Ai

[czy­taj: ej-aj] skrót od:
1. ar­ti­fi­cial in­tel­li­gen­ce - sztucz­na in­te­li­gen­cja, dział in­for­ma­ty­ki zaj­mu­ją­cy się ba­da­niem i sy­mu­la­cją in­te­li­gent­nych za­cho­wań ludz­kich;
2. Am­ne­sty In­ter­na­tio­nal - mię­dzy­na­ro­do­wa or­ga­ni­za­cja dzia­ła­ją­ca na rzecz praw czło­wie­ka


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki lub mę­sko­rze­czo­wy, skró­to­wiec

 (1.1) in­form. sztucz­na in­te­li­gen­cja, SI


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ai-Owy

przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z AI, do­ty­czą­cy AI


Źródła:

Wiktionary

Aiba

skrót od: As­so­cia­tion In­ter­na­tio­na­le de Boxe Ama­te­ur - Mię­dzy­na­ro­do­we Sto­wa­rzy­sze­nie Boksu Ama­tor­skie­go; Aiba


Źródła:

SJP.pl

Aida

imię żeń­skie


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Aide-Mémoire

[czy­taj: ed memuAR] no­tat­ka uszcze­gó­ła­wia­ją­ca lub wy­ja­śnia­ją­ca sta­no­wi­sko przed­sta­wio­ne przez jedną ze stron w trak­cie roz­mów lub w ust­nym oś­wiad­cze­niu; me­mo­ran­dum


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) me­mo­ran­dum


Aide-mémoire (z fr. "pomoc dla pa­mię­ci") − nota po­zba­wio­na da­nych na­daw­cy i adre­sa­ta oraz pod­pi­su i pie­czę­ci, sta­no­wią­ca nie­o­fi­cjal­ny i po­zba­wio­ny ja­kiej­kol­wiek mocy urzę­do­wej ko­mu­ni­kat prze­ka­zy­wa­ny oso­bi­ście lub do­rę­cza­ny ko­re­spon­den­cyj­nie po za­koń­cze­niu roz­mów (lub pod­czas ich trwa­nia) przez przed­sta­wi­cie­li służ­by dy­plo­ma­tycz­nej lub wy­so­kiej rangi urzęd­ni­ka pań­stwo­we­go. Wia­ry­god­ność tre­ści za­war­tej w Aide-mémoire opie­ra się wy­łącz­nie na oso­bie wrę­cza­ją­cej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Aideologiczność

nie­po­sia­da­nie lub od­cię­cie się od ja­kiej­kol­wiek ide­o­lo­gii, fi­lo­zo­fii


Źródła:

SJP.pl

Aideologiczny

nie­po­sia­da­ją­cy bądź od­ci­na­ją­cy się od ja­kiej­kol­wiek ide­o­lo­gii, fi­lo­zo­fii


Źródła:

SJP.pl

Aidi

[czy­taj: ajdi] rasa psów z grupy mo­lo­sów, wy­ho­do­wa­na w Afry­ce Pół­noc­nej


Aidi (ory­gi­nal­na nazwa "aïdi") – rasa psa za­li­cza­na do grupy mo­lo­sów, wy­ho­do­wa­na w Afry­ce Pół­noc­nej, na ob­sza­rze dzi­siej­sze­go Ma­ro­ka. Pier­wot­nie był użyt­ko­wa­ny przez ple­mio­na ko­czow­ni­cze do po­lo­wa­nia i do pil­no­wa­nia stad zwie­rząt ho­dow­la­nych. Współ­cze­śnie staje się też psem stró­żu­ją­cym. Nie pod­le­ga pró­bom pracy.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Aids

[czy­taj: ejts, moż­li­we też: ajts] ze­spół na­by­te­go upo­śle­dze­nia od­por­no­ści, cho­ro­ba za­kaź­na wy­wo­ły­wa­na przez wirus HIV; AIDS


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy lub ni­ja­ki

 (1.1) med. na­by­ty ze­spół nie­wy­dol­no­ści im­mu­no­lo­gicz­nej;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Aids-Owiec

[czy­taj: ejt­so­wiec] po­tocz­nie: czło­wiek chory na AIDS; aid­so­wiec, ejd­so­wiec


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) pot. czło­wiek chory na AIDS


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Aids-Owy

→ AIDS [czy­taj: ejt­so­wy lub ejc­so­wy]; ejd­so­wy, aid­so­wy


Źródła:

SJP.pl

Aidsowiec

[czy­taj: ejt­so­wiec] po­tocz­nie: czło­wiek chory na AIDS; AIDS-owiec, ejd­so­wiec


Źródła:

SJP.pl

Aidsowy

[czy­taj: ejt­so­wy lub ejc­so­wy] zwią­za­ny z AIDS (cho­ro­bą za­kaź­ną); ejd­so­wy, AIDS-owy


Źródła:

SJP.pl

Aif

skrót od: Agen­zia In­ter­na­zio­na­le Fides - mię­dzy­na­ro­do­wa agen­cja in­for­ma­cyj­na


Źródła:

SJP.pl

Aig

[czy­taj: ej-aj-DŻI] po­wszech­ne to­wa­rzy­stwo eme­ry­tal­ne


Źródła:

SJP.pl

Aigikranion

sta­ro­żyt­ny ele­ment de­ko­ra­cyj­ny w po­sta­ci głowy kozy lub ba­ra­na; ae­gi­kra­nion


Źródła:

SJP.pl

Aigu

[czy­taj: egü] znak ak­cen­ta­cji w or­to­gra­fii fran­cu­skiej


Źródła:

SJP.pl

Aikido

[czy­taj: aj­ki­do lub aji­ki­do] ja­poń­ska sztu­ka walki po­le­ga­ją­ca na wy­ko­rzy­sty­wa­niu siły ata­ku­ją­ce­go


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) ja­poń­ska sztu­ka sa­mo­o­bro­ny;


Ai­ki­do (jap. 合気道 aikidō; w daw­nym za­pi­sie 合氣道) – ja­poń­ska sztu­ka walki sko­dy­fi­ko­wa­na przez Mo­ri­hei Ues­hi­bę pod ko­niec dzie­więt­na­ste­go i na po­cząt­ku dwu­dzie­ste­go wieku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Aikidoczka

→ ai­ki­do­ka


Patrz:aikidoka

Źródła:

SJP.pl

Aikidoka

osoba upra­wia­ją­ca ai­ki­do (ja­poń­ską sztu­kę walki)


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­o­so­bo­wy

 (1.1) osoba tre­nu­ją­ca ai­ki­do


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Aikoniczny

uni­ka­ją­cy wy­o­bra­żeń istot ży­wych z przy­czyn re­li­gij­nych; ani­ko­nicz­ny


przy­miot­nik

 (1.1) szt. nie­za­wie­ra­ją­cy przed­sta­wień istot ży­wych, ze wzglę­du na zakaz re­li­gij­ny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ailant

ozdob­ne drze­wo par­ko­we z ro­dzi­ny bie­gu­necz­ni­ko­wa­tych; bo­żo­drzew; aj­lant; chi­wian; przetr­wał


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) bot. zob. bo­żo­drzew.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ailloli

[czy­taj: ajoli] fran­cu­ski sos z ma­jo­ne­zu i czosn­ku; aioli


Ail­lo­li ([ajoli'], także "aïoli", "all-i-oli", ail­la­de „sos czosn­ko­wy”) – ro­dzaj ma­jo­ne­zo­we­go sosu czosn­ko­we­go; tra­dy­cyj­ny pro­wan­sal­ski sos po­pu­lar­ny na po­łud­niu Fran­cji, a także w in­nych kra­jach Eu­ro­py Po­łud­nio­wej.

Przy­rzą­dza­ny jest z czosn­ku, oliwy, musz­tar­dy, soku z cy­try­ny, czę­sto z do­dat­kiem żółt­ka; po­dob­nie jak ma­jo­nez ma cechy emul­sji.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ailurofobia

cho­ro­bli­wy lęk przed ko­ta­mi


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) med. psych. cho­ro­bli­wy lęk przed ko­ta­mi;


Ai­lu­ro­fo­bia (od gr. "ai­lo­u­ros" – kot), fe­li­no­fo­bia, ga­to­fo­bia – jedna z od­mian fobii, po­le­ga­ją­ca na anor­mal­nym i dłu­gotr­wa­łym lęku przed ko­ta­mi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Aim

[czy­taj: ej-aj-EM albo aim] skrót an­giel­skie­go: AOL In­stant Mes­sen­ger - dar­mo­wy ko­mu­ni­ka­tor in­ter­ne­to­wy pro­duk­cji AOL


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Aimée

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) imię|pol­ski|ż.


Źródła:

Wiktionary

Ain

[czy­taj: ę] rzeka we Fran­cji


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Aintelektualizm

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) filoz. po­sta­wa fi­lo­zo­ficz­na ne­gu­ją­ca kie­row­ni­czą rolę ro­zu­mu w poz­na­niu i w życiu


Źródła:

Wiktionary

Aintelektualność

rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) od­przym. cecha tego, co jest ain­te­lek­tu­al­ne; cecha tych, któ­rzy są ain­te­lek­tu­al­ni


Źródła:

Wiktionary

Aintelektualny

bez udzia­łu in­te­lek­tu


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) po­zba­wio­ny udzia­łu in­te­lek­tu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Aioli

[czy­taj: ajoli] fran­cu­ski sos z ma­jo­ne­zu i czosn­ku; ail­lo­li


Źródła:

SJP.pl

Air

aria;
1. pieśń so­lo­wa z akom­pa­nia­men­tem in­stru­men­tal­nym, część m.in. opery, ora­to­rium;
2. so­lo­wy utwór in­stru­men­tal­ny o cha­rak­te­rze nie­ta­necz­nym wcho­dzą­cy w skład suity


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Air-Mail

[czy­taj: er­mejl] in­sty­tu­cja lub dział pocz­ty zaj­mu­ją­ce się do­star­cza­niem prze­sy­łek drogą lot­ni­czą; air mail, pocz­ta lot­ni­cza


Źródła:

SJP.pl

Airbag

[czy­taj: erbeg] urzą­dze­nie ochron­ne w sa­mo­cho­dach skła­da­ją­ce się z elek­tro­nicz­ne­go ukła­du ste­ro­wa­nia i po­dusz­ki na­peł­nia­nej gazem w mo­men­cie zde­rze­nia; air bag, po­dusz­ka po­wietrz­na


rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (1.1) mot. zob. po­dusz­ka po­wietrz­na.


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Airbrush

[czy­taj: ERbrasz]
1. tech­ni­ka wy­ko­ny­wa­nia ta­tu­a­żu lub zdo­bie­nia cze­goś za po­mo­cą ae­ro­gra­fów;
2. na­da­wa­nie skó­rze opa­lo­ne­go ko­lo­ru za po­mo­cą sa­mo­o­pa­la­cza w ae­ro­zo­lu; opa­la­nie na­try­sko­we


Źródła:

SJP.pl

Airbus

[czy­taj: erbas] marka sa­mo­lo­tu


Air­bus S.A.S. () – przed­się­bior­stwo zaj­mu­ją­ce się pro­duk­cją sa­mo­lo­tów, spół­ka za­leż­na Air­bus Group (daw­niej EADS). Sie­dzi­ba kon­cer­nu znaj­du­je się w Tu­lu­zie we Fran­cji. Naj­więk­szy pro­du­cent sa­mo­lo­tów pa­sa­żer­skich na świe­cie.

Air­bus za­trud­nia około 130 ty­się­cy pra­cow­ni­ków w 180 miej­scach na całym świe­cie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Airdrop

[czy­taj: er­drop] dar­mo­we ro­zda­nie to­ke­nów lub kryp­to­wa­lut okre­ślo­nej gru­pie użyt­kow­ni­ków


Źródła:

SJP.pl

Airedale

[czy­taj: er­dejl] po­tocz­nie: pies rasy ai­re­da­le ter­rier


Źródła:

SJP.pl

Airfryer

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­skoz­wie­rzę­cy

 (1.1) techn. pot. urzą­dze­nie ku­chen­ne sma­żą­ce i pie­ką­ce po­tra­wy z wy­ko­rzy­sta­niem obie­gu go­rą­ce­go po­wie­trza


Źródła:

Wiktionary

Airsoft

[czy­taj: er­soft] gra ze­spo­ło­wa z uży­ciem re­plik broni strze­la­ją­cych pla­sti­ko­wy­mi kul­ka­mi


Air­soft – gra ze­spo­ło­wa po­le­ga­ją­ca na umow­nym i ogra­ni­czo­nym odz­wier­cied­la­niu po­ty­czek od­dzia­łów zbroj­nych przy wy­ko­rzy­sta­niu pne­u­ma­tycz­nych re­plik broni strze­lec­kiej mio­ta­ją­cych pla­sti­ko­we kulki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Airsoftowy

→ air­soft


przy­miot­nik re­la­cyj­ny

 (1.1) zwią­za­ny z air­sof­tem, do­ty­czą­cy air­sof­tu


Patrz:airsoft

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ais

pod­wyż­szo­ny o pół tonu dźwięk a


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) muz. dźwięk a pod­wyż­szo­ny o pół­ton;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ais-Dur

w mu­zy­ce: gama lub to­na­cja mu­zycz­na opar­ta na skali du­ro­wej, roz­po­czy­na­ją­ca się od dźwię­ku ais


Źródła:

SJP.pl

Ais-Moll

w mu­zy­ce: gama lub to­na­cja mu­zycz­na opar­ta na skali mo­lo­wej, roz­po­czy­na­ją­ca się od dźwię­ku ais


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski

 (1.1) muz. gama lub to­na­cja mo­lo­wa za­czy­na­ją­ca się od dźwię­ku ais (w za­pi­sie nu­to­wym z trze­ma krzy­ży­ka­mi)

rze­czow­nik, ro­dzaj mę­sko­rze­czo­wy

 (2.1) muz. akord mo­lo­wy opar­ty na to­ni­ce to­na­cji ais-moll (1.1)


ais-moll – to­na­cja mo­lo­wa sy­ste­mu dur-moll po­sia­da­ją­ca 7 krzy­ży­ków przy klu­czu (fis, cis, gis, dis, ais, eis, his). Jej dźwię­ki w od­mia­nie na­tu­ral­nej to: ais, his, cis, dis, eis, fis, gis, ais.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Aischylos

jeden z trzech wiel­kich tra­ge­dio­pi­sa­rzy grec­kich, twór­ca tra­ge­dii kla­sycz­nej; Ajs­chy­los


Źródła:

SJP.pl

Aisis

[czy­taj: ais-is] dźwięk a pod­wyż­szo­ny o dwa pół­to­ny


rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki

 (1.1) muz. dźwięk a pod­wyż­szo­ny o cały ton;


."

Dźwię­ki aisis na pię­cio­li­nii. W ko­lej­no­ści: aisis¹, aisis², Aisis, aisis°.

Aisis – dźwięk, któ­re­go czę­stot­li­wość dla aisis¹ wy­no­si około 493,9 Hz. Jest to pod­wyż­szo­ny za po­mo­cą pod­wój­ne­go krzy­ży­ka dźwięk a. Dźwię­ki en­har­mo­nicz­nie rów­no­waż­ne (o tej samej wy­so­ko­ści) to: h i ces.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Aisne

[czy­taj: esn] rzeka we Fran­cji


rze­czow­nik, ro­dzaj żeń­ski, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. rzeka we Fran­cji, lewy do­pływ rzeki Oise;

 (1.2) geogr. adm. de­par­ta­ment w pół­noc­nej Fran­cji;


Hasło wie­loz­nacz­ne. Moż­li­we zna­cze­nia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Aisza

arab­skie imię żeń­skie; Ajsza


Źródła:

SJP.pl

Aix-En-Provence

[czy­taj: ezą­pro­wąs] mia­sto we Fran­cji


Aix-en-Pro­ven­ce (, ; Ais de Provença) – mia­sto i gmina we Fran­cji, w re­gio­nie Pro­wan­sja-Alpy-La­zu­ro­we Wy­brze­że, w de­par­ta­men­cie Delta Ro­da­nu, któ­re­go jest pod­pre­fek­tu­rą. Mia­sto jest ulo­ko­wa­ne w do­li­nie rzeki Arc, ok. 25 km na pół­noc od Mar­sy­lii.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Aixam

marka sa­mo­cho­dów


Aixam-Mega S.A. – fran­cu­skie przed­się­bior­stwo mo­to­ry­za­cyj­ne spe­cja­li­zu­ją­ce się w pro­duk­cji mi­kro­sa­mo­cho­dów.

Pod marką Aixam wyt­wa­rza­ne i sprze­da­wa­ne są czte­ro­ko­łow­ce lek­kie (L6e) i czte­ro­ko­łow­ce cięż­kie (L7e), pod nazwą Mega – po­ja­zdy czte­ro­ko­ło­we użyt­ko­we. Sie­dzi­bą przed­się­bior­stwa jest mia­sto Aix-les-Bains.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Aixam-Mega

fran­cu­ska firma mo­to­ry­za­cyj­na


Źródła:

SJP.pl

Aizkolaris

gra ba­skij­ska - za­wo­dy w rą­ba­niu drze­wa


Źródła:

SJP.pl

Aizkraukle

rze­czow­nik, ro­dzaj ni­ja­ki, nazwa włas­na

 (1.1) geogr. mia­sto w Łot­wie.


Aiz­kra­u­kle (niem. "Ass­cra­de", "As­che­ra­den", do 1991 "Stučka") – mia­sto na Łot­wie, le­żą­ce nad rzeką Dźwi­ną w hi­sto­rycz­nej kra­i­nie Li­wo­nia, cen­trum ad­mi­ni­stra­cyj­ne no­vad­su Aiz­kra­u­kle. Około 8962 miesz­kań­ców.

Pier­wsze wzmian­ki o Aiz­kra­u­kle po­cho­dzą z Kro­ni­ki Hen­ry­ka Ło­ty­sza ("He­in­ri­ci Cro­ni­con Ly­vo­niae").


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia