D

1. szó­sta li­te­ra al­fa­be­tu pol­skie­go;
2. spół­gło­ska twar­da, dźwięcz­na, zwar­ta;
3. drugi dźwięk gamy C-dur


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) jęz. szó­sta li­te­ra pol­skie­go al­fa­be­tu;

skrót

 (2.1) d… zob. dupa.


D (wy­mo­wa: "de", mi­nu­sku­ła: d) – czwar­ta li­te­ra al­fa­be­tu ła­ciń­skie­go, szó­sta li­te­ra al­fa­be­tu pol­skie­go, w któ­rym służy do oz­na­cza­nia spół­gło­ski zwar­tej dzią­sło­wej dźwięcz­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Da

1. prze­ka­zać coś komuś, ofia­ro­wać, wrę­czyć, po­wie­rzyć itp.;
2. dać się:
a) poz­wo­lić się oszu­kać, po­ko­nać itp.;
b) być moż­li­wym; można


forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) 3. os. lp. przysz. od: dać


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dab

ro­dzaj ruchu ta­necz­ne­go z uży­ciem głowy i obu rąk; dab­bing


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dabbing

[czy­taj: da­bing]
1. ro­dzaj ruchu ta­necz­ne­go z uży­ciem głowy i obu rąk; dab;
2. wdy­cha­nie dymu pow­sta­łe­go wsku­tek pod­grze­wa­nia kon­cen­tra­tu ma­ri­hu­a­ny do bar­dzo wy­so­kiej tem­pe­ra­tu­ry


Źródła:

SJP.pl

Dabecja

krzew z ro­dzi­ny wrzo­so­wa­tych


Da­be­cja ("Da­bo­e­cia" D. Don.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny wrzo­so­wa­tych. Obej­mu­je dwa ga­tun­ki – da­be­cja azor­ska jest en­de­mi­tem Azo­rów, a da­be­cja kan­ta­bryj­ska ro­śnie w za­chod­niej Ir­lan­dii, po­łud­nio­wo-za­chod­niej Fran­cji, w pół­noc­no-za­chod­niej Hisz­pa­nii i w Por­tu­ga­lii.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dabigatran

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) farm. lek prze­ciw­krze­pli­wy sto­so­wa­ny do­ust­nie; od­wra­cal­ny, bez­poś­red­ni in­hi­bi­tor trom­bi­ny


Da­bi­ga­tran ( da­bi­ga­tra­num) – wie­lo­funk­cyj­ny or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, lek prze­ciw­za­krze­po­wy, bez­poś­red­ni i od­wra­cal­ny in­hi­bi­tor trom­bi­ny, sto­so­wa­ny w za­po­bie­ga­niu za­krze­pom u pa­cjen­tów z grup wy­so­kie­go ry­zy­ka.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Daboja

ro­dzaj ja­do­wi­te­go węża z ro­dzi­ny żmi­jo­wa­tych, za­miesz­ku­ją­ce­go te­re­ny po­łud­nio­wo-wschod­niej Eu­ro­py, po­łud­nio­wej Azji aż po pół­noc­no-wschod­nią Afry­kę, o dłu­go­ści do 2 me­trów


Źródła:

SJP.pl

Dabować

1. wy­ko­ny­wać spe­cy­ficz­ny ruch ta­necz­ny z uży­ciem głowy i obu rąk;
2. wdy­chać dym pow­sta­ły wsku­tek pod­grze­wa­nia kon­cen­tra­tu ma­ri­hu­a­ny do bar­dzo wy­so­kiej tem­pe­ra­tu­ry


Źródła:

SJP.pl

Dac

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Dacan

bud­dyj­ska świą­ty­nia i klasz­tor w Rosji


Dacan – ter­min oz­na­cza­ją­cy bud­dyj­skie uczel­nie-klasz­to­ry w ty­be­tań­skiej tra­dy­cji Ge­luk­py po­ło­żo­ne w Rosji, szcze­gól­nie w Sy­be­rii Wschod­niej. Z za­sa­dy, dacan po­sia­da wy­dział fi­lo­zo­ficz­ny oraz me­dycz­ny. Przed XX w. da­ca­ny ist­nia­ły tylko w Bu­ria­cji i na Za­baj­ka­lu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dacentrur

ro­dzaj di­no­za­u­ra z in­fra­rzę­du ste­go­za­u­rów; omo­za­ur


Da­cen­trur ("Da­cen­tru­rus") – ro­dzaj di­no­za­u­ra z in­fra­rzę­du ste­go­za­u­rów, za­wie­ra­ją­cy jeden pewny ga­tu­nek "D. ar­ma­tus", opi­sa­ny jako pier­wszy przed­sta­wi­ciel tej grupy ty­re­o­fo­rów. Do­ra­stał 8 m dłu­go­ści, jego grzbiet i ogon no­si­ły płyty i kolce, w licz­bie żeber wy­stę­po­wał dy­mor­fizm płcio­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dacewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dach

1. kon­struk­cja chro­nią­ca bu­dy­nek przed opa­da­mi at­mos­fe­rycz­ny­mi;
2. górna część po­ja­zdu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) górna część bu­dyn­ku, po­ja­zdu itp., po­kry­cie osła­nia­ją­ce wnę­trze przed de­szczem, słoń­cem itp.;

 (1.2) przen. dom, miesz­ka­nie


Dach – górna, naj­wyż­sza część bu­dyn­ku, ma­ją­ca za za­da­nie przy­kry­cie i osła­nia­nie go przed wpły­wa­mi at­mos­fe­rycz­ny­mi.

Skła­da się on z kon­struk­cji no­śnej i po­kry­cia. Kon­struk­cja w bu­dyn­kach o śred­niej wiel­ko­ści jest zaz­wy­czaj wy­ko­na­na z belek drew­nia­nych, przy więk­szych od­le­gło­ściach po­mię­dzy ścia­na­mi zew­nętrz­ny­mi sto­su­je się kon­struk­cje sta­lo­we, żel­be­to­we lub z drew­na kle­jo­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dacharz

po­tocz­nie: de­karz


Źródła:

SJP.pl

Dachau

mia­sto w Niem­czech


Da­chau – mia­sto po­wia­to­we w po­łud­nio­wych Niem­czech, w kraju związ­ko­wym Ba­wa­ria, w re­jen­cji Górna Ba­wa­ria, w re­gio­nie Mo­na­chium, sie­dzi­ba po­wia­tu Da­chau. Leży ok. 20 km w kie­run­ku pół­noc­no-za­chod­nim od Mo­na­chium. Za­miesz­ka­ne przez 43 255 miesz­kań­ców (31 grud­nia 2011). Przez mia­sto prze­pły­wa rzeka Amper.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dachcęgi

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) na­rzę­dzie de­kar­skie słu­żą­ce do za­gi­na­nia bla­chy, ma­ją­ce spła­szczo­ne koń­ców­ki, które umoż­li­wia­ją za­gi­na­nie


Źródła:

Wiktionary

Dachdeker

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. de­karz


Źródła:

Wiktionary

Dacholeum

ma­te­riał do po­kry­wa­nia da­chów


Źródła:

SJP.pl

Dachowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) o po­jeź­dzie prze­wró­ce­nie się na dach w trak­cie wy­pad­ku


Źródła:

Wiktionary

Dachowaty

przy­miot­nik

 (1.1) po­dob­ny do dachu


Źródła:

Wiktionary

Dachować

o sa­mo­cho­dzie: prze­wró­cić się, prze­wra­cać się na dach pod­czas jazdy; ka­po­to­wać, ka­po­ta­żo­wać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) prze­wra­cać się na dach

 (1.2) mieć wy­pa­dek sa­mo­cho­do­wy z wy­wrot­ką na dach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dachowiec

1. po­tocz­nie: kot bez­pań­ski;
2. nie­ra­so­wy kot do­mo­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pot. nie­ra­so­wy kot

 (1.2) pot. zdzi­cza­ły, bez­pań­ski kot


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dachowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dachowy

przy­miot­nik od: dach


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy dachu, zwią­za­ny z da­chem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dachołaz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) pejor. kot


Źródła:

Wiktionary

Dachstein

[czy­taj: dachsz­tajn]
1. masyw gór­ski w Al­pach;
2. grupa gór­ska w Al­pach Sal­zbur­skich;
3. lo­do­wiec w Au­strii;
4. miej­sco­wość i gmina we Fran­cji


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dachówczarka

ma­szy­na do wy­ro­bu da­chó­wek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. ma­szy­na do for­mo­wa­nia da­chó­wek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dachówczarnia

fa­bry­ka da­chó­wek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) za­kład wyt­wa­rza­ją­cy da­chów­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dachóweczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: da­chów­ka


Źródła:

Wiktionary

Dachówka

wyrób bu­dow­la­ny uży­wa­ny do wy­ko­ny­wa­nia po­kryć da­cho­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bud. ce­ra­micz­na (nie­kie­dy ka­mien­na lub be­to­no­wa) płyt­ka sto­so­wa­na do po­kry­wa­nia da­chów;


Da­chów­ka – wyrób bu­dow­la­ny o róż­nych kształ­tach i wy­mia­rach, uży­wa­ny do wy­ko­ny­wa­nia po­kryć da­cho­wych. Do kry­cia ka­le­nic i szczy­tów da­chów sto­su­je się da­chów­ki o od­po­wied­nim kształ­cie, zwane "gą­sio­ra­mi".

Ze wzglę­du na ro­dzaj ma­te­ria­łu uży­te­go do pro­duk­cji da­chów­ki dzie­lą się na:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dachówkowato

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) na­cho­dząc na sie­bie jak da­chów­ki


Źródła:

Wiktionary

Dachówkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy da­chów­kę lub uło­że­nie da­chów­ki


przy­miot­nik

 (1.1) roz­mie­szcze­niem, uło­że­niem przy­po­mi­na­ją­cy da­chów­kę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dachówkowy

przy­miot­nik od: da­chów­ka


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z da­chów­ka­mi; wy­ko­na­ny z da­chó­wek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daci

forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) stpol. bezok. od: dać


Źródła:

Wiktionary

Dacia

[czy­taj: dacz­ja] marka sa­mo­cho­dów


S.C. Au­to­mo­bi­le Dacia S.A. – ru­muń­ski pro­du­cent sa­mo­cho­dów oso­bo­wych i do­staw­czych pow­sta­ły w 1966 roku pod nazwą Uzina de Au­to­tu­ris­me Pitești w mie­ście Mio­ve­ni.

Przed­się­bior­stwo od po­cząt­ku współ­pra­co­wa­ło z kon­cer­nem Re­na­ult. Nazwa po­cho­dzi od Dacji – hi­sto­rycz­nej rzym­skiej kra­i­ny na te­re­nie obec­nej Ru­mu­nii. Dacia jest filią fran­cu­skie­go kon­cer­nu Re­na­ult oraz naj­więk­szym ru­muń­skim ek­spor­te­rem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dacja

pro­win­cja rzym­ska pod­bi­ta przez Rzy­mian za pa­no­wa­nia Tra­ja­na; obec­nie Ru­mu­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. kra­i­na hi­sto­rycz­na w Eu­ro­pie po­łud­nio­wo-wschod­niej;


Dacja (ru­muń­ski "Dacia") – kra­i­na hi­sto­rycz­na w Eu­ro­pie po­łud­nio­wo-wschod­niej (w przy­bli­że­niu na ob­sza­rze dzi­siej­szej Ru­mu­nii). Od pół­no­cy była ogra­ni­czo­na Kar­pa­ta­mi, od wscho­du Pru­tem, od po­łud­nia dol­nym Du­na­jem, od za­cho­du po­cząt­ko­wo środ­ko­wym bie­giem Du­na­ju, a od I wieku na­szej ery – Cisą.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dacjausz

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Dacjusz

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.


Da­cjusz – imię po­cho­dze­nia ła­ciń­skie­go.

Imię Da­cjusz, po­dob­nie jak Da­cjan, oz­na­cza po­cho­dzą­ce­go z Dacji.

Wśród pa­tro­nów tego imie­nia – św. Da­cjusz, bi­skup Me­dio­la­nu (zm. w 552 roku).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dacjuszostwo

Da­cjusz z mał­żon­ką; Da­cju­szo­wie


Źródła:

SJP.pl

Dacjuszowie

Da­cjusz z mał­żon­ką; Da­cju­szo­stwo


Źródła:

SJP.pl

Dacjuszowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Da­cju­sza lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Dacki

1. → Dacja;
2. fio­łek dacki - ga­tu­nek ro­śli­ny z ro­dzi­ny fioł­ko­wa­tych;
3. język dacki - wy­mar­ły język in­do­e­u­ro­pej­ski sta­ro­żyt­nej Dacji


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. zwią­za­ny z Dacją, do­ty­czą­cy Dacji

 (1.2) hist. zwią­za­ny z Da­ka­mi, do­ty­czą­cy Daków

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język dacki;


Dacki ( Дацьки, "Daćky") – wieś na Ukra­i­nie, w re­jo­nie ja­wo­row­skim ob­wo­du lwow­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dacron

[czy­taj: da­kron] włó­kno syn­te­tycz­ne po­lie­stro­we, słu­żą­ce do wy­ro­bu tka­nin; da­kron


Źródła:

SJP.pl

Dacronowy

→ da­cron [czy­taj: da­kro­no­wy]; da­kro­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Dacyt

mag­mo­wa skała wy­lew­na


Dacyt – skała mag­mo­wa, obo­jęt­na, wy­lew­na lub sub­wul­ka­nicz­na. Jego plu­to­nicz­nym od­po­wied­ni­kiem jest to­na­lit.

Na dia­gra­mie kla­sy­fi­ka­cyj­nym QAPF dacyt zaj­mu­je pola 4 i 5.

W kla­sy­fi­ka­cji TAS dacyt zaj­mu­je pole O3 (da­cy­ty).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dacza

pod­miej­ska willa lub domek let­ni­sko­wy miesz­kań­ców mia­sta, wy­bu­do­wa­ny na dział­ce re­kre­a­cyj­nej; domek letni (pod­miej­ski, let­ni­sko­wy), willa pod­miej­ska


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) domek let­ni­sko­wy


Dacza (z да́ча), domek let­ni­sko­wy, dom wa­ka­cyj­ny – dom, zwy­kle nie­du­ży i oto­czo­ny dział­ką, znaj­du­ją­cy się poza mia­stem, ale naj­czę­ściej w jego po­bli­żu, słu­żą­cy celom wy­po­czyn­ko­wym.

Dacze są bar­dzo po­pu­lar­ne na te­re­nie daw­nych re­pu­blik ra­dziec­kich, gdzie były swo­i­stym sym­bo­lem po­zy­cji spo­łecz­nej. W przesz­ło­ści wy­dzie­la­no spe­cjal­ne te­re­ny dla dacz pro­mi­nen­tów: po­li­ty­ków, ar­ty­stów, na­u­kow­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daczkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dacznik

po­tocz­nie: wła­ści­ciel daczy - willi pod­miej­skiej lub domku let­ni­sko­we­go


Źródła:

SJP.pl

Daczowicz

wła­ści­ciel daczy


Źródła:

SJP.pl

Daczowisko

po­tocz­nie: teren za­bu­do­wa­ny da­cza­mi (dom­ka­mi let­ni­sko­wy­mi)


Źródła:

SJP.pl

Daczowy

rzad­ko: zwią­za­ny z daczą - willą pod­miej­ską lub dom­kiem let­ni­sko­wym, np. da­czo­wi tu­ry­ści


Źródła:

SJP.pl

Dada

1. awan­gar­do­wy ruch ar­ty­stycz­ny i li­te­rac­ki roz­wi­ja­ją­cy się w la­tach 1916-23 w Eu­ro­pie i Ame­ry­ce, bę­dą­cy anar­chicz­ną ne­ga­cją dzie­dzict­wa kul­tu­ral­ne­go Eu­ro­py; da­da­izm;
2. zwią­za­ny z da­da­iz­mem; da­da­i­stycz­ny


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dadaista

przed­sta­wi­ciel da­da­iz­mu (kie­run­ku ar­ty­stycz­ne­go XX wieku)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) szt. liter. ar­ty­sta dzia­ła­ją­cy w nur­cie da­da­iz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dadaistka

zwo­len­nicz­ka da­da­iz­mu


Źródła:

SJP.pl

Dadaistyczny

zwią­za­ny z da­da­iz­mem, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla da­da­iz­mu (awan­gar­do­we­go ruchu ar­ty­stycz­ne­go z po­cząt­ków XX wieku)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) szt. zwią­za­ny z da­da­iz­mem lub da­da­i­sta­mi

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) szt. cha­rak­te­ry­stycz­ny dla da­da­iz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dadaizm

awan­gar­do­wy ruch ar­ty­stycz­ny i li­te­rac­ki roz­wi­ja­ją­cy się w la­tach 1916-23 w Eu­ro­pie i Ame­ry­ce, bę­dą­cy anar­chicz­ną ne­ga­cją dzie­dzict­wa kul­tu­ral­ne­go Eu­ro­py; dada


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) szt. awan­gar­do­wy kie­ru­nek li­te­rac­ko-ar­ty­stycz­ny z lat 1916-1924;


Da­da­izm (dada) – mię­dzy­na­ro­do­wy ruch ar­ty­stycz­no-li­te­rac­ki w sztu­ce XX wieku, któ­re­go głów­ny­mi ha­sła­mi były do­wol­ność wy­ra­zu ar­ty­stycz­ne­go, zer­wa­nie z wszel­ką tra­dy­cją i swo­bo­da twór­cza odrzu­ca­ją­ca ist­nie­ją­ce ka­no­ny. Jego człon­ko­wie, bę­dą­cy świad­ka­mi I wojny świa­to­wej, w po­czu­ciu roz­pa­du cy­wi­li­za­cji ne­go­wa­li po­wszech­nie przy­ję­te ide­a­ły este­tycz­ne i war­to­ści. Nie wyt­wo­rzy­li jed­no­li­te­go stylu czy pro­gra­mu, które spój­nie łą­czy­ły­by ich dzie­ła – jed­no­czy­ła ich ra­czej wspól­na po­sta­wa niż styl.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dadaj

je­zio­ro w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dadej

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dados

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dadźbog

bóg sło­wiań­ski; Dadź­bóg


Źródła:

SJP.pl

Dadźbóg

bóg sło­wiań­ski; Dadź­bog


Dadź­bóg, Daż­bóg, Dabóg – bó­stwo Sło­wian wschod­nich. Czę­sto okre­śla­ny jako syn Swa­ro­ga. We­dług czę­ści ba­da­czy Swa­ro­życ i Dadź­bóg to jeden i ten sam bóg, a róż­ni­ca miała wy­ni­kać z re­gio­nal­nych róż­nic kultu. Nie brak też opi­nii utoż­sa­mia­ją­cych Dadź­bo­ga z samym Swa­ro­giem, gdyż w źró­dłach ru­skich Dadź­bóg czę­sto utoż­sa­mia­ny jest ze słoń­cem, zaś w "Po­wie­ści mi­nio­nych lat" w ka­ta­lo­gu bóstw czczo­nych przez Wło­dzi­mie­rza Wiel­kie­go wid­nie­je Dadź­bóg, a nie Swa­róg.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daewoo

[czy­taj: dełU] marka sa­mo­cho­dów i firma wie­lo­bran­żo­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) mot. sa­mo­chód marki Da­e­woo

 (1.2) pro­dukt marki Da­e­woo


Da­e­woo Group (han­gul: 대우, han­cha: 大宇, tran­skryp­cja po­pra­wio­na: "Daeu" czyt. "Deu") – po­łud­nio­wo­ko­re­ań­ski wie­lo­bran­żo­wy kon­cern dzia­ła­ją­cy w wielu ga­łę­ziach prze­my­słu, m.in. w okrę­tow­nict­wie, pro­duk­cji sprzę­tu elek­tro­nicz­ne­go, nie­ru­cho­mo­ściach, bu­dow­nict­wie, pro­duk­cji sprzę­tu bu­dow­la­ne­go, a także w mo­to­ry­za­cji. Zo­stał za­ło­żo­ny w 1967 roku w Seulu. W 1999 roku kon­cern ogło­sił ban­kruct­wo.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daf

marka sa­mo­cho­du cię­ża­ro­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. duży bęben obrę­czo­wy uży­wa­ny w tra­dy­cyj­nej mu­zy­ce Bli­skie­go Wscho­du


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dafne

niski krzew z ro­dzi­ny wa­wrzyn­ko­wa­tych, o trwa­łych lub opa­da­ją­cych li­ściach, won­nych kwia­tach i tru­ją­cych owo­cach, ros­ną­cy w Eu­ro­pie i Azji; wa­wrzy­nek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mit. po­stać z mitów grec­kich, nimfa, która ado­ro­wa­na przez Apol­la za­mie­ni­ła się w drze­wo la­u­ro­we;

 (1.2) imię|pol­ski|ż.

 (1.3) geogr. hist. sta­ro­żyt­ne mia­sto w pół­noc­no-wschod­nim Egip­cie;

 (1.4) geogr. hist. sta­ro­żyt­ne mia­sto w po­bli­żu An­tio­chii Sy­ryj­skiej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dafnia

plank­to­no­wy sko­ru­piak słod­ko­wod­ny; roz­wie­lit­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zob. roz­wie­lit­ka.


Daf­nia, roz­wie­lit­ka ("Daph­nia") – ro­dzaj słod­ko­wod­nych sta­wo­no­gów za­li­cza­nych do grupy wio­śla­rek. Mają 2 pary czuł­ków: pier­wsza pełni rolę na­rzą­du czu­cio­we­go, druga sta­no­wi głów­ny na­rząd ruchu (roz­wie­lit­ki po­ru­sza­ją się sko­ka­mi) oraz 5 par od­nó­ży tu­ło­wio­wych, peł­nią­cych funk­cje fil­tra­cyj­ne. Roz­mia­ry ich ciała wa­ha­ją się od 1 do 6 mm, samce są znacz­nie mniej­sze od samic. Żywią się glo­na­mi, bak­te­ria­mi i za­wie­si­ną or­ga­nicz­ną, którą od­fil­tro­wu­ją z wody.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dag

śred­nio­wiecz­na broń siecz­na, ro­dzaj szty­le­tu; deka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daga

śred­nio­wiecz­na broń siecz­na, ro­dzaj szty­le­tu; deka


Daga, deka – szty­let o dłu­giej (40–60 cm), sze­ro­kiej u na­sa­dy i zwę­ża­ją­cej się ku szty­cho­wi głow­ni. Słu­ży­ła do roz­dzie­ra­nia kol­czu­gi prze­ciw­ni­ka lub do pchnię­cia w miej­sca nie osło­nię­te zbro­ją. Uży­wa­ny w Eu­ro­pie Za­chod­niej od wczes­ne­go śred­nio­wie­cza do XVII wieku. W Pol­sce mało po­pu­lar­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dagda

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mit­celt. głów­ne bó­stwo cel­tyc­kie wy­stę­pu­ją­ce w mi­to­lo­gii iryj­skiej;

 (1.2) geogr. mia­sto na Łot­wie;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dagerotyp

obraz otrzy­ma­ny me­to­dą da­ge­ro­ty­pii, naj­daw­niej­szą tech­ni­ką fo­to­gra­ficz­ną


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) fot. fo­to­gra­fia wy­ko­na­na za po­mo­cą da­ge­ro­ty­pii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dagerotypia

naj­star­sza tech­ni­ka otrzy­my­wa­nia obra­zów fo­to­gra­ficz­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fot. hist. pier­wsza tech­ni­ka otrzy­my­wa­nia obra­zów fo­to­gra­ficz­nych;


Da­ge­ro­ty­pia – pro­ces fo­to­gra­ficz­ny, w wy­ni­ku któ­re­go na me­ta­lo­wej płyt­ce otrzy­my­wa­ny jest uni­ka­to­wy (bez moż­li­wo­ści jego po­wie­le­nia) obraz, zwany da­ge­ro­ty­pem. Tech­ni­ka ta zo­sta­ła opra­co­wa­na w la­tach 20. i 30. XIX wieku przez Jo­sep­ha Nicéphore’a Niépce’a i Lo­u­i­sa Jac­qu­es’a Da­gu­er­re’a (od jego naz­wi­ska po­cho­dzi jej nazwa), a ko­mer­cyj­nie do­stęp­na od 1839 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dagerotypiczny

wy­ko­na­ny tech­ni­ką da­ge­ro­ty­pii


Źródła:

SJP.pl

Dagerotypistka

→ da­ge­ro­ty­pi­sta


Patrz:dagerotypista

Źródła:

SJP.pl

Dagerotypowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|da­ge­ro­ty­po­wać.


Źródła:

Wiktionary

Dagerotypować

spo­rzą­dzać obraz me­to­dą da­ge­ro­ty­pii, naj­daw­niej­szą tech­ni­ką fo­to­gra­ficz­ną


Źródła:

SJP.pl

Dagerotypowy

przy­miot­nik od: da­ge­ro­typ


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z da­ge­ro­ty­pią, do­ty­czą­cy da­ge­ro­ty­pii

 (1.2) wy­ko­na­ny w tech­ni­ce da­ge­ro­ty­pii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dagestan

re­pu­bli­ka w Rosji; Re­pu­bli­ka Da­ge­sta­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. re­pu­bli­ka au­to­no­micz­na wcho­dzą­ca w skład Rosji;


Da­ge­stan ( Дагестан, "Da­ge­stan"), Re­pu­bli­ka Da­ge­sta­nu (ros. Респу́блика Дагеста́н, "Rie­spu­bli­ka Da­gie­stan") – au­to­no­micz­na, wie­lo­et­nicz­na re­pu­bli­ka wcho­dzą­ca w skład Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dagestanka

miesz­kan­ka Da­ge­sta­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. oby­wa­tel­ka Da­ge­sta­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dagestańczyk

miesz­ka­niec Da­ge­sta­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) etn. miesz­ka­niec Da­ge­sta­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dagestański

przy­miot­nik od: Da­ge­stan (re­pu­bli­ka ro­syj­ska)


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do Da­ge­sta­nu lub Da­ge­stań­czy­ków; zwią­za­ny lub wy­wo­dzą­cy się z Da­ge­sta­nu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daglezja

drze­wo igla­ste z ro­dzi­ny sos­no­wa­tych, wy­stę­pu­je głów­nie w Ame­ry­ce Pół­noc­nej; jed­li­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) dendr. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pse­u­dot­su­ga|ref=tak., ro­dzaj drzew igla­stych z ro­dzi­ny sos­no­wa­tych;

 (1.2) dendr. drze­wo z ro­dza­ju da­glez­ji (1.1)


Na tę stro­nę wska­zu­je „jed­li­ca”. Zo­bacz też: Je­li­ca (do 2009 "Jed­li­ca"), Jed­li­ca (potok).

Da­glez­ja, jed­li­ca ("Pse­u­dot­su­ga" Car­rie­re) – ro­dzaj zi­mo­zie­lo­nych drzew szpil­ko­wych z ro­dzi­ny sos­no­wa­tych. Obej­mu­je w za­leż­no­ści od uję­cia od 4 do 8 ga­tun­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daglezjowy

przy­miot­nik od: da­glez­ja


przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z da­glez­ji

 (1.2) wy­ko­na­ny z drew­na lub innej czę­ści da­glez­ji

 (1.3) bę­dą­cy czę­ścią da­glez­ji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dagmara

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Dag­ma­ra – imię żeń­skie po­cho­dze­nia skan­dy­naw­skie­go. Wy­wo­dzi się być może z po­łą­cze­nia słów "dag" „dzień” i "mar" „dzie­wi­ca”, „panna”, albo też "mari" „sław­ny”. Moż­li­we, że jest to duń­ska wer­sja sło­wiań­skie­go imie­nia Dro­go­mi­ra, które no­si­ła cze­ska księż­nicz­ka, żona Wal­de­ma­ra II Zwy­cię­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dagmarka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. od Dag­ma­ra


Źródła:

Wiktionary

Dagmarzyny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Dag­ma­ry lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Dagna

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Dagna – imię żeń­skie po­cho­dze­nia skan­dy­naw­skie­go. Spol­szczo­na forma imie­nia "Dagny" wy­wo­dzą­ce­go się z po­łą­cze­nia słów "dag" – „dzień” i "ny" – „nowy”.

Dagna imie­ni­ny ob­cho­dzi 11 wrze­śnia i 16 paź­dzier­ni­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dagniny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Dagny lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Dagoba

typ sa­kral­nej bu­dow­li bud­dyj­skiej peł­nią­cej funk­cję re­lik­wia­rza, bu­do­wa­nej z cegły i ubi­tej ziemi


Źródła:

SJP.pl

Dagobert

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Da­go­bert – imię mę­skie po­cho­dze­nia ger­mań­skie­go. Wy­wo­dzi się z po­łą­cze­nia słów "degr" - "dzień" i "be­racht" "jasny". Ist­nie­je te­o­ria, ja­ko­by Da­go­bert był imie­niem chrzest­nym Miesz­ka I.

Da­go­bert imie­ni­ny ob­cho­dzi 23 grud­nia, jako wspom­nie­nie św. Da­go­ber­ta, króla Au­straz­ji.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dagon

bóg czczo­ny przez pół­noc­no-za­chod­nie ludy se­mic­kie; Dagan


Dagan, he­braj­ski Dagon ( ‏דגון‎) – głów­ny bóg czczo­ny przez pół­noc­no-za­chod­nie ludy se­mic­kie. Praw­do­po­dob­nie opie­ko­wał się on rol­nict­wem i zbo­żem. Był czczo­ny na całym Bli­skim Wscho­dzie z Me­zo­po­ta­mią włącz­nie (czci­li go m.in. Fe­ni­cja­nie, Amo­ry­ci). Pier­wot­ne zna­cze­nie imie­nia nie jest znane. Słowo "dagán" w ję­zy­ku he­braj­skim i uga­ryc­kim okre­śla „ziar­no” a słowo "dag" oz­na­cza „rybę”. We­dług jed­ne­go z prze­ka­zów bóg Dagan był wy­na­laz­cą pługa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dagurowie

grupa et­nicz­na w pół­noc­no-wschod­nich Chi­nach; Da­hu­ro­wie


Da­gu­ro­wie, Da­u­ro­wie, Da­chu­ro­wie, Da­hu­ro­wie – naród po­cho­dze­nia mon­gol­skie­go.

Da­gu­ro­wie za­miesz­ku­ją pół­noc­ną część Mon­go­lii Wew­nętrz­nej (Chiny). Trud­nią się my­śli­stwem, rol­nict­wem i ho­dow­lą. Około 250 tys. osób (1980). Po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem da­gur­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dagurski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Da­gu­rów, do­ty­czą­cy Da­gu­ra­mi

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język da­gur­ski;


Źródła:

Wiktionary

Dagusia

zdrob­nie­nie od: Dag­ma­ra (imię żeń­skie)


Źródła:

SJP.pl

Dagusiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Da­gu­si lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Dahab

Dahab (egip­ski ję­zy­ka arab­skie­go: دهب ) – nad­mor­ska miej­sco­wość tu­ry­stycz­na na wy­brze­żu Za­to­ki Akaba, na pół­wy­spie Synaj w Egip­cie. Ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ży do gu­ber­na­tor­stwa (mu­ha­fa­za) Synaj Po­łud­nio­wy.

Rafy w Dahab cią­gną się w za­sa­dzie przez całą dłu­gość wy­brze­ża, ale do naj­bar­dziej po­pu­lar­nych wśród nur­ków i snor­ke­le­rów można za­li­czyć znaj­du­ją­cą się kilka ki­lo­me­trów na pół­noc od mia­sta Blue Hole (do­słow­nie – Błę­kit­na Dziu­ra), gdzie za­led­wie kilka me­trów od brze­gu znaj­du­je się sze­ro­kie na około 50 m za­głę­bie­nie osią­ga­ją­ce głę­bo­kość 100 m.


Źródła:

Wikipedia

Dahabija

długi, wąski sta­tek ża­glo­wy, uży­wa­ny w że­glu­dze na Nilu


Da­ha­bi­ja ( ‏ذهبية‎ -„złota”) – długi, wąski sta­tek ni­lo­wy z po­kła­dem i ka­ju­tą. Ten typ stat­ku pow­stał około 1820, w okre­sie na­ra­sta­ją­ce­go za­in­te­re­so­wa­nia że­glu­gą po Nilu ze stro­ny Eu­ro­pej­czy­ków. Ce­cho­wa­ła go smu­kłość syl­wet­ki oraz ostry kli­pro­wy dziób. Więk­sze da­ha­bi­je po­sia­da­ły duży ża­giel ła­ciń­ski na przed­nim masz­cie, zaś na rufie ża­giel ga­flo­wy, po­pra­wia­ją­cy ma­ne­wro­wość stat­ku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dahl

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Dahlbergh

[czy­taj: dol­be­ri] naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dahomej

dawne pań­stwo afry­kań­skie


Da­ho­mej, Kró­le­stwo Da­ho­me­ju ("Da­ho­mey") a. Kró­le­stwo Fon – hi­sto­rycz­ne pań­stwo w Afry­ce Za­chod­niej, ist­nie­ją­ce ok. 1600–1904 na ob­sza­rze dzi­siej­sze­go Be­ni­nu. Sto­li­cą pań­stwa był Abo­mey.

Da­ho­mej zo­stał za­ło­żo­ny na po­cząt­ku XVII w. przez au­toch­to­nicz­nych Fonów, za­miesz­ku­ją­cych Pła­sko­wyż Abo­mey.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dahomejczyk

oby­wa­tel Da­ho­me­ju (daw­ne­go pań­stwa afry­kań­skie­go)


Źródła:

SJP.pl

Dahomejka

oby­wa­tel­ka Da­ho­me­ju (daw­ne­go pań­stwa afry­kań­skie­go)


Źródła:

SJP.pl

Dahomejski

przy­miot­nik od: Da­ho­mej (dawne pań­stwo w Afry­ce)


przy­miot­nik

 (1.1) hist. zwią­za­ny z Da­ho­me­jem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dahurowie

grupa et­nicz­na w pół­noc­no-wschod­nich Chi­nach; Da­gu­ro­wie


Źródła:

SJP.pl

Dahurski

1. → Da­hu­ro­wie;
2. brzo­za da­hur­ska - ga­tu­nek drze­wa z ro­dzi­ny brzo­zo­wa­tych


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z ple­mię­e­mie­niem Da­hu­rów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daihatsu

[czy­taj: daj­hat­su albo daj­ha­cu] marka sa­mo­cho­dów i firma


Da­i­hat­su (jap. ダイハツ工業株式会社 Da­i­hat­su Kōgyō Ka­bus­hi­ki-ga­is­ha) – ja­poń­ski pro­du­cent sa­mo­cho­dów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daikon

od­mia­na rzodk­wi po­pu­lar­na w kra­jach Da­le­kie­go Wscho­du; rzod­kiew ja­poń­ska


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Rap­ha­nus sa­ti­vus acant­hi­for­mis., rzod­kiew ja­poń­ska;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daimler

[czy­taj: dajm­ler] marka sa­mo­cho­dów


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daimler-Benz

[czy­taj: dajm­ler benc] firma pro­du­ku­ją­ca sa­mo­cho­dy


Da­im­ler-Benz AG – byłe nie­miec­kie przed­się­bior­stwo zaj­mu­ją­ce się pro­duk­cją sa­mo­cho­dów oraz sil­ni­ków, ist­nie­ją­ce w la­tach 1926–1998.

Pier­wsza umowa o wspól­nym dzia­ła­niu po­mię­dzy Benz & Cie. Carla Benza a Da­im­ler-Mo­to­ren-Ge­sells­chaft za­ło­żo­ną przez Gott­lie­ba Da­im­le­ra i Wil­hel­ma Ma­y­ba­cha pod­pi­sa­na zo­sta­ła 1 maja 1924 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daimlerchrysler

[czy­taj: dajm­ler-krajz­ler] firma sa­mo­cho­do­wa


Źródła:

SJP.pl

Daimonion

w fi­lo­zo­fii sta­ro­żyt­nej: ostrze­gaw­czy głos wew­nętrz­ny pow­strzy­mu­ją­cy przed czy­nie­niem zła, su­mie­nie; daj­mo­nion


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mitgr. pół­bo­ska isto­ta du­cho­wa, która poś­red­ni­czy mię­dzy świa­ta­mi bogów a ludzi

 (1.2) filoz. sta­roż. głos ducha opie­kuń­cze­go, ostrze­gaw­czy głos wew­nętrz­ny czło­wie­ka, który odra­dzał czy­nie­nia złych czy­nów i po­peł­nia­nia błę­dów;


Da­i­mo­nion (gr. δαιμονιον zdrob­nie­nie od "δαίμων, daimōn" "Bóg; bó­stwo; demon") – w fi­lo­zo­fii sta­ro­żyt­nej – głos bó­stwa, su­mie­nie, ostrze­gaw­czy głos wew­nętrz­ny. Jego dzia­ła­nie spro­wa­dza­ło się wy­łącz­nie do odra­dza­nia czy­nie­nia złych rze­czy i po­dej­mo­wa­nia błęd­nych de­cyz­ji, nigdy na­to­miast nie do­ra­dzał ani nie su­ge­ro­wał ni­cze­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daimyo

tytuł ja­poń­skich ksią­żąt fe­u­dal­nych; daj­mio


Źródła:

SJP.pl

Daina

li­tew­ska pieśń lu­do­wa opi­su­ją­ca życie co­dzien­ne ludu; dajna


Daina – tra­dy­cyj­na forma nie­ry­mo­wa­nej pie­śni ło­tew­skiej i li­tew­skiej, naj­czę­ściej bar­dzo krót­kiej (do czte­rech strof), zróż­ni­co­wa­nej pod wzglę­dem te­ma­ty­ki, me­try­ki, sty­li­sty­ki i spo­so­bu wy­ko­ny­wa­nia.

Do po­cząt­ku XX w. dainy prze­ka­zy­wa­ne były wy­łącz­nie w for­mie ust­nej, mimo że niek­tó­re liczą ponad ty­siąc lat.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dairy

od­mia­na bydła mlecz­ne­go, wy­ho­do­wa­na w An­glii


Źródła:

SJP.pl

Daisy

[czy­taj: dejzi] imię an­giel­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daj

forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) rozk. 2. os. lp., zob. dać.

par­ty­ku­ła

 (2.1) stpol. śrpol. bodaj, oby, niech


Daj – trze­ci long­play pol­skie­go pio­sen­ka­rza Je­rze­go Po­łom­skie­go, wy­da­ny w 1969 roku na­kła­dem wy­daw­nict­wa mu­zycz­ne­go Pol­skie Na­gra­nia „Muza”. Album za­wie­ra 11 ut­wo­rów wo­ka­li­sty, w tym fe­sti­wa­lo­we prze­bo­je „Daj” oraz „Cała sala śpie­wa”.

W 2001 roku wy­da­no na pły­cie kom­pak­to­wej re­e­dy­cję al­bu­mu, po­sze­rzo­ną o ut­wo­ry „Jeśli chcesz, po­da­ru­ję Ci księ­życ”, „To ten wal­czyk nasz”, „War­szaw­skie dziew­czy­ny” oraz „Przysz­łaś do mnie jak pio­sen­ka”. Album uka­zał się na­kła­dem tej samej wyt­wór­ni pły­to­wej.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dajacki

→ Da­ja­ko­wie


Patrz:Dajakowie

Źródła:

SJP.pl

Dajaczka

miesz­kan­ka Bor­neo (wyspy w Ar­chi­pe­la­gu Ma­laj­skim)


Źródła:

SJP.pl

Dajak

miesz­ka­niec Bor­neo (wyspy w Ar­chi­pe­la­gu Ma­laj­skim)


Źródła:

SJP.pl

Dajakowie

nazwa ludów miesz­ka­ją­cych w środ­ko­wej czę­ści wyspy Bor­neo


Da­ja­ko­wie – zbior­cza nazwa au­toch­to­nicz­nych ludów in­do­ne­zyj­skich za­miesz­ku­ją­cych wyspę Bor­neo, obej­mu­ją­ca ok. 400 grup et­nicz­nych, m.in. Iba­nów ("Da­ja­ków mor­skich"), Kle­men­ta­nów, Nga­dżu, Ka­ja­nów, Ke­da­ja­nów, Ken­jah, Mu­ru­tów, Pu­na­nów. Dla celów po­rząd­ko­wych ludy te dzie­li się pod wzglę­dem głów­nej ga­łę­zi go­spo­dar­ki żyw­no­ścio­wej na "Da­ja­ków mor­skich", "lą­do­wych" i "ko­czow­ni­ków".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dajan

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dajać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) stpol., także. gw-pl|Pod­ha­le,Brze­zi­ny,Pysz­ni­ca,Stala,Żu­pa­wa,Je­ziór­ko,Mi­ko­ło­wi­ce,War­mia,Lu­bel­skie,księ­stwo ło­wic­kie,Kie­lec­kie,Piń­czów,San­do­mierz,Ka­lisz. dawać

 (1.2) gw-pl|Rze­szów,Ja­star­nia,Słupsk. doić od czasu do czasu

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny dajać się

 (2.1) gw-pl|Sta­wi­gu­da. dawać się


Źródła:

Wiktionary

Dajczak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dajesz

1. prze­ka­zy­wać coś, ob­da­rzać czymś;
2. uży­czyć, za­pew­nić;
3. po­wie­rzać coś (funk­cję, sta­no­wi­sko);
4. kie­ro­wać, wy­sy­łać;
5. prze­ka­zy­wać do wy­ko­na­nia;
6. wy­stę­po­wać z czymś, wy­sta­wiać na sce­nie


Źródła:

SJP.pl

Dajka

żyła skał mag­mo­wych prze­ci­na­ją­ca skały star­sze niez­god­nie z ich war­stwo­wa­niem


Dajka (żyła niez­god­na) – ciało skal­ne pow­sta­łe przez in­truz­ję magmy niez­god­nie z ukła­dem star­szych warstw skal­nych i prze­ci­na­ją­ce te war­stwy. Może mieć gru­bość od kilku mi­li­me­trów do kil­ku­set me­trów, a dłu­gość do kil­ku­set ki­lo­me­trów. Na pew­nej prze­strze­ni dajka może prze­bie­gać zgod­nie z ota­cza­ją­cy­mi ska­ła­mi osa­do­wy­mi i wtedy przy­po­mi­na sill, z któ­rym może być my­lo­na.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dajmio

tytuł ja­poń­skich ksią­żąt fe­u­dal­nych; da­i­myo


Źródła:

SJP.pl

Dajmon

ma­ni­fe­sta­cja duszy świa­do­mych istot


Źródła:

SJP.pl

Dajmonion

w fi­lo­zo­fii sta­ro­żyt­nej: ostrze­gaw­czy głos wew­nętrz­ny pow­strzy­mu­ją­cy przed czy­nie­niem zła, su­mie­nie; da­i­mo­nion


Źródła:

SJP.pl

Dajna

li­tew­ska pieśń lu­do­wa opi­su­ją­ca życie co­dzien­ne ludu; daina


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dajnowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dajny

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. szczo­dry


Dajny (niem. "De­u­nen") – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie war­miń­sko-ma­zur­skim, w po­wie­cie iław­skim, w gmi­nie Za­le­wo.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa olsz­tyń­skie­go.

Nazwa wsi praw­do­po­dob­nie po­cho­dze­nia sta­ro­pru­skie­go, na co wska­zu­je słowo "dajny" w ję­zy­ku li­tew­skim, oz­na­cza­ją­ce pie­śni lu­do­we.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dak

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. etn. czło­nek ludu po­cho­dze­nia trac­kie­go zaj­mu­ją­ce­go te­re­ny sta­ro­żyt­nej Dacji;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dakar

1. sto­li­ca Se­ne­ga­lu;
2. dłu­go­dy­stan­so­wy rajd te­re­no­wy roz­gry­wa­ny na wy­ma­ga­ją­cych tra­sach pu­styn­nych i bez­dro­żach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. sto­li­ca Se­ne­ga­lu;


Dakar (wolof: "Nda­ka­a­ru") – sto­li­ca i naj­więk­sze mia­sto Se­ne­ga­lu. Po­ło­żo­ne w za­chod­niej czę­ści kraju, nad wy­brze­żem Oce­a­nu At­lan­tyc­kie­go, na Pół­wy­spie Zie­lo­ne­go Przy­ląd­ka, na­prze­ciw wy­sep­ki Gorée. Lud­ność: 2,4 mln (2006).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dakarczyk

miesz­ka­niec Da­ka­ru


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Da­ka­ru


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dakarka

miesz­kan­ka Da­ka­ru


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Da­ka­ru


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dakarowy

→ Dakar


Patrz:Dakar

Źródła:

SJP.pl

Dakarski

przy­miot­nik od: Dakar (sto­li­ca Se­ne­ga­lu)


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do Da­ka­ru, mia­sta w Se­ne­ga­lu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dakijczyk

miesz­ka­niec Dakki, sto­li­cy Ban­gla­de­szu; Dak­kij­czyk


Źródła:

SJP.pl

Dakijka

miesz­kan­ka Dakki, sto­li­cy Ban­gla­de­szu; Dak­kij­ka


Źródła:

SJP.pl

Dakijski

→ Dhaka (sto­li­ca Ban­gla­de­szu); dak­kij­ski, dha­kij­ski


Źródła:

SJP.pl

Dakini

w bud­dyz­mie ty­be­tań­skim: żeń­ska isto­ta oś­wie­co­na, per­so­ni­fi­ka­cja mą­dro­ści i ener­gii du­cho­wej


Da­ki­ni (san­skryt डाकिनी, trl. "ḍākinī"; tyb. མཁའ་འགྲོ་མ་, Wylie: "mKha'-'gro-ma", ZWPY: "kanz­ho­i­ma", wy­mo­wa: khan­dro­ma, dosł. "po­słan­ka nie­bios") – w bud­dyz­mie ty­be­tań­skim isto­ta per­so­ni­fi­ku­ją­ca żeń­skie aspek­ty oś­wie­ce­nia. W tan­trze per­so­ni­fi­ku­je żeń­ską ener­gię sek­su­al­ną sta­no­wią­cą ar­che­typ stwo­rze­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dakka

po­dium w me­cze­cie dla czy­ta­ją­ce­go gło­śno Koran; dikka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dakkijczyk

miesz­ka­niec Dakki, sto­li­cy Ban­gla­de­szu; Da­kij­czyk


Źródła:

SJP.pl

Dakkijka

miesz­kan­ka Dakki, sto­li­cy Ban­gla­de­szu; Da­kij­ka


Źródła:

SJP.pl

Dakkijski

→ Dakka (sto­li­ca Ban­gla­de­szu); da­kij­ski; dha­kij­ski


Źródła:

SJP.pl

Dakocki

→ Da­ko­ta


Patrz:Dakota

Źródła:

SJP.pl

Dakota

1. model sa­mo­cho­du marki Dodge;
2. model ame­ry­kań­skie­go sa­mo­lo­tu tran­spor­to­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) etn. pół­noc­no­a­me­ry­kań­skie ple­mię in­diań­skie

 (1.2) geogr. rzeka w Ame­ry­ce Pół­noc­nej

 (1.3) geogr. adm. nazwa miast, gmin i hrabstw w Sta­nach Zjed­no­czo­nych

 (1.4) geogr. zob. Da­ko­ta Po­łud­nio­wa., zob. Da­ko­ta Pół­noc­na.

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) etn. czło­nek ple­mię­e­mie­nia Da­ko­ta (1.1)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dakotowie

In­dia­nin Ame­ry­ki Pół­noc­nej; Siuks


Siuk­so­wie (wy­mo­wa: ["sjuk­so­wie"]; da­ko­ta i la­ko­ta: "Očhéthi Šakówiŋ"; ang. "Sioux", "Oceti Sa­ko­win") – sie­dem ple­mion In­dian Ame­ry­ki Pół­noc­nej z ob­sza­ru Wiel­kich Rów­nin. Dzie­lą się na trzy grupy: wschod­nią San­tee, środ­ko­wą Yank­ton i za­chod­nią Teton. Wy­róż­nia się także po­dział na dwie grupy ling­wi­stycz­ne: Da­ko­to­wie (także "Da­ko­ci"; da­ko­ta: "Dakȟóta", "Dak­hó­ta"; ang. "Da­ko­ta") i La­ko­ci (la­ko­ta: "Lakȟóta", "Lak­hó­ta"; ang. "La­ko­ta"), które po­słu­gu­ją się od­po­wied­nio ję­zy­ka­mi da­ko­ta i la­ko­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dakotyjczyk

miesz­ka­niec Da­ko­ty Po­łud­nio­wej lub Da­ko­ty Pół­noc­nej (sta­nów w USA)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Da­ko­ty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dakotyjka

miesz­kan­ka Da­ko­ty Po­łud­nio­wej lub Da­ko­ty Pół­noc­nej (sta­nów w USA)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Da­ko­ty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dakotyjski

do­ty­czą­cy Da­ko­tów (ple­mio­na in­diań­skie­go), cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Da­ko­tów


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do Da­ko­ty, zwią­za­ny z Da­ko­tą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dakowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dakowie

Da­ko­wie (zwani także "Ge­ta­mi", "Dako-Ge­ta­mi" lub "Geto-Da­ka­mi") – sta­ro­żyt­ny lud po­cho­dze­nia trac­kie­go zaj­mu­ją­cy Dację – te­re­ny le­wo­brzeż­ne­go Du­na­ju, na ob­sza­rze mniej wię­cej obec­ne­go pań­stwa ru­muń­skie­go i czę­ścio­wo wę­gier­skie­go.

Znany sta­ro­żyt­nym Gre­kom już od VI w.


Źródła:

Wikipedia

Dakowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dakron

włó­kno syn­te­tycz­ne po­lie­stro­we, słu­żą­ce do wy­ro­bu tka­nin; da­cron


Źródła:

SJP.pl

Dakronowy

→ da­kron; da­cro­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Daktyl

1. owoc palmy dak­ty­lo­wej;
2. stopa wier­szo­wa­na zło­żo­na z trzech sylab: dłu­giej i dwóch krót­kich w me­try­ce an­tycz­nej, bądź z ak­cen­to­wa­nej i dwóch nie­ak­cen­to­wa­nych w wier­szu sy­la­bo­to­nicz­nym;
3. grec­ka miara dłu­go­ści wy­no­szą­ca daw­niej 1,78 cm (7/10 cala), obec­nie 1 cm


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. spoż. owoc dak­ty­low­ca

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) liter. w po­ez­ji an­tycz­nej: stopa wier­szo­wa skła­da­ją­ca się z sy­la­by dłu­giej i dwóch krót­kich;

 (2.2) me­trol. miar. współ­czes­na grec­ka miara dłu­go­ści, równa 1 cm


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daktyliczny

przy­miot­nik od: dak­tyl (w zna­cze­niu: stopa wier­szo­wa­na), np. wiersz dak­ty­licz­ny


przy­miot­nik

 (1.1) liter. zwią­za­ny z dak­ty­lem (me­trycz­nym)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daktylioteka

1. spe­cjal­nie przy­sto­so­wa­na szka­tuł­ka do prze­cho­wy­wa­nia klej­no­tów, uży­wa­na w an­tycz­nej Gre­cji;
2. ko­lek­cja kamei, gemm i pier­ście­ni, od XVIII w. rów­nież ko­lek­cja ich gip­so­wych od­le­wów i wo­sko­wych od­ci­sków


Dak­ty­lio­te­ka (łac. "dac­ty­liot­he­ca", gr. "δακτυλιοθήκη" od "daktýlion δακτύλιον" – „pier­ścień” i "thḗkē θήκη" – „skład­ni­ca, scho­wek”) – ko­lek­cja ar­ty­stycz­nie rzeź­bio­nych ka­mie­ni, czyli gemm, lub miej­sce prze­cho­wy­wa­nia ta­kie­go zbio­ru.

Pier­wot­nie ka­set­ka, szka­tuł­ka (zwy­kle ozdob­na) do prze­cho­wy­wa­nia pierścieniNazwa spo­ty­ka­na już u au­to­rów ła­ciń­skich w I wieku p.n.e.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daktylografia

spo­sób po­ro­zu­mie­wa­nia się na migi, sto­so­wa­ny wśród głu­cho­nie­mych; chi­ro­lo­gia


Źródła:

SJP.pl

Daktylogram

od­cisk linii pa­pi­lar­nych palca utr­wa­lo­ny na pa­pie­rze


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) od­cisk/od­bit­ka linii pa­pi­lar­nych palca


Dak­ty­lo­gram – od­bit­ka linii pa­pi­lar­nych palca na pa­pie­rze.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daktylogyroza

cho­ro­ba pa­so­żyt­ni­cza niek­tó­rych ryb


Źródła:

SJP.pl

Daktylologia

sy­stem po­ro­zu­mie­wa­nia się za po­mo­cą al­fa­be­tu pal­co­we­go, sto­so­wa­ny przez głu­chych; mowa pal­co­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) prze­ka­zy­wa­nie słów za po­mo­cą ru­chów pal­ców


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daktyloskopia

me­to­da usta­la­nia toż­sa­mo­ści osoby na pod­sta­wie ba­da­nia od­ci­sków linii pa­pi­lar­nych pal­ców dłoni


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) me­to­da usta­la­nia toż­sa­mo­ści na pod­sta­wie od­ci­sku palca i po­rów­na­nia linii pa­pi­lar­nych


Dak­ty­lo­sko­pia (gr. dáktylos ‘palec’, skopeín ‘oglą­dać’) – tech­ni­ka śled­cza zaj­mu­ją­ca się ba­da­nia­mi po­rów­naw­czy­mi linii pa­pi­lar­nych dłoni w celu usta­le­nia spraw­cy czynu za­bro­nio­ne­go. Opie­ra się ona na trzech pod­sta­wo­wych za­sa­dach do­ty­czą­cych linii pa­pi­lar­nych:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daktyloskopijny

przy­miot­nik od: dak­ty­lo­sko­pia; dak­ty­lo­sko­po­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z dak­ty­lo­sko­pią, do­ty­czą­cy dak­ty­lo­sko­pii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daktyloskopowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|dak­ty­lo­sko­po­wać.


Źródła:

Wiktionary

Daktyloskopować

do­ko­ny­wać dak­ty­lo­sko­pii


Źródła:

SJP.pl

Daktyloskopowy

przy­miot­nik od: dak­ty­lo­sko­pia; dak­ty­lo­sko­pij­ny


Źródła:

SJP.pl

Daktylowaty

przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem dak­tyl


przy­miot­nik

 (1.1) po­dob­ny do dak­ty­la


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daktylowiec

palma tro­pi­kal­na ros­ną­ca w Afry­ce i Azji; palma dak­ty­lo­wa, fe­niks


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. dendr. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pho­e­nix|L.|ref=tak., drze­wo z ro­dzi­ny are­ko­wa­tych, o pie­rza­stych li­ściach;


Dak­ty­lo­wiec ("Pho­e­nix" L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny are­ko­wa­tych ("Are­ce­ce­ae"). Obej­mu­je 13–14 ga­tun­ków palm o pie­rza­stych li­ściach. Wy­stę­pu­ją one w tro­pi­kal­nej i sub­tro­pi­kal­nej czę­ści Azji, Afry­ki, w ba­se­nie Morza Śró­dziem­ne­go i na Wy­spach Ka­na­ryj­skich (w Eu­ro­pie jeden ga­tu­nek – "Pho­e­nix the­oph­ra­sti").


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daktylowy

przy­miot­nik od: dak­tyl (w zna­cze­niu: owoc palmy dak­ty­lo­wej), np. ole­jek dak­ty­lo­wy; palma dak­ty­lo­wa - dak­ty­lo­wiec, palma o dłu­gich li­ściach, ja­dal­nych owo­cach, ho­do­wa­na w tro­pi­kach


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z dak­ty­la­mi

 (1.2) za­wie­ra­ją­cy dak­ty­le; ma­ją­cy smak dak­ty­li


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daktynomycyna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. an­ty­bio­tyk z grupy cy­to­sta­ty­ków;


Dak­ty­no­my­cy­na ( dac­ti­no­my­ci­num), ak­ty­no­my­cy­na D – or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny, an­ty­bio­tyk z grupy cy­to­sta­ty­ków; ha­mu­je syn­te­zę DNA, RNA i bia­łek; sto­so­wa­ny w le­cze­niu no­wot­wo­rów wieku dzie­cię­ce­go (guz Wilm­sa, mię­sak Ewin­ga), mię­sa­ków tka­nek mięk­kich, no­wot­wo­rów za­rod­ko­wych jaj­ni­ków i jądra oraz cią­żo­wej cho­ro­by tro­fo­bla­stycz­nej.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dal

duża od­le­głość, od­da­le­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. prze­strzeń znaj­du­ją­ca się da­le­ko

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) kulin. hin­du­ska zupa z so­cze­wi­cy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dalachów

wieś w Pol­sce


Da­la­chów – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie ole­skim, w gmi­nie Rud­ni­ki.

W la­tach 1954–1961 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Da­la­chów, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Rud­ni­ki. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość po­ło­żo­na była w wo­je­wództ­wie czę­sto­chow­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dalajlama

zwierzch­nik Ko­ścio­ła la­ma­ic­kie­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rel. tytuł du­chow­ne­go zwierzch­ni­ka ko­ścio­ła la­ma­ic­kie­go (bud­dyz­mu ty­be­tań­skie­go) i do 1959 roku naj­wyż­sze­go świec­kie­go zwierzch­ni­ka po­li­tycz­ne­go w Ty­be­cie;


Da­laj­la­ma (tyb. ཏཱ་ལའི་བླ་མ་, Wylie: "taa-la’i bla-ma", ZWPY: "Dalai Lama") – przed­sta­wi­ciel szko­ły gelug – jed­nej z czte­rech naj­więk­szych szkół bud­dyz­mu ty­be­tań­skie­go. Bud­dy­ści ty­be­tań­scy uwa­ża­ją Da­laj­la­mę za ma­ni­fe­sta­cję bod­hi­satt­wy współ­czu­cia Awa­lo­ki­teś­wa­ry, który odra­dza się, aby udo­stęp­niać wyz­wa­la­ją­ce z cier­pie­nia nauki innym czu­ją­cym isto­tom.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dalambercjan

ope­ra­tor róż­nicz­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Dalap-Uliga-Darrit

sto­li­ca Wysp Mars­hal­la


Źródła:

SJP.pl

Dalas

rze­czow­nik

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. nędza

 (1.2) gw-pl|Poz­nań. rzad. bie­dak, nę­dzarz


Źródła:

Wiktionary

Dalasi

[czy­taj: dalas-i] wa­lu­ta Gam­bii (1 da­la­si = 100 bu­tu­tów), wpro­wa­dzo­na w 1971 r. na miej­sce gam­bij­skie­go funta


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) monet. wa­lu­ta Gam­bii;


Da­la­si (kod ISO 4217: GMD) – jed­nost­ka mo­ne­tar­na Gam­bii. Dzie­li się na 100 bu­tu­tów.

W 1971 da­la­si za­stą­pi­ło funta gam­bij­skie­go jako ofi­cjal­ną wa­lu­tę Gam­bii. Kur­sie wy­mia­ny usta­lo­ny zo­stał na po­zio­mie: 1 GMD = 0,4 funta = 4 szy­lin­gi. Obec­nie w obie­gu znaj­du­ją się mo­ne­ty o no­mi­na­le 25 i 50 bu­tu­tów oraz 1 da­la­si. Ban­kno­ty: 5, 10, 20, 25, 50, 100, 200 GMD.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dalaśnica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. nę­dzar­ka


Źródła:

Wiktionary

Dalaśnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. bie­dak, nę­dzarz


Źródła:

Wiktionary

Dalba

pale drew­nia­ne wbite w dno przy brze­gu słu­żą­ce do cu­mo­wa­nia barek lub ochro­ny nad­brze­ża


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) żegl. pale wbite w dno morza, słu­żą­ce do cu­mo­wa­nia lub celów na­wi­ga­cyj­nych


Dalba – gruby pal (wiąz­ka pali lub rura) wbity w dno ak­we­nu i wy­sta­ją­cy ponad po­wierzch­nię wody, wy­ko­rzy­sty­wa­ny w róż­nych ce­lach:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dalbergia

ro­dzaj tro­pi­kal­nych drzew, ce­nio­ny przez pro­du­cen­tów mebli i in­stru­men­tów mu­zycz­nych; drze­wo pa­li­san­dro­we


Dal­ber­gia, ko­strą­czy­na ("Dal­ber­gia") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych ("Fa­ba­ce­ae"). Obej­mu­je 274 ga­tun­ków. Za­sięg obej­mu­je wszyst­kie kon­ty­nen­ty w stre­fie mię­dzyz­wrot­ni­ko­wej z cen­trum zróż­ni­co­wa­nia w kon­ty­nen­tal­nej Afry­ce (ok. 70 ga­tun­ków) i na Ma­da­ga­ska­rze (43 ga­tun­ki, z czego 42 to en­de­mi­ty tej wyspy).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dalebor

dawne imię mę­skie


Da­le­bor, Da­li­bor, Da­li­bór, Dal­bor, Da­le­borz – sta­ro­sło­wiań­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Dale-" ("da­le­ko", może też "od­da­lać") i "-bor" ("walka"). Oz­na­cza­ło­by więc "tego, który po­zo­sta­je da­le­ko od walki" bądź "tego, który wal­czy da­le­ko".

Obec­nie uży­wa­ne głów­nie na te­re­nie Bał­ka­nów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dalece

książ­ko­wo: bar­dzo


przy­słó­wek

 (1.1) bar­dzo


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalecki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Daleczyzna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzad. od­le­gła i roz­le­gła prze­strzeń


Źródła:

Wiktionary

Dalegor

dawne imię mę­skie


Da­le­gor – sta­ro­pol­skie imię mę­skie. Skła­da się z czło­nu "Dale-" ("da­le­ki, od­le­gły"; może też "od­da­lać, od­su­wać") i "-gor" ("goreć, palić się"). Mogło oz­na­czać "tego, który od­da­la po­żo­gę".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dalej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: da­le­ko


przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) sto­pień wyż­szy od da­le­ko

 (1.2) nie prze­ry­wa­jąc, cią­gle, wciąż

przy­słó­wek czasu

 (2.1) póź­niej

wy­krzy­knik

 (3.1) wez­wa­nie do roz­po­czę­cia czyn­no­ści

w funk­cji cza­sow­ni­ka

 (4.1) o na­głym roz­po­czę­ciu czyn­no­ści


Dalej – pio­sen­ka bę­dą­ca bal­la­dą po­po­wą i drugi sin­gel Mar­ci­na Sójki pro­mu­ją­cy jego de­biu­tanc­ki album "Kilka prawd". Uni­ver­sal Music Pol­ska wy­da­ła sin­gel 5 kwiet­nia 2019.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dalejże

forma wzmoc­nio­na od dalej


Źródła:

SJP.pl

Daleki

znaj­du­ją­cy się w dużej od­le­gło­ści


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który jest w dużej od­le­gło­ści

 (1.2) taki, który do­pie­ro się wy­da­rzy

 (1.3) spo­krew­nio­ny, ale nie z naj­bliż­szej ro­dzi­ny

 (1.4) nie­do­rów­nu­ją­cy, nie­po­dob­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daleko

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) w znacz­nej od­le­gło­ści

 (1.2) na znacz­ną od­le­głość

 (1.3) o dużej od­le­gło­ści

 (1.4) w dłu­gim od­stę­pie cza­so­wym od ja­kie­goś mo­men­tu

 (1.5) o wiele, zna­czą­co

 (1.6) nadal, póź­niej

 (1.7) naj­póź­niej


Źródła:

Wiktionary

Daleko-

temat sło­wot­wór­czy

 (1.1) w zło­że­niach wska­zu­je na da­le­ki za­sięg cze­goś


Źródła:

Wiktionary

Dalekobieżny

taki, który kur­su­je na dłu­giej tra­sie


przy­miot­nik

 (1.1) kur­su­ją­cy na dłu­giej tra­sie, prze­by­wa­ją­cy duże od­le­gło­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalekodystansowiec

osoba po­ko­nu­ją­ca da­le­kie dy­stan­se pie­szo albo za po­mo­cą środ­ków lo­ko­mo­cji


Źródła:

SJP.pl

Dalekodystansowy

od­by­wa­ją­cy się na dłu­gich dy­stan­sach, po­ko­nu­ją­cy duże od­le­gło­ści


Źródła:

SJP.pl

Dalekomierz

przy­rząd mie­rzą­cy od­le­głość przed­mio­tu od miej­sca ob­ser­wa­cji; dal­mierz, da­lo­mierz, od­le­gło­ścio­mierz


Źródła:

SJP.pl

Dalekomorski

przy­miot­nik

 (1.1) od­by­wa­ją­cy się na peł­nym morzu, z dala od lądu

 (1.2) zdol­ny do pracy, prze­by­wa­nia na peł­nym morzu


Źródła:

Wiktionary

Dalekonośność

zdol­ność do prze­no­sze­nie po­ci­sków na znacz­ną od­le­głość


Źródła:

SJP.pl

Dalekonośny

prze­no­szą­cy po­ci­ski na znacz­ną od­le­głość


przy­miot­nik

 (1.1) wojsk. przest. słu­żą­cy do ni­szcze­nia obiek­tów znaj­du­ją­cych się w znacz­nej od­le­gło­ści

 (1.2) przen. rzad. przest. się­ga­ją­cy da­le­ko w przysz­łość


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalekopis

telex; te­leks;
1. wy­po­sa­żo­ny w na­daj­nik, od­bior­nik i ma­szy­nę do pi­sa­nia apa­rat te­le­gra­ficz­ny, dru­ku­ją­cy na­da­wa­ne i od­bie­ra­ne tek­sty;
2. tekst prze­sy­ła­ny urzą­dze­niem o tej samej naz­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) te­le­kom. apa­rat te­le­gra­ficz­ny prze­sy­ła­ją­cy ko­mu­ni­ka­tów w po­sta­ci dru­ko­wa­nej

 (1.2) pot. te­le­kom. wia­do­mość prze­ka­zy­wa­na da­le­ko­pi­sem (1.1)

 (1.3) daw. te­le­kom. te­le­graf


Da­le­ko­pis – te­le­gra­ficz­ny na­daw­czo-od­bior­czy apa­rat dru­ku­ją­cy, słu­żą­cy do prze­ka­zy­wa­nia in­for­ma­cji w po­sta­ci al­fa­nu­me­rycz­nej. W szcze­gól­no­ści wy­ko­rzy­sty­wa­ny jako abo­nenc­kie urzą­dze­nie koń­co­we (ter­mi­nal) do re­a­li­za­cji usług te­lek­so­wych.

Ze­spół na­daw­czy skła­da się z ko­de­ra, mo­du­la­to­ra oraz kla­wia­tu­ry.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dalekopisowy

przy­miot­nik od: da­le­ko­pis


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy da­le­ko­pi­su


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalekoplanowy

1. znaj­du­ją­cy się na dal­szym pla­nie; dru­go­pla­no­wy;
2. ma­ją­cy mniej­sze zna­cze­nie; dru­go­pla­no­wy, dru­go­rzęd­ny, epi­zo­dycz­ny, dal­szo­pla­no­wy;
3. za­pla­no­wa­ny na póź­niej; dal­szo­pla­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Dalekosiężność

→ da­le­ko­sięż­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest da­le­ko­sięż­ne; cecha tych, któ­rzy są da­le­ko­sięż­ni


Patrz:dalekosiężny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalekosiężny

ma­ją­cy da­le­ki za­sięg, da­le­ko się­ga­ją­cy


przy­miot­nik

 (1.1) się­ga­ją­cy da­le­kiej przysz­ło­ści; wy­bie­ga­ją­cy da­le­ko w przód

 (1.2) ma­ją­cy da­le­ki za­sięg


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalekowidz

osoba źle wi­dzą­ca z bli­ska


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba źle wi­dzą­ca obiek­ty znaj­du­ją­ce się bli­sko


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalekowidzenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) przest. zob. da­le­kowz­rocz­ność.


Źródła:

Wiktionary

Dalekowidzka

→ da­le­ko­widz


Patrz:dalekowidz

Źródła:

SJP.pl

Dalekowidztwo

rzad­ko: wada wzro­ku po­wo­du­ją­ca słabe wi­dze­nie z bli­ska; nadwz­rocz­ność, da­le­kowz­rocz­ność, hi­per­me­tro­pia


Źródła:

SJP.pl

Dalekowschodni

przy­miot­nik od: Da­le­ki Wschód


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Da­le­kie­go Wscho­du, wy­wo­dzą­cy się z Da­le­kie­go Wscho­du


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalekowzroczna

ko­bie­ta da­le­kowz­rocz­na


Źródła:

SJP.pl

Dalekowzroczniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: da­le­kowz­rocz­nie


Źródła:

SJP.pl

Dalekowzroczność

1. wada wzro­ku po­wo­du­ją­ca słabe wi­dze­nie z bli­ska; da­le­ko­widzt­wo, nadwz­rocz­ność, hi­per­me­tro­pia;
2. prze­no­śnie: umie­jęt­ność prze­wi­dy­wa­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. zob. nadwz­rocz­ność.

 (1.2) przen. prze­wi­dy­wa­nie tego, co może się zda­rzyć


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalekowzroczny

1. taki, który źle widzi z bli­ska
2. prze­wi­du­ją­cy, pa­trzą­cy per­spek­ty­wicz­nie na spra­wy


przy­miot­nik

 (1.1) do­brze wi­dzą­cy na dużą od­le­głość

 (1.2) przen. prze­wi­du­ją­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalekość

1. znacz­na od­le­głość, duże od­da­le­nie; dal;
2. prze­no­śnie: ob­cość, obo­jęt­ność;
3. brak po­wią­za­nia lub luźny zwią­zek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) roz­le­gła prze­strzeń


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalemir

imię mę­skie


Da­le­mir, Da­li­mir, Da­le­miar, Da­li­miar – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Dale-" („da­le­ko”, może też „od­da­lać”) i "-mir" („pokój, spo­kój, dobro”). Mogło oz­na­czać „tego, który roz­cią­ga pokój da­le­ko”. Wy­stą­pi­ło od XIII wieku.

Da­le­mir imie­ni­ny ob­cho­dzi 15 stycz­nia[], 29 paź­dzier­ni­ka, 5 li­sto­pa­da.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daleszewo

wieś w Pol­sce


Da­le­sze­wo (do 1945 niem. "Fer­di­nand­ste­in") – wieś po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie gry­fiń­skim, w gmi­nie Gry­fi­no.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daleszyce

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Da­le­szy­ce – mia­sto w po­łud­nio­wej Pol­sce, po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie kie­lec­kim, sie­dzi­ba gminy wiej­sko-miej­skiej Da­le­szy­ce. Oś­ro­dek miej­ski aglo­me­ra­cji kie­lec­kiej.

We­dług da­nych z 1 stycz­nia 2018 Da­le­szy­ce li­czy­ły 2 914 miesz­kań­ców.

Były mia­stem bi­skup­stwa kra­kow­skie­go w wo­je­wództ­wie san­do­mier­skim w ostat­niej ćwier­ci XVI wieku. Mia­sto rzą­do­we Kró­le­stwa Kon­gre­so­we­go po­ło­żo­ne było w 1827 roku w po­wie­cie kie­lec­kim, ob­wo­dzie kie­lec­kim wo­je­wództ­wa kra­kow­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daleszycki

przy­miot­nik od mia­sta: Da­le­szy­ce


Źródła:

SJP.pl

Daleszyczanin

miesz­ka­niec Da­le­szyc (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Daleszyczanka

miesz­kan­ka Da­le­szyc (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Daleszyn

wieś w Pol­sce


Da­le­szyn – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie go­styń­skim, w gmi­nie Go­styń.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dalewo

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dali

duża od­le­głość, od­da­le­nie


forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) D., C., Ms., W. lp. oraz D. lm. od: dal

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 3. os. lm. przesz. od: dać


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dalia

ro­śli­na ozdob­na z ro­dzi­ny astro­wa­tych; ge­or­gi­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Dah­lia|ref=Dah­lia (Aste­ra­ce­ae)., ro­dzaj ro­ślin na­sien­nych na­le­żą­cych do ro­dzi­ny astro­wa­tych, ma­ją­cych ko­lo­ro­we kwia­ty uło­żo­ne w ko­szycz­ki; upra­wia­na jako ro­śli­na ozdob­na;

 (1.2) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Dal­lia pec­to­ra­lis|ref=tak., słod­ko­wod­na ryba z ro­dzi­ny mu­ław­ko­wa­tych wy­stę­pu­ją­ca w nie­wiel­kich rze­kach, je­zio­rach i ba­gnach tun­dry na Ala­sce i Sy­be­rii;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dalian

[czy­taj: TALjen] mia­sto w Chi­nach


Da­lian (chiń. upr. 大连; chiń. trad. 大連; pi­ny­in "Dàlián"; だいれん "Da­i­ren"; ) – mia­sto w pół­noc­no-wschod­nich Chi­nach, w pro­win­cji Lia­o­ning, po­ło­żo­ne nad Mo­rzem Żół­tym, na pół­wy­spie Lia­o­tung. W 2020 roku li­czy­ło 4 913 879 miesz­kań­ców, a jego aglo­me­ra­cja – 7 450 785. Na­le­ży do naj­więk­szych por­tów mor­skich świa­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daliański

→ Da­lian [czy­taj: tal­jeń­ski]


Źródła:

SJP.pl

Dalibor

dawne imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Dalibóg

wy­krzy­knik pod­kre­śla­ją­cy pew­ność tego, co się mówi


przy­słó­wek

 (1.1) do­praw­dy

 (1.2) dial. je­że­li Bóg da


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalikowski

przy­miot­nik od: Da­li­ków


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy Da­li­ko­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalików

wieś w Pol­sce


Da­li­ków – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie pod­dę­bic­kim, w gmi­nie Da­li­ków. Po­ło­żo­na 10 km na wschód od Pod­dę­bic i 28 km na pół­noc­ny za­chód od Łodzi.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość po­ło­żo­na była w wo­je­wództ­wie sie­radz­kim.

Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy Da­li­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dalila

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Zo­bacz też: Da­li­la (imię).

Da­li­la – po­stać bi­blij­na wy­stę­pu­ją­ca w Księ­dze Sę­dziów. Była ko­chan­ką Sam­so­na, po­grom­cy Fi­li­sty­nów, przy­czy­ni­ła się do jego zguby.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daliowy

→ dalia


Patrz:dalia

Źródła:

SJP.pl

Dalipan

daw­niej: wy­krzy­knik uży­wa­ny w celu pot­wier­dze­nia tego, co się mówi; do­praw­dy, słowo daję


przy­słó­wek

 (1.1) da­li­bóg


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalisława

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalisławiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Da­li­sła­wy lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Dalit

w In­diach: czło­wiek z naj­niż­szej grupy spo­łecz­nej; pa­rias


Da­li­to­wie (po­pu­lar­nie pa­ria­si, hindi दलित, trl. "dalit" (uci­śnie­ni), daw­niej hindi "ha­ri­dźan", po­tocz­nie także "nie­do­ty­kal­ni") — zbior­cza nazwa okre­śla­ją­ca różne grupy lud­no­ści w in­dyj­skim sy­ste­mie ka­sto­wym. Za­li­cza­ją się do nich za­rów­no osoby na­le­żą­ce do naj­niż­szych kast (dźati), jak i osoby, które w ogóle znaj­du­ją się poza sy­ste­mem ka­sto­wym.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dalka

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. od­le­głość


Dalka (lit. "Dalka") – wieś na Lit­wie, w okrę­gu wi­leń­skim, w re­jo­nie świę­ciań­skim, w gmi­nie Ma­gu­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dalkowski

przy­miot­nik od: Dal­ko­wo, Dal­ków


Źródła:

SJP.pl

Dallas

mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w sta­nie Tek­sas w USA;


Dal­las – mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Tek­sas, sie­dzi­ba hrab­stwa Dal­las, nad rzeką Tri­ni­ty. Z po­pu­la­cją 1,3 mln miesz­kań­ców, jest dzie­wią­tym co do wiel­ko­ści mia­stem w kraju. Sta­no­wi rdzeń ko­nur­ba­cji Dal­las–Fort Worth obej­mu­ją­cej 8,1 mln miesz­kań­ców – czwar­tej pod wzglę­dem lud­no­ści i naj­szyb­ciej roz­wi­ja­ją­cej się aglo­me­ra­cji w Sta­nach Zjed­no­czo­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dallaski

→ Dal­las (nazwa wielu miej­sco­wo­ści w USA)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Dal­las, do­ty­czą­cy Dal­las


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dallasyjczyk

miesz­ka­niec Dal­las


Źródła:

SJP.pl

Dallasyjka

miesz­kan­ka Dal­las


Źródła:

SJP.pl

Dalm

de­ka­lu­men


Źródła:

SJP.pl

Dalmacja

kra­i­na hi­sto­rycz­na w Chor­wa­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. kra­i­na hi­sto­rycz­na na wschod­nim wy­brze­żu Adria­ty­ku, na ob­sza­rze dzi­siej­szej Chor­wa­cji, Bośni i Her­ce­go­wi­ny oraz Czar­no­gó­ry;


Dal­ma­cja ( Dal­ma­ci­ja, Dal­ma­zia, Далмација) – kra­i­na hi­sto­rycz­na w Chor­wa­cji, Bośni i Her­ce­go­wi­nie oraz Czar­no­gó­rze na wschod­nim wy­brze­żu Adria­ty­ku. Wcho­dzi w skład Bał­ka­nów.

Roz­cią­ga się wzdłuż wy­brze­ża Adria­ty­ku, od wyspy Pag na pół­no­cy, aż po Za­to­kę Ko­tor­ską na po­łud­niu, two­rząc pas o sze­ro­ko­ści do 50 km i dłu­go­ści około 400 km. Obej­mu­je rów­nież około 1000 przy­brzeż­nych wysp (o łącz­nej po­wierzch­ni ok. 13 tys. km²).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dalmacjusz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Del­ma­cjusz (lub Dal­ma­cjusz), "Fla­vius Iu­lius Del­ma­tius" (ur. ok. 315, zm. 337) – bra­ta­nek Kon­stan­ty­na Wiel­kie­go, wiel­ko­rząd­ca z ty­tu­łem ce­za­ra od 18 wrze­śnia 335 do 9 wrze­śnia 337 roku n.e.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dalmacki

przy­miot­nik od: Dal­ma­cja; dal­ma­tyń­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Dal­ma­cją, do­ty­czą­cy Dal­ma­cji lub jej miesz­kań­ców


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalmata

daw­niej: miesz­ka­niec Dal­ma­cji (kra­i­ny hi­sto­rycz­nej); Dal­ma­tyń­czyk


Źródła:

SJP.pl

Dalmatka

daw­niej: miesz­kan­ka Dal­ma­cji (kra­i­ny hi­sto­rycz­nej); Dal­ma­tyn­ka


Źródła:

SJP.pl

Dalmatyka

szata li­tur­gicz­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kośc. wierzch­nia szata li­tur­gicz­na dia­ko­nów;


Dal­ma­ty­ka – szata li­tur­gicz­na dia­ko­na w Ko­ście­le rzym­sko­ka­to­lic­kim.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dalmatynka

sa­mi­ca dal­ma­tyń­czy­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Dal­ma­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalmatyńczyk

pies śred­niej wiel­ko­ści, o mu­sku­lar­nej i pro­por­cjo­nal­nej syl­wet­ce, krót­kiej sier­ści ko­lo­ru bia­łe­go w cze­ko­la­do­we lub czar­ne cętki; wyżeł dal­ma­tyń­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) kynol. rasa gład­ko­wło­se­go biało-czar­ne­go psa po­cho­dzą­ca z Dal­ma­cji;


Dal­ma­tyń­czyk (wyżeł dal­ma­tyń­ski, "dal­ma­ti­nac") – jedna z ras psów na­le­żą­ca do grupy psów goń­czych, po­so­kow­ców i ras po­krew­nych, za­kla­sy­fi­ko­wa­na wraz z ro­dez­ja­nem do sek­cji ras po­krew­nych. Zgod­nie z kla­sy­fi­ka­cją ame­ry­kań­ską na­le­ży do grupy psów użyt­ko­wych. Typ wyż­ło­wa­ty. Nie pod­le­ga pró­bom pracy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dalmatyński

przy­miot­nik od: Dal­ma­cja; dal­mac­ki


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Dal­ma­cją, do­ty­czą­cy Dal­ma­cji lub jej miesz­kań­ców

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język dal­ma­tyń­ski;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalmatyńskojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który po­słu­gu­je się ję­zy­kiem dal­ma­tyń­skim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem dal­ma­tyń­skim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku dal­ma­tyń­skim


Źródła:

Wiktionary

Dalmierz

1. przy­rząd do po­mia­ru od­le­gło­ści; da­lo­mierz, da­le­ko­mierz, od­le­gło­ścio­mierz;
2. dal­mierz la­se­ro­wy - la­se­ro­wy przy­rząd do lo­ka­li­za­cji obiek­tów w kos­mo­sie; ko­li­dar, co­li­dar


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przy­rząd do zdal­ne­go po­mia­ru od­le­gło­ści;


Dal­mierz (od­le­gło­ścio­mierz) – przy­rząd słu­żą­cy do po­mia­ru od­le­gło­ści bez po­trze­by jej prze­by­wa­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dalno

wieś w Pol­sce


Dalno (niem. "Lin­den­fel­de") – osada so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie ło­be­skim, w gmi­nie Łobez. Osada jest sie­dzi­bą so­łect­wa Dalno, do któ­re­go na­le­żą także Trze­szczy­na i Przy­bo­rze.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa szcze­ciń­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dalocelownik

w woj­sko­wo­ści: przy­rząd op­tycz­ny słu­żą­cy do na­mie­rza­nia celu, usta­la­nia pa­ra­me­trów jego po­zy­cji i ruchu a na­stęp­nie prze­ka­zy­wa­nia ich do ukła­du ste­ro­wa­nia ogniem


Dal­ce­low­nik – przy­rząd op­tycz­ny umoż­li­wia­ją­cy ob­ser­wa­cję oto­cze­nia, po­szu­ki­wa­nie i wy­kry­wa­nie celów, wyz­na­cze­nie kąta kur­so­we­go, kąta prze­chy­łu i przy­bli­żo­ne­go kąta biegu, a na­stęp­nie prze­ka­za­nie wy­pra­co­wa­nych da­nych o celu do ukła­du kon­tro­li ognia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dalomierz

przy­rząd do po­mia­ru od­le­gło­ści; dal­mierz, da­le­ko­mierz, od­le­gło­ścio­mierz


Źródła:

SJP.pl

Daloporuszanie

daw­niej: prze­su­wa­nie przed­mio­tów za po­mo­cą mocy psy­chicz­nych; te­le­ki­ne­za


Źródła:

SJP.pl

Dalszoplanowy

książ­ko­wo:
1. za­pla­no­wa­ny na póź­niej;
2. mniej ważny; epi­zo­dycz­ny


Źródła:

SJP.pl

Dalszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: da­le­ki


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który na­stą­pi jako ko­lej­ny; póź­niej­szy

 (1.2) od­le­gły, nie­bę­dą­cy naj­bliż­szym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dalton

jed­nost­ka masy ato­mo­wej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daltonid

zwią­zek che­micz­ny speł­nia­ją­cy prawo sta­ło­ści skła­du; zwią­zek ste­chio­me­trycz­ny


Źródła:

SJP.pl

Daltonidowy

zwią­za­ny z dal­to­ni­dem


Źródła:

SJP.pl

Daltonista

osoba nie­roz­róż­nia­ją­ca niek­tó­rych ko­lo­rów, zwła­szcza czer­wo­ne­go i zie­lo­ne­go; dys­chro­ma­top, achro­ma­top


Źródła:

SJP.pl

Daltonistka

→ dal­to­ni­sta


Patrz:daltonista

Źródła:

SJP.pl

Daltonistyczny

do­ty­czą­cy dal­to­ni­sty lub jego cho­ro­by - dal­to­niz­mu; czyli nie­roz­róż­nia­nia niek­tó­rych barw


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z dal­to­niz­mem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daltonizm

wada wzro­ku po­le­ga­ją­ca na nie­roz­poz­na­wa­niu ko­lo­rów, prze­de wszyst­kim zie­lo­ne­go i czer­wo­ne­go; śle­po­ta barw­na, dys­chro­ma­top­sja, achro­ma­top­sja, bar­wo­śle­po­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. nie­roz­róż­nia­nie ko­lo­rów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dam

1. wyt­wor­na, ele­ganc­ka ko­bie­ta;
2. w daw­nych wie­kach: ko­bie­ta z wyż­szych sfer;
3. z sza­cun­kiem o ko­bie­cie;
4. żar­to­bli­wie: żona lub ko­chan­ka;
5. fi­gu­ra w kar­tach;
6. fi­gu­ra w sza­chach; kró­lo­wa, het­man, kró­lów­ka;
7. pio­nek w war­ca­bach; damka;
8. przed­sta­wi­ciel po­dro­dzi­ny papug wschod­nich


forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) 1. os. lp. przysz. od: dać

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: dama


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dama

1. wyt­wor­na, ele­ganc­ka ko­bie­ta;
2. w daw­nych wie­kach: ko­bie­ta z wyż­szych sfer;
3. z sza­cun­kiem o ko­bie­cie;
4. żar­to­bli­wie: żona lub ko­chan­ka;
5. fi­gu­ra w kar­tach;
6. fi­gu­ra w sza­chach; kró­lo­wa, het­man, kró­lów­ka;
7. pio­nek w war­ca­bach; damka;
8. przed­sta­wi­ciel po­dro­dzi­ny papug wschod­nich


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) dy­styn­go­wa­na ko­bie­ta

 (1.2) karc. fi­gu­ra w kar­tach oz­na­czo­na li­te­rą Q lub D;

 (1.3) szach. zob. het­man.

 (1.4) ko­bie­ta, która otrzy­ma­ła dany order


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Damara

na­tu­ral­na ży­wi­ca ko­pal­na lub uzy­ski­wa­na z drzew, uży­wa­na do wy­ro­bu la­kie­rów ar­ty­stycz­nych i farb gra­ficz­nych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Damarowy

zwią­za­ny z da­ma­rą


Źródła:

SJP.pl

Damarski

1. zebra da­mar­ska - pod­ga­tu­nek zebry ste­po­wej;
2. afro­wiór­ka da­mar­ska - ga­tu­nek ssaka z ro­dzi­ny wie­wiór­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Damarzyk

ro­śli­na wy­stę­pu­ją­ca na po­łud­nio­wych sto­kach Hi­ma­la­jów


Da­ma­rzyk ("Sho­rea") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny dwus­krzy­dło­wa­tych ("Dip­te­ro­car­pa­ce­ae"). Obej­mu­je 189–196 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją w Azji Po­łud­nio­wo-Wschod­niej na ob­sza­rze od Cej­lo­nu po po­łud­nio­we Chiny, Małe Wyspy Sun­daj­skie i Mo­lu­ki. Naj­więk­sze zróż­ni­co­wa­nie ga­tun­ko­we jest na wy­spie Bor­neo, gdzie ro­śnie 138 ga­tun­ków z tego ro­dza­ju, w tym 91 en­de­mi­tów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Damascena

ostra sza­bla lub my­śliw­ska broń śru­to­wa wyt­wa­rza­na ze stali da­ma­sceń­skiej; da­ma­scen­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. śliw­ka wę­gier­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Damascenka

ostra sza­bla lub my­śliw­ska broń śru­to­wa wyt­wa­rza­na ze stali da­ma­sceń­skiej; da­ma­sce­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Da­masz­ku

 (1.2) hand. spoż. ro­dzaj dużej jas­nej ro­dzyn­ki

 (1.3) hist. wojsk. sza­bla ze stali da­ma­sceń­skiej

 (1.4) hist. ce­nio­na strzel­ba wschod­nia z wy­trzy­ma­łej stali dzi­we­ro­wa­nej

 (1.5) ogrod. reg-pl|Poz­nań. od­mia­na śliwy wę­gier­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Damasceńczyk

miesz­ka­niec Da­masz­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Da­masz­ku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Damasceński

zwią­za­ny z Da­masz­kiem


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Da­masz­ku, od­no­szą­cy się do Da­masz­ku, po­cho­dzą­cy z Da­masz­ku


Da­ma­sceń­ski, gołąb da­ma­sceń­ski ( Da­ma­sce­ne, Damascène) – rasa go­łę­bia na­le­żą­ca do grupy ufor­mo­wa­nych (I), praw­do­po­dob­nie naj­star­sza kul­ty­wo­wa­na rasa go­łę­bia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Damasiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Damaskina

in­kru­sto­wa­nie w me­ta­lu dru­ci­ka­mi in­ne­go me­ta­lu; da­ma­ski­naż


Źródła:

SJP.pl

Damaskinaż

Da­ma­ski­naż (fr. "da­mas­qu­i­na­ge" z łac. "Da­ma­scus" ‘Da­ma­szek’) – tech­ni­ka zdo­bie­nia wy­ro­bów me­ta­lo­wych, gł. że­laz­nych, brą­zo­wych i mie­dzia­nych oraz wy­ko­na­nych z ok­sy­do­wa­nej stali, przez in­kru­sto­wa­nie ich zło­tem lub sre­brem, mie­dzią lub mo­sią­dzem, w efek­cie czego uzy­sku­je się su­ro­wy i szla­chet­ny kon­trast.


Źródła:

Wikipedia

Damaskowy

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. ada­masz­ko­wy


Źródła:

Wiktionary

Damast

po­tocz­nie: stal da­ma­sceń­ska


Źródła:

SJP.pl

Damastes

w mi­to­lo­gii grec­kiej: ro­zbój­nik, który na­pa­dał na po­dróż­nych i tor­tu­ro­wał ich, do­pa­so­wu­jąc do wy­mia­rów spe­cjal­ne­go łoża: ob­ci­na­jąc im nogi albo roz­cią­ga­jąc ich; Pro­kru­stes


Źródła:

SJP.pl

Damaszek

od­mia­na śliwy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto, sto­li­ca Syrii;

 (1.2) geogr. adm. mu­ha­fa­za w Syrii wokół sto­li­cy;


Da­ma­szek ( ‏دمشق‎, transkr. "Di­maszk"; ‏ܕܪܡܣܘܩ‎; ‏דַּמֶּשֶׂק‎) – sto­li­ca Syrii po­ło­żo­na w po­łud­nio­wo-za­chod­niej czę­ści kraju, dru­gie co do wiel­ko­ści (po Alep­po) mia­sto Syrii – 2 079 000 miesz­kań­ców (2019), cała aglo­me­ra­cja – ponad 2,8 mln miesz­kań­ców (2008).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Damaszka

od­mia­na śliwy


Da­masz­ka – wieś ko­ciew­ska w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie tczew­skim, w gmi­nie Tczew.

Wieś wcho­dzi w skład so­łect­wa "Bo­ro­sze­wo".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Damasławecki

przy­miot­nik od: Da­ma­sła­wek


Źródła:

SJP.pl

Damasławek

wieś w Pol­sce


Da­ma­sła­wek (niem. "El­se­nau") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie wą­gro­wiec­kim, sie­dzi­ba gminy Da­ma­sła­wek, w re­gio­nie Pa­łu­ki, na Po­je­zie­rzu Cho­dzie­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Damat

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. męż­czyz­na, który wszedł do dy­na­stii os­mań­skiej po­przez mał­żeń­stwo, zięć lub szwa­gier suł­ta­na;


Damat (tur. "damat" – „pan młody”, z pers. داماد "dāmād" – „zięć”) – ofi­cjal­ny tytuł os­mań­ski, oz­na­cza­ją­cy męż­czyz­nę, który wszedł do dy­na­stii os­mań­skiej po­przez mał­żeń­stwo, sta­jąc się zię­ciem lub szwa­grem suł­ta­na.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Damazostwo

Da­ma­zy z mał­żon­ką; Da­ma­zo­wie


Źródła:

SJP.pl

Damazowie

Da­ma­zy z mał­żon­ką; Da­ma­zo­stwo


Źródła:

SJP.pl

Damazowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Da­ma­ze­go lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Damazy

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Da­ma­zy – imię mę­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go. Wy­wo­dzi się od słowa oz­na­cza­ją­ce­go „zdo­by­wać”. Da­ma­zy – gr. "ła­god­ny, os­wo­jo­ny, ujarz­mio­ny".

Da­ma­zy imie­ni­ny ob­cho­dzi: 26 wrze­śnia, 27 wrze­śnia, 26 paź­dzier­ni­ka, 14 li­sto­pa­da, 27 li­sto­pa­da i 11 grud­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dame

[czy­taj: dejm] an­giel­ski tytuł przyz­na­wa­ny ko­bie­tom


Dame – żeń­ski ek­wi­wa­lent an­giel­skie­go ty­tu­łu ho­no­ro­we­go Sir, który otrzy­mu­je ko­bie­ta uho­no­ro­wa­na Or­de­rem Łaźni, Or­de­rem św. Mi­cha­ła i św. Je­rze­go, Or­de­rem Wik­to­riań­skim lub Or­de­rem Im­pe­rium Bry­tyj­skie­go w kla­sie „Dama Krzy­ża Wiel­kie­go” lub „Dama Ko­man­dor”.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Damek

1. w war­ca­bach: pio­nek, który do­szedł do ostat­nie­go rzędu pól i może po­ru­szać się we wszyst­kich kie­run­kach bez ogra­ni­cze­nia od­le­gło­ści; dama;
2. rower dam­ski


Damek (nep. दमेक) – gaun wikas sa­mi­ti w za­chod­niej czę­ści Ne­pa­lu w stre­fie Dha­wa­la­gi­ri w dy­stryk­cie Ba­glung. We­dług ne­pal­skie­go spisu po­wszech­ne­go z 2011 roku li­czył on 1206 go­spo­darstw do­mo­wych i 5746 miesz­kań­ców (3297 ko­biet i 2449 męż­czyzn).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Damenizacja

w mu­zy­ce: opra­co­wa­ny w XVIII wieku sy­stem al­ter­na­tyw­ne­go na­zew­nict­wa nut i stop­ni gamy, gdzie za­miast tra­dy­cyj­nych do, re, mi, fa, sol, la, si wpro­wa­dzo­no da, me, ni, po, tu, la, be; od­po­wied­nik sol­mi­za­cji


Źródła:

SJP.pl

Damesa

iro­nicz­nie o ko­bie­cie sta­ra­ją­cej się ucho­dzić za damę


Źródła:

SJP.pl

Damfować

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. o parze bu­chać


Źródła:

Wiktionary

Damfula

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. ma­szy­na pa­ro­wa


Źródła:

Wiktionary

Damian

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Da­mian – imię mę­skie po­cho­dze­nia grec­kie­go. Wy­wo­dzi się od imie­nia bo­gi­ni Damii czczo­nej w Epi­da­u­rze, od słowa "dámios", "démios", oz­na­cza­ją­ce­go: „le­karz lu­do­wy” oraz od δαμάω, oz­na­cza­ją­ce­go: „po­skro­mi­ciel, po­grom­ca” lub „uz­dro­wi­ciel”.

W chrze­ści­jań­stwie jego pa­tro­nem jest mę­czen­nik, brat Kosmy (zob. Kosma i Da­mian). Są też inni świę­ci o tym imie­niu – Da­mian Nam Myŏng-hyŏg (†1839), ko­re­ań­ski mę­czen­nik, a także Da­mian De Ve­u­ster, bel­gij­ski mi­sjo­narz.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Damianek

zdrob­nie­nie od: Da­mian (imię mę­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Da­mian


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Damiankowie

Da­mia­nek z mał­żon­ką


Źródła:

SJP.pl

Damiankowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Da­mian­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Damianostwo

Da­mian z mał­żon­ką; Da­mia­no­wie


Źródła:

SJP.pl

Damianowie

Da­mian z mał­żon­ką; Da­mia­no­stwo


Źródła:

SJP.pl

Damianowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Da­mia­na lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Damice

wieś w Pol­sce


Da­mi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie kra­kow­skim, w gmi­nie Iwa­no­wi­ce.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kra­kow­skie­go.

We wsi można zo­ba­czyć ślady wałów gro­dzi­ska o po­wierzch­ni 6 ha, da­to­wa­ne­go na druga po­ło­wę VII-X wieku, jed­ne­go z więk­szych wczes­noś­red­nio­wiecz­nych gro­dzisk ma­ło­pol­skich.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Damienice

wieś w Pol­sce


Da­mie­ni­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie bo­cheń­skim, w gmi­nie Boch­nia. Da­mie­ni­ce leżą na Pod­gó­rzu Bo­cheń­skim, na lewym brze­gu Raby, a od pół­no­cy gra­ni­czą z Pu­szczą Nie­po­ło­mic­ką.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa tar­now­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Damietta

mia­sto w Egip­cie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Egip­cie, oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny mu­ha­fa­zy Da­miet­ta, port nad Da­miet­tą (1.2);

 (1.2) geogr. wschod­nie ramię Nilu


Da­miet­ta (arab. دمياط = "Dimyāţ") – mia­sto w Egip­cie, oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny mu­ha­fa­zy Da­miet­ta, port nad Da­miet­tą (wschod­nie ramię Nilu), w po­bli­żu jej uj­ścia do Morza Śró­dziem­ne­go. Mia­sto liczy ponad 200 ty­się­cy miesz­kań­ców, jest oś­rod­kiem prze­my­sło­wym i waż­nym por­tem ry­bac­kim.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Damięcki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Damka

1. w war­ca­bach: pio­nek, który do­szedł do ostat­nie­go rzędu pól i może po­ru­szać się we wszyst­kich kie­run­kach bez ogra­ni­cze­nia od­le­gło­ści; dama;
2. rower dam­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rower z ob­ni­żo­nym gór­nym pa­łą­kiem ramy, poz­wa­la­ją­cy m.in. wy­god­nie jeź­dzić ko­bie­tom w spód­ni­cy oraz szyb­ciej zsia­dać

 (1.2) uprzy­wi­le­jo­wa­ny pio­nek w war­ca­bach

 (1.3) rzad. zdrobn. od: dama


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Damnica

wieś w Pol­sce


Dam­ni­ca (kaszb. "Dam­ni­ca" lub też "Dãbnica", He­bron­dam­nitz) – wieś o cha­rak­te­rze ma­ło­mia­stecz­ko­wym w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie słup­skim, w gmi­nie Dam­ni­ca. Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą gminy Dam­ni­ca i so­łect­wa "Dam­ni­ca".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Damnicki

przy­miot­nik od: Dam­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Damno

stra­ta na kur­sie w przy­pad­ku sprze­da­ży po­ni­żej ceny no­mi­nal­nej


Damno (kaszb. "Damno" lub "Dãbno", Dam­men) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie słup­skim, w gmi­nie Dam­ni­ca. Leży na Po­brze­żu Sło­wiń­skim. Od 2026 roku w oko­li­cach wsi prze­bie­ga droga ek­spre­so­wa S6 z wę­złem dro­go­wym "Bo­brow­ni­ki."

Wieś jest sie­dzi­bą so­łect­wa "Damno" w któ­re­go skład wcho­dzi rów­nież miej­sco­wość Gło­do­wo..


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Damo

forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) W. lp. od: dama


Damo (gr. Δαμώ) Żyła w VI wieku p.n.e. Pi­ta­go­rej­ka, córka Pi­ta­go­ra­sa i Teano.

We­dług tra­dy­cji to jej wła­śnie Pi­ta­go­ras po­wie­rzył swoje naj­cen­niej­sze prace. Po śmier­ci Pi­ta­go­ra­sa roz­ru­chy po­li­tycz­ne w po­łud­nio­wej Ita­lii do­pro­wa­dzi­ły do zni­szcze­nia szko­ły pi­ta­go­rej­skiej i zmu­si­ły jego ucz­niów do uciecz­ki. Damo, po utra­cie ma­jąt­ku mogła sprze­dać niez­wy­kle cenne wtedy pisma sław­ne­go ojca. Nie zro­bi­ła jed­nak tego. Po jej śmier­ci prze­ka­za­ne one zo­sta­ły jej córce Bi­ta­le.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Damokles

dwo­rza­nin Dio­niz­ju­sza I Star­sze­go (IV w. p.n.e.)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Damoklesowy

taki jak u Da­mo­kle­sa, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Da­mo­kle­sa


Źródła:

SJP.pl

Damon

naz­wi­sko


Damon – jed­nost­ka osad­ni­cza w Sta­nach Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Tek­sas, w hrab­stwie Bra­zo­ria.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dampc

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Damroka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Dam­ro­ka (Dam­ro­ca, Dą­bro­ca) – imię żeń­skie po­cho­dze­nia sło­wiań­skie­go. Cza­sa­mi uz­na­wa­ne za wa­riant imie­nia: Dą­brów­ka. Wy­stę­pu­je na Po­mo­rzu Wschod­nim u Ka­szu­bów.

We­dług "Be­de­ke­ra ka­szub­skie­go" au­tor­stwa Ta­de­u­sza Bol­du­a­na Dam­ro­ka ob­cho­dzi imie­ni­ny 30 sierp­nia.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Damski

ko­bie­cy, żeń­ski


przy­miot­nik

 (1.1) przez­na­czo­ny dla ko­biet

 (1.2) zło­żo­ny z ko­biet


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Damsko-Męski

do­ty­czą­cy ko­biet i męż­czyzn


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) za­cho­dzą­cy mię­dzy ko­bie­tą a męż­czyz­ną, zwy­kle do­ty­czą­cy sfery sek­su­al­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Damskość

→ dam­ski


Patrz:damski

Źródła:

SJP.pl

Damula

lek­ce­wa­żą­co: ko­bie­ta ele­ganc­ka lub po­zu­ją­ca na taką; da­mu­sia, da­mul­ka


Źródła:

SJP.pl

Damuleńka

zdrob­nie­nie od: da­mu­la


Źródła:

SJP.pl

Damulka

zdrob­nie­nie od: da­mu­la


Źródła:

SJP.pl

Damulkowaty

po­tocz­nie: przy­po­mi­na­ją­cy za­cho­wa­niem da­mul­kę


Źródła:

SJP.pl

Damusia

lek­ce­wa­żą­co: ko­bie­ta ele­ganc­ka lub po­zu­ją­ca na taką; da­mu­la, da­mul­ka


Źródła:

SJP.pl

Damuzela

daw­niej:
1. ko­bie­ta lek­kich oby­cza­jów lub ko­bie­ta ma­ją­ca przy­god­ne kon­tak­ty sek­su­al­ne z męż­czyz­na­mi; la­fi­ryn­da;
2. z nie­chę­cią o ele­ganc­kiej ko­bie­cie lub po­zu­ją­cej na taką; da­mu­la


Źródła:

SJP.pl

Damy

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Lo­rii­nae|Selby|ref=tak., po­dro­dzi­na pta­ków z ro­dzi­ny papug wschod­nich;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: dama

forma cza­sow­ni­ka.

 (3.1) 1. os. lm. przysz. od: dać


Damy, lory (Lo­rii­nae) – po­dro­dzi­na pta­ków z ro­dzi­ny papug wschod­nich (Psit­ta­cu­li­dae).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dan

sto­pień mi­strzow­skie­go wysz­ko­le­nia w sztu­kach walki (judo, ka­ra­te, ai­ki­do)


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) sport. jeden z dzie­się­ciu stop­ni mi­strzow­skich we wschod­nich sy­ste­mach walki (dżudo, ka­ra­te) oz­na­cza­ją­cych po­ziom wta­jem­ni­cze­nia i opa­no­wa­nia tech­nik walki i da­ją­cy prawo do no­sze­nia czar­ne­go pasa

 (1.2) sto­pień mi­strzow­ski w grach: go i shogi


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dana

wyraz wy­stę­pu­ją­cy w przyś­pie­wach lu­do­wych (oj, dana, dana!)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­je­dyn­cza wia­do­mość, por­cja in­for­ma­cji

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: dan

forma przy­miot­ni­ka.

 (3.1) M. i W. ż. lp. od: dany

wy­krzy­knik

 (4.1) etn. lu­do­wy zaś­piew za­chę­ca­ją­cy do tańca

forma cza­sow­ni­ka.

 (5.1) ims. przym. bier­ny ż. od: dać


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Danae

w mi­to­lo­gii grec­kiej: córka Akri­sio­sa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. kró­lew­na z Argos, córka Akriz­jo­sa i Eu­ry­dy­ki oraz matka Per­se­u­sza;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Danaida

przy­rząd do po­mia­ru na­tę­że­nia prze­pły­wu cie­czy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) mitgr. każda z pięć­dzie­się­ciu kró­le­wien z Argos, córek Da­na­o­sa; za za­mor­do­wa­nie (z wy­jąt­kiem jed­nej) swych mężów zo­sta­ły ska­za­ne w Tar­ta­rze na na­peł­nia­nie dziu­ra­wej becz­ki wodą no­szo­ną w si­tach albo dziu­ra­wych dzba­nach;

 (1.2) mitgr. jedna z nimf


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Danaidowate

po­dro­dzi­na mo­ty­li


Da­na­i­do­wa­te (Da­na­i­nae) – po­dro­dzi­na owa­dów z rzędu mo­ty­li. Wy­stę­pu­ją one w la­sach Azji, Ame­ry­ki Pół­noc­nej oraz Afry­ki, czyli te­re­nach tro­pi­kal­nych i sub­tro­pi­kal­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Danaidowy

da­rem­ny, be­zo­woc­ny


Źródła:

SJP.pl

Danajski

1. zwią­za­ny z Da­na­ja­mi, Gre­ka­mi, któ­rzy pod­stęp­nym darem w po­sta­ci konia tro­jań­skie­go zdo­by­li Troję;
2. da­naj­ski dar - nie­szcze­ry dar, ofia­ro­wa­ny w złej in­ten­cji


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Da­na­ja­mi, do­ty­czą­cy Da­na­jów (jedna z nazw Acha­jów u Ho­me­ra)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Danaos

Da­na­os (gr. Δαναός "Da­na­ós", łac. "Da­na­us") – w mi­to­lo­gii grec­kiej syn Be­lo­sa i An­chi­noe, brat króla Egip­tu Aj­gyp­to­sa, oj­ciec pięć­dzie­się­ciu córek Da­na­id. Uciekł z Egip­tu w oba­wie przed bra­tem Aj­gyp­to­sem wraz z cór­ka­mi i osied­lił się w Argos, gdzie wkrót­ce zo­stał ob­wo­ła­ny kró­lem. Z jego roz­ka­zu córki za­mor­do­wa­ły swych mężów pod­czas nocy po­ślub­nej.


Źródła:

Wikipedia

Danburyt

rzad­ki mi­ne­rał o dużej twar­do­ści i sła­bej łu­pli­wo­ści


Dan­bu­ryt – rzad­ki mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów, bę­dą­cy bo­ro­krze­mia­nem wap­nia. Nazwa jest zwią­za­na z miej­scem wy­stę­po­wa­nia – Dan­bu­ry w Con­nec­ti­cut, USA; gdzie zo­stał od­kry­ty w 1839 r. w zme­ta­mor­fi­zo­wa­nych do­lo­mi­tach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dance

[czy­taj: dens lub dans] mu­zy­ka po­pu­lar­na przez­na­czo­na do tańca


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. wspól­na nazwa kilku spo­krew­nio­nych ga­tun­ków elek­tro­nicz­nej mu­zy­ki ta­necz­nej


Dance (ang. "ta­niec") – ter­min wie­loz­nacz­ny, w naj­szer­szym sen­sie oz­na­cza­ją­cy każdy ro­dzaj mu­zy­ki ta­necz­nej, nie­za­leż­nie od jej cha­rak­te­ru.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dance'owy

→ dance [czy­taj: den­so­wy lub dan­so­wy]; dan­so­wy, dance


Źródła:

SJP.pl

Dancefloor

[czy­taj: dens­flor] miej­sce do tań­cze­nia w dy­sko­te­ce lub klu­bie


Źródła:

SJP.pl

Dancehall

[czy­taj: dens­hol] ta­niec i ga­tu­nek mu­zycz­ny po­cho­dzą­cy z Ja­maj­ki


Dan­ce­hall – ga­tu­nek mu­zycz­ny wy­wo­dzą­cy się z Ja­maj­ki, pow­sta­ły pod ko­niec lat sie­dem­dzie­sią­tych z kla­sycz­ne­go reg­gae. Jest jed­nak od niego o wiele szyb­szy i ży­wszy, a ar­ty­ści śpie­wa­ją do pod­kła­dów zwa­nych rid­di­ma­mi, gra­nych przez se­lek­to­rów. Naj­bar­dziej ero­tycz­nym ro­dza­jem tańca do tej mu­zy­ki jest.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dancehallowy

→ dan­ce­hall [czy­taj: dens­ho­lo­wy]


Źródła:

SJP.pl

Dancewicz

naz­wi­sko


Dan­ce­wicz – pol­skie naz­wi­sko. Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku w Pol­sce no­si­ło je 516 osób.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dancing

[czy­taj: dans-ing] dan­sing;
1. ka­wiar­nia lub re­sta­u­ra­cja ze spe­cjal­nym miej­scem i mu­zy­ką do tańca
2. tańce w lo­ka­lu pu­blicz­nym


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) za­ba­wa z tań­ca­mi or­ga­ni­zo­wa­na w lo­ka­lu


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dancingowy

zwią­za­ny z dan­cin­giem


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z dan­cin­giem, do­ty­czą­cy dan­cin­gu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Danczowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dandasana

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jedna z asan; po­zy­cja sie­dzą­ca, w któ­rej nogi są wy­pro­sto­wa­ne, leżą na po­dło­żu, plecy wy­pro­sto­wa­ne pro­sto­pad­le do po­dło­ża, ręce wzdłuż tu­ło­wia


Źródła:

Wiktionary

Dandong

mia­sto w Chi­nach; Tan­tung


Dan­dong (chiń. upr. 丹东; pi­ny­in "Dāndōng") – mia­sto o sta­tu­sie pre­fek­tu­ry miej­skiej w pół­noc­no-wschod­nich Chi­nach, w pro­win­cji Lia­o­ning, port mor­ski i śród­lą­do­wy nad rzeką Jalu, w po­bli­żu jej uj­ścia do Morza Żół­te­go, na gra­ni­cy z Koreą Pół­noc­ną.

W 2010 roku licz­ba miesz­kań­ców mia­sta wy­no­si­ła 673 737. Pre­fek­tu­ra miej­ska w 1999 roku li­czy­ła 2 405 302 miesz­kań­ców. Oś­ro­dek prze­my­słu drzew­ne­go, jed­wab­ni­cze­go, che­micz­ne­go, pa­pier­ni­cze­go i me­ta­lur­gicz­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dandoński

→ Dan­dong


Patrz:Dandong

Źródła:

SJP.pl

Dandy

[czy­taj: dandi] męż­czyz­na prze­sad­nie dba­ją­cy o swój wy­gląd i dobre ma­nie­ry; dan­dys, ele­gan­cik, mod­niś, goguś, laluś, stroj­niś, pię­kniś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na skru­pu­lat­nie dba­ją­cy o strój i o prze­strze­ga­nie form to­wa­rzy­skich


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dandys

męż­czyz­na prze­sad­nie dba­ją­cy o swój wy­gląd; dandy, goguś, laluś, stroj­niś, pię­kniś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na skru­pu­lat­nie dba­ją­cy o strój i o prze­strze­ga­nie form to­wa­rzy­skich


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dandyska

→ dan­dy­ska


Patrz:dandyska

Źródła:

SJP.pl

Dandysowaty

ma­ją­cy cechy dan­dy­sa, wła­ści­wy dan­dy­so­wi


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy cechy dan­dy­sa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dandysowski

→ dan­dys


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z dan­dy­sem, do­ty­czą­cy dan­dy­sa


Patrz:dandys

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dandyzm

wy­szu­ka­na ele­gan­cja w stro­ju i spo­so­bie bycia, czę­sto prze­sad­na


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) skru­pu­lat­ne dba­nie o ubiór i o za­cho­wy­wa­nie form to­wa­rzy­skich przez męż­czyzn


Dan­dyzm – wy­szu­ka­na, nie­kie­dy prze­sad­na, ele­gan­cja w spo­so­bie bycia. Cha­rak­te­ry­zu­je się szcze­gó­ło­wą dba­ło­ścią o strój w naj­mod­niej­szym fa­so­nie i nie­na­gan­ne ma­nie­ry. Czę­sto prze­sad­ną kur­tu­az­ją. Dan­dy­sów wy­roż­nia­ła ory­gi­nal­ność za­rów­no w wy­glą­dzie, jak i za­cho­wa­niu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dane

1. fakty, na któ­rych można się oprzeć w wy­wo­dach; in­for­ma­cje;
2. szan­se po­wo­dze­nia;
3. do­wol­ne in­for­ma­cje przet­wa­rza­ne przez kom­pu­ter


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) wia­do­mo­ści, in­for­ma­cje sta­no­wią­ce pod­sta­wy jakiś twier­dzeń, prze­ko­nań, wnio­sków

 (1.2) in­for­ma­cje na temat ja­kiejś osoby

 (1.3) zbiór in­for­ma­cji przet­wa­rza­nych elek­tro­nicz­nie lub skła­do­wa­nych na no­śni­kach

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) ims. przym. bier­ny n. i nmos. od: dać

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) M., B. i W. lm. od: dana

forma przy­miot­ni­ka.

 (4.1) M., B. i W. n. lp. oraz nmos. lm. od: dany


Uję­cie Ga­dom­skie­go.

We­dług Ga­dom­skie­go me­ta­te­o­rii TOGA dane są zde­fi­nio­wa­ne tak: "wszyst­ko co jest/może być przet­wa­rza­ne umy­sło­wo lub kom­pu­te­ro­wo." W tym sen­sie dane są po­ję­ciem re­la­tyw­nym, ist­nie­ją tylko razem z po­ję­ciem przet­wa­rza­nia da­nych i mogą przyj­mo­wać takie po­sta­ci jak: znaki, mowa, wy­kre­sy i sy­gna­ły.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Danecki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Danek

zdrob­nia­le o daniu (w zna­cze­niu po­tra­wy)


Danek (niem. "Dangelshübel", 755 m n.p.m.) – wznie­sie­nie w Kar­ko­no­szach, w obrę­bie Po­gó­rza Kar­ko­no­skie­go.

Po­ło­żo­ny jest w za­chod­niej czę­ści Po­gó­rza Kar­ko­no­skie­go, nad Szklar­ską Po­rę­bą Górną i Ma­ry­si­nem.

Zbu­do­wa­ny z gra­ni­tu kar­ko­no­skie­go. Pod szczy­tem i na zbo­czach po­je­dyn­cze skał­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Danetyka

dzie­dzi­na wie­dzy zaj­mu­ją­ca się ana­li­zą da­nych; data scien­ce, da­no­lo­gia


Źródła:

SJP.pl

Dango

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kulin. tra­dy­cyj­ne ja­poń­skie klu­ski z mąki ry­żo­wej;


Dango (jap. 団子) – tra­dy­cyj­ne ja­poń­skie klu­ski ro­bio­ne z mo­chi­ko, czyli mąki ry­żo­wej, zbli­żo­ne do mochi. Czę­sto po­da­je się je do zie­lo­nej her­ba­ty.

Dango są ja­da­ne przez cały rok, na różne spo­so­by, za­leż­nie od pory roku. Zaz­wy­czaj po­da­je się po trzy-czte­ry sztu­ki na­bi­te na szpad­kę.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dania

1. po­tra­wa po­da­wa­na do spo­ży­cia;
2. danie fir­mo­we - po­tra­wa bę­dą­ca spe­cjal­no­ścią re­sta­u­ra­cji;
3. danie ba­ro­we - pro­sta, tania po­tra­wa ser­wo­wa­na w ba­rach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. pań­stwo w Eu­ro­pie ze sto­li­cą w Ko­pen­ha­dze;


Dania ( Dan­mark) – pań­stwo po­ło­żo­ne w Eu­ro­pie Pół­noc­nej (Skan­dy­na­wia), najm­niej­sze z państw nor­dyc­kich. Wraz z Gren­lan­dią oraz Wy­spa­mi Ow­czy­mi two­rzy Wspól­no­to­we Kró­le­stwo Danii. Kon­ty­nen­tal­na Dania gra­ni­czy od po­łud­nia z Niem­ca­mi, zaś przez cie­śni­nę Sund są­sia­du­je ze Szwe­cją. Po­sia­da też gra­ni­cę z Ka­na­dą na wy­spie Hansa. Dania jest człon­kiem Unii Eu­ro­pej­skiej, NATO oraz ONZ.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Danie

1. po­tra­wa po­da­wa­na do spo­ży­cia;
2. danie fir­mo­we - po­tra­wa bę­dą­ca spe­cjal­no­ścią re­sta­u­ra­cji;
3. danie ba­ro­we - pro­sta, tania po­tra­wa ser­wo­wa­na w ba­rach


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) po­je­dyn­cza po­tra­wa skła­da­ją­ca się na po­si­łek

 (1.2) od­cza­sow­ni­ko­wy od|dać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daniec

naz­wi­sko


Da­niec (do­dat­ko­wa nazwa w j. niem. Da­nietz) – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie opol­skim, w gmi­nie Chrzą­sto­wi­ce.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daniel

ssak z ro­dzi­ny je­le­nio­wa­tych o cha­rak­te­ry­stycz­nym, ło­pa­to­wa­tym po­ro­żu u sam­ców, spo­ty­ka­ny nie­mal w całej Eu­ro­pie, także w Azji Mniej­szej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zool. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Dama dama|ref=tak., ga­tu­nek ro­śli­no­żer­ne­go ssaka z ro­dzi­ny je­le­nio­wa­tych;

 (1.2) zool. ssak na­le­żą­cy do ga­tun­ku da­nie­li (1.1)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daniela

ssak z ro­dzi­ny je­le­nio­wa­tych o cha­rak­te­ry­stycz­nym, ło­pa­to­wa­tym po­ro­żu u sam­ców, spo­ty­ka­ny nie­mal w całej Eu­ro­pie, także w Azji Mniej­szej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Da­niel


Da­nie­la – żeń­ski od­po­wied­nik imie­nia Da­niel.


Patrz:daniel

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Danielak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Danielczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Danielek

zdrob­nie­nie od: Da­niel (imię mę­skie); Danuś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Da­niel


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Danielewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Danielewski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Danieli

ssak z ro­dzi­ny je­le­nio­wa­tych o cha­rak­te­ry­stycz­nym, ło­pa­to­wa­tym po­ro­żu u sam­ców, spo­ty­ka­ny nie­mal w całej Eu­ro­pie, także w Azji Mniej­szej


przy­miot­nik

 (1.1) zool. zwią­za­ny z da­nie­lem


Patrz:daniel

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Danielica

sa­mi­ca da­nie­la


Źródła:

SJP.pl

Danieliny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Da­nie­li lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Danielkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Da­niel­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Daniell

[czy­taj: de­niyl] naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Danielostwo

Da­niel z mał­żon­ką; Da­nie­lo­wie


Źródła:

SJP.pl

Danielowie

Da­niel z mał­żon­ką; Da­nie­lo­stwo


Źródła:

SJP.pl

Danielowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Da­nie­la (Da­nie­li) lub z nim (z nią) zwią­za­ny


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Da­nie­la


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daniels

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Danielski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Danielsson

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Danieluk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Danik

zdrob­nie­nie od: Da­niel (imię mę­skie); Da­nie­lek


Źródła:

SJP.pl

Danilczuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Danilewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daniluk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Danina

1. obo­wiąz­ko­we świad­cze­nie w na­tu­rze lub w pie­nią­dzach na rzecz pa­nu­ją­ce­go, pań­stwa lub gminy;
2. daw­niej: opła­ta na­kła­da­na przez wład­cę na kraj przez niego pod­bi­ty; kon­try­bu­cja, try­but, po­da­tek, ha­racz;
3. prze­no­śnie: coś, co zo­sta­ło poś­wię­co­ne, ofia­ro­wa­ne; try­but


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. świad­cze­nie obo­wiąz­ko­we w na­tu­rze albo pie­nięż­ne skła­da­ne przez pod­da­nych rzą­dzą­ce­mu

 (1.2) coś skła­da­ne­go w ofie­rze


Da­ni­na (try­but z łac. "tri­bu­tum") – świad­cze­nie o cha­rak­te­rze przy­mu­so­wym, funk­cjo­nu­ją­ce w sta­ro­żyt­no­ści oraz śred­nio­wie­czu, ui­szcza­ne mo­nar­sze przez pod­da­nych lub wład­cy sil­niej­sze­mu przez wład­cę słab­sze­go jako wyraz uz­na­nia jego zwierzch­no­ści. W przy­pad­ku chło­pów za­stą­pio­na przez pań­szczyz­nę lub czynsz.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daninowy

→ da­ni­na


Patrz:danina

Źródła:

SJP.pl

Danio

ro­dzaj słod­ko­wod­nych ryb z ro­dzi­ny kar­pio­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) syst. icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Danio|Ha­mil­ton|ref=tak., ro­dzaj słod­ko­wod­nych ryb z ro­dzi­ny kar­pio­wa­tych;

 (1.2) icht. ryba z ro­dza­ju danio (1.1)


Zo­bacz też: Danio (marka).

Danio – ro­dzaj słod­ko­wod­nych ryb z ro­dzi­ny kar­pio­wa­tych (Cy­pri­ni­dae). Po­pu­lar­ne w ak­wa­ry­sty­ce z uwagi na ja­skra­we ubar­wie­nie i łatwe rozm­na­ża­nie. Danio prę­go­wa­ny jest wy­ko­rzy­sty­wa­ny jako or­ga­nizm mo­de­lo­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Danisz

1. imię mę­skie;
2. naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Daniszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Danisława

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Da­ni­sław


Źródła:

Wiktionary

Daniłowicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daniłowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dank

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. na­gro­da

 (1.2) daw. po­dzię­ko­wa­nie, hołd


Źródła:

Wiktionary

Danka

zdrob­nia­le o daniu (w zna­cze­niu po­tra­wy)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. od: Da­nu­ta

 (1.2) imię|pol­ski|ż.

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Danek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dankiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Danko

zdrob­nia­le o daniu (w zna­cze­niu po­tra­wy)


Źródła:

SJP.pl

Dankowice

wieś w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dankowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dankwart

naz­wi­sko, m.in. Karol Dank­wart, szwedz­ki ma­larz


Źródła:

SJP.pl

Dannik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. hist. ten, kto pła­cił dań, da­ni­nę


Źródła:

Wiktionary

Danny

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Danologia

dzie­dzi­na wie­dzy zaj­mu­ją­ca się ana­li­zą da­nych; data scien­ce, da­ne­ty­ka


Źródła:

SJP.pl

Danone

[czy­taj: danon] marka na­bia­łu i firma


Da­no­ne S.A. – mię­dzy­na­ro­do­we przed­się­bior­stwo spo­żyw­cze z sie­dzi­bą w Pa­ry­żu, zaj­mu­ją­ce się pro­duk­cją pro­duk­tów spo­żyw­czych mlecz­nych i po­cho­dze­nia ro­ślin­ne­go, wody i na­po­jów oraz ży­wie­nia spe­cja­li­stycz­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Danowiec

osoba, która zdo­by­ła jeden ze stop­ni dan w ja­kiejś dzie­dzi­nie


Da­no­wiec – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ka­li­skim, w gmi­nie My­cie­lin.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa ka­li­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Danowo

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Danowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dansa

pieśń ta­necz­na o ko­rze­niach lu­do­wych, skła­da­ją­ca się z trzech strof od­dzie­lo­nych od sie­bie re­fre­nem


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) liter. pro­wan­sal­ski utwór po­e­tyc­ki, two­rzo­ny przez tru­ba­du­rów, zwy­kle w for­mie trzech rów­nych zwro­tek i jed­nej krót­szej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Danser

daw­niej: part­ner w tańcu, tan­cerz


Źródła:

SJP.pl

Danserka

part­ner­ka w tańcu; tan­cer­ka


Źródła:

SJP.pl

Dansing

[czy­taj: dans-ing] dan­cing;
1. lokal (np. re­sta­u­ra­cja) z wy­dzie­lo­nym miej­scem do tańca i od­po­wied­nią mu­zy­ką;
2. za­ba­wa, im­pre­za, tańce w takim lo­ka­lu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) za­ba­wa z tań­ca­mi or­ga­ni­zo­wa­na w lo­ka­lu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dansingowy

→ dan­sing


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z dan­sin­giem, do­ty­czą­cy dan­sin­gu


Patrz:dansing

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dansker

wieża sto­ją­ca poza mu­ra­mi obron­ny­mi, peł­nią­ca oprócz funk­cji obron­nych rów­nież funk­cje sa­ni­tar­ne; gda­ni­sko


Źródła:

SJP.pl

Dansowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|dan­so­wać.


Źródła:

Wiktionary

Dansować

tań­czyć na za­ba­wie


Źródła:

SJP.pl

Dansowy

→ dance; dance'owy, dance


Źródła:

SJP.pl

Dante

naz­wi­sko wło­skie, np. Dante Alig­hie­ri (1265 - 1321), wło­ski poeta, autor "Bo­skiej ko­me­dii"


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.

 (1.2) liter. Dante Alig­hie­ri, pi­sarz wło­ski doby śred­nio­wie­cza


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dantejski

1. strasz­ny, bu­dzą­cy grozę, pie­kiel­ny;
2. dan­tej­skie sceny - sceny ma­ka­brycz­ne, prze­ra­ża­ją­ce


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z twór­czo­ścią pi­sa­rza Dan­te­go Alig­hie­ri, taki jak w jego twór­czo­ści

 (1.2) taki, który budzi grozę, prze­ra­ża pie­kiel­nym wi­do­kiem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dantolog

ba­dacz, na­u­ko­wiec zaj­mu­ją­cy się dzie­łem Dan­te­go; przed­sta­wi­ciel dan­to­lo­gii


Źródła:

SJP.pl

Dantologia

ba­da­nia nad twór­czo­ścią Dan­te­go


Źródła:

SJP.pl

Danton

naz­wi­sko fran­cu­skie, m.in. Ge­or­ges Dan­ton [czy­taj: żorż daTĄ albo danTON] - jeden z przy­wód­ców re­wo­lu­cji fran­cu­skiej, ży­ją­cy w la­tach 1759-1794


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dantyszek

naz­wi­sko


Zo­bacz też: Jan Dan­ty­szek (1485–1548) – pol­ski po­dróż­nik i du­chow­ny oraz Poema Pia­sta Dan­tysz­ka herbu Le­li­wa o pie­kle.

Dan­ty­szek – pol­ski herb szla­chec­ki z no­bi­li­ta­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Danuchna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Da­nu­ta


Źródła:

Wiktionary

Danuciny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Da­nu­ty lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Danusia

zdrob­nie­nie od: Da­nu­ta (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Da­nu­ta


Da­nu­sia – baton cze­ko­la­do­wy z gry­la­żem, któ­rym jest pół­płyn­na masa cze­ko­la­do­wo-orze­cho­wa o al­ko­ho­lo­wym pos­ma­ku, w XXI w. pro­du­ko­wa­ny przez przed­się­bior­stwo Wawel z Kra­ko­wa.

Pro­du­cent tego wy­ro­bu, któ­rym była A. Pia­sec­ki-Fa­bry­ka Cze­ko­la­dy w Kra­ko­wie SA po­da­wał, że tra­dy­cja jego pro­duk­cji sięga po­cząt­ków lat 20.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Danusiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Da­nu­si lub z nią zwią­za­ny; Da­nu­sin


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Da­nu­si


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Danuta

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Da­nu­ta – imię żeń­skie praw­do­po­dob­nie po­cho­dze­nia li­tew­skie­go, od słowa „da­nu­tie” (bę­dą­ce po­łą­cze­niem zna­czeń niebo i córka) lub ła­ciń­skie­go, od słowa „do­na­ta” (da­ro­wa­na przez Boga). Może rów­nież wy­wo­dzić się z po­łud­nio­wo­sło­wiań­skich imion Dana, Danka, Da­ni­ca. Oz­na­cza dziec­ko da­ro­wa­ne przez Boga. W Pol­sce to imię no­tu­je się od XIV w.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Danuś

zdrob­nie­nie od: Da­nu­ta (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m. zdrobn. Da­niel

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) imię|pol­ski|ż., char. D. lm. Da­nu­sia (zdrobn. Da­nu­ta; neutr. rzad. Da­nu­si)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Danuśka

zdrob­nie­nie od: Da­nu­ta (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż. zdrobn. od: Da­nu­ta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dany

ten, o któ­rym wia­do­mo, ten, o któ­rym mowa; przy­to­czo­ny, ak­tu­al­ny, od­no­śny, od­po­wied­ni


forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) imie­słów przy­miot­ni­ko­wy bier­ny od cza­sow­ni­ka: dać

przy­miot­nik

 (2.1) ten, o któ­rym się mówi; oma­wia­ny; ten, któ­re­go do­ty­czy spra­wa

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) M. lm. od: dan


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Danysz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Danzel

Dan­zel, właśc. Johan Waem (ur. 9 li­sto­pa­da 1976 w Be­ve­ren) – bel­gij­ski pio­sen­karz, wy­ko­nu­ją­cy mu­zy­kę ta­necz­ną.


Źródła:

Wikipedia

Dao

wie­loz­nacz­ne, róż­nie tłu­ma­czo­ne głów­ne po­ję­cie ta­o­iz­mu; tao


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) filoz. pod­sta­wo­we po­ję­cie fi­lo­zo­fii chiń­skiej, któ­re­mu przy­pi­sy­wa­ne są bar­dzo różne zna­cze­nia;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daoista

zwo­len­nik da­o­iz­mu (ta­o­iz­mu); ta­o­i­sta


Źródła:

SJP.pl

Daoistka

wyz­naw­czy­ni da­o­iz­mu (ta­o­iz­mu); ta­o­ist­ka


Źródła:

SJP.pl

Daoistyczny

→ da­o­izm; ta­o­i­stycz­ny


Źródła:

SJP.pl

Daoizm

chiń­ski kie­ru­nek fi­lo­zo­ficz­no-re­li­gij­ny; przeksz­tał­co­ny póź­niej w zbiór prak­tyk ma­gicz­nych ma­ją­cych za­pew­nić nie­śmier­tel­ność lub dłu­go­wiecz­ność; ta­o­izm (czę­ściej)


Źródła:

SJP.pl

Dap

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Dar

1. to, co się komuś ofia­ru­je;
2. ta­lent


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) to, co się komuś ofia­ru­je

 (1.2) wro­dzo­na zdol­ność do cze­goś

 (1.3) rel. kośc. łaska


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Darabukka

bęben ude­rza­ny obu­rącz pal­ca­mi, uży­wa­ny w pół­noc­nej Afry­ce; dar­bu­ka


Źródła:

SJP.pl

Darachów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w re­jo­nie trem­bo­wel­skim ob­wo­du tar­no­pol­skie­go;


Da­ra­chów (ukr. Дарахів, "Da­ra­chiw") – wieś w re­jo­nie tar­no­pol­skim ob­wo­du tar­no­pol­skie­go, za­ło­żo­na w 1564 r. W II Rze­czy­po­spo­li­tej miej­sco­wość była sie­dzi­bą gminy wiej­skiej Da­ra­chów w po­wie­cie trem­bo­wel­skim wo­je­wództ­wa tar­no­pol­skie­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Darbuka

bęben ude­rza­ny obu­rącz pal­ca­mi, uży­wa­ny w pół­noc­nej Afry­ce; dar­bu­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muz. ro­dzaj arab­skie­go bębna o kie­li­cho­wa­tym kształ­cie po­pu­lar­ne­go na Środ­ko­wym Wscho­dzie, w Le­wan­cie i kra­jach Magh­re­bu;


Dar­bu­ka (arab. دربوكة "darbūkah", rów­nież: dur­ba­kee, dum­bec, do­um­bek, do­um­bec, dum­bek, dum­be­lek, go­blet drum) – bęben kie­li­cho­wy uży­wa­ny głów­nie w mu­zy­ce Bli­skie­go Wscho­du.

Daw­niej kor­pus dar­bu­ki wy­ko­ny­wa­ny był z ma­te­ria­łu ce­ra­micz­ne­go, a na­ciąg – ze skóry ko­ziej lub ry­biej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Darbysta

czło­nek pro­te­stanc­kiej grupy wyz­na­nio­wej za­ło­żo­nej na po­cząt­ku XIX wieku w Wiel­kiej Bry­ta­nii, gło­szą­cej ry­chłe przyj­ście Je­zu­sa oraz su­ro­wy asce­tyzm, odrzu­ca­ją­cej obrzę­dy i or­ga­ni­za­cję ko­ściel­ną


Źródła:

SJP.pl

Darchan

mia­sto w pół­noc­nej Mon­go­lii


Dar­chan ( Дархан) – mia­sto w Mon­go­lii, sto­li­ca ad­mi­ni­stra­cyj­na aj­ma­ku dar­chań­skie­go, po­ło­żo­ne 230 km na pół­noc od sto­li­cy kraju Ułan Bator.

W 2010 roku li­czy­ło 74,7 tys. miesz­kań­ców. Trze­cie co do wiel­ko­ści mia­sto kraju. W 1963 licz­ba lud­no­ści wy­no­si­ła – 8180, w 1968 – 16 tys., w 1981 – 56,4 tys. osób.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Darchański

→ Dar­chan


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Dar­cha­nem, do­ty­czą­cy Dar­cha­nu


Patrz:Darchan

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darcie

po­tocz­nie: ból, bóle re­u­ma­tycz­ne


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rwa­nie na czę­ści, strzę­py

 (1.2) nie­o­stroż­ne cią­gnię­cie, tar­ga­nie

 (1.3) zdzie­ra­nie cze­goś skądś

 (1.4) pot. ból re­u­ma­tycz­ny

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) Ms. i W. lp. od: dart


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darczyńca

osoba, która skła­da dar na jakiś cel; ofia­ro­daw­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) praw. osoba ob­da­ro­wu­ją­ca, ofia­ro­daw­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darczyńczyni

→ dar­czyń­ca; ofia­ro­daw­czy­ni, jał­muż­nicz­ka


Źródła:

SJP.pl

Darda

ro­dzaj broni bia­łej w for­mie piki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dardanariat

w eko­no­mii: ni­szcze­nie pro­duk­tów żyw­no­ścio­wych w celu utrzy­ma­nia wy­so­kich cen


Źródła:

SJP.pl

Dardanele

cie­śni­na po­mię­dzy Pół­wy­spem Bał­kań­skim a pół­wy­spem Azja Mniej­sza


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) geogr. cie­śni­na mię­dzy Pół­wy­spem Bał­kań­skim a Azją Mniej­szą;


Dar­da­ne­le ( Çanakkale Boğazı) – cie­śni­na mię­dzy Pół­wy­spem Bał­kań­skim w Eu­ro­pie a Azją Mniej­szą, łą­czą­ca Morze Egej­skie z Mo­rzem Mar­ma­ra. Dłu­gość 61 km, sze­ro­kość 1,3–18,5 km. Głów­ny­mi por­ta­mi są Gal­li­po­li i Çanakkale. W sta­ro­żyt­no­ści znana jako Hel­le­spont.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dardanelski

1. → Dar­da­ne­le;
2. osioł dar­da­nel­ski - wiel­ki głu­piec; osioł dar­dań­ski


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy Dar­da­ne­li


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dardania

pro­win­cja sta­ro­żyt­ne­go Rzymu


Źródła:

SJP.pl

Dardański

1. → Dar­da­nia;
2. osioł dar­dań­ski - wiel­ki głu­piec; osioł dar­da­nel­ski


Źródła:

SJP.pl

Dardyjka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. przed­sta­wi­ciel­ka grupy et­nicz­nej za­miesz­ku­ją­cej głów­nie pół­noc­ny Pa­ki­stan, Kasz­mir i Af­ga­ni­stan


Źródła:

Wiktionary

Dardyjski

ję­zy­ki dar­dyj­skie - grupa około 20 ję­zy­ków in­do­e­u­ro­pej­skich obej­mu­ją­ca ję­zy­ki in­do­a­ryj­skie i irań­skie; ję­zy­ki aryj­skie


Źródła:

SJP.pl

Dardziński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dardżyling

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w pół­noc­no-wschod­nich In­diach, w sta­nie Ben­gal Za­chod­ni w Hi­ma­la­jach;

 (1.2) geogr. dy­strykt w pół­noc­no-wschod­nich In­diach, któ­re­go sto­li­cą jest Dar­dży­ling (1.1)


Dar­dży­ling (ang. "Dar­ji­ling", daw­niej sto­so­wa­no zapis "Dar­je­e­ling"; beng. দার্জিলিং; hindi दार्जिलिंग, trl. "Dārjiliṁg", trb. "Dar­dźi­ling"; nep. दार्जलिङ) – mia­sto w pół­noc­no-wschod­nich In­diach, w sta­nie Ben­gal Za­chod­ni w Hi­ma­la­jach, po­ło­żo­ne na wy­so­ko­ści 2140 m n.p.m., sto­li­ca dy­stryk­tu o tej samej naz­wie.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Darecki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Darejek

złota mo­ne­ta per­ska równa 20 drach­mom at­tyc­kim, wy­bi­ta po raz pier­wszy za Da­riu­sza I; da­rej­ka


Da­re­jek (da­rej­ka, gr. δαρεικός da­re­i­kos, praw­do­po­dob­nie od pers. "dara" – król) – złota per­ska mo­ne­ta Ache­me­ni­dów o wadze ok. 8,4 g, wpro­wa­dzo­na przez króla Da­riu­sza I i bę­dą­ca w obie­gu do cza­sów Alek­san­dra Wiel­kie­go (tj. do schył­ku IV wieku p.n.e.).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Darejka

złota mo­ne­ta per­ska równa 20 drach­mom at­tyc­kim, wy­bi­ta po raz pier­wszy za Da­riu­sza I; da­re­jek


Źródła:

SJP.pl

Darek

zdrob­nie­nie od: Da­riusz (imię mę­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. po­da­rek, po­da­ru­nek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darem

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) stpol. darmo


Źródła:

Wiktionary

Daremnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób nie przy­no­szą­cy re­zul­ta­tów po­mi­mo sta­rań


Źródła:

Wiktionary

Daremniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ków: da­rem­nie, da­rem­no


Źródła:

SJP.pl

Daremność

brak wy­ni­ku, brak re­zul­ta­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co da­rem­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daremny

nie­da­ją­cy wy­ni­ków, nie­przy­no­szą­cy re­zul­ta­tów; na­da­rem­ny, bez­sku­tecz­ny, próż­ny


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) nie­da­ją­cy żad­nych wy­ni­ków

 (1.2) daw. bez­płat­ny, nie­od­płat­ny

 (1.3) daw. bez przy­czy­ny, nie­u­za­sad­nio­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darfur

re­gion Su­da­nu


Dar­fur ( ‏دار فور‎ trb. "Dār Fūr", ‛kraj Furów’) – re­gion le­żą­cy w za­chod­niej czę­ści Su­da­nu, ma­ją­cy około 6 mi­lio­nów miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Darfurski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Dar­fu­rem, do­ty­czą­cy Dar­fu­ru


Źródła:

Wiktionary

Dargacz

naz­wi­sko


Dar­gacz (kaszb. "Dargaczewò", Dar­gatz­hof) – osada w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie słup­skim, w gmi­nie Dęb­ni­ca Ka­szub­ska. Leży na ob­sza­rze Parku Kra­jo­bra­zo­we­go Do­li­na Słupi. Miej­sco­wość wcho­dzi w skład so­łect­wa Dęb­ni­ca Ka­szub­ska.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa słup­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dargiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dargijski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Dar­gij­czy­ka­mi, do­ty­czą­cy Dar­gij­czy­ków

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język dar­gij­ski


Źródła:

Wiktionary

Dargorad

imię mę­skie


Dar­go­rad – sta­ro­pol­skie imię mę­skie zło­żo­ne z czło­nów "Dargo-" ("drogi") i "-rad" ("być za­do­wo­lo­nym, chęt­nym, cie­szyć się").

Dar­go­rad imie­ni­ny ob­cho­dzi 24 li­sto­pa­da.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dari

jeden z dwóch ję­zy­ków urzę­do­wych Af­ga­ni­sta­nu, wa­riant ję­zy­ka per­skie­go


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) jęz. uży­wa­ny w Af­ga­ni­sta­nie język z grupy irań­skiej ję­zy­ków in­do­e­u­ro­pej­skich, trak­to­wa­ny nie­kie­dy jako dia­lekt ję­zy­ka per­skie­go;

 (1.2) jęz. hist. środ­ko­wo­per­ski język dwor­ski Sa­sa­ni­dów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daria

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;


Daria – imię po­cho­dzą­ce naj­praw­do­po­dob­niej z ję­zy­ka per­skie­go, gdzie po­dob­nie jak jego męski od­po­wied­nik Da­riusz, oz­na­cza „tę, która za­cho­wu­je” lub „ta, która dzier­ży dobro” (na za­sa­dzie po­rów­na­nia z per­skim "da­ra­ya", czyli „po­sia­dać”).

Po­pu­lar­ne głów­nie w Rosji i Ukra­i­nie. W Pol­sce, we­dług da­nych re­je­stru PESEL ze stycz­nia 2026 roku, imię Daria nosi 89 850 osób.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dario

imię żeń­skie


Źródła:

SJP.pl

Dariusz

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Da­riusz – imię mę­skie po­cho­dzą­ce z ję­zy­ka per­skie­go, gdzie miało formę "Dārayavahuš", a zo­sta­ło ut­wo­rzo­ne z ele­men­tów "da­ra­ya" – „po­sia­dać” i "vahu" – „dobro” (w związ­ku z tym pier­wot­ne zna­cze­nie imie­nia można ob­ja­śnić jako „ten, który jest dobry”) po­przez Δαρείος i na­stęp­nie Da­rius. Było to imię kró­lów per­skich. We­dług in­nych źró­deł imię oz­na­cza „po­sia­da­ją­cy bo­gact­wa”.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dariuszostwo

Da­riusz z mał­żon­ką; Da­riu­szo­wie


Źródła:

SJP.pl

Dariuszowie

Da­riusz z mał­żon­ką; Da­riu­szo­stwo


Źródła:

SJP.pl

Dariuszowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Da­riu­sza lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Darjeeling

rze­czow­nik

 (1.1) spoż. ro­dzaj czar­nej her­ba­ty po­cho­dzą­cą­cej z Indii, z re­gio­nu Dar­dży­ling;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Darkiejmski

→ Dar­kiej­my


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Dar­kiej­ma­mi, do­ty­czą­cy Dar­kiejm


Patrz:Darkiejmy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darkiejmy

mia­sto w Rosji; Oziorsk


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. Oziorsk (hi­sto­rycz­na nazwa mia­sta w Pru­sach Wschod­nich, obec­nie eg­zo­nim wa­rian­to­wy);


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darknet

ukry­ta sieć in­ter­ne­to­wa, do­stęp­na przez spe­cjal­ne opro­gra­mo­wa­nie, uży­wa­na czę­sto do nie­le­gal­nych za­sto­so­wań i ano­ni­mo­wej ko­mu­ni­ka­cji w pań­stwach z cen­zu­rą; dark­web


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. sieć kom­pu­te­ro­wa, z którą można po­łą­czyć się wy­łącz­nie za po­mo­cą spe­cjal­ne­go opro­gra­mo­wa­nia, zwy­kle ofe­ru­ją­ca ano­ni­mi­za­cję da­nych prze­sy­ła­nych przez użyt­kow­ni­ków


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darknetowy

→ dar­knet


Patrz:darknet

Źródła:

SJP.pl

Darkowie

Darek z mał­żon­ką


Źródła:

SJP.pl

Darkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Darka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Darkroom

[czy­taj: dar­krum] za­ciem­nio­ne po­mie­szcze­nie do upra­wia­nia seksu, zaz­wy­czaj w klu­bach ero­tycz­nych i dy­sko­te­kach; dark room


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) spe­cjal­ne przy­ciem­nio­ne po­mie­szcze­nie do przy­pad­ko­wych scha­dzek sek­su­al­nych w niek­tó­rych lo­ka­lach roz­ryw­ko­wych;


Dar­kro­om (bac­kro­om) (z ang. "ciem­ny pokój") – czę­ścio­wo lub cał­ko­wi­cie za­ciem­nio­ne po­mie­szcze­nie, znaj­du­ją­ce się naj­czę­ściej w lo­ka­lach ero­tycz­nych oraz pod­czas fe­ty­szy­stow­skich wy­da­rzeń te­ma­tycz­nych, przez­na­czo­ne do upra­wia­nia seksu z niez­na­ny­mi oso­ba­mi, w tym do prak­tyk BDSM, a także pet­tin­gu, seksu oral­ne­go i pe­ne­tra­cji sek­su­al­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Darkweb

[czy­taj: dar­kłeb] ukry­ta sieć in­ter­ne­to­wa, do­stęp­na przez spe­cjal­ne opro­gra­mo­wa­nie, uży­wa­na czę­sto do nie­le­gal­nych za­sto­so­wań i ano­ni­mo­wej ko­mu­ni­ka­cji w pań­stwach z cen­zu­rą; dar­knet


Źródła:

SJP.pl

Darkwebowy

→ dark­web [czy­taj: dar­kłe­bo­wy]


Źródła:

SJP.pl

Darling

1. rzeka w Au­stra­lii;
2. pasmo gór­skie w Au­stra­lii


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Darlington

Dar­ling­ton – mia­sto w pół­noc­no-wschod­niej An­glii, w hrab­stwie Dur­ham, w dy­stryk­cie (uni­ta­ry aut­ho­ri­ty) Dar­ling­ton, po­ło­żo­ne tuż nad Mo­rzem Pół­noc­nym. W 2021 roku mia­sto li­czy­ło 93 015 miesz­kań­ców. W Dar­ling­ton ist­nie­je klub pił­kar­ski o naz­wie Dar­ling­ton Fo­ot­ball Club. W 1825 roku z Dar­ling­ton po­pro­wa­dzo­no pier­wszą na świe­cie trasę ko­le­jo­wą (znaj­du­je się tam mu­ze­um kolei m.in. z naj­star­szy­mi z pa­ro­wo­zów na świe­cie).


Źródła:

Wikipedia

Darlingtonia

owa­do­żer­na by­li­na z ro­dzi­ny kap­tur­ni­co­wa­tych; przy­szczet­ka


Źródła:

SJP.pl

Darlingtoński

do­ty­czą­cy Dar­ling­to­nu, mia­sta w Wiel­kiej Bry­ta­nii


Źródła:

SJP.pl

Darmo

bez opła­ty


przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) bez­płat­nie

 (1.2) na próż­no


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darmobus

po­tocz­nie: dar­mo­wy au­to­bus


Źródła:

SJP.pl

Darmocha

dar­mosz­ka; po­tocz­nie:
1. coś dar­mo­we­go lub bar­dzo ta­nie­go;
2. ko­rzy­sta­nie z cze­goś za darmo


Dar­mo­cha, da­rem­szczyz­na – przy­mu­so­wa i dar­mo­wa praca wy­ko­ny­wa­na przez chło­pów na rzecz wła­ści­cie­la ziem­skie­go, niew­li­cza­na do za­sad­ni­cze­go wy­mia­ru pań­szczyz­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Darmodajka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) grub. pro­sty­tut­ka


Źródła:

Wiktionary

Darmohardy

przy­miot­nik

 (1.1) stpol. za­ro­zu­mia­ły


Źródła:

Wiktionary

Darmoszka

dar­mo­cha; po­tocz­nie:
1. coś dar­mo­we­go lub bar­dzo ta­nie­go;
2. ko­rzy­sta­nie z cze­goś za darmo


Źródła:

SJP.pl

Darmowo

przy­słó­wek

 (1.1) bez­płat­nie, za darmo


Źródła:

Wiktionary

Darmowość

bez­płat­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest dar­mo­we; cecha tych, któ­rzy są dar­mo­wi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darmowy

bez­płat­ny;
1. taki, za który nie trze­ba pła­cić;
2. taki, któ­re­mu nie płaci się za pracę, np. dar­mo­wy pra­cow­nik;
3. taki, za który nie do­sta­je się wy­na­gro­dze­nia, np. dar­mo­wy staż


przy­miot­nik

 (1.1) dany za darmo, bez­płat­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darmozjad

ten, kto żyje na cudzy koszt, z cu­dzej pracy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. ktoś, kto żyje na cudzy koszt

 (1.2) pot. le­ni­wa osoba


Zo­bacz też: Dar­moz­jad – album jaz­zo­wej for­ma­cji Graal.

Dar­moz­jad – pe­jo­ra­tyw­ne okre­śle­nie czło­wie­ka, który nie pra­cu­je i żyje na koszt innej osoby.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Darmozjadka

→ dar­moz­jad; pa­so­żyt­ka, pie­cze­niar­ka


Źródła:

SJP.pl

Darmozjadztwo

życie na cudzy koszt, z cu­dzej pracy; pa­so­żyt­nict­wo, pie­cze­niar­stwo


Źródła:

SJP.pl

Darmożróń

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. dar­moz­jad


Źródła:

Wiktionary

Darmstadt

[czy­taj: darmsz­tad] mia­sto w Niem­czech


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy lub ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Niem­czech, w Hesji;

 (1.2) geogr. mia­sto w USA, w sta­nie In­dia­na

 (1.3) geogr. jed­nost­ka osad­ni­cza w USA, w sta­nie Il­li­no­is

 (1.4) geogr. adm. re­jen­cja w Niem­czech, w kraju związ­ko­wym Hesja

 (1.5) astr. aste­ro­i­da o nu­me­rze 241418 z głów­ne­go pasa pla­ne­to­id


Darm­stadt – mia­sto na pra­wach po­wia­tu w Niem­czech, w kraju związ­ko­wym Hesja, sie­dzi­ba re­jen­cji Darm­stadt oraz po­wia­tu Darm­stadt-Die­burg, Liczy 153,166 miesz­kań­ców (stan na 30 wrze­śnia 2015).

W mie­ście ma swoją sie­dzi­bę Nie­miec­ki In­sty­tut Spraw Pol­skich "(De­uts­ches Polen-In­sti­tut)".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Darmstadzki

→ Darm­stadt; darmsz­tadz­ki


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Darm­stad­tem, do­ty­czą­cy Darm­stad­tu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darmsztadt

pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Ds


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. pier­wia­stek che­micz­ny o sym­bo­lu Ds i licz­bie ato­mo­wej 110;


Darmsz­tadt (Ds, łac. "darm­stad­tium") – pier­wia­stek che­micz­ny, przy­pu­szczal­nie z grupy me­ta­li przej­ścio­wych w ukła­dzie okre­so­wym. Po raz pier­wszy darmsz­tadt uzy­ska­no w In­sty­tu­cie Badań Cięż­kich Jonów w Darm­stadt 9 li­sto­pa­da 1994 roku w ilo­ści za­led­wie kilku ato­mów w wy­ni­ku fuzji izo­to­pów oło­wiu i niklu w ak­ce­le­ra­to­rze cięż­kich jonów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Darmsztadtowy

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy darmsz­tad­tu


Źródła:

Wiktionary

Darmsztadzki

→ Darm­stadt; darm­stadz­ki


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Darm­stad­tem, do­ty­czą­cy Darm­stad­tu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darmy

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) stpol. da­rem­ny; taki, który nie daje ocze­ki­wa­ne­go efek­tu; bez­sku­tecz­ny

 (1.2) stpol. bez na­gro­dy; taki, który nie wy­na­gra­dza


Źródła:

Wiktionary

Darmówka

po­tocz­nie: rzecz za darmo, gra­tis


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. coś bez­płat­ne­go w ofer­cie hand­lo­wej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darniak

ko­zioł sarny


Źródła:

SJP.pl

Darnikowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Darnina

gęsty, zwar­ty splot traw wraz z zie­mią; darń


Dar­ni­na – czę­ściej darń; płat wierzch­niej war­stwy gleby, prze­ro­śnię­tej i zwią­za­nej ko­rze­nia­mi ro­ślin­no­ści tra­wia­stej, ro­ślin mo­tyl­ko­wych, ziół i in­nych drob­nych ro­ślin.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Darninka

zdrob­nie­nie od: dar­ni­na


Źródła:

SJP.pl

Darniowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|dar­nio­wać.


Źródła:

Wiktionary

Darniować

po­kry­wać dar­nią - pła­ta­mi gleby prze­ro­śnię­tej trawą


Źródła:

SJP.pl

Darniowiec

mu­raw­ka dar­nio­wiec - ga­tu­nek mrów­ki


Źródła:

SJP.pl

Darniowy

1. taki, który do­ty­czy darni - zwar­te­go ko­bier­ca traw wraz z war­stwą gleby gęsto prze­ro­śnię­tej ich ko­rze­nia­mi;
2. rzad­ko: do­ty­cząc dar­ni­ny - od­kro­jo­nych pła­tów splo­tu traw z zie­mią;
3. w bo­ta­ni­ce: ro­śli­ny dar­nio­we - trwa­łe ro­śli­ny ziel­ne (np. trawy, mchy, wi­dła­ki), two­rzą­ce ni­skie, zwar­te ko­bier­ce;
4. w ge­o­lo­gii: ruda dar­nio­wa - osa­do­wa skała że­la­zi­sta po­cho­dze­nia bio­che­micz­ne­go, skła­da­ją­ca się głów­nie z li­mo­ni­tu, pow­sta­jąc na ba­gnach, je­zio­rach i tor­fo­wi­skach; ruda łą­ko­wa;
5. śmia­łek dar­nio­wy - ga­tu­nek by­li­ny z ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych (traw), upra­wia­ny jako ro­śli­na ozdob­na ze wzglę­du na swój atrak­cyj­ny gę­sto­kęp­ko­wy po­krój


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z dar­nią


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darniówka

1. gry­zoń z ro­dzi­ny nor­ni­ko­wa­tych, pod­gry­za­ją­cy ko­rze­nie wa­rzyw;
2. mo­ty­ka do wy­ry­wa­nia darni


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zool. nie­wiel­ki eu­raz­ja­tyc­ki gry­zoń z po­dro­dzi­ny kar­czow­ni­ków

 (1.2) leśn. mo­ty­ka do wy­ry­wa­nia darni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darnków

wieś w Pol­sce


Darn­ków (daw­niej czes. "Drnkow", "Dru­kow", "Di­vin­ka", "Dern­ka", niem. "Trnckau", "Dörnickau", "Dörnikau", po 1945 rów­nież "Tar­nów­ka") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie kłodz­kim, w gmi­nie Lewin Kłodz­ki, w do­li­nie Dań­czów­ka. W obręb Darn­ko­wa wli­czo­ny jest przy­sió­łek Ko­cio­łek, obec­nie wy­lud­nio­ny, daw­niej sta­no­wią­cy sa­mo­dziel­ną wieś.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Darnowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Daromat

au­to­mat do wpła­ca­nia dat­ków przy uży­ciu płat­no­ści elek­tro­nicz­nych; dat­ko­mat; do­na­cjo­mat


Źródła:

SJP.pl

Daromiła

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.


Źródła:

Wiktionary

Darowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|da­ro­wać.


Źródła:

Wiktionary

Darować

1. dawać (dać) na włas­ność; ofia­ro­wać (ofia­ro­wy­wać), po­da­ro­wać;
2. re­zy­gno­wać (zre­zy­gno­wać) z ode­bra­nia, wzię­cia cze­goś;
3. prze­ba­czać (prze­ba­czyć), od­pu­szczać (od­pu­ścić)


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. da­ro­wy­wać)

 (1.1) dać komuś coś na włas­ność

 (1.2) zre­zy­gno­wać z wzię­cia, ode­bra­nia, wy­eg­zek­wo­wa­nia cze­goś

 (1.3) prze­ba­czyć


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darowizna

1. to, co zo­sta­ło po­da­ro­wa­ne; dar;
2. umowa, na mocy któ­rej wła­ści­ciel od­da­je coś dru­giej stro­nie do­bro­wol­nie i bez­płat­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) coś po­da­ro­wa­ne­go bez zo­bo­wią­zań

 (1.2) praw. praw­ne prze­ka­za­nie cze­goś do­bro­wol­nie i bez­płat­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darownik

da­row­nik prze­dziw­ny - ga­tu­nek pa­ją­ka z ro­dzi­ny da­row­ni­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Darownikowate

o ce­chach da­row­ni­ko­wa­tych (ro­dzi­na pa­ją­ków)


Da­row­ni­ko­wa­te (Pi­sa­u­ri­dae) – ro­dzi­na pa­ją­ków z in­fra­rzę­du wyż­szych i par­wo­rzę­du płyt­kow­ców. Kos­mo­po­li­tycz­na. Obej­mu­je około 240 opi­sa­nych ga­tun­ków skla­sy­fi­ko­wa­nych w 47 ro­dza­jach. W za­pi­sie ko­pal­nym znane są od eo­ce­nu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Darownikowaty

o ce­chach da­row­ni­ko­wa­tych (ro­dzi­na pa­ją­ków)


Źródła:

SJP.pl

Darowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Darowywanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|da­ro­wy­wać.


Źródła:

Wiktionary

Darowywać

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. da­ro­wać)

 (1.1) nie­do­ko­na­ny od|da­ro­wać.


Źródła:

Wiktionary

Darren

naz­wi­sko, m.in. Hayes Dar­ren, au­stra­lij­ski pio­sen­karz


Źródła:

SJP.pl

Darski

naz­wi­sko


przy­miot­nik

 (1.1) stpol. śrpol. śmia­ły, od­waż­ny, mężny, dziel­ny

 (1.2) śrpol. żwawy, rześ­ki, pełen życia, szyb­ki, pręd­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darsonwalizacja

jedna z metod le­cze­nia prą­da­mi wiel­kiej czę­stot­li­wo­ści; ar­son­wa­li­za­cja


Dar­son­wa­li­za­cja, ar­son­wa­li­za­cja (fr. dar­son­va­li­sa­tion)- w me­dy­cy­nie – jedna z metod przy le­cze­niu cho­rób za po­mo­cą prą­dów o wiel­kiej czę­stot­li­wo­ści. Naz­wa­na tak zo­sta­ła na cześć fran­cu­skie­go le­ka­rza Jac­qu­es'a Arsène'a d'Ar­son­va­la, wy­na­laz­cy tej me­to­dy.

Me­to­da ta jest wy­ko­rzy­sty­wa­na w przy­pad­ku ma­sa­żu ciała. Obec­nie jest ona wy­pie­ra­na przez inną dzie­dzi­nę – dia­ter­mię.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Darszyce

wieś w Pol­sce


Dar­szy­ce ( Bu­chwald; dawn. pol. Da­rzin) – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie gry­fic­kim, w gmi­nie Płoty.

W 1874 roku Bu­chwald był ko­lo­nią na zie­mie "Pin­now A i C". Z ko­lo­nią Curts­ha­gen Bu­chwald li­czył 23 bu­dyn­ków miesz­kal­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dart

1. gra po­le­ga­ją­ca na rzu­ca­niu lot­ka­mi do tar­czy; lotki, rzut­ki, strzał­ki;
2. po­tocz­nie: lotka uży­wa­na do gry w darta; rzut­ka, strzał­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) gra po­le­ga­ją­ca na rzu­ca­niu lot­ka­mi do tar­czy;

 (1.2) lotka do darta (1.1)


Dart ( Darts) – sport, w któ­rym celem jest tra­fia­nie nie­wiel­ki­mi lot­ka­mi w tar­czę za­wie­szo­ną na ścia­nie. Przez lata ko­rzy­sta­no z róż­nych tarcz i róż­nych zasad. Dziś okre­śle­nie „dart” ko­ja­rzo­ne jest głów­nie ze stan­da­ry­zo­wa­ną grą, ma­ją­cą spe­cy­ficz­ną tar­czę i usta­lo­ne za­sa­dy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Darter

sztucz­na przy­nę­ta uży­wa­na przez węd­ka­rzy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) sport. za­wod­nik darta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darterka

ko­bie­ta gra­ją­ca w darta, rzu­ca­ją­ca lot­ka­mi do tar­czy


Źródła:

SJP.pl

Darterski

→ dar­ter


Patrz:darter

Źródła:

SJP.pl

Dartmoor

[czy­taj: datmo] rasa kuców po­cho­dzą­ca z An­glii


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dartowy

→ dart


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z dar­tem, do­ty­czą­cy darta


Patrz:dart

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daruj

1. dawać (dać) na włas­ność; ofia­ro­wać (ofia­ro­wy­wać), po­da­ro­wać;
2. re­zy­gno­wać (zre­zy­gno­wać) z ode­bra­nia, wzię­cia cze­goś;
3. prze­ba­czać (prze­ba­czyć), od­pu­szczać (od­pu­ścić)


Źródła:

SJP.pl

Daruma

1. ja­poń­ski od­po­wied­nik ter­mi­nu wy­stę­pu­ją­ce­go w bud­dyz­mie i hin­du­iz­mie: dhar­ma;
2. ja­poń­ska lalka trak­to­wa­na jako ta­liz­man przy­no­szą­cy szczę­ście, o cięż­kiej pod­sta­wie, usta­wia­ją­ca się za­wsze w po­zy­cji pio­no­wej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Darunek

daw­niej: pre­zent, upo­mi­nek


Źródła:

SJP.pl

Darwin

[czy­taj: dar­łin albo dar­win] mia­sto w Au­stra­lii


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Au­stra­lii, sto­li­ca Te­ry­to­rium Pół­noc­ne­go

rze­czow­nik, ro­dzaj męski lub żeń­ski, nazwa włas­na

 (2.1) an­giel­skie naz­wi­sko


Dar­win (wym.) – mia­sto w Au­stra­lii, le­żą­ce w środ­ko­wej czę­ści pół­noc­ne­go wy­brze­ża Au­stra­lii, sto­li­ca Te­ry­to­rium Pół­noc­ne­go. Po­ło­żo­ne jest nad cie­śni­ną Cla­ren­ce (Morze Timor, Ocean In­dyj­ski). Mia­sto za­miesz­ka­ne jest przez 147 231 osób. W mie­ście dzia­ła pol­ski kon­su­lat ho­no­ro­wy. Jego współ­rzęd­ne ge­o­gra­ficz­ne to 12° 25′ S 130° 48′ E. Mia­sto leży w stre­fie tro­pi­kal­ne­go kli­ma­tu sa­wann (kla­sy­fi­ka­cja Köppena – "Aw").


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Darwinista

zwo­len­nik po­glą­dów Dar­wi­na


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zwo­len­nik dar­wi­niz­mu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darwinistka

→ dar­wi­ni­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) forma żeń­ska od: dar­wi­ni­sta


Patrz:darwinista

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darwinistyczny

→ dar­wi­nizm


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z dar­wi­niz­mem, te­o­ria­mi Ka­ro­la Dar­wi­na


Patrz:darwinizm

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darwinizm

1. te­o­ria ewo­lu­cji stwo­rzo­na przez Dar­wi­na, tłu­ma­czą­ca pow­sta­wa­nie ga­tun­ków do­bo­rem na­tu­ral­nym, walką o byt oraz do­sto­so­wy­wa­niem się do śro­do­wi­ska;
2. nauka o ogól­nych pra­wach hi­sto­rycz­ne­go roz­wo­ju or­ga­niz­mów, wy­wo­dzą­ca się z tej te­o­rii


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) nauk. biol. stwo­rzo­na przez Dar­wi­na te­o­ria ewo­lu­cji, która wy­ja­śnia pow­sta­wa­nie ga­tun­ków do­bo­rem na­tu­ral­nym i walką o byt;


Dar­wi­nizm – ogól­na te­o­ria roz­wo­ju życia sfor­mu­ło­wa­na przez bry­tyj­skie­go przy­rod­ni­ka Ka­ro­la Dar­wi­na. Te­o­ria stała się fun­da­men­tem nauki o ewo­lu­cji or­ga­niz­mów oraz wpły­nę­ła na myśl fi­lo­zo­ficz­ną. Twór­ców od­wo­łu­ją­cych się do te­o­rii ewo­lu­cji Dar­wi­na w dzie­łach fi­lo­zo­ficz­nych okre­śla się jako dar­wi­ni­stów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Darwinka

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny ta­na­gro­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Darwinowski

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Dar­wi­na lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Darybaczyć

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. próż­no­wać


Źródła:

Wiktionary

Darybok

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. leń


Źródła:

Wiktionary

Darybokować

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. próż­no­wać


Źródła:

Wiktionary

Darymnie

przy­słó­wek

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. na próż­no, da­rem­nie


Źródła:

Wiktionary

Darymnina

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. rzecz nie­po­trzeb­na

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. nie­po­trzeb­na praca


Źródła:

Wiktionary

Darymny

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. bez­sen­sow­ny

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. osła­bio­ny, chory


Źródła:

Wiktionary

Darzbór

okrzyk, za­wo­ła­nie my­śli­wych i le­śni­ków przy po­wi­ta­niu lub przy win­szo­wa­niu sobie po­wo­dze­nia


wy­krzy­knik

 (1.1) łow. poz­dro­wie­nie my­śliw­skie


Darz­bór – tra­dy­cyj­ne po­wi­ta­nie le­śni­ków i my­śli­wych, któ­rzy wi­ta­ją się, że­gna­ją się lub życzą sobie po­wo­dze­nia na po­lo­wa­niu: „niech cię bór ob­da­rza, niech przy­no­si ci dary”. Mimo swej ar­cha­icz­nej formy, pow­sta­ło w la­tach 20. XX wieku.

Twór­cą za­wo­ła­nia jest Sta­ni­sław Wyr­wiń­ski – były in­spek­tor w Dy­rek­cji Lasów w Poz­na­niu (obec­nej Re­gio­nal­nej Dy­rek­cji Lasów Pań­stwo­wych w Poz­na­niu).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Darzenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|da­rzyć.


Źródła:

Wiktionary

Darzymlecznia

drze­wo o mlecz­nym soku, ros­ną­ce w Ame­ry­ce


Źródła:

SJP.pl

Darzyć

prze­sta­rza­łe: ob­da­ro­wy­wać; obec­nie w róż­nych zwro­tach, np.:
a) da­rzyć kogoś za­u­fa­niem - mieć do kogoś za­u­fa­nie;
b) da­rzyć kogoś uczu­ciem - ko­chać, lubić kogoś;
c) da­rzyć kogoś sza­cun­kiem - mieć do kogoś sza­cu­nek


cza­sow­nik prze­chod­ni

 (1.1) czuć do kogoś coś, mieć w sto­sun­ku do kogoś ja­kieś uczu­cie lub prze­ko­na­nie

 (1.2) przest. ob­da­ro­wy­wać kogoś czymś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darłak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Darłowianin

miesz­ka­niec Dar­ło­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Dar­ło­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darłowianka

miesz­kan­ka Dar­ło­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Dar­ło­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darłowo

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Dar­ło­wo ( Rügenwalde) – mia­sto nad­mor­skie w pół­noc­no-za­chod­niej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, sie­dzi­ba gminy wiej­skiej Dar­ło­wo, naj­więk­sze mia­sto po­wia­tu sła­wień­skie­go. Po­ło­żo­ne nad Mo­rzem Bał­tyc­kim, w do­li­nie rzek Wie­przy i Gra­bo­wej, na Po­brze­żu Ko­sza­liń­skim, na Po­mo­rzu Za­chod­nim.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Darłowski

przy­miot­nik od: Dar­ło­wo


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) geogr. zwią­za­ny z Dar­ło­wem, do­ty­czą­cy Dar­ło­wa, po­cho­dzą­cy z Dar­ło­wa, znaj­du­ją­cy się w Dar­ło­wie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Darłówecki

przy­miot­nik od: Dar­łów­ko


Źródła:

SJP.pl

Darłówko

dziel­ni­ca mia­sta Dar­ło­wo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) geogr. tu­ry­stycz­na dziel­ni­ca mia­sta Dar­ło­wa;


Dar­łów­ko (nazwa obocz­na: Dar­łó­wek, Rügenwaldermünde) – nad­mor­ska część mia­sta Dar­ło­wa i osied­le (jed­nost­ka po­moc­ni­cza gminy) u uj­ścia rzeki Wie­przy do Bał­ty­ku, na Wy­brze­żu Sło­wiń­skim. Dar­łów­ko pełni w se­zo­nie let­nim funk­cję tu­ry­stycz­no-wy­po­czyn­ko­wą.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Darń

gęsty, zwar­ty splot traw wraz z zie­mią; dar­ni­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zwar­ty splot trawy, cza­sem wraz z in­ny­mi ro­śli­na­mi, sil­nie zwią­za­ny z wierzch­nią war­stwą gleby; po­cię­ta na płaty uży­wa­na jest jako umoc­nie­nie skarp, na­sy­pów, mogił;

 (1.2) splot ko­rze­ni oraz pędów ro­ślin (nie traw) two­rzą­cych ści­słą po­wierzch­nię na ziemi lub wo­dzie


Darń – rza­dziej dar­ni­na; zwar­ta okry­wa m.in. łąk i pa­stwisk, skła­da­ją­ca się głów­nie z trawy i ro­ślin mo­tyl­ko­wa­tych lub też z samej trawy i two­rzą­ca traw­nik. Po­przez gęsty sy­stem ko­rze­ni ro­ślin sil­nie wiąże się z wierzch­nią war­stwą gleby. Darń po­cię­ta na płaty służy do za­bez­pie­cza­nia przed eroz­ją skarp, gro­bli, na­sy­pów i stro­mych zbo­czy (tzw. "dar­nio­wa­nie").


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Darśana

dok­try­na fi­lo­zo­ficz­na, która uz­na­je au­to­ry­tet świę­tych ksiąg hin­du­iz­mu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) filoz. nazwa hin­du­skich sy­ste­mów fi­lo­zo­ficz­nych

 (1.2) rel. w hin­du­iz­mie: ob­co­wa­nie lub kon­takt z bó­stwem;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dasein

ter­min z fi­lo­zo­fii nie­miec­kiej oz­na­cza­ją­cy eg­zy­sten­cję czło­wie­ka albo czło­wie­ka jako isto­tę pró­bu­ją­cą zro­zu­mieć swoją eg­zy­sten­cję


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) filoz. osoba pra­gną­ca zro­zu­mieć sens eg­zy­sten­cji

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (2.1) filoz. eg­zy­sten­cja ludz­ka


Da­se­in (niem. "da­se­in" – dosł. "tu-bycie") – w fi­lo­zo­fii nie­miec­kiej rze­czy­wi­ste, re­al­ne ist­nie­nie do­wol­ne­go bytu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dashi

[czy­taj: DAszi] ja­poń­ski bu­lion z ryby i wo­do­ro­stów


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kulin. kon­cen­trat bu­lio­nu ryb­ne­go wy­ko­rzy­sty­wa­ny w kuch­ni ja­poń­skiej;


Dashi (jap. だし, 出し) — bu­lion rybny wy­ko­rzy­sty­wa­ny w kuch­ni ja­poń­skiej do przy­go­to­wy­wa­nia zup.

Spo­rzą­dza się go z wiór­ków su­szo­nej i wę­dzo­nej ryby bo­ni­to, zwa­nych "kat­su­o­bus­hi" oraz wo­do­ro­stów kombu. Dashi wy­ko­rzy­stu­je się m.in. do przy­go­to­wy­wa­nia zupy miso-shiru.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daspletozaur

ro­dzaj du­że­go di­no­za­u­ra z ro­dzi­ny ty­ra­no­za­u­rów


Da­sple­to­za­ur ("Da­sple­to­sa­u­rus") – ro­dzaj du­że­go te­ro­po­da z ro­dzi­ny ty­ra­no­za­u­rów (Ty­ran­no­sa­u­ri­dae). Żył w Ame­ry­ce Pół­noc­nej w póź­nej kre­dzie (ok. 80-72 mln lat temu). Obec­nie tylko dwa ga­tun­ki da­sple­to­za­u­ra uwa­ża­ne są za ważne – "D. to­ro­sus" i "D. hor­ne­ri", choć nadal kilka jego po­ten­cjal­nych ga­tun­ków z Al­ber­ty, Mon­ta­ny i No­we­go Mek­sy­ku po­zo­sta­je nie­o­pi­sa­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dassin

[czy­taj: daSĘ] naz­wi­sko, m.in. Joe Das­sin, ame­ry­kań­ski pio­sen­karz i kom­po­zy­tor


Źródła:

SJP.pl

Dastan

epika wier­szem i prozą na­wią­zu­ją­ca do daw­nych le­gend, podań, baśni oraz kla­sycz­nej, he­ro­icz­nej po­ez­ji irań­skiej; de­stan


Zo­bacz też: Da­stan (ga­tu­nek li­te­rac­ki).

OAO TNK Da­stan (ros. Открытое акционерное общество «Транснациональная Корпорация «Дастан», "Ot­kry­to­je ak­cy­o­nier­no­je ob­szcze­stwo «Trans­na­cy­o­nal­na­ja Kor­po­ra­cy­ja «Da­stan»") – kir­gi­skie przed­się­bior­stwo zbro­je­nio­we, spół­ka ak­cyj­na na­le­żą­ca w stu pro­cen­tach do skar­bu pań­stwa Kir­gi­sta­nu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daszawa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. osied­le typu miej­skie­go w re­jo­nie stryj­skim ob­wo­du lwow­skie­go Ukra­i­ny;


Da­sza­wa (ukr. Дашава) – osied­le typu miej­skie­go w re­jo­nie stryj­skim ob­wo­du lwow­skie­go Ukra­i­ny.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Daszczyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Daszek

1. nie­wiel­ki dach
2. usz­tyw­nio­na, przed­nia część czap­ki, chro­nią­ca czoło i oczy
3. znak gra­ficz­ny: ^ (uży­wa­ny w or­to­gra­fii niek­tó­rych ję­zy­ków); cyr­kum­fleks


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: dach

 (1.2) mały dach

 (1.3) wy­sta­ją­ca nad twarz część na­kry­cia głowy, np. czap­ki, hełmu, kasku

 (1.4) ty­pogr. ak­cent prze­cią­gły, cyr­kum­fleks;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daszewice

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daszewski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daszkiewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daszkowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|dasz­ko­wać.


Źródła:

Wiktionary

Daszkowato

→ dasz­ko­wa­ty


Patrz:daszkowaty

Źródła:

SJP.pl

Daszkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy wy­glą­dem mały dach


przy­miot­nik

 (1.1) przy­po­mi­na­ją­cy da­szek (dach)

 (1.2) daw. gram. o li­te­rze opa­trzo­ny dasz­kiem, re­pre­zen­tu­ją­cy długą sa­mo­gło­skę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daszkować

w bu­dow­nict­wie: bu­do­wać dwu­spa­do­wy da­szek na gór­nej czę­ści słupa te­le­ko­mu­ni­ka­cyj­nych linii na­po­wietrz­nych


Źródła:

SJP.pl

Daszkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Daszkowy

zwią­za­ny z dasz­kiem


Źródła:

SJP.pl

Daszoguski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Da­szo­gu­zem, do­ty­czą­cy Da­szo­gu­zu


Źródła:

Wiktionary

Daszoguz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w pół­noc­nym Turk­me­ni­sta­nie przy gra­ni­cy z Uzbe­ki­sta­nem;


Da­szo­guz ( Daşoguz, daw­niej Ta­sza­uz) – mia­sto w pół­noc­nym Turk­me­ni­sta­nie, przy gra­ni­cy z Uzbe­ki­sta­nem, sie­dzi­ba wi­la­je­tu da­szo­gu­skie­go. Po­ło­żo­ne jest na Ni­zi­nie Tu­rań­skiej, na ob­sza­rze tzw. Oazy Cho­rez­mij­skiej na wy­so­ko­ści 88 m n.p.m. Znaj­du­je się w od­le­gło­ści około 460 km na pół­noc od sto­li­cy kraju – Asz­cha­ba­du. W 2022 roku li­czy­ło ok. 201,1 tys. miesz­kań­ców. Da­szo­guz jest trze­cim pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści mia­stem kraju. Po­ło­żo­ne przy.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Daszyna

wieś w Pol­sce


Da­szy­na – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie łę­czyc­kim, w gmi­nie Da­szy­na.

W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Da­szy­na. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa płoc­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daszyć

po­tocz­nie: przy­kry­wać da­chem; za­da­szać


Źródła:

SJP.pl

Daszyński

przy­miot­nik od: Da­szy­na


Źródła:

SJP.pl

Dat

oz­na­cze­nie cze­goś w cza­sie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dat.

skrót od:
1. da­to­wa­ny;
2. da­ti­wus, da­ti­vus


Źródła:

SJP.pl

Data

oz­na­cze­nie cze­goś w cza­sie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) umow­ne oz­na­cze­nie dnia, mie­sią­ca i roku, ka­len­da­rzo­wy ter­min ja­kie­goś zda­rze­nia;

 (1.2) przest. czas, epoka, era, okres


Data – umow­ne oz­na­cze­nie dnia, mie­sią­ca i roku, służy do za­pi­su ko­lej­nych dni (dób) w ka­len­da­rzu, a przez to m.in. do oz­na­cza­nia waż­nych wy­da­rzeń hi­sto­rycz­nych.

W ję­zy­ku pol­skim po­szcze­gól­ne skład­ni­ki daty po­da­je się w ko­lej­no­ści od najm­niej do naj­bar­dziej zna­czą­ce­go (od naj­wyż­sze­go do naj­niż­sze­go rzędu), tj.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Databank

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. bank da­nych, baza da­nych


Źródła:

Wiktionary

Datacja

okre­śle­nie czasu ja­kie­goś wy­da­rze­nia; da­to­wa­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) usta­le­nie daty, przy­pi­sa­nie daty zda­rze­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Datagram

ko­mu­ni­kat sie­cio­wy prze­sy­ła­ny sto­sow­nie do pro­to­ko­łu bez­po­łą­cze­nio­we­go; ko­mu­ni­kat bez­po­łą­cze­nio­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) te­le­kom. in­form. sa­mo­dziel­na, nie­za­leż­na jed­nost­ka da­nych, prze­sy­ła­na przez sieć kom­pu­te­ro­wą i niet­wo­rzą­ca w danej war­stwie OSI stru­mie­nia z in­ny­mi jed­nost­ka­mi;


Da­ta­gram – pod­sta­wo­wa jed­nost­ka prze­ka­zu po­wią­za­na z sie­cią ko­mu­ta­cyj­ną pa­kie­tów. Da­ta­gra­my zwy­kle są zbu­do­wa­ne z sek­cji na­głów­ka i ła­dun­ku.

Da­ta­gra­my do­star­cza­ją moż­li­wość bez­po­łą­cze­nio­wej ko­mu­ni­ka­cji w sieci ko­mu­ta­cyj­nej pa­kie­tów. Do­star­cze­nie, czas do­star­cze­nia i ko­lej­ność da­ta­gra­mów nie musi być gwa­ran­to­wa­na przez sieć.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Datagramowy

→ da­ta­gram


Patrz:datagram

Źródła:

SJP.pl

Dataholizm

uza­leż­nie­nie od zdo­by­wa­nia no­wych da­nych i in­for­ma­cji, głów­nie z in­ter­ne­tu; in­fo­ho­lizm, cy­ber­ho­lizm, in­ter­ne­to­ho­lizm, ne­to­ho­lizm, sie­cio­ho­lizm


Źródła:

SJP.pl

Dataizm

ide­o­lo­gia, we­dług któ­rej prze­pływ in­for­ma­cji jest naj­wyż­szą war­to­ścią


Źródła:

SJP.pl

Datalny

→ data; da­to­wy


Źródła:

SJP.pl

Datapad

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sf. elek­tro­nicz­ne urzą­dze­nie prze­no­śne do wpro­wa­dza­nia, przet­wa­rza­nia i pre­zen­ta­cji da­nych


Źródła:

Wiktionary

Datariusz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) prze­wod­ni­czą­cy da­ta­rii


Źródła:

Wiktionary

Datczuk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Datek

1. ofia­ra na cele spo­łecz­ne, fi­lan­tro­pij­ne
2. jał­muż­na


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pewna kwota przez­na­cza­na na cele pu­blicz­ne lub do­bro­czyn­ne

 (1.2) drob­na kwota za wyś­wiad­czo­ną przy­słu­gę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dativus

datyw, da­ti­wus, ce­low­nik; w ję­zy­koz­naw­stwie:
1. trze­ci przy­pa­dek w pol­skiej de­kli­na­cji, od­po­wia­da­ją­cy na py­ta­nia: komu? czemu?, któ­re­go pod­sta­wo­wą funk­cją skład­nio­wą jest funk­cja do­peł­nie­nia dal­sze­go;
2. forma wy­ra­zo­wa tego przy­pad­ka


Źródła:

SJP.pl

Datiwus

datyw, da­ti­vus, ce­low­nik; w ję­zy­koz­naw­stwie:
1. trze­ci przy­pa­dek w pol­skiej de­kli­na­cji, od­po­wia­da­ją­cy na py­ta­nia: komu? czemu?, któ­re­go pod­sta­wo­wą funk­cją skład­nio­wą jest funk­cja do­peł­nie­nia dal­sze­go;
2. forma wy­ra­zo­wa tego przy­pad­ka


Źródła:

SJP.pl

Datkomat

au­to­mat do wpła­ca­nia dat­ków przy uży­ciu płat­no­ści elek­tro­nicz­nych; da­ro­mat; do­na­cjo­mat


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) urzą­dze­nie elek­tro­nicz­ne do przyj­mo­wa­nia dat­ków na cele sa­kral­ne lub cha­ry­ta­tyw­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Datkować

dawać datek


Źródła:

SJP.pl

Datolit

mi­ne­rał, hy­drok­sy­krze­mian wap­nia i boru


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miner. mi­ne­rał z grupy krze­mia­nów, za­sa­do­wy bo­ro­krze­mian wap­nia;


Da­to­lit – mi­ne­rał na­le­żą­cy do gro­ma­dy krze­mia­nów boru. Jest za­sa­do­wym krze­mia­nem wap­nia i boru. Nazwa po­cho­dzi od grec­kich słów "da­te­o­mai" oz­na­cza­ją­ce­go dzie­le­nie się oraz "lit­hos," czyli ka­mień.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Datowalny

przy­miot­nik

 (1.1) da­ją­cy się wy­da­to­wać


Źródła:

Wiktionary

Datowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|da­to­wać.


Da­to­wa­nie – pro­ces przy­pi­sy­wa­nia zda­rze­niom czasu (daty) z przesz­ło­ści, w któ­rym mogło się ono wy­da­rzyć. Znane jest wiele metod da­to­wa­nia, opie­ra­ją się na róż­nych zmia­nach za­cho­dzą­cych z upły­wem czasu, bądź cha­rak­te­ry­stycz­nych dla da­ne­go czasu.

Me­to­dy da­to­wa­nia dzie­li się na da­to­wa­nie bezwz­ględ­ne, okre­śla­ją­ce czas wy­stą­pie­nia zda­rze­nia, oraz da­to­wa­nie względ­ne spoś­ród dwóch zda­rzeń okre­śla, które było wcze­śniej, a które póź­niej.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Datować

1. opa­try­wać datą;
2. okre­ślać datę ja­kie­goś faktu


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) okre­ślać wiek obiek­tu

 (1.2) opa­try­wać datą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Datownik

przy­rząd do oz­na­cza­nia daty na róż­ne­go ro­dza­ju do­ku­men­tach lub bi­le­tach


Da­tow­nik – ro­dzaj stem­pla skon­stru­o­wa­ne­go w ten spo­sób, aby moż­li­we było w nim takie usta­wie­nie czcio­nek, aby od­cisk tego stem­pla po­ka­zy­wał datę. Da­tow­nik to także, oprócz sa­me­go stem­pla, jego od­cisk na pa­pie­rze.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Datowy

→ data, np. oz­na­cze­nia da­to­we; da­tal­ny


Źródła:

SJP.pl

Datsun

marka sa­mo­cho­dów


Dat­sun – ja­poń­ski pro­du­cent sa­mo­cho­dów na­le­żą­cy do kon­cer­nu Nis­san Motor Co. Ltd.

Ory­gi­nal­na pro­duk­cja roz­po­czę­ła się w roku 1931. W la­tach 1958–1986 po­ja­zdy ek­spor­to­wa­ne przez Nis­sa­na no­si­ły nazwę Dat­sun. W marcu 1986 roku Nis­san wy­co­fał nazwę Dat­sun z obie­gu, aby po­now­nie ją wpro­wa­dzić w 2013 r. jako nazwę dla sa­mo­cho­dów ni­sko­bu­dże­to­wych, przez­na­czo­nych dla ryn­ków roz­wi­ja­ją­cych się.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dattatreja

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) mi­tind. trój­gło­wy bóg z mi­to­lo­gii in­dyj­skiej;


Dat­ta­tre­ja (san­skryt दत्तात्रेय, trl. "dattātreja", ang. "Dat­ta­tre­ya") – po­stać męska z mi­to­lo­gii in­dyj­skiej czczo­na w tra­dy­cjach wisz­nu­ic­kich i si­wa­ic­kich. Uwa­ża­ny jest za bó­stwo, w tym też za awa­ta­rę (bogów Wisz­nu lub Krysz­ny), za sta­ro­żyt­ne­go mędr­ca (ry­sziie­go) i mu­nie­go, za sza­lo­ne­go asce­tę awad­hu­tę i hi­sto­rycz­ną po­stać jo­gi­na, a także za au­to­ra pism fi­lo­zo­ficz­nych (w tym "Ad­wa­hu­ta­gi­ta") i he­do­ni­stycz­ne­go idola hin­du­iz­mu lu­do­we­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Datura

sil­nie tru­ją­ca ro­śli­na jed­no­rocz­na z ro­dzi­ny psian­ko­wa­tych, sto­so­wa­na w lecz­nict­wie; bie­luń dzię­dzie­rza­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. pot. bie­luń (ro­dzaj)

 (1.2) bot. pot. ro­śli­na z ro­dza­ju da­tu­ra (1.1)

 (1.3) pot. brug­man­sja (nie­wła­ści­wie)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Datyw

da­ti­wus, da­ti­vus, ce­low­nik; w ję­zy­koz­naw­stwie:
1. trze­ci przy­pa­dek w pol­skiej de­kli­na­cji, od­po­wia­da­ją­cy na py­ta­nia: komu? czemu?, któ­re­go pod­sta­wo­wą funk­cją skład­nio­wą jest funk­cja do­peł­nie­nia dal­sze­go;
2. forma wy­ra­zo­wa tego przy­pad­ka


Datyw – imię mę­skie po­cho­dze­nia ła­ciń­skie­go, które oz­na­cza „pre­zent, upo­mi­nek, dar”. W Pol­sce imię nie jest uży­wa­ne. Po­spo­li­ty rze­czow­nik "datyw" oz­na­cza przy­pa­dek gra­ma­tycz­ny, ce­low­nik.

W stycz­niu 2025 i w stycz­niu 2024 w re­je­strze PESEL,wśród pu­blicz­nie do­stęp­nych da­nych do­ty­czą­cych osób ży­ją­cych, nie było osób o imie­niu Datyw ani Da­ti­vus.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dau

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) żegl. tra­dy­cyj­ny arab­ski sta­tek ża­glo­wy lub łódź z oża­glo­wa­niem ła­ciń­skim


Dau ("dāwa") – tra­dy­cyj­ny arab­ski sta­tek ża­glo­wy, z jed­nym lub kil­ko­ma ża­gla­mi. Pier­wot­nie uży­wa­ny był u wy­brze­ży Pół­wy­spu Arab­skie­go, Indii i wschod­niej Afry­ki. Duże dau mogą mieć około trzy­dzie­stu osób za­ło­gi, na mniej­szych liczy ona zaz­wy­czaj 12 osób.

Czę­sto nazwa jest za­pi­sy­wa­na w spo­sób za­czerp­nię­ty z an­giel­skie­go jako "dhow".


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Daudet

[czy­taj: doDE] naz­wi­sko, m.in. Alp­hon­se Da­u­det (1840-1897), fran­cu­ski pi­sarz


Źródła:

SJP.pl

Daugański

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Da­u­gów


Źródła:

Wiktionary

Daugi

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Lit­wie, w okrę­gu olic­kim;


Daugi ( Da­u­gai) – mia­sto na Lit­wie, w okrę­gu olic­kim, w re­jo­nie olic­kim, sie­dzi­ba ad­mi­ni­stra­cyj­na gminy Daugi. W 2011 roku li­czy­ło 1170 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dauha

[czy­taj: dałha] sto­li­ca Ka­ta­ru; Ad-Dauha


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto, sto­li­ca Ka­ta­ru;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dauhanka

[czy­taj: dał­han­ka] miesz­kan­ka Dauhy (sto­li­cy Ka­ta­ru)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Ad-Dauhy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dauhańczyk

[czy­taj: dał­hań­czyk] miesz­ka­niec Dauhy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Ad-Dauhy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dauhański

→ Dauha (sto­li­ca Ka­ta­ru)


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do Ad-Dauhy, sto­li­cy Ka­ta­ru


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Daukszewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daumier

[czy­taj: doMIE] naz­wi­sko, m.in. Honoré Da­u­mier (1808-1879), fran­cu­ski ma­larz


Źródła:

SJP.pl

Daumont

[czy­taj: doMĄ] fran­cu­ski re­pre­zen­ta­cyj­ny po­jazd czte­ro­ko­ło­wy


Źródła:

SJP.pl

Dauria

kra­i­na hi­sto­rycz­na na Sy­be­rii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. geogr. kra­i­na hi­sto­rycz­na Rosji na wschod­niej Sy­be­rii, po­łud­nio­wa część Za­baj­ka­la;


Da­u­ria (ros. "Даурия, Даурская земля") — kra­i­na hi­sto­rycz­na Rosji na Sy­be­rii Wschod­niej, po­łud­nio­wa część Za­baj­ka­la.

Jej te­re­ny obec­nie wcho­dzą w skład Bu­ria­cji i Kraju Za­baj­kal­skie­go.

Do XVII wieku Ro­sja­nie okre­śla­li ten ob­szar jako "Za­chod­nie Przy­a­mu­rze" (ros.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Daurski

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Da­u­rią (kra­i­ną na Za­baj­ka­lu w Azji)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język da­ur­ski;


Źródła:

Wiktionary

Dauryjski

1. → Da­u­ria (kra­i­na hi­sto­rycz­na na Sy­be­rii);
2. suseł da­u­ryj­ski - ga­tu­nek gry­zo­nia z ro­dzi­ny wie­wiór­ko­wa­tych


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Da­u­rią, do­ty­czą­cy Da­u­rii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dave

[czy­taj: dejf] obce imię mę­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Davenport

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

David

[czy­taj: dej­wit]
1. obce imię mę­skie;
2. naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Davies

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Davis

1. naz­wi­sko ame­ry­kań­skie, m.in. Miles Davis [czy­taj: majls dej­wis] - amer. trę­bacz jaz­zo­wy (1926-1991);
2. Pu­char Da­vi­sa - tur­niej te­ni­so­wy, w któ­rym sy­ste­mem pu­cha­ro­wym ry­wa­li­zu­ją ze sobą re­pre­zen­ta­cje państw (mecz m-państw. to 4 sin­gle i 1 debel)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daviscupowy

[czy­taj: dej­wi­ska­po­wy] zwią­za­ny z Pu­cha­rem Da­vi­sa - naj­więk­szy­mi na świe­cie roz­gryw­ka­mi te­ni­so­wy­mi dru­żyn mę­skich


Źródła:

SJP.pl

Davos

mia­sto w Szwaj­ca­rii


Davos (gsw. "Ta­fa­as", "Tafaa"; rm. "Tavau"; wł. "Ta­va­te") – mia­sto i gmina uz­dro­wi­sko­wa w po­łud­nio­wo-wschod­niej Szwaj­ca­rii, w kan­to­nie Gry­zo­nia, w re­gio­nie Prättigau/Davos. Jest naj­więk­szą gminą w re­gio­nie za­rów­no pod wzglę­dem licz­by miesz­kań­ców, jak i po­wierzch­ni. Leży nad rzeką. Po­ło­żo­ne na wy­so­ko­ści 1560 m n.p.m. jest naj­wy­żej po­ło­żo­nym mia­stem w Eu­ro­pie. Mia­sto znane jest głów­nie z od­by­wa­ją­ce­go się tutaj co roku Świa­to­we­go Forum Eko­no­micz­ne­go. 1 stycz­nia 2009 do mia­sta przy­łą­czo­no gminę.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daw.

skrót od: dawny, daw­niej (czy­ta­ny jako cały, od­mien­ny wyraz); d.


skrót

 (1.1) = dawny, daw­niej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dawaj

1. prze­ka­zy­wać coś, ob­da­rzać czymś;
2. uży­czyć, za­pew­nić;
3. po­wie­rzać coś (funk­cję, sta­no­wi­sko);
4. kie­ro­wać, wy­sy­łać;
5. prze­ka­zy­wać do wy­ko­na­nia;
6. wy­stę­po­wać z czymś, wy­sta­wiać na sce­nie


Źródła:

SJP.pl

Dawalia

pa­proć o de­li­kat­nych, pie­rza­stych li­ściach


Da­wa­lia ("Da­val­lia" Sm.) – ro­dzaj ro­ślin z mo­no­ty­po­wej w więk­szo­ści ujęć ro­dzi­ny da­wa­lio­wa­tych ("Da­val­lia­ce­ae"), cza­sem włą­cza­ny do sze­ro­ko uj­mo­wa­nej ro­dzi­ny pa­prot­ko­wa­tych "Po­ly­po­dia­ce­ae". Wąsko uj­mo­wa­ny był jed­nym z dwóch do pię­ciu ro­dza­jów wy­róż­nia­nych w ro­dzi­nie da­wa­lio­wa­tych, obej­mu­ją­cym około 30–40 ga­tun­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dawaliowate

o ce­chach da­wa­lio­wa­tych (ro­dzi­na pa­pro­ci)


Źródła:

SJP.pl

Dawaliowaty

o ce­chach da­wa­lio­wa­tych (ro­dzi­na pa­pro­ci)


Źródła:

SJP.pl

Dawanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|dawać.


Źródła:

Wiktionary

Dawać

1. prze­ka­zy­wać coś, ob­da­rzać czymś;
2. uży­czyć, za­pew­nić;
3. po­wie­rzać coś (funk­cję, sta­no­wi­sko);
4. kie­ro­wać, wy­sy­łać;
5. prze­ka­zy­wać do wy­ko­na­nia;
6. wy­stę­po­wać z czymś, wy­sta­wiać na sce­nie


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. dać)

 (1.1) nie­do­ko­na­ny od|dać.

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. dać)

 (2.1) nie­do­ko­na­ny od|dać.

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny dawać się (dk. dać się)

 (3.1) nie­do­ko­na­ny od|dać się.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dawca

osoba, która daje


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ten, który daje

 (1.2) med. osoba, od któ­rej po­cho­dzi prze­szcze­pia­ny organ


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dawczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dawczyni

ko­bie­ta da­ją­ca coś, uży­cza­ją­ca cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) forma żeń­ska od: dawca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dawicki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dawid

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: Da­wi­da


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dawida

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Dawid


Da­wi­da – żeń­ski od­po­wied­nik imie­nia Dawid.

20 stycz­nia 2026 roku, w Pol­sce żył 4 ko­bie­ty z imie­niem Da­wi­da.

Da­wi­da imie­ni­ny ob­cho­dzi: 15 lipca i 29 grud­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dawidczyk

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dawidek

zdrob­nie­nie od: Dawid (imię mę­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Dawid

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., lm. od: Da­wid­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dawidia

da­wi­dia chiń­ska - drze­wo ozdob­ne po­cho­dzą­ce z Chin


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) syst. dendr. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Da­vi­dia|Baill.|ref=tak., mo­no­ty­po­wy ro­dzaj drze­wa z ro­dzi­ny błot­nio­wa­tych, z rzędu de­re­niow­ców;

 (1.2) dendr. drze­wo z ro­dza­ju da­wi­dia (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dawidka

zdrob­nie­nie od: Dawid (imię mę­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. Da­wi­da

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od: Da­wi­dek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dawidkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Da­wid­ka lub z nim zwią­za­ny


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) taki, który na­le­ży do Da­wid­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dawidostwo

Dawid z mał­żon­ką; Da­wi­do­wie


Źródła:

SJP.pl

Dawidowicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dawidowie

Dawid z mał­żon­ką; Da­wi­do­stwo


Źródła:

SJP.pl

Dawidowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dawidowy

taki jak u Da­wi­da, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Da­wi­da


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) przest. gwara. taki, który na­le­ży do Da­wi­da


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dawidson

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dawidziak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dawidziuk

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dawidów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w re­jo­nie pu­sto­myc­kim ob­wo­du lwow­skie­go;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Dawiec

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dawis

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) żegl. żuraw spu­szcza­ją­cy sza­lu­py na wodę


Źródła:

Wiktionary

Dawić

cza­sow­nik

 (1.1) stpol. gnieść


Źródła:

Wiktionary

Dawka

pewna por­cja cze­goś; doza


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. chem. pewna ilość sub­stan­cji che­micz­nej lub pro­mie­nio­wa­nia prze­ka­zy­wa­na do or­ga­niz­mu;


Dawka – ilość sub­stan­cji che­micz­nej lub pro­mie­nio­wa­nia po­da­na, po­bra­na lub wchło­nię­ta do or­ga­niz­mu okre­ślo­ną drogą, wa­run­ku­ją­ca wy­stą­pie­nie okre­ślo­nych efek­tów bio­lo­gicz­nych, wy­ra­żo­nych od­set­kiem or­ga­niz­mów od­po­wia­da­ją­cych na tę dawkę.

Dawka wy­ra­ża­na jest w jed­nost­kach wa­go­wych na masę lub po­wierzch­nię ciała, nie­kie­dy do­dat­ko­wo na dobę.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dawki

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|De­gu­cie,Litwa. trud­ny do przeł­knię­cia, dła­wią­cy

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lp. od: dawka

 (2.2) M., B. i W. lm. od: dawka


Źródła:

Wiktionary

Dawkins

[czy­taj: doł­kins] naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dawkomierz

urzą­dze­nie słu­żą­ce do po­mia­ru i obli­cza­nia dawek pro­mie­nio­wa­nia jo­ni­zu­ją­ce­go oraz po­mia­ru ak­tyw­no­ści pro­mie­niot­wór­czej pre­pa­ra­tów; do­zy­metr


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­trol. zob. do­zy­metr.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dawkowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­mie­rza­nie i po­da­wa­nie dawek cze­goś, zwła­szcza leku

 (1.2) książk. przen. zwięk­sza­nie stop­nio­wo na­si­le­nia cze­goś


Źródła:

Wiktionary

Dawkować

do­zo­wać;
1. od­mie­rzać i po­da­wać coś w okre­ślo­nych ilo­ściach;
2. stop­nio­wać na­si­le­nie cze­goś


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) od­mie­rzać i po­da­wać w daw­kach

 (1.2) stop­nio­wo zwięk­szać na­si­le­nie cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dawkownik

urzą­dze­nie od­mie­rza­ją­ce dawkę cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Dawkowy

→ dawka; por­cjo­wy


Źródła:

SJP.pl

Dawn.

skrót od: daw­niej


Źródła:

SJP.pl

Dawniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: dawno


przy­słó­wek czasu

 (1.1) po­przed­nio, przed­tem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dawniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: dawny


Źródła:

SJP.pl

Dawno

przy­słó­wek czasu

 (1.1) w od­le­głych cza­sach

 (1.2) od dłuż­sze­go czasu


Źródła:

Wiktionary

Dawnochrześcijański

zwią­za­ny z daw­nym chrze­ści­jań­stwem, do­ty­czą­cy daw­ne­go chrze­ści­jań­stwa


Źródła:

SJP.pl

Dawnośmy

po­tocz­nie: przy­słó­wek "dawno" po­łą­czo­ny z koń­ców­ką cza­sow­ni­ko­wą "-śmy" (np. "Daw­no­śmy się nie wi­dzie­li.")


Źródła:

SJP.pl

Dawność

1. po­cho­dze­nie z daw­nych cza­sów; sta­rość;
2. książ­ko­wo: od­le­gła przesz­łość, sta­roś­wiec­kość, sta­ro­żyt­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co było w od­le­głym cza­sie


Daw­ność – zbior­cza nazwa dla in­sty­tu­cji prawa cy­wil­ne­go po­le­ga­ją­cych na utra­cie, osła­bie­niu bądź na­by­ciu prawa wsku­tek

Na daw­ność w ak­tu­al­nym pol­skim pra­wie skła­da­ją się:

Prze­daw­nie­nie i pre­kluz­ja wiążą się od­po­wied­nio z osła­bie­niem i wy­ga­śnię­ciem prawa. Prze­mil­cze­nie i za­sie­dze­nie po­wo­du­ją na­by­cie włas­no­ści i niek­tó­rych in­nych praw rze­czo­wych w na­stęp­stwie upły­wu czasu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dawny

1. od­le­gły w cza­sie, się­ga­ją­cy da­le­kiej przesz­ło­ści
2. trwa­ją­cy długo, od dawna; stary, za­sta­rza­ły
3. taki, jak po­przed­nio, do­tych­cza­so­wy, po­przed­ni


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy miej­sce dłuż­szy czas temu; po­cho­dzą­cy z od­le­głych lat; się­ga­ją­cy da­le­kiej przesz­ło­ści

 (1.2) taki jak po­przed­nio; po­przed­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dawson

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dawstwo

daw­stwo krwi - od­da­wa­nie krwi w ce­lach lecz­ni­czych; krwio­daw­stwo


Źródła:

SJP.pl

Dayton

[czy­taj: dejtn] mia­sto w USA


Da­y­ton – mia­sto w środ­ko­wo-wschod­niej czę­ści Sta­nów Zjed­no­czo­nych, w sta­nie Ohio. Sie­dzi­ba hrab­stwa Mont­go­me­ry i szó­ste co do wiel­ko­ści mia­sto stanu. We­dług da­nych z 2022 roku liczy 135,9 tys. miesz­kań­ców, oraz 812,6 tys. w ob­sza­rze me­tro­po­li­tal­nym, który współt­wo­rzy razem z mia­stem Ket­te­ring.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Daytoński

→ Da­y­ton [czy­taj: dej­toń­ski]


Źródła:

SJP.pl

Dazymetr

przy­rząd do mie­rze­nia gę­sto­ści gazów


Źródła:

SJP.pl

Dazymetryczny

słu­żą­cy do po­mia­ru gę­sto­ści gazu


Źródła:

SJP.pl

Dać

1. prze­ka­zać coś komuś, ofia­ro­wać, wrę­czyć, po­wie­rzyć itp.;
2. dać się:
a) poz­wo­lić się oszu­kać, po­ko­nać itp.;
b) być moż­li­wym; można


cza­sow­nik prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. dawać)

 (1.1) wrę­czyć, ofia­ro­wać coś (także prze­no­śnie) komuś

 (1.2) poz­wo­lić, umoż­li­wić coś

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni do­ko­na­ny (ndk. dawać)

 (2.1) pot. o ko­bie­cie: umoż­li­wić od­by­cie z sobą sto­sun­ku sek­su­al­ne­go, por|dać dupy.

cza­sow­nik zwrot­ny do­ko­na­ny dać się (ndk. dawać się)

 (3.1) umoż­li­wić komuś po­ko­na­nie się lub oszu­ka­nie

 (3.2) być moż­li­wym do wy­ko­na­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Dał

forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) zob. dać.


Źródła:

Wiktionary

Dała

forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) 3. os. lp. ż. przesz. od: dać


Źródła:

Wiktionary

Dałek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dałerwela

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. trwa­ła on­du­la­cja


Źródła:

Wiktionary

Dałkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Dań

na­leż­ność ui­szcza­na w pie­nią­dzach lub w na­tu­rze; da­ni­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. czynsz, da­ni­na, po­da­tek

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: danie


Dań ( Дань) – ro­syj­ski bez­za­ło­go­wy sta­tek po­wietrz­ny peł­nią­cy rolę ćwi­czeb­ne­go celu po­wietrz­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Dańczów

wieś w Pol­sce


Dań­czów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie kłodz­kim, w gmi­nie Lewin Kłodz­ki, we Wzgó­rzach Le­wiń­skich, w do­li­nie Dań­czów­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Dańko

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl