Ała

wy­krzy­knik

 (1.1) okrzyk bólu

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (2.1) in­fant. gw-pl|Górny Śląsk. miej­sce bo­les­ne

 (2.2) żart. gw-pl|Górny Śląsk. coś nie tak z głową, szaj­ba, idio­tyzm


Źródła:

Wiktionary

Ałabaj

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) kynol. ow­cza­rek środ­ko­wo­az­ja­tyc­ki


Źródła:

Wiktionary

Ałajski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ała­jem (Gó­ra­mi Ałaj­ski­mi), do­ty­czą­cy Ałaju (Gór Ałaj­skich)


Źródła:

Wiktionary

Ałapajewsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. adm. mia­sto w Rosji, w ob­wo­dzie swier­dłow­skim, na Uralu, po­ło­żo­ne nad rzeką Nejwą;


Ała­pa­jewsk (ros. Алапаевск) – mia­sto w Rosji, w ob­wo­dzie swier­dłow­skim, na


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Ałas

rze­czow­nik, ro­dzaj męski

 (1.1) geol. niec­ka w ska­łach luź­nych pow­sta­ją­ca wsku­tek wy­ta­pia­nia kli­nów lo­do­wych na ob­sza­rach wy­stę­po­wa­nia wie­lo­let­niej zmarz­li­ny;


Ałas – forma ge­o­lo­gicz­na zwią­za­na z ter­mo­kra­sem. Za­głę­bie­nie lub niec­ka, pow­sta­ją­ce w ska­łach luź­nych na sku­tek wy­ta­pia­nia lodu grun­to­we­go wy­peł­nia­ją­ce­go szcze­li­ny sieci po­li­go­nal­nych, w szcze­gól­no­ści kli­nów lo­do­wych. Są ty­po­we dla re­jo­nu wiecz­nej zmarz­li­ny, gdzie war­stwa czyn­na grun­tu sięga do głę­bo­ko­ści wy­stę­po­wa­nia. Ałasy mogą mieć śred­ni­cę pa­ru­set me­trów.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Ałatyr

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej, w ob­wo­dzie niż­no­no­wo­grodz­kim, Mor­do­wii i Czu­wasz­ji, lewy do­pływ Sury;

 (1.2) geogr. mia­sto w Rosji, w Czu­wasz­ji, po­ło­żo­ne nad Ała­ty­rem (1.1);


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Ałazeja

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, w Ja­ku­cji;


Ała­ze­ja (ros. Алазея, "Ała­zie­ja") – rzeka w az­ja­tyc­kiej czę­ści Rosji, w Ja­ku­cji. Dłu­gość 1590 km; po­wierzch­nia do­rze­cza 64 700 km²; śred­ni prze­pływ przy uj­ściu 320 m³/s.

Pow­sta­je na pła­sko­wy­żu Ała­zej­skim z po­łą­cze­nia rzek "Ka­dył­czan" i "Nel­kan"; pły­nie niez­wy­kle krę­tym bie­giem przez ni­zi­nę Ko­łym­ską; ucho­dzi do Morza Wschod­nio­sy­be­ryj­skie­go dzie­ląc się na kilka odnóg. Głów­ny do­pływ Ros­so­cha (lewy). W do­rze­czu ponad 24000 je­zior, prze­waż­nie nie­wiel­kich.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Ałazejski

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ała­ze­ją, do­ty­czą­cy Ała­zei


Źródła:

Wiktionary

Ałczewsk

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto na po­łud­nio­wo-wschod­niej Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie łu­gań­skim;


Ał­czewsk ( Алчевськ) – mia­sto na po­łud­nio­wo-wschod­niej Ukra­i­nie, w ob­wo­dzie łu­gań­skim, w Do­niec­kim Za­głę­biu Wę­glo­wym, od­da­lo­ne 45 km od Łu­gań­ska. Sta­cja ko­le­jo­wa.

Od 1961 mia­sto trzy razy zmie­nia­ło nazwy. Od 1931 do 1961 na­zy­wa­ło się Wo­ro­szy­łowśk (Ворошиловск), póź­niej do 1991 Kom­mu­narśk (Коммунарск), od 1991 na­zy­wa się Ał­czewsk.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Ałdan

rzeka w Azji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka w Rosji we wschod­niej Sy­be­rii, prawy do­pływ Leny;

 (1.2) geogr. mia­sto w Rosji, w Ja­ku­cji; oś­ro­dek ad­mi­ni­stra­cyj­ny ułusu ał­dań­skie­go;


Ałdan (ros. Алдан) – rzeka w Rosji we wschod­niej Sy­be­rii (Ja­ku­cja); prawy (i za­ra­zem naj­za­sob­niej­szy w wodę) do­pływ Leny; dłu­gość 2273 km; po­wierzch­nia do­rze­cza 729 tys. km²; śred­ni rocz­ny prze­pływ u uj­ścia 5060 m³/s.

Źró­dła w Pa­śmie Sta­no­wym. W gór­nym biegu pły­nie na pół­noc­ny wschód przez Góry Ał­dań­skie, licz­ne progi i by­strza; w środ­ko­wym biegu pły­nie na pół­noc­ny wschód i na pół­noc po­mię­dzy Pła­sko­wy­żem Nad­leń­skim a pas­ma­mi gór­ski­mi Sette-Daban i Uła­chan-Bom; w dol­nym biegu pły­nie na pół­noc­ny za­chód po Ni­zi­nie Środ­ko­wo­ja­kuc­kiej two­rząc licz­ne od­no­gi i sta­ro­rze­cza.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ałdański

→ Ałdan (rzeka w Azji)


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Ał­da­nem (rzeką na Da­le­kim Wscho­dzie Rosji lub mia­stem)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałganow

naz­wi­sko


Źródła:

SJP.pl

Ałma-Ata

naj­więk­sze mia­sto i dawna sto­li­ca Ka­zach­sta­nu; Ałma Ata, Ał­ma­ty


Źródła:

SJP.pl

Ałmaacki

przy­miot­nik od mia­sta: Ałma Ata; ał­mac­ki


przy­miot­nik

 (1.1) zwią­za­ny z Ał­ma­ta­mi (Ałma-Atą)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałmaatczyk

miesz­ka­niec Ałma Aty (mia­sta w Ka­zach­sta­nie); Ał­mat­czyk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Ałma Aty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałmaatka

miesz­kan­ka Ałma Aty (mia­sta w Ka­zach­sta­nie); Ał­mat­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Ałma Aty


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałmacki

przy­miot­nik od: Ałma Ata; ał­ma­ac­ki


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ał­ma­ta­mi (Ałma-Atą)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałmatczyk

miesz­ka­niec Ałma Aty (mia­sta w Ka­zach­sta­nie); Ał­ma­at­czyk


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Ał­ma­tów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałmatka

miesz­kan­ka Ałma Aty (mia­sta w Ka­zach­sta­nie); Ał­ma­at­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Ał­ma­tów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałmaty

naj­więk­sze mia­sto i dawna sto­li­ca Ka­zach­sta­nu; Ałma-Ata, Ałma Ata


rze­czow­nik, ro­dzaj nie­mę­sko­o­so­bo­wy, licz­ba mnoga, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. naj­więk­sze mia­sto Ka­zach­sta­nu, do 1997 sto­li­ca kraju;

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (2.1) geogr. naj­więk­sze mia­sto Ka­zach­sta­nu, do 1997 sto­li­ca kraju


Ał­ma­ty, Ałma-Ata ( Алматы, Алматы lub Алма-Ата) – naj­więk­sze mia­sto Ka­zach­sta­nu, po­ło­żo­ne w po­łud­nio­wo-wschod­niej czę­ści kraju, na wy­so­ko­ści ok. 700 m n.p.m. u pod­nó­ża Za­i­lij­skie­go Ała­tau (Tien­szan), w po­bli­żu gra­ni­cy z Kir­gi­sta­nem, na te­re­nie cha­rak­te­ry­zu­ją­cym się dużą ak­tyw­no­ścią sejs­micz­ną. Mia­sto sta­no­wi głów­ny oś­ro­dek prze­my­sło­wy, kul­tu­ral­ny i na­u­ko­wy Ka­zach­sta­nu: znaj­du­je się w nim oraz licz­ne uczel­nie. W la­tach 1991–1997 pier­wsza sto­li­ca nie­pod­le­głe­go Ka­zach­sta­nu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ałsknechtować

cza­sow­nik nie­do­ko­na­ny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cie­szyń­ski. wy­słu­gi­wać


Źródła:

Wiktionary

Ałsztojer

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. wiano, posag


Źródła:

Wiktionary

Ałtaj

1. sy­stem gór­ski w Azji Środ­ko­wej;
2. au­to­no­micz­na re­pu­bli­ka w Rosji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. az­ja­tyc­kie pasmo gór­skie;

 (1.2) geogr. polit. au­to­no­micz­na re­pu­bli­ka Fe­de­ra­cji Ro­syj­skiej;


Ałtaj (ros. Алтай; kaz. Алтай; mong. Алтайн нуруу, "Al­tajn nuruu"; chiń. upr. 阿尔泰山脉; pi­ny­in "Ā’ěrtài Shānmài") – łań­cuch gór­ski w Azji Środ­ko­wej, na te­ry­to­rium Rosji, Ka­zach­sta­nu, Chin i Mon­go­lii. Roz­cią­ga się na dłu­go­ści ponad 2000 km od rów­nin pu­sty­ni Gobi ku pół­noc­ne­mu za­cho­do­wi, roz­sze­rza­jąc się w czę­ści za­chod­niej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ałtajczyk

miesz­ka­niec Ał­ta­ju, au­to­no­micz­nej re­pu­bli­ki w Rosji


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) miesz­ka­niec Ał­ta­ju (Re­pu­bli­ki Ał­ta­ju)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałtajka

miesz­kan­ka Ał­ta­ju (au­to­no­micz­nej re­pu­bli­ki w Rosji)


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) miesz­kan­ka Ał­ta­ju (Re­pu­bli­ki Ał­ta­ju)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałtajski

przy­miot­nik od: Ałtaj


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z Ał­ta­jem, do­ty­czą­cy Ał­ta­ju

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) jęz. język ał­taj­ski (wła­ści­wy)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałtarz

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) stpol. oł­tarz


Źródła:

Wiktionary

Ałun

uwod­nio­ny siar­czan gli­no­wo-po­ta­so­wy, sto­so­wa­ny w far­biar­stwie, gar­bar­stwie, pa­pier­nict­wie oraz w lecz­nict­wie do ta­mo­wa­nia ran


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) chem. sto­so­wa­ny w gar­bar­stwie i me­dy­cy­nie, roz­pu­szczal­ny w wo­dzie, kry­sta­licz­ny siar­czan me­ta­lu

 (1.2) chem. pot. ałun po­ta­so­wy;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ałunator

urzą­dze­nie wspo­ma­ga­ją­ce pracę fil­trów oczy­szcza­ją­cych wodę przez do­da­wa­nie do niej środ­ka che­micz­ne­go wy­wo­łu­ją­ce­go ko­a­gu­la­cję za­nie­czy­szczeń sta­łych i osia­da­nie ich na dnie


Źródła:

SJP.pl

Ałunit

mi­ne­rał, za­sa­do­wy siar­czan po­ta­su i glinu; ka­mień ału­no­wy


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) miner. siar­czan gli­no­wo-po­ta­so­wy KAl3 (SO4)2 (OH)6, sto­so­wa­ny do otrzy­my­wa­nia ałunu;


Ału­nit (ka­mień ału­no­wy) – mi­ne­rał, hy­drok­so­siar­czan glinu i po­ta­su KAl3[(OH)6/(SO4)2]. Nazwa po­cho­dzi od "łac. Alu­nit (alu­men) lub franc. alun = ałun", po­nie­waż z mi­ne­ra­łu tego otrzy­mu­je się ałun.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ałunitowy

→ ału­nit


Patrz:ałunit

Źródła:

SJP.pl

Ałunowy

zwią­za­ny z ału­nem, za­wie­ra­ją­cy ałun (np. ka­mień ału­no­wy)


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) za­wie­ra­ją­cy ałun, wła­ści­wy ału­no­wi, do­ko­ny­wa­ny przy uży­ciu ałunu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałuny

uwod­nio­ny siar­czan gli­no­wo-po­ta­so­wy, sto­so­wa­ny w far­biar­stwie, gar­bar­stwie, pa­pier­nict­wie oraz w lecz­nict­wie do ta­mo­wa­nia ran


Źródła:

SJP.pl

Ałupka

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Re­pu­bli­ce Au­to­no­micz­nej Krymu, nad Mo­rzem Czar­nym;


Ałup­ka (ukr. "Алупка", krm. "Alup­ka", ros. "Алупка") – mia­sto na Ukra­i­nie, w Re­pu­bli­ce Au­to­no­micz­nej Krymu, nad Mo­rzem Czar­nym, 17 km na po­łud­nio­wy za­chód od Jałty; około 8,7 tys. miesz­kań­ców.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Ałuszta

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. miej­sco­wość wy­po­czyn­ko­wa na Kry­mie;


Ałusz­ta ( Алушта, Алушта, Aluşta) – ukra­iń­ska miej­sco­wość wy­po­czyn­ko­wa na Kry­mie. Od marca 2014 znaj­du­je się pod oku­pa­cją Rosji. Mia­sto leży nad Mo­rzem Czar­nym, na tra­sie Sym­fe­ro­pol–Jałta.

Ałusz­ta jest po­ło­żo­na w do­li­nie rzek Ułu-Uzień i De­mer­dżi oto­czo­nej gó­ra­mi z do­mi­nu­ją­cy­mi szczy­ta­mi Cza­tyr-Dahu i De­mer­dży.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Ałycza

cier­ni­ste drze­wo lub krzew z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych; owoc tej ro­śli­ny; śliwa ały­cza, śliwa roz­cza­pie­rzo­na


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) bot. nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pru­nus ce­ra­si­fe­ra|ref=tak. lub nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Pru­nus di­va­ri­ca­ta., cier­ni­sty krzew lub drze­wo z ro­dzi­ny ró­żo­wa­tych (nazwa sy­ste­ma­tycz­na|Ro­sa­ce­ae|ref=tak.), o ma­łych ja­dal­nych owo­cach, czę­sto upra­wia­ne jako ro­śli­na ży­wo­pło­to­wa;

 (1.2) bot. owoc ały­czy (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałyczowy

zwią­za­ny z ały­czą, do­ty­czą­cy ały­czy


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z ały­czą

 (1.2) zro­bio­ny z owo­ców ały­czy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałła

ro­syj­skie imię żeń­skie


wy­krzy­knik

 (1.1) okrzyk wo­jen­ny Tur­ków i Ta­ta­rów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałłach

rzad­ko w is­la­mie: Bóg, stwór­ca świa­ta i naj­wyż­szy sę­dzia; Allah, Al­lach, Ałłah


Źródła:

SJP.pl

Ałłachowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) wy­da­wa­nie okrzy­ku „ałła”


Źródła:

Wiktionary

Ałłachować

daw­niej: wołać "ałła" (okrzyk wo­jen­ny Ta­ta­rów i Tur­ków); ał­ła­ko­wać, hał­ła­cho­wać, hał­ła­ko­wać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) wołać „ałła!”


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ałłah

rzad­ko w is­la­mie: Bóg, stwór­ca świa­ta i naj­wyż­szy sę­dzia; Allah, Al­lach, Ał­łach


Źródła:

SJP.pl

Ałłakowanie

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) wy­da­wa­nie okrzy­ku bo­jo­we­go „ałła”


Źródła:

Wiktionary

Ałłakować

daw­niej: wołać "ałła" (okrzyk wo­jen­ny Ta­ta­rów i Tur­ków); ał­ła­cho­wać, hał­ła­cho­wać, hał­ła­ko­wać


cza­sow­nik nie­prze­chod­ni nie­do­ko­na­ny (dk. brak)

 (1.1) wołać „ałła!”


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary