Cz

1. po­łą­cze­nie liter oz­na­cza­ją­ce spół­gło­skę "cz";
2. spół­gło­ska przed­nio­ję­zy­ko­wo-dzią­sło­wa, bezdź­więcz­na, twar­da, zwar­to-szcze­li­no­wa


dwuz­nak

 (1.1) jęz. dwuz­nak pol­ski oz­na­cza­ją­cy fonem IPA2|t͡ʃ.;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Cz-Wa

skrót, rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) = geogr. Czę­sto­cho­wa


Źródła:

Wiktionary

Cz.

skrót od: część


skrót

 (1.1) = część


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Cza-Cza

po­łud­nio­wo­a­me­ry­kań­ski ta­niec to­wa­rzy­ski; cha-cha


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cho­re­ogr. po­łud­nio­wo­a­me­ry­kań­ski szyb­ki ta­niec roz­po­wszech­nio­ny obec­nie na całym świe­cie;

 (1.2) muz. mu­zy­ka do cza-czy (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czaban

daw­niej: pa­sterz owiec lub wołów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. pa­sterz owiec lub wołów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) daw. zo­o­techn. duży baran lub wół


Cza­ban, caban (tur. "çoban", rum. "cio­ban", rus. чабан) – nazwa pa­ste­rza owiec lub wołów w Ru­mu­nii, Moł­da­wii, na Wę­grzech oraz w czę­ści Ukra­i­ny, a także u ludów Ka­u­ka­zu i Azji Środ­ko­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czabanek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) daw. zdrobn. od: cza­ban


Źródła:

Wiktionary

Czabarówka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś na Ukra­i­nie, w re­jo­nie hu­sia­tyń­skim ob­wo­du tar­no­pol­skie­go;


Cza­ba­rów­ka – wieś na Ukra­i­nie w re­jo­nie czort­kow­skim na­le­żą­cym do ob­wo­du tar­no­pol­skie­go.

Znaj­du­je się tu przy­sta­nek ko­le­jo­wy Cza­ba­rów­ka, po­ło­żo­ny na linii daw­nej Ga­li­cyj­skiej Kolei Trans­wer­sal­nej.

W II Rze­czy­po­spo­li­tej wieś w po­wie­cie ko­py­czy­niec­kim wo­je­wództ­wa tar­no­pol­skie­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czabański

→ cza­ban


Patrz:czaban

Źródła:

SJP.pl

Czaca

daw­niej: Czad­ca - mia­sto na Sło­wa­cji


Źródła:

SJP.pl

Czacha

po­spo­li­cie:
1. czasz­ka;
2. głowa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zgrub. od czasz­ka


Cza­cha – skała we wsi Trzeb­niów, w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie mysz­kow­skim, w gmi­nie Nie­go­wa. Znaj­du­je się w lesie po za­chod­niej stro­nie drogi z Trzeb­nio­wa do Lud­wi­no­wa. Pod wzglę­dem ge­o­gra­ficz­nym jest to ob­szar Wy­ży­ny Czę­sto­chow­skiej.

Cza­cha znaj­du­je się w lesie na stoku wznie­sie­nia Góra.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czacharka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. przed­sta­wi­ciel­ka mon­gol­skiej grupy et­nicz­nej, po­słu­gu­ją­cej się dia­lek­tem cza­char­skim i za­miesz­ku­ją­cej Mon­go­lię Wew­nętrz­ną


Źródła:

Wiktionary

Czachlik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) stpol. ko­szu­la płó­cien­na, zwła­szcza no­szo­na przez ko­bie­ty


Źródła:

Wiktionary

Czachor

naz­wi­sko


Cza­chor (forma żeń­ska: Cza­chor, Cza­cho­ro­wa; licz­ba mnoga: Cza­cho­ro­wie) – pol­skie naz­wi­sko. Na po­cząt­ku lat 90. XX wieku Pol­skę za­miesz­ki­wa­ło 1779 osób o tym naz­wi­sku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czachorowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czachorowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czachowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czachowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czachórski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czachówek

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czacik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od czat


Źródła:

Wiktionary

Czacki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czacza

1. gru­ziń­ski napój al­ko­ho­lo­wy z wy­tło­ków wi­no­gro­no­wych;
2. w po­tocz­nym wy­ra­że­niu: ktoś kuma (sku­mał) cza­czę - ktoś ro­zu­mie (zro­zu­miał), o co cho­dzi


Cza­cza ( ჭაჭა) – gru­ziń­ski napój al­ko­ho­lo­wy pro­du­ko­wa­ny z wy­tło­ków wi­no­gro­no­wych.

Cza­cza sta­no­wi od­po­wied­nik wło­skiej "grap­py". Napój za­wie­ra 40–50% al­ko­ho­lu (cza­sa­mi do 60%).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czaczkowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czaczów

Cza­czów (j. łem­kow­ski Чачів) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie no­wo­są­dec­kim, w gmi­nie Ła­bo­wa.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa no­wo­są­dec­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Czad

1. tle­nek węgla;
2. woń spa­le­niz­ny; swąd;
3. po­tocz­nie: uczu­cie ra­do­ści, eu­fo­rii lub ek­scy­ta­cji; rów­nież okre­śle­nie do­sko­na­łej roz­ryw­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pot. chem. zob. tle­nek węgla.

 (1.2) pot. za­pach spa­le­niz­ny

 (1.3) dial. dym, opary

wy­krzy­knik

 (2.1) slang. słowo wy­ra­ża­ją­ce uczu­cie ra­do­ści, szczę­ścia lub in­nych po­zy­tyw­nych doz­nań


Czad ( Tchad, #PATRZ

), ofi­cjal­nie Re­pu­bli­ka Czadu (fr. République du Tchad, arab. ‏جمهوريّة تشاد‎, trb. Jum­hu­riy­at Tas­had) – pań­stwo śród­lą­do­we w środ­ko­wej Afry­ce. Gra­ni­czy od pół­no­cy z Libią, od wscho­du z Su­da­nem, od po­łud­nia z Re­pu­bli­ką Środ­ko­wo­a­fry­kań­ską, od po­łud­nio­we­go za­cho­du z Ka­me­ru­nem i Ni­ge­rią, a od za­cho­du z Ni­grem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czadca

mia­sto na Sło­wa­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto po­wia­to­we w pół­noc­nej Sło­wa­cji;


Czad­ca (daw­niej: "Czaca"; Čadca, do 1927 także: Čaca; Tschad­sa; Csaca, Csáca) – mia­sto po­wia­to­we w pół­noc­nej Sło­wa­cji, w kraju ży­liń­skim, w hi­sto­rycz­nym re­gio­nie Ky­su­ce.

Czad­ca leży na wy­so­ko­ści około 420 m n.p.m. u uj­ścia po­to­ku Čierňanka (Czer­nian­ka) do Ki­su­cy, w do­li­nie tej rzeki, w nie­wiel­kiej kot­li­nie śród­gór­skiej mię­dzy Ja­wor­ni­ka­mi, Ky­suc­ki­mi Be­ski­da­mi a po­łud­nio­wo-za­chod­nim skra­jem Mię­dzy­gó­rza Ja­błon­kow­sko-Ko­nia­kow­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czadecki

→ Czad­ca


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czad­cą, do­ty­czą­cy Czad­cy


Patrz:Czadca

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czaderski

1. po­tocz­nie: pełen siły i dy­na­mi­ki, zwła­szcza w od­nie­sie­niu do mu­zy­ki roc­ko­wej; ek­scy­tu­ją­cy, od­ja­zdo­wy, cza­do­wy;
2. w slan­gu mło­dzie­żo­wym: świet­ny, wspa­nia­ły, zna­ko­mi­ty; cza­do­wy, od­ja­zdo­wy, za­rą­bi­sty


przy­miot­nik

 (1.1) młodz. wspa­nia­ły


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czadersko

przy­słó­wek

 (1.1) młodz. wspa­nia­le


Źródła:

Wiktionary

Czaderskość

→ cza­der­ski; od­lo­to­wość, bom­bo­wość, su­pe­ro­wość


Źródła:

SJP.pl

Czadnia

wylot pieca hut­ni­cze­go z urzą­dze­niem do chwy­ta­nia gazów


Źródła:

SJP.pl

Czadnica

urzą­dze­nie do wyt­wa­rza­nia gazu z węgla, drze­wa, koksu lub torfu przez nie­zu­peł­ne spa­la­nie; ga­zo­ge­ne­ra­tor; ga­zow­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Czadnicowy

przy­miot­nik od: czad­ni­ca


Źródła:

SJP.pl

Czador

ubra­nie mu­zuł­ma­nek osła­nia­ją­ce całą po­stać; cza­dra


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) za­sła­nia­ją­cy pra­wie całe ciało poza twa­rzą, tra­dy­cyj­ny strój no­szo­ny przez ko­bie­ty głów­nie w Ira­nie, któ­re­go no­sze­nie jest jedną z form prze­strze­ga­nia hi­dża­bu;


Cza­dor ( ‏چادر‎) – zew­nętrz­ny strój, no­szo­ny przez ko­bie­ty; jest to jedna z form prze­strze­ga­nia hi­dża­bu, czyli mu­zuł­mań­skich zasad ubie­ra­nia się, wy­wie­dzio­nych z Ko­ra­nu. Jest to tra­dy­cyj­ny strój no­szo­ny przez ko­bie­ty w Ira­nie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czadowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|cza­do­wać.


Źródła:

Wiktionary

Czadować

po­tocz­nie: grać gło­śno, po­ry­wa­ją­co, z za­pa­łem na ja­kimś in­stru­men­cie, jakąś mu­zy­kę; dawać czadu


Źródła:

SJP.pl

Czadowo

przy­słó­wek

 (1.1) pot. muz. z moc­nym brzmie­niem

 (1.2) młodz. wspa­nia­le


Źródła:

Wiktionary

Czadowość

→ cza­do­wy; cza­der­skość, od­lo­to­wość, bom­bo­wość, su­pe­ro­wość


Źródła:

SJP.pl

Czadowy

1. zwią­za­ny z cza­dem, tru­ją­cym gazem lub gry­zą­cym dymem;
2. po­tocz­nie: pełen siły i dy­na­mi­ki, zwła­szcza w od­nie­sie­niu do mu­zy­ki roc­ko­wej; ek­scy­tu­ją­cy, od­ja­zdo­wy, cza­der­ski;
3. w slan­gu mło­dzie­żo­wym: świet­ny, wspa­nia­ły, zna­ko­mi­ty; cza­der­ski, od­ja­zdo­wy, za­rą­bi­sty


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z cza­dem, od­no­szą­cy się do czadu

 (1.2) młodz. muz. ryt­micz­ny

 (1.3) młodz. wspa­nia­ły


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czadra

ubra­nie mu­zuł­ma­nek osła­nia­ją­ce całą po­stać; cza­dor


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. ubra­nie ko­biet mu­zuł­mań­skich okry­wa­ją­ce całą fi­gu­rę, z ot­wo­ra­mi na oczy lub twarz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czadu

w gwa­rze mło­dzie­żo­wej: słowo za­chę­ca­ją­ce do gło­śne­go, szyb­kie­go gra­nia (w od­nie­sie­niu do ze­spo­łów mu­zycz­nych) lub w ogóle do zro­bie­nia cze­goś w naj­wyż­szym stop­niu, aby do­star­czyć słu­cha­czom, wi­dzom moż­li­wie naj­więk­szych doz­nań; czę­sto w zwro­cie "dać czadu"


Źródła:

SJP.pl

Czadyjczyk

oby­wa­tel Czadu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) oby­wa­tel Czadu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czadyjka

oby­wa­tel­ka Czadu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) oby­wa­tel­ka Czadu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czadyjski

zwią­za­ny z Cza­dem


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się do pań­stwa Czad


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czadzieć

ule­gać dzia­ła­niu czadu


Źródła:

SJP.pl

Czadzić

1. po­tocz­nie: chwa­lić kogoś bez­pod­staw­nie, przy­poch­le­biać się komuś; ka­dzić;
2. wyt­wa­rzać czad;
3. śro­do­wi­sko­wo: śmier­dzieć;
4. śro­do­wi­sko­wo: nar­ko­ty­zo­wać się;
5. śro­do­wi­sko­wo: gło­śno i ener­gicz­nie grać na in­stru­men­cie; dawać czadu;
6. po­tocz­nie: wy­da­lać gazy pow­sta­ją­ce w je­li­tach na sku­tek tra­wie­nia


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. za­cza­dzić)

 (1.1) rzad. chem. wy­dzie­lać czad

 (1.2) rub. wy­wo­ły­wać smród


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czadzki

przy­miot­nik od: Czad (pań­stwo w Afry­ce); cza­dyj­ski


Źródła:

SJP.pl

Czadówa

1. po­tocz­nie: emo­cje, pod­nie­ce­nie, zwła­szcza pod­czas kon­cer­tu roc­ko­we­go; czad;
2. w gwa­rze ucz­niow­skiej:
a) od­py­ty­wa­nie na lek­cji;
b) nie­po­rzą­dek, nie­ład, ba­ła­gan


Źródła:

SJP.pl

Czaga

ga­tu­nek grzy­ba z ro­dzi­ny szcze­cin­kow­co­wa­tych; chaga, huba brzo­zo­wa, bły­sko­po­rek pod­ko­ro­wy


Źródła:

SJP.pl

Czagatajski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. zwią­za­ny z Cza­ga­ta­jem, do­ty­czą­cy Cza­ga­ta­ja (syna Czyn­gis-Chana)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język cza­ga­taj­ski;


Źródła:

Wiktionary

Czagra

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny dzierz­bi­ków


Źródła:

SJP.pl

Czahar

re­gio­nal­ne okre­śle­nie za­ro­śli ros­ną­cych na pod­mo­kłych grun­tach


Źródła:

SJP.pl

Czahary

pod­mo­kły grunt po­ro­śnię­ty krza­ka­mi i ni­sko­pien­ny­mi drze­wa­mi


Cza­ha­ry ( Чагарі) – wieś na Ukra­i­nie w ob­wo­dzie tar­no­pol­skim, w re­jo­nie czort­kow­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czaicki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czaik

czaik wio­sen­ny, czaik je­sien­ny - ga­tun­ki pa­ją­ka z ro­dzi­ny kwa­drat­ni­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czaić

1. slan­go­wo: spraw­dzać kogoś lub coś; ob­cza­jać;
2. czaić się:
a) ukry­wać się z za­mia­rem na­pa­ści;
b) o czymś nie­bez­piecz­nym: zbli­żać się nie­po­strze­że­nie, ukry­wać się gdzieś


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. za­cza­ić)

 (1.1) slang. przen. ro­zu­mieć, co się mówi

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny czaić się (dk. za­cza­ić się)

 (2.1) cze­kać / ocze­ki­wać na kogoś w ukry­ciu

 (2.2) slang. przen. wahać się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czaiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czaj

bar­dzo mocna her­ba­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gwara. lub środ. her­ba­ta

 (1.2) gwara. więz. bar­dzo mocna her­ba­ta pita w celu odu­rze­nia, czę­sto z do­dat­kiem ty­to­niu lub le­karstw

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od: czaić


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czaja

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czajchana

her­ba­ciar­nia, knajp­ka urzą­dzo­na we wschod­nim stylu


Źródła:

SJP.pl

Czajczy

przy­miot­nik od: czaj­ka (ptak z ro­dzi­ny siew­ko­wa­tych)


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) na­le­żą­cy do czaj­ki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) do­ty­czą­cy czaj­ki, zwią­za­ny z czaj­ką


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czajczyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czajenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czaić.


Źródła:

Wiktionary

Czajewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czajewszczyzna

wieś w Pol­sce


Cza­jew­szczyz­na – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie su­wal­skim, w gmi­nie Je­le­nie­wo.

Wieś Cza­jew­szczyz­na ist­nia­ła w 1791 roku.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa su­wal­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czajka

1. ptak wodny z ro­dzi­ny sie­wek;
2. dawna, bar­dzo zwrot­na łódź ko­zac­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Va­nel­lus va­nel­lus|ref=tak., eu­ro­pej­ski i az­ja­tyc­ki ptak wę­drow­ny z cha­rak­te­ry­stycz­nym czub­kiem na gło­wie;

 (1.2) hist. żegl. łódź ko­zac­ka;

 (1.3) hist. mot. ra­dziec­ka li­mu­zy­na marki GAZ-13 Czaj­ka lub GAZ-14 Czaj­ka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czajkować

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) rzad. wy­da­wać głos wła­ści­wy czaj­ce


Źródła:

Wiktionary

Czajkowo

Czaj­ko­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie go­styń­skim, w gmi­nie Go­styń.

Wieś Cza­y­ko­wo po­ło­żo­na była w 1581 roku w po­wie­cie ko­ściań­skim wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.

W okre­sie Wiel­kie­go Księ­stwa Poz­nań­skie­go (1815-1848) miej­sco­wość na­le­ża­ła do wsi więk­szych w ów­czes­nym pru­skim po­wie­cie Kröben (krob­skim) w re­jen­cji poz­nań­skiej.


Źródła:

Wikipedia

Czajkowski

→ Czaj­ków


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Patrz:Czajków

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czajków

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czajniczek

zdrob­nie­nie od: czaj­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: czaj­nik

 (1.2) mały czaj­nik, np. do za­pa­rza­nia her­ba­ty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czajnik

za­kry­te na­czy­nie z lej­ko­wa­tym za­koń­cze­niem, słu­żą­ce do go­to­wa­nia wody na her­ba­tę; im­bryk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. zam­knię­te od góry na­czy­nie z dziob­kiem słu­żą­ce do pod­grze­wa­nia wody;

 (1.2) gw-pl|Kra­ków. przen. głowa

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) środ. przen. kar­cia­ny gracz, zbyt długo za­sta­na­wia­ją­cy się


Czaj­nik, im­bryk – na­czy­nie ku­chen­ne słu­żą­ce zaz­wy­czaj do go­to­wa­nia wody.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czajnikowy

→ czaj­nik


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z czaj­ni­kiem, do­ty­czą­cy czaj­ni­ka


Patrz:czajnik

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czajowice

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) geogr. adm. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie kra­kow­skim, w gmi­nie Wiel­ka Wieś;


Cza­jo­wi­ce – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie kra­kow­skim, w gmi­nie Wiel­ka Wieś.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kra­kow­skie­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czajtja

świą­ty­nia bud­dyj­ska w kształ­cie wy­dłu­żo­nej sali, prze­dzie­lo­nej rzę­da­mi ko­lumn


Źródła:

SJP.pl

Czająco

nie­po­strze­że­nie, w ukry­ciu, z za­mia­rem na­pa­ści


Źródła:

SJP.pl

Czajęcice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czak

ułań­ska czap­ka


Źródła:

SJP.pl

Czakalaka

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny czu­ba­czy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. afry­kań­ska po­tra­wa ze strącz­ka­mi i wa­rzy­wa­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czakan

cze­kan;
1. przy­rząd al­pi­ni­stycz­ny
2. dawna broń uży­wa­na do ro­zbi­ja­nia zbroi prze­ciw­ni­ka
3. cze­ski lub wę­gier­ski lu­do­wy in­stru­ment mu­zycz­ny, ro­dzaj fletu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) dawna pi­sow­nia słowa: cze­kan


Cza­kan ( чакан), cza­kan­du­zi ( чакандӯзӣ) – tra­dy­cyj­na sztu­ka haftu po­le­ga­ją­ca na wy­szy­wa­niu ko­lo­ro­wy­mi nićmi ozdób, kwia­tów i sym­bo­li na ba­weł­nia­nych lub jed­wab­nych tka­ni­nach, sze­ro­ko roz­po­wszech­nio­na wśród ko­biet i dziew­cząt w Ta­dży­ki­sta­nie.

W 2018 roku pod­czas od­by­wa­ją­cej się w Port Louis na Ma­u­ri­tiu­sie 13. sesji Mię­dzy­rzą­do­we­go Ko­mi­te­tu ds. Ochro­ny Nie­ma­te­rial­ne­go Dzie­dzict­wa Kul­tu­ro­we­go tra­dy­cja wpi­sa­na zo­sta­ła na listę re­pre­zen­ta­tyw­ną nie­ma­te­rial­ne­go dzie­dzict­wa kul­tu­ro­we­go UNESCO.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czakawski

dia­lekt cza­kaw­ski - jeden z 3 głów­nych ugru­po­wań dia­lek­tów ję­zy­ka serb­sko-chor­wac­kie­go


Źródła:

SJP.pl

Czako

ułań­ska czap­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) woj­sko­wa czap­ka, wy­so­ka i bar­dzo sztyw­na, uży­wa­na od końca XVIII wieku;


Czako (z węg. "csákó") – ro­dzaj wy­so­kiej, sztyw­nej czap­ki woj­sko­wej uży­wa­nej od końca XVIII do po­cząt­ków XX wieku. Współ­cze­śnie w niek­tó­rych pań­stwach wy­ko­rzy­sty­wa­ne je­szcze w od­dzia­łach re­pre­zen­ta­cyj­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czakra

w fi­lo­zo­fii in­dyj­skiej: jedno z cen­trów ener­ge­tycz­nych ma­ją­ce wpływ na zdro­wie fi­zycz­ne, men­tal­ne, emo­cjo­nal­ne lub du­cho­we czło­wie­ka; cza­kram; ćakra


Źródła:

SJP.pl

Czakram

w fi­lo­zo­fii in­dyj­skiej: jedno z cen­trów ener­ge­tycz­nych ma­ją­ce wpływ na zdro­wie fi­zycz­ne, men­tal­ne, emo­cjo­nal­ne lub du­cho­we czło­wie­ka; cza­kra; ćakra


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jeden z ro­dza­jów broni mio­ta­nej po­cho­dzą­cy z Indii

 (1.2) in­dyj­ska mo­ne­ta

 (1.3) (w fi­lo­zo­fii in­dyj­skiej) jedno z cen­trów ener­ge­tycz­nych w ciele czło­wie­ka, ma­ją­ce wpływ na jego zdro­wie fi­zycz­ne, umy­sło­we, emo­cjo­nal­ne lub du­cho­we

 (1.4) (w fi­lo­zo­fii i mi­sty­ce hin­du­skiej) jedno z cen­trów ener­ge­tycz­nych umiej­sco­wio­nych w sko­ru­pie ziem­skiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czamalalski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Cza­ma­la­la­mi, do­ty­czą­cy Cza­ma­la­lów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język cza­ma­lal­ski;


Źródła:

Wiktionary

Czamaninek

Cza­ma­ni­nek – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie ra­dzie­jow­skim, w gmi­nie To­pól­ka.


Źródła:

Wikipedia

Czamara

szla­chec­ki ubiór męski; cza­mar­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. kraw. mę­skie ubra­nie wierzch­nie

 (1.2) hist. kraw. pod­szy­te fu­trem wierzch­nie ubra­nie pur­pu­ra­tów pol­skich w XVI w.


Cza­ma­ra (pers. "dża­me­ra", "cza­me­ra", niem. "Tscha­ma­re" z arab. "samur" - ko­żuch) – mę­skie okry­cie wierzch­nie po­cho­dze­nia wę­gier­skie­go, no­szo­ne od XVI wieku.

Się­ga­ją­ca do bio­der lub po­ło­wy ud w kroju zbli­żo­nym do kon­tu­sza, pod­bi­ja­na fu­trem, z dłu­gi­mi, pro­sty­mi, wą­ski­mi rę­ka­wa­mi, wy­kła­da­nym, wą­skim, wy­so­kim koł­nie­rzem, ozdob­ny­mi gu­zi­ka­mi i sza­me­run­ka­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czamarka

szla­chec­ki ubiór męski; cza­ma­ra


Źródła:

SJP.pl

Czambo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) gwara. uczn. głowa


Źródła:

Wiktionary

Czambulik

zdrob­nie­nie od: czam­buł


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od czam­buł


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czambuł

daw­niej:
1. zbroj­ny od­dział ta­tar­ski;
2. na­jazd ta­tar­ski; dziś żywe w wy­ra­że­niu: w czam­buł - ogól­nie, w ca­ło­ści, bez wy­jąt­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. wojsk. wy­dzie­lo­ny zbroj­ny od­dział ta­tar­ski, dzia­ła­ją­cy sa­mo­dziel­nie na obcym te­ry­to­rium, ni­szczy­ciel­ski zagon jazdy ta­tar­skiej;

 (1.2) hist. nie­spo­dzie­wa­na, krót­kotr­wa­ła wy­pra­wa wo­jen­na Ta­ta­rów


Czam­buł (tur. "cza­puł" – zagon) – spe­cjal­nie wy­dzie­lo­ny od­dział Ta­ta­rów, któ­re­go za­da­niem było – w oder­wa­niu od sił głów­nych – do­ko­ny­wa­nie za­go­nu w głębi te­ry­to­rium nie­przy­ja­cie­la celem zde­zor­ga­ni­zo­wa­nia za­ple­cza i od­wró­ce­nia uwagi od dzia­łań włas­nych sił głów­nych, a także za­gar­nię­cia zdo­by­czy, prze­de wszyst­kim ja­sy­ru.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czamijka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. przed­sta­wi­ciel­ka ludu za­miesz­ku­ją­ce­go ob­szar hi­sto­rycz­ne­go pań­stwa Czam­py, le­żą­cej na ob­sza­rze dzi­siej­sze­go środ­ko­we­go i po­łud­nio­we­go Wiet­na­mu


Źródła:

Wiktionary

Czamikuro

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy lub ni­ja­ki

 (1.1) jęz. rdzen­ny język z ro­dzi­ny ara­wac­kiej, który hi­sto­rycz­nie był uży­wa­ny przez in­diań­skie ple­mię w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej, na te­re­nach dzi­siej­sze­go Peru, nad rzeką Hu­al­la­ga


Źródła:

Wiktionary

Czamlet

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) stpol. tka­ni­na jed­wab­na


Źródła:

Wiktionary

Czamowie

naród za­miesz­ku­ją­cy Czam­pę


Cza­mo­wie ( người Chăm) – naród za­miesz­ku­ją­cy Czam­pę (pań­stwo hi­sto­rycz­ne ist­nie­ją­ce od II do XIX wieku na te­re­nie obec­ne­go Wiet­na­mu), obec­nie mniej­szość et­nicz­na za­miesz­ku­ją­ca w Wiet­na­mie (133 tys.), Kam­bo­dży (317 tys.), Ma­lez­ji (10 tys.) i Taj­lan­dii (4 tys.). Kilka ty­się­cy Cza­mów jest także roz­pro­szo­ne po świe­cie, głów­nie w USA i Fran­cji. Po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem czam­skim, na­le­żą­cym do grupy ma­laj­sko-po­li­ne­zyj­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czampa

hi­sto­rycz­ne pań­stwo ist­nie­ją­ce na te­re­nie obec­ne­go Wiet­na­mu Środ­ko­we­go od II do XIX wieku


Czam­pa, Chăm Pa – ogól­na nazwa pań­stwa lub ra­czej po­wią­za­nych ze sobą państw ludu Cza­mów, ist­nie­ją­cych na ob­sza­rze dzi­siej­sze­go środ­ko­we­go i po­łud­nio­we­go Wiet­na­mu, od prze­łę­czy Ngang (zwa­nej rów­nież Bramą An­na­mu) po skraj delty Me­kon­gu, mię­dzy II a XVII w. n.e.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czamski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Cza­ma­mi, do­ty­czą­cy Cza­mów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język czam­ski;


Źródła:

Wiktionary

Czamu

za­i­mek py­taj­ny

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. czemu, dla­cze­go


Źródła:

Wiktionary

Czan

chiń­ska od­mia­na bud­dyz­mu, w Ja­po­nii znana jako zen; chan


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czanciang

mia­sto w Chi­nach; Zhan­jiang


Źródła:

SJP.pl

Czandi

ro­dzaj świą­ty­ni spo­ty­ka­ny na Jawie i Bali; tjan­di, candi


Czan­di ("candi") – ro­dzaj bo­ga­to zdo­bio­nej rzeź­ba­mi świą­ty­ni hin­du­i­stycz­nej lub bud­dyj­skiej na Jawie i Bali.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czangciakou

mia­sto w Chi­nach; Zhang­jia­kou


Źródła:

SJP.pl

Czangczou

[czy­taj: CZANKczoł] mia­sto w Chi­nach; Changz­hou


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czangczun

mia­sto w Chi­nach; Chang­chun


Źródła:

SJP.pl

Czangkajszekowiec

zwo­len­nik Czang Kaj-szeka (Chiang Kai-sheka), po­li­ty­ka chiń­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Czangsing

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. drugi, młod­szy wiek lo­pin­gu (póź­ne­go permu), trwa­ją­cy 253,8 – 251 mi­lio­nów lat temu;


Czang­sing (chiń. 长兴; pi­ny­in "Chángxìng")

Nazwa pię­tra (wieku) po­cho­dzi od po­wia­tu Chang­xing w Chi­nach.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czangsza

mia­sto w Chi­nach; Changs­ha


Źródła:

SJP.pl

Czaniec

wieś w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) wieś w Pol­sce;


Cza­niec – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie biel­skim, w gmi­nie Po­rąb­ka, nad rzeką Sołą, u pod­nó­ży Be­ski­du An­dry­chow­skie­go (wschod­nia część Be­ski­du Ma­łe­go). Za­ło­żo­na w śred­nio­wie­czu w Księ­stwie Oś­wię­cim­skim wieś z cza­sem stra­ci­ła swą sa­mo­dziel­ność sta­jąc się czę­ścią ma­jąt­ku ziem­skie­go i fol­war­ku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czanka

drą­żek me­ta­lo­wy u munsz­tu­ka koń­skie­go


Źródła:

SJP.pl

Czantecki

→ Cza­niec


Patrz:Czaniec

Źródła:

SJP.pl

Czantoria

marka wody mi­ne­ral­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. góra w Be­ski­dzie Ślą­skim;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czao

pań­stwo w sta­ro­żyt­nych Chi­nach; Zhao


Źródła:

SJP.pl

Czapa

1. duża czap­ka
2. po­spo­li­cie: kara śmier­ci


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zgru­bie­nie od|czap­ka.

 (1.2) gw-pl|Tu­ław­ki, Olsz­tyn. czło­wiek wy­bit­nie nie­zdar­ny, cia­maj­da

 (1.3) gw-pl|Gra­bo­wo,Mrą­go­wo. głowa cukru

 (1.5) gwara. prze­stęp. kara śmier­ci, wyrok śmier­cifakt.

 (1.6) gwara. kon­spi­ra­cyj­no-par­ty­zanc­ka roz­strze­la­nie

 (1.7) roln. sło­mia­ne przy­kry­cie tra­dy­cyj­ne­go ula

 (1.8) geol. war­stwa mi­ne­ral­na bądź ga­zo­wa w gór­nej czę­ści ja­kie­goś złoża

 (1.9) geogr. zob. czapa lo­do­wa.

 (1.10) bud. zob. czapa ko­mi­no­wa.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czapajew

naz­wi­sko ro­syj­skie, np. Wa­si­lij Iwa­no­wicz Cza­pa­jew (1887 - 1919) ro­syj­ski i ra­dziec­ki bo­ha­ter woj­sko­wy, sym­bo­licz­na po­stać wielu dow­ci­pów ro­syj­skich


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czapajewsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w Rosji, w ob­wo­dzie sa­mar­skim, nad rzeką Cza­pa­jew­ką do­pły­wem Wołgi;


Cza­pa­jewsk ( Чапаевск, do 1918 Iwa­szczen­ko­wo, ros. Иващенково, w la­tach 1918–1929 Trock, ros. Троцк) – mia­sto w Rosji, w ob­wo­dzie sa­mar­skim, nad rzeką Cza­pa­jew­ką, do­pły­wem Wołgi.

Pow­sta­ło wokół za­kła­dów pro­du­ku­ją­cych ma­te­ria­ły wy­bu­cho­we. Prawa miej­skie otrzy­ma­ło w 1919.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czapati

ro­dzaj in­dyj­skie­go chle­ba pszen­ne­go; cha­pa­ti, ća­pa­ti, cia­pa­ta


rze­czow­nik

 (1.1) kulin. zob. ća­pa­ti.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czapczysko

zgru­bie­nie od: czap­ka


Źródła:

SJP.pl

Czapczyński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czapeczka

1. mała czap­ka
2. szczy­to­wa war­stwa ko­mó­rek mię­ki­szo­wych ko­rze­nia ułat­wia­ją­ca jego wci­ska­nie się w głąb po­dło­ża


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: czap­ka

 (1.2) mała czap­ka

 (1.3) bot. szczy­to­wa war­stwa ko­mó­rek mię­ki­szo­wych ko­rze­nia ro­śli­ny, dzię­ki któ­rej ko­rzeń łat­wiej wci­ska się w po­dło­że

 (1.4) biol. ro­dzaj mo­dy­fi­ka­cji RNA;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czapeczkowaty

przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem małą czap­kę


Źródła:

SJP.pl

Czapeczkowy

1. → cza­pecz­ka;
2. pe­trel cza­pecz­ko­wy - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny bu­rzy­ko­wa­tych;
3. lu­tung cza­pecz­ko­wy - ga­tu­nek ssaka na­czel­ne­go z ro­dzi­ny kocz­ko­da­no­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czapek

ro­dzaj na­kry­cia głowy bez ronda, czę­sto z dasz­kiem


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czapelka

ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny cza­plo­wa­tych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czapelski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czapetka

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny mir­to­wa­tych


Cza­pet­ka ("Sy­zy­gium" Ga­ertn.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny mir­to­wa­tych. Na­le­ży do niego 400–500 do ponad ty­sią­ca ga­tun­ków ro­ślin po­cho­dzą­cych z tro­pi­kal­nych i sub­tro­pi­kal­nych ob­sza­rów Afry­ki, Azji Po­łud­nio­wo-Wschod­niej i Au­stra­lii.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czapica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. mę­skie na­kry­cie głowy


Źródła:

Wiktionary

Czapierzasty

roz­ca­pie­rzo­ny; sze­ro­ko roz­po­star­ty


Źródła:

SJP.pl

Czapierzyć

cza­pie­rzyć się - ster­czeć, roz­po­ście­rać się na różne stro­ny


Źródła:

SJP.pl

Czapiewice

Cza­pie­wi­ce (ka­szub. Czôpiewice, niem. "Cza­pie­witz", daw­niej "Re­in­was­ser", "Czy­ste­po­le") – wieś ka­szub­ska w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie choj­nic­kim, w gmi­nie Brusy.

W skład so­łect­wa "Cza­pie­wi­ce" wcho­dzi takżę wieś Cza­pie­wi­ce-Wy­bu­do­wa­nie. W końcu 2025 so­łect­wo li­czy­ło 328 miesz­kań­ców.


Źródła:

Wikipedia

Czapiewski

naz­wi­sko


Cza­piew­ski – ka­szub­ski herb szla­chec­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czapiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czapka

ro­dzaj na­kry­cia głowy bez ronda, czę­sto z dasz­kiem


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ro­dzaj na­kry­cia głowy wy­ko­na­ne­go prze­waż­nie z mięk­kie­go ma­te­ria­łu, cza­sem ze sztyw­ny­mi wstaw­ka­mi ta­ki­mi jak denko lub da­szek;


Czap­ka – na­kry­cie głowy, wy­ko­na­ne prze­waż­nie z mięk­kie­go ma­te­ria­łu (nie­kie­dy z twar­dy­mi wstaw­ka­mi jak denko lub da­szek), któ­re­go głów­nym za­da­niem jest ochro­na głowy przed nie­ko­rzyst­ny­mi wa­run­ka­mi at­mos­fe­rycz­ny­mi: zim­nem, go­rą­cem, de­szczem, śnie­giem, wia­trem, pro­mie­nia­mi sło­necz­ny­mi itp.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czapkarka

ko­bie­ta wy­ra­bia­ją­ca czap­ki


Źródła:

SJP.pl

Czapkarski

przy­miot­nik od: czap­karz


Źródła:

SJP.pl

Czapkarstwo

wyrób cza­pek; czap­nict­wo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) dzie­dzi­na zaj­mu­ją­ca się wy­ro­bem cza­pek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czapkarz

rze­mieśl­nik wy­ra­bia­ją­cy czap­ki; czap­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) przest. wyt­wór­ca cza­pek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czapkobicie

daw­niej: nad­mier­nie skwa­pli­we czap­ko­wa­nie, uni­żo­na czo­ło­bit­ność


Źródła:

SJP.pl

Czapkowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kła­nia­nie się komuś w spo­sób uni­żo­ny


Źródła:

Wiktionary

Czapkować

zdej­mo­wać przed kim czap­kę, kła­niać się w uni­żo­ny spo­sób


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) zdej­mo­wać przed kimś czap­kę, kła­niać się w spo­sób czo­ło­bit­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czapkowy

zwią­za­ny z czap­ką


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy czap­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czapla

ptak wodny i błot­ny z ro­dzi­ny cza­plo­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ar­de­i­dae|Leach|ref=tak., duży ptak bro­dzą­cy;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czaplak

naz­wi­sko


Cza­plak – trze­cia co do wiel­ko­ści wyspa na je­zio­rze Je­zio­rak (po Wiel­kiej Żu­ła­wie i Bu­kow­cu), praw­nie chro­nio­na jako uży­tek eko­lo­gicz­ny. Po­ło­żo­na jest w pół­noc­nej czę­ści je­zio­ra, w po­bli­żu wsi Ma­ty­ty, na te­re­nie gminy Za­le­wo.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czaple

ptak wodny i błot­ny z ro­dzi­ny cza­plo­wa­tych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czaplewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czapli

→ cza­pla; cza­plo­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z cza­plą, do­ty­czą­cy cza­pli

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do cza­pli

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (3.1) D., C., Ms. lp. i D. lm. od: cza­pla


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czaplicki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czaplinczanin

miesz­ka­niec Cza­plin­ka (mia­sta w Pol­sce); Cza­pli­nia­nin


Źródła:

SJP.pl

Czaplinczanka

miesz­kan­ka Cza­plin­ka (mia­sta w Pol­sce); Cza­pli­nian­ka


Źródła:

SJP.pl

Czaplinecki

przy­miot­nik od: Cza­pli­nek


Źródła:

SJP.pl

Czaplinek

1. mia­sto w Pol­sce;
2. nazwa dwóch wsi w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Zo­bacz też: Cza­pli­nek w in­nych zna­cze­niach tej nazwy.

Cza­pli­nek (daw­niej "Tem­pel­bork", Tem­pel­burg) – mia­sto w pół­noc­no-za­chod­niej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie draw­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Cza­pli­nek. Po­ło­żo­ne mię­dzy je­zio­ra­mi Draw­sko i Cza­pli­no.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czaplinianin

miesz­ka­niec Cza­plin­ka (mia­sta w Pol­sce); Cza­plin­cza­nin


Źródła:

SJP.pl

Czaplinianka

miesz­kan­ka Cza­plin­ka (mia­sta w Pol­sce); Cza­plin­czan­ka


Źródła:

SJP.pl

Czaplino

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czapliny

→ cza­pla (daw­niej); cza­pli


Źródła:

SJP.pl

Czapliński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czaplowate

ro­dzi­na pta­ków bro­dzą­cych


Cza­plo­wa­te (Ar­de­i­dae) – ro­dzi­na pta­ków z rzędu pe­li­ka­no­wych (Pe­le­ca­ni­for­mes). Do 2008 roku cza­plo­wa­te umie­szcza­ne były w rzę­dzie bo­cia­no­wych, lecz ba­da­nia ge­ne­tycz­ne za­su­ge­ro­wa­ły, że ro­dzi­na ta jest bli­żej spo­krew­nio­na z pe­li­ka­no­wy­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czaplowaty

o ce­chach cza­plo­wa­tych (ro­dzi­na pta­ków)


Źródła:

SJP.pl

Czaplowy

→ cza­pla; cza­pli


Źródła:

SJP.pl

Czapnictwo

wyrób cza­pek; czap­kar­stwo


Czap­nict­wo, czap­kar­stwo – dzie­dzi­na rze­mio­sła, prze­my­słu zaj­mu­ją­ca się wy­ro­bem cza­pek.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czapniczka

rze­mieśl­nicz­ka wy­ra­bia­ją­ca czap­ki


Źródła:

SJP.pl

Czapniczy

przy­miot­nik od: czap­nik


Źródła:

SJP.pl

Czapnik

rze­mieśl­nik wy­ra­bia­ją­cy czap­ki; czap­karz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rzem. rze­mieśl­nik, który wy­ra­bia czap­ki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czapowy

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy czapy


Źródła:

Wiktionary

Czapraczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od cza­prak


Źródła:

Wiktionary

Czaprak

ozdob­ne przy­kry­cie konia; czoł­dar


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jeźdz. ro­dzaj kapy za­kła­da­nej na konia pod sio­dło, chro­nią­cej grzbiet zwie­rzę­cia, krót­szej od kro­pie­rza, cza­sem ozdob­nej;

 (1.2) hipol. kynol. derka lub okry­cie za­kła­da­ne ko­nio­wi lub psu, które za­bez­pie­cza­ją przed chło­dem

 (1.3) techn. wy­pra­wio­na skóra zwie­rząt, od któ­rej od­cię­to łapy i inne od­sta­ją­ce czę­ści


Cza­prak ( ‏"çaprak"‎) – okry­cie na konia wy­ko­na­ne z róż­nych ma­te­ria­łów, przez­na­czo­ne pod sio­dło lub na kul­ba­kę.

Naj­czę­ściej jest to fil­co­wa, su­kien­na, nie­kie­dy fu­trza­na pod­kład­ka pod sio­dło, chro­nią­ca grzbiet konia przed otar­cia­mi, a sio­dło przed koń­skim potem; na­zy­wa­na też pot­ni­kiem. Daw­niej okre­śla­no tak rów­nież ozdob­ną tka­ni­nę na­kła­da­ną pod sio­dło lub na wierzch, po­kry­wa­ją­cą całe zwie­rzę lub jego zad.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czaprakowy

1. sza­kal cza­pra­ko­wy - ga­tu­nek dra­pież­ne­go ssaka z ro­dzi­ny pso­wa­tych;
2. tapir cza­pra­ko­wy - ga­tu­nek ssaka z ro­dzi­ny ta­pi­ro­wa­tych; tapir ma­laj­ski, tapir cza­pra­ko­wa­ty;
3. ki­ry­sek cza­pra­ko­wy - ga­tu­nek słod­ko­wod­nej ryby z ro­dzi­ny ki­ry­sko­wa­tych; ki­ry­sek bro­da­ty


przy­miot­nik

 (1.1) przym. od cza­prak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czaps

ochra­niacz na nogi jeźdź­ca; sztyl­pa


Źródła:

SJP.pl

Czapski

naz­wi­sko


Czap­ski – pol­ski herb hra­biow­ski, od­mia­na herbu Le­li­wa, na­da­ny w za­bo­rze pru­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czapsy

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) jeźdz. dłu­gie, naj­czę­ściej skó­rza­ne ochra­nia­cze do jazdy kon­nej;


Czap­sy – ro­dzaj dłu­gich, naj­czę­ściej wy­ko­na­nych ze skóry ochra­nia­czy na nogi jeźdź­ca.

Czę­sto spo­ty­ka­na część stro­ju kow­bo­jów w we­ster­nach to typ we­ster­no­wy. Osła­nia­ją łydki, ko­la­na i uda. Się­ga­ją od stopy do pa­chwi­ny.

Pół­czap­sy, "Half Chaps" (ang.) – zob. sztyl­py.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czaputowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czar

1. nadz­wy­czaj­ne zja­wi­sko przy­pi­sy­wa­ne dzia­ła­niu sił nad­przy­ro­dzo­nych; śro­dek ma­gicz­ny wy­wo­łu­ją­cy takie zja­wi­sko;
2. wdzięk, urok


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ma­gicz­ne za­klę­cie

 (1.2) przen. urok

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: czara


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czar-Ziele

1. ro­śli­na o cu­dow­nych wła­ści­wo­ściach, słu­żą­ca do wy­ko­ny­wa­nia cza­rów;
2. re­gio­nal­nie: ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny astro­wa­tych, o ner­ko­wa­tych li­ściach i rur­ko­wa­tych kwia­tach w ko­szycz­kach ze­bra­nych w wie­chy; le­pięż­nik


Źródła:

SJP.pl

Czara

pół­ko­li­ste lub stoż­ko­wa­te płyt­kie na­czy­nie, zwy­kle bez uchwy­tów, uży­wa­ne daw­niej do picia wina, miodu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) owal­ne płyt­kie na­czy­nie słu­żą­ce do picia win i mio­dów

 (1.2) za­war­tość czary (1.1)

 (1.3) część kie­li­cha lub pu­cha­ru przy­mo­co­wa­na od góry do trzon­ka

 (1.4) rzecz w kształ­cie czary (1.3)


Czara (ros. Чара) – rzeka w Rosji, w Kraju Za­baj­kal­skim, ob­wo­dzie ir­kuc­kim i Ja­ku­cji; lewy (i naj­dłuż­szy) do­pływ Olok­my. Dłu­gość 851 km; po­wierzch­nia do­rze­cza 87 600 km²; śred­ni rocz­ny prze­pływ przy uj­ściu 900 m³/s.

Źró­dła w Gó­rach Sta­no­wych, w pas­mie Kodar; w gór­nym biegu licz­ne progi; w środ­ko­wym biegu pły­nie w do­li­nie roz­dzie­la­ją­cej Wy­ży­nę Pa­tom­ską od Pła­sko­wy­żu Olok­mo-Czar­skie­go; w dol­nym biegu pły­nie w kie­run­ku pół­noc­no-wschod­nim rów­no­le­gle do Leny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarajka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Szczyt­no. cza­row­ni­ca


Źródła:

Wiktionary

Czarci

→ czart; czar­tow­ski (czor­tow­ski), czor­ci, czor­to­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z czar­tem, do­ty­czą­cy czar­ta

przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (2.1) na­le­żą­cy do czar­ta, bę­dą­cy jego włas­no­ścią


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarcik

zdrob­nie­nie od: czart


Źródła:

SJP.pl

Czarcikęs

ro­śli­na łą­ko­wa z ro­dzi­ny szcze­cio­wa­tych


Czar­ci­kęs ("Suc­ci­sa" Hal­ler) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny prze­wiert­nio­wa­tych ("Ca­pri­fo­lia­ce­ae"). Obej­mu­je trzy ga­tun­ki, z któ­rych jeden – czar­ci­kęs łą­ko­wy "S. pra­ten­sis" – jest sze­ro­ko roz­prze­strze­nio­ny w Eu­ro­pie po Ka­u­kaz i Sy­be­rię, ro­śnie także w Pol­sce. Ga­tu­nek ten lo­kal­nie wy­ko­rzy­sty­wa­ny jest w zio­ło­lecz­nict­wie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarcikęsik

ro­śli­na łą­ko­wa o peł­za­ją­cych kłą­czach


Czar­ci­kę­sik ("Suc­ci­sel­la") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny prze­wiert­nio­wa­tych ("Ca­pri­fo­lia­ce­ae"). Obej­mu­je 5 ga­tun­ków wy­stę­pu­ją­cych w Eu­ro­pie środ­ko­wej i po­łud­nio­wej od Pół­wy­spu Ibe­ryj­skie­go po Ka­u­kaz. Do pol­skiej flory na­le­ży jeden ga­tu­nek – czar­ci­kę­sik Kluka "S. in­fle­xa".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarciuk

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny palm


Czar­ciuk, za­klęt ("Da­e­mo­no­rops" (Willd.) Blume) – ro­dzaj ro­ślin (palm pną­cych) z ro­dzi­ny are­ko­wa­tych. Palmy te wy­stę­pu­ją w Azji Po­łud­nio­wo-Wschod­niej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarczaf

za­sło­na na twarz dla mu­zuł­mań­skich ko­biet, kwef


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) tra­dy­cyj­na za­sło­na mu­zuł­ma­nek okry­wa­ją­ca głowę wraz z twa­rzą, je­dy­nie z ot­wo­ra­mi na oczy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czardasz

lu­do­wy ta­niec wę­gier­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) cho­re­ogr. lud. ta­niec wę­gier­ski;

 (1.2) muz. mu­zy­ka do czar­da­sza (1.1)


Czar­dasz (od csárda – karcz­ma wiej­ska) – ta­niec po­cho­dze­nia wę­gier­skie­go.

Po­cho­dzi z Sied­mio­gro­du, w me­trum dwu­dziel­nym, w me­trum 2/4, skła­da­ją­cy się z dwóch czę­ści: wol­nej "las­san" i szyb­kiej "friss". Me­trum jest pa­rzy­ste 2/4. Czar­da­sza ce­chu­ją przy­spie­sze­nia, zmia­ny dy­na­micz­ne, rytmy punk­to­wa­ne, syn­ko­py.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czardaszowy

→ czar­dasz


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy czar­da­sza


Patrz:czardasz

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czardżowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) neol. ob­cią­ża­nie opła­tą, po­bie­ra­nie na­leż­no­ści

 (1.2) neol. ła­do­wa­nie (aku­mu­la­to­ra, ba­te­rii itp.)


Źródła:

Wiktionary

Czardżować

po­bie­rać na­leż­no­ści za wy­ko­na­nie zle­ce­nia


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) neol. ob­cią­żać opła­tą, po­bie­rać na­leż­no­ści

 (1.2) neol. ła­do­wać (aku­mu­la­tor, ba­te­rię itp.)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czareczka

zdrob­nie­nie od: czar­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: czar­ka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarecznica

grzyb z klasy wor­kow­ców; ku­strzeb­ka


Źródła:

SJP.pl

Czarek

nie­wiel­kie na­czy­nie w kształ­cie mi­secz­ki lub ku­becz­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. po­u­fa­ła forma mę­skie­go imie­nia Ce­za­ry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarka

nie­wiel­kie na­czy­nie w kształ­cie mi­secz­ki lub ku­becz­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: czara

 (1.2) okrą­głe na­czy­nie, mała czara

 (1.3) mykol. syst. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Sar­co­scyp­ha|ref=tak., ro­dzaj grzy­bów na­le­żą­cy do ro­dzi­ny czar­ko­wa­tych;

 (1.4) mykol. grzyb z ro­dza­ju czar­ka (1.3)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarkowate

1. o kwia­tach: w kształ­cie czar­ki;
2. o ce­chach czar­ko­wa­tych (ro­dzi­na grzy­bów)


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. mykol. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Sar­co­scyp­ha­ce­ae|ref=tak., ro­dzi­na grzy­bów z rzędu ku­strzeb­kow­ców;


Czar­ko­wa­te ("Sar­co­scyp­ha­ce­ae" Le Gal ex Eck­blad) – ro­dzi­na grzy­bów z rzędu ku­strzeb­kow­ców ("Pe­zi­za­les").


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarkowaty

1. o kwia­tach: w kształ­cie czar­ki;
2. o ce­chach czar­ko­wa­tych (ro­dzi­na grzy­bów)


Źródła:

SJP.pl

Czarkowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czarkowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarków

zdrob­nie­nie od: Cezar, Ce­za­ry, Ce­za­riusz (imio­na mę­skie); Cza­ruś


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarlin

Czar­lin ( Czarlëno) – wieś ko­ciew­ska w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie tczew­skim, w gmi­nie Tczew. Ma sta­tus so­łect­wa.

Wieś leży przy węźle dróg kra­jo­wych nr 22 i nr 91 oraz ma­gi­stra­li wę­glo­wej "Śląsk-Porty". W po­bli­żu wsi znaj­du­je się węzeł Swa­ro­żyn, łą­czą­cy au­to­stra­dę A1 (E75) z drogą kra­jo­wą nr 22.


Źródła:

Wikipedia

Czarna

fi­li­żan­ki kawy bez mleka, bez śmie­tan­ki


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnacki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czarnawy

ma­ją­cy kolor zbli­żo­ny do czar­ne­go, ciem­ny, pra­wie czar­ny; czer­nia­wy, czar­nia­wy


przy­miot­nik

 (1.1) rzad. zob. czar­nia­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnca

wieś w Pol­sce


Czarn­ca – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie wło­szczow­skim, w gmi­nie Wło­szczo­wa. Ma sta­tus so­łect­wa.

W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Czarn­ca. W la­tach 1975–1998 wieś ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarne

fi­li­żan­ki kawy bez mleka, bez śmie­tan­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) bier­ki ko­lo­ru czar­ne­go

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (2.1) łódź. ro­dzaj węd­li­ny z do­dat­kiem krwi

forma przy­miot­ni­ka.

 (3.1) licz­ba po­je­dyn­cza, ro­dzaj ni­ja­ki lub licz­ba mnoga, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy od przy­miot­ni­ka czar­ny


Czar­ne (daw­niej "Ha­mersz­tyn", Ham­mer­ste­in) – mia­sto w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie człu­chow­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Czar­ne.

We­dług da­nych z 1 stycz­nia 2018 Czar­ne li­czy­ło 5983 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnecki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnek

naz­wi­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ent. daw. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ari­chan­na me­la­na­ria|ref=tak., przy­le­pek mo­cza­rek, ćma o żół­ta­wych, czar­no na­kra­pia­nych skrzy­dłach


Zo­bacz też: Czar­nek (ujed­noz­nacz­nie­nie).

Czar­nek – szczyt o wy­so­ko­ści 868 m n.p.m. w po­łud­nio­wo-za­chod­niej Pol­sce, w Su­de­tach Środ­ko­wych, w Gó­rach Ka­mien­nych, w pa­śmie Gór Su­chych.

Góra po­ło­żo­na jest w środ­ko­wej, naj­wyż­szej czę­ści ma­sy­wu Gór Su­chych, na za­chód od Wa­li­gó­ry i na po­łud­nio­wy wschód od So­ko­łow­ska. Znaj­du­je się w bocz­nym grzbie­ci­ku od­cho­dzą­cym ku po­łud­nio­wi od Su­cha­wy. Góra stoż­ko­wa­ta i ska­li­sta. Zbo­cza stro­me i po­cię­te ma­ły­mi, lecz głę­bo­ki­mi do­lin­ka­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarneński

→ Czar­ne; czar­niań­ski, czar­nień­ski


Źródła:

SJP.pl

Czarnia

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarniak

dra­pież­na ryba z ro­dzi­ny dor­szo­wa­tych, wy­stę­pu­ją­ca w wo­dach At­lan­ty­ku i Morza Pół­noc­ne­go, cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się czar­nym za­bar­wie­niem jamy gę­bo­wej i wy­su­nię­tą dolną szczę­ką


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pol­la­chius vi­rens|ref=tak., eu­ro­pej­ska i ka­na­dyj­ska ryba at­lan­tyc­ka;

 (1.2) środ. prze­stęp­cze chleb


Czar­niak ("Pol­la­chius vi­rens") – ga­tu­nek dra­pież­nej ryby z ro­dzi­ny dor­szo­wa­tych (Ga­di­dae), bli­sko spo­krew­nio­ny z rdzaw­cem. Ryba o dużym zna­cze­niu go­spo­dar­czym, tuż za dor­szem at­lan­tyc­kim i pla­mia­kiem. Swoją nazwę zaw­dzię­cza czar­nej bar­wie wnę­trza jamy gę­bo­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnianin

miesz­ka­niec Czar­nej, Czar­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Czarnianka

miesz­kan­ka Czar­nej, Czar­ne­go


Źródła:

SJP.pl

Czarniawobrązowy

brą­zo­wy o od­cie­niu czar­nia­wym


Źródła:

SJP.pl

Czarniawski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarniawy

ma­ją­cy kolor zbli­żo­ny do czar­ne­go, ciem­ny, pra­wie czar­ny; czer­nia­wy, czar­na­wy


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy kolor zbli­żo­ny do czar­ne­go, pra­wie czar­ny, ciem­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarniański

1. przy­miot­nik od: Czar­na, Czar­ne
2. przy­miot­nik od: Czar­na Bia­ło­stoc­ka; czar­no­bia­ło­stoc­ki


Źródła:

SJP.pl

Czarnica

Czar­ni­ca (ka­szub. "Czôrnice", niem. "Schar­nitz") – osada w Pol­sce po­ło­żo­na na Po­je­zie­rzu By­tow­skim, w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie by­tow­skim, w gmi­nie Miast­ko.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa słup­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Czarnidło

sub­stan­cja do na­da­wa­nia cze­muś czar­ne­go ko­lo­ru; czer­ni­dło


Źródła:

SJP.pl

Czarniecki

→ Czarn­ca


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Patrz:Czarnca

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: czar­no


Źródła:

SJP.pl

Czarniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czar­ny; bar­dziej czar­ny


Źródła:

SJP.pl

Czarniewo

Czar­nie­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie au­gu­stow­skim, w gmi­nie Szta­bin.

Wieś kró­lew­ska eko­no­mii gro­dzień­skiej po­ło­żo­na była w końcu XVIII wieku w po­wie­cie gro­dzień­skim wo­je­wództ­wa troc­kie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa su­wal­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Czarnieć

zmie­niać kolor na czar­ny


Źródła:

SJP.pl

Czarnieński

1. → Czar­ne; czar­niań­ski, czar­neń­ski;
2. → Czar­nia


Patrz:Czarne; czarniański, czarneński;
2. → Czarnia

Źródła:

SJP.pl

Czarnik

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnina

zupa na bazie zwie­rzę­cej krwi (prze­waż­nie ka­czej lub gę­siej); czer­ni­na, czar­na po­lew­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. gw-pl|Poz­nań. zob. czer­ni­na.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarniuchny

zdrob­nie­nie od: czar­ny; czar­niuś­ki, czar­niut­ki


Źródła:

SJP.pl

Czarniusieńki

zdrob­nie­nie od: czar­niuś­ki


przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: czar­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarniuteńki

zdrob­nie­nie od: czar­niut­ki


przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: czar­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarniutki

zdrob­nie­nie od: czar­ny; czar­niuch­ny, czar­niuś­ki


przy­miot­nik

 (1.1) zdrobn. od: czar­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarniuśki

zdrob­nie­nie od: czar­ny; czar­niuch­ny, czar­niut­ki


Źródła:

SJP.pl

Czarnizna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Pisz. ubra­nie ża­łob­ne


Źródła:

Wiktionary

Czarnkowianin

miesz­ka­niec Czarn­ko­wa


Źródła:

SJP.pl

Czarnkowianka

miesz­kan­ka Czarn­ko­wa


Źródła:

SJP.pl

Czarnkowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czarnkowski

przy­miot­nik od: Czarn­ków


Źródła:

SJP.pl

Czarnków

1. mia­sto w Pol­sce;
2. wieś w Pol­sce;
3. gmina wiej­ska w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Czarn­ków (dawn. "Czarn­ków nad No­te­cią"; niem. "Schar­nic­kau", "Tschar­nic­kau") – mia­sto w za­chod­niej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, sie­dzi­ba po­wia­tu czarn­kow­sko-trzcia­nec­kie­go oraz gminy wiej­skiej Czarn­ków. Mia­sto po­ło­żo­ne jest nad rzeką Noteć, na skra­ju Pu­szczy No­tec­kiej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarno

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) przysł. od­przym. od: czar­ny (barwa)

 (1.2) przysł. od­przym. od: czar­ny (kon­trast dla tła)

 (1.3) przysł. od­przym. od: czar­ny (mrok)

 (1.4) przysł. od­przym. od: czar­ny (pe­sy­mizm)


Czar­no – de­biu­tanc­ki album Ma­cie­ja Bal­ca­ra wy­da­ny w 1998 na­kła­dem wyt­wór­ni Po­ma­ton EMI.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czarno-Biały

w czę­ści czar­ny, w czę­ści biały; biało-czar­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który ma dwa ko­lo­ry: czar­ny i biały

 (1.2) fot. film. w ko­lo­rach: bia­łym, czar­nym i róż­nych od­cie­niach sza­ro­ści; taki, który od­da­je tylko te barwy

 (1.3) przen. na­zbyt upro­szczo­ny, nie­wi­dzą­cy cech poś­red­nich, od­da­ją­cy tylko skraj­no­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarno-Brązowy

w czę­ści czar­ny, w czę­ści brą­zo­wy; brą­zo­wo-czar­ny


Źródła:

SJP.pl

Czarno-Czerwony

w czę­ści czar­ny, w czę­ści czer­wo­ny; czer­wo­no-czar­ny


Źródła:

SJP.pl

Czarno-Granatowy

w czę­ści czar­ny, w czę­ści gra­na­to­wy; gra­na­to­wo-czar­ny


Źródła:

SJP.pl

Czarno-Rdzawo-Białawy

zło­żo­ny z trzech ko­lo­rów: czar­ne­go, rdza­we­go i bia­ła­we­go


Źródła:

SJP.pl

Czarno-Srebrzysty

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który jest czę­ścio­wo czar­ny i czę­ścio­wo sre­brzy­sty


Źródła:

Wiktionary

Czarno-Zielony

w czę­ści czar­ny, w czę­ści zie­lo­ny; zie­lo­no-czar­ny


przy­miot­nik

 (1.1) czar­ny i zie­lo­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarno-Żółty

w czę­ści czar­ny, w czę­ści żółty; żółto-czar­ny


przy­miot­nik

 (1.1) czar­ny i żółty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnobiałostocki

przy­miot­nik od: Czar­na Bia­ło­stoc­ka; czar­niań­ski


Źródła:

SJP.pl

Czarnoborski

→ Czar­no­bor­sko


Patrz:Czarnoborsko

Źródła:

SJP.pl

Czarnobrewa

ko­bie­ta ma­ją­ca czar­ne lub ciem­ne brwi


Źródła:

SJP.pl

Czarnobrewy

ma­ją­cy czar­ne lub ciem­ne brwi


Źródła:

SJP.pl

Czarnobrody

1. ma­ją­cy czar­ną brodę;
2. mnisz­ka czar­no­bro­da - ro­dzaj ptaka z ro­dzi­ny astryl­do­wa­tych


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czar­ny za­rost na bro­dzie

 (1.2) taki, który ma czar­ny pod­bró­dek, brodę


Czar­no­bro­dy (ang. "Black­be­ard", właśc. Ed­ward Teach lub Thatch, także Thack, That­che i The­ach) (ur. około 1680, zm. 22 li­sto­pa­da/2 grud­nia 1718) – an­giel­ski pirat, w la­tach 1717–1718 gra­su­ją­cy na wschod­nim wy­brze­żu Ame­ry­ki Bry­tyj­skiej i Morzu Ka­ra­ib­skim, jeden z naj­groź­niej­szych pi­ra­tów swo­je­go okre­su.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnobrunatny

bru­nat­ny o czar­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Czarnobrwisty

ma­ją­cy czar­ne brwi, np. al­ba­tros czar­nobr­wi­sty


Źródła:

SJP.pl

Czarnobrzuchy

1. wie­wiór­czak czar­no­brzu­chy - ga­tu­nek gry­zo­nia;
2. oce­an­nik czar­no­brzu­chy, sro­czek czar­no­brzu­chy, bły­szczak czar­no­brzu­chy - ga­tun­ki pta­ków


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy ciem­ną spod­nią stro­nę tu­ło­wia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnobrązowy

brą­zo­wy o od­cie­niu czar­nym


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy kolor brą­zo­wy o od­cie­niu czar­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnobyl

mia­sto na Ukra­i­nie, w któ­rym w 1986 roku dosz­ło do wy­bu­chu w elek­trow­ni ją­dro­wej; Czer­no­byl


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto na Ukra­i­nie w ob­wo­dzie ki­jow­skim, re­jo­nie iwan­kow­skim;

 (1.2) przen. publ. ka­ta­stro­fa w elek­trow­ni ją­dro­wej w Czar­no­by­lu (1.1) w 1986 r.


Czar­no­byl ( Чорнобиль, "Czor­no­byl") – mia­sto na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie ki­jow­skim, w re­jo­nie wy­szo­grodz­kim, u uj­ścia Uży do Pry­pe­ci.

Mia­sto ko­ja­rzą­ce się głów­nie z ka­ta­stro­fą ją­dro­wą, która wy­da­rzy­ła się w od­da­lo­nej o 18 ki­lo­me­trów elek­trow­ni ją­dro­wej, która z wsią współ­dzie­li nazwę – samej jed­nak elek­trow­ni de facto znacz­nie bli­żej do za­ło­żo­ne­go w 1970 mia­sta Pry­peć (ok.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnobylanin

miesz­ka­niec Czar­no­by­la


Źródła:

SJP.pl

Czarnobylanka

miesz­kan­ka Czar­no­by­la


Źródła:

SJP.pl

Czarnobylit

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) sil­nie ra­dio­ak­tyw­na sub­stan­cja kry­sta­licz­na sztucz­ne­go po­cho­dze­nia, skła­da­ją­ca się głów­nie z krze­mia­nu cyr­ko­nu z do­miesz­ką uranu, od­kry­ta w ko­rium po ka­ta­stro­fie w Czar­no­by­lu;


Czar­no­by­lit – sil­nie ra­dio­ak­tyw­na sub­stan­cja kry­sta­licz­na po­cho­dze­nia tech­no­ge­nicz­ne­go, skła­da­ją­ca się głów­nie z krze­mia­nu cyr­ko­nu z do­miesz­ką uranu (do 10%). Zo­stał od­kry­ty w po­dzie­miach re­ak­to­ra nr 4 po ka­ta­stro­fie w Czar­no­by­lu.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnobylski

przy­miot­nik od: Czar­no­byl


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czar­no­by­lem, do­ty­czą­cy Czar­no­by­la


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnochowice

wieś w Pol­sce


Nie mylić z: Czar­nu­cho­wi­ce.

Czar­no­cho­wi­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie wie­lic­kim, w gmi­nie Wie­licz­ka.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kra­kow­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnocice

wieś w Pol­sce


Czar­no­ci­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie ra­dzie­jow­skim, w gmi­nie Bytoń.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnocin

nazwa wielu wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnocinek

wieś w Pol­sce


Czar­no­ci­nek – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie mław­skim, w gmi­nie Strze­go­wo.

W Czar­no­cin­ku uro­dził się Sta­ni­sław Igna­cy Ła­gu­na.

Wier­ni Ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii św. Mi­ko­ła­ja w Niedz­bo­rzu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnocinianin

miesz­ka­niec Czar­no­ci­na


Źródła:

SJP.pl

Czarnocinianka

miesz­kan­ka Czar­no­ci­na


Źródła:

SJP.pl

Czarnociński

→ Czar­no­cin


Patrz:Czarnocin

Źródła:

SJP.pl

Czarnocki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnoczelny

ma­ją­cy czar­ne czoło; część nazwy wielu ga­tun­ków pta­ków


Źródła:

SJP.pl

Czarnoczerwony

czer­wo­ny o czar­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Czarnoczuby

1. syl­fik czar­no­czu­by, kacz­ka czar­no­czu­ba, bil­bil czar­no­czu­by, si­ko­ra czar­no­czu­ba - ga­tun­ki pta­ków;
2. ui­sti­ti czar­no­czu­ba, lan­gur czar­no­czu­by - ga­tun­ki małp


Źródła:

SJP.pl

Czarnodruk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) pła­skie, dru­ko­wa­ne pu­bli­ka­cje dla osób nie­do­wi­dzą­cych (w odróż­nie­niu od tych dru­ko­wa­nych wy­pu­kle, np. w al­fa­be­cie Bra­il­le'a)

 (1.2) fi­la­tel. czar­ne od­bit­ki ko­lo­ro­wych znacz­ków pocz­to­wych lub ca­ło­stek wy­ko­na­ne dla próby, jako no­wo­druk, wtór­no­druk albo od­bit­ka ze ska­so­wa­nej formy;


Czar­no­druk – w fi­la­te­li­sty­ce ogól­ne okre­śle­nie dla prób, no­wo­dru­ków, wtór­no­dru­ków albo od­bi­tek z form ska­so­wa­nych znacz­ków lub ca­ło­stek.

Wy­ko­na­ne są one na zle­ce­nie pocz­ty lub in­nych in­sty­tu­cji w ce­lach re­kla­mo­wych, pro­pa­gan­do­wych lub pa­miąt­ko­wych. Czę­sto tak są okre­śla­ne czar­no-białe re­pro­duk­cje. Okre­śle­nie czar­no­druk wy­wo­dzi się od ko­lo­ru czar­ne­go, który jako je­dy­ny jest uży­wa­ny do pro­duk­cji.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnodudek

czar­no­du­dek więk­szy - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny sier­po­dud­ków


Źródła:

SJP.pl

Czarnodunajecki

przy­miot­nik od: Czar­ny Du­na­jec


Źródła:

SJP.pl

Czarnodziobek

ga­tu­nek ma­łe­go ptaka z ro­dzi­ny łu­szcza­ko­wa­tych; gilak blady


Czar­no­dzio­bek ("Rho­do­spi­za ob­so­le­ta") – ga­tu­nek ma­łe­go ptaka z ro­dzi­ny łu­szcza­ko­wa­tych (Frin­gil­li­dae). Wy­stę­pu­je w po­łud­nio­wo-za­chod­niej (głów­nie Bli­ski Wschód) i środ­ko­wej Azji (aż po Chiny). Nie jest za­gro­żo­ny wy­gi­nię­ciem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnodzioby

ma­ją­cy czar­ny dziób; część nazwy wielu ga­tun­ków pta­ków


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czar­ny dziób


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnodębowy

wy­ko­na­ny z czar­ne­go dębu, drew­na dębu bar­dzo długo prze­by­wa­ją­ce­go w wo­dzie lub pod zie­mią


Źródła:

SJP.pl

Czarnofigurowy

styl czer­wo­no­fi­gu­ro­wy - spo­sób ma­lo­wa­nia na­czyń w sta­ro­żyt­nej Gre­cji, po­le­ga­ją­cy wy­pa­la­niu na­ma­lo­wa­nych po­sta­ci i przed­mio­tów, przez co na­bie­ra­ły one czar­ne­go ko­lo­ru, a resz­ta na­czy­nia - czer­wo­ne­go; tech­ni­ka czar­no­fi­gu­ro­wa, ma­lar­stwo czar­no­fi­gu­ro­we


Źródła:

SJP.pl

Czarnofioletowy

fio­le­to­wy o od­cie­niu czar­nym


przy­miot­nik

 (1.1) fio­le­to­wy o od­cie­niu czar­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnogardły

ma­ją­cy czar­ne pióra pod dzio­bem; część nazwy wielu ga­tun­ków pta­ków


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czar­ne gar­dło


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnogiełdowy

po­tocz­nie: zwią­za­ny z czar­ną gieł­dą - nie­le­gal­nym ryn­kiem walut


Źródła:

SJP.pl

Czarnogiełdziarski

do­ty­czą­cy tran­sak­cji na czar­nej gieł­dzie


Źródła:

SJP.pl

Czarnogiełdziarz

po­tocz­nie: czło­wiek zaj­mu­ją­cy się tran­sak­cja­mi na czar­nej gieł­dzie


Źródła:

SJP.pl

Czarnogoździce

wieś w Pol­sce


Czar­no­goź­dzi­ce ( Zwornogoschütz) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie mi­lic­kim, w gmi­nie Kro­śni­ce.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnogranatowy

gra­na­to­wy o od­cie­niu czar­nym


Źródła:

SJP.pl

Czarnogrzbiety

1. bą­czek czar­nogrz­bie­ty, kro­gu­lec czar­nogrz­bie­ty, ziar­no­ja­dek czar­nogrz­bie­ty - ga­tun­ki pta­ków;
2. tu­ko­tu­ko czar­nogrz­bie­ty - ga­tu­nek gry­zo­nia z ro­dzi­ny tu­ko­tu­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czarnogrzywy

ma­ją­cy czar­ną grzy­wę


przy­miot­nik

 (1.1) zool. ma­ją­cy czar­ną grzy­wę, z czar­ną grzy­wą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnogóra

pań­stwo w Eu­ro­pie; Re­pu­bli­ka Czar­no­gó­ry (w okre­sie od 4 lu­te­go 2003 do 3 czerw­ca 2006 re­pu­bli­ka związ­ko­wa sta­no­wią­ca część fe­de­ra­cji pań­stwa Ser­bia i Czar­no­gó­ra)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. pań­stwo w Eu­ro­pie ze sto­li­cą w Pod­go­ri­cy;

 (1.2) geogr. szczyt w Pol­sce, w Gó­rach Kru­czych;


Czar­no­gó­ra ( Crna Gora / Црна Гора, IPA []) – pań­stwo uni­tar­ne w Eu­ro­pie Po­łud­nio­wej pow­sta­łe po roz­pa­dzie Ser­bii i Czar­no­gó­ry. Wcze­śniej re­pu­bli­ka związ­ko­wa So­cja­li­stycz­nej Fe­de­ra­cyj­nej Re­pu­bli­ki Ju­go­sła­wii (1945–1992), Fe­de­ral­nej Re­pu­bli­ki Ju­go­sła­wii (1992–2003) oraz Ser­bii i Czar­no­gó­ry (2003–2006). Leży na po­brze­żu Morza Adria­tyc­kie­go i gra­ni­czy z Ser­bią, Ko­so­wem, Chor­wa­cją, Bo­śnią i Her­ce­go­wi­ną oraz Al­ba­nią. Sto­li­cą i naj­więk­szym mia­stem jest Pod­go­ri­ca.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnogórka

oby­wa­tel­ka Czar­no­gó­ry


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zob. Czar­no­gó­rzan­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnogórski

→ Czar­no­gó­ra


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy Czar­no­gó­ry lub Czar­no­gór­ców, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Czar­no­gó­ry lub Czar­no­gór­ców

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. jedna z czte­rech ure­gu­lo­wa­nych od­mian ję­zy­ka serb­sko-chor­wac­kie­go, ze sta­tu­sem ję­zy­ka urzę­do­we­go w Czar­no­gó­rze;


Patrz:Czarnogóra

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnogórskojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który po­słu­gu­je się ję­zy­kiem czar­no­gór­skim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem czar­no­gór­skim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku czar­no­gór­skim


Źródła:

Wiktionary

Czarnogórskość

→ czar­no­gór­ski


Patrz:czarnogórski

Źródła:

SJP.pl

Czarnogórzanin

rzad­ko: oby­wa­tel Czar­no­gó­ry; Czar­no­gó­rzec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) oby­wa­tel Czar­no­gó­ry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnogórzanka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Czar­no­gó­ry


Źródła:

Wiktionary

Czarnogórzec

oby­wa­tel Czar­no­gó­ry; Czar­no­gó­rza­nin (rzad­ko)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek na­ro­do­wo­ści czar­no­gór­skiej, oby­wa­tel Czar­no­gó­ry, miesz­ka­niec Czar­no­gó­ry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnogłowy

ma­ją­cy czar­ną głowę


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czar­ną głowę


Czar­no­gło­wy (niem. "Zarn­glaff") – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie go­le­niow­skim, w gmi­nie Przy­bier­nów.

W 1759 roku roz­po­czę­to we wsi ek­splo­a­ta­cję kre­do­wych złóż wa­pie­nia.

W 1902 spół­ka "Pom­mers­che Kalk­ste­in­wer­ke GmbH" uru­cho­mi­ła tu ko­pal­nię i przet­wór­nię ka­mie­nia wa­pien­ne­go, która w krót­kim cza­sie stała się naj­więk­szym ów­czes­nym pro­du­cen­tem su­row­ca w całym Ce­sar­stwie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnogłów

bó­stwo sło­wiań­skie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnogłówka

1. ga­tu­nek si­ko­ry;
2. rasa owiec


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. pot. zob. czar­no­głów­ka zwy­czaj­na.;

 (1.2) zool. roln. zob. owca czar­no­głów­ka.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnohora

pasmo gór­skie na Ukra­i­nie


Czar­no­ho­ra (522.25; Чорногора – "Czor­no­ho­ra") – pasmo gór­skie na te­re­nie za­chod­niej Ukra­i­ny.

Naj­wyż­sza część Be­ski­dów Po­ło­niń­skich i jed­no­cze­śnie Zew­nętrz­nych Kar­pat Wschod­nich. Od stro­ny pół­noc­no-za­chod­niej są­sia­du­je z pas­ma­mi Gor­ga­nów i Świ­dow­ca, od pół­noc­no-wschod­niej z Po­ło­ni­na­mi Hry­niaw­ski­mi, zaś od po­łud­nia z Kar­pa­ta­mi Mar­ma­ro­ski­mi (na te­re­nie Ru­mu­nii).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnohorski

→ Czar­no­ho­ra


Patrz:Czarnohora

Źródła:

SJP.pl

Czarnokit

ro­dzaj skały me­ta­mor­ficz­nej lub mag­mo­wej, zło­żo­nej głów­nie z kwar­cu; en­der­bit


Źródła:

SJP.pl

Czarnoksięski

zwią­za­ny z magią, cza­ra­mi; cza­ro­dziej­ski


Źródła:

SJP.pl

Czarnoksięstwo

1. magia, czary;
2. sztu­ka rzu­ca­nia za­klęć i cza­rów; cza­ro­dziej­stwo, cza­row­nict­wo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) prak­ty­ki ma­gicz­ne

 (1.2) skut­ki magii


Czar­nok­się­stwo – dzia­ła­nie po­le­ga­ją­ce na świa­do­mym po­słu­gi­wa­niu się magią (do­myśl­nie czar­ną magią) zde­fi­nio­wa­ne przez Ja­ku­ba I w trak­ta­cie "Da­e­mo­no­lo­gie" jako „po­wo­do­wa­nie zja­wisk nad­na­tu­ral­nych nie za poz­wo­le­niem Boga (cuda) lecz przy po­mo­cy dia­bel­skiej”. Ten sam trak­tat do­ko­nu­je po­dzia­łu „czar­nok­się­stwa” na: "witch-craft" (cza­ro­stwo/cza­row­nict­wo) i "ne­cro­man­cy" (ne­kro­man­cję) za po­mo­cą skut­ków tych dzia­łań: zmian ma­te­rial­nych (cza­ro­stwo) bądź po­zy­ski­wa­nie wie­dzy (ne­kro­man­cja).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnoksiężnica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzad. osoba zaj­mu­ją­ca się cza­ra­mi i zja­wi­ska­mi nad­przy­ro­dzo­ny­mi

 (1.2) daw. rzad. ko­bie­ta zaj­mu­ją­ca się cza­ra­mi w for­mie badań na­u­ko­wych i okul­ty­stycz­nych, z uży­ciem „czar­nych ksiąg” tj. gry­mu­a­rów


Źródła:

Wiktionary

Czarnoksiężnik

czło­wiek zaj­mu­ją­cy się magią, cza­ra­mi; cza­ro­dziej; mag


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba zaj­mu­ją­ca się cza­ra­mi i zja­wi­ska­mi nad­przy­ro­dzo­ny­mi

 (1.2) daw. osoba zaj­mu­ją­ca się cza­ra­mi w for­mie badań na­u­ko­wych i okul­ty­stycz­nych, z uży­ciem „czar­nych ksiąg” tj. gry­mu­a­rów

 (1.3) daw. osoba uczo­na, bar­dzo zręcz­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnolas

wieś w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnoleski

→ Czar­no­las


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Czar­no­la­su, zwią­za­ny z Czar­no­la­sem


Patrz:Czarnolas

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnolicy

ma­ją­cy czar­ną lub ciem­ną twarz


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) o czar­nym licu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnomocz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. obec­ność me­la­ni­ny w moczu


Źródła:

Wiktionary

Czarnomorski

zwią­za­ny z Mo­rzem Czar­nym


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Morza Czar­ne­go, zwią­za­ny z Mo­rzem Czar­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnomski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czarnoniebieski

nie­bie­ski o od­cie­niu czar­nym


Źródła:

SJP.pl

Czarnonogi

ma­ją­cy czar­ne nogi


Źródła:

SJP.pl

Czarnoogonowy

1. nieś­wi­szczuk czar­no­o­go­no­wy, mulak czar­no­o­go­no­wy - ga­tun­ki ssa­ków;
2. pi­ra­nia czar­no­o­go­no­wa - ga­tu­nek ryby


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który ma czar­ny ogon


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnooki

ma­ją­cy oczy ko­lo­ru czar­ne­go


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który ma czar­ne oczy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnoostrzowy

drob­no­łu­szczak czar­no­o­strzo­wy - ga­tu­nek grzy­bów z ro­dzi­ny łu­skow­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czarnopienny

ma­ją­cy czar­ny pień


Źródła:

SJP.pl

Czarnopierśny

si­ko­ra czar­no­pier­śna - az­ja­tyc­ki ga­tu­nek si­ko­ry


Źródła:

SJP.pl

Czarnopióry

1. ma­ją­cy czar­ne pióra, np. czar­no­pió­ry kruk;
2. ibis czar­no­pió­ry - ga­tu­nek du­że­go ptaka z ro­dzi­ny ibi­so­wa­tych, za­miesz­ku­ją­ce­go Au­stra­lię, Nową Gwi­neę, Małe Wyspy Sun­daj­skie i Mo­lu­ki


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czar­ne pióra, pie­rze


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnopiątkowy

zwią­za­ny z pro­mo­cja­mi lub wy­da­rze­nia­mi od­by­wa­ją­cy­mi się w Black Fri­day, pier­wszy pią­tek po Świę­cie Dzięk­czy­nie­nia


Źródła:

SJP.pl

Czarnoplamek

sko­czek czar­no­pla­mek - ga­tu­nek plusk­wia­ka z ro­dzi­ny skocz­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czarnoplamka

sko­czek czar­no­pla­mek - ga­tu­nek plusk­wia­ka z ro­dzi­ny skocz­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czarnoplamy

1. ki­ry­śnik czar­no­pla­my - ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny ki­ry­sko­wa­tych;
2. doł­czan czar­no­pla­my - ga­tu­nek owada z ro­dzi­ny sza­rań­czo­wa­tych;
3. brze­szczo­tek czar­no­pla­my - ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny brze­szczot­ko­wa­tych;
4. teju czar­no­pla­my - ga­tu­nek ja­szczur­ki;
5. bro­dacz czar­no­pla­my - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny tu­ka­no­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czarnopolowy

w sza­chach: po­ru­sza­ją­cy się po czar­nych po­lach, np. go­niec czar­no­po­lo­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) szach. po­ru­sza­ją­cy się po czar­nych po­lach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnoprochowiec

broń czar­no­pro­cho­wa


Źródła:

SJP.pl

Czarnoprochowy

zwią­za­ny z czar­nym pro­chem, np. broń czar­no­pro­cho­wa


Źródła:

SJP.pl

Czarnopręgi

1. duj­ker czar­no­prę­gi - ga­tu­nek ssaka pa­rzy­sto­ko­pyt­ne­go;
2. by­strzyk czar­no­prę­gi - ga­tu­nek ryby;
3. pe­trel czar­no­prę­gi - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny bu­rzy­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czarnopurpurowy

pur­pu­ro­wy o od­cie­niu czar­nym


Źródła:

SJP.pl

Czarnopłetwy

żar­łacz czar­no­płet­wy - ga­tu­nek du­że­go re­ki­na z ro­dzi­ny żar­ła­czo­wa­tych


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy czar­ne płet­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnorogi

1. ma­ją­cy czar­ne rogi;
2. za­drzech­nia czar­no­ro­ga - ga­tu­nek pszczo­ły sa­mot­ni­cy


Źródła:

SJP.pl

Czarnorudy

pia­śni­ca czar­no­ru­da - ga­tu­nek błon­ków­ki z ro­dzi­ny nę­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czarnorynkowy

zwią­za­ny z czar­nym ryn­kiem - sy­ste­mem nie­le­gal­nej sprze­da­ży to­wa­rów


przy­miot­nik

 (1.1) obo­wią­zu­ją­cy na czar­nym rynku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnorzytny

astryld czar­no­rzyt­ny - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny astryl­do­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czarnoręki

1. cze­piak czar­no­rę­ki - ga­tu­nek małpy sze­ro­ko­no­sej z ro­dzi­ny cze­pia­ko­wa­tych; ge­o­fro­ja;
2. gib­bon czar­no­rę­ki - ga­tu­nek ssaka na­czel­ne­go z ro­dzi­ny gib­bo­no­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czarnoseciniec

czło­nek lub zwo­len­nik Czar­nej Sotni - skraj­nie kon­ser­wa­tyw­ne­go, na­cjo­na­li­stycz­ne­go i an­ty­se­mic­kie­go ruchu w Rosji w po­cząt­kach XX wieku


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. polit. czło­nek czar­nej sotni, re­ak­cyj­ne­go ruchu po­li­tycz­ne­go w Rosji z po­cząt­ku XX wieku

 (1.2) polit. pejor. osoba o skraj­nie pra­wi­co­wych lub na­cjo­na­li­stycz­nych po­glą­dach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnosecinny

wy­ra­ża­ją­cy po­glą­dy lub sto­su­ją­cy me­to­dy Czar­nej Sotni, skraj­nie kon­ser­wa­tyw­ne­go, na­cjo­na­li­stycz­ne­go i an­ty­se­mic­kie­go ruchu w Rosji w po­cząt­kach XX w.


przy­miot­nik

 (1.1) przest. pejor. skraj­nie re­ak­cyj­ny, pra­wi­co­wy, na­cjo­na­li­stycz­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnosiny

siny o czar­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Czarnosiwy

kocz­ko­dan czar­no­si­wy - ga­tu­nek małpy


Źródła:

SJP.pl

Czarnoskrzydły

1. ma­ją­cy czar­ne skrzy­dła;
2. głup­tak czar­nos­krzy­dły - ga­tu­nek du­że­go ptaka wod­ne­go z ro­dzi­ny głup­ta­ków


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czar­ne skrzy­dła


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnoskóra

Mu­rzyn­ka


Źródła:

SJP.pl

Czarnoskóry

ma­ją­cy czar­ną skórę


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy ciem­ny kolor skóry

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) męż­czyz­na o ciem­nym ko­lo­rze skóry, przed­sta­wi­ciel czar­nej rasy czło­wie­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnosterny

bia­ło­rzyt­ka czar­no­ster­na - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny mu­cho­łów­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czarnostopy

1. drze­wiak czar­no­sto­py, skal­niak czar­no­sto­py - ga­tun­ki kan­gu­ra;
2. kocz­ko­dan czar­no­sto­py - ga­tu­nek ssaka z ro­dzi­ny ma­ka­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czarnostrząb

czar­no­strząb rdza­wy - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny ja­strzę­bio­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czarnostów

wieś w Pol­sce


Czar­no­stów – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie ma­kow­skim, w gmi­nie Kar­nie­wo.

Wieś du­chow­na "Czar­no­sto­wo" po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie ma­kow­skim ziemi ró­żań­skiej wo­je­wództ­wa ma­zo­wiec­kie­go. W 1785 roku "Czar­no­staw" wcho­dził w skład klu­cza czar­no­stow­skie­go bi­skup­stwa płoc­kie­go. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa cie­cha­now­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnoszary

szary o od­cie­niu czar­nym


Źródła:

SJP.pl

Czarnoszyce

wieś w Pol­sce


Czar­no­szy­ce (ka­szub. "Czôrnoszëcé", niem. Ber­ge­lau) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, w po­wie­cie człu­chow­skim, w gmi­nie Człu­chów.

Wieś ka­szub­ska, sta­no­wi so­łect­wo gminy Człu­chów. W skład so­łect­wa wcho­dzi rów­nież miej­sco­wość Czar­nosz­ki.

Pry­wat­na wieś szla­chec­ka po­ło­żo­na była w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w wo­je­wództ­wie po­mor­skim. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa słup­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnoszyi

1. nur czar­no­szyi - duży, wę­drow­ny ptak wodny z ro­dzi­ny i rzędu nurów;
2. kobra czar­no­szy­ja - ga­tu­nek węża z ro­dzi­ny zdrad­ni­co­wa­tych; kobra plu­ją­ca


Źródła:

SJP.pl

Czarnota

naz­wi­sko


Czar­no­ta (niem. "Schwa­rze Lehne") - szczyt o wy­so­ko­ści 526 m n.p.m. bę­dą­cy pół­noc­nym za­koń­cze­niem grzbie­tu Gór Wał­brzy­skich cią­gną­ce­go się od Bo­ro­wej przez Dłu­ży­nę i Lisi Ka­mień. Od po­łud­nia płyt­kie sio­dło od­dzie­la górę od Pta­siej Kopy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnotek

ro­dzaj pta­ków z po­dro­dzi­ny szpa­ków


Źródła:

SJP.pl

Czarnotki

ro­dzaj pta­ków z po­dro­dzi­ny szpa­ków


Czar­not­ki – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie średz­kim, w gmi­nie Za­nie­myśl.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnouchy

1. dy­delf czar­no­u­chy - ga­tu­nek tor­ba­cza;
2. skrza­cik czar­no­u­chy - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny ko­li­bro­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czarnowidz

pe­sy­mi­sta, wi­dzą­cy świat w czar­nych bar­wach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek wi­dzą­cy wszyst­ko w ciem­nych bar­wach, spo­dzie­wa­ją­cy się, że wszyst­ko przy­bie­rze jak naj­gor­szy obrót


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnowidzka

→ czar­no­widz; pe­sy­mist­ka


Źródła:

SJP.pl

Czarnowidzki

→ czar­no­widz; pe­sy­mi­stycz­ny, czar­no­wi­dzą­cy, po­nu­rac­ki


Źródła:

SJP.pl

Czarnowidztwo

wi­dze­nie świa­ta w czar­nych bar­wach; pe­sy­mizm, po­nu­ract­wo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pe­sy­mizm, po­strze­ga­nie przysz­ło­ści / przysz­łe­go zda­rze­nia w ciem­nych bar­wach, wy­o­bra­ża­nie sobie naj­gor­sze­go sce­na­riu­sza


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnowidzący

taki, który pa­trzy na wszyst­ko pe­sy­mi­stycz­nie


Źródła:

SJP.pl

Czarnowiec

nazwa kilku miej­sco­wo­ści w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnowiejski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czar­ną Wsią, do­ty­czą­cy Czar­nej Wsi


Źródła:

Wiktionary

Czarnowo

1. nazwa kilku wsi w Pol­sce;
2. osada leśna w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnowodzianin

miesz­ka­niec Czar­nej Wody (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Czarnowodzianka

miesz­kan­ka Czar­nej Wody (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Czarnowodzki

→ Czar­na Woda


Patrz:Czarna Woda

Źródła:

SJP.pl

Czarnowron

pod­ga­tu­nek wrony siwej; wrona czar­na, wro­niec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Cor­vus co­ro­ne co­ro­ne|Lin­na­e­us|ref=tak., ptak z ro­dzi­ny kru­ko­wa­tych, cały czar­ny z zie­lon­ka­wym po­ły­skiem;


Czar­no­wron, wrona czar­na, wro­niec ("Cor­vus co­ro­ne co­ro­ne") – pod­ga­tu­nek wrony, śred­niej wiel­ko­ści ptaka z ro­dzi­ny kru­ko­wa­tych (Cor­vi­dae), czę­ścio­wo osia­dły.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnowski

→ Czar­no­wo


Czar­now­ski (Wika-Czar­now­ski, Sas od­mien­ny) – ka­szub­ski herb szla­chec­ki, we­dług Prze­my­sła­wa Pra­ger­ta od­mia­na herbu Sas.


Patrz:Czarnowo

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnowąsy

ma­ją­cy czar­ne wąsy


Czar­no­wą­sy (do­dat­ko­wa nazwa w j. niem. Czar­no­wanz) – jed­nost­ka ur­ba­ni­stycz­na w ra­mach Dziel­ni­cy I Borki, Brze­zie, Czar­no­wą­sy, Świer­kle w Opolu. Po­ło­żo­na w pół­noc­nej czę­ści mia­sta, mię­dzy Bor­ka­mi a Wró­bli­nem.

Miej­sco­wość wraz z obrę­bem ewi­den­cyj­nym wsi włą­czo­no do Opola 1 stycz­nia 2017 roku. Przed włą­cze­niem miej­sco­wość była wsią w gmi­nie Do­brzeń Wiel­ki, w po­wie­cie opol­skim, w wo­je­wództ­wie opol­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnowłosy

ma­ją­cy czar­ne włosy


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czar­ne włosy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnozielony

1. zie­lo­ny o czar­nym od­cie­niu;
2. ka­łuż­ni­ca czar­no­zie­lo­na - chrząszcz z ro­dzi­ny ka­łuż­ni­co­wa­tych, chro­nio­ny w Pol­sce


Źródła:

SJP.pl

Czarnoziem

naj­żyź­niej­sza gleba za­wie­ra­ją­ca dużo próch­ni­cy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. bar­dzo żyzna gleba wyksz­tał­co­na na les­sach;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnoziemny

→ czar­no­ziem


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z czar­no­zie­ma­mi, do­ty­czą­cy czar­no­zie­mów; bo­ga­ty w czar­no­zie­my


Patrz:czarnoziem

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnoziemy

grupa bar­dzo żyz­nych gleb, za­wie­ra­ją­cych dużo próch­ni­cy na­da­ją­cej im czar­ne­go za­bar­wie­nia


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) rzad. czar­no­ziem­ny


Czar­no­zie­my – bar­dzo żyzne gleby o głę­bo­kim, czar­nym po­zio­mie próch­nicz­nym, pow­sta­łe pod ro­ślin­no­ścią ste­po­wą ze skał bo­ga­tych w wę­glan wap­nia. Są one cha­rak­te­ry­stycz­ne dla stre­fy pół­su­chej kli­ma­tu umiar­ko­wa­ne­go cie­płe­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnołapy

kot czar­no­ła­py - naj­więk­szy dziki przed­sta­wi­ciel afry­kań­skich kotów


Źródła:

SJP.pl

Czarnołbisty

1. kro­gu­lec czar­noł­bi­sty, dzierz­bik czar­noł­bi­sty, ra­niu­szek czar­noł­bi­sty - ga­tun­ki pta­ków;
2. saj­mi­ri czar­noł­bi­sta - ga­tu­nek małpy


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czar­ny łeb


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarność

1. czar­ny kolor; czerń;
2. cał­ko­wi­ta ciem­ność; egip­skie ciem­no­ści;
3. ciem­ne za­bar­wie­nie skóry czło­wie­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co czar­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnożylski

→ Czar­no­ży­ły


Patrz:Czarnożyły

Źródła:

SJP.pl

Czarnożyły

wieś w Pol­sce


Czar­no­ży­ły – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie wie­luń­skim, w gmi­nie Czar­no­ży­ły.

Wieś po­ło­żo­na przy dro­dze kra­jo­wej nr 45 z Sie­ra­dza do Wie­lu­nia.

Do 1953 roku miej­sco­wość była sie­dzi­bą gminy Wy­drzyn. W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Czar­no­ży­ły, na­stęp­nie gminy gminy Czar­no­ży­ły. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa sie­radz­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarnożółty

1. żółty o czar­nym od­cie­niu;
2. śle­pak czar­no­żół­ty - ga­tu­nek owada z ro­dzi­ny bą­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czarnuch

1. męż­czyz­na o śnia­dej cerze lub ciem­nych wło­sach;
2. po­gard­li­wie: Mu­rzyn; bambo, morus, bam­bus, as­falt


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. męż­czyz­na o śnia­dej cerze lub czar­nych wło­sach

 (1.2) po­gard. czar­no­skó­ry męż­czyz­na

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) ent. chrząszcz z na­dro­dzi­ny czar­nu­cho­wa­tych (nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Te­ne­brio­no­i­dea|ref=tak.);


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnucha

1. ko­bie­ta czar­no­wło­sa; czar­nu­la, czar­nul­ka, czar­nusz­ka;
2. po­gard­li­wie: Mu­rzyn­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta o śnia­dej cerze lub ciem­nych wło­sach

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: czar­nuch


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnuchowate

ro­dzi­na chrzą­szczy obej­mu­ją­ca kil­ka­na­ście ty­się­cy ga­tun­ków, larwy niek­tó­rych ga­tun­ków są szkod­ni­ka­mi ro­ślin


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. ent. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Te­ne­brio­ni­dae|La­tre­il­le|ref=tak., ro­dzi­na chrzą­szczy z po­drzę­du wie­lo­żer­nych;


Czar­nu­cho­wa­te, mącz­ni­ki (Te­ne­brio­ni­dae) – ro­dzi­na chrzą­szczy z po­drzę­du wie­lo­żer­nych, in­fra­rzę­du Cu­cu­ji­for­mia i na­dro­dzi­ny czar­nu­chów. Na­le­ży tu około 20 ty­się­cy ga­tun­ków. W ich ubar­wie­niu do­mi­nu­je czerń. Ce­chu­ją się przy­kry­ciem od góry nasad czuł­ków przez li­stew­ki. Kos­mo­po­li­tycz­ne, wiele ga­tun­ków pu­styn­nych i pół­pu­styn­nych. Odży­wia­ją się naj­czę­ściej mart­wą ma­te­rią or­ga­nicz­ną. Na­le­żą tu także ga­tun­ki sy­nan­tro­pij­ne, w tym szkod­ni­ki ma­ga­zy­no­we zbóż i ich przet­wo­rów, ma­ją­ce duże zna­cze­nie go­spo­dar­cze.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnuchowaty

o ce­chach czar­nu­cho­wa­tych (ro­dzi­na chrzą­szczy)


Źródła:

SJP.pl

Czarnuchowy

→ czar­nuch (po­gard­li­wie); czar­nu­szy


Źródła:

SJP.pl

Czarnula

po­tocz­nie: ko­bie­ta o ciem­nej cerze lub czar­nych wło­sach


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pieszcz. mu­rzyn­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnulka

zdrob­nie­nie od: czar­nu­la


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pieszcz. mu­rzyn­ka

 (1.2) pieszcz. bru­net­ka

 (1.3) pieszcz. ko­bie­ta o ciem­nej cerze


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarnuszka

1. pie­szczot­li­wie o czar­no­wło­sej ko­bie­cie;
2. ro­śli­na o czar­nych, aro­ma­tycz­nych na­sio­nach, uży­wa­nych jako przy­pra­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ni­gel­la|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny ja­skro­wa­tych;

 (1.2) kulin. aro­ma­tycz­ne, czar­ne na­sio­na czar­nusz­ki (1.1) siew­nej uży­wa­ne jako przy­pra­wa


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnuszkowy

→ czar­nusz­ka


Patrz:czarnuszka

Źródła:

SJP.pl

Czarnuszy

→ czar­nuch (po­gard­li­wie); czar­nu­cho­wy


Źródła:

SJP.pl

Czarny

1. ciem­ny;
2. mrocz­ny, nie oś­wiet­lo­ny;
3. ma­ją­cy ciem­ną skórę, włosy;
4. brud­ny;
5. nie­życz­li­wy, zło­śli­wy;
6. smut­ny, trud­ny do znie­sie­nia


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy naj­ciem­niej­szy moż­li­wy kolor

 (1.2) fiz. po­chła­nia­ją­cy pa­da­ją­ce całe pro­mie­nio­wa­nie

 (1.3) szach. na­le­żą­cy do czar­nych (2.1)

 (1.4) nie­le­gal­ny

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) w sza­chach, war­ca­bach itp.: bier­ka ko­lo­ru czar­ne­go (1.1)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (3.1) osoba rasy czar­nej (1.1)

 (3.2) po­gard. ksiądz


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarnów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czarnówek

Czar­nó­wek – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie gra­jew­skim, w gmi­nie Szczu­czyn.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa łom­żyń­skie­go.

Wier­ni ko­ścio­ła rzym­sko­ka­to­lic­kie­go na­le­żą do pa­ra­fii św. Sta­ni­sła­wa Bi­sku­pa i Mę­czen­ni­ka w Niedź­wiad­nej.


Źródła:

Wikipedia

Czarodziej

czło­wiek zaj­mu­ją­cy się magią, cza­ra­mi; czar­nok­sięż­nik; mag; magik; cza­row­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) w baj­kach: czło­wiek po­sia­da­ją­cy moc cza­ro­wa­nia, czy­nie­nia cza­rów


Cza­ro­dziej, mag – w mi­tach, okul­tyz­mie, le­gen­dach i li­te­ra­tu­rze fan­ta­sy, osoba prak­ty­ku­ją­ca magię. Żeń­ski od­po­wied­nik tego słowa to "cza­ro­dziej­ka".

W prze­ci­wień­stwie do, pa­ra­ją­cych się czar­ną magią, czar­nok­sięż­ni­ków czy cza­row­nic, cza­ro­dzie­je nie­śli zwy­kle lu­dziom pomoc uży­wa­jąc bia­łej magii.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarodziejka

ko­bie­ta zaj­mu­ją­ca się cza­ra­mi; cza­row­ni­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fant. ko­bie­ta po­tra­fią­ca cza­ro­wać, rzu­cać czary

 (1.2) przen. ko­bie­ta pię­kna, ocza­ro­wu­ją­ca, uwo­dzi­ciel­ska


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarodziejski

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z cza­ro­wa­niem lub cza­ro­dzie­jem


Źródła:

Wiktionary

Czarodziejsko

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób cza­ro­dziej­ski


Źródła:

Wiktionary

Czarodziejskość

→ cza­ro­dziej­ski


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co cza­ro­dziej­skie


Patrz:czarodziejski

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarodziejstwo

zaj­mo­wa­nie się cza­ra­mi, prak­ty­ko­wa­nie magii, wy­ko­ny­wa­nie ma­gicz­nych obrzę­dów; cza­row­nict­wo, cza­ro­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ogół cza­rów, sztu­ka ich rzu­ca­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czaroit

mi­ne­rał z grupy krze­mia­nów


Cza­ro­it (cha­ro­it) – mi­ne­rał z gro­ma­dy krze­mia­nów. Na­le­ży do mi­ne­ra­łów rzad­kich i wy­stę­pu­je tylko w jed­nym miej­scu na świe­cie. Jest mi­ne­ra­łem o za­gad­ko­wej struk­tu­rze mię­dzy krze­mia­na­mi war­stwo­wy­mi a wstę­go­wy­mi i bar­dzo zmien­nym skła­dzie che­micz­nym. Jego skład che­micz­ny nie jest do końca znany. Co jakiś czas od­naj­du­je się w nim inne pier­wiast­ki ma­ją­ce mniej­sze lub więk­sze zna­cze­nie w jego struk­tu­rze. Po­da­wa­ny w li­te­ra­tu­rze wzór che­micz­ny cza­ro­i­tu nie jest wzo­rem w 100% do­kład­nym.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarostwo

zaj­mo­wa­nie się cza­ra­mi, prak­ty­ko­wa­nie magii, wy­ko­ny­wa­nie ma­gicz­nych obrzę­dów; cza­ro­dziej­stwo, cza­row­nict­wo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) daw. prak­ty­ko­wa­nie magii


Cza­ro­stwo – (lub czary) to prak­ty­ka ma­gicz­nych umie­jęt­no­ści i zdol­no­ści. Cza­ro­stwo to sze­ro­ki ter­min, który różni się kul­tu­ro­wo i spo­łecz­nie, a zatem może być trud­ny do pre­cy­zyj­ne­go zde­fi­nio­wa­nia, dla­te­go mię­dzy­kul­tu­ro­we za­ło­że­nia do­ty­czą­ce zna­cze­nia lub ro­zu­mie­nia tego ter­mi­nu na­le­ży sto­so­wać bar­dzo ostroż­nie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|cza­ro­wać.


Źródła:

Wiktionary

Czarować

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. za­cza­ro­wać)

 (1.1) czy­nić czary

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (op­cjo­nal­nie dk. ocza­ro­wać)

 (2.1) wpro­wa­dzać w po­dziw

 (2.2) pot. wpro­wa­dzać w błąd (w tym: pra­wić nie­szcze­re kom­ple­men­ty)

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny cza­ro­wać się

 (3.1) pot. zwo­dzić sie­bie sa­me­go

 (3.2) pot. zwo­dzić się naw­za­jem


Źródła:

Wiktionary

Czarownica

ko­bie­ta zaj­mu­ją­ca się cza­ra­mi; cza­ro­dziej­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) w wie­rze­niach lu­do­wych: ko­bie­ta umie­ją­ca cza­ro­wać, rzu­cać czary, za­klę­cia

 (1.2) pot. przen. ko­bie­ta stara, brzyd­ka, zło­śli­wa


Cza­row­ni­ca – osoba, zwł. ko­bie­ta, zaj­mu­ją­ca się czar­ną magią, ko­ja­rzo­na z si­ła­mi nie­czy­sty­mi – czę­sto z sza­ta­nem. W fol­klo­rze po­ja­wia­ją się także dobre cza­row­ni­ce, które zaj­mu­ją się białą magią.

W póź­nym śred­nio­wie­czu, jak i wczes­nej no­wo­żyt­no­ści elity in­te­lek­tu­al­ne Eu­ro­py za­chod­niej (te­o­lo­go­wie, praw­ni­cy) opra­co­wa­ły zbior­czą kon­cep­cję cza­rów, która za­kła­da­ła, że cza­row­ni­ce czer­pią swoją moc dzię­ki za­war­ciu paktu z sza­ta­nem, co umoż­li­wia im szko­dze­nie innym lu­dziom.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarownictwo

zaj­mo­wa­nie się cza­ra­mi, prak­ty­ko­wa­nie magii, wy­ko­ny­wa­nie ma­gicz­nych obrzę­dów; cza­ro­dziej­stwo, cza­ro­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zaj­mo­wa­nie się cza­ra­mi;


Cza­row­nict­wo – (jest to obec­na forma słow­ni­ko­wa; w wer­sji ar­cha­icz­nej "cza­ro­stwo", ang. "witch­craft")


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarowniczy

→ cza­row­nik, → cza­row­ni­ca


Patrz:czarownik, → czarownica

Źródła:

SJP.pl

Czarownie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób cza­row­ny, pełen czaru


Źródła:

Wiktionary

Czarowniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: cza­row­nie


Źródła:

SJP.pl

Czarowniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: cza­row­ny


Źródła:

SJP.pl

Czarownik

1. czło­wiek zaj­mu­ją­cy się magią, cza­ra­mi;
2. w wie­rze­niach lub ba­śniach: męż­czyz­na po­sia­da­ją­cy cza­ro­dziej­ską moc


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na zaj­mu­ją­cy się cza­ra­mi

 (1.2) czło­wiek le­czą­cy przy po­mo­cy cza­rów


Cza­row­nik – w spo­łe­czeń­stwach ple­mien­nych osoba zaj­mu­ją­ca się naj­czę­ściej prze­po­wia­da­niem i le­cze­niem za po­mo­cą ta­jem­nych, spe­cjal­nych for­mu­łek uz­na­wa­nych za ma­gicz­ne za­klę­cia oraz za po­mo­cą wy­spe­cja­li­zo­wa­nych ry­tu­a­łów. Jest poś­red­ni­kiem po­mię­dzy ży­ją­cy­mi a świa­tem zmar­łych. W kul­tu­rach afry­kań­skich pełni rolę wy­rocz­ni, do któ­re­go zwra­ca się np. po uzy­ska­nie in­for­ma­cji na temat np. wy­ni­ku wojen, wiel­ko­ści plo­nów czy płci nie­na­ro­dzo­ne­go dziec­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarowniś

po­tocz­nie: męż­czyz­na za­lot­ny, odz­na­cza­ją­cy się ko­kie­te­rią; ko­kiet


Źródła:

SJP.pl

Czarowność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co cza­row­ne


Źródła:

Wiktionary

Czarowny

taki, który za­chwy­ca swoim pię­knem, wdzię­kiem; prze­u­ro­czy, prze­ślicz­ny, prze­pię­kny, prze­cud­ny


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy moc nad­przy­ro­dzo­ną

 (1.2) książk. urze­ka­ją­cy pię­knem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czarszy

bazar, hand­lo­wa dziel­ni­ca mu­zuł­mań­ska; suk


Źródła:

SJP.pl

Czart

dia­beł, sza­tan, bies; czort


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy lub mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) przest. zły duch, dia­beł;


Czart, zwany także jako czort (cz. "čert", rus. "czort", чёрт) – w wie­rze­niach Sło­wian demon zła, znany głów­nie u ple­mion ru­skich, za­stą­pił sta­ro­sło­wiań­skie­go biesa. W gwa­rze lu­do­wej na­zy­wa­ny kusym, a w wie­rze­niach chrze­ści­jań­skich dia­błem.

W wie­rze­niach lu­do­wych czart wy­o­bra­ża­ny jest jako chro­my.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czartak

daw­niej: bu­dy­nek dla kwa­ran­tan­no­wej stra­ży


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czartawa

ro­śli­na wie­sioł­ko­wa­ta pół­ku­li pół­noc­nej


Czar­ta­wa ("Cir­ca­ea" L.) – ro­dzaj ro­ślin ziel­nych z ro­dzi­ny wie­sioł­ko­wa­tych ("Ona­gra­ce­ae"). Na­le­ży do niego 8 ga­tun­ków (w za­leż­no­ści od uję­cia sy­ste­ma­tycz­ne­go), w obrę­bie ro­dza­ju czę­ste są mie­szań­ce mię­dzy­ga­tun­ko­we. Ro­śli­ny te rosną na roz­le­głych ob­sza­rach na pół­ku­li pół­noc­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarter

umowa mię­dzy ar­ma­to­rem a frach­tu­ją­cym o wy­na­ję­cie stat­ku lub sa­mo­lo­tu na okre­ślo­ny czas; char­ter


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rejs wy­na­ję­tym stat­kiem lub sa­mo­lo­tem


Czar­ter (z char­ter) – umowa, na pod­sta­wie któ­rej od­by­wa się prze­wóz ła­dun­ków bądź osób w że­glu­dze, tran­spor­cie ko­le­jo­wym lub lot­nict­wie, ce­chu­ją­ca się nie­re­gu­lar­no­ścią lub wręcz jed­no­ra­zo­wo­ścią, na okre­ślo­ną trasę lub czas. Także wy­na­ję­cie stat­ku, jach­tu, sa­mo­lo­tu z za­ło­gą lub bez na okre­ślo­ny czas w celu sa­mo­dziel­nej or­ga­ni­za­cji tran­spor­tu, po­dró­ży.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czarterowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) wy­naj­mo­wa­nie sa­mo­lo­tów, stat­ków lub jach­tów


Źródła:

Wiktionary

Czarterować

wy­naj­mo­wać sta­tek lub sa­mo­lot na okre­ślo­ny kurs lub czas; char­te­ro­wać


Źródła:

SJP.pl

Czarterowy

→ czar­ter; char­te­ro­wy


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z czar­te­rem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarterpartia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mors. ze­stan­da­ry­zo­wa­na umowa o mor­ski prze­wóz ła­dun­ku wy­na­ję­tym w ca­ło­ści lub czę­ścio­wo stat­kiem na jedną lub kilka po­dró­ży


Źródła:

Wiktionary

Czartki

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czartopłoch

lu­do­wa nazwa tru­ją­ce­go grzy­ba o czer­wo­nym ka­pe­lu­szu, blasz­ko­wa­tym hy­me­no­fo­rze i trzo­nie bez wy­raź­ne­go pier­ście­nia


Źródła:

SJP.pl

Czartoria

1. nazwa dwóch wsi w Pol­sce;
2. ulica Poz­na­nia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czartoryja

1. nazwa dwóch wsi w Pol­sce;
2. wzgó­rze w Lę­bor­ku


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czartoryjski

przy­miot­nik od: Czar­to­ry­ja


Źródła:

SJP.pl

Czartorysk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś, a daw­niej mia­stecz­ko, na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie wo­łyń­skim, w re­jo­nie ma­nie­wic­kim, nad rzeką Styr;


Czar­to­rysk ( Чарторийськ, "Czar­to­ryjśk") – wieś na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie wo­łyń­skim, w re­jo­nie ka­mień­skim, nad rzeką Styr. W 2026 roku li­czy­ła ok. 1,5 tys. miesz­kań­ców.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czartoryski

przy­miot­nik od: Czar­to­ria


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Czar­to­ry­ska, zwią­za­ny z Czar­to­ry­skiem


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czartowice

Czar­to­wi­ce (do­dat­ko­wa nazwa w j. niem. Schar­to­witz) – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie prud­nic­kim, w gmi­nie Biała. Hi­sto­rycz­nie leży na Gór­nym Ślą­sku, na ziemi prud­nic­kiej. Po­ło­żo­na jest na te­re­nie Rów­ni­ny Nie­mod­liń­skiej, bę­dą­cej czę­ścią Ni­zi­ny Ślą­skiej.


Źródła:

Wikipedia

Czartowiec

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czartowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czartowski

→ czart; czor­tow­ski, czar­ci (czor­ci), czor­to­wy


Źródła:

SJP.pl

Czartysta

zwo­len­nik czar­tyz­mu


Źródła:

SJP.pl

Czartystka

→ czar­ty­sta


Patrz:czartysta

Źródła:

SJP.pl

Czartystowski

→ czar­tyzm


Patrz:czartyzm

Źródła:

SJP.pl

Czartyzm

pier­wszy ma­so­wy ruch po­li­tycz­ny ro­bot­ni­ków an­giel­skich, żą­da­ją­cy de­mo­kra­tycz­nych re­form po­li­tycz­nych; char­tyzm


Czar­tyzm (ang. "char­tism", od char­ter – karta) – ma­so­wy i ra­dy­kal­ny ruch po­li­tycz­ny w la­tach 1836-49 w Wiel­kiej Bry­ta­nii, który zmie­rzał do wpro­wa­dze­nia de­mo­kra­tycz­nych zmian w sy­ste­mie wy­bor­czym oraz po­pra­wy sy­tu­a­cji fi­nan­so­wej ro­bot­ni­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarujący

niez­wy­kle pię­kny; uro­czy, urze­ka­ją­cy


forma cza­sow­ni­ka.

 (1.1) imie­słów przy­miot­ni­ko­wy czyn­ny od: cza­ro­wać

przy­miot­nik

 (2.1) uro­czy, pełen wdzię­ku, urze­ka­ją­cy, uj­mu­ją­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czaruków

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w re­jo­nie łuc­kim ob­wo­du wo­łyń­skie­go;


Cza­ru­ków (ukr. Чаруків) – wieś w re­jo­nie łuc­kim ob­wo­du wo­łyń­skie­go, za­ło­żo­na w 1444 r. Wieś liczy 1163 miesz­kań­ców.

W II Rze­czy­po­spo­li­tej miej­sco­wość była sie­dzi­bą gminy wiej­skiej Cza­ru­ków w po­wie­cie łuc­kim wo­je­wództ­wa wo­łyń­skie­go.

W czerw­cu 1943 roku (rzeź wo­łyń­ska) człon­ko­wie UPA za­mor­do­wa­li tutaj 4 pol­skich miesz­kań­ców. Część pol­skich za­gród spa­lo­no. Więk­szość Po­la­ków oca­la­ła, po­nie­waż wcze­śniej prze­nio­sła się do bez­piecz­niej­szych miej­sco­wo­ści, w tym do Łucka.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czarusiowaty

cha­rak­te­ry­stycz­ny dla cza­ru­sia


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) pot. za­cho­wu­ją­cy się jak cza­ruś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czaruś

młody, przy­stoj­ny męż­czyz­na sta­ra­ją­cy się wszyst­kim przy­po­do­bać swoim oby­ciem


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. młody przy­stoj­niak za­bie­ga­ją­cy o wzglę­dy ko­biet


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czarwaka

ma­te­ria­li­stycz­ny prąd w fi­lo­zo­fii sta­ro­hin­du­skiej; ćar­wa­ka


Źródła:

SJP.pl

Czary

ma­gicz­ne obrzę­dy


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) ma­gicz­ne obrzę­dy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czary-Mary

wy­krzy­knik uży­wa­ny jako cza­ro­dziej­skie za­klę­cie; czary mary, hokus-pokus (hokus pokus), abra­ka­da­bra


Czary-Mary ( Do­u­ble, DoubleToil and Tro­u­ble) – ame­ry­kań­ski film te­le­wi­zyj­ny z ga­tun­ku fan­ta­sy dla dzie­ci.

Swoją ame­ry­kań­ską pre­mie­rę miał 30 paź­dzier­ni­ka 1993 roku, a pol­ską – 7 paź­dzier­ni­ka 2001.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czarysz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, lewy do­pływ Obu;


Cza­rysz (ros. Чарыш) – rzeka w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, lewy do­pływ Obu. Prze­pły­wa po te­ry­to­rium Kraju Ał­taj­skie­go i Re­pu­bli­ki Ał­ta­ju.

Dłu­gość 547 km, po­wierzch­nia do­rze­cza 22,2 tys. km². Brze­gi rzeki po­ro­śnię­te lasem mie­sza­nym: głów­nie brzo­za i sosna, rza­dziej jodła sy­be­ryj­ska i świerk.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czarzasty

naz­wi­sko


przy­miot­nik

 (1.1) o brwiach: gęste, wy­ra­zi­ste


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czas

1. w fi­lo­zo­fii i fi­zy­ce: wiel­kość poz­wa­la­ją­ca okre­ślić ko­lej­ność zda­rzeń i po­rów­ny­wać od­stę­py mię­dzy nimi;
2. w te­o­rii względ­no­ści: jeden z wy­mia­rów cza­so­prze­strze­ni;
3. wy­o­dręb­nio­ny okres;
4. okre­ślo­ny mo­ment; chwi­la;
5. od­po­wied­nia pora; ter­min;
6. w grach ze­spo­ło­wych: przer­wa w grze na żą­da­nie tre­ne­ra; time-out;
7. ka­te­go­ria i forma gra­ma­tycz­na cza­sow­ni­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wy­miar uży­wa­ny do okre­śla­nia ko­lej­no­ści zda­rzeń;

 (1.2) chwi­la, mo­ment, pora

 (1.3) gram. ka­te­go­ria od­mia­ny cza­sow­ni­ka, po­le­ga­ją­ca na roz­róż­nia­niu chwi­li wy­ko­na­nia czyn­no­ści wzglę­dem mo­men­tu wy­po­wie­dzi


Czas – wiel­kość fi­zycz­na słu­żą­ca do opisu ko­lej­no­ści zda­rzeń, trwa­nia pro­ce­sów i od­stę­pów mię­dzy nimi. W szer­szym sen­sie jest także pod­sta­wo­wym po­ję­ciem fi­lo­zo­ficz­nym, od­no­szą­cym się do re­la­cji mię­dzy przesz­ło­ścią, te­raź­niej­szo­ścią i przysz­ło­ścią. W na­u­kach przy­rod­ni­czych czas mie­rzy się za po­mo­cą ze­ga­rów i ka­len­da­rzy, a jego jed­nost­ką pod­sta­wo­wą w ukła­dzie SI jest se­kun­da.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czas.

skrót od: cza­sow­nik


skrót

 (1.1) = cza­sow­nik


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czasami

co pe­wien czas; cza­sem


przy­słó­wek czasu

 (1.1) zob. cza­sem.

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) N. lm. od: czas


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czasem

1. co pe­wien czas; cza­sa­mi;
2. przy­pad­kiem, może


przy­słó­wek czasu

 (1.1) nie­kie­dy, co pe­wien czas

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) N. lp. od: czas


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czasochłonność

→ cza­so­chłon­ny


Patrz:czasochłonny

Źródła:

SJP.pl

Czasochłonny

przy­miot­nik

 (1.1) wy­ma­ga­ją­cy poś­wię­ce­nia dużo czasu


Źródła:

Wiktionary

Czasomierz

1. mier­nik czasu trwa­nia ja­kie­goś zja­wi­ska;
2. daw­niej, dziś po­tocz­nie: ze­ga­rek, zegar, chro­no­metr


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) me­trol. techn. przy­rząd, który od­mie­rza upływ czasu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czasopismo

1. pismo okre­so­we wy­da­wa­ne w sta­łych ter­mi­nach;
2. eg­zem­plarz ta­kie­go pisma


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) druk uka­zu­ją­cy się naj­czę­ściej w okre­ślo­nych ter­mi­nach, pod niez­mie­nio­nym ty­tu­łem, zwy­kle po­sia­da­ją­cy nu­me­ra­cję cią­głą;


Cza­so­pis­mo – wy­daw­nict­wo cią­głe, pe­rio­dycz­ne, pu­bli­ko­wa­ne pod niez­mie­nio­nym ty­tu­łem, po­sia­da­ją­ce nu­me­ra­cję cią­głą, za­wie­ra­ją­ce usta­lo­ną szatę gra­ficz­ną, a także nie­zbyt czę­sto zmie­nia­ją­cy się for­mat i ob­ję­tość, za­wie­ra­ją­ce ma­te­ria­ły od wielu au­to­rów i okre­ślo­ną te­ma­ty­kę, acz­kol­wiek mo­gą­ce róż­nić się wer­sja­mi ję­zy­ko­wy­mi – może wy­stę­po­wać w wielu mu­ta­cjach re­gio­nal­nych. Po­tocz­nie za cza­so­pis­ma uważa się pu­bli­ka­cje od ty­god­ni­ka wzwyż, te wy­da­wa­ne czę­ściej na­zy­wa­ne są ga­ze­ta­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czasopiśmiennictwo

dział pi­śmien­nict­wa poś­wię­co­ny cza­so­pis­mom


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) dział pi­śmien­nict­wa do­ty­czą­cy cza­so­pis

 (1.2) ogół cza­so­pism


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czasoprzestrzenność

cecha cze­goś ist­nie­ją­ce­go lub prze­bie­ga­ją­ce­go w okre­ślo­nej prze­strze­ni oraz w ja­kimś cza­sie


Źródła:

SJP.pl

Czasoprzestrzenny

ist­nie­ją­cy, prze­bie­ga­ją­cy lub przed­sta­wia­ją­cy coś w okre­ślo­nej prze­strze­ni oraz w ja­kimś cza­sie


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) przym. od cza­so­prze­strzeń


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czasoprzestrzeń

zbiór wszyst­kich zda­rzeń ele­men­tar­nych wszechś­wia­ta, wraz ze struk­tu­rą umoż­li­wia­ją­cą przy­po­rząd­ko­wa­nie każ­de­mu z nich współ­rzęd­nych prze­strzen­nych i współ­rzęd­nej czasu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fiz. ma­te­ma­tycz­ny model opi­su­ją­cy czas i prze­strzeń zgod­nie z po­stu­la­ta­mi te­o­rii względ­no­ści;


Cza­so­prze­strzeń – ma­te­ma­tycz­ny model uj­mu­ją­cy wspól­nie prze­strzeń fi­zycz­ną i czas jako jedno nie­ro­złącz­ne po­ję­cie, co jest opi­sy­wa­ne w czte­ro­wy­mia­ro­wej struk­tu­rze ma­te­ma­tycz­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czasoumilacz

coś, co umoż­li­wia przy­jem­ne spę­dze­nie czasu, np. urzą­dze­nie, za­ba­wa itp.


Źródła:

SJP.pl

Czasowanie

daw­niej: ko­niu­ga­cja (od­mia­na cza­sow­ni­ka); cza­sow­ni­ko­wa­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) daw. gram. ko­niu­ga­cja

 (1.2) daw. med. men­stru­a­cja


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czasować

daw­niej:
1. ko­niu­go­wać; cza­sow­ni­ko­wać;
2. zwle­kać


Źródła:

SJP.pl

Czasowiec

za­wod­nik spe­cja­li­zu­ją­cy się w kon­ku­ren­cjach na czas


Cza­so­wiec – typ za­wod­ni­ka w ko­lar­stwie szo­so­wym. Spe­cja­li­zu­je się w in­dy­wi­du­al­nej i dru­ży­no­wej jeź­dzie na czas.

Więk­szość ty­po­wych cza­sow­ców na­le­ży do ma­syw­nych ko­la­rzy, ich waga wy­no­si nawet od 70 do 78 ki­lo­gra­mów, przez co w gó­rach czę­sto tracą w sto­sun­ku do znacz­nie lżej­szych gó­ra­li.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czasownik

część mowy od­po­wia­da­ją­ca na py­ta­nia: co robi? co się z nim dzie­je?; wyraz na­le­żą­cy do tej czę­ści mowy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gram. część mowy opi­su­ją­ca czyn­no­ści lub stany;

 (1.2) daw. rzad. kro­ni­ka, la­to­pis

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) stpol. wróż­biarz


Cza­sow­nik – część mowy na­zy­wa­ją­ca pro­ce­sy (czyn­no­ści, stany). W zda­niu two­rzy orze­cze­nie. Cza­sow­ni­ki są naz­wa­mi czyn­no­ści, jakie wy­ko­nu­ją w danym cza­sie isto­ty żywe, na­rzę­dzia lub ma­szy­ny, oraz naz­wa­mi sta­nów, w ja­kich te isto­ty albo przed­mio­ty się znaj­du­ją.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czasownikowanie

daw­niej: ko­niu­go­wać; cza­so­wać


Źródła:

SJP.pl

Czasownikować

daw­niej: ko­niu­go­wać; cza­so­wać


Źródła:

SJP.pl

Czasownikowość

→ cza­sow­ni­ko­wy


Patrz:czasownikowy

Źródła:

SJP.pl

Czasownikowy

zwią­za­ny z cza­sow­ni­kiem


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z cza­sow­ni­kiem, do­ty­czą­cy cza­sow­ni­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czasowo

przy­słó­wek

 (1.1) przez jakiś czas


Źródła:

Wiktionary

Czasowo-Przestrzenny

cza­so­wy i prze­strzen­ny; prze­strzen­no-cza­so­wy


Źródła:

SJP.pl

Czasowość

1. chwi­lo­wość, prze­mi­jal­ność;
2. roz­cią­głość w cza­sie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest cza­so­we; cecha tych, któ­rzy są cza­so­wi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czasowy

1. trwa­ją­cy przez pe­wien czas; chwi­lo­wy, prze­mi­ja­ją­cy;
2. od­no­szą­cy się do czasu, ciągu chwil, np. ramy cza­so­we


przy­miot­nik

 (1.1) trwa­ją­cy przez krót­ki czas

 (1.2) do­ty­czą­cy czasu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czastarski

→ Cza­sta­ry


Patrz:Czastary

Źródła:

SJP.pl

Czastary

wieś w Pol­sce


Cza­sta­ry – wieś w Pol­sce, w Ka­li­skiem, na ziemi wie­luń­skiej, w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie wie­ru­szow­skim, sie­dzi­ba gminy Cza­sta­ry.

Wieś kró­lew­ska w sta­ro­stwie wie­luń­skim w po­wie­cie wie­luń­skim wo­je­wództ­wa sie­radz­kie­go w końcu XVI wieku.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czastuszka

lu­do­wa pio­sen­ka ro­syj­ska, bia­ło­ru­ska lub ukra­iń­ska o te­ma­ty­ce hu­mo­ry­stycz­nej


Cza­stusz­ka (przyś­piew­ka, krót­ka pio­sen­ka) – ga­tu­nek ro­syj­skie­go fol­klo­ru, pow­sta­ły w 1870 roku. Ter­min „cza­stusz­ka” zo­stał wpro­wa­dzo­ny przez pi­sa­rza G.I. Uspien­skie­go w fe­lie­to­nie „Nowe pie­śni na­ro­do­we” (1889 r.), uwz­ględ­nia­ją­cym cha­rak­te­ry­sty­kę na­ro­do­wych wier­szy­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czasy

1. w fi­lo­zo­fii i fi­zy­ce: wiel­kość poz­wa­la­ją­ca okre­ślić ko­lej­ność zda­rzeń i po­rów­ny­wać od­stę­py mię­dzy nimi;
2. w te­o­rii względ­no­ści: jeden z wy­mia­rów cza­so­prze­strze­ni;
3. wy­o­dręb­nio­ny okres;
4. okre­ślo­ny mo­ment; chwi­la;
5. od­po­wied­nia pora; ter­min;
6. w grach ze­spo­ło­wych: przer­wa w grze na żą­da­nie tre­ne­ra; time-out;
7. ka­te­go­ria i forma gra­ma­tycz­na cza­sow­ni­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) okres dzie­jów, który wy­o­dręb­nio­no z uwagi na pewne swo­i­ste cechy


Czasy – wiersz Cy­pria­na Ka­mi­la Nor­wi­da na­pi­sa­ny w 1849.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czasza

1. kie­lich;
2. misa o pół­ko­li­stym kształ­cie;
3. część skle­pie­nia ko­pu­la­ste­go;
4. część nośna spa­do­chro­nu;
5. w ma­te­ma­ty­ce: część kuli od­cię­ta pła­szczyz­ną


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ar­chit. skle­pie­nie o pół­ko­li­stym kształ­cie

 (1.2) po­jem­nik, misa o pół­ko­li­stym kształ­cie

 (1.3) część spa­do­chro­nu spo­wal­nia­ją­ca upa­dek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czaszka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) anat. część szkie­le­tu chro­nią­ca mózg, znaj­du­ją­ca się w gło­wie;

 (1.2) pot. skle­pie­nie głowy


Czasz­ka

Czasz­ka ( cra­nium) – struk­tu­ra kost­na lub chrzęst­na, która służy jako szkie­let głowy krę­gow­ców. Sta­no­wi na­tu­ral­ną osło­nę mózgu i in­nych na­rzą­dów znaj­du­ją­cych się w gło­wie.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czaszkować

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) slang. my­śleć (sku­piać się na czymś w my­ślach)

 (1.2) slang. my­śleć (mieć zda­nie na jakiś temat)


Źródła:

Wiktionary

Czaszkowy

zwią­za­ny z czasz­ką


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) anat. zwią­za­ny z czasz­ką, do­ty­czą­cy czasz­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czasznica

ro­dzaj grzy­bów z ro­dzi­ny pur­chaw­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czaszniowate

o ce­chach czasz­nio­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Czasz­nio­wa­te ("Le­cyt­hi­da­ce­ae" Poit.) – ro­dzi­na ro­ślin na­le­żą­ca do rzędu wrzo­sow­ców "Eri­ca­les". Obej­mu­je ok. 25 ro­dza­jów z ponad 350 ga­tun­ka­mi drzew, rza­dziej krze­wów spo­ty­ka­nych w stre­fie tro­pi­kal­nej. Li­ście mają nie­po­dzie­lo­ne, skrę­to­le­głe, kwia­ty efek­tow­ne, duże.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czaszniowaty

o ce­chach czasz­nio­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Czaszowy

→ cza­sza


Patrz:czasza

Źródła:

SJP.pl

Czaszołka

ja­dal­ny śli­mak przo­dos­krzel­ny; cza­recz­ka


Cza­szoł­ka, cza­recz­ka ("Pa­tel­la") – jeden z ro­dza­jów w ro­dzi­nie Pa­tel­li­dae, gru­pu­ją­cy nie­wiel­kie i śred­niej wiel­ko­ści śli­ma­ki mor­skie o cha­rak­te­ry­stycz­nych cza­recz­ko­wa­tych musz­lach, wy­stę­pu­ją­ce głów­nie w stre­fie pły­wów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czaszyn

Cza­szyn (ukr. Чашин) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie sa­noc­kim, w gmi­nie Za­górz. Ma sta­tus so­łect­wa.

Cza­szyn leży nad rzeką Osła­wa, na gra­ni­cy tu­ry­stycz­nej Po­gó­rza Bu­kow­skie­go i Bie­szcza­dów Za­chod­nich, która prze­bie­ga wzdłuż rzeki Osła­wa. Więk­sza część miej­sco­wo­ści le­żą­ca na pra­wym brze­gu Osła­wy wcho­dzi w skład Wschod­nio­be­skidz­kie­go Ob­sza­ru Chro­nio­ne­go Kra­jo­bra­zu.


Źródła:

Wikipedia

Czasówka

ko­lar­ski etap jazdy na czas


Źródła:

SJP.pl

Czat

roz­mo­wa pro­wa­dzo­na za poś­red­nict­wem in­ter­ne­tu; chat


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. in­ter­ne­to­wa roz­mo­wa w for­mie pi­sem­nych ko­mu­ni­ka­tów

 (1.2) in­form. stro­na in­ter­ne­to­wa, na któ­rej można cza­to­wać (pro­wa­dzić czaty (1.1))

 (1.3) spoż. psy­cho­ak­tyw­na używ­ka z liści czu­wa­licz­ki ja­dal­nej


Na tę stro­nę wska­zu­je „chat”. Zo­bacz też: uczel­nię ChAT.

Czat (rów­nież chat, z chat [] – po­ga­węd­ka) – ro­dzaj roz­mo­wy mię­dzy dwoma lub wie­lo­ma użyt­kow­ni­ka­mi kom­pu­te­rów za poś­red­nict­wem In­ter­ne­tu lub innej sieci kom­pu­te­ro­wej, po­le­ga­ją­cej na na­prze­mien­nym prze­sy­ła­niu wia­do­mo­ści tek­sto­wych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czata

1. od­dział żoł­nie­rzy ubez­pie­cza­ją­cy woj­sko w cza­sie po­sto­ju;
2. żoł­nie­rze do­ko­nu­ją­cy zwia­du, śle­dzą­cy kogoś lub coś


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. gro­ma­da

 (1.2) wojsk. żoł­nie­rze ubez­pie­cza­ją­cy lub do­ko­nu­ją­cy zwia­du, od­dział z nich zło­żo­ny

 (1.3) wojsk. od­dział głów­ny ubez­pie­cza­ją­cy pod­czas po­sto­ju


Czata – ele­ment ubez­pie­cza­nia wojsk pod­czas po­sto­ju, zaz­wy­czaj w sile od plu­to­nu do kom­pa­nii. Roz­róż­nia się czaty sa­mo­dziel­ne, wy­sy­ła­ne bez­poś­red­nio z ubez­pie­cza­ne­go po­dod­dzia­łu lub od­dział, i czaty głów­ne znaj­du­ją­ce się w dru­gim rzu­cie od­dzia­łu czat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czatbot

pro­gram, z któ­rym można się ko­mu­ni­ko­wać przez czat (chat); chat­bot


Źródła:

SJP.pl

Czateria

stro­na in­ter­ne­to­wa do roz­mów w for­mie pi­sem­nych ko­mu­ni­ka­tów; cza­tow­nia


Źródła:

SJP.pl

Czatgano

mia­sto w Ban­gla­de­szu; Cit­ta­gong


Źródła:

SJP.pl

Czatkalski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czat­ka­łem, do­ty­czą­cy Czat­ka­łu (rzeki w Kir­gi­sta­nie i Uzbe­ki­sta­nie)


Źródła:

Wiktionary

Czatkowice

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czatnej

pi­kant­ny lub ła­god­ny sos sto­so­wa­ny jako do­da­tek do po­traw, po­pu­lar­ny głów­nie w In­diach; chut­ney, chut­nej, ćatni


Źródła:

SJP.pl

Czatolin

Cza­to­lin – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie ło­wic­kim, w gmi­nie Łysz­ko­wi­ce.

Wieś ar­cy­bi­skup­stwa gnieź­nień­skie­go w ziemi so­cha­czew­skiej wo­je­wództ­wa raw­skie­go w 1792 roku. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa skier­nie­wic­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Czatowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|cza­to­wać.


Źródła:

Wiktionary

Czatować

1. roz­ma­wiać z kimś za poś­red­nict­wem In­ter­ne­tu; cha­to­wać;
2. stać na cza­tach, pil­no­wać;
3. śle­dzić z ukry­cia; czaić się


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) pil­no­wać, śle­dzić kogoś z ukry­cia

 (1.2) po­ro­zu­mie­wać się z kimś za poś­red­nict­wem In­ter­ne­tu w cza­sie rze­czy­wi­stym przy po­mo­cy kla­wia­tu­ry kom­pu­te­ra


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czatowicz

uczest­nik czatu; cha­to­wicz, cza­tow­nik, cha­tow­nik


Źródła:

SJP.pl

Czatowiczka

uczest­nicz­ka czatu; cza­tow­nicz­ka, cha­to­wicz­ka, cha­tow­nicz­ka


Źródła:

SJP.pl

Czatownia

1. w my­śli­stwie: za­ma­sko­wa­ne sta­no­wi­sko my­śliw­skie; straż­ni­ca, punkt ob­ser­wa­cyj­ny;
2. stro­na in­ter­ne­to­wa do roz­mów w for­mie pi­sem­nych ko­mu­ni­ka­tów; cza­te­ria


Źródła:

SJP.pl

Czatowniczka

1. ko­bie­ta do­ko­nu­ją­ca zwia­du lub sto­ją­ca na cza­tach; war­tow­nicz­ka, zwia­dow­czy­ni;
2. uczest­nicz­ka czatu; cha­tow­nicz­ka, cza­to­wicz­ka, cha­to­wicz­ka


Źródła:

SJP.pl

Czatownik

1. osoba do­ko­nu­ją­ca zwia­du lub sto­ją­ca na cza­tach; war­tow­nik, zwia­dow­ca;
2. uczest­nik czatu; cha­tow­nik, cza­to­wicz, cha­to­wicz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) war­tow­nik, zwia­dow­ca

 (1.2) osoba na ko­mu­ni­ka­to­rze in­ter­ne­to­wym, cza­cie; roz­mów­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czatowy

→ czat; cha­to­wy


Źródła:

SJP.pl

Czatujący

1. roz­ma­wiać z kimś za poś­red­nict­wem In­ter­ne­tu; cha­to­wać;
2. stać na cza­tach, pil­no­wać;
3. śle­dzić z ukry­cia; czaić się


Patrz:czatować

Źródła:

SJP.pl

Czaty

cza­to­wa­nie, pil­no­wa­nie


Źródła:

SJP.pl

Czatyrdah

masyw sto­ło­wy na Ukra­i­nie (Góry Krym­skie)


Źródła:

SJP.pl

Czau-Czau

[czy­taj: czał-czał] - rasa psów o dłu­giej, gę­stej sier­ści ko­lo­ru czar­ne­go, ru­de­go albo pło­we­go; pies tej rasy; chow-chow


Źródła:

SJP.pl

Czaun

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, ucho­dzi do Za­to­ki Cza­uń­skiej Morza Wschod­nio­sy­be­ryj­skie­go;


Czaun (ros. "Чаун") – rzeka w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, w Czu­koc­kim Okrę­gu Au­to­no­micz­nym; dłu­gość 278 km.

Pow­sta­je z po­łą­cze­nia kilku mniej­szych rzek ma­ją­cych źró­dła w gó­rach Ilir­nej­ski Kriaż, pły­nie w kie­run­ku pół­noc­nym przez za­ba­gnio­ną ni­zi­nę dzie­ląc się na licz­ne ra­mio­na i me­an­dru­jąc; ucho­dzi do Za­to­ki Cza­uń­skiej Morza Wschod­nio­sy­be­ryj­skie­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czausz

daw­niej: tu­rec­ki go­niec


Cza­usz (tur. "çavuş", z arab. شاويش, "sha­wish") – urzęd­nik dwor­ski w Im­pe­rium Os­mań­skim, po­sła­niec, ku­rier, w póź­niej­szym okre­sie czę­sto byli ofi­ce­ro­wie, któ­rym po­wie­rza­no spe­cjal­ne za­da­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czauński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Cza­u­nem, do­ty­czą­cy Cza­u­nu


Źródła:

Wiktionary

Czawycza

ryba, łosoś pa­cy­ficz­ny


Cza­wy­cza ("On­cor­hyn­chus tsha­wyts­cha") – ga­tu­nek mor­skiej ryby z ro­dzi­ny ło­so­sio­wa­tych (Sal­mo­ni­dae). Naj­więk­szy przed­sta­wi­ciel ro­dza­ju "On­cor­hyn­chus".

W Rosji na­zy­wa­na "ca­ry­cą ło­so­sio­wa­tych", w Ame­ry­ce Pół­noc­nej na­zy­wa­na "king sal­mon" – łosoś kró­lew­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czaykowski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czałbatka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. med. wierzch, górna część czasz­ki bez kości twa­rzy


Źródła:

Wiktionary

Czchowianin

miesz­ka­niec Czcho­wa


Źródła:

SJP.pl

Czchowianka

miesz­kan­ka Czcho­wa


Źródła:

SJP.pl

Czchowski

przy­miot­nik od: Czchów


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Czcho­wa, zwią­za­ny z Czcho­wem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czchów

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Czchów – mia­sto w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie brze­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Czchów. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do woj. tar­now­skie­go. 1 stycz­nia 2000 Czchów odzy­skał utra­co­ne w 1928 prawa miej­skie. We­dług da­nych GUS z 1 stycz­nia 2024 r. mia­sto miało 2276 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czcibor

imię żeń­skie


Czci­bor (także: Ści­bor, Zdzie­bor, Ci­de­bur, zm. po 24 czerw­ca 972) – syn Sie­mo­my­sła, księ­cia Polan i bli­żej niez­na­nej matki, brat Miesz­ka I.

Ist­nie­nie Czci­bo­ra jest poś­wiad­czo­ne tylko dzię­ki re­la­cji Thiet­ma­ra z Mer­se­bur­ga, we­dług któ­rej miał do­wo­dzić wraz z bra­tem Miesz­kiem w bit­wie pod Ce­dy­nią oraz zwy­cię­żyć 24 czerw­ca 972 mar­gra­bie­go Mar­chii Łu­życ­kiej Ho­do­na i grafa Zyg­fry­da von Wal­beck.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czcibora

imię mę­skie


Czci­bo­ra, Ści­bo­ra, Ci­bo­ra – sta­ro­pol­skie imię żeń­skie. Mę­skie od­po­wied­ni­ki: Czści­bor, Ści­bor, Czci­bor, Cibor, Czes­bor. Zna­cze­nie imie­nia: „wal­czą­ca o cześć”, „obroń­czy­ni czci”.

Czci­bo­ra imie­ni­ny ob­cho­dzi 9 wrze­śnia i 14 li­sto­pa­da.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czciborostwo

Czci­bor z mał­żon­ką; Czci­bo­ro­wie


Źródła:

SJP.pl

Czciborowie

Czci­bor z mał­żon­ką; Czci­bo­ro­stwo


Źródła:

SJP.pl

Czciborowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Czci­bo­ra lub zwią­za­ny z nim


Źródła:

SJP.pl

Czcibór

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Czciciel

osoba od­da­ją­ca cześć; wiel­bi­ciel; wyz­naw­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek, który od­da­je cześć komuś lub cze­muś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czcicielka

wiel­bi­biel­ka w sen­sie prze­sad­nym lub w sta­ro­żyt­no­ści ko­bie­ta, która czci­ła (wiel­bi­ła) ja­kieś bó­stwo


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rel. ko­bie­ta od­da­ją­ca cześć i uwiel­bie­nie

 (1.2) przen. wiel­bi­ciel­ka kogoś lub cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czcigodniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: czci­god­nie


Źródła:

SJP.pl

Czcigodniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czci­god­ny


Źródła:

SJP.pl

Czcigodność

→ czci­god­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest czci­god­ne; cecha tych, któ­rzy są czci­god­ni


Patrz:czcigodny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czcigodny

pod­nio­śle: za­słu­gu­ją­cy na sza­cu­nek, bu­dzą­cy re­spekt


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który za­słu­gu­je na wiel­ki sza­cu­nek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czcioneczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: czcion­ka


Źródła:

Wiktionary

Czcionka

1. w po­li­gra­fii: pod­sta­wo­wy ma­te­riał ze­cer­ski w kształ­cie pro­sto­pa­dło­ścia­nu, któ­re­go jedna ze ścian ma odlew da­ją­cy w druku znak li­te­ry, cyfry lub or­na­men­tu;
2. w po­li­gra­fii: kształt i wiel­kość liter w druku;
3. czcion­ka kom­pu­te­ro­wa - ze­staw zna­ków pi­sar­skich dla da­ne­go urzą­dze­nia lub pro­gra­mu; font


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) druk. odlew z lu­strza­nym od­bi­ciem znaku

 (1.2) druk. wy­gląd liter w druku

 (1.3) pot. in­form. krój pisma użyty w tek­ście kom­pu­te­ro­wym


Czcion­ka (sta­ro­pol­skie nazwy: "kro­tło", "cćon­ka", "trzcion­ka") – ro­dzaj no­śni­ka po­je­dyn­czych zna­ków pisma dru­kar­skie­go (liter, cyfr, or­na­men­tów, zna­ków), pod­sta­wo­wy ma­te­riał ze­cer­ski uży­wa­ny w tech­ni­ce druku wy­pu­kłe­go. Współ­cze­śnie czcion­ka dru­kar­ska zo­sta­ła wy­par­ta przez czcion­kę kom­pu­te­ro­wą, która jest obra­zem po­je­dyn­cze­go znaku (glifu) za­ko­do­wa­nym w po­sta­ci bit­ma­po­wej lub wek­to­ro­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czcionkarstwo

two­rze­nie wzo­rów czcio­nek


Źródła:

SJP.pl

Czcionkowy

→ czcion­ka


Patrz:czcionka

Źródła:

SJP.pl

Czcionnik

w po­li­gra­fii: pudło z prze­gród­ka­mi na czcion­ki


Źródła:

SJP.pl

Czcirad

dawne imię mę­skie


Czci­rad – imię mę­skie ut­wo­rzo­ne na wzór imion po­cho­dze­nia sło­wiań­skie­go, nie­no­to­wa­ne w cza­sach sta­ro­pol­skich.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czcisław

imię mę­skie


Czci­sław, Ci­sław – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Czci-" („cześć”, ale też „honor, dobre imię, cnota, za­szczyt”) i "-sław" („sława”). Imię to mogło oz­na­czać „ten, który sławi dobre imię” lub in. Tu może też na­le­ży Cza­sław i Cze­sław; por. Czes­bor.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czcisławostwo

Czci­sław z mał­żon­ką; Czci­sła­wo­wie


Źródła:

SJP.pl

Czcisławowie

Czci­sław z mał­żon­ką; Czci­sła­wo­stwo


Źródła:

SJP.pl

Czcisławowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Czci­sła­wa lub zwią­za­ny z nim


Źródła:

SJP.pl

Czcić

od­da­wać cześć


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) od­da­wać cześć

 (1.2) ob­cho­dzić ja­kieś świę­to


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czczenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ota­cza­nie kul­tem, czcią re­li­gij­ną

 (1.2) ob­da­rza­nie sza­cun­kiem

 (1.3) od­da­wa­nie hołdu, pie­lę­gno­wa­nie pa­mię­ci o kimś lub o czymś

 (1.4) świę­to­wa­nie


Źródła:

Wiktionary

Czczew

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) gwara ko­ciew­ska Tczew


Źródła:

Wiktionary

Czczość

1. uczu­cie głodu;
2. prze­sta­rza­łe: pust­ka


Źródła:

SJP.pl

Czczy

1. pusty, głod­ny;
2. nic niez­na­czą­cy, bez­ce­lo­wy, płon­ny


przy­miot­nik

 (1.1) głod­ny, pusty

 (1.2) przen. pusty, próż­ny, nic nie zna­czą­cy, bez­ce­lo­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czczyca

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw., także. gw-pl|Wię­ciór­ka,Du­biec­ko,Sa­mo­ci­ce. tęs­kno­ta, smu­tek

 (1.2) gw-pl|Fa­ci­miech,Krzysz­ko­wi­ce,Ząb. chęt­ka, ocho­ta na coś

 (1.3) gw-pl|Hyżne. zboże pa­stew­ne


Źródła:

Wiktionary

Czd

[czy­taj: ce-zet-DE] skrót od:
1. Cen­trum Zdro­wia Dziec­ka;
2. Cen­tral­ny Za­rząd Dróg


skró­to­wiec

 (1.1) = Cen­trum Zdro­wia Dziec­ka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Cze

chiń­ska jed­nost­ka dłu­go­ści od­po­wia­da­ją­ca 32 cm; czi, chi


Źródła:

SJP.pl

Czebaczek

ro­dzaj ryb z ro­dzi­ny kar­pio­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czebarkul

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej, w ob­wo­dzie cze­la­biń­skim;

 (1.2) geogr. je­zio­ro w ob­wo­dzie cze­la­biń­skim;


Cze­bar­kul ( Чебаркуль) – mia­sto o zna­cze­niu ob­wo­do­wym w Rosji, w ob­wo­dzie cze­la­biń­skim, u pod­nó­ży Gór Il­meń­skich (Ural Po­łud­nio­wy), na wschod­nim brze­gu je­zio­ra Cze­bar­kul, sie­dzi­ba ad­mi­ni­stra­cyj­na re­jo­nu cze­bar­kul­skie­go. W 2010 roku li­czy­ło ok. 43 tys. miesz­kań­ców. Oś­ro­dek prze­my­słu urzą­dzeń dźwi­go­wych i tran­spor­to­wych oraz me­ta­lur­gicz­ne­go. W po­bli­żu mia­sta znaj­du­je się ku­rort kli­ma­tycz­ny Ki­sie­czag.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czeboksarski

→ Cze­bok­sa­ry (sto­li­ca Czu­wasz­ji)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Cze­bok­sa­ra­mi, do­ty­czą­cy Cze­bok­sar


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeboksary

sto­li­ca Czu­wasz­ji


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w Rosji, po­ło­żo­ne na pra­wym brze­gu Wołgi, sto­li­ca Re­pu­bli­ki Czu­wa­skiej;


Cze­bok­sa­ry ( Чебоксары, Шупашкар) – mia­sto w Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej, sto­li­ca Re­pu­bli­ki Czu­wa­skiej. Po­ło­żo­ne na pra­wym brze­gu Wołgi, na tra­sie po­mię­dzy Ka­za­niem a Niż­nym No­wo­gro­dem, 768 km na wschód od Mosk­wy. Licz­ba miesz­kań­ców mia­sta wy­no­si 497 618 (2020).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czebol

od­po­wied­nik kon­cer­nu w Korei Płd.


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) forma kon­cer­nu w Korei Po­łud­nio­wej czę­sto za­rzą­dza­nych przez ro­dzin­ne klany


Cze­bol, chaebŏl ( 재벌 „zwią­zek fi­nan­so­wy”) – po­łud­nio­wo­ko­re­ań­ska forma kon­glo­me­ra­tów, kon­cer­nów.

Pow­sta­ły w la­tach 70. z ma­łych firm pry­wat­nych.

Były po­pie­ra­ne przez wła­dze woj­sko­we, wspie­ra­ją­ce pla­no­wa­nie go­spo­dar­cze i dy­scy­pli­nę wew­nątrz przed­się­biorstw. Do naj­więk­szych cze­bo­li za­li­cza­no Da­e­woo, Hy­un­da­ia, Lucky Gold­sta­ra (dzi­siej­sze LG Group) i Sam­sun­ga. Przy współ­pra­cy z prze­my­słem ja­poń­skim i za­chod­nim pro­du­ko­wa­ły no­wo­czes­ne sa­mo­cho­dy, stat­ki, wy­ro­by elek­tro­nicz­ne, che­micz­ne i sta­lo­we.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czeburek

pie­róg z niek­wa­szo­ne­go cia­sta, na­dzie­wa­ny mie­lo­nym lub drob­no kro­jo­nym mię­sem


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. ro­dzaj du­że­go pie­ro­ga z niek­wa­szo­ne­go cia­sta pszen­ne­go na­dzie­wa­ne­go zwy­kle mię­sem lub serem i sma­żo­ne­go; spe­cjal­ność tra­dy­cyj­nej kuch­ni środ­ko­wows­chod­niej, tu­rec­kiej, ukra­iń­skiej i ro­syj­skiej;


Cze­bu­rek (krym. "çüberek," tur. "çiğ börek", mong. хуушуур, azerb. "ət qutabı", kirg. чийки бөрөк) — pie­róg z prza­śne­go cia­sta (z mąki, wody i soli) z mięs­nym na­dzie­niem. Tra­dy­cyj­na po­tra­wa wielu tu­rec­kich i mon­gol­skich ludów. Danie jest także po­pu­lar­ne wśród ludów ka­u­ka­skich. Spo­ży­wa się je bez uży­cia sztuć­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czebyszew

naz­wi­sko, np. Paf­nu­tij Cze­by­szew (Cze­by­szow) (1821-94), ro­syj­ski ma­te­ma­tyk i me­cha­nik


Źródła:

SJP.pl

Czech

1. czło­nek na­ro­do­wo­ści za­chod­nio­sło­wań­skiej za­miesz­ku­ją­cej głów­nie Cze­chy;
2. oby­wa­tel Czech;
3. le­gen­dar­ny za­ło­ży­ciel pań­stwa cze­skie­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) etn. osoba na­ro­do­wo­ści cze­skiej, oby­wa­tel Czech (Re­pu­bli­ki Cze­skiej), miesz­ka­niec Czech;

 (1.2) etn. miesz­ka­niec Czech (kra­i­ny hi­sto­rycz­nej)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (2.1) mit­słow. le­gen­dar­ny za­ło­ży­ciel pań­stwa cze­skie­go;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (3.1) środ. kolej. lo­ko­mo­ty­wa serii EP05


Czech ( Pra­o­tec Čech, Bo­he­mus) – pro­to­pla­sta Cze­chów we­dług kro­ni­ki Kos­ma­sa, a także po­stać z le­gen­dy o Lechu, Cze­chu i Rusie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czechasz

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Czecheł

daw­niej: płaszcz, okry­cie; cze­cheł


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. biała ko­szu­la, zwła­szcza ko­bie­ca

 (1.2) daw. prze­ście­ra­dło; całun


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czechista

1. znaw­ca ję­zy­ka, kul­tu­ry, li­te­ra­tu­ry i hi­sto­rii Czech
2. na­u­czy­ciel lub stu­dent fi­lo­lo­gii cze­skiej


Źródła:

SJP.pl

Czechizacja

pod­da­wa­nie wpły­wom cze­skim, na­da­wa­nie cze­muś cech ty­po­wo cze­skich


Cze­chi­za­cja, bo­he­mi­za­cja – pro­ces przys­wa­ja­nia (lub na­rzu­ca­nia) ję­zy­ka lub kul­tu­ry cze­skiej.

Do­bro­wol­na cze­chi­za­cja, po­dob­nie jak i inne pro­ce­sy asy­mi­la­cyj­ne za­cho­dzi w sy­tu­a­cji, gdy ele­ment cze­ski za­czy­na wy­raź­nie do­mi­no­wać w danej spo­łecz­no­ści, zaś przy­ję­cie ję­zy­ka cze­skie­go wiąże się z pod­nie­sie­niem włas­ne­go pre­sti­żu, sta­tu­su spo­łecz­ne­go itp.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czechizm

wyraz, zwrot lub kon­struk­cja skład­nio­wa wzo­ro­wa­ne na ję­zy­ku cze­skim albo z niego prze­ję­te; bo­he­mizm


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. zob. bo­he­mizm.


Cze­chizm, cze­szyzm, bo­he­mizm (od "Bo­he­mia" – ła­ciń­skiej nazwy Czech) – ele­ment ję­zy­ko­wy za­po­ży­czo­ny z ję­zy­ka cze­skie­go i funk­cjo­nu­ją­cy stale w obrę­bie in­ne­go ję­zy­ka. Słowo „cze­chizm” może też oz­na­czać do­raź­ne wpro­wa­dze­nie ele­men­tów ję­zy­ka cze­skie­go do tek­stu, np. w ce­lach ar­ty­stycz­nych lub sty­li­za­cyj­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czechizowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|cze­chi­zo­wać.


Źródła:

Wiktionary

Czechizować

pod­da­wać wpły­wom cze­skim, roz­sze­rzać wpły­wy cze­skie; cze­szczyć


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. scze­chi­zo­wać)

 (1.1) na­rzu­cać język i kul­tu­rę cze­ską

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny cze­chi­zo­wać się (dk. scze­chi­zo­wać się)

 (2.1) ule­gać wpły­wo­wi kul­tu­ry cze­skiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czechman

długa szata no­szo­na przez męż­czyzn w kra­jach Bli­skie­go Wscho­du; czek­man


Czech­man, czek­man (tur. "czek­man" - długa szata) – wierzch­ni ubiór z rę­ka­wa­mi po­cho­dze­nia wschod­nie­go, no­szo­ny przez męż­czyzn w XVIII wieku, kro­jem zbli­żo­ny do kon­tu­sza i po­dob­nie jak on no­szo­ny na żupan.

Naj­czę­ściej szyty z sukna lub ak­sa­mi­tu, z pod­szew­ką z tej samej tka­ni­ny co żupan.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czecho-Słowacja

pań­stwo eu­ro­pej­skie ist­nie­ją­ce w la­tach 1990-92 (w la­tach 1918-90 Cze­cho­sło­wa­cja) teraz jako dwa osob­ne kraje: Cze­chy i Sło­wa­cja


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. polit. geogr. pań­stwo ist­nie­ją­ce w la­tach 1938–1939 w Eu­ro­pie Środ­ko­wej

 (1.2) hist. polit. geogr. pań­stwo ist­nie­ją­ce w la­tach 1990–1992 w Eu­ro­pie Środ­ko­wej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czecho-Słowacki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Cze­cho-Sło­wa­cji, zwią­za­ny z Cze­cho-Sło­wa­cją


Źródła:

Wiktionary

Czechosłowacja

pań­stwo eu­ro­pej­skie ist­nie­ją­ce w la­tach 1918-90 (w la­tach 1990-92 Cze­cho-Sło­wa­cja)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) hist. polit. geogr. pań­stwo ist­nie­ją­ce w la­tach 1918–1938 i 1945–1992, w Eu­ro­pie Środ­ko­wej;


Zmia­ny w Go­dłach i Her­bach Cze­cho­sło­wa­cji na prze­strze­ni lat

Cze­cho­sło­wa­cja ( Československo, Česko-Slo­ven­sko lub Československo) – hi­sto­rycz­ne pań­stwo w Eu­ro­pie Środ­ko­wej, ist­nie­ją­ce w la­tach 1918–1939 i 1945–1992. Jego sto­li­cą była Praga.

1 stycz­nia 1993 w miej­scu Cze­cho­sło­wa­cji pow­sta­ły dwa nowe pań­stwa – Cze­chy i Sło­wa­cja.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czechosłowacki

przy­miot­nik od: Cze­cho­sło­wa­cja


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Cze­cho­sło­wa­cji, zwią­za­ny z Cze­cho­sło­wa­cją


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czechosłowaczka

oby­wa­tel­ka byłej Cze­cho­sło­wa­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. oby­wa­tel­ka Cze­cho­sło­wa­cji, miesz­kan­ka Cze­cho­sło­wa­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czechosłowak

oby­wa­tel byłej Cze­cho­sło­wa­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. oby­wa­tel Cze­cho­sło­wa­cji, miesz­ka­niec Cze­cho­sło­wa­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czechosłowakizm

kon­cep­cja uz­na­ją­ca ist­nie­nie jed­ne­go na­ro­du cze­cho­sło­wac­kie­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. polit. kon­cep­cja uz­na­ją­ca ist­nie­nie jed­ne­go na­ro­du cze­cho­sło­wac­kie­go pow­sta­ła w XIX w. gło­szo­na przez niek­tó­rych po­li­ty­ków sło­wac­kich w oba­wie przed po­stę­pu­ją­cą ma­dzia­ry­za­cją; w okre­sie mię­dzy­wo­jen­nym ofi­cjal­na ide­o­lo­gia Cze­cho­sło­wa­cji, kry­ty­ko­wa­na przez wielu Sło­wa­ków;


Cze­cho­sło­wa­kizm ( čechoslovakismus, čechoslovakizmus) – idea uz­na­ją­ca ist­nie­nie jed­ne­go na­ro­du obej­mu­ją­ce­go Cze­chów, Mo­ra­wian i Sło­wa­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czechow

1. Anton P. Cze­chow (1860-1904), ro­syj­ski no­we­li­sta i dra­ma­to­pi­sarz, z wyksz­tał­ce­nia le­karz;
2. Mi­cha­ił A. Cze­chow (1891-1953), ro­syj­ski aktor, re­ży­ser, pe­da­gog


Cze­chow ( Чехов) – mia­sto w Rosji, w ob­wo­dzie mo­skiew­skim, 60 km na po­łud­nie od Mosk­wy. Cen­trum ad­mi­ni­stra­cyj­ne re­jo­nu cze­chow­skie­go. W 2021 roku li­czy­ło 71,0 tys. miesz­kań­ców. W mie­ście znaj­du­je się an­ty­ba­li­stycz­ny radar wczes­ne­go ostrze­ga­nia, wcho­dzą­cy w skład mo­skiew­skie­go sy­ste­mu obro­ny an­ty­ba­li­stycz­nej oraz sta­cja ko­le­jo­wa na linii Mosk­wa – Tuła.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czechowice

1. dziel­ni­ca Gli­wic;
2. osied­le w War­sza­wie;
3. dawna wieś na Ślą­sku Cie­szyń­skim


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czechowice-Dziedzice

mia­sto w Pol­sce


fraza rze­czow­ni­ko­wa, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w po­łud­nio­wej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim;


}|-

Cze­cho­wi­ce-Dzie­dzi­ce (do 21 li­sto­pa­da 1958 "Cze­cho­wi­ce") – mia­sto w po­łud­nio­wej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie biel­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Cze­cho­wi­ce-Dzie­dzi­ce; mia­sto leży hi­sto­rycz­nie na Ślą­sku Cie­szyń­skim w aglo­me­ra­cji biel­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czechowicki

przy­miot­nik od: Cze­cho­wi­ce-Dzie­dzi­ce


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Cze­cho­wi­ca­mi, do­ty­czą­cy Cze­cho­wic


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czechowicko-Dziedzicki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Cze­cho­wi­ca­mi-Dzie­dzi­ca­mi, do­ty­czą­cy Cze­cho­wic-Dzie­dzic


Źródła:

Wiktionary

Czechowicz

naz­wi­sko, np. Józef Cze­cho­wicz (1903-39), poeta


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czechowiczanin

miesz­ka­niec Cze­cho­wic-Dzie­dzic (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Czechowiczanka

miesz­kan­ka Cze­cho­wic-Dzie­dzic (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Czechowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czechowski

naz­wi­sko


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z miej­sco­wo­ścią Cze­chów, do­ty­czą­cy miej­sco­wo­ści Cze­chów

 (1.2) zwią­za­ny z dziel­ni­cą Cze­chów, do­ty­czą­cy dziel­ni­cy Cze­chów

 (1.3) zwią­za­ny z miej­sco­wo­ścią Cze­cho­wo, do­ty­czą­cy miej­sco­wo­ści Cze­cho­wo

 (1.4) gw-pl|War­mia, Ma­zu­ry, Ostródz­kie. cze­ski


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czechoń

imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Czechrzyca

ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny se­le­ro­wa­tych


Cze­chrzy­ca, try­bul­ka ("Scan­dix" L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny se­le­ro­wa­tych ("Apia­ce­ae"). Obej­mu­je 12 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją w Ma­ka­ro­nez­ji, po­łud­nio­wej i środ­ko­wej Eu­ro­pie, po­łud­nio­wo-za­chod­niej i środ­ko­wej Azji oraz w pół­noc­nej Afry­ce. Do flory Pol­ski na­le­ży jeden ga­tu­nek – cze­chrzy­ca grze­bie­nio­wa "S. pec­ten-ve­ne­ris".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czechy

1. pań­stwo w Eu­ro­pie ze sto­li­cą w Pra­dze; Cze­ska Re­pu­bli­ka;
2. nazwa kilku wsi w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. polit. pań­stwo w Eu­ro­pie Środ­ko­wej ze sto­li­cą w Pra­dze;

 (1.2) geogr. hist. kra­i­na hi­sto­rycz­na w Cze­chach (1.1);

 (1.3) geogr. to­po­nim od­po­wia­da­ją­cy kilku miej­sco­wo­ściom w Pol­sce;


Cze­chy, Re­pu­bli­ka Cze­ska ( Česko, Česká re­pu­bli­ka []) – uni­tar­ne pań­stwo śród­lą­do­we w Eu­ro­pie Środ­ko­wej, ist­nie­ją­ce od 1 stycz­nia 1993, po po­dzia­le Cze­cho­sło­wa­cji na Cze­chy i Sło­wa­cję. Od pół­no­cy gra­ni­czy z Pol­ską, od za­cho­du i pół­noc­ne­go za­cho­du z Niem­ca­mi, od po­łud­nia z Au­strią, a od wscho­du ze Sło­wa­cją.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czechów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. dziel­ni­ca Lu­bli­na

 (1.2) geogr. nazwa kilku wsi i gro­mad pol­skich

 (1.3) geogr. wieś ukra­iń­ska w ob­wo­dzie tar­no­pol­skim, w re­jo­nie czort­kow­skim


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czechówka

1. wieś w Pol­sce;
2. rzeka w Pol­sce, do­pływ By­strzy­cy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czechło

daw­niej: płaszcz, okry­cie; cze­cheł


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zob. cze­cheł.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeciang

pro­win­cja w Chi­nach; Zhe­jiang


Źródła:

SJP.pl

Czeczelnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. re­jo­no­we osied­le typu miej­skie­go na Ukra­i­nie, po­ło­żo­ne w ob­wo­dzie win­nic­kim nad Sa­wran­ką;


Cze­czel­nik (ukr. Чечельник, "Cze­czel­nyk") – sto­li­ca re­jo­nu, osied­le typu miej­skie­go nad Sa­wran­ką, na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie win­nic­kim.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czeczen

oby­wa­tel Cze­cze­nii; Cze­cze­niec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) etn. czło­nek jed­ne­go z rdzen­nych na­ro­dów Ka­u­ka­zu Pół­noc­ne­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeczenia

re­pu­bli­ka w Rosji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. re­pu­bli­ka na Ka­u­ka­zie wcho­dzą­ca w skład Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej;


Zo­bacz też: Cze­czeń­ska Re­pu­bli­ka Icz­ke­rii.

Cze­cze­nia ( Нохчийчоь/"Noxçiyçö", Чечня, "Czecz­nia"), Re­pu­bli­ka Cze­czeń­ska (czecz. Нохчийн Республика / "Noxçiyn Re­spu­bli­ka"; ros. Чеченская Республика, "Cze­czen­ska­ja Rie­spu­bli­ka") – re­pu­bli­ka au­to­no­micz­na ze sto­li­cą w mie­ście Groz­ny, wcho­dzą­ca w skład Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej. Jest po­ło­żo­na na Ka­u­ka­zie Pół­noc­nym, gra­ni­czy z ro­syj­ski­mi Da­ge­sta­nem na wscho­dzie, In­gu­sze­tią na za­cho­dzie, Kra­jem Sta­wro­pol­skim na pół­no­cy oraz Gruz­ją na po­łud­niu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czeczeniec

oby­wa­tel Cze­cze­nii; Cze­czen


Źródła:

SJP.pl

Czeczenka

oby­wa­tel­ka Cze­cze­nii


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) człon­ki­ni na­ro­du Cze­cze­nów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeczetkowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czeczewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czeczeński

do­ty­czą­cy Cze­cze­nii


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Cze­cze­nii, Cze­cze­nów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język cze­czeń­ski;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeczeńskojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który po­słu­gu­je się ję­zy­kiem cze­czeń­skim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem cze­czeń­skim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku cze­czeń­skim


Źródła:

Wiktionary

Czeczot

cze­czot­ka;
1. drew­no o nie­ty­po­wym ukła­dzie włó­kien, two­rzą­cych nie­re­gu­lar­ne fa­li­ste linie oraz kształ­ty wi­docz­ne po jego prze­cię­ciu; cze­czot;
2. mebel wy­ko­na­ny z cze­czo­ty - drew­na; cze­czot;
3. ro­syj­ski tra­dy­cyj­ny ta­niec lu­do­wy przy akom­pa­nia­men­cie akor­de­o­nu, zwy­kle z przy­tu­py­wa­niem


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czeczota

cze­czot­ka;
1. drew­no o nie­ty­po­wym ukła­dzie włó­kien, two­rzą­cych nie­re­gu­lar­ne fa­li­ste linie oraz kształ­ty wi­docz­ne po jego prze­cię­ciu; cze­czot;
2. mebel wy­ko­na­ny z cze­czo­ty - drew­na; cze­czot;
3. ro­syj­ski tra­dy­cyj­ny ta­niec lu­do­wy przy akom­pa­nia­men­cie akor­de­o­nu, zwy­kle z przy­tu­py­wa­niem


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) rzem. drew­no po­cho­dzą­ce głów­nie z brzo­zy lub to­po­li o splą­ta­nym ukła­dzie włó­kien, sto­so­wa­ne jako okle­i­na albo ma­te­riał do wy­ro­bu nie­wiel­kich przed­mio­tów ozdob­nych

 (1.2) przed­miot wy­ko­na­ny z uży­ciem cze­czo­ty (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeczotka

1. ga­tu­nek nie­wiel­kie­go ptaka wę­drow­ne­go z ro­dzi­ny łu­szcza­ko­wa­tych;
2. drew­no o nie­ty­po­wym ukła­dzie włó­kien, two­rzą­cych nie­re­gu­lar­ne fa­li­ste linie oraz kształ­ty wi­docz­ne po jego prze­cię­ciu; cze­czot, cze­czo­ta;
3. mebel wy­ko­na­ny z cze­czot­ki - drew­na; cze­czot, cze­czo­ta;
4. ro­syj­ski tra­dy­cyj­ny ta­niec lu­do­wy przy akom­pa­nia­men­cie akor­de­o­nu, zwy­kle z przy­tu­py­wa­niem; cze­czo­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Car­du­e­lis flam­mea|ref=tak., mały, brą­zo­wo­sza­ry ptak wę­drow­ny z czer­wo­ną pla­ma­a­mą na gło­wie i czar­nym pod­gard­lem;

 (1.2) ro­dzaj drew­na, zob. cze­czo­ta.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czeczotkowy

przy­miot­nik od: cze­czot­ka


Źródła:

SJP.pl

Czeczotowatość

splą­ta­ny układ włó­kien, wy­stę­pu­ją­cy w drew­nie ga­tun­ków li­ścia­stych w odziom­ku


Źródła:

SJP.pl

Czeczotowy

→ cze­czo­ta


Patrz:czeczota

Źródła:

SJP.pl

Czeczuga

1. ozdob­na sza­bla ta­tar­ska
2. ryba słod­ko­wod­na z ro­dzi­ny je­sio­tro­wa­tych; ster­let


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Aci­pen­ser rut­he­nus|ref=tak., ga­tu­nek słod­ko­wod­nej, wę­drow­nej ryby z ro­dzi­ny je­sio­tro­wa­tych;

 (1.2) ro­dzaj sza­bli po­cho­dze­nia ta­tar­skie­go lub kir­gi­skie­go, po­pu­lar­nej w Rze­czy­po­spo­li­tej w XVII wieku;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czeczwa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka na za­chod­niej Ukra­i­nie, lewy do­pływ Łom­ni­cy;


Czecz­wa ( Чечва) – rzeka na Ukra­i­nie, prze­pły­wa­ją­ca przez rejon roż­nia­tow­ski i ka­łu­ski ob­wo­du iwa­no­fran­kiw­skie­go. Lewy do­pływ Łom­ni­cy w do­rze­czu Dnie­stru.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czedar

twar­dy żółty ser pod­puszcz­ko­wy; ched­dar


Źródła:

SJP.pl

Czegemit

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miner. mi­ne­rał od­kry­ty w 2009 roku na Ka­u­ka­zie


Źródła:

Wiktionary

Czego

za­i­mek py­taj­ny (np. Co no­we­go wi­dzia­łeś? Czego chciał?) lub względ­ny (np. Zro­bi­li wszyt­ko, co mogli. Czego by­ło­by trze­ba, to móc pójść na spa­cer.)


za­i­mek py­taj­ny

 (1.1) pot. dla­cze­go?, po co?

za­i­mek względ­ny

 (2.1) pot. dla­cze­go, po co

wy­krzy­knik

 (3.1) grub. słu­cham?

forma za­im­ka.

 (4.1) D. lp. od: co


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czegoś

za­i­mek nie­o­kre­ślo­ny za­stę­pu­ją­cy nazwę do­wol­ne­go przed­mio­tu lub faktu


Źródła:

SJP.pl

Czegoż

wzmoc­nio­ny za­i­mek py­taj­ny "co", wpro­wa­dza­ją­cy py­ta­nie uzu­peł­nie­nia lub py­ta­nie re­to­rycz­ne


za­i­mek py­taj­ny

 (1.1) dla­cze­go (w zna­cze­niu: „za­i­mek py­ta­ją­cy, uży­wa­ny w zda­niach, w któ­rych py­ta­ją­cy pyta o przy­czy­nę lub cel ja­kiejś czyn­no­ści”)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czegóż

wzmoc­nio­ny za­i­mek py­taj­ny "co", wpro­wa­dza­ją­cy py­ta­nie uzu­peł­nie­nia lub py­ta­nie re­to­rycz­ne


za­i­mek py­taj­ny

 (1.1) dla­cze­go (w zna­cze­niu: „za­i­mek py­ta­ją­cy, uży­wa­ny w zda­niach, w któ­rych py­ta­ją­cy pyta o przy­czy­nę lub cel ja­kiejś czyn­no­ści”)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czehryń

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto re­jo­no­we w cen­tral­nej czę­ści Ukra­i­ny, w ob­wo­dzie czer­ka­skim, nad rzeką Ta­śmi­ną;


Czeh­ryń ( Чигирин, "Czy­hy­ryn") – mia­sto w cen­tral­nej czę­ści Ukra­i­ny, w ob­wo­dzie czer­ka­skim, w re­jo­nie czer­ka­skim nad Tias­my­nem.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czejen

In­dia­nin Ame­ry­ki Pół­noc­nej za­miesz­ku­ją­cy daw­niej ob­szar Wiel­kich Rów­nin


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) etn. czło­nek in­diań­skie­go ple­mię­e­mie­nia z Ame­ry­ki Pół­noc­nej;;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czejeni

ple­mię In­dian Ame­ry­ki Pół­noc­nej; Cze­je­no­wie


Źródła:

SJP.pl

Czejenka

In­dian­ka Ame­ry­ki Pół­noc­nej za­miesz­ku­ją­ca daw­niej ob­szar Wiel­kich Rów­nin


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) człon­ki­ni in­diań­skie­go ple­mię­e­mie­nia Cze­je­nów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czejenowie

ple­mię In­dian Ame­ry­ki Pół­noc­nej; Cze­je­ni


Źródła:

SJP.pl

Czejeński

→ Cze­je­no­wie


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Cze­je­na­mi, do­ty­czą­cy Cze­je­nów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język cze­jeń­ski;


Patrz:Czejenowie

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czek

ro­dzaj prze­ka­zu pie­nięż­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bank. do­ku­ment bę­dą­cy dla banku zle­ce­niem wy­pła­ce­nia oka­zi­cie­lo­wi oz­na­czo­nej na nim kwoty z ra­chun­ku wy­staw­cy;


Czek – do­ku­ment wy­sta­wio­ny w ści­śle prze­wi­dzia­nej przez prawo cze­ko­we for­mie, za­wie­ra­ją­cy po­le­ce­nie jego wy­staw­cy, skie­ro­wa­ne do banku, wy­pła­ce­nia oz­na­czo­nej kwoty pie­nięż­nej oka­zi­cie­lo­wi czeku lub wy­mie­nio­nej oso­bie, ze środ­ków, ja­ki­mi w tym banku dy­spo­nu­je wy­staw­ca. Po­le­ce­nie wy­pła­ce­nia środ­ków pie­nięż­nych musi być bez­wa­run­ko­we.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czeka

1. zo­sta­wać w ja­kimś miej­scu, spo­dzie­wa­jąc się kogoś lub cze­goś;
2. być przy­go­to­wa­nym na coś, w po­go­to­wiu;
3. opóź­niać się, zwle­kać z czymś;
4. być czy­imś udzia­łem w przysz­ło­ści;
5. prze­wi­dy­wać lub oba­wiać się, że coś na­stą­pi;
6. pra­gnąć, żeby coś na­stą­pi­ło


Czeka, CzK, WCzK ( Всероссийская чрезвычайная комиссия по борьбе с контрреволюцией и саботажем при СНК РСФСР, ЧК, ВЧК) – akro­nim nazwy taj­nej po­li­cji w Rosji Ra­dziec­kiej w la­tach 1917–1922.

Po­cząt­ko­wo no­si­ła pełną nazwę "Wsie­ros­sij­ska­ja czriez­wy­czaj­na­ja ko­mis­si­ja po bor’bie s kontr­rie­wo­lu­cy­jej i sa­bo­ta­żom" (Wsze­chro­syj­ska Ko­mi­sja Nadz­wy­czaj­na do Walki z Kontr­re­wo­lu­cją i Sa­bo­ta­żem), od sierp­nia 1918 roku "Wsie­ros­sij­ska­ja czriez­wy­czaj­na­ja ko­mis­si­ja po bor’bie s kontr­rie­wo­lu­cy­jej, spie­ku­la­cy­jej i prie­stu­ple­nia­mi po dołż­no­sti" (Всероссийская чрезвычайная комиссия по борьбе с контрреволюцией, спекуляцией и преступлениям по должности; Wsze­chro­syj­ska Ko­mi­sja Nadz­wy­czaj­na do Walki z Kontr­re­wo­lu­cją, Spe­ku­la­cją i Na­du­ży­cia­mi Wła­dzy), zwana po­tocz­nie Czeka, lub "Cze­riez­wy­czaj­ka" ("cze­rez­wy­czaj­ka", "czrez­wy­czaj­ka").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czekadełko

po­tocz­nie: przy­staw­ka, dar­mo­wa prze­ką­ska po­da­wa­na w re­sta­u­ra­cji przed głów­nym da­niem


Źródła:

SJP.pl

Czekaj

1. zo­sta­wać w ja­kimś miej­scu, spo­dzie­wa­jąc się kogoś lub cze­goś;
2. być przy­go­to­wa­nym na coś, w po­go­to­wiu;
3. opóź­niać się, zwle­kać z czymś;
4. być czy­imś udzia­łem w przysz­ło­ści;
5. prze­wi­dy­wać lub oba­wiać się, że coś na­stą­pi;
6. pra­gnąć, żeby coś na­stą­pi­ło


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czekajewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czekający

1. zo­sta­wać w ja­kimś miej­scu, spo­dzie­wa­jąc się kogoś lub cze­goś;
2. być przy­go­to­wa­nym na coś, w po­go­to­wiu;
3. opóź­niać się, zwle­kać z czymś;
4. być czy­imś udzia­łem w przysz­ło­ści;
5. prze­wi­dy­wać lub oba­wiać się, że coś na­stą­pi;
6. pra­gnąć, żeby coś na­stą­pi­ło


Źródła:

SJP.pl

Czekalski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czekan

cza­kan;
1. przy­rząd al­pi­ni­stycz­ny
2. dawna broń uży­wa­na do ro­zbi­ja­nia zbroi prze­ciw­ni­ka
3. cze­ski lub wę­gier­ski lu­do­wy in­stru­ment mu­zycz­ny, ro­dzaj fletu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wojsk. hist. broń drzew­co­wa w kształ­cie osa­dzo­ne­go na drzew­cu nie­wiel­kie­go to­por­ka z młot­kiem;

 (1.2) sport. ro­dzaj laski za­koń­czo­nej gło­wi­cą i kol­cem, uży­wa­nej w al­pi­niz­mie do rą­ba­nia stop­ni w śnie­gu i lo­dzie;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czekanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|cze­kać.

 (1.2) po­zo­sta­wa­nie w ja­kimś miej­scu, aż coś się wy­da­rzy


Źródła:

Wiktionary

Czekanik

zdrob­nie­nie od: cze­kan


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od cze­kan


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czekanista

muzyk gra­ją­cy na cze­ka­nie


Źródła:

SJP.pl

Czekanistka

→ cze­ka­ni­sta


Patrz:czekanista

Źródła:

SJP.pl

Czekanowo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czekanowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czekać

1. zo­sta­wać w ja­kimś miej­scu, spo­dzie­wa­jąc się kogoś lub cze­goś;
2. być przy­go­to­wa­nym na coś, w po­go­to­wiu;
3. opóź­niać się, zwle­kać z czymś;
4. być czy­imś udzia­łem w przysz­ło­ści;
5. prze­wi­dy­wać lub oba­wiać się, że coś na­stą­pi;
6. pra­gnąć, żeby coś na­stą­pi­ło


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. za­cze­kać, po­cze­kać)

 (1.1) za­trzy­my­wać się, po­zo­sta­wać w ja­kimś miej­scu, aż coś się wy­da­rzy

 (1.2) prze­ry­wać wy­ko­ny­wa­nie ja­kiejś czyn­no­ści

 (1.3) w grze w karty: nie pod­bi­jać staw­ki, ale nie zre­zy­gno­wać z gry

 (1.4) o rze­czach, które są go­to­we do uży­cia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czekała

1. zo­sta­wać w ja­kimś miej­scu, spo­dzie­wa­jąc się kogoś lub cze­goś;
2. być przy­go­to­wa­nym na coś, w po­go­to­wiu;
3. opóź­niać się, zwle­kać z czymś;
4. być czy­imś udzia­łem w przysz­ło­ści;
5. prze­wi­dy­wać lub oba­wiać się, że coś na­stą­pi;
6. pra­gnąć, żeby coś na­stą­pi­ło


Źródła:

SJP.pl

Czekało

na­rzę­dzie ry­bac­kie, gęsta sieć do po­ło­wu drob­nych ryb na mie­liz­nach


Źródła:

SJP.pl

Czekański

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czekista

w ZSRR: funk­cjo­na­riusz Wszechz­wiąz­ko­wej Nadz­wy­czaj­nej Ko­mi­sji do Walki z Kontr­re­wo­lu­cją i Sa­bo­ta­żem (tzw. CzeKa)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. polit. funk­cjo­na­riusz ra­dziec­kiej CzK


Cze­ki­sta (ros. "Чекист" / "Czie­kist") – ro­syj­sko-fran­cu­ski dra­mat psy­cho­lo­gicz­ny z 1992 roku w re­ży­se­rii Alek­san­dra Ro­goż­ki­na. Sce­na­riusz pow­stał na mo­ty­wach po­wie­ści Wła­di­mi­ra Za­zu­bri­na pt. "Drzaz­ga".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czekistka

w ZSRR: funk­cjo­na­riusz­ka Wszechz­wiąz­ko­wej Nadz­wy­czaj­nej Ko­mi­sji do Walki z Kontr­re­wo­lu­cją i Sa­bo­ta­żem (tzw. CzeKa)


Źródła:

SJP.pl

Czekistowski

→ cze­ki­sta


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z cze­ki­sta­mi, do­ty­czą­cy cze­ki­stów


Patrz:czekista

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czekman

długa szata no­szo­na przez męż­czyzn w kra­jach Bli­skie­go Wscho­du; czech­man


Źródła:

SJP.pl

Czekodżem

przet­wór bę­dą­cy po­łą­cze­niem dżemu i cze­ko­la­dy


Źródła:

SJP.pl

Czekoholiczka

ko­bie­ta uwiel­bia­ją­ca cze­ko­la­dę; cze­ko­la­do­ho­licz­ka


Źródła:

SJP.pl

Czekoholik

osoba uwiel­bia­ją­ca cze­ko­la­dę; cze­ko­la­do­ho­lik


Źródła:

SJP.pl

Czekolada

1. wyrób cu­kier­ni­czy z masy ka­ka­o­wej, zwy­kle w ta­blicz­kach
2. napój spo­rzą­dza­ny z cze­ko­la­dy roz­pu­szczo­nej w mleku lub wo­dzie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. cuk. pół­pro­dukt cu­kier­ni­czy spo­rzą­dza­ny z kakao, cukru i tłu­szczu;

 (1.2) spoż. cuk. ta­blicz­ka cze­ko­la­dy (1.1)

 (1.3) spoż. kulin. słod­ki, gęsty i go­rą­cy napój z kakao i śmie­tan­ki;

 (1.4) kolor taki jak ty­po­wej cze­ko­la­dy (1.1)


Cze­ko­la­da – wyrób cu­kier­ni­czy spo­rzą­dza­ny z miaz­gi ka­ka­o­wej, tłu­szczu ka­ka­o­we­go (masło ka­ka­o­we) lub in­ne­go tłu­szczu ro­ślin­ne­go, środ­ka sło­dzą­ce­go i in­nych do­dat­ków, a w przy­pad­ku cze­ko­la­dy mlecz­nej także z mleka. We­dług dy­rek­ty­wy 2000/36/WE cze­ko­la­dę de­fi­niu­je się jako wyrób otrzy­my­wa­ny z wy­ro­bów ka­ka­o­wych i cu­krów, który za­wie­ra nie mniej niż 35% su­chej masy ka­ka­o­wej ogó­łem, w tym nie mniej niż 14% su­chej od­tłu­szczo­nej masy ka­ka­o­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czekoladeria

lokal ga­stro­no­micz­ny ofe­ru­ją­cy de­se­ry i na­po­je na bazie cze­ko­la­dy


Źródła:

SJP.pl

Czekoladka

mała ta­blicz­ka cze­ko­la­dy lub cze­ko­la­do­wy cu­kie­rek


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: cze­ko­la­da

 (1.2) spoż. wyrób cu­kier­ni­czy z na­dzie­wa­nej cze­ko­la­dy i do­dat­ków, w ma­łych por­cjach, czę­sto w wy­ra­fi­no­wa­nej for­mie

 (1.3) pot. dziew­czy­na o ciem­nej, brą­zo­wej cerze


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czekoladki

mała ta­blicz­ka cze­ko­la­dy lub cze­ko­la­do­wy cu­kie­rek


Źródła:

SJP.pl

Czekoladniczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. ko­bie­ta wy­ra­bia­ją­ca cze­ko­la­dę


Źródła:

Wiktionary

Czekoladnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba wy­ra­bia­ją­ca cze­ko­la­dę


Źródła:

Wiktionary

Czekoladoholiczka

ko­bie­ta uwiel­bia­ją­ca cze­ko­la­dę; cze­ko­ho­licz­ka


Źródła:

SJP.pl

Czekoladoholik

osoba uwiel­bia­ją­ca cze­ko­la­dę; cze­ko­ho­lik


Źródła:

SJP.pl

Czekoladoholizm

zbyt czę­ste je­dze­nie cze­ko­la­dy i in­nych wy­ro­bów cze­ko­la­do­wych


Źródła:

SJP.pl

Czekoladopodobny

po­dob­ny do cze­ko­la­dy


przy­miot­nik

 (1.1) spoż. przy­po­mi­na­ją­cy wy­glą­dem i sma­kiem cze­ko­la­dę

 (1.2) przen. o mar­nej cze­ko­la­dzie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czekoladowany

po­kry­ty po­le­wą cze­ko­la­do­wą


Źródła:

SJP.pl

Czekoladować

po­kry­wać po­le­wą cze­ko­la­do­wą


Źródła:

SJP.pl

Czekoladowiec

1. ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny gu­ra­mio­wa­tych; gu­ra­mi cze­ko­la­do­we;
2. ro­dzaj cia­sta cze­ko­la­do­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. cia­sto z cze­ko­la­dą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czekoladownia

dział fa­bry­ki wyt­wa­rza­ją­cy cze­ko­la­dę; cze­ko­la­dziar­nia


Źródła:

SJP.pl

Czekoladowo

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) kulin. cuk. na spo­sób od­po­wied­ni cze­ko­la­dzie

 (1.2) z uży­ciem cze­ko­la­do­wej barwy, z obec­no­ścią cze­ko­la­do­we­go ko­lo­ru


Źródła:

Wiktionary

Czekoladowobrązowy

brą­zo­wy o od­cie­niu cze­ko­la­do­wym


Źródła:

SJP.pl

Czekoladowoskóry

o czło­wie­ku: taki, który ma skórę ko­lo­ru cze­ko­la­dy


Źródła:

SJP.pl

Czekoladowy

1. o smaku cze­ko­la­do­wym;
2. zro­bio­ny z cze­ko­la­dy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) kulin. spoż. do­ty­czą­cy cze­ko­la­dy, za­wie­ra­ją­cy cze­ko­la­dę, zro­bio­ny z cze­ko­la­dy, przy­rzą­dzo­ny z cze­ko­la­dą

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) ma­ją­cy kolor brą­zo­wy, taki jak kolor cze­ko­la­dy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czekoladożerca

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) żart. osoba, która bar­dzo lubi cze­ko­la­dę


Źródła:

Wiktionary

Czekoladziarka

urzą­dze­nie pro­du­ku­ją­ce cze­ko­la­dę


Źródła:

SJP.pl

Czekoladziarnia

dział fa­brycz­ny wyt­wa­rza­ją­cy cze­ko­la­dę


Źródła:

SJP.pl

Czekowy

zwią­za­ny z cze­kiem


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z cze­kiem, do­ty­czą­cy czeku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czela

uczeń guru; ćela


Źródła:

SJP.pl

Czelabińsk

mia­sto w Rosji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej na po­łud­nio­wym Uralu, sto­li­ca ob­wo­du cze­la­biń­skie­go;


Cze­la­bińsk ( Челябинск) – mia­sto ob­wo­do­we w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, na Uralu, nad rzeką Miass.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czelabiński

przy­miot­nik od: Cze­la­bińsk


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Cze­la­biń­ska, zwią­za­ny z Cze­la­biń­skiem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeladka

daw­niej, żar­to­bli­wie: gro­mad­ka do­mow­ni­ków, szcze­gól­nie dzie­ci


Źródła:

SJP.pl

Czeladna

w daw­nych dwo­rach, zam­kach: po­mie­szcze­nie dla służ­by, zwy­kle przy kuch­ni


Cze­lad­na ( Čeladná, Cze­lad­na) – gmina w Cze­chach, w po­wie­cie Fry­dek-Mi­stek, w kraju mo­raw­sko-ślą­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czeladnictwo

za­ję­cie cze­lad­ni­ka; okres bycia cze­lad­ni­kiem


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rzem. bycie cze­lad­ni­kiem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeladniczka

→ cze­lad­nik


Patrz:czeladnik

Źródła:

SJP.pl

Czeladniczy

→ cze­lad­nik


Patrz:czeladnik

Źródła:

SJP.pl

Czeladnik

rze­mieśl­nik zdo­by­wa­ją­cy prak­ty­kę pod kie­run­kiem maj­stra


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) rze­mieśl­nik po za­koń­czo­nym eta­pie nauki i zwe­ry­fi­ko­wa­niu kwa­li­fi­ka­cji za­wo­do­wych przez spe­cjal­ną ko­mi­sję, pra­cu­ją­cy pod na­dzo­rem maj­stra


Nie mylić z: cze­ladź (służ­ba).

Cze­lad­nik (rów­nież to­wa­rzysz) – jeden ze stop­ni kwa­li­fi­ka­cji za­wo­do­wych, stwier­dza­ją­cy opa­no­wa­nie przez ucz­nia, mło­do­cia­ne­go pra­cow­ni­ka za­trud­nio­ne­go w celu nauki za­wo­du, umie­jęt­no­ści prak­tycz­nych oraz te­o­re­tycz­nych w za­wo­dzie rze­mieśl­ni­czym oraz pot­wier­dza­ją­cy je do­wo­dem kwa­li­fi­ka­cji za­wo­do­wych w for­mie zda­ne­go eg­za­mi­nu cze­lad­ni­cze­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czeladny

zwią­za­ny z cze­la­dzią (np. izba cze­lad­na)


Źródła:

SJP.pl

Czeladzianin

miesz­ka­niec Cze­la­dzi


Źródła:

SJP.pl

Czeladzianka

miesz­kan­ka Cze­la­dzi


Źródła:

SJP.pl

Czeladzki

przy­miot­nik od: Cze­ladź


Źródła:

SJP.pl

Czeladź

dawna służ­ba u ary­sto­kra­cji uży­wa­na do po­sług w domu, jako straż w zamku itp., a także to­wa­rzy­szą­ca swoim panom w wy­pra­wach wo­jen­nych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) hist. za­leż­na lud­ność chłop­ska za­trud­nio­na w służ­bie fe­u­da­ła; póź­niej także na­jem­na służ­ba fol­warcz­na w ma­jąt­kach ziem­skich

 (1.2) hist. dawna służ­ba u ma­gna­tów i szlach­ty uży­wa­na do po­sług do­mo­wych, jako straż zam­ko­wa, gro­do­wa itp., rów­nież to­wa­rzy­szą­ca w wy­pra­wach wo­jen­nych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czelatyce

Cze­la­ty­ce – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie ja­ro­sław­skim, w gmi­nie Ro­kiet­ni­ca. Ma sta­tus so­łect­wa.

Wieś szla­chec­ka, włas­ność Sta­ni­sła­wa Dersz­nia­ka, po­ło­żo­na była w 1589 roku w ziemi prze­my­skiej wo­je­wództ­wa ru­skie­go. W la­tach 1975–1998 wieś na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa prze­my­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Czelesta

per­ku­syj­ny in­stru­ment kla­wi­szo­wy na­le­żą­cy do grupy idio­fo­nów, przy­po­mi­na­ją­cy fis­har­mo­nię; ce­le­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muz. idio­fon przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem fis­har­mo­nię, w któ­rym dźwięk po­cho­dzi z pły­tek ude­rza­nych przez mło­tecz­ki uru­cha­mia­ne przez kla­wi­sze;


Cze­le­sta (wł. "ce­le­sta = raj­ski"; skrót: Cel.) – kla­wi­szo­wy in­stru­ment mu­zycz­ny z grupy in­stru­men­tów per­ku­syj­nych wy­na­le­zio­ny pod ko­niec XIX w., przy­po­mi­na­ją­cy kształ­tem fis­har­mo­nię. Dźwięk pow­sta­je w nim w wy­ni­ku ude­rza­nia uru­cha­mia­nych przy po­mo­cy kla­wi­szy mło­tecz­ków w me­ta­lo­we płyt­ki po­łą­czo­ne z re­zo­na­to­rem skrzyn­ko­wym, które wy­da­ją dźwięk zbli­żo­ny do dzwon­ków. In­stru­ment ma zaz­wy­czaj 49-65 kla­wi­szy oraz skalę obej­mu­ją­cą trzy, czte­ry lub pięć oktaw.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czelijadź

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. cze­ladź


Źródła:

Wiktionary

Czelista

muzyk gra­ją­cy na wio­lon­cze­li; wio­lon­cze­li­sta


Źródła:

SJP.pl

Czelistka

ko­bie­ta gra­ją­ca na wio­lon­cze­li; wio­lon­cze­list­ka


Źródła:

SJP.pl

Czelniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czel­ny


Źródła:

SJP.pl

Czelność

nad­mier­na śmia­łość


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pejor. bycie nad­mier­nie zu­chwa­łym, od­wa­żyć się na coś wbrew przy­ję­tym kon­we­nan­som


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czelny

śmia­ły, aro­ganc­ki, zu­chwa­ły


Źródła:

SJP.pl

Czelustny

przy­miot­nik od: cze­luść


Źródła:

SJP.pl

Czeluścin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie gnieź­nień­skim, w gmi­nie Czer­nie­je­wo;

 (1.2) geogr. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie go­styń­ski, w gmi­nie Pę­po­wo;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czeluściowy

przy­miot­nik od: cze­luść


Źródła:

SJP.pl

Czeluściński

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Cze­lu­ści­na, zwią­za­ny z Cze­lu­ści­nem


Źródła:

Wiktionary

Czeluśnica

Cze­lu­śni­ca – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie ja­siel­skim, w gmi­nie Tar­no­wiec. Ma sta­tus so­łect­wa.

Cze­lu­śni­ca jest jedną z naj­więk­szych wsi w gmi­nie Tar­no­wiec.


Źródła:

Wikipedia

Czeluść

wiel­ki otwór, głę­bo­ka jama; głę­bia, prze­paść


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. prze­paść, głę­bia, jama

 (1.2) stpol. pa­szcza

 (1.3) stpol. szczę­ka


Zo­bacz też: Cze­luść (po­wieść).

Cze­luść – kra­kow­ski ko­lek­tyw mu­zycz­ny, za­ło­żo­ny w 2015 roku przez Fi­li­pa „JUTRØ” Fa­biań­skie­go i Jana „Kosę” Ko­siń­skie­go,współ­pra­cu­ją­cy z pro­du­cen­ta­mi i DJ-ami, two­rzą­cy mu­zy­kę witch house.

JUTRØ i Kosa od 2017 roku or­ga­ni­zu­ją w Kra­ko­wie Cze­luść Fe­sti­val.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czemergies

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bia­ły­stok. sa­mo­gon


Źródła:

Wiktionary

Czemiernicki

przy­miot­nik od: Cze­mier­ni­ki


Źródła:

SJP.pl

Czemierniczanin

miesz­ka­niec Cze­mier­nik (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Czemierniczanka

miesz­kan­ka Cze­mier­nik (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Czemierniki

mia­sto w Pol­sce


}|-

Cze­mier­ni­ki – mia­sto w Pol­sce, po­ło­żo­ne na Wy­so­czyź­nie Lu­bar­tow­skiej, w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie ra­dzyń­skim, sie­dzi­ba gminy Cze­mier­ni­ki. Na te­re­nie Cze­mier­nik ut­wo­rzo­no dwa so­łect­wa "Cze­mier­ni­ki I" i "Cze­mier­ni­ki II".

Pry­wat­ne mia­sto szla­chec­kie lo­ko­wa­ne w 1509 roku, po­ło­żo­ne było w dru­giej po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie lu­bel­skim w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czempinianin

miesz­ka­niec Czem­pi­nia


Źródła:

SJP.pl

Czempinianka

miesz­kan­ka Czem­pi­nia


Źródła:

SJP.pl

Czempion

mistrz spor­to­wy; cham­pion; szam­pion


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) sport. ak­tu­al­ny mistrz ja­kiejś dy­scy­pli­ny

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zwie­rzę wie­lo­krot­nie na­gra­dza­ne na po­ka­zach, kon­kur­sach, wy­sta­wach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czempionat

mi­strzo­stwo w ja­kiejś dy­scy­pli­nie spor­tu; cham­pio­nat


Źródła:

SJP.pl

Czempionka

cham­pion­ka;
1. mi­strzy­ni w ja­kiejś dy­scy­pli­nie spor­tu
2. zwie­rzę (sa­mi­ca), które zo­sta­ło zwy­cięz­cą za­wo­dów lub kon­kur­su


Źródła:

SJP.pl

Czempiń

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Czem­piń (niem. "Tschem­pen") – mia­sto w woj. wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie ko­ściań­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Czem­piń.

Czem­piń uzy­skał lo­ka­cję miej­ską przed 1399 ro­kiem. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do woj. poz­nań­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czempiński

przy­miot­nik od: Czem­piń


Źródła:

SJP.pl

Czemu

za­i­mek py­taj­ny (np. Co no­we­go wi­dzia­łeś? Czego chciał?) lub względ­ny (np. Zro­bi­li wszyt­ko, co mogli. Czego by­ło­by trze­ba, to móc pójść na spa­cer.)


za­i­mek py­taj­ny

 (1.1) dla­cze­go, po co

za­i­mek względ­ny

 (2.1) dla­cze­go, po co

forma za­im­ka.

 (3.1) C. lp. od: co


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czemuś

za­i­mek nie­o­kre­ślo­ny za­stę­pu­ją­cy nazwę do­wol­ne­go przed­mio­tu lub faktu


Źródła:

SJP.pl

Czemuż

wzmoc­nio­ny za­i­mek py­taj­ny "co", wpro­wa­dza­ją­cy py­ta­nie uzu­peł­nie­nia lub py­ta­nie re­to­rycz­ne


Źródła:

SJP.pl

Czemó

za­i­mek py­taj­ny

 (1.1) slang. czemu (moc­niej pod­szy­te zdzi­wie­niem)


Źródła:

Wiktionary

Czenczek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czengczou

Zhengz­hou; mia­sto w Chi­nach


Źródła:

SJP.pl

Czengtu

mia­sto w Chi­nach; Cheng­du


Źródła:

SJP.pl

Czep

część ro­śli­ny łatwo przy­cze­pia­ją­ca się


Źródła:

SJP.pl

Czepca

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka w eu­ro­pej­skiej czę­ści Rosji, prze­pły­wa przez te­ry­to­rium Ud­mur­cji i ob­wo­du ki­row­skie­go; głów­ny lewy do­pływ Wiat­ki;


Zo­bacz też: Czep­ca (miej­sco­wość).

Czep­ca (ros. "Чепца", udm "Чупчи́") — rzeka w eu­ro­pej­skiej czę­ści Rosji. Prze­pły­wa przez te­ry­to­rium Ud­mur­cji i ob­wo­du ki­row­skie­go; głów­ny lewy do­pływ Wiat­ki o dłu­go­ści 501 km, z do­rze­czem o po­wierzch­ni 20 400 км².


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czepcowy

→ cze­piec


Patrz:czepiec

Źródła:

SJP.pl

Czepeczek

1. zdrob­nie­nie od: cze­pek
2. tkan­ka po­wierzch­nio­wa, po­kry­wa­ją­ca ko­niec ko­rze­nia; cze­piec


Źródła:

SJP.pl

Czepek

1. nie­prze­ma­kal­ne na­kry­cie głowy sto­so­wa­ne na ba­se­nie;
2. dawne ko­bie­ce na­kry­cie głowy no­szo­ne przez mę­żat­ki i wdowy;
3. część stro­ju lu­do­we­go;
4. biała cza­pecz­ka, no­szo­na np. przez pie­lę­gniar­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. na­kry­cie głowy;

 (1.2) zaw. na­kry­cie głowy spi­na­ją­ce lub chro­nią­ce włosy przy pracy lub w ką­pie­li

 (1.3) sport. gu­mo­we lub płó­cien­ne na­kry­cie głowy pły­wa­ka;

 (1.4) anat. med. część błon pło­do­wych okry­wa­ją­ca głowę no­wo­rod­ka;

 (1.5) bot. ele­ment spo­ro­fi­tu sze­re­gu mchów i wą­tro­bow­ców;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czepel

wyspa na Du­na­ju; Cse­pel


Cze­pel ( Cse­pel) – naj­więk­sza na Wę­grzech wyspa rzecz­na na Du­na­ju. Dłu­gość wyspy wy­no­si 48 km, sze­ro­kość – 6–8 km, zaś po­wierzch­nia – 257 km². Wyspa Cze­pel leży na Wiel­kiej Ni­zi­nie Wę­gier­skiej, roz­cią­ga­jąc się od Bu­da­pesz­tu pra­wie po Dunaújváros. Głów­ny nurt Du­na­ju ("Nagy-Duna") ota­cza wyspę od za­cho­du, wschod­nia od­no­ga na­zy­wa się Ráckevei-Duna (także "Soroksári-Duna", "Kis-Duna").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czepiak

małpa sze­ro­ko­no­sa, za­miesz­ku­ją­ca Ame­ry­kę Po­łud­nio­wą


Cze­piak ("Ate­les") – ro­dzaj na­drzew­nych ssa­ków na­czel­nych z po­dro­dzi­ny cze­pia­ków (Ate­li­nae) w obrę­bie ro­dzi­ny cze­pia­ko­wa­tych (Ate­li­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czepiakowate

ro­dzi­na na­drzew­nych ssa­ków na­czel­nych


Cze­pia­ko­wa­te (Ate­li­dae) – ro­dzi­na na­drzew­nych ssa­ków na­czel­nych z in­fra­rzę­du mał­poksz­tałt­nych (Si­mii­for­mes) obej­mu­ją­ca cze­pia­ki i wyjce – naj­więk­sze i naj­gło­śniej­sze małpy No­we­go Świa­ta, daw­niej włą­cza­ne do ro­dzi­ny płak­so­wa­tych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czepiakowaty

o ce­chach cze­pia­ko­wa­tych (ro­dzi­na ssa­ków)


Źródła:

SJP.pl

Czepialska

ko­bie­ta, która lubi bez­pod­staw­nie kry­ty­ko­wać in­nych, do­szu­ku­je się złych cech, in­ten­cji


Źródła:

SJP.pl

Czepialski

po­tocz­nie: taki, który bez­pod­staw­nie kry­ty­ku­je in­nych, do­szu­ku­je się w kimś lub w czymś złych cech, stron


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) taki, który czę­sto cze­pia się


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czepialskość

→ cze­pial­ski


Patrz:czepialski

Źródła:

SJP.pl

Czepialstwo

po­tocz­nie: przy­cze­pia­nie się do kogoś, wy­stę­po­wa­nie z nie­u­za­sad­nio­ny­mi pre­ten­sja­mi, zwy­kle w nie­i­stot­nych spra­wach; ma­łost­ko­wość


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pot. czę­ste kry­ty­ko­wa­nie rze­czy drob­nych i bła­hych, zwra­ca­nie uwagi na najm­niej­sze szcze­gó­ły


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czepianie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|cze­piać.


Źródła:

Wiktionary

Czepiać

1. po­tocz­nie: na­ga­by­wać;
2. cze­piać się:
a) chwy­tać się, za­ha­czać się;
b) do­pa­try­wać się ujem­nych cech kogoś lub cze­goś, czę­sto bez pod­staw


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. cze­pić)

 (1.1) pot. pro­wi­zo­rycz­nie mo­co­wać

 (1.2) pot. za­trzy­my­wać kogoś lub coś bez istot­ne­go po­wo­du

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny cze­piać się (dk. cze­pić się)

 (2.1) pot. uj­mo­wać coś, by się tego trzy­mać

 (2.2) pot. wy­naj­dy­wać złe stro­ny cze­goś, nie­do­bre in­ten­cje kogoś

 (2.3) pot. czy­nić sta­ra­nia, by coś oca­lić


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czepiec

1. daw­niej ko­bie­ce na­kry­cie głowy; cze­pek
2. część żo­łąd­ka u zwie­rząt prze­żu­wa­ją­cych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hist. etn. ro­dzaj ko­bie­ce­go na­kry­cia głowy;

 (1.2) anat. zool. jeden z żo­łąd­ków prze­żu­wa­czy;

 (1.3) anat. zob. cze­piec ścię­gni­sty.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czepiel

naz­wi­sko


Cze­piel (czes. "Čepel" niem. "Tip­pel­ste­in" lub "Tüpelstein", 901 m n.p.m.) – szczyt w Kar­ko­no­szach w obrę­bie La­soc­kie­go Grzbie­tu.

Po­ło­żo­ny po­mię­dzy Ko­pi­ną na pół­no­cy a Mravenečníkiem na po­łud­niu. Przez Cze­piel prze­cho­dzi dział wód po­mię­dzy zle­wi­ska­mi Bał­ty­ku i Morza Pół­noc­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czepiga

1. rącz­ka pługa;
2. cze­pi­ga ru­da­wa - ptak za­miesz­ku­ją­cy w Afry­ce


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) uchwyt do pro­wa­dze­nia pługa kon­ne­go przez ora­cza

 (1.2) śred­niej wiel­ko­ści ptak za­miesz­ku­ją­cy środ­ko­wą i po­łud­nio­wą Afry­kę;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czepigi

rącz­ki od pługa kon­ne­go


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Co­lii­for­mes|Murie|ref=tak., rząd pta­ków z in­fra­gro­ma­dy pta­ków ne­o­gna­tycz­nych;

 (1.2) syst. ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Co­lii­dae|Swa­in­son|ref=tak., ro­dzi­na pta­ków z rzędu cze­pig (1.1)

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: cze­pi­ga


Cze­pi­gi – rząd (Co­lii­for­mes) i ro­dzi­na (Co­lii­dae) pta­ków z pod­gro­ma­dy Ne­or­nit­hes.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czepino

Cze­pi­no (do 1945 roku niem. "Win­ters­fel­de") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie gry­fiń­skim, w gmi­nie Gry­fi­no przy hi­sto­rycz­nym trak­cie ko­mu­ni­ka­cyj­nym w kie­run­ku Szcze­ci­na, w pa­śmie za­bu­do­wy wyt­wo­rzo­nym przez miej­sco­wo­ści Cze­pi­no, Da­le­sze­wo, Ra­dzi­sze­wo.


Źródła:

Wikipedia

Czepiny

dawny obrzęd we­sel­ny znany u więk­szo­ści ludów sło­wiań­skich, pod­czas któ­re­go panna młoda sym­bo­licz­nie prze­cho­dzi­ła ze stanu pa­nień­skie­go w za­męż­ny; ocze­pi­ny


Źródła:

SJP.pl

Czepiszcze

by­li­na z ro­dzi­ny śla­zo­wa­tych; urena


Źródła:

SJP.pl

Czepić

cze­pić się:
1. chwy­cić się, za­ha­czyć się;
2. do­pa­trzeć się ujem­nych cech kogoś lub cze­goś, czę­sto bez pod­staw


Źródła:

SJP.pl

Czepkowanie

ce­re­mo­nia włą­cze­nia stu­den­tów pie­lę­gniar­stwa i po­łoż­nict­wa do spo­łecz­no­ści za­wo­do­wej


Źródła:

SJP.pl

Czepkowy

→ cze­pek


Patrz:czepek

Źródła:

SJP.pl

Czepliwość

→ cze­pli­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co cze­pli­we


Patrz:czepliwy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czepliwy

1. umoż­li­wia­ją­cy przy­cze­pia­nie się; czep­ny;
2. po­tocz­nie: skłon­ny do za­cze­pek, nie­słusz­ne­go kry­ty­ko­wa­nia; na­past­li­wy, za­cze­pli­wy;
3. po­tocz­nie: łatwy do za­pa­mię­ta­nia, wpa­da­ją­cy w ucho; chwyt­li­wy


Źródła:

SJP.pl

Czepne

1. umoż­li­wia­ją­cy przy­cze­pia­nie się (np. or­ga­ny czep­ne wyt­wa­rza­ne przez niek­tó­re ro­śli­ny pnące)
2. cze­pia­ją­cy się; lepki, przy­le­ga­ją­cy (np. czep­na witka ma­li­ny)


Źródła:

SJP.pl

Czepny

1. umoż­li­wia­ją­cy przy­cze­pia­nie się (np. or­ga­ny czep­ne wyt­wa­rza­ne przez niek­tó­re ro­śli­ny pnące)
2. cze­pia­ją­cy się; lepki, przy­le­ga­ją­cy (np. czep­na witka ma­li­ny)


przy­miot­nik

 (1.1) do­sto­so­wa­ny do cze­pia­nia się

 (1.2) chwyt­li­wy, cze­pli­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czepota

cier­ni­ste pną­cze z ro­dzi­ny ma­rza­no­wa­tych; gam­bir


Źródła:

SJP.pl

Czepułkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czerczen-Daria

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka w pół­noc­no-za­chod­nich Chi­nach;


Czer­czen-daria (chiń. upr. 车尔臣河; chiń. trad. 車爾臣河; pi­ny­in "Chē’ěrchén Hé"; ‏چەرچەن دەرياسى‎; "Qar­qan därya") – rzeka w pół­noc­no-za­chod­nich Chi­nach. Jej źró­dła znaj­du­ją się w gó­rach Ałtyn-tag, ucho­dzi do je­zio­ra Ta­i­te­ma Hu (Ka­ra­bu­ran). Dłu­gość rzeki wy­no­si ok. 500 km. Wy­ko­rzy­sty­wa­na do iry­ga­cji.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czerdak

dawny ro­dzaj we­ran­dy w do­mach bu­dow­la­nych na Wscho­dzie, zwła­szcza w Tur­cji


Źródła:

SJP.pl

Czerecha

drze­wo owo­co­we - mie­sza­niec wiśni i cze­re­śni


Źródła:

SJP.pl

Czereda

żar­to­bli­wie lub lek­ce­wa­żą­co: gro­ma­da, grupa ludzi; zgra­ja


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) książk. zgra­ja, grupa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeredka

zdrob­nie­nie od: cze­re­da; gro­mad­ka


Źródła:

SJP.pl

Czeremcha

drze­wo lub krzew z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Padus., ro­dzaj ro­śli­ny z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych o bia­łych, sil­nie pach­ną­cych kwia­tach i ciem­no­czer­wo­nych lub czar­nych owo­cach;

 (1.2) spoż. owoc cze­rem­chy (1.1)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czeremchowo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Rosji, w ob­wo­dzie ir­kuc­kim;


Cze­rem­cho­wo ( Черемхово) – mia­sto w Rosji w ob­wo­dzie ir­kuc­kim w za­głę­biu wę­glo­wym.

Znaj­du­ją się tu ko­pal­nie węgla, prze­mysł ma­szy­no­wy, spo­żyw­czy, lekki.

Jedno z miejsc do któ­rych byli zsy­ła­ni pol­scy dzia­ła­cze so­cja­li­stycz­ni z par­tii „Pro­le­ta­riat”. Tu byli za­trud­nia­ni mię­dzy in­ny­mi w ko­pal­ni węgla i złota „Ko­mo­row­ski i So­bie­szczań­ski” (Kомпании Русскo-Азиатическия Уголья копий и Золотые принска „Коморовский и Собесщанский”, Черемхово).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czeremchowski

→ Cze­rem­cha


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Cze­rem­cho­wem, do­ty­czą­cy Cze­rem­cho­wa


Patrz:Czeremcha

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeremchowy

zwią­za­ny z cze­rem­chą


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z cze­rem­chą, do­ty­czą­cy cze­rem­chy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeremeski

przy­miot­nik od: Cze­rem­cha


Źródła:

SJP.pl

Czeremis

czło­nek ludu za­miesz­ku­ją­ce­go Mari El (au­to­no­micz­ną re­pu­bli­kę w Rosji); Ma­ryj­czyk


Źródła:

SJP.pl

Czeremisi

lud za­miesz­ku­ją­cy Mari El (au­to­no­micz­ną re­pu­bli­kę w Rosji); Ma­ryj­czy­cy


Źródła:

SJP.pl

Czeremiska

do­ty­czą­cy Cze­re­mi­sów, wła­ści­wy Cze­re­mi­som


Źródła:

SJP.pl

Czeremiski

do­ty­czą­cy Cze­re­mi­sów, wła­ści­wy Cze­re­mi­som


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. zwią­za­ny z Cze­re­mi­sa­mi (Ma­ryj­czy­ka­mi), do­ty­czą­cy Cze­re­mi­sów (Ma­ryj­czy­ków)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język cze­re­mi­ski;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeremosz

rzeka na Ukra­i­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka na za­chod­niej Ukra­i­nie, w Kar­pa­tach Wschod­nich, prawy do­pływ Prutu;


Cze­re­mosz ( Черемош, Ceremuș) – rzeka na za­chod­niej Ukra­i­nie, w Kar­pa­tach Wschod­nich, prawy do­pływ Prutu o dłu­go­ści 80 km (167 km z Czar­nym Cze­re­mo­szem) i po­wierzch­ni do­rze­cza 2560 km². Nazwa rzeki czę­sto po­ja­wia się w kul­tu­rze lu­do­wej, w szcze­gól­no­ści w od­nie­sie­niu do tra­dy­cji hu­cul­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czeremsza

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. pot. czos­nek niedź­wie­dzi

 (1.2) spoż. ja­rzy­na z czosn­ku niedź­wie­dzie­go


Źródła:

Wiktionary

Czeremszaczek

na­miot­nik cze­rem­sza­czek - motyl z ro­dzi­ny na­miot­ni­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czeremszyna

1. kwiat lub owoc cze­rem­chy;
2. lasek cze­rem­cho­wy


Cze­rem­szy­na – pol­ski ze­spół fol­ko­wy, in­spi­ru­ją­cy się fol­klo­rem sło­wiań­skim, głów­nie pod­la­skim. Pow­stał w li­sto­pa­dzie 1993 roku z ini­cja­ty­wy Bar­ba­ry Kuzub-Sa­mo­siuk, w Cze­rem­sze, na Pod­la­siu.

Od po­cząt­ku ist­nie­nia ze­spo­łu na jego re­per­tu­ar skła­da­ją się prze­de wszyst­kim pie­śni lu­do­we po­gra­ni­cza pol­sko-bia­ło­ru­sko-ukra­iń­skie­go wy­ko­ny­wa­ne w gwa­rze z Pod­la­sia za­a­ran­żo­wa­ne na głos i różne in­stru­men­ty m.in.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czeremucha

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Padus avium|Mill.|ref=tak., ga­tu­nek drze­wa lub du­że­go krze­wu z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych

 (1.2) bot. drze­wo lub krzew z ga­tun­ku cze­re­much (1.1)


Źródła:

Wiktionary

Czerep

1. sko­ru­pa po stłu­czo­nym na­czy­niu;
2. głowa, czasz­ka;
3. niesz­kli­wio­ny wyrób garn­car­ski lub ce­ra­micz­ny;
4. odła­mek po­ci­sku, bomby, gra­na­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) anat. czasz­ka

 (1.2) anat. głowa

 (1.3) przen. liche na­czy­nia garn­car­skie

 (1.4) techn. w tech­no­lo­gii ce­ra­micz­nej: wy­trzy­ma­ły me­cha­nicz­nie pro­dukt wy­pie­ka­nia ufor­mo­wa­nej masy ce­ra­micz­nej

 (1.5) wojsk. odła­mek bomby, gra­na­tu lub po­ci­sku

 (1.6) przen. szcząt­ki, ruiny

 (1.7) gw-pl|Bu­ko­wi­na. da­chów­ka


Cze­rep – sko­ru­pa ce­ra­micz­na, sta­no­wią­ca wła­ści­wą ścian­kę przed­mio­tu; wy­pa­lo­na, lecz niesz­kli­wio­na bez an­go­by i de­ko­ra­cji.

Wy­pa­le­nie wy­ro­bu po­zba­wia masę ce­ra­micz­ną wody, zmie­nia jej wła­ści­wo­ści fi­zycz­ne i che­micz­ne. Cze­rep jest twar­dy, po­ro­wa­ty, kru­chy, dźwię­czy przy ude­rze­niu, za­cho­wu­je na stałe kształt na­da­ny przed wy­pa­le­niem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerepak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czerepaniak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czerepica

gwa­ro­wo: da­chów­ka


Źródła:

SJP.pl

Czerepowiec

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w pół­noc­nej czę­ści Rosji, w ob­wo­dzie wo­ło­godz­kim;


Cze­re­po­wiec (ros. Черепове́ц) – mia­sto w pół­noc­nej czę­ści Rosji, w ob­wo­dzie wo­ło­godz­kim, port przy Woł­żań­sko-Bał­tyc­kiej Dro­dze Wod­nej, nad Zbior­ni­kiem Ry­biń­skim.

Cen­trum ad­mi­ni­stra­cyj­ne re­jo­nu cze­re­po­wiec­kie­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czerepowiecki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Cze­re­pow­cem, do­ty­czą­cy Cze­re­pow­ca


Źródła:

Wiktionary

Czeresienka

zdrob­nie­nie od: cze­re­śnia


Źródła:

SJP.pl

Czereszewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czerezwyczajka

po­tocz­na nazwa WCzK, czyli or­ga­ni­za­cji po­prze­dza­ją­cej NKWD i KGB w Rosji so­wiec­kiej; czrez­wy­czaj­ka


Źródła:

SJP.pl

Czereśnia

drze­wo owo­co­we z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych (Ce­ra­sus avium, Pru­nus avium), po­krew­ne wiśni, po­wszech­nie upra­wia­ne dla owo­ców de­se­ro­wych i na przet­wo­ry
2. owoc tego drze­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ogrod. bot. drze­wo z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych;

 (1.2) spoż. owoc cze­re­śni (1.1); ku­li­ste pest­kow­ce ko­lo­ru czer­wo­ne­go, żół­te­go lub czar­ne­go

 (1.3) techn. drew­no uzy­ska­ne z cze­re­śni (1.1)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czereśniacki

→ cze­re­śniak


Patrz:czereśniak

Źródła:

SJP.pl

Czereśniak

wsiór, wsiur, wioch­man, wioch­men, wie­śniak, wsiok; po­gard­li­wie:
1. czło­wiek po­cho­dzą­cy ze wsi lub miesz­ka­ją­cy na wsi;
2. czło­wiek pry­mi­tyw­ny, nie­u­mie­ją­cy się od­po­wied­nio za­cho­wać w to­wa­rzy­stwie


Źródła:

SJP.pl

Czereśniowy

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z cze­re­śnią (drze­wem)

 (1.2) zwią­za­ny z cze­re­śnią (owo­cem)


Źródła:

Wiktionary

Czereśniówka

na­lew­ka z cze­re­śni


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) spoż. napój al­ko­ho­lo­wy przy­go­to­wa­ny po­przez za­la­nie spi­ry­tu­sem owo­ców cze­re­śni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerkaski

1. → Czer­ka­sy;
2. obwód czer­ka­ski - jeden z 24 ob­wo­dów Ukra­i­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czer­ka­sa­mi, do­ty­czą­cy Czer­ka­sów


Czer­ka­ski ( Черкаски) – wieś w Buł­ga­rii, w ob­wo­dzie Mon­ta­na, w gmi­nie Wyr­szec. We­dług da­nych sza­cun­ko­wych Ujed­no­li­co­ne­go Sy­ste­mu Ewi­den­cji Lud­no­ści oraz Usług Ad­mi­ni­stra­cyj­nych dla Lud­no­ści, 15 wrze­śnia 2023 roku miej­sco­wość li­czy­ła 182 miesz­kań­ców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerkasy

1. mia­sto na Ukra­i­nie;
2. wieś na Ukra­i­nie;
3. wieś na Bia­ło­ru­si;
4. część mia­sta Ła­szczów w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto na Ukra­i­nie:


Czer­ka­sy ( Черкаси) – mia­sto w cen­tral­nej czę­ści Ukra­i­ny, sto­li­ca ob­wo­du czer­ka­skie­go, sie­dzi­ba re­jo­nu czer­ka­skie­go i. Leży nad Dnie­prem oraz nad brze­giem Krze­mień­czuc­kie­go Zbior­ni­ka Wod­ne­go ut­wo­rzo­ne­go przez spię­trze­nie wód Dnie­pru.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerkawski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerkies

koń czer­kie­ski pół­noc­ne­go Ka­u­ka­zu


Źródła:

SJP.pl

Czerkiesi

lud ka­u­ka­ski za­miesz­ku­ją­cy Ka­ra­cza­jo-Czer­kie­sję


Czer­kie­si (kab. i ady. Адыгэхэр "Adygəxər", IPA: []; черке́сы lub адыги) – grupa et­nicz­na z pół­noc­no-za­chod­nie­go Ka­u­ka­zu (Czer­kie­sja), obec­nie za­miesz­ku­ją­ca głów­nie pół­noc­no-wschod­nią Tur­cję oraz Re­pu­bli­kę Ka­ra­cza­jo-Czer­kie­ską w Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej, gdzie sta­no­wią ok.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerkiesk

sto­li­ca Ka­ra­cza­jo-Czer­kie­sji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Rosji, nad Ku­ba­niem, sto­li­ca Ka­ra­cza­jo-Czer­kie­sji;


Czer­kiesk ( Черкесск) – sto­li­ca Ka­ra­cza­jo-Czer­kie­sji, w Rosji, nad Ku­ba­niem. Mia­sto za­ło­żo­ne w 1804 roku jako Ba­tał­pa­szyń­ska sta­ni­ca ko­zac­ka. 123,1 tys. miesz­kań­ców (2020).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerkieska

1. dłu­gie okry­cie wierzch­nie gó­ra­li czer­kie­skich oraz armii ra­dziec­kiej;
2. fu­trza­na czap­ka


Źródła:

SJP.pl

Czerkieski

do­ty­czą­cy Czer­kie­sów (ludu ka­u­ka­skie­go), wła­ści­wy Czer­kie­som


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czer­kie­skiem, do­ty­czą­cy Czer­kie­ska

 (1.2) zwią­za­ny z Czer­kie­sją albo Czer­kie­sa­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerlejno

Czer­lej­no – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie poz­nań­skim, w gmi­nie Ko­strzyn.

Wieś du­chow­na "Czer­le­ni­no", włas­ność ka­pi­tu­ły ka­te­dral­nej gnieź­nień­skiej, pod ko­niec XVI wieku le­ża­ła w po­wie­cie poz­nań­skim wo­je­wództ­wa poz­nań­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Czermak

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czermień

tru­ją­ca by­li­na z ro­dzi­ny obraz­ko­wa­tych; kalla


Źródła:

SJP.pl

Czermin

nazwa kilku miej­sco­wo­ści w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geogr. to­po­nim, nazwa sze­re­gu miej­sco­wo­ści w Pol­sce;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerminianin

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Czer­mi­na


Źródła:

Wiktionary

Czerminianka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Czer­mi­na


Źródła:

Wiktionary

Czermiński

zwią­za­ny z Czer­mi­nem, do­ty­czą­cy Czer­mi­na


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Czer­mi­na, zwią­za­ny z Czer­mi­nem


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czermna

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czermnica

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czermnieński

przy­miot­nik od: Czerm­na


Źródła:

SJP.pl

Czermno

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czerna

nazwa kilku wsi w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czernecki

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czernek

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czernelica

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. osied­le typu miej­skie­go na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie iwa­no­fran­kiw­skim, w re­jo­nie ho­ro­deń­skim;


Czer­ne­li­ca – osied­le typu miej­skie­go na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie iwa­no­fran­kiw­skim, w re­jo­nie ko­ło­myj­skim (do 2020 roku w re­jo­nie ho­ro­deń­skim).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czerniachowsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w ob­wo­dzie kró­le­wiec­kim w Rosji;


Czer­nia­chowsk, Wy­struć ( Черняховск; In­ster­burg) – mia­sto w Rosji, w ob­wo­dzie kró­le­wiec­kim, sie­dzi­ba re­jo­nu czer­nia­chow­skie­go. 35,4 tys. miesz­kań­ców w 2020.

Miej­sco­wość po­ło­żo­na u uj­ścia rzeki In­strucz do Pre­go­ły, ok. 90 km na wschód od Kró­lew­ca i ok.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czerniachowski

kul­tu­ra czer­nia­chow­ska - kul­tu­ra ar­che­o­lo­gicz­na epoki że­la­za


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czer­nia­chow­skiem, do­ty­czą­cy Czer­nia­chow­ska

 (1.2) zwią­za­ny z Czer­nia­cho­wem, do­ty­czą­cy Czer­nia­cho­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerniaczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od czer­niak


Źródła:

Wiktionary

Czerniaczka

cho­ro­ba mło­dych zwie­rząt, głów­nie cie­ląt, ob­ja­wia­ją­ca się czar­ny­mi pla­ma­mi w wą­tro­bie, śle­dzio­nie, opo­nach móz­go­wych pow­sta­ły­mi przez na­gro­ma­dze­nie się ko­mó­rek barw­ni­ko­wych; me­la­no­za


Źródła:

SJP.pl

Czerniak

no­wot­wór zło­śli­wy skóry; me­la­no­ma


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. zło­śli­wy no­wot­wór tkan­ki barw­ni­ko­wej;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerniakiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czerniakowski

przy­miot­nik od: Czer­nia­ków


Źródła:

SJP.pl

Czerniakowy

→ czer­niak


Patrz:czerniak

Źródła:

SJP.pl

Czerniaków

no­wot­wór zło­śli­wy skóry; me­la­no­ma


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. część mia­sta War­sza­wa;

 (1.2) geogr. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie sie­radz­kim, w gmi­nie Go­szcza­nów;


Czer­nia­ków – dawna wieś, współ­cze­śnie część dziel­ni­cy Mo­ko­tów i ob­szar MSI w War­sza­wie, le­żą­cy mię­dzy skar­pą war­szaw­ską a ko­ry­tem Wisły.

Od pół­no­cy gra­ni­czy z Uja­zdo­wem, od po­łud­nia z Sa­dy­bą. Głów­ną ar­te­rią Czer­nia­ko­wa jest ul. Czer­nia­kow­ska. Na przed­wo­jen­nych ma­pach lo­ka­li­zo­wa­ny był w oko­li­cach placu Ber­nar­dyń­skie­go (gdzie znaj­do­wał się hi­sto­rycz­ny śro­dek wsi Czer­nia­ków), z cza­sem jed­nak przy­ję­ło się okre­ślać tym mia­nem także te­re­ny na wschód od ulicy Czer­nia­kow­skiej – ob­szar przy­po­rząd­ko­wy­wa­ny do tej pory Sie­kier­kom – uwz­ględ­nio­no to w po­dzia­le MSI – niem­niej pół­noc­na część włą­czo­na zo­sta­ła do re­jo­nu MSI Uja­zdów i czę­ścio­wo Solec (pół­noc­ny frag­ment Cypla Czer­nia­kow­skie­go).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerniatyn

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś na Ukra­i­nie, w re­jo­nie ho­ro­deń­skim ob­wo­du iwa­no­fran­kiw­skie­go;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czerniawa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. me­te­o­rol. ciem­ne chmu­ry przed burzą


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czerniawski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerniawy

ma­ją­cy kolor zbli­żo­ny do czar­ne­go, ciem­ny, pra­wie czar­ny; czar­nia­wy, czar­na­wy


Źródła:

SJP.pl

Czernica

1. ga­tu­nek kacz­ki z ro­dzi­ny grą­życ
2. czar­na ja­go­da


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ayt­hya fu­li­gu­la|ref=tak., kacz­ka czer­ni­ca, eu­raz­ja­tyc­ki ptak wodny za­miesz­ku­ją­cy ot­war­te zbior­ni­ki wodne o gęsto za­ro­śnię­tych brze­gach;

 (1.2) ornit. zob. czer­ni­ca obroż­na.

 (1.3) bot. zob. czar­na ja­go­da.

 (1.4) kra­ków. je­ży­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czernice

1. ga­tu­nek kacz­ki z ro­dzi­ny grą­życ
2. czar­na ja­go­da


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czernice-Borowe

wieś w Pol­sce


Źródła:

SJP.pl

Czernichowski

przy­miot­nik od: Czer­ni­chów


Źródła:

SJP.pl

Czernichów

1. nazwa kilku miej­sco­wo­ści w Pol­sce;
2. wieś na Ukra­i­nie


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czernicki

1. przy­miot­nik od: Czer­ni­ca;
2. przy­miot­nik od: Czer­ni­ce-Bo­ro­we; czer­nic­ko-bo­row­ski


Źródła:

SJP.pl

Czernickoborowski

przy­miot­nik od: Czer­ni­ce-Bo­ro­we; czer­nic­ko-bo­row­ski


Źródła:

SJP.pl

Czernicowy

→ czer­ni­ca


Patrz:czernica

Źródła:

SJP.pl

Czerniczka

pół­noc­no­a­me­ry­kań­ska kacz­ka, spo­ra­dycz­nie za­la­tu­ją­ca do Pol­ski


Czer­nicz­ka, czer­ni­ca obroż­na, czer­ni­ca ame­ry­kań­ska ("Ayt­hya col­la­ris") – ga­tu­nek śred­niej wiel­ko­ści ptaka wod­ne­go z ro­dzi­ny kacz­ko­wa­tych (Ana­ti­dae) za­miesz­ku­ją­cy Ame­ry­kę Pół­noc­ną. Nie jest za­gro­żo­ny wy­gi­nię­ciem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czernidlak

grzyb ka­pe­lu­szo­wy z ro­dzi­ny bedł­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czernidłaczek

ro­dzaj grzy­bów z ro­dzi­ny pie­czar­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czernidłak

grzyb z ro­dzi­ny pie­czar­ko­wa­tych, któ­re­go doj­rza­ła grzyb­nia roz­pły­wa się w czar­ną maź


Źródła:

SJP.pl

Czernidło

1. sub­stan­cja do na­da­wa­nia cze­muś czar­ne­go ko­lo­ru; czar­ni­dło;
2. za­wie­si­na ma­te­ria­łów ogniotr­wa­łych i pyłu gra­fi­to­we­go w wo­dzie;
3. daw­niej: atra­ment, tusz


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) barw­nik na­da­ją­cy barwę czar­ną

 (1.2) przest. za­pra­wa do czar­nie­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czernidłowy

→ czer­ni­dło


Patrz:czernidło

Źródła:

SJP.pl

Czerniec

daw­niej: za­kon­nik obrząd­ku wschod­nie­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerniechów

nazwa dwóch wsi w Pol­sce


Czer­nie­chów ( Чернихів) – wieś na Ukra­i­nie, w re­jo­nie tar­no­pol­skim ob­wo­du tar­no­pol­skie­go, w hro­ma­dzie Tar­no­pol.

Do 2020 roku część re­jo­nu zbo­row­skie­go, od 2020 – tar­no­pol­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerniecki

naz­wi­sko


Czer­niec­ki ("Cier­niec­ki") – pol­ski herb szla­chec­ki z no­bi­li­ta­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerniejaczek

krob­nik czer­nie­ja­czek - ga­tu­nek mo­ty­la że­ru­ją­ce­go na drze­wach owo­co­wych; Eu­pi­sta ni­gri­cel­la


Źródła:

SJP.pl

Czerniejeczka

wy­drąż­ka czer­nie­jecz­ka - ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny zwój­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czerniejewianin

miesz­ka­niec Czer­nie­je­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Czerniejewianka

miesz­kan­ka Czer­nie­je­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Czerniejewo

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


}|-

Czer­nie­je­wo (niem. "Schwa­rze­nau") – mia­sto w woj. wiel­ko­pol­skim, w po­wie­cie gnieź­nień­skim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Czer­nie­je­wo.

Czer­nie­je­wo uzy­ska­ło lo­ka­cję miej­ską przed 1390 ro­kiem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerniejewski

przy­miot­nik od: Czer­nie­jo­wo


Źródła:

SJP.pl

Czerniejów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś na Ukra­i­nie, w re­jo­nie ty­śmie­nic­kim ob­wo­du iwa­no­fran­kiw­skie­go, po­ło­żo­na nad By­strzy­cą Nad­wór­niań­ską;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czernienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czer­nić.

 (1.2) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czer­nieć.


Źródła:

Wiktionary

Czernienko

naz­wi­sko, np. Kon­stan­tin Czer­nien­ko (1911-1985), po­li­tyk ra­dziec­ki, se­kre­tarz Ko­mu­ni­stycz­nej Par­tii Związ­ku Ra­dziec­kie­go


Źródła:

SJP.pl

Czerniewice

1. wieś w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie włoc­ław­skim;
2. wieś w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie to­ma­szow­skim


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerniewicki

przy­miot­nik od: Czer­nie­wi­ce


Źródła:

SJP.pl

Czerniewicz

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerniewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czerniewski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czernieć

przy­bie­rać czar­ną barwę


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. po­czer­nieć lub sczer­nieć)

 (1.1) sta­wać się czar­nym

 (1.2) wy­róż­niać się czar­nym lub ciem­nym ko­lo­rem na ja­śniej­szym tle


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czernieński

przy­miot­nik od: Czer­na


Źródła:

SJP.pl

Czernihowski

1. → Czer­ni­hów;
2. obwód czer­ni­how­ski - jeden z 24 ob­wo­dów Ukra­i­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czer­ni­ho­wem, do­ty­czą­cy Czer­ni­ho­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czernihowszczyzna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. kra­i­na obej­mu­ją­ca oko­li­ce Czer­ni­ho­wa, dawne księ­stwo czer­ni­how­skie;


Źródła:

Wiktionary

Czernihów

mia­sto na Ukra­i­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto ob­wo­do­we w pół­noc­nej czę­ści Ukra­i­ny, po­ło­żo­ne nad Desną;


Czer­ni­hów ( Чернігів) – mia­sto w pół­noc­no-wschod­niej czę­ści Ukra­i­ny, nad Desną. Sto­li­ca ob­wo­du czer­ni­how­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czernik

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czernikowo

miej­sco­wość w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim


Czer­ni­ko­wo – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie to­ruń­skim, w gmi­nie Czer­ni­ko­wo, któ­rej jest sie­dzi­bą.

W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Czer­ni­ko­wo. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa włoc­ław­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czernikowski

przy­miot­nik od: Czer­ni­ko­wo, Czer­ni­ków, Czer­ni­ków Kar­ski, Czer­ni­ków Opa­tow­ski


Źródła:

SJP.pl

Czernilawa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś na Ukra­i­nie, w re­jo­nie ja­wo­row­skim ob­wo­du lwow­skie­go;


Czer­ni­la­wa ( Чернилява) – wieś na Ukra­i­nie, w re­jo­nie ja­wo­row­skim ob­wo­du lwow­skie­go. Wieś liczy 1643 miesz­kań­ców.

W II Rze­czy­po­spo­li­tej do 1934 sa­mo­dziel­na gmina jed­nost­ko­wa. Na­stęp­nie na­le­ża­ła do zbio­ro­wej wiej­skiej gminy Na­ha­czów w po­wie­cie ja­wo­row­skim w woj. lwow­skim.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czernina

zupa na bazie zwie­rzę­cej krwi (prze­waż­nie ka­czej lub gę­siej); czar­ni­na, czar­na po­lew­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. gęsta, zak­wa­sza­na zupa na wy­wa­rze z mięsa z do­dat­kiem krwi zwie­rzę­cej; i w En­cy­klo­pe­dii sta­ro­pol­skiej


Czer­ni­na, czar­ni­na, czar­na po­lew­ka – pol­ska zupa o cha­rak­te­rze po­lew­ki, któ­rej pod­sta­wo­wy­mi skład­ni­ka­mi jest za­pra­wia­ny octem rosół oraz krew zwie­rzę­ca (z dro­biu lub kró­li­ka, rza­dziej pro­się­cia).

W ja­dło­spi­sie sta­ro­pol­skim była to za­wie­si­sta zupa przy­rzą­dza­na na wy­wa­rze dro­bio­wym (z kości i po­dro­bów kacz­ki albo gęsi) i do­dat­kiem ich świe­żej krwi, pod­pra­wio­na mąką i zak­wa­sza­na (utr­wa­lo­na) octem, za­pra­wia­na (na słod­ko bądź ostro) pi­kant­ny­mi przy­pra­wa­mi ko­rzen­ny­mi (cy­na­mo­nem, goź­dzi­ka­mi, pie­przem) oraz su­szo­ny­mi śliw­ka­mi i jabł­ka­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerniowce

mia­sto na Ukra­i­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto na Ukra­i­nie;


Dom Pol­ski, Ży­dow­ski, Nie­miec­ki

Ra­tusz, ki­no­te­atr, teatr, dwo­rzec, ka­mie­ni­ca

Czer­niow­ce ( Чернівці, Cernăuți, Черновцы, ‏טשערנאָוויץ‎, Չերնովեց, Czer­no­witz/Tscher­no­witz) – mia­sto w po­łud­nio­wo-za­chod­niej czę­ści Ukra­i­ny na Bu­ko­wi­nie pół­noc­nej nad Pru­tem. Sie­dzi­ba ob­wo­du czer­nio­wiec­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerniowiecki

1. → Czer­niow­ce;
2. obwód czer­nio­wiec­ki - jeden z 24 ob­wo­dów Ukra­i­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czer­niow­ca­mi, do­ty­czą­cy Czer­niow­ców


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czernić

czy­nić jakąś po­wierzch­nię czar­ną


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) czy­nić czar­nym, na­da­wać czar­ną barwę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czernkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czernobyl

mia­sto na Ukra­i­nie, w któ­rym w 1986 roku dosz­ło do wy­bu­chu w elek­trow­ni ją­dro­wej; Czar­no­byl


Źródła:

SJP.pl

Czernomyrdin

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czerny

naz­wi­sko, np.
1. Karel (Carl) Czer­ny (1791 - 1857), au­striac­ki pia­ni­sta, kom­po­zy­tor i pe­da­gog;
2. Ha­li­na Czer­ny-Ste­fań­ska (1922 - 2001), pol­ska pia­nist­ka, cho­pi­nist­ka, pe­da­gog


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerokeski

→ Cze­ro­kez (Czi­ro­kez); czi­ro­ke­ski


Źródła:

SJP.pl

Czerokez

pół­noc­no­a­me­ry­kań­ski In­dia­nin, czło­nek ple­mie­nia Cze­ro­ke­zów; Czi­ro­kez


Źródła:

SJP.pl

Czerokezi

pół­noc­no­a­me­ry­kań­ski In­dia­nin, czło­nek ple­mie­nia Cze­ro­ke­zów; Czi­ro­kez


Źródła:

SJP.pl

Czerokezka

In­dian­ka Ame­ry­ki Pół­noc­nej z grupy Iro­ke­zów; Czi­ro­kez­ka


Źródła:

SJP.pl

Czerp

siat­ka na kiju do wy­cią­ga­nia ryb z ak­wa­rium itp.


Źródła:

SJP.pl

Czerpaczek

zdrob­nie­nie od: czer­pak


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od czer­pak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerpaczka

1. ma­szy­na do po­głę­bia­nia rzeki, ka­na­łu itp. po­przez wy­do­by­wa­nie grun­tu z dna wód; ba­gier, ba­grow­ni­ca, czer­par­ka, draga, po­głę­biar­ka, szla­mow­nik;
2. łyżka wa­zo­wa; czer­pak


Źródła:

SJP.pl

Czerpadło

Czer­pa­dło – ro­dzaj prze­no­śni­ka cie­czy, sto­so­wa­ny m.in. w po­głę­biar­kach. Czer­pa­dła były sto­so­wa­ne już w sta­ro­żyt­no­ści.

Czer­pa­dła dzie­lą się na czer­pa­dła po­jem­ni­ko­we i śru­bo­we (zwane rów­nież śrubą Ar­chi­me­de­sa).


Źródła:

Wikipedia

Czerpak

1. na­czy­nie z trzon­kiem lub uchem, słu­żą­ce do czer­pa­nia cie­czy lub ciał syp­kich;
2. ro­bo­cza część ko­par­ki, słu­żą­ca do na­bie­ra­nia i prze­no­sze­nia ma­te­ria­łów syp­kich


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) na­rzę­dzie do czer­pa­nia pły­nów lub ma­te­ria­łów syp­kich, zwy­kle w for­mie na­czy­nia z trzon­kiem lub uchwy­tem

 (1.2) część ro­bo­cza ma­szy­ny lub urzą­dze­nia, która służy do czer­pa­nia, za­gar­nia­nia


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerpakowy

zwią­za­ny z czer­pa­kiem


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy czer­pa­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerpalniczy

zwią­za­ny z czer­pa­niem (pa­pie­ru)


Źródła:

SJP.pl

Czerpanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czer­pać.


Źródła:

Wiktionary

Czerparka

1. ma­szy­na do po­głę­bia­nia rzeki, ka­na­łu itp. po­przez wy­do­by­wa­nie grun­tu z dna wód; czer­pacz­ka, ba­gier, ba­grow­ni­ca, draga, szla­mow­nik, po­głę­biar­ka;
2. ma­szy­na do ura­bia­nia i czer­pa­nia syp­kich ma­te­ria­łów skal­nych; zgłę­biar­ka


Źródła:

SJP.pl

Czerpatka

ro­śli­na z ro­dzi­ny czer­pat­ko­wa­tych, kwit­ną­ca pod woda i za­py­la­na za po­mo­cą wody


Źródła:

SJP.pl

Czerpatkowate

ro­dzi­na ro­ślin kwia­to­wych dwu­li­ścien­nych


Źródła:

SJP.pl

Czerpatkowaty

o ce­chach czer­pat­ko­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Czerpać

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) na­bie­rać wodę lub inny płyn ja­kimś na­czy­niem

 (1.2) przen. ko­rzy­stać z cze­goś


Źródła:

Wiktionary

Czerpnia

1. czerp­nia po­wie­trza - obu­do­wa­ny otwór do po­bie­ra­nia po­wie­trza at­mos­fe­rycz­ne­go w ce­lach wen­ty­la­cyj­nych lub tech­no­lo­gicz­nych;
2. czerp­nia wody - kryte uję­cie wody na brze­gu rzeki lub zbior­ni­ka; uję­cie wody


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) techn. miej­sce czer­pa­nia cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czersk

1. mia­sto w Pol­sce;
2. wieś w Pol­sce;
3. wieś na Ukra­i­nie;
4. wieś na Bia­ło­ru­si


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Czersk – mia­sto w po­łud­nio­wej czę­ści wo­je­wództ­wa po­mor­skie­go, w po­wie­cie choj­nic­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Czersk. W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do woj. byd­go­skie­go.

Czersk uzy­skał lo­ka­cję miej­ską w 1382, zde­gra­do­wa­ny w 1772. Mia­sto kró­lew­skie po­ło­żo­ne było w II po­ło­wie XVI wieku w po­wie­cie tu­chol­skim wo­je­wództ­wa po­mor­skie­go. Prawa miej­skie od 1 lipca 1926.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerski

przy­miot­nik od: Czersk


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czer­skiem, do­ty­czą­cy Czer­ska

 (1.2) zwią­za­ny z Czer­skim, do­ty­czą­cy Czer­skie­go (osied­la w Rosji)


Czer­ski ( Черский, "Czer­skij") – osied­le typu miej­skie­go w Rosji, w Ja­ku­cji, sie­dzi­ba ad­mi­ni­stra­cyj­na ułusu niż­nie­ko­łym­skie­go.

Leży na pra­wym brze­gu Ko­ły­my, około 80 km po­wy­żej jej uj­ścia; około 1500 km na pół­noc­ny wschód od Ja­kuc­ka; 7 tys. miesz­kań­ców (2005). Oś­ro­dek re­gio­nu ho­dow­li re­ni­fe­rów; prze­mysł spo­żyw­czy; elek­trow­nia ciepl­na; port rzecz­ny. Ad­mi­ni­stra­cyj­nie w skład osied­la Czer­ski wcho­dzi także osied­le Zie­lo­ny Przy­lą­dek.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerstwiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: czer­stwo


Źródła:

SJP.pl

Czerstwiejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czer­stwy


Źródła:

SJP.pl

Czerstwieć

o pie­czy­wie: sta­wać się czer­stwym; zsy­chać się


Źródła:

SJP.pl

Czerstwość

su­chość; twar­dość


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest czer­stwe; cecha tych, któ­rzy są czer­stwi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerstwy

1. zdro­wy, krzep­ki;
2. o chle­bie: nieś­wie­ży, stary


przy­miot­nik

 (1.1) o chle­bie nieś­wie­ży, suchy

 (1.2) o chle­bie daw. gw-pl|Poz­nań. świe­ży

 (1.3) o czło­wie­ku krzep­ki, zdro­wy, gw-pl|Poz­nań. zdro­wy, żwawy, młody


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerszczanin

miesz­ka­niec Czer­ska


Źródła:

SJP.pl

Czerszczanka

miesz­kan­ka Czer­ska


Źródła:

SJP.pl

Czert

osa­do­wa skała krze­mion­ko­wa, np. ja­spis, agat, chal­ce­don czy krze­mień


Czert – czę­sto spo­ty­ka­na zbita, twar­da skała krze­mion­ko­wa pow­sta­ją­ca w ska­łach wa­pien­nych. Wy­stę­pu­je wy­mien­nie z krze­mie­nia­mi. Czer­ty odróż­nia od krze­mie­ni prze­de wszyst­kim to, że w czer­cie gra­ni­ca mię­dzy skałą ota­cza­ją­cą a czer­tem jest nie­o­stra, przej­ścio­wa.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerta

dawny spo­sób zbio­ro­we­go po­lo­wa­nia na dziki z na­gon­ką


Źródła:

SJP.pl

Czerteż

wyręb, wy­pa­la­nie i kar­czo­wa­nie te­re­nów za­le­sio­nych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerw

bez­no­ga larwa ro­ba­ko­wa­te­go kształ­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) larwa niek­tó­rych ga­tun­ków mu­chó­wek i błon­kó­wek;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) pszcz. sta­dia roz­wo­jo­we pszczo­ły miod­nej od ja­jecz­ka do wy­gry­za­ją­cej się larwy

 (2.2) zbio­ro­wi­sko owa­dów we wczes­nych fa­zach roz­wo­jo­wych


Czerw – typ larwy apo­dial­nej (bez­no­giej) błon­kó­wek i mu­chó­wek, bez wy­raź­nej pusz­ki gło­wo­wej.

W pszcze­lar­stwie jest to nazwa wszyst­kich sta­diów roz­wo­jo­wych pszczo­ły miod­nej przed wy­gry­zie­niem z ko­mór­ki.

Czerw to rów­nież po­tocz­na nazwa pocz­war­ki owada barw­ni­ko­we­go czerw­ca pol­skie­go (Porp­hy­rop­ho­ra po­lo­ni­ca).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerwcowy

zwią­za­ny z czerw­cem


przy­miot­nik

 (1.1) od: czer­wiec


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwczyk

chrząszcz z ro­dzi­ny żu­ko­wa­tych; gu­niak czerw­czyk


Źródła:

SJP.pl

Czerwcówka

1. dni wolne od pracy w okre­sie Bo­że­go Ciała;
2. wy­ciecz­ka za mia­sto w czerw­cu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) tu­ryst. przest. wy­ciecz­ka za mia­sto w czerw­cu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwiak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czerwica

tro­ci­niar­ka czer­wi­ca: motyl nocny z ro­dzi­ny tro­ci­nia­rek, szkod­nik drzew li­ścia­stych; drze­wo­jad


Źródła:

SJP.pl

Czerwiec

1. szó­sty mie­siąc roku ka­len­da­rzo­we­go
2. ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny goź­dzi­ko­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) szó­sty mie­siąc w roku (wg ka­len­da­rza gre­go­riań­skie­go i ju­liań­skie­go);

 (1.2) bot. ro­śli­na z ro­dzi­ny goź­dzi­ko­wa­tych;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) ent. owad z na­dro­dzi­ny plusk­wia­ków;


Czer­wiec – szó­sty mie­siąc w roku, we­dług ka­len­da­rza gre­go­riań­skie­go ma 30 dni.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerwieniak

ga­tu­nek słod­ko­wod­nej ryby z ro­dzi­ny pie­lę­gni­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czerwienica

nad­mier­ne stę­że­nie ery­tro­cy­tów we krwi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. grupa cho­rób o róż­nej etio­lo­gii zwią­za­nych z nad­mier­ną ilo­ścią lub masą krwi­nek czer­wo­nych

 (1.2) icht. pot. ryba z ga­tun­ku nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Li­man­da aspe­ra., li­man­da żół­to­płet­wa

 (1.3) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Al­kan­na|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny ogó­recz­ni­ko­wa­tych

 (1.4) bot. ro­śli­na z ro­dza­ju czer­wie­ni­ca (1.3)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerwienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pszcz. skła­da­nie jaj przez matkę pszcze­lą

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M. B. W. lm. rze­czow­ni­ka czer­wień


Źródła:

Wiktionary

Czerwieniec

daw­niej: mo­ne­ta, złoty dukat


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerwieniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: czer­wo­no


Źródła:

SJP.pl

Czerwienienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czer­wie­nić.


Źródła:

Wiktionary

Czerwienieć

zmie­niać kolor na czer­wo­ny


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) sta­wać się bar­dziej czer­wo­nym

 (1.2) za­czer­wie­niać się na twa­rzy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwieniutki

zdrob­nie­nie od: czer­wo­ny; czer­wo­niut­ki


Źródła:

SJP.pl

Czerwienić

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) po­kry­wać coś czer­wo­ną farbą lub far­bo­wać barw­ni­kiem

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny czer­wie­nić się

 (2.1) sta­wać się czer­wo­nym, na­bie­rać czer­wo­ne­go ko­lo­ru

 (2.2) oble­wać się ru­mień­cem na twa­rzy, np. ze wsty­du lub zło­ści

 (2.3) wy­róż­niać się czer­wo­ną barwą


Źródła:

Wiktionary

Czerwienny

przy­miot­nik od: czer­wień (kolor w kar­tach); kie­ro­wy


Źródła:

SJP.pl

Czerwieć

cza­sow­nik

 (1.1) pszcz. o matce pszcze­lej: skła­dać jaja


Źródła:

Wiktionary

Czerwień

1. czer­wo­ny kolor;
2. barw­nik, farba ko­lo­ru czer­wo­ne­go;
3. tka­ni­na, przę­dza, ubra­nie w ko­lo­rze czer­wo­nym;
4. po­tocz­nie: kier - kolor w kar­tach;
5. po­tocz­nie: czer­wo­na kart­ka w piłce noż­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kolor czer­wo­ny

 (1.2) czer­wo­ny barw­nik, farba

 (1.3) karta (do gry) ko­lo­ru kier

 (1.4) czer­wo­ne ubra­nie

 (1.5) karc. kier (kolor w kar­tach)

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od: czer­wie­nić


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerwieńczyce

Czer­wień­czy­ce ( "Roth­wal­ters­dorf") – wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie kłodz­kim, w gmi­nie Nowa Ruda.


Źródła:

Wikipedia

Czerwieńsk

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Czer­wieńsk ("Czer­wieńsk Odrzań­ski", niem. "Rot­hen­burg an der Oder") – mia­sto po­ło­żo­ne na Wy­so­czyź­nie Czer­wień­skiej, w po­wie­cie zie­lo­no­gór­skim, w wo­je­wództ­wie lu­bu­skim, sie­dzi­ba gminy Czer­wieńsk.

W la­tach 1975–1998 mia­sto ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ło do wo­je­wództ­wa zie­lo­no­gór­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerwieński

przy­miot­nik od: Czer­wieńsk


Źródła:

SJP.pl

Czerwieńszczanin

miesz­ka­niec Czer­wień­ska (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Czerwieńszczanka

miesz­kan­ka Czer­wień­ska (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Czerwieńszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czer­wo­ny; bar­dziej czer­wo­ny


Źródła:

SJP.pl

Czerwik

1. po­łud­nio­wo­a­me­ry­kań­ski krzew przy­po­mi­na­ją­cy tar­ni­nę, w któ­re­go li­ściach znaj­du­je się ko­ka­i­na; kras­no­drzew po­spo­li­ty, krzew ko­ka­i­no­wy, kras­no­sok;
2. zdrob­nie­nie od: czerw


Źródła:

SJP.pl

Czerwikowate

ro­dzi­na ro­ślin dwu­li­ścien­nych wy­stę­pu­ją­cych w Ame­ry­ce; kras­no­so­ko­wa­te


Czer­wi­ko­wa­te (Cii­dae) – ro­dzi­na owa­dów z rzędu chrzą­szczy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerwikowaty

o ce­chach czer­wi­ko­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Czerwin

wieś w Pol­sce


Czer­win – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie ostro­łęc­kim, w gmi­nie Czer­win.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerwiobójczy

za­bi­ja­ją­cy czer­wie


Źródła:

SJP.pl

Czerwioch

przed­nia część ciała ta­siem­ca; sko­leks, głów­ka


Źródła:

SJP.pl

Czerwiogubny

ni­szczą­cy czer­wie


Źródła:

SJP.pl

Czerwionecki

→ Czer­wion­ka-Le­szczy­ny


Patrz:Czerwionka-Leszczyny

Źródła:

SJP.pl

Czerwionka

naz­wi­sko


Czer­wion­ka (śl. "Czyrwjůnka") – dziel­ni­ca Czer­wion­ki-Le­szczyn, po­ło­żo­na w jego cen­tral­nej oraz po­łud­nio­wej czę­ści, dawna sa­mo­dziel­na miej­sco­wość.

We­dług da­nych z wrze­śnia 2012 r. liczy ona 8281 miesz­kań­ców.

W la­tach 1945–1954 miej­sco­wość była sie­dzi­bą gminy Czer­wion­ka. W 1954 ut­wo­rzo­no gro­ma­dę Czer­wion­ka, ale zanim za­czę­ła funk­cjo­no­wać, przeksz­tał­co­no ją na osied­le.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerwionka-Leszczyny

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


}|-

Czer­wion­ka-Le­szczy­ny (śl. "Czyrwjůnka-Le­szczy­ny"; do 31 grud­nia 1991 "Le­szczy­ny") – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie ryb­nic­kim, sie­dzi­ba władz gminy miej­sko-wiej­skiej Czer­wion­ka-Le­szczy­ny.

27 maja 1975 r. do mia­sta Le­szczy­ny (prawa miej­skie 1962) włą­czo­no mia­sto Czer­wion­ka (prawa miej­skie 1962), za­cho­wu­jąc tym samym nazwę i cią­głość praw­ną mia­sta Le­szczy­ny, a rów­no­cze­śnie lik­wi­du­jąc mia­sto Czer­wion­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerwiowaty

ma­ją­cy po­stać czer­wia


Źródła:

SJP.pl

Czerwiowy

zwią­za­ny z czer­wiem


Źródła:

SJP.pl

Czerwiwość

pa­so­żyt­ni­cza cho­ro­ba wy­wo­ła­na przez ro­ba­ki; ro­ba­czy­ca; hel­min­to­za


Źródła:

SJP.pl

Czerwić

o mat­kach pszczół: skła­dać jaja do ko­mó­rek pla­stra


Źródła:

SJP.pl

Czerwięcice

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w wo­je­wództ­wie ślą­skim, po­wie­cie ra­ci­bor­skim, gmi­nie Rud­nik;


Czer­wię­ci­ce (niem. "Czerwentzütz") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie ra­ci­bor­skim, w gmi­nie Rud­nik. Miej­sco­wość znaj­du­je się w cen­tral­nej czę­ści gminy. Ma po­wierzch­nię 3,95 km² oraz 130 miesz­kań­ców.

Czer­wię­ci­ce pier­wszy raz wzmian­ko­wa­na w 1272 r., w XIX w.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czerwińsk

1. Czer­wińsk nad Wisłą - mia­sto w Pol­sce;
2. wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerwiński

przy­miot­nik od: Czer­win, Czer­wińsk nad Wisłą


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerwińszczanin

miesz­ka­niec Czer­wiń­ska nad Wisłą (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Czerwińszczanka

miesz­kan­ka Czer­wiń­ska nad Wisłą (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Czerwliwość

wada drew­na po­le­ga­ją­ca na usz­ko­dze­niu tkan­ki drzew­nej przez pa­so­ży­tu­ją­ce owady


Źródła:

SJP.pl

Czerwliwy

o drew­nie: zni­szczo­ny przez że­ru­ją­ce czer­wie lub larwy


Źródła:

SJP.pl

Czerwo

po­tocz­nie: kier; czer­wień


Źródła:

SJP.pl

Czerwona

po­tocz­nie: ko­bie­ta o po­glą­dach, za­pa­try­wa­niach le­wi­co­wych; so­cja­list­ka, ko­mu­nist­ka


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerwonacki

przy­miot­nik od: Czer­wo­nak


Źródła:

SJP.pl

Czerwonak

duży ptak o dłu­gim dzio­bie zgię­tym w po­ło­wie ku do­ło­wi, wy­so­kich no­gach, dłu­giej szyi oraz bia­łym upie­rze­niu z ró­żo­wym na­lo­tem; fla­ming


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pho­e­ni­cop­te­rus ruber|ref=tak., fla­ming kar­ma­zy­no­wy


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerwonaki

duży ptak o dłu­gim dzio­bie zgię­tym w po­ło­wie ku do­ło­wi, wy­so­kich no­gach, dłu­giej szyi oraz bia­łym upie­rze­niu z ró­żo­wym na­lo­tem; fla­ming


Źródła:

SJP.pl

Czerwonakowate

ro­dzi­na pta­ków z rzędu fla­min­go­wych; fla­min­gi, fla­min­go­wa­te, czer­wo­na­ki


Źródła:

SJP.pl

Czerwonawobrunatny

bru­nat­ny o od­cie­niu czer­wo­na­wym, ma­ho­nio­wy


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) bru­nat­ny o czer­wo­na­wym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonawobrązowy

brą­zo­wy o czer­wo­na­wym od­cie­niu


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) brą­zo­wy o czer­wo­na­wym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonawolila

1. lila o czer­wo­na­wym od­cie­niu; czer­wo­na­wo­li­lio­wy;
2. czer­wo­na­wo­li­lio­wo


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) lila o czer­wo­na­wym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonawoliliowy

li­lio­wy o czer­wo­na­wym od­cie­niu


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) li­lio­wy o czer­wo­na­wym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonawopurpurowy

pur­pu­ro­wy o czer­wo­na­wym od­cie­niu


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) pur­pu­ro­wy o czer­wo­na­wym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonawozielony

zie­lo­ny o czer­wo­na­wym od­cie­niu


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) zie­lo­ny o od­cie­niu czer­wo­na­wym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonawozłoty

złoty o od­cie­niu czer­wo­na­wym


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) złoty o od­cie­niu czer­wo­na­wym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonawy

zbli­żo­ny do czer­wo­ne­go, nie do końca czer­wo­ny, pra­wie czer­wo­ny; czer­won­ka­wy (rza­dziej)


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) w ko­lo­rze po­dob­nym do czer­wo­ne­go, o za­bar­wie­niu bli­skim cze­wie­ni lub czę­ścio­wo czer­wo­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwone

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pot. mot. czer­wo­ne świa­tło sy­gna­li­za­cyj­ne

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) n. lp., nmos. od: czer­wo­ny

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) M., B. i W. lm. od: czer­wo­na


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czerwonecki

→ Czer­won­ka; czer­won­kow­ski


Źródła:

SJP.pl

Czerwoni

1. le­wi­co­wiec, osoba zwią­za­na z ko­mu­ni­stycz­ny­mi par­tia­mi le­wi­co­wy­mi i po­pie­ra­ją­ca idee gło­szo­ne przez te par­tie;
2. czło­wiek rasy czer­wo­nej


Źródła:

SJP.pl

Czerwoniak

1. w la­tach 60. XX wieku w Pol­sce: ban­knot stu­zło­to­wy;
2. w la­tach mię­dzy­wo­jen­nych: ga­ze­ta pu­bli­ku­ją­ca sen­sa­cyj­ne ar­ty­ku­ły;
3. po­tocz­nie:
a) au­to­bus miej­ski (ma­lo­wa­ny w okre­sie PRL na czer­wo­no);
b) bu­dy­nek o nie­o­tyn­ko­wa­nych ścia­nach z czer­wo­nej cegły;
4. daw­niej: czer­wo­nak (fla­ming)


Czer­wo­niak ( "Rubro monte", "Roten Berg, Roter Berg, Rot­he­berg", po 1945 "Czer­wo­na Góra") – szczyt po­ło­żo­ny w po­łud­nio­wo za­chod­niej Pol­sce, na gra­ni­cy Kot­li­ny Kłodz­kiej i Rowu Gór­nej Nysy, w po­bli­żu wsi Stary Wie­li­sław, Go­rza­nów i Kros­no­wi­ce, góra ze szczy­tem na wy­so­ko­ści 399 m n.p.m., sta­no­wią­ca wy­raź­nie od­dzie­lo­ny, sa­mo­dziel­ny masyw o cha­rak­te­ry­stycz­nym kształ­cie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerwoniec

1. złota trzy­ru­blo­wa mo­ne­ta, uży­wa­na w Rosji w XVIII-XIX wieku;
2. ban­knot dzie­się­cio­ru­blo­wy, uży­wa­ny w ZSRR w la­tach 1922-47;
3. dawna złota mo­ne­ta obie­go­wa o cha­rak­te­rze mię­dzy­na­ro­do­wym, bita w Eu­ro­pie od XIII wieku;
4. śro­do­wi­sko­wo: kara dzie­się­ciu lat robót w so­wiec­kich ła­grach


Czer­wo­niec (ros. "червонец") – nazwa ka­te­go­rii monet w Rosji i ZSRR, wy­wo­dzą­ca się od pol­skie­go czer­wo­ne­go zło­te­go.

Do XVIII wieku na­zy­wa­no tak w Rosji wszyst­kie za­gra­nicz­ne złote mo­ne­ty. Czer­woń­ca­mi po­wszech­nie na­zy­wa­no bite od 1712 do 1797 mo­ne­ty złote o wadze zbli­żo­nej do du­ka­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerwoniutki

zdrob­nie­nie od: czer­wo­ny; czer­wie­niut­ki


Źródła:

SJP.pl

Czerwonka

bak­te­ryj­na cho­ro­ba za­kaź­na, cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się krwi­stą bie­gun­ką; dy­zen­te­ria


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. ostra cho­ro­ba za­kaź­na, któ­rej ob­ja­wem jest krwa­wa bie­gun­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonkawy

zbli­żo­ny do czer­wo­ne­go, nie do końca czer­wo­ny, pra­wie czer­wo­ny; czer­wo­na­wy (czę­ściej)


Źródła:

SJP.pl

Czerwonkowski

→ Czer­won­ka; czer­wo­nec­ki


Źródła:

SJP.pl

Czerwonkowy

→ czer­won­ka


Patrz:czerwonka

Źródła:

SJP.pl

Czerwono

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) z uży­ciem czer­wo­nej barwy, z obec­no­ścią czer­wie­ni


Źródła:

Wiktionary

Czerwono-

temat sło­wot­wór­czy

 (1.1) pier­wszy człon przy­miot­ni­ków zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na czer­wo­ny od­cień barwy okre­ślo­nej przez drugi człon zło­że­nia

 (1.2) pier­wszy człon przy­miot­ni­ków zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na czer­wo­ną barwę jed­nej lub wielu czę­ści wie­lo­barw­nej ca­ło­ści

 (1.3) pier­wszy człon przy­miot­ni­ków zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na czer­wo­ną barwę tego, co na­zy­wa drugi, rze­czow­ni­ko­wy człon zło­że­nia

 (1.4) pier­wszy człon rze­czow­ni­ków zło­żo­nych wska­zu­ją­cy na czer­wo­ny kolor tego, co na­zy­wa drugi człon zło­że­nia


Źródła:

Wiktionary

Czerwono-Biały

w czę­ści czer­wo­ny, w czę­ści biały; biało-czer­wo­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który ma dwa ko­lo­ry: czer­wo­ny i biały


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwono-Brunatny

w czę­ści czer­wo­ny, w czę­ści bru­nat­ny


przy­miot­nik

 (1.1) czer­wo­ny i bru­nat­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwono-Brązowy

w czę­ści czer­wo­ny, w czę­ści brą­zo­wy


Źródła:

SJP.pl

Czerwono-Czarny

w czę­ści czer­wo­ny, w czę­ści czar­ny; czar­no-czer­wo­ny


przy­miot­nik

 (1.1) czer­wo­ny i czar­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwono-Niebieski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który ma dwa ko­lo­ry: czer­wo­ny i nie­bie­ski


Źródła:

Wiktionary

Czerwono-Zielony

w czę­ści czer­wo­ny, w czę­ści zie­lo­ny; zie­lo­no-czer­wo­ny


przy­miot­nik

 (1.1) czer­wo­ny i zie­lo­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwono-Złoty

w czę­ści czer­wo­ny, w czę­ści złoty; złoto-czer­wo­ny


przy­miot­nik

 (1.1) czer­wo­ny i złoty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwono-Żółty

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który ma dwa ko­lo­ry: czer­wo­ny i żółty


Źródła:

Wiktionary

Czerwonoarmiejec

żoł­nierz Armii Czer­wo­nej (wojsk lą­do­wych Sił Zbroj­nych ZSRR); kras­no­ar­mie­jec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. wojsk. żoł­nierz Armii Czer­wo­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonoarmijny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. wojsk. zwią­za­ny z Armią Czer­wo­ną, do­ty­czą­cy Armii Czer­wo­nej


Źródła:

Wiktionary

Czerwonoarmista

żoł­nierz Armii Czer­wo­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. wojsk. żoł­nierz Armii Czer­wo­nej


Czer­wo­no­ar­mi­sta ( Красноармеец, trans. "Kras­no­ar­mie­jec") – ba­zo­wy sto­pień woj­sko­wy i pod­sta­wo­we sta­no­wi­sko per­so­ne­lu woj­sko­we­go Armii Czer­wo­nej w la­tach 1918–1946. W tym cza­sie uży­wa­ne rów­nież jako sy­no­nim słowa „żoł­nierz”, które wysz­ło z ofi­cjal­ne­go uży­cia po re­wo­lu­cji paź­dzier­ni­ko­wej jako kontr­re­wo­lu­cyj­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czerwonoarmistka

→ czer­wo­no­ar­mi­sta


Patrz:czerwonoarmista

Źródła:

SJP.pl

Czerwonobrody

dzię­cioł czer­wo­no­bro­dy - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny dzię­cio­ło­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czerwonobrunatny

bru­nat­ny o od­cie­niu czer­wo­nym


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy kolor bru­nat­ny o od­cie­niu czer­wo­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonobrzuchy

1. ta­ma­ry­na czer­wo­no­brzu­cha, kocz­ko­dan czer­wo­no­brzu­chy - ga­tun­ki małp;
2. żółw czer­wo­no­brzu­chy - ga­tu­nek gada;
3. owo­co­żer czer­wo­no­brzu­chy, tro­gon czer­wo­no­brzu­chy - ga­tun­ki pta­ków


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czer­wo­ny brzuch


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonobrązowy

brą­zo­wy o czer­wo­nym od­cie­niu


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy kolor brą­zo­wy o od­cie­niu czer­wo­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonocegły

zbu­do­wa­ny z czer­wo­nej cegły


Źródła:

SJP.pl

Czerwonoczarny

czar­ny o od­cie­niu czer­wo­nym


Źródła:

SJP.pl

Czerwonoczelny

kor­mo­ran czer­wo­no­czel­ny, nie­ro­złącz­ka czer­wo­no­czel­na - ga­tun­ki pta­ków


Źródła:

SJP.pl

Czerwonoczuby

dzię­cioł czer­wo­no­czu­by - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny dzię­cio­ło­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czerwonodzioby

1. ma­ją­cy czer­wo­ny dziób;
2. wi­kłacz czer­wo­no­dzio­by - ga­tu­nek ma­łe­go ptaka z ro­dzi­ny wi­kła­czo­wa­tych;
3. pilik czer­wo­no­dzio­by - ga­tu­nek śred­niej wiel­ko­ści ptaka z ro­dzi­ny tro­go­nów


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czer­wo­ny dziób


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonofigurowy

styl czer­wo­no­fi­gu­ro­wy – spo­sób ma­lo­wa­nia na­czyń w sta­ro­żyt­nej Gre­cji, po­le­ga­ją­cy na ma­lo­wa­niu czer­wo­nych syl­we­tek na czar­nym tle; tech­ni­ka czer­wo­no­fi­gu­ro­wa, ma­lar­stwo czer­wo­no­fi­gu­ro­we


Źródła:

SJP.pl

Czerwonofioletowy

fio­le­to­wy o od­cie­niu czer­wo­nym


Źródła:

SJP.pl

Czerwonogardły

osko­mik czer­wo­no­gar­dły - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny dzię­cio­ło­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czerwonogranatowy

gra­na­to­wy o od­cie­niu czer­wo­nym


Źródła:

SJP.pl

Czerwonogrodzki

do­ty­czą­cy Czer­wo­no­gro­du (mia­sta na Ukra­i­nie)


Źródła:

SJP.pl

Czerwonogrzbiety

sio­dłów­ka czer­wo­nogrz­bie­ta - ga­tu­nek mu­chów­ki z ro­dzi­ny lwin­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czerwonogród

miej­so­wość po­ło­żo­na na Po­do­lu, w za­chod­niej Ukra­i­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. Szep­tyc­ki, mia­sto na Ukra­i­nie (pol­ski eg­zo­nim w la­tach 1951-2024);


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonogwardyjski

zwią­za­ny z Czer­wo­ną Gwar­dią


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) hist. zwią­za­ny z ko­mu­ni­stycz­ną Czer­wo­ną Gwar­dią, do­ty­czą­cy Czer­wo­nej Gwar­dii


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonogwardzista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­nek Czer­wo­nej Gwar­dii


Źródła:

Wiktionary

Czerwonogwardzistka

→ czer­wo­nog­war­dzi­sta


Patrz:czerwonogwardzista

Źródła:

SJP.pl

Czerwonogłowy

1. ma­ją­cy czer­wo­na głowę;
2. os­nu­ja czer­wo­no­gło­wa - ga­tu­nek błon­ków­ki z ro­dzi­ny os­nu­jo­wa­tych


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czer­wo­ną głowę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonokasztanowy

kasz­ta­no­wy o czer­wo­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Czerwonokrwinkowy

zwią­za­ny z czer­wo­ny­mi krwin­ka­mi, np. układ czer­wo­nokr­win­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Czerwonokrwisty

przy­miot­nik

 (1.1) książk. ma­ją­cy kolor czer­wo­ny o od­cie­niu ko­lo­ru krwi; in­ten­syw­nie czer­wo­ny


Źródła:

Wiktionary

Czerwonokrzew

po­łud­nio­wo­a­fry­kań­ski krzew z ro­dzi­ny bo­bo­wa­tych, osią­ga­ją­cy wy­so­kość dwóch me­trów; ro­o­i­bos


Źródła:

SJP.pl

Czerwonokrzyski

przy­miot­nik od: Czer­wo­ny Krzyż


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czer­wo­nym Krzy­żem, do­ty­czą­cy Czer­wo­ne­go Krzy­ża


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonolicy

1. ma­ją­cy czer­wo­ne lica;
2. żółw czer­wo­no­li­cy - pod­ga­tu­nek żół­wia błot­ne­go; żółw czer­wo­no­u­chy;
3. gil czer­wo­no­li­cy, wa­rzę­cha czer­wo­no­li­ca - ga­tun­ki pta­ków


Źródła:

SJP.pl

Czerwonolila

lila o czer­wo­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Czerwonoliliowy

li­lio­wy o czer­wo­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Czerwonolistny

ma­ją­cy czer­wo­ne li­ście


Źródła:

SJP.pl

Czerwonomalinowy

ma­ją­cy kolor czer­wo­nych malin


Źródła:

SJP.pl

Czerwonomorski

zwią­za­ny z Mo­rzem Czer­wo­nym


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Mo­rzem Czer­wo­nym, do­ty­czą­cy Morza Czer­wo­ne­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwononiebieski

nie­bie­ski o od­cie­niu czer­wo­nym


Źródła:

SJP.pl

Czerwononogi

ma­ją­cy czer­wo­ne nogi


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czer­wo­ne nogi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwononosy

ma­ją­cy czer­wo­ny nos


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który ma czer­wo­ny nos


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwononóżka

zwie­rzę ma­ją­ce czer­wo­ne nogi


Źródła:

SJP.pl

Czerwonoogonowy

1. my­szo­wór czer­wo­no­o­go­no­wy - ga­tu­nek tor­ba­cza;
2. sum czer­wo­no­o­go­no­wy - ga­tu­nek ryby;
3. boa czer­wo­no­o­go­no­wy - ga­tu­nek węża


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który ma czer­wo­ny ogon


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonooki

ma­ją­cy czer­wo­ne oczy


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czer­wo­ne oczy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonopióry

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czer­wo­ne pióra


Źródła:

Wiktionary

Czerwonoplamy

gni­lik czer­wo­no­pla­my - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny gni­li­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czerwonopomarańczowy

po­ma­rań­czo­wy o od­cie­niu czer­wo­nym


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) ma­ją­cy kolor po­ma­rań­czo­wy o od­cie­niu czer­wo­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonoprądnicki

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Prąd­ni­kiem Czer­wo­nym, do­ty­czą­cy Czer­wo­ne­go Prąd­ni­ka


Źródła:

Wiktionary

Czerwonopurpurowy

pur­pu­ro­wy o od­cie­niu czer­wo­nym


przy­miot­nik

 (1.1) pur­pu­ro­wy z czer­wo­nym od­cie­niem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonorudy

rudy o czer­wo­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Czerwonoróżowy

ró­żo­wy o od­cie­niu czer­wo­nym


Źródła:

SJP.pl

Czerwonosiny

siny o od­cie­niu czer­wo­nym


Źródła:

SJP.pl

Czerwonoskrzydły

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czer­wo­ne skrzy­dła


Źródła:

Wiktionary

Czerwonoskóra

książ­ko­wo: In­dian­ka


Źródła:

SJP.pl

Czerwonoskórnictwo

spo­sób gar­bo­wa­nia skór pre­pa­ra­ta­mi ro­ślin­ny­mi


Czer­wo­no­skór­nict­wo – gałąź gar­bar­stwa, zaj­mu­ją­ca się gar­bo­wa­niem skór mięk­kich: wo­ło­wych, kro­wich, cie­lę­cych, ba­ra­nich i koń­skich na różne ko­lo­ry.

Wy­ko­rzy­sty­wa­no garb­ni­ki ro­ślin­ne (kora dę­bo­wa lub inne garb­ni­ki na­da­ją­ce czer­wo­ny od­cień skó­rze), w za­leż­no­ści od ko­lo­ru, jaki chcia­no uzy­skać. Skóra po wy­pra­wie czer­wo­no­skór­ni­czej przez­na­czo­na była na obu­wie z cho­le­wa­mi, wy­ro­by siod­lar­skie i do­dat­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czerwonoskórnik

spe­cja­li­sta w gar­bo­wa­niu skór pre­pa­ra­ta­mi ro­ślin­ny­mi


Źródła:

SJP.pl

Czerwonoskóry

ma­ją­cy czer­wo­ną skórę


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ma­ją­cy czer­wo­na­wy kolor skóry

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) książk. In­dia­nin


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonosterny

fa­e­ton czer­wo­no­ster­ny - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny fa­e­to­nów


Źródła:

SJP.pl

Czerwonoszyi

1. pa­de­me­lon czer­wo­no­szyi - ga­tu­nek kan­gu­ra;
2. dzię­cioł czer­wo­no­szyi - ga­tu­nek ptaka z ro­dzi­ny dzię­cio­ło­wa­tych


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czer­wo­ną szyję


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonouchy

1. żółw czer­wo­no­u­chy - pod­ga­tu­nek żół­wia błot­ne­go; żółw czer­wo­no­li­cy;
2. kocz­ko­dan czer­wo­no­u­chy - ga­tu­nek ssaka z ro­dzi­ny kocz­ko­da­no­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czerwonowłosy

1. ma­ją­cy rude włosy; ru­do­wło­sy, ry­żo­wło­sy;
2. ma­ją­cy włosy za­far­bo­wa­ne na czer­wo­no


Źródła:

SJP.pl

Czerwonoziem

ro­dzaj mało uro­dzaj­nej gleby wy­stę­pu­ją­cej w stre­fie oko­ło­rów­ni­ko­wej


Źródła:

SJP.pl

Czerwonoziemny

→ czer­wo­no­ziem


Patrz:czerwonoziem

Źródła:

SJP.pl

Czerwonozłocisty

zło­ci­sty o czer­wo­nym od­cie­niu; czer­wo­no­zło­ty


Źródła:

SJP.pl

Czerwonozłoty

złoty o czer­wo­nym od­cie­niu; czer­wo­no­zło­ci­sty


przy­miot­nik

 (1.1) złoty z czer­wo­nym od­cie­niem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonoślep

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) daw. rzad. med. nie­zdol­ność roz­poz­na­wa­nia barwy czer­wo­nej


Źródła:

Wiktionary

Czerwoność

→ czer­wo­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co czer­wo­ne


Patrz:czerwony

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwonożółtawy

nieco żółty o czer­wo­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Czerwonożółty

żółty o czer­wo­nym od­cie­niu


Źródła:

SJP.pl

Czerwony

1. ma­ją­cy kolor krwi;
2. ko­mu­ni­stycz­ny, le­wi­co­wy


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy kolor pier­wsze­go pasma tęczy, taki jak kolor świe­żej krwi, tru­skaw­ki itp.; ma­ją­cy kolor pod­sta­wo­wy;

 (1.2) pot. po­gard. polit. ko­mu­ni­stycz­ny, le­wi­co­wy

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pot. po­gard. polit. ko­mu­ni­sta, so­cja­li­sta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerwotocz

cho­ro­ba drzew bę­dą­ca re­zul­ta­tem to­cze­nia drew­na przez pa­so­ży­ty, czer­wie


Źródła:

SJP.pl

Czerwończyk

ro­dzaj mo­ty­li z ro­dzi­ny mo­drasz­ko­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ent. motyl z po­dro­dzi­ny nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ly­ca­e­ni­nae|ref=tak., czer­woń­czy­ków;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czerymoja

1. nie­wiel­kie drze­wo z ro­dzi­ny fla­szow­co­wa­tych, o du­żych ja­dal­nych owo­cach; fla­szo­wiec pe­ru­wiań­ski;
2. owoc tego drze­wa


Źródła:

SJP.pl

Czerń

1. czar­ny kolor; czar­ność;
2. czar­ne ubra­nie, czar­na tka­ni­na;
3. ciem­ność;
4. w che­mii: czar­ny barw­nik;
5. po­gard­li­wie; tłu­szcza, mo­tłoch, ha­ła­stra;
6. czerń rze­pa­ko­wa - cho­ro­ba ro­ślin po­wo­du­ją­ca nie­doksz­tał­ce­nie ziar­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) czar­ny kolor

 (1.2) czar­ny barw­nik, pig­ment lub farba

 (1.3) czar­ny strój, zwła­szcza ża­łob­ny

 (1.4) przen. głę­bo­ka ciem­ność

 (1.5) biol. nazwa kilku cho­rób grzy­bo­wych ro­ślin


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czes.

skrót od: cze­ski


skrót

 (1.1) = cze­ski


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czesacz

ro­bot­nik za­trud­nio­ny przy cze­sa­niu lnu, ko­no­pi, wełny lub ba­weł­ny; ro­bot­nik ob­słu­gu­ją­cy cze­sar­kę


Źródła:

SJP.pl

Czesadło

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) daw. na­rzę­dzie słu­żą­ce do cze­sa­nia


Źródła:

Wiktionary

Czesak

wałek opa­trzo­ny szczot­ka­mi, sta­no­wią­cy część skła­do­wą ma­szy­ny do cze­sa­nia (grę­plar­ki, cze­sar­ki)


Źródła:

SJP.pl

Czesalnia

część za­kła­du prze­my­sło­we­go, w któ­rej od­by­wa się cze­sa­nie włó­kien ro­ślin­nych


Źródła:

SJP.pl

Czesalniczy

zwią­za­ny z cze­sa­niem lnu, ko­no­pi itp.


Źródła:

SJP.pl

Czesanie

ukła­dać włosy, for­mo­wać fry­zu­rę za po­mo­cą grze­bie­nia lub szczot­ki do wło­sów


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|cze­sać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czesanka

taśma cze­san­ko­wa i taśma bę­dą­ca pro­duk­tem koń­co­wym cze­sal­ni, sta­no­wią­ca ma­te­riał wyj­ścio­wy w przę­dzal­nict­wie cze­san­ko­wym wełny (i w po­krew­nych sy­ste­mach), uzy­ski­wa­na zaz­wy­czaj w pro­ce­sie cze­sa­nia.


Źródła:

SJP.pl

Czesankowy

→ cze­san­ka


Patrz:czesanka

Źródła:

SJP.pl

Czesarka

ma­szy­na słu­żą­ca do cze­sa­nia su­row­ców włó­kien­ni­czych


Źródła:

SJP.pl

Czesać

ukła­dać włosy, for­mo­wać fry­zu­rę za po­mo­cą grze­bie­nia lub szczot­ki do wło­sów


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) fryz. ukła­dać, wy­gła­dzać (włosy, sierść itp.) za po­mo­cą grze­bie­nia lub szczot­ki

 (1.2) fryz. robić komuś fry­zu­rę po­przez on­du­lo­wa­nie, ukła­da­nie, ta­pi­ro­wa­nie, la­kie­ro­wa­nie itp.

 (1.3) włók. od­dzie­lać włó­kno lnu lub ko­no­pi od paź­dzie­rzy przy uży­ciu szczot­ki

 (1.4) pot. kon­tro­lo­wać, spraw­dzać, wpro­wa­dzać po­rząd­ki

 (1.5) pot. prze­szu­ki­wać

 (1.6) pot. zdo­by­wać rynek

 (1.7) pot. pić, zwy­kle al­ko­hol

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (2.1) pot. o al­ko­ho­lu i nar­ko­ty­kach: dzia­łać zgod­nie z przez­na­cze­niem, po­wo­do­wać stan odu­rze­nia

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny cze­sać się

 (3.1) ukła­dać sobie włosy przy po­mo­cy grze­bie­nia lub szczot­ki

 (3.2) pod­da­wać swoje włosy za­bie­gom, naj­czę­ściej w sa­lo­nie fryz­jer­skim

 (3.3) pot. nosić jakąś fry­zu­rę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czesia

zdrob­nie­nie od: Cze­sła­wa (imię żeń­skie)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|ż. Cze­sła­wa

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. B. lp. od: Cze­sio

 (2.2) D. B. lp. od: Cze­siu

 (2.3) D. B. lp. od: Cześ


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czesiek

zdrob­nie­nie od: Cze­sław (imię mę­skie); Cze­sio


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|m. Cze­sław

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: Cześ­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czesiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Czesi lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Czesio

zdrob­nie­nie od: Cze­sław (imię mę­skie); Cze­siek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. pieszcz. od Cze­sław


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czesiu

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) gwara. zdrobn. od: Cze­sław

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) W. lp. od: Cze­sio


Źródła:

Wiktionary

Czeski

do­ty­czą­cy Cze­chów, zwią­za­ny z Cze­cha­mi


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Cze­cha­mi (Re­pu­bli­ką Cze­ską), cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Czech lub Cze­chów

 (1.2) zwią­za­ny z Cze­cha­mi (kra­i­ną hi­sto­rycz­ną), cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Czech lub Cze­chów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język urzę­do­wy Re­pu­bli­ki Cze­skiej;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czesko

przy­słó­wek

 (1.1) na spo­sób cze­ski, po cze­sku


Źródła:

Wiktionary

Czesko-Morawski

w czę­ści cze­ski, w czę­ści mo­raw­ski; do­ty­czą­cy Czech i Moraw


Źródła:

SJP.pl

Czeskobudziejowicki

przy­miot­nik od: Cze­skie Bu­dzie­jo­wi­ce


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Cze­ski­mi Bu­dzie­jo­wi­ca­mi, do­ty­czą­cy z Cze­skich Bu­dzie­jo­wic


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeskocieszyński

→ Cze­ski Cie­szyn


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Cze­skie­go Cie­szy­na, zwią­za­ny z Cze­skim Cie­szy­nem


Patrz:Czeski Cieszyn

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeskojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) po­słu­gu­ją­cy się ję­zy­kiem cze­skim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem cze­skim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku cze­skim


Źródła:

Wiktionary

Czeskomorawski

język cze­sko­mo­raw­ski - wa­riant ję­zy­ka sło­wiań­skie­go, w któ­rym zo­sta­ły na­pi­sa­ne uryw­ki gła­go­lic­kie, ki­jow­skie i pra­skie


Źródła:

SJP.pl

Czeskość

ze­spół cech cha­rak­te­ry­stycz­nych dla Czech


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co cze­skie; cze­ski cha­rak­ter cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czesne

1. opła­ta po­bie­ra­na za naukę w pry­wat­nych i spo­łecz­nych szko­łach pod­sta­wo­wych, śred­nich i wyż­szych;
2. opła­ta za okre­ślo­ny typ stu­diów (za­ocz­ne, wie­czo­ro­we) w uczel­niach pań­stwo­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) opła­ta za naukę


Czes­ne – opła­ta za po­bie­ra­nie nauki, naj­czę­ściej spo­ty­ka­na w szko­łach wyż­szych.

W więk­szo­ści kra­jów eu­ro­pej­skich zwy­kle szko­ły pu­blicz­ne po­bie­ra­ją czes­ne za naukę na stu­diach wie­czo­ro­wych i nie­sta­cjo­nar­nych. Stu­dia sta­cjo­nar­ne są zaz­wy­czaj z czes­ne­go zwol­nio­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czester

ser po­dob­ny do cze­da­ra; che­ster


Źródła:

SJP.pl

Czestnik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) stpol. do­stoj­nik, urzęd­nik


Źródła:

Wiktionary

Czestny

przy­miot­nik

 (1.1) daw. da­ją­cy za­szczyt, honor; pełen cnót


Źródła:

Wiktionary

Czesucza

tka­ni­na jed­wab­na


Źródła:

SJP.pl

Czesuczowy

zwią­za­ny z cze­su­czą


Źródła:

SJP.pl

Czeszczyzna

1. język cze­ski;
2. to, co jest cha­rak­te­ry­stycz­ne dla Czech lub stam­tąd po­cho­dzi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) jęz. język cze­ski

 (1.2) przest. zbiór cech ty­po­wych dla kul­tu­ry i oby­cza­jów cze­skich


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeszczyć

pod­da­wać wpły­wom cze­skim, roz­sze­rzać wpły­wy cze­skie; cze­chi­zo­wać


Źródła:

SJP.pl

Czeszewo

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czeszka

po­tocz­nie: ro­dzaj płó­cien­ne­go buta spor­to­we­go na gu­mo­wej po­desz­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. obuw. ro­dzaj wkła­da­nej te­ni­sów­ki czy ba­let­ki z gu­mo­wym pa­skiem, naj­czę­ściej w ko­lo­rze bia­łym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeszów

Cze­szów (niem. "De­utsch Ham­mer") – wieś w Pol­sce w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie trzeb­nic­kim, w gmi­nie Za­wo­nia. Leży na Rów­ni­nie Cze­szow­skiej, na pra­wym brze­gu rzeki Są­siecz­ni­cy.


Źródła:

Wikipedia

Czesław

imię mę­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|m.;


Cza­sław, Cze­sław – sta­ro­pol­skie imię mę­skie.

Pier­wot­nie Cza­sław (obocz­ność Cze-//Cza wy­stę­pu­je w za­pi­skach ma­ło­pol­skich i wiel­ko­pol­skich) skła­da­ją­ce­go się z czło­nu "Cza-" (ps. "*čajati: čati" – „spo­dzie­wać się, ocze­ki­wać”, jak w Cza­bor) i "-sław" („sława”).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czesława

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. i B. lp. od: Cze­sław


Cza­sła­wa, Cze­sła­wa – sta­ro­pol­skie imię żeń­skie, w cza­sach sta­ro­pol­skich no­to­wa­ne wy­łącz­nie w for­mie Cza­sła­wa. Skła­da się z czło­nu "Cza-" („spo­dzie­wać się, ocze­ki­wać”) i "-sława" („sława”). Mogło oz­na­czać „tę, która ocze­ku­je sławy”. Inną hi­po­te­zą po­cho­dze­nia tego imie­nia jest pow­sta­nie czło­nu "Cza-" w wy­ni­ku skró­ce­nia czło­nu "Czści-". Byłby to wów­czas wa­riant nie­no­to­wa­ne­go imie­nia Czci­sła­wa. Jej mę­skie od­po­wied­ni­ki to Cza­sław i Cze­sław.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czesławiny

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Cze­sła­wy lub z nią zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Czesławostwo

Cze­sław z mał­żon­ką; Cze­sła­wo­wie


Źródła:

SJP.pl

Czesławowie

Cze­sław z mał­żon­ką; Cze­sła­wo­stwo


Źródła:

SJP.pl

Czesławowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Cze­sła­wa (Cze­sła­wy) lub z nim (z nią) zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Czeta

dawny, serb­ski od­dział woj­ska zło­żo­ny ze stu ludzi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. wojsk. mniej wię­cej stu­o­so­bo­wy bał­kań­ski od­dział;


Czeta (bułg., serb. i mac. "чета") – w okre­sie pa­no­wa­nia os­mań­skie­go od­dział uz­bro­jo­nych pow­stań­ców na Bał­ka­nach, li­czą­cy zwy­kle około stu ludzi. Czety były pod­sta­wo­wą pow­stań­czą jed­nost­ką woj­sko­wą w cza­sie pow­sta­nia kwiet­nio­we­go 1876. W la­tach mię­dzy­wo­jen­nych na­zy­wa­no tak od­dzia­ły par­ty­zanc­kie w Ma­ce­do­nii i Buł­ga­rii. Od słowa "czeta" wy­wo­dzi się też okre­śle­nie "Czet­ni­cy".


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czetnicki

→ czet­nik


Patrz:czetnik

Źródła:

SJP.pl

Czetnik

w cza­sie II wojny świa­to­wej: uczest­nik mo­nar­chi­stycz­nej par­ty­zant­ki ju­go­sło­wiań­skiej, uz­na­ją­cej zwierzch­nict­wo rządu emi­gra­cyj­ne­go w Lon­dy­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) wo­jow­nik serb­ski


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czetrum

1/100 ngul­tru­ma, bhu­tań­skiej jed­nost­ki mo­ne­tar­nej


Cze­trum (ang. od 1974 do 1979 "che­trum", od 1979 "chhe­trum") – mo­ne­ta zdaw­ko­wa uży­wa­na w Bhu­ta­nie, sta­no­wią­ca 1/100 część ngul­tru­ma. Po wpro­wa­dze­niu sztyw­ne­go kursu w 1979 sta­no­wi rów­no­war­tość 1 pajsy, czyli 1/100 rupii in­dyj­skiej (wcze­śniej była to ½ rupii). W obie­gu są mo­ne­ty 5, 10, 25 i 50 cze­tru­mów oraz 1 ngul­trum. Zo­sta­ła wpro­wa­dzo­na w 1974, wcze­śniej wa­lu­tą była rupia bhu­tań­ska, dzie­lą­ca się na 100 nyen pajs. W 2006 nieco zmie­nio­no wy­gląd monet.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czetwertnia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś, a daw­niej mia­stecz­ko, na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie wo­łyń­skim, w re­jo­nie ma­nie­wic­kim;


Czet­wert­nia (ukr. "Четвертня") – miej­sco­wość na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie wo­łyń­skim, w re­jo­nie łuc­kim.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czetyna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. cho­i­na

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. ga­łąz­ki drzew igla­stych


Źródła:

Wiktionary

Czetyniok

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. opa­dłe igli­wie


Źródła:

Wiktionary

Czewa

język urzę­do­wy Ma­la­wi; chewa


Źródła:

SJP.pl

Czewapcziczi

[czy­taj: cieWAPcici] danie kuch­ni bał­kań­skiej w po­sta­ci po­dłuż­ne­go kot­le­ta z mie­lo­ne­go mięsa; ce­vap­ci­ci, ćevapčići


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kulin. bał­kań­skie kot­le­ci­ki z mięsa mie­lo­ne­go;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czeznąć

daw­niej: ginąć, ni­knąć, mar­nieć


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. sczez­nąć)

 (1.1) książk. ule­gać mar­no­wa­niu, od­cho­dze­niu, za­mie­ra­niu, zni­ka­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Cześ

zdrob­nie­nie od: Cze­sła­wa (imię żeń­skie)


Źródła:

SJP.pl

Cześka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) zdrobn. imię|pol­ski|ż. Cze­sła­wa

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. B. lp. od: Cze­siek


Źródła:

Wiktionary

Cześkowie

Cze­siek z mał­żon­ką


Źródła:

SJP.pl

Cześkowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Cześ­ka lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Cześnia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. cze­re­śnia


Źródła:

Wiktionary

Cześniczka

→ cze­śnik


Patrz:cześnik

Źródła:

SJP.pl

Cześnik

w daw­nej Pol­sce: urzęd­nik dwor­ski usłu­gu­ją­cy kró­lo­wi w cza­sie uczt przy stole (po­da­ją­cy kie­lich z winem), ma­ją­cy pod opie­ką piw­ni­cę pa­nu­ją­ce­go; póź­niej urząd tylko ty­tu­lar­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. urzęd­nik nad­wor­ny opie­ku­ją­cy się kró­lew­ską piw­ni­cą i usłu­gu­ją­cy przy dwor­skich ucz­tach, po­da­ją­cy wład­cy do stołu;

 (1.2) hist. póź­niej, od XIV wieku, je­dy­nie ziem­ski urząd ty­tu­lar­ny z imien­nie przy­słu­gu­ją­cym ty­tu­łem ho­no­ro­wym


Cze­śnik – urzęd­nik nad­wor­ny w śred­nio­wiecz­nej Pol­sce (XIII wiek), dba­ją­cy o „piw­ni­cę” mo­nar­chy, a pod­czas bie­sia­dy po­da­ją­cy mu pu­cha­ry z winem. Od XIV w. urząd ten stał się ho­no­ro­wy (na przy­kład cze­śnik ko­ron­ny), a więc nie­po­cią­ga­ją­cy za sobą żad­nych obo­wiąz­ków. W Rze­czy­po­spo­li­tej Szla­chec­kiej był niż­szym urzę­dem ziem­skim (w hie­rar­chii urzę­dów (1768) w Ko­ro­nie przed łow­czym i za pod­sto­lim, na Lit­wie przed ho­rod­ni­czym i za pod­cza­szym).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Cześnikowa

daw­niej: żona cze­śni­ka


Źródła:

SJP.pl

Cześnikówna

daw­niej: córka cze­śni­ka


Źródła:

SJP.pl

Cześć

1. sza­cu­nek, chwa­ła, uz­na­nie, po­wa­ża­nie, kult;
2. dobre imię, god­ność, honor


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) po­wa­ża­nie

 (1.2) stpol. stan cy­wil­ny

wy­krzy­knik

 (2.1) pot. poz­dro­wie­nie, przy­wi­ta­nie sto­so­wa­ne wobec ko­le­gów, bliż­szych zna­jo­mych

 (2.2) pot. po­że­gna­nie sto­so­wa­ne wobec ko­le­gów, bliż­szych zna­jo­mych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czhongdzin

mia­sto w Korei Pół­noc­nej


Źródła:

SJP.pl

Czhongdzu

mia­sto w Korei Po­łud­nio­wej


Źródła:

SJP.pl

Czi

chiń­ska jed­nost­ka dłu­go­ści od­po­wia­da­ją­ca 32 cm; cze; chi


Źródła:

SJP.pl

Czialingozaur

ro­dzaj ro­śli­no­żer­ne­go di­no­za­u­ra z ro­dzi­ny ste­go­za­u­rów


Czia­lin­go­za­ur – ro­dzaj wy­mar­łych di­no­za­u­rów pta­sio­mied­nicz­nych z ro­dzi­ny ste­go­za­u­rów za­miesz­ku­ją­cych te­re­ny dzi­siej­szych Chin w epoce jury póź­nej. Czia­lin­go­za­ur jest pier­wszym opi­sa­nym ste­go­za­u­rem z Chin.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Cziczewa

język z ro­dzi­ny bantu uży­wa­ny w po­łud­nio­wo-środ­ko­wej Afry­ce, język urzę­do­wy Ma­la­wi; chi­che­wa


Źródła:

SJP.pl

Cziczmany

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w pół­noc­no-za­chod­niej Sło­wa­cji


Źródła:

Wiktionary

Czif

głów­ny me­cha­nik na stat­ku; chief


Źródła:

SJP.pl

Czikagowski

do­ty­czą­cy Chi­ca­go (mia­sto w Sta­nach Zjed­no­czo­nych); chi­ca­gow­ski, chi­ca­go­ski


Źródła:

SJP.pl

Czikari

wie­wiór­ka czi­ka­ri - ga­tu­nek gry­zo­nia z ro­dzi­ny wie­wiór­ko­wa­tych; sos­no­wiór­ka szara


Źródła:

SJP.pl

Czikos

czi­kosz;
1. pa­sterz koni na ste­pach wę­gier­skich;
2. lek­ce­wa­żą­co: miesz­ka­niec bał­kań­skich re­jo­nów pa­ster­skich


Źródła:

SJP.pl

Czikosz

czi­kos;
1. pa­sterz koni na ste­pach wę­gier­skich;
2. lek­ce­wa­żą­co: miesz­ka­niec bał­kań­skich re­jo­nów pa­ster­skich


Źródła:

SJP.pl

Czikungunia

tro­pi­kal­na cho­ro­ba wi­ru­so­wa prze­no­szo­na przez ko­ma­ry, ob­ja­wia­ją­ca się go­rącz­ką i bólem mię­śni; chi­kun­gu­nya


Źródła:

SJP.pl

Czili

chili, chil­li, chile;
1. ogół ga­tun­ków pa­pry­ki, któ­rych owoce mają bar­dzo ostry smak;
2. owoc czili - ro­śli­ny;
3. przy­pra­wa ze sprosz­ko­wa­nych owo­ców czili - ro­śli­ny;
4. ostry sos z do­dat­kiem czili - przy­pra­wy lub strącz­ków ro­śli­ny


Źródła:

SJP.pl

Czilowanko

po­tocz­nie: od­po­czy­wa­nie, re­lak­so­wa­nie się, od­prę­ża­nie się; chil­lo­wan­ko


Źródła:

SJP.pl

Czilować

mło­dzie­żo­wo: czi­lo­wać się - od­po­czy­wać, re­lak­so­wać się; chil­lo­wać się


Źródła:

SJP.pl

Czimet

ro­dzaj kwefu no­szo­ne­go przez ko­bie­ty mu­zuł­mań­skie, zro­bio­ne­go z siat­ki wło­sia­nej


Źródła:

SJP.pl

Czimurenga

wojna wyz­wo­leń­cza w Afry­ce, zwła­szcza taka, któ­rej celem jest usta­no­wie­nie wła­dzy Mu­rzy­nów


Źródła:

SJP.pl

Czincz

ro­dzaj złą­cza elek­tro­nicz­ne­go; cinch, chinch


Źródła:

SJP.pl

Czinczila

gry­zoń z ro­dzi­ny szyn­szy­lo­wa­tych o sre­brzy­sto­sza­rej sier­ści, po­dob­ny do wie­wiór­ki, ży­ją­cy gro­mad­nie w Ame­ry­ce Po­łud­nio­wej, ce­nio­ny ze wzglę­du na futro; szyn­szy­la


Źródła:

SJP.pl

Czip

układ sca­lo­ny wy­pro­du­ko­wa­ny w jed­nym krysz­ta­le krze­mu; chip


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. zob. chip.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czipowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) techn. wet. za­o­pa­try­wa­nie w czip


Źródła:

Wiktionary

Czipować

za­kła­dać lub wszcze­piać chipy, oz­na­czać coś, zwła­szcza zwie­rzę­ta, za po­mo­cą spe­cjal­nych ukła­dów sca­lo­nych; chi­po­wać


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. za­czi­po­wać)

 (1.1) techn. wet. wy­po­sa­żać w czip


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czipowy

→ czip; chi­po­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) elek­tron. zwią­za­ny z czi­pem, do­ty­czą­cy czipu, wy­po­sa­żo­ny w czip


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czips

cien­ki, sma­żo­ny pla­ste­rek ziem­nia­cza­ny, je­dzo­ny na zimno; chips


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) kulin. cien­ki, sma­żo­ny pla­ste­rek ziem­nia­ka je­dzo­ny na zimno jako prze­ką­ska;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czipsik

zdrob­nie­nie od: chips; chip­sik


Źródła:

SJP.pl

Czipsowy

→ czips; chip­so­wy


Źródła:

SJP.pl

Czipsy

cien­ki, sma­żo­ny pla­ste­rek ziem­nia­cza­ny, je­dzo­ny na zimno; chips


Źródła:

SJP.pl

Czirlider

[czy­taj: czir­li­der] męż­czyz­na wy­ko­nu­ją­cy w przer­wach me­czów dy­na­micz­ne ukła­dy ta­necz­ne ma­ją­ce za­chę­cić dru­ży­nę do walki; che­er­le­a­der


Źródła:

SJP.pl

Czirliderka

ko­bie­ta wy­ko­nu­ją­ca w przer­wach me­czów dy­na­micz­ne ukła­dy ta­necz­ne ma­ją­ce za­chę­cić dru­ży­nę do walki; che­er­le­a­der­ka, pom­po­niar­ka


Źródła:

SJP.pl

Czirliding

za­grze­wa­nie dru­ży­ny spor­to­wej do walki przez che­er­le­a­der­ki; che­er­le­a­ding


Źródła:

SJP.pl

Czirokeski

do­ty­czą­cy Czi­ro­ke­zów, cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Czi­ro­ke­zów; cze­ro­ke­ski


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czi­ro­ke­za­mi, do­ty­czą­cy Czi­ro­ke­zów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język czi­ro­ke­ski;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czirokeskojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który po­słu­gu­je się ję­zy­kiem czi­ro­ke­skim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem czi­ro­ke­skim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku czi­ro­ke­skim


Źródła:

Wiktionary

Czirokez

pół­noc­no­a­me­ry­kań­ski In­dia­nin, czło­nek ple­mie­nia Czi­ro­ke­zów; Cze­ro­kez


Źródła:

SJP.pl

Czirokezi

ple­mię In­dian Ame­ry­ki Pół­noc­nej z grupy Iro­ke­zów; Cze­ro­ke­zi


Czi­ro­ke­zi, Cze­ro­ke­zi (nazwa włas­na "Tsa­la­gi", Che­ro­kee) – ple­mię In­dian Ame­ry­ki Pół­noc­nej, pier­wot­nie wy­wo­dzą­ce się od Iro­ke­zów i za­miesz­ku­ją­ce pod­gór­skie, za­chod­nie ob­sza­ry Ka­ro­li­ny Po­łud­nio­wej i Pół­noc­nej, pół­noc­ną Ge­or­gię i wschod­nie Ten­nes­see. Póź­niej więk­szość jego człon­ków zo­sta­ła przy­mu­so­wo prze­sied­lo­na na te­re­ny pła­sko­wy­żu Ozark. Byli jed­nym z ple­mion wli­cza­nych w skład grupy Pię­ciu Cy­wi­li­zo­wa­nych Ple­mion. Po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem czi­ro­ke­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czirokezka

In­dian­ka Ame­ry­ki Pół­noc­nej z grupy Iro­ke­zów; Cze­ro­kez­ka


Źródła:

SJP.pl

Cziru

ro­dzaj an­ty­lo­py z ple­mie­nia ko­zio­roż­ców


Źródła:

SJP.pl

Czita

dawne mia­sto ob­wo­do­we w po­łud­nio­wej Sy­be­rii; Czyta


Źródła:

SJP.pl

Cziter

osoba oszu­ku­ją­ca w grze kom­pu­te­ro­wej; che­a­ter


Źródła:

SJP.pl

Cziterka

ko­bie­ta oszu­ku­ją­ca w grze kom­pu­te­ro­wej; che­a­ter­ka


Źródła:

SJP.pl

Czitować

śro­do­wi­sko­wo: oszu­ki­wać w grze kom­pu­te­ro­wej; che­a­to­wać


Źródła:

SJP.pl

Czk

skró­to­wiec w funk­cji rze­czow­ni­ka ro­dza­ju ni­ja­kie­go

 (1.1) = cen­trum za­rzą­dza­nia kry­zy­so­we­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czkanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czkać.


Źródła:

Wiktionary

Czkawka

cha­rak­te­ry­stycz­ne od­gło­sy w na­stęp­stwie wde­chów spo­wo­do­wa­nych okre­so­wy­mi, na­gły­mi skur­cza­mi prze­po­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fizj. ryt­micz­nie pow­ta­rza­ją­ce się skur­cze prze­po­ny ob­ja­wia­ją­ce się cha­rak­te­ry­stycz­nym od­gło­sem wy­da­wa­nym przez zam­knię­cie gło­śni i strun gło­so­wych przy wde­chu;


Czkaw­ka (łac. "sin­gul­tus") – objaw cho­ro­bo­wy po­le­ga­ją­cy na ryt­micz­nie pow­ta­rza­ją­cych się, mi­mo­wol­nych skur­czach prze­po­ny i mię­śni od­de­cho­wych klat­ki pier­sio­wej po­wo­du­ją­cych wdech z rów­no­czes­nym zam­knię­ciem gło­śni, co wy­wo­łu­je cha­rak­te­ry­stycz­ny od­głos.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czkać

wy­da­wać usta­mi cha­rak­te­ry­stycz­ny dźwięk na sku­tek skur­czów prze­po­ny; mieć czkaw­kę


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) wy­da­wać usta­mi cha­rak­te­ry­stycz­ny dźwięk na sku­tek skur­czów prze­po­ny; mieć czkaw­kę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czkałow

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hist. Oren­burg, nazwa ofi­cjal­na w la­tach 1938-1957


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czknięcie

wydać usta­mi cha­rak­te­ry­stycz­ny dźwięk na sku­tek skur­czów prze­po­ny brzusz­nej


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czknąć.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czknąć

wydać usta­mi cha­rak­te­ry­stycz­ny dźwięk na sku­tek skur­czów prze­po­ny brzusz­nej


cza­sow­nik do­ko­na­ny

 (1.1) wydać usta­mi cha­rak­te­ry­stycz­ny dźwięk na sku­tek skur­czu prze­po­ny; do­ko­na­ny od|czkać.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czmp

skrót od: Cen­trum Zdro­wia Matki Polki


Źródła:

SJP.pl

Czmucić

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Au­gu­stów, Łomża, Litwa, Wi­leń­szczyz­na, Su­praśl. wpro­wa­dzać w błąd, oszu­ki­wać, zwo­dzić, mamić, ba­ła­mu­cić

 (1.2) gw-pl|Litwa. po­bo­le­wać

 (1.3) gw-pl|Su­praśl. cza­ro­wać


Źródła:

Wiktionary

Czmych

wy­krzy­knik oz­na­cza­ją­cy nagłą uciecz­kę


wy­krzy­knik

 (1.1) ono­ma­to­pe­ja imi­tu­ją­ca szyb­kie ucie­knię­cie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czmychanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ucie­ka­nie skądś w poś­pie­chu


Źródła:

Wiktionary

Czmychać

ucie­kać po kry­jo­mu; opu­szczać ja­kieś miej­sce szyb­ko, nagle, nie­po­strze­że­nie


cza­sow­nik

 (1.1) pot. ucie­kać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czmychnięcie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czmych­nąć.


Źródła:

Wiktionary

Czmychnąć

uciec skądś nagle, w poś­pie­chu


Źródła:

SJP.pl

Cznianie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czniać.


Źródła:

Wiktionary

Czniać

po­tocz­nie: lek­ce­wa­żyć kogoś lub coś; trzniać


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) posp. lek­ce­wa­żyć kogoś lub coś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czochanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czo­chać.


Źródła:

Wiktionary

Czochara

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czochać

trzeć, ocie­rać, dra­pać


Źródła:

SJP.pl

Czochra

ławka z grze­bie­niem o sta­lo­wych zę­bach, słu­żą­ca do odziar­nia­nia łodyg lnu; dzier­gacz­ka, dzier­li­ca


Źródła:

SJP.pl

Czochradło

w zo­o­tech­ni­ce: urzą­dze­nie umoż­li­wia­ją­ce zwie­rzę­tom ocie­ra­nie się i usu­wa­nie łu­szczą­ce­go się na­błon­ka


Źródła:

SJP.pl

Czochralski

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czochranie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czo­chrać.


Źródła:

Wiktionary

Czochrać

1. tar­gać, splą­ty­wać włosy, sierść; wi­chrzyć, mierz­wić;
2. trzeć o coś twar­de­go;
3. re­gio­nal­nie: od­dzie­lać czo­chra­mi głów­ki lnu i ko­no­pi od łodyg;
4. czo­chrać się -
a) o wło­sach: splą­ty­wać się, tar­gać się; wi­chrzyć się, mierz­wić się, zmierz­wiać się;
b) ocie­rać się o coś twar­de­go


cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) tar­gać, wi­chrzyć włosy lub sierść

 (1.2) ocie­rać ciało, lub jego część, o coś twar­de­go

 (1.3) reg. roln. od­dzie­lać głów­ki lnu i ko­no­pii od łodyg przy po­mo­cy czo­cher

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny czo­chrać się

 (2.1) tar­gać, wi­chrzyć sobie włosy

 (2.2) o zwie­rzę­tach: trzeć się, ocie­rać swoje ciało o coś twar­de­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czochryń

wieś w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie szcze­ci­nec­kim


Czo­chryń – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie szcze­ci­nec­kim, w gmi­nie Borne Su­li­no­wo. Miej­sco­wość wcho­dzi w skład so­łect­wa Sta­ro­wi­ce.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czochryński

→ Czo­chryń


Patrz:Czochryń

Źródła:

SJP.pl

Czoczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. kulin. spoż. so­cze­wi­ca


Źródła:

Wiktionary

Czoczkula

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. kulin. zupa z so­cze­wi­cy


Źródła:

Wiktionary

Czogała

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czogori

K2; naj­wyż­szy szczyt Ka­ra­ko­rum


Źródła:

SJP.pl

Czok

zwę­żo­na przed­nia część lufy w broni my­śliw­skiej


Czok ( choke – ‘dła­wić’), dła­wik – część śru­to­wej broni strze­lec­kiej (prze­de wszyst­kim strzelb) mon­to­wa­na u wy­lo­tu lufy. Ma on za za­da­nie zmniej­szyć roz­rzut śrutu, a co za tym idzie po­pra­wić cel­ność i za­sięg broni. Czoki mogą być wy­mien­ne lub stałe.

Wiel­kość czoku (sto­pień prze­wę­że­nia lufy) może wy­no­sić:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czoker

na­szyj­nik mocno przy­le­ga­ją­cy do szyi; cho­ker, dusik


Źródła:

SJP.pl

Czokolada

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) daw. cze­ko­la­da


Źródła:

Wiktionary

Czoktawowie

Czok­ta­wo­wie – grupa et­nicz­na pół­noc­no­a­me­ry­kań­skich In­dian po­słu­gu­ją­cych się ję­zy­kiem czok­taw­skim, naj­więk­sze wśród po­łud­nio­wych ple­mion z ję­zy­ko­wej ro­dzi­ny mu­sko­gej­skiej. Za­miesz­ki­wa­li środ­ko­we i po­łud­nio­we po­ła­cie stanu Mis­si­si­pi, gdzie zaj­mo­wa­li się upra­wą ziemi. Ich nazwa po­cho­dzi praw­do­po­dob­nie od hisz­pań­skie­go słowa "chato" („pła­ski”), jako że spła­szcza­li sobie głowy.


Źródła:

Wikipedia

Czolowie

po­łud­nio­wo­in­dyj­ska dy­na­stia pa­nu­ją­ca od ok. III w. p.n.e. do końca XII wieku na te­re­nach Ta­mil­na­du; Ćo­lo­wie


Źródła:

SJP.pl

Czomolungma

naj­wyż­szy szczyt Ziemi w Hi­ma­la­jach Cen­tral­nych; Mount Eve­rest


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. naj­wyż­szy szczyt Ziemi, ośmio­ty­sięcz­nik po­ło­żo­ny w Hi­ma­la­jach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czona

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka w Rosji; w ob­wo­dzie ir­kuc­kim i Ja­ku­cji; prawy do­pływ Wi­lu­ja;


Czona (ros. Чона) – rzeka w Rosji; w ob­wo­dzie ir­kuc­kim i Ja­ku­cji; prawy do­pływ Wi­lu­ja. Dłu­gość 802 km; po­wierzch­nia do­rze­cza 40,6 tys. km².

Źró­dła na Pła­sko­wy­żu Nad­leń­skim; pły­nie w kie­run­ku pół­noc­nym po Wy­ży­nie Środ­ko­wo­sy­be­ryj­skiej; do­li­na na prze­mian zwę­ża­ją­ca się i roz­sze­rza­ją­ca, licz­ne progi. Po wy­bu­do­wa­niu za­po­ry Wi­luj­skiej Elek­trow­ni Wod­nej na Wi­lu­ju ostat­nie 250 km biegu rzeki stało się czę­ścią Wi­luj­skie­go Zbior­ni­ka Wod­ne­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czop

1. za­tycz­ka w kształ­cie stoż­ka; szpunt;
2. każdy stoż­ko­wa­ty przed­miot;
3. sto­żek ropny w uchył­kach mig­dał­ków (an­gi­na);
4. część jed­ne­go przed­mio­tu wkła­da­na do pa­su­ją­ce­go kształ­tem wgłę­bie­nia w innym, poz­wa­la­ją­ca na ich po­łą­cze­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. w bu­do­wie ma­szyn: część osi lub wału, na któ­rej osa­dzo­ne jest ło­ży­sko lub sprzę­gło

 (1.2) techn. w cie­siel­stwie: klin sta­no­wią­cy ro­dzaj po­łą­cze­nia

 (1.3) techn. w bed­nar­stwie: klin słu­żą­cy do za­my­ka­nia becz­ki;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Zin­gel|ref=tak., ro­dzaj ryb słod­ko­wod­nych z ro­dzi­ny oko­nio­wa­tych;

 (2.2) icht. ryba z ro­dza­ju czop (2.1)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (3.1) daw. pot. obraź. nie­zda­ra, nie­do­łę­ga, gapa, głupi czło­wiek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czopek

1. mały czop (stoż­ko­wa­ta za­tycz­ka)
2. po­stać leku w kształ­cie stoż­ka
3. każdy nie­wiel­ki przed­miot ma­ją­cy stoż­ko­wa­ty kształt
4. typ ko­mór­ki świa­tło­czu­łej two­rzą­cej siat­ków­kę oka
5. mały ro­pie­ją­cy sto­żek two­rzą­cy się na mig­dał­kach w cza­sie an­gi­ny
6. mały bolec łą­czą­cy dwa przed­mio­ty lub czę­ści urzą­dzeń


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od: czop

 (1.2) mały czop

 (1.3) med. farm. le­kar­stwo do przyj­mo­wa­nia do­od­byt­ni­czo, rza­dziej do­po­chwo­wo lub do­cew­ko­wo;

 (1.4) anat. świa­tło­czu­ły re­cep­tor siat­ków­ki oka;

 (1.5) przen. grub. o kimś, kto bez­ce­re­mo­nial­nie pod­li­zu­je się – „włazi w dupę”


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czopiarka

ma­szy­na słu­żą­ca do ro­bie­nia czo­pów


Czo­piar­ka – urzą­dze­nie ze­gar­mi­strzow­skie słu­żą­ce do po­le­ro­wa­nia czo­pów kół zę­ba­tych ze­gar­ków. W skład wy­po­sa­że­nia czo­piar­ki wcho­dzą wkład­ki do czo­pów o róż­nej dłu­go­ści i gru­bo­ści.

Czo­piar­ka może być na­pę­dza­na sil­ni­kiem elek­trycz­nym, korb­ką ręcz­ną lub smy­kiem.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czopik

mały czop (za­tycz­ka); czo­pek


Źródła:

SJP.pl

Czopkowy

→ czo­pek


przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy czop­ka


Patrz:czopek

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czopowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czo­po­wać.


Źródła:

Wiktionary

Czopować

za­ty­kać czo­pem


Źródła:

SJP.pl

Czopowe

daw­niej: po­da­tek pła­co­ny przez mie­szczan od wy­ro­bu piwa, go­rzał­ki, miodu i wina


Czo­po­we – wpro­wa­dzo­ny w Pol­sce w dru­giej po­ło­wie XV wieku po­da­tek od wy­ro­bu, im­por­tu oraz sprze­da­ży piwa, wódki, miodu i wina. Obec­nie jego od­po­wied­ni­kiem jest po­da­tek ak­cy­zo­wy na al­ko­hol.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czopownica

piła do wy­ci­na­nia czo­pów z drew­na; piła czo­po­wa


Źródła:

SJP.pl

Czopowy

zwią­za­ny z czo­pem


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z czo­pem, do­ty­czą­cy czopu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czopuch

w daw­nych pie­cach sta­ro­pol­skich otwór od­pro­wa­dza­ją­cy dym do ko­mi­na; ce­puch


Czo­puch – ele­ment sta­no­wią­cy po­łą­cze­nie ot­wo­rów wy­lo­to­wych spa­lin z pa­le­ni­ska pieca lub kotła z ka­na­ła­mi ko­mi­no­wy­mi. Po­wi­nien być pro­wa­dzo­ny jak naj­krót­szą drogą, naj­le­piej po linii pro­stej.

Jeśli to ko­niecz­ne czo­puch wy­po­sa­żo­ny jest w:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czorci

→ czort; czor­tow­ski (czar­tow­ski), czar­ci, czor­to­wy


Źródła:

SJP.pl

Czorny

przy­miot­nik

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. czar­ny

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. brud­ny


Źródła:

Wiktionary

Czorsztyn

wieś w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie no­wo­tar­skim;


Czorsz­tyn – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie no­wo­tar­skim, w gmi­nie Czorsz­tyn.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czorsztynianin

miesz­ka­niec Czorsz­ty­na


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Czorsz­ty­na

 (1.2) osoba po­cho­dzą­ca z Czorsz­ty­na, uro­dzo­na w Czorsz­ty­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czorsztynianka

miesz­kan­ka Czorsz­ty­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Czorsz­ty­na

 (1.2) ko­bie­ta po­cho­dzą­ca z Czorsz­ty­na, uro­dzo­na w Czorsz­ty­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czorsztyński

przy­miot­nik od: Czorsz­tyn


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) od­no­szą­cy się do Czorsz­ty­na, zwią­za­ny z Czorsz­ty­nem

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Czorsz­ty­na lub czorsz­ty­nian, ma­ją­cy cechy lub wła­ści­wo­ści przy­pi­sy­wa­ne Czorsz­ty­no­wi lub czorsz­ty­nia­nom


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czort

po­tocz­nie:
1. sza­tan, bies, dia­beł; czart;
2. osoba do­ku­cza­ją­ca innym, nie­przy­jem­na dla in­nych;
3. osoba ruch­li­wa, ży­wot­na


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) dia­beł, czart

 (1.2) przen. o czło­wie­ku złym

 (1.3) żart. o czło­wie­ku peł­nym ener­gii, spryt­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czortkowski

→ Czort­ków (mia­sto na Ukra­i­nie)


Źródła:

SJP.pl

Czortków

mia­sto na Ukra­i­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto wy­dzie­lo­ne z re­jo­nu na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie tar­no­pol­skim, sie­dzi­ba re­jo­nu czort­kow­skie­go, po­ło­żo­ne nad Se­re­tem;


Ga­le­ria: cerk­wie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czortopchajka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) reg. środ. slang. stary, zni­szczo­ny sa­mo­chód


Źródła:

Wiktionary

Czortowiec

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś na Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie iwa­no­fran­kiw­skim, w re­jo­nie ho­ro­deń­skim;


Źródła:

Wiktionary

Czortowski

→ czort; czar­tow­ski, czor­ci (czar­ci), czor­to­wy


Źródła:

SJP.pl

Czortowy

→ czort; czor­tow­ski (czar­tow­ski), czor­ci (czar­ci)


Źródła:

SJP.pl

Czoski

naz­wi­sko


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czo­szą, do­ty­czą­cy Czo­szy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czosnaczek

dwu­let­nia ro­śli­na z ro­dzi­ny krzy­żo­wych, o bia­łych, pach­ną­cych czosn­kiem kwia­tach, sto­so­wa­na w me­dy­cy­nie lu­do­wej


Czos­na­czek ("Al­lia­ria" Heist. ex Fabr.) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny ka­pu­sto­wa­tych. Obej­mu­je dwa ga­tun­ki wy­stę­pu­ją­ce w Eu­ro­pie, pół­noc­no-za­chod­niej Afry­ce i za­chod­niej Azji. W całym za­się­gu ro­dza­ju, także w Pol­sce, wy­stę­pu­je czos­na­czek po­spo­li­ty "A. pe­tio­la­ta". Jako ga­tu­nek zaw­le­czo­ny i in­wa­zyj­ny obec­ny jest także w USA, Ka­na­dzie i Ar­gen­ty­nie. W re­jo­nie Ka­u­ka­zu ro­śnie "Al­lia­ria ta­u­ri­ca".


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czosnek

dwu­let­nia, ce­bul­ko­wa ro­śli­na wa­rzyw­na, uży­wa­na jako przy­pra­wa ku­chen­na oraz śro­dek lecz­ni­czy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Al­lium|L.|ref=tak., ro­dzaj ro­ślin z po­dro­dzi­ny czosn­ko­wych obej­mu­ją­cy około sied­miu­set ga­tun­ków;

 (1.2) bot. ro­śli­na lub ro­śli­ny z ro­dza­ju czos­nek (1.1)

 (1.3) spoż. ja­rzy­na przy­pra­wo­wa z ce­bu­li upraw­nych ga­tun­ków czosn­ku (1.1), zwy­kle czosn­ku po­spo­li­te­go


Czos­nek ("Al­lium" L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny ama­ryl­ko­wa­tych ("Ama­ryl­li­da­ce­ae"), daw­niej za­li­cza­ny do osob­no wy­o­dręb­nia­nej ro­dzi­ny czosn­ko­wa­tych ("Al­lia­ce­ae") lub li­lio­wa­tych ("Li­lia­ce­ae"). Obej­mu­je około 880–1000 ga­tun­ków. Ro­śli­ny te wy­stę­pu­ją na wszyst­kich kon­ty­nen­tach pół­ku­li pół­noc­nej, prze­de wszyst­kim w stre­fie umiar­ko­wa­nej, ale na po­łud­nie się­ga­ją stre­fy rów­ni­ko­wej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czosnkowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czosn­ko­wać.


Źródła:

Wiktionary

Czosnkowate

ro­dzi­na obej­mu­ją­ca około 700 ga­tun­ków ro­ślin ziel­nych z klasy jed­no­li­ścien­nych, wy­stę­pu­ją­cych w stre­fie umiar­ko­wa­nej na całej kuli ziem­skiej (z wy­jąt­kiem Au­stra­lii i Nowej Ze­lan­dii); na­le­żą do niej mię­dzy in­ny­mi: czos­nek, ce­bu­la zwy­czaj­na, aga­pant


Źródła:

SJP.pl

Czosnkowaty

po­dob­ny do czosn­ku


Źródła:

SJP.pl

Czosnkowce

po­dro­dzi­na ro­ślin ziel­nych z ro­dzi­ny ama­ryl­ko­wa­tych; czosn­ko­we


Źródła:

SJP.pl

Czosnkowe

po­dro­dzi­na ro­ślin ziel­nych z ro­dzi­ny ama­ryl­ko­wa­tych; czosn­kow­ce


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Al­lio­i­de­ae|Herb.|ref=tak., po­dro­dzi­na ro­ślin ziel­nych za­li­cza­na do ro­dzi­ny ama­ryl­ko­wa­tych;


Czosn­ko­we ("Al­lio­i­de­ae" Her­bert) – po­dro­dzi­na ro­ślin ziel­nych za­li­cza­na do ama­ryl­ko­wa­tych ("Ama­ryl­li­da­ce­ae"), do nie­daw­na wy­róż­nia­na zwy­kle w ran­dze ro­dzi­ny czosn­ko­wa­te ("Al­lia­ce­ae" J. G. Agardh). Na­le­ży tu w za­leż­no­ści od uję­cia 13 do 20 ro­dza­jów łą­czo­nych w trzy ple­mio­na, obej­mu­ją­cych ok.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czosnkowiec

przed­sta­wi­ciel po­dro­dzi­ny ro­ślin ziel­nych z ro­dzi­ny ama­ryl­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czosnkowy

przy­miot­nik

 (1.1) przym. od: czos­nek


Źródła:

Wiktionary

Czosnkówka

błot­nisz­ka czosn­ków­ka - ga­tu­nek owada z ro­dzi­ny błot­nisz­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czosnowski

przy­miot­nik od: Czos­nów


Źródła:

SJP.pl

Czosnyka

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czosnów

wieś w Pol­sce


Czos­nów (do 1 stycz­nia 1997 no­si­ła nazwę Czos­nów Pier­wszy) – wieś so­łec­ka w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­zo­wiec­kim, w po­wie­cie no­wod­wor­skim, w gmi­nie Czos­nów. Sie­dzi­ba gminy Czos­nów.

Do 1954 roku sie­dzi­ba gminy Cząst­ków. W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Czos­nów. W la­tach 1975–1998 wieś ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa war­szaw­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czosza

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w pół­noc­nej Rosji eu­ro­pej­skiej, w ob­wo­dzie ar­chan­giel­skim, ucho­dzi do Za­to­ki Czo­skiej Morza Ba­rent­sa


Źródła:

Wiktionary

Czołdar

daw­niej: ozdob­ne przy­kry­cie na konia; cza­prak


Czoł­dar (osm.-tur. "czuł­tar") – dłu­gie, wy­ko­na­ne z wełny okry­cie konia, które za­kry­wa jego przód, barki i czę­ścio­wo szyję.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czołem

poz­dro­wie­nie, przy­wi­ta­nie po­pu­lar­ne w woj­sku oraz po­mię­dzy oso­ba­mi o więk­szej za­ży­ło­ści


wy­krzy­knik

 (1.1) wojsk. służy do poz­dro­wie­nia (przy­wi­ta­nia) prze­ło­żo­nych oraz zwierzch­ni­ków

 (1.2) wojsk. służy do poz­dro­wie­nia (po­że­gna­nia) prze­ło­żo­nych oraz zwierzch­ni­ków

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) N. lp. zo­bacz. czoło


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czołg

ro­dzaj sil­nie uz­bro­jo­ne­go i opan­ce­rzo­ne­go wozu bo­jo­we­go na za­wie­sze­niu gą­sie­ni­co­wym, przy­sto­so­wa­ne­go do po­ru­sza­nia się w trud­nym te­re­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) wojsk. po­jazd bo­jo­wy po­ru­sza­ją­cy się na gą­sie­ni­cach, wy­po­sa­żo­ny w ar­ma­tę i pan­cerz;


Czołg – gą­sie­ni­co­wy wóz bo­jo­wy, przez­na­czo­ny do walki z si­ła­mi prze­ciw­ni­ka na krót­kich i śred­nich dy­stan­sach za po­mo­cą ognia pła­sko­to­ro­we­go. Cięż­ki pan­cerz i duża mo­bil­ność za­pew­nia­ją czoł­gom przetr­wa­nie na polu bitwy, a napęd gą­sie­ni­co­wy poz­wa­la na prze­mie­szcza­nie się z dużą pręd­ko­ścią w trud­nym te­re­nie. Czołg jest za­sad­ni­czym środ­kiem pro­wa­dze­nia walki lą­do­wej, zwła­szcza na­tar­cia.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czołganie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czoł­gać.


Źródła:

Wiktionary

Czołganka

na­roż­na ozdo­ba ka­mien­na bazy ko­lum­ny ro­mań­skiej; żabka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ar­chit. ele­ment zdob­ni­czy w ar­chi­tek­tu­rze, naj­czę­ściej wy­stę­pu­ją­cy w więk­szej ilo­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czołgać

1. po­ni­żać kogoś;
2. zmu­szać kogoś do po­ru­sza­nia się na czwo­ra­kach


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) pot. pejor. po­wo­do­wać czy­jeś upo­ko­rze­nie lub po­ni­że­nie

 (1.2) zmu­szać kogoś do czoł­ga­nia się (2.1)

 (2.2) przen. po­ni­żać się przed kimś

 (2.3) przen. książk. o mgle lub dymie: snuć się nisko, tuż nad zie­mią


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czołgisko

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) rzad. pot. zgrub. od: czołg

 (1.2) rzad. pot. duży czołg


Źródła:

Wiktionary

Czołgista

żoł­nierz z for­ma­cji pan­cer­nej czoł­gów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) wojsk. żoł­nierz ob­słu­gu­ją­cy czołg


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czołgistka

→ czoł­gi­sta


Patrz:czołgista

Źródła:

SJP.pl

Czołgot

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. ornit. dzię­cioł


Źródła:

Wiktionary

Czołgowisko

ćwi­czeb­ny po­li­gon z torem przesz­kód dla czoł­gów


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) wojsk. miej­sce (po­li­gon) przez­na­czo­ne na ćwi­cze­nia czoł­gów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czołgowy

zwią­za­ny z czoł­giem


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z czoł­giem; skła­da­ją­cy się z czoł­gów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czoło

1. część twa­rzy czło­wie­ka nad brwia­mi i nosem;
2. część przed­nia cze­goś; przód, front, fa­sa­da;


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) anat. część głowy nad brwia­mi i po­mię­dzy skroń­mi

 (1.2) po­czą­tek, przed­nia część cze­goś roz­cią­gnię­te­go


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czołobitniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: czo­ło­bit­nie


Źródła:

SJP.pl

Czołobitniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czo­ło­bit­ny


Źródła:

SJP.pl

Czołobitność

→ czo­ło­bit­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest czo­ło­bit­ne; cecha tych, któ­rzy są czo­ło­bit­ni


Patrz:czołobitny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czołobitny

uni­żo­ny, pełen po­ko­ry, słu­żal­czy, hoł­dow­ni­czy


przy­miot­nik

 (1.1) pełen po­ko­ry i sza­cun­ku wobec kogoś, w spo­sób aż słu­żal­czy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czołoczub

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. ptak z ro­dza­ju nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Prio­nops|ref=tak.;


Źródła:

Wiktionary

Czołowy

1. zwią­za­ny z czo­łem (czę­ścią głowy);
2. jeden z pier­wszych, wy­su­wa­ją­cy się na pier­wszy plan; przo­du­ją­cy, wy­bit­ny, głów­ny;
3. znaj­du­ją­cy się na prze­dzie; przed­ni, fron­to­wy


przy­miot­nik

 (1.1) anat. do­ty­czą­cy czoła

 (1.2) głów­ny, wio­dą­cy

 (1.3) fron­to­wy, przed­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czołówka

1. pier­wsze sze­re­gi, front;
2. wy­su­nię­ta na czoło grupa za­wod­ni­ków w biegu lub raj­dzie;
3. grupa ludzi wy­bit­nych, elita;
4. wstęp­na część filmu;
5. naj­waż­niej­sza wia­do­mość lub ar­ty­kuł w ga­ze­cie, za­mie­szczo­ne na czo­ło­wym miej­scu;
6. po­tocz­nie: zde­rze­nie czo­ło­we sa­mo­cho­dów;
7. la­tar­ka no­szo­na na czole


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) sport. po­cząt­ko­wa część po­ru­sza­ją­cej się grupy

 (1.2) la­tar­ka no­szo­na na gło­wie

 (1.3) telew. plan­sza­an­sze po­cząt­ko­we filmu

 (1.4) stre­szcze­nie in­for­ma­cji pra­so­wej na jej po­cząt­ku

 (1.5) grupa jed­no­stek naj­lep­szych w danej kla­sy­fi­ka­cji

 (1.6) pot. zde­rze­nie czo­ło­we po­ja­zdów


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czołówkowy

zwią­za­ny z czo­łów­ką


Źródła:

SJP.pl

Czpak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czrezwyczajka

po­tocz­na nazwa WCzK, czyli or­ga­ni­za­cji po­prze­dza­ją­cej NKWD i KGB w Rosji so­wiec­kiej; cze­rez­wy­czaj­ka


Źródła:

SJP.pl

Czterdziecha

zgru­bie­nie od: czter­dziest­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zgrub. od czter­dziest­ka (wszyst­kie zna­cze­nia, zwy­kle czter­dzie­ści lat)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestak

coś, co zaj­mu­je czter­dzie­ste miej­sce lub jest zwią­za­ne z licz­bą 40, np. pokój


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestka

1. licz­ba czter­dzie­ści;
2. wiek czter­dzie­stu lat;
3. pokój, au­to­bus, dom itp. oz­na­czo­ny nu­me­rem 40;
4. to, co się skła­da z czter­dzie­stu jed­no­stek, czę­ści, np. grupa czter­dzie­sto­o­so­bo­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa licz­by 40

 (1.2) ca­łość skła­da­ją­ca się z czter­dzie­stu czę­ści, ele­men­tów lub jed­no­stek

 (1.3) wiek 40 lat

 (1.4) pot. ko­bie­ta w wieku 40 lat

 (1.5) coś okre­ślo­ne licz­bą lub nu­me­rem 40


Czter­dziest­ka – część wsi Si­pio­ry w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ku­jaw­sko-po­mor­skim, w po­wie­cie na­kiel­skim, w gmi­nie Kcy­nia.

Z dniem 1.12.2009 Czter­dziest­ka zo­sta­ła wy­o­dręb­nio­na jako część wsi Si­pio­ry.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czterdziestkaczwórka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa licz­by 44

 (1.2) coś okre­ślo­ne licz­bą lub nu­me­rem 44

 (1.3) ca­łość skła­da­ją­ca się z czter­dzie­stu czte­rech czę­ści, ele­men­tów lub jed­no­stek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestkadwójka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa licz­by 42

 (1.2) coś okre­ślo­ne licz­bą lub nu­me­rem 42

 (1.3) ca­łość skła­da­ją­ca się z czter­dzie­stu dwóch czę­ści, ele­men­tów lub jed­no­stek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestkadziewiątka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa licz­by 49

 (1.2) coś okre­ślo­ne licz­bą lub nu­me­rem 49

 (1.3) ca­łość skła­da­ją­ca się z czter­dzie­stu dzie­wię­ciu czę­ści, ele­men­tów lub jed­no­stek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestkajedynka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa licz­by 41

 (1.2) coś okre­ślo­ne licz­bą lub nu­me­rem 41

 (1.3) ca­łość skła­da­ją­ca się z czter­dzie­stu jeden czę­ści, ele­men­tów lub jed­no­stek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestkapiątka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa licz­by 45

 (1.2) coś okre­ślo­ne licz­bą lub nu­me­rem 45

 (1.3) ca­łość skła­da­ją­ca się z czter­dzie­stu pię­ciu czę­ści, ele­men­tów lub jed­no­stek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestkasiódemka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa licz­by 47

 (1.2) coś okre­ślo­ne licz­bą lub nu­me­rem 47

 (1.3) ca­łość skła­da­ją­ca się z czter­dzie­stu sied­miu czę­ści, ele­men­tów lub jed­no­stek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestkaszóstka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa licz­by 46

 (1.2) coś okre­ślo­ne licz­bą lub nu­me­rem 46

 (1.3) ca­łość skła­da­ją­ca się z czter­dzie­stu sze­ściu czę­ści, ele­men­tów lub jed­no­stek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestkatrójka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa licz­by 43

 (1.2) coś okre­ślo­ne licz­bą lub nu­me­rem 43

 (1.3) ca­łość skła­da­ją­ca się z czter­dzie­stu trzech czę­ści, ele­men­tów lub jed­no­stek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestkaósemka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa licz­by 48

 (1.2) coś okre­ślo­ne licz­bą lub nu­me­rem 48

 (1.3) ca­łość skła­da­ją­ca się z czter­dzie­stu ośmiu czę­ści, ele­men­tów lub jed­no­stek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestkowy

→ czter­dziest­ka


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z licz­bą czter­dzie­ści, do­ty­czą­cy licz­by czter­dzie­ści


Patrz:czterdziestka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestoczterolatek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na ma­ją­cy czter­dzie­ści czte­ry lata

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zwie­rzę, ro­śli­na lub rzecz ma­ją­ca czter­dzie­ści czte­ry lata

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od czter­dzie­stocz­te­ro­lat­ka


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestoczterolatka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ma­ją­ca czter­dzie­ści czte­ry lata

 (1.2) zwie­rzę, rzecz lub ro­śli­na ma­ją­ca czter­dzie­ści czte­ry lata

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od czter­dzie­stocz­te­ro­la­tek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestoczteroletni

ma­ją­cy czter­dzie­ści czte­ry lata, trwa­ją­cy czter­dzie­ści czte­ry lata itp.


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czter­dzie­ści czte­ry lata

 (1.2) trwa­ją­cy czter­dzie­ści czte­ry lata


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestodniowy

ma­ją­cy czter­dzie­ści dni, trwa­ją­cy czter­dzie­ści dni itp.


przy­miot­nik

 (1.1) trwa­ją­cy czter­dzie­ści dni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestodwugodzinny

trwa­ją­cy czter­dzie­ści dwie go­dzi­ny


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestodwulatek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na ma­ją­cy czter­dzie­ści dwa lata

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zwie­rzę, ro­śli­na lub rzecz ma­ją­ca czter­dzie­ści dwa lata

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od czter­dzie­stod­wu­lat­ka


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestodwulatka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ma­ją­ca czter­dzie­ści dwa lata

 (1.2) zwie­rzę, rzecz lub ro­śli­na ma­ją­ca czter­dzie­ści dwa lata

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od czter­dzie­stod­wu­la­tek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestodwuletni

ma­ją­cy czter­dzie­ści dwa lata, trwa­ją­cy czter­dzie­ści dwa lata itp.


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czter­dzie­ści dwa lata

 (1.2) trwa­ją­cy czter­dzie­ści dwa lata


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestodziewięciolatek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na ma­ją­cy czter­dzie­ści dzie­więć lat

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zwie­rzę, ro­śli­na lub rzecz ma­ją­ca czter­dzie­ści dzie­więć lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od czter­dzie­sto­dzie­wię­cio­lat­ka


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestodziewięciolatka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ma­ją­ca czter­dzie­ści dzie­więć lat

 (1.2) zwie­rzę, rzecz lub ro­śli­na ma­ją­ca czter­dzie­ści dzie­więć lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od czter­dzie­sto­dzie­wię­cio­la­tek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestodziewięcioletni

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czter­dzie­ści dzie­więć lat

 (1.2) trwa­ją­cy czter­dzie­ści dzie­więć lat


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestogodzinny

trwa­ją­cy czter­dzie­ści go­dzin


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który trwa czter­dzie­ści go­dzin


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestojednogodzinny

trwa­ją­cy 41 go­dzin


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestojednolatek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na ma­ją­cy czter­dzie­ści jeden lat

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zwie­rzę, ro­śli­na lub rzecz ma­ją­ca czter­dzie­ści jeden lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od czter­dzie­sto­jed­no­lat­ka


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestojednolatka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ma­ją­ca czter­dzie­ści jeden lat

 (1.2) zwie­rzę, rzecz lub ro­śli­na ma­ją­ca czter­dzie­ści jeden lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od czter­dzie­sto­jed­no­la­tek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestojednoletni

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czter­dzie­ści jeden lat

 (1.2) trwa­ją­cy czter­dzie­ści jeden lat


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestokilkuletni

ma­ją­cy czter­dzie­ści kilka lat, trwa­ją­cy czter­dzie­ści kilka lat itp.


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy lub trwa­ją­cy czter­dzie­ści kilka lat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestokrotność

→ czter­dzie­sto­krot­ny


Patrz:czterdziestokrotny

Źródła:

SJP.pl

Czterdziestokrotny

pow­ta­rza­ją­cy się czter­dzie­ści razy


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestolatek

męż­czyz­na czter­dzie­sto­let­ni


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba w wieku 40-49 lat

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zwie­rzę, ro­śli­na lub rzecz ma­ją­ca 40-49 lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od czter­dzie­sto­lat­ka


Czter­dzie­sto­la­tek (także 40-latek) – pol­ski se­rial ko­me­dio­wy w re­ży­se­rii Je­rze­go Gruzy, emi­to­wa­ny przez Te­le­wiz­ję Pol­ską od 16 maja 1975 do 19 lu­te­go 1978. Ty­tu­ło­wą rolę za­grał An­drzej Ko­pi­czyń­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czterdziestolatka

1. ko­bie­ta albo sa­mi­ca zwie­rząt ma­ją­ca czter­dzie­ści lat;
2. okres obej­mu­ją­cy czter­dzie­ści lat


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ma­ją­ca czter­dzie­ści lat

 (1.2) zwie­rzę, rzecz lub ro­śli­na ma­ją­ca czter­dzie­ści lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od czter­dzie­sto­la­tek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestolatki

osoby róż­nej płci ma­ją­ce od czter­dzie­stu do pięć­dzie­się­ciu lat


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestolecie

1. okres czter­dzie­stu lat;
2. czter­dzie­sta rocz­ni­ca cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) okres czter­dzie­stu lat

 (1.2) czter­dzie­sta rocz­ni­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestoletni

ma­ją­cy czter­dzie­ści lat


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czter­dzie­ści lat

 (1.2) trwa­ją­cy czter­dzie­ści lat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestomilionowy

li­czą­cy czter­dzie­ści mi­lio­nów cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestominutowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) trwa­ją­cy czter­dzie­ści minut


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestoosobowy

1. skła­da­ją­cy się z czter­dzie­stu osób;
2. przez­na­czo­ny dla czter­dzie­stu osób


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestoośmiogodzinny

trwa­ją­cy czter­dzie­ści osiem go­dzin


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który trwa czter­dzie­ści osiem go­dzin, trwa­ją­cy pełne dwie doby


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestoośmiolatek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na ma­ją­cy czter­dzie­ści osiem lat

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zwie­rzę, ro­śli­na lub rzecz ma­ją­ca czter­dzie­ści osiem lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od czter­dzie­sto­o­śmio­lat­ka


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestoośmiolatka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ma­ją­ca czter­dzie­ści osiem lat

 (1.2) zwie­rzę, rzecz lub ro­śli­na ma­ją­ca czter­dzie­ści osiem lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od czter­dzie­sto­o­śmio­la­tek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestoośmioletni

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czter­dzie­ści osiem lat

 (1.2) trwa­ją­cy czter­dzie­ści osiem lat


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestoośmiościan

jedna z pro­stych po­sta­ci kry­sta­lo­gra­ficz­nych, o naj­więk­szej moż­li­wej licz­bie ścian w kształ­cie trój­ką­tów róż­no­bocz­nych


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestoparoletni

ma­ją­cy czter­dzie­ści parę lat, trwa­ją­cy czter­dzie­ści parę lat itp.; czter­dzie­sto­kil­ko­let­ni, czter­dzie­sto­kil­ku­let­ni


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy lub trwa­ją­cy czter­dzie­ści kilka lat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestopięciohektarowy

a) bę­dą­cy wiel­ko­ści czter­dzie­stu pię­ciu hek­ta­rów;
b) po­sia­da­ją­cy czter­dzie­ści pięć hek­ta­rów ziemi (np. rol­nik czter­dzie­sto­pię­cio­hek­ta­ro­wy)


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestopięcioipółletni

ma­ją­cy czter­dzie­ści pięć lat i pół roku


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestopięciolatek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na ma­ją­cy czter­dzie­ści pięć lat

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zwie­rzę, ro­śli­na lub rzecz ma­ją­ca czter­dzie­ści pięć lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od czter­dzie­sto­pię­cio­lat­ka


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestopięciolatka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ma­ją­ca czter­dzie­ści pięć lat

 (1.2) zwie­rzę, rzecz lub ro­śli­na ma­ją­ca czter­dzie­ści pięć lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od czter­dzie­sto­pię­cio­la­tek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestopięciolecie

1. okres czter­dzie­stu pię­ciu lat;
2. czter­dzie­sta piąta rocz­ni­ca cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestopięcioletni

ma­ją­cy czter­dzie­ści pięć lat, trwa­ją­cy czter­dzie­ści pięć lat itp.


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czter­dzie­ści pięć lat

 (1.2) trwa­ją­cy czter­dzie­ści pięć lat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestopięciominutowy

trwa­ją­cy czter­dzie­ści pięć minut


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) trwa­ją­cy czter­dzie­ści pięć minut


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestorublowy

ma­ją­cy war­tość czter­dzie­stu rubli


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestosiedmiolatek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na ma­ją­cy czter­dzie­ści sie­dem lat

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zwie­rzę, ro­śli­na lub rzecz ma­ją­ca czter­dzie­ści sie­dem lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od czter­dzie­sto­sied­mio­lat­ka


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestosiedmiolatka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ma­ją­ca czter­dzie­ści sie­dem lat

 (1.2) zwie­rzę, rzecz lub ro­śli­na ma­ją­ca czter­dzie­ści sie­dem lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od czter­dzie­sto­sied­mio­la­tek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestosiedmioletni

ma­ją­cy czter­dzie­ści sie­dem lat, trwa­ją­cy czter­dzie­ści sie­dem lat itp.


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czter­dzie­ści sie­dem lat

 (1.2) trwa­ją­cy czter­dzie­ści sie­dem lat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestosiedmiominutowy

trwa­ją­cy czter­dzie­ści sie­dem minut


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestostopniowy

1. ma­ją­cy czter­dzie­ści stop­ni (w ja­kiejś skali);
2. ma­ją­cy czter­dzie­ści stop­ni, eta­pów


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestosześciolatek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na ma­ją­cy czter­dzie­ści sześć lat

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zwie­rzę, ro­śli­na lub rzecz ma­ją­ca czter­dzie­ści sześć lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od czter­dzie­sto­sze­ścio­lat­ka


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestosześciolatka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ma­ją­ca czter­dzie­ści sześć lat

 (1.2) zwie­rzę, rzecz lub ro­śli­na ma­ją­ca czter­dzie­ści sześć lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od czter­dzie­sto­sze­ścio­la­tek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestosześcioletni

przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czter­dzie­ści sześć lat

 (1.2) trwa­ją­cy czter­dzie­ści sześć lat


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestotrzyipółletni

ma­ją­cy czter­dzie­ści trzy lata i pół roku, trwa­ją­cy czter­dzie­ści trzy lata i pół roku itp.


Źródła:

SJP.pl

Czterdziestotrzylatek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) męż­czyz­na ma­ją­cy czter­dzie­ści trzy lata

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zwie­rzę, ro­śli­na lub rzecz ma­ją­ca czter­dzie­ści trzy lata

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od czter­dzie­sto­trzy­lat­ka


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestotrzylatka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta ma­ją­ca czter­dzie­ści trzy lata

 (1.2) zwie­rzę, rzecz lub ro­śli­na ma­ją­ca czter­dzie­ści trzy lata

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od czter­dzie­sto­trzy­la­tek


Źródła:

Wiktionary

Czterdziestotrzyletni

ma­ją­cy czter­dzie­ści trzy lata, trwa­ją­cy czter­dzie­ści trzy lata itp.


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czter­dzie­ści trzy lata

 (1.2) trwa­ją­cy czter­dzie­ści trzy lata


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdziestotysięczny

przy­miot­nik od­li­czeb­ni­ko­wy

 (1.1) od 40 000


Źródła:

Wiktionary

Czterdziesty

li­czeb­nik po­rząd­ko­wy od­po­wia­da­ją­cy licz­bie 40


przy­miot­nik od­li­czeb­ni­ko­wy

 (1.1) od 40


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdzieści

li­czeb­nik oz­na­cza­ją­cy licz­bę 40


li­czeb­nik głów­ny (zbio­ro­wy: czter­dzie­ścio­ro)

 (1.1) licz­ba na­tu­ral­na na­stęp­na po 39 i po­prze­dza­ją­ca 41;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterdzieścioro

li­czeb­nik zbio­ro­wy od­po­wia­da­ją­cy licz­bie 40, uży­wa­ny w od­nie­sie­niu do osób róż­nej płci, dzie­ci i mło­dych zwie­rząt oraz do przed­mio­tów o naz­wie wy­stę­pu­ją­cej tylko w licz­bie mno­giej


li­czeb­nik zbio­ro­wy

 (1.1) …od­po­wia­da­ją­cy licz­bie 40


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterechsetlecie

1. okres czte­ry­stu lat;
2. czte­rech­set­na rocz­ni­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) okres czte­ry­stu lat

 (1.2) czte­rech­set­na rocz­ni­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterechsetletni

ma­ją­cy czte­ry­sta lat, trwa­ją­cy czte­ry­sta lat itp.


Źródła:

SJP.pl

Czterechsetna

li­czeb­nik po­rząd­ko­wy od­po­wia­da­ją­cy licz­bie 400


Źródła:

SJP.pl

Czterechsetny

li­czeb­nik po­rząd­ko­wy od­po­wia­da­ją­cy licz­bie 400


przy­miot­nik od­li­czeb­ni­ko­wy

 (1.1) od czte­ry­sta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternasta

go­dzi­na czter­na­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) go­dzi­na 14, go­dzi­na druga po po­łud­niu

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) M. i W. ż. lp. od: czter­na­sty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternastak

byk je­le­nia o czter­na­stu koń­cach w wień­cu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) łow. jeleń o po­tęż­nym wień­cu z czter­na­sto­ma od­no­ga­mi (razem na obu ty­kach)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternastka

1. licz­ba czter­na­ście;
2. wiek czter­na­stu lat;
3. pokój, au­to­bus, szko­ła, dom itp. oz­na­czo­ny nu­me­rem 14;
4. to, co się skła­da z czter­na­stu jed­no­stek, czę­ści, np. grupa czter­na­sto­o­so­bo­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa licz­by 14

 (1.2) coś, co oz­na­czo­ne jest licz­bą 14

 (1.3) ca­łość skła­da­ją­ca się z czter­na­stu czę­ści, ele­men­tów lub jed­no­stek

 (1.4) pot. dziew­czy­na w wieku czter­na­stu lat

 (1.5) pot. do­dat­ko­wa, czter­na­sta pen­sja

 (1.6) pot. wiek czter­na­stu lat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternastkowy

→ czter­nast­ka


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z licz­bą czter­na­ście, do­ty­czą­cy licz­by czter­na­ście


Patrz:czternastka

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternastodniowy

ma­ją­cy czter­na­ście dni (dwa ty­god­nie), trwa­ją­cy czter­na­ście dni (dwa ty­god­nie) itp.; dwu­ty­god­nio­wy


przy­miot­nik

 (1.1) trwa­ją­cy czter­na­ście dni

 (1.2) bę­dą­cy w wieku czter­na­stu dni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternastogodzinny

trwa­ją­cy czter­na­ście go­dzin


przy­miot­nik

 (1.1) trwa­ją­cy czter­na­ście go­dzin

 (1.2) bę­dą­cy w wieku czter­na­stu go­dzin


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternastoipółletni

bę­dą­cy w wieku czter­na­stu lat i pół roku


Źródła:

SJP.pl

Czternastokilometrowy

ma­ją­cy dłu­gość czter­na­stu ki­lo­me­trów, wy­no­szą­cy czter­na­ście ki­lo­me­trów


Źródła:

SJP.pl

Czternastokropka

bie­dron­ka czter­na­sto­krop­ka - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny bie­dron­ko­wa­tych; gie­las czter­na­sto­pla­mek


Źródła:

SJP.pl

Czternastokrotnie

przy­słó­wek

 (1.1) czter­na­ście razy


Źródła:

Wiktionary

Czternastokrotny

pow­ta­rza­ją­cy się czter­na­ście razy


przy­miot­nik

 (1.1) od­by­wa­ją­cy się/pow­ta­rza­ją­cy się czter­na­ście razy

 (1.2) taki, który osią­gnął/zdo­był/robił coś czter­na­ście razy

 (1.3) czter­na­ście razy więk­szy bądź mniej­szy od cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternastokąt

fi­gu­ra pła­ska ma­ją­ca 14 kątów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geom. wie­lo­kąt ma­ją­cy czter­na­ście boków i czter­na­ście kątów wew­nętrz­nych


Czter­na­sto­kąt fo­rem­ny – wie­lo­kąt wy­pu­kły, który ma 14 rów­nych boków oraz 14 kątów o rów­nej mie­rze. Każdy z nich ma miarę for­mu­la_1 zaś ich suma wy­no­si 2160°.

Pole po­wierzch­ni czter­na­sto­ką­ta fo­rem­ne­go o boku dłu­go­ści for­mu­la_2 wy­ra­ża się wzo­rem:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czternastolatek

chło­piec czter­na­sto­let­ni


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) chło­pak ma­ją­cy czter­na­ście lat

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zwie­rzę, ro­śli­na lub rzecz ma­ją­ca czter­na­ście lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od czter­na­sto­lat­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternastolatka

1. dziew­czyn­ka albo sa­mi­ca zwie­rząt ma­ją­ca czter­na­ście lat;
2. okres obej­mu­ją­cy czter­na­ście lat


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) dziew­czy­na ma­ją­ca czter­na­ście lat

 (1.2) zwie­rzę, rzecz lub ro­śli­na ma­ją­ca czter­na­ście lat

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od czter­na­sto­la­tek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternastolatki

chło­piec czter­na­sto­let­ni


Źródła:

SJP.pl

Czternastolecie

1. okres czter­na­stu lat;
2. czter­na­sta rocz­ni­ca cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Czternastoletni

1. trwa­ją­cy czter­na­ście lat; przy­pa­da­ją­cy za czter­na­ście lat;
2. bę­dą­cy w wieku czter­na­stu lat, ma­ją­cy czter­na­ście lat


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czter­na­ście lat

 (1.2) trwa­ją­cy czter­na­ście lat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternastoliterowy

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który skła­da się z czter­na­stu liter


Źródła:

Wiktionary

Czternastomiesięczny

ma­ją­cy czter­na­ście mie­się­cy, trwa­ją­cy czter­na­ście mie­się­cy itp.


Źródła:

SJP.pl

Czternastominutowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) trwa­ją­cy czter­na­ście minut


Źródła:

Wiktionary

Czternastoosobowy

1. skła­da­ją­cy się z czter­na­stu osób;
2. przez­na­czo­ny dla czter­na­stu osób


przy­miot­nik

 (1.1) przez­na­czo­ny dla czter­na­stu osób, mo­gą­cy po­mie­ścić czter­na­ście osób

 (1.2) zło­żo­ny z czter­na­stu osób, wy­ko­ny­wa­ny przez czter­na­ście osób


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternastopiętrowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zło­żo­ny z par­te­ru i czter­na­stu kon­dy­gna­cji po­ło­żo­nych nad nim


Źródła:

Wiktionary

Czternastoplamek

gie­las czter­na­sto­pla­mek - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny bie­dron­ko­wa­tych; bie­dron­ka czter­na­sto­krop­ka


Źródła:

SJP.pl

Czternastostopniowy

1. ma­ją­cy czter­na­ście stop­ni (w ja­kiejś skali);
2. ma­ją­cy czter­na­ście stop­ni, eta­pów


Źródła:

SJP.pl

Czternastotomowy

przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z czter­na­stu tomów, za­war­ty w czter­na­stu to­mach, wy­da­ny w czter­na­stu to­mach


Źródła:

Wiktionary

Czternastotygodniowy

przy­miot­nik

 (1.1) trwa­ją­cy czter­na­ście ty­god­ni

 (1.2) bę­dą­cy w wieku czter­na­stu ty­god­ni


Źródła:

Wiktionary

Czternastowieczny

do­ty­czą­cy czter­na­ste­go wieku, po­cho­dzą­cy z czter­na­ste­go wieku, ży­ją­cy w czter­na­stym wieku, dzie­ją­cy się w czter­na­stym wieku itp.


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który wy­da­rzył się lub żył w czter­na­stym wieku; taki, który po­cho­dzi z czter­na­ste­go wieku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternastowierszowy

skła­da­ją­cy się z czter­na­stu wier­szy


Źródła:

SJP.pl

Czternastozgłoskowiec

ro­dzaj ut­wo­ru po­e­tyc­kie­go, w któ­rym każdy wers skła­da się z czter­na­stu zgło­sek


Czter­na­stoz­gło­sko­wiec – roz­miar wier­sza sy­la­bicz­ne­go, skła­da­ją­cy się z czter­na­stu sylab i wy­stę­pu­ją­cy w róż­nych for­ma­tach śred­niów­ko­wych.

Pod­sta­wo­we od­mia­ny czter­na­stoz­gło­skow­ca to czter­na­stoz­gło­sko­wiec sy­me­trycz­ny 14 (7 + 7) i czter­na­stoz­gło­sko­wiec asy­me­trycz­ny 14 (8 + 6).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czternastozgłoskowy

zło­żo­ny z czter­na­stu zgło­sek (sylab); czter­na­sto­sy­la­bo­wy


Źródła:

SJP.pl

Czternastościan

wie­lo­ścian o 14 ścia­nach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geom. wie­lo­ścian o czter­na­stu ścia­nach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternasty

li­czeb­nik po­rząd­ko­wy od­po­wia­da­ją­cy licz­bie 14


przy­miot­nik od­li­czeb­ni­ko­wy

 (1.1) od 14

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) dzień mie­sią­ca po trzy­na­stym

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (3.1) czter­na­sta: go­dzi­na czter­na­sta


Czter­na­sty – śród­pu­szczań­ska część wsi To­pi­ło w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie haj­now­skim, w gmi­nie Haj­nów­ka.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa bia­ło­stoc­kie­go.

Pra­wo­sław­ni miesz­kań­cy wsi na­le­żą do pa­ra­fii Wnie­bow­stą­pie­nia Pań­skie­go w Orzesz­ko­wie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czternaście

li­czeb­nik oz­na­cza­ją­cy licz­bę 14


li­czeb­nik głów­ny

 (1.1) 14


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czternaścioro

li­czeb­nik zbio­ro­wy od­po­wia­da­ją­cy licz­bie 14, uży­wa­ny w od­nie­sie­niu do osób róż­nej płci, dzie­ci i mło­dych zwie­rząt oraz do przed­mio­tów o naz­wie wy­stę­pu­ją­cej tylko w licz­bie mno­giej


li­czeb­nik zbio­ro­wy

 (1.1) …od­po­wia­da­ją­cy licz­bie 14


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Cztero-

prze­dro­stek

 (1.1) pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych oz­na­cza­ją­cych czte­ro­krot­ne wy­stą­pie­nie cze­goś

 (1.2) pier­wszy człon wy­ra­zów zło­żo­nych oz­na­cza­ją­cych ca­łość skła­da­ją­cą się z czte­rech czę­ści


Źródła:

Wiktionary

Czteroaktowy

o ut­wo­rze sce­nicz­nym: ma­ją­cy czte­ry akty


Źródła:

SJP.pl

Czteroaktówka

sztu­ka te­a­tral­na lub inny utwór sce­nicz­ny skła­da­ją­cy się z czte­rech aktów


Źródła:

SJP.pl

Czteroarkuszowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech ar­ku­szy


Źródła:

SJP.pl

Czteroarowy

ma­ją­cy po­wierzch­nię czte­rech arów


Źródła:

SJP.pl

Czteroatomowy

zło­żo­ny z czte­rech ato­mów, np. czą­stecz­ka czte­ro­a­to­mo­wa


przy­miot­nik

 (1.1) fiz. chem. zło­żo­ny z czte­rech ato­mów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterobarwny

ma­ją­cy czte­ry barwy (ko­lo­ry); czte­ro­ko­lo­ro­wy


Źródła:

SJP.pl

Czterobiegowy

1. o me­cha­niz­mie na­pę­do­wym: ma­ją­cy czte­ry biegi;
2. o po­jeź­dzie: wy­po­sa­żo­ny w me­cha­nizm na­pę­do­wy o czte­rech bie­gach


Źródła:

SJP.pl

Czterobiegunowy

ma­ją­cy czte­ry bie­gu­ny


Źródła:

SJP.pl

Czterobitowy

1. za­wie­ra­ją­cy czte­ry bity;
2. dzia­ła­ją­cy w opar­ciu o słowa (roz­ka­zy, dane) dłu­go­ści czte­rech bitów


przy­miot­nik

 (1.1) in­form. taki, który za­wie­ra czte­ry bity

 (1.2) in­form. taki, który dzia­ła w opar­ciu o słowa (roz­ka­zy, dane) dłu­go­ści czte­rech bitów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteroboczny

ma­ją­cy czte­ry boki; czwo­ro­bocz­ny


Źródła:

SJP.pl

Czterobramkowy

cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się strze­le­niem czte­rech bra­mek


Źródła:

SJP.pl

Czterobrygadówka

sy­stem or­ga­ni­za­cji pracy sto­so­wa­ny w za­kła­dach pracy funk­cjo­nu­ją­cych w spo­sób cią­gły (24 go­dzi­ny na dobę przez 7 dni w ty­god­niu), po­le­ga­ją­cy na po­dzia­le za­ło­gi na 4 bry­ga­dy, pra­cu­ją­ce na 3 zmia­ny


Źródła:

SJP.pl

Czterocalowy

ma­ją­cy dłu­gość czte­rech cali


Źródła:

SJP.pl

Czterochlorek

che­micz­ny zwią­zek dwus­kład­ni­ko­wy, w któ­re­go czą­stecz­ce wy­stę­pu­ją czte­ry atomy chlo­ru


Źródła:

SJP.pl

Czterocyfrowy

zło­żo­ny z czte­rech cyfr


przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z czte­rech cyfr, ma­ją­cy czte­ry cyfry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterocylindrowy

ma­ją­cy czte­ry cy­lin­dry, np. sa­mo­chód czte­ro­cy­lin­dro­wy


przy­miot­nik

 (1.1) techn. ma­ją­cy czte­ry cy­lin­dry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteroczęściowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech czę­ści


Źródła:

SJP.pl

Czteroczłonowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech czło­nów


przy­miot­nik

 (1.1) li­czą­cy czte­ry czło­ny, skła­da­ją­cy się z czte­rech czło­nów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterodaniowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech dań


Źródła:

SJP.pl

Czterodniowy

ma­ją­cy czte­ry dni, trwa­ją­cy czte­ry dni itp.


przy­miot­nik

 (1.1) trwa­ją­cy czte­ry dni

 (1.2) bę­dą­cy w wieku czte­rech dni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterodniówka

okres czte­rod­nio­wy; coś, co trwa czte­ry dni


Źródła:

SJP.pl

Czterodolarowy

ma­ją­cy war­tość czte­rech do­la­rów


Źródła:

SJP.pl

Czterodrzwiowy

ma­ją­cy czwo­ro drzwi


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czwo­ro drzwi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterodziałaniowy

zwy­kle o kal­ku­la­to­rze - wy­ko­nu­ją­cy czte­ry typy dzia­łań: do­da­wa­nie, odej­mo­wa­nie, mno­że­nie i dzie­le­nie


Źródła:

SJP.pl

Czterodziałowy

1. o in­sty­tu­cji: ma­ją­cy czte­ry dzia­ły;
2. czte­ro­czę­ścio­wy, czte­ro­dziel­ny


Źródła:

SJP.pl

Czterodzielny

zło­żo­ny z czte­rech czę­ści, dzie­lą­cy się na czte­ry czę­ści; czwór­dziel­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który jest po­dzie­lo­ny na czte­ry czę­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterodźwięk

akord skła­da­ją­cy się z czte­rech róż­nych dźwię­ków


Czte­rodź­więk – akord zło­żo­ny z czte­rech dźwię­ków. Jego bazą jest trójdź­więk, do któ­re­go do­da­ny jest in­ter­wał li­czo­ny od prymy tego akor­du – od tego in­ter­wa­łu akord bie­rze swoją nazwę. Naj­czę­ściej spo­ty­ka­ny­mi in­ter­wa­ła­mi które można dodać do akor­du są sek­sta lub sep­ty­ma.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czteroelementowy

przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z czte­rech ele­men­tów


Źródła:

Wiktionary

Czteroetapowo

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) w czte­rech eta­pach, fa­zach


Źródła:

Wiktionary

Czteroetapowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech eta­pów


przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z czte­rech eta­pów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteroetyloołów

zwią­zek che­micz­ny uży­wa­ny jako śro­dek prze­ciw­stu­ko­wy do ben­zyn; te­tra­e­ty­lo­o­łów


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. tru­ją­ca, be­zbarw­na, ole­i­sta ciecz, sto­so­wa­na głów­nie jako śro­dek prze­ciw­stu­ko­wy do ben­zyn, me­ta­lo­or­ga­nicz­ny zwią­zek che­micz­ny o wzo­rze su­ma­rycz­nym C8H20Pb;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterofazowo

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) w czte­rech fa­zach, eta­pach


Źródła:

Wiktionary

Czterofazowy

1. skła­da­ją­cy się z czte­rech faz, eta­pów;
2. dzia­ła­ją­cy w ukła­dzie od­po­wied­nich czte­rech prą­dów prze­mien­nych


przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z czte­rech faz, eta­pów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterofluorek

zwią­zek che­micz­ny z czą­stecz­ką za­wie­ra­ją­cą czte­ry atomy flu­o­ru; te­tra­flu­o­rek


Źródła:

SJP.pl

Czterofluoroetylen

flu­o­ro­po­chod­na ety­le­nu; be­zbarw­ny gaz palny, nie­roz­pu­szczal­ny w wo­dzie


Źródła:

SJP.pl

Czterofrankowy

ma­ją­cy war­tość czte­rech fran­ków


Źródła:

SJP.pl

Czterofunkcyjny

ma­ją­cy czte­ry funk­cje


Źródła:

SJP.pl

Czterofuntowy

ma­ją­cy war­tość czte­rech fun­tów


Źródła:

SJP.pl

Czterogodzinny

trwa­ją­cy czte­ry go­dzi­ny


przy­miot­nik

 (1.1) trwa­ją­cy czte­ry go­dzi­ny

 (1.2) bę­dą­cy w wieku czte­rech go­dzin


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterogramowy

wa­żą­cy czte­ry gramy


Źródła:

SJP.pl

Czterograniasty

ma­ją­cy czte­ry gra­nie (kra­wę­dzie, kanty); czwo­ro­kan­cia­sty, czwo­ro­gra­nia­sty, czte­ro­kan­cia­sty


Źródła:

SJP.pl

Czterogroszowy

ma­ją­cy war­tość czte­rech gro­szy


Źródła:

SJP.pl

Czterogłos

utwór na czte­ry głosy


Źródła:

SJP.pl

Czterogłosowy

zło­żo­ny z czte­rech gło­sów, skom­po­no­wa­ny na czte­ry głosy, wy­ko­ny­wa­ny przez czte­ry głosy itp.


Źródła:

SJP.pl

Czterogłowy

ma­ją­cy czte­ry głowy; czwo­ro­gło­wy, czwór­gło­wy


Źródła:

SJP.pl

Czterohektarowy

a) bę­dą­cy wiel­ko­ści czte­rech hek­ta­rów;
b) po­sia­da­ją­cy czte­ry hek­ta­ry ziemi (np. rol­nik czte­ro­hek­ta­ro­wy)


Źródła:

SJP.pl

Czterohydronaftalen

wę­glo­wo­dór aro­ma­tycz­ny pow­sta­ją­cy przez uwo­dor­nie­nie naf­ta­le­nu pod ci­śnie­niem, sto­so­wa­ny jako roz­pu­szczal­nik i do­da­tek do pa­li­wa w sil­ni­kach spa­li­no­wych; te­tra­hy­dro­naf­ta­len, czte­ro­wo­do­ro­naf­ta­len, te­tra­li­na


Źródła:

SJP.pl

Czteroipółgodzinny

trwa­ją­cy czte­ry i pół go­dzi­ny


Źródła:

SJP.pl

Czteroipółkrotny

pow­ta­rza­ją­cy się czte­ry i pół raza


Źródła:

SJP.pl

Czteroipółletni

ma­ją­cy lub trwa­ją­cy czte­ry lata i pół roku; czte­ry­i­pół­let­ni (prze­sta­rza­łe)


Źródła:

SJP.pl

Czteroipółmiesięczny

ma­ją­cy czte­ry i pół mie­sią­ca; trwa­ją­cy czte­ry i pół mie­sią­ca


Źródła:

SJP.pl

Czteroipółmilionowy

li­czą­cy czte­ry i pół mi­lio­na cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Czteroizbowy

ma­ją­cy czte­ry izby


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zło­żo­ny z czte­rech izb, po­mie­szczeń


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterojajeczny

przy­rzą­dzo­ny z czte­rech jajek, np. czte­ro­ja­jecz­ny ma­ka­ron


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który za­wie­ra czte­ry jajka (na pewną por­cję)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterojęzyczny

1. po­słu­gu­ją­cy się czte­re­ma ję­zy­ka­mi;
2. na­pi­sa­ny w czte­rech ję­zy­kach;
3. o ja­kimś te­re­nie: za­miesz­ka­ny przez lud­ność po­słu­gu­ją­cą się czte­re­ma ję­zy­ka­mi


przy­miot­nik

 (1.1) po­słu­gu­ją­cy się czte­re­ma ję­zy­ka­mi

 (1.2) na­pi­sa­ny w czte­rech ję­zy­kach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterokanałowy

o urzą­dze­niu elek­tro­nicz­nym: ma­ją­cy czte­ry ka­na­ły umoż­li­wia­ją­ce prze­kaz sy­gna­łów elek­trycz­nych


Źródła:

SJP.pl

Czterokaratowy

wa­żą­cy czte­ry ka­ra­ty


Źródła:

SJP.pl

Czterokartkowy

ma­ją­cy czte­ry kart­ki


Źródła:

SJP.pl

Czterokilogramowy

1. wa­żą­cy 4 ki­lo­gra­my;
2. przez­na­czo­ny na 4 ki­lo­gra­my cze­goś


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ma­ją­cy masę równą czte­rem ki­lo­gra­mom


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterokilometrowy

ma­ją­cy dłu­gość czte­rech ki­lo­me­trów, wy­no­szą­cy czte­ry ki­lo­me­try


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma wiel­kość (dłu­gość) czte­rech ki­lo­me­trów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterokilowy

po­tocz­nie: czte­ro­ki­lo­gra­mo­wy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) pot. czte­ro­ki­lo­gra­mo­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteroklamrowy

ma­ją­cy czte­ry klam­ry


Źródła:

SJP.pl

Czteroklapowy

cy­przyk czte­ro­kla­po­wy - drze­wo igla­ste z ro­dzi­ny cy­pry­so­wa­tych; ży­wicz­lin, san­da­rak


Źródła:

SJP.pl

Czteroklasista

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. eduk. ab­sol­went szko­ły czte­ro­kla­so­wej


Źródła:

Wiktionary

Czteroklasowy

obej­mu­ją­cy czte­ry klasy, ma­ją­cy czte­ry klasy


Źródła:

SJP.pl

Czteroklasówka

po­tocz­nie: szko­ła czte­ro­kla­so­wa


Źródła:

SJP.pl

Czterokolorowy

ma­ją­cy czte­ry ko­lo­ry (barwy); czte­ro­barw­ny


Źródła:

SJP.pl

Czterokolumnowy

ma­ją­cy czte­ry ko­lum­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który skła­da się z czte­rech ko­lumn


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterokomorowy

ma­ją­cy czte­ry ko­mo­ry


Źródła:

SJP.pl

Czterokomorówka

po­tocz­nie: ką­piel czte­ro­ko­mo­ro­wa


Źródła:

SJP.pl

Czterokomórkowy

zło­żo­ny z czte­rech ko­mó­rek


Źródła:

SJP.pl

Czterokondygnacyjny

ma­ją­cy czte­ry kon­dy­gna­cje


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który ma czte­ry kon­dy­gna­cje


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterokonny

1. o po­jeź­dzie: za­przę­żo­ny w czte­ry konie;
2. o sil­ni­ku: ma­ją­cy moc czte­rech koni me­cha­nicz­nych


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) o po­ja­zdach: taki, który jest za­przę­ga­ny do czte­rech koni

 (1.2) skła­da­ją­cy się z czte­rech koni

 (1.3) techn. mot. ma­ją­cy moc czte­rech koni me­cha­nicz­nych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterokopytny

ma­ją­cy czte­ry ko­py­ta


Źródła:

SJP.pl

Czterokołowiec

po­jazd o czte­rech ko­łach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mot. po­jazd po­ru­sza­ją­cy się na czte­rech ko­łach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterokołowy

ma­ją­cy czte­ry koła


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który ma czte­ry koła


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterokończynowy

śro­do­wi­sko­wo: wy­stę­pu­ją­cy w czte­rech koń­czy­nach, np. po­ra­że­nie czte­ro­koń­czy­no­we


Źródła:

SJP.pl

Czterokreślny

ok­ta­wa czte­ro­kreśl­na - ro­dzaj ok­ta­wy mu­zycz­nej


Źródła:

SJP.pl

Czterokropka

po­rost­ni­ca czte­ro­krop­ka - ga­tu­nek mo­ty­la z ro­dzi­ny niedź­wie­dziów­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czterokropkowy

1. ma­ją­cy czte­ry krop­ki;
2. omar­li­ca czte­ro­krop­ko­wa - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny omar­li­co­wa­tych; na­drzew­ka czte­ro­krop­ko­wa


Źródła:

SJP.pl

Czterokrotnie

przy­słó­wek

 (1.1) czte­ry razy


Źródła:

Wiktionary

Czterokrotność

→ czte­ro­krot­ny


Patrz:czterokrotny

Źródła:

SJP.pl

Czterokrotny

pow­ta­rza­ją­cy się czte­ry razy


przy­miot­nik

 (1.1) od­by­wa­ją­cy się / pow­ta­rza­ją­cy się czte­ry razy

 (1.2) taki, który osią­gnął / zdo­był / robił coś czte­ry razy

 (1.3) czte­ry razy więk­szy bądź mniej­szy od cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteroksiąg

cykl czte­rech ut­wo­rów li­te­rac­kich stwo­rzo­nych przez jed­ne­go au­to­ra i od­po­wied­nio po­wią­za­nych ze sobą te­ma­tycz­nie, np. czte­rok­siąg kon­fu­cjań­ski - zbiór czte­rech naj­waż­niej­szych ksiąg fi­lo­zo­fii kon­fu­cjań­skiej; te­tra­lo­gia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) liter. dzie­ło li­te­rac­kie skła­da­ją­ce się z czte­rech czę­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterokwiatowy

ma­ją­cy czte­ry kwia­ty


Źródła:

SJP.pl

Czterolampowy

wy­po­sa­żo­ny w czte­ry lampy


Źródła:

SJP.pl

Czterolatek

dziec­ko czte­ro­let­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) chło­piec ma­ją­cy czte­ry lata

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zwie­rzę, ro­śli­na lub rzecz ma­ją­ca czte­ry lata

forma rze­czow­ni­ka.

 (3.1) D. lm. od czte­ro­lat­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterolatka

1. dziew­czyn­ka albo sa­mi­ca zwie­rząt ma­ją­ca czte­ry lata;
2. okres obej­mu­ją­cy czte­ry lata


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) dziew­czyn­ka ma­ją­ca czte­ry lata

 (1.2) zwie­rzę, rzecz lub ro­śli­na ma­ją­ca czte­ry lata

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od czte­ro­la­tek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterolatki

dziec­ko czte­ro­let­nie


Źródła:

SJP.pl

Czterolecie

okres czte­rech lat


Źródła:

SJP.pl

Czteroletni

1. trwa­ją­cy czte­ry lata; przy­pa­da­ją­cy za czte­ry lata;
2. bę­dą­cy w wieku czte­rech lat, ma­ją­cy czte­ry lata


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czte­ry lata

 (1.2) trwa­ją­cy czte­ry lata


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterolinijkowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech li­ni­jek; czte­ro­wer­so­wy, czte­ro­wier­szo­wy


Źródła:

SJP.pl

Czteroliniowy

ma­ją­cy czte­ry linie


Źródła:

SJP.pl

Czterolistkowy

ma­ją­cy czte­ry list­ki


Źródła:

SJP.pl

Czterolistny

1. ma­ją­cy czte­ry li­ście;
2. ma­ją­cy liść skła­da­ją­cy się z czte­rech czę­ści przy­po­mi­na­ją­cych małe list­ki


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy liść zło­żo­ny z czte­rech czę­ści w kształ­cie ma­łych list­ków


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteroliterowy

zło­żo­ny z czte­rech liter


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który skła­da się z czte­rech liter


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterolitrowy

ma­ją­cy ob­ję­tość czte­rech li­trów


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy po­jem­ność czte­rech li­trów, za­wie­ra­ją­cy czte­ry litry cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterolokalowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech lo­ka­li


Źródła:

SJP.pl

Czterolufowy

ma­ją­cy czte­ry lufy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) wojsk. ma­ją­cy czte­ry lufy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteromandatowy

czte­ro­man­da­to­wy okręg wy­bor­czy - okręg, w któ­rym do ob­ję­cia są czte­ry man­da­ty po­sel­skie


Źródła:

SJP.pl

Czteromasztowiec

sta­tek czte­ro­masz­to­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) żegl. sta­tek ma­ją­cy czte­ry masz­ty (nie li­cząc buksz­pry­tu)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteromasztowy

ma­ją­cy czte­ry masz­ty


przy­miot­nik

 (1.1) o ża­glow­cu: ma­ją­cy czte­ry masz­ty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteromeczowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech me­czów


Źródła:

SJP.pl

Czterometrowy

ma­ją­cy dłu­gość czte­rech me­trów, wy­no­szą­cy czte­ry metry


przy­miot­nik

 (1.1) mie­rzą­cy czte­ry metry albo czte­ry metry kwa­dra­to­we


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteromiarowy

o tak­cie: dzie­lą­cy się na czte­ry jed­nost­ki ryt­micz­ne


Źródła:

SJP.pl

Czteromiejscowy

ma­ją­cy czte­ry miej­sca sie­dzą­ce, mie­szczą­cy czte­ry osoby


Źródła:

SJP.pl

Czteromiesięczny

ma­ją­cy czte­ry mie­sią­ce, trwa­ją­cy czte­ry mie­sią­ce itp.


przy­miot­nik

 (1.1) trwa­ją­cy czte­ry mie­sią­ce

 (1.2) bę­dą­cy w wieku czte­rech mie­się­cy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteromilionowy

li­czą­cy czte­ry mi­lio­ny cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Czteromilowy

mie­rzą­cy czte­ry mile


Źródła:

SJP.pl

Czterominutowy

trwa­ją­cy czte­ry mi­nu­ty


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) trwa­ją­cy czte­ry mi­nu­ty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteromocarstwowy

two­rzo­ny przez czte­ry mo­car­stwa


Źródła:

SJP.pl

Czteromodułowy

zbu­do­wa­ny z czte­rech mo­du­łów


Źródła:

SJP.pl

Czteromorgowy

ma­ją­cy po­wierzch­nię czte­rech mórg


Źródła:

SJP.pl

Czteromorowy

obej­mu­ją­cy czte­ry mory, trwa­ją­cy czte­ry mory


Źródła:

SJP.pl

Czteromotorowiec

po­jazd na­pę­dza­ny czte­re­ma mo­to­ra­mi


Źródła:

SJP.pl

Czteromotorowy

na­pę­dza­ny czte­re­ma mo­to­ra­mi; ma­ją­cy czte­ry mo­to­ry


Źródła:

SJP.pl

Czteronarodowy

od­no­szą­cy się do czte­rech na­ro­dów


Źródła:

SJP.pl

Czteronasienny

wyka czte­ro­na­sien­na - ga­tu­nek wyki


Źródła:

SJP.pl

Czteronawowy

o ko­ście­le: ma­ją­cy czte­ry nawy


Źródła:

SJP.pl

Czteronitkowy

ma­ją­cy czte­ry nitki


Źródła:

SJP.pl

Czteronitrometan

ole­i­sta ciecz uży­wa­na jako no­śnik tlenu w bar­dzo sil­nych mie­sza­ni­nach wy­bu­cho­wych


Źródła:

SJP.pl

Czteronogi

zwy­kle o przed­mio­tach: ma­ją­cy czte­ry nogi; czte­ro­noż­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) książk. ma­ją­cy czte­ry nogi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteronożnie

→ czte­ro­noż­ny


Patrz:czteronożny

Źródła:

SJP.pl

Czteronożny

zwy­kle o przed­mio­tach: ma­ją­cy czte­ry nogi; czte­ro­no­gi


przy­miot­nik

 (1.1) po­sia­da­ją­cy czte­ry nogi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteronożowy

wy­po­sa­żo­ny w czte­ry noże


Źródła:

SJP.pl

Czteroobwodowy

ma­ją­cy czte­ry ob­wo­dy


Źródła:

SJP.pl

Czterooczak

czte­ro­o­czak świer­ko­wiec - ga­tu­nek kor­ni­ka


Źródła:

SJP.pl

Czteroodcinkowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech od­cin­ków


Źródła:

SJP.pl

Czterooki

ma­ją­cy czwo­ro oczu


Źródła:

SJP.pl

Czterooktawowy

ma­ją­cy roz­pię­tość czte­rech oktaw


przy­miot­nik

 (1.1) muz. odz­na­cza­ją­cy się czte­re­ma ok­ta­wa­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteroosobowy

1. skła­da­ją­cy się z czte­rech osób (np. dru­ży­na czte­ro­o­so­bo­wa);
2. przez­na­czo­ny dla czte­rech osób (np. czte­ro­o­so­bo­wy po­jazd)


przy­miot­nik

 (1.1) przez­na­czo­ny dla czte­rech osób, mo­gą­cy po­mie­ścić czte­ry osoby

 (1.2) zło­żo­ny z czte­rech osób, wy­ko­ny­wa­ny przez czte­ry osoby


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteroostrzowy

ma­ją­cy czte­ry ostrza


Źródła:

SJP.pl

Czterootworowy

ma­ją­cy czte­ry ot­wo­ry


Źródła:

SJP.pl

Czteropak

zgrzew­ka za­wie­ra­ją­ca czte­ry bu­tel­ki, pusz­ki na­po­ju


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) hand. pacz­ka zbior­cza po czte­ry sztu­ki to­wa­ru


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteropalcowy

ma­ją­cy czte­ry palce


Źródła:

SJP.pl

Czteropalczasty

zwy­kle o zwie­rzę­ciu (jego od­nó­żach, koń­czy­nach) lub przed­mio­cie: ma­ją­cy czte­ry palce


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czte­ry palce


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteropalnikowy

ma­ją­cy czte­ry pal­ni­ki


Źródła:

SJP.pl

Czteropartyjny

skła­da­ją­cy się z czte­rech par­tii


Źródła:

SJP.pl

Czteropaskowy

pęt­lak czte­ro­pa­sko­wy - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny kóz­ko­wa­tych; bal­du­rek prę­go­wa­ny


Źródła:

SJP.pl

Czteropasmowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech pasm (np. o dro­dze, jezd­ni), dzia­ła­ją­cy w czte­rech pas­mach itp.


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) taki, który po­sia­da czte­ry pasma


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteropasmówka

droga z czte­re­ma pa­sa­mi ruchu w tym samym kie­run­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) droga, która ma czte­ry pasy ruchu w jed­nym kie­run­ku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteropienny

o drze­wie: roz­ga­łę­zio­ny w czte­ry pnie


Źródła:

SJP.pl

Czteropierścieniowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech pier­ście­ni, np. lek czte­ro­pier­ście­nio­wy, układ czte­ro­pier­ście­nio­wy


Źródła:

SJP.pl

Czteropiętrowiec

po­tocz­nie: bu­dy­nek czte­ro­pię­tro­wy


Źródła:

SJP.pl

Czteropiętrowy

ma­ją­cy czte­ry pię­tra


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zło­żo­ny z par­te­ru i czte­rech wyż­szych kon­dy­gna­cji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteroplamek

na­drzew­ni­ca czte­ro­plam­ka - ga­tu­nek mrów­ki


Źródła:

SJP.pl

Czteroplamka

na­drzew­ni­ca czte­ro­plam­ka - ga­tu­nek mrów­ki


Źródła:

SJP.pl

Czteroplamkowy

pod­ka­mie­niak czte­ro­plam­ko­wy - ga­tu­nek pa­ją­ka z ro­dzi­ny pod­ka­mie­nia­ko­wa­tych; wap­niuch


Źródła:

SJP.pl

Czteroplamy

1. gni­lik czte­ro­pla­my - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny gni­li­ko­wa­tych;
2. kwia­to­mir czte­ro­pla­my - ga­tu­nek chrzą­szcza z ro­dzi­ny kóz­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czteropojazdowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech po­ja­zdów; taki, w któ­re­go skład wcho­dzą czte­ry po­ja­zdy


Źródła:

SJP.pl

Czteropokojowy

zło­żo­ny z czte­rech po­ko­jów


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) z czte­re­ma po­ko­ja­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteropokoleniowy

przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z czte­rech po­ko­leń


Źródła:

Wiktionary

Czteropokładowy

ma­ją­cy czte­ry po­kła­dy


Źródła:

SJP.pl

Czteropolowy

od­no­szą­cy się do czte­ro­po­lów­ki


Źródła:

SJP.pl

Czteropolówka

typ go­spo­dar­ki rol­nej po­le­ga­ją­cy na sto­so­wa­niu czte­ro­let­nie­go cyklu pło­doz­mia­nu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) roln. spo­sób upra­wy roli sto­su­ją­cy czte­ro­let­ni cykl upra­wy oraz po­dział grun­tu na czte­ry czę­ści na któ­rych ko­lej­no upra­wia się zboża jare i ozime oraz ro­śli­ny oko­po­we i mo­tyl­ko­we;


Czte­ro­po­lów­ka jest nieco bar­dziej skom­pli­ko­wa­ną formą pło­doz­mia­nu trój­po­lo­we­go, po­nie­waż te­re­ny upraw­ne dzie­li się tu na czte­ry pola i ko­lej­no upra­wia na nich po­szcze­gól­ne ga­tun­ki lub grupy ro­ślin w czte­ro­let­niej ro­ta­cji. Kla­sycz­na czte­ro­po­lów­ka pow­sta­ła w An­glii w XVIII wieku, obej­mo­wa­ła ro­śli­ny oko­po­we, zboża jare, ro­śli­ny mo­tyl­ko­we oraz zboża ozime. Stop­nio­wo roz­prze­strze­ni­ła się w Eu­ro­pie za­stę­pu­jąc dawny sy­stem upra­wy.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czteropotencjał

po­ten­cjał pola elek­trycz­ne­go φ oraz po­ten­cjał pola ma­gne­tycz­ne­go A łą­czą­cy się w czte­ro­wek­tor Aμ


Czte­ro­po­ten­cjał – po­ten­cjał pola elek­trycz­ne­go φ oraz po­ten­cjał pola ma­gne­tycz­ne­go A łączy się w czte­ro­wek­tor Aμ zwany czte­ro­po­ten­cja­łem. Wek­to­ry pól E i B są opi­sy­wa­ne przez ten­sor pola elek­tro­ma­gne­tycz­ne­go, które są opi­sy­wa­ne w me­try­ce w szcze­gól­nej te­o­rii względ­no­ści o sy­gna­tu­rze (+,-,-,-).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czteropoziomowy

ma­ją­cy czte­ry po­zio­my


Źródła:

SJP.pl

Czteropołaciowy

ma­ją­cy czte­ry po­ła­cie da­cho­we


Źródła:

SJP.pl

Czteroprocentowy

sta­no­wią­cy czte­ry pro­cent cze­goś


Źródła:

SJP.pl

Czteropromienny

ma­ją­cy czte­ry pro­mie­nie


Źródła:

SJP.pl

Czteropromilowy

ma­ją­cy czte­ry pro­mi­le


Źródła:

SJP.pl

Czteroprzejazdowy

np. kar­net czte­ro­prze­ja­zdo­wy: upraw­nia­ją­cy do czte­rech prze­ja­zdów


Źródła:

SJP.pl

Czteroprzymiotnikowy

(o wy­bo­rach, pra­wie wy­bor­czym) cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się czte­re­ma za­sa­da­mi: taj­no­ścią, bez­poś­red­nio­ścią, rów­no­ścią i po­wszech­no­ścią


Źródła:

SJP.pl

Czteroprzęsłowy

ma­ją­cy czte­ry przę­sła


Źródła:

SJP.pl

Czteropręcikowy

1. o kwie­cie: ma­ją­cy czte­ry prę­ci­ki;
2. o ro­śli­nie: ma­ją­cy kwia­ty o czte­rech prę­ci­kach


przy­miot­nik

 (1.1) bot. po­sia­da­ją­cy czte­ry prę­ci­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteropunktowy

1. skła­da­ją­cy się z czte­rech punk­tów;
2. ma­ją­cy wy­miar czte­rech punk­tów (np. czcion­ka)


Źródła:

SJP.pl

Czteropęd

wek­tor czte­ro­wy­mia­ro­wy, któ­re­go skła­do­wą cza­so­wą (ze­ro­wą) jest cał­ko­wi­ta ener­gia obiek­tu fi­zycz­ne­go, skła­do­wy­mi prze­strzen­ny­mi pęd tego obiek­tu, a war­to­ścią bezwz­ględ­ną jego masa spo­czyn­ko­wa


Czte­ro­pęd, czte­ro­wek­tor ener­gii-pędu – wek­tor czte­ro­wy­mia­ro­wy, któ­re­go skła­do­wą cza­so­wą (ze­ro­wą) jest cał­ko­wi­ta ener­gia obiek­tu fi­zycz­ne­go, skła­do­wy­mi prze­strzen­ny­mi pęd tego obiek­tu, a war­to­ścią bezwz­ględ­ną jego masa spo­czyn­ko­wa. Jest to czte­ro­wy­mia­ro­we uo­gól­nie­nie wek­to­ra pędu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czteropłaszczyznowy

przy­miot­nik

 (1.1) roz­mie­szczo­ny na czte­rech pła­szczyz­nach


Źródła:

Wiktionary

Czteropłatkowy

ma­ją­cy czte­ry płat­ki


Źródła:

SJP.pl

Czteropłytowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech płyt


Źródła:

SJP.pl

Czteroramienny

ma­ją­cy czte­ry ra­mio­na, od­no­gi itp.


Źródła:

SJP.pl

Czterordzeniowiec

po­tocz­nie: pro­ce­sor czte­ror­dze­nio­wy


Źródła:

SJP.pl

Czterordzeniowy

ma­ją­cy czte­ry rdze­nie, np. czte­ror­dze­nio­wy pro­ce­sor


Źródła:

SJP.pl

Czterorodzinny

przez­na­czo­ny dla czte­rech ro­dzin, mie­szczą­cy czte­ry ro­dzi­ny


Źródła:

SJP.pl

Czterorogi

1. owca czte­ro­ro­ga - rasa owcy;
2. kur czte­ro­ro­gi - ga­tu­nek skor­pe­ny; kur ro­gacz;
3. ka­me­le­on czte­ro­ro­gi - ga­tu­nek ja­szczur­ki;
4. an­ty­lo­pa czte­ro­ro­ga - ga­tu­nek ba­wo­ła; czy­ka­ra de­kań­ska


przy­miot­nik

 (1.1) po­sia­da­ją­cy czte­ry rogi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterorożny

ma­ją­cy czte­ry rogi


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czte­ry rogi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterorundowy

trwa­ją­cy czte­ry rundy


Źródła:

SJP.pl

Czterorzędowiec

sta­ro­żyt­ny okręt z czte­re­ma rzę­da­mi wio­seł po każ­dej stro­nie


Źródła:

SJP.pl

Czterorzędowy

ma­ją­cy czte­ry rzędy


Źródła:

SJP.pl

Czteroręki

ma­ją­cy czte­ry ręce


Źródła:

SJP.pl

Czterosalowy

ma­ją­cy czte­ry sale


Źródła:

SJP.pl

Czterosekcyjny

ma­ją­cy czte­ry sek­cje


Źródła:

SJP.pl

Czterosektorowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech sek­to­rów


Źródła:

SJP.pl

Czterosekundowy

trwa­ją­cy czte­ry se­kun­dy


Źródła:

SJP.pl

Czterosemestralny

skła­da­ją­cy się z czte­rech se­me­strów, po­dzie­lo­ny na czte­ry se­me­stry


Źródła:

SJP.pl

Czterosesyjny

skła­da­ją­cy się z czte­rech sesji


Źródła:

SJP.pl

Czterosetowy

skła­da­ją­cy się z 4 setów


Źródła:

SJP.pl

Czterosezonowy

o se­ria­lu: ma­ją­cy czte­ry se­zo­ny


Źródła:

SJP.pl

Czterosiekaczowce

rząd ro­śli­no­żer­nych ssa­ków ło­ży­sko­wych; za­ję­cza­ki, za­ją­coksz­tałt­ne


Źródła:

SJP.pl

Czterosiekaczowiec

przed­sta­wi­ciel rzędu ro­śli­no­żer­nych ssa­ków ło­ży­sko­wych; za­ję­czak


Źródła:

SJP.pl

Czterosilnikowiec

sta­tek z czte­re­ma sil­ni­ka­mi


Źródła:

SJP.pl

Czterosilnikowy

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który jest wy­po­sa­żo­ny w czte­ry sil­ni­ki


Źródła:

Wiktionary

Czteroskibowiec

typ pługa od­kła­da­ją­ce­go jed­no­cze­śnie czte­ry skiby


Źródła:

SJP.pl

Czteroskibowy

od­kła­da­ją­cy jed­no­cze­śnie czte­ry skiby; ma­ją­cy czte­ry skiby


Źródła:

SJP.pl

Czteroskrzydły

ma­ją­cy czte­ry skrzy­dła


Źródła:

SJP.pl

Czteroskładnikowy

zło­żo­ny z czte­rech skład­ni­ków


Źródła:

SJP.pl

Czterospadkowy

ma­ją­cy czte­ry spad­ki, np. dach czte­ro­spad­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Czterospadowy

dach czte­ro­spa­do­wy - dach ma­ją­cy czte­ry spady (po­chy­łe pła­szczyz­ny)


Źródła:

SJP.pl

Czterostanowiskowy

ma­ją­cy czte­ry sta­no­wi­ska


Źródła:

SJP.pl

Czterostanowy

zło­żo­ny z czte­rech sta­nów, zwią­za­ny z czte­re­ma sta­na­mi


Źródła:

SJP.pl

Czterostawny

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) techn. taki, który może pra­co­wać w czte­rech usta­wie­niach


Źródła:

Wiktionary

Czterostopniowo

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) w czte­rech eta­pach, fa­zach


Źródła:

Wiktionary

Czterostopniowość

→ czte­ro­stop­nio­wy


Patrz:czterostopniowy

Źródła:

SJP.pl

Czterostopniowy

1. ma­ją­cy czte­ry stop­nie (w ja­kiejś skali);
2. ma­ją­cy czte­ry stop­nie, etapy


przy­miot­nik

 (1.1) skła­da­ją­cy się z czte­rech stop­ni, schod­ków

 (1.2) skła­da­ją­cy się z czte­rech stop­ni, eta­pów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterostopowiec

wiersz czte­ro­sto­po­wy; te­tra­po­dia


Źródła:

SJP.pl

Czterostopowy

1. wiersz czte­ro­sto­po­wy - wiersz skła­da­ją­cy się z czte­rech stóp; czte­ro­sto­po­wiec;
2. rzad­ko: ma­ją­cy dłu­gość czte­rech stóp


Źródła:

SJP.pl

Czterostrefowy

zwią­za­ny z czte­re­ma stre­fa­mi


Źródła:

SJP.pl

Czterostrofowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech strof; czte­roz­wrot­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Czterostronicowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech stro­nic


Źródła:

SJP.pl

Czterostrunny

ma­ją­cy czte­ry stru­ny; czte­ro­stru­no­wy


przy­miot­nik

 (1.1) muz. po­sia­da­ją­cy czte­ry stru­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterostrunowy

ma­ją­cy czte­ry stru­ny; czte­ro­strun­ny


Źródła:

SJP.pl

Czterostrzałowy

mo­gą­cy oddać czte­ry strza­ły


Źródła:

SJP.pl

Czterosuw

1. sil­nik czte­ro­su­wo­wy;
2. po­jazd z sil­ni­kiem czte­ro­su­wo­wym


Źródła:

SJP.pl

Czterosuwowy

o sil­ni­ku spa­li­no­wym: pra­cu­ją­cy w cyklu czte­rech ko­lej­nych suwów tłoka; czte­ro­tak­to­wy


Źródła:

SJP.pl

Czterosylabowiec

ro­dzaj ut­wo­ru po­e­tyc­kie­go, w któ­rym każdy wers skła­da się z czte­rech sylab; czte­roz­gło­sko­wiec


Źródła:

SJP.pl

Czterosylabowy

zło­żo­ny z czte­rech sylab (zgło­sek); czte­roz­gło­sko­wy


przy­miot­nik

 (1.1) li­czą­cy czte­ry sy­la­by, skła­da­ją­cy się z czte­rech sylab


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteroszczękowy

ma­ją­cy czte­ry szczę­ki, np. uchwyt czte­ro­szczę­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Czteroszpaltowy

dru­ko­wa­ny w for­ma­cie czte­rech szpalt


Źródła:

SJP.pl

Czteroszynowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech szyn


Źródła:

SJP.pl

Czterosłupkowy

ma­ją­cy czte­ry słup­ki


Źródła:

SJP.pl

Czterotakt

sil­nik czte­ro­tak­to­wy


Źródła:

SJP.pl

Czterotaktowy

1. zło­żo­ny z czte­rech tak­tów;
2. o sil­ni­ku spa­li­no­wym: pra­cu­ją­cy w cyklu czte­rech ko­lej­nych suwów tłoka; czte­ro­su­wo­wy


Źródła:

SJP.pl

Czterotomowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech tomów, za­war­ty w czte­rech to­mach


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) skła­da­ją­cy się z czte­rech tomów, za­war­ty w czte­rech to­mach, wy­da­ny w czte­rech to­mach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterotonowy

1. zło­żo­ny z czte­rech tonów mu­zycz­nych;
2. wa­żą­cy czte­ry tony;
3. mie­szczą­cy czte­ry tony cze­goś;
4. mo­gą­cy unieść czte­ry tony


Źródła:

SJP.pl

Czterotygodniowy

ma­ją­cy czte­ry ty­god­nie, trwa­ją­cy czte­ry ty­god­nie itp.


przy­miot­nik

 (1.1) trwa­ją­cy czte­ry ty­god­nie

 (1.2) bę­dą­cy w wieku czte­rech ty­god­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterotysięcznik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) szczyt o wy­so­ko­ści 4000 me­trów


Źródła:

Wiktionary

Czterotysięczny

przy­miot­nik od­li­czeb­ni­ko­wy

 (1.1) od czte­ry ty­sią­ce


Źródła:

Wiktionary

Czterotłokowy

ma­ją­cy czte­ry tłoki, np. kom­pre­sor czte­ro­tło­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Czterowapniowy

o czą­stecz­ce: ma­ją­cy czte­ry atomy wap­nia


Źródła:

SJP.pl

Czterowarstwowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech warstw


przy­miot­nik

 (1.1) li­czą­cy czte­ry war­stwy, skła­da­ją­cy się z czte­rech warstw


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterowartościowość

→ czte­ro­war­to­ścio­wy


Patrz:czterowartościowy

Źródła:

SJP.pl

Czterowartościowy

o pier­wiast­ku: za­wie­ra­ją­cy atomy two­rzą­ce czte­ry wią­za­nia che­micz­ne z in­ny­mi ato­ma­mi


Źródła:

SJP.pl

Czterowatowy

ma­ją­cy moc czte­rech watów


Źródła:

SJP.pl

Czterowektor

wek­tor o czte­rech współ­rzęd­nych na­le­żą­cy do cza­so­prze­strze­ni jako prze­strze­ni czte­ro­wy­mia­ro­wej


W tym ar­ty­ku­le obo­wią­zu­je kon­wen­cja su­ma­cyj­na Ein­ste­i­na.

Czte­ro­wek­tor – wek­tor o czte­rech współ­rzęd­nych for­mu­la_1 na­le­żą­cy do cza­so­prze­strze­ni, która jest prze­strze­nią 4-wy­mia­ro­wą (do­kład­niej prze­strze­nią wek­to­ro­wą pse­u­do­e­u­kli­de­so­wą).

Ar­che­ty­pem wszyst­kich 4-wek­to­rów jest 4-wek­tor po­ło­że­nia. Na jego pod­sta­wie de­fi­niu­je się wszyst­kie inne 4-wek­to­ry.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czterowektorowy

→ czte­ro­wek­tor


Patrz:czterowektor

Źródła:

SJP.pl

Czterowersowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech wer­sów; czte­ro­wier­szo­wy, czte­ro­li­nij­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Czterowiekowy

ma­ją­cy czte­ry wieki, trwa­ją­cy czte­ry wieki


Źródła:

SJP.pl

Czterowiersz

stro­fa czte­ro­wier­szo­wa lub utwór czte­ro­wier­szo­wy; te­tra­stych; kwar­ty­na


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) liter. utwór po­e­tyc­ki lub jego wy­o­dręb­nio­na część zło­żo­na z czte­rech wer­sów;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterowierszowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech wier­szy


Źródła:

SJP.pl

Czterowiosłówka

łódź o czte­rech wio­słach; czwór­ka


Źródła:

SJP.pl

Czterowirnikowiec

ma­szy­na la­ta­ją­ca z czte­re­ma śmi­gła­mi; qu­a­dro­kop­ter, kwa­dro­kop­ter


Źródła:

SJP.pl

Czterowirnikowy

ma­ją­cy czte­ry wir­ni­ki


Źródła:

SJP.pl

Czterowiązkowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech wią­zek


Źródła:

SJP.pl

Czterowlotowy

ma­ją­cy czte­ry wloty (drogi, ulice)


Źródła:

SJP.pl

Czterowodny

w che­mii: za­wie­ra­ją­cy 4 czą­stecz­ki wody


Źródła:

SJP.pl

Czterowodoronaftalen

wę­glo­wo­dór aro­ma­tycz­ny pow­sta­ją­cy przez uwo­dor­nie­nie naf­ta­le­nu pod ci­śnie­niem, sto­so­wa­ny jako roz­pu­szczal­nik i do­da­tek do pa­li­wa w sil­ni­kach spa­li­no­wych; te­tra­hy­dro­naf­ta­len, czte­ro­hy­dro­naf­ta­len, te­tra­li­na


Źródła:

SJP.pl

Czterowymiarowość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest czte­ro­wy­mia­ro­we; cecha tych, któ­rzy są czte­ro­wy­mia­ro­wi


Czte­ro­wy­mia­ro­wość ( four di­men­sio­na­lism) – po­gląd, że przesz­łość, te­raź­niej­szość i przysz­łość są jed­na­ko­wo re­al­ne. Przy­kła­dem obec­no­ści czte­ro­wy­mia­ro­wo­ści w li­te­ra­tu­rze jest książ­ka Kurta Von­ne­gu­ta "Rzeź­nia numer pięć".


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czterowymiarowy

ma­ją­cy czte­ry wy­mia­ry


Źródła:

SJP.pl

Czterowyrazowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech wy­ra­zów


Źródła:

SJP.pl

Czterowątkowość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co czte­ro­wąt­ko­we


Źródła:

Wiktionary

Czterowęglowy

ma­ją­cy czte­ry atomy węgla w czą­stecz­ce


Źródła:

SJP.pl

Czterozakresowy

obej­mu­ją­cy czte­ry za­kre­sy, dzia­ła­ją­cy w czte­rech za­kre­sach


Źródła:

SJP.pl

Czterozdaniowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech zdań, np. czte­ro­zda­nio­wa no­tat­ka


Źródła:

SJP.pl

Czterozgłoskowiec

ro­dzaj ut­wo­ru po­e­tyc­kie­go, w któ­rym każdy wers skła­da się z czte­rech zgło­sek


Czte­roz­gło­sko­wiec – forma wier­szo­wa zło­żo­na z czte­rech sylab.

W wer­sy­fi­ka­cji pol­skiej czte­roz­gło­sko­wiec daje kilka moż­li­wo­ści kształ­to­wa­nia roz­kła­dów ak­cen­to­wych, cho­ciaż naj­czę­ściej bywa pa­rok­sy­to­nicz­ny. Wy­stę­pu­je jako sa­mo­dziel­ny wers w wier­szach izo­sy­la­bicz­nych. Bywa także wy­ko­rzy­sty­wa­ny w wier­szach róż­no­wer­so­wych lub sta­no­wi człon dłuż­szych wer­sów sy­la­bicz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czterozgłoskowy

zło­żo­ny z czte­rech zgło­sek (sylab); czte­ro­sy­la­bo­wy


Źródła:

SJP.pl

Czterozmianowy

prze­bie­ga­ją­cy na czte­ry zmia­ny, wy­ko­ny­wa­ny na czte­ry zmia­ny


Źródła:

SJP.pl

Czteroznaczność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest czte­roz­nacz­ne; cecha tych, któ­rzy są czte­roz­nacz­ni


Źródła:

Wiktionary

Czteroznakowy

skła­da­ją­cy się z czte­rech zna­ków


Źródła:

SJP.pl

Czterozwrotkowy

ma­ją­cy czte­ry zwrot­ki; czte­ro­stro­fo­wy


Źródła:

SJP.pl

Czterozębny

ma­ją­cy czte­ry zęby


przy­miot­nik

 (1.1) książk. o oso­bach ma­ją­cy czte­ry zęby

 (1.2) książk. o przed­mio­tach ma­ją­cy czte­ry zęby (ostrza)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterozębowy

ma­ją­cy czte­ry zęby


Źródła:

SJP.pl

Czterozłotowy

ma­ją­cy war­tość czte­rech zło­tych


Źródła:

SJP.pl

Czterołóżkowy

wy­po­sa­żo­ny w czte­ry łóżka, mie­szczą­cy czte­ry łóżka (np. apar­ta­ment czte­ro­łóż­ko­wy)


Źródła:

SJP.pl

Czterościenny

ma­ją­cy czte­ry ścia­ny


Źródła:

SJP.pl

Czterośladowy

po­jazd czte­ro­śla­do­wy - po­jazd ko­ło­wy po­zo­sta­wia­ją­cy czte­ry ślady


Źródła:

SJP.pl

Czterośrubowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) techn. skrę­ca­ny za po­mo­cą czte­rech śrub

 (1.2) mot. wy­po­sa­żo­ny w czte­ry śruby na­pę­do­we


Źródła:

Wiktionary

Czteroświecowy

ma­ją­cy czte­ry świe­ce, np. lich­tarz czte­roś­wie­co­wy


Źródła:

SJP.pl

Czterożaglowy

ma­ją­cy czte­ry żagle


Źródła:

SJP.pl

Czterożyłowy

o kablu: ma­ją­cy czte­ry żyły


Źródła:

SJP.pl

Cztery

li­czeb­nik głów­ny oz­na­cza­ją­cy licz­bę 4


li­czeb­nik głów­ny

 (1.1) licz­ba 4

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (2.1) cyfra 4


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czteryipółletni

prze­sta­rza­łe: ma­ją­cy lub trwa­ją­cy czte­ry lata i pół roku; czte­ro­i­pół­let­ni


Źródła:

SJP.pl

Czterykroć

czte­ry razy


przy­słó­wek

 (1.1) przest. dziś książk. czte­ry razy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterysetka

1. licz­ba 400;
2. ca­łość skła­da­ją­ca się z czte­ry­stu czę­ści lub jed­no­stek;
3. to, co jest oz­na­czo­ne licz­bą 400


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa licz­by 400


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterysetny

przy­miot­nik od­li­czeb­ni­ko­wy

 (1.1) od czte­ry­sta


Źródła:

Wiktionary

Czterysta

li­czeb­nik oz­na­cza­ją­cy licz­bę 400


li­czeb­nik głów­ny

 (1.1) licz­ba 400


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterystoletni

ma­ją­cy czte­ry­sta lat, trwa­ją­cy czte­ry­sta lat itp.; czte­ry­stu­let­ni


Źródła:

SJP.pl

Czterystukonny

ma­ją­cy czte­ry­sta koni, np. sil­nik czte­ry­stu­kon­ny


Źródła:

SJP.pl

Czterystuletni

ma­ją­cy czte­ry­sta lat, trwa­ją­cy czte­ry­sta lat itp.; czte­ry­sto­let­ni


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) ma­ją­cy czte­ry­sta lat

 (1.2) trwa­ją­cy czte­ry­sta lat


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czterystumetrowiec

bie­gacz spe­cja­li­zu­ją­cy się w bie­gach na dy­stan­sie czte­ry­stu me­trów


Źródła:

SJP.pl

Czterystumetrowy

ma­ją­cy dłu­gość czte­ry­stu me­trów, wy­no­szą­cy czte­ry­sta me­trów


Źródła:

SJP.pl

Czterystumetrówka

dy­stans o dłu­go­ści 400 me­trów


Źródła:

SJP.pl

Cztota

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) srom


Źródła:

Wiktionary

Cztujda

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) łódź. gęsta zupa


Źródła:

Wiktionary

Czu

Czu (t. "Czuj", "Szu"; Чу, Чүй, Шу) – rzeka w pół­noc­nym Kir­gi­sta­nie i w po­łud­nio­wym Ka­zach­sta­nie. Jej dłu­gość wy­no­si 1067 km, po­wierzch­nia zlew­ni 62,5 tys. km², śred­ni prze­pływ 130 m³/s (u uj­ścia z gór).

Rzeka Czu pow­sta­je z po­łą­cze­nia rzek Dżo­o­na­ryk (Dżu­wa­na­ryk) i Kocz­kor spły­wa­ją­cych z pasm Gór Kir­gi­skich i Ter­skej Ała­tau na za­chod­nim krań­cu Tien­sza­nu.


Źródła:

Wikipedia

Czuang

język z ro­dzi­ny au­stro­ne­zyj­skiej, je­dy­ny z wiel­kich ję­zy­ków chiń­skich pi­sa­ny al­fa­be­tem ła­ciń­skim; zhu­ang


Źródła:

SJP.pl

Czuang-Cy

chiń­ski fi­lo­zof i pi­sarz (369-298 p.n.e.); Czu­ang-cy, Zhu­ang­zi


Źródła:

SJP.pl

Czuangowie

naród za­miesz­ku­ją­cy po­łud­nio­we Chiny; Zhu­ang


Źródła:

SJP.pl

Czub

1. upię­te wy­so­ko, ster­czą­ce na gło­wie włosy;
2. kępka ster­czą­cych na gło­wie piór, sier­ści; czu­bek; grze­bień;
3. naj­wyż­szy punkt; wierz­cho­łek; szczyt;
4. szpi­cza­ste za­koń­cze­nie cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) szpi­cza­sty ko­niec cze­goś

 (1.2) fry­zu­ra z unie­sio­ny­mi wło­sa­mi

 (1.3) zool. kępka piór lub sier­ści na gło­wie

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pejor. osoba psy­chicz­nie chora

forma cza­sow­ni­ka.

 (3.1) 2. os. lp. rozk. od: czu­bić


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czuba

1. upię­te wy­so­ko, ster­czą­ce na gło­wie włosy;
2. kępka ster­czą­cych na gło­wie piór, sier­ści; czu­bek; grze­bień;
3. naj­wyż­szy punkt; wierz­cho­łek; szczyt;
4. szpi­cza­ste za­koń­cze­nie cze­goś


Czuba (546 m) – miej­sce na pół­noc­no-za­chod­nim grzbie­cie Gro­nia Jana Pawła II w Be­ski­dzie Małym, po­mię­dzy prze­łę­czą So­si­na a Gan­ca­rzem. Nie jest to szczyt, a tylko miej­sce, w któ­rym na­stę­pu­je za­ła­ma­nie grani. Miej­sce to ma jed­nak zna­cze­nie to­po­gra­ficz­ne, gdyż na Czu­bie znaj­du­je się skrzy­żo­wa­nie dróg le­śnych i szla­ków tu­ry­stycz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czubacki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czubacz

ptak z ro­dzi­ny czu­ba­czy, z rzędu grze­bią­cych, za­miesz­ku­ją­cy tro­pi­kal­ne i sub­tro­pi­kal­ne lasy Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej i Środ­ko­wej


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. ptak z ro­dzi­ny czu­ba­cze, nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Cra­ci­dae|ref=tak.;


Zo­bacz też: Czu­bacz w in­nych zna­cze­niach tego słowa.

Czu­bacz (nazwa obocz­na: Pod Czu­ba­czem) – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie kie­lec­kim, w gmi­nie Ło­pusz­no.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czubaczowate

o ce­chach czu­ba­czo­wa­tych (ro­dzi­na pta­ków)


Źródła:

SJP.pl

Czubaczowaty

o ce­chach czu­ba­czo­wa­tych (ro­dzi­na pta­ków)


Źródła:

SJP.pl

Czubaj

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czubajeczka

ro­dzaj grzy­bów z ro­dzi­ny pie­czar­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czubajka

grzyb z ro­dzi­ny bedł­ko­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) mykol. grzyb ka­pe­lu­szo­wy, po­spo­li­cie ros­ną­cy na pa­stwi­skach i rzad­kich la­sach sos­no­wych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czubajnik

ro­dzaj grzy­bów z ro­dzi­ny pie­czar­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czubak

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny ja­strzę­bio­wa­tych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czubarik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) daw. środ. prze­stęp. zob. stój­ko­wy.


Źródła:

Wiktionary

Czubas

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pejor. osoba psy­chicz­nie chora


Źródła:

Wiktionary

Czubaszek

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czubatka

1. kura na­le­żą­ca do rasy cha­rak­te­ry­zu­ją­cej się ozdob­nym czu­bem z piór;
2. po­tocz­nie: kura;
3. si­kor­ka czu­bat­ka - ga­tu­nek si­kor­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Lop­hop­ha­nes cri­sta­tus|ref=tak., si­ko­ra czu­ba­ta;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czubato

przy­słó­wek

 (1.1) w for­mie czuba


Źródła:

Wiktionary

Czubaty

1. ma­ją­cy na gło­wie czub;
2. ostro za­koń­czo­ny;
3. na­peł­nio­ny z czu­bem


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy na gło­wie czub

 (1.2) za­koń­czo­ny czu­bem, ostro za­koń­czo­ny, ster­czą­cy

 (1.3) na­peł­nio­ny z nad­dat­kiem, z czu­bem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czubeczek

zdrob­nie­nie od: czu­bek


Źródła:

SJP.pl

Czubek

1. na­stro­szo­na fry­zu­ra;
2. kępka ster­czą­cych na gło­wie piór, sier­ści; grze­bień;
3. naj­wyż­szy punkt; wierz­cho­łek; szczyt;
4. szpi­cza­ste za­koń­cze­nie cze­goś;
5. po­tocz­nie: chory psy­chicz­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) szpi­cza­ste, ostre za­koń­cze­nie cze­goś

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) pot. osoba chora psy­chicz­nie

 (2.2) środ. młodz. punk

 (2.3) daw. żart. bo­ni­fra­ter; za­kon­nik z za­ko­nu za­ło­żo­ne­go przez św. Jana Bo­że­go dla opie­ki nad cho­ry­mi, szcze­gól­nie umy­sło­wo


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czubiasty

ma­ją­cy czub; na­stro­szo­ny


Źródła:

SJP.pl

Czubik

ro­dzaj pta­ków z ro­dzi­ny je­rzy­ko­wa­tych


Czu­bik (1845 m) – nie­wy­bit­ny szczyt w Ta­trach Za­chod­nich. Znaj­du­je się na bocz­nym, pół­noc­nym grzbie­cie Koń­czy­ste­go Wier­chu. Grzbiet ten od­dzie­la Do­li­nę Sta­ro­ro­bo­ciań­ską od Do­li­ny Ja­rząb­czej. Czu­bik znaj­du­je się po­mię­dzy Koń­czy­stym Wier­chem (2002 m), od­dzie­lo­ny od niego Du­do­wą Prze­łę­czą (1815 m) i Trzyd­nio­wiań­skim Wier­chem (1768 m), od któ­re­go od­dzie­lo­ny jest Prze­łę­czą nad Szyją (1754 m).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czubić

czu­bić się - kłó­cić się, sprze­czać, bić się


Źródła:

SJP.pl

Czubiński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czubki

po­tocz­nie: szpi­tal dla cho­rych psy­chicz­nie


Źródła:

SJP.pl

Czubkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czubnik

ro­dzaj grzy­bów z ro­dzi­ny pie­czar­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czubokaczka

ga­tu­nek ptaka wod­ne­go z ro­dzi­ny kacz­ko­wa­tych; kacz­ka czu­ba­ta


Czu­bo­kacz­ka, kacz­ka czu­ba­ta ("Lop­ho­net­ta spe­cu­la­rio­i­des") – ga­tu­nek du­że­go ptaka wod­ne­go z ro­dzi­ny kacz­ko­wa­tych (Ana­ti­dae). Za­sied­la za­chod­nią i po­łud­nio­wą część Ame­ry­ki Po­łud­nio­wej. Nie jest za­gro­żo­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czubowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czubrica

przy­pra­wa uzy­ski­wa­na z czą­bru gór­skie­go, uży­wa­na głów­nie do zup, mięs, fa­so­li i serów, cha­rak­te­ry­stycz­na dla kuch­ni buł­gar­skiej; czu­bry­ca


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) kulin. buł­gar­ska przy­pra­wa z czą­bru gór­skie­go (nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Sa­tu­re­ja mon­ta­na|ref=tak.);


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czubryca

przy­pra­wa uzy­ski­wa­na z czą­bru gór­skie­go, uży­wa­na głów­nie do zup, mięs, fa­so­li i serów, cha­rak­te­ry­stycz­na dla kuch­ni buł­gar­skiej; czu­bri­ca


Czu­bry­ca (bułg. чубрица czu­bri­ca) – przy­pra­wa uzy­ski­wa­na z czą­bru gór­skie­go ("Sa­tu­re­ia mon­ta­na"), ga­tun­ku spo­krew­nio­ne­go z czą­brem ogro­do­wym. Przy­pra­wa cha­rak­te­ry­stycz­na dla kuch­ni buł­gar­skiej.

Czu­bry­cy używa się głów­nie do zup, mięs, fa­so­li i serów, a także do ka­na­pek. Pod nazwą "tra­pez­na czu­bri­ca" można kupić w Buł­ga­rii także tra­dy­cyj­ną mie­szan­kę przy­praw buł­gar­skich, skła­da­ją­cą się zaz­wy­czaj z soli, sprosz­ko­wa­nej pa­pry­ki i czu­bri­cy. W kuch­ni or­miań­skiej pije się her­ba­tę z czu­bry­cy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czuch

w gwa­rze ło­wiec­kiej: po­wo­nie­nie u psa; węch


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) łow. zdol­ność psa my­śliw­skie­go do wy­czu­wa­nia za­pa­chu zwie­rzy­ny; po­wo­nie­nie u psa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czucha

weł­nia­na kurt­ka gó­ral­ska ozdo­bio­na haf­tem; cucha, czuha, gunia, guńka


Źródła:

SJP.pl

Czuchnowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czuchoniec

daw­niej: Fin z oko­lic Le­nin­gra­du, Diet­ska­wo Sieła (dawne Car­skie Sioło), Pe­ter­ho­fu i Schlis­sel­bur­ga


Źródła:

SJP.pl

Czuchów

w gwa­rze ło­wiec­kiej: po­wo­nie­nie u psa; węch


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czucie

1. zdol­ność od­bie­ra­nia bodź­ców do­ty­ko­wych; wra­że­nie;
2. daw­niej: od­czu­wa­nie albo prze­czu­wa­nie, prze­wi­dy­wa­nie


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­biór po­przez zmy­sły, re­ak­cja na od­bie­ra­ne aspek­ty rze­czy­wi­sto­ści

 (1.2) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czuć.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czuciowiec

1. osoba naj­le­piej za­pa­mię­tu­ją­ca bodź­ce czu­cio­we;
2. osoba kie­ru­ją­ca się uczu­cia­mi, ule­ga­ją­cy emo­cjom; uczu­cio­wiec, emo­cjo­na­li­sta


Źródła:

SJP.pl

Czuciowość

1. cecha tego, co zwią­za­ne z od­bio­rem bodź­ców dzię­ki zmy­sło­wi do­ty­ku;
2. ze­spół cech, które wska­zu­ją na wraż­li­wość danej osoby; kie­ro­wa­nie się emo­cja­mi, ule­ga­nie uczu­ciom; uczu­cio­wość


Źródła:

SJP.pl

Czuciowy

do­ty­czą­cy czu­cia jako zdol­no­ści od­bie­ra­nia bodź­ców do­ty­ko­wych, np. nerwy czu­cio­we


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z czu­ciem, do­ty­czą­cy czu­cia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czuczeło

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) gw-pl|Kresy. stra­szy­dło


Źródła:

Wiktionary

Czudec

wieś w Pol­sce


Czu­dec – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim, w po­wie­cie strzy­żow­skim, w gmi­nie Czu­dec. Ma sta­tus so­łect­wa.

Czu­dec uzy­skał lo­ka­cję miej­ską w 1427 roku. Prawa miej­skie do 1784, na­stęp­nie mia­stecz­ko 1784–1934. Po­ło­żo­ny jest na skra­ju Po­gó­rza Strzy­żow­skie­go, przy dro­dze wo­je­wódz­kiej nr 988. Miej­sco­wość jest sie­dzi­bą pa­ra­fii Świę­tej Trój­cy, na­le­żą­cej do de­ka­na­tu Czu­dec, die­cez­ji rze­szow­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czudecki

przy­miot­nik od: Czu­dec, wieś w wo­je­wództ­wie pod­kar­pac­kim


Źródła:

SJP.pl

Czuh

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) jęz. język z ro­dzi­ny ję­zy­ków ma­jań­skich;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: czuha


Źródła:

Wiktionary

Czuha

weł­nia­na kurt­ka gó­ral­ska ozdo­bio­na haf­tem; cucha, czu­cha, gunia, guńka


Czuha, węg. szűr, cuha, gunia (ina­czej: "czu­ha­nia", "czu­cha", "czu­chu­nia", "cucha", "guńka") – męska kurta z weł­nia­ne­go, sa­mo­dzia­ło­we­go sukna, ozdo­bio­na haf­tem i ob­szy­cia­mi, no­szo­na przez wę­gier­skich, ru­muń­skich, mo­raw­skich, pol­skich gó­ra­li, Łem­ków, Boj­ków i Hu­cu­łów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czuj

po­tocz­nie: umie­jęt­ność prze­wi­dze­nia cze­goś; zwy­kle w związ­ku fra­ze­o­lo­gicz­nym: mieć czuja - mieć wy­czu­cie, in­tu­i­cję


Źródła:

SJP.pl

Czuja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w Rosji, w Bu­ria­cji i ob­wo­dzie ir­kuc­kim; prawy do­pływ Leny;

 (1.2) geogr. rzeka w Rosji, na Ał­ta­ju, prawy do­pływ Ka­tu­ni;


Czuja – rzeka w Rosji, w Bu­ria­cji i ob­wo­dzie ir­kuc­kim; prawy do­pływ Leny. Dłu­gość 512 km (od źró­deł rzeki Wiel­ka Czuja); po­wierzch­nia do­rze­cza 18 400 km².

Wiel­ka Czuja ma źró­dła w gó­rach Syn­nyr; pły­nie wąską do­li­ną w kie­run­ku pół­noc­nym przez Wy­ży­nę Pół­noc­no­baj­kal­ską; licz­ne progi; ok. 60 km przed uj­ściem łączy się z Małą Czują, od tego mo­men­tu na­zy­wa się Czuja; ucho­dzi do Leny 25 km po­wy­żej uj­ścia Wi­ti­mu.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czujeszli

daw­niej: cza­sow­nik "czuć" w for­mie oso­bo­wej po­łą­czo­ny z par­ty­ku­łą py­ta­ją­cą "-li" (= czy); czy czu­jesz


Źródła:

SJP.pl

Czujka

1. urzą­dze­nie ostrze­ga­ją­ce, dzia­ła­ją­ce au­to­ma­tycz­nie, czułe na zmia­ny okre­ślo­nych pa­ra­me­trów fi­zycz­nych;
2. straż ubez­pie­cza­ją­ca woj­ska na po­sto­ju; warta, czaty


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wojsk. żoł­nierz lub od­dział na wy­su­nię­tym sta­no­wi­sku war­tow­ni­czym lub pod­czas zwia­du;

 (1.2) techn. urzą­dze­nie wy­kry­wa­ją­ce zmia­nę ja­kiejś wiel­ko­ści fi­zycz­nej

 (1.3) zdrobn. od: czuja (okry­cie wierzch­nie)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czujnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób czuj­ny, uważ­ny


Źródła:

Wiktionary

Czujniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: czuj­nie


Źródła:

SJP.pl

Czujniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czuj­ny


Źródła:

SJP.pl

Czujnik

część urzą­dze­nia po­mia­ro­we­go re­a­gu­ją­ca na zmia­ny mie­rzo­nej wiel­ko­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. urzą­dze­nie zdol­ne do wy­chwy­ty­wa­nia zmian pew­nej wiel­ko­ści fi­zycz­nej, po­mia­ru war­to­ści tejże albo sy­gna­li­zu­ją­ce po­ja­wie­nie się pew­ne­go bodź­ca, sy­gna­łu;

 (1.2) więz. nos


Czuj­nik, sen­sor – fi­zycz­ne bądź bio­lo­gicz­ne na­rzę­dzie bę­dą­ce naj­czę­ściej ele­men­tem skła­do­wym więk­sze­go ukła­du, któ­re­go za­da­niem jest wy­chwy­ty­wa­nie sy­gna­łów z ota­cza­ją­ce­go śro­do­wi­ska, roz­poz­na­wa­nie i re­je­stro­wa­nie ich.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czujnikowy

zwią­za­ny z czuj­ni­kiem


Źródła:

SJP.pl

Czujnościowy

zwią­za­ny z czuj­no­ścią


Źródła:

SJP.pl

Czujność

zwra­ca­nie bacz­nej uwagi na wszyst­ko; ostroż­ność, prze­zor­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zwra­ca­nie uwagi na to, co dzie­je się w naj­bliż­szym oto­cze­niu; wraż­li­wość na nie­bez­pie­czeń­stwo


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czujny

zwra­ca­ją­cy bacz­ną uwagę na wszyst­ko; ostroż­ny, prze­zor­ny, uważ­ny


przy­miot­nik

 (1.1) za­cho­wu­ją­cy czuj­ność, zwra­ca­ją­cy uwagę na wszel­kie po­dej­rza­ne sy­gna­ły

 (1.2) gwara. śmier­dzą­cy, od­czu­wa­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czujski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czują (do­pły­wem Leny)

 (1.2) zwią­za­ny z Czują (rzeką na Ał­ta­ju w Rosji)

 (1.3) zwią­za­ny z Czu (rzeką w Ka­zach­sta­nie i Ta­dży­ki­sta­nie)


Źródła:

Wiktionary

Czukcza

czło­nek ludu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) etn. rdzen­ny miesz­ka­niec Czu­kot­ki;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czukcze

grupa et­nicz­na za­miesz­ku­ją­ca pół­noc­ną Azję (Czu­kot­kę); Czuk­czo­wie


Czuk­cze, Czuk­czo­wie (nazwa włas­na ԓыгъоравэтԓьэт lub оравэтԓьэт, чукчи) – pa­le­o­az­ja­tyc­ki lud sy­be­ryj­skich au­toch­to­nów za­miesz­ku­ją­cy pół­noc­no-wschod­nią Rosję.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czukczowie

grupa et­nicz­na za­miesz­ku­ją­ca pół­noc­ną Azję (Czu­kot­kę); Czuk­cze


Źródła:

SJP.pl

Czukczyjka

człon­ki­ni ludu


Źródła:

SJP.pl

Czukiew

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś na Ukra­i­nie w re­jo­nie sam­bor­skim ob­wo­du lwow­skie­go;


Czu­kiew (ukr. Чуква, "Czuk­wa") – wieś na Ukra­i­nie w re­jo­nie sam­bor­skim ob­wo­du lwow­skie­go.

W miej­sco­wo­ści znaj­du­je się pa­ra­fii Na­ro­dze­nia Najś­więt­szej Maryi Panny, w któ­rej pro­bo­szcza­mi byli ks. Fran­ci­szek Sa­le­zy Mat­wij­kie­wicz (1881–1894) i ks. Ma­u­ry­cy Tur­kow­ski (1899).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czukocki

1. przy­miot­nik od: Czu­kot­ka;
2. przy­miot­nik od: Czuk­cze, Czuk­czo­wie


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czu­kot­ką, do­ty­czą­cy Czu­kot­ki lub Czuk­czów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język uży­wa­ny przez Czuk­czów, Ker­ków i Czu­wań­ców;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czukotka

pół­wy­sep w Azji; Pół­wy­sep Czu­koc­ki


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. pot. pół­wy­sep w pół­noc­no wschod­niej Azji;

 (1.2) geogr. adm. Czu­koc­ki Okręg Au­to­no­micz­ny (krót­ka nazwa)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czukuczan

czu­ku­czan chiń­ski - ga­tu­nek słod­ko­wod­nej ryby z rzędu kar­pioksz­tałt­nych


Źródła:

SJP.pl

Czulak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czule

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób czuły, prze­peł­nio­ny czu­ło­ścią


Źródła:

Wiktionary

Czulej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ków: czuło, czule


Źródła:

SJP.pl

Czulencik

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od czu­lent


Źródła:

Wiktionary

Czulent

ży­dow­skie danie sza­ba­so­we


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kulin. etn. po­tra­wa kuch­ni ży­dow­skiej, przy­rzą­dza­na z wolno du­szo­ne­go mięsa wo­ło­we­go, fa­so­li, kaszy, ziem­nia­ków, cza­sem jajek, spo­ży­wa­na w sza­bas;


Czu­lent, ciu­lent (jid. טשאָלנט "czolnt") – tra­dy­cyj­na gu­la­szo­wa po­tra­wa mięs­no-wa­rzyw­na kuch­ni ży­dow­skiej typu ragoût spo­ży­wa­na w sza­bat.

Czu­lent to bar­dzo wolno go­to­wa­ny (du­szo­ny) ro­dzaj gu­la­szu, przy­rzą­dza­ny z ko­szer­ne­go mięsa (zwy­kle z tłu­stej wo­ło­wi­ny), z fa­so­lą (czę­sto cie­cie­rzy­cą), ce­bu­lą, kaszą jęcz­mien­ną (per­ło­wą, pę­cza­kiem) lub ja­gla­ną, z do­dat­kiem ro­so­łu oraz przy­praw (sól, pieprz i pa­pry­ka).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czulić

czu­lić się - oka­zy­wać czu­łość, tkli­wość; przy­mi­lać się


Źródła:

SJP.pl

Czulszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czuły


Źródła:

SJP.pl

Czum

prze­no­śny na­miot u Mon­go­łów


rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) prze­no­śny na­miot, tra­dy­cyj­ne miesz­ka­nie ludów rdzen­nych Sy­be­rii, ho­du­ją­cych re­ni­fe­ry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czuma

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czumacki

przy­miot­nik od: czu­mak


Źródła:

SJP.pl

Czumak

ukra­iń­ski chłop, trud­nią­cy się prze­waż­nie prze­wo­zem to­wa­rów, głów­nie soli na wo­zach za­przę­gnię­tych w woły


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. ukra­iń­ski chłop zaj­mu­ją­cy się prze­wo­zem to­wa­rów, prze­de wszyst­kim soli, na wo­zach za­przę­żo­nych w woły;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czumiza

jed­no­rocz­na ro­śli­na zbo­żo­wa i pa­stew­na z ro­dzi­ny wiech­li­no­wa­tych; wło­śni­ca; ber


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. wło­śni­ca ber


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czumysz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka w Rosji, prawy do­pływ Obu;


Czu­mysz (ros. " Чумыш ") – rzeka w Rosji, prawy do­pływ Obu. Dłu­gość rzeki wy­no­si 644 km, po­wierzch­nia zlew­ni 23900 km².


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czuna

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji w ob­wo­dzie ir­kuc­kim, wraz z Bi­riu­są two­rzy Ta­sie­je­wę;


Czuna (w gór­nym biegu zwana Uda) − rzeka w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji w ob­wo­dzie ir­kuc­kim. Dłu­gość rzeki wy­no­si 1203 km, po­wierzch­nia do­rze­cza 56,8 tys. km². W dol­nym biegu rzeka prze­pły­wa przez Wy­ży­nę Środ­ko­wo­sy­be­ryj­ską. Głów­nym mia­stem nad Czuną jest Niż­nie­u­dinsk. Źró­dła w Sa­ja­nie Wschod­nim. Łączy się z Bi­riu­są, two­rząc Ta­sie­je­wę (do­pływ An­ga­ry).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czungcing

mia­sto w Chi­nach; Chong­qing


Źródła:

SJP.pl

Czungkingozaur

ro­dzaj czwo­ro­noż­ne­go, ro­śli­no­żer­ne­go di­no­za­u­ra


Czung­kin­go­za­ur – ro­dzaj wy­mar­łych di­no­za­u­rów pta­sio­mied­nicz­nych z ro­dzi­ny ste­go­za­u­rów za­miesz­ku­ją­cych te­re­ny obec­nych Chin w epoce jury póź­nej.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czunia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, prawy do­pływ Pod­ka­mien­nej Tun­guz­ki


Źródła:

Wiktionary

Czupiradełko

zdrob­nie­nie od: czu­pi­ra­dło


Źródła:

SJP.pl

Czupiradło

ktoś o zmierz­wio­nych wło­sach, nie­u­cze­sa­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pot. osoba śmiesz­nie wy­glą­da­ją­ca, ma­ją­ca dzi­wacz­ną fry­zu­rę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czupkiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czupryna

bujne, nie­zbyt dłu­gie włosy ukła­da­ją­ce się swo­bod­nie na gło­wie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) krót­kie, bujne włosy

 (1.2) ro­dzaj fry­zu­ry cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się pod­go­le­niem na rów­nej wy­so­ko­ści;


Czu­pry­na (także: wy­so­kie pol­skie cię­cie, pod­go­lo­ny łeb, ła­szczów­ka) – ro­dzaj fry­zu­ry odz­na­cza­ją­cej się pod­go­le­niem na mniej wię­cej rów­nej wy­so­ko­ści wło­sów na karku oraz nad usza­mi, nie­kie­dy pod­go­le­nie się­ga­ło nawet czub­ka głowy. Włosy nie­pod­go­lo­ne były dłuż­sze.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czuprynek

zdrob­nie­nie od: czu­pry­na


Źródła:

SJP.pl

Czupryniak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czupryniasty

ma­ją­cy czu­pry­nę


Źródła:

SJP.pl

Czuprynka

zdrob­nie­nie od: czu­pry­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: czu­pry­na


Czu­pryn­ka ("Ma­re­ca fal­ca­ta") – ga­tu­nek wę­drow­ne­go ptaka wod­ne­go z ro­dzi­ny kacz­ko­wa­tych (Ana­ti­dae), za­miesz­ku­ją­cy głów­nie wschod­nią część Azji. Nie jest za­gro­żo­ny wy­gi­nię­ciem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czuprynowo

Czu­pry­no­wo – wieś w Pol­sce, po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie so­kól­skim, w gmi­nie Kuź­ni­ca.

W la­tach 1954–1959 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Czu­pry­no­wo, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Kuź­ni­ca. W la­tach 1975–1998 wieś ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa bia­ło­stoc­kie­go.


Źródła:

Wikipedia

Czupryński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czupurka

ga­tu­nek mor­skiej ryby flą­droksz­tałt­nej z ro­dzi­ny skar­pio­wa­tych


Czu­pur­ka, ar­no­glo­sa czu­pur­ka ("Ar­no­glos­sus im­pe­ria­lis") – ga­tu­nek mor­skiej ryby flą­droksz­tałt­nej z ro­dzi­ny skar­pio­wa­tych (Bot­hi­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czupurniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: czu­pur­nie


Źródła:

SJP.pl

Czupurniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czu­pur­ny


Źródła:

SJP.pl

Czupurność

buń­czucz­ność, za­dzior­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest czu­pur­ne; cecha tych, któ­rzy są czu­pur­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czupurny

za­wa­diac­ki; wo­jow­ni­czy


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) skory do śmia­łe­go i bun­tow­ni­cze­go oka­zy­wa­nia swo­je­go sprze­ci­wu lub nie­za­do­wo­le­nia

 (1.2) fryz. o wło­sach lub za­ro­ście: ster­czą­cy i od­sta­ją­cy od skóry w róż­nych kie­run­kach


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czupurzyć

prze­sta­rza­łe: za­cho­wy­wać się czu­pur­nie; sta­wiać się, rzu­cać się


Źródła:

SJP.pl

Czura

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czuringa

przed­miot kul­to­wy ple­mion au­stra­lij­skich


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. pła­ski ka­mień ozdo­bio­ny rytem lub ry­sun­kiem, obiekt kultu ple­mię­e­mion au­stra­lij­skich;


Czu­rin­ga (lub "tju­rin­ga", "chu­rin­ga") – u Abo­ry­ge­nów przed­miot wy­ko­na­ny z drew­na lub ka­mie­nia, pła­ski, owal­ny lub cza­sem okrą­gły, o dłu­go­ści 10–15 cm. Jest to rzecz, w któ­rej ma­ni­fe­stu­je się moc du­chów. Słowo po­cho­dze­nia arandz­kie­go.

Aran­do­wie wie­rzą, iż czu­rin­ga jest jed­nym z wcie­leń (obok ele­men­tów kra­jo­bra­zu) przod­ków: he­ro­sów-stwo­rzy­cie­li.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czusowaja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka w eu­ro­pej­skiej czę­ści Rosji, ucho­dzi do Zbior­ni­ka Kam­skie­go;


Czu­so­wa­ja (ros. Чусовая) – rzeka w Rosji. Ucho­dzi do Zbior­ni­ka Kam­skie­go.

Dłu­gość – 592 km, po­wierzch­nia zlew­ni – 23 tys. km²

Czę­ste po­wo­dzie w okre­sie od po­ło­wy kwiet­nia do po­ło­wy czerw­ca. Za­ma­rza w okre­sie mię­dzy koń­cem paź­dzier­ni­ka a prze­ło­mem kwiet­nia i maja.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czusowoj

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto we wschod­niej Rosji, w Kraju Perm­skim, na Uralu, nad Czu­so­wą;


Czu­so­woj ( Чусовой) – mia­sto we wschod­niej Rosji, w Kraju Perm­skim, na Uralu, nad Czu­so­wą (do­pływ Kamy). Około 44 000 miesz­kań­ców (2024).

Z Czu­so­wo­ju po­cho­dzi Tat­ja­na Iwa­no­wa, ro­syj­ska sa­necz­kar­ka.

W mie­ście roz­wi­nął się prze­mysł drzew­ny, ma­te­ria­łów bu­dow­la­nych, spo­żyw­czy oraz hut­ni­czy.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czusz

spój­nik

 (1.1) stpol. mia­no­wi­cie


Źródła:

Wiktionary

Czuszka

1. ro­śli­na z ro­dzi­ny psian­ko­wa­tych o wy­dłu­żo­nych, czer­wo­nych owo­cach, jedna z od­mian pa­pry­ki;
2. przy­pra­wa z owo­ców tej ro­śli­ny, bar­dzo ostra


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. od­mia­na pa­pry­ki drob­no­o­wo­co­wej o ja­jo­wa­tych li­ściach i wy­dłu­żo­nych owo­cach

 (1.2) kulin. owoc czusz­ki (1.1)

 (1.3) kulin. ostra przy­pra­wa, pro­szek spo­rzą­dza­ny z czu­szek (1.2)


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czuszykać

w ło­wiect­wie o cie­trze­wiu: wy­da­wać głos pod­czas toków


Źródła:

SJP.pl

Czuszów

Czu­szów – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie pro­szo­wic­kim, w gmi­nie Pa­łecz­ni­ca.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kie­lec­kie­go.

In­te­gral­ne czę­ści miej­sco­wo­ści: Fol­wark, Kresy, Par­ce­la­cja, Stara Wieś.


Źródła:

Wikipedia

Czutka

mło­dzie­żo­wo: prze­czu­cie


Źródła:

SJP.pl

Czuwacz

czu­wacz sło­wac­ki - rasa psa


Źródła:

SJP.pl

Czuwaj

okrzyk, za­wo­ła­nie har­ce­rzy


wy­krzy­knik

 (1.1) poz­dro­wie­nie har­cer­skie;

forma cza­sow­ni­ka.

 (2.1) tryb roz­ka­zu­ją­cy 2 os. lp. cza­sow­ni­ka czu­wać


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czuwak

urzą­dze­nie w po­sta­ci przy­ci­sku, znaj­du­ją­ce­go się w głów­ce korby na­staw­ni­ka po­ja­zdów trak­cji elek­trycz­nej, po­wo­du­ją­ce sa­mo­czyn­ne za­trzy­my­wa­nie się po­cią­gu w wy­pad­ku nie­dy­spo­zy­cji lub za­śnię­cia ma­szy­ni­sty


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) kolej. urzą­dze­nie ha­mul­co­we w po­jeź­dzie szy­no­wym, za­trzy­mu­ją­ce po­ciąg w wy­pad­ku nie­dy­spo­zy­cji lub za­śnię­cia ma­szy­ni­sty;


Czu­wak (w USA: ang. "De­ad­man con­trol") – w tran­spor­cie szy­no­wym jeden z ele­men­tów au­to­ma­ty­ki bez­pie­czeń­stwa po­cią­gu[], któ­re­go celem jest mi­ni­ma­li­zo­wa­nie za­gro­żeń wy­ni­ka­ją­cych z kie­ro­wa­nia po­ja­zdem przez czło­wie­ka. Nazwa zo­sta­ła bez­poś­red­nio za­czerp­nię­ta od cza­sow­ni­ka "czu­wać", po­nie­waż jego pod­sta­wo­wym za­da­niem jest spraw­dze­nie przy­tom­no­ści pro­wa­dzą­ce­go po­jazd.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czuwakowy

→ czu­wak


Patrz:czuwak

Źródła:

SJP.pl

Czuwaliczka

czu­wa­licz­ka ja­dal­na - krzew z ro­dzi­ny dła­wi­szo­wa­tych o li­ściach za­wie­ra­ją­cych al­ka­lo­i­dy; khat, katu, kata ja­dal­na


Czu­wa­licz­ka ("Catha" Forssk. ex Schreb.) – ro­dzaj ro­ślin na­le­żą­cy do ro­dzi­ny dła­wi­szo­wa­tych ("Ce­la­stra­ce­ae" R. Br.). Obej­mu­je co najm­niej 3 ga­tun­ki wy­stę­pu­ją­ce na­tu­ral­nie w Afry­ce i na Bli­skim Wscho­dzie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czuwanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czu­wać.


Czu­wa­nie – stan ak­tyw­no­ści ukła­du so­ma­tycz­ne­go, bę­dą­cy prze­ci­wień­stwem snu, który jest spo­czyn­kiem dla tego ukła­du. U ludzi do­ro­słych czu­wa­nie i sen to dwa pod­sta­wo­we stany fiz­jo­lo­gicz­ne wy­stę­pu­ją­ce cy­klicz­nie, gdzie około 2/3 doby przy­pa­da na czu­wa­nie.

Stan czu­wa­nia, po­dob­nie jak sen, można zba­dać obiek­tyw­nie, re­je­stru­jąc czyn­ność bio­e­lek­trycz­ną mózgu. Czu­wa­nie cha­rak­te­ry­zu­je się wy­stę­po­wa­niem w EEG fal alfa i beta.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czuwaski

przy­miot­nik od: Czu­wasz­ja (re­pu­bli­ka na­le­żą­ca do Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czu­wasz­ją lub Czu­wa­sza­mi, do­ty­czą­cy Czu­wasz­ji lub Czu­wa­szów

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język czu­wa­ski;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czuwaskojęzyczny

przy­miot­nik

 (1.1) taki, który po­słu­gu­je się ję­zy­kiem czu­wa­skim

 (1.2) taki, któ­re­go miesz­kań­cy po­słu­gu­ją się ję­zy­kiem czu­wa­skim

 (1.3) spi­sa­ny, stwo­rzo­ny w ję­zy­ku czu­wa­skim


Źródła:

Wiktionary

Czuwasz

1. być czuj­nym, pil­no­wać kogoś, cze­goś;
2. nie spać w nocy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) etn. przed­sta­wi­ciel ludu czu­wa­skie­go; miesz­ka­niec Czu­wasz­ji


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czuwaszja

au­to­no­micz­na re­pu­bli­ka w Rosji; Re­pu­bli­ka Czu­wa­ska


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. au­to­no­micz­na re­pu­bli­ka, wcho­dzą­ca w skład Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej;


Czu­wasz­ja ( Чӑваш Ен, Чувашия), Re­pu­bli­ka Czu­wa­ska (czuw. Чӑваш Республики, ros. Чувашская Республика) – re­pu­bli­ka w eu­ro­pej­skiej czę­ści Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czuwaszka

człon­ki­ni na­ro­du za­miesz­ku­ją­ce­go głów­nie Czu­wasz­ję


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) etn. ko­bie­ta z ludu Czu­wa­szów, rdzen­nych miesz­kań­ców Czu­wasz­ji, re­gio­nu środ­ko­wej Wołgi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czuwać

1. być czuj­nym, pil­no­wać kogoś, cze­goś;
2. nie spać w nocy


cza­sow­nik

 (1.1) być czuj­nym, mieć się na bacz­no­ści

 (1.2) strzec, pil­no­wać kogoś lub cze­goś

 (1.3) nie spać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czuwański

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czu­wań­ca­mi, do­ty­czą­cy Czu­wań­ców

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język czu­wań­ski


Źródła:

Wiktionary

Czuć

1. doz­na­wać wra­żeń zmy­sło­wych;
2. doz­na­wać uczuć, prze­ży­wać coś wew­nętrz­nie;
3. prze­wi­dy­wać, do­my­ślać się, prze­czu­wać;
4. czuć się - być w pew­nym sta­nie fi­zycz­nym lub psy­chicz­nym (np. czuć się do­brze); mieć świa­do­mość tego stanu (np. czuć się sil­nym)


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. po­czuć)

 (1.1) od­bie­rać wra­że­nia za po­mo­cą zmy­słu do­ty­ku

 (1.2) od­bie­rać wra­że­nia za po­mo­cą zmy­słu węchu

 (1.3) od­bie­rać wra­że­nia psy­chicz­ne lub od­bie­rać wra­że­nia za po­mo­cą zmy­słów

 (1.4) lwów. sły­szeć

 (1.5) stpol. czu­wać, pil­no­wać

 (1.6) gw-pl|Bu­ko­wi­na. śmier­dzieć

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny czuć się

 (2.1) mieć ja­kieś sa­mo­po­czu­cie, na­strój, od­czu­cie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czułczyce

Czuł­czy­ce – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie lu­bel­skim, w po­wie­cie chełm­skim, w gmi­nie Sawin. Przez miej­sco­wość prze­bie­ga droga wo­je­wódz­ka nr 812.

W la­tach 1954–1959 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Czuł­czy­ce, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Staw. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa chełm­skie­go.


Źródła:

Wikipedia

Czułek

1. ozdob­ny pół­krzew o drob­nych kwia­tach; li­ście niek­tó­rych ga­tun­ków skła­da­ją się przy dot­knię­ciu; mi­mo­za;
2. (zwy­kle w l.mn.) wy­ro­stek ciała u niek­tó­rych zwie­rząt bez­krę­go­wych znaj­du­ją­cy się w oko­li­cy ot­wo­ru gę­bo­we­go, słu­żą­cy jako na­rząd chwyt­ny;
3. (zwy­kle w l.mn.) wy­ro­stek na gło­wie sta­wo­no­gów i owa­dów od­bie­ra­ją­cy wra­że­nia wę­cho­we i do­ty­ko­we


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zool. wy­ro­stek czu­cio­wy owada lub mię­cza­ka;

 (1.2) bot. mi­mo­za


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czułkowate

ro­dzi­na ro­ślin kwia­to­wych dwu­li­ścien­nych z kra­jów zwrot­ni­ko­wych i podz­wrot­ni­ko­wych


Źródła:

SJP.pl

Czułkowaty

o ce­chach czuł­ko­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Czułkowy

zwią­za­ny z czuł­kiem


Źródła:

SJP.pl

Czułostka

drob­ny prze­jaw czu­ło­ści, czułe słów­ko lub gest


Źródła:

SJP.pl

Czułostkowość

→ czu­łost­ko­wy


Patrz:czułostkowy

Źródła:

SJP.pl

Czułostkowy

skłon­ny do prze­sad­ne­go roz­czu­la­nia się, sen­ty­men­ta­liz­mu


Źródła:

SJP.pl

Czułości

pie­szczo­ty, miłe słowa, oka­zy­wa­nie tkli­wo­ści, ser­decz­no­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) za­cho­wa­nie, w któ­rym ob­ja­wia się mi­łość

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M., D., B. i W. lm. od: czu­łość


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czułościowy

→ czu­łość


Patrz:czułość

Źródła:

SJP.pl

Czułość

1. bycie czu­łym, tkli­wość;
2. zdol­ność pre­cy­zyj­ne­go (wła­ści­we­go) re­a­go­wa­nia na bodź­ce zew­nętrz­ne


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha kogoś, kto jest czuły

 (1.2) uczu­cio­wość, wraż­li­wość

 (1.3) cecha me­cha­niz­mów po­le­ga­ją­ca na ich pre­cy­zyj­nym dzia­ła­niu

 (1.4) fot. wiel­kość okre­śla­ją­ca sto­pień re­a­go­wa­nia filmu fo­to­gra­ficz­ne­go na świa­tło


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czuły

1. od­no­szą­cy się do kogoś z mi­ło­ścią, de­li­kat­no­ścią; tkli­wy, ko­cha­ją­cy (np. czułe spoj­rze­nie);
2. wraż­li­wy, od­czu­wa­ją­cy (np. czuły na pię­kno);
3. pre­cy­zyj­nie (wła­ści­wie) re­a­gu­ją­cy na bodź­ce zew­nętrz­ne (np. czułe ucho)


przy­miot­nik

 (1.1) do­ko­ny­wa­ny z czu­ło­ścią, uczu­ciem, mi­ło­ścią, ser­decz­no­ścią

 (1.2) o urzą­dze­niach: łatwo re­a­gu­ją­cy, po­trze­bu­ją­cy nie­wiel­kie­go im­pul­su do za­re­a­go­wa­nia

 (1.3) o czę­ściach ciała: wraż­li­wy na bodź­ce zew­nętrz­ne

 (1.4) o oso­bie: wraż­li­wy na punk­cie cze­goś, sil­nie na coś wy­czu­lo­ny

cza­sow­nik

 (2.1) przesz. 3 os. lm. nmos. zob. czuć.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czułym

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, prawy do­pływ Obu;


Czu­łym (ros. Чулым) – rzeka w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji. Prze­pły­wa przez Kraj Kras­no­jar­ski i obwód tom­ski. Pow­sta­je z po­łą­cze­nia dwóch rzek: Bie­łyj Ijus i Czior­nyj Ijus. Jest pra­wym do­pły­wem rzeki Ob.

Dłu­gość: 1799 km, po­wierzch­nia do­rze­cza: 134,1 tys. km². Spław­na. Że­glow­na na od­cin­ku 1173 km.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czułymski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czu­ły­mem, do­ty­czą­cy Czu­ły­mu


Źródła:

Wiktionary

Czułyszman

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. hy­dron. rzeka w Rosji w Re­pu­bli­ce Ał­ta­ju, ucho­dzi do Je­zio­ra Te­lec­kie­go;


Czu­łysz­man (ros. Чулышман) – rzeka w Rosji w Re­pu­bli­ce Ał­ta­ju.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czułyszmański

przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Czu­łysz­ma­nem (rzeką na Ał­ta­ju w Rosji)


Źródła:

Wiktionary

Czułów

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czułówek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. wieś w Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie kra­kow­skim, w gmi­nie Czer­ni­chów;


Czu­łó­wek – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie ma­ło­pol­skim, w po­wie­cie kra­kow­skim, w gmi­nie Czer­ni­chów.

Wieś po­ło­żo­na jest w me­zo­re­gio­nie zwa­nym Ob­ni­że­niem Cho­le­rzyń­skim w obrę­bie ma­kro­re­gio­nu Brama Kra­kow­ska.

W la­tach 1954–1961 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Czu­łó­wek, po jej znie­sie­niu w gro­ma­dzie Rybna. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa kra­kow­skie­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czw.

skrót od: czwar­tek


skrót

 (1.1) = czwar­tek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czwarta

go­dzi­na czwar­ta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) go­dzi­na 4 w nocy lub po po­łud­niu

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) M. i W. ż. lp. od: czwar­ty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czwartaczka

zim­ni­ca, ma­la­ria czte­rod­nio­wa, po­stać ma­la­rii cha­rak­te­ry­zu­ją­ca się wy­stę­po­wa­niem na­pa­dów go­rącz­ki, dre­szczy i potów co 72 go­dzi­ny


Źródła:

SJP.pl

Czwartak

1. po­tocz­nie: uczeń czwar­tej klasy;
2. po­tocz­nie: żoł­nierz czwar­te­go pułku pie­cho­ty Kró­le­stwa Pol­skie­go, zna­ne­go z udzia­łu w pow­sta­niu li­sto­pa­do­wym;
3. w cza­sie pow­sta­nia war­szaw­skie­go: żoł­nierz ba­ta­lio­nu im. Czwar­ta­ków


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. żoł­nierz czwar­te­go pułku pie­cho­ty Kró­le­stwa Pol­skie­go bio­rą­ce­go udział w walce o Ar­se­nał w cza­sie pow­sta­nia li­sto­pa­do­we­go;

 (1.2) pot. hist. żoł­nierz od­dzia­łu sztur­mo­we­go Gwar­dii Lu­do­wej, a na­stęp­nie Ar­miii Lu­do­wej, no­szą­ce­go imię Czwar­ta­ków (1.1);

 (1.3) środ. uczn. uczeń czwar­tej klasy, zwła­szcza szko­ły pod­sta­wo­wej, rza­dziej szko­ły śred­niej

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) pot. czwar­te pię­tro

 (2.2) daw. kwart­nik (mo­ne­ta)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czwartakowy

→ czwar­tak


Patrz:czwartak

Źródła:

SJP.pl

Czwartek

czwar­ty dzień ty­god­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) czwar­ty dzień ty­god­nia


Czwar­tek (skrót czw.) – dzień ty­god­nia mię­dzy środą a piąt­kiem.

We­dług normy ISO-8601 jest czwar­tym dniem ty­god­nia. Nieg­dyś był to dzień wolny od zajęć dla żaków. W kul­tu­rze lu­do­wej ziem Pol­ski czwar­tek ob­wa­ro­wa­ny jest za­ka­za­mi do­ty­czą­cy­mi sprzą­ta­nia oraz przę­dze­nia, któ­rych eg­ze­ku­tor­ką miała być bo­gi­ni Ma­rzan­na.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czwartka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Ni­dzi­ca,Olsz­tyn,Gi­życ­ko,Olec­ko,Szczyt­no. ćwiart­ka

 (1.2) gw-pl|Ni­dzi­ca,Dą­brów­no,Ostródz­kie. ćwiart­ka za­bi­tej zwie­rzy­ny

 (1.3) gw-pl|Olsz­tyn,Gi­życ­ko,Szczyt­no,Gi­życ­ko,Ełk. wąski sierp Księ­ży­ca


Źródła:

Wiktionary

Czwartkowy

zwią­za­ny z czwart­kiem


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z czwart­kiem; dzie­ją­cy się w czwar­tek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czwartnik

drob­ny ma­te­riał ju­stun­ko­wy, cha­rak­te­ry­zu­ją­cy się sze­ro­ko­ścią równą stop­nio­wi pisma, sto­so­wa­ny w ty­po­gra­fii do od­dzie­la­nia czcio­nek; firet


Źródła:

SJP.pl

Czwartoklasista

uczeń czwar­tej klasy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) eduk. uczeń czwar­tej klasy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czwartoklasistka

uczen­ni­ca czwar­tej klasy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) eduk. uczen­ni­ca czwar­tej klasy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czwartoligowiec

za­wod­nik gra­ją­cy w czwar­tej lidze


Źródła:

SJP.pl

Czwartoligowy

na­le­żą­cy do czwar­tej ligi, roz­gry­wa­ny przez tę ligę


Źródła:

SJP.pl

Czwartorzęd

okres ery ke­no­zo­icz­nej trwa­ją­cy od ok. 1,9 mi­lio­na lat lub 2,59 mi­lio­na lat (w za­leż­no­ści od po­glą­du; po­nad­to samo wy­o­dręb­nia­nie czwar­to­rzę­du zo­sta­ło zak­we­stio­no­wa­ne)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geol. okres w dzie­jach Ziemi, który roz­po­czął się około 2,58 mln lat temu i trwa do dziś;


Czwar­to­rzęd (Q) – naj­młod­szy okres ery ke­no­zo­icz­nej, który za­czął się 2,58 mln lat temu z koń­cem ne­o­ge­nu i wciąż trwa. Dzie­li się na:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czwartorzędność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co czwar­to­rzęd­ne


Źródła:

Wiktionary

Czwartorzędny

1. bar­dzo po­drzęd­ny, mało ważny na tle in­nych;
2. ma­ją­cy bar­dzo małą ja­kość lub war­tość na tle in­nych; pię­cio­rzęd­ny


Źródła:

SJP.pl

Czwartorzędowy

→ czwar­to­rzęd


przy­miot­nik

 (1.1) geol. do­ty­czą­cy czwar­to­rzę­du, wy­stę­pu­ją­cy, pow­sta­ły w czwar­to­rzę­dzie


Patrz:czwartorzęd

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czwarty

li­czeb­nik po­rząd­ko­wy od­po­wia­da­ją­cy licz­bie 4


przy­miot­nik od­li­czeb­ni­ko­wy

 (1.1) od 4

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) dzień mie­sią­ca po trze­cim

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (3.1) czwar­ta: go­dzi­na czwar­ta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czworacki

→ czwo­rak (bu­dy­nek); czwo­ra­ko­wy


Źródła:

SJP.pl

Czworaczek

1. jedno z czwor­ga dzie­ci uro­dzo­nych pod­czas jed­ne­go po­ro­du;
2. zdrob­nie­nie od: czwo­rak;
3. po­tocz­nie: po­zy­cja, w któ­rej ko­la­na i dło­nie opie­ra­ją się na po­dło­żu; czwo­racz­ki, czwo­rak;
4. bak­te­ria cho­ro­bot­wór­cza zło­żo­na z czte­rech ko­mó­rek po­łą­czo­nych wspól­ną otocz­ką


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) jedno dziec­ko z czwor­ga uro­dzo­nych pod­czas tego sa­me­go po­ro­du

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) zdrobn. od czwo­rak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czworaczka

1. jedno z czwor­ga dzie­ci uro­dzo­nych pod­czas jed­ne­go po­ro­du;
2. zdrob­nie­nie od: czwo­rak;
3. po­tocz­nie: po­zy­cja, w któ­rej ko­la­na i dło­nie opie­ra­ją się na po­dło­żu; czwo­racz­ki, czwo­rak;
4. bak­te­ria cho­ro­bot­wór­cza zło­żo­na z czte­rech ko­mó­rek po­łą­czo­nych wspól­ną otocz­ką


Źródła:

SJP.pl

Czworaczki

1. czwo­ro dzie­ci uro­dzo­nych pod­czas jed­ne­go po­ro­du;
2. po­tocz­nie: po­zy­cja, w któ­rej ko­la­na i dło­nie opie­ra­ją się na po­dło­żu; czwo­ra­czek, czwo­rak


Źródła:

SJP.pl

Czworaczkowy

1. → czwo­racz­ki;
2. do­ty­czą­cy po­zy­cji ciała czło­wie­ka, w któ­rej ko­la­na i dło­nie opie­ra­ją się na po­dło­żu


Źródła:

SJP.pl

Czworaczny

miesz­ka­ją­cy w czwo­ra­kach


Źródła:

SJP.pl

Czworaczy

do­ty­czą­cy czwo­racz­ków


Źródła:

SJP.pl

Czworak

1. daw­niej: fol­warcz­ny bu­dy­nek z czte­re­ma miesz­ka­nia­mi dla służ­by dwor­skiej;
2. sta­wo­nóg z sek­cji kra­bów;
3. nie­ty­po­wa broń my­śliw­ska, ma­ją­ca czte­ry lufy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ar­chit. bu­dy­nek fol­warcz­ny mie­szczą­cy czte­ry miesz­ka­nia dla służ­by;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czworaki

bę­dą­cy czte­rech róż­nych ro­dza­jów, ga­tun­ków, od­mian


li­czeb­nik wie­lo­ra­ki

 (1.1) do­ty­czą­cy czte­rech typów, ro­dza­jów

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M. lm. czwo­rak


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czworako

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) przysł. od przy­miot­ni­ka → czwo­ra­ki


Źródła:

Wiktionary

Czworakować

daw­niej: robić coś czwo­ra­ko


Źródła:

SJP.pl

Czworakowy

przy­miot­nik od: czwo­rak


Źródła:

SJP.pl

Czworo

li­czeb­nik zbio­ro­wy od­po­wia­da­ją­cy licz­bie 4, uży­wa­ny w od­nie­sie­niu do osób róż­nej płci, dzie­ci i mło­dych zwie­rząt oraz do przed­mio­tów o naz­wie wy­stę­pu­ją­cej tylko w licz­bie mno­giej


li­czeb­nik zbio­ro­wy

 (1.1) 4


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czworoboczny

do­ty­czą­cy czwo­ro­bo­ku, ma­ją­cy czte­ry boki, ogra­ni­czo­ny czte­re­ma pła­szczyz­na­mi itp.


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czte­ry boki

 (1.2) hist. wojsk. usta­wio­ny w for­ma­cji czwo­ro­bo­ku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czworobok

1. wie­lo­bok pła­ski o czte­rech bo­kach; czwo­ro­kąt;
2. coś przy­po­mi­na­ją­ce­go kształ­tem czwo­ro­bok; czwo­ro­kąt;
3. czte­ry ele­men­ty skła­da­ją­ce się na coś; czwo­ro­kąt;
4. czte­ry osoby za­an­ga­żo­wa­ne sek­su­al­nie lub emo­cjo­nal­nie w zwią­zek; czwo­ro­kąt;
5. zam­knię­ty teren, na któ­rym prze­pro­wa­dza się kon­kur­sy w ujeż­dża­niu; maneż, ujeż­dżal­nia, kie­rat;
6. zwar­ty szyk bo­jo­wy daw­nych od­dzia­łów pie­cho­ty


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geom. wie­lo­bok pła­ski o czte­rech bo­kach

 (1.2) wojsk. hist. czwo­ro­kąt­ny szyk bo­jo­wy pie­cho­ty


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czworobój

dy­scy­pli­na spor­to­wa zło­żo­na z czte­rech kon­ku­ren­cji; czwór­bój


Źródła:

SJP.pl

Czworogran

daw­niej: czwo­ro­bok


Źródła:

SJP.pl

Czworograniasty

ma­ją­cy czte­ry gra­nie (kra­wę­dzie, kanty); czwo­ro­kan­cia­sty, czte­ro­gra­nia­sty, czte­ro­kan­cia­sty


Źródła:

SJP.pl

Czworogłowy

1. ma­ją­cy czte­ry głowy; czte­ro­gło­wy, czwór­gło­wy;
2. mię­sień czwo­ro­gło­wy uda - duży, gruby mię­sień w przed­niej czę­ści uda, naj­sil­niej­szy pro­stow­nik stawu ko­la­no­we­go


Źródła:

SJP.pl

Czworokanciasty

ma­ją­cy czte­ry kanty (kra­wę­dzie, gra­nie); czwo­ro­kan­cia­sty


Źródła:

SJP.pl

Czworokącik

zdrob­nie­nie od: czwo­ro­kąt


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od czwo­ro­kąt


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czworokąt

czwo­ro­bok;
1. wie­lo­kąt pła­ski o czte­rech ką­tach;
2. coś przy­po­mi­na­ją­ce­go kształ­tem czwo­ro­kąt;
3. czte­ry ele­men­ty skła­da­ją­ce się na coś;
4. czte­ry osoby za­an­ga­żo­wa­ne sek­su­al­nie lub emo­cjo­nal­nie w zwią­zek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geom. wie­lo­kąt ma­ją­cy czte­ry boki; do czwo­ro­ką­tów na­le­żą m.in. tra­pe­zy, del­to­i­dy, romby, kwa­dra­ty, pro­sto­ką­ty, rów­no­le­gło­bo­ki;


Czwo­ro­kąt, czwo­ro­bok – wie­lo­kąt pła­ski o czte­rech bo­kach. Każdy czwo­ro­kąt ma dwie prze­kąt­ne – od­cin­ki łą­czą­ce dwa nie­są­sied­nie wierz­choł­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czworokątność

→ czwo­ro­kąt­ny


Patrz:czworokątny

Źródła:

SJP.pl

Czworokątny

ma­ją­cy czte­ry kąty; te­tra­go­nal­ny


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czte­ry kąty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czworolist

by­li­na z ro­dzi­ny li­lio­wa­tych o tru­ją­cym owocu i czte­rech li­ściach


Czwo­ro­list ("Paris") – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny me­lant­ko­wa­tych ("Me­lant­hia­ce­ae"), daw­niej za­li­cza­ny do ro­dzi­ny trój­li­sto­wa­tych ("Tril­lia­ce­ae"). Na­le­ży do niego ok. 29 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one głów­nie w Azji Środ­ko­wej i Wschod­niej (od Ro­syj­skie­go Da­le­kie­go Wschó­du po Hi­ma­la­je i Pół­wy­sep In­do­chiń­ski), z cen­trum zróż­ni­co­wa­nia w Chi­nach, gdzie wy­stę­pu­ją 22 ga­tun­ki, w tym 12 en­de­mi­tów.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czworomian

w ma­te­ma­ty­ce: wie­lo­mian zło­żo­ny z czte­rech wy­ra­zów


Źródła:

SJP.pl

Czworonogi

zwy­kle o zwie­rzę­tach: ma­ją­cy czte­ry nogi; czwo­ro­noż­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) książk. ma­ją­cy czte­ry nogi

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) M. B. W. lm. od: czwo­ro­nóg


Czwo­ro­no­gi, te­tra­po­dy (Te­tra­po­da) – grupa krę­gow­ców obej­mu­ją­ca płazy, gady, ptaki i ssaki.

W 1989 roku Jac­qu­es Ga­ut­hier i współ­pra­cow­ni­cy zde­fi­nio­wa­li nazwę Te­tra­po­da jako od­no­szą­cą się do grupy ko­ro­no­wej, czyli obej­mu­ją­cej ostat­nie­go wspól­ne­go przod­ka grup Lis­samp­hi­bia oraz owod­niow­ców i wszyst­kich jego po­tom­ków, jed­nak niek­tó­rzy na­u­kow­cy roz­sze­rza­ją zna­cze­nie tego ter­mi­nu na klad obej­mu­ją­cy wszyst­kie krę­gow­ce ma­ją­ce koń­czy­ny z pal­ca­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czworonożnie

→ czwo­ro­noż­ny


Patrz:czworonożny

Źródła:

SJP.pl

Czworonożny

zwy­kle o zwie­rzę­tach: ma­ją­cy czte­ry nogi; czwo­ro­no­gi


przy­miot­nik

 (1.1) ma­ją­cy czte­ry nogi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czworonóg

zwie­rzę czwo­ro­noż­ne


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) zwie­rzę czwo­ro­noż­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czworook

ga­tu­nek ryby z rzędu kar­pień­coksz­tałt­nych


Czwo­ro­ok, ar­gu­sek ("Ana­bleps ana­bleps") – ga­tu­nek ryby kar­pień­coksz­tałt­nej z ro­dzi­ny czwo­ro­o­ko­wa­tych (Ana­ble­pi­dae). Jest ho­do­wa­na w ak­wa­riach.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czwororęki

ma­ją­cy czte­ry ręce


Źródła:

SJP.pl

Czworościan

wie­lo­ścian o czte­rech trój­kąt­nych ścia­nach; ostro­słup trój­kąt­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) geom. wie­lo­ścian o czte­rech trój­kąt­nych ścia­nach;


Czwo­ro­ścian – wie­lo­ścian o czte­rech trój­kąt­nych ścia­nach, rów­no­waż­nie de­fi­nio­wa­ny jako ostro­słup trój­kąt­ny. Każda czwo­ro­ścian ma 6 kra­wę­dzi i 4 wierz­choł­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czworościanowy

ma­ją­cy kształt czwo­ro­ścia­nu; czwo­ro­ścien­ny


Źródła:

SJP.pl

Czworościenny

ma­ją­cy kształt czwo­ro­ścia­nu; czwo­ro­ścia­no­wy


Źródła:

SJP.pl

Czwortek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. czwar­tek


Źródła:

Wiktionary

Czworzyć

czwo­rzyć się:
1. po­więk­szać się czte­ro­krot­nie;
2. rzad­ko: uka­zy­wać się, być wi­dzia­nym w pocz­wór­nej po­sta­ci;
3. po­tocz­nie: sta­rać się być wszę­dzie, w wielu miej­scach; uwi­jać się, dwoić się i troić


Źródła:

SJP.pl

Czwóra

zgru­bie­nie od: czwór­ka (ocena szkol­na)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) uczn. zgrub. od: czwór­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czwórboista

spor­to­wiec bio­rą­cy udział w za­wo­dach spor­to­wych skła­da­ją­cych się z czte­rech kon­ku­ren­cji


Źródła:

SJP.pl

Czwórboistka

→ czwór­bo­i­sta


Patrz:czwórboista

Źródła:

SJP.pl

Czwórbojowy

→ czwór­bój


Patrz:czwórbój

Źródła:

SJP.pl

Czwórbój

dy­scy­pli­na spor­to­wa zło­żo­na z czte­rech kon­ku­ren­cji; czwo­ro­bój


Źródła:

SJP.pl

Czwórdzielny

po­dzie­lo­ny lub da­ją­cy się po­dzie­lić na czte­ry czę­ści; czte­ro­dziel­ny


Źródła:

SJP.pl

Czwóreczka

zdrob­nia­le o czwór­ce


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. zdrobn. od: czwór­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czwórgłowy

ma­ją­cy czte­ry głowy; czte­ro­gło­wy, czwo­ro­gło­wy


Źródła:

SJP.pl

Czwórka

1. cyfra oz­na­cza­ją­ca licz­bę czte­ry;
2. ocena szkol­na;
3. au­to­bus, bu­dy­nek itp. oz­na­czo­ne nu­me­rem czte­ry;
4. grupa czte­rech osób, zwie­rząt itp.;
5. osada czte­ro­o­so­bo­wej łodzi lub bobs­le­ja


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) nazwa cyfry 4

 (1.2) ocena w szko­le oz­na­czo­na cyfrą 4

 (1.3) czwar­ta rzecz lub osoba spoś­ród wielu po­nu­me­ro­wa­nych (np. tram­waj, bila, za­wod­nik na bo­i­sku, pokój w ho­te­lu)

 (1.4) grupa czte­rech osób, zbiór czte­rech rze­czy lub pojęć ab­strak­cyj­nych

 (1.5) rzecz, która może po­mie­ścić czte­ry osoby (np. pokój, ka­bi­na, po­jazd, łódź)

 (1.6) sport. wiośl. czte­ro­o­so­bo­wa osada wio­ślar­ska

 (1.7) za­przęg skła­da­ją­cy się z czte­rech koni

 (1.8) środ. żegl. siła wia­tru czte­ry w skali Be­a­u­for­ta

 (1.9) pot. muz. epka za­wie­ra­ją­ca czte­ry ut­wo­ry (po 2 na stro­nie A i B)

 (1.10) wojsk. każdy z sze­re­gów ko­lum­ny żoł­nie­rzy ma­sze­ru­ją­cych po czte­rech


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czwórkowicz

po­tocz­nie: uczeń o do­brych oce­nach, ma­ją­cy prze­waż­nie czwór­ki jako oceny z przed­mio­tów szkol­nych


Źródła:

SJP.pl

Czwórkowiczka

→ czwór­ko­wicz


Patrz:czwórkowicz

Źródła:

SJP.pl

Czwórkowy

przy­miot­nik od: czwór­ka


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z licz­bą czte­ry, do­ty­czą­cy licz­by czte­ry


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czwórlufka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) łow. ła­ma­na my­śliw­ska broń czte­ro­lu­fo­wa


Źródła:

Wiktionary

Czwórmecz

1. za­wo­dy skła­da­ją­ce się z czte­rech me­czów;
2. za­wo­dy, w któ­rych bie­rze udział czte­rech za­wod­ni­ków (czte­ry dru­ży­ny)


Źródła:

SJP.pl

Czwórnia

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) byt pocz­wór­ny, o pocz­wór­nej na­tu­rze


Źródła:

Wiktionary

Czwórniaczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od czwór­niak


Źródła:

Wiktionary

Czwórniak

ga­tu­nek miodu pit­ne­go, w któ­rym na jedną część miodu do­da­no trzy czę­ści wody lub mo­szczu owo­co­we­go


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miód pitny pow­sta­ły z fer­men­ta­cji brzecz­ki, w któ­rej sto­su­nek ob­ję­to­ści miodu do wody wy­no­si 1:3


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czwórnik

1. przy­rząd elek­trycz­ny (np. trans­for­ma­tor, wzmac­niacz) o dwóch pa­rach koń­có­wek;
2. łącz­nik ru­ro­wy w for­mie pro­ste­go od­cin­ka rury z dwie­ma od­no­ga­mi bocz­ny­mi; krzy­żak


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czwórnóg

wieża wiert­ni­cza zbu­do­wa­na z czte­rech dłu­życ


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czwórpasy

wy­śle­pek czwór­pa­sy - ga­tu­nek mu­chów­ki z ro­dzi­ny wy­ślep­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czwórprzymierze

przy­mie­rze czte­rech państw


Źródła:

SJP.pl

Czwórszereg

czte­ry sze­re­gi usta­wio­ne jeden za dru­gim


Źródła:

SJP.pl

Czy

par­ty­ku­ła lub spój­nik


par­ty­ku­ła

 (1.1) słowo roz­po­czy­na­ją­ce py­ta­nie, na które py­ta­ją­cy spo­dzie­wa się od­po­wie­dzi „tak” lub „nie”

spój­nik

 (2.1) łączy zda­nie po­drzęd­ne o cha­rak­te­rze py­taj­nym ze zda­niem na­drzęd­nym

 (2.2) łączy rów­no­rzęd­ne, ale wy­klu­cza­ją­ce się wy­ra­że­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyby

"czy" po­łą­czo­ne z "by", par­ty­ku­łą trybu przy­pu­szcza­ją­ce­go


Źródła:

SJP.pl

Czyhak

ro­dzaj pa­ją­ka z ro­dzi­ny czy­ha­ko­wa­tych, wy­stę­pu­ją­cy w około 20 ga­tun­kach


Czy­hak ("Se­ge­stria") – ro­dzaj pa­ją­ków z ro­dzi­ny czy­ha­ko­wa­tych. Kos­mo­po­li­tycz­ny. Obej­mu­je 41 opi­sa­nych ga­tun­ków.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czyhakowate

o ce­chach czy­ha­ko­wa­tych (ro­dzi­na pa­ją­ków)


Źródła:

SJP.pl

Czyhakowaty

o ce­chach czy­ha­ko­wa­tych (ro­dzi­na pa­ją­ków)


Źródła:

SJP.pl

Czyhanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czy­hać.


Źródła:

Wiktionary

Czyhać

1. cze­kać na kogoś z celem na­pa­ści
2. za­gra­żać
3. wy­cze­ki­wać cze­goś z chę­cią nie­prze­o­cze­nia tego


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) wy­cze­ki­wać z za­mia­rem na­pa­ści

 (1.2) za­gra­żać

 (1.3) przen. cze­kać na coś nie­cier­pli­wie, by tego nie prze­ga­pić


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyhitać

o głusz­cu: wy­da­wać głos w cza­sie toków


Źródła:

SJP.pl

Czyhunka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bia­ły­stok. kolej

 (1.2) bia­ły­stok. tor ko­le­jo­wy


Źródła:

Wiktionary

Czyj

za­i­mek py­taj­ny albo względ­ny za­wie­ra­ją­cy treść dzier­żaw­czą, uży­wa­ny w py­ta­niach (np. "Czyj to kom­pas?") oraz w py­ta­niach za­leż­nych roz­wi­ja­ją­cych dany człon zda­nia na­drzęd­ne­go (np. "Pytał, czyj to piór­nik.")


za­i­mek przy­miot­ny o zna­cze­niu dzier­żaw­czym

 (1.1) uży­wa­ny do za­da­wa­nia pytań o wła­ści­cie­la cze­goś, po­sia­da­cza ja­kiejś cechy

 (1.2) uży­wa­ny do roz­po­czy­na­nia py­ta­nia za­leż­ne­go, które okre­śla wła­ści­cie­la cze­goś, po­sia­da­cza cechy w swoim do­peł­nie­niu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyjkolwiek

za­i­mek nie­o­kre­ślo­ny


za­i­mek przy­miot­ny dzier­żaw­czy

 (1.1) obo­jęt­nie czyj


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyjś

na­le­żą­cy do kogoś


za­i­mek dzier­żaw­czy, nie­o­kre­ślo­ny

 (1.1) na­le­żą­cy do kogoś, kto nie jest istot­ny w wy­po­wie­dzi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyjże

wzmoc­nio­ny za­i­mek "czyj"


Źródła:

SJP.pl

Czyjżeż

wzmoc­nio­ne "czyj­że"


Źródła:

SJP.pl

Czykara

an­ty­lo­pa z ro­dzi­ny krę­to­ro­gich, wy­stę­pu­ją­ca na Pół­wy­spie Ibe­ryj­skim


Źródła:

SJP.pl

Czyli

1. par­ty­ku­ła przy­łą­cza­ją­ca człon wy­ja­śnia­ją­cy;
2. daw­niej: par­ty­ku­ła wy­ra­ża­ją­ca wzmoc­nio­ne py­ta­nie, na ogół o za­bar­wie­niu re­to­rycz­nym; czy­liż


spój­nik

 (1.1) …słu­żą­cy do kon­stru­o­wa­nia wy­ra­żeń wy­ja­śnia­ją­cych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyliby

spój­nik "czyli" wraz z cząst­ką trybu przy­pu­szcza­ją­ce­go


Źródła:

SJP.pl

Czyliż

daw­niej: par­ty­ku­ła wy­ra­ża­ją­ca wzmoc­nio­ne py­ta­nie, na ogół o cha­rak­te­rze re­to­rycz­nym; par­ty­ku­ła "czyli" z par­ty­ku­łą wzmac­nia­ją­cą "-ż"


Źródła:

SJP.pl

Czyliżby

par­ty­ku­ła "czy­liż" z do­łą­czo­ną koń­ców­ką "by"; wzmoc­nio­ne "czy­li­by"


Źródła:

SJP.pl

Czympnąć

cza­sow­nik

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. zob. cząp­nąć.


Źródła:

Wiktionary

Czyn

po­stę­pek, uczy­nek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) dzia­ła­nie, po­stę­pek, akt;


Czyn – za­cho­wa­nie się pod­mio­tu prawa, które rodzi skut­ki praw­ne, nawet wów­czas, gdy do wy­wo­ła­nia tych skut­ków pod­miot swym za­cho­wa­niem nie zmie­rzał.

Czyn można po­peł­nić przez świa­do­me dzia­ła­nie (ste­ro­wa­ne wolą za­cho­wa­nie prze­ja­wia­ją­ce się w for­mie kom­plek­su ru­chów) lub za­nie­cha­nie ("„bez­czyn­ność kie­run­ko­wa”" - pow­strzy­ma­nie się od dzia­ła­nia). Nie na­le­żą do czy­nów w ro­zu­mie­niu praw­ni­czym za­cho­wa­nia czło­wie­ka w sta­nie wy­łą­cza­ją­cym świa­do­mość, np. pod­czas snu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czynel

jedna z dwóch płyt czy­ne­li (żeli), na któ­rej można grać; ta­lerz, żel


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) muz. per­ku­syj­ny in­stru­ment mu­zycz­ny w po­sta­ci me­ta­lo­we­go ta­le­rza;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czynele

in­stru­ment per­ku­syj­ny zbu­do­wa­ny z dwóch okrą­głych, me­ta­lo­wych płyt; ta­le­rze, żele


Źródła:

SJP.pl

Czyngis-Chan

(ok. 1155-1227) wład­ca mon­gol­ski; Dżyn­gis-chan


Czyn­gis-chan, Dżyn­gis-chan, do 1206 Te­mu­dżyn (Чингис хаан, Czin­gis chaan, IPA: [], Тэмүжин, Te­mu­dżin, IPA: []) (ur. we­dług źró­deł mu­zuł­mań­skich w 1155, we­dług źró­deł chiń­skich i mon­gol­skich w 1162 w Deliün Boł­dak, w re­jo­nie obec­nej Czyty w Rosji, zm. 18 sierp­nia 1227) – chan Mon­go­łów i za­ło­ży­ciel im­pe­rium mon­gol­skie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czynienie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czy­nić.


Źródła:

Wiktionary

Czynić

wy­ko­ny­wać okre­ślo­ną czyn­ność


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. uczy­nić)

 (1.1) robić coś, wy­ko­ny­wać

 (1.2) po­stę­po­wać, za­cho­wy­wać się

 (1.3) wy­wo­ły­wać coś, być przy­czy­ną

 (1.4) być czę­ścią cze­goś, skła­dać się na coś

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny czy­nić się (dk. uczy­nić się)

 (2.1) przest. czy­nić (1.1) sa­me­go sie­bie czymś lub ja­kimś

 (2.2) przest. do­ko­ny­wać się, sta­wać się

 (2.3) przest. być czy­nio­nym (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czynnie

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) na spo­sób czyn­ny

 (1.2) an­ga­żu­jąc się fi­zycz­nie

 (1.3) jęz. wła­da­jąc do­brze ję­zy­kiem

 (1.4) będąc stale ak­tyw­nym w ja­kimś za­ję­ciu


Źródła:

Wiktionary

Czynniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: czyn­nie


Źródła:

SJP.pl

Czynniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czyn­ny


Źródła:

SJP.pl

Czynnik

1. przy­czy­na wy­wo­łu­ją­ca okre­ślo­ne zja­wi­sko lub sku­tek;
2. każda z liczb, które mno­ży­my przez sie­bie


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przy­czy­na wy­wo­łu­ją­ca okre­ślo­ne zja­wi­sko lub sku­tek

 (1.2) mat. każda z liczb, które mno­ży­my przez sie­bie

 (1.3) mat. stat. każda ze zmien­nych pow­sta­ła po re­duk­cji zbio­ru da­nych za po­mo­cą ana­li­zy czyn­ni­ko­wej


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czynniki

1. przy­czy­na wy­wo­łu­ją­ca okre­ślo­ne zja­wi­sko lub sku­tek;
2. każda z liczb, które mno­ży­my przez sie­bie


Źródła:

SJP.pl

Czynnikowy

→ czyn­nik


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z ja­kimś czyn­ni­kiem; od­no­szą­cy się do czyn­ni­ków


Patrz:czynnik

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czynności

funk­cjo­no­wa­nie, dzia­łal­ność


Źródła:

SJP.pl

Czynnościowy

1. do­ty­czą­cy czyn­no­ści, ruchu, dzia­ła­nia;
2. do­ty­czą­cy funk­cjo­no­wa­nia kogoś lub cze­goś; funk­cjo­nal­ny


Źródła:

SJP.pl

Czynność

1. wy­ko­ny­wa­nie cze­goś; praca;
2. dzia­ła­nie, funk­cjo­no­wa­nie cze­goś


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) wy­ko­ny­wa­nie, ro­bie­nie cze­goś

 (1.2) dzia­ła­nie, funk­cjo­no­wa­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czynny

dzia­ła­ją­cy, ak­tyw­ny, spraw­ny


przy­miot­nik

 (1.1) wy­ko­nu­ją­cy jakąś czyn­ność

 (1.2) funk­cjo­nu­ją­cy, uru­cho­mio­ny

 (1.3) skłon­ny do dzia­ła­nia, ak­tyw­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czynowniczka

→ czy­now­nik


Patrz:czynownik

Źródła:

SJP.pl

Czynownik

daw­niej: urzęd­nik pań­stwo­wy w Rosji car­skiej


Czy­now­nik (z чиновник – urzęd­nik) – urzęd­nik w Rosji.

W cza­sach cara Pio­tra I byli to urzęd­ni­cy pań­stwo­wi w Rosji, wy­wo­dzą­cy się ze szlach­ty. Wszy­scy oby­wa­te­le tego stanu byli zo­bo­wią­za­ni do do­ży­wot­niej służ­by w ad­mi­ni­stra­cji, która obej­mo­wa­ła 14 stop­ni (ros. czy­nów, stąd nazwa „czy­now­ni­cy”) awan­su cy­wil­ne­go i woj­sko­we­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czynsto

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. czę­sto


Źródła:

Wiktionary

Czynstochowa

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. geogr. Czę­sto­cho­wa


Źródła:

Wiktionary

Czynsz

stała opła­ta za lokal miesz­ka­nio­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) ter­mi­no­wa opła­ta za wy­na­jem

 (1.2) daw. świad­cze­nie chło­pów za użyt­ko­wa­nie ziemi


Czynsz ( Zins – ‘po­da­tek’, ‘dzier­ża­wa’, od cen­sus – ‘wy­ce­na’) – praw­na nazwa świad­cze­nia na­leż­ne­go z ty­tu­łu najmu lub dzier­ża­wy. War­tość czyn­szu może być usta­lo­na w pie­nią­dzu lub na­tu­rze (np. owoce z sadu). Czynsz z za­ło­że­nia jest świad­cze­niem okre­so­wym. Daw­niej, i obec­nie w niek­tó­rych zna­cze­niach, na­zy­wa­ny te­nu­tą.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czynszojad

lek­ce­wa­żą­co: osoba wy­naj­mu­ją­ca nie­ru­cho­mo­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) żart. lub po­gard. osoba wy­naj­mu­ją­ca komuś miesz­ka­nie lub jego część, zwła­szcza po­bie­ra­jąc za nie zbyt wy­so­ką opła­tę


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czynszować

daw­niej: pła­cić czynsz na użyt­ko­wa­nie ziemi


Źródła:

SJP.pl

Czynszownictwo

daw­niej: sy­stem opłat czyn­szo­wych za­miast odra­bia­nia pań­szczyz­ny


Źródła:

SJP.pl

Czynszownik

1. prze­sta­rza­le: osoba pła­cą­ca czynsz;
2. daw­niej:
a) chłop zwol­nio­ny od odra­bia­nia pań­szczyz­ny za rocz­ną opła­tą;
b) dzier­żaw­ca grun­tu


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) hist. chłop dzier­żaw­ca grun­tu

 (1.2) daw. opła­ca­ją­cy czynsz

 (1.3) daw. wła­ści­ciel bu­dyn­ku czyn­szo­we­go


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czynszowy

zwią­za­ny z czyn­szem


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy czyn­szu, zwią­za­ny z czyn­szem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czynszówka

dom, ka­mie­ni­ca z sa­mo­dziel­ny­mi miesz­ka­nia­mi, wy­naj­mo­wa­ny­mi w za­mian za opła­tę czyn­szu; dom czyn­szo­wy, ka­mie­ni­ca czyn­szo­wa


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. ka­mie­ni­ca czyn­szo­wa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyr

ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny ło­so­sio­wa­tych; sieja ostro­no­sa


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) icht. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Co­re­go­nus nasus|ref=tak., ga­tu­nek słod­ko­wod­nej ryby z ro­dzi­ny ło­so­sio­wa­tych;

 (1.2) icht. ryba z ga­tun­ku czy­rów (1.1)

 (1.3) daw. hubka


Czyr, sieja ostro­no­sa, szczo­kur ("Co­re­go­nus nasus") – ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny ło­so­sio­wa­tych (Sal­mo­ni­dae).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czyraczek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od czy­rak


Źródła:

Wiktionary

Czyraczność

roz­sia­nie się czy­ra­ka na więk­szej po­wierzch­ni ciała, bę­dą­ce wy­ni­kiem osła­bio­nej od­por­no­ści or­ga­niz­mu lub braku hi­gie­ny; fu­run­ku­lo­za


Źródła:

SJP.pl

Czyraczny

przy­miot­nik od: czy­rak


Źródła:

SJP.pl

Czyrak

ropne za­pa­le­nie miesz­ka wło­so­we­go i przy­le­ga­ją­ce­go do niego gru­czo­łu ło­jo­we­go, spo­wo­do­wa­ne przez za­ka­że­nie gron­kow­ca­mi lub pa­cior­kow­ca­mi; fu­run­kuł


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. ropne za­pa­le­nie skóry w oko­li­cy miesz­ka wło­so­we­go;


Czy­rak, daw­niej fu­run­kuł ( fu­run­cu­lus) – ropne za­pa­le­nie oko­ło­miesz­ko­we z wyt­wo­rze­niem czopa mart­wi­cze­go, ma­ją­ce po­stać z po­cząt­ku guzka, potem guzka z kro­stą, spo­wo­do­wa­ne za­ka­że­niem gron­kow­co­wym. W przy­pad­ku licz­nych czy­ra­ków sto­su­je się ter­min czy­racz­ność lub czy­rak mnogi (łac. "fu­run­cu­lo­sis"), a jeśli znaj­du­ją się one bli­sko sie­bie i łączą w jedną zmia­nę, na­zy­wa się je kar­bun­ku­łem lub czy­ra­kiem gro­mad­nym (łac. "car­bun­cu­lus"). Kar­bun­kuł wy­stę­pu­je naj­czę­ściej na karku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czyrakowaty

wy­glą­da­ją­cy jak czy­rak; po­kry­ty czy­ra­ka­mi


Źródła:

SJP.pl

Czyrakowy

zwią­za­ny z czy­ra­kiem


Źródła:

SJP.pl

Czyrenica

ro­dzaj grzy­bów z ro­dzi­ny szcze­ci­nia­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czyreń

na­drzew­ny grzyb z ro­dzi­ny szcze­cin­kow­co­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czyrogmatwica

ro­dzaj grzy­bów z ro­dzi­ny szcze­ci­nia­ko­wa­tych


Źródła:

SJP.pl

Czyrwiec

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) stpol. czer­wiec


Źródła:

Wiktionary

Czyrwieniec

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) stpol. ma­te­riał szkar­łat­ny


Źródła:

Wiktionary

Czyrwień

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) stpol. czer­wiec


Źródła:

Wiktionary

Czyrwiónka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. geogr. Czer­wion­ka


Źródła:

Wiktionary

Czyrykać

cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) rzad. o pta­kach: ćwier­kać, świer­go­tać


Źródła:

Wiktionary

Czysta

po­tocz­nie: wódka czy­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) pot. wódka bez aro­ma­tów sma­ko­wych

forma przy­miot­ni­ka.

 (2.1) ż. lp. od: czy­sty


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czystek

usu­wa­nie osób z ja­kichś śro­do­wisk, zwy­kle me­to­da­mi na­ci­sków, szan­ta­żu itp.; od­siew, eli­mi­na­cja


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ci­stus|ref=tak., krzew z ro­dzi­ny czyst­ko­wa­tych, li­czą­cy kil­ka­na­ście ga­tun­ków wy­stę­pu­ją­cych w ba­se­nie Morza Śró­dziem­ne­go i na Wy­spach Ka­na­ryj­skich

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D. lm. od: czyst­ka


Czy­stek ("Ci­stus" L.) – ro­dzaj krze­wów na­le­żą­cy do ro­dzi­ny czyst­ko­wa­tych (po­słon­ko­wa­tych). Obej­mu­je 29–36 ga­tun­ków i licz­ne mie­szań­ce mię­dzy­ga­tun­ko­we. Więk­szość z nich ro­śnie w ba­se­nie Morza Śró­dziem­ne­go, zwła­szcza w jego czę­ści za­chod­niej, przy czym cały za­sięg ro­dza­ju obej­mu­je ob­szar od Wysp Ka­na­ryj­skich po Iran. Czyst­ki sta­no­wią ważny skład­nik for­ma­cji za­ro­ślo­wych i wid­nych lasów. W Pol­sce rosną tylko w upra­wie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czystka

usu­wa­nie osób z ja­kichś śro­do­wisk, zwy­kle me­to­da­mi na­ci­sków, szan­ta­żu itp.; od­siew, eli­mi­na­cja


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fi­zycz­na lik­wi­da­cja pew­nej grupy et­nicz­nej bądź prze­ciw­ni­ków po­li­tycz­nych

 (1.2) polit. usu­nię­cie ze sta­no­wi­ska nie­po­żą­da­nych lub nie­wy­god­nych osób;

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) D., B. lp. od: czy­stek


Czyst­ka – w po­li­ty­ce – po­tocz­ne okre­śle­nie oz­na­cza­ją­ce usu­nię­cie nie­po­żą­da­nych osób z zaj­mo­wa­nych przez nie sta­no­wisk.

Czyst­ki to usu­wa­nie czę­ści elit rzą­dzą­cych lub kie­ru­ją­cych róż­ny­mi struk­tu­ra­mi pań­stwa (woj­sko, po­li­cja, rząd) przez mo­nar­chów lub dyk­ta­to­rów. Cha­rak­te­ry­zu­je je ma­so­wość oraz bezwz­ględ­ność. Naj­częst­szą mo­ty­wa­cją do ich prze­pro­wa­dza­nia jest ob­se­syj­na po­dejrz­li­wość wład­cy czy przy­wód­cy i chęć wy­e­li­mi­no­wa­nia dom­nie­ma­nych wro­gów.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czystkowate

o ce­chach czyst­ko­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Czyst­ko­wa­te, po­słon­ko­wa­te ("Ci­sta­ce­ae") – ro­dzi­na ro­ślin na­le­żą­ca do rzędu śla­zow­ców ("Mal­va­les"), w niek­tó­rych, zwła­szcza daw­niej­szych uję­ciach gru­po­wa­na w rząd czyst­kow­ców ("Ci­sta­les"). Liczy 8 ro­dza­jów z 207 ga­tun­ka­mi, spoś­ród któ­rych do flory Pol­ski na­le­ży tylko jeden – po­sło­nek ("He­liant­he­mum").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czystkowaty

o ce­chach czyst­ko­wa­tych (ro­dzi­na ro­ślin)


Źródła:

SJP.pl

Czystkowy

→ czy­stek


Patrz:czystek

Źródła:

SJP.pl

Czysto

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób czy­sty, bez za­nie­szczy­szczeń

 (1.2) bez do­mie­szek

 (1.3) zu­peł­nie, w ca­ło­ści, wy­łącz­nie


Źródła:

Wiktionary

Czystodruk

pier­wszy ar­kusz wy­dru­ko­wa­ny na ma­szy­nie dru­kar­skiej do spraw­dze­nia przez wy­daw­nict­wo


Czy­sto­druk – pier­wszy ar­kusz pa­pie­ru po zej­ściu z ma­szy­ny dru­kar­skiej, prze­sła­ny do wy­daw­cy do ak­cep­ta­cji i roz­po­czę­cia druku na­kła­du.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czystopis

po­pra­wio­ny tekst, prze­pi­sa­ny na czy­sto


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) tekst po po­praw­kach, prze­pi­sa­ny na czy­sto

 (1.2) miej­sce (naj­czę­ściej ze­szyt), gdzie się wpi­su­je czy­sto­pis (1.1)


Czy­sto­pis – go­to­wy tekst przy­go­to­wa­ny do ła­ma­nia lub druku, który jest po wszyst­kich ko­rek­tach i jed­no­cze­śnie nie za­wie­ra śla­dów po­pra­wek.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czystopisowy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z czy­sto­pi­sem, do­ty­czą­cy czy­sto­pi­su


Źródła:

Wiktionary

Czystorys

fi­nal­na forma opra­co­wa­nia kar­to­gra­ficz­ne­go mapy; czy­sto­rys mapy


Źródła:

SJP.pl

Czystota

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) stpol. czy­stość fi­zycz­na

 (1.2) stpol. i śrpol. czy­stość od stro­ny mo­ral­nej

 (1.3) stpol. szcze­rość


Źródła:

Wiktionary

Czystościowy

zwią­za­ny z czy­sto­ścią


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z czy­sto­ścią, do­ty­czą­cy czy­sto­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czystość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co jest czy­ste (oczy­szczo­ne, wy­czy­szczo­ne), nie jest brud­ne

 (1.2) przen. cecha tego, co jest czy­ste, nie­win­ne, pra­wi­dło­we, po­rząd­ne

 (1.3) wstrze­mięź­li­wość, pow­ścią­gli­wość sek­su­al­na


Czy­stość – w licz­nych sy­ste­mach re­li­gij­nych i oby­cza­jo­wych cnota, dzię­ki któ­rej czło­wiek jest zdol­ny kon­tro­lo­wać swoje pra­gnie­nia sek­su­al­ne i mą­drze nimi za­rzą­dzać. Wy­ma­ga ona pa­no­wa­nia nad sobą, for­ma­cji cha­rak­te­ru i ducha poś­wię­ce­nia.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czystszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czy­sty; czy­ściej­szy


Źródła:

SJP.pl

Czysty

nie­za­bru­dzo­ny


przy­miot­nik

 (1.1) po­zba­wio­ny brudu

 (1.2) przej­rzy­sty, kla­row­ny

 (1.3) zu­peł­ny

 (1.4) bez do­dat­ków, do­mie­szek

 (1.5) le­gal­nie prze­pro­wa­dzo­ny

 (1.6) mo­ral­nie bez skazy

 (1.7) praw­nie bez winy

 (1.8) nie­za­pi­sa­ny

 (1.9) bez przesz­kód


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyszczacz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) techn. ele­ment wen­ty­la­cji lub kli­ma­ty­za­cji, który oczy­szcza po­wie­trze

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) rzad. ktoś, kto wy­ko­nu­je czy­szcze­nie, usu­wa­nie nie­czy­sto­ści

 (2.2) rzad. ktoś, kto wy­ko­nu­je czy­szcze­nie, ka­stro­wa­nie zwie­rząt


Źródła:

Wiktionary

Czyszczak

ele­ment prze­wo­du ka­na­li­za­cyj­ne­go umoż­li­wia­ją­cy spraw­dza­nie stanu rur i ich czy­szcze­nie


Źródła:

SJP.pl

Czyszczalnia

1. za­kład, w któ­rym się oczy­szcza na­sio­na; czy­szczar­nia;
2. ma­szy­na do czy­szcze­nia na­sion; czy­szczar­nia;
3. za­kład, w któ­rym czy­ści się che­micz­nie ubra­nia; czy­szczar­nia;
4. za­kład lub urzą­dze­nie, w któ­rym oczy­szcza się ście­ki; oczy­szczal­nia


Źródła:

SJP.pl

Czyszczarka

przy­rząd słu­żą­cy do oczy­szcza­nia cze­goś; oczy­szczar­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Ma­zu­ry, War­mia. roln. wial­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyszczarnia

czy­szczal­nia;
1. za­kład, w któ­rym się oczy­szcza na­sio­na;
2. ma­szy­na do czy­szcze­nia na­sion;
3. za­kład, w któ­rym czy­ści się che­micz­nie ubra­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. basen z wodą wokół fon­tan­ny lub dyszy z try­ska­ją­cą wodą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyszczenie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czy­ścić.


Źródła:

Wiktionary

Czyszczoń

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czyszczący

po­zby­wać się za­nie­czy­szczeń lub brudu


Patrz:czyścić

Źródła:

SJP.pl

Czysło

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) stpol. licz­ba


Źródła:

Wiktionary

Czyt.

skrót od: czy­taj


skrót

 (1.1) = czy­taj (po­u­cze­nie)

 (1.2) = czy­taj (iro­nicz­nie)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyta

pa­trząc na li­te­ry lub sym­bo­le for­mu­ło­wać od­po­wia­da­ją­ce im dźwię­ki ję­zy­ko­we, za­poz­na­wać się z tre­ścią tek­stu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, nad rze­ka­mi Czytą (1.2) i In­go­dą, w po­łud­nio­wej Sy­be­rii, w Kraju Za­baj­kal­skim;

 (1.2) geogr. hy­dron. rzeka w Rosji na Sy­be­rii, w Kraju Za­baj­kal­skim, do­pływ In­go­dy


Czyta ( Чита, "Czita") – mia­sto, daw­niej ob­wo­do­we, w ob­wo­dzie czy­tyj­skim w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, po­ło­żo­ne w po­łud­nio­wej Sy­be­rii, obec­nie mia­sto w Kraju Za­baj­kal­skim.

Mia­sto po­ło­żo­ne nad rze­ka­mi Czytą i In­go­dą na tra­sie kolei trans­sy­be­ryj­skiej – 52°03′N 113°28′E.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czytacz

żar­to­bli­wie lub po­tocz­nie: czy­tel­nik


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. (cza­sem żart.) czy­tel­nik


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czytaczka

żar­to­bli­wie lub po­tocz­nie: czy­tel­nicz­ka


Źródła:

SJP.pl

Czytadło

po­tocz­nie, żar­to­bli­wie: książ­ka, którą się łatwo, przy­jem­nie czyta, ale zwy­kle o nie­wiel­kiej war­to­ści li­te­rac­kiej


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pot. żart. lek­tu­ra po­czyt­na, ale ni­skie­go lotu


Czy­ta­dło – po­wieść Ta­de­u­sza Kon­wic­kie­go, opu­bli­ko­wa­na w 1992 roku, ope­ru­ją­ca kon­wen­cja­mi po­wie­ści kry­mi­nal­nej i ro­man­su. Utwór spot­kał się z dość nie­przy­chyl­ny­mi re­ak­cja­mi kry­ty­ki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czytający

pa­trząc na li­te­ry lub sym­bo­le for­mu­ło­wać od­po­wia­da­ją­ce im dźwię­ki ję­zy­ko­we, za­poz­na­wać się z tre­ścią tek­stu


Źródła:

SJP.pl

Czytal

ssak z ro­dzi­ny je­le­nio­wa­tych; aksis


Źródła:

SJP.pl

Czytaneczka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: czy­tan­ka


Źródła:

Wiktionary

Czytanie

pa­trząc na li­te­ry lub sym­bo­le for­mu­ło­wać od­po­wia­da­ją­ce im dźwię­ki ję­zy­ko­we, za­poz­na­wać się z tre­ścią tek­stu


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) za­poz­na­wa­nie się z tre­ścią tego, co zo­sta­ło na­pi­sa­ne

 (1.2) polit. w par­la­men­cie: przed­sta­wia­nie pro­jek­tu usta­wy w celu dy­sku­sji nad nią

 (1.3) rel. od­czy­ty­wa­nie frag­men­tów Pisma Świę­te­go pod­czas mszy świę­tej i Li­tur­gii go­dzin

 (1.4) frag­ment tek­stu Pisma Świę­te­go od­czy­ty­wa­ny pod­czas mszy świę­tej i Li­tur­gii go­dzin


Czy­ta­nie, lek­tu­ra (łac. "lec­tu­ra") – pro­ces poz­naw­czy, jedna z umie­jęt­no­ści na­by­wa­nych przez czło­wie­ka w pro­ce­sie edu­ka­cji, która umoż­li­wia od­biór in­for­ma­cji prze­ka­zy­wa­nych za po­mo­cą ję­zy­ka pi­sa­ne­go. Współ­cze­śnie wciąż jedną z pod­sta­wo­wych form ko­mu­ni­ko­wa­nia się jest mowa pi­sa­na, dla­te­go czy­ta­nie jest jedną z naj­waż­niej­szych umie­jęt­no­ści każ­de­go czło­wie­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czytanka

1. krót­ki tekst z po­dręcz­ni­ka szkol­ne­go;
2. książ­ka za­wie­ra­ją­ca krót­kie tek­sty do wy­ko­rzy­sta­nia w szko­le


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) tekst do nauki czy­ta­nia, umie­szczo­ny w po­dręcz­ni­ku do nauki da­ne­go ję­zy­ka

 (1.2) po­dręcz­nik za­wie­ra­ją­cy czy­tan­ki (1.1)

 (1.3) stpol. książ­ka do czy­ta­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czytanko

zdrob­nie­nie od: czy­ta­nie


Źródła:

SJP.pl

Czytankowy

→ czy­tan­ka


Patrz:czytanka

Źródła:

SJP.pl

Czytać

pa­trząc na li­te­ry lub sym­bo­le for­mu­ło­wać od­po­wia­da­ją­ce im dźwię­ki ję­zy­ko­we, za­poz­na­wać się z tre­ścią tek­stu


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. prze­czy­tać)

 (1.1) prze­bie­gać wzro­kiem lub do­ty­kiem tekst w po­sta­ci liter lub ide­o­gra­mów oraz zna­ków pi­sar­skich i ro­zu­mieć treść prze­zeń prze­ka­zy­wa­ną

 (1.2) mieć umie­jęt­ność ro­zu­mie­nia tre­ści za­war­tych w ry­sun­kach tech­nicz­nych, sche­ma­tach, ma­pach, nu­tach

 (1.3) czyn­ność urzą­dze­nia tech­nicz­ne­go po­le­ga­ją­ca na od­ko­do­wy­wa­niu in­for­ma­cji

 (1.4) wy­po­wia­dać na głos za­pi­sa­ne słowa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czytelnia

miej­sce wy­dzie­lo­ne w bi­blio­te­ce, przez­na­czo­ne do czy­ta­nia ksią­żek, cza­so­pism itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) sala przez­na­czo­na do czy­ta­nia, zwy­kle w bi­blio­te­ce

 (1.2) przest. bi­blio­te­ka, wy­po­ży­czal­nia ksią­żek


Czy­tel­nia, lek­to­rium – sala, sta­no­wią­ca zwy­kle część bi­blio­te­ki, przez­na­czo­na do czy­ta­nia ksią­żek i in­nych zbio­rów na miej­scu oraz do nauki.

Czy­tel­nia sta­no­wi ważne miej­sce w szko­łach i na uczel­niach: ucz­niom poz­wa­la wy­ko­rzy­stać czas na naukę i odra­bia­nie lek­cji, a stu­den­tom za­poz­nać się z tre­ścią po­dręcz­ni­ków i ksią­żek sta­no­wią­cych li­te­ra­tu­rę do ich zajęć. Czy­tel­nie są szcze­gól­nie po­pu­lar­ne na za­chod­nich uczel­niach, gdzie kła­dzie się wy­so­ki na­cisk na sa­mo­dziel­ną pracę stu­den­ta.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czytelniany

przy­miot­nik

 (1.1) przym. od czy­tel­nia


Źródła:

Wiktionary

Czytelnictwo

czy­ta­nie dru­ko­wa­nych pu­bli­ka­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) so­cjol. od­czy­ty­wa­nie pu­bli­ka­cji dru­ko­wa­nych (wy­miar spo­łecz­ny)


Czy­tel­nict­wo – dzia­łal­ność czło­wie­ka zwią­za­na z czy­ta­niem pu­bli­ka­cji. Obej­mu­je kręgi czy­tel­ni­ków ma­ją­cych różne upo­do­ba­nia i kie­ru­ją­cych się róż­ny­mi mo­ty­wa­mi skła­nia­ją­cy­mi do się­gnię­cia po wy­bra­ny tekst. Bi­blio­lo­dzy roz­róż­nia­ją po­nad­to różne szcze­gó­ło­we de­fi­ni­cje czy­tel­nict­wa:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czytelniczka

ko­bie­ta czy­ta­ją­ca książ­ki, pisma itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta lub dziew­czy­na, która czyta książ­ki, ga­ze­ty, itp.

 (1.2) ko­bie­ta lub dziew­czy­na, która ko­rzy­sta z bi­blio­te­ki lub czy­tel­ni


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czytelniczy

do­ty­czą­cy czy­tel­nict­wa, czy­tel­ni­ka


przy­miot­nik

 (1.1) bi­bliot. zwią­za­ny z czy­tel­ni­kiem, czy­tel­nict­wem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czytelnie

przy­słó­wek

 (1.1) w spo­sób czy­tel­ny, łatwy do prze­czy­ta­nia

forma rze­czow­ni­ka.

 (2.1) plu­ral|czy­tel­nia.


Źródła:

Wiktionary

Czytelniej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: czy­tel­nie


Źródła:

SJP.pl

Czytelniejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czy­tel­ny


Źródła:

SJP.pl

Czytelnik

ten, kto czyta pisma, książ­ki itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba, która czyta książ­ki, ga­ze­ty itp.

 (1.2) osoba, która ko­rzy­sta z bi­blio­te­ki lub czy­tel­ni


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czytelnikowski

zwią­za­ny z wy­daw­nict­wem Czy­tel­nik


Źródła:

SJP.pl

Czytelność

→ czy­tel­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co jest czy­tel­ne, łatwe do prze­czy­ta­nia

 (1.2) przen. cecha tego, co jest jasne, zro­zu­mia­łe i łatwe do od­czy­ta­nia


Czy­tel­ność – to ter­min oz­na­cza­ją­cy jed­no­cze­śnie łat­wość w od­czy­ta­niu oraz zro­zu­mia­łość tek­stu. Sta­no­wi jeden z pod­sta­wo­wych ele­men­tów opra­co­wa­nia tek­stu dru­ko­wa­ne­go.

W ję­zy­ku pol­skim ist­nie­je jedno słowo na od­da­nie dwóch waż­nych w ty­po­gra­fii ter­mi­nów an­giel­skich:


Patrz:czytelny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czytelny

da­ją­cy się od­czy­tać, jasno wi­docz­ny, zro­zu­mia­ły


przy­miot­nik

 (1.1) taki, który daje się od­czy­tać, prze­czy­tać

 (1.2) przen. zro­zu­mia­ły, sfor­mu­ło­wa­ny w przej­rzy­sty spo­sób


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czytmorz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) gw-pl|Za­ol­zie. czy­tel­nik


Źródła:

Wiktionary

Czytnik

1. urzą­dze­nie od­czy­tu­ją­ce;
2. na­daj­nik sy­gna­łów da­le­ko­pi­so­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) in­form. urzą­dze­nie od­czy­tu­ją­ce dane za­pi­sa­ne na kar­cie pa­mię­ci (ma­gne­tycz­nej lub elek­tro­nicz­nej)

 (1.2) in­form. urzą­dze­nie fo­to­op­tycz­ne od­czy­tu­ją­ce dane za­ko­do­wa­ne kodem kre­sko­wym, np. cenę to­wa­ru w skle­pie

 (1.3) in­form. urzą­dze­nie elek­tro­nicz­ne po­tra­fią­ce roz­poz­na­wać znaki

 (1.4) in­form. urzą­dze­nie, z któ­re­go można czy­tać tek­sty jak z książ­ki

 (1.5) in­form. pro­gram kom­pu­te­ro­wy, dzię­ki któ­re­mu można czy­tać in­for­ma­cje z okre­ślo­nych ka­na­łów in­for­ma­cji, np. RSS, IRC


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czytnikowy

→ czyt­nik


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z czyt­ni­kiem, do­ty­czą­cy czyt­ni­ka


Patrz:czytnik

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czytoholiczka

ko­bie­ta na­ło­go­wo czy­ta­ją­ca książ­ki


Źródła:

SJP.pl

Czytoholik

osoba na­ło­go­wo czy­ta­ją­ca książ­ki


Źródła:

SJP.pl

Czytułka

in­dy­wi­du­a­lizm: pul­pit do czy­ta­nia


Źródła:

SJP.pl

Czytyjski

przy­miot­nik od: Czyta (mia­sto w Rosji)


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Czytą (mia­stem na Za­baj­ka­lu w Rosji)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czytywanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) czy­ta­nie cze­goś od czasu do czasu


Źródła:

Wiktionary

Czytywać

czy­tać od czasu do czasu


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) czy­tać od czasu do czasu pe­wien tekst lub pu­bli­ka­cję


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyński

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czyś

po­tocz­nie:
1. par­ty­ku­ła "czy" po­łą­czo­na z koń­ców­ką cza­sow­ni­ko­wą "-ś" (np. "Czyś wresz­cie zro­zu­miał ZDS?", "Czyś ty osza­lał?");
2. spój­nik "czy" po­łą­czo­ny z koń­ców­ką cza­sow­ni­ko­wą "-ś" (np. "Mam wąt­pli­wo­ści, czyś fak­tycz­nie zro­zu­miał ZDS.")


Źródła:

SJP.pl

Czyściarka

ko­bie­ta pra­cu­ją­ca w fa­bry­ce włó­kien­ni­czej przy czy­szcze­niu ba­weł­ny


Źródła:

SJP.pl

Czyściarz

ro­bot­nik fa­bry­ki włó­kien­ni­czej za­trud­nio­ny przy czy­szcze­niu ba­weł­ny


Źródła:

SJP.pl

Czyścibut

po­tocz­nie: osoba trud­nią­cej się od­płat­nym czy­szcze­niem butów przy­pad­ko­wym lu­dziom na ulicy; pu­cy­but


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) przest. ten, kto czy­ści lu­dziom buty na ulicy w ce­lach za­rob­ko­wych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyścica

rocz­na lub trwa­ła ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny war­go­wych


Czy­ści­ca ("Aci­nos" Mill.) – ro­dzaj ro­ślin wy­róż­nia­ny w daw­niej­szych sy­ste­mach kla­sy­fi­ka­cyj­nych w obrę­bie ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych. Współ­cze­śnie ro­dzaj włą­cza­ny jest zwy­kle do kli­no­po­dium "Cli­no­po­dium" (m.in. wraz z ka­la­min­ta "Ca­la­mint­ha"), co wy­ni­ka z po­wią­zań fi­lo­ge­ne­tycz­nych usta­lo­nych na pod­sta­wie da­nych ge­ne­tycz­nych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czyściciel

1. osoba zaj­mu­ją­ca się czy­szcze­niem cze­goś;
2. osoba zaj­mu­ją­ca się ka­stro­wa­niem zwie­rząt; ka­stra­tor;
3. daw­niej:
a) hycel, ra­karz;
b) osoba uprzą­ta­ją­ca pad­li­nę;
4. war­ga­tek czy­ści­ciel - ga­tu­nek ryby z ro­dzi­ny war­ga­czo­wa­tych


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ktoś, kto coś czy­ści

 (1.2) ktoś, kto łapie be­zdom­ne psy

 (1.3) ktoś, kto uprzą­ta pad­li­nę

 (1.4) ktoś, kto ka­stru­je zwie­rzę­ta


Czy­ści­ciel ( Code Name: The Cle­a­ner) – ame­ry­kań­ska ko­me­dia sen­sa­cyj­na z 2007 r. w re­ży­se­rii Lesa Ma­y­fiel­da.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czyścicielka

ko­bie­ta, która czy­ści coś, usuwa brud


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta lub dziew­czy­na, która coś czy­ści


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyścidło

śro­dek czy­szczą­cy, sub­stan­cja umoż­li­wia­ją­ca oczy­szcza­nie cze­goś z brudu, osadu, rdzy itp.


Źródła:

SJP.pl

Czyście

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) stpol. pię­knie


Źródła:

Wiktionary

Czyściec

1. w re­li­gii ka­to­lic­kiej: miej­sce, w któ­rym dusze zmar­łych od­by­wa­ją po­ku­tę przed pój­ściem do nieba;
2. prze­no­śnie: stan dot­kli­wych przy­kro­ści, mę­czar­ni;
3. ro­śli­na ziel­na ros­ną­ca głów­nie w stre­fie umiar­ko­wa­nej, sto­so­wa­na jako lek prze­ciw bie­gun­ce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) rel. w niek­tó­rych wyz­na­niach: stan lub miej­sce, gdzie po śmier­ci niek­tó­re dusze od­by­wa­ją po­ku­tę przed wej­ściem do nieba;

 (1.2) książk. przen. stan dot­kli­wych przy­kro­ści, cier­pień, mę­czar­ni

 (1.3) gw-pl|Bu­ko­wi­na. bot. pio­łun


Czy­ściec (łac. "pur­ga­to­rium") – do­cho­dze­nie duszy do ab­so­lut­nie do­sko­na­łej mi­ło­ści, ko­niecz­nej do osią­gnię­cia szczę­ścia nieba, wy­stę­pu­je wy­łącz­nie w te­o­lo­gii ka­to­lic­kiej. Ter­min "pur­ga­to­rium" zde­fi­nio­wa­ny zo­stał w XII wieku, a pot­wier­dzo­ny przez Ko­ściół ka­to­lic­ki w 1438 pod­czas so­bo­ru we Flo­ren­cji.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czyściej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: czy­sto


Źródła:

SJP.pl

Czyściejszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czy­sty; czyst­szy


Źródła:

SJP.pl

Czyścik

pre­pa­rat albo przy­rząd przez­na­czo­ny do czy­szcze­nia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) spe­cy­fik lub przed­miot słu­żą­cy do czy­szcze­nia


Czy­ścik – dawna le­śni­czów­ka. Te­re­ny, na któ­rych była po­ło­żo­na, leżą obec­nie na Bia­ło­ru­si, w ob­wo­dzie wi­teb­skim, w re­jo­nie bra­sław­skim, w siel­so­wie­cie Da­le­kie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czyścioch

osoba bar­dzo dba­ją­ca o czy­stość; czy­ścio­szek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) ktoś, kto lubi wy­jąt­ko­wą czy­stość i po­rzą­dek wokół sie­bie

 (1.2) ktoś, kto skru­pu­lat­nie dba o włas­ną hi­gie­nę

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=żeń­ski.

 (2.1) D. lm. od: czy­ścio­cha


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyściocha

po­tocz­nie:
1. ko­bie­ta bar­dzo dba­ją­ca o czy­stość; czy­ściosz­ka;
2. wódka czy­sta


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta lub dziew­czy­na, która lubi wy­jąt­ko­wą czy­stość i po­rzą­dek wokół sie­bie

 (1.2) ko­bie­ta lub dziew­czy­na, która skru­pu­lat­nie dba o włas­ną hi­gie­nę

 (1.3) wódka czy­sta, bez do­dat­ków sma­ko­wych

forma rze­czow­ni­ka|ro­dzaj=mę­sko­o­so­bo­wy.

 (2.1) D. i B. lp. od: czy­ścioch


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyścioszek

zdrob­nie­nie od: czy­ścioch


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od: czy­ścioch


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyścioszka

zdrob­nie­nie od: czy­ścio­cha


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od: czy­ścio­cha


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyściuchny

zdrob­nie­nie od: czy­sty


Źródła:

SJP.pl

Czyściusieńki

zdrob­nie­nie od: czy­ściuch­ny


przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: czy­sty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyściuteńki

zdrob­nie­nie od: czy­sty


przy­miot­nik

 (1.1) pot. zdrobn. od: czy­sty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyściutki

zdrob­nie­nie od: czy­sty


przy­miot­nik

 (1.1) zdrobn. od: czy­sty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyściwo

środ­ki uży­wa­ne do czy­szcze­nia na­rzę­dzi, obra­bia­nych przed­mio­tów i sto­łów warsz­ta­to­wych


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) wszel­kie­go ro­dza­ju ma­te­riał uży­wa­ny do czy­szcze­nia ma­szyn, na­rzę­dzi, broni


Czy­ści­wo – ma­te­riał uży­wa­ny w za­kła­dach prze­my­sło­wych i w warsz­ta­tach usłu­go­wych do wy­cie­ra­nia znacz­nych za­bru­dzeń sma­ra­mi, ole­ja­mi, far­ba­mi itp. Naj­czę­ściej uży­wa­ne są do tego celu po­zy­ska­ne w re­cy­klin­gu szma­ty, czę­sto spe­cjal­nie do tego celu se­gre­go­wa­ne.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czyścić

po­zby­wać się za­nie­czy­szczeń lub brudu


cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny

 (1.1) usu­wać brud, za­nie­czy­szcze­nia

 (1.2) eufem. pot. wy­mio­to­wać

 (1.3) daw. zo­o­techn. ka­stro­wać


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyśćcowy

zwią­za­ny z czyść­cem


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z czyść­cem, do­ty­czą­cy czyść­ca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyż

słów­ko py­ta­ją­ce "czy" wzmoc­nio­ne par­ty­ku­łą


par­ty­ku­ła

 (1.1) książk. par­ty­ku­ła wpro­wa­dza­ją­ca py­ta­nie re­to­rycz­ne z su­ge­stią za­prze­cze­nia

 (1.2) książk. czyż nie: uży­wa­na na końcu zda­nia par­ty­ku­ła wzmac­nia­ją­ca wy­po­wiedź

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) ornit. czy­żyk


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czyżak

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czyżby

wy­krzy­knik i par­ty­ku­ła - uży­wa­ny w py­ta­niach wpro­wa­dza­ją­cych wąt­pli­wość w praw­dzi­wość


par­ty­ku­ła

 (1.1) …wpro­wa­dza­ją­ca py­ta­nie, su­ge­ru­ją­ca nie­pew­ność lub przy­pu­szcze­nie

wy­krzy­knik

 (2.1) …uży­wa­ny sa­mo­dziel­nie do wy­ra­że­nia po­wąt­pie­wa­nia w praw­dzi­wość tego, co było po­wie­dzia­ne


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyże

mały ptak leśny z ro­dzi­ny łu­szcza­ko­wa­tych; czy­żyk


Czyże (bia­ło­rus. "Чыжы", "Czyžy", w miejsc. gwa­rze "Čyžê") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie haj­now­skim, w gmi­nie Czyże.

W la­tach 1954–1972 wieś na­le­ża­ła i była sie­dzi­bą władz gro­ma­dy Czyże. W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa bia­ło­stoc­kie­go.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czyżew

mia­sto w Pol­sce


Zo­bacz też: Czy­żew w in­nych zna­cze­niach tej nazwy.

Czy­żew (nazwa hi­sto­rycz­na: Czy­żew-Osada) – mia­sto w Pol­sce po­ło­żo­ne w wo­je­wództ­wie pod­la­skim, w po­wie­cie wy­so­ko­ma­zo­wiec­kim, nad rzeką Brok, od­da­lo­ne o 2,5 km od gra­ni­cy z wo­je­wództ­wem ma­zo­wiec­kim. Leży na Ma­zo­wszu, w daw­nej ziemi nur­skiej, sie­dzi­ba gminy Czy­żew.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czyżewianin

miesz­ka­niec Czy­że­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Czyżewianka

miesz­kan­ka Czy­że­wa (mia­sta w Pol­sce)


Źródła:

SJP.pl

Czyżewski

przy­miot­nik od: Czyże, Czy­żew-Osada


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czyżeś

par­ty­ku­ła "czyż" po­łą­czo­na z koń­ców­ką cza­sow­ni­ko­wą dru­giej osoby "-eś" (np. "Czy­żeś nie mi­ło­wał ludzi?")


Źródła:

SJP.pl

Czyżeśmy

par­ty­ku­ła "czyż" po­łą­czo­na z koń­ców­ką cza­sow­ni­ko­wą dru­giej osoby "-eś" (np. "Czy­żeś nie mi­ło­wał ludzi?")


Źródła:

SJP.pl

Czyżkowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czyżkówko

Czyż­ków­ko (daw­niej "Szusz­ków­ka") – jed­nost­ka ur­ba­ni­stycz­na (osied­le) po­ło­żo­na w za­chod­niej czę­ści Byd­go­szczy. Za­chod­nia gra­ni­ca Czyż­ków­ka sta­no­wi gra­ni­cę mia­sta Byd­go­szczy.


Źródła:

Wikipedia

Czyżnie

wie­lo­ga­tun­ko­we za­ro­śla skła­da­ją­ce się z ni­skich krze­wów


Czyż­nie ("Rubo fru­ti­co­si-Pru­ne­tum spi­no­sae") – syn­tak­son w ran­dze ze­spo­łu (fi­to­ce­no­za), wie­lo­ga­tun­ko­we za­ro­śla skła­da­ją­ce się z ni­skich krze­wów. Głów­ny­mi ga­tun­ka­mi są tu głogi i śliwa tar­ni­na, to­wa­rzy­szą im zwy­kle le­szczy­na po­spo­li­ta, odro­ślo­we po­sta­cie grabu, dzi­kie cze­re­śnie, różne ga­tun­ki jeżyn, róż, trzmie­lin,


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czyżowice

rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) geogr. adm. wieś w Pol­sce w wo­je­wództ­wie opol­skim, w po­wie­cie prud­nic­kim, w gmi­nie Prud­nik;

 (1.2) geogr. adm. wieś w Pol­sce w wo­je­wództ­wie ślą­skim, w po­wie­cie wo­dzi­sław­skim, w gmi­nie Go­rzy­ce;

 (1.3) geogr. adm. wieś w Pol­sce w wo­je­wództ­wie świę­to­krzy­skim, w po­wie­cie ka­zi­mier­skim, w gmi­nie Bej­sce;

 (1.4) geogr. wieś na Ukra­i­nie w re­jo­nie mo­ści­skim ob­wo­du lwow­skie­go;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czyżowicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czyżowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czyżycki

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czyżyk

mały ptak leśny z ro­dzi­ny łu­szcza­ko­wa­tych; czyż (zwy­czaj­ny)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) ornit. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Car­du­e­lis spi­nus|L.|ref=tak., mały ptak o zie­lo­na­wo­żół­tym upie­rze­niu

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (2.1) bia­ły­stok. mały chło­piec


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyżykiewicz

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czyżykowski

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Czyżyków

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. wieś na Ukra­i­nie w re­jo­nie pu­sto­myc­kim ob­wo­du lwow­skie­go;


Zo­bacz też: Czy­ży­ków (Ukra­i­na).

Czy­ży­ków – ko­lo­nia w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie łódz­kim, w po­wie­cie brze­ziń­skim, w gmi­nie Brze­zi­ny.

W la­tach 1975–1998 miej­sco­wość ad­mi­ni­stra­cyj­nie na­le­ża­ła do wo­je­wództ­wa skier­nie­wic­kie­go.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Czyżyniec

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. ryb. sak


Źródła:

Wiktionary

Czyżyny

dziel­ni­ca Kra­ko­wa, daw­niej wieś


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. dawna wieś, współ­cze­śnie dziel­ni­ca Kra­ko­wa;


Czy­ży­ny – ob­szar Kra­ko­wa wcho­dzą­cy w skład Dziel­ni­cy XIV Czy­ży­ny, dawna wieś.

Na te­re­nie Czy­żyn znaj­du­ją się bloki miesz­kal­ne wie­lo­ro­dzin­ne 5-15-kon­dy­gna­cyj­ne wraz z in­fra­struk­tu­rą spo­łecz­ną (przedsz­ko­le, szko­ła, plac zabaw, przy­chod­nie le­kar­ska, park), jak i Mu­ze­um Lot­nict­wa Pol­skie­go z czyn­nym od 2003 r. lą­do­wi­skiem Kra­ków-Czy­ży­ny z be­to­no­wą drogą star­to­wą o wy­mia­rach 720 × 60 m, które pow­sta­ło na byłym lot­ni­sku Kra­ków-Ra­ko­wi­ce-Czy­ży­ny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czyżyński

przy­miot­nik od: Czy­ży­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czy­ży­na­mi, do­ty­czą­cy Czy­żyn


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Czyżówka

wieś w Pol­sce


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Czómpnąć

cza­sow­nik

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. zob. cząp­nąć.


Źródła:

Wiktionary

Czółeczko

zdrob­nie­nie od: czół­ko


Źródła:

SJP.pl

Czółenka

ro­dzaj ni­skie­go obu­wia dam­skie­go, głę­bo­ko wy­cię­te pan­to­fle


Źródła:

SJP.pl

Czółenko

1. małe czół­no;
2. pan­to­fel dam­ski;
3. ele­ment kros­na tkac­kie­go;
4. przy­rząd do ro­bie­nia ręcz­nych ko­ro­nek;
5. część czó­łen­ko­wej ma­szy­ny do szy­cia, na któ­rej mie­ści się szpul­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zdrobn. czół­no

 (1.2) włók. techn. ele­ment kros­na tkac­kie­go w po­sta­ci łó­decz­ki, która za­wie­ra i prze­rzu­ca nici;

 (1.3) włók. techn. ele­ment ma­szy­ny do szy­cia mie­szczą­cy szpul­kę z nićmi

 (1.4) pot. obuw. but dam­ski w kształ­cie wy­cię­te­go, niesz­nu­ro­wa­ne­go pan­to­fla


Czó­łen­ko tkac­kie – ele­ment kros­na tkac­kie­go, me­cha­nicz­nie nie po­łą­czo­ny z po­zo­sta­ły­mi me­cha­niz­ma­mi, bę­dą­cy prze­no­śni­kiem i „ma­ga­zy­nem” wątku. Swą nazwę zaw­dzię­cza temu, że kształ­tem przy­po­mi­na czół­no (łódkę). Wątek zma­ga­zy­no­wa­ny jest w bez­cew­ko­wym na­wo­ju lub na spe­cjal­nej tek­tu­ro­wej, drew­nia­nej albo pla­sti­ko­wej cewce i umie­szczo­ny wew­nątrz czó­łen­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czółenkowaty

po­dob­ny kształ­tem do czó­łen­ka


Źródła:

SJP.pl

Czółko

zdrob­nie­nie od: czoło


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) zdrobn. od czoło

 (1.2) małe czoło

 (1.3) daw. odzież. dawna dziew­czę­ca opa­ska no­szo­na na gło­wie;

 (1.4) lud. odzież. ozdob­na opa­ska no­szo­na na gło­wie przez dziew­czę­ta, ele­ment stro­ju lu­do­we­go lub re­gio­nal­ne­go

 (1.5) wojsk. przed­nia część na­bo­ju ku­lo­we­go


Czół­ko (albo czó­łen­ko, stro­ik, podw­stąż­nik) – dziew­czę­ca opa­ska ozdob­na no­szo­na na gło­wie do chwi­li za­mąż­pój­ścia w Eu­ro­pie od cza­sów śred­nio­wie­cza.

Czół­ka zdo­bio­ne były mo­ty­wa­mi ro­ślin­ny­mi. W kra­jach sło­wiań­skich czół­ko za­cho­wa­ło się jako ele­ment odś­więt­ne­go stro­ju lu­do­we­go albo re­gio­nal­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czółno

1. ro­dzaj łódki wy­drą­żo­nej z jed­ne­go pnia;
2. część ma­szy­ny do szy­cia za­wie­ra­ją­ca szpul­kę z nićmi; czó­łen­ko


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) pła­sko­den­na łódź, dłu­ba­niem lub wy­pa­la­niem uzy­ska­na z jed­ne­go pnia drze­wa, na­pę­dza­na wio­sła­mi a z rzad­ka także drą­ga­mi;

 (1.2) hist. część hełmu okry­wa­ją­ca szyję z tyłu

 (1.3) czó­łen­ko tkac­kie


Czół­no – bez­ste­ro­wa łódź wy­ko­na­na z jed­ne­go pnia drze­wa; wy­pa­lo­na lub wy­dłu­ba­na, pła­sko­den­na, po­ru­sza­na wio­sła­mi lub drą­giem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Czółnowy

przy­miot­nik od: czół­no


Źródła:

SJP.pl

Cząber

1. ro­śli­na ziel­na z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych;
2. czą­ber ogro­do­wy - ga­tu­nek czą­bru o aro­ma­tycz­nych li­ściach;
3. przy­pra­wa z tej ro­śli­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Sa­tu­re­ja|ref=tak., ro­dzaj aro­ma­tycz­nych ro­ślin rocz­nych i wie­lo­let­nich o bla­do­li­lio­wych lub bia­ła­wych kwia­tach i lan­ce­to­wa­tych li­ściach; uży­wa­nych jako przy­pra­wa i do wy­ro­bu leków;

 (1.2) kulin. przy­pra­wa z czą­bru ogro­do­we­go

 (1.3) stpol. zob. com­ber. (mięso z czę­ści grzbie­to­wej)

 (1.4) reg. zob. bab­ski com­ber.


Czą­ber ("Sa­tu­re­ja" L.) – ro­dzaj ro­ślin z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych ("La­mia­ce­ae"). Obej­mu­je ok. 38–50 ga­tun­ków. Wy­stę­pu­ją one w ba­se­nie Morza Śró­dziem­ne­go (w tym 12 ga­tun­ków w Eu­ro­pie) oraz w po­łud­nio­wo-za­chod­niej Azji, się­ga­jąc na wscho­dzie po Iran. Ro­śli­ny te za­sied­la­ją miej­sca suche i sło­necz­ne, w tym także klify nad­mor­skie. Aro­ma­tycz­ne li­ście uży­wa­ne są jako przy­pra­wy, w szcze­gól­no­ści wy­ko­rzy­stu­je się w tym za­kre­sie czą­ber ogro­do­wy, w mniej­szym stop­niu czą­ber gór­ski o słab­szym aro­ma­cie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Cząberek

wie­lo­let­nia ro­śli­na z ro­dzi­ny jas­no­to­wa­tych, sto­so­wa­na w prze­my­śle kos­me­tycz­nym, zio­ło­lecz­nict­wie i jako przy­pra­wa; ma­cie­rzan­ka pia­sko­wa, ty­mia­nek wą­sko­list­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) zdrobn. od czą­ber


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Cząbr

daw­niej: czą­ber (ro­śli­na ziel­na)


Źródła:

SJP.pl

Cząbrowy

→ czą­ber


Patrz:cząber

Źródła:

SJP.pl

Cząpanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czą­pać.


Źródła:

Wiktionary

Cząpać

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny (dk. cząp­nąć)

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. kucać


Źródła:

Wiktionary

Cząpnąć

cza­sow­nik do­ko­na­ny (ndk. czą­pać)

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. zob. czą­pać.


Źródła:

Wiktionary

Cząsteczka

1. zdrob­nie­nie od: cząst­ka;
2. mo­le­ku­ła, dro­bi­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) chem. fiz. in­dy­wi­du­um che­micz­ne, zło­żo­ne z wię­cej niż jed­ne­go atomu;


Nie mylić z: cząst­ka.

Czą­stecz­ka, mo­le­ku­ła – ne­u­tral­na elek­trycz­nie grupa dwóch lub wię­cej ato­mów utrzy­my­wa­nych razem ko­wa­len­cyj­nym wią­za­niem che­micz­nym.

Czą­stecz­ki róż­nią się od in­nych in­dy­wi­du­ów che­micz­nych (np. jonów) bra­kiem ła­dun­ku elek­trycz­ne­go.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Cząsteczkowy

zwią­za­ny z czą­stecz­ką


przy­miot­nik

 (1.1) chem. od­no­szą­cy się do czą­stecz­ki


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Cząstka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) zdrobn. od część

 (1.2) fiz. frag­ment ma­te­rii nie­wi­docz­ny dla oka;

 (1.3) ka­wa­łek obra­ne­go cy­tru­sa


Nie mylić z: czą­stecz­ka.

Cząst­ka – nie­wiel­ki frag­ment ma­te­rii, w zna­cze­niu po­tocz­nym zwy­kle ma kształt po­dob­ny do sfery. W na­u­kach przy­rod­ni­czych słowo "cząst­ka" zaz­wy­czaj do­ty­czy obiek­tów o roz­mia­rze po­dob­nym lub mniej­szym niż roz­miar atomu (w tej skali nie ma sensu mówić o kształ­cie, po­nie­waż za­cho­wa­nie ma­te­rii pod­le­ga wtedy także efek­tom kwan­to­wym – zo­bacz fi­zy­ka czą­stek ele­men­tar­nych).


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Cząstkowość

wynik po­dzie­le­nia cze­goś na czę­ści, odłą­cze­nia cze­goś od ca­ło­ści; par­cjal­ność


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co cząst­ko­we


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Cząstkowy

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) frag­men­ta­rycz­ny, nie­cał­ko­wi­ty

 (1.2) daw. szcze­gó­ło­wy

 (1.3) daw. nie­hur­to­wy

 (1.4) daw. dziel­ni­co­wy


Źródła:

Wiktionary

Cząstków

Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wikipedia

Czędo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) stpol. dziec­ko (córka lub syn)


Źródła:

Wiktionary

Czępnąć

cza­sow­nik

 (1.1) gw-pl|Poz­nań. zob. cząp­nąć.


Źródła:

Wiktionary

Często

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) zob. czę­sty.


Źródła:

Wiktionary

Często-Gęsto

fraza przy­słów­ko­wa spo­so­bu

 (1.1) pot. żart. bar­dzo czę­sto


Źródła:

Wiktionary

Częstobor

dawne imię mę­skie


Czę­sto­bor, Częs­bor – sta­ro­pol­skie imię mę­skie. Skła­da się z czło­nu "Częs(to)-" („czę­sto”) i "-bor" („walka”). Mogło oz­na­czać „tego, który czę­sto wal­czy”.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Częstoch

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) stpol. imię|pol­ski|m.


Czę­stoch (łac. "Che­stoch") – po­stać wy­stę­pu­ją­ca w po­da­niach jako ry­cerz i za­ło­ży­ciel Czę­sto­cho­wy.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Częstochowa

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w po­łud­nio­wej czę­ści Pol­ski;

 (1.2) rel. sank­tu­a­rium zlo­ka­li­zo­wa­ne w Czę­sto­cho­wie (1.1)


Czę­sto­cho­wa – mia­sto na pra­wach po­wia­tu w po­łud­nio­wej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie ślą­skim, sie­dzi­ba po­wia­tu czę­sto­chow­skie­go. Po­ło­żo­na nad Wartą, na styku Wy­ży­ny Kra­kow­sko-Czę­sto­chow­skiej i Wy­ży­ny Woź­nic­ko-Wie­luń­skiej. Po­mi­mo ad­mi­ni­stra­cyj­nej przy­na­leż­no­ści do wo­je­wództ­wa ślą­skie­go, pod wzglę­dem hi­sto­rycz­nym i kul­tu­ro­wym sta­no­wi część Ma­ło­pol­ski.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Częstochowiak

po­tocz­nie: czę­sto­cho­wia­nin (miesz­ka­niec Czę­sto­cho­wy)


Źródła:

SJP.pl

Częstochowianin

miesz­ka­niec Czę­sto­cho­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Czę­sto­cho­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Częstochowianka

miesz­kan­ka Czę­sto­cho­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Czę­sto­cho­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Częstochowski

→ Czę­sto­cho­wa (mia­sto); → Czę­sto­chow­skie (re­gion)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Czę­sto­cho­wą, do­ty­czą­cy Czę­sto­cho­wy

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (2.1) cha­rak­te­ry­stycz­ny dla Czę­sto­cho­wy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Częstochowskie

→ Czę­sto­cho­wa (mia­sto); → Czę­sto­chow­skie (re­gion)


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. re­gion w po­łud­nio­wej Pol­sce


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Częstocice

Czę­sto­ci­ce (do 1945 r. niem. "Günthersdorf") – wieś w Pol­sce po­ło­żo­na w wo­je­wództ­wie dol­no­ślą­skim, w po­wie­cie strze­liń­skim, w gmi­nie Wią­zów.


Źródła:

Wikipedia

Częstogniew

sta­ro­pol­skie imię mę­skie


Źródła:

SJP.pl

Częstokrotny

prze­sta­rza­łe: pow­ta­rza­ją­cy się czę­sto, czę­sty


Źródła:

SJP.pl

Częstokroć

czę­sto, wiele razy


przy­słó­wek

 (1.1) czę­sto, nie­jed­no­krot­nie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Częstokół

ogro­dze­nie z drew­nia­nych, ostro za­koń­czo­nych pali, wbi­tych jeden przy dru­gim


Źródła:

SJP.pl

Częstomir

dawne imię mę­skie


Czę­sto­mir – sta­ro­pol­skie imię mę­skie. Skła­da się z czło­nu "Czę­sto-" („czę­sto”) i "-mir" („pokój, spo­kój, dobro”). Mogło oz­na­czać „tego, który za­pew­nia pokój”.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Częstomocz

czę­ste od­da­wa­nie moczu, po­prze­dza­ne par­ciem; objaw cho­rób pę­che­rza mo­czo­we­go, nie­kie­dy wy­stę­pu­ją­cy też na tle ner­wo­wym; urorr­ho­ea


Czę­sto­mocz (pol­la­ki­su­ria) – objaw cho­ro­bo­wy, po­le­ga­ją­cy na czę­stym od­da­wa­niu moczu, zwy­kle ma­ły­mi por­cja­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Częstoskurcz

w me­dy­cy­nie: znacz­ne przyś­pie­sze­nie pracy serca; ta­chy­kar­dia, ta­chi­kar­dia


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) med. znacz­ne przyś­pie­sze­nie czyn­no­ści rytmu serca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Częstotliwiej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: czę­stot­li­wie


Źródła:

SJP.pl

Częstotliwościomierz

mier­nik czę­stot­li­wo­ści drgań; czę­sto­ścio­mierz


Źródła:

SJP.pl

Częstotliwościowy

zwią­za­ny z czę­stot­li­wo­ścią


Źródła:

SJP.pl

Częstotliwość

1. czę­ste wy­stę­po­wa­nie ja­kiejś czyn­no­ści, ja­kie­goś zja­wi­ska; czę­stość;
2. w fi­zy­ce: licz­ba czyn­no­ści lub zja­wisk pow­ta­rza­ją­cych się okre­so­wo w jed­nost­ce czasu; czę­stość
3. dłu­gość fal elek­tro­ma­gne­tycz­nych wy­zy­ski­wa­nych w te­le­ko­mu­ni­ka­cji oraz ra­dio­ko­mu­ni­ka­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) fiz. licz­ba cykli zja­wi­ska okre­so­we­go wy­stę­pu­ją­cych w jed­nost­ce czasu;


Czę­stot­li­wość, czę­stość – wiel­kość fi­zycz­na okre­śla­ją­ca licz­bę cykli zja­wi­ska okre­so­we­go wy­stę­pu­ją­cych w jed­nost­ce czasu. W ukła­dzie SI jed­nost­ką czę­stot­li­wo­ści jest herc [Hz]. Czę­stot­li­wość 1 herca od­po­wia­da wy­stę­po­wa­niu jed­ne­go zda­rze­nia (cyklu) w ciągu 1 se­kun­dy. Naj­czę­ściej roz­wa­ża się czę­stot­li­wość w ruchu obro­to­wym, czę­stot­li­wość drgań, na­pię­cia, fali.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Częstotliwszy

rzad­ki sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czę­stot­li­wy; bar­dziej czę­stot­li­wy


Źródła:

SJP.pl

Częstotliwy

na­stę­pu­ją­cy czę­sto; wie­lo­krot­ny


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) wie­lo­krot­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Częstowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) dzie­le­nie się czymś z kimś przez grzecz­ność, go­ścin­ność

 (1.2) iron. czy­nie­nie komuś cze­goś złego

 (1.3) pot. opo­wia­da­nie hi­sto­ry­jek, plot­ka­o­tek, prze­ka­zy­wa­nie mniej istot­nych wia­do­mo­ści


Źródła:

Wiktionary

Częstować

cza­sow­nik prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. po­czę­sto­wać)

 (1.1) dzie­lić się czymś z kimś przez grzecz­ność, go­ścin­ność; po­dej­mo­wać po­czę­stun­kiem

 (1.2) iron. robić komuś coś złego

 (1.3) pot. opo­wia­dać hi­sto­ryj­ki, plot­ka­ot­ki, mniej istot­ne wie­ści

cza­sow­nik zwrot­ny nie­do­ko­na­ny czę­sto­wać się (dk. po­czę­sto­wać się)

 (2.1) ko­rzy­stać z po­czę­stun­ku

 (2.2) czę­sto­wać (1.1) sie­bie wza­jem­nie

 (2.3) iron. robić sobie naw­za­jem przy­kro­ści

 (2.4) pot. wza­jem­nie prze­ka­zy­wać sobie mało istot­ne tre­ści, np. plot­ka­ot­ki


Źródła:

Wiktionary

Częstowoj

imię mę­skie


Czę­sto­woj – sta­ro­pol­skie imię mę­skie, zło­żo­ne z czło­nów "Czę­sto-" („czę­sto”) i "-woj" („wo­jow­nik”). Oz­na­cza ono „tego, który bę­dzie czę­sto wo­jo­wał”.

Czę­sto­woj imie­ni­ny ob­cho­dzi 2 maja i 30 sierp­nia.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Częstowojowy

przy­miot­nik dzier­żaw­czy - na­le­żą­cy do Czę­sto­wo­ja lub z nim zwią­za­ny


Źródła:

SJP.pl

Częstościomierz

mier­nik czę­stot­li­wo­ści drgań; czę­stot­li­wo­ścio­mierz


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) przy­rząd wy­ko­rzy­sty­wa­ny do mie­rze­nia czę­sto­ści;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Częstościowy

→ czę­stość, np. wnio­sko­wa­nie czę­sto­ścio­we


Źródła:

SJP.pl

Częstość

czę­stot­li­wość;
1. czę­ste wy­stę­po­wa­nie ja­kiejś czyn­no­ści, ja­kie­goś zja­wi­ska;
2. w fi­zy­ce: licz­ba czyn­no­ści lub zja­wisk pow­ta­rza­ją­cych się okre­so­wo w jed­nost­ce czasu


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co jest czę­ste

 (1.2) stat. sto­su­nek licz­by ob­ser­wa­cji ma­ją­cych okre­ślo­ną wła­ści­wość do li­czeb­no­ści całej próby;

 (1.3) fiz. czę­stot­li­wość pom­no­żo­na przez 2π


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Częstszy

sto­pień wyż­szy od przy­miot­ni­ka: czę­sty


Źródła:

SJP.pl

Częsty

by­wa­ją­cy; zda­rza­ją­cy się; pow­ta­rza­ją­cy się wiele razy


przy­miot­nik

 (1.1) od­by­wa­ją­cy się lub zda­rza­ją­cy się wiele razy, z krót­ki­mi przer­wa­mi po­mię­dzy ko­lej­ny­mi wy­da­rze­nia­mi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Częściej

sto­pień wyż­szy od przy­słów­ka: czę­sto


Źródła:

SJP.pl

Częścik

naz­wi­sko


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Częściowo

przy­słó­wek spo­so­bu

 (1.1) w ja­kiejś czę­ści, nie w ca­ło­ści

 (1.2) daw. w czę­ściach, ka­wał­kach


Źródła:

Wiktionary

Częściowość

→ czę­ścio­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest czę­ścio­we; cecha tych, któ­rzy są czę­ścio­wi


Patrz:częściowy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Częściowy

do­ty­czą­cy czę­ści cze­goś, obej­mu­ją­cy część cze­goś; nie­zu­peł­ny, nie­cał­ko­wi­ty


przy­miot­nik

 (1.1) od­no­szą­cy się tylko do czę­ści cze­goś, obej­mu­ją­cy część cze­goś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Część

ele­ment ca­ło­ści


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) frag­ment ja­kiejś ca­ło­ści

 (1.2) mech. urzą­dze­nie elek­trycz­ne lub me­cha­nicz­ne, dzia­ła­ją­ce w okre­ślo­ny spo­sób, przez­na­czo­ne do pracy wew­nątrz in­ne­go urzą­dze­nia lub we współ­pra­cy z nim


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człap

zwy­kle w wy­ra­że­niu "człap, człap" - wy­krzy­knik na­śla­du­ją­cy dźwię­ki pow­sta­ją­ce pod­czas cho­dze­nia w zbyt luź­nym, spa­da­ją­cym z nóg obu­wiu albo pod­czas sta­wia­nia po­wol­nych, cięż­kich kro­ków; człap-człap; czła­pu, czła­pu; czła­pu-czła­pu


Źródła:

SJP.pl

Człap-Człap

wy­krzy­knik na­śla­du­ją­cy dźwię­ki pow­sta­ją­ce pod­czas cho­dze­nia w zbyt luź­nym, spa­da­ją­cym z nóg obu­wiu albo pod­czas sta­wia­nia po­wol­nych, cięż­kich kro­ków; człap, człap; czła­pu-czła­pu; czła­pu, czła­pu


Źródła:

SJP.pl

Człapak

1. koń po­ru­sza­ją­cy się w wol­nym tem­pie; stę­pak;
2. po­tocz­nie:
a) ob­szer­ny but nie­przy­le­ga­ją­cy do stopy;
b) osoba po­ru­sza­ją­ca się bar­dzo po­wo­li


Źródła:

SJP.pl

Człapanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) kla­pa­nie obu­wiem pod­czas cho­dze­nia

 (1.2) cho­dze­nie w bar­dzo wol­nym tem­pie


Źródła:

Wiktionary

Człapać

iść z tru­dem, wlec się


cza­sow­nik

 (1.1) iść w spo­sób po­wo­du­ją­cy hałas obu­wiem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człapiński

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Człapu

zwy­kle w wy­ra­że­niach "czła­pu, czła­pu" i "czła­pu, człap" - wy­krzy­knik na­śla­du­ją­cy dźwię­ki pow­sta­ją­ce pod­czas cho­dze­nia w zbyt luź­nym, spa­da­ją­cym z nóg obu­wiu albo pod­czas sta­wia­nia po­wol­nych, cięż­kich kro­ków; czła­pu-czła­pu; człap, człap; człap-człap


Źródła:

SJP.pl

Człapu-Człapu

wy­krzy­knik na­śla­du­ją­cy dźwię­ki pow­sta­ją­ce pod­czas cho­dze­nia w zbyt luź­nym, spa­da­ją­cym z nóg obu­wiu albo pod­czas sta­wia­nia po­wol­nych, cięż­kich kro­ków; czła­pu, czła­pu; człap-człap; człap, człap


Źródła:

SJP.pl

Człapy

po­tocz­nie: stare, zni­szczo­ne obu­wie


Źródła:

SJP.pl

Człecze

czło­wie­czy, ludz­ki


forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) książk. W. od: człek, uży­wa­ny w sto­sun­ku do męż­czyz­ny, na­ce­cho­wa­ny tonem pa­re­ne­tycz­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człeczek

z po­li­to­wa­niem o czło­wie­ku mi­zer­nym, małym, nie­po­zor­nym


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek mi­zer­ny, godny po­li­to­wa­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człeczy

czło­wie­czy, ludz­ki


przy­miot­nik dzier­żaw­czy

 (1.1) książk. na­le­żą­cy do człe­ka

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (2.1) książk. do­ty­czą­cy człe­ka, okre­śla­ją­cy człe­ka, uży­wa­ny przy człe­ku

przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (3.1) książk. cha­rak­te­ry­stycz­ny dla człe­ka, ma­ją­cy cechy człe­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człeczyna

czło­wiek prze­cięt­ny, mały, wątły, mi­zer­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek mi­zer­ny, godny po­li­to­wa­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człeczysko

ze współ­czu­ciem lub po­u­fa­le o czło­wie­ku; czło­wie­czy­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki lub mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) czło­wiek mi­zer­ny, godny po­li­to­wa­nia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człeczę

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) przest. rzad. czło­wiek mi­zer­ny, godny po­li­to­wa­nia


Źródła:

Wiktionary

Człek

po­tocz­nie o czło­wie­ku


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) przest. lub żart. czło­wiek


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człekokształtne

na­dro­dzi­na małp na­czel­nych, w skład któ­rej wcho­dzi ro­dzi­na gi­bo­nów, go­ry­le, oran­gu­ta­ny, szym­pan­sy i lu­dzie


Człe­koksz­tałt­ne (Ho­mi­no­i­dea) – na­dro­dzi­na ssa­ków na­czel­nych z po­drzę­du wyż­szych na­czel­nych (Ha­plorr­hi­ni), w któ­rej skład wcho­dzą czło­wie­ko­wa­te (ho­mi­ni­dy) oraz gib­bo­no­wa­te. We­dług obec­nych przy­pu­szczeń ostat­ni wspól­ny przo­dek tej grupy żył 15–20 mln lat temu, a linia ewo­lu­cyj­na pro­wa­dzą­ca do gi­bo­no­wa­tych od­dzie­li­ła się od linii czło­wie­ko­wa­tych około 5–7 mln lat temu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Człekokształtny

po­dob­ny do czło­wie­ka, kształ­tem, ry­sa­mi, syl­wet­ką przy­po­mi­na­ją­cy ludzi


przy­miot­nik

 (1.1) po­dob­ny do czło­wie­ka, kształ­tem, ry­sa­mi, syl­wet­ką; przy­po­mi­na­ją­cy ludzi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człekopodobny

po­dob­ny do czło­wie­ka; czło­wie­ko­po­dob­ny, hu­ma­no­i­dal­ny


przy­miot­nik

 (1.1) po­dob­ny do czło­wie­ka, przy­po­mi­na­ją­cy czło­wie­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człeku

po­tocz­nie o czło­wie­ku


forma rze­czow­ni­ka.

 (1.1) książk. W. od: człek, uży­wa­ny w sto­sun­ku do męż­czyz­ny, na­ce­cho­wa­ny tonem pa­re­ne­tycz­nym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człon

jedna z jed­no­stek skła­da­ją­cych się na ca­łość


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) część ja­kiejś ca­ło­ści po­łą­czo­na z nią przy po­mo­cy wi­docz­nych ele­men­tów spa­ja­ją­cych


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Członek

czło­wiek (rza­dziej jed­nost­ka praw­na, np. in­sty­tu­cja, kraj) na­le­żą­cy do ja­kiejś or­ga­ni­za­cji po­li­tycz­nej, na­u­ko­wej, spo­łecz­nej itp.; osoba wcho­dzą­ca w skład ja­kiejś więk­szej grupy spo­łecz­nej, po­li­tycz­nej itp.


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba przy­na­le­żą­ca do ja­kiejś or­ga­ni­za­cji czy sto­wa­rzy­sze­nia

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) część ciała czło­wie­ka lub rza­dziej zwie­rząt;

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy lub mę­sko­rze­czo­wy

 (3.1) anat. penis;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Członiasty

skła­da­ją­cy się z czło­nów


Źródła:

SJP.pl

Członka

czło­wiek (rza­dziej jed­nost­ka praw­na, np. in­sty­tu­cja, kraj) na­le­żą­cy do ja­kiejś or­ga­ni­za­cji po­li­tycz­nej, na­u­ko­wej, spo­łecz­nej itp.; osoba wcho­dzą­ca w skład ja­kiejś więk­szej grupy spo­łecz­nej, po­li­tycz­nej itp.


Źródła:

SJP.pl

Członkini

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) ko­bie­ta przy­na­le­żą­ca do ja­kiejś grupy, or­ga­ni­za­cji


Źródła:

Wiktionary

Członkonogi

naj­licz­niej­szy typ zwie­rząt z cia­łem po­kry­tym chi­ty­no­wym oskór­kiem, po­dzie­lo­nym na seg­men­ty, o czło­no­wa­nych od­nó­żach, po­łą­czo­nych sta­wo­wo; sta­wo­no­gi


Źródła:

SJP.pl

Członkonóg

bez­krę­go­we zwie­rzę ma­ją­ce ciało zbu­do­wa­ne z seg­men­tów i od­nó­ża czło­no­wa­ne po­łą­czo­ne sta­wo­wo; sta­wo­nóg


Źródła:

SJP.pl

Członkopromienne

o ce­chach człon­ko­pro­mien­nych (rząd ryb)


Źródła:

SJP.pl

Członkopromienny

o ce­chach człon­ko­pro­mien­nych (rząd ryb)


Źródła:

SJP.pl

Członkostwo

przy­na­leż­ność do danej grupy


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) bycie człon­kiem ja­kiejś or­ga­ni­za­cji, sto­wa­rzy­sze­nia, klubu, par­tii po­li­tycz­nej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Członkowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|człon­ko­wać.


Źródła:

Wiktionary

Członkowaty

zło­żo­ny z czło­nów; czło­no­wa­ny, człon­ko­wa­ny


przy­miot­nik

 (1.1) po­sia­da­ją­cy wiele człon­ków


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Członkować

książ­ko­wo: dzie­lić na czę­ści; czło­no­wać


Źródła:

SJP.pl

Członkowski

przy­miot­nik

 (1.1) do­ty­czą­cy człon­ków or­ga­ni­za­cji

 (1.2) do­ty­czą­cy człon­ko­stwa


Źródła:

Wiktionary

Członowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) od­cza­sow­ni­ko­wy od|czło­no­wać.


Źródła:

Wiktionary

Członować

książ­ko­wo: dzie­lić na czę­ści; człon­ko­wać


Źródła:

SJP.pl

Członowce

pod­gru­pa drob­nych sko­ru­pia­ków; sko­ru­pia­ki niż­sze, po­dracz­ki


Źródła:

SJP.pl

Członowiec

1. sko­ru­piak niż­szy; po­dra­czek;
2. ze­staw barek po­łą­czo­nych prze­gu­bo­wo z pcha­czem na końcu ze­sta­wu, zdol­ny do że­glu­gi mor­skiej;
3. po­tocz­nie: po­jazd, np. tram­waj lub au­to­bus, skła­da­ją­cy się z kilku czę­ści po­łą­czo­nych ela­stycz­ny­mi prze­gu­ba­mi; prze­gu­bo­wiec


Źródła:

SJP.pl

Członowość

→ czło­no­wy


Patrz:członowy

Źródła:

SJP.pl

Człopa

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Czło­pa ( Schlop­pe) – mia­sto w pół­noc­no-za­chod­niej Pol­sce, w wo­je­wództ­wie za­chod­nio­po­mor­skim, w po­wie­cie wa­łec­kim, sie­dzi­ba gminy miej­sko-wiej­skiej Czło­pa. Po­ło­żo­ne na Po­je­zie­rzu Po­łud­nio­wo­po­mor­skim, nad rzeką Cie­szyn­ką, na te­re­nie Pu­szczy Draw­skiej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Człopianin

miesz­ka­niec Czło­py


Źródła:

SJP.pl

Człopianka

miesz­kan­ka Czło­py


Źródła:

SJP.pl

Człopski

przy­miot­nik od: Czło­pa


Źródła:

SJP.pl

Człowiectwo

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) śrpol. czło­wie­czeń­stwo, ludz­kość


Źródła:

Wiktionary

Człowiecze

rzad­ko: zwrot do męż­czyz­ny wy­ra­ża­ją­cy obu­rze­nie lub wzmac­nia­ją­cy treść wy­po­wie­dzi; czło­wie­ku


Źródła:

SJP.pl

Człowieczek

zdrob­nie­nie od: czło­wiek


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) zdrobn. od: czło­wiek

 (1.2) mały czło­wiek, np. dziec­ko lub ka­rzeł

 (1.3) daw. reg-pl|Kresy. źre­ni­ca oka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człowieczeństwo

na­tu­ra ludz­ka, god­ność ludz­ka; bycie czło­wie­kiem


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) bycie czło­wie­kiem

 (1.2) przest. ro­dzaj ludz­ki


Czło­wie­czeń­stwo – zbiór cech uwa­ża­nych za cha­rak­te­ry­stycz­ne dla ga­tun­ku ludz­kie­go, do któ­rych za­li­cza­my mię­dzy in­ny­mi: spo­sób for­mu­ło­wa­nia myśli, język, uczu­cia i za­cho­wa­nie. Wszyst­kie te cechy są wspól­ne dla więk­szo­ści ludzi i kształ­to­wa­ły się w wy­ni­ku ewo­lu­cji czło­wie­ka.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Człowieczo

przy­słó­wek

 (1.1) na spo­sób ludz­ki


Źródła:

Wiktionary

Człowieczość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) przest. czło­wie­czeń­stwo


Źródła:

Wiktionary

Człowieczy

1. zwią­za­ny z czło­wie­kiem, o ludz­kich ce­chach;
2. w te­o­lo­gii chrze­ści­jań­skiej: Syn Czło­wie­czy - okre­śle­nie Je­zu­sa Chry­stu­sa, pod­kre­śla­ją­ce jego ludz­ką na­tu­rę


przy­miot­nik

 (1.1) przest. do­ty­czą­cy czło­wie­ka, na­le­żą­cy do czło­wie­ka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człowieczyna

z po­li­to­wa­niem lub żar­to­bli­wie o czło­wie­ku małym, wą­tłym


Źródła:

SJP.pl

Człowieczysko

ze współ­czu­ciem lub po­u­fa­le o czło­wie­ku; człe­czy­sko


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy lub ni­ja­ki

 (1.1) rub. o czło­wie­ku


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człowieczątko

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) czło­wiek mi­zer­ny, godny po­li­to­wa­nia

 (1.2) z li­to­ścią lub sym­pa­tią o dziec­ku


Źródła:

Wiktionary

Człowiek

isto­ta żywa, która wy­róż­nia się naj­wyż­szym stop­niem roz­wo­ju psy­chi­ki i życia spo­łecz­ne­go * formy l.mn. "czło­wie­ki" itp. żar­to­bli­we, uży­wa­ne np. przez zwie­rzę­ta w ani­ma­cjach


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) an­trop. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Homo sa­piens|Lin­na­e­us|ref=tak., isto­ta o naj­wyż­szym stop­niu świa­do­mo­ści za­miesz­ku­ją­ca Zie­mię;

 (1.2) ktoś, jakaś osoba

 (1.3) pra­cow­nik, pod­wład­ny, czło­nek


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Człowieki

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) przest. żart. lu­dzie


Źródła:

Wiktionary

Człowiekopodobny

po­dob­ny do czło­wie­ka; człe­ko­po­dob­ny, hu­ma­no­i­dal­ny


Źródła:

SJP.pl

Człowiekowate

ro­dzi­na rzędu na­czel­nych, obej­mu­ją­ca formy ko­pal­ne: au­stra­lo­pi­te­ka, pi­te­kan­tro­pa i czło­wie­ka ne­an­der­tal­skie­go oraz ga­tu­nek ży­ją­cy: czło­wie­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga

 (1.1) biol. ro­dzi­na ssa­ków na­czel­nych obej­mu­ją­ca naj­więk­sze wśród na­czel­nych ga­tun­ki, które wy­ka­zu­ją dużą in­te­li­gen­cję, przyj­mo­wa­nie wy­pro­sto­wa­nej, dwu­noż­nej po­sta­wy oraz zdol­ność do wyt­wa­rza­nia i uży­wa­nia na­rzę­dzi


Czło­wie­ko­wa­te (Ho­mi­ni­dae) – ro­dzi­na ssa­ków na­czel­nych z na­dro­dzi­ny człe­koksz­tałt­nych (Ho­mi­no­i­dea) obej­mu­ją­ca naj­więk­sze wśród na­czel­nych ga­tun­ki wy­ka­zu­ją­ce dużą in­te­li­gen­cję, skłon­ność do przyj­mo­wa­nia dwu­noż­nej i spio­ni­zo­wa­nej po­sta­wy oraz zdol­ność do wyt­wa­rza­nia i uży­wa­nia na­rzę­dzi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Człowiekowatość

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) cecha tego, co jest czło­wie­ko­wa­te


Źródła:

Wiktionary

Człowiekowaty

o ce­chach czło­wie­ko­wa­tych


przy­miot­nik ja­ko­ścio­wy

 (1.1) po­dob­ny do czło­wie­ka; taki jak czło­wiek

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (2.1) zool. zwy­kle w lm. czło­wie­ko­wa­te: przed­sta­wi­ciel ro­dzi­ny ssa­ków na­czel­nych z na­dro­dzi­ny człe­koksz­tałt­nych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człowieku

zwrot do męż­czyz­ny wy­ra­ża­ją­cy obu­rze­nie lub wzmac­nia­ją­cy treść wy­po­wie­dzi; czło­wie­cze


Źródła:

SJP.pl

Człuchowianin

miesz­ka­niec Człu­cho­wa


Źródła:

SJP.pl

Człuchowianka

miesz­kan­ka Człu­cho­wa


Źródła:

SJP.pl

Człuchowski

przy­miot­nik od: Człu­chów


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) do­ty­czą­cy Człu­cho­wa, zwią­za­ny z Człu­cho­wem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Człuchów

mia­sto w Pol­sce


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Pol­sce;


Człu­chów (daw­niej Słu­chów, 1945 "Czło­chów", Człuchòwò lub też Człochòwò, Schlo­chau) – mia­sto w wo­je­wództ­wie po­mor­skim, sie­dzi­ba gminy miej­skiej Człu­chów, po­wia­tu człu­chow­skie­go oraz gminy wiej­skiej Człu­chów.

We­dług da­nych Głów­ne­go Urzę­du Sta­ty­stycz­ne­go z 30 czerw­ca 2021 r., Człu­chów li­czył 13 386 miesz­kań­ców i był pod wzglę­dem licz­by lud­no­ści dzie­więt­na­stym mia­stem w wo­je­wództ­wie po­mor­skim.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia