem i So­po­tem), jest zatem jed­nym z miast cen­tral­nych aglo­me­ra­cji Trój­mia­sta.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Gdynianin

miesz­ka­niec Gdyni


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Gdyni

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Gdyni, uro­dzo­na w Gdyni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdynianka

miesz­kan­ka Gdyni


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Gdyni

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z Gdyni, uro­dzo­na w Gdyni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdynka

dam­ski but na pła­skim ob­ca­sie


Źródła:

SJP.pl

Gdynki

ga­tu­nek lek­kie­go obu­wia dam­skie­go na pła­skim ob­ca­sie


Źródła:

SJP.pl

Gdysiejszy

gwa­ro­wo: dawny, mi­nio­ny, przesz­ły; zasz­ły, ów­czes­ny


Źródła:

SJP.pl

Gdyński

przy­miot­nik od: Gdy­nia


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy Gdyni, zwią­za­ny z Gdy­nią, po­cho­dzą­cy z Gdyni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdyś

po­tocz­nie: spój­nik "gdy" po­łą­czo­ny z koń­ców­ką cza­sow­ni­ko­wą "-ś" (np. "Wi­dzia­łem cię, gdyś tam­tę­dy prze­cho­dził.", "Lubię, gdyś jest za­do­wo­lo­ny.")


Źródła:

SJP.pl

Gdyż

po­nie­waż, al­bo­wiem, bo


spój­nik

 (1.1) …wy­ra­ża­ją­cy przy­czy­nę cze­goś

 (1.2) przest. …roz­po­czy­na­ją­cy zda­nie po­drzęd­ne okre­śla­ją­ce czas zaj­ścia czyn­no­ści ze zda­nia głów­ne­go; wzmoc­nio­ny spój­nik gdy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdyżby

"gdyż" po­łą­czo­ne z "by", par­ty­ku­łą trybu przy­pu­szcza­ją­ce­go


Źródła:

SJP.pl

Gdzie

za­i­mek za­stę­pu­ją­cy okre­śle­nie miej­sca, w któ­rym coś się dzie­je lub znaj­du­je; naj­czę­ściej wy­stę­pu­je na po­cząt­ku zdań py­taj­nych


za­i­mek py­taj­ny

 (1.1) słu­żą­cy do two­rze­nia pytań o lo­ka­li­za­cję

 (1.2) pot. słu­żą­cy do two­rze­nia pytań o kie­ru­nek

 (1.3) pot. słu­żą­cy do two­rze­nia pytań o prze­bieg trasy

za­i­mek

 (2.1) …względ­ny, za­stę­pu­ją­cy okre­śle­nie miej­sca

 (2.2) gdzieś (miej­sce nie okre­ślo­ne bli­żej)

par­ty­ku­ła

 (3.1) …pod­kre­śla­ją­ca nie­re­al­ność

wy­krzy­knik

 (4.1) …do prze­ga­nia­nia in­tru­za albo za­ha­mo­wa­nia czy­je­goś nie­wła­ści­we­go za­cho­wa­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdzieby

par­ty­ku­ła, np. Gdzie­by on skła­mał!


Źródła:

SJP.pl

Gdziekolwiek

za­i­mek nie­o­kre­ślo­ny

 (1.1) (wska­zu­je na) bli­żej nie­o­kre­ślo­ne miej­sce

 (1.2) w ja­kim­kol­wiek miej­scu

za­i­mek względ­ny

 (2.1) na po­cząt­ku zdań po­drzęd­nych, wska­zu­jąc na nie­spre­cy­zo­wa­ne miej­sce lub każdy frag­ment ja­kie­goś ob­sza­ru


Źródła:

Wiktionary

Gdzieniebądź

przy­słó­wek

 (1.1) gwara. gdzie­kol­wiek, w ja­kim­kol­wiek miej­scu


Źródła:

Wiktionary

Gdzieniegdzie

w niek­tó­rych miej­scach


przy­słó­wek

 (1.1) w niek­tó­rych miej­scach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdzieś

za­i­mek oz­na­cza­ją­cy okre­ślo­ne miej­sce, któ­re­go mó­wią­cy nie po­tra­fi zi­den­ty­fi­ko­wać lub któ­re­go nie chce wska­zać


za­i­mek nie­o­kre­ślo­ny

 (1.1) w pew­nym miej­scu

 (1.2) pot. uży­wa­ny do pod­kre­śle­nia przy­bli­żo­ne­go okre­śla­nia ja­kiejś wiel­ko­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdzież

za­i­mek py­ta­ją­cy lub wska­zu­ją­cy "gdzie" wzmoc­nio­ny par­ty­ku­łą "-ż"


za­i­mek

 (1.1) …py­taj­ny, słu­żą­cy do two­rze­nia pytań o lo­ka­li­za­cję; książk. gdzie

par­ty­ku­ła

 (2.1) …pod­kre­śla­ją­ca nie­re­al­ność; książk. gdzie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Gdzieżby

tyle co: czyż­by (par­ty­ku­ła re­to­rycz­no-py­taj­na)


Źródła:

SJP.pl

Gdzieżeś

wzmoc­nio­ny za­i­mek "gdzież" po­łą­czo­ny z koń­ców­ką cza­sow­ni­ko­wą "-eś" (np. "Gdzie­żeś zgu­bił tę książ­kę?")


Źródła:

SJP.pl

Gdzieżże

wzmoc­nio­ne "gdzież"


Źródła:

SJP.pl

Gdów

wieś gmin­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś gmin­na w Pol­sce;


Gdów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie wie­lic­kim, w gmi­nie Gdów.

Gdów uzy­skał lo­ka­cję miej­ską przed 1794 ro­kiem, zde­gra­do­wa­ny przed 1880 ro­kiem. W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Gdów. W la­tach 1945–1975 na­le­żał ad­mi­ni­stra­cyj­nie do „du­że­go”, a w la­tach 1975–1998 do „ma­łe­go” wo­je­wództ­wa kra­kow­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia