Dż

1. po­łą­cze­nie li­te­ro­we oz­na­cza­ją­ce spół­gło­skę "dż";
2. spół­gło­ska przed­nio­ję­zy­ko­wo-dzią­sło­wa, dźwięcz­na, zwar­to-szcze­li­no­wa, ustna


dwuz­nak

 (1.1) jęz. dwuz­nak pol­ski oz­na­cza­ją­cy fonem IPA2|d͡ʐ.;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżabalpur

mia­sto w In­diach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. zob. Ja­bal­pur.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżabalpurski

do­ty­czą­cy Dża­bal­pu­ru, mia­sta w środ­ko­wych In­diach


przy­miot­nik

 (1.1) geogr. zwią­za­ny z Dża­bal­pu­rem (mia­stem w In­diach)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżaga

po­tocz­nie: młoda, atrak­cyj­na ko­bie­ta; dziu­nia, dziuń­ka, lacha, laska


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. bar­dzo atrak­cyj­na dziew­czy­na, laska


Dżaga – sin­gel pol­skiej grupy mu­zycz­nej Vir­gin, wy­da­ny w 2004 na­kła­dem wy­daw­nict­wa mu­zycz­ne­go Uni­ver­sal Music Pol­ska. Sin­gel zo­stał wy­da­ny w ce­lach pro­mu­ją­cych drugi album stu­dyj­ny ze­spo­łu "Bimbo".

Tekst do ut­wo­ru na­pi­sa­ła Doda, zaś mu­zy­kę skom­po­no­wał To­masz Lu­bert.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżagan

gwa­ro­wo: młot, kilof, cze­kan


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kilof

 (1.2) na­rzę­dzie do kru­sze­nia lodu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżainizm

re­li­gia in­dyj­ska; dżaj­nizm, dżi­nizm


Źródła:

SJP.pl

Dżajnizm

sy­stem re­li­gij­no-etycz­ny, który pow­stał w In­diach około VI wieku p.n.e; za­ło­ży­cie­lem był Ward­ha­ma­na Ma­ha­wi­ra; dźi­nizm; dżi­nizm; dźaj­nizm


Źródła:

SJP.pl

Dżajpur

mia­sto w In­diach


Źródła:

SJP.pl

Dżajpurczyk

miesz­ka­niec Dżaj­pu­ru


Źródła:

SJP.pl

Dżajpurka

miesz­kan­ka Dżaj­pu­ru


Źródła:

SJP.pl

Dżajpurski

do­ty­czą­cy Dżaj­pu­ru, mia­sta w pół­noc­no-za­chod­nich In­diach


Źródła:

SJP.pl

Dżakarcki

przy­miot­nik od: Dża­kar­ta (sto­li­ca In­do­nez­ji)


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do mia­sta Dża­kar­ta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżakarta

sto­li­ca In­do­nez­ji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. sto­li­ca In­do­nez­ji;


Zo­bacz też: Ba­ta­via.

Dża­kar­ta ( Ja­kar­ta, dawn. Ba­ta­via) – sto­li­ca i naj­więk­sze mia­sto In­do­nez­ji, w pół­noc­no-za­chod­niej czę­ści Jawy, dzie­wią­ta aglo­me­ra­cja świa­ta z 31 760 000 miesz­kań­ców. Jest naj­więk­szym ob­sza­rem me­tro­po­li­tal­nym świa­ta z lud­no­ścią wy­no­szą­cą około 42 mln ludzi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżakartczyk

miesz­ka­niec Dża­kar­ty


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Dża­kar­ty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżakartka

miesz­kan­ka Dża­kar­ty


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Dża­kar­ty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżakfrut

owoc chle­bow­ca róż­no­list­ne­go (drze­wa bo­chen­ko­we­go); jack­fru­it


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) spoż. bot. ogrom­ny, ja­dal­ny owoc chle­bow­ca róż­no­list­ne­go;


Dżak­frut, jack­fru­it – owoc chle­bow­ca róż­no­list­ne­go ("Ar­to­car­pus he­te­rop­hyl­lus") z ro­dzi­ny mor­wo­wa­tych, wy­stę­pu­ją­ce­go w Azji Po­łud­nio­wej, Po­łud­nio­wo-wschod­niej i Afry­ce.

Owoce (wła­ści­wie owo­co­sta­ny), nieco po­dob­ne do owo­ców chle­bow­ca wła­ści­we­go, osią­ga­ją do 90 cm dłu­go­ści i 30 kg masy. Spo­ży­wa się za­rów­no na su­ro­wo, jak i po pod­da­niu obrób­ce ter­micz­nej. Miąższ jest dość so­czy­sty, ciem­no-żółty, odz­na­cza się in­ten­syw­nym, upa­ja­ją­cym za­pa­chem. W kuch­ni in­dyj­skiej wy­ko­rzy­stu­je się rów­nież na­sio­na.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżalabija

wierzch­nia szata no­szo­na przez Ara­bów; ga­la­bi­ja


Źródła:

SJP.pl

Dżalalabad

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto we wschod­nim Af­ga­ni­sta­nie, nad rzeką Kabul;

 (1.2) geogr. adm. mia­sto ob­wo­do­we w po­łud­nio­wo-za­chod­nim Kir­gi­sta­nie;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dżalalabadzki

przy­miot­nik od: Dża­la­la­bad (mia­sto w Af­ga­ni­sta­nie)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Dża­la­la­ba­dem, do­ty­czą­cy Dża­la­la­ba­du (mia­sta w Af­ga­ni­sta­nie)

 (1.2) zwią­za­ny z Dża­la­la­ba­dem, do­ty­czą­cy Dża­la­la­ba­du (mia­sta w Kir­gi­sta­nie)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżalandhar

mia­sto w In­diach


Źródła:

SJP.pl

Dżalandharski

→ Dża­land­har (mia­sto w In­diach)


Źródła:

SJP.pl

Dżamahirijja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pań­stwo ludu, człon ofi­cjal­nej nazwy Libii;


Dża­ma­hi­rij­ja (arab. جماهيرية) – ter­min po­li­tycz­ny, ne­o­lo­gizm wy­my­ślo­ny przez Mu’am­ma­ra al-Kad­da­fie­go. W tłu­ma­cze­niu na język pol­ski oz­na­cza mniej wię­cej: "pań­stwo ludu". Do czasu oba­le­nia rządu Kad­da­fie­go był to człon ofi­cjal­nej nazwy Libii (tak samo, jak w in­nych pań­stwach re­pu­bli­ka czy kró­le­stwo). Ofi­cjal­na nazwa tego pań­stwa brzmia­ła: "Wiel­ka Arab­ska Li­bij­ska Dża­ma­hi­rij­ja Lu­do­wo-So­cja­li­stycz­na".


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dżambia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ro­dzaj bo­jo­we­go lub ce­re­mo­nial­ne­go noża arab­skie­go;


Dżam­bia (arab. جمبية lub جنبية) – nóż bo­jo­wy, ale i ce­re­mo­nial­ny, uży­wa­ny w kra­jach arab­skich, w Tur­cji, Per­sji i In­diach.

Jako broń szcze­gól­nie po­pu­lar­ny był w XVII i XVIII wieku. Głow­nia ty­po­wej dżam­bii jest obo­siecz­na, krzy­wa, krót­ka z ością bie­gną­cą przez całą jej dłu­gość.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dżami

wiel­ki me­czet


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dżamila

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.

 (1.2) geogr. to­po­nim, sta­no­wi­sko ar­che­o­lo­gicz­ne w pół­noc­no-wschod­niej Al­gie­rii;


Dża­mi­la ( ‏جيميلة‎, Dje­mi­la, Cu­i­cul) – sta­no­wi­sko ar­che­o­lo­gicz­ne w pół­noc­no-wschod­niej Al­gie­rii. Znaj­du­ją się tu jedne z naj­le­piej za­cho­wa­nych ruin rzym­skie­go mia­sta w Afry­ce Pół­noc­nej, od 1982 roku wpi­sa­ne na listę świa­to­we­go dzie­dzict­wa UNESCO.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dżamper

łącz­nik umoż­li­wia­ją­cy zmia­nę kon­fi­gu­ra­cji kom­po­nen­tu kom­pu­te­ra; jum­per; zwor­ka


Źródła:

SJP.pl

Dżampreza

w gwa­rze mło­dzie­żo­wej: im­pre­za


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gwara mło­dzie­żo­wa (gło­śna) im­pre­za


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżanin

rze­czow­nik, ro­dzaj męski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto po­ło­żo­ne na pół­no­cy Za­chod­nie­go Brze­gu na te­re­nie Au­to­no­mii Pa­le­styń­skiej;


Dża­nin ("Dże­nin"; #PATRZ

, hebr. ג'נין, Jenin) – jedno z miast Au­to­no­mii Pa­le­styń­skiej, po­ło­żo­ne na pół­no­cy Za­chod­nie­go Brze­gu.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dżankojski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Dżan­ko­jem, do­ty­czą­cy Dżan­ko­ja


Źródła:

Wiktionary

Dżarasz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Jor­da­nii, oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny mu­ha­fa­zy;


Dża­rasz (arab. جرش, także "Je­rash", "Je­rasz", "Dże­rasz"), sta­ro­żyt­na Ge­ra­za – mia­sto w Jor­da­nii, oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny mu­ha­fa­zy Dża­rasz. Od­le­głe ok. 50 km na pół­noc od Am­ma­nu.

Znane z od­by­wa­ją­cych się w lipcu fe­sti­wa­li kul­tu­ry i sztu­ki z udzia­łem ar­ty­stów z ca­łe­go świa­ta.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dżataka

in­dyj­ska opo­wieść o po­przed­nich wcie­le­niach Buddy; dźa­ta­ka


Źródła:

SJP.pl

Dżaul

pod­sta­wo­wa jed­nost­ka pracy i ener­gii w mię­dzy­na­ro­do­wym ukła­dzie jed­no­stek miar; dżul; joule


Źródła:

SJP.pl

Dżawachecki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Dża­wa­che­tią, do­ty­czą­cy Dża­wa­che­tii


Źródła:

Wiktionary

Dżawachetia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. kra­i­na hi­sto­rycz­na w po­łud­nio­wej Gruz­ji, od za­cho­du ogra­ni­czo­na rzeką Kurą oraz z in­nych stron Gó­ra­mi Sza­wszec­ki­mi i Sam­sar­ski­mi


Źródła:

Wiktionary

Dżaz

jazz; dżez; ro­dzaj im­pro­wi­zo­wa­nej mu­zy­ki pow­sta­łej w USA, w któ­rej uży­wa­ne są eu­ro­pej­skie in­stru­men­ty i w któ­rej po­wią­za­ne są eu­ro­pej­skie ele­men­ty har­mo­nii z eu­ro­pej­sko-afry­kań­ską me­lo­dy­ką i afry­kań­skim ryt­mem


Źródła:

SJP.pl

Dżdża

ter­min uży­wa­ny przez me­te­o­ro­lo­gów jako okre­śle­nie drob­ne­go de­szczu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) me­te­o­rol. deszcz o bar­dzo drob­nych kro­plach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżdżownica

bez­krę­go­wiec o dłu­gim, wal­co­wa­tym ciele zbu­do­wa­nym z pier­ście­ni; gli­sta, gli­zda


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. wal­co­wa­ty, zbu­do­wa­ny z pier­ście­ni bez­krę­go­wiec;

 (1.2) daw. woda de­szczo­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżdżownik

ptak z ro­dzi­ny sie­wek


Źródła:

SJP.pl

Dżdżowy

1. przy­miot­nik od: dżdżu;
2. przy­miot­nik od: dżdża


Źródła:

SJP.pl

Dżdżu

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=mę­sko­rze­czo­wy.

 (1.1) daw. dziś książk. D., Ms. lp. od deżdż (deszcz)


Źródła:

Wiktionary

Dżdżysto

przy­słó­wek

 (1.1) książk. tak, jak jest pod­czas ob­fi­te­go de­szczu


Źródła:

Wiktionary

Dżdżystość

→ dżdży­sty


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest dżdży­ste


Patrz:dżdżysty

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżdżysty

de­szczo­wy, mokry (dzień, po­ra­nek)


przy­miot­nik

 (1.1) książk. ob­fi­tu­ją­cy w deszcz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżdżyć

o de­szczu: padać drob­ny­mi kro­pla­mi; mżyć, kro­pić, rosić, sią­pić, sią­pać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) me­te­o­rol. padać drob­nym, gę­stym de­szczem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżdżyście

przy­słó­wek

 (1.1) książk. zob. dżdży­sto.


Źródła:

Wiktionary

Dżdżyściej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ków: dżdży­ście, dżdży­sto


Źródła:

SJP.pl

Dżebel

ro­dzaj moc­ne­go, czar­ne­go ty­to­niu, uży­wa­ne­go w kra­jach arab­skich


Źródła:

SJP.pl

Dżedda

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w za­chod­niej czę­ści Ara­bii Sa­u­dyj­skiej, w pro­win­cji Mekka, nad Mo­rzem Czer­wo­nym;


Źródła:

Wiktionary

Dżeferysyt

mi­ne­rał, uwod­nio­ny krze­mia­nem glinu i ma­gne­zu z nie­wiel­ką ilo­ścią że­la­za; wer­mi­ku­lit


Źródła:

SJP.pl

Dżejran

ga­tu­nek az­ja­tyc­kiej ga­ze­li z ro­dzi­ny krę­to­ro­gich


Źródła:

SJP.pl

Dżeki

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy, nazwa włas­na

 (1.1) zo­o­nim po­pu­lar­ne imię dla psa


Źródła:

Wiktionary

Dżelada

duża afry­kań­ska małpa z ro­dzi­ny wą­sko­no­sych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|The­ro­pit­he­cus ge­la­da|ref=tak., małpa afry­kań­ska o cha­rak­te­ry­stycz­nym buj­nym owło­sie­niu gór­nej czę­ści tu­ło­wia i ra­mion;


Dże­la­da ("The­ro­pit­he­cus") – ro­dzaj ssa­ków na­czel­nych z po­dro­dzi­ny kocz­ko­da­nów (Cer­co­pit­he­ci­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny kocz­ko­da­no­wa­tych (Cer­co­pit­he­ci­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżelalabadzki

do­ty­czą­cy Dże­la­la­ba­du, mia­sta w Af­ga­ni­sta­nie


Źródła:

SJP.pl

Dżellaba

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) duże okry­cie w po­dłuż­ne pasy z rę­ka­wa­mi i kap­tu­rem;


Nie mylić z: ga­la­bi­ja.

Dżel­la­ba, dże­la­ba, dże­lab (arab. djel­la­bah) – duże okry­cie weł­nia­ne w po­dłuż­ne pasy z rę­ka­wa­mi i kap­tu­rem.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dżem

ro­dzaj kon­fi­tur o ga­la­re­to­wa­tej kon­sy­sten­cji przy­rzą­dza­ny przez go­to­wa­nie świe­żych owo­ców z do­dat­kiem cukru i pek­ty­ny; jam (prze­sta­rza­łe)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) spoż. słod­ka, lepka sub­stan­cja do sma­ro­wa­nia chle­ba lub do­da­wa­na do na­le­śni­ków, wyt­wa­rza­na przez go­to­wa­nie owo­ców z cu­krem;


Dżem ( jam – zat­ka­nie) – przet­wór owo­co­wy spo­rzą­dza­ny z ca­łych owo­ców lub ich czę­ści. Dżem przy­go­to­wu­je się, go­tu­jąc owoce z dużą ilo­ścią cukru. W za­leż­no­ści od ro­dza­ju dżemu jak i ro­dza­ju owo­ców, dżemy mogą za­wie­rać do­dat­ki za­gę­szcza­ją­ce: pek­ty­nę lub rza­dziej że­la­ty­nę. Mogą być rów­nież do­da­wa­ne inne owoce w celu za­bar­wie­nia lub wzmoc­nie­nia smaku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżemik

zdrob­nie­nie od: dżem (ro­dzaj kon­fi­tur)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od dżem

 (1.2) pot. małe opa­ko­wa­nie dżemu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżemojad

1. żar­to­bli­wie: tu­ry­sta oszczę­dza­ją­cy na je­dze­niu;
2. po­gard­li­wie: An­glik


Źródła:

SJP.pl

Dżemowy

przy­miot­nik od: dżem


przy­miot­nik

 (1.1) zro­bio­ny z dżemu, z do­dat­kiem dżemu, ma­ją­cy jego smak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżemper

daw­niej: swe­ter wkła­da­ny przez głowę; jum­per


Źródła:

SJP.pl

Dżemsonit

ciem­no­sza­ry, me­ta­licz­ny mi­ne­rał z grupy siar­ko­so­li; ja­me­so­nit


Źródła:

SJP.pl

Dżenin

rze­czow­nik, ro­dzaj męski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. ina­czej: Dża­nin


Źródła:

Wiktionary

Dżenkinsyt

mi­ne­rał, ro­dzaj an­ty­go­ry­tu


Źródła:

SJP.pl

Dżentelmen

gent­le­man;
1. do­brze wy­cho­wa­ny męż­czyz­na;
2. męż­czyz­na wyt­wor­ny, gu­stow­nie ubra­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na nie­na­gan­ny pod wzglę­dem form to­wa­rzy­skich, tak­tow­ny, ho­no­ro­wy, godny za­u­fa­nia, kul­tu­ral­ny, do­brze wy­cho­wa­ny, uprzej­my, po­stę­pu­ją­cy szla­chet­nie,

 (1.2) męż­czyz­na wyt­wor­ny, ele­ganc­ko ubra­ny, ele­ganc­ki

 (1.3) eufem. męż­czyz­na, facet


Na tę stro­nę wska­zu­je „Gent­le­man”. Zo­bacz też: Gent­le­man (muzyk), Gent­le­man (sin­gel).

Dżen­tel­men (ang. "gent­le­man", fr. "gen­til­hom­me", hiszp. "gen­til­hom­bre", wł. "gen­ti­lu­o­mo") – współ­cze­śnie męż­czyz­na o do­brym, uprzej­mym, wspa­nia­ło­myśl­nym i kur­tu­a­zyj­nym za­cho­wa­niu, bar­dzo miły.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżentelmenel

żar­to­bli­wie: osoba z mar­gi­ne­su spo­łecz­ne­go pro­szą­ca o pie­nią­dze w prze­sad­nie grzecz­ny spo­sób


Źródła:

SJP.pl

Dżentelmeneria

spo­sób bycia cha­rak­te­ry­stycz­ny dla dżen­tel­me­na; tak­tow­ne, ho­no­ro­we za­cho­wa­nie


Źródła:

SJP.pl

Dżentelmeński

cha­rak­te­ry­stycz­ny dla dżen­tel­me­na (gent­le­ma­na), tak­tow­ny, grzecz­ny; gent­le­meń­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z dżen­tel­me­nem, do­ty­czą­cy dżen­tel­me­na

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) wła­ści­wy dżen­tel­me­no­wi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżentelmeńsko

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) w spo­sób dżen­tel­meń­ski


Źródła:

Wiktionary

Dżentelmeńskość

→ dżen­tel­meń­ski


Patrz:dżentelmeński

Źródła:

SJP.pl

Dżepetto

po­stać fik­cyj­na z po­wie­ści "Pi­no­kio" Carla Col­lo­die­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) liter. fik­cyj­ny sto­larz, który stwo­rzył Pi­no­kia;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżerba

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wyspa na Morzu Śró­dziem­nym na­le­żą­ca do Tu­nez­ji;


Dżer­ba (arab. جربة "Jirba", wł. Gerba, fr. Djer­ba) – tu­ne­zyj­ska wyspa na Morzu Śró­dziem­nym, w za­to­ce Mała Syrta, od cza­sów rzym­skich po­łą­czo­na gro­blą z kon­ty­nen­tem afry­kań­skim. W 2023 roku zo­sta­ła ofi­cjal­nie wpi­sa­na na Listę Świa­to­we­go Dzie­dzict­wa UNESCO

Po­wierzch­nia: 514 km², 163 726 miesz­kań­ców (2014).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dżereń

ro­dzaj an­ty­lo­py ży­ją­cy na ste­pach Mon­go­lii


Dże­reń ("Pro­ca­pra") – ro­dzaj ssa­ków z po­dro­dzi­ny an­ty­lop (An­ti­lo­pi­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny wo­ło­wa­tych (Bo­vi­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dżersej

krowa rasy mlecz­nej; jer­sey


Dżer­sej – spol­szczo­na nazwa od­mia­ny dzia­ni­ny wy­ra­bia­nej ory­gi­nal­nie z cien­kich włó­kien weł­nia­nych, obec­nie także ba­weł­nia­nych i in­nych ro­dza­jów włó­kien. Nazwa ma­te­ria­łu po­cho­dzi od nazwy wyspy na ka­na­le La Man­che – Jer­sey.

Dzia­ni­na ta na­da­je się do pro­duk­cji lek­kiej odzie­ży (także bie­liz­ny) i po­ście­li. M.in T-shir­ty (także ko­szul­ki spor­to­we) wy­ko­ny­wa­ne są na ogół z cien­kie­go dżer­se­ju, w naj­bar­dziej po­pu­lar­nych wer­sjach – ba­weł­nia­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dżerseje

krowa rasy mlecz­nej; jer­sey


Źródła:

SJP.pl

Dżersejowy

przy­miot­nik od: dżer­sej


Źródła:

SJP.pl

Dżesika

[czy­taj: dżes-ika] Dże­si­ka, Jes­si­ca; po­gard­li­wie:
1. młoda dziew­czy­na ce­chu­ją­ca się głu­po­tą, pro­stact­wem i ro­szcze­nio­wo­ścią; Ka­ry­na, ka­ry­na;
2. mała dziew­czyn­ka, któ­rej za­cho­wa­nie i wy­gląd wzbu­dza nie­chęć, gdyż uważa się je za prze­jaw błę­dów wy­cho­waw­czych ro­dzi­ców


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżet

1. czar­ny, bły­szczą­cy pa­cio­rek na­szy­wa­ny jako ozdo­ba na ubra­nie lub buty;
2. czar­ny, lśnią­cy mi­ne­rał, od­mia­na węgla bru­nat­ne­go; gagat;
3. w fi­zy­ce kwan­to­wej: wiąz­ka czą­stek wtór­nych, wy­sy­ła­na przez jądro ato­mo­we pod­czas bom­bar­do­wa­nia go cząst­ka­mi o wy­so­kiej ener­gii; jet;
4. w astro­no­mii: stru­mień plaz­mo­wej ma­te­rii wy­rzu­ca­ny z bie­gu­nów jądra ga­lak­ty­ki lub gwia­zdy; jet


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. gagat (od­mia­na węgla bru­nat­ne­go);

 (1.2) jubil. ozdo­by, czę­sto w for­mie pa­cior­ków, wy­ko­ny­wa­ne z dżetu (1.1), sta­no­wią­ce czę­sto część stro­ju ża­łob­ne­go

 (1.3) astr. stru­mień plaz­mo­wy­az­mo­wej ma­te­rii wy­rzu­ca­ny z bie­gu­nów jądra ga­lak­ty­ki, czar­nej dziu­ry lub gwia­zdy;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżetowy

przy­bra­ny, ude­ko­ro­wa­ny dże­ta­mi


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z dże­tem, do­ty­czą­cy dżetu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżez

jazz; dżaz; ro­dzaj im­pro­wi­zo­wa­nej mu­zy­ki pow­sta­łej w USA, w któ­rej uży­wa­ne są eu­ro­pej­skie in­stru­men­ty i w któ­rej po­wią­za­ne są eu­ro­pej­skie ele­men­ty har­mo­nii z eu­ro­pej­sko-afry­kań­ską me­lo­dy­ką i afry­kań­skim ryt­mem


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. zob. jazz.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżezbend

or­kie­stra dże­zo­wa; jazz-band


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. ze­spół wy­ko­nu­ją­cy mu­zy­kę jaz­zo­wą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżezista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) muz. muzyk wy­ko­nu­ją­cy dżez (jazz)


Źródła:

Wiktionary

Dżezmen

muzyk jaz­zo­wy; jazz­man


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) muz. muzyk wy­ko­nu­ją­cy dżez (jazz)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżezmenka

→ dżez­men; jazz­man­ka


Źródła:

SJP.pl

Dżezopodobny

ma­ją­cy niek­tó­re cechy dżezu; przy­po­mi­na­ją­cy dżez


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) muz. przy­po­mi­na­ją­cy dżez (jazz), po­dob­ny do dżezu (jazzu)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżezowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) muz. gra­nie lub śpie­wa­nie mu­zy­ki dże­zo­wej (jaz­zo­wej)


Źródła:

Wiktionary

Dżezować

grać, śpie­wać mu­zy­kę dże­zo­wą; jaz­zo­wać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) muz. grać lub śpie­wać mu­zy­kę dże­zo­wą (jaz­zo­wą)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżezowy

do­ty­czą­cy dżezu, zwią­za­ny z dże­zem; jaz­zo­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) muz. zob. jaz­zo­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżezrockowy

→ jazz-rock


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) muz. zwią­za­ny z jazz-roc­kiem, do­ty­czą­cy jazz-rocka

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) muz. cha­rak­te­ry­stycz­ny dla jazz-rocka, ma­ją­cy cechy jazz-rocka


Patrz:jazz-rock

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżezujący

jaz­zu­ją­cy;
1. wy­ko­rzy­stu­ją­cy mo­ty­wy jaz­zo­we;
2. zbli­żo­ny do jazzu


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) muz. wy­ko­rzy­stu­ją­cy mo­ty­wy dże­zo­we (jaz­zo­we)

 (1.2) muz. zbli­żo­ny do dżezu (jazzu)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżezwa

tra­dy­cyj­ny dzba­nek do pa­rze­nia kawy po tu­rec­ku, po­wszech­nie uży­wa­ny w Tur­cji, na Bał­ka­nach, Ka­u­ka­zie i w Rosji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) tu­rec­kie na­czy­nie ku­chen­ne, zaz­wy­czaj mie­dzia­ne, przy­po­mi­na­ją­ce ty­gie­lek i słu­żą­ce jako im­bryk do przy­go­to­wy­wa­nia kawy;


Dżez­wa (tur. "cezve", od arab. "ja*dh*wa(t)", czyli pło­ną­cy wę­giel), po­tocz­nie ty­gie­lek – roz­po­wszech­nio­ne w Tur­cji, na Bał­ka­nach, Ka­u­ka­zie i w Rosji na­czy­nie ku­chen­ne w kształ­cie kolby stoż­ko­wej, zwy­kle mie­dzia­ne, wy­po­sa­żo­ne w długą rącz­kę i słu­żą­ce do spo­rzą­dza­nia kawy po tu­rec­ku. Mehr­dad Kia, pi­sząc o życiu co­dzien­nym w pań­stwie os­mań­skim, za­u­wa­ża, że kawę w dżez­wie przy­rzą­dza­no tam już w XVI wieku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżezówka

but uży­wa­ny przez tan­ce­rzy dże­zo­wych; jaz­zów­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) but uży­wa­ny przez tan­ce­rzy dże­zo­wych (jaz­zo­wych)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżezówki

obu­wie tan­ce­rzy dże­zo­wych; jaz­zów­ki


Źródła:

SJP.pl

Dżibucki

→ Dżi­bu­ti; dżi­bu­tyj­ski


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do pań­stwa Dżi­bu­ti

 (1.2) od­no­szą­cy się do mia­sta Dżi­bu­ti


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżibutczyk

miesz­ka­niec Dżi­bu­ti (mia­sta); Dżi­bu­tyj­czyk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) oby­wa­tel Dżi­bu­ti


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżibuti

pań­stwo w Afry­ce ze sto­li­cą w Dżi­bu­ti; Re­pu­bli­ka Dżi­bu­ti


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. pań­stwo w Afry­ce;

 (1.2) geogr. adm. sto­li­ca Dżi­bu­ti (1.1);


Dżi­bu­ti ( Dji­bo­u­ti, arab. ‏جيبوتي‎), Re­pu­bli­ka Dżi­bu­ti (fr. République de Dji­bo­u­ti, arab. ‏جمهورية جيبوتي‎) – pań­stwo we wschod­niej Afry­ce, nad Za­to­ką Adeń­ską i cie­śni­ną Bab al-Man­dab. Gra­ni­czy z So­ma­lią (de facto z So­ma­li­lan­dem), Etio­pią i Ery­treą.

Dawne nazwy Dżi­bu­ti: So­ma­li Fran­cu­skie, Fran­cu­skie Te­ry­to­rium Afa­rów i Isów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżibutka

miesz­kan­ka Dżi­bu­ti (mia­sta); Dżi­bu­tyj­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oby­wa­tel­ka Dżi­bu­ti


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżibutyjczyk

miesz­ka­niec Dżi­bu­ti (mia­sta); Dżi­but­czyk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Dżi­bu­ti (sto­li­cy pań­stwa Dżi­bu­ti)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżibutyjka

miesz­kan­ka Dżi­bu­ti (mia­sta); Dżi­but­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka mia­sta Dżi­bu­ti (sto­li­cy pań­stwa Dżi­bu­ti)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżibutyjski

→ Dżi­bu­ti; dżi­buc­ki


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do pań­stwa Dżi­bu­ti

 (1.2) od­no­szą­cy się do mia­sta Dżi­bu­ti


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżigetaj

ssak z ro­dzi­ny ko­nio­wa­tych; kułan, dżi­gi­taj


Źródła:

SJP.pl

Dżigit

ka­u­ka­ski jeź­dziec; dży­git


Źródła:

SJP.pl

Dżigitaj

ssak z ro­dzi­ny ko­nio­wa­tych; kułan, dżi­ge­taj


Źródła:

SJP.pl

Dżihad

obo­wią­zek sze­rze­nia wiary przez mu­zuł­ma­nów m.in. za po­mo­cą walki zbroj­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. polit. świę­ta wojna mu­zuł­mań­ska

 (1.2) rel. rzad. w szer­szym zna­cze­niu, prze­nie­sio­ne z nauk mu­zuł­mań­skich: po­dej­mo­wa­nie wy­sił­ku w celu sze­rze­nia is­la­mu lub/i sa­mo­do­sko­na­le­nia


Dżi­had (z ję­zy­ka arab­skie­go جهاد, ğihād – "zma­ga­nie", "wy­si­łek, two­rze­nie prawa") – w kul­tu­rze is­la­mu po­ję­cie pier­wot­nie oz­na­cza­ją­ce do­kła­da­nie sta­rań i po­no­sze­nie tru­dów w celu wzmoc­nie­nia wiary, by tra­fić do lep­sze­go miej­sca. W tra­dy­cji eu­ro­pej­skiej ter­min ten czę­sto, choć nie do końca pre­cy­zyj­nie, tłu­ma­czy się jako „świę­ta wojna”.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżihadysta

wo­jow­nik lub zwo­len­nik świę­tej wojny mu­zuł­mań­skiej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zwo­len­nik dżi­ha­dyz­mu, wo­jow­nik dżi­ha­du


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżihadystka

→ dżi­ha­dy­sta


Patrz:dżihadysta

Źródła:

SJP.pl

Dżihadystyczny

→ dżi­ha­dyzm


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z dżi­ha­dyz­mem, dżi­ha­dy­sta­mi, do­ty­czą­cy dżi­ha­dyz­mu, dżi­ha­dy­stów


Patrz:dżihadyzm

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżihadyzm

sze­rze­nie wiary mu­zuł­mań­skiej m.in. za po­mo­cą walki zbroj­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) polit. rel. re­wo­lu­cyj­ny ne­o­fun­da­men­ta­lizm is­lam­ski, który dżi­had uważa za in­dy­wi­du­al­ny obo­wią­zek is­la­mi­sty i po­strze­ga go jako jeden z fi­la­rów is­la­mu;


Dżi­ha­dyzm – in­spi­ro­wa­na re­li­gij­nie ide­o­lo­gia, która głosi, że uży­cie wszel­kich do­stęp­nych środ­ków w celu opa­no­wa­nia ca­łe­go świa­ta przez islam jest obo­wiąz­kiem mo­ral­nym każ­de­go mu­zuł­ma­ni­na. Jest to ruch spo­łecz­ny, w swo­ich za­ło­że­niach uto­pij­ny, an­ty­za­chod­ni, opar­ty na uży­ciu prze­mo­cy w celu pro­mo­cji lub obro­ny bar­dzo wą­skiej wizji sun­nic­kie­go is­la­mu – sa­la­fiz­mu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżin

wódka o smaku i za­pa­chu ja­łow­ca, pro­du­ko­wa­na głów­nie w An­glii; ja­łow­ców­ka; dżyn; gin


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy lub mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mit. duch w wie­rze­niach sta­ro­a­rab­skich, pow­sta­ły z czy­ste­go ognia albo też obło­ku pary, który wpły­wa na losy ludz­kie

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) spoż. an­glo­sa­ski al­ko­hol ga­tun­ko­wy o smaku i za­pa­chu ja­łow­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżina

w dżi­niz­mie: ten, kto osią­gnął stan nir­wa­ny


Źródła:

SJP.pl

Dżingel

krót­ki, roz­poz­na­wal­ny prze­ryw­nik dźwię­ko­wy, uży­wa­ny zwy­kle w radiu lub te­le­wiz­ji jako au­to­re­kla­ma; dżin­giel, dżyn­giel, jin­gle, jin­giel


Źródła:

SJP.pl

Dżingiel

krót­ki, roz­poz­na­wal­ny prze­ryw­nik dźwię­ko­wy, uży­wa­ny zwy­kle w radiu lub te­le­wiz­ji jako au­to­re­kla­ma; dżin­gel, dżyn­giel, jin­gle, jin­giel


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) środ. rad. prze­ryw­nik mu­zycz­ny, naj­czę­ściej re­kla­mu­ją­cy sta­cję (nazwa, czę­stot­li­wość) lub au­dy­cję


Dżin­giel, dżin­gel (ang. "jin­gle" = dzwo­nie­nie, brzę­cze­nie) – prze­ryw­nik trans­mi­sji, krót­ki dźwięk, łatwo za­pa­mię­ty­wal­ny slo­gan lub me­lo­dyj­ka, uży­wa­na prze­de wszyst­kim w pro­gra­mach ra­dio­wych, jak rów­nież niek­tó­rych pro­gra­mach te­le­wi­zyj­nych. Ro­dzaj spotu re­kla­mu­ją­ce­go trwa­ją­cy pro­gram lub ak­tu­al­ną roz­gło­śnię. Nazwa po­cho­dzi od pier­wot­nej aran­ża­cji sto­so­wa­nych dżin­gli – od­gło­su dzwo­necz­ków (ang. "jin­gle bells").


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżingoizm

na­past­li­wy szo­wi­nizm po­łą­czo­ny z wo­jow­ni­czą po­li­ty­ką za­gra­nicz­ną; dżyn­go­izm


Źródła:

SJP.pl

Dżinijski

→ dżi­nizm; dźi­nij­ski


przy­miot­nik

 (1.1) rel. zwią­za­ny z dźi­niz­mem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżinista

wyz­naw­ca dżi­niz­mu (in­dyj­skie­go sy­ste­mu re­li­gij­no-etycz­ne­go); dźi­ni­sta


Źródła:

SJP.pl

Dżinistka

→ dżi­ni­sta; dźi­nist­ka


Źródła:

SJP.pl

Dżinizm

sy­stem re­li­gij­no-etycz­ny, który pow­stał w In­diach około VI wieku p.n.e; za­ło­ży­cie­lem był Ward­ha­ma­na Ma­ha­wi­ra; dźaj­nizm; dźi­nizm; dżaj­nizm


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zob. dźi­nizm.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżinn

duch, demon; dżin


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) mi­ta­rab. we­dług po­gań­skich, prze­dis­lam­skich wie­rzeń sta­ro­a­rab­skich: isto­ta o nad­na­tu­ral­nej po­tę­dze, pow­sta­ła z ognia (lecz mo­gą­ca przyj­mo­wać do­wol­ną po­stać), ma­ją­ca wpływ na losy ludzi


Dżin­ny, dżiny, ( ‏جِنّ‎, "ǧinn") – de­mo­ny i duchy pow­sta­łe z czy­ste­go ognia bez dymu (w niek­tó­rych wer­sjach wie­rzeń z czy­ste­go pło­mie­nia oraz obło­ku pary), które po­sia­da­ją nad­na­tu­ral­ną po­tę­gę i są nie­wi­dzial­ne, mogą jed­nak przyj­mo­wać do­wol­ną po­stać (czło­wie­ka, zwie­rzę­cia lub pot­wo­ra). Utoż­sa­mia­ły one wro­gie czło­wie­ko­wi siły na­tu­ry. Uwa­ża­no je za miesz­kań­ców pu­sty­ni. Wiara w dżin­ny sta­no­wi­ła bar­dzo istot­ny skład­nik re­li­gii Ara­bów w okre­sie przed przy­ję­ciem przez nich is­la­mu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżins

jeans, denim;
1. mocna i gruba tka­ni­na ba­weł­nia­na;
2. po­tocz­nie: ubra­nie uszy­te z dżin­su


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) włók. kraw. mocna, ba­weł­nia­na tka­ni­na o sko­śnym splo­cie, kla­sycz­nie bar­wio­na błę­ki­tem in­dy­go, sto­so­wa­na głów­nie do pro­duk­cji odzie­ży oraz toreb;


Dżins (z jeans), rów­nież tek­sas, denim – tka­ni­na ba­weł­nia­na wy­ko­na­na w splo­cie sko­śnym, obec­nie wy­ko­rzy­sty­wa­na prze­de wszyst­kim do pro­duk­cji ubrań dżin­so­wych.

Nazwa wy­wo­dzi się od fran­cu­skie­go "bleu de Genes", czyli „błę­kit ge­nu­eń­ski”, a nazwa "denim" po­cho­dzi od fran­cu­skie­go mia­sta Nîmes ("de Nîmes" = z Nîmes). W obu tych miej­scach już od XVI wieku wyt­wa­rza­no tka­ni­nę o takim splo­cie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżinsopodobny

ma­ją­cy niek­tó­re wła­ści­wo­ści dżin­su; przy­po­mi­na­ją­cy dżins


Źródła:

SJP.pl

Dżinsowaty

przy­po­mi­na­ją­cy ga­tun­kiem lub ko­lo­rem dżins


Źródła:

SJP.pl

Dżinsowy

je­an­so­wy;
1. przy­miot­nik od: dżins;
2. przy­miot­nik od: dżin­sy


przy­miot­nik

 (1.1) wy­ko­na­ny z dżin­su


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżinsy

spod­nie z dżin­su; je­an­sy, de­ni­my


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) odzież. kraw. spod­nie z dżin­su lub dre­li­chu wzo­ro­wa­ne na spod­niach far­mer­skich;

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=mę­sko­rze­czo­wy.

 (2.1) plu­ral|dżins.


Dżin­sy, je­an­sy (ang. "jeans") – ro­dzaj spod­ni, pro­stych lub ogrod­ni­czek, pow­sta­łych w XIX wieku w USA. Uważa się, że zo­sta­ły wy­na­le­zio­ne w 1871 przez Ja­co­ba W. Da­vi­sa i opa­ten­to­wa­ne 20 maja 1873 przez niego wraz z Levim Stra­us­sem (za­ło­ży­cie­lem firmy Levi Stra­uss & Co.) z myślą o gór­ni­kach i far­me­rach. Był to ame­ry­kań­ski typ spod­ni ro­bo­czych uszy­tych z tka­ni­ny ba­weł­nia­nej typu dżins, wy­ko­na­nej w splo­cie sko­śnym wzmoc­nio­nych mie­dzia­ny­mi ni­ta­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżinsówka

po­tocz­nie: kurt­ka dżin­so­wa


Źródła:

SJP.pl

Dżip

jeep;
1. sa­mo­chód te­re­no­wy;
2. woj­sko­wy sa­mo­chód oso­bo­wy; łazik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) mot. sa­mo­chód marki Jeep;

 (1.2) mot. wojsk. ame­ry­kań­ski bezdrz­wio­wy sa­mo­chód z okre­su II wojny świa­to­wej

 (1.3) mot. pot. każdy sa­mo­chód te­re­no­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżistać

cza­sow­nik

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. pier­dzieć

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. plot­ko­wać


Źródła:

Wiktionary

Dżiu-Dżitsu

ja­poń­ski sy­stem sa­mo­o­bro­ny opie­ra­ją­cy się na wy­ko­rzy­sta­niu ru­chów prze­ciw­ni­ka prze­ciw niemu sa­me­mu; spor­to­wa od­mia­na tej sztu­ki walki; dżiu­dżit­su; dżu­dżit­su; dżu-dżit­su; ju­jut­su; jiu­jit­su; jiu-jitsu; ju­jit­su; ju-jitsu; ju-jutsu


Źródła:

SJP.pl

Dżiudżitsu

ja­poń­ski sy­stem sa­mo­o­bro­ny opie­ra­ją­cy się na wy­ko­rzy­sta­niu ru­chów prze­ciw­ni­ka prze­ciw niemu sa­me­mu; spor­to­wa od­mia­na tej sztu­ki walki; dżiu-dżit­su; dżu­dżit­su; dżu-dżit­su; ju­jut­su; jiu­jit­su; jiu-jitsu; ju­jit­su; ju-jitsu; ju-jutsu


Źródła:

SJP.pl

Dżiwanmukta

czło­wiek, który osią­gnął wyz­wo­le­nie za życia (tzw. mukti); dźi­wan­muk­ta


Źródła:

SJP.pl

Dżizja

po­da­tek po­głów­ny w kra­jach mu­zuł­mań­skich na­kła­da­ny na in­no­wier­ców


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ekon. rel. hist. po­da­tek po­głów­ny na­kła­da­ny daw­niej na in­no­wier­ców w kra­jach mu­zuł­mań­skich;


Dżiz­ja (arab. جزية) – na­kła­da­ny daw­niej na in­no­wier­ców w kra­jach mu­zuł­mań­skich po­da­tek po­głów­ny, ścią­ga­ny w pie­nią­dzu.

Dżiz­ja zo­sta­ła usank­cjo­no­wa­na przez Koran

Zwal­czaj tych, któ­rzy nie wie­rzą w Al­la­ha ani w Dzień Osta­tecz­ny, ani nie uz­na­ją za za­bro­nio­ne tego, co zo­sta­ło za­bro­nio­ne przez Al­la­ha i Jego Pro­ro­ka, ani nie uz­na­ją re­li­gii Praw­dy (nawet jeśli są) Ludem Księ­gi, do­pó­ki nie za­pła­cą dżiz­ję z wolą pod­po­rząd­ko­wa­nia się i sami nie po­czu­ją się pod­da­ny­mi. /Koran 9:29/


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżochar

obce imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Dżodhpur

mia­sto w In­diach


Źródła:

SJP.pl

Dżodhpurski

do­ty­czą­cy Dżodh­pu­ru, mia­sta w pół­noc­no-za­chod­nich In­diach


Źródła:

SJP.pl

Dżoint

pa­pie­ros skrę­ca­ny zwy­kle z ma­ri­hu­a­ny lub ty­to­niu; joint, blant, skręt


Źródła:

SJP.pl

Dżojstik

spe­cjal­ny drą­żek z przy­ci­ska­mi, słu­żą­cy do ste­ro­wa­nia prze­bie­giem gier kom­pu­te­ro­wych; jo­y­stick


Dżoj­stik lub ma­ni­pu­la­tor drąż­ko­wy ( jo­y­stick, od joy – za­ba­wa, stick – patyk, drą­żek) – urzą­dze­nie wej­ścia kom­pu­te­ra, ma­ni­pu­la­tor słu­żą­cy do ste­ro­wa­nia ru­chem obiek­tów na ekra­nie. W pod­sta­wo­wej wer­sji skła­da się z wy­chyl­ne­go drąż­ka za­mo­co­wa­ne­go na pod­staw­ce, któ­re­go prze­chy­le­nie w od­po­wied­nim kie­run­ku po­wo­du­je sto­sow­ną re­ak­cję ste­ro­wa­ne­go obiek­tu oraz z umie­szczo­nych na drąż­ku i pod­staw­ce przy­ci­sków uru­cha­mia­ją­cych przy­pi­sa­ne im dzia­ła­nia i do­dat­ko­we funk­cje ste­ru­ją­ce.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dżokdżakarta

re­zy­den­tu­ra w In­do­nez­ji na Jawie


Źródła:

SJP.pl

Dżokej

za­wo­do­wy jeź­dziec bio­rą­cy udział w go­nit­wach kon­nych; joc­key (rza­dziej)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) jeźdz. jeź­dziec za­wo­do­wo star­tu­ją­cy w wy­ści­gach kon­nych


Dżo­kej (ang. "joc­key") – jeź­dziec w wy­ści­gach kon­nych, który pod­czas za­wo­dów sto­su­je spe­cy­ficz­ny bar­dzo płyt­ki do­siad, zwany pół­sia­dem lub do­sia­dem sti­plo­wym, w strze­mio­nach na bar­dzo krót­kich pu­śli­skach.

Daw­niej dżo­kej to słu­żą­cy ja­dą­cy na koniu przy ka­re­cie lub po­wo­zie albo to­wa­rzy­szą­cy ja­dą­ce­mu konno panu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżokejka

1. ko­bie­ta bio­rą­ca za­wo­do­wo udział w go­nit­wach kon­nych;
2. lekka, sztyw­na czap­ka z dasz­kiem no­szo­na naj­czę­ściej do kon­nej jazdy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) czap­ka do jazdy kon­nej (czę­sto z za­pię­ciem za­po­bie­ga­ją­cym spa­da­niu)

 (1.2) ko­bie­ta dżo­kej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżokejski

→ dżo­kej


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z dżo­ke­jem, do­ty­czą­cy dżo­ke­ja


Patrz:dżokej

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżokejstwo

za­wo­do­we bra­nie udzia­łu w wy­ści­gach kon­nych


Źródła:

SJP.pl

Dżoker

do­dat­ko­wa karta w talii, naj­czę­ściej z wi­ze­run­kiem błaz­na, w niek­tó­rych grach peł­nią­ca rolę naj­sil­niej­szej, w in­nych - za­stę­pu­ją­cej każdą inną kartę; joker


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) karc. do­dat­ko­wa karta w talii, uży­wa­na w niek­tó­rych grach, za­stę­pu­ją­ca do­wol­ną inną kartę

 (1.2) ukry­ty atut, ktoś lub coś, co użyte w pew­nym mo­men­cie ra­dy­kal­nie po­pra­wia czy­jąś sy­tu­a­cję


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżonka

chiń­ski, ża­glo­wy sta­tek ry­bac­ki lub hand­lo­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) żegl. drew­nia­ny sta­tek hand­lo­wy lub ry­bac­ki uży­wa­ny w kra­jach Da­le­kie­go Wscho­du;


Dżon­ka (ang. "junk" od port. "junco" z jawaj. "jong") – da­le­kows­chod­ni nie­wiel­ki sta­tek drew­nia­ny bez stęp­ki, prze­waż­nie 1-, 2- lub 3-masz­to­wy, o cha­rak­te­ry­stycz­nych wie­lo­kąt­nych ża­glach przy­po­mi­na­ją­cych wach­larz, ple­cio­nych z włó­kien ro­ślin­nych, za­o­pa­trzo­nych w licz­ne, po­zio­me usz­tyw­nia­ją­ce li­stwy, bie­gną­ce pro­mie­ni­ście w po­przek ca­łe­go żagla.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżu-Dżitsu

ja­poń­ski sy­stem sa­mo­o­bro­ny opie­ra­ją­cy się na wy­ko­rzy­sta­niu ru­chów prze­ciw­ni­ka prze­ciw niemu sa­me­mu; spor­to­wa od­mia­na tej sztu­ki walki; dżiu-dżit­su; dżu­dżit­su; ju­jut­su; jiu­jit­su; jiu-jitsu; ju­jit­su; ju-jitsu; ju-jutsu


Źródła:

SJP.pl

Dżuba

rzeka w Afry­ce


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. sto­li­ca Su­da­nu Po­łud­nio­we­go;

 (1.2) geogr. hrab­stwo w Su­da­nie Po­łud­nio­wym;

 (1.3) geogr. rzeka w So­ma­lii;


Dżuba (ang. "Juba", arab. جوبا) – sto­li­ca i naj­więk­sze mia­sto w Su­da­nie Po­łud­nio­wym nad Nilem Gór­skim, sto­li­ca ut­wo­rzo­nej w 2005 au­to­no­micz­nej re­pu­bli­ki Su­da­nu Po­łud­nio­we­go, a od 9 lipca 2011 nie­pod­le­głe­go pań­stwa, oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny stanu Ek­wa­to­ria Środ­ko­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżucze

ofi­cjal­na ide­o­lo­gia KRL-D, ko­re­ań­ska wer­sja mark­siz­mu-le­ni­niz­mu, pod­kre­śla­ją­ca sa­mo­dziel­ność i su­we­ren­ność Korei Pół­noc­nej


Dżu­cze ( 주체, juche, do­słow­nie „sa­mo­dziel­ność”) – dok­try­na po­li­tycz­na sfor­mu­ło­wa­na przez przy­wód­cę Korei Pół­noc­nej Kim Ir Sena i wpro­wa­dzo­na w Korei Pół­noc­nej.

We­dług jej twór­cy dok­try­na ta opie­ra się na czte­rech na­czel­nych za­sa­dach:

Z ide­o­lo­gią tą są zwią­za­ne tzw. dżu­czej­skie me­to­dy pracy, po­wszech­nie sto­so­wa­ne w KRLD. W Pjong­jan­gu znaj­du­je się 170-me­tro­wy mo­nu­ment wznie­sio­ny na cześć tej ide­o­lo­gii oraz Kim Ir Sena – Wieża Idei Dżu­cze.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dżudda

mia­sto w Ara­bii Sa­u­dyj­skiej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w za­chod­niej czę­ści Ara­bii Sa­u­dyj­skiej, w pro­win­cji Mekka, nad Mo­rzem Czer­wo­nym;


Dżud­da, Dżed­da ( ‏جدّة‎, "Ǧudda") – mia­sto w za­chod­niej czę­ści Ara­bii Sa­u­dyj­skiej, w pro­win­cji Mekka, nad Mo­rzem Czer­wo­nym. Głów­ny oś­ro­dek prze­my­sło­wy, hand­lo­wy i kul­tu­ral­ny kraju. W mie­ście dzia­ła ra­fi­ne­ria ropy naf­to­wej, wal­cow­nia że­la­za, huta alu­mi­nium, stocz­nia, a także fa­bry­ki ar­ty­ku­łów che­micz­nych, weł­nia­nych, skó­rza­nych, mebli.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżuddyjski

przy­miot­nik od: Dżud­da


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Dżud­dą, do­ty­czą­cy Dżud­dy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżudo

ja­poń­ska walka za­pa­śni­cza; judo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) sport. ja­poń­ska sztu­ka walki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżudoczka

ko­bie­ta upra­wia­ją­ca dżudo (judo); ju­docz­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) sport. ko­bie­ta tre­nu­ją­ca judo


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżudoga

strój dżu­do­ki (za­wod­ni­ka wal­czą­ce­go w judo), biały, skła­da­ją­cy się z sze­ro­kich spod­ni i luź­nej bluzy prze­wią­zy­wa­nej pasem; ju­do­ga, ju­do­gi (rza­dziej)


Źródła:

SJP.pl

Dżudok

spor­to­wiec upra­wia­ją­cy dżudo; dżu­do­ka; dżu­do­wiec; judok; ju­do­ka; ju­do­wiec


Źródła:

SJP.pl

Dżudoka

spor­to­wiec upra­wia­ją­cy dżudo; dżu­dok; dżu­do­wiec; judok; ju­do­ka; ju­do­wiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) sport. osoba tre­nu­ją­ca dżudo


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżudowiec

spor­to­wiec upra­wia­ją­cy dżudo; dżu­dok; dżu­do­ka; judok; ju­do­ka; ju­do­wiec


Źródła:

SJP.pl

Dżudysta

rzad­ko: spor­to­wiec upra­wia­ją­cy dżudo; le­piej uży­wać: dżu­dok (judok), dżu­do­ka (ju­do­ka), dżu­do­wiec (ju­do­wiec)


Źródła:

SJP.pl

Dżudystka

→ dżu­dy­sta


Patrz:dżudysta

Źródła:

SJP.pl

Dżudżitsu

ja­poń­ski sy­stem sa­mo­o­bro­ny opie­ra­ją­cy się na wy­ko­rzy­sta­niu ru­chów prze­ciw­ni­ka prze­ciw niemu sa­me­mu; spor­to­wa od­mia­na tej sztu­ki walki; dżiu-dżit­su; dżu-dżit­su; jiu­jit­su; jiu-jitsu; ju-jitsu; ju­jit­su; ju­jut­su; ju-jutsu


Źródła:

SJP.pl

Dżudżystka

→ dżu­dży­sta


Patrz:dżudżysta

Źródła:

SJP.pl

Dżugara

jed­no­rocz­na trawa pa­stew­na, upra­wia­na głów­nie w Azji, Egip­cie i w USA; sorgo zwi­słe


Źródła:

SJP.pl

Dżugdżur

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. łań­cuch gór­ski w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, cią­gną­cy się wzdłuż brze­gów Morza Ochoc­kie­go;


Dżug­dżur (ros. "Джугджу́р") – łań­cuch gór­ski w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, w Kraju Cha­ba­row­skim. Cią­gnie się wy­gię­tym łu­kiem wzdłuż brze­gów Morza Ochoc­kie­go i jest pół­noc­no-wschod­nim prze­dłu­że­niem Pasma Sta­no­we­go. W pół­noc­no-za­chod­niej czę­ści gra­ni­czy z pas­mem Sette-Daban.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dżul

pod­sta­wo­wa jed­nost­ka pracy i ener­gii w mię­dzy­na­ro­do­wym ukła­dzie jed­no­stek miar; dżaul; joule


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fiz. jed­nost­ka pracy, ener­gii i cie­pła w ukła­dzie SI, oz­na­cza­na J;


Na tę stro­nę wska­zu­je „KJ”. Zo­bacz też: KJ – dawny wzór che­micz­ny jodku po­ta­su.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżuma

1. cięż­ka, epi­de­micz­na, bak­te­ryj­na cho­ro­ba za­kaź­na wy­wo­ła­na przez pa­łecz­kę dżumy, prze­no­szo­na na czło­wie­ka ze szczu­rów przez pchły, ob­ja­wia­ją­ca się m.in. za­pa­le­niem wę­złów chłon­nych, za­pa­le­niem płuc i nie­wy­dol­no­ścią krą­że­nia; mór; za­ra­za mo­ro­wa;
2. groź­ne zja­wi­sko o sze­ro­kim za­się­gu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. wet. cho­ro­ba za­kaź­na, o ostrym prze­bie­gu, wy­wo­ły­wa­na przez pa­łecz­kę nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Yer­si­nia pe­stis|ref=tak.;

 (1.2) książk. przen. groź­ne, trud­ne do za­trzy­ma­nia zja­wi­sko o dużym za­się­gu

 (1.3) techn. zob. dżuma cy­no­wa.


Dżuma (czar­na śmierć, mór, za­ra­za mo­ro­wa) – ostra bak­te­ryj­na cho­ro­ba za­kaź­na gry­zo­ni i (rza­dziej) in­nych drob­nych ssa­ków, a także czło­wie­ka (zo­o­no­za). Cho­ro­ba ta wy­wo­ła­na jest za­ka­że­niem względ­nie bezt­le­no­wą pa­łecz­ką z ro­dzi­ny En­te­ro­bac­te­ria­ce­ae (Gram-ujem­ną), zwaną "Yer­si­nia pe­stis".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżumowy

przy­miot­nik od: dżuma


Źródła:

SJP.pl

Dżungar

miesz­ka­niec Dżun­ga­rii (kra­i­ny hi­sto­rycz­nej w Chi­nach)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. czło­nek mon­gol­skie­go ple­mię­e­mie­nia za­miesz­ku­ją­ce­go Dżun­ga­rię i są­sied­nie zie­mie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżungaria

hi­sto­rycz­na kra­i­na w Chi­nach


Dżun­ga­ria – kra­i­na hi­sto­rycz­na w za­chod­nich Chi­nach. Od­po­wia­da pół­noc­nej po­ło­wie Sin­cian­gu. Ogra­ni­czo­na przez góry Ałtaj na pół­no­cy i pasmo gór­skie Tien­szan na po­łud­niu. Obec­nie re­gion au­to­no­micz­ny Sin­ciang. Re­gion hi­sto­rycz­nie za­miesz­ki­wa­li ko­czow­ni­czy Dżun­ga­ro­wie po­cho­dze­nia mon­gol­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dżungaripterus

ro­dzaj pte­ro­za­u­ra z po­drzę­du pte­ro­dak­ty­li


Źródła:

SJP.pl

Dżungarka

miesz­kan­ka Dżun­ga­rii (kra­i­ny hi­sto­rycz­nej w Chi­nach)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. człon­ki­ni mon­gol­skie­go ple­mię­e­mie­nia za­miesz­ku­ją­ce­go Dżun­ga­rię i są­sied­nie zie­mie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżungarski

przy­miot­nik od: Dżun­ga­ria (kra­i­na hi­sto­rycz­na w Xin­jiang)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Dżun­ga­rią albo Dżun­ga­ra­mi, do­ty­czą­cy Dżun­ga­rii albo Dżun­ga­rów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język dżun­gar­ski


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżungla

1. gęsty, wil­got­ny, wiecz­nie zie­lo­ny las tro­pi­kal­ny;
2. prze­no­śnie:
a) coś bar­dzo skom­pli­ko­wa­ne­go, zag­mat­wa­ne­go;
b) miej­sce, gdzie wy­stę­pu­je bezwz­ględ­na walka o wpły­wy, gdzie liczy się tylko prawo sil­niej­sze­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wil­got­ny las tro­pi­kal­ny;

 (1.2) przen. coś trud­ne­go do zro­zu­mie­nia, po­ko­na­nia

 (1.3) przen. miej­sce, gdzie lu­dzie za­cho­wu­ją się bez­li­to­śnie, gdzie sil­niej­szy na­rzu­ca swoją wolę słab­szym

 (1.4) muz. ga­tu­nek mu­zycz­ny w este­ty­ce rave, z ła­ma­nym ude­rze­niem (bre­ak­be­at), w tem­pie mię­dzy 160-180 bpm


Dżun­gla – ter­min oz­na­cza­ją­cy pier­wot­nie i współ­cze­śnie w czę­ści pu­bli­ka­cji spe­cja­li­stycz­nych ro­dzaj for­ma­cji ro­ślin­nej cha­rak­te­ry­stycz­nej dla na­drzecz­nych te­re­nów w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści Azji Po­łud­nio­wej. W ję­zy­ku nie­fa­cho­wym i niek­tó­rych pu­bli­ka­cjach spe­cja­li­stycz­nych okre­śle­nie funk­cjo­nu­je jako sy­no­nim sze­ro­ko uj­mo­wa­ne­go wil­got­ne­go lasu rów­ni­ko­we­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżunglak

ro­dzaj pta­ków śpie­wa­ją­cych


Źródła:

SJP.pl

Dżunglara

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pro­sty­tut­ka


Źródła:

Wiktionary

Dżunglotymal

dżun­glo­ty­mal arab­ski - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny pe­kiń­czy­ków


Źródła:

SJP.pl

Dżunglowy

zwią­za­ny z dżun­glą


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z dżun­glą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dżuryn

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś na Ukra­i­nie, w re­jo­nie czort­kow­skim ob­wo­du tar­no­pol­skie­go;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dżurów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś na Ukra­i­nie, w re­jo­nie śnia­tyń­skim ob­wo­du iwa­no­fran­kiw­skie­go;


Dżu­rów – wieś w re­jo­nie ko­ło­myj­skim (do 2020 roku w re­jo­nie śnia­tyń­skim) ob­wo­du iwa­no­fran­kiw­skie­go, za­ło­żo­na w 1396 r. W II Rze­czy­po­spo­li­tej miej­sco­wość była sie­dzi­bą gminy wiej­skiej Dżu­rów w po­wie­cie śnia­tyń­skim wo­je­wództ­wa sta­ni­sła­wow­skie­go. Wieś liczy 1810 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dżygier

prze­my­sło­we urzą­dze­nie do bar­wie­nia tka­nin; bar­wiar­ka zwrot­na


Źródła:

SJP.pl

Dżygit

ka­u­ka­ski jeź­dziec; dżi­git


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) jeźdz. ka­u­ka­ski jeź­dziec konny


Dży­git (słowo po­cho­dze­nia tu­rec­kie­go, prze­ję­te z ro­syj­skie­go) – ka­u­ka­ski jeź­dziec konny, góral, cza­sem wo­jow­nik lub ro­zbój­nik, świet­nie pa­nu­ją­cy nad ko­niem. Naj­waż­niej­sze jego atry­bu­ty to kin­dżał i pa­pa­cha (fu­trza­na czap­ka).

Na Ka­u­ka­zie okre­śle­nie kogoś mia­nem dży­gi­ta jest kom­ple­men­tem, wy­ra­zem uz­na­nia dla jego spraw­no­ści, od­wa­gi i mę­sko­ści.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżygitówka

po­pi­sy akro­ba­tycz­ne w jeź­dzie kon­nej, wy­wo­dzą­ce się z Ka­u­ka­zu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­pi­sy akro­ba­tycz­ne na ko­niach, naj­czę­ściej wy­ko­ny­wa­ne przez Ko­za­ków i gó­ra­li ka­u­ka­skich


różne formy dży­gi­tów­ki

Dży­gi­tów­ka lub dżi­gi­tów­ka – forma jeź­dziect­wa akro­ba­tycz­ne­go, w któ­rej jeź­dziec wy­ko­nu­je ewo­lu­cje na koniu po­ru­sza­ją­cym się w szyb­kim ga­lo­pie. Do cha­rak­te­ry­stycz­nych ele­men­tów na­le­żą m.in. ze­ska­ki­wa­nie z konia i po­now­ne wska­ki­wa­nie na niego pod­czas jazdy, pod­no­sze­nie przed­mio­tów z ziemi, zwi­sa­nie z boku lub pod brzu­chem konia oraz wy­ko­ny­wa­nie akro­ba­cji. W ra­mach po­ka­zów mogą być rów­nież pre­zen­to­wa­ne umie­jęt­no­ści strze­lec­kie wy­ko­ny­wa­ne z konia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dżyn

wódka o smaku i za­pa­chu ja­łow­ca, pro­du­ko­wa­na głów­nie w An­glii; ja­łow­ców­ka; dżin; gin


Źródła:

SJP.pl

Dżyngiel

krót­ki, roz­poz­na­wal­ny prze­ryw­nik dźwię­ko­wy, uży­wa­ny zwy­kle w radiu lub te­le­wiz­ji jako au­to­re­kla­ma; dżin­giel, dżin­gel, jin­gle, jin­giel


Źródła:

SJP.pl

Dżyngis-Chan

(ok. 1155-1227) wład­ca mon­gol­ski; Czyn­gis-chan


Źródła:

SJP.pl

Dżyngoizm

na­past­li­wy szo­wi­nizm, aro­ganc­ki na­cjo­na­lizm, zwła­szcza po­łą­czo­ny z wo­jow­ni­czą po­li­ty­ką za­gra­nicz­ną; dżin­go­izm


Źródła:

SJP.pl

Dżyzacki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Dży­za­kiem, do­ty­czą­cy Dży­za­ku


Źródła:

Wiktionary

Dżyzak

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto we wschod­nim Uzbe­ki­sta­nie, sto­li­ca wi­la­je­tu dży­zac­kie­go;


Dży­zak ( Jiz­zax) – mia­sto w Uzbe­ki­sta­nie, nad rzeką San­zar. Liczy 138,4 tys. miesz­kań­ców (2004). Sto­li­ca wi­la­je­tu dży­zac­kie­go.

Mia­sto jest oś­rod­kiem prze­my­słu ma­te­ria­łów bu­dow­la­nych, elek­tro­tech­nicz­ne­go, ma­szy­no­we­go, che­micz­ne­go, lek­kie­go i spo­żyw­cze­go. Znaj­du­je się tu także wyż­sza szko­ła pe­da­go­gicz­na. Dży­zak wzmian­ko­wa­ny jest już od X wieku. W po­bli­żu mia­sta znaj­du­je się Park Na­ro­do­wy Za­a­min.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia