# St

skrót od: Stary Testament (czytany jako całe, odmienne wyrażenie); S.T.

skrótowiec

(1.1) rel. = Stary Testament

(1.2) = Stowarzyszenie Techników

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# St-Ce

skrót

(1.1) = geogr. Starachowice

#### Źródła:

Wiktionary

# St.

skrót od:
1. stopień;
2. starszy;
3. stołeczny; stoł.;
4. stacja

skrót

(1.1) = stopień (stanowisko)

(1.2) = stopień (miara temperatury/kąta)

(1.3) = stołeczny

(1.4) = starszy

(1.5) = stacja

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# St.-Czes.

skrót od: staroczeski

#### Źródła:

SJP.pl

# St.-Fr.

skrót od: starofrancuski

#### Źródła:

SJP.pl

# St.-Hol.

skrót od: staroholenderski

#### Źródła:

SJP.pl

# St.-Irań.

skrót od: staroirański

#### Źródła:

SJP.pl

# St.-Mor.

skrót od: staromorawski

#### Źródła:

SJP.pl

# St.-Pol.

skrót od: staropolski

#### Źródła:

SJP.pl

# St.-Prus.

skrót od: staropruski

#### Źródła:

SJP.pl

# St.-Rus.

skrót od: staroruski

#### Źródła:

SJP.pl

# St.-Skand.

skrót od: staroskandynawski

#### Źródła:

SJP.pl

# St.-W.-Niem.

skrót od: staro-wysoko-niemiecki

#### Źródła:

SJP.pl

# St.-Wys.-Niem.

skrót od: staro-wysoko-niemiecki

#### Źródła:

SJP.pl

# St.rus.

skrót w funkcji przymiotnika

(1.1) = staroruski

#### Źródła:

Wiktionary

# Staatsoper

[czytaj: sztats-oper] Wiedeńska Opera Państwowa, jej gmach jest jednym z największych zabytków Wiednia

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stabelaryzować

zestawić w formie tabeli, ułożyć w tabelę

#### Źródła:

SJP.pl

# Stabieńszczyzna

wieś w Polsce

Stabieńszczyzna – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie sejneńskim, w gminie Krasnopol.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stabilidyna

układ amatorskiego odbiornika radiowego, przeznaczonego do odbioru krótkich fal

#### Źródła:

SJP.pl

# Stabilistor

rodzaj diody stabilizacyjnej

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stabilitron

przyrząd elektroniczny do stabilizacji napięcia

Jarzeniówka stabilizacyjna (także: jarzeniowy stabilizator napięcia, stabiliwolt, stabilitron) to lampa gazowana z zimną katodą służąca do stabilizacji napięcia. Spełniała podobną rolę w układach lampowych jak dioda Zenera w półprzewodnikowych. Obecnie ma znaczenie wyłącznie historyczne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stabiliwolt

jeden z rodzajów lamp używanych do stabilizacji napięć elektrycznych

Jarzeniówka stabilizacyjna (także: jarzeniowy stabilizator napięcia, stabiliwolt, stabilitron) to lampa gazowana z zimną katodą służąca do stabilizacji napięcia. Spełniała podobną rolę w układach lampowych jak dioda Zenera w półprzewodnikowych. Obecnie ma znaczenie wyłącznie historyczne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stabilizacja

stan równowagi; utrwalenie jakiegoś stanu, położenia, zjawiska itp.

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) stan trwałości i równowagi w przebiegu określonych procesów, w określonej dziedzinie życia

(1.2) przywrócenie równowagi w gospodarce

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stabilizacyjny

→ stabilizacja

Patrz:stabilizacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Stabilizator

1. urządzenie do utrzymywania stałej wartości jakiejś wielkości fizycznej (napięcia elektrycznego, kierunku ruchu itp.) lub ograniczenia jej zmian;
2. substancja chemiczna dodawana w małych ilościach do żywności, kosmetyków, leków itp. w celu zapobieżenia niepożądanym zmianom;
3. urządzenie w pojazdach mechanicznych, zapobiegające zbyt dużemu przechylaniu się na boki;
4. urządzenie automatycznie utrzymujące samolot w ustalonym kursie

- Stabilizator – układ elektroniczny stosowany do stabilizacji parametrów sygnałów.
- Stabilizator poprzeczny – element zawieszenia pojazdu jezdnego zapobiegający jego przechyłom.
- Stabilizator podłoża – maszyna do robót drogowych.
- Stabilizator – element konstrukcji statku redukujący jego przechyły.
- Stabilizator (zwany też buforem lub płynem buforującym) – płyn stosowany w zespole wodnym maszyn offsetowych w celu utrzymania kwasowości i twardości wody na odpowiednim poziomie, optymalnym dla druku offsetowego.
- Stabilizator – substancja umożliwiająca utrzymanie właściwości fizyczno-chemicznych środków spożywczych.
- Stabilizator – mieszaniny związków chemicznych, zapobiegające krzepnięciu krwi,
- Stabilizator – grupa izotropii, podgrupa grupy działającej na zbiorze.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stabilizować

1. doprowadzać do stanu trwałości, równowagi; ustalać, normować;
2. utrzymywać stałą wartość, pozycję czegoś;
3. stabilizować się - stawać się trwałym, stałym; utrwalać się, statkować

czasownik

(1.1) czynić stabilnym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stabilniej

stopień wyższy od przysłówka: stabilnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stabilniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: stabilny

#### Źródła:

SJP.pl

# Stabilność

→ stabilny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co stabilne

- stateczność (mechanika)
- stabilność układu automatycznej regulacji

Patrz:stabilny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stabilny

1. niezmieniający się przez dłuższy czas; stały, nieruchomy;
2. o konstrukcjach lub przedmiotach: utrzymujący stałą pozycję;
3. o układzie fizycznym, biologicznym, ekonomicznym itp.: łatwo powracający do równowagi po jej zaburzeniu

przymiotnik

(1.1) niezmieniający się przez dłuższy czas

(1.2) (o konstrukcjach lub przedmiotach) utrzymujący stałą pozycję

(1.3) łatwo powracający do równowagi po wcześniejszym jej zakłóceniu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stabilopod

rzeczownik

(1.1) jeden z rodzajów bloków betonowych służących do budowy falochronów narzutowych i w ochronie brzegu morskiego

#### Źródła:

Wiktionary

# Stabit

rzeczownik

(1.1) jeden z rodzajów bloków betonowych służących do budowy falochronów narzutowych i w ochronie brzegu morskiego

#### Źródła:

Wiktionary

# Stablecoin

[czytaj: stejblkojn] rodzaj kryptowaluty, której wartość jest związana ze stabilnym aktywem, takim jak oficjalna waluta (dolar) lub złoto

Stablecoin – token płatniczy, którego wartość jest trwale powiązana z wartością dobra pozostającego w obrocie, np. złota lub oficjalnej waluty (FIAT).

Może, przy zachowaniu dodatkowych wymogów przewidzianych w ustawie o usługach płatniczych, spełniać definicję pieniądza elektronicznego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stablecoinowy

→ stablecoin

Patrz:stablecoin

#### Źródła:

SJP.pl

# Stablewice

Stablewice – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie chełmińskim, w gminie Unisław.

W latach 1939 - 1942 wieś była podzielona na Nowe Stablewice (Neu-Stablewitz) i Stare Stablewice (Alt-Stablewitz), lecz po przeprowadzonej zamianie nazw miejscowości w Okręgu Rzeszy Gdańsk-Prusy Zachodnie, w latach 1942 - 1945 nazywały się odpowiednio Neuschlägeldorf i Altschlägeldorf.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stablicować

czasownik

(1.1) dokonany od|tablicować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stablicowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stablicować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stabloidyzować

1. nadać czemuś bardzo uproszczoną formę;
2. stabloidyzować się - upodobnić się stylem do tabloidów, popularnych gazet zajmujących się plotkami i nieistotnymi sensacjami

#### Źródła:

SJP.pl

# Stabrów

Stabrów – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie zamojskim, w gminie Sitno.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.

Wieś jest sołectwem w gminie Sitno. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 661 mieszkańców.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Najświętszego Serca Jezusowego w Jarosławcu lub do parafii Podwyższenia Krzyża Świętego w Horyszowie Polskim.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stabryła

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stabuizować

nadać charakter tabu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stabulacja

w zootechnice: chów bydła oborze, również w ciągu całego lata, bez wypasu łąkowego; chów oborowy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zootechn. dokarmianie w oborze bydła zielonką podczas całego lata

(1.2) zootechn. całoroczne przebywanie bydła w oborze

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stabulować

wyrównać tekst tabulatorem

#### Źródła:

SJP.pl

# Stać

stać się:
a) wydarzyć się
b) zmienić się w kogoś, coś
c) spełnić się

czasownik nieprzechodni

(1.1) o człowieku, zwierzęciu: być w pozycji wyprostowanej, podpartym tylko na nogach

(1.2) o przedmiocie: być ustawionym w taki sposób, że pionowy wymiar jest większy od poziomych

(1.3) pot. o penisie: być w stanie erekcji (często z podmiotem domyślnym)

(1.4) o mechanizmie, silniku: nie pracować, nie działać

(1.5) przest. pot. kosztować, mieć jakąś cenę

(1.6) tylko w bezok. mieć na coś dość pieniędzy, móc kupić

(1.7) znajdować się w jakimś miejscu

(1.8) środ. inform. działać (o programie lub serwerze)

(1.9) nie ruszać się z miejsca

(1.10) zabiegać (o coś)

(1.11) tylko w bezok. być w stanie coś zrobić

czasownik zwrotny dokonany stać się

(2.1) dokonany od|stawać się.

(2.2) gw-pl|Mazury. skończyć się

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staccato

[czytaj: stakKAto] w muzyce: rodzaj artykulacji polegający na wyraźnym oddzielaniu dźwięków

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) muz. technika śpiewu lub gry na instrumentach muzycznych polegająca na ostrym oddzielaniu od siebie kolejnych dźwięków przez skracanie czasu ich trwania;

przysłówek

(2.1) w sposób charakterystyczny dla techniki staccato (1.1)

Staccato (wym. stakkato; wł. oderwany, oddzielony) – technika artykulacji w grze na instrumentach muzycznych, w której kolejne dźwięki są grane oddzielnie, ze skracaniem ich wartości.

W grze na gitarze, harfie czy innych instrumentach strunowych szarpanych staccato wykonuje się poprzez natychmiastowe uciszenie struny po jej szarpnięciu, lub poprzez szarpanie strun już lekko przytrzymanych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Staccatowy

→ staccato

Patrz:staccato

#### Źródła:

SJP.pl

# Stacewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stacey

[czytaj: stejs-i] obce imię żeńskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stach

zdrobnienie od: Stanisław (imię męskie); Stasiek, Staszek, Stacho

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) zdrobn. poufała forma męskiego imienia Stanisław

forma rzeczownika.

(2.1) D. lm. od Stacha

- Stach – forma zdrobnienia imienia Stanisław

Osoby o tym nazwisku:

- Dariusz Stach – polski aktor
- Hania Stach – polska piosenkarka
- Jagoda Stach – polska aktorka
- Jan Stach (zoolog) – polski zoolog
- Piotr Stach – rzymskokatolicki duchowny, teolog, biblista, wykładowca akademicki

Osoby o tym imieniu:

- Stach Konwa – kurpiowski bohater
- Stach Szabłowski – polski historyk i krytyk sztuki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stacha

potocznie: znieść coś z trudem; staskać, staszczyć

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachać

potocznie: znieść coś z trudem; staskać, staszczyć

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachańczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachanow

Aleksiej Grigorjewicz Stachanow właśc. Andriej, ros. Алексей Григорьевич Стаханов (ur. 21 grudnia 1905?/3 stycznia 1906 we wsi Ługowaja w guberni orłowskiej, zm. 5 listopada 1977 w Doniecku) – górnik dołowy kopalni „Centralnaja-Irmino”, Bohater Pracy Socjalistycznej po wykonaniu 1400 procent normy, prekursor ruchu stachanowskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stachanowiec

1. w ZSRR i innych krajach socjalistycznych - uczestnik ruchu przodownictwa pracy (od nazwiska oficjalnego inicjatora, górnika A. Stachanowa);
2. wykonawca robiący dużo, szybko i bez dbałości o jakość;
3. żartobliwie: pracoholik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pracownik, który przekraczał normy produkcyjne

Przodownik pracy (potocznie: stachanowiec, ros. ударник – udarnik) – tytuł przyznawany w państwach bloku wschodniego pracownikom, którzy znacznie przekroczyli normy pracy przewidziane do wykonania. Konsekwencjami było podnoszenie norm pracy dla wszystkich pracowników bez podnoszenia wynagrodzeń za pracę.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stachanówka

→ stachanowiec

Patrz:stachanowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachanowski

1. związany z osobą Aleksieja Stachanowa;
2. pejoratywnie: związany ze stachanowcem - osobą pracującą szybko i niedbale

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachanowszczyzna

kampania propagandowa Związku Sowieckiego, mająca na celu podniesienie wydajności pracy przez współzawodnictwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachecki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachelek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachera

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stacherski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachiewicz

nazwisko

- Stachiewicz – polskie nazwisko

osoby o nazwisku Stachiewicz:

- Julian Stachiewicz (1890–1934) – generał brygady Wojska Polskiego
- Juliusz Stachiewicz (1924–1976) – profesor wydziału mechaniki Uniwersytetu McGil
- Piotr Stachiewicz (1858–1938) – malarz i ilustrator
- Piotr Stachiewicz (1926–1988) – powstaniec warszawski
- Stanisław Stachiewicz (1869–1917) – urzędnik
- Sylwester Stachiewicz (1892–1940) – major intendent Wojska Polskiego
- Wacław Stachiewicz (1894–1973) – generał dywizji Wojska Polskiego
- Wanda Stachiewicz (1895–1995) – działaczka kulturalna

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stachiurkolistny

przymiotnik

(1.1) bot. mający liście jak stachiurek

#### Źródła:

Wiktionary

# Stachlewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachniewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachnik

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Franciszek Stachnik – polski polityk ludowy
- Richard Stachnik – katolicki duchowny i polityk
- Witold Stachnik – polski brydżysta

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stachniuk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stacho

zdrobnienie od: Stanisława

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachoń

nazwisko

Stachoń (808 m n.p.m.) – wzniesienie w południowo-zachodniej Polsce, w Sudetach Środkowych, w Górach Kamiennych, w Masywie Dzikowca i Lesistej Wielkiej, około 2,5 km na zachód od miejscowości Unisław Śląski.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stachowa

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) przest. żona Stacha

forma rzeczownika.

(2.1) D. lp. od: Stachów

(2.2) D. lp. od: Stachowo

forma przymiotnika.

(3.1) ż. lp. od: Stachowy

#### Źródła:

Wiktionary

# Stachowiak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachowicz

nazwisko

- Stachowicz – nazwisko

osoby o nazwisku Stachowicz:

- Aleksiej Stachowicz (ur. 1918) – rosyjski działacz emigracyjny, oficer Wehrmachtu podczas II wojny światowej
- Damian Stachowicz (1658– 1699) – polski kompozytor doby barokowej, pijar
- Edmund Stachowicz (ur. 1948) – polski polityk
- Helena Stachowicz (1923–1994) – polska lekkoatletka, która specjalizowała się w rzucie oszczepem oraz dyskiem
- Izabela „Czajka” Stachowicz (1893–1969) – ur. Izabela Szwarc, polska pisarka żydowskiego pochodzenia
- Józef Stachowicz (1900–1985) – polski pedagog, polonista, organizator tajnego nauczania w powiecie sanockim
- Jerzy Stachowicz (ur. 1956) – oficer Służby Bezpieczeństwa następnie Urzędu Ochrony Państwa oraz Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego
- Katarzyna Stachowicz (ur. 1977) – polska polityk
- Michał Stachowicz (1768–1825) – polski artysta malarz i grafik epoki romantyzmu
- Teodor Baltazar Stachowicz (1800–1873) – polski artysta malarz
- Wojciech Stachowicz (1888–1958) – pułkownik artylerii Wojska Polskiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stachowie

zdrobnienie od: Stanisław (imię męskie); Stasiek, Staszek, Stacho

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachowski

nazwisko

osoby noszące nazwisko Stachowski:

- Amber Stachowski – amerykańska piłkarka wodna
- Antoni (Stachowski) – ukraiński biskup Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego, święty prawosławny
- Józef Stachowski (1913–1944) – polski poeta
- Mieczysław Stachowski (1900–1966) – polski inżynier leśnik, oficer rezerwy Wojska Polskiego, żołnierz Armii Krajowej
- Marek Stachowski (1936–2004) – polski kompozytor współczesny i pedagog
- Marek Stachowski (ur. 1957) – polski slawista i turkolog, etymolog, językoznawca historyczno-porównawczy
- Ryszard Stachowski – psycholog, doktor habilitowany nauk humanistycznych, profesor Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, profesor zwyczajny
- Serhij Stachowski – tenisista ukraiński
- Stanisław Stachowski (1930–2021) – polski slawista i turkolog, językoznawca, badacz leksyki, leksykograf
- William Stachowski – amerykański polityk
- Władysław Stachowski (1887–1974) – regionalista, kolekcjoner, działacz społeczny

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stachowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stacha lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachura

nazwisko

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. zdrobn. Stach, Stanisław

Stachura – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, w gminie Mniów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stachurski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stachyra

nazwisko

Stachyra – polskie nazwisko. Na początku lat 90. nosiło je ponad 2600 osób.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stacja

1. miejsce, gdzie zatrzymują się pociągi lub inne środki lokomocji i transportu; dworzec;
2. zakład działający na danym obszarze (np. badawczy, naukowy); placówka;
3. w dawnej Polsce: obowiązek utrzymania przejeżdżającego władcy, jego świty, dostojników i niższych urzędników;
4. dawniej: miejsce zmiany koni pocztowych w czasie podróży dyliżansem;
5. w liturgii rzymskiej: miejsce zatrzymania się procesji w celu odprawienia modłów

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kolej. zespół budynków i infrastruktury umożliwiający obsługę pasażerów lub towarów przewożonych koleją

(1.2) zakład, placówka, instytucja obsługująca dany teren

(1.3) mot. punkt sprzedaży paliwa samochodom

(1.4) inform. urządzenie do odczytu wymiennych nośników danych

(1.5) rel. każdy z czternastu tradycyjnych wizerunków drogi krzyżowej Chrystusa umieszczanych w miejscu kultu

(1.6) nauk. wyspecjalizowany ośrodek badawczy i naukowy

(1.7) daw. miejsce zatrzymywania na odpoczynek, nocleg lub okresowy pobyt

(1.8) hist. książęca powinność utrzymania przejeżdżającego władcy i jego świty

(1.9) telew. zob. stacja telewizyjna.

Stacja (pierwotnie) – miejsce zatrzymywania na odpoczynek, nocleg lub okresowy pobyt.

- stacja – w średniowieczu obowiązek utrzymania przejeżdżającego władcy, jego świty, dostojników i niższych urzędników, stanowiący powinność prawa książęcego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stacjonariusz

księgarz na średniowiecznym uniwersytecie

Stacjonariusz (stationarius) – średniowieczny handlarz uniwersytecki pełniący jednocześnie funkcje bibliotekarza, księgarza i wydawcy dla kopii ksiąg rękopiśmiennych.

Pod koniec średniowiecza, ale jeszcze przed erą druku, nastąpił znaczący rozwój rękopiśmiennictwa. Skryptoria wyszły wtedy także poza mury zakonów, a umiejętność czytania i pisania, oraz potrzeba gromadzenia książek zaczęły gwałtownie powszednieć, rozszerzając się na inne stany niż dotąd, jak np. na mieszczaństwo. Przypadło to na okres rozwoju miast (XIII–XIV wiek), a co za tym idzie także wyższych szkół świeckich - uniwersytetów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stacjonarka

potocznie:
1. komputer stacjonarny, pecet;
2. dawniej: mała placówka lecznicza z kilkoma łóżkami

#### Źródła:

SJP.pl

# Stacjonarność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest stacjonarne

Proces stacjonarny – proces stochastyczny, w którym wszystkie momenty oraz momenty łączne są stałe.

Gdy wartość średnia, wariancja oraz funkcja autokorelacji zmieniają się wraz ze zmianą czasu, proces losowy x(t) nazywa się niestacjonarnym. W szczególnym przypadku, gdy wartość średnia oraz funkcja autokorelacji nie zależą od czasu t_{1}, proces losowy x(t) nazywa się słabo stacjonarnym, kowariancyjnie stacjonarnym lub stacjonarnym w szerszym zakresie. Średnia wartość słabo stacjonarnych procesów jest stała, a funkcja autokorelacji zależy tylko od przesunięcia \tau .

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stacjonarny

pozostający na miejscu, stały; studia stacjonarne - studia, w których studenci uczestniczą bezpośrednio w zajęciach, wykładach, na których zajęcia odbywają się codziennie, studia niezaoczne

przymiotnik

(1.1) pozostający, odbywający się w jednym miejscu, niezmieniający miejsca położenia

(1.2) eduk. polegający na codziennym uczestnictwie słuchaczy lub studentów w zajęciach

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stacjonata

w jeździectwie: pojedyncza przeszkoda, zbudowana z drągów bądź desek

Stacjonata – najpopularniejsza pojedyncza pionowa (skok na wysokość) przeszkoda do skoków konnych, wykorzystywana w zawodach lub w ćwiczeniach skoku. Zbudowana jest z dwóch stojaków i drągów lub desek, zawieszonych jedna nad drugą. Drągi umocowane są za pomocą tzw. łyżek lub kłódek, które umożliwiają przesuwanie ich w górę lub w dół, w celu zmiany wysokości przeszkody. Stacjonatę można postawić przy wąskim rowie. Rodzajem stacjonaty jest też szlaban.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stacjonować

przebywać w pewnym miejscu przez jakiś czas (zwykle o wojsku)

czasownik niedokonany

(1.1) wojsk. mieć gdzieś bazę, mieć postój

(1.2) żart. wystawać gdzieś, sterczeć gdzieś

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stacjonowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) wojsk. przebywanie gdzieś przez jakiś czas, posiadanie gdzieś bazy

#### Źródła:

Wiktionary

# Stacjonowany

dawniej: taki, któremu wyznaczono miejsce postoju, pobytu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stacjusz

- Cecyliusz Stacjusz (ok. 220 p.n.e. – ok. 168 p.n.e.) – komediopisarz rzymski
- Publiusz Papiniusz Stacjusz (ok. 45-96) – poeta rzymski

#### Źródła:

Wikipedia

# Stacki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stacyje

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. rel. droga krzyżowa

#### Źródła:

Wiktionary

# Stacyjka

zdrobnienie od: stacja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od stacja

(1.2) mała stacja (kolejowa lub benzynowa)

(1.3) mot. przełącznik z zamkiem do uruchamiania silnika pojazdu przy pomocy klucza

Stacyjka (Stacyjka. Ballada w 13 obrazach) – polski serial obyczajowo-komediowy w reżyserii Radosława Piwowarskiego, zdjęcia realizowano w latach 2003–2004, premierowy odcinek wyemitowano w TVP 12 września 2004 roku. Zdjęcia plenerowe zrealizowano w Jezioranach pod Olsztynem oraz w Pasłęku koło Elbląga. Okres zdjęciowy rozpoczął się 3 października 2003 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stacyjny

związany z stacją

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze stacją, dotyczący stacji, właściwy stacji, znajdujący się w obrębie stacji

(1.2) stanowiący stację

(1.3) odbywający się stacjami

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stacz

potocznie: mężczyzna odpłatnie stojący w kolejce za kogoś

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ktoś, kto stoi

(1.2) zob. stacz kolejkowy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staczać

1. rozgrywać walkę, potyczkę itp.;
2. niszczyć przez gryzienie, drążenie;
3. staczać się:
a) spadać skądś, tocząc się;
b) doświadczać upadku moralnego

#### Źródła:

SJP.pl

# Staczanka

staczanie drewna do wody przed spławem

#### Źródła:

SJP.pl

# Staczka

potocznie: kobieta odpłatnie stojąca w kolejce za kogoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Stąd

zaimek przysłówkowy zastępujący wyrazy lub wyrażenia oznaczające m.in. określenia miejsca, przyczynę, powód, źródło czegoś

zaimek

(1.1) wyznaczenie miejsca, w którym znajduje się osoba mówiąca, z orientacją na zewnątrz

(1.2) z tego powodu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stade

Stade (dolnoniem. Stood) – miasto powiatowe w Niemczech w kraju związkowym Dolna Saksonia, siedziba powiatu Stade. W 2001 liczyło 45 152 mieszkańców, w 2005 - 45 928, a w 2008 45 918 mieszkańców.

Miasto zostało założone w 994.

W mieście znajduje się huta aluminium, stocznia, port rzeczny oraz muzeum.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stadełko

zdrobnienie od: stadło

#### Źródła:

SJP.pl

# Stadialny

1. dzielący się na poszczególne stadia;
2. odnoszący się do danego stadium procesu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stadiał

Stadiał (glacistadiał) – chłodniejszy okres w glacjale, podczas którego lodowce zwiększają swój zasięg. Stadiały oddzielone są od siebie interstadiałami, cieplejszymi okresami, podczas których lodowce „cofają się” na niewielkie odległości. Parę stadiał—interstadiał można uznać za rodzaj oscylacji klimatycznej.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stadion

1. odpowiednio wyposażony, otoczony trybunami dla widzów obiekt, na którym odbywają się zawody sportowe;
2. w starożytnej Grecji: jednostka długości równa 164 m (attycka) lub 192 m (olimpijska)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) sport. duża budowla z miejscami dla widzów, miejsce rozgrywania zawodów sportowych;

(1.2) hist. miara długości używana w starożytnych krajach o różnych długościach (zazwyczaj 185 m);

Stadion sportowy – obiekt budowlany przeznaczony do rozgrywania zawodów różnych dyscyplin sportowych.

Nazwa stadion pochodzi z języka starogreckiego. Termin στάδιον (stadion) był jednostką miary długości używaną w starożytnej Grecji i równej 600 stopom. Bieżnia greckich stadionów miała długość równą 1 stadionu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stadionowy

→ stadion

przymiotnik

(1.1) związany ze stadionem, odbywający się na stadionie

Patrz:stadion

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stadium

faza, poziom, etap, stopień rozwoju

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) część procesu, część czasu rozwoju

(1.2) hist. w starożytnym Rzymie miara odległości równa około 160 m

Stadium – stacja podziemna Mass Rapid Transit (MRT) na Circle Line w Singapurze. Znajduje się w dzielnicy Kallang, tuż obok Singapore Sports Hub.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stadko

zdrobnienie od: stado

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zdrobn. od stado

(1.2) małe stado

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stadniak

rodzaj ptaków śpiewających

#### Źródła:

SJP.pl

# Stadnicki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stadniczka

stadniczka żółtoskrzydła - gatunek ptaka z rodziny papugowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Stadnie

przysłówek

(1.1) zool. stadem, w stadzie

#### Źródła:

Wiktionary

# Stadnik

1. samiec rozpłodowy bydła domowego; buhaj;
2. stadnik długopłetwy - gatunek ryby z rodziny alestesowatych; bystrzyk długopłetwy, alestes długopłetwy

- buhaj (stadnik lub potocznie byk) − przeznaczony do rozpłodu samiec bydła domowego

Osoby o tym nazwisku:

- Adam Stadnik – polski rolnik i polityk
- Alina Stadnik – ukraińska zapaśniczka
- Andrij Stadnik – ukraiński zapaśnik
- Hanna Stadnik – polska uczestniczka II wojny światowej, działaczka kombatancka
- Marija Stadnik – ukraińska i azerska (od 2007) zapaśniczka

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stadnina

ośrodek hodowli koni

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zootechn. pogłowie koni w hodowli zarodowej

(1.2) zootechn. ośrodek zajmujący się hodowlą lub reprodukcją koni;

- Stadnina – osada w województwie pomorskim, w powiecie kwidzyńskim, w gminie Prabuty
- Stadnina – dzielnica Starogardu Gdańskiego
- Stadnina – część Sierakowa
- Stadnina – miejsce hodowli koni

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stadninka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: stadnina

(1.2) mała stadnina

#### Źródła:

Wiktionary

# Stadninowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze stadniną, dotyczący stadniny

#### Źródła:

Wiktionary

# Stadność

życie w stadzie, w grupie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stadny

żyjący w stadzie, związany ze stadem (np. zwierzę stadne, instynkt stadny)

przymiotnik

(1.1) odbywający się stadem, dotyczący stada

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stado

1. gromada zwierząt jednego gatunku, trzoda, sfora, tabun
2. tłum, gromada, chmara

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zool. grupa osobników tego samego, rzadziej różnych gatunków zwierząt, żyjąca na określonym terytorium, związana mniej lub bardziej zaawansowaną formą organizacji społecznej;

(1.2) zootechn. hodowlana grupa zwierząt

(1.3) przen. pejor. duża liczba ludzi (nawet nietworzących grupy)

(1.4) przen. pot. gromada podobnych do siebie obiektów

Stado – grupa osobników tego samego, rzadziej różnych gatunków zwierząt, żyjąca na określonym terytorium, związana mniej lub bardziej zaawansowaną formą organizacji społecznej. Łączenie się osobników w stada jest najczęściej związane z rozrodem. Do zwierząt stadnych należy wiele gatunków kręgowców, głównie spośród ssaków, ptaków i ryb. U wilków i dzików stado nazywane jest watahą. Duże stado ryb to ławica.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stądże

wzmocniony zaimek przysłowny "stąd"

#### Źródła:

SJP.pl

# Stadło

żartobliwie o parze małżeńskiej

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pot. para małżeńska

Stadła (do 1964 Stadło) – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, w gminie Podegrodzie. Jedna z najstarszych osad kolonistów niemieckich na Sądecczyźnie.

Wieś królewska starostwa sądeckiego w powiecie sądeckim województwa krakowskiego w końcu XVI wieku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Staf

potocznie: marihuana; gańdźa, gandzia, gandża, maryśka, marycha, stuff

#### Źródła:

SJP.pl

# Staff

- Leopold Staff – polski poeta
- Franciszek Staff – polski ichtiolog
- Ludwik Maria Staff – polski poeta
- Staff – polski raper
- slang. marihuana

#### Źródła:

Wikipedia

# Stafford

[czytaj: stafed]
1. nazwa kilku miejscowości, hrabstw i gmin w USA;
2. miasto w Anglii

Stafford – miasto w Wielkiej Brytanii, w Anglii, w Staffordshire, w dystrykcie Stafford. Ośrodek administracyjny hrabstwa Staffordshire. Położone w samym sercu regionu West Midlands. Według Narodowego Spisu Ludności wydanego w 2001 roku, miasto ma 63 681 mieszkańców. W 2011 roku dystrykt liczył 113 869 mieszkańców. Jest miastem partnerskim Skarżyska-Kamiennej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staffordzki

przymiotnik od: Stafford

#### Źródła:

SJP.pl

# Staffowski

przymiotnik dzierżawczy - należący do Staffa lub z nim związany

przymiotnik

(1.1) liter. dotyczący życia i twórczości Leopolda Staffa, charakterystyczny, typowy dla Staffa lub jego twórczości, taki jak u Staffa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staffowy

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) należący/odnoszący się do Leopolda Staffa

#### Źródła:

Wiktionary

# Stafilokok

drobnoustrój kulisty; gronkowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Stafisz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stagflacja

szybki wzrost stopy inflacji w warunkach stagnacji gospodarczej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ekon. występowanie wysokiej inflacji w warunkach stagnacji gospodarczej;

Stagflacja (ang. stagflation, stagnacja + inflacja) – zjawisko makroekonomiczne, polegające na jednoczesnym występowaniu w gospodarce danego państwa zarówno znaczącej inflacji, jak i stagnacji gospodarczej (inflacja zwykle wiąże się z fazą wzrostu w cyklu koniunkturalnym). Przyczyn tego zjawiska upatruje się w negatywnym szoku podażowym, który powoduje zarówno wzrost cen, jak też i ograniczenie produkcji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stagflacyjny

→ stagflacja

Patrz:stagflacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Stągiew

dawna jednostka objętości równa ok. 200 litrom

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wysoki dzban kamienny lub gliniany do przechowywania wody albo wina, zwykle węższy górą, z jednym uchem

(1.2) metrol. dawna miara objętości równa ok. 200 litrom;

Stągiew – dawna jednostka objętości, stosowana w XIX wieku (po 1819 roku). Stągiew odpowiadała 50 garncom nowopolskim, czyli ok. 200 litrom.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stagiryta

przydomek Arystotelesa

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) hist. filoz. przydomek Arystotelesa ze Stagiry

Arystoteles (starogr. Ἀριστοτέλης, Aristotelēs, ur. 384 p.n.e. w Stagirze, zm. 322 p.n.e. w Chalkis) – filozof, jeden z trzech – obok Sokratesa i Platona – najsławniejszych filozofów starożytnej Grecji. Nazywany też Stagirytą (od miejsca urodzenia) lub po prostu Filozofem (w tekstach średniowiecznych i nowożytnych).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stagnacja

1. brak działania w jakiejś dziedzinie, brak zmian;
2. brak wzrostu gospodarczego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wyhamowanie lub całkowite zatrzymanie postępu w jakiejś dziedzinie

- Stagnacja – zastój w danej dziedzinie
- Stagnacja – w ekonomii: stałość wskaźników ekonomicznych zwykle towarzysząca recesji
- Stagnacja – w hydrobiologii: brak mieszania się wód
- Stagnacja – w glacjologii: postój lodowca
- Stagnacja – album studyjny polskiej grupy muzycznej Desdemona

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stagnacyjny

przymiotnik od: stagnacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Stagnofilny

lubiący przebywać w środowisku wody stałej, np. ryby stagnofilne

#### Źródła:

SJP.pl

# Stagnolepis

rodzaj dużych, opancerzonych gadów naczelnych z rzędu aetozaurów

#### Źródła:

SJP.pl

# Staja

1. dawna miara długości o różnych wartościach w zależności od czasu i miejsca; także dawna miara powierzchni; staje; stajanie
2. górska polana z szałasem służącym pasterzom w okresie pobytu w górach

Staja (bardziej poprawnie staje, stajanie) – staropolska miara długości drogi.Istnieją dwie miary o tej samej nazwie:

1. długość bruzdy, jaką wół orał bez zatrzymywania i zawracania, odpowiadająca anglosaskiej mierze furlong. Staja taka mogła mieć różną długość: staja statutowa równała się 84 łokciom; staropolska – ok. 134 m;
2. odległość przebyta przez konia pomiędzy dwoma odpoczynkami, odpowiadająca anglosaskiej mierze o nazwie league. Taka staja, zwana milową to – ok. 893 m; a nowopolska to – ok. 1066,8 m.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stajać

o lodzie lub śniegu: stopnieć, roztopić się

#### Źródła:

SJP.pl

# Stajanie

dawna miara długości o różnych wartościach w zależności od czasu i miejsca; także dawna miara powierzchni; staja; staje

Staja (bardziej poprawnie staje, stajanie) – staropolska miara długości drogi.Istnieją dwie miary o tej samej nazwie:

1. długość bruzdy, jaką wół orał bez zatrzymywania i zawracania, odpowiadająca anglosaskiej mierze furlong. Staja taka mogła mieć różną długość: staja statutowa równała się 84 łokciom; staropolska – ok. 134 m;
2. odległość przebyta przez konia pomiędzy dwoma odpoczynkami, odpowiadająca anglosaskiej mierze o nazwie league. Taka staja, zwana milową to – ok. 893 m; a nowopolska to – ok. 1066,8 m.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stajały

o lodzie lub śniegu: taki, który stajał (stopniał, roztopił się)

#### Źródła:

SJP.pl

# Staje

dawna miara długości o różnych wartościach w zależności od czasu i miejsca; także dawna miara powierzchni; staja; stajanie

Staja (bardziej poprawnie staje, stajanie) – staropolska miara długości drogi.Istnieją dwie miary o tej samej nazwie:

1. długość bruzdy, jaką wół orał bez zatrzymywania i zawracania, odpowiadająca anglosaskiej mierze furlong. Staja taka mogła mieć różną długość: staja statutowa równała się 84 łokciom; staropolska – ok. 134 m;
2. odległość przebyta przez konia pomiędzy dwoma odpoczynkami, odpowiadająca anglosaskiej mierze o nazwie league. Taka staja, zwana milową to – ok. 893 m; a nowopolska to – ok. 1066,8 m.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stajeneczka

zdrobnienie od: stajnia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zdrobn. od: stajnia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stajenka

zdrobnienie od: stajnia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: stajnia

(1.2) mała stajnia

(1.3) rel. model żłóbka betlejemskiego, zwykle z figurkami

Szopka bożonarodzeniowa – makieta lub diorama przedstawiająca wyobrażenie miejsca narodzin Jezusa Chrystusa (stajni, jaskini lub groty). Sceny obrazują moment przybycia pasterzy lub Trzech Mędrców. W każdej szopce znajduje się przedstawienie Świętej Rodziny (mały Jezus, Maria oraz Józef). Najczęściej elementem szopki polskiej są także postaci Trzech Mędrców, pasterzy, a także bydło (wół – zob. Iz 1,3), osioł i owce, Gwiazda Betlejemska, anioły.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stajenny

osoba specjalistycznie zajmująca się końmi; masztalerz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pracownik zajmujący się końmi i stajnią

przymiotnik

(2.1) dotyczący stajni

Stajenny – osoba pracująca przy koniach w stadninach. Zajmuje się ich karmieniem i pojeniem, czyszczeniem sierści, podawaniem leków i suplementów. Ich praca sprowadza się też do prostych prac gospodarczych na terenie stadniny. Nie należy mylić ich z masztalerzami, do obowiązków których dochodzi jeszcze: podjeżdżanie i zajeżdżanie młodych koni, sprawdzanie stanu ich zdrowia oraz ogólna opieka nad wszystkimi końmi w stadzie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stajkowo

2 miejscowości w Polsce:

- Stajkowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Lubasz
- Stajkowo – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. białogardzkim, w gminie Białogard

#### Źródła:

Wikipedia

# Stajnia

1. budynek przeznaczony dla koni
2. grupa koni, motocyklów, bolidów itp. przygotowywana do wyścigów, reprezentująca barwy jednego właściciela, sponsora

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zootechn. budynek, pomieszczenie dla koni;

(1.2) pot. jeźdz. klub jeździecki, szkoła jazdy konnej

(1.3) sport. mot. zespół wyścigowy i konstrukcyjny Formuły 1

(1.4) daw. zajezdnia parowozów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stajniak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stakan

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) szklanka do picia wódki lub spirytusu, kojarzona z Rosjanami

#### Źródła:

Wiktionary

# Stal

stop żelaza z węglem i innymi pierwiastkami

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) met. stop żelaza z węglem;

Stal – stop żelaza z węglem i innymi pierwiastkami, plastycznie obrobiony i obrabialny cieplnie, o zawartości węgla nieprzekraczającej 2,11%, co odpowiada granicznej rozpuszczalności węgla w żelazie (dla stali stopowych zawartość węgla może być dużo wyższa). Węgiel w stali najczęściej występuje w postaci perlitu płytkowego. Niekiedy jednak, szczególnie przy większych zawartościach węgla, cementyt występuje w postaci kulkowej w otoczeniu ziaren ferrytu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stala

nazwisko

Osoby:

- Dave Stala – polski zawodnik futbolu kanadyjskiego
- Józef Stala – polski duchowny
- Marian Stala – polski krytyk
- Urszula Stala – polska siatkarka
- Zbigniew Stala – polski hokeista

Inne:

- Stala & So. – fiński zespół muzyczny

Zobacz też:

- Stalla

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stalag

w okresie II wojny światowej niemiecki obóz dla jeńców wojennych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) hist. niemiecki obóz dla jeńców wojennych (szeregowych i podoficerów) podczas II wojny światowej;

Stalag (niem. skrót od Stammlager für kriegsgefangene Mannschaften und Unteroffiziere) – w czasie II wojny światowej niemiecki obóz jeniecki podczas II wojny światowej przeznaczony dla szeregowców i podoficerów.

Oddzielną kategorię stanowiły obozy Stalag Luft (Stammlager für kriegsgefangene Luftwaffenangehörige) pod zarządem Luftwaffe, przeznaczone dla lotników wszelkich stopni oraz Marlag (Kriegsmarine-Kriegsgefangenen-Mannschaftsstammlager) przeznaczone dla podoficerów i szeregowych marynarki wojennej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalagmicik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od stalagmit

#### Źródła:

Wiktionary

# Stalagmit

naciek krystaliczny w postaci słupa lub stożka, powstający na dnie jaskini wskutek osadzania się węglanu wapnia po wyparowaniu wody kapiącej ze stropu jaskini

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) geol. naciek jaskiniowy narastający od dna jaskini ku górze;

Stalagmit (fr. stalagmite z gr. σταλαγμίτης) – naciek jaskiniowy, grawitacyjny osiągający duże rozmiary. Może występować w postaci słupa, stożka, guza itp. Narasta od dna jaskini krasowej ku górze wskutek wytrącania się węglanu wapnia z kapiącej ze stropu wody – w przypadku jaskini lodowej – jej zamarzania. Stalagmitowi odpowiada zazwyczaj stalaktyt w stropie jaskini, w wyniku ich połączenia powstaje kolumna zwana stalagnatem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalagmitowy

przymiotnik od: stalagmit

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalagmometr

przyrząd używany do mierzenia napięcia powierzchniowego cieczy

Stalagmometr – przyrząd do pomiaru napięcia powierzchniowego na granicy cieczy i gazu lub na granicy dwóch nierozpuszczalnych w sobie faz ciekłych. Składa się z pojemnika na ciecz podlegającą badaniu oraz kapilary z odpowiednio ukształtowanym (płasko oszlifowanym) zakończeniem zwanym stopką. Taka konstrukcja pozwala na powolny, swobodny wypływ zgromadzonej cieczy dyskretnymi porcjami – kroplami, tworzącymi się pod stopką kapilary i regularnie odrywającymi się od niej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stalagnacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od stalagnat

#### Źródła:

Wiktionary

# Stalagnat

wapienna forma naciekowa powstała w wyniku połączenia się stalaktytu ze stalagmitem

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) geol. mający kształt kolumny naciek jaskiniowy powstały z połączenia stalagmitu ze stalaktytem;

Stalagnat (kolumna naciekowa) – naciek jaskiniowy w formie kolumny, słupa, lejka itp., łączący strop jaskini krasowej z jej dnem. Powstaje on w efekcie równoczesnego rozwoju stalaktytu idącego od stropu i stalagmitu na dnie jaskini, który tworzy się z wytrącania węglanu wapnia z wody kapiącej z tego stalaktytu. Odpowiednio długi rozrost obu form leżących na jednej osi prowadzi do ich połączenia i wykształcenia stalagnatu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalagnatowy

przymiotnik od: stalagnat

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalak

stalowy stojak służący jako podpora stropu w kopalni

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalaktycik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od stalaktyt

#### Źródła:

Wiktionary

# Stalaktyt

naciek krystaliczny w postaci sopla zwisającego ze stropu jaskini; sopleniec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) geol. naciek jaskiniowy w kształcie sopla, zwisający ze stropu jaskini;

Stalaktyt, sopleniec, nawis (gr. σταλακτίτης od σταλάσσω 'kapać') – grawitacyjny naciek jaskiniowy mający najczęściej kształt wydłużonego, odwróconego stożka (sopla), narastającego od stropu jaskini krasowej ku jej spągowi.

Powstawanie stalaktytów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalaktytowy

przymiotnik od: stalaktyt

#### Źródła:

SJP.pl

# Stale

przysłówek

(1.1) pot. bez przerwy, cały czas

Stale – wieś w Polsce, położona w województwie podkarpackim, w powiecie tarnobrzeskim, w gminie Grębów.

W latach 1973–1976 w gminie Tarnobrzeg.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa tarnobrzeskiego.

W miejscowości funkcjonuje rzymskokatolicka parafia św. Teresy z Avili należąca do dekanatu Tarnobrzeg.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalej

dawny stopień wyższy od przysłówka: stale (trwale)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalewo

Stalewo (niem. Stall) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie elbląskim, w gminie Markusy, na obszarze Żuław Elbląskich.

Wieś królewska położona była w II połowie XVI wieku w województwie malborskim. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stalewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalexport

1. dwa wieżowce w Katowicach, zaprojektowane pod koniec lat 70. XX wieku;
2. polskie przedsiębiorstwo

- Stalexport – Przedsiębiorstwo Handlu Zagranicznego „STALEXPORT”, po 1989 Stalexport S.A.
- Stalexport Autostrada Małopolska – spółka akcyjna eksploatująca odcinek autostrady A4: Katowice – Kraków
- Stalexport Autostrady
- Stalexport (wieżowce) – dwa połączone ze sobą katowickie wieżowce

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stalica

żelazne okucie skrzynki w sieczkarni

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalin

nazwisko, np. Józef Stalin (Iosif Wissarionowicz Dżugaszwili), 1878-1953 - działacz komunistyczny i dyktator Związku Radzieckiego, osobiście odpowiedzialny za zbrodnie popełnione przez reżim, który stworzył

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) hist. polit. pseudonim Iosifa Wissarionowicza Dżugaszwiliego, radzieckiego polityka i przywódcy;

Józef Stalin (ros. Иосиф Сталин), właśc. Iosif Wissarionowicz Dżugaszwili (ros. Ио́сиф Виссарио́нович Джугашви́ли, wym. [ɪˈosʲɪf vʲɪsərʲɪˈonəvʲɪt͡ɕ d͡ʐʐʊɡɐˈʂvʲilʲɪ] ( odsłuchaj); Ioseb Besarionis Dze Dżughaszwili, gruz. იოსებ ბესარიონის ძე ჯუღაშვილი; ps. Stalin, Koba, Soso, Iwanow, Wasiljew, Czyżykow, Besoszwili; ur. 6 grudnia?/18 grudnia 1878 w Gori, zm. 5 marca 1953 w Kuncewie (obecnie dzielnica Moskwy) – rewolucjonista bolszewicki, dyktator, polityk i zbrodniarz komunistyczny pochodzenia gruzińskiego. Był jednym z organizatorów zbrojnego przewrotu bolszewickiego, który przeszedł do historii jako „rewolucja październikowa”. Do 1922 był członkiem Rady Komisarzy Ludowych, pełnił w niej m.in. funkcję komisarza do spraw narodowościowych. W latach 1919–1953 był członkiem Biura Politycznego KC RKP(b), następnie WKP(b) i KPZR. Odpowiedzialny za śmierć milionów ludzi, uznawany za jednego z największych zbrodniarzy w historii ludzkości.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalingrad

funkcjonująca w latach 1925-1961 nazwa Wołgogradu (miasto w Rosji)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) hist. geogr. nazwa Wołgogradu w latach 1925-1961

- Stalingrad – nazwa miasta Wołgograd w latach 1925–61
- Stalingrad – radziecki film dokumentalny z 1943 r. w reżyserii Leonida Warłamowa
- Stalingrad – radziecki film wojenny z 1989 r. w reżyserii Jurija Ozierowa
- Stalingrad – niemiecki film wojenny z 1993 r. w reżyserii Josepha Vilsmaiera
- Stalingrad – rosyjski film wojenny z 2013 r. w reżyserii Fiodora Bondarczuka
- Stalingrad − stacja metra w Paryżu
- Stalingrad − album heavymetalowej grupy Accept

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalingradczyk

mieszkaniec Stalingradu (obecnie - Wołgograd)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Stalingradu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalingradka

mieszkanka Stalingradu (obecnie - Wołgograd)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Stalingradu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalingradzki

związany ze Stalingradem (dawna nazwa (1925-61) rosyjskiego miasta Wołgograd)

przymiotnik

(1.1) związany ze Stalingradem, dotyczący Stalingradu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalinista

zwolennik Stalina, stalinizmu lub członek stalinowskiego aparatu władzy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) polit. zwolennik Józefa Stalina, stalinizmu lub członek stalinowskiego aparatu władzy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalinistka

→ stalinista; stalinówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) polit. zwolenniczka Józefa Stalina, stalinizmu lub członkini stalinowskiego aparatu władzy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalinizacja

wprowadzanie lub upowszechnianie stalinizmu w Związku Radzieckim i państwach pozostających pod jego wpływem politycznym

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hist. polit. wprowadzanie stalinizmu

Stalinizacja – proces zapoczątkowany w okresie Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (od 1948 roku do 1956 roku) charakteryzujący się wpływem stalinizmu na kształtowanie stosunków społeczno-gospodarczych. W gospodarce przejawiał się kolektywizacją przemysłu i obszarów wiejskich oraz likwidacją prywatnych przedsiębiorstw handlowych, w kulturze – rozwojem kierunku artystycznego nazywanego socrealizem. W życiu publicznym odejściem od systemu wielopartyjnego na rzecz kierowniczej roli partii komunistycznej – Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. W stosunkach społecznych był to okres nasilonej cenzury oraz wzmożonej działalności Urzędu Bezpieczeństwa PRL skutkującej dużą liczbą pokazowych procesów sądowych i egzekucji działaczy takich organizacji patriotycznych jak Armia Krajowa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalinizm

1. okres rządów J. Stalina;
2. system ideologiczny autorstwa J. Stalina, oparty o założenie, że rewolucja komunistyczna może odnieść sukces także w jednym tylko państwie (przeciwieństwo trockizmu) oraz że rewolucja światowa nie nastąpi samoistnie, lecz musi zostać starannie przygotowana, w tym poprzez wykorzystanie konfliktów między mocarstwami imperialistycznymi

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) hist. polit. ustrój, praktyka rządzenia panująca w ZSRR za czasów Józefa Stalina;

Stalinizm – ukształtowany w latach 30. XX wieku w Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich pod dyktatorskimi rządami Józefa Stalina system poglądów ideologicznych i sposób kierowania partią oraz państwem komunistycznym i jego gospodarką. Sprowadzał się do rządów jednej partii za pomocą przymusu (terroru) i propagandy oraz centralnie sterowanej gospodarki planowej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalinizować

wprowadzać i rozpowszechniać zasady stalinizmu

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) hist. polit. wprowadzać lub upowszechniać stalinizm

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalinogród

funkcjonująca w latach 1953-1956 nazwa Katowic

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) hist. geogr. nazwa Katowic w latach 1953–1956

Katowice (niem. Kattowitz) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, położone we wschodniej części Górnego Śląska, na Wyżynie Śląskiej. Jest siedzibą władz województwa śląskiego i Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii, a jednocześnie stanowi największe pod względem liczby ludności miasto konurbacji katowickiej i jedenaste największe w Polsce.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalinogrodzki

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Stalinogrodu, związany ze Stalinogrodem

#### Źródła:

Wiktionary

# Stalinowiec

zwolennik Stalina, stalinizmu lub członek stalinowskiego aparatu władzy; stalinista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) polit. zob. stalinista.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalinówka

→ stalinowiec; stalinistka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalinowski

→ stalinizm

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) hist. polit. należący do Józefa Stalina

Patrz:stalinizm

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalińsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. Nowokuźnieck, nazwa noszona przez miasto w latach 1932–61

#### Źródła:

Wiktionary

# Staliować

zwęzić ubranie w talii; wytaliować

#### Źródła:

SJP.pl

# Staliwo

stal gorszego gatunku

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) stal w stanie ciekłym lub w postaci gotowych odlewów

Staliwo – wieloskładnikowy stop żelaza z węglem, niepoddany obróbce plastycznej.

W odmianach użytkowych zawartość węgla nie przekracza 1,5%, suma typowych domieszek również nie przekracza 1%. Właściwości mechaniczne staliwa są nieco niższe niż własności stali o takim samym składzie po obróbce plastycznej. Wynika to z charakterystycznych dla odlewów: gruboziarnistości i pustek międzykrystalicznych. Staliwo ma natomiast znacznie lepsze właściwości mechaniczne od żeliwa, w szczególności – jest plastycznie obrabialne, a odmiany o zawartości węgla poniżej 0,25% są również dobrze spawalne.Ze względu na skład chemiczny rozróżnia się staliwa:

- węglowe – zawierające tylko składniki zwykłe i zanieczyszczenia z przerobu hutniczego
- stopowe – zawierające dodatkowo wprowadzone celowo domieszki stopowe

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalka

dawniej:
1. stalowy pręt do krzesania ognia;
2. przyrząd do ostrzenia noży, tasaków itp.;
3. zakończenie pióra, stalówka;
4. stalowa listewka do usztywniania spódnic, gorsetów itp.; brykla

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) stalowy pręt do ostrzenia noży

(1.2) przest. pot. stalówka

(1.3) wędk. pot. stalowy przypon

(1.4) daw. stalowa sprężyna w staniku, gorsecie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalker

[czytaj: stoker lub stalker] osoba uporczywie nagabująca, prześladująca kogoś, naruszająca prywatność innej osoby

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) krym. osoba prześladująca swoją ofiarę poprzez śledzenie jej i utrudnianie życia

- stalker w prawie karnym to osoba, która komuś się naprzykrza lub prześladuje.
- stalkerzy – bohaterowie powieści Piknik na skraju drogi Arkadija i Borysa Strugackich i innych książek osadzonych w nurcie fantastyki postapokaliptycznej.
- Stalker – film Andrieja Tarkowskiego na podstawie powieści Piknik na skraju drogi Arkadija i Borysa Strugackich.
- S.T.A.L.K.E.R. – seria gier komputerowych inspirowana powieścią Piknik na skraju drogi Arkadija i Borysa Strugackich oraz katastrofą w Czarnobylu.
- Stalker – brytyjski film z 2010
- Stalker – irlandzki film z 2012
- Stalker – nigeryjski film z 2016
- Stalker – amerykański serial telewizyjny stacji CBS

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalkerka

[czytaj: stokerka lub stalkerka] kobieta uporczywie nagabująca, prześladująca kogoś, naruszająca prywatność innej osoby

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) krym. kobieta dopuszczająca się stalkingu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalkerski

→ stalker [czytaj: stokerski lub stalkerski]

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalking

[czytaj: stoking lub stalking] uporczywe nagabywanie, naprzykrzanie się, prześladowanie innej osoby i naruszanie jej prywatności

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) socjol. krym. złośliwe i powtarzające się nagabywanie, naprzykrzanie się czy prześladowanie, zagrażające czyjemuś bezpieczeństwu;

Stalking – termin pochodzący z języka angielskiego, który oznacza „podchody” lub „skradanie się”. Pod koniec lat 80. XX wieku stalking zyskał dodatkowe negatywne znaczenie na skutek nowego zjawiska społecznego, jakim było obsesyjne podążanie fanów za gwiazdami filmowymi Hollywood. Obecnie stalking jest definiowany jako „złośliwe i powtarzające się nagabywanie, naprzykrzanie się czy prześladowanie zagrażające czyjemuś bezpieczeństwu”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalkingowy

[czytaj: stokingowy lub stalkingowy] związany z uporczywym nagabywaniem, prześladowaniem kogoś, naruszaniem prywatności innej osoby

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalkować

[czytaj: stokować lub stalkować] uporczywie nagabywać, naprzykrzać się, prześladować inną osobę i naruszać jej prywatność; nękać

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalla

drewniana lub kamienna ławka dla duchownych, bogato zdobiona, ustawiona w prezbiterium

Szwajcaria:

- Stalla – dawna nazwa miejscowości Bivio

Osoby:

- Bernhard Stalla – niemiecki historyk

Zobacz też:

- Stala
- stalle

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stalle

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) ławy usytuowane przy bocznych ścianach prezbiterium, często bogato dekorowane;

Stalle – drewniane lub kamienne ławki ustawione w prezbiterium przy bocznych ścianach. Często bardzo bogato zdobione rzeźbiarsko, malarsko lub intarsją, poprzedzielane na pojedyncze siedziska.

Miały zazwyczaj wysokie oparcia (zaplecki), często z baldachimem. Z przodu dostawione były obudowane klęczniki. Siedzenia w stallach mogły być podnoszone lub umocowane na stałe. W podnoszonych siedzeniach od spodu umieszczane były tzw. mizerykordie – wsporniki ułatwiające stanie podczas nabożeństw. Wejścia do stalli zamykane były dekoracyjnymi bramkami. W czasie szczególnie uroczystych nabożeństw zdobione były dekoracyjnymi tkaninami.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stallone

[czytaj: staLON] nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalmach

nazwisko

- Andrzej Stalmach – polski lekkoatleta
- Paweł Stalmach – polski dziennikarz, publicysta i działacz społeczny

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stalnica

porembica stalnica - gatunek pluskwiaka z rodziny tarczówkowatych, występujący w Europie Środkowej

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalny

przymiotnik

(1.1) daw. stalowy, wykonany ze stali

#### Źródła:

Wiktionary

# Stalochłonny

zużywający dużo stali

#### Źródła:

SJP.pl

# Staloryt

1. rodzaj techniki graficznej
2. rycina uzyskiwana tą techniką

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) szt. technika graficzna należąca do druku wklęsłego polegająca na wykonaniu ryciny rylcem na płycie stalowej, pomalowaniu go farbą i odbiciu na papierze;

(1.2) odbitka, rycina, która została wykonana techniką stalorytu (1.1)

Staloryt — technika graficzna należąca do druku wklęsłego — również nazwa ryciny wykonanej tej techniką. Polega na wykonaniu ryciny rylcem na płycie stalowej. Wymaga dużej precyzji od rytownika, ponieważ retusze i poprawki są prawie niemożliwe ze względu na twardość materiału. Po zakończeniu rytowania płyta jest dodatkowo hartowana.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalorytnictwo

sztuka wykonywania stalorytów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalorytnik

specjalista w dziedzinie wykonywania stalorytów

#### Źródła:

SJP.pl

# Staloskop

przyrząd do szybkiego badania składu chemicznego stali metodą analizy widmowej; stilometr

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalować

przestarzale: zlecać rzemieślnikowi wykonanie czegoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalóweczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: stalówka

#### Źródła:

Wiktionary

# Stalowiec

zawodnik lub fan klubu Stal (np. Stal Mielec, Stal Gorzów)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. kibic klubu sportowego Stal Gorzów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalówka

1. cienka blaszka uformowana w kształcie ostrza, rozdwojonego na końcu, służąca do pisania;
2. potocznie: stalowa linka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) końcowa, robocza część pióra;

(1.2) stalowa linka

Stalówka – ukształtowana w formie cienkiego ostrza, rozdwojonego na końcu, stalowa, bądź wykonana z innego materiału (np. złoto, tytan) cienka blacha, służąca do pisania piórem przy użyciu ciekłego atramentu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalówkowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze stalówką, dotyczący stalówki

#### Źródła:

Wiktionary

# Stalownia

zakład produkcyjny (fabryka) wytwarzający stal

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) techn. hutn. dział huty zajmujący się wytapianiem stali

Stalownia – dział huty zajmujący się wytapianiem stali.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stalownictwo

dział hutnictwa obejmujący wytapianie stali

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalownik

osoba wytwarzająca stal

Stalownik – opuszczony szpital znajdujący się na obrzeżach Bielska-Białej w dzielnicy Mikuszowice. Nazwa Stalownik wywodzi się od dawnego resortu hutnictwa, który był pierwszym właścicielem obiektu.

Został wybudowany w latach 60 XX wieku na zboczu Łysej Góry. Został otwarty w listopadzie 1967 jako sanatorium specjalizujące się w leczeniu płuc u osób dorosłych między innymi gruźlicę. Obiekt dysponował m.in. 320 miejscami głównie w 3 osobowych pokojach, 2 salami operacyjnymi, kawiarnią, salą kinowo-widowiskową. W 1982 został przekształcony w Specjalistyczny Szpital Miejski. Sprawował on swoją funkcję do 2001, w którym jego role przejął nowo wybudowany szpital wojewódzki „Pod Szyndzielnią”. Budynek Stalownika był już przestarzały i położony na pograniczach miasta na stosunkowo trudno dostępnym zboczu góry, co utrudniało dojazd karetkom i innym służbom.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stalowobłękitny

błękitny o stalowym (szaroniebieskim) odcieniu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalowoczarny

czarny o stalowym (szaroniebieskim) odcieniu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalowogranatowy

granatowy o stalowym (szaroniebieskim) odcieniu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalowoniebieski

niebieski o stalowym (szaroniebieskim) odcieniu

przymiotnik jakościowy

(1.1) mający kolor niebieski o odcieniu stalowym, szarym i połyskliwym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalowosrebrny

srebrny o stalowym (szaroniebieskim) odcieniu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalowoszary

szary o stalowym (szaroniebieskim) odcieniu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stalowowolanin

mieszkaniec Stalowej Woli (miasta w Polsce)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Stalowej Woli

(1.2) osoba pochodząca ze Stalowej Woli, urodzona w Stalowej Woli

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalowowolanka

mieszkanka Stalowej Woli (miasta w Polsce)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Stalowej Woli

(1.2) kobieta pochodząca ze Stalowej Woli, urodzona w Stalowej Woli

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalowowolski

przymiotnik od: Stalowa Wola

przymiotnik

(1.1) dotyczący Stalowej Woli, związany ze Stalową Wolą, pochodzący ze Stalowej Woli

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalowy

1. wykonany ze stali;
2. mający kolor stali, szaroniebieski;
3. przenośnie:
a) bardzo silny, twardy;
b) silny psychicznie, nieugięty, niezłomny; świadczący o takich cechach

przymiotnik

(1.1) związany ze stalą, dotyczący stali

(1.2) wykonany ze stali

(1.3) książk. mający kolor stali

(1.4) przen. twardy, mocny, silny fizycznie

(1.5) przen. silny, odporny psychicznie; także. będący wyrazem mocnego charakteru

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalszy

stopień wyższy od przymiotnika: stały

#### Źródła:

SJP.pl

# Staluga

dawniej: sztaluga; stojak z ruchomymi uchwytami, służącymi malarzowi do umieszczania malowanego obrazu na odpowiedniej wysokości

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. sztaluga, sztalugi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stalugwa

gatunek ptaka z rodziny bekasowatych; brodziec samotny, samotnik

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ornit. samotnik, brodziec samotny

Samotnik, brodziec samotny, stalugwa (Tringa ochropus) – gatunek średniej wielkości ptaka wędrownego z rodziny bekasowatych (Scolopacidae). Nie wyróżnia się podgatunków. Nie jest zagrożony wyginięciem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stambulczyk

mieszkaniec Stambułu; stambułczyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Stambulski

→ Stambuł (miasto w Turcji); istambulski

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Stambułu, związany ze Stambułem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stambuł

(w starożytności Bizancjum, 324-1453 Konstantynopol, 1453-1930 nazwy Konstantynopol i Stambuł używane zamiennie) największe miasto w Turcji; rzadziej: Istambuł

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. największe miasto Turcji, leżące nad Bosforem, na dwóch kontynentach;

Stambuł (tur. İstanbul, dawniej Konstantynopol, Carogród) – największe i najludniejsze miasto w Turcji oraz jej centrum kulturalne, handlowe i finansowe. Rozciąga się po obu stronach cieśniny morskiej Bosfor, od północnego wybrzeża Morza Marmara do południowego wybrzeża Morza Czarnego. Położenie miejscowości zarówno w europejskiej Tracji, jak i azjatyckiej Bitynii sprawia, że jest ona jedyną metropolią świata znajdującą się na dwóch kontynentach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stambułczyk

mieszkaniec Stambułu; stambulczyk

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Stambułu; osoba z tego miasta

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stambułka

1. fajka turecka;
2. mieszkanka Stambułu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Stambułu; kobieta z tego miasta

(1.2) daw. fajka turecka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stamina

środowiskowo: wytrzymałość jakiegoś urządzenia

Stamina – szósty album studyjny polskiego rapera Gedza. Wydawnictwo ukazało się 19 listopada 2020 za pośrednictwem wytwórni muzycznej NNJL w dystrybucji Universal Music Polska.

Album jest utrzymany w stylu muzyki hip-hop. Składa się z wersji standardowej (1 CD).

Płyta dotarła do 5. miejsca polskiej listy sprzedaży – OLiS. Wydawnictwo uzyskało status złotej płyty, przekraczając liczbę 15 tysięcy sprzedanych kopii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stamirowice

2 miejscowości w Polsce:

- Stamirowice – wieś w woj. łódzkim, w pow. łódzkim wschodnim, w gminie Koluszki
- Stamirowice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Mogielnica

#### Źródła:

Wikipedia

# Stampila

pieczątka (stempel) imienna, firmowa

#### Źródła:

SJP.pl

# Stamppot

[czytaj: stampot] ziemniaki utłuczone wraz z warzywami

Stamppot (niderl. stampen „tłuc, ubijać” i pot „garnek”) – ziemniaki utłuczone razem z warzywami.

Prosta i pożywna potrawa charakterystyczna dla tradycyjnej kuchni holenderskiej, łatwa do przygotowania w dużej ilości. Podstawowym składnikiem są ugotowane i utłuczone ziemniaki. Do jej przygotowania nadają się ziemniaki, które rozpadają się podczas gotowania, tzw. kruimig. Tym niemniej stamppot nie jest odpowiednikiem ziemniaczanego purée – ugotowane ziemniaki i warzywa rozgniata się za pomocą metalowego tłuczka na niejednorodną masę.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stamtąd

z tamtego miejsca

zaimek

(1.1) z tamtego miejsca, z tamtej lokalizacji, z miejsca oddalonego od nas

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stan

1. całokształt okoliczności, warunki, w których się ktoś lub coś znajduje; sytuacja, pozycja, położenie;
2. poziom, ilość czegoś; liczba;
3. czyjeś usposobienie, czyjś nastrój;
4. jednostka administracyjna i terytorialna w niektórych państwach federalnych;
5. wcięcie w pasie; talia, pas, kibić;
6. część tułowia od ramion do talii;
7. część sukni lub innego okrycia wierzchniego od ramion do pasa lub w okolicach talii;
8. jedna z warstw społecznych, na jakie dzieliło się społeczeństwo w państwach europejskich od XIII do XVIII wieku;
9. przynależność do takiej warstwy wynikająca z pochodzenia lub zawodu;
10. przestarzałe: zajęcie wykonywane przez kogoś; zawód, stanowisko;
11. archaicznie: państwo, kraj wraz z rządem;
12. archaicznie: rząd, rządzenie, polityka

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) sytuacja, stopień czegoś, poziom sprawności w danej chwili; nastrój

(1.2) ilość, wielkość czegoś

(1.3) adm. odrębna jednostka administracyjna niektórych państw federacyjnych;

(1.4) hist. socjol. grupa społeczna w okresie od średniowiecza do XVIII w.;

(1.5) część ubrania kobiety na wysokości talii

(1.6) daw. państwo

(1.7) stpol. zapewnienie utrzymania wojsku

(1.8) daw. namiot

## Stany naukowe:

### Nauki ścisłe

- stan – w matematyce: jedno z możliwych położeń procesu (łańcucha) Markowa
- stan skupienia – w fizyce: podstawowa forma substancji
- stan splątany – w fizyce kwantowej: rodzaj skorelowanego stanu kwantowego
- stan makroskopowy – w termodynamice: stan układu opisany przy użyciu zmiennych makroskopowych
- stan stacjonarny – wyróżniamy trzy odrębne definicje:
  - w fizyce: stan układu fizycznego, którego opis jest niezależny od zmiennej czasowej
  - w chemii: teoria stanu, mająca na celu uprościć rozwiązywanie niektórych równań reakcji
  - w kosmologii: teoria stanu jako model kosmologiczny, alternatywny dla Wielkiego Wybuchu
- stan krytyczny — wyróżniamy wiele odrębnych definicji, m.in.:
  - w fizyce jądrowej: stan równowagi w reaktorze jądrowym
  - w termodynamice: stan pośredni między cieczą i gazem w punkcie krytycznym
  - w hydrodynamice: stan opływu, dla którego opór spada w związku z przejściem od przepływu laminarnego do turbulentnego
- stan obiektu – w informatyce: wartość przypisana do obiektu
- stan – w programowaniu: czynnościowy wzorzec projektowy
- stan układu – w cybernetyce: pojęcie w teorii układów dynamicznych i teorii sterowania.

### Nauki humanistyczne

- stan psychiczny – w psychologii element procesu psychicznego
- stan krytyczny – w medycynie: poważny stan leczonego pacjenta
- stan rzeczy – w filozofii: informacja o stanie faktycznym bytu oraz jego stosunku do otoczenia
- stan natury – w filozofii politycznej: stosunki międzyludzkie w okresie przed zapoczątkowaniem procesu socjalizacji
- stan – w architekturze: element dawnej karczmy, będący połączeniem wozowni i stajni
- stan morza – w żegludze: umowne określenie stanu powierzchni morza w zależności od wysokości występującej fali
- stan zachowania – w numizmatyce: kategoria przypisywana numizmatowi, w zależności od widocznych efektów zużycia lub stopnia zniszczenia

## Stany prawne:

- stan cywilny – w prawie cywilnym i rodzinnym: jeden z elementów sytuacji prawnej osoby fizycznej
- stan techniki – w prawie patentowym: ogół informacji potencjalnie dostępnej każdemu przed datą oznaczenia pierwszeństwa do uzyskania patentu
- stan nadzwyczajny – w prawie konstytucyjnym: szczególny reżim prawny, służący odwróceniu lub umniejszeniu skutków szczególnych zagrożeń, jeżeli zwykłe środki konstytucyjne są niewystarczające
  - stan klęski żywiołowej
  - stan wyjątkowy
  - stan wojenny
  - stan wojny
- stan zagrożenia epidemicznego – sytuacja prawna na danym obszarze, ogłaszana wraz z ryzykiem wystąpienia epidemii
- stan epidemii – sytuacja prawna na danym obszarze, ogłaszana w celu opanowania skutków epidemii

## Stany polityczno-społeczne:

- stan – synonim państwa (w pojęciach np. racja stanu, zdrada stanu, Sekretarz Stanu, Trybunał Stanu)
- stan – w niektórych państwach federalnych (m.in. w USA) nazwa składowej części federacji
- stan – zamknięta grupa społeczeństwa feudalnego
- stan – średniowieczny obowiązek utrzymania przejeżdżającego władcy, jego świty, dostojników i niższych urzędników, stanowiący powinność prawa książęcego

## Stan w muzyce:

- Stan – tytuł utworu Eminema
- Stan – nazwa utworu Gibbsa

## Stan w języku

- stan – inaczej: talia, kibić, pas, wcięcie w pasie
- Stan – imię męskie, będące zdrobnieniem imienia Stanley lub Stanisław, bądź zangielszczoną wersją imienia Stanisław

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stanąć

1. przybrać pozycję wyprostowaną, pionową;
2. zatrzymać się w ruchu; przestać funkcjonować;
3. znaleźć się w określonym stanie, sytuacji;
4. stawić się osobiście; zgłosić się;
5. dawniej: zatrzymać się na pobyt w danym miejscu; zamieszkać

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. stawać)

(1.1) o człowieku, zwierzętach: powstać, dźwignąć się na nogi

(1.2) o przedmiotach, samochodach: zostać postawionym, umieszczonym gdzieś

(1.3) o budowlach: zostać zbudowanym gdzieś

(1.4) o przedmiotach: zostać ustawionym w pozycji pionowej

(1.5) zatrzymać się, przestać się poruszać, przestać działać

(1.6) stężeć, zakrzepnąć

(1.7) zgłosić się gdzieś na polecenie, rozkaz

(1.8) pojawić się, znaleźć się gdzieś

(1.9) trafić na wyzwanie

(1.10) pot. o członku męskim: być w erekcji

(1.11) pot. o włosach, wąsach, brwiach: nastroszyć się, najeżyć

(1.12) pot. zostać ogłoszonym, uchwalonym, podjętym; dojść do skutku, wejść w życie

(1.13) daw. nieos. wystarczyć

(1.14) daw. zatrzymać się, zamieszkać w jakimś miejscu na jakiś czas

(1.15) daw. przybyć dokądś po długiej podróży, wędrówce

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stanaszek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanca

w poezji prowansalskiej nazwa utworu poetyckiego o wyrazistej i zamkniętej budowie, złożonego z kilku lub kilkunastu wersów; stanza

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) liter. strofa ośmiowierszowa

(1.2) liter. utwór poetycki składający się ze strof ośmiowierszowych

Stanca – wieś w Rumunii, w okręgu Braiła, w gminie Stăncuța. W 2011 roku liczyła 327 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stancelewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stancja

1. mieszkanie, często wraz z utrzymaniem, odnajmowane uczniom lub studentom;
2. dawniej: pokój, sypialnia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanie wynajmowane uczniom lub studentom

(1.2) daw. pokój oferowany gościom

Stancja (wł. stanza, czyt. stanca – pokój, izba) – określenie mieszkania, pokoju lub izb wynajmowanych poza miejscem stałego zamieszkania, głównie na czas nauki (głównie szkoły średniej i studiów). Ceny najmu mieszkania na ten cel, podobnie jak ceny innych mieszkań, uzależnione są od miejscowości.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stanclik

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stańco

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stańcować

stańczyć; potocznie:
1. zużyć długim lub intensywnym tańcem;
2. stańcować się - zaspokoić chęć tańczenia poprzez długie, intensywne tańce; wytańcować się, wytańczyć się, natańczyć się, natańcować się, otańczyć się, otańcować się

#### Źródła:

SJP.pl

# Stancyjka

zdrobnienie od: stancja

#### Źródła:

SJP.pl

# Stańczak

nazwisko

Stańczak – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiło je 7 115 osób.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stańczony

taki, który się stańczył (natańczył)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stańczyć

stańcować;
1. zużyć długim lub intensywnym tańcem;
2. stańczyć się - zaspokoić chęć tańczenia poprzez długie, intensywne tańce; wytańcować się, wytańczyć się, natańczyć się, natańcować się, otańczyć się, otańcować się

#### Źródła:

SJP.pl

# Stańczyk

członek stronnictwa konserwatywnego działającego w Galicji po upadku powstania styczniowego

Stańczyk (właściwie Stanisław Wysota z Sułkowa, błazen; ur. ok. 1480, zm. między 1556 a 1562) – błazen nadworny Zygmunta Starego i Zygmunta Augusta, znany z ostrego dowcipu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stańczykowski

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stańczyka lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stańczykowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stańczyka lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stand

[czytaj: stend]
1. stanowisko dla zawodników w zawodach strzeleckich;
2. trybuna dla widzów wyścigów konnych;
3. stoisko, na którym są rozłożone eksponaty wystawowe;
4. stojak na ulotki reklamowe

Stand – wieś w Anglii, w hrabstwie Wielki Manchester. Leży 11 km na północny zachód od centrum miasta Manchester.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stand-By

[czytaj: stand baj] standby;
1. tryb czuwania niektórych urządzeń po wyłączeniu;
2. akredytywa stand-by - zobowiązanie banku otwierającego do zapłacenia na pierwsze żądanie beneficjenta kwoty akredytywy w przypadku niewywiązania się zleceniodawcy ze swoich zobowiązań

#### Źródła:

SJP.pl

# Stand-Up

[czytaj: stend ap]
1. komediowy występ w postaci monologu przed publicznością;
2. komentarz reportera telewizyjnego wygłaszany na stojąco przed kamerą

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) teatr. komediowy występ sceniczny w formie monologu;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stand-Uper

[czytaj: stendAper] komik wygłaszający monolog przed publicznością; standuper, stand uper, stendaper, stand-upowiec, standupowiec, stand upowiec, stendapowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Stand-Uperka

[czytaj: stendaPERka] komiczka wygłaszająca monolog przed publicznością; standuperka, stand uperka, stendaperka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stand-Upowiec

[czytaj: stendaPOwiec] komik wygłaszający monolog przed publicznością; stand-uper, standuper, stendaper, stand uper, standupowiec, stand upowiec, stendapowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Stand-Upowy

przymiotnik

(1.1) związany ze stand-upem, dotyczący stand-upu

#### Źródła:

Wiktionary

# Standard

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) powszechne kryterium określające poziom usług lub towarów spełniających podstawowe wymagania;

(1.2) podstawowa wersja produktu

(1.3) muz. w jazzie popularny temat muzyczny będący podstawą improwizacji;

(1.4) jęz. standard literacki, język standardowy;

(1.5) środ. tańce standardowe

Standard – wspólnie ustalone kryterium, które określa powszechne, zwykle najbardziej pożądane cechy czegoś, np. wytwarzanego przedmiotu (np. standardem jest, że każdy współcześnie wytwarzany telewizor wyświetla kolory) czy ludzkiego zachowania (norma kulturowa). Standard to czasem także podstawowa, najprostsza wersja produktu.

- W ekonomii zejście poniżej standardu zwykle dyskwalifikuje dany wytwór i powoduje brak popytu na ów przedmiot, lub obniżenie jego ceny. Przekraczanie standardów jest zwykle mile widziane u konsumentów, lecz wiąże się ono z większymi kosztami produkcji i sprzedaży. Standard w tym ujęciu jest kryterium, którego nie można zmierzyć (można zmierzyć pewne cechy kryterium, jak np. dopuszczalna długość telefonu komórkowego itp., ale samego standardu dokładnie zmierzyć się nie da), jest płynną granicą ustalaną na bieżąco zarówno przez grupy konsumenckie, jak i indywidualnych odbiorców.
- W muzyce rozrywkowej standardem nazywamy utwór stale wykonywany i opracowywany przez coraz to innych wykonawców. Lista standardów muzyki rozrywkowej i jazzowej liczy kilkaset utworów.
- W technice standard to zestaw parametrów, zwykle posiadający nazwę (np. PAL w telewizji), który zapewnia odpowiedni poziom jakości, bezpieczeństwa, wygody lub zgodności z innymi wytworami techniki. To ostatnie jest ważne np. w kolejnictwie (rozmiary szyn), produkcji śrub (rozmiary gwintów) czy takich dziedzinach techniki jak informatyka i telekomunikacja, zwłaszcza w sieciach komputerowych (np. w Internecie), ze względu na łatwość i szybkość zmian zachowań komputerów, związaną z nieporównywalnie niższymi kosztami niż w innych dziedzinach przemysłu (np. zmiana systemu rozmiarów torów kolejowych w Europie w porównaniu z wprowadzeniem protokołu IPv6), i konieczność utrzymywania komunikacji między dużą ilością różnych rozwiązań.
- W socjolingwistyce standard to umownie ustalona, znormalizowana forma języka (por. język standardowy).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Standardowość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co jest standardowe; cecha tych, którzy są standardowi

#### Źródła:

Wiktionary

# Standardowy

typowy, zgodny z normą

przymiotnik

(1.1) typowy, przeciętny, mało oryginalny

(1.2) zgodny z określonym standardem, normą itp.

(1.3) jęz. mieszczący się w normach mowy ogólnonarodowej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Standardzik

zdrobnienie od: standard

#### Źródła:

SJP.pl

# Standartowy

dawniej, dziś niepoprawnie: standardowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Standaryzacja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) proces wprowadzania jednakowych norm w danej dziedzinie (najczęściej w przemyśle)

- standaryzacja (psychometria)
- standaryzacja (statystyka)
- standaryzacja (technika)
- standaryzacja (socjolingwistyka)

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Standaryzacyjny

przymiotnik od: standaryzacja

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z standaryzacją, dotyczący standaryzacji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Standby

[czytaj: standbaj] stand-by;
1. tryb czuwania niektórych urządzeń po wyłączeniu;
2. akredytywa standby - zobowiązanie banku otwierającego do zapłacenia na pierwsze żądanie beneficjenta kwoty akredytywy w przypadku niewywiązania się zleceniodawcy ze swoich zobowiązań

#### Źródła:

SJP.pl

# Standuper

[czytaj: stendAper] komik wygłaszający monolog przed publicznością; stand-uper, stand uper, stendaper, stand-upowiec, standupowiec, stand upowiec, stendapowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Standuperka

[czytaj: stendaPERka] komiczka wygłaszająca monolog przed publicznością; stand-uperka, stand uperka, stendaperka

#### Źródła:

SJP.pl

# Standupowiec

[czytaj: stendaPOwiec] komik wygłaszający monolog przed publicznością; stand-uper, standuper, stendaper, stand uper, stand-upowiec, stand upowiec, stendapowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Standupowy

przymiotnik

(1.1) zob. stand-upowy.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stanecki

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Janusz Stanecki – polski chórmistrz, dyrygent
- Tomasz Stanecki – polski fizyk
- Zdzisław Stanecki – polski wynalazca
- Zofia Stanecka – polska pisarka dziecięca

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stanek

nazwisko

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 2, w tym 1 podstawowa

- Stanek – przysiółek wsi Nowe Smarchowice w woj. opolskim, w pow. namysłowskim, w gminie Namysłów
- Stanek – osada leśna w woj. podlaskim, w pow. białostockim, w gminie Michałowo

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stanford

miasto w USA

- Uniwersytet Stanforda

Miejscowości w USA:

- Stanford – jednostka osadnicza w stanie Kalifornia, w hrabstwie Santa Clara
- Stanford – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie McLean
- Stanford – miasto w stanie Kentucky, w hrabstwie Lincoln
- Stanford – miejscowość w stanie Montana, w hrabstwie Judith Basin
- Stanford – miejscowość w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Dutchess

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stangrecki

→ stangret

Patrz:stangret

#### Źródła:

SJP.pl

# Stangret

woźnica, furman, foryś

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) prywatny woźnica powożący końmi

Stangret (z niem. Stangenreiter) – zwany również Forszpan – dawniej powożący końmi w bryczce lub karecie, będący w służbie u właściciela pojazdu, którym był np. dziedzic.

Do prawidłowego powożenia zaprzęgiem wielokonnym stangret potrzebował pomocnika zwanego forysiem. W przeciwieństwie do furmana czy woźnicy, często powoził ubrany w liberię.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stangretka

→ stangret

Patrz:stangret

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanhopea

nadrzewna roślina z rodziny storczykowatych

Stanhopea – rodzaj roślin z rodziny storczykowatych (Orchidaceae). Obejmuje 77 gatunków. Rośliny występują w Ameryce Środkowej i Ameryce Południowej w takich krajach jak: Belize, Boliwia, Brazylia, Kolumbia, Kostaryka, Ekwador, Salwador, Gujana Francuska, Gwatemala, Gujana, Honduras, Meksyk, Nikaragua, Panama, Peru, Surinam, Trynidad i Tobago, Wenezuela.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staniak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Staniaszek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Staniątki

Staniątki – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie wielickim, w gminie Niepołomice, 22 km od Krakowa i 5 km na południowy zachód od Niepołomic, w sąsiedztwie Puszczy Niepołomickiej.

Wieś duchowna, własność Opactwa Benedyktynek w Staniątkach położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie szczyrzyckim województwa krakowskiego.
Dawniej samodzielna wieś i gmina jednostkowa w powiecie bocheńskim. 1 października 1931 do Staniątek włączono zniesione gminy Chrość i Podborze.

#### Źródła:

Wikipedia

# Staniały

stać się tańszym

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanibor

imię męskie

Stanibor – staropolskie imię męskie, złożone z członu Stani- ("stać, stać się, stanąć") oraz członu -bor ("walczyć, zmagać się"). Mogło oznaczać "ten, który zostanie sławnym wojownikiem".

Stanibor imieniny obchodzi 15 maja.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staniborostwo

Stanibor z żoną; Staniborowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Staniborowie

imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Staniborowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stanibora lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanica

1. schronisko przy szlaku wodnym;
2. kaukaskie osiedle wiejskie;
3. rosyjska jednostka administracyjna;
4. dawniej: pograniczna strażnica wojskowa;
5. dawniej: obronna osada kozacka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. wojskowa strażnica graniczna

(1.2) wiejska osada kozacka

(1.3) schronisko turystyczne przy szlaku wodnym

(1.4) harc. letnie obozowisko harcerskie

- stanica (budowla)
- stanica (chorągiew)

Miejscowości w Polsce

- Stanica – osada w woj. dolnośląskim, w pow. strzelińskim, w gminie Przeworno
- Stanica – wieś w woj. śląskim, w pow. gliwickim, w gminie Pilchowice

Zobacz też

- stanica harcerska
- stanica kozacka
- stanica żeglarska

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stanicki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanicowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z stanicą, dotyczący stanicy

#### Źródła:

Wiktionary

# Staniczek

zdrobnienie od: stanik

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stać.

forma czasownika.

(2.1) 3. os. lp. przysz. czasownika stanąć

- strona 183 tomu XI (tom z r. 1890) Stanie, u Buszyńskiego Stole, dobra, powiat rossieński, gmina Kołtyniany, o 54 wiorsty od Rossień.

Suplement

- strona 616 tomu XV_cz.2 (suplement z r. 1902) Stanie

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Staniec

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stanąć.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stanięcino

Stanięcino (kaszb. Staniãcëno lub Staniszëno, niem. Stantin) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Redzikowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Staniek

nazwisko

- Edward Staniek (ur. 1941) – polski prezbiter katolicki
- Irena Staniek – polska śpiewaczka
- Jan Staniek (1879-1968) – archiwista amator, pamiętnikarz, z zawodu hutnik
- Jarosław Staniek (ur. 1965) – polski tancerz i choreograf
- Mirosław Staniek (1968–2009) – polski piłkarz
- Ryszard Staniek (ur. 1971) – polski piłkarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staniewicz

nazwisko

- Antoni Staniewicz − polski ziemianin, działacz socjalistyczny i społeczny, adwokat, polityk i senator
- Ezechiel Staniewicz − polski ziemianin, dowódca w powstaniu listopadowym
- Jerzy Staniewicz − polski komandor
- Leon Staniewicz − polski inżynier elektrotechnik
- Restytut Staniewicz − polski historyk
- Roman Adam Staniewicz − polski dyplomata
- Wiktor Staniewicz – polski matematyk, rektor Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie
- Witold Staniewicz − polski ekonomista rolny, poseł na Sejm, minister i, wolnomularz
- Zbigniew Staniewicz − polski aktor

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staniewski

nazwisko

Staniewski (forma żeńska: Staniewska, liczba mnoga: Staniewscy) – nazwisko używane m.in. w Polsce.

Na początku lat 90. XX wieku nosiło je w Polsce 1797 pełnoletnich osób. Najwięcej w dawnym woj. poznańskim (213 osób), kieleckim (204 osoby), radomskim (196 osób) i łódzkim (193 osoby).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stanik

1. część damskiej bielizny;
2. część stroju ludowego kobiet; kaftan bez rękawów;
3. górna część sukni; gorset

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. poufała forma imienia Stanisław

- Biustonosz
- Stanik – część stroju ludowego kobiet

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stanikowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanikowy

→ stanik

Patrz:stanik

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanimir

imię męskie

Stanimir – staropolskie imię męskie, złożone z członu Stani- ("stać, stać się, stanąć") oraz członu -mir ("pokój, spokój, dobro"). Mogło oznaczać "niech się stanie pokój" albo "ten, który ustanawia pokój".

Stanimir imieniny obchodzi 7 maja i 2 października.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stanimira

imię żeńskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanimirostwo

Stanimir z żoną; Stanimirowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanimirowie

imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanimirowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stanimira lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanin

jednostka miary stosowana do porównywania wyników w różnych kategoriach danego egzaminu

- stanin – jednostka miary skali staninowej
- Stanin – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie łukowskim, w gminie Stanin.
- Stanin – wieś na Ukrainie, w obwodzie lwowskim, w rejonie szeptyckim

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staninowy

→ stanin

Patrz:stanin

#### Źródła:

SJP.pl

# Staniński

przymiotnik od: Stanin

#### Źródła:

SJP.pl

# Staniol

cienka, miękka blaszka imitująca złoto, używana głównie do pakowania artykułów spożywczych; cynfolia; pozłotka; pozłotko

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) cienki, cynowy arkusz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staniolowy

→ staniol; cynfoliowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanislador

złota moneta bita za czasów Stanisława Augusta; suweren

Stanislasdor (stanislador, stanislaus d'or) – złota moneta trzydukatowa okresu panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego o masie 12,3449 grama, próby 833, średnicy 29 mm, bita tylko w 1794 r. w nakładzie 5256 szt. Istnieją też półstanislasdory – złote monety 1½-dukatowe tej samej próby, o masie 6,1724 grama i średnicy 22,3 mm, wybite w nakładzie 8114 szt. również tylko w 1794 r.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stanisz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Staniszewice

Staniszewice – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie grójeckim, w gminie Chynów.

W skład sołectwa Staniszewice wchodzą także wsie Grabina i Kozłów.

Wieś szlachecka Stanisewice Thobiae położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie czerskim ziemi czerskiej województwa mazowieckiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Staniszewo

nazwa kilku wsi w Polsce

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 3

- Staniszewo – wieś w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Kartuzy
- Staniszewo – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. kętrzyńskim, w gminie Barciany
- Staniszewo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. średzkim, w gminie Środa Wielkopolska

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staniszewski

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Bogumił Staniszewski – polski specjalista w zakresie energetyki cieplnej, członek PAN
- Daniel Staniszewski – polski kolarz
- Jacek Staniszewski – polski artysta współczesny
- Jan Staniszewski – polski urzędnik
- Jan Zygmunt Staniszewski – polski urzędnik
- Jan Staniszewski – polski lekkoatleta
- Przemysław Staniszewski – polski samorządowiec

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staniszkis

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Jadwiga Staniszkis – polska socjolog
- Jerzy Staniszkis – polski inżynier architekt
- Magdalena Staniszkis – polska architektka
- Maria Staniszkis – polska adwokat
- Witold Kazimierz Staniszkis – polski informatyk
- Witold Teofil Staniszkis – polski agrotechnik
- Witold Wincenty Staniszkis – polski inżynier hydrotechnik

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stanisław

imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

forma rzeczownika.

(2.1) D. lm. od: Stanisława

Stanisław – męskie imię pochodzenia słowiańskiego, złożone z członów stani- („stać, stać się, stanąć”) oraz -sław („sława”). Oznacza tego, który „stanie się sławnym”. Do końca XV wieku imię to zanotowano u około 1500 osób, a więc należało ono do najpopularniejszych w Polsce obok Więcesława i Sędziwuja.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stanisława

imię żeńskie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

forma rzeczownika.

(2.1) D., B. lp. od: Stanisław

Stanisława – staropolskie imię żeńskie, złożone z członu Stani- („stać, stać się, stanąć”) oraz członu -sława („sława”). Wywodzi się od słów oznaczających „stań się sławną”. Męskie odpowiedniki: Stanisław, Stasław, Tasław. W źródłach polskich poświadczone od XIII wieku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stanisławczyk

nazwisko

Stanisławczyk – wieś (dawniej miasto) w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie przemyskim, w gminie Przemyśl. Leży nad rzeką Wiar.

Stanisławczyk uzyskał lokację miejską przed 1717 rokiem, zdegradowany w 1785 roku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stanisławek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanisławice

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 7, w tym 5 podstawowych

- Stanisławice – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Bedlno
- Stanisławice – wieś w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Gidle
- Stanisławice – wieś w woj. małopolskim, w pow. bocheńskim, w gminie Bochnia
- Stanisławice – część wsi Siedliska w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Koszyce
- Stanisławice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. kozienickim, w gminie Kozienice
- Stanisławice – wieś w woj. śląskim, w pow. częstochowskim, w gminie Koniecpol
- Stanisławice – przysiółek wsi Łaziska w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Piekoszów

#### Źródła:

Wikipedia

# Stanisławiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stanisławy lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanisławostwo

Stanisław z żoną; Stanisławowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanisławów

1. nazwa wielu miejscowości i ich części w Polsce;
2. dawniej: Iwano-Frankiwsk (miasto na Ukrainie); Iwano-Frankowsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. toponim, nazwa kilkudziesięciu dzielnic, wsi, osad i przysiółków w Polsce;

(1.2) hist. geogr. Iwano-Frankiwsk na Ukrainie;

forma rzeczownika.

(2.1) D. i B. lm. od: Stanisław

Iwano-Frankiwsk (ukr. Івано-Франківськ, Iwano-Frankiwśk), Stanisławów – miasto w zachodniej części Ukrainy, na przedgórzu Karpat, stolica obwodu iwanofrankiwskiego i siedziba rejonu iwanofrankiwskiego. 1 stycznia 2022 roku liczyło 238 196 mieszkańców, dla porównania spis powszechny w 2024 zanotował ich 227 827.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stanisławowie

imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanisławówka

wieś w Polsce

## Miejscowości i ich części w Polsce

- Stanisławówka – część miasta Osieczna
- Stanisławówka – wieś w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Dubienka
- Stanisławówka – kolonia wsi Żdżary w woj. łódzkim, w pow. wieruszowskim, w gminie Bolesławiec
- Stanisławówka – kolonia wsi Leśce, położona w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Garbów

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stanisławowo

- Stanisławowo – dawne miasto położone w obrębie współczesnego Poznania

Miejscowości w Polsce

- Stanisławowo – część wsi Szpetal Górny, w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Fabianki
- Stanisławowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. legionowskim, w gminie Serock
- Stanisławowo – część miasta Mława, w woj. mazowieckim, w pow. mławskim, w gminie miasto Mława
- Stanisławowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. nowodworskim, w gminie Pomiechówek
- Stanisławowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Drobin
- Stanisławowo – część wsi Grodziec, w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Czerwińsk nad Wisłą
- Stanisławowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. żuromińskim, w gminie Bieżuń
- Stanisławowo – wieś w woj. podlaskim, w pow. białostockim, w gminie Juchnowiec Kościelny
- Stanisławowo – wieś w woj. podlaskim, w pow. łomżyńskim, w gminie Zbójna
- Stanisławowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. gdańskim, w gminie Cedry Wielkie
- Stanisławowo – kolonia w woj. wielkopolskim, w powiecie konińskim, w gminie Ślesin
- Stanisławowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Wierzbinek
- Stanisławowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wrzesińskim, w gminie Września

#### Źródła:

Wikipedia

# Stanisławowski

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stanisława lub z nim związany

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) należący do Stanisława

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stanisławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stanisława lub z nim związany

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) przest. gwara. należący do Stanisława

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stanisławski

nazwisko

- Albert Ludwik Stanisławski (1612–1688) – warmiński wójt krajowy
- Albin Stanisławski (1908–1940) – polski żołnierz, ofiara zbrodni katyńskiej
- Baltazar Stanisławski (zm. 1610) – polski szlachcic
- Bogusław Stanisławski (1930–2019) – polski działacz społeczny
- Grzegorz Stanisławski (ur. 1969) – polski ekonomista, menedżer, urzędnik państwowy
- Jan Stanisławski (1860–1907) – polski malarz
- Jan Stanisławski (1893–1973) – polski anglista, leksykograf; lektor języka angielskiego na Uniwersytecie Jagiellońskim, podczas okupacji więzień obozu Sachsenhausen
- Jan Tadeusz Stanisławski (1936–2007) – polski satyryk, współzałożyciel klubu Stodoła
- Jarosław Stanisławski (1931–2015) – polski artysta fotograf
- Kacper Stanisławski (zm. 1619) – polski szlachcic
- Konstanty Stanisławski (1863–1938) – rosyjski reżyser, aktor i teoretyk teatru, reformator teatru rosyjskiego
- Krzysztof Stanisławski (ur. 1956) – polski kulturoznawca
- Łukasz Stanisławski (ur. 1983) – polski żużlowiec
- Maksymilian Stanisławski (1807–1881) – polski ksiądz i żołnierz
- Marcin Stanisławski (ur. 1983) – polski futsalista
- Michał Zygmunt Stanisławski – wojewoda kijowski w latach 1665–1668
- Ryszard Stanisławski (1921–2000) – polski historyk i krytyk sztuki
- Stanisław Stanisławski (1870–1941) – polski aktor filmowy i teatralny
- Tadeusz Stanisławski (ur. 1969) – polski ksiądz, przedstawiciel nauk prawnych
- Teofil Stanisławski (ur. 1940) – polski działacz polityczny
- Tomasz Stanisławski (ur. 1972) – polski polityk, starosta powiatu goleniowskiego
- Wacław Stanisławski (1652–1717) – warmiński wójt krajowy
- Walerian Stanisławski (zm. 1681) – polski ksiądz
- Wiesław Stanisławski (1909–1933) – taternik
- Włodzimierz Stanisławski (ur. 1949) – polski elektrotechnik
- Włodzimierz Stanisławski (ur. 1956) – polski hokeista na trawie

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stankiewicz

nazwisko

Nazwisko polsko-litewsko-białoruskie, ros. i ukr. Станкевич, lit. Stankevičius, biał. Станкевіч.

- Stankiewicz. Powrót − dyptyk powieściowy Eustachego Rylskiego
- Adam Stankiewicz − białoruski działacz oświatowy i narodowy
- Andrzej Stankiewicz − polski dziennikarz i publicysta
- Angelika Stankiewicz − polska koszykarka
- Antoni Stankiewicz − duchowny katolicki
- Arystarch (Stankiewicz) − białoruski biskup prawosławny
- Barbara Stankiewicz − polska Sprawiedliwa wśród Narodów Świata
- Danuta Stankiewicz − polska piosenkarka
- Ewa Stankiewicz – reżyserka filmowa i dziennikarka
- Eugeniusz Get-Stankiewicz − artysta grafik i rzeźbiarz
- Fryderyk Stankiewicz – pianista, pedagog muzyczny, kompozytor
- Helena Stankiewicz − polska działaczka społeczna, autorka wspomnień i wierszy
- Irena Stankiewicz – artysta grafik
- Jan Stankiewicz − generał brygady Wojska Polskiego
- Jan Stankiewicz − oficer marynarki
- Jan Stankiewicz − białoruski działacz narodowy i polityk
- Jerzy Stankiewicz – polski historyk architektury i konserwator zabytków
- Jerzy Stankiewicz – polski muzykolog
- Józef Stankiewicz (ujednoznacznienie)
- Katarzyna Stankiewicz − piosenkarka, autorka tekstów, była wokalistka Varius Manx
- Krystyna Stankiewicz − aktorka
- Kuba Stankiewicz – polski pianista jazzowy, kompozytor
- Leon Stankiewicz – adwokat, notariusz, działacz społeczny i polityczny
- Mamert Stankiewicz − kapitan polskiej marynarki handlowej, dowódca statków „Lwów”, „Polonia”, „Piłsudski”, kawaler orderu Virtuti Militari
- Marek Stankiewicz – ekonomista
- Maria Stankiewicz – biolog
- Michał Stankiewicz – piłkarz ręczny
- Michał Stankiewicz – wojskowy
- Rafał Stankiewicz – polski prawnik, profesor
- Rafał Stankiewicz – polski prawnik, menedżer
- Roman Stankiewicz − oficer marynarki
- Roman Stankiewicz − aktor
- Ryszard Stankiewicz – prezes Zw. Polaków na Łotwie
- Sebastian Stankiewicz − aktor
- Siergiej Stankiewicz − rosyjski działacz polityczny, w latach 1995−1999 na emigracji w Polsce
- Stanisłau Stankiewicz − białoruski działacz narodowy, kolaborant w czasie okupacji hitlerowskiej Białorusi
- Stanisław Stankiewicz − białoruski księgarz i poeta
- Stanisław Stankiewicz − polski Sprawiedliwy wśród Narodów Świata
- Stanisław Stankiewicz „Boy” − żołnierz Armii Krajowej, poległ w akcji „Wilanów”
- Stanisław Stankiewicz − ukraiński aktor teatralny oraz filmowy
- Stanley Stanwyck-Stankiewicz – inżynier amerykański
- Stefan Stankiewicz − malarz, rysownik
- Sylwester Stankiewicz − generał porucznik Armii Imperium Rosyjskiego i dowódca II Korpusu Polskiego w Rosji
- Tadeusz Stankiewicz − polski Sprawiedliwy wśród Narodów Świata
- Temida Stankiewicz-Podhorecka – dziennikarka
- Tomasz Stankiewicz − ekonomista, wiceminister przekształceń własnościowych
- Tomasz Stankiewicz − kolarz
- Wacłau Stankiewicz – polityk litewski
- Witold Stankiewicz – polski wojskowy
- Zbigniew Stankiewicz – duchowny katolicki
- Zofia Stankiewicz − malarka, feministka

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stanko

1. słowiańskie imię męskie;
2. nazwisko, m.in. Jan Stanko (1430-1493) - polski lekarz (nadworny lekarz króla Kazimierza Jagiellończyka), przyrodnik, autor wielojęzycznego słownika lekarskiego

#### Źródła:

SJP.pl

# Stankowice

Stankowice (do 1945 niem. Rengersdorf) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie lubańskim, w gminie Leśna.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stankowo

5 miejscowości w Polsce:

- Stankowo – osada leśna w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Kołczygłowy
- Stankowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. elbląskim, w gminie Markusy
- Stankowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. szczycieńskim, w gminie Dźwierzuty
- Stankowo – przysiółek w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. ostródzkim, w gminie Morąg
- Stankowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gostyńskim, w gminie Gostyń

#### Źródła:

Wikipedia

# Stankowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stankuny

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie podlaskim, w powiecie suwalskim;

Stankuny – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie suwalskim, w gminie Wiżajny.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stanlejczyk

[czytaj: stenlejczyk] mieszkaniec Stanley (stolicy Falklandów)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Stanley

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stanlejka

[czytaj: stenlejka] mieszkanka Stanley (stolicy Falklandów)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Stanley

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stanlejski

[czytaj: stenlejski] przymiotnik od: Stanley (stolica Falklandów)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Stanley, dotyczący Stanley (stolicy Falklandów)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stanley

[czytaj: stanli] stolica Falklandów

rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna

(1.1) geogr. stolica Falklandów;

- Stanley – imię męskie
- Stanley – dawne przedsiębiorstwo motoryzacyjne
- Puchar Stanleya – trofeum dla zwycięzcy amerykańskiej ligi hokejowej NHL
- Stanley – serial animowany

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stannin

kruchy, stalowoszary minerał, siarczek miedzi, żelaza i cyny

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stanny

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanol

związek chemiczny obniżający poziom lipoprotein we krwi, a w konsekwencji redukujący poziom cholesterolu

Stanole – grupa różnorodnych związków chemicznych, mających właściwość redukcji poziomu lipoprotein o niskiej gęstości LDL we krwi. Są syntetyzowane ze steroli roślinnych. Występują także w stanie naturalnym w owocach, orzechach, zbożach i olejach roślinnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stanomin

Stanomin – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie inowrocławskim, w gminie Dąbrowa Biskupia.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stanomino

Stanomino (do 1945 r. niem. Standemin) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie białogardzkim, w gminie Białogard. W latach 1975–1998 wieś należała do województwa koszalińskiego. W roku 2007 wieś liczyła 701 mieszkańców. Wieś wchodzi w skład sołectwa Laski, jest największą w gminie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stanosz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanowczo

przysłówek

(1.1) w sposób stanowczy, zdecydowanie

#### Źródła:

Wiktionary

# Stanowczość

cecha osób niewahających się, działających zdecydowanie; imperatywność, kategoryczność, bezwzględność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co stanowcze

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stanowczy

1. taki, który potrafi podjąć nieodwołalną decyzję, który się nie waha; zdecydowany, kategoryczny;
2. taki, który nie znosi sprzeciwu; bezwzględny, zdecydowany, kategoryczny;
3. taki, który ostatecznie o czymś decyduje, rozstrzyga coś, np. stanowcza walka, bitwa; rozstrzygający, decydujący

przymiotnik

(1.1) taki, który potrafi podjąć kategoryczną decyzję, pozbawiony wahań i wątpliwości

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stanowić

1. być czymś, składać się na coś; opiewać, równać się, wynosić;
2. być czymś, co rozstrzyga o czymś, od czego coś zależy, np.: Coś stanowi o powodzeniu jakiejś misji.; rozstrzygać, decydować, przesądzać;
3. decydować o czymś, ustanawiać coś; postanawiać, ustalać, rozstrzygać;
4. w zootechnice: dopuszczać samca zwierząt gospodarczych do samicy w celu kopulacji;
5. w gwarze łowieckiej, o psach myśliwskich: zatrzymywać uciekające zwierzę szczekaniem, by umożliwić myśliwemu oddanie strzału

czasownik

(1.1) składać się na coś, tworzyć coś

(1.2) być zasadniczym powodem, czynnikiem decydującym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stanowice

5 miejscowości w Polsce:

- Stanowice – osada wsi Daszów, w woj. dolnośląskim, w pow. górowskim, w gminie Jemielno
- Stanowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. oławskim, w gminie Oława
- Stanowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. świdnickim, w gminie Strzegom
- Stanowice – wieś w woj. lubuskim, w pow. gorzowskim, w gminie Bogdaniec
- Stanowice – wieś w woj. śląskim, w pow. rybnickim, w gminie Czerwionka-Leszczyny

#### Źródła:

Wikipedia

# Stanowienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stanowić.

Legislacja (fr. législation z łac. legis latio, legis lationis wniosek do prawa od łac. lex, legis prawo + latio przyniesienie) – ustawodawstwo, forma stanowienia prawa, w którym organy państwowe i samorządowe tworzą akty prawne powszechnie obowiązujące na danym terenie. Legislacja utożsamiana jest z kompetencjami parlamentu związanymi z uchwalaniem ustaw.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stanowisko

1. miejsce wykonywania jakiejś czynności; miejsce postoju; miejsce występowania zwierząt lub roślin;
2. punkt widzenia; pogląd;
3. stałe zajęcie; posada; etat;
4. czyjaś pozycja w środowisku;
5. pozycja usytuowania oddziału podczas walki;
6. umocnione, ufortyfikowane miejsce, zajmowane przez wojsko

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pozycja w hierarchii zawodowej

(1.2) punkt widzenia, sposób rozumienia czegoś

(1.3) miejsce wykonywania czynności, miejsce postoju, pobytu

(1.4) gw-pl|Mazury, Warmia. regulator pługa

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 3, w tym 1 podstawowa

- Stanowisko – wieś w woj. podlaskim, w pow. sejneńskim, w gminie Giby
- Stanowisko – część wsi w Stanisławice w woj. mazowieckim, w pow. kozienickim, w gminie Kozienice
- Stanowisko – część wsi Kożyczkowo w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Chmielno

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stanowiskowy

→ stanowisko

Patrz:stanowisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stanówka

1. zapładnianie klaczy przez ogiera;
2. urządzenie ułatwiające zapładnianie klaczy przez ogiera;
3. okres, w trakcie którego zapładniane są samice owiec

Stanówka – struga, lewy dopływ Bystrzycy o długości 15,89 km.

Źródła strugi znajdują się na podmokłych łąkach we wsi Jeziory. Z Jezior kieruje się w stronę Gołąbek oraz Dminina, którą to miejscowość oddziela od wsi Rzymy-Rzymki. Następnie rozgranicza Skrzyszew od wsi Kępki i Żyłki, wpływa na teren Skrzyszewa i przez Stok dociera do Ulana, po czym wpada Bystrzycy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stanowski

nazwisko

Stanowski (żeński: Stanowska, l. mn. Stanowscy) – polskie nazwisko.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stanowy

przymiotnik od: stan

przymiotnik relacyjny

(1.1) adm. związany ze stanem

(1.2) związany ze stanem w sensie społecznym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stańsk

Stańsk (niem. Stenzig) – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie słubickim, w gminie Górzyca.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gorzowskiego.

W miejscowości działało państwowe gospodarstwo rolne – Folwark w Stańsku należący do Zakładu Rolnego w Żabicach wchodzącego w skład Lubuskiego Kombinatu Rolnego w Rzepinie.

Stańsk położony jest na drodze lokalnej Czarnów – Ośno Lubuskie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stansted

- Stansted – wieś w hrabstwie Kent
- Stansted Mountfitchet – miejscowość w hrabstwie Essex
- London Stansted Airport – port lotniczy w Stansted Mountfitchet

Zobacz też

- Stanstead

#### Źródła:

Wikipedia

# Stanulewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stany

1. całokształt okoliczności, warunki, w których się ktoś lub coś znajduje; sytuacja, pozycja, położenie;
2. poziom, ilość czegoś; liczba;
3. czyjeś usposobienie, czyjś nastrój;
4. jednostka administracyjna i terytorialna w niektórych państwach federalnych;
5. wcięcie w pasie; talia, pas, kibić;
6. część tułowia od ramion do talii;
7. część sukni lub innego okrycia wierzchniego od ramion do pasa lub w okolicach talii;
8. jedna z warstw społecznych, na jakie dzieliło się społeczeństwo w państwach europejskich od XIII do XVIII wieku;
9. przynależność do takiej warstwy wynikająca z pochodzenia lub zawodu;
10. przestarzałe: zajęcie wykonywane przez kogoś; zawód, stanowisko;
11. archaicznie: państwo, kraj wraz z rządem;
12. archaicznie: rząd, rządzenie, polityka

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) pot. geogr. Stany Zjednoczone Ameryki

- Stany – potocznie o Stanach Zjednoczonych
- stany – zgromadzenie stanowe, organ reprezentujący stany społeczne w Europie XIII–XVIII w.; parlament: Stany Generalne, Stany prowincjonalne
- Stany – wieś w województwie lubuskim, w powiecie nowosolskim, w gminie Nowa Sól
- Stany – wieś w województwie podkarpackim, w powiecie stalowowolskim, w gminie Bojanów
- Stany – wieś w województwie śląskim, w powiecie kłobuckim, w gminie Przystajń
- Stany – zamknięty przystanek kolejowy położony we wsi Stany w województwie lubuskim, w powiecie nowosolskim
- Stany – dawna gmina wiejska w powiecie niżańskim w województwie rzeszowskim

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stanza

[czytaj: stanca] w poezji prowansalskiej nazwa utworu poetyckiego o wyrazistej i zamkniętej budowie, złożonego z kilku lub kilkunastu wersów; stanca

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) liter. strofa ośmiowierszowa

(1.2) liter. utwór poetycki składający się ze strof ośmiowierszowych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stąpać

stawiać kroki, kroczyć

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) stawiać kroki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stąpanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stąpać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stapel

rampa betonowa, służąca do budowy i wodowania statków

## Geografia

### Francja

Niderlandzka nazwa miejscowości:

- Étaples

### Niemcy

- Stapel – część gminy Altmärkische Höhe w kraju związkowym Saksonia-Anhalt, w powiecie Stendal
- Stapel – gmina w kraju związkowym Szlezwik-Holsztyn, w powiecie Schleswig-Flensburg

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stapelia

bylina z rodziny toinowatych, o pięcioramiennych kwiatach wydzielających zapach padliny; zamszyca, brudnota

Stapelia (Stapelia L.) – rodzaj roślin należący do rodziny toinowatych, liczący około 39 gatunków pochodzących z południowej Afryki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stapianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stapiać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stąpić

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. stąpać)

(1.1) przest. wejść, wstąpić gdzie, przybyć dokąd, zrobić gdzie pierwszy krok

(1.2) przest. postawić nogę, stopę idąc; zrobić krok

#### Źródła:

Wiktionary

# Stapler

chirurgiczny przyrząd do zszywania lub zamykania ran za pomocą zszywek

Szew mechaniczny (ang. stapling) – półautomatyczny sposób zespolenia tkanek w chirurgii za pomocą specjalnych zszywek (klamry), które zazwyczaj zamykają się w kształcie litery B.

Zszywki są zakładane za pomocą urządzeń nazywanych staplerami, które w szczękach aparatu chwytają dwie warstwy tkanek i zbliżają je do siebie. Zszywki po przejściu przez tkanki wyginają się na kowadełku o kształcie dostosowanym do typu staplera. Niektóre staplery posiadają odpowiednio ukształtowany nóż, który odcina niepotrzebne tkanki. Umożliwiają one szybkie zamknięcie światła „na głucho” operowanego narządu i usunięcie jego fragmentu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stąpnąć

postawić krok

#### Źródła:

SJP.pl

# Stąpnięcie

postawić krok

#### Źródła:

SJP.pl

# Stąpor

rzadko: podłużny tłuczek do kruszenia, miażdżenia różnych substancji lub materiałów albo do wbijania czegoś w podłoże; stępor

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zob. stępor.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stąporek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stąporków

miasto w Polsce

Stąporków – miasto w woj. świętokrzyskim, w powiecie koneckim, siedziba władz miejsko-wiejskiej gminy Stąporków. Miejscowość leży nad rzeką Czarną Konecką i jej dopływem Młynówką.

Miejscowość otrzymała prawa miejskie w 1967 roku. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. kieleckiego. Według danych z 2021 roku Stąporków liczył 5274 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stąporkowianin

mieszkaniec Stąporkowa (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stąporkowianka

mieszkanka Stąporkowa (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stąporkowski

przymiotnik od: Stąporków

#### Źródła:

SJP.pl

# Star

ciężarówka marki Star

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) mot. samochód marki Star

Przedsiębiorstwa:

- Fabryka Samochodów Ciężarowych „Star”
- Star Division – producent pakietu biurowego StarOffice
- Star Micronics – producent drukarek
- S.Tar-TV – Małopolska Telewizja Kablowa
- Star Bonifacio Echeverria – hiszpański producent broni palnej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stara

potocznie:
1. żona;
2. matka;
3. szefowa;
4. stara kobieta;
5. dobra znajoma

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. stara kobieta

(1.2) pot. matka

(1.3) pot. przełożona, szefowa

(1.4) pot. małżonka

wykrzyknik

(2.1) pot. zwracając się do dobrej znajomej

forma przymiotnika.

(3.1) ż. lp. od: stary

forma rzeczownika.

(4.1) D. i B. lp. od: star

Stara – wieś w Polsce, położona w województwie łódzkim, w powiecie piotrkowskim, w gminie Aleksandrów.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

W okolicy miejscowości znajduje się wzniesienie o nazwie Diabla Góra.

14 stycznia 1944 oddział żandarmerii niemieckiej pod dowództwem Alberta Schustera dokonał egzekucji na mieszkańcach wsi. Zamordowano 7 osób.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Rozalii w Dąbrówce.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starać

starać się:
1. dążyć do uzyskania, załatwienia czegoś; ubiegać się;
2. próbować zrobić coś jak najlepiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Starachowice

miasto w Polsce, w województwie świętokrzyskim

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

Starachowice (w latach 1939–1949 Starachowice-Wierzbnik) – miasto w województwie świętokrzyskim, siedziba powiatu starachowickiego.

Miasto położone jest na pograniczu Gór Świętokrzyskich i Przedgórza Iłżeckiego. Leży w dolinie rzeki Kamiennej i jest otoczone rozległymi lasami – pozostałością Puszczy Świętokrzyskiej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starachowicki

przymiotnik od: Starachowice

przymiotnik

(1.1) związany ze Starachowicami, dotyczący Starachowic

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starachowiczanin

mieszkaniec Starachowic

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Starachowic

(1.2) osoba pochodząca z Starachowic, urodzona w Starachowicach

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starachowiczanka

mieszkanka Starachowic

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Starachowic

(1.2) kobieta pochodząca z Starachowic, urodzona w Starachowicach

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starający

starać się:
1. dążyć do uzyskania, załatwienia czegoś; ubiegać się;
2. próbować zrobić coś jak najlepiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Starak

nazwisko

- Agnieszka Woźniak-Starak (ur. 1978) – polska dziennikarka
- Anna Woźniak-Starak (ur. 1951) – polska była modelka, przedsiębiorczyni
- Jerzy Starak (ur. 1945) – polski biznesmen
- Piotr Woźniak-Starak (1980–2019) – polski producent filmowy
- Teodozij Starak (1931–1999) – ukraiński dysydent, działacz społeczny i dyplomata
- Zbigniew Starak (1915–1993) – podpułkownik Wojska Polskiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starani

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zmartwienie

#### Źródła:

Wiktionary

# Staranie

starać się:
1. dążyć do uzyskania, załatwienia czegoś; ubiegać się;
2. próbować zrobić coś jak najlepiej

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) działanie w kierunku realizacji pewnego zamiaru, pragnienia

(1.2) przest. troskliwa opieka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starannie

przysłówek

(1.1) w sposób staranny, dokładny, schludny; z dbałością o szczegóły

#### Źródła:

Wiktionary

# Staranniej

stopień wyższy od przysłówka: starannie

#### Źródła:

SJP.pl

# Staranniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: staranny

#### Źródła:

SJP.pl

# Staranność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha bycia starannym

#### Źródła:

Wiktionary

# Staranny

przymiotnik

(1.1) taki, który wykonano ze starannością, pietyzmem, dokładnie

(1.2) (o osobie) zajmujący się czymś sumiennie

#### Źródła:

Wiktionary

# Stararchitekt

architekt nominowany do Nagrody Pritzkera lub jej laureat

#### Źródła:

SJP.pl

# Starasować

utworzyć tarasy na stoku góry lub pagórka

#### Źródła:

SJP.pl

# Starasowywać

tworzyć tarasy na stokach góry, pagórka

#### Źródła:

SJP.pl

# Staraszek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dziadek

#### Źródła:

Wiktionary

# Starawy

potocznie:
1. niemłody, niezupełnie stary; podstarzały;
2. o jedzeniu: trochę nieświeży, czerstwy;
3. nieco stary, niezbyt nowy, np. starawy dom

#### Źródła:

SJP.pl

# Starbaksik

potocznie: kawiarnia sieci Starbucks; Starbaksik, Starbunio (starbunio)

#### Źródła:

SJP.pl

# Starbucks

międzynarodowa sieć kawiarni

Starbucks Corporation – największa na świecie sieć kawiarni. Została założona 30 marca 1971 w Seattle w stanie Waszyngton. W 1987 przejęta przez Howarda Schultza.

Według stanu z dnia 25 marca 2018, koncern posiada 27 984 kawiarni w 74 krajach i terytoriach zależnych, w tym 14 209 w Stanach Zjednoczonych, 3399 w Chinach, 1488 w Kanadzie, 1333 w Japonii, 1168 w Korei Południowej, 971 w Wielkiej Brytanii, 656 w Meksyku, 426 w Tajwanie, 415 w Turcji, 337 na Filipinach, 331 w Indonezji, 328 w Tajlandii, 252 w Malezji i 68 w Polsce.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starbunio

potocznie: kawiarnia sieci Starbucks; Starbaksik (starbaksik), Starbunio

#### Źródła:

SJP.pl

# Starcie

spotkanie się w walce dwóch przeciwników

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|zetrzeć.

(1.2) usunięcie czegoś ścierając

(1.3) epizod walki zbrojnej

(1.4) ostra wymiana zdań

(1.5) powierzchowna rana skóry

(1.6) sport. część walki sportowej

forma rzeczownika.

(2.1) Ms. i W. lp. od: start

Bitwa – zbrojne starcie sił zbrojnych stron prowadzących wojnę, mające zwykle duży lub decydujący wpływ na przebieg lub wynik operacji, kampanii i wojny. We współczesnej terminologii wojskowej bitwa to kilka jednoczesnych lub kolejnych operacji prowadzonych siłami kilku współdziałających ze sobą frontów lub grup armii przy udziale lotnictwa i ewentualnie marynarki wojennej. Potocznie bitwą określa się każde większe starcie zbrojne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starcik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od start

#### Źródła:

Wiktionary

# Starcza

należący do starca, właściwy starcowi

Starcza – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie częstochowskim, w gminie Starcza.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starczać

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. starczyć)

(1.1) być w wystarczającej ilości albo liczbie

(1.2) być dostateczną pobudką do czegoś

#### Źródła:

Wiktionary

# Starczański

→ Starcza

Patrz:Starcza

#### Źródła:

SJP.pl

# Starczewice

Starczewice – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie siedleckim, w gminie Korczew. Ma status sołectwa.

Miejscowość znajduje się w Nadbużańskim Parku Krajobrazowym, nad rzeką Bug, 4 km od miejscowości Korczew.

W latach 1975−1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Stanisława Biskupa Męczennika i św. Anny w Knychówku.

#### Źródła:

Wikipedia

# Starczewski

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Adalbert Wojciech Starczewski – rosyjski dziennikarz, historyk literatury oraz językoznawca
- Antoni Starczewski – polski artysta oraz nauczyciel akademicki
- Feliks Władysław Starczewski – polski kompozytor, pianista i muzykolog
- Jan Starczewski – polski prawnik, organizator pomocy społecznej
- Marek Starczewski – polski dziennikarz
- Stefan Starczewski – polski polonista, pedagog, socjolog kultury, działacz opozycji demokratycznej w PRL

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starczość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co starcze; cecha tych, którzy są starczy

#### Źródła:

Wiktionary

# Starczów

Starczów (niem. Alt Altmannsdorf) – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie ząbkowickim, w gminie Kamieniec Ząbkowicki.

#### Źródła:

Wikipedia

# Starczówek

Starczówek – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie ząbkowickim, w gminie Ziębice.

#### Źródła:

Wikipedia

# Starczowzroczna

w medycynie: taki, który dotyczy starczowzroczności, czyli niezdolności do dokładnego widzenia z bliska, występującej zazwyczaj po czterdziestym roku życia

#### Źródła:

SJP.pl

# Starczowzroczność

niezdolność do dokładnego widzenia z bliska, występująca zazwyczaj po czterdziestym roku życia; prezbiopia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. wada wzroku polegająca na niewyraźnym widzeniu na bliskie odległości spowodowanym zmniejszoną zdolnością akomodacji oka, zwykle wynikającą ze starzenia się;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starczowzroczny

w medycynie: taki, który dotyczy starczowzroczności, czyli niezdolności do dokładnego widzenia z bliska, występującej zazwyczaj po czterdziestym roku życia

#### Źródła:

SJP.pl

# Starczy

należący do starca, właściwy starcowi

przymiotnik

(1.1) właściwy starcowi

forma czasownika.

(2.1) 3 os. lp. przysz. od: starczyć

wykrzyknik

(3.1) używany do przerwania czyjegoś działania

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starczyć

być w dostatecznej liczbie lub ilości, pozwalającej na zaspokojenie bieżących potrzeb; wystarczyć

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. starczać)

(1.1) wystąpić w wystarczającej ilości albo liczbie

(1.2) stać się dostateczną pobudką do czegoś

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stare

mający wiele lat

Miejscowości w Szwecji:

- Stare – miejscowość w regionie Västra Götaland, w gminie Strömstad

3 miejscowości w Polsce:

- Stare – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. obornickim, w gminie Rogoźno
- Stare – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. pilskim, w gminie Wysoka
- Stare – osada w woj. wielkopolskim, w pow. szamotulskim, w gminie Kaźmierz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stareczka

zdrobnienie od: starka

#### Źródła:

SJP.pl

# Staręga

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Starek

1. wódka ze spirytusu żytniego;
2. samica ptaków łownych

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) stpol. (także. gw-pl|Górny Śląsk.) dziadek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stareńki

zdrobnienie od: stary

przymiotnik

(1.1) pot. zdrobn. od: stary

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starężynek

Starężynek – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wągrowieckim, w gminie Damasławek.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Starganie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stargać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stargard

miasto w województwie zachodniopomorskim

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w północnej Polsce, w województwie zachodniopomorskim;

Stargard (w latach 1950–2015 Stargard Szczeciński, niem. Stargard in Pommern, Stargard an der Ihna) – miasto w Polsce, w województwie zachodniopomorskim, siedziba powiatu stargardzkiego oraz gminy wiejskiej Stargard, położone na Równinie Pyrzycko-Stargardzkiej, nad Iną.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stargardzianin

mieszkaniec Stargardu (miasta w Polsce)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Stargardu

(1.2) osoba pochodząca z Stargardu, urodzona w Stargardzie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stargardzianka

mieszkanka Stargardu (miasta w Polsce)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Stargardu

(1.2) kobieta pochodząca z Stargardu, urodzona w Stargardzie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stargardzki

przymiotnik od: Stargard Szczeciński

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Stargardu, związany ze Stargardem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stargetować

marketingu: określić target (grupę docelową)

#### Źródła:

SJP.pl

# Starka

1. wódka ze spirytusu żytniego;
2. samica ptaków łownych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk, Śląsk Cieszyński. babcia

(1.2) spoż. gatunek tradycyjnej żytniej wódki;

Starka – tradycyjna, wytrawna wódka żytnia, produkowana głównie w Polsce, Rosji, na Białorusi i Litwie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starkiewicz

nazwisko

- Szymon Starkiewicz (1877–1962) – pediatra, twórca Sanatorium „Górka” w Busku-Zdroju
- Leon Starkiewicz (1878–1953) – nauczyciel, założyciel i wieloletni dyrektor Gimnazjum Miejskiego w Łodzi, brat Szymona
- Witold Starkiewicz (1906–1978) – okulista, profesor Pomorskiej Akademii Medycznej, syn Szymona
- Władysław Starkiewicz (1876–1958) – lekarz internista, ordynator Szpitala Dzieciątka Jezus w Warszawie, brat stryjeczny Szymona
- Szczęsny Starkiewicz (1881–1958) – proboszcz parafii w Lipnie, dziekan lipnowski, działacz społeczny, poseł do Sejmu Ustawodawczego (1919–1922), brat Władysława, brat stryjeczny Szymona
- Zenon Starkiewicz (1906–1993) – oficer Wojska Polskiego, uczestnik kampanii wrześniowej, norweskiej i włoskiej
- Julia Starkiewiczowa (1908–1978) – pediatra, profesor Pomorskiej Akademii Medycznej, żona Witolda
- Halina Starska, właśc. Helena Starkiewicz (1888–1957) – aktorka filmowa i teatralna, reżyser
- Ewa Pronicka – prof. pediatrii, CZD, córka Witolda
- Joanna Kośmider – prof. chemii, olfaktometria, ZUT, córka Witolda

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starkować

dawniej: rozetrzeć na tarce

czasownik przechodni dokonany (ndk. tarkować)

(1.1) zetrzeć na tarce

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starkowo

Starkowo – nazwa m.in. toponimów w Polsce i w Rosji

#### Źródła:

Wikipedia

# Starkowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Starlet

samochód typu Toyota Starlet

#### Źródła:

SJP.pl

# Starletka

początkująca aktorka, która chce zostać gwiazdą filmową

#### Źródła:

SJP.pl

# Starlit

minerał, niebieski cyrkon

#### Źródła:

SJP.pl

# Starmach

nazwisko

Osoby:

- Andrzej Starmach − polski marszand, historyk sztuki i kolekcjoner
- Anna Starmach − polska kucharz, historyk sztuki z wykształcenia
- Bolesława Starmach − polska botaniczka i mykolożka
- Karol Starmach − polski hydrobiolog
- Teresa Starmach − polska nauczycielka, działaczka samorządowa i społeczna

Inne:

- Galeria Starmach − galeria sztuki w Krakowie

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starnawski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Starnikować

obrobić tarnikiem

#### Źródła:

SJP.pl

# Starnin

Starnin (niem. Sternin) – wieś w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kołobrzeskim, w gminie Rymań. Wieś jest siedzibą sołectwa Starnin w którego skład wchodzi również miejscowość Bębnikąt.

Według danych z 4 września 2013 r. Starnin miał 232 mieszkańców.

#### Źródła:

Wikipedia

# Staro

przysłówek

(1.1) tak jak osoba w słusznym wieku

#### Źródła:

Wiktionary

# Staro-Cerkiewno-Słowiański

dotyczący języka staro-cerkiewno-słowiańskiego

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) jęz. wymarły język południowosłowiański, będący najstarszym literackim językiem słowiańskim;

przymiotnik relacyjny

(2.1) odnoszący się do staro-cerkiewno-słowiańskiego (1.1), związany z tym językiem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroalbański

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Albanii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Albanii

#### Źródła:

Wiktionary

# Staroamerykański

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Ameryce; pochodzący, wywodzący się z dawnej Ameryki

#### Źródła:

Wiktionary

# Staroangielski

związany z dawną Anglią, powstały, używany w dawnej Anglii itp.

przymiotnik relacyjny

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Anglii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Anglii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroarabski

związany z dawną Arabią Saudyjską, powstały, używany w dawnej Arabii Saudyjskiej itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Arabii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Arabii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroaramejski

związany z dawnymi dziejami Aramejczyków

#### Źródła:

SJP.pl

# Staroarmeński

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Armenii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Armenii

#### Źródła:

Wiktionary

# Staroaustriacki

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Austrii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Austrii

#### Źródła:

Wiktionary

# Starobabicki

przymiotnik od: Stare Babice

#### Źródła:

SJP.pl

# Starobabiczanin

mieszkaniec Starych Babic (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Starobabiczanka

mieszkanka Starych Babic (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Starobiałoruski

związany z dawną Białorusią, powstały, używany w dawnej Białorusi itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Białorusi; pochodzący, wywodzący się z dawnej Białorusi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starobielsk

miasto na Ukrainie

Starobielsk (ukr. Старобільськ, ros. Старобельск) – miasto na Ukrainie, w obwodzie ługańskim, siedziba rejonu starobielskiego, od marca 2022 pod okupacją rosyjską.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starobielski

przymiotnik od: Stara Biała, Starobielsk

#### Źródła:

SJP.pl

# Starobogaczowicki

przymiotnik od: Stare Bogaczowice

#### Źródła:

SJP.pl

# Starobruski

przymiotnik od: Stary Brus

#### Źródła:

SJP.pl

# Starobrytyjski

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Brytanii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Brytanii

#### Źródła:

Wiktionary

# Starobułgarski

związany z dawną Bułgarią, powstały, używany w dawnej Bułgarii itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Bułgarii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Bułgarii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starobłotnicki

przymiotnik od: Stara Błotnica

#### Źródła:

SJP.pl

# Staroć

starocie, staroć (r. męski); potocznie:
1. rzecz stara, niemodna, zwykle już nieużyteczna;
2. utwór muzyczny sprzed wielu lat

rzeczownik, rodzaj żeński lub męskorzeczowy

(1.1) stara rzecz, dla niektórych jednak wartościowa

(1.2) przen. utwór sprzed lat

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroceltycki

odnoszący się do wczesnych Celtów, np. język staroceltycki

#### Źródła:

SJP.pl

# Starochiński

związany z dawnymi Chinami, powstały, używany w dawnych Chinach itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnych Chinach; pochodzący, wywodzący się z dawnych Chin

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starochorwacki

przymiotnik relacyjny

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Chorwacji; pochodzący, wywodzący się z dawnej Chorwacji

#### Źródła:

Wiktionary

# Starochrześcijański

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do czasów pierwszych chrześcijan, związany z pierwszymi chrześcijanami

#### Źródła:

Wiktionary

# Starocie

staroć; potocznie:
1. rzecz stara, niemodna, zwykle już nieużyteczna;
2. utwór muzyczny sprzed wielu lat

#### Źródła:

SJP.pl

# Staroczarnowski

przymiotnik od: Stare Czarnowo

#### Źródła:

SJP.pl

# Staroczech

członek lub sympatyk konserwatywno-liberalnej frakcji politycznej w austro-węgierskim sejmie w drugiej połowie XIX wieku

#### Źródła:

SJP.pl

# Staroczeski

związany z dawnymi Czechami, powstały, używany w dawnych Czechach itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnych Czechach; pochodzący, wywodzący się z dawnych Czech

(1.2) dotyczący języka staroczeskiego

(1.3) hist. polit. związany ze stronnictwem staroczechów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język staroczeski

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroczesny

przymiotnik

(1.1) przest. charakterystyczny dla dawnych czasów

#### Źródła:

Wiktionary

# Starodąbrowski

przymiotnik od: Stara Dąbrowa

#### Źródła:

SJP.pl

# Starodawniejszy

rzadki stopień wyższy od przymiotnika: starodawny

#### Źródła:

SJP.pl

# Starodawny

przymiotnik jakościowy

(1.1) przynależny dalekiej przeszłości

#### Źródła:

Wiktionary

# Starodroże

droga, która utraciła dotychczasową kategorię w związku z wybudowaniem nowego odcinka po innym śladzie

#### Źródła:

SJP.pl

# Starodruk

druk wydany przed 1800 rokiem

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) bibliot. drukowane dzieło wydane między rokiem 1501 a 1800;

Starodruk (stary druk) – publikacje drukowane z okresu od wynalezienia druku do końca XVIII w. Do starodruków zaliczają się również inkunabuły. W różnych czasach i różnych krajach przyjmowano końcowa datę w zależności od przełomowych dat w historii lub w dziejach literatury danego kraju. Współcześnie zazwyczaj za datę końcową przyjmuje się rok 1800, wyjątkiem jest m.in. Anglia, gdzie granicą jest rok 1640. Starodruki cechuje ręczne wytwarzanie wszystkich ich składników: papieru, typografii, ewentualnych ilustracji lub oprawy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starodrzew

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) leśn. drzewostan o końcowej żywotności;

(1.2) leśn. wieloletnie, stare drzewo

Starodrzew – jedna z ostatnich faz rozwoju drzewostanu (lub pojedynczego drzewa), obejmująca drzewa powyżej 100 lat, o średniej pierśnicy powyżej 50 cm. Drzewa w tej fazie stopniowo tracą zdolność przyrostu wysokości i grubości oraz przejawiają oznaki starzenia się. Następuje obumieranie drzew, a w lukach drzewostanu pojawia się obfity nalot.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Starodub

1. rodzaj roślin z rodziny selerowatych;
2. starodub łąkowy - gatunek rośliny z rodziny selerowatych, objęty w Polsce ścisłą ochroną

Starodub (ros. Стародуб) – miasto w Rosji, w obwodzie briańskim, siedziba administracyjna rejonu starodubskiego.

Siedziba powiatu starodubowskiego w województwie smoleńskim I Rzeczypospolitej. Miejsce obrad sejmików ziemskich powiatu starodubowskiego.

W 1865 w Starodubie urodziła się polska malarka i kolekcjonerka sztuki Alina Bondy-Glassowa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staroduński

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Danii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Danii

#### Źródła:

Wiktionary

# Starodzierzgoński

przymiotnik od: Stary Dzierzgoń

#### Źródła:

SJP.pl

# Starodzikowiecki

przymiotnik od: Stary Dzikowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Starodzikowski

przymiotnik od: Stary Dzików

#### Źródła:

SJP.pl

# Staroegipski

związany z dawnym Egiptem, powstały, używany w dawnym Egipcie itp.

przymiotnik relacyjny

(1.1) żyjący/mający miejsce w starożytnym Egipcie lub pochodzący/wywodzący się z niego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroestoński

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Estonii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Estonii

#### Źródła:

Wiktionary

# Starofiński

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Finlandii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Finlandii

#### Źródła:

Wiktionary

# Starofrancuski

związany z dawną Francją, powstały, używany w dawnej Francji itp.

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) jęz. język z grupy romańskiej używany w średniowieczu w północnej części dzisiejszej Francji, a także części Szwajcarii i Belgii;

przymiotnik

(2.1) żyjący/mający miejsce w dawnej Francji lub pochodzący/wywodzący się z niej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starogard

wieś w województwie zachodniopomorskim

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. osada sołecka w północnej Polsce, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie łobeskim, w gminie Resko;

(1.2) geogr. toponim stanowiący część nazwy miasta Starogard Gdański

Starogard (niem. Stargordt, Stargord) – osada sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie łobeskim, w gminie Resko, przy skrzyżowaniu drogi wojewódzkiej nr 148 z drogą wojewódzką nr 152 i przy trasie linii kolejowej Resko-Łobez (obecnie zawieszonej).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starogardzianin

mieszkaniec Starogardu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Starogardu Gdańskiego lub wsi Starogard

(1.2) osoba pochodząca z Starogardu Gdańskiego lub Starogardu, urodzona w Starogardzie Gdański lub Starogardzie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starogardzianka

mieszkanka Starogardu

#### Źródła:

SJP.pl

# Starogardzki

przymiotnik od: Starogard Gdański

przymiotnik relacyjny

(1.1) przym. od: Starogard Gdański

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroglacjalny

Obszar staroglacjalny (rzeźba, krajobraz staroglacjalny) - obszar niegdyś zlodowacony, na którym formy polodowcowe są silnie przekształcone przez denudację i dlatego już mało wyraziste. Z reguły obszar ten nie posiada już jezior, których misy zostały całkowicie wypełnione przez osady.

W Polsce nazwę tę stosuje się do obszarów objętych starszymi zlodowaceniami, ale poza zasięgiem ostatniego, zlodowacenia północnopolskiego (bałtyckiego).

#### Źródła:

Wikipedia

# Starogrecki

związany ze starożytną Grecją, powstały, używany w starożytnej Grecji itp.

przymiotnik relacyjny

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Grecji; pochodzący, wywodzący się z dawnej Grecji

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język starogrecki;

Język starogrecki, greka starożytna (stgr. dialekt attycki: ἡ Ἑλληνικὴ γλῶττα, he Hellenikè glõtta) – ogólna nazwa okresu w rozwoju języka greckiego, trwającego od okresu archaicznego przez okres klasyczny aż po okres hellenistyczny w dziejach starożytnej Grecji. W takim ujęciu nazwa „język starogrecki” odnosi się do następujących faz rozwojowych języka:

- język grecki archaiczny (greka archaiczna)
- język grecki klasyczny (greka klasyczna)
- greka koine

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starogród

1. pierwsza powojenna nazwa Stargardu;
2. wieś w Polsce;
3. wieś na Ukrainie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) hist. geogr. nazwa Stargardu w latach 1945-1950

2 miejscowości w Polsce:

- Starogród – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. chełmińskim, w gminie Chełmno;
- Starogród – wieś w woj. mazowieckim, w pow. mińskim, w gminie Siennica.

Białoruś:

- Starogród – historyczna nazwa wsi Staragrad.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starohelleński

związany z Helladą, powstały, używany w Helladzie itp.

#### Źródła:

SJP.pl

# Starohiszpański

związany z dawną Hiszpanią, powstały, używany w dawnej Hiszpanii itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Hiszpanii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Hiszpanii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroholenderski

związany z dawną Holandią, powstały, używany w dawnej Holandii itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Holandii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Holandii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroindyjski

związany z dawnymi Indiami, powstały, używany w dawnych Indiach itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnych Indiach; pochodzący, wywodzący się z dawnych Indii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroirański

związany z dawnym Iranem, powstały, używany w dawnym Iranie itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnym Iranie; pochodzący, wywodzący się z dawnego Iranu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroirlandzki

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Irlandii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Irlandii

#### Źródła:

Wiktionary

# Staroislandzki

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Islandii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Islandii

Język staronordyjski (staronordycki) – język z północnej grupy języków germańskich, używany przez mieszkańców Skandynawii i obszarów przez nich zasiedlonych między VIII i XIV wiekiem. Wywodzi się z języka pranordyjskiego, w późnym średniowieczu dał początek odrębnym językom skandynawskim – jego dialekty zachodnie stanowią podstawę dla islandzkiego, farerskiego, norweskiego oraz wymarłego języka norn, wschodnie zaś – szwedzkiego i duńskiego. Staronordyjski wywarł także znaczny wpływ na kształtowanie się języka angielskiego, szczególnie w warstwie leksykalnej.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Staroizraelski

związany z dawnym Izraelem, powstały, używany w dawnym Izraelu itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnym Izraelu; pochodzący, wywodzący się z dawnego Izraela

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starojabłonecki

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Starych Jabłonek, związany ze Starymi Jabłonkami

#### Źródła:

Wiktionary

# Starojapoński

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Japonii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Japonii

#### Źródła:

Wiktionary

# Starojudaistyczny

odnoszący się do wczesnego judaizmu

#### Źródła:

SJP.pl

# Starojuski

przymiotnik od: Stare Juchy

przymiotnik relacyjny

(1.1) od: Stare Juchy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starojuszanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Starych Juch

(1.2) osoba pochodząca ze Starych Juch, urodzona w Starych Juchach

#### Źródła:

Wiktionary

# Starojuszanka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Starych Juch

#### Źródła:

Wiktionary

# Starokamienicki

przymiotnik od: Stara Kamienica

#### Źródła:

SJP.pl

# Starokamieniczanin

mieszkaniec Starej Kamienicy (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Starokamieniczanka

mieszkanka Starej Kamienicy (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Starokatolicki

odnoszący się do starokatolika, właściwy starokatolikom

#### Źródła:

SJP.pl

# Starokatolicyzm

Starokatolicyzm – nurt katolicyzmu, powstały w 1870 roku w wyniku sprzeciwu części Kościoła rzymskokatolickiego wobec ogłoszenia przez sobór watykański I dogmatu o nieomylności i prymacie papieża.

#### Źródła:

Wikipedia

# Starokatoliczka

→ starokatolik

Patrz:starokatolik

#### Źródła:

SJP.pl

# Starokatolik

członek odłamu Kościoła katolickiego, nieuznającego postanowień soboru watykańskiego z 1870 roku, głównie dogmatu nieomylności papieża

#### Źródła:

SJP.pl

# Starokawalerstwo

bycie starym kawalerem

#### Źródła:

SJP.pl

# Starokiszewski

przymiotnik od: Stara Kiszewa

#### Źródła:

SJP.pl

# Starokoreański

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Korei; pochodzący, wywodzący się z dawnej Korei

#### Źródła:

Wiktionary

# Starokornicki

przymiotnik od: Stara Kornica

#### Źródła:

SJP.pl

# Starokrzepice

Starokrzepice – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie kłobuckim, w gminie Krzepice, nad rzeką Liswartą.

Obecnie w Starokrzepicach jest około 10 ulic. Główną jest ulica Oleska, która ciągnie się przez całą miejscowość. Pozostałe ulice można zaliczyć jako osiedla.

#### Źródła:

Wikipedia

# Starokurowski

przymiotnik od: Stare Kurowo

#### Źródła:

SJP.pl

# Starolitewski

związany z dawną Litwą, powstały, używany na dawnej Litwie itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Litwie; pochodzący, wywodzący się z dawnej Litwy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starolubotyński

przymiotnik od: Stary Lubotyń

#### Źródła:

SJP.pl

# Staroluteranin

członek protestanckiej organizacji separatystycznej, popierającej pierwotną doktrynę Kościoła ewangelicko-augsburskiego

#### Źródła:

SJP.pl

# Staromacedoński

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Macedonii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Macedonii

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) język wymarły używany przez starożytnych mieszkańców Macedonii;

#### Źródła:

Wiktionary

# Staromiejski

przymiotnik od: Stare Miasto

przymiotnik

(1.1) dotyczący najstarszej części miasta, dzielnicy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staromodnie

przysłówek

(1.1) w sposób staromodny, według dawnej mody, niemodnie

#### Źródła:

Wiktionary

# Staromodniej

stopień wyższy od przysłówka: staromodnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Staromodniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: staromodny; bardziej staromodny

#### Źródła:

SJP.pl

# Staromodny

1. odpowiadający starej modzie; niemodny;
2. o ludziach: nieidący z postępem

przymiotnik

(1.1) odpowiadający dawnej modzie, obecnie niemodny

(1.2) o człowieku: który nie idzie z postępem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staromorawski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Starą Morawą, dotyczący Starej Morawy

#### Źródła:

Wiktionary

# Staromowa

żartobliwie: język otwartej propagandy, pozbawionej podchwytliwości, przeciwieństwo nowomowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Staromołdawski

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Mołdawii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Mołdawii

#### Źródła:

Wiktionary

# Staroń

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Agnieszka Nagay z domu Staroń – polska zawodniczka w strzelectwie, olimpijka
- Jerzy Antoni Staroń – polski dziennikarz i działacz sportowy
- Józef Staroń – polski kolarz
- Krzysztof Staroń – polski nauczyciel, polityk i urzędnik państwowy
- Leszek Staroń – polski reżyser, scenarzysta, scenograf i aktor
- Lidia Staroń – polska polityk, posłanka na Sejm
- Paweł Staroń – polski wojskowy
- Przemysław Staroń – polski nauczyciel
- Wojciech Staroń – polski operator i reżyser

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staroniderlandzki

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnych Niderlandach; pochodzący, wywodzący się z dawnych Niderlandów

#### Źródła:

Wiktionary

# Staroniemiecki

związany z dawnymi Niemcami, powstały, używany w dawnych Niemczech itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnych Niemczech; pochodzący, wywodzący się z dawnych Niemiec

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroniewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Staronordycki

język staronordycki - język używany przez mieszkańców Skandynawii między VIII a XIV w.; język staronordyjski

#### Źródła:

SJP.pl

# Staronordyjski

język staronordyjski - język używany przez mieszkańców Skandynawii między VIII a XIV w.; język staronordycki

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z językami, zwyczajami lub czasami staronordyjskimi, dotyczący języków, zwyczajów lub czasów staronordyjskich

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język staronordyjski;

Język staronordyjski (staronordycki) – język z północnej grupy języków germańskich, używany przez mieszkańców Skandynawii i obszarów przez nich zasiedlonych między VIII i XIV wiekiem. Wywodzi się z języka pranordyjskiego, w późnym średniowieczu dał początek odrębnym językom skandynawskim – jego dialekty zachodnie stanowią podstawę dla islandzkiego, farerskiego, norweskiego oraz wymarłego języka norn, wschodnie zaś – szwedzkiego i duńskiego. Staronordyjski wywarł także znaczny wpływ na kształtowanie się języka angielskiego, szczególnie w warstwie leksykalnej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Staronorweski

związany z dawną Norwegią, powstały, używany w dawnej Norwegii itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Norwegii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Norwegii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroobrzędowiec

sekciarz rosyjski należący do odłamu nieuznającego reformy liturgicznej patriarchy moskiewskiego Nikona z 1667 roku; starowierca, starowier, raskolnik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rel. członek odłamu cerkwi prawosławnej nieuznającego siedemnastowiecznej reformy liturgicznej patriarchy Nikona;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroormiański

dotyczący dawnych czasów ormiańskich, istniejący w tych czasach; właściwy dawnym Ormianom

#### Źródła:

SJP.pl

# Starooskolski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Starym Oskołem, dotyczący Starego Oskołu

#### Źródła:

Wiktionary

# Staropanewnicki

przymiotnik

(1.1) odnoszący się do Starych Panewnik, związany ze Starymi Panewnikami

#### Źródła:

Wiktionary

# Staropanewniczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Starych Panewnik

#### Źródła:

Wiktionary

# Staropanewniczanka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Starych Panewnik

#### Źródła:

Wiktionary

# Staropanieński

dotyczący starej panny

przymiotnik

(1.1) dotyczący starej panny i staropanieństwa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staropanieństwo

bycie starą panną

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) bycie starą panną

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroperski

związany z dawną Persją, powstały, używany w dawnej Persji itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Persji; pochodzący, wywodzący się z dawnej Persji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staropiastowski

związany z okresem rządów pierwszych Piastów, pochodzący z tego okresu, powstały w tym okresie; wczesnopiastowski

#### Źródła:

SJP.pl

# Staropolanin

mieszkaniec Staropola (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Staropolanka

1. mieszkanka Staropola (wsi w Polsce);
2. woda mineralna produkowana w Polanicy-Zdroju

Staropolanka – ogólna nazwa wody mineralnej produkowanej w Polanicy-Zdroju przez Zespół Uzdrowisk Kłodzkich S.A. Nazwa ta stosowana jest od 1946. Staropolanka zawiera 805 mg/dm3 związków mineralnych.

Początkowo produkowana pod jedną nazwą jako Staropolanka, po wykonaniu kolejnych odwiertów o różnej głębokości i mineralizacji wprowadzono nazwy pokrewne dla wód różniących się składem i mineralizacją. W związku z tym dziś występuje w paru odmianach:

- Staropolanka Zdrój - pochodzi z odwiertu głębokości 20 metrów o nazwie Staropolanka Zdrój. Mineralizacja jest niska i wynosi 295 mg/dm3.
- Staropolanka - pochodzi z dwóch odwiertów: Pieniawa Józefa I głębokości 88,9 metrów i Pieniawa Józefa II głębokości 43 metrów. Mineralizacja jest średnia i wynosi 846,89 mg/dm3. Oprócz wersji podstawowej produkuje się też różne wersje smakowe.
- Staropolanka 2000 - pochodzi z odwiertu głębokości 269 metrów o nazwie Staropolanka 2000 uruchomionego w 1993. Mineralizacja jest wysoka i wynosi 2139,00 mg/dm3.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staropolski

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Polsce; pochodzący, wywodzący się z dawnej Polski

#### Źródła:

Wiktionary

# Staropolskość

→ staropolski

Patrz:staropolski

#### Źródła:

SJP.pl

# Staropolszczyzna

język lub obyczaje staropolskie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jęz. język polski od jego wyodrębnienia się z prasłowiańszczyzny (ok. X w.) do końca XVI wieku

Język staropolski – etap rozwoju języka polskiego w tzw. dobie staropolskiej, którą umownie wyznacza się między rokiem 1136 (lub X wiekiem) a przełomem XV i XVI wieku. W początkach doby staropolskiej pojawiły się pierwsze różnice między poszczególnymi językami zachodniosłowiańskimi, zwłaszcza między grupami: czesko-słowacką a lechicką (język polski, języki pomorskie (w tym kaszubski), język połabski).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Staroportugalski

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Portugalii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Portugalii

#### Źródła:

Wiktionary

# Staroprowansalski

przymiotnik

(1.1) żyjący/mający miejsce w dawnej Prowansji lub pochodzący/wywodzący się z niej

#### Źródła:

Wiktionary

# Staropruski

związany z dawnymi Prusami, powstały, używany w dawnych Prusach itp.

#### Źródła:

SJP.pl

# Staroraki

Staroraki (Merostomata) – gromada szczękoczułkowców obejmująca 4 gatunki żyjące współcześnie i około 500 gatunków kopalnych. Zalicza się do nich stawonogi z 6–7 parami odnóży na głowotułowiu, blaszkowatymi odnóżami na odwłoku, na których znajdują się wyrostki skrzelowe, a wreszcie szpiczasto zakończonym telsonem. Głowotułów pokryty grubym jednolitym oskórkiem i zazwyczaj zrośnięty na dużym obszarze z odwłokiem.

#### Źródła:

Wikipedia

# Staroródka

kobieta pierwszy raz rodząca w późnym wieku

#### Źródła:

SJP.pl

# Starorosyjski

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Rosji; pochodzący, wywodzący się z dawnej Rosji

#### Źródła:

Wiktionary

# Starorumuński

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Rumunii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Rumunii

#### Źródła:

Wiktionary

# Starorusini

Moskalofilstwo, także moskalofilizm, rusofilstwo galicyjskie (karpackie) lub moskwofilstwo – początkowo językowo-literacki, a później społeczno-polityczny prąd istniejący od początku XIX wieku do lat 40. XX wieku wśród Rusinów karpackich zamieszkujących Galicję, Bukowinę i Zakarpacie. Głosił wspólnotę narodowo-kulturową, następnie również państwową i polityczną z narodem rosyjskim. Ruch ten rywalizował z ukraińskim ruchem narodowym.

#### Źródła:

Wikipedia

# Staroruski

dotyczący dawnej Rusi i ich mieszkańców

przymiotnik relacyjny

(1.1) hist. związany z dawną Rusią, dotyczący dawnej Rusi

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. obecnie wymarły wschodniosłowiański język używany na Rusi między X a XV wiekiem;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starorzecze

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) geogr. jezioro w dolinie rzecznej, stanowiące fragment jej dawnego koryta;

Starorzecze (jezioro przyrzeczne) – jezioro leżące na dnie doliny rzecznej, będące fragmentem jej byłego koryta i odcięte wałem przykorytowym od obecnego nurtu. Ma ono zwykle sierpowaty kształt.

Starorzecza powstają najczęściej w dolinach rzek meandrujących poprzez odcięcie szyi meandru. Ulegają one jednak szybkiemu zanikowi przez zamulanie i zasypywanie osadami z wezbrań rzeki oraz przez rozrost roślinności. Ostatecznie może pozostać błotniste zagłębienie zawierające torf.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Starorzymski

związany ze starożytnym Rzymem, powstały, używany w starożytnym Rzymie itp.

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z starożytnym Rzymem, dotyczący starożytnego Rzymu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starosądecki

przymiotnik od: Stary Sącz

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Starego Sącza, związany ze Starym Sączem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starosądeczanin

mieszkaniec Starego Sącza

#### Źródła:

SJP.pl

# Starosądeczanka

mieszkanka Starego Sącza

#### Źródła:

SJP.pl

# Starosaksoński

język starosaksoński - język, którym posługiwali się Sasi i Anglowie na początku średniowiecza; język starosaski

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) jęz. wymarły język zachodniogermański używany przez Anglów i Sasów we wczesnym średniowieczu, przodek języka średnio-dolno-niemieckiego;

przymiotnik relacyjny

(2.1) jęz. dotyczący języka starosaksońskiego (1.1)

(2.2) dotyczący dawnych Sasów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starosaski

język starosaski - język, którym posługiwali się Sasi i Anglowie na początku średniowiecza; język starosaksoński

#### Źródła:

SJP.pl

# Starość

1. okres życia następujący po wieku dojrzałym;
2. cecha rzeczy starych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) stan będący efektem starzenia się, trzeci i ostatni okres życia istot żywych;

(1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kłopot, zmartwienie

Starość – stan będący efektem starzenia się, ostatni okres życia u ludzi. Starość ma przede wszystkim wymiar biologiczny (fizjologiczny), lecz także poznawczy, emocjonalny i społeczny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starościak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Starościanka

córka starosty

Starosta – przewodniczący organu wykonawczego powiatu, czyli zarządu powiatu. Jest kierownikiem starostwa powiatowego, zwierzchnikiem służbowym kierowników powiatowych jednostek organizacyjnych powiatu, a także zwierzchnikiem powiatowych służb, inspekcji i straży.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starościc

dawniej: syn starosty

Starosta – przewodniczący organu wykonawczego powiatu, czyli zarządu powiatu. Jest kierownikiem starostwa powiatowego, zwierzchnikiem służbowym kierowników powiatowych jednostek organizacyjnych powiatu, a także zwierzchnikiem powiatowych służb, inspekcji i straży.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starościna

1. kobieta kierująca jakąś grupą ludzi;
2. dawniej: żona starosty

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) żona starosty

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starościński

→ starosta

Patrz:starosta

#### Źródła:

SJP.pl

# Starościunio

ekspresywnie: starosta

#### Źródła:

SJP.pl

# Starosek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dziadek

#### Źródła:

Wiktionary

# Staroserbski

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Serbii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Serbii

#### Źródła:

Wiktionary

# Starosiedlice

Starosiedlice – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie radomskim, w gminie Iłża. Ma status sołectwa.

Prywatna wieś szlachecka, położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie radomskim województwa sandomierskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa radomskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Staroskandynawski

związany z dawną Skandynawią, powstały, używany w dawnej Skandynawii itp.

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z dawną Skandynawią, dotyczący dawnej Skandynawii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starosta

1. urzędnik stojący na czele powiatu;
2. osoba kierująca jakąś grupą ludzi;
3. dawniej:
a) gospodarz wesela, zarządzający weselem;
b) urzędnik mianowany i odwoływany przez monarchę; sprawujący władzę policyjną, sądowniczą, skarbową;
c) naczelnik wspólnoty terytorialnej wśród dawnych plemion słowiańskich; naczelnik rodu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zwierzchnik administracji ogólnej na szczeblu powiatu – w Galicji oraz w Polsce w okresie międzywojennym, a także w latach 1944–1950 i od 1999 do dzisiaj

(1.3) hist. naczelnik wspólnoty terytorialnej wśród plemięemion słowiańskich we wczesnym średniowieczu

(1.4) hist. od połowy XIV w. urzędnik zarządzający zamkiem i przyległymi królewszczyznami (starosta grodowy), posiadający kompetencje sądownicze

(1.5) hist. od XVI w. urząd ziemski

(1.6) hist. w XVI–XVIII w. określenie dzierżawcy królewszczyzny (starosta niegrodowy)

Starosta – przewodniczący organu wykonawczego powiatu, czyli zarządu powiatu. Jest kierownikiem starostwa powiatowego, zwierzchnikiem służbowym kierowników powiatowych jednostek organizacyjnych powiatu, a także zwierzchnikiem powiatowych służb, inspekcji i straży.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starostka

→ starosta

Starostka – polski herb szlachecki z nobilitacji.

Patrz:starosta

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starostwo

1. siedziba administracyjna powiatu, obszar podległy władzy starosty;
2. urząd starosty

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) adm. obszar podległy władzy starosty;

(1.2) adm. urząd starosty

(1.3) adm. władze powiatowe

(1.4) siedziba władz powiatu

(1.5) hist. adm. dobra królewskie w Królestwie Polskim nadawane dożywotnio szlachcicom;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, liczba mnoga

(2.1) daw. starosta z małżonką

Starostwo – jednostka podziału administracyjnego funkcjonująca w Koronie Królestwa Polskiego i Wielkim Księstwie Litewskim. W Polsce starostwa funkcjonowały od XIV wieku. Starostwa ustanawiane były w dobrach ziemskich należących do króla (królewszczyzna) i nadawane były szlachcicom dożywotnio.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Staroświecki

1. pochodzący z dawnych czasów, niemodny;
2. nieidący z postępem; zacofany

przymiotnik jakościowy

(1.1) wywodzący się ze starych czasów, obecnie niemodny, niepopularny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroświeckość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest staroświeckie; cecha tych, którzy są staroświeccy

#### Źródła:

Wiktionary

# Staroszek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dziadek

(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. staruszek

#### Źródła:

Wiktionary

# Staroszka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. babka, babcia

#### Źródła:

Wiktionary

# Staroszlachecki

odnoszący się do dawnej szlachty, właściwy dawnej szlachcie, należący do dawnej szlachty

#### Źródła:

SJP.pl

# Staroszwedzki

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) język używany w dawnej Szwecji w okresie między XIII a XVI wiekiem

przymiotnik

(2.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Szwecji; pochodzący, wywodzący się z dawnej Szwecji

#### Źródła:

Wiktionary

# Starosłowacki

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Słowacji; pochodzący, wywodzący się z dawnej Słowacji

#### Źródła:

Wiktionary

# Starosłoweński

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Słowenii; pochodzący, wywodzący się z dawnej Słowenii

#### Źródła:

Wiktionary

# Starosłowiański

związany z dawną Słowiańszczyzną, dawnymi Słowianami, powstały, używany w dawnej Słowiańszczyźnie itp.

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z dawnymi Słowianami, istniejący w dawnych słowiańskich czasach

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. staro-cerkiewno-słowiański

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starotarski

przymiotnik od: Stary Targ

#### Źródła:

SJP.pl

# Starotestamentalny

dotyczący Starego Testamentu, zapisany w Starym Testamencie, właściwy Staremu Testamentowi; starotestamentowy

przymiotnik

(1.1) dotyczący Starego Testamentu, związany ze Starym Testamentem, zaczerpnięty ze Starego Testamentu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starotestamentowo

przysłówek

(1.1) właściwie dla Starego Testamentu

#### Źródła:

Wiktionary

# Starotestamentowy

dotyczący Starego Testamentu, zapisany w Starym Testamencie, właściwy Staremu Testamentowi; starotestamentalny

przymiotnik

(1.1) rel. związany ze Starym Testamentem, dotyczący Starego Testamentu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) żyd (wyznawca)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroturecki

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Turcji; pochodzący, wywodzący się z dawnej Turcji

(1.2) odnoszący się do ludów turkijskich zamieszkujących w okresie mniej więcej od VI do XII wieku tereny przede wszystkim współczesnej Mongolii, południowej Syberii i Azji Środkowej; dotyczący ich kultury, dziejów, języka itp.;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) język staroturecki (1.2), najstarszy zaświadczony w piśmie język turkijski;

#### Źródła:

Wiktionary

# Staroturkijski

przymiotnik

(1.1) odnoszący się do ludów turkijskich zamieszkujących w okresie mniej więcej od VI do XII wieku tereny przede wszystkim współczesnej Mongolii, południowej Syberii i Azji Środkowej; dotyczący ich kultury, dziejów, języka itp.;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) język staroturkijski (1.1), najstarszy zaświadczony w piśmie język turkijski;

#### Źródła:

Wiktionary

# Staroukraiński

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Ukrainie; pochodzący, wywodzący się z dawnej Ukrainy

#### Źródła:

Wiktionary

# Starować

wyregulować, zrównoważyć wagę

#### Źródła:

SJP.pl

# Starowęgierski

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnych Węgrzech; pochodzący, wywodzący się z dawnych Węgier

#### Źródła:

Wiktionary

# Starowice

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 3, w tym 2 podstawowe

- Starowice – część wsi Konradów w woj. opolskim, w pow. nyskim, w gminie Głuchołazy
- Starowice – wieś w woj. opolskim, w pow. nyskim, w gminie Otmuchów
- Starowice – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Borne Sulinowo

#### Źródła:

Wikipedia

# Starowicz

nazwisko

Osoby o nazwisku Starowicz:

- Łukasz Starowicz (ur. 1976) – snowboardzista
- Maciej Starowicz – dziennikarz sportowy, trener koszykówki
- Marta Starowicz (ur. 1960) – koszykarka
- Zbigniew Lew-Starowicz (1943–2024) – lekarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starowiecze

dawniej: dawne lata, wieki

#### Źródła:

SJP.pl

# Starowiejski

przymiotnik od: Stara Wieś

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starowielkopolski

związany z dawną Wielkopolską, powstały, używany w dawnej Wielkopolsce itp.

#### Źródła:

SJP.pl

# Starowier

sekciarz rosyjski należący do odłamu nieuznającego reformy liturgicznej patriarchy moskiewskiego Nikona z 1667 roku; starowierca, staroobrzędowiec, raskolnik

#### Źródła:

SJP.pl

# Starowierca

sekciarz rosyjski należący do odłamu nieuznającego reformy liturgicznej patriarchy moskiewskiego Nikona z 1667 roku; starowier, staroobrzędowiec, raskolnik

#### Źródła:

SJP.pl

# Starowierczyni

→ starowierca

Patrz:starowierca

#### Źródła:

SJP.pl

# Starowierka

→ starowier; raskolniczka

#### Źródła:

SJP.pl

# Starowierski

→ starowier

Patrz:starowier

#### Źródła:

SJP.pl

# Starowieś

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. wieś na Podlasiu;

## Miejscowości i ich części w Polsce

- Starowieś – część wsi Drelów w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Drelów
- Starowieś – część wsi Łukowisko w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Międzyrzec Podlaski
- Starowieś – część wsi Łuniew w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Międzyrzec Podlaski
- Starowieś – część wsi Misie w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Międzyrzec Podlaski
- Starowieś – część wsi Górka w woj. lubelskim, w pow. lubartowskim, w gminie Kock
- Starowieś – część wsi Krasew w woj. lubelskim, w pow. radzyńskim, w gminie Borki
- Starowieś – część wsi Kąkolewnica w woj. lubelskim, w pow. radzyńskim, w gminie Kąkolewnica
- Starowieś – część wsi Kolembrody w woj. lubelskim, w pow. radzyńskim, w gminie Komarówka Podlaska
- Starowieś – część wsi Żelizna w woj. lubelskim, w pow. radzyńskim, w gminie Komarówka Podlaska
- Starowieś – część wsi Płudy w woj. lubelskim, w pow. radzyńskim, w gminie Radzyń Podlaski
- Starowieś – część wsi Gąsiory w woj. lubelskim, w pow. radzyńskim, w gminie Ulan-Majorat
- Starowieś – część wsi Ossowa w woj. lubelskim, w pow. radzyńskim, w gminie Wohyń
- Starowieś – część wsi Ruskie Piaski w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Nielisz
- Starowieś – część wsi Gruszka Zaporska w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Radecznica
- Starowieś – część wsi Michalów w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Sułów
- Starowieś – część wsi Sułowiec w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Sułów
- Starowieś – część wsi Tworyczów w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Sułów
- Starowieś – część wsi Łapiguz w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Zamość
- Starowieś – wieś w woj. podlaskim, w pow. bielskim, w gminie Boćki

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Starowieyski

[czytaj: starowiejski] nazwisko

- Starowieyski – nazwisko

Osoby o nazwisku Starowieyski:

- Aleksander Starowieyski - poborca podatkowy księstwa oświęcimskiego i zatorskiego
- Franciszek Starowieyski (Starowiejski) (1930–2009) – polski grafik, malarz, rysownik i scenograf
- Marek Starowieyski (ur. 1937) – polski duchowny katolicki, prałat
- Stanisław Jan Starowieyski (1866–1926) – poseł do Sejmu Krajowego Galicji, właściciel dóbr Bratkówka i Korabniki
- Stanisław Kostka Starowieyski (1895–1941) – uczestnik wojny polsko-bolszewickiej w 1920 roku, więzień obozu koncentracyjnego w Dachau, błogosławiony Kościoła katolickiego
- Stanisław Michał Starowieyski (1815– 1895) – ziemianin, członek Rady Państwa, poseł na Sejm Krajowy Galicji

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starowin

wytrawna wódka gatunkowa, podobna do winiaku

#### Źródła:

SJP.pl

# Starowina

(r. męski) ze współczuciem o starym mężczyznie

#### Źródła:

SJP.pl

# Starowinka

ekspresywnie: stara kobieta; także o mężczyźnie z silniejszym zabarwieniem ekspresywnym

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rzad. stary poczciwy człowiek

rzeczownik, rodzaj żeński

(2.1) pot. poczciwa starsza kobieta

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starowiślny

związany ze "starą Wisłą", starorzeczem Wisły

przymiotnik

(1.1) związany ze „starą Wisłą”, starorzeczem Wisły

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starówka

stara część miasta

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) turyst. zwykle najstarsza, zabytkowa część miasta;

Stare miasto (także: starówka, zespół staromiejski) – historyczne centrum, najstarsza dzielnica miasta, często charakteryzująca się zwartą zabudową, a w przeszłości otoczona murami obronnymi. Typowymi budynkami w obrębie starego miasta są kamienice.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starowny

dawniej (dziś gwarowo): staranny, porządny, skrzętny, gospodarny

przymiotnik

(1.1) daw. zaradny, sprytny, zapobiegliwy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starowolski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Starowłoski

związany z dawnymi Włochami, powstały, używany w dawnych Włoszech itp.

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnych Włoszech; pochodzący, wywodzący się z dawnych Włoch

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroż.

skrót od: starożytność, starożytny (czytany jako cały, odmienny wyraz)

#### Źródła:

SJP.pl

# Starozagorski

przymiotnik od: Stara Zagora

#### Źródła:

SJP.pl

# Starozakonna

wyznawczyni judaizmu

#### Źródła:

SJP.pl

# Starozakonny

1. wyznający judaizm;
2. dotyczący Starego Zakonu (Starego Testamentu)

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Starego Testamentu

(1.2) wyznający religię mojżeszową

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) wyznawca religii mojżeszowej, judaizmu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starozamojski

przymiotnik od: Stary Zamość

#### Źródła:

SJP.pl

# Starozapustny

dawniej: starozapustna niedziela - pierwsza z dwóch ostatnich niedziel poprzedzających Popielec

#### Źródła:

SJP.pl

# Staroźrebski

przymiotnik od: Staroźreby

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Staroźreb, związany ze Staroźrebami

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staroźreby

wieś w Polsce

Staroźreby – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Staroźreby.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Miejscowość jest siedzibą gminy Staroźreby.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starożydowski

związany z dawnymi dziejami Żydów

#### Źródła:

SJP.pl

# Starożytni

książkowo: dawne narody, zwłaszcza Grecy i Rzymianie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) ludzie żyjący w starożytności, przeważnie w odniesieniu do Greków i Rzymian

forma przymiotnika.

(2.1) zob. starożytny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starożytnictwo

badanie starożytności; znajomość starożytności

#### Źródła:

SJP.pl

# Starożytnie

przysłówek

(1.1) od: starożytny

#### Źródła:

Wiktionary

# Starożytniejszy

przestarzały stopień wyższy od przymiotnika: starożytny (odwieczny)

#### Źródła:

SJP.pl

# Starożytnik

historyk badający czasy starożytne; znawca historii starożytnej; miłośnik zabytków i ich kolekcjoner

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. historyk badający okres starożytności

(1.2) daw. archeolog

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starożytność

1. okres historyczny od około 4000 r. p.n.e. do 476 r. n.e.; antyk;
2. rzeczy pochodzące z epoki starożytnej;
3. dawność istnienia; starodawność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hist. okres w dziejach ludzkości, który trwał od wynalezienia pisma do upadku imperium zachodniorzymskiego w 476 roku;

(1.2) dawne, zamierzchłe czasy

(1.3) artefakty z epoki starożytnej

(1.4) dawność czegoś

Starożytność – pierwszy okres historii niektórych części świata, wyróżniany zwłaszcza w dziejopisarstwie europejskim. Dotyczy głównie Starego Świata, przede wszystkim Bliskiego Wschodu, Europy i Afryki Północnej, choć termin ten bywa też używany w kontekście Indii i Chin. Starożytność zaczęła się po prehistorii, czyli razem z pierwszymi cywilizacjami w IV tysiącleciu p.n.e., a skończyła około V wieku n.e. Bywa też znana jako antyk, głównie w kontekście Grecji i Rzymu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starożytności

1. okres historyczny od około 4000 r. p.n.e. do 476 r. n.e.; antyk;
2. rzeczy pochodzące z epoki starożytnej;
3. dawność istnienia; starodawność

#### Źródła:

SJP.pl

# Starożytny

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze starożytnością, dotyczący starożytności

(1.2) istniejący od bardzo dawna

#### Źródła:

Wiktionary

# Staroładoski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Starą Ładogą, dotyczący Starej Ładogi

#### Źródła:

Wiktionary

# Starołęcki

przymiotnik od: Starołęka

#### Źródła:

SJP.pl

# Starołęka

dzielnica Poznania

Starołęka (Mała) – dzielnica Poznania, na osiedlu samorządowym Starołęka-Minikowo-Marlewo. Położona jest nad wschodnim brzegiem rzeki Warty.

Wieś duchowna Starołęka Mała, własność Klasztoru Karmelitów Trzewiczkowych w Poznaniu pod koniec XVI wieku leżała w powiecie poznańskim województwa poznańskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starołomżyński

1. przymiotnik od: Stara Łomża nad Rzeką;
2. przymiotnik od: Star Łomża przy Szosie

#### Źródła:

SJP.pl

# Starołotewski

przymiotnik

(1.1) używany, powstały, dziejący się w dawnej Łotwie; pochodzący, wywodzący się z dawnej Łotwy

#### Źródła:

Wiktionary

# Starr

nazwisko obce

Miejscowości w USA:

- Starr – miejscowość w stanie Karolina Południowa, w hrabstwie Anderson

Gminy w USA:

- Starr (ang. Starr Township) – gmina w stanie Kansas, w hrabstwie Cloud
- Starr (ang. Starr Township) – gmina w stanie Ohio, w hrabstwie Hocking
- Starr (ang. Starr Township) – gmina w stanie Dakota Południowa, w hrabstwie Hutchinson

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Starsza

kobieta dojrzała lub stara

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) młodz. slang. matka

forma przymiotnika.

(2.1) stopień wyższy od stara

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starszaczek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zdrobn. od starszak

#### Źródła:

Wiktionary

# Starszaczka

→ starszak

Patrz:starszak

#### Źródła:

SJP.pl

# Starszak

dziecko z grupy starszych dzieci w przedszkolu, żłobku

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) dziecko z trzeciej, najstarszej grupy w przedszkolu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starszaki

dziecko z grupy starszych dzieci w przedszkolu, żłobku

#### Źródła:

SJP.pl

# Starszeństwo

Starszeństwo (także zasada lub porządek starszeństwa) – reguła nakazująca ustalić kolejność elementów zbioru (np. osób lub odznaczeń) według ich wieku, stażu czy rangi (ważności). Jest to relacja asymetryczna.

Starszeństwo było stosowane w przeszłości bądź nadal stosuje się m.in.:

- w genealogii na tablicy potomków dla rodzeństwa
- przy nazywaniu członków rodziny (np. senior; najstarszy-starszy-średni-młodszy-najmłodszy brat ojca itp.)
- przy dziedziczeniu spadku
- przy dziedziczeniu tronu → seniorat
- przy podziale majątku między dzieci jeszcze za życia rodziców (zwłaszcza posag, wiano)
- w protokole dyplomatycznym
- w tytułach szlacheckich
- w funkcjach publicznych (por. urzędy I Rzeczypospolitej; marszałek senior)
- w stopniach wojskowych
- w klasach orderów i stopniach odznaczeń (zobacz też polski system orderowo-odznaczeniowy)
- w kartach do gry

#### Źródła:

Wikipedia

# Starszoharcerski

przymiotnik

(1.1) harc. związany z harcerstwem starszym, dotyczący harcerstwa starszego

#### Źródła:

Wiktionary

# Starszość

bycie starszym od kogoś lub czegoś innego; starszeństwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Starszy

stopień wyższy od przymiotnika: stary

przymiotnik

(1.1) w wieku dojrzałym, niemłody

forma przymiotnika.

(2.1) stopień wyższy od stary

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(3.1) młodz. slang. ojciec

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starszyzna

1. ludzie zajmujący wysokie stanowiska w jakiejś zbiorowości;
2. u dawnych Słowian: najstarsi członkowie rodu decydujący o jego sprawach

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ludzie stojący na czele społeczności

(1.2) przest. ludzie starsi

- starszyzna plemienna (por. wiec)
- starszyzna harcerska

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Start

1. rozpoczęcie wyścigu, biegu, pracy, jakiejś działalności;
2. miejsce rozpoczęcia biegu, wyścigu;
3. udział w jakichś zawodach

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chwila, w której coś zaczyna się

(1.2) miejsce, w którym coś zaczyna się

(1.3) komenda wydawana do rozpoczęcia czegoś

(1.4) czynność, początek ruchu czegoś

(1.5) czyjś udział w zawodach, w wyborach itp.

(1.6) początek czyjejś działalności, pracy zawodowej

- Start – jednostka osadnicza w USA, w stanie Luizjana
- Start – faza lotu statku powietrznego
- Start – polski powojenny aparat fotograficzny
- Start (Štart) – pośrednia stacja kolei linowej na Łomnicę w Tatrach Wysokich
- Start – belgijski film
- Menu Start – główny przycisk w interfejsach systemu Windows
- Start-1 – rosyjska rakieta kosmiczna
- START I, START II, New START – układy o ograniczeniu zbrojeń strategicznych
- START – system medycznej selekcji poszkodowanych (ang. Simple Triage And Rapid Treatment)
- Start – album zespołu Rh+ wydany w 2008 roku
- Start – obraz olejny namalowany w 1943 przez angielską malarkę Laurę Knight

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Start-Up

[czytaj: start ap] w ekonomii: młoda firma, zwykle z niepewnym pomysłem na biznes; startup

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) ekon. nowo założone przedsiębiorstwo z szansą na szybki i dochodowy rozwój;

Start-Up (kor. 스타트업 Seutateueop) – południowokoreański serial telewizyjny. Główne role odgrywają w nim Bae Suzy, Nam Joo-hyuk, Kim Seon-ho oraz Kang Han-na. Serial emitowany był na kanale tvN od 17 października do 6 grudnia 2020 roku, w sobotę i niedzielę o 21:15.

W Polsce licencja na emisję serialu wykupiona została przez Netflix; serial dostępny jest pod angielskim tytułem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Start-Uper

[czytaj: startaper] właściciel młodej firmy; startuper, startupowiec, start-upowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Start-Upowiec

[czytaj: startapowiec] właściciel młodej firmy; startupowiec, start-uper, startuper

#### Źródła:

SJP.pl

# Startboks

urządzenie ułatwiające jednoczesny start koni na wyścigach konnych; startmaszyna

#### Źródła:

SJP.pl

# Startek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Starter

1. sędzia dający sygnał do rozpoczęcia zawodów sportowych;
2. kierownik lotów

- starter – rozrusznik elektryczny
- starter – zapłonnik świetlówki
- starter – miotacz w wyjściowym składzie
- starter – polinukleotydowy fragment RNA

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starterka

sędzia dająca sygnał do rozpoczęcia zawodów sportowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Startmaszyna

urządzenie ułatwiające jednoczesny start koni na wyścigach konnych; startboks

#### Źródła:

SJP.pl

# Startować

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. wystartować)

(1.1) rozpoczynać bieg, wyścig lub inną konkurencję sportową

(1.2) stawać do zawodów, wyborów

(1.3) o statku latającym lub pilocie: rozpoczynać lot

(1.4) rozpoczynać jakąś działalność

(1.5) o samolocie, helikopterze, statku kosmicznym, itp. wznosić się do lotu

(1.6) pot. o jakiejś działalności: rozpoczynać się

#### Źródła:

Wiktionary

# Startowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|startować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Startowe

środowiskowo: kwota pieniężna wypłacana zawodnikowi za udział w zawodach

Patrz:start

#### Źródła:

SJP.pl

# Startowisko

miejsce nadające się do startu paralotni, samolotów itp.

#### Źródła:

SJP.pl

# Startowy

→ start

przymiotnik

(1.1) przym. od start

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) kierownik lotów

Patrz:start

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Startujący

osoba biorąca udział w zawodach; zawodnik

#### Źródła:

SJP.pl

# Startup

[czytaj: start ap] w ekonomii: młoda firma, zwykle z niepewnym pomysłem na biznes; start-up

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) neol. ekon. nowo założone innowacyjne przedsiębiorstwo z szansą na szybki i dochodowy rozwój;

Startup lub start-up – tymczasowa organizacja lub młode innowacyjne przedsiębiorstwo poszukujące modelu biznesowego, który zapewniłby mu zyskowny wzrost.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Startuper

[czytaj: startaper] właściciel młodej firmy; start-uper, startupowiec, start-upowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Startuperka

→ startuper [czytaj: startaperka]

#### Źródła:

SJP.pl

# Startupowiec

[czytaj: startapowiec] właściciel młodej firmy; start-upowiec, start-uper, startuper

#### Źródła:

SJP.pl

# Startupowy

→ startup [czytaj: startapowy]

#### Źródła:

SJP.pl

# Starty

przymiotnik

(1.1) rozdrobniony podczas tarcia lub przecierania

(1.2) oczyszczony przez wycieranie

forma rzeczownika.

(2.1) M. i W. lm. od: start

forma czasownika.

(3.1) ims. przymiotnikowy bierny od: zetrzeć

#### Źródła:

Wiktionary

# Staruch

pogardliwie: stary mężczyzna; stary

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pogard. stary człowiek

- Staruch – jezioro w woj. pomorskim, w powiecie człuchowskim, w gminie Czarne
- Anna Staruch
- Antin Staruch
- Jarosław Staruch
- Mychajło Staruch
- Ołeksandr Staruch
- Tymotej Staruch

Patrz:staruch

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starucha

→ staruch

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pogard. stara kobieta

forma rzeczownika.

(2.1) D., B. lp. od: staruch

Patrz:staruch

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starusieńki

zdrobnienie od: stary; staruteńki, starutki

#### Źródła:

SJP.pl

# Staruszeczek

zdrobnienie od: staruszek

#### Źródła:

SJP.pl

# Staruszeczka

zdrobnienie od: staruszka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zdrobn. od: staruszka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staruszek

1. stary mężczyzna; starzec;
2. potocznie: ojciec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pieszcz. z sympatią lub współczuciem o starym mężczyźnie

(1.2) pieszcz. pot. ojciec

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) pieszcz. pot. o starym przedmiocie, zwierzęciu darzonym szczególną sympatią

forma rzeczownika.

(3.1) D. lm. od: staruszka

Patrz:staruszek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staruszka

→ staruszek

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) starsza kobieta

forma rzeczownika.

(2.1) D. i B. lp. od: staruszek

Patrz:staruszek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staruszkowie

1. stary mężczyzna; starzec;
2. potocznie: ojciec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) pot. para (kobieta i mężczyzna) w podeszłym wieku

(1.2) pot. pieszcz. rodzice

rzeczownik, rodzaj męski

(2.1) lm. zob. staruszek.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staruteńki

zdrobnienie od: stary; starusieńki, starutki

#### Źródła:

SJP.pl

# Starutki

zdrobnienie od: stary; stareńki

przymiotnik

(1.1) zdrobn. od: stary

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starwit

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stary

mający wiele lat

przymiotnik jakościowy

(1.1) mający wiele lat, niemłody

(1.2) charakterystyczny dla starego (1.1) człowieka, świadczący o długim życiu

(1.3) mający wieloletnie doświadczenie

(1.4) długo istniejący, mający wieloletnią tradycję

(1.5) pochodzący z odległej przeszłości

(1.6) zniszczony w wyniku długiego używania

(1.7) nieaktualny, nieważny

(1.8) znany od dawna, a nadal aktualny

(1.9) o żywności, pokarmie: nieświeży, nienadający się do spożycia

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) pot. stary (1.1) człowiek

(2.2) pot. tylko w wołaczu, poufale: sposób zwracania się do dobrego znajomego

(2.3) pot. przełożony, szef, wojsk. dowódca

(2.4) pot. posp. ojciec, rodzic

(2.5) pot. posp. mąż, partner

forma rzeczownika.

(3.1) M., B. i W. od: star

Stary – polski stalowy jacht typu Bruceo.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starynkiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Starża

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) stpol. czuwanie na zamku

- starża – rodzaj topora
- Starża – herb szlachecki

- Starża – potoczna nazwa miejscowości Starza

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Starzać

czasownik niedokonany

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. martwić

#### Źródła:

Wiktionary

# Starzak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Starzec

człowiek stary; staruszek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) stary mężczyzna

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) bot. rodzaj roślin z rodziny astrowatych;

Starzec (Senecio L.) – rodzaj roślin z rodziny astrowatych. Należy do rodzajów o największej liczbie gatunków – liczy ich od ok. 1 do 1,5 tysiąca. Liczba gatunków zależy przy tym od ujęcia taksonomicznego – liczne gatunki z tego rodzaju przeniesione zostały do odrębnych (np. Jacobaea i Tephroseris). Rośliny te występują na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Starzechowice

Starzechowice – wieś (sołectwo) w Polsce położone w województwie świętokrzyskim, w powiecie koneckim, w gminie Fałków.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

W 2011 roku miejscowość liczyła 326 mieszkańców.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Świętej Trójcy w Fałkowie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Starzej

stopień wyższy od przysłówka: staro

#### Źródła:

SJP.pl

# Starzenice

Starzenice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie wieluńskim, w gminie Wieluń.

Wieś kapituły katedralnej gnieźnieńskiej w powiecie wieluńskim województwa sieradzkiego w końcu XVI wieku. Do 1953 roku istniała gmina Starzenice. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Starzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|starzeć.

(1.2) chem. techn. zmiana właściwości materiału z upływem czasu;

Starzenie – proces polegający na zmianie właściwości użytkowych danego materiału wraz z czasem.

Dla wielu materiałów starzenie jest procesem negatywnym i skutkuje pogorszeniem ich właściwości. Jednym z przykładów starzenia się jest starzenie izolacji elektrycznej w podwyższonej temperaturze. Przykładowo, przyjmuje się, że podwyższenie temperatury pracy o 8 °C powoduje dwukrotne przyspieszenie procesu starzenia izolacji.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Starzeniowy

→ starzenie

Patrz:starzenie

#### Źródła:

SJP.pl

# Starzęśla

rodzaj rośliny okrytozalążkowej z rodziny wrzosowatych; golteria, gaulteria

#### Źródła:

SJP.pl

# Starzewski

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Jacek Starzewski – polski chirurg, proktolog
- Jan Starzewski – polski dyplomata, działacz emigracyjny
- Maciej Starzewski – polski prawnik
- Michał Starzewski – polski powstaniec
- Rudolf Starzewski – polski dziennikarz i publicysta
- Stanisław Starzewski – polski pułkownik dyplomowany W.P, kawaler orderu Virtuti Militari

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starzik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dziadek

#### Źródła:

Wiktionary

# Starzinka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. babka, babcia

#### Źródła:

Wiktionary

# Starziyk

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dziadek

#### Źródła:

Wiktionary

# Starzno

Starzno (niem. Starsen, kaszub. Starzno) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie człuchowskim, w gminie Koczała nad jeziorem Starzeńskim.

Wieś królewska starostwa człuchowskiego w województwie pomorskim w drugiej połowie XVI wieku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Starzony

o alkoholu: poddawany procesowi leżakowania

#### Źródła:

SJP.pl

# Starzy

mający wiele lat

#### Źródła:

SJP.pl

# Starzyć

1. czynić starym; postarzać;
2. zwiększać wytrzymałość stopów poprzez nagrzewanie ich w wysokiej temperaturze

#### Źródła:

SJP.pl

# Starzycki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Starzyk

1. regionalnie: mężczyzna w podeszłym wieku; staruszek, dziadek;
2. starzyk rudogłowy - ptak z rodziny kacykowatych

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. dziadek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Starzykowiec

rodzaj ptaków z rodziny kacykowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Starzykowo

Starzykowo – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie iławskim, w gminie Iława.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Starzyno

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 2

- Starzyno – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Wyszogród
- Starzyno – wieś w woj. pomorskim, w pow. puckim, w gminie Puck

#### Źródła:

Wikipedia

# Starzyński

nazwisko

Starzyński (forma żeńska: Starzyńska; liczba mnoga: Starzyńscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 4071 osoby. Nazwisko pochodzi od nazwy miejscowej Starczewo i jest najbardziej rozpowszechnione we wschodniej środkowej Polsce.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Starzyzna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ogół starych, używanych przedmiotów, ubrań przeznaczonych zwykle do handlu

(1.2) wszystko to, co jest niewspółczesne, przestarzałe

#### Źródła:

Wiktionary

# Staś

zdrobnienie od: Stanisław (imię męskie); Stasiek, Stasio

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) poufała forma imienia Stanisław

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staśczak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stasi

[czytaj: sztaz-i] służby specjalne NRD (1949-90)

- Ministerstwo Bezpieczeństwa Państwowego NRD (Stasi)

Osoby o tym nazwisku:

- Antonella Stasi – włoska samorządowiec, przedsiębiorca i architekt
- Bernard Stasi – francuski polityk i samorządowiec

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stasia

zdrobnienie od: Stanisława (imię żeńskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stasiak

nazwisko

Stasiak (forma żeńska: Stasiak, Stasiakowa; liczba mnoga: Stasiakowie) – popularne nazwisko polskie. Najwięcej osób o tym nazwisku mieszka w Polsce centralnej.

Nazwisko należy do licznej grupy nazwisk pochodzących od imienia Stanisław.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stasiek

zdrobnienie od: Stanisław (imię męskie); Staś

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) zdrobn. Stanisław

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stasiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stasik

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stasimon

Stasimon (gr. stásimon od stásimos – stojący, nieruchomy) – w starożytnym teatrze greckim pieśń wykonywana przez chór stojący na orchestrze, pod przewodnictwem koryfeusza. Stasima oddzielały partie dialogowo-monologowe odgrywane przez aktorów – epejsodia.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stasin

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stasi lub z nią związany

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. toponim, nazwa części miast, wsi i części wsi w Polsce;

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 19, w tym 9 podstawowych

- Stasin – część miasta Niemcza
- Stasin – część wsi Kosinowo w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Włocławek
- Stasin – część wsi Gawłówka w woj. lubelskim, w pow. lubartowskim, w gminie Michów
- Stasin – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Konopnica
- Stasin – część wsi Pawłów w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Strzyżewice
- Stasin – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Wojciechów
- Stasin – wieś w woj. lubelskim, w pow. opolskim, w gminie Chodel
- Stasin – wieś w woj. lubelskim, w pow. opolskim, w gminie Józefów nad Wisłą
- Stasin – wieś w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Paradyż
- Stasin – część wsi Zgórze w woj. mazowieckim, w pow. garwolińskim, w gminie Miastków Kościelny
- Stasin – kolonia wsi Podebłocie w woj. mazowieckim, w pow. garwolińskim, w gminie Trojanów
- Stasin – część wsi Tomczyn w woj. mazowieckim, w pow. kozienickim, w gminie Grabów nad Pilicą
- Stasin – część wsi Dziurków w woj. mazowieckim, w pow. lipskim, w gminie Solec nad Wisłą
- Stasin – część wsi Nowe Kanigowo w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Bodzanów
- Stasin – wieś w woj. mazowieckim, w pow. siedleckim, w gminie Paprotnia
- Stasin – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sokołowskim, w gminie Sabnie
- Stasin – wieś w woj. mazowieckim, w pow. wyszkowskim, w gminie Długosiodło
- Stasin – część wsi Strykowice Górne w woj. mazowieckim, w pow. zwoleńskim, w gminie Zwoleń
- Stasin – przysiółek w woj. wielkopolskim, w pow. rawickim, w gminie Jutrosin

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stasinek

zdrobnienie od: Stanisław (imię męskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stasinów

2 miejscowości w Polsce:

- Stasinów – wieś w woj. lubelskim, w pow. radzyńskim, w gminie Radzyń Podlaski
- Stasinów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. wołomińskim, w gminie Tłuszcz
- Stasinów – dawna wieś wchłonięta przez Mińsk Mazowiecki

#### Źródła:

Wikipedia

# Stasiński

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Józef Stasiński – polski artysta plastyk
- Piotr Stasiński – polski dziennikarz
- Michał Stasiński – polski prawnik, przedsiębiorca i polityk

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stasiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stasi lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stasio

zdrobnienie od: Stanisław (imię męskie); Stasiek, Staś

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stasiowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stasiowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stasia lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stasiu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) gwara. imię|polski|m., zdrobnienie od Stanisław

forma rzeczownika.

(2.1) Ms. W. lp. od: Staś

(2.2) W. lp. od: Stasia

#### Źródła:

Wiktionary

# Stasiuk

nazwisko

Stasiuk – nazwisko. Pod koniec XX wieku w Polsce nosiło je 1792 osoby.

Osoby o tym nazwisku:

- Andrzej Stasiuk (ur. 25 września 1960) – polski pisarz, poeta, publicysta, eseista, dramaturg
- Jerzy Stasiuk (1938-2000) – aktor
- Karol Stasiuk (ur. 1992) – polski karateka
- Peter Stasiuk (ur. 16 lipca 1943) – australijski biskup greckokatolicki, redemptorysta, ordynariusz eparchii w Melbourne

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staskać

potocznie: znieść coś z trudem; stachać, staszczyć

#### Źródła:

SJP.pl

# Staśkiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Staśko

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Staśkowiak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Staśmienie

Staśmienie, czyli fascjacja – silne spłaszczenie niektórych części rośliny. Występuje u wielu gatunków. Obserwowano je na łodydze, szypułce kwiatostanu i na całym kwiatostanie. Jest to objaw chorobowy zaliczany do grupy dziwotworów.

Najczęściej występującym typem fascjacji jest fascjacja liniowa, czyli wstęgowata. Istnieje kilka teorii usiłujących wytłumaczyć zjawisko fascjacji:

- w wyniku równoległego wzrostu kilku znajdujących się obok siebie merystemów wierzchołkowych lub pąków następuje nienaturalne zrastanie się kilku narządów rośliny, np. pędów, kwiatostanów czy kwiatów
- fascjacje powstają wskutek nieprawidłowego rozrastania się pojedynczego stożka wzrostu; spowodowane to jest intensywnym i nierównomiernym podziałem komórek merystemu

#### Źródła:

Wikipedia

# Stasować

pomieszać karty; potasować

#### Źródła:

SJP.pl

# Stasz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszak

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Grażyna Staszak − polska florecistka, trenerka, olimpijka
- Katarzyna Staszak − polska pływaczka
- Krzysztof Staszak − polski pięcioboista
- Marek Staszak − polski prawnik, prokurator, radca prawny, adwokat, wiceminister
- Włodzimierz Staszak − polski lekkoatleta

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staszczak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszczuk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszczyć

potocznie: znieść coś z trudem; staskać, stachać

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszek

zdrobnienie od: Stanisław (imię męskie)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zdrobn. od imienia Stanisław

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staszel

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszelowie

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszewski

nazwisko

Staszewski (forma żeńska: Staszewska; liczba mnoga: Staszewscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku Polskę zamieszkiwało 8321 osób o tej nazwie osobowej.

Herbarz Polski Kaspra Niesieckiego wymienia Staszewskich herbu Ostoja ze Staszowa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staszic

nazwisko

Staszic – wieś w Polsce, ufundowana przez ks. Stanisława Staszica, położona w województwie lubelskim, w powiecie hrubieszowskim, w gminie Uchanie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.

Wieś stanowi sołectwo gminy Uchanie. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 232 mieszkańców i była siódmą co do liczby ludności miejscowością gminy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staszka

zdrobnienie od: Stanisław (imię męskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszkiewicz

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Joanna Staszkiewicz – polska łyżwiarka szybka
- Walerian Staszkiewicz – polski lekarz chirurg, nauczyciel akademicki
- Staszkiewicz, Staszkiewicz II – herby szlacheckie, odmiany herbu Sas

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staszkowie

zdrobnienie od: Stanisław (imię męskie)

Staszkowie – osada w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie suskim, w gminie Bystra-Sidzina.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa nowosądeckiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staszkówka

wieś w Polsce

Staszkówka – wieś położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Moszczenica. Miejscowość leżąca wśród wzniesień Pogórza Ciężkowickiego. W 1915 roku miejsce ciężkich walk w czasie ofensywy gorlickiej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staszkowo

Staszkowo (niem. Baarwiese) – dawna wieś, zlikwidowana w 1997 roku przez włączenie do wsi Stare Jabłonki położona w Polsce, w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ostródzkim, w gminie Ostróda.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

W pobliżu miejscowości swój koniec ma jedno z odgałęzień Kanału Elbląskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Staszkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Staszka lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszlowie

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszów

1. miasto w Polsce;
2. wieś w Polsce

Staszów – miasto w woj. świętokrzyskim, w powiecie staszowskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Staszów. Przez miasto przepływają rzeki Czarna Staszowska i Desta. Według danych z 2023 Staszów liczył 13 680 mieszkańców.

Miasto stanowi centrum administracyjne powiatu staszowskiego – mieszczą się w nim m.in. starostwo, sąd rejonowy, prokuratura rejonowa, Komenda Powiatowa Policji i Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staszowianin

mieszkaniec Staszowa

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszowianka

mieszkanka Staszowa

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszowice

Staszowice – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wołowskim, w gminie Wińsko.

Według danych z 2011 roku miejscowość zamieszkiwało 56 osób.

#### Źródła:

Wikipedia

# Staszówka

szabla wyrabiana dawniej w Staszowie Sandomierskim

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszowski

przymiotnik od: Staszów

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszyc

1. dzielnica Piły;
2. kolonia w Polsce

#### Źródła:

SJP.pl

# Staszyce

1. dzielnica Piły;
2. kolonia w Polsce

1 dzielnica miasta:

- Staszyce – dzielnica Piły

1 miejscowość w Polsce:

- Staszyce – kolonia w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Wierzbica

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staszyński

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Edmund Staszyński – polski pedagog
- Wacław Staszyński – polski żołnierz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stat.

skrót od: statystyka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stateczek

zdrobnienie od: statek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od statek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Statecznieć

rzadko: stawać się poważnym, rozważnym, zrównoważonym

#### Źródła:

SJP.pl

# Stateczniej

stopień wyższy od przysłówka: statecznie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stateczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: stateczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Statecznik

ruchoma część usterzenia samolotu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) lotn. nieruchoma lub nastawna część usterzenia samolotu, rakiety bądź pocisku rakietowego, stabilizująca go;

(1.2) elektr. urządzenie elektryczne mające za zadanie ograniczenie natężenia prądu płynącego przez lampę wyładowczą;

- statecznik (lotnictwo)
- statecznik (oświetlenie)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stateczność

→ stateczny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co stateczne

- Stateczność (mechanika)
- Stateczność jednostki pływającej
- Stateczność samolotu
- Stateczność konstrukcji
- Stateczność zboczy
- Stateczność wyrobiska

Patrz:stateczny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stateczny

1. poważny, rozważny, zrównoważony;
2. zachowujący swoje położenie pomimo działających sił;
3. mający zdolność powrotu do równowagi po jej utracie

przymiotnik

(1.1) zrównoważony, poważny i odpowiedzialny; także. świadczący o takich cechach

(1.2) o łodzi, samolocie itp. mający zdolność samoczynnego odzyskiwania równowagi po jej utracie

(1.3) zachowujący swoje położenie mimo działających nań sił

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Statek

1. jednostka pływająca pasażerska lub handlowa
2. potocznie, zwykle w liczbie mnogiej: sprzęt potrzebny do wykonania jakiejś czynności, narzędzia, przybory, szczególnie naczynia kuchenne

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) żegl. duży obiekt do przewozu towarów lub ludzi drogą wodną

(1.2) każde urządzenie do takiego przewozu dowolną drogą inną niż ląd;

(1.3) stpol. daw. stateczność, powaga; cecha właściwa ludziom rozsądnym

(1.4) przest. majątek, mienie, dostatek; nieruchomość wiejska

(1.5) przest. (współcz. gw-pl|Śląsk Cieszyński.) zwierzęta domowe; bydło

Statek – każde urządzenie transportowe, które jest zdolne do pokonywania przestrzeni w sposób dla niego charakterystyczny, ale inny niż poruszanie się w kontakcie ze stałym lądem. W szczególności może pływać pod powierzchnią wody, na jej powierzchni, unosić się w atmosferze lub w przestrzeni kosmicznej. Może mieć własny napęd i urządzenia sterujące, lub być uzależniony od innej jednostki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stater

starożytna jednostka masowo-pieniężna, równa 2 drachmom lub 2 minom

- Stater (jednostka) – grecka jednostka wagowa i monetarna
- Stater (geologia) – epoka paleoproterozoiku

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Statki

1. strategiczna gra planszowa dla dwóch osób; okręty;
2. dawniej: naczynia kuchenne

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) daw. oraz gw-pl|Poznań. naczynia kuchenne

(1.2) popularna gra logiczna dla dwóch osób;

forma rzeczownika.

(2.1) M., B. i W. lm. od: statek

- statek – pojazd wodny
- statki – gra planszowa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Statkiewicz

nazwisko

Statkiewicz, Statkewicz, Stadtkewitz:

- Józef Statkiewicz (1918–2009)
- Maksymilian Statkiewicz (1889–1976) – choreograf i reżyser tetralny
- Mikałaj (Mikoła) Statkiewicz (biał.: Мікала́й (Міко́ла) Ві́ктаравіч Статке́віч; * 1956)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Statkowski

- Roman Adam Statkowski (ur. 24 grudnia 1859 w Szczypiornie, zm. 12 listopada 1925 w Warszawie) – polski kompozytor i pedagog muzyczny, profesor Konserwatorium Warszawskiego.
- Bronisław Statkowski (ur. 1825 w Pińsku, zm. 1898) – polski inżynier, absolwent Instytutu Korpusu Inżynierów Komunikacji w Petersburgu, służył jako inżynier porucznik na Kaukazie. Projektował i nadzorował przebudowę Gruzińskiej Drogi Wojennej.

#### Źródła:

Wikipedia

# Statkowy

→ statek

Patrz:statek

#### Źródła:

SJP.pl

# Statoblast

forma przetrwalnikowa występująca u słodkowodnych mszywiołów

#### Źródła:

SJP.pl

# Statocysta

prosty narząd równowagi występujący m.in. u meduz

Statocysta – narząd równowagi niektórych bezkręgowców.Jest to wypełniony płynem pęcherzyk zbudowany z komórek czuciowych z wiciami lub wypustkami plazmatycznymi skierowanymi do wnętrza. Wewnątrz znajduje się kuliste ziarno węglanu wapnia lub fosforanu wapnia – otolit (statolit).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Statoil

[czytaj: statojl] norweski koncern paliwowy

Equinor ASA (do 2018: Statoil ASA, do 2009: StatoilHydro ASA) – norweskie przedsiębiorstwo energetyczne, które prowadzi działalność w 38 krajach (2015) oraz do 2012 posiadało stacje paliw w 8 krajach na świecie (m.in. w Polsce – 356 stacji w roku 2013). Stacje paliw należące do koncernu zostały w roku 2010 wydzielone do oddzielnej spółki Statoil Fuel and Retail, która w roku 2012 została przejęta przez Alimentation Couche-Tard. Od roku 2015 stacje paliw przechodziły rebranding polegający na zmianie nazwy na Circle K.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Statolatria

gloryfikacja scentralizowanej władzy państwowej; kult państwa

Statolatria (z wł. stato „państwo” i łac. latria od gr. λατρία „oddawanie czci boskiej”) – kult scentralizowanego państwa i wszechpotężnej władzy państwowej.

Jako pierwszy tym terminem posłużył się Giovanni Gentile w Doktrynie faszyzmu, opublikowanej w 1931 i podpisanej nazwiskiem Mussoliniego. Termin został spopularyzowany i wyjaśniony przez Ludwiga von Misesa w jego pracy z roku 1944 zatytułowanej Wszechmocny rząd (Omnipotent Government).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Statolit

ziarenko soli wapnia stanowiące część składową narządu zmysłu równowagi; otolit

Otolit, statolit, kamyczek błędnikowy, statokonium (gr. ὠτο 'ucho', στατός 'trwały, stały, nieruchomy', λῐ́θος 'kamień') – występujący u niektórych kręgowców i bezkręgowców element receptorów grawitacyjnych, zwykle w postaci grudki fosforanu lub węglanu wapnia, wchodzący w skład narządu zmysłu słuchu i zmysłu równowagi (narząd otolitowy). U bezkręgowców (nazywany statolitem) znajduje się wewnątrz statocysty, na włoskach czuciowych. Najbardziej wykształcone otolity mają ryby promieniopłetwe.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Statolityczny

→ statolit

Patrz:statolit

#### Źródła:

SJP.pl

# Stator

stojan; nieruchoma część maszyny elektrycznej

Stojan, stator – zespół nieruchomych elementów maszyny lub mechanizmu otaczających wirujący wokół stałej osi wirnik. Najczęściej stosowany jest w pompach, sprężarkach, wentylatorach, dmuchawach, turbinach, maszynach elektrycznych (silnikach, prądnicach).

Wyjątkowo w silniku z wirującym stojanem wiruje on wokół nieruchomego (lub ruchomego) wirnika.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Statory

rzeczownik, liczba mnoga

(1.1) poznań. - naczynia kuchenne

#### Źródła:

Wiktionary

# Statua

posąg przedstawiający ludzką postać

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) okazała rzeźba postaci ludzkiej

Posąg (także statua, figura) – pełnoplastyczna rzeźba przedstawiająca postać ludzką (czasem na koniu), rzadziej zwierzęcia.

Rzeźba ta może być wykonana z kamienia, drewna, ceramiki itp. Zwykle jest ustawiana na postumencie, czasem w niszy. W odniesieniu do figur ludzkich najczęściej stosuje się terminy posąg lub statua. Przy niewielkich rozmiarach rzeźb kultowych lub dekoracyjnych właściwszy jest termin figurka.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Statuetka

zdrobnienie od: statua; posążek

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: statua

(1.2) mała statua

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Statuować

ustanawiać prawo lub przepis

#### Źródła:

SJP.pl

# Statura

dawniej: postura

#### Źródła:

SJP.pl

# Status

1. stan prawny osoby, instytucji lub organizacji;
2. pozycja społeczna i zawodowa;
3. funkcja lub znaczenie czegoś

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) położenie, pozycja (np. społeczna)

(1.2) stan prawny

- Status społeczny
- Status quo

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Statusiały

żartobliwie o mężczyźnie: taki, który stał się mało atrakcyjny, nabrał cech charakterystycznych dla dużo starszego człowieka

#### Źródła:

SJP.pl

# Statusieć

żartobliwie o mężczyźnie: stać się mało atrakcyjnym, nabrać cech charakterystycznych dla dużo starszego człowieka

#### Źródła:

SJP.pl

# Statusowy

→ status

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z statusem, dotyczący statusu

Patrz:status

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Statut

zbiór przepisów określających sposób działania instytucji lub organizacji, jej strukturę i cele

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) adm. praw. akt prawny stanowiący zbiór przepisów dotyczących podmiotu prawa publicznego lub prywatnego;

Statut – akt prawny regulujący zadania, strukturę organizacyjną i sposób działania podmiotu prawa publicznego lub prywatnego.

Statut jest pojęciem języka prawnego, a nie jednolicie uregulowaną instytucją prawną. Identyczna dla wszystkich statutów jest tylko ich funkcja: statut określa wewnętrzną organizację, cele istnienia, tryb działania i podobne zagadnienia ustrojowe danego podmiotu prawa. Tu jednak już kończą się podobieństwa, ponieważ podmiot ten może należeć do sfery prawa publicznego albo prywatnego – w których statuty są zupełnie czym innym. Zresztą również w ramach prawa publicznego i prywatnego nie ma jednolitej regulacji pojęć statutu. Wymagania co do formy i treści poszczególnych rodzajów statutów określają każdorazowo inne przepisy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Statutowy

przymiotnik od: statut

przymiotnik

(1.1) związany ze statutem, wynikający ze statutu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Statuty

zbiór przepisów określających sposób działania instytucji lub organizacji, jej strukturę i cele

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) hist. zbiór przepisów i aktów prawnych w dawnej Polsce

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Staty

środowiskowo: statystyki, wyniki

#### Źródła:

SJP.pl

# Statycznie

przysłówek

(1.1) nieruchomo

#### Źródła:

Wiktionary

# Statyczniej

stopień wyższy od przysłówka: statycznie

#### Źródła:

SJP.pl

# Statyczność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest statyczne; cecha tych, którzy są statyczni

#### Źródła:

Wiktionary

# Statyczny

nieulegający zmianom, będący w bezruchu, będący w stanie równowagi

przymiotnik

(1.1) będący w bezruchu

(1.2) niepodatny na zmiany

(1.3) w stanie równowagi

(1.4) fiz. dotyczący statyki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Statyk

specjalista w dziedzinie statyki

#### Źródła:

SJP.pl

# Statyka

1. brak ruchu, stan równowagi;
2. nauka zajmująca się badaniem równowagi ciał poddanych działaniu sił

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) fiz. dział mechaniki fizycznej, zajmujacy sie równowagą sił i momentów sił działających na nieruchome ciała materialne

Statyka (z gr. στατός 'trwały, stały') – dział mechaniki fizycznej, zaliczany czasem do dynamiki (stan równowagi spoczynkowej uważany za szczególny przypadek ruchu) albo traktowany jako osobna dziedzina. Zajmuje się równowagą sił i momentów sił działających na nieruchome ciała materialne – czyli układami statycznie zrównoważonymi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Statyna

lek zmniejszający stężenie cholesterolu LDL we krwi

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) fizj. neurohormon podwzgórza hamujący uwalnianie hormonów przysadki

(1.2) farm. inhibitory reduktazy HMG-CoA, lek obniżający poziomy lipidów i poprawiający stan układu krążenia

Statyny – inhibitory reduktazy HMG-CoA, grupa wielofunkcyjnych organicznych związków chemicznych, zarówno pochodzenia naturalnego, jak i syntetycznych, o różnej budowie chemicznej, mających w formie aktywnej wspólną grupę farmakoforową: łańcuch β-hydroksykwasu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Statynowy

→ statyna

Patrz:statyna

#### Źródła:

SJP.pl

# Statysta

osoba występująca w filmie lub sztuce teatralnej w podrzędnej roli lub w scenach zbiorowych

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) odtwórca ról podrzędnych (zwykle niemych) w scenach zbiorowych;

(1.2) przen. osoba nieuczestnicząca czynnie, postronna, bierny obserwator

(1.3) daw. mąż stanu, polityk

Statysta – pełnoprawny pracownik planu zdjęciowego, odgrywający podrzędne role za ustalone wynagrodzenie.

Zwykle występuje w tle postaci głównych. Niekiedy jednak statyści odtwarzają bardziej rozbudowane role, przez co wchodząc ze sobą w interakcje, tworzą bardziej realistyczne tło (np. w filmach Miś, Rejs).

Wielu aktorów rozpoczęło swą praktykę zawodową od statystowania.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Statystka

kobieta występująca w filmie lub sztuce teatralnej w podrzędnej roli lub w scenach zbiorowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Statystować

pełnić funkcję statysty na planie filmowym lub w spektaklu teatralnym

#### Źródła:

SJP.pl

# Statystowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|statystować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Statystyczka

→ statystyk

Patrz:statystyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Statystycznie

przysłówek

(1.1) w sposób związany ze statystyką

#### Źródła:

Wiktionary

# Statystyczny

1. oparty na analizie większej ilości danych;
2. wynikający ze statystyki, przeciętny, typowy

przymiotnik

(1.1) odnoszący się do statystyki (nauki)

(1.2) pot. przeciętny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Statystyk

osoba zajmująca się statystyką

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) specjalista w zakresie statystyki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Statystyka

1. nauka zajmująca się liczbowym opisem zjawisk masowych oraz ich analizowaniem;
2. zbiory informacji liczbowych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) nauka zajmująca się zbieraniem i analizą danych dotyczących zjawisk masowych;

(1.2) wynik procesu zbierania i analizy danych dotyczących jakiegoś zjawiska masowego, prezentowany najczęściej w postaci tabel lub wykresów

(1.3) mat. funkcja, która danemu rozkładowi z próby przypisuje liczbę rzeczywistą;

(1.4) fiz. model opisujący zbiorowe zachowanie obiektów fizycznych, np. cząstek

(1.5) fiz. pot. rozkład prawdopodobieństwa będący podstawą statystyki (1.4)

forma rzeczownika.

(2.1) D. i B. lp. od: statystyk

Statystyka (niem. Statistik, „badanie faktów i osób publicznych”, z łac. [now.] statisticus, „polityczny, dot. polityki”, od status, „państwo, stan”) – nauka, której przedmiotem zainteresowania są metody pozyskiwania i prezentacji, a przede wszystkim analizy danych opisujących zjawiska, w tym masowe.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Statyw

stabilna podstawa dla aparatu lub kamery, najczęściej rozstawiana na trzech wysuwanych rurkach (np. statywy przenośne)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. podstawa, najczęściej w postaci trójnogu ze składanymi nogami, wykonana z metalu lub drewna, służąca do stabilizowania mocowanych na niej przyrządów, np. aparatu fotograficznego, kamery, urządzeń geodezyjnych

Statyw – podstawa zapewniająca stabilizację mocowanego na niej przedmiotu lub urządzenia. Statyw może być rozumiany w znaczeniu ogólniejszym lub węższym jako

- stojak, podstawa (np. statyw laboratoryjny do próbówek)
- trójnóg, zwykle zakończony ruchomą głowicą umożliwiającą równoczesne operowanie mocowanym przyrządem i jego stabilizację. Położenie każdej nogi statywu może być regulowane niezależnie, co umożliwia jego pionowe ustawienie w nierównym terenie. Dodatkowo często nogi składają się teleskopowo, co ułatwia jego ustawienie oraz transport. Tego rodzaju statywy znalazły zastosowanie w:
  - fotografii m.in. (statyw fotograficzny)
  - technice operatorskiej
  - w technice pomiarowej (m.in. w geodezji)
  - w technice wojskowej jako podstawa broni

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wiktionary oraz Wikipedia

# Statywik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od statyw

#### Źródła:

Wiktionary

# Staurolit

minerał, krzemian glinu i żelaza

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) miner. minerał z gromady krzemianów skrystalizowany w formie słupków tworzących krzyż;

Staurolit (granatyt) – minerał z gromady krzemianów. Minerał pospolity. Nazwa pochodzi od greckich słów stauros i lithos, co oznacza kamień krzyżowy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Staurologia

Teologia krzyża (łac. theologia crucis), także staurologia (nauka o krzyżu) – wyrażenie stworzone przez Marcina Lutra w celu wypracowania właściwego sposobu nauczania teologii.

Według Lutra Boga miłosiernego i zbawiającego poznajemy jako ukrytego w Chrystusie ukrzyżowanym i w przeżyciach cierpienia i pokus. Teologia krzyża mówi o Bogu, który objawił się w ukryciu. Opowiada dramatyczną historię od Wcielenia aż do Krzyża, który dla jednych jest zgorszeniem, a dla innych głupstwem (1. Kor 1,18 n.). Teologia ta sprzeciwia się jakimkolwiek spekulacjom, pokazując równocześnie bezmiar miłosierdzia i misterium wiary w Tego, który „ukrył” swoją boskość w ciele Człowieka. W swoim dziele na temat Lutrowej teologii krzyża Walther von Loewenich przypomina, że krzyż Chrystusa wyraźnie pokazuje, że dla człowieka nie istnieje bezpośrednie poznanie Boga. W obliczu krzyża myślenie chrześcijańskie zatrzymuje się.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stauropigia

w Kościele prawosławnym: klasztor zależny bezpośrednio od patriarchy lub synodu

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stauropigialny

przymiotnik od: stauropigia

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stauroteka

Stauroteka (od gr.stauros – pierwotnie: pal, belka, obecnie również: krzyż; thekē – pojemnik) – specjalny rodzaj relikwiarza przeznaczony do przechowywania fragmentów Drzewa Krzyża Świętego.

Zazwyczaj wykonywano ją w formie krzyża (ten typ stauroteki był wykonywany od IV do XI w.) lub ikony (tzw. stauroteka ikonowa) czy tryptyku (oba te typy wytwarzano od schyłku X w. do końca XII w.). Stauroteka mogła mieć jednak również inne formy: posągu, miniatury bazyliki Grobu Pańskiego, włóczni itp.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stavanger

Stavanger (wym. [stɑˈʋɑŋjær]) – norweskie miasto portowe i gmina leżąca w okręgu Rogaland, na południowo-zachodnim wybrzeżu Norwegii.

Historia Rady Okręgu sięga roku 1837, ale dopiero w roku 1976 odbyły się lokalne wybory do rządu okręgowego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stavros

greckie imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Staw

1. śródlądowy zbiornik wodny;
2. ruchome połączenie kości

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) hydrol. niewielki zbiornik wody stojącej sztucznego lub naturalnego pochodzenia;

(1.2) anat. ruchome połączenie kości;

(1.3) stpol. stan

forma czasownika.

(2.1) 2. os. lp. rozk. od: stawić

- staw – zbiornik wodny
  - staw rybny, staw hodowlany
- jezioro – naturalne jezioro
  - stawy tatrzańskie
  - stawy karkonoskie
    - Mały Staw (jezioro w Karkonoszach)
    - Wielki Staw (jezioro w Karkonoszach)
- staw – pojęcie z zakresu anatomii
  - staw kolanowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stawa

stojący znak nawigacyjny; baka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) żegl. stały znak nawigacyjny umocowany na lądzie lub w dnie akwenu;

Stawa – znak nawigacyjny lub sygnalizacyjny umieszczony na brzegu lub w morzu w sposób stały, tzn. wbity w dno bez użycia kotwicy.

Stawa ma łatwo rozpoznawalny kształt, czasem może również emitować sygnały – świetlne, dźwiękowe lub radiowe. Para staw lub stawa i inny znak stały (latarnia morska itp.) mogą tworzyć zespół znaków naprowadzających zwany nabieżnikiem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stawać

1. zatrzymywać się; przestawać działać;
2. unosić tułów, opierając się na nogach; podnosić się;
3. zostawać ustawionym pionowo;
4. zgłaszać się z własnej woli lub na wezwanie;
5. stawać się - przechodzić stopniowo z jednego stanu w drugi; przytrafiać, zdarzać się, następować

czasownik niedokonany

(1.1) unosić się w kierunku pionowym

(1.2) przestawać działać

(1.3) przest. wystarczać

(1.4) pot. o penisie: przechodzić w stan erekcji

(1.5) praw. stawiać się (np. w sądzie, na rozprawie)

czasownik zwrotny stawać się

(2.1) przechodzić w inny stan, zmieniać się; zostawać kimś, czymś

(2.2) tylko w dk.: wydarzyć się, mieć miejsce, nastąpić

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stawanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stawać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stawarczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawarka

muł na dnie stawów

rzeczownik

(1.1) muł pokrywający dno stawu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stawarski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawarz

nazwisko

Osoby noszące nazwisko „Stawarz”:

- Antoni Stawarz (1889-1955) – kapitan piechoty Wojska Polskiego
- Stanisław Stawarz (1894-1940) – podpułkownik piechoty Wojska Polskiego, kawaler Virtuti Militari
- Aleksander Stawarz (1896-1941) – pułkownik piechoty Wojska Polskiego
- Genowefa Migas Stawarz Rydz (ur. 1935) – florecistka, trenerka, olimpijka z Rzymu 1960
- Andrzej Stawarz (ur. 1950) – etnograf, historyk, muzealnik, regionalista
- Janusz Stawarz (ur. 1959) – piłkarz, były reprezentant Polski

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stawczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawecki

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Piotr Stawecki – polski historyk wojskowości
- Tomasz Stawecki – polski prawnik
- Wacław Stawecki – polski rzeźbiarz i malarz
- Zbigniew Stawecki – polski autor tekstów kabaretowych i piosenek, poeta

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staweczek

zdrobnienie od: stawek

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawek

stawik;
1. mały zbiornik wodny zagospodarowany dla hodowli ryb;
2. zdrobnienie od: staw

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 19, w tym 8 podstawowych

- Stawek – część miasta Mikołajki
- Stawek – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Baruchowo
- Stawek – część wsi Juncewo w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Janowiec Wielkopolski
- Stawek – część wsi Bordziłówka w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Rossosz
- Stawek – część wsi Tarnów w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Wierzbica
- Stawek – wieś w woj. lubelskim, w pow. łęczyńskim, w gminie Cyców
- Stawek – wieś w woj. lubelskim, w pow. łęczyńskim, w gminie Spiczyn
- Stawek – wieś w woj. łódzkim, w pow. bełchatowskim w gminie Kleszczów
- Stawek – wieś w woj. łódzkim, w pow. wieluńskim, w gminie Czarnożyły
- Stawek – część wsi Szynkielów w woj. łódzkim, w pow. wieluńskim, w gminie Konopnica
- Stawek – wieś w woj. mazowieckim, w pow. mińskim, w gminie Latowicz
- Stawek – osada leśna w woj. mazowieckim, w pow. ostrowskim, w gminie Ostrów Mazowiecka
- Stawek – część wsi Małęczyn w woj. mazowieckim, w pow. radomskim, w gminie Gózd
- Stawek – część wsi Polków-Sagały w woj. mazowieckim, w pow. węgrowskim, w gminie Grębków
- Stawek – część wsi Majdan Królewski w woj. podkarpackim, w pow. kolbuszowskim, w gminie Majdan Królewski
- Stawek – kolonia wsi Trześcianka w woj. podlaskim, w pow. hajnowskim, w gminie Narew
- Stawek – część wsi Wełnin w woj. świętokrzyskim, w pow.buskim, gminie Solec-Zdrój
- Stawek – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. mrągowskim, w gminie Mikołajki
- Stawek – część wsi Okoleniec w woj. wielkopolskim, w pow. kolskim, w gminie Kłodawa

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stawiać

czasownik przechodni

(1.1) tak przemieszczać przedmiot, by stał

(1.2) budować

(1.3) kupić coś komuś, dawać za darmo – najczęściej alkohol

(1.4) określać sumę pieniędzy, którą wnosi się do zakładu

(1.5) określać przedmiot swojego zakładu

(1.6) umieszczać coś gdzieś

(1.7) pot. środ. inform. instalować oprogramowanie

(1.8) pot. środ. inform. uruchamiać oprogramowanie (zwykle serwer, usługę lub demona)

czasownik zwrotny stawiać się

(2.1) pot. dawać opór

(2.2) przybywać na żądanie

#### Źródła:

Wiktionary

# Stawianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stawiać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stawiarski

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Bartłomiej Stawiarski – polski polityk, historyk i samorządowiec
- Jarosław Stawiarski – polski polityk, historyk i nauczyciel
- Stanisław Stawiarski – polski urzędnik i dyplomata

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stawiarz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawić

dawniej: umieścić (umieszczać), postawić (stawiać); dziś żywe we frazeologii "stawić czoło (czoła)", "stawić opór" - przeciwstawić się

czasownik przechodni dokonany

(1.1) daw. rzad. dokonany od|stawiać.

czasownik przechodni niedokonany

(2.1) daw. zob. stawiać.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stawicki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawidło

1. ruchoma zastawka w budowli na rzece, strumieniu, kanale, służąca do regulacji przepływu wody; jaz; zasuwa;
2. w silniku parowym: mechanizm napędzający suwaki lub zawory, regulujący dopływ pary do cylindrów

Jaz zastawkowy, stawidło – rodzaj jazu wyposażonego w zamknięcia płaskie, na tyle duże, że do ich przemieszczania niezbędne jest zastosowanie prostego mechanizmu, napędzanego najczęściej ręcznie. Stosowane jest przemieszczanie zamknięcia za pośrednictwem listew palczastych, łańcuchów, kół zębatych i ślimaków. Obsługa takiego zamknięcia wykonywana jest ręcznie za pomocą korby, rzadziej stosuje się napęd elektryczny. Jako zamknięcie tego rodzaju jazu stosuje się płaskie zastawki drewniane, zespolone kształtownikami stalowymi, lub zasuwy całkowicie stalowe. Stosowane są również zasuwy dwudzielne dla większych wysokości zamknięcia. Jaz zastawkowy jest więc stopniem wodnym większym od zastawki, w której niewielka wielkość zamknięcia pozwala na ręczne zakładanie i otwieranie zamknięcia, i mniejszym od innych jazów z zamknięciami, w których wielkość zamknięcia wymusza konieczność stosowania odpowiednich siłowników.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stawiec

- Stawiec – wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie milickim, w gminie Milicz
- Stawiec – wieś w województwie pomorskim, w powiecie malborskim, w gminie Nowy Staw
- Stawiec – wieś w województwie pomorskim, w powiecie nowodworskim, w gminie Nowy Dwór Gdański
- Stawiec – osada w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie iławskim, w gminie Susz

#### Źródła:

Wikipedia

# Stawienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stawić.

(1.2) daw. bud. coś, co zostało zbudowane, budynek

#### Źródła:

Wiktionary

# Stawiennictwo

stawienie się gdzieś na wezwanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) urz. przybycie gdzieś (np. do sądu) po uprzednim wezwaniu; stawienie się

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stawiguda

wieś w Polsce

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. wieś gminna w województwie warmińsko-mazurskim;

Stawiguda (niem. Stabigotten, pol. przed 1939 Stabigoda) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Stawiguda. Stawiguda leży w południowej części Warmii, przy drodze ekspresowej s51 Olsztynek – Olsztyn. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. Siedziba gminy Stawiguda.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stawigudzianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Stawigudy

(1.2) osoba pochodząca z Stawigudy, urodzona w Stawigudzie

#### Źródła:

Wiktionary

# Stawigudzianka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Stawigudy

(1.2) kobieta pochodząca z Stawigudy, urodzona w Stawigudzie

#### Źródła:

Wiktionary

# Stawigudzki

przymiotnik od: Stawiguda

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Stawigudą, dotyczący Stawigudy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stawik

stawek;
1. mały zbiornik wodny zagospodarowany dla hodowli ryb;
2. zdrobnienie od: staw

## Miejscowości i ich części w Polsce

- Stawik – kolonia w woj. lubelskim, w pow. lubartowskim, w gminie Jeziorzany
- Stawik – część wsi Wielgie w woj. łódzkim, w pow. wieluńskim, w gminie Ostrówek
- Stawik – przysiółek wsi Rzędowice w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Koniusza
- Stawik – przysiółek wsi Łączna w woj. świętokrzyskim, w pow. skarżyskim, w gminie Łączna

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stawikowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawin

Stawin (niem. Friederikenfelde) – osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie choszczeńskim, w gminie Choszczno. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gorzowskiego. W roku 2007 osada liczyła 135 mieszkańców. Osada wchodzi w skład sołectwa Stawin.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stawiński

nazwisko

- Bolesław Stawiński (1908-1983) – artysta malarz
- Eugeniusz Stawiński (1905-1989) – minister przemysłu PRL (1949-1968)
- Jacek Stawiński – chemik
- Jerzy Stefan Stawiński (1921-2010) – literat, scenarzysta
- Julian Stawiński (1904-1973) – tłumacz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stawiony

dawniej: umieścić (umieszczać), postawić (stawiać); dziś żywe we frazeologii "stawić czoło (czoła)", "stawić opór" - przeciwstawić się

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawiski

przymiotnik od: Stawiski

Stawiski – miasto w woj. podlaskim, w powiecie kolneńskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Stawiski. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. łomżyńskiego.

Miasto jest położone nad rzeką Dzierzbią, na historycznym Mazowszu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stawisko

przymiotnik od: Stawiski

## Miejscowości i ich części w Polsce

- Stawisko – część miasta Brzeszcze
- Stawisko – część miasta Działoszyce
- Stawisko – część miasta Ropczyce
- Stawisko – część miasta Szczyrk
- Stawisko – część miasta Tomaszów Lubelski
- Stawisko – część wsi Konopnica w woj. łódzkim, w pow. wieluńskim, w gminie Konopnica
- Stawisko – część wsi Rozkochów w woj. małopolskim, w pow. chrzanowskim, w gminie Babice
- Stawisko – część wsi Zagórnik w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Andrychów
- Stawisko – część wsi Strumiany w woj. małopolskim, w pow. wielickim, w gminie Wieliczka
- Stawisko – część wsi Śledziejowice w woj. małopolskim, w pow. wielickim, w gminie Wieliczka
- Stawisko – część wsi Miękisz Stary w woj. podkarpackim, w pow. jarosławskim, w gminie Laszki
- Stawisko – część wsi Kików w woj. świętokrzyskim, w pow. buskim, w gminie Solec-Zdrój
- Stawisko – część wsi Żuków w woj. świętokrzyskim, w pow. buskim, w gminie Solec-Zdrój
- Stawisko – część wsi Donosy w woj. świętokrzyskim, w pow. kazimierskim, w gminie Kazimierza Wielka
- Stawisko – część wsi Brzózki w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Kramsk
- Stawisko – osada w woj. wielkopolskim, w pow. słupeckim, w gminie Zagórów

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stawiszczanin

mieszkaniec Stawisk (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawiszczanka

mieszkanka Stawisk (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawiszyce

Stawiszyce – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie pińczowskim, w gminie Złota.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stawiszyn

1. miasto w Polsce;
2. wieś w Polsce

Stawiszyn – miasto w Polsce położone w województwie wielkopolskim, w powiecie kaliskim, w Kaliskiem, na Wysoczyźnie Kaliskiej, nad Bawołem (Czarną Strugą), w aglomeracji kalisko-ostrowskiej, siedziba gminy Stawiszyn. Stawiszyn uzyskał lokację miejską w 1291, zdegradowany w 1870, ponowne nadanie w 1919 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stawiszynianin

mieszkaniec Stawiszyna (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawiszynianka

mieszkanka Stawiszyna (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawiszyński

przymiotnik od: Stawiszyn

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawka

część pieniędzy, rzeczy materialnych bądź niematerialnych, które mogą być przedmiotem zakładu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kwota zakładu, którą można zyskać lub stracić w grze hazardowej

(1.2) kwota płacona za los na loterii

1. Stawka – rosyjska nazwa Kwatery Głównej Naczelnego Dowództwa
2. Stawka – struga, dopływ Pilsi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stawkowy

→ stawka

Patrz:stawka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawno

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 7, w tym 6 podstawowych

- Stawno – osada w woj. dolnośląskim, w pow. milickim, w gminie Milicz
- Stawno – część wsi Międzybłocie w woj. wielkopolskim, w pow. złotowskim, w gminie Złotów
- Stawno – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. drawskim, w gminie Złocieniec
- Stawno – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. goleniowskim, w gminie Goleniów
- Stawno – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfickim, w gminie Gryfice
- Stawno – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. kamieńskim, w gminie Kamień Pomorski
- Stawno – kolonia w woj. zachodniopomorskim, w pow. myśliborskim, w gminie Nowogródek Pomorski

#### Źródła:

Wikipedia

# Stawny

1. charakterystyczny dla stawu; stawowy;
2. stawiany, zastawiany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawonóg

bezkręgowe zwierzę mające ciało zbudowane z segmentów i odnóża członowane połączone stawowo; członkonóg

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. bezkręgowe zwierzę mające ciało zbudowane z segmentów oraz odnóża z połączonych stawami członów;

Stawonogi (Arthropoda, z gr. ἄρθρον arthron – staw + πούς, ποδός pous, podos – noga) – najliczniejszy typ zwierząt na Ziemi. Dotychczas opisano ponad milion gatunków. Według danych IUCN opisano 950 000 gatunków owadów i 40 000 skorupiaków. Liczby w pozostałych grupach stawonogów wahają się – w zależności od źródła – od kilkunastu tysięcy (np. wije) do ponad 60 tysięcy gatunków pajęczaków, a z każdym rokiem opisywanych jest więcej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stawonogi

typ bezkręgowców obejmujący ponad milion gatunków, występujących we wszystkich strefach klimatycznych, zbudowanych z segmentów tworzących głowotułów i odwłok lub głowę, tułów i odwłok

Stawonogi (Arthropoda, z gr. ἄρθρον arthron – staw + πούς, ποδός pous, podos – noga) – najliczniejszy typ zwierząt na Ziemi. Dotychczas opisano ponad milion gatunków. Według danych IUCN opisano 950 000 gatunków owadów i 40 000 skorupiaków. Liczby w pozostałych grupach stawonogów wahają się – w zależności od źródła – od kilkunastu tysięcy (np. wije) do ponad 60 tysięcy gatunków pajęczaków, a z każdym rokiem opisywanych jest więcej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Staworowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawowczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawowice

Stawowice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie opoczyńskim, w gminie Paradyż.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Przemienienia Pańskiego w Wielkiej Woli.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stawowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z stawem, dotyczący stawu

#### Źródła:

Wiktionary

# Stawrogin

bohater powieści Fiodora Dostojewskiego "Biesy"

#### Źródła:

SJP.pl

# Stawropol

miasto w Rosji

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w południowej części Rosji, stolica Kraju Stawropolskiego;

(1.2) geogr. hist. Togliatti (oficjalna nazwa do 1964)

Stawropol (ros. Ставрополь; w latach 1935–1943 Woroszyłowsk) – miasto w Federacji Rosyjskiej, stolica Kraju Stawropolskiego. W 2020 roku liczyło 450 tys. mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stawropolski

przymiotnik od: Stawropol (stolica Kraju Stawropolskiego)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze Stawropolem (miastem w Rosji)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stawros

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(2.1) nazwa kilku greckich miejscowości

#### Źródła:

Wiktionary

# Stawrula

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż., żeńska forma imienia Stawros

#### Źródła:

Wiktionary

# Stawski

nazwisko

- Alfons Stawski (ur. 1945) – bokser
- Henryk Stawski (ur. 1925) – polityk w PRL
- Jan Stawski (zm. 1677) – podkomorzy przemyski
- Jerzy Stawski (ur. 1927) – kapitan Wojska Polskiego, żołnierz podziemia niepodległościowego
- Józef Sławęta Stawski (XVIII w.) – podczaszy wieluński
- Mikołaj Stawski (XVII w.) – chorąży przemyski, latyczowski, stolnik sanocki, podczaszy sanocki
- Stanisław Stawski (1732-1796) – nauczyciel
- Stanisław Stawski (zm. ok. 1498) – biskup
- Władimir Stawski (1900-1943) – radziecki pisarz,

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stawy

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeczka na Ukrainie, lewy dopływ Słuczy;

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 26, w tym 5 podstawowych

- Stawy – część miasta Dęblin
- Stawy – część miasta Ryki
- Stawy – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. jędrzejowskim, w gminie Imielno
- Stawy – przysiółek wsi Lubięcin w woj. lubuskim, w pow. nowosolskim, w gminie Nowa Sól
- Stawy – wieś w woj. łódzkim, w pow. łęczyckim, w gminie Góra Świętej Małgorzaty
- Stawy – część wsi Chronów w woj. małopolskim, w pow. bocheńskim, w gminie Nowy Wiśnicz
- Stawy – część wsi Tęgoborze w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Łososina Dolna
- Stawy – część wsi Krościenko nad Dunajcem w woj. małopolskim, w pow. nowotarskim, w gminie Krościenko nad Dunajcem
- Stawy – przysiółek wsi Spytkowice w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Spytkowice
- Stawy – część wsi Łękawica w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Stryszów
- Stawy – przysiółek wsi Chocznia w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Wadowice
- Stawy – część wsi Szulmierz w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowski, w gminie Regimin
- Stawy – osada w woj. mazowieckim, w pow. węgrowskim w gminie Liw
- Stawy – osada w woj. opolskim, w pow. brzeskim, w gminie Lubsza
- Stawy – część wsi Piwoda w woj. podkarpackim, w pow. jarosławskim, w gminie Wiązownica
- Stawy – część wsi Kopytowa w woj. podkarpackim], w pow. krośnieńskim, w gminie Chorkówka
- Stawy – część wsi Łysakówek w woj. podkarpackim, w pow. mieleckim, w gminie Borowa
- Stawy – część wsi Łysaków w woj. podkarpackim, w pow. mieleckim, w gminie Czermin
- Stawy – część wsi Mazańcowice w woj. śląskim, w pow. bielskim, w gminie Jasienica
- Stawy – część wsi Brenna w woj. śląskim, w pow. cieszyńskim, w gminie Brenna
- Stawy – część wsi Kowale w woj. śląskim, w pow. cieszyńskim, w gminie Skoczów
- Stawy – osada wsi Grabarze w woj. śląskim, w pow. kłobuckim, w gminie Lipie
- Stawy – osada w woj. śląskim, w pow. zawierciańskim, w gminie Irządze
- Stawy – część wsi Bardo w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Raków
- Stawy – część wsi Chobrzany w woj. świętokrzyskim, w pow. sandomierskim, w gminie Samborzec
- Stawy – część wsi Małgów w woj. wielkopolskim, w pow. gostyńskim, w gminie Pogorzela

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Staż

1. praktyczna nauka zawodu odbywana przez absolwentów szkół w jakiejś instytucji; okres próbny; praktyka;
2. czas, który upłynął od początku pracy w jakiejś instytucji

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) urz. próbny okres pracy przed objęciem samodzielnego stanowiska, praktyka

(1.2) urz. czas, w ciągu którego ktoś zdobywał doświadczenie w pewnej dziedzinie

Staż zawodowy – forma nauki zawodu, polegająca na zdobywaniu wiedzy w miejscu pracy oraz instrument aktywizacji zawodowej osób bezrobotnych, stosowany przez urzędy pracy. Najczęściej stażysta ma przydzielonego mentora, czyli osobę, która uczy go zawodu. Staż odbywa się bez nawiązania stosunku pracy pomiędzy stażystą a pracodawcą.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Staza

elastyczna opaska uciskowa używana do zatrzymania przepływu krwi w kończynie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. biol. zastój płynu ustrojowego w organizmie (w naczyniach) lub podłączonym urządzeniu (w przewodach)

(1.2) środ. med. opaska uciskowa (np. gumowa rurka, pasek), wykorzystywana do zatrzymania przepływu krwi w kończynie

(1.3) stan braku zmian, stabilności

- Opaska uciskowa – staza medyczna
- Staza taktyczna – staza stosowana nagłego tamowania masywnych krwotoków przy zdarzeniach nagłych w przypadku braku pomocy medycznej
- stan stazy - z greki: stasis - staza czyli stan stabilności
- stasis - staza czyli stan uścisku, w kleszczach, w stanie przejściowym, uśpionym (z gier RPG)
- Staza – wieś w Chorwacji, w żupanii sisacko-moslawińskiej, w gminie Sunja

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stażewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stażować

potocznie: odbywać staż lub praktykę; praktykować

#### Źródła:

SJP.pl

# Stażowy

→ staż

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z stażem, dotyczący stażu

Patrz:staż

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stazyjka

zdrobnienie od: Anastazja (imię żeńskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stażysta

osoba odbywająca próbny okres pracy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) urz. osoba, która odbywa staż

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stażystka

kobieta odbywająca próbny okres pracy

#### Źródła:

SJP.pl

# Stała

nie ulegający zmianie, ciągle taki sam

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mat. inform. symbol, któremu przyporządkowana jest pewna niezmienna wartość;

forma przymiotnika.

(2.1) ż. od stały

forma czasownika.

(3.1) 3. os. lp. ż. przesz. od: stać

- stała matematyczna
- stała fizyczna
- stała (informatyka)
- stała równowagi
- stała dysocjacji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stałka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) środ. wojsk. stała przepustka

(1.2) środ. fot. zob. obiektyw stałoogniskowy.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stałocieplność

cecha zwierzęcia zdolnego do utrzymywania temperatury wewnętrznej ciała na względnie stałym poziomie, niezależnym od temperatury otoczenia; ciepłokrwistość, gorącokrwistość, endotermiczność, homojotermia, homeotermia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zool. zdolność utrzymywania względnie stałej temperatury ciała niezależnie od temperatury otoczenia, występująca przede wszystkim u ssaków i ptaków;

Zwierzę stałocieplne, inaczej: ciepłokrwiste, endotermiczne, homojotermiczne (gr. homoios ‘podobny’) – zwierzę, którego temperatura (zwana też ciepłotą ciała) jest względnie stała i w znacznym stopniu niezależna od temperatury otoczenia, a jej dobowe wahania nie są większe od kilku stopni, jeśli znajduje się w normalnym dla swojego gatunku środowisku. Zwierzęta te zwykle utrzymują wysoką temperaturę ciała (np. ssaki ok. 37 °C, ptaki ok. 40 °C) i wykazują aktywność zarówno przy niskich, jak i wysokich temperaturach otoczenia (w przeciwieństwie do zwierząt zmiennocieplnych).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stałocieplny

o zwierzęciu: zdolny do utrzymywania temperatury wewnętrznej ciała na względnie stałym poziomie, niezależnym od temperatury otoczenia; homojotermiczny, ciepłokrwisty, endotermiczny, gorącokrwisty

przymiotnik

(1.1) biol. utrzymujący stałą temperaturę niezależnie od temperatury otoczenia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stałoczęstotliwościowy

przymiotnik

(1.1) techn. o stałej częstotliwości

#### Źródła:

Wiktionary

# Stałoogniskowość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest stałoogniskowe

#### Źródła:

Wiktionary

# Stałoogniskowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) fot. o obiektywie: posiadający stałą, niezmienną ogniskową; pozbawiony zoomu

#### Źródła:

Wiktionary

# Stałopalny

1. palący się stale, bez przerwy;
2. piec stałopalny - piec, w którym można stale utrzymywać ogień dzięki specjalnemu urzadzeniu regulacyjnemu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stałoprzecinkowość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest stałoprzecinkowe

#### Źródła:

Wiktionary

# Stałopłat

aerodyna o nieruchomych płatach nośnych

Stałopłat – aerodyna o nieruchomych powierzchniach nośnych. Do stałopłatów zaliczane są wszystkie cięższe od powietrza statki latające, które utrzymują się w powietrzu dzięki sile nośnej wytworzonej przez nieruchome powierzchnie nośne, w tym spadochrony. Odróżniana od wiropłatu.

Podstawowe typy stałopłatów to:

- latawiec;
- samolot;
- szybowiec.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stałość

niezmienność, trwałość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha osób, rzeczy i zjawisk niezmiennych w czasie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stały

nie ulegający zmianie, ciągle taki sam

przymiotnik relacyjny

(1.1) niezmieniający się

(1.2) niezmieniający poglądów, uczuć, postanowień

(1.3) odbywający się regularnie

(1.4) bywający gdzieś często

(1.5) ciągły

(1.6) elektr. o prądzie: nie zmieniający swojego napięcia z upływem czasu

(1.7) fiz. o stanie skupienia: taki, w którym cząsteczki, atomy i jony nie wykazują ruchu postępowego, choć mogą wibrować

forma czasownika.

(2.1) 3. os. ż. lm. przesz. od: stać

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stchórzyć

zwątpić, przestraszyć się; stracić odwagę

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. tchórzyć)

(1.1) wycofać się przed czymś ze strachu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Steadicam

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) film. przenośny stabilizator obrazu, umożliwiający kamerzyście, poruszanie się przy zachowaniu wypoziomowanego, stabilnego kadru

Steadicam – system stabilizacji kamery, mechanicznie izolujący ruch kamery od operatora. Pozwala uzyskać bardzo płynne ujęcia, nawet gdy operator porusza się szybko po nierównym podłożu.

Steadicam jest zarejestrowanym znakiem handlowym firmy Tiffen, zajmującej się produkcją i dystrybucją sprzętu wspomagającego pracę operatorów kamery. Potocznie jednak używa się tej nazwy w odniesieniu do każdego stabilizatora ruchu kamery składającego się z kamizelki i ramienia.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Steak

[czytaj: stek] dawniej, przed spolszczeniem: kotlet z mięsa wołowego, wieprzowego lub cielęcego; stek

#### Źródła:

SJP.pl

# Stealth

[czytaj: stelf] o samolocie albo statku: "niewidzialny" dla radarów, niemożliwy do zlokalizowania przez radar

Stealth (IPA /stelθ/, ang. skradanie się) – inaczej obniżona wykrywalność, techniki mające na celu zmniejszenie możliwości wykrycia obiektu znanymi metodami obserwacji: począwszy od ludzkiego wzroku i słuchu, na metodach technicznych takich jak wykorzystanie zjawiska odbicia fal radarowych. Obecnie dotyczy ona w pierwszym rzędzie odbicia echa radarowego fal o wysokiej częstoliwości, emisji podczerwieni i hałasu samolotów, okrętów oraz jednostek lądowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steam

Steam – platforma dystrybucji cyfrowej i zarządzania prawami cyfrowymi, system gry wieloosobowej oraz serwis społecznościowy stworzony przez Valve Corporation w 2003 roku.

W październiku 2012 roku Valve rozszerzyło ofertę o oprogramowanie niebędące grami. Steam pozwala użytkownikowi na instalację i automatyczne zarządzanie oprogramowaniem na wielu komputerach oraz dostarcza funkcje społecznościowe takie jak listy znajomych i grupy, zapis w chmurze, rozmowy głosowe oraz czat dostępny podczas gry. Steam zapewnia ogólnodostępny interfejs programowania aplikacji (API) zwany Steamworks, który może być użyty przez programistów do zintegrowania z ich produktami takich funkcji platformy Steam jak zabezpieczenie przed kopiowaniem, funkcje sieciowe i matchmaking, osiągnięcia w grach, mikropłatności oraz wsparcie dla zawartości tworzonej przez użytkowników w Steam Workshop.

#### Źródła:

Wikipedia

# Steamer

[czytaj: stimer] parownica do ubrań; prasowacz parowy, żelazko parowe, szczotka parowa

#### Źródła:

SJP.pl

# Steampunk

[czytaj: stimpank] odmiana fantastyki naukowej, nawiązująca do maszyn parowych epoki wiktoriańskiej

Steampunk – nurt stylistyczny w kulturze (literatura, film, komiks, moda), odmiana fantastyki naukowej, boczna gałąź cyberpunka. Nazwa pochodzi od słowa „steam” czyli pary i nawiązuje stylistyką, estetyką i techniką do maszyn parowych „epoki pary”, epoki wiktoriańskiej. Inaczej niż w cyberpunku, technika otaczająca bohaterów nie jest oparta na elektronice, lecz na mechanice (np. odpowiednikiem komputera jest maszyna różnicowa). Charakterystyczne dla steampunka zainteresowanie rozwojem techniki często prowadzi do kreowania wynalazków nieznanych w naszej historii, dlatego nurt ten bywa zaliczany do tzw. historii alternatywnych. Akcja utworów steampunkowych przeważnie rozgrywa się w epoce wiktoriańskiej – erze rewolucji technicznej, wieku pary (stąd nazwa gatunku: steam, ang. – para). Steampunk nawiązuje do twórczości ojców fantastyki: Juliusza Verne’a, Herberta George’a Wellsa czy Marka Twaina.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steampunkowy

→ steampunk [czytaj: stimpankowy]

#### Źródła:

SJP.pl

# Stearan

sól i ester kwasu stearynowego; stearynian

#### Źródła:

SJP.pl

# Stearns

Miejscowości w USA:

- Stearns – jednostka osadnicza w stanie Kentucky, w hrabstwie McCreary

Hrabstwa w USA:

- hrabstwo Stearns (ang. Stearns County) – w stanie Minnesota

#### Źródła:

Wikipedia

# Stearyna

ester gliceryny oraz kwasu stearynowego, biała lub żółtawa ciecz służąca do produkcji świec, past i środków impregnacyjnych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) chem. biała lub żółtawa substancja, będąca mieszaniną kwasu palmitynowego, kwasu stearynowego oraz nieznacznej ilości kwasów nienasyconych, stosowana m.in. do produkcji świec, mydeł, past, a także w farmacji i przemyśle;

Stearyna – potoczna nazwa mieszaniny w większości nasyconych kwasów tłuszczowych: kwasu palmitynowego (C
15H
31COOH) i kwasu stearynowego (C
17H
35COOH), od którego pochodzi nazwa stearyny, oraz nieznacznej ilości kwasów nienasyconych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stearynian

sól i ester kwasu stearynowego; stearan

#### Źródła:

SJP.pl

# Stearynowy

kwas stearynowy - kwas tłuszczowy nasycony o osiemnastu atomach węgla w cząsteczce

przymiotnik relacyjny

(1.1) biochem. związany z stearyną, dotyczący stearyny; zawierający stearynę

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Steatopygia

bardzo silne wygięcie kręgosłupa ku przodowi

Steatopygia (nazwa wprowadzona w 1822 r. przez W. J. Burchella, z gr. στέαρ – stéar, dopełniacz στέατος – stéatos – „twardy tłuszcz”, „łój”; πυγη – pygē – „pośladki”) – cecha charakterystyczna zwłaszcza dla niektórych ludów afrykańskich – m.in. Buszmenów i Hotentotów (w mniejszym stopniu u Pigmejów), polegająca na znacznym odkładaniu się tłuszczu na pośladkach. Zjawisko to szczególnie widoczne jest u kobiet. Ponadto wraz z tą cechą występuje znaczny przerost warg sromowych mniejszych (labia minora) – nawet do 10 centymetrów – nazywany „fartuszkiem hotentockim” oraz nadmierna lordoza kręgosłupa lędźwiowego. Konsekwencją znacznej steatopygii są zaburzenia statyki ciała i trudności w poruszaniu się, nie zwiększa ona natomiast istotnie ryzyka zachorowania na choroby związane z otyłością (nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, itp.). Cechy te mają podłoże genetyczne, ale ich znaczenie nie jest wyjaśnione. U wymienionych ludów steatopygia ujawnia się w okresie dojrzewania, co jest uznawane za oznakę płodności i zdolności do zamążpójścia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steatralizować

uteatralizować;
1. przerobić utwór niesceniczny na widowisko teatralne;
2. nadać czemuś cechy teatralne

#### Źródła:

SJP.pl

# Steatyt

1. materiał ceramiczny stosowany w ceramice elektrotechnicznej do produkcji izolacji
2. miękki, tłusty minerał barwy białej, zielonej, żółtej, brunatnej lub różowej; słoniniec

Steatyt (gr. στεατίτης od στέαρ dop. στέατος „tłuszcz, łój”) – rzadki składnik skorupy ziemskiej. Steatyt jest skałą metamorficzną. Powstał w wyniku reakcji minerałów, do której doszło w bardzo wysokiej temperaturze oraz pod bardzo wysokim ciśnieniem. Steatyt tworzy w skorupie ziemskiej obce formacje, ponieważ jego składniki pochodzą z materiałów skalnych znajdujących się w warstwie poniżej skorupy ziemskiej – z płaszcza Ziemi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steaua

[czytaj: stjała] klub sportowy z Bukaresztu (stolicy Rumunii)

- Steaua Bukareszt
- Steaua Kiszyniów

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stębark

wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ostródzkim

Stębark (tuż po wojnie Sztymbark, niem. Tannenberg) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ostródzkim, w gminie Grunwald. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stębarski

przymiotnik od: Stębark (wieś w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Steblewo

Steblewo (niem. Stüblau) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie gdańskim, w gminie Suchy Dąb na obszarze Żuław Gdańskich. Ośrodek produkcji wikliniarskiej. Od nazwy wsi wywodzi się nazwa południowo-wschodniego obszaru Żuław Gdańskich – „Żuławy Steblewskie”.

#### Źródła:

Wikipedia

# Steblów

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 3, w tym 2 podstawowe

- Steblów – część miasta Lubliniec
- Steblów – wieś w woj. opolskim, w pow. kędzierzyńsko-kozielskim, w gminie Cisek
- Steblów – wieś w woj. opolskim, w pow. krapkowickim, w gminie Krapkowice

#### Źródła:

Wikipedia

# Stebnik

budynek, w którym przechowuje się ule z pszczołami podczas zimy

- Stebnik – budynek przeznaczony do przechowywania uli
- Stebnik – opuszczona wieś Stebnik w Bieszczadach
- Stebnik – miasto na Ukrainie, w obwodzie lwowskim
- Stebnik – wieś na Ukrainie w rejonie tyśmienickim obwodu iwanofrankiwskiego
- Stebnik – stacja kolejowa w miejscowości Stebnik, w rejonie drohobyckim, w obwodzie lwowskim, na Ukrainie

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stebnować

szyć przy użyciu ściegu tworzącego pojedynczą, nieprzerwaną linię; stębnować

czasownik przechodni niedokonany (dk. ostebnować)

(1.1) kraw. szyć ozdobnie widocznym ściegiem po wierzchu materiału, tworząc pojedynczą, nieprzerwaną linię

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stebnowanie

ozdobny ścieg tworzący pojedynczą linię na wierzchu tkaniny; stębnowanie, stębnówka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stebnówka

stębnówka;
1. ozdobny ścieg na wierzchniej stronie materiału tworzący nieprzerwaną linię;
2. maszyna krawiecka do szycia stebnowym ściegiem dwunitkowym

#### Źródła:

SJP.pl

# Stebnowy

ścieg stebnowy - ozdobny ścieg na wierzchniej stronie materiału tworzący nieprzerwaną linię; stębnówka, ścieg stębnowy, stebnówka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stec

nazwisko

Osoby o nazwisku Stec:

- Adam Stec – polski specjalista w zakresie chorób wewnętrznych zwierząt
- Grzegorz Stec − polski malarz, grafik i poeta
- Kazimierz Stec – generał brygady wojska polskiego
- Marcin Stec – polski aktor filmowy i teatralny
- Mirosław Stec – polski prawnik, wykładowca akademicki
- Rafał Stec – polski dziennikarz sportowy
- Stanisław Stec – polski polityk, poseł na Sejm
- Stefan Stec – polski pilot myśliwski, twórca znaku biało-czerwonej szachownicy lotniczej
- Wojciech Stec – polski chemik
- Zbigniew Stec – polski malarz
- Zbigniew Stec (polityk) – polski polityk
- Zbigniew Stec – polski kierowca rajdowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stechiometria

dział chemii ogólnej obejmujący podstawowe prawa chemiczne dotyczące ilościowego składu związków chemicznych i stosunków ilościowych reagujących substancji

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) chem. dział chemii zajmujący się ilościowymi relacjami między substancjami uczestniczącymi w reakcjach chemicznych;

Stechiometria – dział chemii zajmujący się stosunkami ilościowymi przemian związków chemicznych zachodzących w czasie reakcji chemicznych. Analiza stechiometryczna obejmuje:

1. Określenie postaci równania stechiometrycznego (bilans atomów).
2. Zdefiniowanie miary (miar) postępu reakcji chemicznej), poprzedzone wyborem składnika odniesienia (stopień konwersji, liczba postępu reakcji itp.).
3. Określenie zależności pomiędzy stężeniami reagentów a miarami postępu reakcji chemicznej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stechiometryczny

przymiotnik od: stechiometria

#### Źródła:

SJP.pl

# Stęchlej

stopień wyższy od przysłówka: stęchle

#### Źródła:

SJP.pl

# Stęchlizna

zapach czegoś co stęchło; zapach charakterystyczny dla wilgotnych, niewietrzonych pomieszczeń

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zapach odczuwany w wilgotnych, niewietrzonych lub zagrzybionych pomieszczeniach

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stęchnąć

1. zepsuć się pod wpływem wilgoci, przejść zapachem wilgoci, pleśni
2. potocznie, o obrzęku: zmniejszyć się

#### Źródła:

SJP.pl

# Stęchnięty

taki, który stęchł; stęchły

#### Źródła:

SJP.pl

# Stęchłość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest stęchłe

#### Źródła:

Wiktionary

# Stęchły

taki, który stęchł

przymiotnik

(1.1) o zapachu pleśńeśni, długo niewietrzonych pomieszczeń

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Steciuk

nazwisko

- Ołeh Steciuk
- Tomasz Steciuk

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stecki

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Konstanty Stecki – polski botanik
- Konstanty Stecki – polski pisarz
- Jan Stecki (1871–1954) – polski ekonomista, polityk, działacz organizacji ziemiańskich
- Jan Stecki – polski fizykochemik
- Józef Stecki – katolicki ksiądz
- Tadeusz Stecki – polski historyk, etnograf i pisarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steckiewicz

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Teresa Aniela Steckiewicz − działaczka opozycyjna
- Wiktor Steckiewicz − polski wojskowy i funkcjonariusz radziecki służb specjalnych
- Włodzimierz Sackiewicz-Steckiewicz − działacz opozycji

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steczka

gwarowo: ścieżka

#### Źródła:

SJP.pl

# Steczkowski

nazwisko

- Jan Kanty Steczkowski (1862-1929) – polski ekonomista, prawnik, polityk, minister.
- Jan Kanty Steczkowski (1923–2016) – polski ekonomista, prof. dr hab. inż.
- Kazimierz Steczkowski (ur. 1947) – francuski szachista pochodzenia polskiego, mistrz międzynarodowy od 1984 roku.
- Piotr Steczkowski (ur. 1966) – duchowny katolicki, kanonista, doktor habilitowany nauk prawnych, profesor.
- Stanisław Steczkowski (1935-2001) – polski dyrygent, twórca chórów i pedagog.
- Stanisław Steczkowski (oficer) (ur. 1980) – pułkownik Armii Krajowej, dowódca 4.
- Magda Steczkowska (ur. 1975) – polska wokalistka popowa, śpiewająca w zespole Indigo.
- Justyna Steczkowska (ur. 1972) – polska piosenkarka, kompozytorka i autorka tekstów, a także skrzypaczka.
- Maria Steczkowska (daty urodzin i śmierci nieznane) – krakowianka, nauczycielka w szkole.
- Steczkowscy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steel

[czytaj: stil] nazwisko

Steel to jednorazowy powermetalowy szwedzki projekt Danem Swanö z członkami zespołu Opeth, który swoje początki zawdzięcza sesji nagraniowej do albumu Opeth Morningrise. Podczas próby dźwiękowej pojawił się pomysł nagrania dla zabawy krótkiego kawałka zatytułowanego Guitars and Metal. W ten sposób powstał Steel. Wkrótce muzycy otrzymali propozycję nagrania paru innych utworów, początkowo przeznaczonych na demo. Utwory te zostały ostatecznie wydane przez Near Dark Productions na 7 calowym winylu jako limitowana EPka, zatytułowana Heavy Metal Machine. Stanowi ona do dziś cały dorobek artystyczny zespołu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steelon

[czytaj: stilon] dawniej: stylon, stilon;
1. mocne włókno poliamidowe;
2. tkanina z włókna o tej samej nazwie

#### Źródła:

SJP.pl

# Steeplechase

[czytaj: stiplczejs] w sporcie: konny lub pieszy bieg z przeszkodami

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefa

zdrobnienie od: Stefania (imię żeńskie)

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż. zdrobn. Stefania

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stefan

imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(2.1) astr. krater księżycowy

(2.2) herald. polski herb szlachecki, odmiana herbu Ciołek;

Stefan – imię męskie pochodzenia greckiego (gr. Στέφανος, Stefanos).Wywodzi się od słowa oznaczającego znak zwycięstwa – stgr. στέφανος oznacza „wieniec”. Pierwotnym polskim odpowiednikiem było imię Szczepan.

Żeńskim odpowiednikiem imienia jest Stefania.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stefańczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefanek

rodzaj ciasta z cienkich warstw biszkoptu przełożonych kremem i oblanych polewą czekoladową

Stefanek (dawn. Galewice A II, Galewice A) – część wsi Galewice w Polsce, położona w województwie łódzkim, w powiecie wieruszowskim, w gminie Galewice, w Kotlinie Grabowskiej.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stefani

Osoby o tym nazwisku:

- Fotis Stefani – cypryjski lekkoatleta, olimpijczyk
- Gwen Stefani – amerykańska piosenkarka
- Irene Stefani – włoska pielęgniarka i czcigodna służebnica Boża Kościoła katolickiego
- Jan Stefani – polski kompozytor, skrzypek i dyrygent
- Luca Stefani – włoski łyżwiarz szybki
- Simon Stefani – albański polityk komunistyczny

Inne:

- (4624) Stefani – planetoida z pasa głównego asteroid

#### Źródła:

Wikipedia

# Stefania

imię żeńskie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

Stefania – żeński odpowiednik imienia Stefan.

Stefania imieniny obchodzi 14 maja i 18 września.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stefaniak

nazwisko

- Stefaniak – polskie nazwisko; pod koniec XX wieku w Polsce to nazwisko nosiło 13665 osób

osoby o nazwisku Stefaniak:

- Ewa (Barbara) Sowińska z domu Stefaniak (1944-), polska polityk, lekarka
- Józef Stefaniak (1941-), polski hokeista, olimpijczyk
- Kazimierz Stefaniak (1920-1951), polsko-francuski piłkarz
- Krzysztof Stefaniak (1957-), polski strzelec, trener, medalista mistrzostw Europy, olimpijczyk z Moskwy w 1980
- Lech Stefaniak (1954-), generał dywizji Wojska Polskiego
- Ludwik Affa-Stefaniak (1910-1977), polonijny działacz młodzieżowy w Niemczech
- Mary Helen Stefaniak (właśc. Melissa Milich), amerykańska autorka chorwackiego pochodzenia
- Monika Stefaniak (1972-), polska aktorka
- Stanisław Stefaniak (1900-1986), major Armii Krajowej, uczestnik powstania warszawskiego
- (William) "Bill" (George) Stefaniak (1952-), australijski polityk LPA

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stefanicki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefanik

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Elise Stefanik – amerykańska polityk
- Semen Stefanik – ukraiński prawnik i polityk
- Władysław Stefanik – polski żołnierz, sybirak, działacz sportowy i społeczny

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stefaniny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stefanii lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefanit

minerał, siarczek srebra i antymonu

Stephanit (Stefanit) – minerał z gromady siarkosoli. Jest kruszcem srebra. Należy do grupy minerałów rzadkich.

Nazwa pochodzi od nazwiska austriackiego kolekcjonera minerałów Victora Stephana (1817-1867).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stefaniuk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefanka

rodzaj ciasta z cienkich warstw biszkoptu przełożonych kremem i oblanych polewą czekoladową

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kulin. cuk. wartstwowe, miodowe ciasto półkruche przekładane powidłami i masą z kaszy manny, z polewą czekoladową na wierzchu

- stefanka – rodzaj ciastka;
- stefanka – rodzaj tortu;
- Stefanka – właśc. Kozia Góra, szczyt na terenie Bielska-Białej
- Stefanka – potoczna nazwa schroniska turystycznego na Koziej Górze

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stefankiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefankowy

o cieście: przełożone kremem i oblane polewą czekoladową

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefanostwo

Stefan z żoną; Stefanowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefanotis

rodzaj roślin z rodziny toinowatych

Stefanotis (Stephanotis Thouars) – rodzaj roślin z rodziny toinowatych (Apocynaceae). Obejmuje 15 gatunków. Występują one w tropikalnych i subtropikalnych częściach Azji, Afryki i Madagaskaru. Stefanotis bukietowy S. floribunda uprawiany jest jako roślina ozdobna.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stefanów

imię męskie

W Polsce

Inne

- Stefanów – kopalnia węgla kamiennego w Lubelskim Zagłębiu Węglowym
- Stefanów – pole górnicze, na którym powstała kopalnia Lubelskiego Zagłębia Węglowego

Zobacz też

- Stefanów Barczewski Drugi, Stefanów Barczewski Pierwszy, Stefanów Ruszkowski, Stefanów Suserski
- Stefania, Stefanka, Stefanowice, Stefanowo, Stefanówka, Stefany
- Stefanów - dawna wieś (uroczysko) w gminie Gielniów

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stefanówek

Stefanówek – wieś (dawniej miasto) w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie staszowskim, w gminie Staszów.

Staefanówek uzyskał lokację miejską przed 1585 rokiem, zdegradowany przed 1800 rokiem.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stefanowice

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 3, w tym 2 podstawowe

- Stefanowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. świdnickim, w gminie Marcinowice
- Stefanowice – część wsi Patoki w woj. łódzkim, w pow. łaskim, w gminie Widawa
- Stefanowice – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. nowotomyskim, w gminie Zbąszyń

#### Źródła:

Wikipedia

# Stefanowicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefanowie

imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefanowo

W Polsce

- Stefanowo – osada w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. bydgoskim, w gminie Koronowo
- Stefanowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. inowrocławskim, w gminie Inowrocław
- Stefanowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. radziejowskim, w gminie Bytoń
- Stefanowo – część wsi Grabówka w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Choceń
- Stefanowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. piaseczyńskim, w gminie Lesznowola
- Stefanowo – nieistniejąca już wieś w woj. mazowieckim, w pow. przysuskim, w gminie Gielniów
- Stefanowo – wieś w woj. podlaskim, w pow. sokólskim, w gminie Sidra
- Stefanowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. kościerskim, w gminie Liniewo
- Stefanowo – nieistniejąca już osada w woj. pomorskim, w pow. puckim, w gminie Kosakowo
- Stefanowo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Krzyż Wielkopolski
- Stefanowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gostyńskim, w gminie Piaski
- Stefanowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kolskim, w gminie Babiak
- Stefanowo – część wsi Witowo w woj. wielkopolskim, w pow. kolskim, w gminie Osiek Mały
- Stefanowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Kazimierz Biskupi
- Stefanowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Sompolno
- Stefanowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. nowotomyskim, w gminie Zbąszyń
- Stefanowo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. pilskim, w gminie Wyrzysk
- Stefanowo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. szamotulskim, w gminie Pniewy
- Stefanowo – stacja kolejowa w Stefanowie

#### Źródła:

Wikipedia

# Stefanowski

nazwisko

- Antoni Stefanowski (1885–1940) – społecznik, pułkownik lekarz Wojska Polskiego
- Bohdan Stefanowski (1883–1976) – termodynamik, organizator i rektor Politechniki Łódzkiej
- Jacek Stefanowski (ur. 1975) – piłkarz
- Roman Stefanowski (ur. 1929) – działacz socjalistyczny, dziennikarz i radiowiec
- Stefan Wincenty Stefanowski (1894–1940) – przodownik Policji Państwowej, jedna z ofiar zbrodni katyńskiej

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stefanowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stefana lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefański

nazwisko

Osoby o tym nazwisku lub pseudonimie:

- Andrzej Stefański (ujednoznacznienie)
- Antoni Marian Stefański – polski pisarz, dziennikarz, tłumacz, wydawca
- Bolesław Stefański – rzymskokatolicki duchowny i partyzant
- Daniel Stefański – polski sędzia piłkarski
- Janusz Stefański – polski perkusista jazzowy, kompozytor, pedagog
- Jerzy Stefański – polski duchowny katolicki
- Józef Stefański – polski kolarz szosowy
- Józef Stefański – kapłan rzymskokatolicki, kapelan AK
- Kazimierz Wiktor Stefański – polski żołnierz, podpułkownik
- Krzysztof Stefański – historyk sztuki
- Lech Emfazy Stefański – polski pisarz, publicysta, tłumacz, aktor, reżyser i żołnierz podziemia
- Ludwik Stefański – polski pianista, pedagog
- Marcin Stefański (ujednoznacznienie)
- Marek Stefański – polski organista, pedagog
- Michał Stefański – polski literaturoznawca, tłumacz
- Piotr Stefański (ujednoznacznienie)
- Robert Stefański – polski klarnecista i pedagog.
- Roman Stefański – polski inżynier, działacz opozycji w PRL, dziennikarz
- Ryszard Stefański – profesor nauk prawnych
- Stefan Stefański (ujednoznacznienie)
- Tadeusz Stefański – polski inżynier, nauczyciel akademicki
- Teodor Stefański (właśc. Teodor Glensk) – prawnik i działacz społeczny
- Walenty Stefański – polski księgarz, drukarz, działacz polityczny
- Witold Stefański (ujednoznacznienie)
- Włodzimierz Stefański – polski siatkarz, olimpijczyk
- Zygmunt Stefański (ujednoznacznienie)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stefcia

zdrobnienie od: Stefania (imię żeńskie)

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż. zdrobn. Stefania

forma rzeczownika.

(2.1) D., B. lp. od Stefcio

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stefciny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stefci lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefcio

zdrobnienie od: Stefan (imię męskie)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m. zdrobn. od: Stefan

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stefczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefek

zdrobnienie od: Stefan (imię męskie); Stefanek, Stefuś

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) zdrobn. imię|polski|m. poufała forma męskiego imienia Stefan

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

(2.1) D. lm. od Stefka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Steffen

[czytaj: sztefen] nazwisko

Steffen – popularne w języku niemieckim i duńskim imię męskie pochodzenia greckiego (gr. Στέφανος, Stefanos).Wywodzi się od słowa oznaczającego znak zwycięstwa – stgr. στέφανος oznacza „wieniec”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steffi

[czytaj: sztefi] niemieckie imię żeńskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefka

zdrobnienie od: Stefania (imię żeńskie)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. Stefania

forma rzeczownika.

(2.1) lp. D. B. zob. Stefek.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stefkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stefka lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stefuś

zdrobnienie od: Stefan (imię męskie); Stefek

#### Źródła:

SJP.pl

# Steganografia

nauka o komunikacji prowadzonej w taki sposób, by obecność i treść komunikatu nie mogła zostać wykryta

Steganografia (gr. στεγανός, steganos „ukryty, chroniony” i γράφειν, graphein „pisać”) – nauka o komunikacji w taki sposób, by obecność komunikatu nie mogła zostać wykryta. W odróżnieniu od kryptografii (gdzie obecność komunikatu nie jest negowana, natomiast jego treść jest niejawna) steganografia próbuje ukryć fakt prowadzenia komunikacji. Techniki steganograficzne stosowane są także do znakowania danych cyfrowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stegienka

wieś w Polsce

Stegienka (niem. Steegnerwerder) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie nowodworskim, w gminie Stegna na obszarze Żuław Wiślanych. Wieś jest siedzibą sołectwa Stegienka w którego skład wchodzi również miejscowość Stegienka-Osada.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stegieński

przymiotnik od: Stegna

#### Źródła:

SJP.pl

# Stegna

wieś w Polsce

Stegna (niem. Steegen lub Kobbelgrube) – wieś w północnej Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie nowodworskim, siedziba gminy Stegna, na Żuławach Wiślanych, nad Zatoką Gdańską, w rejonie Mierzei Wiślanej. Wieś z przystanią morską dla rybaków (pas plaży), kąpieliskiem morskim i lokalnym węzłem drogowym (skrzyżowanie dróg wojewódzkich: nr 501 i nr 502).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stegnianin

mieszkaniec Stegny (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stegnianka

mieszkanka Stegny (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stegnisko

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) stpol. ślad

#### Źródła:

Wiktionary

# Stegny

dzielnica Warszawy

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 5, w tym 2 podstawowe

- Stegny – część miasta Mogielnica
- Stegny – część miasta Warszawa, w dzielnicy Mokotów
- Stegny – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. tucholskim, w gminie Tuchola
- Stegny – część wsi Pniewo w woj. podlaskim, w pow. łomżyńskim, w gminie Łomża
- Stegny – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. elbląskim, w gminie Pasłęk

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stegocefal

duży wymarły płaz tarczogłowy; labiryntodont

#### Źródła:

SJP.pl

# Stegocefale

podgromada dużych wymarłych płazów tarczogłowych; meandrowce, labiryntodonty

#### Źródła:

SJP.pl

# Stegoceras

rodzaj dinozaura z grupy pachycefalozaurów

Stegoceras – rodzaj dinozaura z grupy pachycefalozaurów. Żył na terenach Ameryki Północnej w epoce kredy późnej, od około 77,5 do 74 milionów lat temu. Pierwsze okazy z Alberty (Kanada) opisano w 1902, na ich podstawie nazwano gatunek typowy S. validum. Nazwa rodzajowa oznacza „rogate sklepienie”, a epitet gatunkowy znaczy „silny”. Przez lata w rodzaju tym umieszczano kilka innych gatunków, ale przeniesiono je do odrębnych rodzajów albo uznano za młodsze synonimy. Obecnie pozostały tylko S. validum i S. novomexicanum. Status tego ostatniego, ustanowionego w 2011 dzięki skamieniałościom z Nowego Meksyku, jest dyskutowany.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stegować

czasownik przechodni dokonany

(1.1) pot. żart. czynność, której nazwy mówiący nie potrafi określić

#### Źródła:

Wiktionary

# Stegozaur

rodzaj dinozaura ptasiomiednicznego

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. paleont. nazwa systematyczna|Stegosaurus|ref=tak., rodzaj dinozaura żyjącego w późnej jurze na terenie zachodniej Ameryki Północnej;

(1.2) zool. zwierzę z rodzaju stegozaur (1.1)

Stegozaur (łac. Stegosaurus) – rodzaj dinozaura ptasiomiednicznego żyjącego w późnej jurze (późny kimeryd-wczesny tyton) na terenie dzisiejszej zachodniej Ameryki Północnej.

W 2006 jego szczątki znaleziono też w Portugalii, co dowodzi obecności zwierzęcia w Europie. Z powodu charakterystycznych płyt na grzbiecie i kolców na ogonie należy do najbardziej rozpoznawalnych dinozaurów. Nazwa Stegosaurus znaczy „zadaszony jaszczur” i bierze źródłosłów ze starożytnej greki, od słów στέγος- (stegos- – „dach”) i σαῦρος (-sauros – „jaszczur”). W górnej formacji Morrison zidentyfikowano co najmniej 3 jego gatunki, znane z pozostałości około 80 osobników żyjących między 155 a 150 milionów lat temu, w środowisku zdominowanym przez olbrzymie zauropody, jak diplodok, kamarazaur czy apatozaur.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stegozaury

rodzaj dinozaura ptasiomiednicznego

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stein

nazwisko

Stein – miasto w Niemczech, w kraju związkowym Bawaria, w rejencji Środkowa Frankonia, w regionie Industrieregion Mittelfranken, w powiecie Fürth. Leży w Okręgu Metropolitarnym Norymbergi, ok. 6 km na południowy zachód od centrum Norymbergi i ok. 5 km na południowy wschód od Zirndorfu, nad rzeką Rednitz, przy drodze B2, B14 i linii kolejowej Norymberga – Nördlingen.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steinbach

[czytaj: sztajnbach] nazwisko

## Miejscowości

### Austria

- Steinbach am Attersee – gmina w kraju związkowym Górna Austria, w powiecie Vöcklabruck
- Steinbach am Ziehberg – gmina w kraju związkowym Górna Austria, w powiecie Kirchdorf an der Krems
- Steinbach an der Steyr – gmina w kraju związkowym Górna Austria, w powiecie Kirchdorf an der Krems

### Francja

- Steinbach – gmina

### Kanada

- Steinbach – miasto

### Niemcy

#### Badenia-Wirtembergia

- Steinbach – dzielnica Baden-Baden

#### Bawaria

- Steinbach am Wald – gmina w powiecie Kronach

#### Hesja

- Steinbach (Taunus) – miasto w powiecie Hochtaunus

#### Nadrenia-Palatynat

- Steinbach – gmina w powiecie Rhein-Hunsrück
- Steinbach am Donnersberg – gmina w powiecie Donnersberg
- Steinbach am Glan – gmina w powiecie Kusel

#### Saksonia

- Steinbach – dzielnica Rothenburg/O.L.

#### Turyngia

- Steinbach – dzielnica Bad Liebensteinu
- Steinbach – gmina w powiecie Eichsfeld
- Steinbach-Hallenberg – miasto w powiecie Schmalkalden-Meiningen

### Polska

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steinbeck

[czytaj: stajnbek] nazwisko, m.in. John Steinbeck (1902-68) - amerykański pisarz i reporter, autor m.in. powieści "Grona gniewu" i "Na wschód od Edenu"

Osoby o tym nazwisku:

- Janet Steinbeck – australijska pływaczka, olimpijka
- John Steinbeck – amerykański pisarz i dziennikarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steinberg

[czytaj: sztajnberg] nazwisko

## Lokalizacje

### Austria

- Steinberg – miejscowość w gminie Ligist w kraju związkowym Styria, w powiecie Voitsberg
- Steinberg am Rofan – gmina w kraju związkowym Tyrol, w powiecie Schwaz
- Steinberg-Dörfl – gmina targowa w kraju związkowym Burgenland, w powiecie Oberpullendorf

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steiner

## Osoby o nazwisku Steiner

- Adalbert Steiner (ur. 1907, zm. 1994) – rumuński piłkarz
- Anton Steiner (ur. 1958) – austriacki narciarz alpejski
- April Steiner-Bennett (ur. 1980) – amerykańska tyczkarka
- Endre Steiner (ur. 1901, zm. 1944) – węgierski szachista
- Felix Steiner (ur. 1896, zm. 1966) – niemiecki wojskowy
- Francis George Steiner (ur. 1929) – amerykański krytyk literacki i filozof pochodzenia żydowskiego
- Georg Friedrich Steiner (ur. przed 1704, zm. ok. 1766) – polski białoskórnik i rysownik
- Günther Steiner – niemiecki inżynier pochodzenia włoskiego
- Herman Steiner (ur. 1905, zm. 1955) – amerykański dziennikarz i szachista pochodzenia węgierskiego
- Jakob Steiner (ur. 1796, zm. 1863) – szwajcarski matematyk
- János Steiner (ur. 1908, zm. 1960) – węgierski piłkarz i trener piłkarski
- John Steiner – aktor
- Lajos Steiner (ur. 1903, zm. 1975) – australijski szachista pochodzenia węgierskiego
- Leonardo Ulrich Steiner (ur. 1950) – brazylijski duchowny katolicki
- Manfred Steiner (ur. 1962) – austriacki skoczek narciarski
- Markus Steiner (ur. 1965, zm. ok. 1940–1945) – ostatni rabin Bielska
- Markus Steiner – austriacki skoczek narciarski
- Matthias Steiner (ur. 1982) – niemiecki ciężarowiec
- Max Steiner (ur. 1888, zm. 1971) – amerykański kompozytor muzyki filmowej pochodzenia austriackiego
- Maximilian Steiner (ur. 1996) – austriacki skoczek narciarski
- Nyle Steiner – projektant EWI
- Paul Steiner (ur. 1957) – niemiecki piłkarz
- Rick Steiner – wrestler
- Roswitha Steiner (ur. 1963) – austriacka narciarka alpejska
- Rudolf Steiner (ur. 1861, zm. 1925) – austriacki filozof i mistyk, twórca antropozofii
- Rudolf Steiner (ur. 1907, zm. ?) – rumuński piłkarz
- Scott Steiner – wrestler
- Sylvia Steiner (ur. 1953) – brazylijska prawniczka
- Walter Steiner (ur. 1951) – szwajcarski skoczek narciarski
- Yeshayah Steiner (ur. 1850, zm. 1925) – węgierski rabin chasydzki, założyciel dynastii Kerestir

#### Źródła:

Wikipedia

# Steinhaus

## Geografia

### Austria

- Steinhaus – gmina w kraju związkowym Górna Austria, w powiecie Wels-Land

### Niemcy

- Steinhaus – dzielnica Landau an der Isar

#### Źródła:

Wikipedia

# Steinhoff

Osoby:

- Gerda Steinhoff – niemiecka nadzorczyni SS
- Halina Gabor-Steinhoff – polska lekkoatletka
- Janusz Steinhoff – polski polityk
- Johannes Steinhoff – niemiecki as myśliwski

Inne:

- Steinhoff International Holdings – niderlandzkie przedsiębiorstwo

Zobacz też:

- Steinhof

#### Źródła:

Wikipedia

# Steinitz

[czytaj: sztajnic] nazwisko

## Niemcy

- Steinitz – dzielnica Drebkau
- Steinitz – dzielnica Salzwedel

## Osoby

- Alexander Steinitz – austriacki dyrygent
- Ernst Steinitz – niemiecki matematyk
- Juwal Steinitz – izraelski polityk
- Wilhelm Steinitz – austriacko-amerykański szachista

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steinkeller

[czytaj: sztajnkeler] nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Steinway

[czytaj: stajnłej] fortepian marki Steinway and Sons

Steinway & Sons, a także Steinway, (wymowa /ˈstaɪnweɪ/) – amerykańsko-niemieckie przedsiębiorstwo zajmujące się ręcznym produkowaniem fortepianów, założone w 1853 roku w Nowym Jorku, przez niemieckiego imigranta Heinricha Engelharda Steinwega (później Henry’ego E. Steinwaya).

Od 1995 roku Steinway & Sons wchodzi w skład konglomeratu Steinway Musical Instruments, który pod licznymi markami produkuje, oprócz fortepianów, instrumenty dęte, smyczkowe i perkusyjne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stejk

żartobliwie: stek

#### Źródła:

SJP.pl

# Stek

1. kotlet z mięsa wołowego, wieprzowego lub cielęcego; steak
2. końcowy odcinek przewodu pokarmowego z ujściem dróg moczowych i płciowych, występujący u niektórych zwierząt; kloaka
3. nagromadzenie, najczęściej czegoś złego, niepożądanego

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) kulin. potrawa z kawałka mięsa krojonego w poprzek włókien mięśniowych lub ryby krojonej w poprzek kręgosłupa, zazwyczaj grillowany lub smażony w głębokim oleju;

(1.2) zool. końcowa rozszerzona część jelita występująca u prawie wszystkich kręgowców

(1.3) przen. nagromadzenie, zbiorowisko czegoś (zwykle w sensie negatywnym)

- stek – końcowa część jelita większości kręgowców.
- stek – potrawa ze smażonego lub grillowanego mięsa.
  - stek wołowy, befsztyk – potrawa ze smażonego mięsa wołowego.
  - stek rybny – potrawa ze smażonego, grillowanego lub pieczonego mięsa ryb.
  - stek Salisbury – potrawa z mielonego mięsa wołowego z dodatkiem innych składników.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stękać

1. wydawać głośne westchnienia;
2. uskarżać się na coś

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. stęknąć)

(1.1) wydawać ciężkie westchnienia

(1.2) mówić zacinająć się

(1.3) uskarżać się

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stękacz

potocznie: osoba uskarżająca się na coś; narzekacz, maruda

#### Źródła:

SJP.pl

# Stękała

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. rzem. czeladnik piekarski zajmujący się nadymaniem ciasta

#### Źródła:

Wiktionary

# Steklinek

Steklinek – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie toruńskim, w gminie Czernikowo, nad jeziorem Steklin.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa włocławskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 543 mieszkańców. Jest piątą co do wielkości miejscowością gminy Czernikowo.

W miejscowości urodziła się Teresa Palczewska, polska aktorka i tancerka.

Był własnością Gabriela Wojciecha Nałęcza.

#### Źródła:

Wikipedia

# Steknica

Steknica (kaszb. Stéknëcô) – osada w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie lęborskim, w gminie Wicko przy drodze wojewódzkiej nr 214 i trasie linii kolejowej Lębork-Łeba. Wieś jest częścią składową sołectwa Łebieniec.

Do 1954 w granicach miasta Łeby. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stęknięcie

głośne, krótkie westchnienie wydawane z bólu lub przy wysiłku fizycznym; stęk

#### Źródła:

SJP.pl

# Stekowce

prymitywny typ ssaka charakteryzujący się jajorodnością, zamieszkujący Australię, Tasmanię i Nową Gwineę

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Monotremata|Bonaparte|ref=tak., rząd prymitywnych jajorodnych ssaków;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stekowiec

prymitywny typ ssaka charakteryzujący się jajorodnością, zamieszkujący Australię, Tasmanię i Nową Gwineę

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. zwierzę, w którego budowie anatomicznej przewody moczowe i płciowe uchodzą do steku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stekowy

→ stek

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze stekiem, dotyczący steku

Patrz:stek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stela

1. środkowa część łodygi i korzenia;
2. pomnik nagrobny w postaci czworokątnej, stojącej płyty kamiennej, rozpowszechniony w okresie starożytności

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

Stela (στήλη stélē – słup, łac. stela, stele) – ustawiona pionowo ozdobna płyta kamienna z inskrypcją lub płaskorzeźbioną dekoracją, w starożytności wznoszona w różnych celach; także pionowa płyta nagrobna.

W cywilizacjach starożytnego Bliskiego Wschodu stele pomnikowe z reguły upamiętniały dokonania władców, ich wojny, działalność budowlaną bądź doniosłe wydarzenia religijne (np. Stela sępów, Stela Naram-Sina, Stela Ur-Nammu).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stelągowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stelarny

w astronomii: dotyczący gwiazdy lub gwiazd; gwiazdowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) gwiezdny, gwiazdowy, dotyczący gwiazd

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stelaż

konstrukcja, która podtrzymuje lub usztywnia coś

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) szkielet z cienkich elementów do podparcia i usztywnienia poszycia z tkaniny lub folii;

(1.2) zestaw elementów (półek, stojaków, rozpórek itp.) służących do prezentowania towarów, eksponatów na wystawach, w sklepach

Stelaż (z hol. Stellage – 'rusztowanie') – zestaw elementów (jak półki, stojaki, rurki rozporowe, ekrany itd.) służących do prezentacji eksponatów na wystawach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Steliny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Steli lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stella

imię żeńskie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

- Stella – imię żeńskie
- Stella – osiedle w Chrzanowie
- Stella – polski, dwuosobowy motorower
- Stella – album szwajcarskiego zespołu Yello
- Stella – rodzaj z gromady trylobitów
- Stella – bakterie przyjmujące kształt gwiazdy
- Stella – serial komediowy
- Stella – dramat Johanna Wolfganga Goethego
- Stella – film z 1943
- Stella – film z 1950
- Stella – film z 1955
- Stella – film z 1983
- Stella – film z 1990
- Stella – film z 2008
- Stella – utwór In Extremo
- Stella – nazwa amerykańskiej złotej monety próbnej o nominale czterech dolarów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stellacja

proces w geometrii polegający na konstruowaniu nowych wielokątów lub wielościanów

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geom. proces rozszerzania ścian wielościanu w przestrzeni w taki sposób, że tworzą one nowy, bardziej złożony wielościan, zwykle o wyglądzie gwiaździstym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stellit

narzędziowy stop odlewniczy kobaltu charakteryzujący się bardzo wysoką twardością

Stellit – stop odlewniczy kobaltu (44% do 67%), chromu (25% do 32%) i wolframu (2% do 14%) zawierający często także domieszki węgla (0,5% do 4%), żelaza i molibdenu. Stellity charakteryzują się bardzo wysoką twardością, do 64 HRC (bezpośrednio po odlaniu), a zarazem kruchością, wykazują dużą odporność na ścieranie i na wysokie temperatury (do 950 °C), a także wykazują dobrą odporność korozyjną.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stelmach

przestarzale: rzemieślnik zajmujący się wyrobem wozów oraz części do wozów

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. rzem. rzemieślnik, który zajmuje się wyrobem kół i innych części wozów, powozów, bryczek, sań itp.

Kołodziej, stelmach (z niem. Stellmacher) – rzemieślnik zajmujący się wyrobem drewnianych wozów i kół.

Po zbudowaniu drewnianej części wozu przekazywano go do okucia kowalowi (który wykonywał części metalowe).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stelmachować

czasownik

(1.1) wykonywać to, co stelmach

#### Źródła:

Wiktionary

# Stelmachowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stelmachować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stelmachowicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stelmachowo

2 miejscowości w Polsce:

- Stelmachowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. warszawskim zachodnim, w gminie Leszno
- Stelmachowo – wieś w woj. podlaskim, w pow. białostockim, w gminie Tykocin

#### Źródła:

Wikipedia

# Stelmachowski

nazwisko

Stelmachowski (forma żeńska: Stelmachowska; liczba mnoga: Stelmachowscy) – polskie nazwisko. Według danych z 2020 r. nazwisko to nosiły 344 osoby.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stelmasiak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stelmaski

→ stelmach

Patrz:stelmach

#### Źródła:

SJP.pl

# Stelmaszczuk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stelmaszczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stelmasznia

warsztat, pracownia stelmacha

#### Źródła:

SJP.pl

# Stelmaszuk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stelmaszyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stelwaga

w dwukonnym wozie: nieruchoma belka z hakami na orczyki; orczyca, sztelwaga

#### Źródła:

SJP.pl

# Stematografia

dawniej: genealogia

#### Źródła:

SJP.pl

# Stematyzować

podporządkować coś (wypowiedź, przestrzeń itp.) w całości głównemu tematowi

#### Źródła:

SJP.pl

# Stematyzowany

podporządkować coś (wypowiedź, przestrzeń itp.) w całości głównemu tematowi

#### Źródła:

SJP.pl

# Stemma

1. rodzaj dzieła łączącego elementy słowne i plastyczne, na który składa się obraz herbu oraz utwór liryczny o tematyce nawiązującej do motywów i scen przedstawionych na herbie, popularny w XVII i XVIII wieku;
2. wykres podobny do grafu, w którym za pomocą odpowiednio opisanych symboli (najczęściej małych liter alfabetu greckiego) przedstawia się zjawiska zachodzące w języku

- stemma, inaczej przyoczko boczne – występujący u niektórych owadów typ narządu wzroku,
- stemma codicum – termin techniczny występujący w krytyce tekstu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stempel

1. przyrząd służący do odbijania pieczęci, wzoru;
2. znak fabryczny, pieczęć odbite na czymś za pomocą jakiegoś przyrządu;
3. słup w kopalni stanowiący podporę stropu wyrobiska;
4. narzędzie współpracujące z matrycą, wywierające nacisk na materiał w procesie tłoczenia lub kucia

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przyrząd, który służy do odbijania wzoru lub tekstu;

(1.2) znak odbity przez stempel (1.1) na papierze, w laku

(1.3) słup stanowiący podporę stropu, np. wyrobiska w kopalni;

(1.4) narzędzie współpracujące z matrycą, które wywiera nacisk na materiał w procesie tłoczenia lub kucia

Stempel – od niem. Stempel – słowo wieloznaczne:

- Stempel (biuro) – przyrząd do odciskania wzoru lub tekstu na papierze.
- Stempel (numizmatyka) – przyrząd do tłoczenia monet.
- Stempel (górnictwo, budownictwo) – element podpierający.
- Stempel (obróbka plastyczna) – element tłoczący.
- Stempel (broń) – inaczej pobojczyk – przyrząd służący do ubijania w lufie prochu, przybitki i pocisku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stempelek

zdrobnienie od: stempel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. mały stempel

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stempelkowy

→ stempelek

Patrz:stempelek

#### Źródła:

SJP.pl

# Stempień

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stemplarka

maszyna do stemplowania; stemplownica

#### Źródła:

SJP.pl

# Stemplarski

związany z wyrabianiem stempli

#### Źródła:

SJP.pl

# Stemplarz

dawniej: rzemieślnik wyrabiający stemple, pieczątki

#### Źródła:

SJP.pl

# Stemplewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stemplować

1. odbijać na czymś stempel; pieczętować;
2. podpierać, obudowywać stemplami

czasownik niedokonany

(1.1) przystawiać stempel (pieczątkę) do dokumentu, listu

(1.2) wstawiać stempel (podporę) pod strop

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stemplowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) opatrywanie czegoś odciskiem pieczęci

(1.2) górn. bud. zabezpieczanie tunelu, pomieszczenia itp. przed zawaleniem przy pomocy podpór (stempli)

#### Źródła:

Wiktionary

# Stemplowe

dawna opłata skarbowa; podatek stemplowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Stemplownica

maszyna do stemplowania; stemplarka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stemplownik

pracownik zajmujący się podpieraniem ścian stemplami

#### Źródła:

SJP.pl

# Stempniak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stempniewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stempowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Sten

1. jednostka siły równa 1000 niutonów;
2. brytyjski pistolet maszynowy z czasów drugiej wojny światowej, mający charakterystyczny magazynek z boku broni

- STEN – pistolet maszynowy
- sten – okres geologiczny, część proterozoiku
- Sten – punk rockowy zespół muzyczny
- sten – jednostka w skali stenowej

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stencel

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Anna Stencel – polska siatkarka
- Błażej Stencel – polski aktor
- Eugeniusz Stencel – polski rzymskokatolicki duchowny
- Grzegorz Stencel – polski piłkarz
- Krzysztof Stencel – polski matematyk i informatyk
- Teresa Stachowicz-Stencel – polska onkolog, hematolog i pediatra dziecięca
- Zdzisław Stencel – polski inżynier i działacz państwowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stendaper

komik wygłaszający monolog przed publicznością; stand-uper, standuper, stand uper, stand-upowiec, standupowiec, stand upowiec, stendapowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Stendaperka

komiczka wygłaszająca monolog przed publicznością; standuperka, stand uperka, stand-uperka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stendapowiec

[czytaj: stendaPOwiec] komik wygłaszający monolog przed publicznością; stand-uper, standuper, stendaper, stand uper, stand-upowiec, stand upowiec, standupowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Stendendo

określenie wykonawcze: rozciągając, rozszerzając

#### Źródła:

SJP.pl

# Stendhal

[czytaj: stęDAL albo stenDAL] pisarz francuski (1783-1842), właściwie Henry Beyle

Stendhal, właśc. Marie-Henri Beyle (ur. 23 stycznia 1783 w Grenoble zm. 23 marca 1842 w Paryżu) – francuski pisarz romantyk, prekursor realizmu w literaturze, wolnomularz.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stendhalowski

[czytaj: stędalowski] właściwy Stendhalowi

#### Źródła:

SJP.pl

# Stendhalowy

[czytaj: stędalowy albo stendalowy] przymiotnik dzierżawczy - należący do Stendhala lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenga

przedłużenie kolumny masztu, służące do rozpinania górnych żagli skośnych

Stenga – drugi licząc od pokładu segment wieloczłonowego masztu na jachcie, żaglowcu lub innym statku żaglowym. Stenga jest przymocowana do końcowej części kolumny masztu, do niej może być przymocowana w taki sam sposób bramstenga.

Dana stenga nosi nazwę od żagla noszonego na maszcie np. dla grotmasztu – grotstenga, bezanmasztu – bezanstenga.W przypadku bukszprytu, jego przedłużenie nosi nazwę bomstenga.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stenia

zdrobnienie od: Stefania (imię żeńskie)

Stenia – rodzaj roślin z rodziny storczykowatych (Orchidaceae). Obejmuje 22 gatunki występujące w Ameryce Południowej w takich krajach jak: Boliwia, Brazylia, Kolumbia, Ekwador, Gujana, Peru, Trynidad i Tobago, Wenezuela.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steniczny

1. w psychologii: mocny, silny, aktywny;
2. uczucie steniczne - uczucie wyzwalające energię życiową jednostki i pobudzające ją do działania

przymiotnik

(1.1) psych. silny, mocny, aktywny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Steniny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Steni lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenka

nazwisko

Stenka – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 1593 osoby, według nowszych, internetowych danych noszą je 1778 osoby. Nazwisko pochodzi od imion Stanisław, Stanibor lub Stanimir i jest najbardziej rozpowszechnione w północnej środkowej Polsce.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steno

w mitologii greckiej: jedna z trzech gorgon

Steno (gr. Σθεννώ Sthennṓ bądź Σθεινώ Stheinṓ, łac. Sthenno bądź Stheino) – w mitologii greckiej jedna z trzech gorgon.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steno-

przedrostek

(1.1) ekol. pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na wąski zakres tolerancji na dany czynnik

#### Źródła:

Wiktionary

# Stenobiont

organizm o wąskim zakresie tolerancji wobec czynników środowiska, np. goryl; stenotop

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ekol. gatunek o wąskim zakresie tolerancji w stosunku do czynników środowiskowych;

Stenobionty (gr.: stenós – wąski) – gatunki o wąskim zakresie tolerancji ekologicznej dla danego czynnika, np. goryl, koralowce rafy koralowej, porosty itp. Stenobionty są dobrymi bioindykatorami (gatunkami wskaźnikowymi) – ich występowanie świadczy o obecności lub działaniu określonego czynnika. W praktyce gatunki wskaźnikowe wykorzystuje się także do określania stanu środowiska (np. stopnia jego zanieczyszczenia).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stenobiotyczny

przystosowany do życia tylko w ściśle określonych warunkach

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenobiotyzm

zjawisko przystosowywania się organizmu do życia w ściśle określonych warunkach, przeciwieństwo eurybiotyzmu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenofag

organizm odżywiający się niewieloma rodzajami (oligofag) lub jednym rodzajem (monofag) pokarmu

Stenofag – zwierzę z wąską (jęz. grecki steno - "wąski") specjalizacją pokarmową ograniczającą się albo do jednego źródła (monofag) albo małej liczby źródeł pokarmu (oligofag). Przeciwieństwem jest zwierzę bez specjalizacji pokarmowej (pantofag) lub z szeroką specjalizacją pokarmową (polifag).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stenofagiczny

przymiotnik relacyjny

(1.1) ekol. cechujący się małą tolerancją w stosunku do rodzaju spożywanego pożywienia

#### Źródła:

Wiktionary

# Stenofotyzm

zjawisko znoszenia tylko małych różnic w sile oświetlenia swojego otoczenia przez organizm, przeciwieństwo euryfotyzmu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenograf

osoba zapisująca tekst metodą stenografii

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba potrafiąca zapisywać metodą stenografii; ten, kto stenografuje

Stenograf – osoba biegle posługująca się stenografią, czyli umiejąca pisać pismem stenograficznym. W środowisku autorów systemów stenograficznych oraz adeptów kursów stenografii utrwaliła się zasada, że stenografem nazwać się może osoba, która osiągnęła biegłość praktyczną w sztuce stenografii, tj. potrafiąca zapisać i odczytać stenogram i (kryterium uznaniowe) chętnie posługująca się stenografią.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stenografia

sposób szybkiego pisania za pomocą umownych znaków i skrótów

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) sposób pisania za pomocą umownych symboli, konwencji i skrótów, pozwalający notować w tempie ludzkiej mowy;

Stenografia (gr. stenós „ciasny”, gráphein „pisać”), tachygrafia (gr. tachýs „szybki”) – skrócona, symboliczna metoda zapisu; zwiększa jego szybkość lub zwięzłość, w porównaniu z tradycyjnymi dla danego języka metodami. Istnieje wiele form zapisu stenograficznego, więcej niż klasycznych alfabetów, czyli tzw. pisma długiego. Najlepsze z nich pozwalają dobrze wytrenowanemu stenografowi pisać szybciej niż ktokolwiek zdolny jest mówić.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stenograficzny

dotyczący stenografii

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z stenografią; wykonany metodą stenografii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stenografka

kobieta, która zapisuje tekst metodą stenografii

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenografować

pisać za pomocą umownych znaków i skrótów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenogram

zapis stenograficzny

Stenogram – efekt pracy stenografa, zapis przy pomocy metody stenografii przemówienia, wykładu, zebrania, dyskusji, debaty lub innych notatek. Dla zapewnienia jego czytelności dla nieobeznanych ze stenografią konieczna jest jego transkrypcja na alfabet powszechnie używany w danym kraju.

Stenogramem bywa określany również przetranskrybowany stenogram (np. stenogram z posiedzenia Sejmu). Takie rozumienie stanowi skrót myślowy, niezgodny ze ścisłym znaczeniem terminu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stenohalinowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) ekol. cechujący się małą tolerancją w stosunku do różnych wielkości zasolenia

#### Źródła:

Wiktionary

# Stenohydryczny

przymiotnik relacyjny

(1.1) ekol. cechujący się małą tolerancją w stosunku do wahań wilgotności

#### Źródła:

Wiktionary

# Stenokardia

choroba powstająca w wyniku zmian w naczyniach wieńcowych i niedokrwienia mięśnia serca; dusznica bolesna; dławica piersiowa

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenolog

specjalista badający formy i rodzaje pisma stenograficznego

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenopeliks

rodzaj dinozaura z grupy pachycefalozaurów

Stenopeliks (Stenopelix valdensis) – dinozaur z grupy pachycefalozaurów (Pachycephalosauria).

Żył w epoce wczesnej kredy (ok. 125 mln lat temu) na terenach współczesnej Europy. Długość ciała ok. 1,5 m. Jego szczątki znaleziono w Niemczech.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stenopis

zapis treści stenogramu za pomocą znaków standardowego alfabetu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenopteryg

rodzaj zauropsyda z rzędu ichtiozaurów

Stenopteryg (Stenopterygius) – ichtiozaur z rodziny Stenopterygiidae.

Żył we wczesnej i na początku środkowej jury (aalen) na terenach obecnej Europy. Długość ciała ok. 2-3,5 m. Jego szczątki znaleziono w Niemczech, Francji, Anglii, Belgii, Luksemburgu i być może w Szwajcarii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stenotermiczny

posiadający wąski zakres tolerancji względem temperatury

przymiotnik relacyjny

(1.1) ekol. cechujący się małą tolerancją w stosunku do zmian temperatury

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stenotermizm

zjawisko znoszenia tylko niewielkich wahań temperatury otoczenia przez organizm, przeciwieństwo eurytermizmu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenotol

rodzaj dinozaura z rodziny pachycefalozaurów; stygimoloch

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenotop

organizm o wąskim zakresie tolerancji wobec czynników środowiska, np. goryl; stenobiont

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenotopowy

→ stenotop

przymiotnik relacyjny

(1.1) ekol. cechujący się małą tolerancją w stosunku do czynników środowiska i występujący w ściśle określonych warunkach o niewielkich wahaniach wartości tych czynników

Patrz:stenotop

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stenotropizm

umiejętność przystosowania się organizmów do wąskiego zakresu zmienności czynników środowiska

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenotypia

pisanie na maszynie stenograficznej

Stenografia (gr. stenós „ciasny”, gráphein „pisać”), tachygrafia (gr. tachýs „szybki”) – skrócona, symboliczna metoda zapisu; zwiększa jego szybkość lub zwięzłość, w porównaniu z tradycyjnymi dla danego języka metodami. Istnieje wiele form zapisu stenograficznego, więcej niż klasycznych alfabetów, czyli tzw. pisma długiego. Najlepsze z nich pozwalają dobrze wytrenowanemu stenografowi pisać szybciej niż ktokolwiek zdolny jest mówić.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stenotypiczny

→ stenotypia

Patrz:stenotypia

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenotypista

osoba zajmująca się pisaniem lub odtwarzaniem notatek na maszynie stenograficznej przy użyciu skróconej, symbolicznej metody zapisu (stenografii)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenotypistka

kobieta pisząca na maszynie stenograficznej

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenowy

→ sten

Patrz:sten

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenoza

w medycynie: zawężenie np. tętnicy nerkowej, aorty, odległości między kręgami

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. zwężenie

- zwężenie zastawki aortalnej
- zwężenie drogi odpływu prawej komory
- zwężenie drogi odpływu lewej komory
- stenoza zastawki trójdzielnej
- zwężenie zastawki mitralnej
- stenoza kanału kręgowego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stent

proteza wewnątrznaczyniowa, stosowana w celu poprawienia końcowego efektu zabiegu angioplastyki

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stentando

określenie wykonawcze: powstrzymując, opóźniając, z trudem

#### Źródła:

SJP.pl

# Stentor

rodzaj pierwotniaka z typu orzęsków, mający kształt trąbki zakończonej otworem gębowym, przytwierdzonym do podłoża długą nóżką, obejmujący około 20 gatunków

- Stentor – planetoida o numerze katalogowym 2146
- Stentor (trąbik, trębacz) – rodzaj pierwotniaków z typu orzęsków
- Stentor – w mitologii greckiej herold o potężnym głosie; bohater Iliady Homera

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stentorowy

o głosie lub śmiechu: bardzo silny, donośny (od Stentora, bohatera "Iliady")

#### Źródła:

SJP.pl

# Stenwanta

stalowa lina na statku zaczepiona za stengę, podtrzymująca maszt z boków zebezpieczając przed wygięciem lub złamaniem

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steoretyzować

dojść do jakichś wniosków na podstawie teoretycznego rozumowania; wyteoretyzować

#### Źródła:

SJP.pl

# Step

równina porośnięta różnymi gatunkami wysokich traw, występująca na obszarach strefy umiarkowanej o klimacie suchym, kontynentalnym

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) anat. część ciała łącząca stopę z golenią;

(1.2) jeźdz. czterotaktowy, najwolniejszy chód konia, osła i muła;

(1.3) zool. czterotaktowy wzór chodu zwierzęcia czworonożnego;

forma czasownika.

(2.1) 2. os. lp. rozk. od: stępić

Step – formacja roślinna stref umiarkowanych, zwykle wielogatunkowa, ale bez drzew. W pokrywie roślinnej znaczną rolę odgrywają trawy, którym towarzyszą kseromorficzne rośliny zielne, rzadko także krzewy. Stepy kształtują się na obszarach pod wpływem klimatu kontynentalnego – z gorącym i suchym latem oraz mroźną i wietrzną zimą. Warunki takie uniemożliwiają rozwój roślin drzewiastych i krzewów. Pierwotnie termin „step” odnosił się tylko do formacji euroazjatyckiej, jednak stosowany jest też w szerokim znaczeniu obejmując typowe dla innych kontynentów formacje trawiaste, takie jak preria w Ameryce Północnej i pampa w Ameryce Południowej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stępa

dawne, prymitywne urządzenie służące do obłuskiwania i kruszenia ziarna na kaszę, złożone z misy i ubijaka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. kulin. urządzenie używane do obłuskiwania i kruszenia ziarna na kaszę;

przysłówek

(2.1) daw. zob. stępem.

forma rzeczownika.

(3.1) D. lp. od: stęp

Stępa:

- moździerz kaszarski – urządzenie używane do obłuskiwania i kruszenia ziarna na kaszę. Składa się z wysokiego, wąskiego naczynia wydrążonego w kamieniu lub drewnie (rodzaj moździerza) i drewnianego ubijaka zwanego stęporem. Często dolna, robocza powierzchnia stępora nabijana była metalowymi ćwiekami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stępak

koń poruszający się w wolnym tempie; człapak

#### Źródła:

SJP.pl

# Stepan

obce imię męskie

- Stepan (Степан) – ukraińskie imię męskie
- Stepan (kot)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stepanakercki

→ Stepanakert

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Stepanakertem, dotyczący Stepanakertu

Patrz:Stepanakert

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stepanakert

[czytaj: stePAnakert] stolica Górskiego Karabachu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Azji, stolica Górskiego Karabachu;

Chankendi (azer. Xankəndi, orm. Խանքենդի, dawniej Stepanakert, orm. Ստեփանակերտ) – wyludnione miasto w Azerbejdżanie, w regionie Górski Karabach położone u podnóża Masywu Karabaskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stepaniuk

nazwisko

Stepaniuk (nieodmienne) – polskie i ukraińskie nazwisko. W styczniu 2022 roku w Polsce nosiły je 2384 osoby, w tym 1313 mężczyzn oraz 1071 kobiet. Według danych z 2002 roku najwięcej (825), osób z tym nazwiskiem mieszkało w województwie podlaskim.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stępczak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stępem

przysłówek

(1.1) jeźdz. o biegu: wolno

forma rzeczownika.

(2.1) N. lp. od: stęp

#### Źródła:

Wiktionary

# Steper

przyrząd gimnastyczny do ćwiczenia sprawności nóg; stepper

#### Źródła:

SJP.pl

# Stephan

[czytaj: sztefan]
1. obce imię męskie;
2. nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stephanie

[czytaj: sztefan]
1. obce imię męskie;
2. nazwisko

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) anglosaskie imię żeńskie, Stefania

- Stephanie (piosenkarka)
- Stephanie – postać z serialu Leniuchowo

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stephen

[czytaj: stiwen] obce imię męskie

Stephen – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Minnesota, w hrabstwie Marshall.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stephenie

[czytaj: stiwen] obce imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stephens

nazwisko

Osoby:

- Alexander Stephens (1812–1883) – amerykański polityk, wiceprezydent Stanów Skonfederowanych Ameryki
- Graeme L. Stephens (ur. 1952) – fizyk atmosfery
- Frederic George Stephens (1827/1828–1907) – brytyjski krytyk i historyk sztuki
- John Lloyd Stephens (1805–1852) – prawnik, dyplomata i podróżnik, odkrywca ruin miasta Copán
- William Stephens (1859–1944) – amerykański polityk republikański, gubernator Kalifornii, burmistrz Los Angeles

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stephenson

[czytaj: STIwenson] nazwisko, m.in. George Stephenson (1781-1848) - wynalazca brytyjski

Osoby o nazwisku Stephenson

- George Stephenson – brytyjski inżynier, "ojciec brytyjskich kolei parowych"
- Nathan Stephenson – kanadyjski aktor
- Neal Stephenson – amerykański pisarz science-fiction.
- Robert Stephenson – angielski inżynier
- Van Stephenson – amerykański muzyk

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stępiać

1. sprawiać, że coś przestaje być ostre, staje się tępe;
2. stępiać się - (o przedmiotach) przestawać być ostrym, stawać się tępym

#### Źródła:

SJP.pl

# Stępiały

1. potocznie: nieostry
2. o zmysłach: osłabiony

#### Źródła:

SJP.pl

# Stępić

1. sprawić, że coś przestanie być ostre, stanie się tępe;
2. stępić się - (o przedmiotach) przestać być ostrym, stać się tępym

czasownik przechodni

(1.1) dokonany od|tępić.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stępica

w łowiectwie: potrzask na zwierzynę; wnyki, szczęki, żelazko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stępień

1. sprawić, że coś przestanie być ostre, stanie się tępe;
2. stępić się - (o przedmiotach) przestać być ostrym, stać się tępym

- Stępień – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. braniewskim, w gm. Braniewo
- Stępień – polska nazwa chrząszczy z rodzaju Cychrus
- Stępień – polskie nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stępienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stępić.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stępin

Stępin (niem. Stampen) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wrocławskim, w gminie Długołęka.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stępiński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stępiony

1. sprawić, że coś przestanie być ostre, stanie się tępe;
2. stępić się - (o przedmiotach) przestać być ostrym, stać się tępym

#### Źródła:

SJP.pl

# Stępka

wiązanie szkieletu kadłuba statku; kil

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mar. techn. główna, podłużna belka konstrukcyjna umieszczona w osi na dnie kadłuba statku wodnego;

Stępka, kil – oś konstrukcyjna szkieletu statku wodnego, jest najniższym elementem konstrukcyjnym jednostki pływającej, biegnie od dziobu do rufy, stanowi podstawę wytrzymałości strukturalnej kadłuba. Stępka występuje w postaciach belkowej i płaskiej. Na stępce opierają się wręgi, a na żaglowcach w nadstępkach także pionowe maszty. Położenie stępki jest symbolem rozpoczęcia budowy jednostki pływającej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stępkowski

nazwisko

Stępkowski (forma żeńska: Stępkowska; liczba mnoga: Stępkowscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 2142 osoby Wówczas najwięcej, 353, Stępkowskich mieszkało w województwie warszawskim.
Ród herbowy noszący herb Suchekomnaty.

Osoby o nazwisku Stępkowski

- Józef Stępkowski – wojewoda kijowski w XVIII wieku
- Aleksander Stępkowski (1974–) – prawnik, doktor habilitowany nauk prawnych, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, współtwórca i pierwszy prezes zarządu Ordo Iuris. W latach 2015–2016 podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych. Od 2019 sędzia Sądu Najwyższego. Od 2020 pełniący obowiązki pierwszego prezesa Sądu Najwyższego. Od 2020 rzecznik prasowy Sądu Najwyższego.
- Dariusz Stępkowski (1969–) – salezjanin, doktor habilitowany nauk humanistycznych w zakresie pedagogiki, profesor i prodziekan Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie (UKSW).
- Józef Stępkowski (1885–) – oficer piechoty Wojska Polskiego
- Józef Stępkowski (1970–) – inżynier rolnik, polityk, poseł
- Elżbieta Junosza-Stępkowska (1936–2015) – dziennikarka, redaktorka m.in. "Kierunki", "Słowo Powszechne", "Kurier Polski", "Veto";
- Tomasz Szwed-Stępkowski (ur. 1951 w Pionkach) – jeden z najpopularniejszych w Polsce piosenkarzy country i folk.
- Janusz Stępkowski – architekt

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stępkowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z stępką, dotyczący stępki

#### Źródła:

Wiktionary

# Stęplewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stępniak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stepniarka

rodzaj jaszczurki z rodziny jaszczurkowatych; Eremias

#### Źródła:

SJP.pl

# Stepnica

1. miasto w Polsce;
2. rzeka w Polsce

Stepnica (do 1945 niem. Groß Stepenitz, daw. Stobnica, hist. Stepenitze) – miasto w północno-zachodniej Polsce, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie goleniowskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Stepnica. Położona na pograniczu Równiny Goleniowskiej i Doliny Dolnej Odry, nad Roztoką Odrzańską i uchodzącą do niej rzeką Gowienicą. W mieście znajduje się port morski i kąpielisko morskie.

Według danych z 31 grudnia 2009 r. Stepnica miała 2082 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stepnicki

przymiotnik od: Stepnica

#### Źródła:

SJP.pl

# Stepniczanin

mieszkaniec Stepnicy (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stepniczanka

mieszkanka Stepnicy (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stepniewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stępnik

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stepnowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stępo

przysłówek

(1.1) daw. zob. stępem.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stępocin

Stępocin – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wrzesińskim, w gminie Nekla.

Wieś duchowna Stępocino, własność biskupstwa poznańskiego, pod koniec XVI wieku leżała w powiecie pyzdrskim województwa kaliskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stepojeż

rodzaj ssaków z podrodziny jeży

Stepojeż (Hemiechinus) – rodzaj ssaków z podrodziny jeży (Erinaceinae) w obrębie rodziny jeżowatych (Erinaceidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stępor

podłużny tłuczek do kruszenia, miażdżenia różnych substancji lub materiałów albo do wbijania czegoś w podłoże; stąpor

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) roln. ubijak do tłuczenia ziarna w stępie

(1.2) techn. ciężki ubijak do wyrównywania ziemi lub wbijania pali

(1.3) górn. narzędzie do wprowadzania naboju w otwór strzałowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stęporek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od stępor

(1.2) mały stępor

#### Źródła:

Wiktionary

# Stepować

tańczyć, uderzając rytmicznie podkutymi obcasami i czubkami butów o podłogę

#### Źródła:

SJP.pl

# Stepowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stępować.

Stepowanie (ang. step – krok) – rodzaj tańca polegający na wystukiwaniu rytmu za pomocą butów podkutych metalowymi blaszkami. Oprócz ruchu stóp tancerz może także poruszać całym ciałem, w zależności od stylu stepowania, bądź efektu jaki chce się uzyskać. W stepie irlandzkim tancerze tradycyjnie trzymają ręce splecione za sobą utrzymując korpus wyprostowany, w stepie amerykańskim wraz z plastycznym korpusem biorą czynny udział w tańcu.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stepowieć

przekształcać się w step lub podobne zbiorowisko trawiaste

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) geogr. zamieniać się w step

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stepówka

ptak z rodziny o tej samej nazwie, żyjący na stepach Azji i Afryki

Stepówka nadnidziańska (Gampsocleis glabra) – gatunek ciepłolubnego, euroazjatyckiego owada z rodziny pasikonikowatych (Tettigoniidae). Jest gatunkiem kserotermofilnym. Występuje na trawiastych stepach, murawach lub wrzosowiskach – od Hiszpanii po zachodnią Syberię. W Polsce występuje tylko na Ponidziu – krajowa populacja szacowana jest na kilkaset osobników. W kilku krajach Europy został uznany za gatunek wymarły.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stepówki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Pterocliformes|Huxley|ref=tak., rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych;

Stepówki, stepówkowate – rząd (Pterocliformes) oraz rodzina (Pteroclidae) ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes. Obejmuje gatunki pustynne, półpustynne i stepowe, zamieszkujące Azję, Afrykę oraz południowo-zachodnią Europę (Półwysep Iberyjski i południową Francję).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stepówkowate

o cechach stepówkowatych (rząd ptaków)

Stepówki, stepówkowate – rząd (Pterocliformes) oraz rodzina (Pteroclidae) ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes. Obejmuje gatunki pustynne, półpustynne i stepowe, zamieszkujące Azję, Afrykę oraz południowo-zachodnią Europę (Półwysep Iberyjski i południową Francję).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stepówkowaty

o cechach stepówkowatych (rząd ptaków)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stępowski

nazwisko, np. Jarema Stępowski (1925-2001), aktor

#### Źródła:

SJP.pl

# Stepowy

1. typowy dla stepu, żyjący, rosnący na stepie;
2. związany ze stepem (tańcem), np. krok stepowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze stepem, dotyczący stepu

(1.2) związany ze stepem i stepowaniem, dotyczący stepu i stepowania

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stepper

przyrząd gimnastyczny do ćwiczenia sprawności nóg; steper

Stepper – stacjonarne urządzenie treningowe do ćwiczenia przede wszystkim dolnych partii mięśni. Ruchy wykonywane na stepperze przypominają chodzenie po schodach lub wspinanie się pod górkę.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stępuchowo

Stępuchowo – wieś pałucka w Polsce, położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wągrowieckim, w gminie Damasławek.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa pilskiego.

W latach 1458–1523 Stępuchowo posiadało prawa miejskie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Ster

1. urządzenie do kierowania statkiem wodnym lub powietrznym; rudel;
2. kierownictwo, zarządzanie czymś;
3. jednostka objętości stosowana w Polsce do 1953 roku; metr sześcienny

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) lotn. żegl. urządzenie służące do nadania i utrzymania kierunku ruchu statku wodnego lub powietrznego;

(1.2) przen. książk. kierowanie, zarządzanie czymś

Ster – ruchome urządzenie będące częścią jednostki pływającej lub statku powietrznego (patrz: powierzchnie sterowe samolotu), służące zarówno do utrzymywania, jak i do zmiany kierunku ruchu. Działanie steru zmienia kątową orientację jednostki w przestrzeni.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Sterać

1. zmarnować, zniszczyć, nadwerężyć coś głównie przez ciężką pracę, trudy, zmartwienia itp.; styrać;
2. dawniej: podrzeć, zniszczyć coś przez długie używanie;
3. dawniej: roztrwonić (majątek, bogactwa);
4. dawniej: sterać się -
a) stracić siły, zdrowie przez pracę, trudy, męczący tryb życia itp.;
b) o majątku, bogactwach itp.: rozstać roztrwonionym

#### Źródła:

SJP.pl

# Steradian

jednostka miary kąta bryłowego; stereoradian

Steradian (sr od gr. στέρεος – stężały, twardy, masywny, przestrzenny i łac. radius – promień) – jednostka SI określająca miarę kąta bryłowego; niemianowana jednostka pochodna tego układu.

Jest to miara kąta bryłowego o wierzchołku w środku kuli, wycinającego z powierzchni tej kuli pole równe kwadratowi jej promienia. Tak zdefiniowana miara kąta bryłowego przyjmuje wartości rzeczywiste z przedziału [0,4\pi ].

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steran

w chemii: czteropierścieniowy związek bez podstawników, z którego zbudowany jest steroid; cyklopentanoperhydrofenantren

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterany

potocznie: bardzo zmęczony, wyczerpany wykonywaniem ciężkiej pracy; wykończony, styrany, utyrany, zatyrany, spracowany

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterburta

prawa burta statku

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) żegl. prawa burta statku patrząc z rufy na dziób

Burta – strona na statku wodnym, każda z połówek jednostki pływającej, rozdzielonych płaszczyzną symetrii kadłuba. Termin ten ma wiele pokrewnych znaczeń począwszy od całości jednej z połówek kadłuba, poprzez poszycie jednej z połówek (lub część poszycia nad obłem), aż do litej bariery na dużej jednostce, otaczającej odkryty pokład, będącej de facto nadburciem, a nie burtą. Jednak o tym, że coś znajduje się na jednej z burt, mówi się także wtedy, gdy to coś znajduje się nawet znacznie powyżej najwyższego pokładu (np. światła na masztach mogą być w osi jednostki, lub na jednej z burt).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Sterburtowy

→ sterburta

Patrz:sterburta

#### Źródła:

SJP.pl

# Stercz

gruczoł u mężczyzn i samców ssaków wytwarzający wydzielinę wchodzącą w skład nasienia; gruczoł krokowy; prostata

Gruczoł krokowy, stercz, prostata (łac. prostata, od starogreckiego προστάτης prostátēs, strażnik) – nieparzysty narząd mięśniowo-gruczołowy będący częścią męskiego układu płciowego. Wydzielina prostaty to mętna, biaława ciecz o charakterystycznym zapachu (to ona nadaje zapach spermie), stanowiąca nośnik plemników. Odczyn wydzieliny jest, w zależności od badań, podawany jako lekko kwasowy (pH 6,1- 6,5) albo lekko zasadowy (pH 7,31).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Sterczeć

czasownik

(1.1) wystawać poza jakąś powierzchnię, stać na sztorc

(1.2) pot. stać długo i bezczynnie

(1.3) gwara więzienna stać

#### Źródła:

Wiktionary

# Sterczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|sterczeć.

#### Źródła:

Wiktionary

# Sterczowy

→ stercz

Patrz:stercz

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterczyna

pionowy, wieńczący element dekoracji architektonicznej, stosowany też czasem w meblarstwie i w zwieńczeniach ołtarzy

Pinakiel (inaczej fiala, sterczyna) – pionowy element dekoracyjny w postaci smukłej kamiennej wieżyczki, zakończonej od góry iglicą, której krawędzie udekorowane są żabkami i która zwieńczona jest kwiatonem. W postaci bardziej ozdobnej miał kształt ażurowej kapliczki z maswerkami. Jest charakterystyczny dla architektury gotyckiej i neogotyckiej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Sterdyń

wieś w Polsce

Sterdyń (do 2006 Sterdyń-Osada) – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie sokołowskim, Ma status sołectwa, Jest siedzibą gminy Sterdyń oraz parafii św. Anny. Leży na historycznym Podlasiu.

Sterdyń dawniej był miastem – uzyskał lokację miejską przed 1737 rokiem, został zdegradowany w 1869 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Sterdynianin

mieszkaniec Sterdyni (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterdynianka

mieszkanka Sterdyni (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterdyński

→ Sterdyń

Patrz:Sterdyń

#### Źródła:

SJP.pl

# Stereo

1. potocznie: stereofoniczny (używane po określanym rzeczowniku);
2. efekt polegający na odtworzeniu i przekazaniu dźwięków przez sprzęt w taki sposób, że dają wrażenie rozmieszczonych w przestrzeni

przymiotnik

(1.1) stereofoniczny

przysłówek

(2.1) stereofonicznie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(3.1) pot. urządzenie lub zestaw stereofoniczny

Stereofonia (pot. stereo z gr. στερεός "twardy, stały, sztywny, przestrzenny" i φωνή "dźwięk, ton, głos") – elektroakustyczna metoda odbierania, zapisywania, transmitowania i odtwarzania dźwięku, tak aby u słuchającego wywołać wrażenie przestrzennego rozmieszczenia jego źródeł. Zapis dźwięku odbywa się za pomocą co najmniej dwóch niezależnych mikrofonów, osobno dla kanału lewego i prawego, transmisja zaś poprzez dwa oddzielne kanały do dwóch osobnych głośników.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stereobat

1. podium w świątyni rzymskiej;
2. podbudowa świątyni greckiej

Stereobat (gr. στερεοβάτης z στέρεος „stężały, twardy, masywny, przestrzenny” i βάτος „stąpający”):

- według Witruwiusza jest to najniższy stopień krepidomy albo górna warstwa fundamentów. Odpowiednik podium w świątyniach rzymskich
- nazwę odnoszono też do wysokich stopni (krepidomy), w odróżnieniu od umieszczanych od strony wejścia (naprzeciwko głównego portalu) wygodnych stopni do wchodzenia, zwanych krepis

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stereobiektyw

rzadko: fotograficzna nasadka stereoskopowa służąca do robienia zdjęć plastycznych; stereoobiektyw (rzadko)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stereocefal

rodzaj dinozaura z rodziny ankylozaurów; euoplocefal, skolozaur

#### Źródła:

SJP.pl

# Stereochemia

dział zajmujący się strukturą przestrzenną cząstek chemicznych oraz zależnością między ich budową a przebiegiem reakcji, w jakiej biorą udział

Stereochemia – dział chemii zajmujący się badaniem trójwymiarowej struktury cząsteczek i jej wpływem na własności tych cząsteczek.

Stereochemia zajmuje się czterema podstawowymi zagadnieniami:

- teoretyczną możliwością występowania i praktyczną analizą izomerii optycznej i geometrycznej związków chemicznych,
- wyjaśnianiem i analizowaniem mechanizmów reakcji chemicznych prowadzących do zmian w trójwymiarowej strukturze cząsteczek,
- syntezą asymetryczną, czyli praktycznymi sposobami otrzymywania pożądanych izomerów geometrycznych i optycznych,
- badaniem wpływu struktury trójwymiarowej cząsteczek na ich własności fizyczne, chemiczne i biologiczne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stereochemiczny

→ stereochemia

Patrz:stereochemia

#### Źródła:

SJP.pl

# Stereochromia

Stereochromia - technika w sztuce, wykorzystywana w malarstwie ściennym, fresków i obrazów, polegająca na zabezpieczeniu pomalowanej powierzchni (podłoża i farb) przed negatywnym działaniem wpływów atmosferycznych lub wandalizmem za pomocą preparatów, np.: szkło wodne, wodorotlenek glinowy, kwas krzemowo-fluorowy.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stereofonia

elektroakustyczna metoda zapisywania, odbierania, transmitowania i odtwarzania dźwięku, dająca wrażenie przestrzennego rozmieszczenia jego źródeł

Stereofonia (pot. stereo z gr. στερεός "twardy, stały, sztywny, przestrzenny" i φωνή "dźwięk, ton, głos") – elektroakustyczna metoda odbierania, zapisywania, transmitowania i odtwarzania dźwięku, tak aby u słuchającego wywołać wrażenie przestrzennego rozmieszczenia jego źródeł. Zapis dźwięku odbywa się za pomocą co najmniej dwóch niezależnych mikrofonów, osobno dla kanału lewego i prawego, transmisja zaś poprzez dwa oddzielne kanały do dwóch osobnych głośników.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stereofoniczność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest stereofoniczne

#### Źródła:

Wiktionary

# Stereofoniczny

przymiotnik od: stereofonia

przymiotnik relacyjny

(1.1) elektron. akust. taki, który wykorzystuje technikę stereofonii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stereofotografia

Stereofotografia, fotografia stereoskopowa – technika polegająca na wykonaniu dwóch zdjęć obiektu z różnych punktów widzenia.

Obserwacja takich zdjęć polega na patrzeniu prawym okiem na fotografię wykonaną z prawego punktu widzenia i lewym okiem – z przeciwnego punktu. Daje to wrażenie iż przedmioty te znajdują się w trójwymiarowej przestrzeni. Naturalność, właściwość takiej techniki osiąga się przez wyrównanie kątów widzenia i odstępów optycznych.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stereognozja

#### Źródła:

Wikipedia

# Stereograf

przyrząd służący do przedstawiania powierzchni brył geometrycznych na płaszczyźnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stereografia

perspektywiczne przedstawianie brył geometrycznych na płaszczyźnie, w sposób zachowujący wierność kątów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stereograficzny

→ stereografia

Patrz:stereografia

#### Źródła:

SJP.pl

# Stereografka

→ stereograf

Patrz:stereograf

#### Źródła:

SJP.pl

# Stereogram

1. para zdjęć tego samego przedmiotu wykonanych w ten sposób, że przy ich obserwacji w stereoskopie otrzymuje się trójwymiarowy obraz;
2. przestrzenny, trójwymiarowy obraz jakiejś rzeczy, uzyskany jedną z licznych technik

Stereogram, obraz stereoskopowy – obraz przedstawiony na płaszczyźnie w taki sposób, aby sprawiał wrażenie trójwymiarowego. Wrażenie to widz może osiągnąć przy zastosowaniu specjalnych okularów o różnobarwnych szkiełkach lub odpowiednio ustawiając wzrok (np. rozszczepiając go) – użyty sposób jest zależny od techniki, jaką utworzono stereogram.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stereoizomer

jeden ze związków różniących się jedynie przestrzennym ułożeniem atomów; izomer przestrzenny

Stereoizomery – izomery przestrzenne, związki chemiczne, w których atomy połączone są w tych samych sekwencjach, a różnią się jedynie ułożeniem przestrzennym.

Stereoizomery dzielą się na:

- izomery optyczne (enancjomery, diastereoizomery)
- izomery geometryczne (izomery E-Z, izomery cis-trans, izomery aksjalne-ekwatorialne)
- konformery

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stereokardiograf

urządzenie do badania serca metodą stereokardiografii

#### Źródła:

SJP.pl

# Stereomechanika

dział mechaniki zajmujący się odkształceniami i naprężeniami w poszczególnych częściach rożnych konstrukcji

#### Źródła:

SJP.pl

# Stereometria

dział geometrii dotyczący własności figur geometrycznych przestrzennych

Stereometria – geometria przestrzeni trójwymiarowej. Pojęcie to odnosi się najczęściej do przestrzeni euklidesowej, ale może też dotyczyć przestrzeni hiperbolicznej i rzutowej.

Przedmiotem jej badań są własności brył oraz przekształcenia izometryczne i afiniczne przestrzeni.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stereometryczny

przymiotnik relacyjny

(1.1) mat. związany z stereometrią, dotyczący stereometrii

#### Źródła:

Wiktionary

# Stereoobiektyw

rzadko: fotograficzna nasadka stereoskopowa służąca do robienia zdjęć plastycznych; stereobiektyw

#### Źródła:

SJP.pl

# Stereoradian

przestarzale: jednostka miary kąta bryłowego; steradian

#### Źródła:

SJP.pl

# Stereoskop

przyrząd optyczny dający możliwość uzyskania trójwymiarowych obrazów sfotografowanych obiektów

Stereoskop – przyrząd optyczny, służący do obserwowania fotografii stereoskopowych. Fotografia stereoskopowa składa się z dwóch zdjęć tego samego obiektu, ale wykonanych z różnych punktów widzenia (zob. stereoskopia). Patrzący przez stereoskop widz ma wrażenie przestrzenności i trójwymiarowości oglądanej sceny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stereoskopia

Stereoskopia – technika obrazowania oddająca wrażenie normalnego widzenia stereoskopowego, to znaczy odwzorowująca nie tylko kształt i kolor obiektów, ale także ich wzajemne zależności przestrzenne, odległość od obserwatora i głębię sceny.

Wymaga dostarczenia do mózgu dwóch obrazów, widzianych z perspektywy lewego i prawego oka. W tym celu wykonuje się parę zwykłych dwuwymiarowych obrazów (stereoparę), reprezentujących obiekt lub scenę z dwóch punktów widzenia, oddalonych tak jak oczy obserwatora. Obrazy składowe stereopary są bardzo podobne, ale różnią się nieco kątem widzenia obiektów i szczegółami wzajemnego przesłaniania się obiektów w scenie. To właśnie te drobne różnice niosą informację o trzecim wymiarze.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stereotaksja

1. w medycynie: metoda wprowadzania do określonych miejsc w mózgu elektrody (lub innego urządzenia) celem pobudzenia lub uszkodzenia ośrodka mózgowego;
2. w biologii: reakcja ruchowa wolno poruszających się organizmów na bodziec kierunkowy - dotyk, polegająca na ich ścisłym przywieraniu do podłoża; tigmotaksja

Tigmotaksja, stereotaksja – rodzaj taksji polegający na ruchu pojedynczych komórek lub całych organizmów w odpowiedzi na bodźce dotykowe. Odgrywa ona znaczącą rolę adaptacyjną w warunkach słabego oświetlenia. Przykłady:

- orientacja przestrzenna zwierząt żyjących pod ziemią,
- przywieranie do podłoża organizmów żyjących w wodach płynących (unikanie porwania przez prąd wody),
- skłonność szczurów do poruszania się przy ścianach pomieszczenia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stereotaktyczny

→ stereotaksja

Patrz:stereotaksja

#### Źródła:

SJP.pl

# Stereotyp

uproszczony obraz kogoś lub czegoś, zwykle oparty na częściowo fałszywych sądach, funkcjonujący w świadomości społecznej i niełatwo zmieniający się

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) socjol. uproszczona konstrukcja myślowa zawierająca irracjonalne bądź fałszywe przeświadczenie dotyczące różnych zjawisk, instytucji, osób, a najczęściej innych grup społecznych;

(1.2) poligr. rodzaj matrycy drukarskiej do druku wypukłego

(1.3) inform. adnotacja grupująca inne adnotacje

Stereotyp (z gr. στερεός „twardy, stały, sztywny, przestrzenny” i τυπος „wzór, odcisk”) – konstrukcja myślowa zawierająca komponent poznawczy, emocjonalny i behawioralny oraz uproszczone przeświadczenie dotyczące genezy różnych zjawisk, w tym dotyczących innych grup społecznych. Jako pierwszy terminu „stereotyp” na określenie uproszczonych schematów, klisz i wyobrażeń, którymi ludzie posługują się do oceniania i kategoryzowania, użył Walter Lippmann w swojej książce „Opinia Publiczna”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stereotypia

Stereotypia – ciągłe powtarzanie bezcelowych lub rytualnych ruchów, postaw ciała, wypowiedzi występujące u osób z niepełnosprawnością intelektualną, z zaburzeniami ze spektrum autystycznego, dyskinezami późnymi, stereotypowym zaburzeniem ruchowym, a także z innymi zaburzeniami. Stereotypią może być wykonywanie prostych ruchów, takich jak kołysanie ciałem, a także złożonych, jak na przykład naprzemienne krzyżowanie nóg, a także wykonywanie ruchów marszowych w miejscu. Stereotypie słowne to perseweracje.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stereotypizacja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) sprowadzanie czegoś do stereotypu, tworzenie stereotypu

Stereotyp (z gr. στερεός „twardy, stały, sztywny, przestrzenny” i τυπος „wzór, odcisk”) – konstrukcja myślowa zawierająca komponent poznawczy, emocjonalny i behawioralny oraz uproszczone przeświadczenie dotyczące genezy różnych zjawisk, w tym dotyczących innych grup społecznych. Jako pierwszy terminu „stereotyp” na określenie uproszczonych schematów, klisz i wyobrażeń, którymi ludzie posługują się do oceniania i kategoryzowania, użył Walter Lippmann w swojej książce „Opinia Publiczna”.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stereotypowo

przysłówek

(1.1) zgodnie ze stereotypem

#### Źródła:

Wiktionary

# Stereotypowość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest stereotypowe; cecha tych, którzy są stereotypowi

#### Źródła:

Wiktionary

# Stereotypowy

zgodny z stereotypem, niezmienny, szablonowy, tradycyjny

przymiotnik

(1.1) zgodny ze stereotypem, niezmienny, szablonowy, tradycyjny

(1.2) zawsze taki sam, powtarzający się bez zmian

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stereowizja

stereowizja cyfrowa - technika obrazowa umożliwiająca rekonstrukcję scen trójwymiarowych na podstawie obrazów pozyskanych z przynajmniej dwóch sensorów optyczno-elektronicznych

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterkoryzacja

dawniej: uprawa gruntów przy użyciu nawozów naturalnych lub sztucznych

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterków

Sterków – wieś w Polsce, położona w województwie lubuskim, w powiecie zielonogórskim, w gminie Nowogród Bobrzański.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Sterkowicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterkowiec

Sterkowiec – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie brzeskim, w gminie Brzesko.

W Sterkowcu znajduje się przystanek kolejowy, przez który przebiega linia kolejowa nr 91 Kraków Główny – Medyka.

Integralne części miejscowości: Łężcz, Na Bagnie, Piaski.

W roku 2021 w Sterkowcu mieszkały 962 osoby, z czego 52,3% mieszkańców stanowiły kobiety, a 47,7% mężczyźni.

#### Źródła:

Wikipedia

# Sterlet

ryba słodkowodna z rodziny jesiotrowatych; czeczuga

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) icht. nazwa systematyczna|Acipenser ruthenus|L.|ref=tak., gatunek słodkowodnej, wędrownej ryby z rodziny jesiotrowatych;

Sterlet, czeczuga (Acipenser ruthenus, Huso ruthenus) – gatunek słodkowodnej, wędrownej ryby z rodziny jesiotrowatych (Acipenseridae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Sterling

w żeglarstwie: deska zawieszona poziomo na linach za burtą, umożliwiająca wykonywanie tam niektórych robót

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) żegl. deska do prac wywieszona za burtę statku

Nazwisko

- Jan Sterling
- Seweryn Sterling – lekarz ftyzjatra, popularyzator higieny, działacz społeczny
- Władysław Sterling – lekarz neurolog, poeta
- Raheem Sterling – angielski piłkarz

Technika

- Sterling – brytyjski pistolet maszynowy
- Sterling Trucks – amerykański producent samochodów ciężarowych
- Sterling Motor Cars – amerykańska marka dla brytyjskich samochodów Rover w latach 1987-1991
- Sterling Airlines – dawna skandynawska linia lotnicza
- Sterling – program komputerowy do tworzenia fraktali

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Sterlitamacki

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Sterlitamakiem, dotyczący Sterlitamaku

#### Źródła:

Wiktionary

# Sterlitamak

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. miasto w Rosji, położone w Baszkortostanie;

Sterlitamak (ros. Стерлитамак, Stierlitamak, baszk. Стәрлетамаҡ / Stärletamaq) – miasto w Rosji. Jest położone w zachodniej części kraju, w Baszkortostanie. W 2020 liczyło 276 394 mieszkańców. W mieście znajduje się wyższa szkoła pedagogiczna oraz muzeum historyczno-krajoznawcze. W Sterlitamak funkcjonuje port rzeczny.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stermaszt

ostatni, tylny maszt na wielomasztowych statkach o pełnym ożaglowaniu rejowym; krzyżmaszt, krojcmaszt

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) żegl. tylny maszt co najmniej trójmasztowca o ożaglowaniu rejowym

Stermaszt (krojcmaszt) – ostatni maszt na żaglowcach minimum trzymasztowych, pod warunkiem, że znajduje się na nim ożaglowanie rejowe. Ożaglowanie to może zajmować cały maszt lub tylko wyższe piętra żagli, współdzieląc lub oddając niższe piętra ożaglowaniu skośnemu. Stermaszt występuje wyłącznie na żaglowcach typu fregata.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stermomodernizować

przeprowadzić prace zmniejszające straty ciepła w budynku

#### Źródła:

SJP.pl

# Stermotorzysta

żeglarz uprawniony do prowadzenia jachtów motorowych po wodach śródlądowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Stermotorzystka

→ stermotorzysta

Patrz:stermotorzysta

#### Źródła:

SJP.pl

# Stern

[czytaj: sztern] tygodnik niemiecki

Stern („gwiazda”) – ilustrowany tygodnik ukazujący się w Niemczech. Założony w 1948 roku, w 2000 jego nakład wynosił około miliona egzemplarzy.

W 1983 roku wzbudził międzynarodową sensację, publikując w odcinkach rzekome dzienniki Adolfa Hitlera. Historycy wykazali jednakże, iż była to mistyfikacja, a tygodnik długo musiał odzyskiwać zaufanie czytelników.

Na rynku niemieckim postrzegany jest jako główny konkurent tygodnika „Der Spiegel”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Sternadel

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. trznadel

#### Źródła:

Wiktionary

# Sternal

nazwisko

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. trznadel

## Osoby o nazwisku Sternal

- Andrzej Sternal (1898-1984) – polski komunista i działacz robotniczy
- Lech Sternal (1919-2009) – polski architekt
- Stanisław Sternal – polski architekt

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Sternberg

nazwisko

Sternberg – miasto w Niemczech, w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie, w powiecie Ludwigslust-Parchim, siedziba Związku Gmin Sternberger Seenlandschaft.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Sterne

[czytaj: stern] nazwisko, m.in. Laurence Sterne (1713-1768) - pisarz angielski

#### Źródła:

SJP.pl

# Sternicki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Sternictwo

1. kierowanie statkiem lub łodzią za pomocą steru;
2. kierowanie organizacją, ludźmi; kierownictwo;
3. zespół ludzi zarządzających organizacją, ludźmi; kierownictwo;
4. praca, zawód sternika

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterniczka

1. żeglarka obsługująca ster;
2. kobieta mająca stopień sternika

Sterniczka zwyczajna, sterniczka, sterniczka białogłowa (Oxyura leucocephala) – gatunek średniej wielkości ptaka z podrodziny sterniczek (Erismaturinae) w rodzinie kaczkowatych (Anatidae). Występuje plamowo od południowo-zachodniej Europy i północno-zachodniej Afryki po środkową Azję, północno-zachodnie Chiny i Mongolię. Sporadycznie zalatuje do Polski. Jest to gatunek zagrożony wyginięciem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Sterniczuk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterniczy

→ sternik

Patrz:sternik

#### Źródła:

SJP.pl

# Sternik

1. żeglarz obsługujący ster;
2. stopień żeglarski;
3. żeglarz mający stopień sternika

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) sport. żegl. żeglarz kierujący danym obiektem pływającym

(1.2) żegl. stopień żeglarski niższy od stopnia kapitana i żeglarz posiadający ów stopień

Sternik – osoba kierująca jednostką pływającą (statkiem, łodzią itp.) z pomocą steru (urządzenia sterowego).

Na większych statkach i okrętach sternik jest jednym z członków załogi (zwykle nie musi być oficerem), który kieruje okrętem wypełniając polecenia kapitana (dowódcy). Do zadań sternika należy przede wszystkim utrzymywanie zadanego kursu, wyznaczonego na widoczny obiekt na brzegu lub poprzez odniesienie do stron świata (kurs kompasowy).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Sternit

drażniący bojowy środek trujący

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. związek chemiczny z podgrupy drażniących bojowych środków trujących, nazywanej sternitami, działający drażniąco na drogi oddechowe, błony śluzowe, oczy i skórę powodując kichanie, kaszel, podrażnienia oczu i górnych dróg oddechowych;

- sternit – drażniący bojowy środek trujący
- sternit – skleryt brzuszny pierścienia ciała stawonogów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Sternity

drażniący bojowy środek trujący

Sternity (łac. sternuere – kichać; ang. sternutator, sternutatory agent) – podgrupa drażniących bojowych środków trujących. Są ciałami stałymi o bardzo małej lotności, przez co mogą być stosowane jedynie w postaci aerozolu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Sternowo

Sternowo – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie chojnickim, w gminie Chojnice.

Wieś jest częścią składową sołectwa Lotyń.

Prywatna wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w województwie pomorskim. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Sternum

brzuszna (spodnia) część segmentów tułowia i odwłoku stawonogów

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steroid

związek organiczny biologicznie czynny; steryd

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) biochem. zob. steryd.

Steroidy, sterydy – organiczne związki chemiczne, specyficzne lipidy, których wspólną cechą jest występowanie w ich cząsteczkach szkieletu węglowego w postaci czterech sprzężonych pierścieni, czyli steranu (cyklopentanoperhydrofenantrenu).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Steroidowy

→ steroid; sterydowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) biochem. związany z steroidami, dotyczący steroidów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Sterol

związek chemiczny z grupy sterydów; steryna

Sterole, steryny – organiczne związki chemiczne, alkohole należące do steroidów. Powstają poprzez formalne podstawienie atomu węgla w pozycji 3 w szkielecie steroidu przez grupę hydroksylową.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Sterolotka

element usterzenia umieszczony na krawędzi spływu skrzydła samolotu; elewon

Sterolotki (elewony) – powierzchnie sterowe samolotu, stosowane w niektórych konstrukcjach. Łączą w sobie funkcje sterów wysokości oraz lotek. Mogą być wychylane w tym samym kierunku i wtedy pełnią rolę sterów wysokości, zaś przy wychyleniu w przeciwnych kierunkach pełnią rolę lotek.

Stosowane głównie w samolotach bez usterzenia poziomego, w układach latającego skrzydła oraz w samolotach z układem klasycznym o małym wydłużeniu skrzydeł a także w samolotach o zmiennej geometrii skrzydeł.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Sterować

1. wyznaczać kierunek, trasę za pomocą steru
2. kierować jakimiś działaniami, wpływać na coś, rządzić czymś
3. kierować pracą, ruchem urządzeń, maszyn za pomocą komputera, pilota itp.

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) żegl. wyznaczać kierunek za pomocą steru

(1.2) kierować jakimiś działaniami, wpływać na coś, rządzić czymś

(1.3) kontrolować pracę urządzenia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Sterowalność

Sterowalność (ang. controllability) – możliwość wpływania na stan badanego obiektu.

#### Źródła:

Wikipedia

# Sterowalny

dający się sterować

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|sterować.

- sterowanie wielokrotne
- sterowanie bezpośrednie
- sterowanie optymalne
- sterowanie adaptacyjne
- sterowanie predykcyjne
- sterowanie stochastyczne
- sterowanie analogowe
- sterowanie cyfrowe
- sterowanie numeryczne
- sterowanie ślizgowe
- sterowanie odporne
- sterowanie okresowe
- sterowanie ogólne
- sterowanie powtarzalne
- sterowanie wsadowe
- sterowanie skalarne
- sterowanie ruchem kolejowym
- sterowanie jakością
- sterowanie inflacją

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Sterowany

1. taki, który podlega wpływom, regulacjom (np. gospodarka sterowana)
2. taki, którym daje się kierować za pomocą odpowiednich urządzeń (np. sterowane pociski rakietowe)

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterowiec

aerostat z napędem silnikowym

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) lotn. sterowalny, podłużny balon napełniony gazem lżejszym od powietrza, posiadający własny napęd;

Sterowiec – aerostat (statek powietrzny lżejszy od powietrza), od balonu różniący się posiadaniem steru i napędu, dzięki którym może się samodzielnie poruszać, niezależnie od otaczającego go powietrza.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Sterówka

pióro w ogonie ptaka służące do sterowania kierunkiem lotu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) żegl. pomost nawigacyjny jednostki pływającej

(1.2) ornit. ogonowe pióro ptasie

- Sterówka – mostek kapitański
- Sterówka – ogonowe pióro ptasie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Sterownia

pomieszczenie na statku mieszczące przyrządy sterownicze

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pomieszczenie, z którego czymś się steruje, zarządza

- Sterownia – pomieszczenie, w którym znajdują się urządzenia do zawiadywania maszynami lub procesami technologicznymi
- Sterownia lub sterówka – pomieszczenie na statku, w którym są umieszczone urządzenia do kierowania statkiem
  - zobacz: mostek kapitański

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Sterownica

- sterownica w lotnictwie
- sterownica w żeglarstwie

#### Źródła:

Wikipedia

# Sterowniczy

służący do sterowania

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterowniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: sterowny

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterownik

inform. program komputerowy albo plik odpowiedzialny za odpowiednią współpracę urządzenia peryferyjnego z komputerem i kontrolujący tę współpracę; drajwer; driver

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) inform. program obsługujący urządzenia podłączone do komputera

(1.2) techn. program lub urządzenie go wykonujące służące do sterowania układem

- sterownik CNC
- sterownik PDF
- sterownik PLC
- sterownik urządzenia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Sterowność

Sterowność - cecha procesu lub obiektu (np. samolotu, statku) określająca jego podatność na sygnały sterujące (np na wychylenie wolantu, obrót koła sterowego, ale także na zmianę sterującego napięcia elektrycznego na wejściu wzmacniacza), objawiająca się właściwą, przewidzianą reakcją na te sygnały.

#### Źródła:

Wikipedia

# Sterowny

dający się prowadzić po obranym kursie, szybko i sprawnie reagujący na ruchy steru (np. sterowna łódź, sterowny samolot)

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterowy

przymiotnik od: ster (np. drążek sterowy)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z sterem, dotyczący steru

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Sterroryzować

zmusić kogoś do czegoś przemocą

czasownik przechodni dokonany (ndk. terroryzować)

(1.1) polit. użyć przemocy w celu zastraszenia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Sterroryzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) polit. użycie przemocy w celu zastraszenia

#### Źródła:

Wiktionary

# Sterta

wiele przedmiotów położonych jeden na drugim

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zbiór leżących na sobie przedmiotów

(1.2) inform. rodzaj pamięci w komputerze;

- sterta – obszar przestrzeni adresowej procesu służący do dynamicznej alokacji pamięci
- sterta (sztyga) – ustawione snopki zżętego zboża na polu (przed zwiezieniem do stodoły) w celu wyschnięcia ziarna przed młóceniem, także jako stóg (rolnictwo)
- kopiec – struktura danych w informatyce

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stertnik

maszyna układająca słomę lub siano w sterty

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterujący

taki, za pomocą którego można czymś kierować, np. zegar sterujący

#### Źródła:

SJP.pl

# Steryczny

w chemii: przestrzenny, np. efekt steryczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Steryd

związek organiczny biologicznie czynny; steroid

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) biochem. lipid zbudowany z czterech pierścieni węglowych, odpowiedzialny za przepływ krwi, regulujący przemianę materii, zachowania seksualne, przyrost tkanek lub pełniący inną określoną funkcję;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) pot. obraź. człowiek silnie umięśniony

(2.2) pot. obraź. człowiek zażywający sterydy (1.1)

Steroidy, sterydy – organiczne związki chemiczne, specyficzne lipidy, których wspólną cechą jest występowanie w ich cząsteczkach szkieletu węglowego w postaci czterech sprzężonych pierścieni, czyli steranu (cyklopentanoperhydrofenantrenu).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Sterydowiec

potocznie: osoba zażywająca sterydy; sterydziarz

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterydowy

przymiotnik od: steryd; steroidowy

przymiotnik

(1.1) biochem. związany ze sterydem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Sterydziara

pejoratywnie: kobieta zażywająca sterydy

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterydziarz

pejoratywnie: osoba zażywająca sterydy; sterydowiec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gwara. uczn. obraź. człowiek silnie umięśniony, ćwiczący na siłowni

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Sterygma

1. część żeńskich narządów genitalnych u motyli;
2. część podstawki u podstawczaków, na której wyrasta zarodnik

- sterygma – część narządów rozrodczych u motyli
- sterygma – część podstawki u grzybów podstawkowych

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Sterylizacja

1. zabieg chirurgiczny wykonywany w celu trwałego uniemożliwienia zajścia w ciążę lub pozbawienia zdolności płodzenia;
2. niszczenie drobnoustrojów za pomocą środków fizycznych i chemicznych;
3. metoda utrwalania żywności

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) chem. med. niszczenie drobnoustrojów i ich zarodników za pomocą czynników fizycznych i chemicznych przeprowadzane w celach antyseptycznych, do konserwacji produktów żywnościowych itp.;

(1.2) med. wet. pozbawianie płodności (zwykle podczas zabiegu chirurgicznego) przy jednoczesnym zachowaniu czynności hormonalnej gruczołów płciowych

- sterylizacja – zniszczenie wszystkich, zarówno wegetatywnych, jak i przetrwalnikowych form mikroorganizmów, stosowane w medycynie, mikrobiologii, przemyśle kosmetycznym i produkcji żywności.
- sterylizacja – ubezpłodnienie, zabieg chirurgiczny
  - przymusowa sterylizacja
- sterylizacja – operacja związana z bilansem płatniczym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Sterylizacyjny

przymiotnik od: sterylizacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterylizator

w medycynie: urządzenie do wyjaławiania materiałów i urządzeń medycznych; autoklaw

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) med. aparat medyczny do sterylizacji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Sterylizatornia

w medycynie: pomieszczenie w szpitalu, gdzie specjalnymi technikami niszczy się drobnoustroje i ich postacie zarodnikowe, gromadzące się na powierzchni narzędzi chirurgicznych i urządzeń medycznych

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterylizować

1. niszczyć drobnoustroje za pomocą sterylizacji;
2. pozbawiać płodności z zachowaniem czynności hormonalnej gruczołów płciowych

czasownik przechodni niedokonany (dk. wysterylizować)

(1.1) biol. med. niszczyć mikroorganizmy i ich spory

(1.2) biol. med. pozbawiać płodności

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Sterylizowany

1. niszczyć drobnoustroje za pomocą sterylizacji;
2. pozbawiać płodności z zachowaniem czynności hormonalnej gruczołów płciowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Sterylność

→ sterylny

Sterylizacja, wyjaławianie – jednostkowy proces technologiczny polegający na zniszczeniu wszystkich, zarówno wegetatywnych, jak i przetrwalnikowych oraz zarodnikowych form mikroorganizmów. Sterylizacji można dokonać mechanicznie, fizycznie, bądź chemicznie, najczęściej używa się metod fizycznych. Prawidłowo wysterylizowany materiał jest jałowy – nie zawiera żadnych żywych drobnoustrojów (także wirusów) oraz ich form przetrwalnikowych.

Patrz:sterylny

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Sterylny

1. pozbawiony drobnoustrojów; jałowy, wyjałowiony;
2. pozbawiony wad i zniekształceń;
3. nieskazitelnie czysty;
4. niepodlegający wpływom zewnętrznym

przymiotnik

(1.1) idealnie czysty i pozbawiony drobnoustrojów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Steryna

związek chemiczny z grupy sterydów; sterol

#### Źródła:

SJP.pl

# Stęskniać

stęskniać się - odczuwać dotkliwie brak kogoś lub czegoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Stęsknić

stęsknić się - odczuwać dotkliwy brak kogoś podczas jego nieobecności

#### Źródła:

SJP.pl

# Stęskniony

książkowo: taki, który stęsknił się za kimś lub za czymś, odczuwa tęsknotę

#### Źródła:

SJP.pl

# Stestować

potocznie: przetestować, sprawdzić

#### Źródła:

SJP.pl

# Stęszew

miasto w Polsce

Stęszew (niem. Stensow, 1943-1945 Seenbrück) – miasto w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Stęszew, nad Samicą Stęszewską, ok. 23 km na południowy zachód od Poznania.

Prywatne miasto szlacheckie Steszew położone było w 1580 roku w powiecie poznańskim województwa poznańskiego. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. poznańskiego.

Według danych z 1 stycznia 2024 roku miasto liczyło 5874 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stęszewianin

mieszkaniec Stęszewa (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stęszewianka

mieszkanka Stęszewa (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stęszewko

Stęszewko – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Pobiedziska. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

Miejscowość jest punktem początkowym konnego Wilczego szlaku.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stęszewski

przymiotnik od: Stęszew

#### Źródła:

SJP.pl

# Stęszów

2 miejscowości w Polsce:

- Stęszów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wołowskim, w gminie Wołów
- Stęszów – wieś w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Gidle

#### Źródła:

Wikipedia

# Stet

(poligrafia) niech zostanie, jak było przed poprawką (wskazówka korektora dla zecera)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stetoskop

słuchawka lekarska służąca do osłuchiwania narządów wewnętrznych, zakończona membraną z lejkiem; fonendoskop

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) med. przyrząd diagnostyczny służący do osłuchiwania pacjenta;

Stetoskop (z gr. στήθος, stēthos – „pierś” i σκοπή, skopé – „obserwacja, ogląd”), inna nazwa to fonendoskop – przyrząd diagnostyczny stosowany w medycynie, służący do osłuchiwania pacjenta, głównie jego klatki piersiowej, serca i jamy brzusznej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stetryczały

taki, który stetryczał (stał się zrzędliwy, zgorzkniały)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stetryczeć

stać się tetrykiem; zdziwaczeć

#### Źródła:

SJP.pl

# Stetson

kapelusz filcowy marki Stetson, podobny do kapelusza kowbojskiego

Stetson – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Maine, w hrabstwie Penobscot.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stety

potocznie: partykuła uwydatniająca, że coś jest po myśli mówiącego; szczęśliwie, na szczęście

partykuła

(1.1) pot. żart. …służąca do wyrażania zadowolenia, że dana sytuacja ma miejsce

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Steven

[czytaj: stiwen] obce imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stevens

[czytaj: stiwens] nazwisko

## Ludzie noszący nazwisko Stevens

### Artyści

- Andrew Stevens – amerykański, aktor, reżyser, scenarzysta producent filmowy i telewizyjny
- Bozzio Levin Stevens – amerykańska supergrupa muzyczna wykonująca instrumentalny rock i metal progresywny
- Cat Stevens – brytyjski muzyk, ur. 1948
- Chloë Stevens Sevigny – amerykańska aktorka
- Connie Stevens – amerykańska aktorka
- Earl Stevens – amerykański raper
- George Stevens – amerykański reżyser w latach 40. i 50. XX wieku, ur. 1904
- George Stevens Hamilton – amerykański aktor filmowy i telewizyjny, okazjonalnie reżyser filmowy, ur. 1939
- Pat Stevens – amerykańska aktorka teatralna i filmowa, a także dubbingowa
- Rachel Stevens – brytyjska wokalistka, aktorka, okazjonalnie modelka
- Risë Stevens – amerykańska śpiewaczka operowa
- Ruby Katherine Stevens – amerykańska aktorka filmowa, teatralna i telewizyjna
- Shakin’ Stevens – walijski piosenkarz rock and rollowy, muzyki pop i autor tekstów piosenek
- Siaka Stevens – premier, a następnie prezydent Sierra Leone
- Stella Stevens – amerykańska aktorka, producentka, reżyser i modelka
- Steve Stevens – amerykański muzyk, kompozytor i instrumentalista, wirtuoz gitary
- Sufjan Stevens – amerykański piosenkarz, autor tekstów, kompozytor i pisarz
- Wallace Stevens – amerykański poeta i eseista
- Yvette Marie Stevens – amerykańska piosenkarka

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stevenson

nazwisko

Miejscowości w USA:

- Stevenson – miasto w stanie Alabama, w hrabstwie Jackson
- Stevenson – miasto w stanie Waszyngton, w hrabstwie Skamania

Gminy w USA:

- Stevenson (ang. Stevenson Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Marion

Osoby:

- Robert Louis Stevenson – szkocki powieściopisarz, poeta i reportażysta

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stevia

stewia;
1. rodzaj roślin z rodziny astrowatych, obejmujący około 240 gatunków; skupnia;
2. słodzik z liści tej rośliny

Stewia, skupnia (Stevia) – rodzaj z rodziny astrowatych. Obejmuje ok. 270 gatunków. Rośliny te występują w Ameryce Południowej i Ameryce Środkowej sięgając na północy po Meksyk i Stany Zjednoczone. Naukowa nazwa rodzaju upamiętnia Pedro Jaime Esteve (zwanego Steviusem) – botanika i medyka z Walencji, zm. 1556.

Stevia rebaudiana jest rozpowszechniona w uprawie i wykorzystywana jako źródło stewiozydów i do słodzenia potraw i napojów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stevie

stewia;
1. rodzaj roślin z rodziny astrowatych, obejmujący około 240 gatunków; skupnia;
2. słodzik z liści tej rośliny

#### Źródła:

SJP.pl

# Stewa

dolna część szkieletu statku dzieląca się na część dziobową (stewa dziobowa, dziobnica) i część rufową (stewa rufowa, tylnica)

Stewa – część szkieletu statku lub łodzi. Przedłużenie stępki w kierunku dziobu (stewa dziobowa, dziobnica) albo rufy (stewa rufowa, tylnica).

Stewa rufowa kończy rufową część kadłuba statku, łącząc poszycie burt. W przypadku statków wykonana jest zwykle jako staliwny odlew lub stalowa konstrukcja spawana, zawierająca wyjście okrętowego wału napędowego i zawieszenie steru.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stewarcja

stewarcja kameliowata - roślina ozdobna z rodziny kameliowatych (herbatowatych)

Stewarcja (Stewartia L.) – rodzaj roślin z rodziny herbatowatych (Theaceae). Obejmuje 22 gatunki. Dwa z nich rosną we wschodniej części Ameryki Północnej (Stewartia malacodendron i S. ovata). Pozostałe występują we wschodniej Azji od Wietnamu i Laosu, poprzez Chiny (gdzie jest ich największe zróżnicowanie), po Koreę i Japonię. Rośliny te rosną w lasach, ich kwiaty rozwijają się latem i zapylane są przez owady.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Steward

[czytaj: stju-ard] mężczyzna pracujący na pokładzie statku lub samolotu, obsługujący pasażerów

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) lotn. mors. członek załogi statku lub samolotu obsługujący pasażerów;

Steward – wieś w Stanach Zjednoczonych, w stanie Illinois, w hrabstwie Lee.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stewardesa

[czytaj: stju-ardesa] kobieta pracująca na pokładzie statku lub samolotu, obsługująca pasażerów; stewardessa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) lotn. członkini załogi samolotu obsługująca pasażerów;

(1.2) mors. członkini załogi statku obsługująca pasażerów;

Stewardesa, steward (pol. konwojent pokładu samolotu) – osoba pracująca w samolotach, na statkach i w pociągach. Obsługa pasażerów nie jest jedynym obowiązkiem stewardesy, ale ponieważ jest łatwa do zaobserwowania zawód bywa kojarzony bardziej z serwisem pokładowym niż z kwestiami bezpieczeństwa i obsługi samolotu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stewardessa

[czytaj: stju-ardessa] kobieta pracująca na pokładzie statku lub samolotu, obsługująca pasażerów; stewardesa

Stewardesa, steward (pol. konwojent pokładu samolotu) – osoba pracująca w samolotach, na statkach i w pociągach. Obsługa pasażerów nie jest jedynym obowiązkiem stewardesy, ale ponieważ jest łatwa do zaobserwowania zawód bywa kojarzony bardziej z serwisem pokładowym niż z kwestiami bezpieczeństwa i obsługi samolotu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stewardka

[czytaj: stju-ardka] pracownica służby informacyjno-porządkowej na imprezie masowej

#### Źródła:

SJP.pl

# Stewart

- Stewart – nazwisko szkockich rodów i klanów
- Stuartowie (Stewart lub Stuart) – dynastia władców Szkocji od 1371 r., potem także Anglii od 1603

#### Źródła:

Wikipedia

# Stewia

stevia;
1. rodzaj roślin z rodziny astrowatych, obejmujący około 240 gatunków; skupnia;
2. słodzik z liści tej rośliny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Stevia|Cavanilles|ref=tak., jeden z rodzajów roślin z rodziny astrowatych;

(1.2) spoż. naturalna substancja słodząca w postaci sproszkowanych liści i pąków albo skrystalizowanego ekstraktu ze Stevia rebaudiana, uprawnego gatunku stewii (1.1)

Stewia, skupnia (Stevia) – rodzaj z rodziny astrowatych. Obejmuje ok. 270 gatunków. Rośliny te występują w Ameryce Południowej i Ameryce Środkowej sięgając na północy po Meksyk i Stany Zjednoczone. Naukowa nazwa rodzaju upamiętnia Pedro Jaime Esteve (zwanego Steviusem) – botanika i medyka z Walencji, zm. 1556.

Stevia rebaudiana jest rozpowszechniona w uprawie i wykorzystywana jako źródło stewiozydów i do słodzenia potraw i napojów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stewiol

organiczny związek chemiczny pochodzący ze stewii, występujący w postaci glikozydów, m.in. stewiozydu, używanego jako środek słodzący

Stewiol – organiczny związek chemiczny z grupy diterpenów. Wyizolowany po raz pierwszy z rośliny z gatunku Stevia rebaudiana w 1931. Budowa cząsteczki stewiolu została poznana dopiero w 1960.

Stewiol występuje w postaci glikozydów stewiolowych (m.in. stewiozydu, rebaudiozydu A czy rebaudiozydu M), stosowanych jako substancja słodząca w Paragwaju od 500 lat, a w Japonii od 1970. W ostatnich latach zyskują popularność również w Stanach Zjednoczonych i Europie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stewiolowy

→ stewiol, np. glikozyd stewiolowy - glikozyd używany jako środek słodzący; stewiozyd

#### Źródła:

SJP.pl

# Stewiowy

→ stewia

Patrz:stewia

#### Źródła:

SJP.pl

# Stewiozyd

glikozyd używany jako środek słodzący; glikozyd stewiolowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Steyr

[czytaj: sztajer]
1. pojazd marki Steyr;
2. pistolet marki Steyr

## Geografia

### Austria

- Steyr – miasto statutarne w kraju związkowym Górna Austria
- Steyr – rzeka, dopływ Anizy
- Steyr-Land – powiat w kraju związkowym Górna Austria

## Inne

- Steyr-Daimler-Puch – austriacki koncern motoryzacyjny i zbrojeniowy
- Steyr – marka ciągników rolniczych
- Steyr-Werke – austriacki producent broni
- Steyr Mannlicher – austriacka firma produkująca broń
  - Steyr ACR – karabin
  - Steyr AUG – karabin
  - Steyr-Hahn – pistolet
  - Steyr HS .50 – karabin
  - Steyr M – pistolet
  - Steyr MPi 69 – pistolet maszynowy
  - Steyr SSG 69 – karabin

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wikipedia

# Stężać

1. zmniejszać ilość rozpuszczalnika w roztworze;
2. powodować krzepnięcie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stężacz

urządzenie do zwiększania zawartości czynnika w roztworze lub mieszaninie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stężałość

1. stan czegoś, co uległo stężeniu;
2. w przenośni: odrętwienie, martwota

#### Źródła:

SJP.pl

# Stężały

1. przejść ze stanu płynnego w stan półpłynny lub stały;
2. znieruchomieć pod wpływem jakichś emocji

#### Źródła:

SJP.pl

# Stężeć

1. przejść ze stanu płynnego w stan półpłynny lub stały;
2. znieruchomieć pod wpływem jakichś emocji

#### Źródła:

SJP.pl

# Stężenie

zagęścić coś, zwłaszcza roztwór, przez zmniejszenie ilości rozpuszczalnika, np. przez jego odparowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) chem. zawartość substancji w mieszaninie odniesiona do jednostki objętości lub masy;

(1.2) bud. element konstrukcyjny zapewniający usztywnienie konstrukcji budowlanej;

(1.3) med. stężenie pośmiertne

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stężeniomierz

przyrząd do mierzenia stężenia roztworu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stężnica

Stężnica – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie leskim, w gminie Baligród. Znajduje się ona w Bieszczadach. Przeważają tu pola, łąki i raczej pojedyncze domy. Miejscowości sąsiadujące z osadą to: Jabłonki, Baligród. Dojazd jest drogą powiatową.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stężony

zagęścić coś, zwłaszcza roztwór, przez zmniejszenie ilości rozpuszczalnika, np. przez jego odparowanie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stężyć

zagęścić coś, zwłaszcza roztwór, przez zmniejszenie ilości rozpuszczalnika, np. przez jego odparowanie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stężyca

nazwa kilku wsi w Polsce

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 3

- Stężyca – wieś w woj. lubelskim, w pow. ryckim, w gminie Stężyca
- Stężyca – wieś w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Stężyca
- Stężyca – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gostyńskim, w gminie Gostyń

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stężycki

→ Stężyca

Patrz:Stężyca

#### Źródła:

SJP.pl

# Stężyczanin

mieszkaniec Stężycy (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stężyczanka

mieszkanka Stężycy (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Sthawirawada

kierunek buddyzmu oparty na naukach Buddy i dążeniu do osiągnięcia nirwany, jedna z głównych szkół hinajany; therawada

#### Źródła:

SJP.pl

# Sticharion

Sticharion (gr. στιχάριον) – szata używana jako element stroju liturgicznego w kościołach chrześcijańskich obrządków wschodnich, zwłaszcza bizantyjskich i pokrewnych, wywodząca się z chitonu, długiej sukni noszonej w starożytności. Symbolizuje czystość duszy. W obrządku rzymskim (łacińskim) odpowiednikiem sticharionu jest alba.

#### Źródła:

Wikipedia

# Sticher

w Kościele prawosławnym: hymn śpiewany między wersami psalmu; sticheron

#### Źródła:

SJP.pl

# Sticherarion

w Kościele prawosławnym: księga liturgiczna z hymnami śpiewanymi między wersami psalmu

#### Źródła:

SJP.pl

# Sticheron

w Kościele prawosławnym: hymn śpiewany między wersami psalmu; sticher

#### Źródła:

SJP.pl

# Sticker

[czytaj: stiker] naklejka, nalepka

Sticker – wieś w Anglii, w Kornwalii. Leży 55 km na północny wschód od miasta Penzance i 357 km na zachód od Londynu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stiepan

obce imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stiglitz

Joseph Eugene Stiglitz (ur. 9 lutego 1943 w Gary) – amerykański ekonomista, laureat Nagrody Banku Szwecji im. Alfreda Nobla w dziedzinie ekonomii (2001) oraz John Bates Clark Medal (1979).

#### Źródła:

Wikipedia

# Stigma

1. struktura cytoplazmatyczna występująca m.in u pierwotniaków; plamka oczna;
2. dawna litera alfabetu grackiego, obecnie nieużywana;
3. część słupka roślin okrytonasiennych; znamię

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jęz. litera alfabetu greckiego, obecnie nieużywana w języku greckim; w greckim systemie liczbowym oznacza liczbę 6; jest ligaturą liter sigma i tau;

- stigma – element pancerzyka okrzemek. Wyraźny, otwarty kanalik w rejonie pola środkowego przechodzący przez okrywę.
- stigma – przetchlinka
- Stigma – album muzyczny
- stigma – dawna litera alfabetu greckiego
- stigma – plamka oczna
- stigma – spotykane w literaturze specjalistycznej anglojęzyczne określenie znamienia słupka u roślin

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stil

dawniej: taśma do rejestrowania i odtwarzania dźwięku; stilo, stylo

#### Źródła:

SJP.pl

# Stilb

w fizyce: jednostka luminacji źródła światła w układzie CGS, zastąpionym przez układ SI

Stilb (z gr. stilbei – błyszczeć, lśnić) – jednostka luminacji źródła światła w układzie CGS, oznaczana sb.

Nazwa wprowadzona ok. 1920 przez francuskiego fizyka André Blondela (1863-1938).

1 stilb jest luminancją powierzchni płaskiej o polu 1 cm^{2} i światłości 1 kandeli.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stilben

węglowodór wielopierścieniowy stosowany jako scyntylator (substancja emitująca światło pod wpływem promieniowania jonizującego); stylben

Stylben (stilben) – organiczny związek chemiczny z grupy wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych i nienasyconych. Występuje w dwóch odmianach izomerycznych trans i cis (izostilben). Tworzy bezbarwne lub żółtawe kryształy. Łatwo polimeryzuje tworząc polimer – polistilben.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stilbestrol

syntetyczny związek organiczny o działaniu żeńskich hormonów płciowych, mający postać bezbarwnych kryształów; stosowany w leczeniu chorób kobiecych; syntofolina

Dietylostylbestrol, dietylostilbestrol, DES, stylbestrol, stilbestrol (łac. diethylstilbestrolum) – organiczny związek chemiczny, pochodna trans-stylbenu. Jest to wycofany z użycia lek doustny, będący niesteroidowym estrogenem. Zsyntetyzowano go po raz pierwszy w 1938.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stilbit

żółtawy lub biały minerał, uwodniony glinokrzemian wapnia i sodu; stylbit, desmin

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) miner. pospolity minerał z gromady krzemianów, kruchy, uwodniony glinokrzemian wapnia;

Stilbit (Desmin) – minerał z gromady krzemianów, zaliczany do grupy zeolitów. Jest minerałem pospolitym.

Nazwa pochodzi od gr. stilbe = połysk; nazwa desmin od gr. desme = wiązka (snop) i nawiązuje do snopowych skupień tego minerału.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stiliaga

człowiek ubierający się ekstrawagancko modnie, odznaczający się rażącymi manierami

#### Źródła:

SJP.pl

# Stiller

nazwisko

Osoby:

- Arnold Stiller – żydowski fabrykant
- Ben Stiller – amerykański aktor i reżyser
- Edgar Stiller – zbrodniarz nazistowski
- Jerry Stiller – amerykański aktor i komik
- Kristina Stiller – brytyjska wioślarka
- Mauritz Stiller – szwedzki reżyser, aktor i scenarzysta
- Nina Stiller – polska piosenkarka i aktorka
- Robert Stiller – polski tłumacz i pisarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stilo

dawniej: taśma do odtwarzania i rejestracji dźwięków; stil, stylo

- Stilo – jeden z modeli samochodów Fiat
- Stilo – latarnia morska w Polsce
- Stilo – historyczna nazwa miejscowości Osetnik w województwie pomorskim, w Polsce
- Stilo – miejscowość we Włoszech
- Stilo – polski zespół muzyczny

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stilometr

przyrząd do szybkiego badania składu chemicznego stali metodą analizy widmowej; staloskop

#### Źródła:

SJP.pl

# Stilon

stylon (częściej);
1. mocne włókno poliamidowe;
2. tkanina z włókna o tej samej nazwie

- Zakłady Włókien Chemicznych Stilon – zakłady włókien chemicznych w Gorzowie Wielkopolskim
- Stilon Gorzów Wielkopolski – nieistniejący wielosekcyjny zakładowy klub sportowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stilton

ser angielski z pełnego mleka krowiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stilus

metalowy rylec używany przez starożytnych Rzymian do pisania na tabliczkach woskowych

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) hist. rodzaj rylca do pisania po woskowej tabliczce

(1.2) rzad. inform. narzędzie graficzne do ekranów dotykowych, kształtem przypominające długopis;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stimulans

rzadziej: środek podniecający, pobudzający

#### Źródła:

SJP.pl

# Stimulus

pobudka do działania, impuls, bodziec

#### Źródła:

SJP.pl

# Sting

Sting, właśc. Gordon Matthew Sumner (ur. 2 października 1951 w Wallsend) – brytyjski muzyk, multiinstrumentalista, piosenkarz, kompozytor a także aktor. W latach 70. i 80. był liderem, głównym kompozytorem, wokalistą i gitarzystą basowym zespołu The Police. Odznaczony tytułem komandora Orderu Imperium Brytyjskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stinger

koktajl, na który składa się biały miętowy likier oraz brandy z lodem

FIM-92 Stinger – przenośny, ręcznie odpalany, naprowadzany na podczerwień pocisk kierowany ziemia-powietrze produkowany w USA i używany przez amerykańskie siły zbrojne. System wszedł do służby w 1981 roku. Pociski Stinger zniszczyły do tej pory około 270 samolotów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stinguendo

określenie wykonawcze: przyciszając

#### Źródła:

SJP.pl

# Stir

skrótowiec, rodzaj męski

(1.1) = System Teleinformatyczny Izby Rozliczeniowej

#### Źródła:

Wiktionary

# Stiracchiando

określenie wykonawcze: rozciągając, przeciągając, opóźniając; stirando

#### Źródła:

SJP.pl

# Stirando

określenie wykonawcze: rozciągając, przeciągając, opóźniając; stiracchiando

#### Źródła:

SJP.pl

# Stiszowit

minerał, polimorficzna odmiana kwarcu

Stiszowit (stiszofit) – jedna z form polimorficznych dwutlenku krzemu. Powstaje w temperaturze 1200–1400 °C pod ciśnieniem 160 tys. atm. Jest to odmiana o sieci rutylowej i najwyższej gęstości 4,28 g/cm3. Występuje naturalnie głównie w miejscach uderzeń meteorytów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stiuk

szlachetny tynk złożony z mieszaniny gipsu, wapnia i drobnego piasku; używany do dekoracyjnych płaskorzeźb ściennych (sztukateria)

Stiuk – należy do szlachetnych wypraw tynkarskich. Tradycyjnie występował w dwóch odmianach – stiuku wapiennego zwanego lustrzanym (stąd nazwa stucco – lustro) oraz odmiana stiuku gipsowego.

W odmianie wapiennej głównym składnikiem było długo dołowane wapno (nawet 30 lat), drobnoziarnisty piasek, niekiedy wypełniacz z pyłu marmurowego. Wymaga najwyższej jakości materiałów i staranności wykonawczej. Ze względu na grubą warstwę tynku razem z podkładem czas schnięcia sięga nawet sześciu miesięcy. Po całkowitym wyschnięciu, wstępnie wygładzoną powierzchnię nasyca się pastą woskową i poleruje miękką tkaniną. Ten rodzaj sztucznego marmuru nadaje się do zastosowań zewnętrznych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stiukarz

artysta lub rzemieślnik zajmujący się wykonywaniem sztukaterii i innych prac ze stiuku; sztukator

#### Źródła:

SJP.pl

# Stiukowy

przymiotnik od: stiuk

#### Źródła:

SJP.pl

# Stlały

rzadko: taki, który stlał (tląc się, spłonął, spalił się)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stleć

rzadko: tląc się, spłonąć, spalić się; stlić się

#### Źródła:

SJP.pl

# Stlić

stlić się: tląc się, spalić się

#### Źródła:

SJP.pl

# Stlony

taki, który się stlił; stlały

#### Źródła:

SJP.pl

# Sto

1. liczebnik główny oznaczający liczbę 100;
2. przenośnie: wielka ilość czegoś; mnóstwo; chmara

liczebnik główny

(1.1) liczba 100;

liczebnik nieokreślony

(2.1) przen. bardzo dużo

- Matematyka
  - 100 (liczba)
- Architektura
  - Renaissance Center 100 Tower
- Astronomia i astronautyka
  - galaktyka Messier 100
  - galaktyka NGC 100
  - planetoida (100) Hekate
  - misja promu kosmicznego STS-100

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wiktionary oraz Wikipedia

# Stoa

1. rodzaj kolumnowego portyku w antycznej architekturze greckiej;
2. szkoła filozoficzna stoików

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) archit. starogrecka wydłużona hala kolumnowa, którą zamykała z tyłu ściana, często zdobiona malowidłami;

Stoa (st.gr. στοά) – w architekturze starogreckiej była to wolno stojąca, wydłużona hala kolumnowa, którą zamykała z tyłu ściana, często zdobiona malowidłami. Stoy były miejscem handlu, ale służyły też do odpoczynku lub wykonywania zadań administracyjnych. Ich podstawowym przeznaczeniem było jednak zapewnienie mieszkańcom greckich miast osłony przed deszczem i żarem słonecznym w miejscach publicznych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stobiec

2 miejscowości w Polsce:

- Stobiec – wieś w woj. pomorskim, w pow. nowodworskim, w gminie Stegna
- Stobiec – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. opatowskim, w gminie Iwaniska

Zobacz też: Stobiecin, Stobiecko Szlacheckie

#### Źródła:

Wikipedia

# Stobiecki

nazwisko

- Leon Stobiecki – polski robotnik i związkowiec
- Karol Stobiecki - polski ziemianin, malarz, ilustrator książek, kostiumograf, prawnik-notariusz, działacz społeczny i muzealnik
- Rafał Stobiecki – polski historyk
- Włodzimierz Stobiecki – polski brydżysta

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stobiński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stobnica

wieś w Polsce

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 2

- Stobnica – wieś w woj. łódzkim, w pow. piotrkowskim, w gminie Ręczno
- Stobnica – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. obornickim, w gminie Oborniki

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stobno

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 6

- Stobno – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wołowskim, w gminie Wołów ,
- Stobno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. tucholskim, w gminie Tuchola ,
- Stobno – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Trzcianka ,
- Stobno – osada leśna w woj. wielkopolskim, w pow. czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Trzcianka,
- Stobno – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Godziesze Wielkie ,
- Stobno – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. polickim, w gminie Kołbaskowo.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stobrawa

1. wieś w Polsce;
2. rzeka w Polsce

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka w Polsce południowo-zachodniej;

(1.2) geogr. wieś w województwie opolskim;

- Stobrawa – wieś w woj. opolskim, w pow. opolskim
- Stobrawa – rzeka w Polsce południowo-zachodniej
- Paweł Stobrawa – biskup pomocniczy diecezji opolskiej
- Stobrawa – odmiana (skrobiowa, późna) ziemniaków tradycyjnie uprawiana w okolicach Siedlec do produkcji wódki Chopin (odmiana niezarejestrowana w Centralnym Ośrodku Badania Odmian Roślin Uprawnych)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stobrawski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Stobrawą, dotyczący Stobrawy

#### Źródła:

Wiktionary

# Stoch

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Franciszek Stoch – polski wojskowy
- Kamil Stoch – polski skoczek narciarski
- Leszek Stoch – polski chemik
- Miroslav Stoch – słowacki piłkarz
- Ryszard Stoch – polski lekkoatleta

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stochaj

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stochastyczny

przypadkowy, niezamierzony, losowy

przymiotnik

(1.1) mat. stat. nie wykazujący żadnej określonej tendencji, nie zmierzający do określonego celu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stochastyka

dział matematyki, inaczej rachunek prawdopodobieństwa; losowość, przypadkowość

Proces stochastyczny, proces losowy (gr. στοχαστικός (stochastikós) 'będący wynikiem domysłu') – rodzina zmiennych losowych, określonych na pewnej przestrzeni probabilistycznej o wartościach w pewnej przestrzeni mierzalnej. Ogólnie procesem stochastycznym nazywa się funkcję zależną od czasu, której wartości w każdym momencie czasowym są zmiennymi losowymi. Najprostszym przykładem procesu stochastycznego jest wielokrotny rzut monetą: dziedziną funkcji jest zbiór liczb naturalnych (liczba rzutów), natomiast wartością funkcji dla danej liczby jest jeden z dwóch możliwych stanów losowania (zdarzenie), orzeł lub reszka. Nie należy mylić procesu losowego, którego wartości są zdarzeniami losowymi, z funkcją, która zdarzeniom przypisuje wartość prawdopodobieństwa ich wystąpienia (mamy wówczas do czynienia z rozkładem gęstości prawdopodobieństwa).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stochód

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeka na zachodniej Ukrainie, prawy dopływ Prypeci;

Stochód (ukr. Стохід Stochid) – rzeka w północno-zachodniej Ukrainie, prawy dopływ Prypeci.

Wypływa z Wyżyny Wołyńskiej, jej długość wynosi 188 km, a powierzchnia dorzecza 3125 km². Nazwa rzeki pochodzi od wielu starorzeczy i kanałów (sto chid-sto dróg'). Jedyną większą miejscowością nad Stochodem jest Lubieszów.

Od czerwca 1916 do sierpnia 1917 roku na rzece opierała się linia frontu wschodniego I wojny światowej.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stochomania

potocznie: fascynacja Kamilem Stochem, polskim skoczkiem narciarskim

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ogromna popularność skoków narciarskich spowodowana sukcesami polskiego skoczka Kamila Stocha

Kamil Wiktor Stoch (ur. 25 maja 1987 w Zakopanem) – polski skoczek narciarski, zawodnik klubu KS Eve-nement Zakopane, reprezentant Polski.

Pięciokrotny olimpijczyk. Trzykrotny indywidualny mistrz olimpijski (dwa tytuły w 2014 i jeden w 2018) oraz drużynowy brązowy medalista olimpijski z 2018. Jest trzecim najbardziej utytułowanym polskim sportowcem w historii igrzysk (po Robercie Korzeniowskim i Irenie Szewińskiej).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stock

[czytaj: stok] środowiskowo: baza, magazyn, zwykle w odniesieniu do artykułów cyfrowych; stok

- Stock – miejscowość w województwie podlaskim
- Stock – fikcyjna miejscowość w Shire (Śródziemie)

Gminy w USA:

- Stock (ang. Stock Township) – gmina w stanie Ohio, w hrabstwie Harrison
- Stock (ang. Stock Township) – gmina w stanie Ohio, w hrabstwie Noble

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stock-Car

[czytaj: stokkar] rodzaj wyścigów samochodowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Stockhausen

[czytaj: SZTOKhałzen] nazwisko

Niemcy:

- Stockhausen – dzielnica Herbstein
- Stockhausen – dzielnica Meschede

Osoby:

- Julius Stockhausen – niemiecki śpiewak
- Karlheinz Stockhausen – niemiecki kompozytor

Zobacz też:

- Stockhausen-Illfurth

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stockholm

[czytaj: stokholm] stolica Szwecji; Sztokholm

- Sztokholm (szw. Stockholm) – stolica Szwecji

Miejscowości w USA:

- Stockholm – miejscowość w stanie Dakota Południowa, w hrabstwie Grant
- Stockholm – miejscowość w stanie Maine, w hrabstwie Aroostook
- Stockholm – miejscowość w stanie Nowy Jork, w hrabstwie St. Lawrence
- Stockholm – miejscowość w stanie Wisconsin, w hrabstwie Pepin
- Stockholm – wieś w stanie Wisconsin, w hrabstwie Pepin

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stocki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stockinger

nazwisko

- Andrzej Stockinger
- Tomasz Stockinger
- Ernst Stockinger – fikcyjna postać z seriali Komisarz Rex i Stockinger (serial telewizyjny)

Zobacz też:

- Marlon Stöckinger

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stockowy

[czytaj: stokowy] stokowy; środowiskowo:
1. pochodzący ze stocka (bazy, magazynu);
2. przeznaczony do ulokowania w stocku (bazie, magazynie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stockport

Stockport – miasto w północno-zachodniej Anglii, położone w południowej części hrabstwa metropolitalnego Wielki Manchester, w dystrykcie Stockport. Leży 9,8 km na południowy wschód od Manchesteru. Liczy 117 935 mieszkańców (2021).

Historycznie część hrabstwa Cheshire, Stockport w XVI w. był małym miastem położonym na południowym brzegu rzeki Mersey, znanym z uprawy konopi i wyrobu sznurka. W XVIII w. miasto zyskało jedną z pierwszych w Zjednoczonym Królestwie zmechanizowanych fabryk jedwabiu. Jednak dominował przemysł bawełniany. Stockport był też centrum przemysłu kapeluszowego, w 1884 eksportując ponad 6 milionów kapeluszy rocznie. W grudniu 1997 zamknięto ostatnią wytwórnię kapeluszy. Historii kapelusznictwa poświęcone jest muzeum „Hat Works – the Museum of Hatting”.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stoczanin

mieszkaniec Stoczka Łukowskiego (miasta w Polsce); stoczkowianin

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoczanka

mieszkanka Stoczka Łukowskiego (miasta w Polsce); stoczkowianka

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stoczecki

→ Stoczek, → Stoczek Łukowski; stoczkowski

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoczek

1. niewielki stok
2. w odlewnictwie: sznur pokryty woskiem, używany przy wyrobie rdzeni; knot

- Stoczek – świeca woskowa długa i cienka, zwinięta spiralnie.

W Polsce

- Stoczek – część miasta Knyszyn
- Stoczek – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Niemce
- Stoczek – wieś w woj. lubelskim, w pow. łęczyńskim, w gminie Spiczyn
- Stoczek – wieś w woj. lubelskim, w pow. radzyńskim, w gminie Czemierniki
- Stoczek – wieś w woj. mazowieckim, w pow. garwolińskim, w gminie Garwolin
- Stoczek – część wsi Olunin w woj. mazowieckim, w pow. sochaczewskim, w gminie Iłów
- Stoczek – kolonia wsi Trzebucza w woj. mazowieckim, w pow. węgrowskim, w gminie Grębków
- Stoczek – wieś w woj. mazowieckim, w pow. węgrowskim, w gminie Stoczek
- Stoczek – kolonia wsi Pietkowo Drugie w woj. podlaskim, w pow. białostockim, w gminie Poświętne
- Stoczek – wieś w woj. podlaskim, w pow. grajewskim, w gminie Rajgród
- Stoczek – wieś w woj. podlaskim, w pow. hajnowskim, w gminie Narewka
- Stoczek – część wsi Pniewo w woj. podlaskim, w pow. łomżyńskim, w gminie Łomża
- Stoczek – część wsi Siemień Nadrzeczny w woj. podlaskim, w pow. łomżyńskim, w gminie Łomża
- Stoczek – osada w woj. podlaskim, w pow. monieckim, w gminie Knyszyn
- Stoczek – część wsi Sierosławice w woj. świętokrzyskim, w pow. koneckim, w gminie Końskie
- Stoczek – wieś w woj. warmińsko-mazurskim w pow. lidzbarskim, w gminie Kiwity

- Stoczek – dawna wieś, od 1998 niestandaryzowana część wsi Białowieża w województwie podlaskim, w powiecie hajnowskim, w gminie Białowieża

- Stoczek – jezioro w Dolinie Brdy, w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. bydgoskim, w gminie Koronowo
- Stoczek – jezioro w Krainie Wielkich Jezior Mazurskich, w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. piskim, w gminie Orzysz

- Stoczek – gmina
- Gromada Stoczek (powiat lubartowski → radzyński), s. Stoczek
- Gromada Stoczek (powiat łukowski → radzyński), s. Stoczek (Kocki)
- Gromada Stoczek (powiat łukowski), s. Stoczek (Łukowski)
- Stoczek (gromada w powiecie węgrowskim), s. Stoczek

Zobacz też

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stoczkowianin

mieszkaniec Stoczka Łukowskiego (miasta w Polsce); stoczanin

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoczkowianka

mieszkanka Stoczka Łukowskiego (miasta w Polsce); stoczanka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoczkowski

→ Stoczek, → Stoczek Łukowski; stoczecki

#### Źródła:

SJP.pl

# Stocznia

zakład zajmujący się budową statków

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zakład przemysłowy zajmujący się budową, remontowaniem, przebudowywaniem lub likwidacją statków wodnych;

Stocznia – miejsce, w którym buduje się, remontuje, przebudowuje lub dokonuje rozbiórki statków wodnych.

W stoczni najczęściej dokonuje się montażu statku z dostarczonych elementów, natomiast główne urządzenia oraz wyposażenie wykonywane jest w innych zakładach. Najczęściej wyłącznie kadłub powstaje w całości na miejscu. Statek początkowo budowany jest na lądzie (na pochylni lub w doku), a po wykonaniu wystarczającej liczby montowań i otrzymaniu szczelnego kadłuba lub szczelnej sekcji następuje wodowanie, czyli pierwsze wprowadzenie statku na wodę. Prace wykończeniowe wykonywane są już z kadłubem zacumowanym przy nabrzeżu wyposażeniowym.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stocznictwo

budownictwo okrętowe; remontowanie statków w stoczniach

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoczniowiec

pracownik przemysłu stoczniowego

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pracownik stoczni

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stoczniowy

przymiotnik od: stocznia

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze stocznią, dotyczący stoczni

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stoczyć

1. rozegrać walkę, potyczkę itp.
2. zniszczyć przez gryzienie, drążenie
3. stoczyć się:
a) spaść skądś, tocząc się
b) doświadczyć upadku moralnego

czasownik przechodni dokonany (ndk. staczać)

(1.1) tocząc, zsunąć coś z góry

(1.2) rozegrać bitwę, walkę

(1.3) wziąć udział w dyskusji, kłótni

(1.4) spowodować zniszczenie lub rozpad czegoś

(1.5) zdegradować pod względem moralnym

czasownik zwrotny dokonany stoczyć się (ndk. staczać się)

(2.1) tocząc się lub zsuwając, spaść niżej

(2.2) stać się niemoralnym, nieuczciwym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stodiosi

przymiotnik

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. jak sto diabłów

#### Źródła:

Wiktionary

# Stodolnioki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. roln. grabie

#### Źródła:

Wiktionary

# Stodolski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stodoranie

plemię słowiańskie

Stodoranie – średniowieczne plemię słowiańskie utożsamiane z Hawelanami, zamieszkujące kraj Stodor: dorzecze Sprewy dolnej i Haweli, prawego dopływu Łaby. Do tej samej grupy plemiennej obok Stodoran zaliczano plemiona: Nieletyków, Doszan i Zamczyców.Prawdopodobnie współdziałali ze Związkiem Wieleckim w wojnach przeciwko Świętemu Cesarstwu Rzymskiemu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stodoła

budynek, w którym przechowuje się zboże; gumno

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) archit. roln. budynek gospodarczy do przechowywania plonów w stanie suchym np. siano, zboże itp.

Stodoła – budynek w gospodarstwie rolnym przeznaczony do przechowywania zebranego zboża (najczęściej w postaci snopków), siana i słomy (luzem lub sprasowanej). W stodole wykonywano omłoty zboża, przechowywano narzędzia i pojazdy rolnicze. Często był to największy budynek na terenie gospodarstwa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stodółka

nieduża stodoła

Stodółka (ukr. Стоділка) – wieś na Ukrainie, w obwodzie lwowskim, w rejonie turczańskim nad Stryjem. Miejscowość liczy około 358 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stodulski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stodwudziestoletni

mający sto dwadzieścia lat, trwający sto dwadzieścia lat itp.; studwudziestoletni

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoen

skrót od: Stołeczny Zakład Energetyczny; firma z branży energetycznej działająca na terenie Warszawy (obecnie pod nazwą RWE Polska S.A.)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stóg

duży stos siana lub słomy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) roln. duży stos siana, rzadziej słomy lub zboża, układany zazwyczaj wokół ustawionego pionowo drąga w kształt stożka lub kopuły

- Kopiec (informatyka), kopiec (lub sterta) – struktura danych w informatyce
- stóg (rolnictwo) – pojęcie z zakresu rolnictwa
- Stóg (Góry Czywczyńskie), Stoh – szczyt w Górach Czywczyńskich
- Stoh (Mała Fatra), Stoh – szczyt w Małej Fatrze
- Stóg (Góry Izerskie) – urzędowa nazwa szczytu w Górach Izerskich, który potocznie zwany jest Stóg Izerski
- Stóg (Góry Bystrzyckie) – szczyt

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stogniewice

Stogniewice (niem. Herzberg) – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kępińskim, w gminie Rychtal.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stogować

układać w stogi

#### Źródła:

SJP.pl

# Stogowica

opłonka stogowica - gatunek motyla z rodziny sówkowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoiber

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoicki

dotyczący stoika

przymiotnik

(1.1) mający cechy stoika

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stoicyzm

1. kierunek filozofii starożytnej szkoły stoików, według którego najważniejszym warunkiem szczęścia i wolności jest kierowanie się rozumem;
2. postawa życiowa polegająca na zachowaniu wewnętrznego spokoju i opanowania w trudnych sytuacjach

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) hist. filoz. starogrecka szkoła filozoficzna kładąca nacisk na wewnętrzną dyscyplinę moralną, wypełnianie obowiązków które na nas spadły oraz odcięciu się od emocji i zdarzeń zewnętrznych, w celu osiągnięcia szczęścia;

(1.2) książk. umiejętność panowania nad sobą, swoimi emocjami i uczuciami; niewzruszony spokój i równowaga duchowa

Stoicyzm – szkoła filozoficzna, która powstała pod koniec IV wieku p.n.e. i przetrwała aż do zamknięcia wszystkich szkół filozoficznych przez cesarza Justyniana w 529 roku. Szkołę tę zapoczątkował w Atenach Zenon z Kition. Do ostatecznej formy doprowadził ją Chryzyp. Szkoła wywarła znaczny wpływ na rozwój chrześcijaństwa, w pewnym stopniu oddziaływała na myśl średniowieczną, odżyła w nowej formie w filozofii nowożytnej, np. u Justusa Lipsiusa, a współcześnie na fali odrodzenia zainteresowania etyką cnót dzięki m.in. pracy Lawrence C. Beckera. Modelem człowieka był mędrzec żyjący w zgodzie z naturą, kierujący się rozumem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stoiczka

→ stoik

Patrz:stoik

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoik

1. filozofia: zwolennik stoicyzmu, osoba żyjąca zgodnie z zasadami rozumu;
2. osoba opanowana, zrównoważona duchowo

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) filoz. zwolennik stoicyzmu

Stoicyzm – szkoła filozoficzna, która powstała pod koniec IV wieku p.n.e. i przetrwała aż do zamknięcia wszystkich szkół filozoficznych przez cesarza Justyniana w 529 roku. Szkołę tę zapoczątkował w Atenach Zenon z Kition. Do ostatecznej formy doprowadził ją Chryzyp. Szkoła wywarła znaczny wpływ na rozwój chrześcijaństwa, w pewnym stopniu oddziaływała na myśl średniowieczną, odżyła w nowej formie w filozofii nowożytnej, np. u Justusa Lipsiusa, a współcześnie na fali odrodzenia zainteresowania etyką cnót dzięki m.in. pracy Lawrence C. Beckera. Modelem człowieka był mędrzec żyjący w zgodzie z naturą, kierujący się rozumem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stoiński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoisko

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) hand. wydzielone, samodzielne miejsce sprzedaży wraz z ekspozycją towaru

#### Źródła:

Wiktionary

# Stoiskowy

przymiotnik od: stoisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stój

1. o istotach żywych: być na nogach
2. o urządzeniach: nie chodzić, nie wykonywać czynności
3. nie poruszać się
4. znajdować się, trwać
5. starczać, nie brakować

#### Źródła:

SJP.pl

# Stojać

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) gw-pl|Mazowsze. stać

#### Źródła:

Wiktionary

# Stojący

1. znajdujący się w pozycji pionowej w stosunku do czegoś, np. szafka stojąca;
2. taki, który jest nieruchomy, np. woda stojąca;
3. taki, podczas którego się stoi, wymagający stania, np. praca stojąca

#### Źródła:

SJP.pl

# Stojaczek

zdrobnienie od: stojak

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od stojak

(1.2) lud. bot. marzanna wonna

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stojak

każdy przyrząd służący do utrzymywania w pionie lub zawieszania innych przedmiotów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. urządzenie utrzymujące coś w pozycji pionowej, czasem też utrzymujące w pionie dzieci niepotrafiące jeszcze samodzielnie stać

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) stpol. próżniak

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stojan

stator; nieruchoma część maszyny elektrycznej

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) mech. nieruchoma część silnika elektrycznego lub prądnicy, wewnątrz której obraca się wirnik

Stojan, stator – zespół nieruchomych elementów maszyny lub mechanizmu otaczających wirujący wokół stałej osi wirnik. Najczęściej stosowany jest w pompach, sprężarkach, wentylatorach, dmuchawach, turbinach, maszynach elektrycznych (silnikach, prądnicach).

Wyjątkowo w silniku z wirującym stojanem wiruje on wokół nieruchomego (lub ruchomego) wirnika.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stojanka

w lotnictwie: miejsce przeznaczone do postoju statku powietrznego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) środ. lotn. miejsce na lotnisku lub drogowym pasie lotniskowym służące do postoju lub zawracania samolotu

Stojanka (ukr. Стоянка) – wieś na Ukrainie, w obwodzie kijowskim, w rejonie buczańskim, w hromadzie Biłohorodka. W 2001 liczyła 405 mieszkańców, spośród których 387 wskazało jako ojczysty język ukraiński, 17 rosyjski, a 1 białoruski.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stojanostwo

Stojan z żoną; Stojanowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stojanowice

Stojanowice – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kazimierskim, w gminie Bejsce.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stojanowie

imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stojanowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stojanowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stojana lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stojcino

Stojcino (kaszb. Stojcëno, niem. Stohentin) – wieś w Polsce, w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Smołdzino na Wybrzeżu Słowińskim.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

W 2011 roku miejscowość liczyła 86 mieszkańców.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stojeć

czasownik

(1.1) gw-pl|Poznań. stać

#### Źródła:

Wiktionary

# Stojek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stojgniew

imię męskie

Stojgniew, Stoigniew, Stogniew – staropolskie imię męskie, złożone z członu Stoj(i)- ("stać, stoję") oraz członu -gniew ("gniew"). Może oznaczać "ten, którego gniew nie ustaje".

Stojgniew imieniny obchodzi 27 listopada

Osoby noszące imię Stojgniew:

- książę obodrzycki Stoigniew (zginął w 955)
- Jan Stoigniew Stachniuk (1905-1963)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stójka

1. stojący kołnierzyk;
2. część kołnierza w koszuli męskiej;
3. stanie bez ruchu stosowane jako kara;
4. pozycja gimnastyczna polegająca na staniu na rękach, na głowie itp.; stanie w miejscu na rowerze bez podpierania się;
5. pozycja przyjmowana przez psy myśliwskie; wystawianie zwierzyny;
6. dawniej: straż, warta

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kraw. stojący kołnierzyk

(1.2) kraw. dolna część kołnierzyka koszuli męskiej przylegająca do szyi

(1.3) kara wielogodzinnego stania bez ruchu w obozach i łagrach

(1.4) sport. w gimnastyce: stanie na rękach, na głowie, na barkach itp.

(1.5) sport. w zapasach: pozycja, w której zawodnik dotyka maty tylko stopami

(1.6) łow. zatrzymanie się w bezruchu psa myśliwskiego przed zwietrzoną zwierzyną

(1.7) łow. nagłe zatrzymanie się zwierzyny podczas ucieczki

- stójka (kolarstwo)
- stójka (kynologia)
- stójka (ubiór)

2 miejscowości w Polsce:

- Stójka – wieś w woj. lubelskim, w pow. radzyńskim, w gminie Czemierniki
- Stójka – kolonia w woj. podlaskim, w pow. monieckim, w gminie Trzcianne

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stójkowski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Stójkowem, dotyczący Stójkowa

#### Źródła:

Wiktionary

# Stójkowy

w zaborze rosyjskim: szeregowy policjant; posterunkowy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. policjant w stopniu szeregowca w Rosji i w zaborze rosyjskim

Patrz:stójka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stojmir

dawne imię męskie

Stomir – staropolskie imię męskie, złożone z członu Sto(j)- ("stać, stoję") oraz członu -mir ("pokój, spokój, dobro"). Może oznaczać "niech nastanie pokój".

Stomir imieniny obchodzi: 12 stycznia i 2 listopada.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stojowice

Stojowice – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie myślenickim, w gminie Dobczyce.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krakowskiego.

We wsi o powierzchni 249,7 ha zamieszkuje ponad 500 osób. Od południa wieś graniczy z Brzączowicami i Zakliczynem, od północy z Bieńkowicami i Nową Wsią, od zachodu z Czechówką i od wschodu z Dobczycami. Opodal wsi przebiega trasa z Bochni do Myślenic.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stojsław

imię męskie

Stojsław, Stoisław, Stosław, Tosław – staropolskie imię męskie, złożone członu Stoj(i)- ("stać, stoję") oraz członu -sław ("sława"). Notowane w Polsce od 1145 roku, po raz pierwszy w formie Stojsław (Stoyslaus).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stok

1. element rzeźby terenu, nachylona powierzchnia; zbocze;
2. dawniej: strumień, potok

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) geogr. sport. każda nachylona powierzchnia rozpościerająca się między kulminacją wzniesienia a jego podnóżem

- stok – pojęcie z zakresu geomorfologii i turystyki
- stok – pojęcie z zakresu anatomii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stokaż

zbiornik lub układ zbiorników w zakładach chemicznych do przechowywania cieczy lub gazów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stokażowy

→ stokaż

Patrz:stokaż

#### Źródła:

SJP.pl

# Stokenizować

stworzyć token ściśle przypisany do konkretnego projektu, osoby itp.

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoker

śrubowy podajnik węgla napędzany silnikiem parowym, przenoszący węgiel z tendra na ruszt kotła parowego

Stoker – urządzenie do mechanicznego podawania węgla w parowozach, ułatwiające pracę obsłudze pociągu.

Stosowano je głównie w ciężkich lokomotywach o dużej powierzchni rusztu (powyżej ok. 6 m², a w USA nawet do 15 m²) lub podczas używania słabszych kalorycznie gatunków węgla, gdzie klasyczne podawanie paliwa za pomocą łopaty było za wolne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stokes

jednostka lepkości kinematycznej w układzie jednostek miar CGS

- (30566) Stokes – planetoida
- George Gabriel Stokes – irlandzki fizyk i matematyk
  - prawo Stokesa
  - przesunięcie Stokesa
  - reguła Stokesa
  - twierdzenie Stokesa
  - stokes (jednostka) – jednostka lepkości kinematycznej w układzie CGS
- William Stokes – irlandzki lekarz
- USS "Stokes" (AKA-68) – okręty transportowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stokfisz

ryba wysuszona na wolnym powietrzu w niskiej temperaturze po uprzednim usunięciu głowy i wypatroszeniu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stokfiszewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stokowisko

wieś w Polsce w województwie podlaskim, w powiecie wysokomazowieckim

Stokowisko – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie wysokomazowieckim, w gminie Nowe Piekuty.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa łomżyńskiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Kazimierza w Nowych Piekutach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stokówka

stokówka ciemnogłowa, stokówka żółtoczelna, stokówka prążkowana - gatunki ptaków z rodziny papugowatych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. droga wytyczona zakosami po stoku góry

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stokowski

nazwisko

Stokowski:

- Ferdynand Ignacy Stokowski
- Leopold Antoni Stanisław Bolesławowicz Stokowski
- Marek Stokowski

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stokowy

1. związany z pochyłą powierzchnią wzniesienia lub wklęsłości ziemi;
2. stockowy; środowiskowo:
a) pochodzący ze stocka (bazy, magazynu);
b) przeznaczony do ulokowania w stocku (bazie, magazynie)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze stokiem, dotyczący stoku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stokroć

poetycko: stokrotka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stokroteczka

stokroteńka;
1. pieszczotliwie o stokrotce;
2. pieszczotliwie o ukochanej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zdrobn. od: stokrotka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stokroteńka

stokroteczka;
1. pieszczotliwie o stokrotce;
2. pieszczotliwie o ukochanej

#### Źródła:

SJP.pl

# Stokrotka

roślina zielna z rodziny astrowatych; stokroć, stokrótka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Bellis|L.|ref=tak., rodzaj drobnych roślin zielnych z rodziny astrowatych;

(1.2) bot. roślina z rodzaju stokrotka (1.1)

(1.3) pot. kwiat stokrotki (1.2)

(1.4) środ. polic. stopień oficerski

Stokrotka (Bellis L.) – rodzaj z rodziny astrowatych. Obejmuje 14 gatunków. Zasięg rodzaju obejmuje całą Europę, północno-zachodnią Afrykę (od Maroka po Libię) i zachodnią Azję (od Jordanii po Iran i Kazachstan). W Polsce występuje jeden gatunek – stokrotka pospolita B. perennis. Rośliny te występują na pastwiskach, w murawach, na terenach skalistych i w lasach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stokrotkolistny

przymiotnik

(1.1) bot. posiadający liście jak stokrotka

#### Źródła:

Wiktionary

# Stokrotkowy

→ stokrotka

przymiotnik

(1.1) związany ze stokrotką, dotyczący stokrotki

Patrz:stokrotka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stokrotność

→ stukrotny; stukrotność

#### Źródła:

SJP.pl

# Stokrotny

występujący sto razy; stukrotny

#### Źródła:

SJP.pl

# Stokłosa

roślina z rodziny traw

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|bromus|L.|ref=tak., rodzaj roślin należący do rodziny wiechlinowatych;

Stokłosa (Bromus L.) – rodzaj roślin należący do rodziny wiechlinowatych. Należą do niego 153 gatunki. Występują one głównie w strefie klimatu umiarkowanego półkuli północnej, w strefie międzyzwrotnikowej w górach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stola

obficie fałdowane, żeńskie okrycie wierzchnie, noszone w starożytnym Rzymie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stolarczyk

nazwisko

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zdrobn. od stolarz

- Stolarczyk − polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiło je 7466 osób.

Osoby noszące nazwisko Stolarczyk:

- Józef Stolarczyk (1816–1893) − polski taternik, pierwszy proboszcz Zakopanego
- Michał Stolarczyk (1916–1981) − polski pasjonista, tłumacz Biblii
- Julian Stolarczyk (1929–2007) − polski lekarz, działacz społeczny
- Józef Stolarczyk (1940–2002) − polski nauczyciel, regionalista, rzeźbiarz
- Maciej Stolarczyk (ur. 1972) − polski piłkarz
- Jarosław Stolarczyk (ur. 1972) − polski polityk, poseł
- Anna Stolarczyk (ur. 1988) − polska szachistka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stolarek

1. ogół drewnianych elementów budowlanych wykonanych z drewna lub jego substytutów;
2. potocznie: rzemiosło stolarza; stolarstwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Stolarka

1. ogół drewnianych elementów budowlanych wykonanych z drewna lub jego substytutów;
2. potocznie: rzemiosło stolarza; stolarstwo

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bud. ogół drewnianych elementów budowlanych

(1.2) pot. rzemiosło stolarskie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stolarnia

warsztat stolarski

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rzem. warsztat stolarski

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stolarski

dotyczący stolarza, stolarstwa

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze stolarstwem albo stolarzem, dotyczący stolarstwa

osoby o nazwisku „Stolarski”

- Błażej Stolarski (1880-1939) – etnograf
- Bolesław Stolarski (zm. 2014) – polski specjalista w zakresie techniki samochodowej
- Dariusz Stolarski (1965-1993) – polski działacz opozycji antykomunistycznej
- Jacek Stolarski (ur. 1954) – historyk
- Jan Stolarski (1914-2017) – polski propagator kultury i przyjaźni polsko-węgierskiej
- Jarosław Stolarski – paleontolog
- Marcin Stolarski (ur. 1996) – polski pływak
- Marek Stolarski (ur. 1963) – przedsiębiorca, poseł
- Paweł Stolarski (ur. 1996) – piłkarz
- Tadeusz Stolarski (ur. XX w) – artysta plastyk
- Zdzisław Stolarski (ur. 1948) – zapaśnik

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stolarstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) rzem. profesja i rzemiosło zajmujące się obróbką drewna do celów użytkowych

Stolarstwo – przemysł i rzemiosło polegające na wytwarzaniu przedmiotów z drewna. Wytwarzanie przedmiotów nie obejmuje prac ciesielskich.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stolarz

rzemieślnik wyrabiający przedmioty z drewna

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rzem. rzemieślnik wykonujący przedmioty z drewna: meble, elementy budowlane itp., osoba zajmująca się stolarstwem;

forma czasownika.

(2.1) 2. os. lp. rozk. od: stolarzyć

Stolarz – rzemieślnik wykonujący z drewna meble i przedmioty codziennego użytku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stolarzowice

1. dzielnica Bytomia;
2. dawna gmina wiejska

Stolarzowice (niem. Stollarzowitz) – dzielnica Bytomia, osiedle mieszkaniowe dla pracowników GOP-u. W latach 1958–1973 samodzielne osiedle, w 1975 włączone do Bytomia. W latach 1945–1954 i 1973–1975 miejscowość była siedzibą gminy Stolarzowice.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stolarzowicki

→ Stolarzowice

Patrz:Stolarzowice

#### Źródła:

SJP.pl

# Stolc

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stolcowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z stolcem, dotyczący stolca

#### Źródła:

Wiktionary

# Stolec

1. kał, odchody, ekskrementy;
2. dawniej: tron monarchy lub biskupa, w przenośni: władza królewska lub biskupia

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) fizj. med. odchody ludzkie lub zwierzęce

(1.2) daw. tron monarchy, biskupa

(1.3) daw. przen. władza królewska, książęca, biskupia

(1.4) przen. żart. lub iron. wysoki urząd

(1.5) stpol. wypróżnianie się

(1.6) stpol. nocnik

- Stolec - słup drewniany
- Stolec - inaczej kał
- Stolec - dawne określenie tronu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stolecki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoleński

przymiotnik od: Stolno

#### Źródła:

SJP.pl

# Stolica

główne miasto w danym państwie, z reguły siedziba najważniejszych władz i urzędów państwowych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) adm. geogr. polit. główne miasto jakiegoś państwa;

(1.2) adm. geogr. główne miasto jakiegoś rejonu, województwa, powiatu itp.

(1.3) stpol. tron

(1.4) gw-pl|Śląsk Cieszyński. długa ława

Stolica – miasto, w którym znajduje się siedziba centralnych organów państwa lub główne miasto okręgu, rejonu, województwa, krainy historycznej itp.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stoliczanin

rzadko: mieszkaniec stolicy jakiegoś państwa

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoliczanka

rzadko: mieszkanka stolicy jakiegoś państwa

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoliczek

zdrobnienie od: stolik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od stolik; mały stolik

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stolik

mały stół

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od stół

(1.2) mebl. mały stół

(1.3) gastr. stół z siedzeniami przygotowany dla klientów w restauracji, barze

(1.4) karc. w brydżu: karty partnera rozgrywającego, rozłożone na stole i widoczne dla wszystkich

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stolikowiec

potocznie: osoba sprzedająca towary ze stolika na placach targowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Stolikowy

→ stolik

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z stolikiem, dotyczący stolika

Patrz:stolik

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stoliński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoliwo

masyw górski lub pojedyncza góra o płaskim szczycie, typowe dla obszarów o budowie płytowej

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stolnica

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kulin. duża drewniana podkładka do wyrabiania, wałkowania i krojenia ciasta;

Stolnica – drewniany blat, często ograniczony z trzech stron listwami, służący do wstępnej obróbki (zagniatania, wałkowania, porcjowania) ciasta.

Formą stolnicy może być płyta marmurowa, która ma bardzo gładką i chłodną powierzchnię, ułatwiającą wałkowanie. Po dodatkowym schłodzeniu (np. kostkami lodu) doskonale nadaje się do obróbki ciast tłustych, np. francuskiego.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stolniczka

zdrobnienie od: stolnica

Stolniczka – wzniesienie o wysokości 142,88 m n.p.m. na Pojezierzu Kaszubskim, położone w woj. pomorskim, w powiecie lęborskim, na obszarze gminy Cewice.

Nazwę Stolniczka wprowadzono urzędowo w 1949 roku, zastępując poprzednią niemiecką nazwę Stolzen Berg.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stolnik

1. urzędnik zarządzający kuchnią na dworze królewskim w dawnej Polsce;
2. urzędnik ziemski

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. urzędnik nadworny zajmujący się kuchnią i podawaniem potraw na stół króla

Stolnik (łac. dapifer) – w Polsce do XIII w. urzędnik sprawujący pieczę nad stołem panującego. Do jego obowiązków należało nakrycie stołu do uczty, a w czasie jej trwania kierowanie podawaniem potraw. W okresie rozbicia dzielnicowego stolnik miał zastępcę podstolego. W XIV–XVI w. honorowy urząd ziemski. W Koronie i na Litwie istniały urzędy stolnika wielkiego, m.in. późniejszy król Stanisław August Poniatowski był w latach 1755–1764 stolnikiem wielkim litewskim.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stolnikowa

→ stolnik

Patrz:stolnik

#### Źródła:

SJP.pl

# Stolnikowicz

dawniej: syn stolnika

Stolnik (łac. dapifer) – w Polsce do XIII w. urzędnik sprawujący pieczę nad stołem panującego. Do jego obowiązków należało nakrycie stołu do uczty, a w czasie jej trwania kierowanie podawaniem potraw. W okresie rozbicia dzielnicowego stolnik miał zastępcę podstolego. W XIV–XVI w. honorowy urząd ziemski. W Koronie i na Litwie istniały urzędy stolnika wielkiego, m.in. późniejszy król Stanisław August Poniatowski był w latach 1755–1764 stolnikiem wielkim litewskim.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stolnikówna

dawniej: córka stolnika

Stolnik (łac. dapifer) – w Polsce do XIII w. urzędnik sprawujący pieczę nad stołem panującego. Do jego obowiązków należało nakrycie stołu do uczty, a w czasie jej trwania kierowanie podawaniem potraw. W okresie rozbicia dzielnicowego stolnik miał zastępcę podstolego. W XIV–XVI w. honorowy urząd ziemski. W Koronie i na Litwie istniały urzędy stolnika wielkiego, m.in. późniejszy król Stanisław August Poniatowski był w latach 1755–1764 stolnikiem wielkim litewskim.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stolnikowy

→ stolnik

Patrz:stolnik

#### Źródła:

SJP.pl

# Stolno

1. wieś w Polsce;
2. osada w Polsce

2 miejscowości w Polsce:

- Stolno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. chełmińskim, w gminie Stolno
- Stolno – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. ostródzkim, w gminie Miłakowo

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stolon

cienkie podziemne kłącze np. ziemniaka

- stolon – rodzaj strzępek u niektórych grzybów
- stolon – rodzaj pędu w roślinach.
- stolon – rodzaj odgałęzienia polipa u niektórych gatunków zwierząt.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stolorz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. stolarz

Osoby o tym nazwisku:

- Paweł Stolorz – górnośląski malarz prymitywista
- Stanisław Stolorz – polski kolejarz, działacz związkowy

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stolować

dawniej: układać deski pod wiązania stropu; belkować

#### Źródła:

SJP.pl

# Stolowanie

dawniej: układać deski pod wiązania stropu; belkować

#### Źródła:

SJP.pl

# Stom.

skrót od: stomatologia, stomatologiczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Stomatofobia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) lęk przed wizytą u stomatologa

#### Źródła:

Wiktionary

# Stomatolog

lekarz specjalizujący się w dziedzinie stomatologii; dentysta

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem, profilaktyką i leczeniem chorób zębów, przyzębia, języka, błony śluzowej i innych tkanek jamy ustnej

rzeczownik, rodzaj żeński

(2.1) med. lekarka specjalistka stomatologii

Lekarz dentysta pot. dentysta (z łac. dens dopełniacz dentis „ząb”), dawniej lekarz stomatolog – zawód zaufania publicznego wykonywany przez osobę uprawnioną do praktycznego stosowania wiedzy z zakresu stomatologii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stomatologia

dziedzina medycyny, nauka zajmująca się chorobami i wadami rozwojowymi zębów, jamy ustnej oraz metodami ich leczenia; dentystyka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. dział medycyny, dziedzina zajmująca się funkcjonowaniem, patologiami i leczeniem zębów, przyzębia, błony śluzowej jamy ustnej, stawu skroniowo-żuchwowego człowieka;

Stomatologia, dentystyka (gr. stoma – usta + gr. logia – nauka; łac. dens – ząb) – dział medycyny zajmujący się funkcjonowaniem, patologiami i leczeniem zębów, przyzębia, języka, błony śluzowej i innych tkanek jamy ustnej oraz ją otaczających, a także stawu skroniowo-żuchwowego człowieka. Przed wejściem Polski do Unii Europejskiej używano tytułu lekarz stomatolog, potem lekarz dentysta, jednakże Naczelna Izba Lekarska dopuszcza możliwość używania obydwu tytułów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stomatologiczny

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze stomatologią, dotyczący stomatologii

#### Źródła:

Wiktionary

# Stomatolożka

→ stomatolog; dentystka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stomia

utworzone operacyjnie ujście jelita lub dróg moczowych na powłoce brzusznej; przetoka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. chirurgiczne połączenie między przewodem pokarmowym (jelitem cienkim lub grubym) albo rzadziej układem moczowym ze skórą na brzuchu, wytworzone gdy wydalanie kału lub moczu drogą naturalną stało się u pacjenta niemożliwe lub znacznie utrudnione;

Stomia (z gr. στόμα – usta, otwór; inne używane nazwy: przetoka jelitowa, przetoka moczowa, sztuczny odbyt, anus, brzuszny odbyt) – celowo wytworzone połączenie światła narządu wewnętrznego ze skórą. W przypadku połączeń między narządami powstałych wskutek patologii lub powikłań, używa się słowa przetoka.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stomiczka

→ stomik

Patrz:stomik

#### Źródła:

SJP.pl

# Stomijny

sprzęt stomijny - akcesoria potrzebne do zaopatrzenia stomii

przymiotnik

(1.1) med. dotyczący stomii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stomik

osoba mająca założoną stomię

#### Źródła:

SJP.pl

# Stomil

## Przedsiębiorstwa

- Zjednoczenie Przemysłu Gumowego „Stomil” – organ zarządzania branżą
- Stomil Bydgoszcz (pełna nazwa: Bydgoskie Zakłady Przemysłu Gumowego „Stomil”) – zakład przemysłu gumowego
- Stomil Kraków (pełna nazwa: Krakowskie Zakłady Przemysłu Gumowego „Stomil”) – zakład przemysłu gumowego
- Stomil Olsztyn SA (pełna nazwa Olsztyńskie Zakłady Przemysłu Gumowego „Stomil-Olsztyn”) – polska firma oponiarska
- Stomil-Poznań S.A. – zakład oponiarski, funkcjonujący od 1928 roku
- Stomil Sanok SA (pełna nazwa: Sanockie Zakłady Przemysłu Gumowego „Stomil Sanok” S.A.) – zakład przemysłu gumowego
- Stomil Warszawa (pełna nazwa: Warszawskie Zakłady Przemysłu Gumowego „Stomil”) – zakład przemysłu gumowego powstały z przekształcenia Warszawsko-Ryskiej Fabryki Wyrobów Gumowych „Rygawar”
- Firma Oponiarska Dębica, dawniej działająca pod nazwą Stomil Dębica

#### Źródła:

Wikipedia

# Stomma

nazwisko

- Ludwik Stomma – polski antropolog kultury i etnolog, syn Stanisława
- Piotr Stomma – polski inżynier
- Stanisław Stomma – polski prawnik, ojciec Ludwika

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stomp

utwór jazzowy grany w szybkim tempie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stone

[czytaj: stołn] miara wagi równa 14 funtom angielskim, czyli 6,35 kg

Geografia

W Stanach Zjednoczonych:

- hrabstwo Stone (ang. Stone County) – hrabstwo w stanie Arkansas
- hrabstwo Stone (ang. Stone County) – hrabstwo w stanie Missisipi
- hrabstwo Stone (ang. Stone County) – hrabstwo w stanie Missouri

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stoneczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: stonka

#### Źródła:

Wiktionary

# Stonehenge

[czytaj: stołnhendż albo stonhendż] megalityczna budowla kamienna w Anglii

Stonehenge – jedna z najsłynniejszych europejskich budowli megalitycznych, pochodząca z epok neolitu i brązu. Kromlech ten położony jest w odległości 13 km od miasta Salisbury w hrabstwie Wiltshire w południowej Anglii. Najprawdopodobniej związany był z kultem Księżyca i Słońca. Księżyc mógł symbolizować tutaj kobietę (biorąc pod uwagę jej menstruację), Słońce – mężczyznę. Składa się z wałów ziemnych otaczających duży zespół stojących kamieni. Obiekt od 1986 roku jest wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO wraz z Avebury oraz innymi okolicznymi stanowiskami neolitycznymi. Stonehenge ma status Scheduled Ancient Monument od 1882 roku, kiedy wprowadzono pierwszą legislację w celu ochrony historycznych zabytków w Wielkiej Brytanii. Właścicielem Stonehenge jest Korona Brytyjska, a zarządza nim organizacja English Heritage.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stoner

podgatunek metalu i rocka powstały w latach 90. XX wieku w USA

#### Źródła:

SJP.pl

# Stonesi

potocznie: zespół The Rolling Stones

#### Źródła:

SJP.pl

# Stonesowski

przymiotnik

(1.1) charakterystyczny dla okresu działania i twórczości grupy The Rolling Stones

#### Źródła:

Wiktionary

# Stonit

mieszanina twardej gumy z ziarenkami kwarcu, stosowana do pokrywania wałów żeliwnych

#### Źródła:

SJP.pl

# Stonka

1. niewielki chrząszcz z rodziny stonkowatych, szkodnik roślin uprawnych;
2. pejoratywnie: zbyt duża liczba ludzi; szarańcza;
3. potocznie: mały autobus do przewożenia niewielkiej liczby ludzi;
4. środowiskowo: lokomotywa spalinowa oznaczana w PKP jako SM-42 lub SP-42

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zool. chrząszcz z rodziny stonkowatych, zwłaszcza stonka ziemniaczana (nazwa systematyczna|Leptinotarsa decemlineata|Say|ref=tak.)

(1.2) pot. kolej. popularna nazwa lokomotywy manewrowej SM42 lub SP42

(1.3) pot. pogard. sezonowy nawał przyjezdnych w miejscowości turystycznej

(1.4) pot. typ autobusu miejskiego

- Stonka kukurydziana
- Stonka ziemniaczana
- SM42 – lokomotywa nazywana "stonka"
- Star Stonka – pojazd do przewozu osób budowany na bazie samochodu ciężarowego Star 20

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stonkobójczy

zabijający stonkę

#### Źródła:

SJP.pl

# Stonkowate

o cechach stonkowatych (rodzina chrząszczy)

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. ent. nazwa systematyczna|Chrysomelidae|Latreille|ref=tak., rodzina owadów z rzędu chrząszczy;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stonkowaty

o cechach stonkowatych (rodzina chrząszczy)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stonóg

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) daw. stonoga

#### Źródła:

Wiktionary

# Stonoga

skorupiak lądowy żyjący w środowiskach wilgotnych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ent. nazwa systematyczna|Oniscus|ref=tak., skorupiak żyjący w szczelinach, piwnicach;

(1.2) ent. wij lub prosionek ze względu na liczbę odnóży

Oniscus – rodzaj lądowych skorupiaków z rzędu równonogów, w języku polskim określanych nazwą stonoga. Określenie to jest często mylnie przypisywane wijom lub prosionkom. Występują na wszystkich kontynentach. W Polsce występuje stonoga murowa – jest gatunkiem pospolitym.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stonogowiec

rodzaj paproci z rodziny zanokcicowatych; języcznik, skolopendrium

#### Źródła:

SJP.pl

# Stonowany

o kolorach: odznaczający się delikatnymi barwami; nieintensywny, zgaszony, stłumiony, pastelowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Stop

1. substancja metaliczna otrzymywana głównie przez stopienie pewnej liczby metali;
2. pot. światło hamowania w pojazdach mechanicznych; światło stopowe;
3. pot. znak drogowy nakazujący zatrzymanie się

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. substancja złożona z metalu i innych metali lub niemetali;

(1.2) pot. światło koloru czerwonego w pojazdach mechanicznych, uprzedzające o hamowaniu

(1.3) pot. autostop

(1.4) kynol. uskok czołowy psa;

(1.5) znak drogowy nakazujący zatrzymanie

wykrzyknik

(2.1) = stój(cie), zatrzymaj(cie) się

(2.2) = kropka (w telegramie)

forma czasownika.

(3.1) 2. os. lp., rozk. od: stopić

- stop metali
- stop – przełom czołowo-nosowy u psa
- znak Stop – znak zatrzymania, nakaz zatrzymania
- kodon stop
- stop – słowo kluczowe, znak zatrzymania programu, m.in. w języku programowania Fortran
- Stop – album zespołu De Mono wydany w 1992 roku
- „Stop” – utwór grupy Pink Floyd
- „Stop” – utwór grupy Spice Girls
- „Stop – singel duetu Kalwi & Remi
- „Stop!” – singel Sam Brown
- „Stop!” – utwór grupy Jane’s Addiction
- „Stop!” – utwór grupy Against Me!
- Stop – singiel słoweńskiego piosenkarza Omara Nabera
- Stop – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Republice Serbskiej, w gminie Rogatica
- błąd STOP – błąd krytyczny w Windows 2000/XP, odpowiednik BSoD w Windows 9x/Me

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stopa

1. najniższa część nogi u człowieka i większości ssaków
2. część pończochy lub skarpety, którą wkłada się na stopę
3. jednostka miary wierszowej
4. jednostka długości w krajach anglosaskich równa 0,3048 m
5. dawniej: poziom, stan czegoś

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) anat. część ciała tworząca dolny koniec nogi, ograniczona piętą i kostką;

(1.2) jednostka długości, używana w niektórych krajach;

(1.3) norma, poziom, jakość czegoś

(1.4) podstawa czegoś (np. ozdobnej nogi stołu)

(1.5) najmniejsza jednostka miary wierszowej;

(1.6) muz. element zestawu perkusyjnego

## Osoby

- Dáin Żelazna Stopa – fikcyjna postać ze stworzonej przez J.R.R. Tolkiena mitologii Śródziemia
- Harold Zajęcza Stopa – król Anglii
- Jacek Stopa – polski szachista
- Karol Stopa – polski dziennikarz sportowy, specjalizujący się w tenisie ziemnym
- Piotr Stopa – polski piłkarz grający na pozycji napastnika
- Piotr Stopa Żyżelewicz – polski perkusista
- Roman Stopa – polski językoznawca, afrykanista, folklorysta
- Wielka Stopa – wódz Siuksów z plemienia Lakotów Minneconjou
- Drewniana Stopa – Argun, jeden z bohaterów komiksów z serii Thorgal.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stopaż

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) muz. długość piszczałki przypadającej w danym głosie na C wielkie nietransponowane, wyrażona w stopach;

Stopaż – fabryczna numeracja klatek na filmowych taśmach negatywowych. Dzięki niej można zidentyfikować potrzebny (np. podczas montażu) zakres klatek filmowych. Umożliwia on m.in. ścięcie oryginalnego negatywu na podstawie kopii reżyserskiej.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stopczyk

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Jan Stopczyk – polski hokeista, olimpijczyk
- Mariusz Stopczyk – polski lekarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stopczyński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoper

w piłce nożnej: środkowy obrońca

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. sport. urządzenie do mierzenia odstępu czasu z dokładnością do ułamków sekundy

(1.2) zatyczka do ucha chroniąca przed hałasem

(1.3) żegl. węzeł na linie lub urządzenie służące do zatrzymywania liny lub łańcucha

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) sport. w piłce nożnej: ostatni obrońca

- W pomiarze czasu – stoper (czasomierz)
- Stopper do ucha
- Rodzaj węzła żeglarskiego
- W żegludze – urządzenie do unieruchamiania olinowania
- W piłce nożnej – ostatni obrońca

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stoperka

→ stoper

Patrz:stoper

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopić

zamienić ciało stałe w płynne, spowodować topnienie czegoś

czasownik przechodni

(1.1) dokonany od|stapiać.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stopień

1. pojedynczy element schodów;
2. występ w jakimś podwyższeniu lub terenie umożliwiający wchodzenie lub schodzenie;
3. szczebel w hierarchii urzędniczej, społecznej, wojskowej, naukowej itp.; także szczebel w klasyfikacji czegoś;
4. cyfrowa lub słowna ocena ucznia;
5. jednostka miary, podstawowa część różnych skal, np. temperatury;
6. poziom, stan, intensywność czegoś;
7. jednostka miary kąta równa 1/360 kąta pełnego;
8. forma przymiotnika lub przysłówka określająca natężenie cechy czegoś;
9. w muzyce: miejsce dźwięku wyznaczone różnicą częstotliwości od dźwięku centralnego;
10. w matematyce:
a) wykładnik potęgi;
b) stopień równania - największy z wykładników potęgi zmiennej lub zmiennych w równaniu algebraicznym;
11. stopień wodny - trwała konstrukcja zbudowana w poprzek koryta rzeki w celu jej spiętrzenia; rodzaj hydrowęzła;
12. stopień geotermiczny - odległość w metrach mierzona pionowo w głąb Ziemi, odpowiadająca jednostkowemu wzrostowi temperatury

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) każda z części schodów uniesiona do góry

(1.2) mat. jednostka kąta płaskiego stanowiąca 1/360 (jedną trzysta sześćdziesiątą) kąta pełnego, stosowana też w geografii do wyrażania współrzędnych geograficznych;

(1.3) fiz. meteorol. jednostka miary temperatury

(1.4) część jakiegoś procesu stanowiąca pewną całość

(1.5) czyjeś miejsce w pewnej hierarchii zawodowej lub organizacyjnej, zwykle w służbach mundurowych

(1.6) mat. maksymalna suma wykładników zmiennych wśród jednomianów, tworzących dany wielomian;

(1.7) praw. zobacz. stopień pokrewieństwa

(1.8) wielkość, rozmiar, zasięg, poziom, intensywność, nasilenie jakiejś czynności

(1.9) poligr. zobacz. stopień pisma

(1.10) ocena postępów naukowych wyrażona jako liczba lub jako jeden z uporządkowanych terminów

(1.11) gram. forma przymiotnika lub przysłówka umożliwiająca porównywanie wielkości stopnia (1.8) cechy między kilkoma obiektami

(1.12) zobacz. stopień sprężania

(1.13) druk. znak graficzny służący do zapisu stopnia (1.2)

(1.14) naturalny lub sztuczny uskok w korycie rzeki

- Stopień – element schodów
- Stopień (kąt) – jednostka miary kąta płaskiego
- Stopień (geografia) – stopień w geografii (°)
- Stopień wodny Siarzewo
- Stopień Wodny Rędzin
- Stopień Wodny Bartoszowice
- Stopień (symbol) – zapis komputerowy symbolu
- Stopień Celsjusza
- Stopień dysocjacji
- Stopień Fahrenheita
- Stopień geotermiczny
- Stopień grafu
- Stopień harcerski (np.: ćwik, przewodnik, pionierka)
- Stopień jednomianu
- Stopień kompresji
- Stopień naukowy (np.: doktor)
- Stopień (muzyka)
- Stopień ochrony IP
- Stopnie w hierarchii służbowej służb mundurowych:
  - Stopnie w Biurze Ochrony Rządu
  - Stopień policyjny
  - Stopień w Służbie Więziennej
  - Stopień strażacki (Państwowa Straż Pożarna)
    - Stopnie funkcyjne Ochotniczej Straży Pożarnej

    #### Źródła:

    SJP.pl
    Wiktionary oraz Wikipedia

# Stoping

1. w grach piłkarskich: zatrzymanie nogą piłki lecącej z góry na boisko;
2. w boksie: zatrzymanie ataku przeciwnika ciosem

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopiński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopiwo

1. materiał powstały ze stopienia spoiwa
2. metal natopiony na powierzchni techniką spawalniczą

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopka

1. mała stopa;
2. mała szklaneczka do alkoholu; zawartość takiej szklaneczki;
3. informacja o składzie redakcji, adresie itp., umieszczana zwykle u dołu ostatniej kolumny gazety lub czasopisma; dane wydawnicze i drukarskie, znajdujące się na odwrocie strony tytułowej lub na końcu książki;
4. okucie kolby karabinu, fuzji;
5. część urządzenia, która naciskana nogą wprawia to urządzenie w ruch; następ;
6. bezpiecznik elektryczny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zdrobn. od: stopa

(1.2) pot. mała, dziecięca stopa

- Stopka broni – w broni palnej, zakończenie kolby
- Stopka naczynia – wyodrębniona część podstawy (dna) naczynia
- Stopka redakcyjna – informacja z danymi wydawniczymi umieszczana w publikacji
- Stopka fletu – jeden z elementów fletu poprzecznego
- Józef Stopka – polski biathlonista

1 miejscowość w Polsce:

- Stopka – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. bydgoskim, w gminie Koronowo

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stópkara

→ stópkarz

Patrz:stópkarz

#### Źródła:

SJP.pl

# Stópkarz

potocznie: osoba mająca fetysz stóp

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopki

1. mała stopa;
2. mała szklaneczka do alkoholu; zawartość takiej szklaneczki;
3. informacja o składzie redakcji, adresie itp., umieszczana zwykle u dołu ostatniej kolumny gazety lub czasopisma; dane wydawnicze i drukarskie, znajdujące się na odwrocie strony tytułowej lub na końcu książki;
4. okucie kolby karabinu, fuzji;
5. część urządzenia, która naciskana nogą wprawia to urządzenie w ruch; następ;
6. bezpiecznik elektryczny

Stopki (niem. Stolzenfeld) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie bartoszyckim, w gminie Sępopol. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Na lewym brzegu rzeki Łyny znajdują się pozostałości dawnych ziemnych umocnień obronnych (dawniej zwane Hahnkenberg lub Hohnkeberg), najprawdopodobniej wykonanych przez Prusów. W Stopkach znajduje się stanica wodna na rzece Łynie

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stopklatka

internetowy serwis filmowy

Stopklatka – obraz filmowy zatrzymywany na ekranie w czasie projekcji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stopkowiec

#### Źródła:

Wikipedia

# Stoplamek

rodzaj roślin z rodziny storczykowatych; storczyk, kukułka

Kukułka, stoplamek, storczyk (Dactylorhiza Neck. ex Nevski) – rodzaj bylin z rodziny storczykowatych (Orchidaceae). Obejmuje w zależności od ujęcia systematycznego od 28 gatunków zbiorowych do około 75 drobnych gatunków. Klasyfikacja w obrębie rodzaju jest bardzo problematyczna – rośliny te są bardzo zmienne i łatwo się krzyżują – w różnych ujęciach poszczególne taksony opisywane są w randze odrębnych gatunków, podgatunków lub odmian. Zasięg rodzaju obejmuje głównie strefę borealną i umiarkowaną półkuli północnej. W Polsce w zależności od ujęcia występuje od ok. 8 do 15 gatunków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stopniały

taki, który stopniał; płynny, roztopiony, rozpuszczony

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopnica

pozioma część stopnia schodów; podnóżek

Stopnica (dawniej Stobnica) – miasto w Polsce, w województwie świętokrzyskim, w powiecie buskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Stopnica.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stopnicki

→ Stopnica

Patrz:Stopnica

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopniczanin

mieszkaniec Stopnicy (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopniczanka

mieszkanka Stopnicy (miasta w Polsce)

Stopniczanka (Pobocznica) – struga, prawobrzeżny dopływ Sanicy o długości 15,7 km.

Płynie w województwie świętokrzyskim przez teren gminy Stopnica. Źródła Stopniczanki leżą na Pogórzu Szydłowskim, jedno z nich znajduje się w Konarach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stopniować

1. zmieniać, zwykle zwiększać coś powoli, po trochu;
2. odmieniać przymiotnik lub przysłówek przez stopnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopniowalność

1. możliwość nabywania jakiejś cechy lub właściwości stopniowo, w kolejnych krokach, po trochu;
2. kategoria fleksyjna większości przymiotników i przysłówków

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopniowalny

dający się stopniować

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopniowanie

zmiana stopnia przymiotnika lub przysłówka;
1. stopniowanie opisowe, analityczne - stopniowanie polegające na dodawaniu do form stopnia równego: w stopniu wyższym: przysłówków bardziej, mniej, w stopniu najwyższym: przysłówków najbardziej, najmniej;
2. stopniowanie proste, syntetyczne - stopniowanie polegające na dodawaniu do form stopnia równego: w stopniu wyższym: przyrostków -szy lub -ejszy, w stopniu najwyższym: do form stopnia wyższego przedrostka naj-

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) stopniowe zwiększanie nasilenia czegoś

(1.2) gram. odmienianie przymiotników lub przysłówków przez stopnie, pozwalające różnicować nasilenie danej cechy

- gradacja (biologia) – wzrost liczebności gatunku
- gradacja (fotografia) – między innymi kontrastowość lub błędne określenie gradientu czy rodzaju papieru
- gradacja (geologia) – planacja, zrównywanie ziemi
- gradacja (językoznawstwo) – stopniowanie
- gradacja (literatura) – uporządkowanie w porządku rosnącym lub malejącym składników wypowiedzi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stopniowo

przysłówek

(1.1) nie od razu, lecz po trochu, krok za krokiem

#### Źródła:

Wiktionary

# Stopniowość

→ stopniowy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest stopniowe

Patrz:stopniowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stopniowy

mający powolny przebieg (np. stopniowy wzrost temperatury)

przymiotnik

(1.1) książk. mający powolny przebieg, zachodzący etapami

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stopochód

sposób poruszania się zwierząt, których kończyny podczas stania bądź chodzenia kontaktują się z podłożem jedynie za pomocą stóp

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopochodne

o zwierzęciu: opierający się podczas chodzenia lub biegania całą powierzchnią podeszwową stopy i dłoni

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopochodność

Stopochodność – termin określający sposób chodzenia niektórych ssaków na całych powierzchniach podeszw stóp i dłoni. Do stopochodnych (łac. plantigrada) zalicza się głównie człekokształtne i niedźwiedzie. Podczas chodzenia układają kości stóp i dłoni w płaszczyźnie poziomej, prostopadłej do płaszczyzny podudzia.

Jednym ze skutków stopochodności jest zmniejszone zużycie energii podczas chodu, ale zwiększone podczas biegu.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stopochodny

o zwierzęciu: opierający się podczas chodzenia lub biegania całą powierzchnią podeszwową stopy i dłoni

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoporniały

1. stać się niezgrabnym, nieforemnym, ociężałym;
2. stać się prymitywnym, prostackim

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopornieć

1. stać się niezgrabnym, nieforemnym, ociężałym;
2. stać się prymitywnym, prostackim

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stopować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stopowicz

osoba podróżująca autostopem; autostopowicz

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopowiec

roślina z rodziny berberysowatych; podofilum

#### Źródła:

SJP.pl

# Stopowy

przymiotnik od: stopa, stop

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze stopem (metalu), dotyczący tego stopu

(1.2) związany ze stopem (zatrzymaniem), dotyczący tego stopu

(1.3) związany ze stopą, dotyczący stopy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stopyra

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stora

zasłona okienna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) książk. gruba zasłona w oknie, podnoszona do góry lub rozsuwana na boki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Storczyca

rodzaj roślin z rodziny storczykowatych

Storczyca (Traunsteinera Rchb.) – rodzaj roślin z rodziny storczykowatych (Orchidaceae). Obejmuje dwa gatunki. Na obszarach górskich i wyżynnych południowej i środkowej Europy rośnie storczyca kulista T. globosa, jedyny przedstawiciel rodzaju we florze polskiej. Drugi gatunek – T. sphaerica rośnie w rejonie Kaukazu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Storczyk

roślina z rodziny storczykowatych, hodowana jako ozdobna, o pięknych kwiatach; orchidea

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Orchis|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny storczykowatych

(1.2) bot. roślina z rodzaju storczyk (1.1)

(1.3) bot. roślina z rodziny storczykowatych

(1.4) kwiat storczyka (1.2-3)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Storczykarnia

cieplarnia, w której hoduje się storczyki

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) szklarnia, w której uprawia się storczyki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Storczykowate

rodzina roślin okrytozalążkowych z rzędu szparagowców

Storczykowate (Orchidaceae Juss.) – rodzina roślin z grupy okrytozalążkowych obejmująca około 21 950–26 049 zaakceptowanych gatunków bylin (samożywnych i myko-heterotroficznych), zgrupowanych w 880 rodzajach. Szacuje się, że może ich być 30–40 tys. gatunków. Storczykowate wraz z astrowatymi (Asteraceae) należą do najbogatszych w gatunki rodzin roślin wyższych (rozstrzygnięcie pierwszeństwa między nimi jest kłopotliwe ze względu na ciągłe zmiany w ich klasyfikacjach). Na przełomie XX i XXI wieku odkrywano ok. 150 nowych gatunków storczykowatych rocznie. W ciągu XX wieku liczba znanych rodzajów i gatunków uległa podwojeniu. Do najbardziej zróżnicowanych rodzajów należą: bulbofylum (ok. 2000 gatunków), epidendrum (ok. 1500 gatunków), dendrobium (ok. 1400 gatunków) oraz Pleurothallis (ok. 1000 gatunków). W Polsce, w stanie dzikim, występuje ok. 50 gatunków z 24 rodzajów i wszystkie one podlegają ochronie gatunkowej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Storczykowaty

o cechach storczykowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Storczyński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Storfiały

zamienić się w torf

#### Źródła:

SJP.pl

# Storfieć

zamienić się w torf

#### Źródła:

SJP.pl

# Storisek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) pot. krótki film lub zdjęcie w serwisie społecznościowym widoczne tylko przez 24 godziny od jego udostępnienia

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

(2.1) D. lm. od storiska

#### Źródła:

Wiktionary

# Storiska

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. krótki film lub zdjęcie w serwisie społecznościowym widoczne tylko przez 24 godziny od jego udostępnienia

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

(2.1) D. lp. od storisek

#### Źródła:

Wiktionary

# Storkówko

Storkówko – osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie stargardzkim, w gminie Stara Dąbrowa, położona 6 km na zachód od Starej Dąbrowy (siedziby gminy) i 9 km na północ od Stargardu (siedziby powiatu).

Wieś położona jest przy drodze z Małkocina do Łęczycy, ok. kilometr od drogi wojewódzkiej nr 142. Na północ od zabudowań przebiega linia wąskotorowa linia kolejowa (Stargardzka Kolej Wąskotorowa, nieczynna). Liczba mieszkańców wynosi 351 osób, powierzchnia ogólna obrębu wynosi 1413 ha z czego użytki rolne 1133 ha, lasy 159 ha.

#### Źródła:

Wikipedia

# Storkowo

2 miejscowości w Polsce:

- Storkowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. stargardzkim, w gminie Ińsko
- Storkowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Grzmiąca

#### Źródła:

Wikipedia

# Storm

- Storm − norweski zespół muzyczny
- Storm − singel SuRie
- Storm − singel Victora Crone’a
- Storm – album grupy Theatre of Tragedy
- Storm − komiks autorstwa Dona Lawrence`a i Martina Lodewijka
- Storm − fikcyjna postać z komiksów Marvela
- Storm botnet
- Storm − oprogramowanie rozwijane przez firmę Canonical
- Storm (singiel grupy Reflexion)

#### Źródła:

Wikipedia

# Stornel

w poezji: strofa sześciowersowa, w której w pierwszym wersie występują wyrazy dające podstawę do rymów typu ab, powtarzające się następnie w czwartym wersie w odwrotnej kolejności

Stornel (lub stornello) – sześciowersowa strofa o złożonej budowie, w której występują dwa rymy A i B. Układ rymów w niej przedstawia następujący schemat

    xA xB
    ... xA
    ... xB
    xB xA
    ...xB
    ...xA

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stornia

gatunek niewielkiej flądry, żyjący w słonych wodach europejskich; fląderka

Stornia, flądra (Platichthys flesus) – gatunek ryby flądrokształtnej z rodziny flądrowatych (Pleuronectidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Storno

zapis poprawiający błąd popełniony przy księgowaniu

Storno (od wł. stornare - odwracać) – zapis anulujący błędną operację księgową. Sposób poprawiania błędów księgowych, polegający na usunięciu ich wpływu na końcowe saldo konta, a w niektórych przypadkach też na obroty. Nie dokonuje się przy tym skreślenia mylnego zapisu (zapis oparty na regule podwójnego zapisu).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stornować

usuwać lub poprawiać błąd w zapisach księgowych, dokonując zapisu po przeciwnej stronie konta

#### Źródła:

SJP.pl

# Storoczni

przymiotnik

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. stuletni

#### Źródła:

Wiktionary

# Storosz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Storpedowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) wojsk. wystrzelenie do jakiegoś celu z torpedy

(1.2) uniemożliwienie wykonania czegoś, niedopuszczenie do czegoś

#### Źródła:

Wiktionary

# Storting

jednoizbowy parlament norweski

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Storturować

zbić bez miłosierdzia, bestialsko, skatować

#### Źródła:

SJP.pl

# Story

zasłona okienna

- story – rodzaj zasłon

Miejscowości w USA:

- Story – jednostka osadnicza w stanie Wyoming, w hrabstwie Sheridan

Hrabstwa w USA:

- hrabstwo Story (ang. Story County) – w stanie Iowa

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Storyboard

[czytaj: storybord] graficzna prezentacja scenariusza filmu lub animacji

Scenorys (ang. storyboard), scenopis obrazkowy – seria obrazów i szkiców, będących wskazówkami przy filmowaniu dla reżyserów, scenografów, operatorów, aktorów i montażystów. Scenorys jest wykonywany przez specjalnego rysownika określanego w branży filmowej i reklamowej jako storyboardzista.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Storyboardzista

[czytaj: storybordzista] grafik tworzący storyboardy - graficzne prezentacje scenariusza filmu lub animacji

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Storytelling

[czytaj: storyteling] tworzenie opowieści wokół marki w ramach strategii marketingowej

- Storytelling – metoda badawcza z zakresu badań jakościowych
- Storytelling – rodzaj marketingu wykorzystującego opowieści

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Storytellingowy

→ storytelling

Patrz:storytelling

#### Źródła:

SJP.pl

# Storyville

[czytaj: storywil] dzielnica Nowego Orleanu

#### Źródła:

SJP.pl

# Storzan

storzan bezlistny - gatunek storczyka o kwiatach koloru brązowawego z żółtymi i fioletowymi elementami

Storzan (Epipogium) – rodzaj roślin należący do rodziny storczykowatych (Orchidaceae). Należy do niego 5 gatunków. Gatunkiem typowym i jedynym przedstawicielem we florze Polski jest storzan bezlistny (E. aphyllum). Gatunek ten występuje niemal w całej Europie oraz północnej i wschodniej Azji. We wschodniej Azji rosną jeszcze trzy gatunki z tego rodzaju, z czego dwa są endemitami Tajwanu. Jeden gatunek – E. roseum rozprzestrzeniony jest w strefie międzyzwrotnikowej Starego Świata – środkowej Afryce, Azji południowej i południowo-wschodniej, północno-wschodniej Australii i na wyspach zachodniego Pacyfiku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Storzyszek

roślina z rodziny wargowych, stosowana w lecznictwie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stos

1. wiele przedmiotów ułożonych jeden na drugim;
2. sterta drewna ułożona w celu spalenia;
3. w górnictwie: rodzaj podpory stropu;
4. foremna bryła ułożona z drewna jednego sortymentu i zwykle jednakowej długości

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) większa ilość przedmiotów ułożonych jeden na drugim

(1.2) drewno ułożone do spalenia czegoś lub kogoś; miejsce, na którym dokonuje się ceremonii kremacji ciała zmarłego

(1.3) inform. jedna ze struktur danych, w której analogicznie do stosu (1.1) kartek, dostęp jest możliwy tylko przez dokładanie lub pobieranie z wierzchu;

- Stos – w informatyce, struktura danych działająca na zasadzie bufora LIFO
- Stos – polana w Beskidzie Sądeckim
- Stos – zespół muzyczny
- Stos – sposób prezentacji zawartości foldera w Dock systemu macOS
- STOS – Centrum Kompetencji STOS Politechniki Gdańskiej

Zobacz też

- Dolina Stos – dolina w słowackich Tatrach Wysokich
- spalenie na stosie – metoda wykonywania kary śmierci

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stosik

mały stos

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od stos

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stosina

część osi pióra ptaków, na której osadzone są promienie chorągiewki

Pióro (łac. penna) – twory nabłonkowe pokrywające ciała części zwierząt, zwłaszcza ptaków. Podobnie jak łuski u gadów, pióra zachodzą na siebie dachówkowato.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stosować

używać

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) używać czegoś w jakimś celu w określonych sytuacjach

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stosowalny

dający się stosować, możliwy do stosowania

#### Źródła:

SJP.pl

# Stosowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) używanie czegoś w jakimś celu w określonych sytuacjach

#### Źródła:

Wiktionary

# Stosowany

używać

przymiotnik odczasownikowy

(1.1) nauk. mający służyć potrzebom praktycznym

forma czasownika.

(2.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od: stosować

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stosownie

przysłówek

(1.1) książk. zgodnie z czymś, odpowiednio, właściwie; według czegoś

#### Źródła:

Wiktionary

# Stosowniej

stopień wyższy od przysłówka: stosownie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stosowniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: stosowny

#### Źródła:

SJP.pl

# Stosowność

→ stosowny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co stosowne

Patrz:stosowny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stosowny

taki, który najlepiej pasuje do czegoś, odpowiada czemuś; odpowiedni, właściwy

przymiotnik

(1.1) książk. najlepszy w danej sytuacji, pasujący, nadający się, odpowiadający niej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stosowy

→ stos

Patrz:stos

#### Źródła:

SJP.pl

# Stosuneczek

zdrobnienie od: stosunek

#### Źródła:

SJP.pl

# Stosuneczki

zdrobnienie od: stosunek

#### Źródła:

SJP.pl

# Stosunek

1. związek, zależność jaka zachodzi pomiędzy dwiema rzeczami, osobami itp. zestawionymi ze sobą; relacja; proporcja;
2. odnoszenie się do czegoś lub kogoś, sposób traktowania czegoś lub kogoś;
3. iloraz otrzymany z podzielenia dwóch wielkości należących do danego zbioru;
4. współżycie fizyczne dwóch osób, umożliwiające zapłodnienie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zależność między różnymi elementami

(1.2) współżycie seksualne, akt płciowy, stosunek płciowy

(1.3) sposób odnoszenia się do kogoś

(1.4) mat. iloraz dwóch wielkości, liczb

w liczbie mnogiej stosunki

(2.1) sposób obcowania między różnymi jednostkami

(2.2) warunki, w jakich coś ma miejsce, sytuacja

Stosunek – odzwierciedlenie zależności między dwoma bądź większą liczbą podmiotów, przedmiotów, cech, obiektów matematycznych, itp.

- stosunek (matematyka)
- stosunek płciowy:
  - stosunek przerywany
  - stosunek oralny
  - stosunek analny
  - stosunek międzyudowy
  - stosunek międzypiersiowy

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wiktionary oraz Wikipedia

# Stosunki

1. związek, zależność jaka zachodzi pomiędzy dwiema rzeczami, osobami itp. zestawionymi ze sobą; relacja; proporcja;
2. odnoszenie się do czegoś lub kogoś, sposób traktowania czegoś lub kogoś;
3. iloraz otrzymany z podzielenia dwóch wielkości należących do danego zbioru;
4. współżycie fizyczne dwóch osób, umożliwiające zapłodnienie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stosunkowo

przysłówek

(1.1) w stosunku do czego lub kogo

#### Źródła:

Wiktionary

# Stoszowice

wieś i gmina wiejska w Polsce

Stoszowice (niem. Peterwitz, wcześniej Polnisch Peterwitz) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie ząbkowickim, siedziba gminy Stoszowice.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stoszowicki

→ Stoszowice

Patrz:Stoszowice

#### Źródła:

SJP.pl

# Stoszyce

Stoszyce – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wrocławskim, w gminie Kąty Wrocławskie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wrocławskiego.

Na koniec 2011 Stoszyce liczyły 74 mieszkańców, 2012 – 79, 2013 – 85, a na koniec 2014 i 2015 – 86.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stotinka

drobna moneta bułgarska, jedna setna lewa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) monet. bułgarska waluta groszowa;

Stotinka (bułg. стотинка) – moneta, drobna jednostka monetarna Bułgarii równa 1/100 lewa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stout

[czytaj: stałt] mocne, ciemne piwo angielskie o dużej zawartości chmielu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) spoż. mocne, ciemne piwo górnej fermentacji, rodzaj ale;

Stout – ciemne piwo górnej fermentacji, rodzaj ale. Zdaniem niektórych stout wywodzi się bezpośrednio od porteru (nazwa użyta pierwszy raz w 1721 roku, na określenie ciemnego piwa warzonego z palonego słodu), inni zaś twierdzą, że obie nazwy są tożsame (chociaż określenie stout było używane już wcześniej, pojawiając się pierwszy raz w 1677 roku). Najbardziej znanymi przedstawicielami są piwa Guinness, Murphy's Irish Stout oraz Beamish.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stoutowy

→ stout [czytaj: stałtowy]

#### Źródła:

SJP.pl

# Stówa

pot. 100 złotych (także o innych walutach); stówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. banknot o wartości stu podstawowych jednostek monetarnych

(1.2) pot. prędkość 100 km/h

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stowarzyszać

1. łączyć osoby lub grupy ludzkie w stowarzyszenie;
2. stowarzyszać się - łączyć się w stowarzyszenie

czasownik przechodni niedokonany (dk. stowarzyszyć)

(1.1) łączyć osoby lub grupy osób w jedną organizację dążącą do uskuteczniania wspólnych zamierzeń

czasownik zwrotny niedokonany stowarzyszać się (dk. stowarzyszyć się)

(2.1) łączyć się z osobami lub grupami osób w jedną organizację dążącą do uskuteczniania wspólnych zamierzeń

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stowarzyszenie

1. połączyć osoby lub grupy ludzkie w stowarzyszenie;
2. stowarzyszyć się - połączyć się w stowarzyszenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) organizacja społeczna (zrzeszenie) powoływana przez grupę osób o wspólnych celach lub zainteresowaniach;

Stowarzyszenie – organizacja społeczna (zrzeszenie) powoływana przez grupę osób mających wspólne cele lub zainteresowania.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stowarzyszeniowy

przymiotnik od: stowarzyszenie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stowarzyszona

kobieta należąca do jakiejś organizacji

#### Źródła:

SJP.pl

# Stowarzyszony

osoba należąca do jakiegoś stowarzyszenia

#### Źródła:

SJP.pl

# Stowarzyszyć

1. połączyć osoby lub grupy ludzkie w stowarzyszenie;
2. stowarzyszyć się - połączyć się w stowarzyszenie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stowe

Miejscowości w USA:

- Stowe – jednostka osadnicza w stanie Pensylwania, w hrabstwie Montgomery
- Stowe – miasto w stanie Vermont, w hrabstwie Lamoille
- Stowe – jednostka osadnicza w stanie Vermont, w hrabstwie Lamoille

Gminy w USA:

- Stowe (ang. Stowe Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Allegheny
- Stowe (ang. Stowe Town) – gmina w stanie Vermont, w hrabstwie Lamoille

#### Źródła:

Wikipedia

# Stóweczka

zdrobnienie od: stówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: stówa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stowięcino

Stowięcino (kaszb. Stowicëno, niem. Stojentin) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Główczyce. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

Miejscowość położona na południowy wschód od Główczyc, 41,5 km od Słupska.

W 1954 w Stowięcinie urodził się Andrzej Lepper, polityk i związkowiec, były wicepremier, przewodniczący Samoobrony Rzeczpospolitej Polskiej.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stówka

pot. 100 złotych (także o innych walutach); stówa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: stówa

(1.2) żart. o stówie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stożar

specjalny dźwig ułatwiający układanie siana w stogi albo w wysokich stodołach

#### Źródła:

SJP.pl

# Stożeczkowate

rodzina lądowych ślimaków płucodysznych z rzędu trznkoocznych

Stożeczkowate (Euconulidae) – szeroko rozprzestrzeniona po świecie rodzina lądowych ślimaków trzonkoocznych (Stylommatophora), obejmująca około 150 gatunków żyjących w wilgotnych siedliskach. Ich muszla jest mała, kulisto-stożkowata, z licznymi skrętami. Ślady kopalne stożeczkowatych pochodzą co najmniej z paleocenu.

W Polsce stwierdzono 2 gatunki: Euconulus fulvus i Euconulus praticola.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stożeczkowaty

o cechach stożeczkowatych (rodzina ślimaków)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stożek

figura przestrzenna, na podstawie koła stopniowo zwężająca się ku górze

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od stóg

(1.2) geom. bryła powstała przez obrót trójkąta prostokątnego wokół jednej z przyprostokątnych;

(1.3) bot. zob. stożek wzrostu.

(1.4) geol. zob. stożek wulkaniczny.

(1.5) med. zob. stożek rogówki.

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) zool. mięczak z rodziny stożków, nazwa systematyczna|Conidae|ref=tak.

Matematyka:

- stożek – rodzaj bryły geometrycznej
- stożek – uogólnienie pojęcia stożka znanego z geometrii na przestrzenie liniowo-topologiczne
- stożek (topologia)

Biologia:

- stożki – rodzaj mięczaków
- stożek wzrostu – merystem wierzchołkowy – tkanka roślinna, twórcza znajdująca się na wierzchołku pędu lub korzenia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stożkowa

przymiotnik od: stożek

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mat. krzywa powstała na przecięciu stożka z płaszczyzną nieprzechodzącą przez jego wierzchołek

Krzywa stożkowa – zbiór punktów przecięcia płaszczyzny i powierzchni stożkowej, której kierującą jest okrąg. Krzywe stożkowe są krzywymi drugiego stopnia, tzn. można je w kartezjańskim układzie współrzędnych opisać równaniem algebraicznym drugiego stopnia względem obu zmiennych x i y.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stożkowaty

przypominający kształtem stożek, podobny do stożka

przymiotnik jakościowy

(1.1) taki, który wyglądem przypomina stożek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stożkówka

rodzaj grzybów z rodziny gnojankowatych

Conocybe Fayod (stożkówka) – rodzaj grzybów z rodziny gnojankowatych (Bolbitiaceae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stożkowy

przymiotnik od: stożek

przymiotnik relacyjny

(1.1) taki, który ma kształt stożka

(1.2) związany ze stożkiem, dotyczący stożka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stożyć

układać w stogi

#### Źródła:

SJP.pl

# Stożyna

żerdź umieszczona w stogu siana dla jego umocnienia

#### Źródła:

SJP.pl

# Stożysko

zgrubienie od: stóg

#### Źródła:

SJP.pl

# Stół

1. mebel zbudowany z blatu i nóg;
2. rodzaj spożywanych posiłków, np. jarski stół, szwedzki stół, wykwintny stół;
3. urządzenie techniczne składające się z często ruchomego blatu, wyposażone w aparaturę techniczną

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) mebl. mebel z podpartym na nogach blatem, służący zwykle do spożywania posiłków lub pracy;

(1.2) posiłek z wielu dań wyłożonych na stole (1.1) lub sposób odżywiania się

(1.3) karc. wyraz używany w sformułowaniach brydżowych dotyczących partii lub rozdania, albo zagrywki z wyłożonych kart

(1.4) urządzenie techniczne o różnych zastosowaniach, w formie blatu stojącego na kilku nogach, będące osobnym stanowiskiem pracy

(1.5) specjalny blat stojący na nogach, służący do prowadzenia przy nim konkretnej gry sprawnościowej

Stół – mebel z poziomą powierzchnią podtrzymywaną przez podstawę, zazwyczaj z czterema nogami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stoł.

skrót od:
1. stołeczny; st.;
2. stołowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Stołb

dawniej: wolno stojąca wieża obronna, wzniesiona w obrębie murów zamku; donżon; stołp

#### Źródła:

SJP.pl

# Stołbur

choroba niektórych chwastów i roślin uprawnych, rozprzestrzeniana przez owady zasiedlające pola (np. skoczki, zmieniki)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stołczno

Stołczno (kaszub. Stołczno, niem. Stolzenfelde) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie człuchowskim, w gminie Człuchów przy drodze krajowej nr .

Prywatna wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w województwie pomorskim. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stołeczek

zdrobnienie od: stołek

#### Źródła:

SJP.pl

# Stołeczny

dotyczący stolicy

przymiotnik

(1.1) dotyczący stolicy, wywodzący się ze stolicy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stołek

1. sprzęt domowy, zwykle na czterech nogach, bez oparcia, służący do siedzenia;
2. potocznie: siedzieć na dwu stołkach - być dwulicowym, prowadzić grę na dwa fronty

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) mebl. niewielkie jednosobowe, niskie, twarde siedzisko bez oparcia, zazwyczaj na kilku nogach

(1.2) pot. przen. zwierzchnie stanowisko, wyższy urząd, dobra posada

Taboret (z fr. tabouret, także stołek, reg. gw. ryczka) – rodzaj mebla, siedzisko z jedną lub kilkoma nogami, zwykle bez oparcia i podłokietników.

Pochodzenie stołków pozostaje niejasne, lecz pewne jest, że stanowią one jedne z najwcześniejszych form mebli drewnianych. Pierwsze wzmianki o taboretach pochodzą ze starożytnego Egiptu i Mezopotamii, gdzie funkcjonowały jako siedziska dla wyższych klas społecznych. Charakteryzowały się one niskim profilem, trzema nogami oraz często ozdobnymi detalami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stołkowy

→ stołek

Patrz:stołek

#### Źródła:

SJP.pl

# Stołowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stołować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stołowe

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) hist. rodzaj podatku ściąganego od rodzin;

forma przymiotnika.

(2.1) n. lp. i nmos. lm. od: stołowy

Stołowe – w przeszłości opodatkowanie, ściągane "za stół", tzn. w przybliżeniu od każdej rodziny, ściągane w postaci pieniężnej lub w naturze (np. w zbożu).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stołóweczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: stołówka

#### Źródła:

Wiktionary

# Stołówka

1. zakład żywienia zbiorowego, dziś zwykle przy instytucji skupiającej wiele osób; jadłodajnia;
2. sala jadalna zakładu żywienia zbiorowego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) miejsce zbiorowego żywienia, np. w szkole, zakładzie pracy

(1.2) daw. jadalnia

Stołówka – placówka zbiorowego żywienia, zapewniająca określonym grupom konsumentów posiłki; głównie obiady, ale także śniadania i kolacje.

Może również wydawać posiłki jednorazowe. Jest wyodrębniona organizacyjnie i lokalowo, zlokalizowana na terenie zakładu pracy (stołówka pracownicza), szkół, uczelni, ośrodków wypoczynkowych. Prowadzi ograniczony asortyment posiłków przy zastosowaniu samoobsługi lub obsługi kelnerskiej, stosując przy tym w przeważającej części system abonamentowej sprzedaży i wydawania posiłków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stołówkowicz

potocznie: osoba jadająca w stołówce

#### Źródła:

SJP.pl

# Stołówkowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z stołówką, dotyczący stołówki

#### Źródła:

Wiktionary

# Stołowniczka

kobieta stołująca się u kogoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Stołownik

osoba stołująca się u kogoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Stołowogórski

przymiotnik

(1.1) przym. od Góry Stołowe

#### Źródła:

Wiktionary

# Stołowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stołowy

1. przymiotnik od: stół; przeznaczony na stół, używany w trakcie jedzenia przy stole lub w jakiś inny sposób związany ze stołem;
2. przeznaczony do celów spożywczych

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący stołu, związany ze stołem

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) poznań. pokój-jadalnia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stołp

obronna wieża wewnątrz zamku; donżon

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) archit. wieża lub baszta będąca częścią średniowiecznego zamku, przeznaczona wyłącznie do celów obronnych, niezamieszkała w czasie pokoju;

(1.2) stpol. słup

Stołp (wieża ostatecznej obrony lub bergfried, bergfrid) – średniowieczna wieża obronna na planie koła, owalu, prostokąta lub wieloboku, o znacznej wysokości (30–50 m) i dużej grubości murów (3–5 m), niezamieszkiwana podczas pokoju. Stanowiła ostateczny punkt obrony. Początkowo wolnostojąca i przeznaczona do obrony pasywnej, z czasem włączana w obwód obronny zamku i zaopatrywana w elementy zwiększające możliwość aktywnej obrony. Zasadą było umieszczanie wejścia na znacznej wysokości, poprzez ganek prowadzący z murów lub połączenie z domem pana feudalnego. Dolna część wnętrza wieży była sklepiona, przeznaczona zazwyczaj na więzienie, dostępna tylko od góry. Po przesunięciu stołpów na zewnątrz linii murów, wraz z ewolucją sztuki fortyfikacyjnej, zostały wyparte przez baszty i basteje, a w nowożytnej sztuce fortyfikacyjnej rolę ich przejął tzw. śródszaniec.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stołpce

miasto na Białorusi

Stołpce (biał. Стоўбцы, Stoubcy, ros. Столбцы, Stołbcy) – miasto położone na Białorusi, w obwodzie mińskim, centrum administracyjne rejonu stołpeckiego, położona przy trasie linii kolejowej Warszawa – Brześć – Baranowicze – Mińsk. Stołpce leżą nad Niemnem.

Miasto liczy 16,9 tys. mieszkańców (2018). Stołpce położone są około 70 km na południowy zachód od Mińska.

W mieście rozwinął się przemysł drzewny oraz spożywczy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stołpecki

→ Stołpce

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Stołpcami, dotyczący Stołpców

Patrz:Stołpce

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stołupiański

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Stołupianami, dotyczący Stołupian

#### Źródła:

Wiktionary

# Stołupiany

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. Niestierow (historyczna nazwa miasta w Prusach, obecnie egzonim wariantowy)

Niestierow, Stołupiany (ros. Нестеров; dawn. niem. Stallupönen) – miasto w obwodzie królewieckim w Rosji, siedziba rejonu. W 2021 roku liczyło 3937 mieszkańców.

Miejscowość położona we wschodniej części obwodu królewieckiego około 25 kilometrów na wschód od Gusiewa i 10 kilometrów od granicy z Litwą, na linii kolejowej Kaliningrad-Moskwa i trasie E28.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stp.

skrót od: staropolski

#### Źródła:

SJP.pl

# Stpice

Stpice – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie pułtuskim, w gminie Świercze. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stpol.

skrót od: staropolski (czytany jako cały, odmienny wyraz)

#### Źródła:

SJP.pl

# Str.

skrót od: strona (czytany jako cały, odmienny wyraz); s.

skrót, rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) = strona

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strabag

europejska spółka budowlana z Warszawy

Strabag SE – europejska spółka budowlana z siedzibą w Wiedniu (wcześniej w Spittal an der Drau w Austrii), notowana na Wiener Börse.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strąbiać

potocznie:
1. trąbiąc na kogoś klaksonem, wyrażać niezadowolenie; obtrąbiać, otrąbiać;
2. strąbiać się - upijać się; nachlewać się, schlewać się

#### Źródła:

SJP.pl

# Strąbić

potocznie:
1. upomnieć kogoś poprzez długie trąbienie klaksonem;
2. okrzyczeć kogoś;
3. wypić łapczywie dużą ilość napoju

#### Źródła:

SJP.pl

# Strabizm

zezowanie

Zez (łac. strabismus, gr. strabismus (z Greki: στραβισμός strabismos, od στραβίζειν strabizein „mrużyć”, od στραβός strabos „mrużenie, zmrużone-oko”)) – wada oczu objawiająca się nieprawidłowym ustawieniem oczu względem siebie podczas patrzenia na obiekt, spowodowane np. osłabieniem mięśni ocznych, co powoduje zmianę kąta patrzenia jednego oka względem drugiego. Efektem zeza jest zaburzenie widzenia stereoskopowego. Stan ten może występować sporadycznie lub stale. Jeśli występuje przez większą część dzieciństwa, może skutkować niedowidzeniem i utratą percepcji głębi. Jeśli pojawi się w wieku dorosłym, jest bardziej prawdopodobne, że spowoduje podwójne widzenie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Straburzyński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Straca

dawniej:
1. brulion, notatnik;
2. w kupiectwie: podręczna księga do zapisywania wszystkich przychodów i rozchodów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stracciacalando

określenie wykonawcze: gadatliwie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stracciatella

[czytaj: straczczjatella] straciatella;
1. delikatny rosół z lanymi kluseczkami z parmezanu;
2. deser (np. lody śmietankowe, jogurt) z drobnymi kawałkami ciemnej czekolady

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spoż. cuk. rodzaj włoskich lodów na bazie mleka z wiórkami czekolady;

(1.2) spoż. kulin. włoska zupa na bazie bulionu z dodatkiem parmezanu i ubitego jajka;

- stracciatella – włoskie lody
- stracciatella – włoska zupa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Straceńczy

charakterystczny dla osoby, która znalazła się w sytuacji ekstremalnej; rozpaczliwy, desperacki

#### Źródła:

SJP.pl

# Stracenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stracić.

(1.2) egzekucja, wykonanie kary śmierci; także. kara śmierci

Kara śmierci, kara główna, kara ostateczna, najwyższy wymiar kary – pozbawienie życia sprawcy przestępstwa, praktykowane od początków istnienia prawa, różnie w zależności od krajów, systemów prawnych i epok. Najczęściej była przewidziana za zbrodnie jak zabójstwo lub zdrada stanu, ale śmiercią karano także drobniejsze przestępstwa, w tym skierowane przeciw mieniu lub występki obyczajowe jak cudzołóstwo. Była bądź jest też zapisana w prawach religijnych różnych wyznań.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Straceniec

osoba, która wskutek rozpaczy lub z powodu znalezienia się w sytuacji ekstremalnej, skłonna jest do gwałtownych, czasem nieobliczalnych zachowań; desperat

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ktoś skazany na stracenie, na śmierć

(1.2) ktoś, kto nie baczy na ryzyko utraty życia

- Straceniec – potok w Beskidzie Żywieckim
- Straceniec – szczyt w Beskidzie Żywieckim

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strach

1. lęk, obawa, niepokój;
2. potocznie: kukła mająca odstraszać ptaki; strach na wróble;
3. według wierzeń ludowych: upiór, widziadło, mara, zjawa

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) psych. uczucie niepokoju, lęku przed czymś, co może być groźne

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) roln. kukła uformowana ze starych ubrań, służąca do odstraszania ptaków na polach

(2.2) etn. według wierzeń ludowych: cień, duch zmarłego

Strach – jedna z podstawowych cech pierwotnych (nie tylko ludzka) mających swe źródło w instynkcie przetrwania. Stan silnego emocjonalnego napięcia, pojawiający się w sytuacjach realnego zagrożenia, naturalną reakcją organizmu jest np. odruch silnego napięcia mięśni, a w konsekwencji ucieczka lub walka.Spowodowany jest zdolnością zapamiętywania i kojarzenia podobnych sytuacji (podobna sytuacja w przeszłości miała groźny skutek) oraz w przypadku ludzi z umiejętnością abstrakcyjnego myślenia (z mojej decyzji wyniknie sytuacja, która spowoduje groźny skutek).Nierozerwalnie związany z przyszłością (odstęp czasowy jest nieistotny) gdyż zdarzenia z przeszłości odczuwamy inaczej (żal po jakiejś stracie) a jeszcze inaczej teraźniejsze (ból sprawia nam cierpienie). Straty lub bólu mającego nadejść możemy się bać (odczuwamy przed nimi strach).Strach może mieć skutek pozytywny, gdy efektem jest ochrona nas lub naszego interesu, albo negatywny, gdy powstrzymuje nas przed konsekwentnym dążeniem do celu.Jest subiektywny, gdyż ten sam spodziewany skutek nie zawsze i nie u wszystkich spowoduje poczucie zagrożenia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strachać

potocznie: strachać się - bać się, lękać się czegoś, obawiać się; cykać się, peniać

#### Źródła:

SJP.pl

# Strachajło

potocznie: człowiek tchórzliwy, bojaźliwy; cykor, tchórz

#### Źródła:

SJP.pl

# Strachanów

Strachanów – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie sieradzkim, w gminie Goszczanów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strachałka

1. przedmiot mający straszyć;
2. utwór o strachach

#### Źródła:

SJP.pl

# Strachliwie

przysłówek

(1.1) w sposób strachliwy

#### Źródła:

Wiktionary

# Strachliwiej

stopień wyższy od przysłówka: strachliwie

#### Źródła:

SJP.pl

# Strachliwość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, kto strachliwy; cecha tego, co strachliwe

#### Źródła:

Wiktionary

# Strachliwszy

stopień wyższy od przymiotnika: strachliwy

#### Źródła:

SJP.pl

# Strachliwy

przymiotnik

(1.1) o osobie, która często i łatwo ulega strachowi

#### Źródła:

Wiktionary

# Strachocice

Strachocice – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie tureckim, w gminie Dobra.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa konińskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strachocin

- Strachocin – osiedle we Wrocławiu

2 miejscowości w Polsce:

- Strachocin – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. kłodzkim, w gminie Stronie Śląskie
- Strachocin – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. stargardzkim, w gminie Stargard

Zobacz też: Nowy Strachocin, Stary Strachocin, Strachocina

#### Źródła:

Wikipedia

# Strachocina

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. wieś w województwie podkarpackim, w powiecie sanockim;

Strachocina – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie sanockim, w gminie Sanok. Leży nad potokiem Różowym. Miejscowość leży na terenach, które noszą historyczną nazwę Ziemia sanocka. Zajmuje obszar blisko 1200 ha, jest w niej 300 domów.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Strachociński

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze Strachocinem, dotyczący Strachocina

#### Źródła:

Wiktionary

# Strachomin

Strachomin – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie mińskim, w gminie Latowicz. Leży nad rzeką Świder.

Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie garwolińskim ziemi czerskiej województwa mazowieckiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strachopłoch

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rzad. tchórz

(1.2) daw. alarmista

#### Źródła:

Wiktionary

# Strachówecki

przymiotnik od: Strachówka

#### Źródła:

SJP.pl

# Strachówka

wieś w Polsce

Strachówka – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie wołomińskim, w gminie Strachówka.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

Miejscowość jest siedzibą gminy Strachówka oraz rzymskokatolickiej parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strachowo

Strachowo – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Płońsk.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Straciatella

[czytaj: straczjatella] stracciatella;
1. delikatny rosół z lanymi kluseczkami z parmezanu;
2. deser (np. lody śmietankowe, jogurt) z drobnymi kawałkami ciemnej czekolady

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spoż. cuk. rodzaj włoskich lodów na bazie mleka z wiórkami czekolady

(1.2) spoż. kulin. włoska zupa na bazie bulionu z dodatkiem parmezanu i ubitego jajka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stracić

czasownik przechodni

(1.1) dokonany od|strącać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stracony

przymiotnik

(1.1) taki, którego stracono, zgubiono; który nie wróci

(1.2) taki, na którym wykonano egzekucję; taki, który zginął poprzez stracenie

(1.3) taki, z którego nie ma pożytku

forma czasownika.

(2.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od: stracić

#### Źródła:

Wiktionary

# Strączek

zdrobnienie od: strąk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: strąk

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strączkowaty

przypominający kształtem strączek, podobny do strączka

#### Źródła:

SJP.pl

# Strączkowce

rząd roślin okrytonasiennych; bobowce, strąkowce

Bobowce, strączkowce, strąkowce (Fabales Bromhead) – grupa roślin okrytonasiennych stanowiąca klad wyróżniany w randze rzędu w różnych systemach klasyfikacyjnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strączkowiec

przedstawiciel rzędu roślin okrytonasiennych; bobowiec, strąkowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Strączkowy

przymiotnik od: strączek

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze strączkiem, dotyczący strączka

(1.2) bot. taki, który jest zaliczany do roślin strączkowych, czyli takich, które wytwarzają strąki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strączyn

strączyn chiński - gatunek drzewa z rodziny bobowatych

Strączyn (Cladrastis Raf.) – rodzaj roślin z rodziny bobowatych (Fabaceae). Obejmuje cztery gatunki. Jeden z nich – strączyn żółty C. kentukea – występuje we wschodniej części Ameryki Północnej, pozostałe w Chinach i Japonii. Są to drzewa rosnące w zimozielonych lasach górskich strefy umiarkowanej oraz w lasach mieszanych i liściastych zrzucających liście zimą.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strączyniec

drzewo, krzew lub bylina z rodziny brezylkowatych; kasja; senes

Strączyniec (Cassia L.) – rodzaj roślin należący do rodziny bobowatych (Fabaceae) z podrodziny brezylkowych (Caesalpinioideae). Obejmuje 90 gatunków występujących w ciepłym klimacie. Gatunkiem typowym jest Cassia fistula L. – strączyniec cewiasty.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strączyński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strąd

gwarowo: brzeg morski, wybrzeże

#### Źródła:

SJP.pl

# Strada

samochód typu Fiat Strada

#### Źródła:

SJP.pl

# Stradać

czasownik

(1.1) stpol. stracić

(1.2) stpol. zgubić

#### Źródła:

Wiktionary

# Stradanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stradać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stradivari

Stradivari:

- Antonio Stradivari, Stradivarius (1643/4, Cremona – 1737, Cremona), włoski lutnik, przedstawiciel
- (19189) Stradivari (1991 YE1), planetoida

#### Źródła:

Wikipedia

# Stradivarius

smyczkowy instrument wykonany przez włoskiego lutnika Stradivariego

- Antonio Stradivari – budowniczy instrumentów muzycznych
- Stradivarius – instrument smyczkowy o najwyższej jakości (głównie Antonio Stradivari i jego następcy)
- Stradivarius – marka odzieżowa
- Stradivarius – film włoski z 1989
- Stradivarius – włoska wytwórnia płytowa

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stradlice

Stradlice – wieś w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kazimierskim, w gminie Kazimierza Wielka. Leży przy drodze wojewódzkiej nr 768.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stradnik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) stpol. ubogi

(1.2) stpol. nieszczęśnik

(1.3) stpol. bezbożnik, złoczyńca, człowiek zły

#### Źródła:

Wiktionary

# Stradny

przymiotnik

(1.1) stpol. biedny

(1.2) stpol. nieszczęśliwy

#### Źródła:

Wiktionary

# Stradom

dzielnica Krakowa i Częstochowy

- Stradom − dzielnica Częstochowy
- Stradom − część Krakowa
- Stradom − potoczna nazwa ulica Stradomskiej w Krakowie
- Stradom − firma włókiennicza w Częstochowie
- Stradom Częstochowa – klub piłkarski

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stradomski

→ Stradom

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Stradomiem, dotyczący Stradomia

Patrz:Stradom

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stradowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stradyk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeka w północnej Polsce i obwodzie królewieckim Rosji, dopływ Świeżej

#### Źródła:

Wiktionary

# Stradzewo

- Stradzewo – przysiółek wsi Kręcko, w województwie lubuskim, w powiecie świebodzińskim, w gminie Zbąszynek
- Stradzewo – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie sierpeckim, w gminie Gozdowo
- Stradzewo – wieś w województwie zachodniopomorskim, w powiecie choszczeńskim, w gminie Choszczno

#### Źródła:

Wikipedia

# Strąga

budynek gospodarczy przy bacówce, miejsce schronienia owiec w czasie niepogody

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) góry. pomieszczenie ochronne dla owiec przy bacówce

Strąga (lokalnie w formie stroga, struonga, pstręga) – apelatyw znany z całych Karpat, ściśle związany z sezonowym pasterstwem owiec (szałaśnictwem), oznaczający usytuowaną na hali 'przegrodę z otworami, przez które przechodziły owce do dojenia’, również 'otwór w przegrodzie, przez który przechodzą owce do dojenia’. Na Podhalu w znaczeniu 'miejsce zagrodzone do dojenia owiec’,'koszar na owce’ lub 'ogrodzenie przeznaczone do dojenia owiec’. Nie należy utożsamiać z koszarem – zagrodą, w której owce nocują.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stragan

prowizoryczny sklep; kram

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) hand. prowizoryczne lub przenośne miejsce handlu, np. na targowisku

Kram, stragan lub stoisko handlowe – mały, prowizoryczny sklep w formie budki albo stołu lub ławy z towarem. Pierwotnie zwykle drewniany. Metalowy stragan w formie rozkładanej budki, której część po rozłożeniu tworzy zadaszenie, określany jest jako szczęki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Straganiara

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zgrub. od: straganiarka

#### Źródła:

Wiktionary

# Straganiarka

→ straganiarz

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. właścicielka straganu

(1.2) pot. kobieta sprzedająca przy straganie

Patrz:straganiarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Straganiarski

straganowy, kramarski;
1. związany z prowadzeniem straganu;
2. odznaczający się niskim poziomem artystycznym

#### Źródła:

SJP.pl

# Straganiarstwo

sprzedawanie towarów na straganie; zajęcie straganiarza

#### Źródła:

SJP.pl

# Straganiarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. właściciel straganu

(1.2) pot. mężczyzna sprzedający przy straganie

#### Źródła:

Wiktionary

# Straganik

zdrobnienie od: stragan

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od stragan

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Straganówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rzad. wydanie straganowe, publikacja przeznaczona do sprzedaży na straganach

#### Źródła:

Wiktionary

# Straganowy

straganiarski, kramarski;
1. związany z prowadzeniem straganu;
2. odznaczający się niskim poziomem artystycznym

przymiotnik

(1.1) hand. targowy

(1.2) liter. niskich lotów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stragarz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) etn. bud. przest. szeroka belka umieszczana w poprzek pod innymi belkami pułapu dla jego podtrzymania, przebiegająca przez środek izby

#### Źródła:

Wiktionary

# Strajk

sytuacja gdy pracownicy nie wykonują swojej pracy, żądają określonych zmian np. podwyższenia pensji, zmiany warunków pracy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) dobrowolny i zbiorowy protest pracowników, który polega najczęściej na przerwaniu pracy, podjęty w celu spełnienia przez pracodawcę lub władzę ich postulatów;

(1.2) w kręglach: zbicie wszystkich kręgli za pierwszym rzutem

Strajk (ang. strike) – zbiorowe, dobrowolne i czasowe zaprzestanie pracy (lub nauki) przez pracowników (lub inne grupy społeczne), będące formą sprzeciwu wobec warunków zatrudnienia, wynagradzania lub praktyk pracodawcy, podejmowane w celu wymuszenia realizacji określonych żądań ekonomicznych, socjalnych, zawodowych lub politycznych. Strajki mogą mieć różne przyczyny – od dążeń do poprawy płac i warunków pracy (strajki ekonomiczne), przez solidarność z innymi grupami protestującymi, po spory kompetencyjne między związkami zawodowymi czy motywacje polityczne (np. strajk generalny). Istnieją również formy nielegalne, takie jak strajki dzikie, okupacyjne czy częściowe (np. strajk włoski). Strajk stanowi narzędzie walki społecznej, najczęściej stosowane przez pracowników najemnych wobec pracodawców lub władz państwowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strajkować

czasownik

(1.1) uczestniczyć w strajku

#### Źródła:

Wiktionary

# Strajkowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) uczestniczenie w strajku

#### Źródła:

Wiktionary

# Strajkowicz

potocznie: ten, kto strajkuje; uczestnik strajku

#### Źródła:

SJP.pl

# Strajkowiczka

uczestniczka strajku

#### Źródła:

SJP.pl

# Strajkowy

przymiotnik od: strajk

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z strajkiem, dotyczący strajku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strajkująca

uczestniczka strajku

#### Źródła:

SJP.pl

# Strajkujący

uczestnik strajku

#### Źródła:

SJP.pl

# Strąk

podłużny owoc zawierający kilka nasion, powstający z jednego owocolistka, pękający wzdłuż szwów na dwie części

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) bot. suchy, pękający owoc charakterystyczny dla roślin z rodziny motylkowych;

(1.2) przen. o kosmykach pozlepianych włosów

Strąk (legumen) – owoc pojedynczy, suchy pękający, zwykle wielonasienny. Wykształcony jest z zalążni pojedynczej tj. utworzonej z jednego owocolistka. Od podobnego mieszka różni się tym, że otwiera się (pęka) dwustronnie: wzdłuż szwu brzusznego (szwu zrośnięcia brzegów owocolistków, tam gdzie przymocowane są nasiona) i szwu grzbietowego (żyłki środkowej owocolistka). Nasiona zwykle okrągławe, ułożone są wzdłuż zrośnięcia się brzegów owocolistka. Owocnia jest cienka i skórzasta, niezróżnicowana morfologicznie. Anatomicznie podzielona jest na warstwy o różnej budowie, co ma istotny wpływ na proces rozsiewania nasion.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strąki

podłużny owoc zawierający kilka nasion, powstający z jednego owocolistka, pękający wzdłuż szwów na dwie części

#### Źródła:

SJP.pl

# Strąkowaty

przypominający kształtem strąk, podobny do strąka

#### Źródła:

SJP.pl

# Strąkowce

przedstawiciel rzędu roślin okrytonasiennych; bobowiec, strączkowiec

Bobowce, strączkowce, strąkowce (Fabales Bromhead) – grupa roślin okrytonasiennych stanowiąca klad wyróżniany w randze rzędu w różnych systemach klasyfikacyjnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strąkóweczka

pachówka strąkóweczka - niewielki motyl z rodziny zwójkowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Strąkowiec

przedstawiciel rzędu roślin okrytonasiennych; bobowiec, strączkowiec

- strąkowiec bobikowy (Bruchus atomarinus)
- strąkowiec bobowy (Bruchus rufimanus)
- strąkowiec chiński (Callosobruchus chinensis)
- strąkowiec czteroplamy, strąkowiec 4-pIamisty (Callosobruchus maculatus)
- strąkowiec fasolowy (Acanthoscelides obtectus)
- strąkowiec grochowy (Bruchus pisorum)
- strąkowiec przelotowy (Bruchus loti)
- strąkowiec sparcetowy (Bruchidius unicolor)
- Strąkowiec – część Rybnika

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strąkowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stralsund

[czytaj: sztralzunt] miasto w Niemczech

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. nadbałtyckie miasto powiatowe i hanzeatyckie w niemieckim kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie; ;

Stralsund (wym. [ˈʃtʁaːlzʊnt]), Hansestadt Stralsund – nadbałtyckie miasto powiatowe i hanzeatyckie w niemieckim kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie, siedziba powiatu Vorpommern-Rügen. Leży nad cieśniną Strelasund i ma połączenie kolejowe i drogowe z największą wyspą Niemiec – Rugią. Z tego też powodu Stralsund nazywany jest bramą Rugii. Stralsund uzyskał prawa miejskie w 1234. W 2002 Stare Miasto Stralsundu zostało wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO (wspólnie ze starówką Wismaru).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stralsundzki

przymiotnik od: Stralsund

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Stralsundem, dotyczący Stralsundu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strambotto

w literaturze: utwór liryczny należący do włoskiej poezji ludowej, poruszający tematy erotyczne lub satyryczne, charakteryzujący się bardzo różnorodnymi układami rymów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stramit

płyta z prasowanej słomy oklejona kartonem, stosowana jako izolacja cieplna

#### Źródła:

SJP.pl

# Stramnice

Stramnice – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie średzkim, w gminie Nowe Miasto nad Wartą.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strangalia

rodzaj chrząszcza z rodziny kózkowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Strangelove

Strangelove – singel grupy Depeche Mode promujący album Music for the Masses. W 1988 roku ukazał się teledysk do utworu, wyreżyserowany przez Martyna Atkinsa. Piosenka została spowolniona specjalnie do tego nagrania. Teledysk nagrano w Paryżu.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strangulacja

1. postać niedrożności jelit, powstająca wskutek zaciśnięcia się pasm zrostów pozapalnych wokół pętli jelit; zadzierzgnięcie;
2. uduszenie przez zaciśnięcie na szyi pętli

#### Źródła:

SJP.pl

# Straniero

środowiskowo: obcokrajowiec startujący w polskich rozgrywkach ligowych

Straniero (wł. obcokrajowiec, l.mn. stranieri) to stosowany w sporcie żużlowym termin określający żużlowca, który startuje w polskich rozgrywkach ligowych, lecz nie jest obywatelem Polski.

Po raz pierwszy stranieri mogli startować w polskiej lidze w 1990. Na przestrzeni lat regulamin dopuszczał różną liczbę stranieri, z którymi klub mógł podpisać kontrakt w danym roku (liczba ta nie przekraczała 4) i ilu z nich mogło wystąpić w jednym meczu (1 lub 2). Ponadto w niektórych sezonach obowiązywały również inne, dodatkowe ograniczenia odnoszące się do kwestii startu obcokrajowców w barwach polskich klubów żużlowych, np. zakaz startu w polskiej lidze w kolejnym sezonie dla zawodników zagranicznych, którzy uzyskali kalkulowaną średnią meczową niższą niż 6,00 pkt./mecz czy też brak możliwości kontraktowania żużlowców z kraju innego niż Polska przez kluby, które w przeciągu 3 lat poprzedzających dany sezon rozgrywkowy nie wyszkoliły 3 zawodników do uzyskania certyfikatu na uprawianie sportu żużlowego. ​Od 2006, zgodnie z unijną zasadą o swobodnym przepływie siły roboczej, kluby mogą kontraktować dowolną liczbę zawodników zagranicznych, jednakże ich liczba w składzie drużyny na mecz jest ograniczona poprzez wymóg posiadania w tymże minimalnej liczby zawodników krajowych, który obecnie (2021) wynosi 4.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strąpacz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) stpol. luty

#### Źródła:

Wiktionary

# Strapienie

uczucie smutku, niepokoju; zmartwienie, kłopot, zgryzota

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|strapić.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strapiona

kobieta strapiona, zmartwiona, smutna

#### Źródła:

SJP.pl

# Strapiony

zmartwiony, smutny, stroskany

#### Źródła:

SJP.pl

# Straponten

składane zapasowe siedzenie bez oparcia, przymocowane do stałego fotela graniczącego z przejściem w salach widowiskowych, autobusach itp.; strapontena, dostawka, praktykabel, praktykabl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) książk. składane, odchylane siedzenie, przymocowane do ściany albo do stałego fotela, montowane w teatrach, środkach transportu itp., dawniej także np. w powozach

Straponten (fr. strapontin) – siedzenie składane oszczędzające miejsce, dostawka. Montowane jest sprężynowo do ściany bądź do innych siedzeń w miejscu przeznaczonym na przejście. Stosowane w środkach transportu (pociągi, autobusy, samochody), niekiedy wkomponowane w ścianę i nierzucające się w oczy, często bez oparcia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strapontena

składane zapasowe siedzenie bez oparcia, przymocowane do stałego fotela graniczącego z przejściem w salach widowiskowych, autobusach itp.; strapontena, dostawka, praktykabel, praktykabl

#### Źródła:

SJP.pl

# Stras

rodzaj szkła imitującego drogie kamienie

Stras (niem. Strass) – syntetyczna imitacja diamentu wykonana z oszlifowanego (przeważnie szlifem brylantowym) szkła, szkła akrylowego lub, coraz rzadziej, kryształu górskiego, którego dolne ścianki zostały pokryte substancją poprawiającą blask i inne walory estetyczne. Nazwa pochodzi od wynalazcy, XVIII-wiecznego alzackiego jubilera, Georga Friedricha Strassa, który napylał metal na spodnią stronę oszlifowanego szkła ołowiowego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strasbourg

[czytaj: sztrasburg] miasto we Francji; Sztrasburg, Strasburg

Strasburg (fr. Strasbourg, wym. [stʁazˈbuʁ]; niem. Straßburg, wym. [ˈʃtʁa:sbʊɐ̯k]; alz. Strossburi, wym. [ˈʃd̥rɔ:sb̥uri]; łac. Argentoratum, później Stratœburgus) – miasto w północno-wschodniej Francji, położone przy granicy niemieckiej na Renie. Miasto jest stolicą i głównym ośrodkiem gospodarczym regionu Grand Est i departamentu Dolny Ren. W Strasburgu swoją siedzibę mają m.in. Rada Europy, Europejski Trybunał Praw Człowieka, Parlament Europejski oraz Eurokorpus. Do 31 stycznia 2009 w mieście działał polski konsulat generalny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strasburczyk

[czytaj: sztrazburczyk] mieszkaniec Strasburga (miasta we Francji); sztrasburczyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Strasburg

miasto we Francji; Sztrasburg, Strasbourg

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto we Francji, stolica Alzacji;

(1.2) geogr. miasto w Niemczech, w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie;

(1.3) geogr. toponim, nazwa kilku miejscowości w USA

Strasburg (fr. Strasbourg, wym. [stʁazˈbuʁ]; niem. Straßburg, wym. [ˈʃtʁa:sbʊɐ̯k]; alz. Strossburi, wym. [ˈʃd̥rɔ:sb̥uri]; łac. Argentoratum, później Stratœburgus) – miasto w północno-wschodniej Francji, położone przy granicy niemieckiej na Renie. Miasto jest stolicą i głównym ośrodkiem gospodarczym regionu Grand Est i departamentu Dolny Ren. W Strasburgu swoją siedzibę mają m.in. Rada Europy, Europejski Trybunał Praw Człowieka, Parlament Europejski oraz Eurokorpus. Do 31 stycznia 2009 w mieście działał polski konsulat generalny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strasburger

nazwisko

- Edward Strasburger
- Edward Strasburger (ekonomista)
- Henryk Strasburger
- Karol Strasburger
- Leon Strasburger
- Stanisław Strasburger (ur. 1975) – polski pisarz, reportażysta i operator kultury

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strasburka

[czytaj: sztrazburka] mieszkanka Strasburga (miasta we Francji); sztrasburka

#### Źródła:

SJP.pl

# Strasburski

→ Strasburg (miasto we Francji); sztrasburski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze Strasburgiem, dotyczący Strasburga

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strascinando

określenie wykonawcze: zwalniając, zwiększając; zbliżone znaczeniem do allargando

#### Źródła:

SJP.pl

# Straszak

nazwisko

Straszak (Mormoops) – rodzaj ssaków z rodziny straszakowatych (Mormoopidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Straszakowate

o cechach straszakowatych (rodzina płazów i nietoperzy)

Straszakowate (Heleophrynidae) – rodzina płazów z rzędu płazów bezogonowych (Anura). Najbliższymi ich krewnymi prawdopodobnie są seszelkowate.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Straszakowaty

o cechach straszakowatych (rodzina płazów i nietoperzy)

#### Źródła:

SJP.pl

# Straszany

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Mołdawii, nad rzeką Byk;

Straszany (rum. Strășeni) – miasto w Mołdawii; 16 tysięcy mieszkańców (2012), nad rzeką Byk. Stolica rejonu Strășeni.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Straszęcin

Straszęcin – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie dębickim, w gminie Żyraków.

Do 1948 roku miejscowość była siedzibą gminy Straszęcin. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnowskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Straszenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|straszyć.

#### Źródła:

Wiktionary

# Straszewo

## Lokalizacje

### Miejscowości

- Straszewo – wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie aleksandrowskim, w gminie Koneck
- Straszewo – osada w woj. lubuskim, w pow. strzelecko-drezdeneckim, w gminie Drezdenko
- Straszewo – wieś w województwie podlaskim, w powiecie białostockim, w gminie Gródek
- Straszewo – wieś w województwie pomorskim, w powiecie kwidzyńskim, w gminie Ryjewo
- Straszewo – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie konińskim, w gminie Wierzbinek

#### Źródła:

Wikipedia

# Straszewski

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Florian Straszewski – obywatel ziemski
- Józef Straszewski – polski duchowny katolicki
- Maurycy Straszewski – filozof
- Paweł Straszewski
  - Paweł Straszewski (lektor)
  - Paweł Straszewski (piłkarz)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Straszka

straszka pospolita, straszka północna - gatunki ważki

#### Źródła:

SJP.pl

# Straszliwie

przysłówek

(1.1) wywołując strach

(1.2) w znacznej mierze

#### Źródła:

Wiktionary

# Straszliwiej

stopień wyższy od przysłówka: straszliwie

#### Źródła:

SJP.pl

# Straszliwszy

stopień wyższy od przymiotnika: straszliwy

#### Źródła:

SJP.pl

# Straszliwy

przymiotnik

(1.1) coś bardzo strasznego, przerażającego

(1.2) pot. bardzo zły, kiepski

(1.3) pot. ogromny

#### Źródła:

Wiktionary

# Strasznie

przysłówek

(1.1) przerażająco, groźnie, niesamowicie

(1.2) bardzo źle, okropnie

(1.3) pot. bardzo, niezmiernie, nadzwyczaj

#### Źródła:

Wiktionary

# Straszniej

stopień wyższy od przysłówków: strasznie, straszno

#### Źródła:

SJP.pl

# Straszniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: straszny

#### Źródła:

SJP.pl

# Straszność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest straszne; cecha tych, którzy są straszni

#### Źródła:

Wiktionary

# Straszny

1. wzbudzający strach, grozę, przerażenie, przejmujący lękiem;
2. bardzo zły, bardzo niedobry, okropny;
3. bardzo duży pod względem intensywności; ogromny, wielki, niezmierny

przymiotnik

(1.1) taki, który wzbudza strach, grozę; jest przerażający, niebezpieczny, okrutny

(1.2) okropny, nieprzyjemny

(1.3) pot. taki, który jest bardzo intensywny, duży

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Straszów

- Straszów – wieś na Ukrainie

#### Źródła:

Wikipedia

# Straszyć

czasownik

(1.1) wzbudzać strach, lęk w kimś

(1.2) przen. pot. być brzydkim, wywoływać niesmak

#### Źródła:

Wiktionary

# Straszydło

potwór, maszkara

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) osoba o brzydkim, dziwacznym wyglądzie

(1.2) ktoś straszący lub coś straszącego

Straszydło (oryg. Чучело) – radziecki film obyczajowy z 1983 roku w reżyserii Rołana Bykowa. Adaptacja powieści Władimira Żeleznikowa pod tym samym tytułem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Straszyk

przedstawiciel rzędu owadów uskrzydlonych

#### Źródła:

SJP.pl

# Straszyki

przedstawiciel rzędu owadów uskrzydlonych

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Straszykowate

o cechach straszykowatych (rząd owadów)

#### Źródła:

SJP.pl

# Straszykowaty

o cechach straszykowatych (rząd owadów)

#### Źródła:

SJP.pl

# Straszyn

2 miejscowości w Polsce:

- Straszyn – wieś w woj. pomorskim, w pow. gdańskim, w gminie Pruszcz Gdański
- Straszym – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. myśliborskim, w gminie Myślibórz

#### Źródła:

Wikipedia

# Straszyński

→ Straszyn

Buchwaldt (Buchwald, błędnie Straszyński) – niemiecki herb szlachecki, używany przez rodzinę wywodzącą się z Holsztynu, herb własny rodziny Buchwaldtów, błędnie przypisywany rodzinie Straszyńskich.

Patrz:Straszyn

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strąt

substancja wydzielona z roztworu, praktycznie nierozpuszczalna; osad

#### Źródła:

SJP.pl

# Strata

1. w rozliczeniach: wielkość, o którą zmniejszyły się fundusze;
2. coś co się przestało posiadać;
3. fakt, że się przestało coś posiadać

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ubytek, utracenie czegoś; coś wartościowego, co się straciło, czego już się nie ma

(1.2) ekon. sytuacja, gdy przychody w określonej jednostce czasu są niższe od poniesionych kosztów, ujemny wynik finansowy

Rachunkowość

- strata – w rachunkowości jest to ujemny wynik finansowy przedsiębiorstwa lub określonej inwestycji albo pożyczki.
  - strata netto – w rachunkowości jest to ujemny wynik finansowy przedsiębiorstwa po uwzględnieniu obowiązkowych zmniejszeń zysku lub zwiększeń straty.

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wiktionary oraz Wikipedia

# Strateg

1. znawca strategii wojennej, dowódca dużych operacji wojennych;
2. dowódca wojskowy w starożytnej Grecji

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) znawca strategii, osoba tworząca plany wojenne i kierująca operacjami wojskowymi

(1.2) osoba potrafiąca dobrze zaplanować i pokierować skomplikowanymi akcjami

(1.3) hist. w starożytnej Grecji wysoki rangą dowódca w armii lub flocie;

(1.4) hist. w cesarstwie bizantyjskim dowódca okręgu wojskowo-administracyjnego;

- Strateg (wojskowość) – wysokiej rangi dowódca wojskowy zajmujący się planowaniem operacji wojskowych
- Strateg (Grecja) – dowódca armii lub floty w starożytnej Grecji
- Strateg (Bizancjum) – dowódca okręgu wojskowo-administracyjnego w cesarstwie bizantyjskim

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strategia

1. sztuka dowodzenia armią;
2. teoria i sztuka osiągania generalnych celów długofalowych, szczególnie w dziedzinie wojskowości (teoria i sztuka prowadzenia wojen), biznesu, polityki, także w innych dziedzinach

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ogólny plan działań, szerszy od taktyki

(1.2) inform. wzorzec projektowy definiujący rodzinę wymiennych algorytmów

(1.3) pot. gra strategiczna

- strategia (informatyka)
- strategia (państwa)
- strategia (teoria gier)
- strategia (sztuka wojenna)
- strategia „błękitnego oceanu”
- strategia czasu rzeczywistego
- strategia organizacji
- Stratégia – węgierska grupa muzyczna

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strategiczka

→ strategik

Patrz:strategik

#### Źródła:

SJP.pl

# Strategicznie

przysłówek

(1.1) w sposób dotyczący strategii; pod względem strategii

#### Źródła:

Wiktionary

# Strategiczność

→ strategiczny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest strategiczne

Patrz:strategiczny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strategiczny

przymiotnik

(1.1) zgodny z określoną strategią

#### Źródła:

Wiktionary

# Strategik

znawca strategii wojennej, dowódca dużych operacji wojennych; strateg

#### Źródła:

SJP.pl

# Strateżka

→ strateg; taktyczka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stratford

[czytaj: stratfed] miasto w USA

## Lokalizacje

### w Wielkiej Brytanii

- Stratford – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Bedfordshire
- Stratford – okręg w dzielnicy Londynu Newham
  - Stratford – duża stacja kolejowa w londyńskiej dzielnicy o tej samej nazwie

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wikipedia

# Stratford-Upon-Avon

[czytaj: stratford apon ejwn] miasto w Anglii

#### Źródła:

SJP.pl

# Stratnie

przysłówek

(1.1) w sposób stratny, tracąc

#### Źródła:

Wiktionary

# Stratność

Straty mocy jest to zjawisko fizyczne polegające na traceniu części energii przetwarzanej przez dany układ, dlatego też ma ono bezpośrednie powiązanie ze sprawnością układu.

Straty mocy (a więc i energii) wywoływane są przez szereg czynników: straty histerezowe, tarcie mechaniczne, promieniowanie (cieplne, elektromagnetyczne), itp.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stratny

taki, który poniósł stratę, utracił na wartości

przymiotnik

(1.1) ponoszący stratę

(1.2) daw. przynoszący stratę

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stratocumulus

[czytaj: stratokumulus] chmura kłębiasto-warstwowa

Stratocumulus, Sc, chmura kłębiasto-warstwowa, kłębiasta warstwowa – chmura w postaci szarej warstwy lub wielu płatów przypominających kształtem bryły, które są przeważnie spłaszczone. Jest złożona z kropel chmurowych wody. Niekiedy towarzyszą jej niewielkie opady deszczu lub virga. Przeważnie występuje poniżej 2400 m. Warstwowa struktura jest często związana z inwersją temperatury powyżej wierzchołka.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Straton

imię męskie

Straton – imię męskie pochodzenia greckiego, od gr. στρατος (stratos), oznaczającego "wojsko, armia". Imię to nosił filozof z III wieku p.n.e., a ponadto dwóch świętych katolickich.

Straton imieniny obchodzi 17 sierpnia i 9 września.

Straton z Sardes (Στράτων) był poetą greckim z małoazjatyckiej Lidii.

Straton z Lampsaku był hellenistycznym filozofem i naukowcem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stratonik

zdrobnienie od: Straton (imię męskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stratosfera

warstwa atmosfery znajdująca się nad troposferą

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geofiz. druga (nad troposferą) warstwa atmosfery, w której ma miejsce inwersja temperatury;

Stratosfera – druga, licząc od powierzchni, warstwa atmosfery planety, w której ma miejsce inwersja temperatury. Jest położona nad troposferą, od której dzieli ją tropopauza, a pod mezosferą, od której oddziela ją stratopauza.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stratosferyczny

dotyczący stratosfery

przymiotnik relacyjny

(1.1) geofiz. związany z stratosferą, dotyczący stratosfery; znajdujący się w stratosferze

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stratostat

Balon stratosferyczny, zwany też stratostatem – balon przeznaczony do lotów stratosferycznych na wysokość rzędu 20-40 km. W ogromnej większości wykorzystywane są one do prowadzenia badań zjawisk zachodzących w stratosferze oraz promieniowania kosmicznego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stratować

czasownik przechodni

(1.1) dokonany od|tratować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stratowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stratować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stratowulkan

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) geol. wzniesienie powstałe w wyniku zgromadzenia się na przemian magmy i innych materiałów wydobywających się z wnętrza wulkanu;

Stratowulkan (łac. stratum „coś rozpostartego”, „warstwa” + Vulcanus, mit. bóg ognia) – miejsce wybuchu i naprzemiennego wydobywania się magmy oraz materiału piroklastycznego z wnętrza wulkanu.

Także góra w kształcie stożka powstała w miejscu wybuchu wulkanu z produktów jego erupcji. Jego stożek budują skały piroklastyczne czyli powstałe ze stałych produktów wydostających się z wnętrza wulkanu (głazy, kamienie, bomby wulkaniczne, lapilli, pumeks, scoria, popioły wulkaniczne, pyły). Klasycznymi przykładami stratowulkanów są Fudżi (3776 m n.p.m.) i Wezuwiusz (1281 m n.p.m.).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stratus

niska chmura warstwowa dająca opad mżawki, lodu lub śniegu ziarnistego

Stratus (St), chmura warstwowa – chmura w postaci jednolitej białej lub szarawej warstwy, której podstawa znajduje się poniżej 600 metrów nad ziemią. Występowaniu tego rodzaju chmur czasem towarzyszy opad mżawki lub bardzo drobnego deszczu. Nocą te niskie chmury w dużym stopniu ograniczają proces wychładzania się gruntu, a w ciągu dnia ograniczają dopływ promieniowania słonecznego. Powodują więc odpowiednio ocieplenie nocą i ochłodzenie w ciągu dnia. Chmura stratus różni się od mgły tym, że jej podstawa nie styka się z ziemią. Chmury te najczęściej tworzą się na froncie ciepłym. Grubsze z nich dają opad mżawki lub tzw. słupków lodowych, wielkością drobin odpowiadających mżawce.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Straty

1. w rozliczeniach: wielkość, o którą zmniejszyły się fundusze;
2. coś co się przestało posiadać;
3. fakt, że się przestało coś posiadać

#### Źródła:

SJP.pl

# Stratyfikacja

1. podział czegoś na części, warstwy; rozwarstwianie;
2. dzielenie się czegoś na warstwy, powstawanie warstw, np. warstw wody o różnych temperaturach, warstw dochodowych społeczeństwa;
3. w agrotechnice: stratyfikacja nasion - jedna z technik przygotowania nasion do kiełkowania

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geol. układanie się skał osadowych warstwami

(1.2) meteorol. układ warstwowy mas powietrza

(1.3) roln. proces przysposabiania nasion do kiełkowania poprzez przekładanie nasion przed wysiewem warstwami wilgotnego piasku lub ziemi inspektowej, także umieszczenie nasion w wilgotnym podłożu o niskiej temperaturze

(1.4) socjol. wyróżnianie warstw w społeczeństwie według różnych kryteriów, np. sytuacji ekonomicznej, funkcji społecznych, wspólnoty obyczajów, stylu życia itp.

- stratyfikacja archeologiczna
- stratyfikacja hydrologiczna
- stratyfikacja nasion
- stratyfikacja społeczna

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stratyfikacyjny

przymiotnik od: stratyfikacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Stratyfikować

w leśnictwie: przekładać nasiona warstwami ziemi inspektowej lub wilgotnego piasku, w celu przechowania ich w odpowiednim stanie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stratygrafia

dział geologii historycznej zajmujący się ustalaniem wieku poszczególnych warstw skorupy ziemskiej

Stratygrafia – dział geologii historycznej zajmujący się ustalaniem wieku i przyczyn rozmieszczenia skał w skorupie ziemskiej.

Twórcą podstawowych praw stratygrafii był duński geolog Nicolaus Steno. Natomiast twórcą biostratygrafii był angielski inżynier William Smith, który w 1795 roku odkrył podczas budowy kanałów, że w warstwach skalnych są obecne charakterystyczne dla nich skamieniałości, które pozwalają te warstwy identyfikować i określać ich wiek geologiczny. Stratygrafia przyczyniła się m.in. do rozwoju badań paleontologicznych. Dopiero jednak odkrycie zjawiska promieniotwórczości i wykorzystanie izotopów promieniotwórczych umożliwiło wyznaczenie wieku bezwzględnego skał w latach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stratygraficzny

ustalający kolejność zalegania warstw skalnych, badający historię Ziemi; warstwowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Stratymetr

przyrząd stosowany w górnictwie do pomiaru kąta nachylenia warstw skalnych i wyznaczania kierunku rozciągania się pokładu

#### Źródła:

SJP.pl

# Straumatyzować

spowodować wstrząs psychiczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Strauss

[czytaj: sztrałs] nazwisko wielu znanych osób pochodzenia niemieckiego bądź austriackiego

- Johann Strauss ojciec – austriacki kompozytor (autor m.in. Marsza Radetzky’ego)
- Johann Strauss syn – austriacki kompozytor i dyrygent (autor m.in. walca Nad pięknym, modrym Dunajem)
- Johann Strauss wnuk – austriacki kompozytor (syn Eduarda Straussa, wnuk Straussa ojca)
- Eduard Strauss – austriacki kompozytor (syn Straussa ojca, brat Straussa syna i Josefa Straussa)
- Josef Strauss – austriacki kompozytor (syn Straussa ojca, brat Straussa syna i Eduarda Straussa)
- Richard Strauss – niemiecki kompozytor i dyrygent
- Claude Lévi-Strauss – francuski antropolog
- Levi Strauss – założyciel firmy odzieżowej Levi Strauss & Co.
- Peter Strauss – amerykański aktor
- Anselm Strauss – amerykański socjolog
- Franz Josef Strauß – niemiecki polityk
- Leo Strauss – niemiecko-amerykański filozof
- Botho Strauß – niemiecki pisarz i dramaturg
- David Friedrich Strauss – niemiecki pisarz, filozof i teolog
- Neil Strauss – pisarz i dziennikarz
- Dominique Strauss-Kahn – francuski polityk
- Xaver Strauss – zbrodniarz hitlerowski
- Zespół Churga-Strauss – rzadka choroba kliniczna
- (4559) Strauss – planetoida

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Straussowski

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) należący do Straussa

#### Źródła:

Wiktionary

# Strawa

dawniej:
1. pokarm, pożywienie, jedzenie; jadło;
2. spędzanie czasu;
3. stypa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przest. książk. to, co się je

(1.2) daw. wyżywienie

(1.3) daw. koszty, wydatki pieniężne

(1.4) daw. spędzanie czasu

(1.5) daw. posiłek po pogrzebie

forma czasownika.

(2.1) przest. 3. os. lp. → zob. strawić.

Strawa – rzeka, lewostronny dopływ Luciąży o długości 20,21 km.

Płynie na Równinie Piotrkowskiej. Przepływa przez Piotrków Trybunalski. Wpada do Luciąży w miejscowości Przygłów. Jej dopływami są Rakówka (lewy), Strawka oraz Śrutowy Dołek (prawy)

Niegdyś płynęła odkrytym korytem (była dość szeroka); dziś jej koryto widoczne jest tylko fragmentarycznie przy ul. Wojska Polskiego, Zamkowej, Pereca oraz Świerczowskiej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strawczyn

wieś w Polsce

Strawczyn – wieś w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, w gminie Strawczyn.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Miejscowość jest siedzibą gminy Strawczyn. Położona jest przy drodze wojewódzkiej nr 748 Miedziana Góra – Ruda Strawczyńska.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strawczyński

przymiotnik od: Strawczyn

#### Źródła:

SJP.pl

# Strawersować

1. w lotnictwie: polecieć wzdłuż kursu odchylonego od linii symetrii samolotu;
2. zjechać na nartach w poprzek lub w skos ściany górskiej, stoku

#### Źródła:

SJP.pl

# Strawestować

przerobić, zmienić czyjąś wypowiedź, dostosowując ją do innej sytuacji

czasownik przechodni dokonany (ndk. trawestować)

(1.1) zmodyfikować czyjąś wypowiedź w taki sposób, aby była ona adekwatna dostosowując do innej sytuacji

(1.2) zmodyfikować utwór literacki o charakterze poważnym w taki sposób, że utwór ten staje się żartobliwy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strawić

czasownik przechodni dokonany (ndk. trawić)

(1.1) biol. o organizmie ludzkim lub zwierzęcym: rozłożyć pobrane substancje pokarmowe na prostsze związki

(1.2) przen. książk. o żywiołach, chorobach itp.: spowodować zniszczenie, wyniszczenie czegoś

(1.3) przen. pot. spędzić na czymś pewien czas

#### Źródła:

Wiktionary

# Strawienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|strawić.

Trawienie – złożony proces enzymatycznej hydrolizy wielkocząsteczkowych związków chemicznych w prostsze, w celu ich wchłonięcia i przyswojenia przez organizm. W zdecydowanej większości trawienie jest charakterystyczne dla zwierząt (wyjątkiem są rośliny mięsożerne).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Strawiński

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Antoni Andrzej Strawiński – urzędnik ziemski I Rzeczypospolitej
- Baltazar Strawiński (zm. 1633) − polski szlachcic, urzędnik staropolski
- Edward Strawiński (1876–1940) − polski wojskowy
- Erazm Strawiński (XVII w.) – podkomorzy czernihowski
- Florian Kazimierz Strawiński – urzędnik ziemski I Rzeczypospolitej
- Fiodor Strawinski (1843−1902) − rosyjski śpiewak
- Franciszek Strawiński – urzędnik ziemski I Rzeczypospolitej
- Ignacy Strawiński (zm. 1787) − polski szlachcic, urzędnik staropolski
- Igor Strawinski (1882−1971) − rosyjski kompozytor, pianista i dyrygent
- Kazimierz Strawiński – polski szlachcic, urzędnik staropolski
- Konstanty Strawiński (1892−1966) – polski zoolog
- Marcin Strawiński (zm. 1604) − polski szlachcic, urzędnik staropolski
- Maria Strawińska-Mazur (1914–1992) – polska malarka
- Michał Strawiński – urzędnik ziemski I Rzeczypospolitej
- Stanisław Strawiński (XVIII w.) – polski szlachcic, oficer w konfederacji barskiej

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strawne

1. możliwy do strawienia;
2. potocznie: możliwy do zaakceptowania lub zrozumienia

#### Źródła:

SJP.pl

# Strawniej

stopień wyższy od przysłówka: strawnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Strawniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: strawny

#### Źródła:

SJP.pl

# Strawny

1. możliwy do strawienia;
2. potocznie: możliwy do zaakceptowania lub zrozumienia

#### Źródła:

SJP.pl

# Straż

1. strzeżenie kogoś lub czegoś przed niebezpieczeństwem;
2. określenie człowieka lub grupy ludzi pełniących straż

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pilnowanie, strzeżenie kogoś lub czegoś przed niebezpieczeństwem

(1.2) osoba albo grupa osób strzegąca lub pilnująca kogoś, czegoś

(1.3) pot. straż pożarna

- Straż Bezpieczeństwa
- Straż gminna (miejska)
- Straż graniczna
  - Straż Celna
  - Straż Graniczna RP
  - Straż Graniczna II RP
- Straż grobowa
- Straż Leśna
- Straż Ludowa
- Straż Łowiecka
- Straż Marszałkowska
  - Straż Marszałkowska (historia)
  - Straż Marszałkowska (obecnie)

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wiktionary oraz Wikipedia

# Strażacki

przymiotnik od: strażak

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze strażą pożarną, dotyczący straży pożarnej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strażactwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) dziedzina związana z pracą strażaków

#### Źródła:

Wiktionary

# Strażaczek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zdrobn. od strażak

#### Źródła:

Wiktionary

# Strażaczka

→ strażak

Patrz:strażak

#### Źródła:

SJP.pl

# Strażak

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba szkolona do walki z ogniem;

(1.2) najniższy stopień strażacki;

Strażak – osoba pełniąca służbę w straży pożarnej. W części krajów, m.in. w Polsce, Stanach Zjednoczonych, Kanadzie i Nowej Zelandii strażacy działają w ramach zawodowych jednostek (np. PSP, straże zakładowe) lub wolontariatu (np. OSP).

Strażacy są przeszkoleni i wyposażeni w specjalistyczny sprzęt do walki z ogniem, częściowego lub całkowitego eliminowania skutków wypadków drogowych, katastrof budowlanych, klęsk żywiołowych, niektórych skutków terroryzmu oraz niesienia pomocy poszkodowanym i zagrożonym.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Straziante

określenie wykonawcze: zamaszyście, przenikliwie, rozdzierająco

#### Źródła:

SJP.pl

# Strażnica

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hist. wojsk. archit. budynek, niekiedy wysoki, w którym pełni się straż;

(1.2) hist. wojsk. budynek lub zespół budynków, w którym stacjonował pododdział ochraniający przydzielony odcinek granicy państwowej w Polsce

(1.3) hist. wojsk. pododdział Wojsk Ochrony Pogranicza lub Straży Granicznej;

(1.4) przen. ostoja, świątynia w sensie kulturowym, społecznym itp.

(1.5) daw. strażniczka

(1.6) reg-pl| Śląsk Cieszyński, Żywiecczyzna. remiza, budynek straży pożarnej

- strażnica – budynek o charakterze obronnym
- strażnica – dawny pododdział Wojsk Ochrony Pogranicza
- Strażnica Straży Granicznej – jednostka organizacyjna Straży Granicznej
- strażnica kolejowa

2 miejscowości w Polsce:

- Strażnica – wieś w województwie świętokrzyskim, w powiecie koneckim, w gminie Smyków.
- Strażnica – leśniczówka w woj. zachodniopomorskim, w pow. kamieńskim, w gminie Golczewo

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Strażnicówka

potocznie: pomieszczenie dla strażnika

#### Źródła:

SJP.pl

# Strażniczka

kobieta pełniąca straż, pilnująca czegoś

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) forma żeńska od: strażnik

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strażnik

mężczyzna pełniący straż, pilnuje czegoś

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba odpowiedzialna za pilnowanie mienia lub osób

- Strażnik – wieś w Polsce, w województwie świętokrzyskim, w powiecie buskim, w gminie Solec-Zdrój
- Strażnik – urząd ziemski Wielkiego Księstwa Litewskiego.
- Strażnik – amerykański horror z 1990
- Strażnik – amerykański film s-f z 2001
- Strażnik – amerykański film sensacyjny z 2006
- Strażnik – amerykański film kryminalny z 2010

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strażów

Strażów – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie rzeszowskim, w gminie Krasne.

Miejscowość jest siedzibą parafii Matki Bożej Królowej Polski, należącej do dekanatu Rzeszów Wschód, diecezji rzeszowskiej.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa rzeszowskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strażować

dawniej: strzec czegoś, czuwać nad kimś lub nad czymś, stać na straży; stróżować, wartować, baczyć

#### Źródła:

SJP.pl

# Strążyski

przymiotnik

(1.1) góry. dotyczący strągi, związany ze strągą

#### Źródła:

Wiktionary

# Streaker

[czytaj: striker] osoba biegająca bez ubrania w miejscach publicznych

#### Źródła:

SJP.pl

# Streaking

[czytaj: striking] happening polegający na przebieganiu nago przez ulicę lub inne miejsce publiczne

Streaking (ang. streak – iść szybko, spieszyć się, biec) – zdarzenie polegające na wbiegnięciu nago na imprezę masową, najczęściej sportową, by zwrócić na siebie uwagę widzów, i jak najdłuższym uciekaniu przed ochroną i policją. Niekiedy streakerzy wypisują na swoim ciele różne hasła. Streaking jest nielegalny i osoby uprawiające ten rodzaj aktywności są pociągane do odpowiedzialności karnej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stream

[czytaj: strim] przekaz udostępniany na żywo w internecie

#### Źródła:

SJP.pl

# Streamer

[czytaj: strimer]
1. rodzaj komputerowej pamięci taśmowej, wykorzystywany głównie do sporządzania kopii informacji zapisanych na dysku magnetycznym;
2. rodzaj przynęty muchowej - sztuczna mucha zrobiona na wydłużonym haczyku

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) inform. napęd taśmowy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) środ. osoba, która prowadzi transmisję na żywo

- streamer – sztuczna przynęta do połowu ryb używana w metodzie muchowej
- streamer (ang.) – urządzenie do przenoszenia danych z systemów komputerowych na taśmę magnetyczną w celu archiwizacji
- streamer – osoba, która prowadzi transmisje na żywo

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Streamerka

[czytaj: strimerka] kobieta udostępniająca na żywo w internecie obraz widziany na ekranie swojego komputera, smartfona itp.

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) środ. kobieta, która prowadzi transmisję na żywo

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Streaming

[czytaj: striming] udostępnianie na żywo w internecie obrazu widzianego na ekranie swojego komputera, smartfona itp.

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) inform. technika dostarczania danych multimedialnych w sposób nieprzerywany, pozwalająca na słuchanie muzyki lub oglądanie wideo online

Media strumieniowe (ang. streaming) – technika dostarczania informacji multimedialnej przez Internet, od dostawcy transmisji strumieniowej do użytkownika, w sposób nieprzerywany. Media strumieniowe opierają się na transmisji skompresowanych danych multimedialnych. Nie należy mylić mediów strumieniowych z multimedialnymi formatami plików (AVI).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Streamingowy

→ streaming [czytaj: strimingowy]

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z streamingiem, dotyczący streamingu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Streamować

[czytaj: strimować] udostępniać na żywo w internecie obraz widziany na ekranie swojego komputera, smartfona itp.; strumieniować

#### Źródła:

SJP.pl

# Streamowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|streamować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Streber

[czyt: sztrEber] bezwzględny karierowicz

#### Źródła:

SJP.pl

# Strębski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strecz

rodzaj tkaniny; stretch

#### Źródła:

SJP.pl

# Streczować

owijać coś (np. palety) przy pomocy stretchu; stretchować

#### Źródła:

SJP.pl

# Streczowy

→ strecz

Patrz:strecz

#### Źródła:

SJP.pl

# Stręczyć

1. czerpać korzyści z prostytuowania się przez inną osobę;
2. dawniej: polecać, rekomendować

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) praw. ułatwiać nierząd, namawiać do nierządu

(1.2) przest. polecać, rekomendować

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stręczyciel

1. osoba, która trudni się ułatwianiem nierządu; sutener;
2. dawniej: pośrednik przy kupnie lub najmowaniu czegoś

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek trudniący się ułatwianiem nierządu

(1.2) przest. hand. pośrednik przy kupnie lub najmie

Stręczycielstwo – nakłanianie innych osób do prostytucji, w wielu państwach uznane za działanie karalne w rozumieniu prawa karnego.

W Polsce stręczycielstwo jest przestępstwem, określonym w art. 204 § 1, a także § 3 Kodeksu karnego, zagrożonym karą do 3 lat pozbawienia wolności. Kara surowsza (od roku do 10 lat pozbawienia wolności) przewidziana jest w przypadku, kiedy osoba uprawiająca prostytucję jest małoletnia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stręczycielka

1. kobieta, która trudni się ułatwianiem nierządu;
2. dawniej: pośredniczka przy kupnie lub najmowaniu czegoś

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta ułatwiająca nierząd

Stręczycielka (niderl. De koppelaarster) – obraz olej na desce pędzla holenderskiego malarza Gerrita van Honthorsta z 1625 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stręczycielstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) przestępstwo polegające na nakłanianiu kogoś do nierządu;

Stręczycielstwo – nakłanianie innych osób do prostytucji, w wielu państwach uznane za działanie karalne w rozumieniu prawa karnego.

W Polsce stręczycielstwo jest przestępstwem, określonym w art. 204 § 1, a także § 3 Kodeksu karnego, zagrożonym karą do 3 lat pozbawienia wolności. Kara surowsza (od roku do 10 lat pozbawienia wolności) przewidziana jest w przypadku, kiedy osoba uprawiająca prostytucję jest małoletnia.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stredź

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) stpol. miód

#### Źródła:

Wiktionary

# Street

[czytaj: strit] sport wyczynowy na rowerze typu BMX, polegający na akrobatycznej jazdy po mieście, wskakiwaniu na murki, poręcze itp.

- Street skating – styl w skateboardzie
- Street – dyscyplina BMX

Miejscowości w Anglii:

- Street – wieś w hrabstwie Devon
- Street – wieś w hrabstwie Kumbria
- Street – wieś w hrabstwie Lancashire
- Street (Mendip) – wieś w hrabstwie Somerset
- Street – wieś w hrabstwie North Yorkshire
- Street (South Somerset) – miejscowość w hrabstwie Somerset

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Streetartowy

→ street art [czytaj: strit artowy]

#### Źródła:

SJP.pl

# Streetball

[czytaj: stritbol] odmiana koszykówki rozgrywanej na niewielkim placu, w której biorą udział czteroosobowe drużyny, rzucające piłkę do jednego kosza

Streetball (pol. koszykówka uliczna, ang. street – ulica, ball – piłka) – termin określający rekreacyjne odmiany gry w koszykówkę, najczęściej na wolnym powietrzu, z użyciem jednego lub dwóch koszów, odnoszący się do subkultury młodzieżowej. Od 2020 roku dyscyplina olimpijska (wersja 3×3).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Streetballowy

→ streetball [czytaj: stritbolowy]

#### Źródła:

SJP.pl

# Streetowy

[czytaj: stritowy]
1. o ubraniach, sposobie ubierania się: codzienny, wygodny i niekonwencjonalny;
2. odpowiedni do używania w mieście, np. streetowy rower, plecak

#### Źródła:

SJP.pl

# Streetwear

[czytaj: stritłer] styl w modzie łączący elementy mody hip-hopowej oraz japońskiej mody ulicznej

#### Źródła:

SJP.pl

# Streetwearowy

[czytaj: stritłerowy] związany ze stylem w modzie łączącym elementy mody hip-hopowej oraz japońskiej mody ulicznej

przymiotnik

(1.1) dotyczący streetwearu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Streetworker

[czytaj: stritłorker] pracownik socjalny docierający z pomocą do bezdomnych, narkomanów itp.

#### Źródła:

SJP.pl

# Streetworkerka

→ streetworker [czytaj: stritłorkeka]

#### Źródła:

SJP.pl

# Streetworkerski

→ streetworker [czytaj: stritłorkerski]

#### Źródła:

SJP.pl

# Streetworking

[czytaj: stritłorking] pomoc społeczna polegająca na pracy z bezdomnymi, narkomanami itp. w miejscach, w których żyją na co dzień

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Streetworkingowy

[czytaj: stritłorkingowy] związany z pomocą społeczną polegającą na pracy z bezdomnymi, narkomanami itp. w miejscach, w których żyją na co dzień

#### Źródła:

SJP.pl

# Strefa

pewien obszar wydzielony z większego obszaru ze względu na charakterystyczne cechy; w geologii: warstwa, wycinek czegoś

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przestrzeń wydzielona ze względu na pewne cechy odróżniające ją od otoczenia

- strefa buforowa
- strefa ekonomiczna
- strefa euro
- strefa bezatomowa
- strefa czasowa
- strefy klimatyczne:
  - strefa klimatów podzwrotnikowych
  - strefa klimatów równikowych
  - strefa klimatów umiarkowanych
  - strefa klimatów zwrotnikowych
  - strefa klimatów okołobiegunowych

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wiktionary oraz Wikipedia

# Strefić

strefnić; rzadko:
1. uczynić coś trefnym;
2. strefić się - stać się trefnym

#### Źródła:

SJP.pl

# Strefniać

czynić coś trefnym - niezgodnym z regułami Talmudu o zachowaniu czystości pokarmów; trefić

#### Źródła:

SJP.pl

# Strefnić

strefnić się - rzadko: stać się trefnym; strefić się

#### Źródła:

SJP.pl

# Strefować

dzielić na strefy

#### Źródła:

SJP.pl

# Strefowość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest strefowe

Strefowość – zjawisko zmiany komponentów krajobrazu wraz ze zmianą szerokości geograficznej.

Strefowość wynika z kulistego kształtu Ziemi, który decyduje o różnym kącie padania promieni słonecznych na Ziemię. Tak więc główna przyczyną strefowości jest kulisty kształt Ziemi oraz jej położenie w stosunku do Słońca. Kąt padania promieni słonecznych zmniejsza się od równika ku biegunowi. W ślad za tym zmienia się ilość energii cieplnej – im większy kąt padania tym więcej energii cieplnej. Obszary równikowe otrzymują od 4 do 5 razy więcej energii cieplnej niż obszary okołobiegunowe.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Strefowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze strefą, dotyczący strefy

#### Źródła:

Wiktionary

# Strega

popularny likier włoski produkowany z kilkudziesięciu gatunków ziół, korzeni i kory drzew rosnących w Apeninach

Strega (włos. czarownica) – ziołowy likier pochodzenia włoskiego o zawartości alkoholu 40%. Produkuje się go z 70 różnych ziół i aromatów, przywołując sugestię eliksiru miłosnego. Nazwa likieru wywodzi się z legend o czarownicach z Benewent.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strehl

[czytaj: sztrel] nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Streisand

[czytaj: strajsend albo strejsand] nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stręk

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Fryderyk Stręk – polski inżynier mechanik
- Paweł Stręk – polski lekarz
- Wojciech Stręk – polski polityk

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strękowo

Strękowo – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ostrowskim, w gminie Nur.

Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie nurskim ziemi nurskiej województwa mazowieckiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa łomżyńskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strelicja

tropikalna bylina z rodziny bananowatych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Strelitzia||ref=tak., rodzaj południowoafrykańskich roślin o efektownych kwiatach, należący do rodziny strelicjowatych;

(1.2) bot. roślina z rodzaju strelicja (1.1)

(1.3) kwiat strelicji (1.2)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strelicjowate

rodzina roślin z rzędu imbirowców

Strelicjowate (Strelitziaceae (K. Schum.) Hutch.) – rodzina bylin z rzędu imbirowców. Zalicza się tu 3 rodzaje z 12 gatunkami. Rodzaj Phenakospermum występuje w równikowej części Ameryki Południowej, strelicja w południowo-wschodniej Afryce, a pielgrzan na Madagaskarze. Kwiaty zapylane są przez owady, ptaki i lemury. Pielgrzan i strelicje uprawiane są jako rośliny ozdobne w ciepłym klimacie, strelicja królewska także jako kwiat cięty.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strelicjowaty

o cechach strelicjowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stremowany

o człowieku: będący w stanie podenerwowania; spięty, zdenerwowany, podenerwowany

#### Źródła:

SJP.pl

# Strengit

minerał z rzędu fosforanów wodnych

Strengit – minerał z gromady fosforanów, nazwa pochodzi od nazwiska niemieckiego mineraloga J. A. Strenga, należy do grupy minerałów rzadkich.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strenować

potocznie: zmniejszyć wagę ciała intensywnym treningiem

#### Źródła:

SJP.pl

# Stręp

w bartnictwie: drzewo bartne z odłamanym wierzchołkiem

#### Źródła:

SJP.pl

# Strepet

ptak z rodziny dropi

Strepet (Tetrax tetrax) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny dropi (Otididae), zamieszkujący Eurazję i północno-zachodnią Afrykę. Wyjątkowo zalatuje do Polski. Bliski zagrożenia wyginięciem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strepitoso

określenie wykonawcze: hucznie, hałaśliwie, z całej siły

#### Źródła:

SJP.pl

# Streptococcus

[czytaj: streptokokus] bakteria chorobotwórcza; streptokok, paciorkowiec

Paciorkowce, streptokoki (łac. Streptococcus – nazwa pochodząca od greckiego "streptos" oznaczającego coś łatwo wyginającego się) – rodzaj kulistych bakterii Gram dodatnich, tlenowych lub względnie beztlenowych. Ich podziały zachodzą wzdłuż jednej osi i dlatego rosną one w łańcuchu lub parach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Streptokinaza

Streptokinaza – pozakomórkowy enzym produkowany przez paciorkowce beta-hemolizujące, używany jako efektywny i tani lek fibrynolityczny w określonych przypadkach zawału mięśnia sercowego oraz zatorowości płucnej.

Należy do grupy leków fibrynolitycznych i działa poprzez aktywację plazminogenu, który przechodzi w plazminę. Okres biologicznego półtrwania streptokinazy wynosi 23 minuty.

#### Źródła:

Wikipedia

# Streptokok

bakteria chorobotwórcza; paciorkowiec; streptococcus

#### Źródła:

SJP.pl

# Streptokokowy

→ streptokok

Patrz:streptokok

#### Źródła:

SJP.pl

# Streptolizyna

Streptolizyna – toksyna będąca czynnikiem zjadliwości u paciorkowców grupy A (Streptococcus pyogenes). Jej budowa oraz funkcja jest podobna do produkowanej przez pneumokoki pneumolizyny.

#### Źródła:

Wikipedia

# Streptomycyna

antybiotyk wytwarzany przez niektóre gatunki bakterii z rodzaju Streptomyces, stosowany m.in. w leczeniu gruźlicy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) farm. chem. organiczny związek chemiczny o wzorze C21H39N7O12, antybiotyk wytwarzany przez pleśniaka Streptomyces griseus, używany przy leczeniu chorób spowodowanych przez gronkowce i paciorkowce oraz niektóre odmiany gruźlicy;

Streptomycyna (łac. Streptomycinum) – organiczny związek chemiczny, lek należący do grupy antybiotyków aminoglikozydowych, o wąskim zakresie działania na niektóre bakterie Gram-ujemne oraz na prątka gruźlicy, który jest bakterią Gram-dodatnią.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Streptozotocyna

organiczny związek chemiczny, antybiotyk o działaniu cytostatycznym

Streptozotocyna (ATC: L 01 AD 04) – organiczny związek chemiczny, antybiotyk o działaniu cytostatycznym uzyskiwany ze szczepu Streptomyces griseus. Jest inhibitorem replikacji DNA wykazującym szczególne powinowactwo do DNA komórek β trzustki. Łącząc się z matrycą DNA degraduje ją.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stres

stan napięcia powstający w sytuacji zagrożenia, utrudnienia lub niemożności realizacji wyznaczonych sobie celów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) psych. mobilizacja organizmu jako reakcja na negatywne bodźce;

Stres (ang. stress ‘naprężenie’), napięcie psychiczne – psychologiczny stan obciążenia systemu regulacji psychicznej powstający w sytuacji zagrożenia, utrudnienia lub niemożności realizacji ważnych dla jednostki potrzeb, celów, zadań oraz wartości. Jest definiowany w psychologii jako dynamiczna relacja adaptacyjna pomiędzy możliwościami jednostki, a wymogami sytuacji (stresorem; bodźcem awersyjnym), charakteryzująca się brakiem równowagi psychicznej i fizycznej. Podejmowanie zachowań zaradczych jest próbą przywrócenia równowagi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Streścić

przekazać w zwięzły sposób treść tekstu, uwzględniając tylko najważniejsze wydarzenia, tematy czy zagadnienia

czasownik przechodni dokonany (ndk. streszczać)

(1.1) dokonany od|streszczać.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stresik

zdrobnienie od: stres

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od stres

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stresogenny

wywołujący stres psychiczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Stresolog

specjalista w zakresie badania i likwidowania przyczyn stresu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stresor

czynnik powodujący stres

Stresor – wewnętrzne lub zewnętrzne zdarzenie lub bodziec, który wywołuje stres. Ogólny zespół adaptacyjny to układ niespecyficznych fizjologicznych mechanizmów adaptacyjnych, który występuje w reakcji na ciągłe zagrożenia przez prawie każdy poważny stresor.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stresotwórczy

powodujący stres

#### Źródła:

SJP.pl

# Stresować

wywoływać presję, stres

#### Źródła:

SJP.pl

# Stresowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stresować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stress

ciśnienie wywołane przez ruchy górotwórcze, działające w płytkich strefach skorupy ziemskiej; ciśnienie kierunkowe

- stress – ciśnienie kierunkowe
- Stress – zespół muzyczny
- Stress — zespół punkrockowy
- Stress – minialbum Tycho

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stresujący

wywoływać presję, stres

#### Źródła:

SJP.pl

# Streszczać

czasownik przechodni niedokonany (dk. streścić)

(1.1) skracać jakąś wypowiedź lub tekst, zachowując najważniejsze jej elementy, przedstawiać w skondensowanej formie

czasownik zwrotny streszczać się

(2.1) pot. kończyć coś robić

#### Źródła:

Wiktionary

# Streszczanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|streszczać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Streszczenie

przekazanie w zwięzły sposób treści tekstu, uwzględniające tylko najważniejsze wydarzenia, tematy czy zagadnienia

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) wyciąg, skrót

Streszczenie – przekształcenie tekstu polegające na zmniejszeniu jego długości przy zachowaniu zasadniczych, wyróżnionych jego elementów: najważniejszych treści, problemów, w przypadku opracowań dzieł literackich podstawowej zawartości fabuły. Metody streszczenia zależą od charakteru opracowanego dzieła i funkcji jaką ma ono pełnić.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stretch

[czytaj: strecz] rodzaj tkaniny; strecz

#### Źródła:

SJP.pl

# Stretching

[czytaj: streczing] ćwiczenia fizyczne rozciągające mięśnie, poprawiające ukrwienie układu motorycznego

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) sport. zestaw ćwiczeń fizycznych polegający na rozciąganiu mięśni celem ich uelastycznienia

Stretching (ang. rozciąganie) – zestaw ćwiczeń fizycznych polegający na rozciąganiu mięśni w celu ich uelastycznienia, a także poprawieniu ukrwienia układu motorycznego i spowodowanie jego rozruszania. Jest naturalnym systemem ćwiczeń, który zaczerpnięty został m.in. z obserwacji zwierząt łownych wykonujących podobne "ćwiczenia" łączącym w sobie elementy gimnastyki i kulturystyki łącząc naprzemienne serie ćwiczeń dynamicznych i statycznych. Standardowy zestaw ćwiczeniowy trwa kilkanaście do kilkudziesięciu minut jednej sesji. Polega na kilkunastosekundowej, izometrycznej pracy (napinaniu) mięśnia oraz następnie powolnym rozluźnianiu go, a następnie rozciąganiu go przez następne kilkadziesiąt sekund. Podczas wykonywania ćwiczeń ważne jest często zachowanie koordynacji ruchowej, równomiernego oddechu i nieprzesadzanie z napinaniem mięśni (nie wolno przekraczać progu bólu). Stretching używany jest również jako powszechna, ale zaawansowana, forma rehabilitacji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stretchingowy

[czytaj: streczingowy] związany z ćwiczeniami fizycznymi rozciągającymi mięśnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stretchować

[czytaj: streczować] owijać coś (np. palety) przy pomocy stretchu; streczować

#### Źródła:

SJP.pl

# Stretchowy

przymiotnik od: stretch

#### Źródła:

SJP.pl

# Stretta

stretto; w muzyce:
1. kanon tematu występujący zwykle pod koniec fugi, mający charakter kulminacyjny;
2. rodzaj zakończenia utworu muzycznego z charakterystycznym stopniowym przyspieszaniem tempa

Stretta – określenie zabiegu muzycznego polegającego na przyspieszeniu ruchu pod koniec danego utworu. Strettę można spotkać w zakończeniach oper lub ich części. Stretta (lub stretto) to rodzaj cody o charakterze przyspieszającym, zwłaszcza w większych formach muzycznych, jak symfonia czy opera.

Przykładem może być tutaj stretta Di quella pira z opery Trubadur (Il Trovatore) G. Verdiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stretto

stretta; w muzyce:
1. kanon tematu występujący zwykle pod koniec fugi, mający charakter kulminacyjny;
2. rodzaj zakończenia utworu muzycznego z charakterystycznym stopniowym przyspieszaniem tempa

Stretto (wł. ścieśniając) – w muzyce polifonicznej wejście tematu w nowym głosie przed jego zakończeniem w głosie poprzednim .

Jest to ostatnie przeprowadzenie imitacyjne tematu i odpowiedzi w utworze polifonicznym, mające charakter kadencyjny. W zależności od liczby głosów, w których równocześnie temat się zazębia, rozróżnia się stretto 2-, 3- i więcejgłosowe.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strętwa

gatunek słodkowodnej ryby promieniopłetwej, potocznie nazywany węgorzem elektrycznym

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) icht. nazwa systematyczna|Electrophorus electricus|ref=tak., gatunek słodkowodnej ryby z rodzaju nazwa systematyczna|Electrophorus|ref=tak. o podłużnym kształcie i zdolności rażenia prądem elektrycznym;

(1.2) icht. ryba z gatunku strętwa (1.1)

Strętwa (Electrophorus electricus) – gatunek słodkowodnej ryby promieniopłetwej z rzędu Gymnotiformes, przedstawiciel rodzaju Electrophorus, klasyfikowany w rodzinie Gymnotidae, a wcześniej wyodrębniany jako jedyny przedstawiciel rodziny strętwowatych (Electrophoridae). Potocznie nazywany jest węgorzem elektrycznym – nie jest spokrewniony z węgorzokształtnymi. Nazwa węgorz nawiązuje do węgorzowatego kształtu ciała ryby, a epitet gatunkowy elektryczny – do obecności narządów elektrycznych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strętwowate

o cechach strętwowatych (rodzina kręgowców)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strętwowaty

o cechach strętwowatych (rodzina kręgowców)

#### Źródła:

SJP.pl

# Streżyński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stricik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od strit

#### Źródła:

Wiktionary

# Stricte

[czytaj: strikte] z łaciny: ściśle, dokładnie

przysłówek

(1.1) w sposób ścisły, dokładnie

Stricte – minialbum polskiego rapera Donia, wydany 1 grudnia 2011 roku przez wydawnictwo muzyczne DL Promotion. Minialbum zawiera 11 kompozycji. Materiał był promowany teledyskiem do utworu „W ryj”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stridor

świst w krtani

Stridor – świst krtaniowy, który wskazuje na zawirowania przepływu powietrza przez częściowo zwężone drogi oddechowe znajdujące się poza klatką piersiową.

Łacińskie słowo stridulus, od którego pochodzi nazwa świstu krtaniowego oznacza świszczący dźwięk.

Wrodzone nieprawidłowości budowy dróg oddechowych (głównie laryngomalacja) są odpowiedzialne za 87% przypadków stridoru występującego u niemowląt i dzieci.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Striggerować

[czytaj: strigerować] środowiskowo: wywołać złość, oburzenie; zbulwersować

#### Źródła:

SJP.pl

# Strindberg

August Strindberg (ur. 22 stycznia 1849 w Sztokholmie, zm. 14 maja 1912 tamże) – szwedzki pisarz, malarz i fotograf. Twórca dramatów, powieści, esejów i utworów poetyckich. Uznawany za ojca współczesnego teatru. Przedstawiciel naturalizmu i prekursor ekspresjonizmu.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strindbergowski

dotyczący Augusta Strindberga, charakterystyczny dla Augusta Strindberga, mający cechy Augusta Strindberga

#### Źródła:

SJP.pl

# Stringendo

określenie wykonawcze: przyspieszając, zwiększając tempo; accelerando

Tempo (agogika) – jeden z elementów dzieła muzycznego, oznaczający, jak szybko utwór ma być wykonany.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stringer

współpracownik gazety, nieetatowy korespondent

#### Źródła:

SJP.pl

# Stringi

rodzaj bielizny dla pań i panów

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) kraw. rodzaj majtek, których tylną część stanowi bardzo wąski pasek materiału;

Stringi (z ang. string – sznurek) – rodzaj majtek, przeważnie damskich (choć spotyka się także stringi męskie). Tylna ich część to wąski pasek materiału, niekiedy zbliżony grubością do sznurka (stąd nazwa), chowający się między pośladkami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strip-Tease

[czytaj: strip-TIS, w odmianie: strip-tease'u - czytaj: strip-tizu itd.] występ polegający na rozbieraniu się do naga w takt muzyki; striptiz, striptease

#### Źródła:

SJP.pl

# Striper

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rybak wyspecjalizowany w patroszeniu ryb

#### Źródła:

Wiktionary

# Striptease

[czytaj: striptis] występ polegający na rozbieraniu się do naga w takt muzyki; striptiz, strip-tease

Striptiz (ang. striptease) – występ taneczny w kabarecie, częściej w rewii lub lokalu rozrywkowym, podczas którego tancerka lub tancerz w rytm muzyki rozbierają się aż do nagości. Zazwyczaj jest to rodzaj pokazu erotycznego mającego na celu wywołanie podniecenia seksualnego. Striptiz jest związany z pornografią i stanowi formę jej rozpowszechniania. Charakterystyczną cechą striptizu jest stopniowanie napięcia poprzez wolniejsze zdejmowanie elementów odzieży w tych momentach, kiedy widownia oczekuje dalszego obnażania się.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stripteaser

[czytaj: striptizer] mężczyzna rozbierający się w takt muzyki; striptizer

#### Źródła:

SJP.pl

# Stripteaserka

[czytaj: striptizerka] kobieta rozbierająca się do naga w takt muzyki; striptizerka

#### Źródła:

SJP.pl

# Striptiz

występ polegający na rozbieraniu się do naga w takt muzyki; strip-tease, striptease

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) erotyczny występ sceniczny połączony z rozbieraniem się do naga

Striptiz (ang. striptease) – występ taneczny w kabarecie, częściej w rewii lub lokalu rozrywkowym, podczas którego tancerka lub tancerz w rytm muzyki rozbierają się aż do nagości. Zazwyczaj jest to rodzaj pokazu erotycznego mającego na celu wywołanie podniecenia seksualnego. Striptiz jest związany z pornografią i stanowi formę jej rozpowszechniania. Charakterystyczną cechą striptizu jest stopniowanie napięcia poprzez wolniejsze zdejmowanie elementów odzieży w tych momentach, kiedy widownia oczekuje dalszego obnażania się.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Striptizerka

kobieta rozbierająca się do naga w takt muzyki; stripteaserka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta wykonująca striptiz w lokalu rozrywkowym

(1.2) pot. techn. narzędzie do obierania czegoś, np. kabli z izolacji, krewetek z pancerzyka itp.

(1.3) pot. kulin. tusza kurczaka rozebrana z mięsa stosowana do gotowania rosołu

Striptiz (ang. striptease) – występ taneczny w kabarecie, częściej w rewii lub lokalu rozrywkowym, podczas którego tancerka lub tancerz w rytm muzyki rozbierają się aż do nagości. Zazwyczaj jest to rodzaj pokazu erotycznego mającego na celu wywołanie podniecenia seksualnego. Striptiz jest związany z pornografią i stanowi formę jej rozpowszechniania. Charakterystyczną cechą striptizu jest stopniowanie napięcia poprzez wolniejsze zdejmowanie elementów odzieży w tych momentach, kiedy widownia oczekuje dalszego obnażania się.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Striptizerski

→ striptizer

Patrz:striptizer

#### Źródła:

SJP.pl

# Striptizowy

→ striptiz

Patrz:striptiz

#### Źródła:

SJP.pl

# Strisciando

określenie wykonawcze: spokojnie, łagodnie, zlewając

#### Źródła:

SJP.pl

# Strit

sekwens w różnych kolorach w pokerze; stryt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) karc. układ pięciu kolejnych kart różnego koloru w grze w pokera

(1.2) pot. zez

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strobice

Strobice (niem. Struwitz, 1936–1945 Struwendorf) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie nyskim, w gminie Pakosławice.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa opolskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strobil

1. ciało tasiemców złożone z członków wyodrębniających się z szyjki;
2. forma polipa krążkopławów w trakcie rozrodu bezpłciowego

Kłos zarodnionośny, kłos zarodniowy, sporofilostan, strobil, strobila – gęste skupienie drobnych liści zarodniowych (sporofilów) na szczycie pędów, mające postać szyszkowatego kłosa. Występuje u skrzypów, widłaków, niektórych paproci, sagowców. W kłosie zarodnionośnym znajdują się zarodnie wytwarzające zarodniki. U niektórych skrzypów kłosy zarodnionośne występują na wyspecjalizowanych pędach zarodnionośnych, u pozostałych roślin kłosy wyrastają na pędach pełniących równocześnie funkcje asymilacyjne. U niektórych gatunków, jak np. u widłaka goździstego sporofilostany są wyraźnie wyodrębnione, a u innych, jak np. u widliczki ostrozębnej, słabo odróżniają się od pędów płonnych. W niektórych przypadkach wyróżnia się makrostrobile (żeńskie), produkujące jedynie makrospory (zarodniki żeńskie) oraz mikrostrobile (męskie), produkujące jedynie mikrospory (zarodniki męskie).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strobila

1. ciało tasiemców złożone z członków wyodrębniających się z szyjki;
2. forma polipa krążkopławów w trakcie rozrodu bezpłciowego

Strobila – efekt procesu strobilizacji:

- u tasiemców – ciało zbudowane z członów zwanych proglotydami,
  - strobila anapolizyjna – człony nie odrywają się, jaja są wydalane przez otwór w macicy,
  - strobila apolizyjna – człony maciczne odrywają się samoistnie;
- u parzydełkowców – łańcuch talerzykowatych, młodych meduz (efyr) na ciele polipa.

W botanice strobilą lub strobilem nazywany jest kłos zarodnionośny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strobilacja

rodzaj rozmnażania bezpłciowego u parzydełkowców; strobilizacja

Strobilizacja, strobilacja – wielokrotny podział poprzeczny, w wyniku którego:

- powstaje strobila tasiemców (Cestoda),
- z przygębowego odcinka ciała polipa powstają efyry krążkopławów (Scyphozoa). Dzielący się polip nosi nazwę strobilizatora. Strobilizacja jamochłonów jest rodzajem rozmnażania bezpłciowego, polegającego na tym, że polip (jedna z postaci organizmów należących do parzydełkowców) wielokrotnie dzieli się poprzecznie na tzw. talerzyki, a u szczytu odrywają się młodociane formy meduzy (larwy, które przekształcają się w dorosłe meduzy) zwane efyrami. Łańcuchy efyr przed oderwaniem się od polipa zwane są strobilami. Wyróżniane są dwa typy strobilizacji polipów:
  - strobilizacja monodyskoidalna – od ciała polipa oddziela się pojedyncza efyra,
  - strobilizacja polidyskoidalna – od ciała polipa oddziela się jednocześnie wiele efyr.

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wikipedia

# Strobilizacja

rodzaj rozmnażania bezpłciowego u parzydełkowców; strobilacja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zool. rodzaj rozmnażania bezpłciowego występujący u jamochłonów polegający na oddzielaniu się młodocianych form meduzy od polipa;

Strobilizacja, strobilacja – wielokrotny podział poprzeczny, w wyniku którego:

- powstaje strobila tasiemców (Cestoda),
- z przygębowego odcinka ciała polipa powstają efyry krążkopławów (Scyphozoa). Dzielący się polip nosi nazwę strobilizatora. Strobilizacja jamochłonów jest rodzajem rozmnażania bezpłciowego, polegającego na tym, że polip (jedna z postaci organizmów należących do parzydełkowców) wielokrotnie dzieli się poprzecznie na tzw. talerzyki, a u szczytu odrywają się młodociane formy meduzy (larwy, które przekształcają się w dorosłe meduzy) zwane efyrami. Łańcuchy efyr przed oderwaniem się od polipa zwane są strobilami. Wyróżniane są dwa typy strobilizacji polipów:
  - strobilizacja monodyskoidalna – od ciała polipa oddziela się pojedyncza efyra,
  - strobilizacja polidyskoidalna – od ciała polipa oddziela się jednocześnie wiele efyr.

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wiktionary oraz Wikipedia

# Strobing

technika makijażu polegająca na konturowaniu twarzy rozświetlaczem

#### Źródła:

SJP.pl

# Stroboskop

1. urządzenie służące do pomiaru częstotliwości ruchu okresowego danego przedmiotu przez oświetlanie go błyskami o dużej częstotliwości;
2. aparat laryngologiczny do badania drgań wiązadeł głosowych podczas mówienia;
3. lampa dyskotekowa dająca silne i krótkotrwałe błyski światła

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. lampa emitująca krótkie błyski światła o dużym natężeniu

Efekt stroboskopowy występuje, gdy poruszające się ciało oświetlane jest migającym światłem. W przypadku ruchu obrotowego ciała lub ruchu o powtarzającym się wzorze następuje nieprawidłowe wrażenie zwolnienia, pozornego zatrzymania, a nawet odwrócenia kierunku ruchu. Jest wykorzystywany celowo do obserwacji i fotografowania ruchu ciał szybko poruszających się.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stroboskopia

1. technika obserwacji i rejestracji obrazów obiektów drgających, wykorzystująca efekt stroboskopowy;
2. badanie drgań wiązadeł głosowych podczas mówienia

#### Źródła:

SJP.pl

# Strobów

Strobów – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie skierniewickim, w gminie Skierniewice.

Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie rawskim ziemi rawskiej województwa rawskiego.

Interesująca wieś na skraju Wzniesień Łódzkich z dobrze zachowanym dworem z II połowy XIX w. i pozostałością parku krajobrazowego. Po roku 1913 dwór należał do rodziny Strakaczów, właścicieli nieistniejącego już browaru w Skierniewicach, słynnego z dobrej jakości piwa. Obecnie użytkowany jest przez Dom Dziecka. Rozległe stawy, powstałe ze spiętrzenia rzeki Łupie, będące własnością Okręgowego Związku Wędkarskiego, znane z obfitości ryb, przyciągają także okolicznych myśliwych, polujących tu na dzikie kaczki.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stroczek

grzyb niszczący drewno, najbardziej szkodliwy tzw. grzyb domowy

Serpula (Pers.) Gray (stroczek) – rodzaj grzybów z rodziny stroczkowatych (Serpulaceae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stroczkowate

o cechach stroczkowatych (rodzina grzybów)

Stroczkowate (Serpulaceae Jarosch & Bresinsky) – rodzina grzybów znajdująca się według „Catalogue of Life: 2009 Annual Checklist w rzędzie borowikowców (Boletales).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stroczkowaty

o cechach stroczkowatych (rodzina grzybów)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strocznikowate

rodzina grzybów z rzędu żagwiowców

Strocznikowate (Meruliaceae P. Karst.) – rodzina grzybów należąca do rzędu żagwiowców (Polyporales).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strocznikowaty

o cechach strocznikowatych (rodzina grzybów)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strofa

wyodrębniona graficznie część wiersza, powtarzający się w utworze poetyckim kilkuwierszowy układ rytmiczny o określonym układzie rymów; zwrotka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) liter. część utworu lirycznego złożona z wersów

Strofa (z łac. stropha), zwrotka – jednostka wierszowa, tworząca zestaw pewnej liczby wersów, wyodrębnionych w całość i oddzielonych przerwą graficzną od innej całości. Stanowi całość znaczeniową, rytmiczną, przeważnie też składniową i intonacyjną. Strofa występuje tylko w utworze lirycznym, pełni istotną funkcję w rytmice i intonacji. Strofy mogą występować w wierszach każdego rodzaju: białym, wolnym, sylabicznym, tonicznym, sylabotonicznym, ale w wierszu wolnym mogą nie mieć charakteru regularnego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strofant

roślina z rodziny toinowatych; strofantus

#### Źródła:

SJP.pl

# Strofantus

roślina z rodziny toinowatych; strofant

#### Źródła:

SJP.pl

# Strofantyna

glikozyd stosowany przy niewydolności serca

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) farm. chem. glikozyd otrzymywany ze strofantu stosowany jako lek nasercowy

g-Strofantyna (ouabaina) – organiczny związek chemiczny z grupy glikozydów, jedna ze strofantyn, zbudowana z reszty ramnozy i ouabageniny połączonych wiązaniem O-glikozydowym. Jest glikozydem nasercowym działającym jako inhibitor ATP-azy Na+/K+.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stroficzny

przymiotnik

(1.1) podzielony na strofy

#### Źródła:

Wiktionary

# Strofka

zdrobnienie od: strofa (zwrotka)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strofoida

1. w matematyce: rodzaj krzywej płaskiej mającej równanie we współrzędnych biegunowych lub we współrzędnych prostokątnych;
2. zespół wersów wyodrębniony graficznie w tekście utworu poetyckiego i stanowiący odrębną całostkę treściową i kompozycyjną; występuje głównie w poezji współczesnej pisanej wierszem wolnym

- strofoida w matematyce – rodzaj krzywej płaskiej
- strofoida w literaturze – wyodrębniony graficznie zespół wersów nie realizujący ustalonych wzorców budowy strofy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strofować

pouczać, karcić, czynić naganę

czasownik

(1.1) dawać komuś wyraźnie do zrozumienia, że jest się niezadowolonym z jego zachowania

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strofowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|strofować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Strofujący

pouczać, karcić, czynić naganę

#### Źródła:

SJP.pl

# Strogonow

potrawa z pokrojonej w paski polędwicy, smażonej z mąką, cebulą i przyprawami; boeuf Stroganow, boeuf Strogonow

Boeuf Stroganow (nazwa od bœuf – franc. „wołowina” i nazwiska rosyjskiego generała i urzędnika Aleksandra Grigorjewicza Stroganowa) – popularne danie, w Polsce nazywane Strogonow – poniekąd błędnie z racji oryginalnego nazewnictwa, ale tak jak w innych krajach świata, w Polsce przyjęła się nazwa, która funkcjonuje w gastronomii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stroheim

Stroheim – miejscowość i gmina w Austrii, w kraju związkowym Górna Austria, w powiecie Eferding. Liczy ok. 1,6 tys. mieszkańców.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stroić

1. elegancko kogoś ubierać; ozdabiać coś;
2. ustawiać instrumenty muzyczne nadając im właściwe brzmienie;
3. regulować odbiornik radiowy

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) ubierać ozdobnie, odświętnie

(1.2) doprowadzać do stanu gotowości czy najlepszego porządku

(1.3) muz. nadawać instrumentom muzycznym odpowiednie brzmienie poprzez regulację naciągu strun

(1.4) pogard. przesadnie ubierać

czasownik zwrotny

(2.1) stroić się → ubierać się elegancko, wytwornie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stroiciel

człowiek zajmujący się strojeniem instrumentów muzycznych (np.: fortepianów)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba, która stroi instrumenty muzyczne

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stroicielka

kobieta zajmująca się strojeniem instrumentów muzycznych

#### Źródła:

SJP.pl

# Stroik

1. dekoracyjny dodatek do przedmiotu (np.: stroik do świeczki);
2. drobny element ubioru;
3. element instrumentu dętego, wzbudzający drgania słupa powietrza wytwarzającego dźwięk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: strój

(1.2) pot. ozdoba wykonana najczęściej z gałązek, sztucznych kwiatów i innych elementów dekoracyjnych

(1.3) muz. cienka listwa z trzciny lub metalowa blaszka służąca do wprowadzania w drganie słupa powietrza w środku rezonatora lub piszczałki w niektórych instrumentach

(1.4) etn. diadem przybrany wstążkami i kwiatami, stanowiący część kobiecego stroju regionalnego

(1.5) etn. daw. ozdobna opaska na głowę z koronki, jedwabiu itp.

- stroik (klucz, maszynka) – element niektórych instrumentów strunowych szyjkowych, służący do regulowania wysokości dźwięku wydawanego przez strunę
- stroik – element niektórych aerofonów piszczałkowych i idiofonów dętych
- stroik przelotowy
- stroik – odcinek linii transmisyjnej dołączony równolegle do obwodu i wnoszący doń określoną susceptancję
- ozdoba głowy kobiecej: zdobna opaska („czółko”, podwstążnik) lub rodzaj diademu przybranego wstążkami i kwiatami
- ozdobna kompozycja, zwykle roślinna

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stroikowy

w muzyce:
1. piszczałka stroikowa - piszczałka, w której strumień wdmuchiwanego powietrza wprawia w drgania stroik;
2. widełki stroikowe - kamerton

#### Źródła:

SJP.pl

# Stroiński

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Anna Sadowa-Stroińska (ur. 1945) – polska piosenkarka
- Krzysztof Stroiński (ur. 1950) – polski aktor
- Krzysztof Stroiński (ur. 1955) – polski aktuariusz
- Marcin Stroiński (ur. ?–1800) – malarz lwowski
- Marian Stroiński (1907–1957) – polski kompozytor, autor tekstów, dyrygent
- Mikołaj Stroiński (ur. 1979) – polski kompozytor
- Rafał Stroiński (ur. 1964) – polski piłkarz
- Stanisław Stroiński (1719–1802) – malarz lwowski
- Zdzisław Stroiński (1921–1944) – polski poeta

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stroisz

1. elegancko kogoś ubierać; ozdabiać coś;
2. ustawiać instrumenty muzyczne nadając im właściwe brzmienie;
3. regulować odbiornik radiowy

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) leśn. chrust, drobne zielone gałęzie

(1.2) daw. tyka, żerdź wbita w ziemię do podpierania roślin

(1.3) daw. trzonek, stylisko

czasownik

(2.1) 2 os. lp. cz. teraźniejszego zob. stroić.

Stroisz – gałęzie drzew iglastych (chrust) pozyskiwane dla celów dekoracyjnych (do wyrobu wieńców i stroików) oraz służące do okrywania zimą kwietników i rabat (naturalny materiał izolacyjny chroniący rośliny przed mrozem). Najczęściej używane są jedlina i świerczyna.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strój

ubranie; specjalny ubiór (zestaw garderoby) noszony w pewnych okolicznościach

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) określony rodzaj ubioru

(1.2) muz. odpowiednie ustawienie gitary lub innego instrumentu muzycznego

forma czasownika.

(2.1) 2. os. lp. rozk. od stroić

- strój – odzież, ubranie
- strój ludowy – ubiór charakterystyczny dla regionu geograficznego lub okresu w historii
- strój liturgiczny – rodzaj odzieży stosowanej w czasie liturgii

- strój muzyczny – termin oznaczający system dźwiękowy oparty na dźwięku a1
- strój instrumentu – dźwięk lub zbiór dźwięków, na jakie są nastrojone elementy dźwiękotwórcze instrumentu muzycznego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strojców

Strojców – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie dąbrowskim, w gminie Bolesław.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnowskiego.

Miejscowość znajduje się nad rzeką Wisłą, około 80 km od Krakowa i 40 km od Tarnowa. Wieś utrzymuje się głównie z rolnictwa.

W Strojcowie jest placówka OSP.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strojec

2 miejscowości w Polsce:

- Strojec – wieś w woj. mazowieckim, w pow. warszawski zachodnim, w gminie Kampinos
- Strojec – wieś w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Praszka

#### Źródła:

Wikipedia

# Strojek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strojnica

strojnica włoska - gatunek pluskwiaka z rodziny tarczówkowatych

Strojnica (Graphosoma) – rodzaj pluskwiaków z podrzędu różnoskrzydłych i rodziny tarczówkowatych.

Pluskwiaki te mają kontrastowe ubarwienie ciała, złożone z pasów barwy czarnej i czerwonej lub pomarańczowej. Przedplecze ich pozbawione jest młotkowatych wyrostków na przednio-bocznych krawędziach. Tarczka jest duża, językokształtna, przykrywająca większość powierzchni półpokryw.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strojnie

przysłówek

(1.1) w sposób piękny i z szykiem

(1.2) rzad. zachowując zasady harmonii, porządku

(1.3) muz. przest. grając właściwe dźwięki

#### Źródła:

Wiktionary

# Strojniej

stopień wyższy od przysłówka: strojnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Strojniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: strojny

#### Źródła:

SJP.pl

# Strojnik

Strojnik (Lampris guttatus), nazywany też „rybą księżycową” – gatunek ryby strojnikokształtnej z rodziny strojnikowatych (Lamprididae). Jest to jedyna znana ryba przeprowadzająca termoregulację, stanowiącą do pewnego stopnia odpowiednik stałocieplności u ptaków i ssaków.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strojnikokształtne

rząd morskich, głębinowych ryb promieniopłetwych

Strojnikokształtne (Lampridiformes) – rząd morskich, głębinowych ryb promieniopłetwych (Actinopterygii), obejmujący nieliczne gatunki o zróżnicowanym wyglądzie. Większość ma owalny lub wężowaty kształt ciała. Pojawiły się w paleogenie. Są rzadko spotykane i słabo poznane.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strojniś

żartobliwie: mężczyzna przesadnie dbający o swój wygląd; laluś, goguś, piękniś, fircyk

Patrz:strojniś

#### Źródła:

SJP.pl

# Strojnisia

→ strojniś

Patrz:strojniś

#### Źródła:

SJP.pl

# Strojnoczub

strojnoczub amazoński - gatunek ptaka z rodziny bławatnikowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Strojność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest strojne; cecha tych, którzy są strojni

#### Źródła:

Wiktionary

# Strojnowski

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Jerzy Strojnowski – polski lekarz, filozof
- Piotr Strojnowski – polski wokalista i muzyk
- Władysław Strojnowski – polski urzędnik

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strojny

1. pięknie ubrany; wystrojony, elegancki;
2. pięknie ozdobiony; wytworny, ozdobny;
3. ubrany w coś, ozdobiony czymś

przymiotnik

(1.1) elegancko ubrany

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strok

zawodnik siedzący za sternikiem i nadający tempo osadzie; szlakowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Stroka

zawodnik siedzący za sternikiem i nadający tempo osadzie; szlakowy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. sroka

Osoby o nazwisku Stroka:

- Anna Stroka – polska germanistka, literaturoznawca oraz wykładowca
- Henryk Stroka – porucznik, powstaniec styczniowy, społecznik, pisarz i pedagog (brat Wincentego)
- Wincenty Stroka – poeta, profesor gimnazjalny, poliglota i tłumacz (brat Henryka)
- Małgorzata Stroka – polska szpadzistka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strokaty

dawniej: srokaty (mający sierść w łaty lub cętki); pstry

przymiotnik

(1.1) daw. srokaty

(1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pstry

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strollować

[czytaj: strolować] potocznie: sprowokować, podpuścić i zdenerwować kogoś w internecie

#### Źródła:

SJP.pl

# Strom

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. drzewo

- Strom – czeska grupa literacka
- (8408) Strom – planetoida

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stroma

prawie prostopadły w stosunku do podłoża; pochyły; spadzisty

- stroma – inaczej podkładka u grzybów workowych
- stroma – substancja w organizmach żywych
- Stroma – szczyt w Masywie Śnieżnika
- Stroma (wzniesienie) – w Masywie Śnieżnika

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stromatolit

twór wapienny powstały głównie z sinic

Stromatolity – formacje skalne złożone z cienkich lamin węglanu wapnia wytrąconego z wody morskiej jako efekt uboczny życia sinic. Mianem tym określane są również same skały węglanowe powstałe w miejscach wzrostu mat sinicowych.

Występują od archaiku do dziś, ale szczególnie liczne były w proterozoiku. Należą do najstarszych śladów życia na Ziemi. Występują w postaci warstw, izolowanych lub połączonych ze sobą kopułowatych form wzrostowych oraz form wielokątnych o laminach ugiętych miseczkowato. Najstarsze dotychczas odkryte stromatolity pochodzą sprzed 3,7 mld lat. Znaleziono je w formacji Isua na Grenlandii. Niewiele młodsze (o 220 mln lat) występują w kratonie Pilbara. Inne, liczące 3,4–3,5 mld lat, znaleziono w południowej Afryce (grupa Sebakiwian) oraz w Australii (grupa Warrawoona). Najszerzej spotyka się je w osadach sprzed 2,8–0,6 mld lat, choć znane są przykłady z późniejszych epok, w tym liczne formacje stromatolitowe z późnego triasu i środkowej jury znajdowane w Polsce. Zanik tego typu formacji był stopniowy i wynikał najprawdopodobniej z aktywności roślinożerców uniemożliwiających rozwój warstw sinic przez zdrapywanie glonów z powierzchni. Obecnie stromatolity są rzadkie i występują jedynie w szczególnych warunkach zasolenia lub nasycenia węglanem wapnia, gdzie nie występują roślinożercy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stromatopora

paleozoiczna gąbka pospolita, żyjąca na dnie mórz; stromatoporoid

#### Źródła:

SJP.pl

# Stromatoporoid

paleozoiczna gąbka pospolita, żyjąca na dnie mórz; stromatopora

#### Źródła:

SJP.pl

# Stromberka

mieszkanka Strombergu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stromboli

Stromboli – wyspa w archipelagu Wysp Liparyjskich (część Włoch) na Morzu Tyrreńskim, o powierzchni blisko 12,4 km². Na wyspie mieszka ok. 600 osób. Wyspę tworzy czynny wulkan o wysokości 926 m, wznoszący się z głębokości ok. 2300 m.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strómek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. drzewko

#### Źródła:

Wiktionary

# Stromenger

- Karol Stromenger – fotograf
- Karol Stromenger (krytyk muzyczny)
- Zuzanna Stromenger

#### Źródła:

Wikipedia

# Stromeyeryt

[czytaj: stromejeryt] minerał, siarczek miedzi i srebra

Stromeyeryt – minerał z gromady siarczków. Należy do grupy minerałów bardzo rzadkich, jego nazwa pochodzi od nazwiska niemieckiego chemika Friedricha Strohmeyera.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stromiec

1. wieś w Polsce;
2. szczyt w Górach Kaczawskich

Stromiec – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie białobrzeskim, w gminy Stromiec. Siedziba gminy Stromiec. Wieś zamieszkana jest przez 909 mieszkańców (2006).

Znajduje się na Mazowszu na terenie historycznego Zapilicza.

Wieś jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii św. Jana Chrzciciela.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stromiecki

przymiotnik od: Stromiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Stromiej

stopień wyższy od przysłówka: stromo

#### Źródła:

SJP.pl

# Stromizna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geogr. stroma płaszczyzna, strome zbocze lub stok

#### Źródła:

Wiktionary

# Stromo

przysłówek

(1.1) pod dużym kątem w stosunku do podłoża

#### Źródła:

Wiktionary

# Stromodachowy

mający stromy dach

#### Źródła:

SJP.pl

# Stromski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stromy

prawie prostopadły w stosunku do podłoża; pochyły; spadzisty

przymiotnik

(1.1) nachylony pod dużym kątem w stosunku do poziomu, podłoża

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strona

1. jedna z powierzchni książki, czasopisma, dokumentu, kartki;
2. powierzchnia ograniczająca jakąś bryłę; przestrzeń na krawędzi czegoś (np. szosy);
3. przeciwnik w procesie sądowym; uczestnik sporu; uczestnik układu;
4. forma czasownika;
5. umieszczone w internecie pod jednym adresem dane w postaci kompozycji tekstów, obrazów itp.

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jedna z powierzchni kartki lub innych płaskich przedmiotów, zwykle w książce, gazecie, albumie itp.

(1.2) umowna część czegoś, znajdująca się przy brzegu, krawędzi tego czegoś

(1.3) praw. jedna z osób będąca sygnatariuszem umowy lub występująca jako podmiot w procesie;

(1.4) gram. forma zdania zależna od wzajemnego stosunku podmiotu i orzeczenia;

(1.5) mat. w algebrze: jedna z dwóch zależności w równaniu lub nierówności rozdzielić znakiem równości lub nierówności

(1.6) uczestnik wojny, także sporu, kłótni, negocjacji, rozmów, umowy, małżeństwa, itp.

(1.7) analizowana, wyszczególniona cecha czegoś

(1.8) część sceny teatralnej, widoczna dla publiczności, ale umownie niewidoczna dla niektórych postaci przedstawienia; przen. ubocze

(1.9) inform. skrócenie od|strona internetowa.

(1.10) inform. jednostka logiczna pamięci komputerowych;

(1.11) zob. strony.

- strona – jedna z dwóch powierzchni kartki
- strona – numer porządkowy stronicy publikacji
- strona – zbiór informacji wyświetlony na ekranie komputera za pomocą Internetu
- strona – jednostka logiczna pamięci komputerowych
- strona – jedna z dwóch powierzchni płyty gramofonowej
- strona – osoba biorąca udział w postępowaniu sądowym lub administracyjnym
- strona – kategoria gramatyczna
- strona – pojęcie przestrzenno-geograficzne, jedna z czterech głównych stron świata

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stronami

1. jedna z powierzchni książki, czasopisma, dokumentu, kartki;
2. powierzchnia ograniczająca jakąś bryłę; przestrzeń na krawędzi czegoś (np. szosy);
3. przeciwnik w procesie sądowym; uczestnik sporu; uczestnik układu;
4. forma czasownika;
5. umieszczone w internecie pod jednym adresem dane w postaci kompozycji tekstów, obrazów itp.

#### Źródła:

SJP.pl

# Stroncjanit

minerał, węglan strontu

Stroncjanit (strontianit) – minerał z gromady węglanów. Należy do grupy minerałów bardzo rzadkich. Nazwa pochodzi od miejscowości Strontian w Szkocji, gdzie minerał ten został odkryty.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stronczek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strong

1. o piwie: o podwyższonej zawartości alkoholu i ekstraktu;
2. o papierosach: z większą zawartością nikotyny

- Strong – marka piwa
- Strong – gmina w prowincji Ontario w Kanadzie

Miasta w USA:

- Strong – miasto w stanie Arkansas, w hrabstwie Union
- Strong – miasto w stanie Maine, w hrabstwie Franklin

Gminy w USA:

- Strong (ang. Strong Township) – gmina w stanie Kansas, w hrabstwie Chase
- Strong (ang. Strong Town) – gmina w stanie Maine, w hrabstwie Franklin
- Strong (ang. Strong Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Stutsman

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strongman

[czytaj: strongmen] zawodnik uprawiający rodzaj sportu siłowego polegającego na podnoszeniu lub przemieszczaniu przedmiotów o dużej masie; strongmen

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) sport. zob. siłacz.

Strongman (pl. siłacz) – określenie zawodnika oraz dyscypliny sportu siłowego polegającej na podnoszeniu, podrzucaniu lub przemieszczaniu przedmiotów o dużej masie.

W XIX wieku termin ten odnosił się do osoby prezentującej dużą siłę (zanim sporty siłowe zostały skodyfikowane jako podnoszenie ciężarów, trójbój siłowy itp.) lub cyrkowca, który wykonywał pokazy, np. unoszenia ciężarów ponad głową, zginania stali, rozrywania łańcuchów itp.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strongmanka

[czytaj: strongmenka] zawodniczka uprawiająca rodzaj sportu siłowego polegającego na podnoszeniu lub przemieszczaniu przedmiotów o dużej masie; strongmenka, strongwoman

#### Źródła:

SJP.pl

# Strongmen

zawodnik uprawiający rodzaj sportu siłowego polegającego na podnoszeniu lub przemieszczaniu przedmiotów o dużej masie; strongman

#### Źródła:

SJP.pl

# Strongmenka

zawodniczka uprawiająca rodzaj sportu siłowego polegającego na podnoszeniu lub przemieszczaniu przedmiotów o dużej masie; strongmanka, strongwoman

#### Źródła:

SJP.pl

# Strongwoman

[czytaj: strongłomen] zawodniczka uprawiająca rodzaj sportu siłowego polegającego na podnoszeniu lub przemieszczaniu przedmiotów o dużej masie; strongmenka, strongmanka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stronianin

mieszkaniec Stronia Śląskiego (miasta w Polsce)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Stronia, Stronia Śląskiego lub Stronia Wsi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stronianka

mieszkanka Stronia Śląskiego (miasta w Polsce)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Stronia, Stronia Śląskiego lub Stronia Wsi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stronić

tworzyć barierę między sobą a innymi osobami lub sprawami; alienować się, dystansować się, odgradzać się

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) trzymać się z dala

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stronica

każda ze stron kartki papieru

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) każda z dwu płaszczyzn karty

(1.2) podn. pewien okres w dziejach

(1.3) daw. część postronna

- strona – jedna z dwóch powierzchni kartki
- strona – numer porządkowy stronicy publikacji
- strona – zbiór informacji wyświetlony na ekranie komputera za pomocą Internetu
- strona – jednostka logiczna pamięci komputerowych
- strona – jedna z dwóch powierzchni płyty gramofonowej
- strona – osoba biorąca udział w postępowaniu sądowym lub administracyjnym
- strona – kategoria gramatyczna
- strona – pojęcie przestrzenno-geograficzne, jedna z czterech głównych stron świata

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stronicować

dzielić na strony

#### Źródła:

SJP.pl

# Stronicowanie

dzielić na strony

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stronicować.

Stronicowanie pamięci – w komputerowych systemach operacyjnych sposób zarządzania pamięcią, w którym komputer zapisuje i pobiera dane z pamięci dodatkowej do wykorzystania w pamięci podstawowej. Dane pobierane są z pamięci dodatkowej w blokach o jednakowym rozmiarze nazywanych stronami. Stronicowanie jest istotnym elementem implementacji pamięci wirtualnej, we współczesnych systemach operacyjnych, pozwalającym na przekroczenie ograniczeń komputera wynikających tak z ilości dostępnej pamięci (fizycznej), jak też np. wykorzystywanej architektury procesora (potrafiącego zaadresować mniejszą ilość pamięci niż faktycznie dostępna).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stronicowy

1. odnoszący się do stronicy, strony;
2. w informatyce: plik stronicowy - plik zapisany na nośniku (dysku), będący częścią pamięci wirtualnej; plik stronicowania

#### Źródła:

SJP.pl

# Stroniczka

zdrobnienie od: stronica

#### Źródła:

SJP.pl

# Stronie

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. toponim, nazwa kilku miejscowości w Polsce;

(1.2) zob. Stronie Śląskie.

(1.3) zob. Stronie Wieś.

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 5, w tym 2 podstawowe

- Stronie – część wsi Wilkowisko w woj. małopolskim, w pow. limanowskim, w gminie Jodłownik
- Stronie – część wsi Młynne w woj. małopolskim, w pow. limanowskim, w gminie Limanowa
- Stronie – wieś w woj. małopolskim, w pow. limanowskim, w gminie Łukowica
- Stronie – część wsi Grywałd w woj. małopolskim, w pow. nowotarskim, w gminieKrościenko nad Dunajcem
- Stronie – wieś w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Stryszów

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stroniewice

Stroniewice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie łowickim, w gminie Domaniewice.

Wieś duchowna położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie sochaczewskim ziemi sochaczewskiej województwa rawskiego. Była wsią klucza chruślińskiego arcybiskupów gnieźnieńskich. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa skierniewickiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stronisław

imię żeńskie

Stronisław – staropolskie imię męskie, złożone z członu Stroni- ("stronić, unikać") oraz członu -sław ("sława"). Oznacza prawdopodobnie "tego, który stroni od sławy".

Forma żeńska: Stronisława.

Stronisław imieniny obchodzi 28 sierpnia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stronisława

imię żeńskie

Stronisława – staropolskie imię żeńskie, złożone z członu Stroni- ("stronić, unikać") oraz członu -sława ("sława"). Oznacza "tę, która stroni od sławy".

Forma męska: Stronisław.

Stronisława imieniny obchodzi 5 września.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stronka

zdrobniale o stronie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stronnictwo

ugrupowanie, organizacja skupiająca ludzi o takich samych poglądach, np. politycznych, walczących o wspólne interesy

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) polit. zorganizowane ugrupowanie o wspólnych poglądach, działające wspólnie dla osiągnięcia określonych celów

Partia polityczna, inaczej stronnictwo („partia” od łac. pars, część) – dobrowolna organizacja społeczna o określonym programie politycznym, mająca na celu jego realizację poprzez zdobycie i sprawowanie władzy lub wywieranie na nią wpływu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stronniczka

→ stronnik

Patrz:stronnik

#### Źródła:

SJP.pl

# Stronniczość

→ stronniczy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, kto jest stronniczy

Patrz:stronniczy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stronniczy

1. kierujący się osobistymi sympatiami i uprzedzeniami; nieobiektywny;
2. świadczący o takiej postawie

przymiotnik

(1.1) kierujący się tylko określonym interesem; pozbawiony obiektywizmu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stronnik

człowiek opowiadający się za kimś lub za czymś; zwolennik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek stający po czyjejś stronie, osobiście popierający jego sprawę

(1.2) zwolennik, popularyzator jakiejś idei

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stronno

Miejscowości w Polsce

- Stronno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. bydgoskim, w gminie Dobrcz
- Stronno – osada leśna w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. bydgoskim, w gminie Koronowo

Linki zewnętrzne

- Stronno, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XI: Sochaczew – Szlubowska Wola, Warszawa 1890, s. 408 .

#### Źródła:

Wikipedia

# Stronność

rzadko:
1. przewaga funkcji prawej lub lewej strony ciała;
2. brak obiektywizmu, bezstronności; tendencyjność, stronniczość

Lateralizacja, inaczej stronność – asymetria czynnościowa prawej i lewej strony ciała ludzkiego, która wynika z różnic w budowie i funkcjach obu półkul mózgowych. Wyraża się np. większą sprawnością ruchową prawych kończyn niż lewych, a także rejestrowaniem przez mózg większej liczby bodźców zmysłowych dochodzących z jednej strony ciała.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stronny

→ strona (głównie jako strona ciała, np. pomijanie stronne)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stroński

przymiotnik od: Stronie Śląskie

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący, związany ze Stroniem, Stroniem Śląskim lub Stroniem Wsią

Osoby o tym nazwisku:

- Bronisław Stroński – polski lekarz i wojskowy
- Franciszek Stroński – polski bibliotekarz
- Henryk Stroński – polski historyk
- Stanisław Stroński – polski romanista, publicysta i polityk
- Zdzisław Stroński – polski historyk, poseł na Sejm

Inne:

- Klucz stroński – historyczna nazwa dóbr ziemskich we wschodniej części ziemi kłodzkiej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strońsko

przymiotnik od: Stronie Śląskie

Strońsko – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie zduńskowolskim, w gminie Zapolice.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.

Wieś położona w odległości 12 km na południowy wschód od Sieradza, na wysokim brzegu pradoliny Warty, skąd roztacza się rozległy widok na Kotlinę Sieradzką. Pierwsza wzmianka o niej pochodzi z 1389 r., kiedy to wymieniono Stanisława Mikołaja de Strońsko. W 1873 r. na terenie przykościelnym odkrył cmentarzysko kultury pomorskiej Edmund Stawiski z Podłężyc. Znalazł tu także interesujące materiały kultury polskiej w postaci kafli. We wsi kościół pw. św. Urszuli i 11 Tysięcy Dziewic z I poł. XIII w., przebudowany w 1458 r. przez miejscowego dziedzica Strońskiego herbu Doliwa, rozbudowany w 1600 r., a w 1726 r. przez kasztelana spicymierskiego Kazimierza Walewskiego, także na początku XX w. Elementy stylu romańskiego zachowały się najlepiej na zewnętrznej stronie prezbiterium i części nawy, gdzie widoczna jest romańska faktura murów oraz dwa okna zamknięte półkoliście. Na absydzie arkadowy fryz z cegły oraz półokrągłe okienko na osi. Na zewnętrznej stronie muru prezbiterium charakterystyczne okrągłe wgłębienia – ślad po rytualnym nieceniu ognia przy użyciu świdra ogniowego. Najwartościowszym zabytkiem świątyni jest kamienny półokrągły tympanon, znajdujący się nad drzwiami w pd. kruchcie, przedstawiający legendarnego bazyliszka w obramieniu plecionkowego ornamentu. Jest to unikatowy w Polsce charakter zdobienia, wskazujący na skandynawskie lub tyrolskie pochodzenie tympanonu. Wyposażenie wnętrza kościoła barokowe – z XVII i XVIII w. W bocznym ołtarzu czczony przez miejscową ludność obraz Przemienienia Pańskiego z XVIII w. Dwie kropielnice z 1504 r. Tablica nagrobna z XIX w. rodziny Bemów, właścicieli pobliskiego Belenia, krewnych gen. Józefa Bema. Przetrwała wiadomość o proboszczu z okresu powstania styczniowego ks. Antonim Ślepowrońskim (ur. w 1807 r.), który "brał udział w powstaniu i miewał kazania podburzające". W pobliżu kościoła resztki podworskiego parku, a w nim pomnikowe okazy drzew. Kaplica cmentarna św. Krzyża, murowana, z ok. 1821 r. (klasycystyczna), restaurowana w 1926 r.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stront

pierwiastek chemiczny o symbolu Sr

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu Sr i liczbie atomowej 38;

Stront (Sr, łac. strontium) – pierwiastek chemiczny z grupy berylowców (metali ziem alkalicznych) w układzie okresowym.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strontowy

→ stront

przymiotnik

(1.1) dotyczący strontu

Patrz:stront

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strony

1. jedna z powierzchni książki, czasopisma, dokumentu, kartki;
2. powierzchnia ograniczająca jakąś bryłę; przestrzeń na krawędzi czegoś (np. szosy);
3. przeciwnik w procesie sądowym; uczestnik sporu; uczestnik układu;
4. forma czasownika;
5. umieszczone w internecie pod jednym adresem dane w postaci kompozycji tekstów, obrazów itp.

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) okolica

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

(2.1) D. lp. i M., B. plural|strona.

Strony (dwumiesięcznik) – opolskie pismo społeczno-kulturalne, ukazuje się nieregularnie od lat 90. jako kontynuacja miesięcznika „Opole”.

„Strony” prezentują twórczość pisarzy oraz publicystów regionu i kraju, a także omawiają interesujące zjawiska z dziedziny teatru, muzyki czy plastyki. Reaktywowane w 2009, wśród autorów pierwszego numeru po reaktywacji (1-2, 2009) znaleźli się m.in. Olga Tokarczuk, Józef Baran, Karol Maliszewski, Jacek Gutorow, Mieczysław Orski, Irena Wyczółkowska.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strop

1. płaszczyznowy, poziomy element pomiędzy kondygnacjami budowli, pełniący funkcję użytkową;
2. górna powierzchnia wyrobiska podziemnego

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) archit. bud. poziomy element konstrukcyjny budynku, najczęściej rozdzielający dwie kondygnacje;

(1.2) geol. górna powierzchnia ograniczająca warstwę skalną

(1.3) stpol. trop

forma czasownika.

(2.1) 2. os. lp. rozk. od: stropić

- strop (budownictwo)
- strop (lina) – pętla z liny; także: zawiesie
- strop (geologia)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stropak

w górnictwie: ruda, której warstwa (ława) leży w górze pokładu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stropić

przestarzale: zbić z tropu; speszyć

#### Źródła:

SJP.pl

# Stropieszyn

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 2

- Stropieszyn – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kazimierskim, w gminie Czarnocin
- Stropieszyn – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Mycielin

#### Źródła:

Wikipedia

# Stropikalizować

nadać materiałom odporność na warunki tropikalne

#### Źródła:

SJP.pl

# Stropiony

przestarzale: zbić z tropu; speszyć

przymiotnik

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zmęczony

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stropkowo

Stropkowo – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie sierpeckim, w gminie Zawidz. Ma status sołectwa. Leży nad Sierpienicą.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

2 września 2011 w miejscowości miał wypadek motocyklowy Jarosław Wałęsa. Trafił do szpitala w stanie ciężkim.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stropodach

Stropodach – strop nad ostatnią kondygnacją budynku, który spełnia jednocześnie rolę dachu; jest to dach płaski. Cechą charakterystyczną takiego rozwiązania jest brak poddasza. Ze względów konstrukcyjnych i fizycznych (układ warstw) stropodachy dzielimy na:

- stropodachy pełne – stosowane częściej w budownictwie przemysłowym.
- stropodachy wentylowane – uważane za poprawne rozwiązanie dla budownictwa mieszkaniowego

#### Źródła:

Wikipedia

# Stropodachowy

przymiotnik od: stropodach

#### Źródła:

SJP.pl

# Stropowy

związany ze stropem, odnoszący się do stropu

przymiotnik

(1.1) od strop

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stroskać

dawniej: stroskać się - zmartwić się, zaniepokoić się czymś

#### Źródła:

SJP.pl

# Stroszki

Stroszki – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wrzesińskim, w gminie Nekla.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stroszowice

Stroszowice (niem. Stroschwitz, 1936–1945 Straßendorf)– wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie brzeskim, w gminie Lewin Brzeski.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa opolskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stroszyć

zwykle o włosach, piórach, sierści:
1. czynić sterczącym, stojącym;
2. stroszyć się - wznosić się, sterczeć

#### Źródła:

SJP.pl

# Stróż

1. ktoś, kto pilnuje czegoś; dozorca; strażnik; wartownik;
2. przenośnie: nieodstępny towarzysz, obrońca, opiekun

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba pilnująca np. budynku

Stróż – obraz olejny namalowany przez polskiego malarza Henryka Rodakowskiego w 1868 roku, znajdujący się w zbiorach Muzeum Sztuki w Łodzi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stróża

w dawnej Polsce: obowiązek pilnowania grodu

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 10, w tym 9 podstawowych

- Stróża – część miasta Rudnik nad Sanem
- Stróża – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wrocławskim, w gminie Mietków
- Stróża – wieś w woj. lubelskim, w pow. kraśnickim, w gminie Kraśnik
- Stróża – wieś w woj. łódzkim, w pow. łódzki wschodnim, w gminie Andrespol
- Stróża – osada leśna w woj. łódzkim, w pow. pajęczańskim, w gminie Rząśnia
- Stróża – wieś w woj. łódzkim, w pow. pajęczańskim, w gminie Rząśnia
- Stróża – wieś w woj. małopolskim, w pow. limanowskim, w gminie Dobra
- Stróża – wieś w woj. małopolskim, w pow. myślenickim, w gminie Pcim
- Stróża – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. opatowskim, w gminie Ożarów

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strożęcin

Strożęcin – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Raciąż.

Do 1954 roku istniała gmina Strożęcin. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Małgorzaty w Gralewie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stróżewice

Stróżewice – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie chodzieskim, w gminie Chodzież.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

Na terenie wsi działalność duszpasterską prowadzi Kościół Rzymskokatolicki i Kościół Ewangelicko-Augsburski.

Wieś sołecka - zobacz jednostki pomocnicze gminy Chodzież w BIP

#### Źródła:

Wikipedia

# Stróżewko

2 miejscowości w Polsce:

- Stróżewko – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Radzanowo
- Stróżewko – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. chodzieskim, w gminie Chodzież

#### Źródła:

Wikipedia

# Stróżewo

- Stróżewo – wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie lipnowskim, w gminie Dobrzyń nad Wisłą
- Stróżewo – wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie radziejowskim, w gminie Bytoń
- Stróżewo – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Załuski
- Stróżewo – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie chodzieskim, w gminie Chodzież
- Stróżewo – wieś w województwie zachodniopomorskim, w powiecie pyrzyckim, w gminie Pyrzyce

#### Źródła:

Wikipedia

# Stróżewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strózik

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stróżka

dawniej:
1. kobieta stróż;
2. żona dozorcy domu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. kobieta-stróż

(1.2) daw. żona stróża

## Miejscowości i ich części w Polscee

Wg TERYT jest ich 4, w tym 3 podstawowe

- Strużka – wieś w woj. lubuskim, w pow. krośnieńskim, w gminie Bobrowice
- Strużka – osada w woj. pomorskim, w pow. chojnickim, w gminie Chojnice
- Strużka – osada leśna w woj. pomorskim, w pow. człuchowskim, w gminie Koczała
- Strużka – część wsi Iwanowice w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Szczytniki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stróżostwo

praca osoby, która pilnuje porządku na jakimś terenie lub w jakimś budynku; dozorcostwo, dozorstwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Stróżowa

dawniej: żona stróża; dozorczyni

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przest. żona stróża

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stróżować

przestarzałe:
1. pełnić obowiązki stróża, dozorcy;
2. pilnować, strzec czegoś (kogoś)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stróżowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stróżować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stróżówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) miejsce pracy stróża

Stróżówka – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Gorlice.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stróżyk

w łowiectwie: blaszka spustowa sideł kłusowniczych (cewki, samołówki itp.)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strożyński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strubicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strubno

Strubno – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie braniewskim, w gminie Płoskinia.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego. Wieś znajduje się w historycznym regionie Warmia.

W drugiej połowie XVIII wieku wieś należała do Albrechta Zygmunta von Zeigut-Stanisławskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Struć

zaszkodzić czyjemuś zdrowiu

#### Źródła:

SJP.pl

# Strucel

1. podłużna, słodka bułka drożdżowa, nadziewana powidłami, makiem, owocami itp.; strucla;
2. potocznie: stary, bezużyteczny przedmiot lub pojazd; rząch, rzęch, grat, gruchot, rupieć

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) kulin. zob. strucla.

(1.2) przen. środ. mot. stary, pordzewiały samochód

Strucla – wyrób ciastkarski; rodzaj pieczywa cukierniczego nietrwałego, w postaci podłużnej słodkiej bułki drożdżowej z nadzieniem.

Strucle często wypiekane są z ciasta zwiniętego w rulon, jak rolada. Spotyka się je również w formie zaplecionej, podobnie do chałki w warkocz (co ma odwoływać się do Dzieciątka Jezus zawiniętego w pieluszki).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strucelka

zdrobnienie od: strucla

#### Źródła:

SJP.pl

# Strucla

podłużna, słodka bułka drożdżowa, nadziewana powidłami, makiem, owocami itp.; strucel

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kulin. podłużna słodka bułka drożdżowa, nadziewana masą makową lub powidłami;

Strucla – wyrób ciastkarski; rodzaj pieczywa cukierniczego nietrwałego, w postaci podłużnej słodkiej bułki drożdżowej z nadzieniem.

Strucle często wypiekane są z ciasta zwiniętego w rulon, jak rolada. Spotyka się je również w formie zaplecionej, podobnie do chałki w warkocz (co ma odwoływać się do Dzieciątka Jezus zawiniętego w pieluszki).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Struclowy

→ strucla

Patrz:strucla

#### Źródła:

SJP.pl

# Strudel

bardzo cienkie, zwijane ciasto wypełnione jabłkami lub makiem, pieczone na maśle, podawane na ciepło

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) kulin. ciasto francuskie zawijane z jabłkami lub nadzieniem z sera bądź maku, pieczone w rondlu z dużą ilością masła;

Strudel – kruche, wielowarstwowe ciasto deserowe (podobne do półfrancuskiego), najczęściej ze słodkim nadzieniem (jabłkowym, wiśniowym), posypywane cukrem pudrem lub polewane śmietaną, często podawane na ciepło.

Najstarszy przepis na strudel (niem. Millirahmstrudel) z 1696 znajduje się w Bibliotece Miasta Wiednia (niem. Wiener Stadtbibliothek) w postaci rękopisu. Ciasto ma korzenie w podobnych ciastach z Bliskiego Wschodu – np. baklawa z kuchni tureckiej. Popularne na terenach dawnych Austro-Węgier, Galicji, np. we Lwowie czy Krakowie. Kojarzony z kuchnią austriacką – wiedeńską. Stał się popularny w XVIII wieku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strudlowy

→ strudel

Patrz:strudel

#### Źródła:

SJP.pl

# Strug

narzędzie stolarskie drewniane (rzadziej metalowe); hebel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. narzędzie stolarskie z wysuwanym ostrzem, używane do wyrównywania, wygładzania powierzchni drewna

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

(2.1) D. lm. od: struga

Strug, hebel (z niem. Höbel) – ręczne narzędzie do obróbki skrawaniem drewna i materiałów drewnopochodnych (płyty wiórowe, pilśniowe itp.). Strug składa się ze stalowego ostrza osadzonego w korpusie z drewna, metalu lub innych tworzyw.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Struga

1. ciecz płynąca, lejąca się wąskim pasmem
2. mała rzeczka, strumień

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ciecz płynąca wąskim pasmem; płynąca, lejąca się woda, ciecz

(1.2) geogr. mała rzeczka

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

(2.1) D. lp. od: strug

forma czasownika.

(3.1) 3. os. lp. ter. od: strugać

- struga – ciek, „mała rzeka”
- struga – pojęcie z zakresu mechaniki płynów
- struga inaczej dżet w astronomii
- Struga – miasto w Macedonii Północnej
- Struha, Struga – wieś na Ukrainie, w rejonie nowouszyckim obwodu chmielnickiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strugać

1. wygładzać powierzchnię czegoś drewnianego;
2. ścinać z drewna podłużne wióry w celu nadania mu odpowiedniego kształtu;
3. wycinać coś z drewna przy pomocy ostrego narzędzia;
4. ostrzyć koniec ołówka, kredki lub innego przedmiotu; zastrugiwać, temperować;
5. usuwać nożem lub obieraczką zewnętrzną warstwę; obierać, skrobać;
6. potocznie: udawać kogoś

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) obrabiać drewno poprzez ścinanie podłużnych wiór

(1.2) wygładzać drewno

(1.3) wycinać, rzeźbić coś w drewnie ostrym narzędziem

(1.4) pot. udawać kogoś

(1.5) reg. ścinać wierzchnie warstwy

czasownik zwrotny niedokonany strugać się

(2.1) rzad. być struganym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strugacki

nazwisko, m.in. Arkadij i Boris Strugaccy - pisarze rosyjscy

Arkadij Natanowicz Strugacki (Аркадий Натанович Стругацкий, ur. 28 sierpnia 1925 w Batumi, zm. 12 października 1991 w Moskwie) i Boris Natanowicz Strugacki (Борис Натанович Стругацкий, ur. 15 kwietnia 1933 w Leningradzie, zm. 19 listopada 2012 w Petersburgu) – rosyjscy pisarze science fiction, bracia, piszący wspólnie i krytycy fantastyki.

Braci Strugackich zalicza się do klasyków światowej fantastyki. Zdobyli ogromną popularność zarówno w swej ojczyźnie, jak i poza jej granicami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strugacz

osoba zawodowo obsługująca strugarkę

#### Źródła:

SJP.pl

# Strugaczka

potocznie: narzędzie do ostrzenia ołówków i kredek; temperówka, ostrzałka, strugawka, podstrugiwaczka, zastrugaczka, ostrzynka, strugarka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) (dial. małopolski) techn. przyrząd do ostrzenia

Temperówka – niewielki przyrząd służący do temperowania (ostrzenia) przyrządów kreślarskich, np. ołówków, kredek. Temperówki ręczne najczęściej mają niewielkie ostrze umieszczone w uchwycie ze stożkowym otworem. Włożenie ołówka do tego otworu i obracanie go w nim powoduje skrawanie cienkiego wióra z drewnianej oprawy ołówka z jednoczesnym kształtowaniem – ostrzeniem – jego grafitowego rdzenia. Istnieją także temperówki, w których ołówek obracany jest przy pomocy specjalnej przekładni napędzanej ręczną korbką lub niewielkim silniczkiem elektrycznym.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Struganie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|strugać.

Struganie, gwarowo heblowanie - metoda obróbki skrawaniem polegająca na wiórowym usuwaniu materiału przez jednoostrzowe narzędzie wykonujące ruch prostoliniowy przerywany.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Struganka

rzadko: wystrugany przedmiot

#### Źródła:

SJP.pl

# Strugarka

1. maszyna do obróbki płaszczyzn i powierzchni metalowych;
2. ręczne narzędzie do wygładzania powierzchni drewna; heblarka;
3. ręczne narzędzie do korowania i strugania powierzchni drewna; korownik, okrzesywaczka;
4. potocznie: narzędzie do ostrzenia ołówków i kredek; temperówka, ostrzałka, strugawka, podstrugiwaczka, zastrugaczka, ostrzynka, strugaczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) masz. obrabiarka do obróbki skrawaniem płaszczyzn,

Strugarka – obrabiarka do obróbki skrawaniem płaszczyzn.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strugarnia

1. pomieszczenie przeznaczone do strugania tarcicy;
2. maszyna do strugania; strugarka

#### Źródła:

SJP.pl

# Strugarski

dotyczący strugania

#### Źródła:

SJP.pl

# Strugawka

potocznie: narzędzie do ostrzenia ołówków i kredek; temperówka, ostrzałka, strugaczka, podstrugiwaczka, zastrugaczka, ostrzynka, strugarka

#### Źródła:

SJP.pl

# Strugała

1. wygładzać powierzchnię czegoś drewnianego;
2. ścinać z drewna podłużne wióry w celu nadania mu odpowiedniego kształtu;
3. wycinać coś z drewna przy pomocy ostrego narzędzia;
4. ostrzyć koniec ołówka, kredki lub innego przedmiotu; zastrugiwać, temperować;
5. usuwać nożem lub obieraczką zewnętrzną warstwę; obierać, skrobać;
6. potocznie: udawać kogoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Strugienice

Strugienice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie łowickim, w gminie Zduny.

#### Źródła:

Wikipedia

# Struk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strukczaszy

dworzanin, obsługujący przy stole podczas uczty wyłącznie władcę

Strukczaszy (trukczaszy) – tytularny urzędnik dworski, później urząd ziemski i jedynie tytuł honorowy.

Jako urząd znany od XV wieku i pierwotnie określający dworzanina usługującego królowi (księciu) podczas uczty. Nazwa wywodzona od niemieckiego Truchsess (dosłownie: „ten, co drużynie [trucht] miejsce [przy stole] znaczy”) wskazuje, że do jego obowiązków należało nie tylko wyręczanie krajczego, ale i zastawianie stołu wraz z wyznaczaniem miejsc biesiadnikom według ich godności. Choć nierzadko uznawany za synonim krajczego, Gloger uważa go raczej za odpowiednik stolnika.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Struktura

układ i wzajemne zależności poszczególnych elementów stanowiących pewną całość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) stały układ i wzajemne relacje elementów stanowiących całość

Struktura (łac. structura „budowa, sposób budowania”):

1. rozmieszczenie elementów składowych danego układu i zespół relacji (wzajemnych powiązań) między tymi elementami, charakterystyczny dla tego układu; sposób, w jaki części pewnej całości są powiązane ze sobą. Struktura jest tym, co nadaje całości jedność; jest stałym elementem zorganizowanej całości.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strukturalistka

→ strukturalista

Patrz:strukturalista

#### Źródła:

SJP.pl

# Strukturalistyczny

dotyczący strukturalizmu

#### Źródła:

SJP.pl

# Strukturalizacja

wyodrębnienie struktury czegoś lub przypisanie czemuś jakiejś struktury - ściśle określonego układu wynikającego z połączenia elementów jakiejś całości; strukturyzacja

Strukturalizacja – proces badawczy polegający na właściwym ukształtowaniu i stworzeniu hierarchii struktur. Wybrany przez siebie materiał należy uporządkować tak, by doprowadzić jednocześnie do wyodrębnienia w miarę logicznych układów, które powinny pomiędzy sobą zawierać pewne zgodne elementy i związki. Dzięki zastosowaniu strukturalizacji powstaje m.in. program nauczania oraz podręcznik edukacyjny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strukturalizacyjny

dotyczący strukturalizacji

#### Źródła:

SJP.pl

# Strukturalizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) filoz. nauk. szt. interdyscyplinarny nurt filozoficzno-naukowy zajmujący się analizą struktury zjawisk, a nie ich genezą ani funkcją;

Strukturalizm (z łac. structura) – nazwa różnych kierunków, występujących we współczesnych dyscyplinach naukowych zajmujących się analizą struktury badanych zjawisk, a nie ich genezą czy funkcją.

- strukturalizm (architektura)
- strukturalizm (filozofia)
- strukturalizm (językoznawstwo)
- strukturalizm (psychologia)
- strukturalizm (socjologia)
- strukturalizm (sztuka)
- strukturalizm w badaniach literackich
- strukturalizm – w dydaktyce, teoria doboru treści nauczania

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Strukturalizować

wyodrębniać strukturę czegoś lub przypisywać czemuś jakąś strukturę - ściśle określony układ wynikający z połączenia elementów jakiejś całości; strukturyzować

#### Źródła:

SJP.pl

# Strukturalizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|strukturalizować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Strukturalnie

przysłówek sposobu

(1.1) w sposób odnoszący się do struktury

#### Źródła:

Wiktionary

# Strukturalny

uwzględniający wzajemne relacje poszczególnych elementów; odnoszący się do budowy czegoś; wynikający ze struktury

przymiotnik

(1.1) dotyczący struktury

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strukturotwórczy

mający wpływ na powstawanie struktur

#### Źródła:

SJP.pl

# Strukturować

rzadko: wyodrębniać strukturę czegoś lub przypisywać czemuś jakąś strukturę - ściśle określony układ wynikający z połączenia elementów jakiejś całości; strukturalizować, strukturyzować

#### Źródła:

SJP.pl

# Strukturowy

→ struktura

Patrz:struktura

#### Źródła:

SJP.pl

# Strukturyzacja

wyodrębnienie struktury czegoś lub przypisanie czemuś jakiejś struktury - ściśle określonego układu wynikającego z połączenia elementów jakiejś całości; strukturalizacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Strukturyzować

wyodrębniać strukturę czegoś lub przypisywać czemuś jakąś strukturę - ściśle określony układ wynikający z połączenia elementów jakiejś całości; strukturalizować, strukturować

#### Źródła:

SJP.pl

# Struma

powiększony gruczoł tarczycy; wole

Struma, starożytny Strymon (bułg. Струма, gr. Στρυμόνας – Strimonas) – rzeka w zachodniej Bułgarii i w północnej Grecji, w zlewisku Morza Egejskiego. Długość – 415 km (290 km w Bułgarii, 125 km w Grecji), powierzchnia zlewni – 10 797 km² (w Bułgarii, oprócz tego niewielkie obszary Grecji i Macedonii Północnej), średni przepływ 76,167 m³/s (w Marino Pole).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strumektomia

operacyjne usunięcie tarczycy

#### Źródła:

SJP.pl

# Strumień

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) geogr. hydrol. mały naturalny ciek wodny;

(1.2) ciecz lejąca się wąskim pasmem

(1.3) przen. duża ilość poruszających się osób lub rzeczy

(1.4) inform. transmisja dostarczająca na życzenie skompresowane dane multimedialne przez Internet

Strumień (strumyk) – mały naturalny ciek, zazwyczaj uchodzący do rzeki. Strumienie płyną w terenie o różnicowanej rzeźbie, w wąskim, płytkim korycie o niewielkim spadku i zlewni na ogół nieprzekraczającej 20 km². W Polsce są najczęściej spotykane na pogórzach i w najwyższych partiach pojezierzy. Strumienie okresowe mogą powstawać po silnych opadach deszczu, roztopach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strumieniak

1. rodzaj ssaków z rodziny chomikowatych;
2. gatunek ryby akwariowej z rzędu karpieńcokształtnych

Strumieniak (Rheomys) – rodzaj ssaków z podrodziny bawełniaków (Sigmodontinae) w obrębie rodziny chomikowatych (Cricetidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strumienianin

mieszkaniec Strumienia (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strumienianka

mieszkanka Strumienia (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strumienica

urządzenie do przenoszenia cieczy, gazu lub ciała sypkiego, niemające części ruchomych; dzieli się na ejektory i iniektory

Strumienica lub inżektor – urządzenie do przenoszenia cieczy, zawiesin, ciał sypkich oraz gazów. Strumienica musi być zasilana przez pompę, sprężarkę, lub parą z kotła. Działanie strumienicy polega na wytworzeniu różnicy ciśnień pomiędzy ciśnieniem w zbiorniku ssawnym a ciśnieniem w komorze tłocznej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strumieniomierz

przyrząd do pomiaru zmian strumienia magnetycznego

#### Źródła:

SJP.pl

# Strumieniować

o wodach opadowych: spływać strumieniami po zboczach w czasie ulewy

#### Źródła:

SJP.pl

# Strumieniowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|strumieniować.

Media strumieniowe (ang. streaming) – technika dostarczania informacji multimedialnej przez Internet, od dostawcy transmisji strumieniowej do użytkownika, w sposób nieprzerywany. Media strumieniowe opierają się na transmisji skompresowanych danych multimedialnych. Nie należy mylić mediów strumieniowych z multimedialnymi formatami plików (AVI).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Strumieniówka

Strumieniówka (Locustella fluviatilis) – gatunek niewielkiego ptaka wędrownego z rodziny świerszczaków (Locustellidae). Nie jest zagrożony.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strumienno

2 miejscowości w Polsce:

- Strumienno – wieś w woj. lubuskim, w pow. krośnieńskim, w gminie Krosno Odrzańskie
- Strumienno – kolonia w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Bierzwnik

#### Źródła:

Wikipedia

# Strumieński

przymiotnik od: Strumień (miasto)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strumiński

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Emil Strumiński – polski oficer
- Józef Strumiński – polski specjalista w dziedzinie farbiarstwa, działacz PTTK
- Józef Strumiński – polski aktor i reżyser teatralny, malarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strumph-Wojtkiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strumyczek

zdrobnienie od: strumyk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) pieszcz. zdrobn. od: strumień

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strumycznik

strumycznik zwyczajny - gatunek owada z rzędu sieciarek

Strumycznik zwyczajny (Osmylus fulvicephalus) – gatunek sieciarki z rodziny strumycznikowatych (Osmylidae). Występuje w strefie umiarkowanej i ciepłej Europy. Jest jedynym występującym w Europie przedstawicielem tej rodziny. W Polsce jest rozprzestrzeniony na obszarze całego kraju.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strumyk

1. niewielki strumień; rzeczka;
2. mała strużka jakiejś cieczy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od strumień

(1.2) mały strumień

(1.3) strużka cieczy

- Strumyk – strumień, dopływ Słupi

2 miejscowości w Polsce:

- Strumyk – wieś w woj. dolnośląskim, w powiecie górowskim, w gminie Góra
- Strumyk – wieś w woj. wielkopolskim, w powiecie konińskim, w gminie Kramsk

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strumykowy

→ strumyk

Patrz:strumyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Struna

sprężysta nić odpowiednio naciągnięta, stanowiąca źródło dźwięku w instrumentach strunowych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) muz. naciągnięta sprężysta nić, będąca źródłem dźwięku w instrumentach strunowych;

(1.2) sport. elastyczna nić z jelit bydlęcych lub z tworzywa sztucznego, używana do wyrobu rakiet tenisowych

(1.3) bud. sprężający element konstrukcyjny

(1.4) zob. struna grzbietowa.

(1.5) zob. struna głosowa.

(1.6) zob. struna kosmiczna.

Struna – źródło dźwięku (wibrator) w chordofonach (instrumentach strunowych). Struny mogą być wykonane z metalu, włókien naturalnych (m.in. jedwab), tworzywa sztucznego (przeważnie nylon), lub odpowiednio spreparowanych jelit zwierzęcych (instrumenty smyczkowe).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Struniak

nowotwór łagodny umiejscowiony najczęściej w okolicy krzyżowo-ogonowej

Struniak (łac. chordoma, ang. chordoma) – rzadki, wolnorosnący nowotwór złośliwy, wywodzący się z pozostałości struny grzbietowej. Pozostałości struny znajdują się najczęściej na stoku (clivus) kości potylicznej i w okolicy krzyżowo-guzicznej, i tam też najczęściej rozwija się struniak. Guz trzykrotnie częściej występuje u mężczyzn. Rozwija się zazwyczaj w średnim wieku, najczęściej w 4. dekadzie życia. W Stanach Zjednoczonych zapadalność roczną na struniaka szacuje się na 1:1 000 000, co daje 300 nowych zachorowań co roku w tym kraju.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strunka

zdrobnienie od: struna

#### Źródła:

SJP.pl

# Strunnik

część instrumentu strunowego, służąca do zaczepiania strun; strunociąg

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strunny

przymiotnik

(1.1) daw. wydobywający się ze strun

(1.2) daw. mający struny

#### Źródła:

Wiktionary

# Strunobeton

w budownictwie: beton sprężony

Konstrukcja sprężona – konstrukcja żelbetowa, w której w sposób celowy i kontrolowany wprowadza się siły wewnętrzne przeciwdziałające efektom takim jak odkształcenia i rysy, wywoływanym przez obciążenia zewnętrzne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strunociąg

#### Źródła:

Wikipedia

# Strunogębe

typ bezkręgowych, morskich zwierząt wtóroustych; prastrunowce, półstrunowce, przedstrunowce, szparoskrzelne

Półstrunowce (Hemichordata, z gr. hemi – pół + chorda – struna), przedstrunowce (Protochordata), strunogębe (Stomochordata), szparoskrzelne (Branchiotremata) – typ bezkręgowych, morskich zwierząt wtóroustych o cechach morfologicznych zbliżonych do strunowców (stąd nazwa typu), natomiast w rozwoju zarodkowym wykazujących cechy wspólne ze szkarłupniami. Występują wyłącznie w wodach morskich, głównie pełnosłonych, najczęściej w strefie dennej. Są wśród nich organizmy wolno żyjące i osiadłe, często kolonijne, tylko nieliczne pływają. Żywią się detrytusem i drobnymi organizmami morskimi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strunowce

najbogatszy typ zwierząt wtóroustych, obejmujący około 44 tys. gatunków

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Chordata|Bateson|ref=tak., typ wtóroustych z królestwa zwierząt;

forma rzeczownika.

(2.1) M., B. i W. lm. od: strunowiec

Strunowce (Chordata, od gr. i łac. chorda – struna) – zwierzęta dwubocznie symetryczne, wtórouste, które na jednym z etapów rozwoju osobniczego mają następujące sześć charakterystycznych cech budowy:

- struna grzbietowa (wewnętrzny, tkankowy szkielet osiowy; ma postać elastycznego pręta, u dorosłych ryb i płazów jest obecna w postaci szczątkowej między trzonami kręgów, a u ptaków i ssaków całkowicie zanika),
- cewka nerwowa po stronie grzbietowej, nad struną grzbietową (odwrotnie w stosunku do bezkręgowców),
- gardziel przebita szczelinami skrzelowymi (u lądowych strunowców część z nich zanika, a część zostaje przekształcona w inne formy),
- układ pokarmowy pomiędzy układem nerwowym a sercem,
- serce po brzusznej stronie,
- umięśniony ogon, znajdujący się za odbytem i służący do poruszania się (czasem zanika, np. u człowieka).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strunowiec

przedstawiciel najbogatszego typu zwierząt wtóroustych, u których w stadium zarodkowym lub przez całe życie występuje struna grzbietowa

#### Źródła:

SJP.pl

# Strunówka

potocznie: torebka foliowa z zamknięciem strunowym; woreczek strunowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Strunowy

przymiotnik

(1.1) przym. od struna

#### Źródła:

Wiktionary

# Strup

sucha pokrywa na ranach i uszkodzeniach ciała, powstająca ze skrzepłej wydzieliny; strupień

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) med. sucha pokrywa na ranach i uszkodzeniach ciała, powstająca ze skrzepłej wydzieliny;

Strup (łac. crusta) – w dermatologii, wykwit powstały wskutek zasychania płynu wysiękowego, treści ropnej lub krwi na powierzchni pęcherzyków i pęcherzy, owrzodzeń bądź nadżerek, albo ran.

Pod warstwą strupów zachodzi proces gojenia – im proces gojenia jest bardziej zaawansowany, tym przyleganie strupa do podstawy jest luźniejsze. Po odpadnięciu strupa pozostaje czasowe przebarwienie, lub jeśli pod powierzchnią strupa było owrzodzenie – pozostaje blizna.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strupek

niewielki strup

#### Źródła:

SJP.pl

# Strupiasty

w medycynie: mający postać strupa, pokryty strupami

#### Źródła:

SJP.pl

# Strupiały

taki, który strupiał (stał się trupem, zamarł, zmartwiał)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strupice

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 3, w tym 2 podstawowe

- Strupice – część miasta Jelenia Góra
- Strupice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. legnickim, w gminie Chojnów
- Strupice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. ostrowieckim, w gminie Waśniów

#### Źródła:

Wikipedia

# Strupieć

1. stać się trupem, umrzeć;
2. przenośnie: zamrzeć, znieruchomieć, np. z przerażenia

#### Źródła:

SJP.pl

# Strupiechów

Strupiechów – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie węgrowskim, w gminie Wierzbno. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Stanisława Biskupa Męczennika w Czerwonce Liwskiej.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strupień

sucha pokrywa na ranach i uszkodzeniach ciała, powstająca ze skrzepłej wydzieliny; strup

#### Źródła:

SJP.pl

# Strupieszałość

zgrzybiałość, martwota, bezruch

#### Źródła:

SJP.pl

# Strupieszały

1. prawie martwy;
2. o poglądach, ideach itp.: zacofany, skostniały, nieaktualny

przymiotnik

(1.1) prawie martwy, obumierający ze starości

(1.2) nieaktualny, starodawny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strupieszczenie

wysychanie narządów wewnętrznych i skóry zwłok znajdujących się przez długi okres czasu w suchym, gorącym środowisku, np. na pustyni; strupieszenie, mumifikacja

Mumifikacja (łac. mumificatio) – proces konserwacji zwłok zapobiegający rozkładowi. Oprócz mumii ludzkich na całym świecie znajdowane są mumie zwierzęce (głównie w Egipcie), były one robione tak samo jak ludzkie. Cel ich powstania to oddawanie czci bogom.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strupieszeć

popaść w martwotę, bezruch, marazm; zgrzybieć

#### Źródła:

SJP.pl

# Strupieszenie

wysychanie narządów wewnętrznych i skóry zwłok znajdujących się przez długi okres czasu w suchym, gorącym środowisku, np. na pustyni; strupieszczenie, mumifikacja

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) samoistny proces wysychania zwłok

Mumifikacja (łac. mumificatio) – proces konserwacji zwłok zapobiegający rozkładowi. Oprócz mumii ludzkich na całym świecie znajdowane są mumie zwierzęce (głównie w Egipcie), były one robione tak samo jak ludzkie. Cel ich powstania to oddawanie czci bogom.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Struposz

choroba drzew, krzewów i owoców, powodująca obumieranie i martwicę roślin oraz owoców

#### Źródła:

SJP.pl

# Strupowaty

mający wiele strupów, pokryty strupami

#### Źródła:

SJP.pl

# Struś

duży, nielotny ptak o ciemnym upierzeniu występującym na tułowiu i (częściowo) szyi

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ornit. duży ptak nielotny z rodziny strusiowatych;

Strusie, strusiowate – monotypowy rząd (Struthioniformes) oraz rodzina (Struthionidae) ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strusi

→ struś; strusiowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze strusiem, dotyczący strusia

przymiotnik dzierżawczy

(2.1) taki, który należy do strusia

forma rzeczownika.

(3.1) D. lm. od struś

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strusiarnia

pomieszczenie dla strusi

#### Źródła:

SJP.pl

# Strusiątko

zdrobnienie od: strusię

#### Źródła:

SJP.pl

# Strusica

samica strusia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ornit. samica strusia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strusię

młode strusia

#### Źródła:

SJP.pl

# Strusina

mięso strusie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spoż. mięso ze strusia

(1.2) kulin. potrawa ze strusiny (1.1)

Strusina – największa pod względem ludności dzielnica Tarnowa. Na koniec 2022 roku osiedle Strusina liczyło 12 959 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strusiński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strusiowate

rząd oraz rodzina ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych; strusie

Strusie, strusiowate – monotypowy rząd (Struthioniformes) oraz rodzina (Struthionidae) ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strusiowaty

o cechach strusiowatych (rząd oraz rodzina ptaków)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strusiowy

→ struś; strusi

#### Źródła:

SJP.pl

# Struski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Struszewo

Struszewo (kaszub. Strëszewò, niem. Strussow) – wieś kaszubska w Polsce położona na Pojezierzu Bytowskim, w województwie pomorskim, w powiecie bytowskim, w gminie Borzytuchom.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strut

kulisty twór w żołądku przeżuwaczy (np. kóz, krów), powstający z niestrawnych cząstek pokarmu oraz połkniętej w czasie linienia sierści; bezoar

Strut – dziesiąty album studyjny amerykańskiego wokalisty Lenny’ego Kravitza, który został wydany 23 września 2014 roku pod szyldem wytwórni Roxie Records założonej przez samego artystę.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strutiozaur

rodzaj roślinożernego dinozaura z rodziny nodozaurów; pleuropelt

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Struty

zaszkodzić czyjemuś zdrowiu

#### Źródła:

SJP.pl

# Struwać

potocznie: szkodzić czyjemuś zdrowiu przez podawanie niewłaściwego pokarmu

#### Źródła:

SJP.pl

# Struwit

minerał, uwodniony fosforan amonowo-magnezowy

Struwit lub też guanit (fosforan magnezowo-amonowy) – mineralny, nieorganiczny związek chemiczny, opisany po raz pierwszy w 1845 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Struwitowy

→ struwit

Patrz:struwit

#### Źródła:

SJP.pl

# Struzik

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strużka

mała struga, strumyk; strużyna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: struga

(1.2) mała struga

## Miejscowości i ich części w Polscee

Wg TERYT jest ich 4, w tym 3 podstawowe

- Strużka – wieś w woj. lubuskim, w pow. krośnieńskim, w gminie Bobrowice
- Strużka – osada w woj. pomorskim, w pow. chojnickim, w gminie Chojnice
- Strużka – osada leśna w woj. pomorskim, w pow. człuchowskim, w gminie Koczała
- Strużka – część wsi Iwanowice w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Szczytniki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strużki

wióry, strużyny

Strużki – wieś w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie staszowskim, w gminie Osiek. Leży przy drodze krajowej nr 79.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa tarnobrzeskiego.

Do 1954 roku Strużki były siedzibą (urzędem) gminy Tursko Wielkie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strużkobeton

beton uzyskany z zaprawy cementowej, strużek (wiórków) drzew iglastych i wody; beton strużkowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Strużnica

Strużnica (niem. Neu Fischbach – Nowy Rybi Potok) – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, powiecie karkonoskim, gminie Mysłakowice, w Rudawach Janowickich, w Sudetach Zachodnich.

W latach 1975–1998 wieś położona była w województwie jeleniogórskim.

Strużnica była kolonią Karpnik. Nazwa pochodzi od potoku w którym było bardzo dużo pstrągów.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strużnik

mieniak strużnik - dzienny motyl z rodziny rusałkowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Strużok

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. siennik

#### Źródła:

Wiktionary

# Strużycki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strużyna

strużka;
1. mała struga, strumyk;
2. (zwykle w liczbie mnogiej) odpadki powstałe podczas obróbki metalu, drewna itp.; ostrużyna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) techn. zwykle lm. strużyny, odpad, wiór powstający przy struganiu

- strużyna - odpadki powstałe przy obróbce drewna, metalu itp. w postaci wiórów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strużyński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strużyny

wióry, strużki

Strużyny (niem. Flußvorwerk) – osada w Polsce, położona w województwie lubuskim, w powiecie międzyrzeckim, w gminie Bledzew. Wchodzi w skład sołectwa Goruńsko.

W latach 1975–1998 osada położona była w województwie gorzowskim.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strwiąż

rzeka w dorzeczu Dniestru

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeka we wschodniej Polsce i na zachodniej Ukrainie, lewy dopływ Dniestru;

Strwiąż (ukr. Стривігор lub Стрв'яж Strywihor lub Strw'jaż) – rzeka w południowo-wschodniej Polsce i na zachodniej Ukrainie, w dorzeczu Dniestru (zlewisko Morza Czarnego). Długość – 94 km, powierzchnia zlewni – 955 km², z tego 193 km² w Polsce. Źródła w Polsce, w Górach Sanocko-Turczańskich, w okolicach Ustrzyk Dolnych. Płynie na północny wschód, w okolicach Sambora wypływa na teren Kotliny Naddniestrzańskiej. Przyjmuje swój największy dopływ Błażiwkę, skręca na południowy wschód i w okolicy wsi Chłopczyce uchodzi do Dniestru.

- Strwiąż w Krościenku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strwolotka

ryba z rzędu okoniokształtnych zamieszkująca tropikalne rejony oceanów

Strwolotka ( Dactylopterus volitans) – gatunek ryby z rodziny strwolotkowatych (Dactylopteridae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strych

przestrzeń nad najwyższym stropem lub sklepieniem, pod pokryciem dachowym, jako najwyższa kondygnacja budynku; poddasze

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) archit. pomieszczenie w niektórych budynkach, znajdujące się pod samym dachem;

- strych – przestrzeń pod więźbą dachową budynku, zazwyczaj o przeznaczeniu gospodarczym (schowek, suszarnia, pralnia itp.)

2 miejscowości w Polsce:

- Strych – wieś w woj. pomorskim, w pow. starogardzkim, w gminie Kaliska
- Strych – wieś w woj. mazowieckim, w pow. garwolińskim, w gminie Maciejowice.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strychalski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strycharski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strycharz

ceglarz, rzemieślnik wyrabiający dachówki

Strycharz, ceglarz, cegielnik – rzemieślnik wyrabiający cegły. Forma żeńska – strycharka – pracownica cegielni wyrabiająca cegły ręcznie.

Też przyrząd do wyrównywania gliny w formie, rodzaj deseczki, zwany był strychulcem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strychnina

jeden z najbardziej toksycznych alkaloidów o niezwykle gorzkim smaku, wykorzystywany jako trutka na szczury

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) chem. toksykol. silnie toksyczny alkaloid występujący w nasionach kulczyby;

Strychnina – organiczny związek chemiczny, alkaloid występujący w nasionach kulczyby wroniego oka, posiadający silne właściwości toksyczne (LD50=16 mg/kg szczur, śmiertelne dawki doustne zarejestrowane dla dorosłych ludzi są rzędu 30–120 mg, choć znany jest przypadek przeżycia po spożyciu 3,75 g).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strychninowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z strychniną, dotyczący strychniny, zawierający strychninę

#### Źródła:

Wiktionary

# Strychować

czasownik

(1.1) stpol. muskać

#### Źródła:

Wiktionary

# Strychowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|strychować.

Strychowanie – ocieranie jednej o drugą wewnętrznych części kończyn przednich lub tylnych w ruchu u konia, prowadzące do uszkodzenia pęcin. Jest rezultatem niewłaściwego sposobu poruszania się konia. Aby uchronić wierzchowca przed strychowaniem, zakłada się mu ochraniacze lub bawełniane bandaże chroniące pęciny.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Strychówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. pędzel do smarowania chleba wodą przed włożeniem do pieca

#### Źródła:

Wiktionary

# Strychowy

przymiotnik od: strych

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze strychem, dotyczący strychu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strychulec

ochraniacz zakładany na staw pęcinowy konia

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) ochraniacz zakładany na pęciny zwierzętom pociągowym i wierzchowym dla zapobieżenia kaleczeniu („strychowaniu”)

(1.2) deseczka do usuwania nadmiaru towarów sypkich, np. zboża, poprzez przesuwanie jej po krawędzi naczynia - miary

(1.3) deseczka lub naprężony sznurek do obcięcia nadmiaru materiału, przesuwany po krawędzi formy do wyrobu cegieł, oraz wygładzania powierzchni cegły w czasie jej formowania

(1.4) łow. krótko obcięty ogon wyżła niemieckiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stryczek

1. sznur z pętlą stosowany do wieszania skazańców;
2. potocznie: kara śmierci przez powieszenie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) książk. sznur zakończony pętlą zakładaną na szyję skazanym na śmierć przez powieszenie

(1.2) książk. przen. śmierć przez powieszenie

(1.3) daw. mors. na statku: odcinek liny zakończony z obu stron węzłami zawiązanymi w oka; także. odcinek łańcucha zakończony pierścieniami

Powieszenie (łac. suspensio) – kara śmierci wykonywana poprzez uśmiercenie skazańca pętlą zawiązaną na jego szyi, która zaciska się pod jego własnym ciężarem, podczas zwisania z wysokości. Jedna z najstarszych metod egzekucji, wykonywana najczęściej na szubienicy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stryczny

przymiotnik

(1.1) stpol. stryjeczny

#### Źródła:

Wiktionary

# Stryczowice

Stryczowice – wieś w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie ostrowieckim, w gminie Waśniów.

Wieś w województwie sandomierskim była własnością Mikołaja Krzysztofa Radziwiłła (Sierotki) w latach 1576–1578. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Przez miejscowość przepływa rzeczka Garbatka.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strydulacja

wydawanie dźwięków przez wiele zwierząt bezkręgowych podczas pocierania różnych części ciała

Strydulacja (stridulatio) – wydawanie dźwięków poprzez pocieranie różnych części ciała. Wiele zwierząt bezkręgowych, głównie owady, skorupiaki i pajęczaki, wykształciło wyspecjalizowane aparaty strydulacyjne – najczęściej znajdują się na skrzydłach i odnóżach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strydulacyjny

aparat strydulacyjny - narząd umożliwiający bezkręgowcom (głównie owadom i pajęczakom) wydawanie dźwięków poprzez pocieranie swoich części ciała

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryfić

potocznie: przestraszyć się; zestrachać się

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryj

brat ojca

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeka na Ukrainie, prawy dopływ Dniestru;

(1.2) geogr. miasto na Ukrainie, w obwodzie lwowskim.

- stryj, stryjek – nazwa relacji rodzinnej zachodzącej w stosunku do brata ojca
- Stryj – rzeka, prawy dopływ Dniestru
- Stryj – miasto na Ukrainie, położone nad rzeką Stryj
- Stryj – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie ryckim, w gminie Kłoczew
- Stryj – wieś na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie łohojskim
- Zbigniew Stryj – polski aktor filmowy i teatralny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stryja

brat ojca

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryjak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryjaszek

zdrobnienie od: stryj

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pieszcz. stryj, stryjek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stryjcio

ekspresywnie: stryj (brat ojca)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryjec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) stpol. stryj

#### Źródła:

Wiktionary

# Stryjecki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryjeczek

zdrobnienie od: stryjek

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryjeczny

przymiotnik

(1.1) dotyczący stryja, związany ze stryjem

#### Źródła:

Wiktionary

# Stryjek

nazwisko

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zdrobn. od stryj

Relacja rodzinna (także relacja lub stosunek genealogiczny; pot. nazwa lub rodzaj pokrewieństwa i powinowactwa, nazewnictwo, nazwy członków rodziny) – nazwa i rodzaj stosunku zachodzącego między dwiema osobami należącymi do tej samej rodziny, a wynikającego z faktu filiacji i koicji (w genealogii) lub – szerzej – z pokrewieństwa i powinowactwa (w pozostałych naukach). Na relację taką mają również wpływ stopień pokrewieństwa i powinowactwa (pierwszy, drugi, trzeci itd.), różnica pokoleń oraz linia pokrewieństwa i powinowactwa (prosta i boczna, wstępna i zstępna). Relacje rodzinne oblicza się od jednej osoby, którą w genealogii można nazywać probantem, do innego członka jej rodziny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stryjeneczka

zdrobnienie od: stryjenka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryjenka

przestarzałe: żona stryja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) żona stryja

Stryjenka (do połowy XIX w. stryjna) – wychodząca z powszechnego użycia nazwa relacji rodzinnej zachodzącej w stosunku do żony stryja, a więc żony brata ojca.

Współcześnie wobec stryjenki częściej używa się określenia ciocia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stryjeński

nazwisko

- Tadeusz Stryjeński (1849–1943) – architekt
- Karol Stryjeński (1887–1932) – architekt
- Aleksander Stryjeński (1803–1875) – oficer
- Jan Stryjeński (1922–1996) – architekt
- Zygmunt Karol Stryjeński (1784–1843) – generał brygady
- Jacek Stryjeński (1922–1961) – szwajcarski malarz i dekorator wnętrz
- Władysław Stryjeński (1889–1956) – psychiatra i prawnik

Zobacz też:

- Zofia Stryjeńska

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stryjewo

Stryjewo – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Biskupiec. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. Leży nad wschodnim brzegiem Jeziora Stryjewskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stryjewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryjkowo

Stryjkowo (niem. Sternberg) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie lidzbarskim, w gminie Lidzbark Warmiński.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. Wieś znajduje się w historycznym regionie Warmia.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stryjkowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryjna

żona stryja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. stryjenka

Stryjenka (do połowy XIX w. stryjna) – wychodząca z powszechnego użycia nazwa relacji rodzinnej zachodzącej w stosunku do żony stryja, a więc żony brata ojca.

Współcześnie wobec stryjenki częściej używa się określenia ciocia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stryjno

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. stryjenka

Stryjno – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wołowskim, w gminie Wińsko.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stryjny

przymiotnik

(1.1) stpol. stryjeczny

forma rzeczownika.

(2.1) D. lp. od: stryjna

#### Źródła:

Wiktionary

# Stryjo

regionalnie: stryj; stryju

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryjostwo

stryj z żoną

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryjski

przymiotnik od: Stryj (wieś w Polsce, ukraińskie miasto lub rzeka)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryju

brat ojca

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryk

dawniej albo gwarowo: brat ojca; stryjek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) stpol. brat ojca

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) zob. stryczek.

(2.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kulin. smażony placek ziemniaczany

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stryków

dawniej albo gwarowo: brat ojca; stryjek

Stryków – miasto w województwie łódzkim, w powiecie zgierskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Stryków. Był miastem szlacheckim.

Według danych GUS z 31 grudnia 2019 r. miasto liczyło 3478 mieszkańców przy gęstości zaludnienia na poziomie 426,7 osoby/km².

Stryków położony jest w historycznej ziemi łęczyckiej, na obszarze Wzniesień Łódzkich, nad rzeką Moszczenicą, na północny wschód od Łodzi. W obrębie miasta znajduje się zalew o powierzchni 9 ha.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strykowianin

mieszkaniec Strykowa

#### Źródła:

SJP.pl

# Strykowianka

mieszkanka Strykowa

#### Źródła:

SJP.pl

# Strykowo

Strykowo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Stęszew. Strykowo leży na terenie Pojezierza Poznańskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strykowski

przymiotnik od: Stryków

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryskować

czasownik

(1.1) stpol. narzekać

#### Źródła:

Wiktionary

# Stryskowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stryskować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stryszawa

wieś w Polsce

Stryszawa – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w zachodniej części powiatu suskiego, siedziba gminy Stryszawa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stryszawski

przymiotnik od: Stryszawa

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryszek

zdrobnienie od: strych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) niewielki strych

Stryszek – niestandaryzowana kolonia wsi Brzoza w Polsce, w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie bydgoskim, gminie Nowa Wieś Wielka.

W latach 1975–1998 Stryszek należał do województwa bydgoskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stryszów

wieś w Polsce

Stryszów – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie wadowickim, siedziba gminy Stryszów.

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie bielskim.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stryszowski

przymiotnik od: Stryszowa, Stryszów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stryt

dawniej: sekwens w różnych kolorach w pokerze; strit

#### Źródła:

SJP.pl

# Strywializowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|strywializować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Strywialniały

stać się trywialnym, pospolitym; spospolicieć

#### Źródła:

SJP.pl

# Strywialnieć

stać się trywialnym, pospolitym; spospolicieć

#### Źródła:

SJP.pl

# Strz.

skrót

(1.1) hist. wojsk. strzelec

(1.2) strzał

(1.3) med. strzykawka

#### Źródła:

Wiktionary

# Strządała

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzaliński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzap

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. podlotek

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzapocz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kudłacz (człowiek)

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kudłacz (zwierzę)

#### Źródła:

Wiktionary

# Strząsać

czasownik

(1.1) zrzucać coś za pomcą potrząsania

#### Źródła:

Wiktionary

# Strząsanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zrzucanie czegoś poprzez energiczne poruszanie

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzaskać

czasownik przechodni dokonany (ndk. brak)

(1.1) z dużą siłą rozbić na kawałki

(1.2) doznać poważnej kontuzji kostnej części ciała

czasownik zwrotny dokonany strzaskać się (ndk. brak)

(2.1) rozbić się na kawałki w wyniku uderzenia

(2.2) pot. mocno opalić się

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzaskanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|strzaskać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzał

1. moment, w którym z lufy broni palnej wylatuje pocisk; wypuszczenie strzały;
2. odgłos wystrzału;
3. wybuch ładunku w kopalni lub kamieniołomie zakładanego w celu odłupania kawałka skały;
4. uderzenie kierujące piłkę lub krążek w stronę bramki

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) wojsk. wystrzelenie strzały lub pocisku z broni

(1.2) sport. uderzenie, kopnięcie piłki

(1.3) pot. próba losowego zgadnięcia odpowiedzi

(1.4) pot. zapłodnienie

forma rzeczownika.

(2.1) D. lm. od: strzała

Strzał – moment, w którym z lufy broni palnej wylatuje pocisk. Strzałowi najczęściej towarzyszy huk, błysk i chmura gazów wylotowych.

Strzał – wyrzucenie pocisku z przewodu lufy broni palnej (pistoletu, karabinu, działa itp,), a także broni lub machiny miotającej takiej jak łuk, kusza, balista itp.. Jest to proces, w którym jest przekształcana energia potencjalna sprężyny lub ładunku prochowego w energię kinetyczną układu pocisk-broń-podstawa (ramię strzelającego). Z broni palnej, strzał jest złożonym zespołem procesów, w którym bardzo szybko zostaje przemieniona energia chemiczna prochu, początkowo w energię cieplną, a później kinetyczną pocisku. Po wzroście ciśnienia do odpowiedniej wartości pociskowi zostaje nadany ruch, którego prędkość stale wzrasta. Po wylocie z przewodu lufy pocisk porusza się pod wpływem siły bezwładności, grawitacji i siły oporu ośrodka. Niekiedy strzał jest nazywany również startem (odpaleniem) pocisku rakietowego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzała

1. długi cienki pręt zakończony ostrzem z jednej strony, lotką z drugiej, przeznaczony do wystrzeliwania z łuku lub kuszy;
2. pień o prostym przebiegu od podstawy do wierzchołka, charakterystyczny dla drzew iglastych;
3. młodzieżowo: sygnał puszczany telefonem

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) astr. jeden z gwiazdozbiorów nieba północnego;

Strzała – pocisk przeznaczony do wystrzeliwania z łuku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzałczan

specjalna budowla zewnętrzna, która umożliwia ostrzelanie ukrytych podejść nieprzyjaciela; flesza

Strzałczan, flesza – niewielkie, otwarte, samodzielne dzieło fortyfikacji polowej lub półstałej o narysie bastionowym, jeden z rodzajów szańca.

Często nazwę tę stosuje się w odniesieniu do lunety, słoniczoła lub rawelinu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzałeczka

zdrobnienie od: strzałka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zdrobn. od: strzałka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzałka

1. znak wskazujący kierunek, mający postać schematycznie narysowanej strzały;
2. igła wskazująca na tarczy z podziałką odpowiednią wartość w urządzeniach pomiarowych;
3. zabawka składająca się z ostrza i plastikowych skrzydełek lub podobna, którą można rzucać do tarczy;
4. pasek białej sierści na czole konia;
5. jedna z dwóch kości goleni, łącząca się z piszczelą; kość strzałkowa;
6. bezkręgowiec morski

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: strzała

(1.2) linia z grotem, symbol wskazujący kierunek albo miejsce

(1.3) metrol. wskazówka pokazująca wartość mierzonej wielkości fizycznej

(1.4) bot. nazwa systematyczna|Sagittaria|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny żabieńcowatych;

(1.5) anat. pot. kość strzałkowa;

(1.6) rzutka do gry w lotki

(1.7) pot. telekom. pojedynczy sygnał telefoniczny służący jako umowny znak

(1.8) pasek białej sierści na czole konia

(1.9) każda z dwóch bruzd w kopycie konia

(1.10) pot. tabliczka drogowskazu

(1.11) fiz. najwyższy punkt fali stojącej

(1.12) mat. w teorii kategorii: morfizm

(1.13) fiz. strzałka czasu: kierunek upływu czasu

(1.14) geom. strzałka łuku: odcinek stanowiący różnicę promienia koła prostopadłego do cięciwy ograniczającej odcinek koła oraz wysokości trójkąta wyznaczonego przez ramiona kąta środkowego i tę cięciwę;

Botanika

- strzałka – rodzaj roślin z rodziny żabieńcowatych; np. strzałka wodna

Anatomia i zoologia

- strzałka – jedna z kości goleni
- strzałka – element kopyta koniowatych
- strzałka (Sagitta) – rodzaj bezkręgowców morskich, np. strzałka bałtycka, strzałka mała
- strzałka miłosna – struktura wapienna lub chitynowa, wytwarzana przez niektóre gatunki obupłciowych ślimaków

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzałki

1. znak wskazujący kierunek, mający postać schematycznie narysowanej strzały;
2. igła wskazująca na tarczy z podziałką odpowiednią wartość w urządzeniach pomiarowych;
3. zabawka składająca się z ostrza i plastikowych skrzydełek lub podobna, którą można rzucać do tarczy;
4. pasek białej sierści na czole konia;
5. jedna z dwóch kości goleni, łącząca się z piszczelą; kość strzałkowa;
6. bezkręgowiec morski

Miejscowości w Polsce:

- Strzałki – wieś w woj. łódzkim, w powiecie sieradzkim, w gminie Burzenin
- Strzałki – wieś w woj. mazowieckim, w powiecie gostynińskim, w gminie Gostynin
- Strzałki – wieś w woj. mazowieckim, w powiecie grójeckim, w gminie Nowe Miasto nad Pilicą
- Strzałki – wieś w woj. mazowieckim, w powiecie ostrołęckim, w gminie Kadzidło

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzałkowaty

przypominający ostrze strzały, podobny do strzałki

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzałkowice

Strzałkowice (niem. Nieder-Schützendorf) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie legnickim, w gminie Ruja.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzałkowiec

Jakobinia, jakobinka, strzałkowiec (Justicia L.) – rodzaj roślin należących do rodziny akantowatych (Acanthaceae). Obejmuje ok. 600–700 gatunków (współcześnie zalicza się tu szereg dawniej wyodrębnianych rodzajów takich jak: Adhotoda, Beloperone, Jacobinia, Monechma, Rugia). Występują one głównie w strefie tropikalnej i subtropikalnej z centrum zróżnicowania w Ameryce Południowej i Środkowej, także w ciepłym klimacie umiarkowanym. Rodzaj bardzo zróżnicowany i zasiedlający różnorodne siedliska – od pustyń i gór poprzez lasy po mokradła. Wiele gatunków jest uprawianych jako rośliny ozdobne, np. J. brandegeeana, J. suberecta, niektóre gatunki wykorzystywane są w ziołolecznictwie, np. J. adhatoda i J. gendarussa, rośliną jadaną jako warzywo jest J. klossi i J. ladanoides, halucynogenem jest J. pectoralis.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzałkowo

nazwa kilku wsi w Polsce

- Strzałkowo – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie mławskim, w gminie Stupsk
- Strzałkowo – wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ostródzkim, w gminie Łukta
- Strzałkowo – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie słupeckim, w gminie Strzałkowo
- Strzałkowo – część miasta Goleniów, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie goleniowskim, w gminie Goleniów
- Strzałkowo – gmina wiejska w województwie wielkopolskim, w powiecie słupeckim
- Strzałkowo – stacja kolejowa w Strzałkowie, w powiecie słupeckim, w województwie wielkopolskim
- Strzałkowo – oboczna nazwa jeziora Strzałkowskiego w województwie wielkopolskim, w powiecie wągrowieckim, w gminie Wągrowiec.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzałkowski

przymiotnik od: Strzałkowa, Strzałkowo, Strzałków

Osoby o tym nazwisku:

- Jerzy Strzałkowski (1911-1991) – polski wojskowy
- Jerzy Strzałkowski (1926-2008) – polski dziennikarz
- Krzysztof Strzałkowski – polski samorządowiec i urzędnik
- Piotr Strzałkowski – polski informatyk i fizyk
- Roman Strzałkowski – polski uczeń, ofiara Poznańskiego Czerwca
- Stefan Strzałkowski – polski polityk, nauczyciel i samorządowiec
- Wiesław Strzałkowski – polski prawnik, poeta, polityk i nauczyciel akademicki
- Wojciech Strzałkowski – polski menedżer i przedsiębiorca
- Zbigniew Strzałkowski (1929–1993) – polski tancerz, choreograf
- Zbigniew Strzałkowski (1933-2017) – polski poeta i prozaik
- Zbigniew Strzałkowski (1958–1991) – polski duchowny katolicki, franciszkanin

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzałkowy

→ strzałka

przymiotnik

(1.1) związany ze strzałką, mający postać strzałki

(1.2) anat. biegnący od przodu ku tyłowi

(1.3) anat. związany z strzałką (kością strzałkową)

Patrz:strzałka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzałokrzyżowiec

członek narodowego, węgierskiego ugrupowania z okresu II wojny światowej, opowiadającego się za współpracą z Niemcami

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzałowaty

przypominający strzałę, podobny do strzały

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzałowe

górnik pracujący w kopalni przy robotach strzałowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzałówka

wieczernica strzałówka - gatunek motyla z rodziny sówkowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzałowo

Białoruś

- Strzałowo – wieś w obwodzie brzeskim, w rejonie baranowickim, w sielsowiecie Miłowidy

Niemcy

- Stralsund (Strzałowo) – miasto w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie, siedziba powiatu Vorpommern-Rügen

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzałowy

górnik pracujący w kopalni przy robotach strzałowych

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze strzałem, dotyczący strzału

(1.2) związany ze strzałą, dotyczący strzały

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) górnik zajmujący się zakładaniem ładunków wybuchowych i ich detonacją

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzebielewo

Strzebielewo (do 1945 niem. Strebelow) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie stargardzkim, w gminie Dolice, 10,5 km na północny zachód od Dolic (siedziby gminy) i 9 km na południowy wschód od Stargardu (siedziby powiatu). We wsi znajduje się przystanek kolejowy Strzebielewo Pyrzyckie, skąd można dojechać do Poznania, Szczecina i Świnoujścia.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzebielinko

Strzebielinko (kaszb. Strzebielinkò, niem. Strzebielinken, dawniej Strzebielino) – wieś kaszubska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie wejherowskim, w gminie Gniewino przy trasie linii kolejowej Wejherowo-Choczewo-Lębork (obecnie zawieszonej). Wieś jest częścią składową sołectwa Gniewino.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzebielino

Strzebielino (kaszb. Strzebielëno) – wieś kaszubska w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie wejherowskim, w gminie Łęczyce, w pradolinie Łeby, na wschodnim skraju Puszczy Wierzchucińskiej.

Przez miejscowość przebiega droga wojewódzka nr 468, natomiast od południa omija ją droga ekspresowa S6. Kolejowy ruch pasażerski jest obsługiwany przez stację Strzebielino Morskie (od niedawna także przez trójmiejską SKM).

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzebińczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzebla

chroniona ryba z rodziny karpiowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzęboszów

Strzęboszów – wieś sołecka w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie koneckim, w gminie Ruda Maleniecka.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Zwiastowania NMP w Rudzie Malenieckiej.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzec

mieć pod opieką, pilnować, dozorować, opiekować się kimś lub czymś

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) mieć pod opieką, pilnować, dozorować, opiekować się kimś lub czymś

(1.2) przestrzegać czegoś, być posłusznym czemuś, postępować zgodnie z czymś

czasownik zwrotny strzec się

(2.1) unikać czegoś, pilnować się, uważać

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzecha

słomiane lub trzcinowe pokrycie dachu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pokrycie dachu wykonane ze słomy lub trzciny;

(1.2) przen. bujne, zmierzwione włosy

Strzecha – pokrycie dachowe ze słomy lub trzciny wykonywane na dachach o dużym spadku. Obecnie przeżywa renesans w budownictwie regionalnym (zajazdy) jak i w budownictwie mieszkalnym.

Grubość strzechy na budynkach mieszkalnych to ok. 35 cm. Oryginalne dachy kryte strzechą można spotkać m.in. na Pogórzu Karpackim, Mazowszu, Polesiu, Kaszubach i w Zachodniopomorskiem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzechacz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. duży kapelusz góralski

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzecharz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) robotnik kryjący dach strzechą

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzechewka

rodzaj mchów z rodziny strzechwowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzechocz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. duży kapelusz góralski

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzechwa

rodzaj mchów z rodziny strzechwowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzechwowate

rodzina mchów z rzędu strzechwowców

Strzechwowate (Grimmiaceae Arn.) – rodzina mchów (prątników) z rzędu strzechwowców. Obejmuje 9–11 rodzajów z ok. 325 gatunkami spotykanymi na całym świecie. Do polskiej flory należy 56 gatunków z tej rodziny. Mchy te są kserofitami zasiedlającymi nagie, suche podłoża, zwykle piaski, skały, głazy i mury w nasłonecznionych miejscach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzechwowiec

rodzaj mchów z rodziny strzechwowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzeganowice

Strzeganowice (niem. Paschwitz) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wrocławskim, w gminie Kąty Wrocławskie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wrocławskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzegocice

Strzegocice – wieś w Polsce, położona w województwie podkarpackim, w powiecie dębickim, w gminie Pilzno, ok. 4 km od Pilzna.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzegom

miasto w województwie dolnośląskim

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) geogr. miasto w województwie dolnośląskim;

Strzegom (łac. Stregovia, niem. Striegau, cz. Střihom) – miasto w województwie dolnośląskim, w powiecie świdnickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Strzegom. Duży ośrodek kamieniarski – liczne kopalnie granitu strzegomskiego.

Według danych GUS z 1 stycznia 2023 r. miasto liczyło 15 086 mieszkańców (286. miejsce w kraju).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzegomianin

mieszkaniec Strzegomia

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzegomianka

mieszkanka Strzegomia

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzegomski

→ Strzegom

Patrz:Strzegom

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzegowo

1. wieś w województwie mazowieckim, w powiecie mławskim;
2. wieś w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim

2 miejscowości w Polsce:

- Strzegowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. mławskim, w gminie Strzegowo
- Strzegowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. kamieńskim, w gminie Wolin

Zobacz też: Strzegów

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzegowski

przymiotnik od: Strzegowa, Strzegowo, Strzegów

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzekęcino

Strzekęcino (potocznie Strzekęcin, dawniej: niem. Streckenthin) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie koszalińskim, w gminie Świeszyno.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzel

drapieżny chrząszcz z rodziny biegaczy; bombardier

Strzel (Brachinus) – rodzaj chrząszczy z rodziny biegaczowatych i podrodziny strzelowatych. Obejmuje 359 opisanych gatunków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzelać

czasownik niedokonany (dk. strzelić)

(1.1) oddawać strzał z broni

(1.2) przen. uderzać

(1.3) przen. dawać dźwięk podobny do wydawanego przez broń palną

(1.4) pot. przen. zrobić coś szybko, nagle lub wyraziście

(1.5) pot. dawać zgadywaną odpowiedź na pytanie

(1.6) sport. kierować piłkę do bramki

(1.7) środ. żegl. zdejmować pozycję ciała niebieskiego sekstantem

(1.8) fot. wykonywać zdjęcie

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzelający

osoba, która strzela; strzelec

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzelanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) oddawanie strzału z broni

(1.2) wojsk. ćwiczenia, zajęcia ze strzelectwa

(1.3) sport. próba zdobycia gola przez skierowanie piłki do bramki przeciwnika

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzelanina

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) strzały z broni palnej padające jeden za drugim

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzelanka

potocznie:
1. gra wideo polegająca na eliminowaniu przeciwników przy pomocy broni palnej;
2. film z licznymi scenami ukazującymi wymianę ognia z broni palnej;
3. strzelanina

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) grykomp. gatunek gier cyfrowych, których rozgrywka opiera się na pokonywaniu przeciwników za pomocą broni palnej;

Strzelanka lub shooter – jeden z podgatunków komputerowych gier akcji. Zazwyczaj koncentruje się na oddziaływaniu gracza na elementy otoczenia za pomocą broni palnej, a często także białej. Rozgrywka polega na kontroli postaci gracza i eliminacji wirtualnych przeciwników kierowanych przez sztuczną inteligencję lub innych graczy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzelba

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) długa śrutowa broń myśliwska;

(1.2) daw. jakakolwiek broń palna

(1.3) daw. ogół broni palnej

(1.4) daw. czynność strzelania

(1.5) daw. łow. polowanie

Strzelba – rodzaj broni strzeleckiej przystosowanej do wystrzeliwania pocisków w formie: śrutu, loftek lub brenek. Najczęściej jest to broń gładkolufowa zaliczana do broni śrutowej.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzelbicki

nazwisko

Strzelbiccy herbu Sas, od lp. Strzelbicki (ukr. Стрільбицькі – Strilbycki; cer.-sł. Стрѣльбѣцкі – Strilbicki; ros. Стрельбицкий – Strielbickij) – ukraińsko-polski szlachecki ród herbu Sas.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzelce

osoba zajmująca się strzelaniem z broni palnej

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. toponim, nazwa szeregu miejscowości w Polsce lub ich części;

(1.2) geogr. pot. Strzelce Krajeńskie

(1.3) geogr. pot. Strzelce Opolskie

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 13, w tym 12 podstawowych

- Strzelce – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. oleśnickim, w gminie Dobroszyce
- Strzelce – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. świdnickim, w gminie Marcinowice
- Strzelce – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. mogileńskim, w gminie Mogilno
- Strzelce – wieś w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Białopole
- Strzelce – wieś w woj. lubelskim, w pow. puławskim, w gminie Nałęczów
- Strzelce – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Strzelce
- Strzelce – część wsi Chochołów w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Żychlin
- Strzelce – wieś w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Mniszków
- Strzelce – wieś w woj. opolskim, w pow. namysłowskim, w gminie Domaszowice
- Strzelce – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. staszowskim, w gminie Oleśnica
- Strzelce – przysiółek wsi Wilkasy w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. giżyckim, w gminie Giżycko
- Strzelce – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. chodzieskim, w gminie Chodzież
- Strzelce – część wsi Grąblewo w woj. wielkopolskim, w pow. grodziskim, w gminie Grodzisk Wielkopolski

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzelczak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzelczanin

mieszkaniec Strzelec (Krajeńskich, Opolskich lub Wielkich)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzelczanka

mieszkanka Strzelec Krajeńskich, Opolskich, Wielkich

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzelczański

przymiotnik od: Strzelce Krajeńskie, Strzelce Opolskie, Strzelce Wielkie; strzelecki (częściej)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzelczy

dawniej: strzelecki

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzelczyk

rodzaj z rzędu ryb okoniokształtnych

- strzelczyk indyjski – ryba
- Strzelczyk – szczyt w Karkonoszach

Ludzie o nazwisku Strzelczyk

- Grzegorz Strzelczyk (ur. 1971) – polski duchowny
- Jan Strzelczyk (1942–2007) – polski trener siatkarski
- Jerzy Strzelczyk (ur. 1941) – polski historyk-mediewista
- Joanna Strzelczyk (ur. 1961) – polska ekonomistka
- Józef Strzelczyk (1901-1942) – polski komunista
- Władysław Strzelczyk (1921 – 1995) – rosyjski aktor polskiego pochodzenia

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzelczyki

rodzaj z rzędu ryb okoniokształtnych

Strzelczyki – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie chodzieskim, w gminie Szamocin.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzelczykowate

rodzina małych ryb okoniokształtnych; strzelczyki, pryskaczowate

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. icht. nazwa systematyczna|Toxotidae|Bleeker|ref=tak., rodzina ryb z podrzędu okoniowców;

Strzelczykowate, strzelczyki, pryskaczowate (Toxotidae) – rodzina małych ryb okoniokształtnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzelczykowaty

o cechach strzelczykowatych (rodzina ryb)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzelczyn

Strzelczyn – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Chojna.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzelczyni

kobieta umiejąca strzelać

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzelec

osoba zajmująca się strzelaniem z broni palnej

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna

(1.1) astr. zodiakalny gwiazdozbiór nieba południowego, w Polsce widoczny latem, nisko nad horyzontem;

(1.2) astr. astrol. dziewiąty znak zodiaku, w którym Słońce znajduje się od 22 listopada do 21 grudnia;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) pot. osoba urodzona pod znakiem Strzelca (1.2)

- strzelec – osoba, która strzela, np.:
  - strzelec wyborowy,
  - strzelec pokładowy,
  - myśliwy polujący przy pomocy broni palnej, a niekiedy także broni miotającej: łuku (łucznik), kuszy (kusznik), arbaletu.
  - sportowiec, który specjalizuje się w strzelaniu z ręcznej broni palnej
  - w grach piłkarskich (szczególnie piłka nożna, piłka ręczna itp.) – zawodnik, który strzelił bramkę
  - żołnierz formacji strzelców

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzelęcin

Strzelęcin – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie chodzieskim, w gminie Chodzież.W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

Wieś w sołectwie Strzelce - zobacz jednostki pomocnicze gminy Chodzież w BIP

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzelecki

1. dotyczący strzelca, strzelectwa lub strzelania, np. broń strzelecka, zawody strzeleckie;
2. przymiotnik od: Strzelce Krajeńskie, Strzelce Opolskie, Strzelce Wielkie; strzelczański

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do strzelectwa (sztuki strzelania, dyscypliny sportowej), związany ze strzelectwem

(1.2) odnoszący się do żołnierza wyspecjalizowanego w strzelaniu z broni palnej, związany z takim żołnierzem

(1.3) odnoszący się do zawodnika zdobywającego bramkę

(1.4) związany ze Strzelcami Opolskimi, dotyczący Strzelec Opolskich

(1.5) związany ze Strzelcami Krajeńskimi, dotyczący Strzelec Krajeńskich

(1.6) związany ze Strzelcami Wielkimi, dotyczący Strzelec Wielkich

(1.7) związany z miejscowością o nazwie Strzelce, dotyczący Strzelec

(1.8) związany ze Strzeleczkami, dotyczący Strzeleczek

## Osoby o tym nazwisku

- Andrzej Strzelecki (1952–2020) – polski aktor i reżyser
- Andrzej Strzelecki (weterynarz) (1920–2002) – polski lekarz weterynarii, uczestnik II wojny światowej na frontach zachodnich, malarz
- Bolesław Strzelecki (1896-1941) – polski duchowny katolicki, błogosławiony Kościoła katolickiego, męczennik II wojny światowej
- Edward Strzelecki (1917-1984) – polski dziennikarz i działacz sportowy
- Feliks Strzelecki herbu Oksza (1823-1883) – polski fizyk, 1872-1874 pierwszy rektor Szkoły Politechnicznej we Lwowie
- Henryk Strzelecki (leśnik) (1819-1901) – pionier leśnictwa polskiego
- Henryk Strzelecki (poseł) (1921-2014) – polski spółdzielca, żołnierz BCh, poseł na Sejm I kadencji
- Henryk Strzelecki (przedsiębiorca) (1925-2012) – znany także jako Henri Strzelecki, polski i brytyjski przedsiębiorca, współtwórca brytyjskiej firmy odzieżowej Henri Lloyd
- Jakub Strzelecki (ur. 1985) – polski aktor filmowy
- Jan Strzelecki (1919–1988) – polski socjolog, socjalista, eseista i taternik
- Jan Strzelecki (Wątróbka) herbu Oksza (zm. 1493) – polski biskup rzymskokatolicki
- Jan Antoni Strzelecki (1918–2011) – polski urzędnik, uczestnik kampanii wrześniowej
- Jerzy Strzelecki (1954–2016) – polski socjolog
- Maciej Strzelecki (ur. 1987) – polski sportowiec, koszykarz
- Marek Strzelecki (1952–2006) – polski kapelan wojskowy, podpułkownik
- Marian Strzelecki (dziennikarz) (1895–1946) – polski dziennikarz
- Marian Strzelecki (malarz) (1924–1973) – polski malarz
- Michał Strzelecki (1927-2015) – polski dziennikarz sportowy
- Paweł Edmund Strzelecki (1797–1873) – polski podróżnik, geograf i odkrywca, badacz zwłaszcza Australii
- Paweł Strzelecki (matematyk) (ur. 1963) – polski matematyk
- Paweł Strzelecki (muzyk) (ur. 1975) – polski kompozytor, muzykolog
- Ryszard Strzelecki (1907–1988) – polski inżynier, minister w okresie PRL, członek Rady Państwa
- Ryszard Strzelecki-Gomułka (1930–2023) – polski inżynier, podsekretarz stanu w ministerstwie handlu zagranicznego, syn Władysława Gomułki
- Ryszard Strzelecki (elektrotechnik) (ur. 1955) – polski elektrotechnik i elektronik, prof. dr hab.
- Ryszard Strzelecki (filolog) (ur. 1955) – polski filolog, teatrolog, dr hab.
- Tadeusz Kruk-Strzelecki (1895-1951) – major rezerwy Wojska Polskiego, działacz obozu sanacji
- Włodzimierz Strzelecki (1877-1958) – polski finansista, fotograf, kapitan artylerii
- Zbigniew Strzelecki (1922-1988) – polski inżynier górnik, zasłużony w ratowaniu starówek miast Polski
- Zygmunt Strzelecki herbu Jastrzębiec (1864-1924) – polski wojskowy, generał

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzelectwo

Strzelectwo – sztuka posługiwania się ręczną bronią palną i pneumatyczną, obejmująca aktywności o charakterze sportowym, myśliwskim, rekreacyjnym jak i bojowym.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzeleczki

wieś w Polsce

Strzeleczki (dodatkowa nazwa w j. niem. Klein Strehlitz, cz. Střelečky) – miasto w Polsce położone w województwie opolskim, w powiecie krapkowickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Strzeleczki. Historycznie leży na Górnym Śląsku, na ziemi prudnickiej. Położone jest w Kotlinie Raciborskiej, będącej częścią Niziny Śląskiej. Przepływa przez nie rzeka Biała.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzeleński

przymiotnik od: Strzelno; strzeliński

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Strzelna, związany ze Strzelnem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzelewo

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 2

- Strzelewo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. bydgoskim, w gminie Sicienko
- Strzelewo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. goleniowskim, w gminie Nowogard

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzelić

czasownik przechodni dokonany (ndk. strzelać)

(1.1) dokonany od|strzelać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzelin

miasto w Polsce

Strzelin (pol. hist. Strzelno, niem. Strehlen, cz. Střelín) – miasto w województwie dolnośląskim, w powiecie strzelińskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Strzelin i powiatu strzelińskiego. Historycznie leży na Dolnym Śląsku. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa wrocławskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzelinianin

mieszkaniec Strzelina

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzelinianka

mieszkanka Strzelina

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzeliński

1. przymiotnik od: Strzelin;
2. przymiotnik od: Strzelno; strzeleński

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Strzelna, związany ze Strzelnem

(1.2) dotyczący Strzelina, związany ze Strzelinem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzeliściej

stopień wyższy od przysłówków: strzelisto, strzeliście

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzelistość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest strzeliste; cecha tych, którzy są strzeliści

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzelisty

1. bardzo wysoki i smukły;
2. płomienny, wzniosły, patetyczny

przymiotnik

(1.1) smukły i bardzo wysoki (tak jak strzała)

(1.2) żarliwy, wzniosły i patetyczny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzelnianin

mieszkaniec Strzelna

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzelnianka

mieszkanka Strzelna

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzelnica

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jarmarczne miejsce rozrywki, w którym wygrywa się nagrody w zamian za trafne strzały z wiatrówki

(1.2) wojsk. miejsce ćwiczeń w strzelaniu do celu

(1.3) archit. wojsk. otwór strzelniczy w ścianie budowli obronnej

- strzelnica – teren lub obiekt służący do ćwiczeń w strzelaniu
- strzelnica – stanowisko strzeleckie w formie wąskiego okna, szczeliny w murach obronnych, wieżach i innych umocnieniach.
- strzelnica – historyczna nazwa działobitni
- Strzelnica – radziecki film animowany z 1979 roku w reżyserii Władimira Tarasowa.
- Strzelnica – skała wspinaczkowa w Krakowie
- Strzelnica (Kościerzyna)

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzelnicowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze strzelnicą, dotyczący strzelnicy

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzelniczy

przymiotnik

(1.1) służący do strzelania

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzelno

1. miasto w Polsce;
2. nazwa kilku wsi w Polsce

Strzelno – miasto w Polsce położone w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie mogileńskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Strzelno. Leży 25 km na południe od Inowrocławia u zbiegu dróg krajowych DK15, DK25 i DK62. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa bydgoskiego. Ośrodek przemysłowy, centrum handlowo-usługowe dla okolicy.

Według danych GUS z 31 grudnia 2019 r. Strzelno liczyło 5611 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzelny

dawniej:
1. dotyczący strzelania; strzelniczy;
2. strzelisty, wysmukły

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzelóny

przymiotnik

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. gwałtowny, porywczy

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzembkowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzembosz

- Adam Strzembosz (ur. 1930) – polski prawnik
- Adam Strzembosz (starszy) (1895-1968) – działacz niepodległościowy, prawnik
- Maciej Strzembosz (ur. 1960) – filmowiec
- Maryla Strzembosz (1922-2007) – pielęgniarka
- Teresa Strzembosz (1930-1970) – polska działaczka katolicka
- Tomasz Strzembosz (1930-2004) – polski historyk
- Władysław Alojzy Strzembosz (1875-1917) – polski bibliotekarz

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzemecki

nazwisko

Strzemecki (forma żeńska Strzemecka; liczba mnoga Strzemeccy) – polskie nazwisko. Noszą je około 442 osoby. Najwięcej osób o tym nazwisku mieszka na terenie miasta Łodzi, powiatu przysuskiego i miasta Krakowa. Strzemeccy należą do herbownych używających herbu Lubicz.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzemeszno

Strzemeszno – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Gąbin.

Prywatna wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie gąbińskim ziemi gostynińskiej województwa rawskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

W tej wsi urodzili się Wincenty Zakrzewski (1844-1918, historyk, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, Konrad Rakowski (1875-1916, krytyk literacki i teatralny).

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzemiączko

1. jedna z trzech kosteczek słuchowych w jamie bębenkowej u ssaków
2. taśma u dołu spodni zakładana pod stopę
3. ręczne narzędzie ogrodnicze osadzone na długim trzonku służące m.in. do spulchniania gleby

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pot. pasek, taśma lub gumka u dołu spodni, zakładane pod stopę, zapobiegające podciąganiu się nogawki w górę

(1.2) anat. kosteczka słuchowa znajdująca się w uchu środkowym człowieka i ssaków;

(1.3) ogrod. narzędzie ogrodnicze w kształcie małego strzemienia osadzonego na długim trzonku, służące do spulchniania gleby i pielenia chwastów

Strzemiączko (łac. stapes) – jedna z trzech (obok młoteczka i kowadełka) kosteczek słuchowych. Wraz z pozostałymi kosteczkami słuchowymi jest odpowiedzialne za przekazywanie drgań błony bębenkowej do ucha wewnętrznego. Strzemiączko jest najmniejszą kością ciała ludzkiego, mającą długość około 3 mm.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzemię

część rzędu końskiego; metalowy kabłąk zawieszony na skórzanym pasie - puślisku, po jednym z obu stron siodła; ułatwia dosiadanie konia i jazdę wierzchem

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) hipol. parzysta część rzędu końskiego w formie stalowego kabłąka i poprzeczki, służąca do dosiadania wierzchowca i ułatwiająca utrzymanie się w siodle;

(1.2) uchwyt w kształcie litery U

- Strzemię (jeździectwo) – część rzędu końskiego
- Strzemię (żelbet) – rodzaj zbrojenia stosowanego w żelbecie
- Strzemię (herb szlachecki) – herb szlachecki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzemienne

staropolski toast wznoszony przy odjeździe gości

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzemiennego

staropolski toast wznoszony przy odjeździe gości

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzemienny

przymiotnik od: strzemię (część rzędu końskiego)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze strzemieniem, dotyczący strzemienia

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) przest. pot. ostatnia podawana seria alkoholu przed rozejściem się grupy pijących

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzemieszycki

→ Strzemieszyce Wielkie

Patrz:Strzemieszyce Wielkie

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzemiński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzemionko

1. zdrobnienie od: strzemię;
2. część ucha środkowego; strzemiączko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzemiono

dawniej, dziś uznawane za niepoprawne: uchwyt wygięty w kształcie litery U, służący jako oparcie dla stopy; strzemię

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzeniówka

wieś w Polsce

Strzeniówka – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie pruszkowskim, w gminie Nadarzyn.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzęp

oderwany fragment tkaniny lub papieru o poszarpanych brzegach

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) poszarpana resztka czegoś

(1.2) paproch

forma czasownika.

(2.1) 2. os. lp. rozk. od: strzępić

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzepanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|strzepać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzępek

1. nitkowata, rozgałęziona komórka tworząca wraz z innymi wegetatywne ciało grzybów - grzybnię;
2. roślina lecznicza; skrzyp

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od strzęp

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzępia

cegły wystające co druga w murze, zostawione tak specjalnie w celach zdobniczych; sztrab ; sztraba

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bud. rodzaj wiązania murarskiego; cegły wystające co druga w murze, zostawione tak dla połączenia z murem dobudowanym później

(1.2) daw. frędzla

Strzępia, strzępia ściany – element połączenia murowanych ścian, w której jedna ma być przyłączona do drugiej. Wyróżnia się zazębienia czołowe lub boczne. Ściany wymagają trwałego i mocnego wzajemnego połączenia i dlatego w ścianach nośnych w miejscu przylegania ścianek działowych wykonywane są strzępia zazębione boczne. Uzyskuje się to przez pozostawienie w co drugiej warstwie muru nośnego wnęki o głębokości 1/4 cegły.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzępiak

rodzaj grzybów z rzędu pieczarkowców

Inocybe (Fr.) Fr. (strzępiak) – rodzaj grzybów z rodziny strzępiakowatych (Inocybaceae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzępiakowate

rodzina grzybów z rzędu pieczarkowców

Strzępiakowate (Inocybaceae Jülich) – rodzina grzybów znajdująca się w rzędzie pieczarkowców (Agaricales).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzępiakowaty

o cechach strzępiakowatych (rodzina grzybów)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzępiarka

Strzępiarka – urządzenie do rozdrabniania odpadów powstałych w procesie demontażu pojazdów (głównie samochodów) wycofanych z eksploatacji.

W dokumentach wykonawczych zawarto szczegółowy opis wymogów dla tego urządzenia. Powinno być ustawione na utwardzonej, szczelnej powierzchni wyposażonej w system doprowadzania odcieków do separatora substancji ropopochodnych i wyposażone w:

- urządzenie strzępiące
- urządzenie odpylające
- urządzenie separujące.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzępiastokory

przymiotnik

(1.1) bot. posiadający strzępiastą korę

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzępiasty

nastroszony, sterczący

przymiotnik

(1.1) o nierównych brzegach

(1.2) biol. mający brzeg lub formę przypominającą strzępy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzępiaty

przestarzale: strzępiasty

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzępiel

ryba morska z rodziny strzępielowatych, żyjąca w wodach ciepłych i gorących

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzępiele

ryba morska z rodziny strzępielowatych, żyjąca w wodach ciepłych i gorących

Strzępielowate, strzępiele (Serranidae) – rodzina ryb okoniokształtnych. Większe gatunki poławiane jako ryby konsumpcyjne o smacznym mięsie, a wiele spośród mniejszych spotyka się w hodowlach akwariowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzępielowate

o cechach strzępielowatych (rodzina ryb)

Strzępielowate, strzępiele (Serranidae) – rodzina ryb okoniokształtnych. Większe gatunki poławiane jako ryby konsumpcyjne o smacznym mięsie, a wiele spośród mniejszych spotyka się w hodowlach akwariowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzępielowaty

o cechach strzępielowatych (rodzina ryb)

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzępka

1. nitkowata, rozgałęziona komórka tworząca wraz z innymi wegetatywne ciało grzybów - grzybnię;
2. roślina lecznicza; skrzyp

Strzępki (łac. hyphae) – nitkowate elementy, z których zbudowana jest grzybnia (plecha), czyli ciało grzybów. Strzępki mają postać nitkowatych, prostych lub pogiętych rurek wypełnionych cytoplazmą, w której znajdują się struktury komórkowe. Mogą składać się z komórek jednojądrowych lub wielojądrowych zwanych komórczakami.

Budowa strzępek
  U ogromnej większości grzybów ściana komórkowa zawiera chitynę, u nielicznych tylko grzybów niższych celulozę. W strzępkach grzybów brak plastydów, nie zawierają one skrobi, występuje natomiast glikogen, a często kropelki tłuszczu. Liczne są wakuole. Strzępki mogą zawierać barwniki. Pod tym względem dzieli się strzępki na:

- strzępki hialinowe (szkliste) – bezbarwne i przeźroczyste,
- strzępki niehialinowe – zabarwione od zawartych w nich barwników.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzęplica

rodzaj roślin z rodziny wiechlinowatych

Strzęplica (Koeleria Pers.) – rodzaj roślin z rodziny wiechlinowatych. Obejmuje 54 gatunki. Przedstawiciele rodzaju występują na wszystkich kontynentach (z wyjątkiem Antarktydy), stosunkowo rzadziej w strefie równikowej. Do flory Polski należą trzy gatunki: strzęplica nadobna K. macrantha, strzęplica piramidalna K. pyramidata i strzęplica sina K. glauca. Wyróżniana czasem jest też strzęplica polska K. grandis, utożsamiana jednak ze strzęplicą piramidalną.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzepnąć

trzepiąc, usunąć coś z czegoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzępolistny

przymiotnik

(1.1) taki, który ma postrzępione liście

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzęposkrzydły

przymiotnik

(1.1) taki, który ma postrzępione skrzydła

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzepotać

1. poruszyć czymś szybko w górę i w dół; zatrzepotać;
2. pozbyć się czegoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzępotek

rodzaj motyli dziennych z rodziny rusałkowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzepowo

Strzepowo (do 1945 niem. Strippow) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie koszalińskim, w gminie Będzino.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzępy

oderwany fragment tkaniny lub papieru o poszarpanych brzegach

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzepywanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|strzepywać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Strześniaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od strześniak

#### Źródła:

Wiktionary

# Strześniak

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) gwara. snopek dachowy

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzeszaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od strzeszak

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzeszak

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) gwara. snopek dachowy

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzeszewo

- Strzeszewo – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie ciechanowskim, w gminie Glinojeck
- Strzeszewo – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Staroźreby
- Strzeszewo – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie żuromińskim, w gminie Bieżuń
- Strzeszewo – wieś w województwie podlaskim, w powiecie łomżyńskim, w gminie Śniadowo
- Strzeszewo – wieś w województwie pomorskim, w powiecie lęborskim, w gminie Wicko

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzeszewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzeszki

Strzeszki – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie średzkim, w gminie Środa Wielkopolska.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzeszów

## Miejscowości w Polsce

- Strzeszów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Wisznia Mała
- Strzeszów – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfińskim, w gminie Trzcińsko-Zdrój

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzeszowice

Strzeszowice – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie żarskim, w gminie Trzebiel.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzeszyce

Strzeszyce – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie limanowskim, w gminie Laskowa.

Wieś duchowna, własność klasztoru klarysek w Starym Sączu, położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie sądeckim województwa krakowskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzeszyn

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 5, w tym 3 podstawowe

- Strzeszyn – część miasta Poznań
- Strzeszyn – wieś w woj. małopolskim, w pow. gorlickim, w gminie Biecz
- Strzeszyn – część kolonii Bolesławowo w woj. pomorskim, w pow. człuchowskim, w gminie Debrzno
- Strzeszyn – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Borne Sulinowo
- Strzeszyn – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Grzmiąca

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzewik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. trzewik

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzeżek

odmiana kraba

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzeżenice

Strzeżenice (do 1945 niem. Streitz) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie koszalińskim, w gminie Będzino, przy drodze powiatowej nr 3509Z z Mścic do Mielna.

Przy północnej zabudowie wsi płynie struga Strzeżenica. Na wschodnim krańcu miejscowości do Strzeżenicy uchodzi struga Strzeżka.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzeżenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|strzec.

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzeżewo

Miejscowości w Polsce:

- Strzeżewo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. kamieńskim, w gminie Kamień Pomorski
- Strzeżewo – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Polanów

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzeżony

mieć pod opieką, pilnować, dozorować, opiekować się kimś lub czymś

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzeżymir

dawne imię męskie

Strzeżymir – staropolskie imię męskie, złożone z członu Strzeży- ("strzec") oraz członu -mir ("pokój, spokój, dobro"). Oznacza "ten, który strzeże pokoju".

Staropolskie zdrobnienia: Strzeż, Strzeżak, Strzeżek, Strzeżk, Strzeżka (masc.), Strzeżko, Strzeżuch, Strzeżych, Strzeżyk; Strzech, Strzestko, Strzesz, Strzeszak, Strzeszek, Strzeszk, Strzeszka (masc.), Strzeszko.

Strzeżymir imieniny obchodzi 22 kwietnia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzeżysław

imię żeńskie

Strzeżysław, Strzedzsław, Strzecsław, Strzecław, Strzesław – staropolskie imię męskie, złożone z członu Strzeży- ("strzec") oraz członu -sław ("sława"). Oznacza "tego, który strzeże sławy".

Forma żeńska: Strzeżysława, Strzesława.

Strzeżysław imieniny obchodzi 2 stycznia i 15 maja.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzeżysława

imię żeńskie

Strzeżysława, Strzesława – staropolskie imię żeńskie, złożone z członu Strzeży- („strzec”) oraz członu -sława („sława”). Oznacza „tę, która strzeże sławy”. W źródłach poświadczone w XII wieku.

Strzeżysława imieniny obchodzi 5 lutego

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzeżywoj

imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzikanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kłucie, ból

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzoda

nazwisko

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. środa

Strzoda – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 766 osoby, według nowszych, internetowych danych noszą je 951 osoby. Nazwisko pochodzi od śląskiego wariantu strzoda słowa środa i jest najbardziej rozpowszechnione na Górnym Śląsku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzybnica

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. część miasta Tarnowskie Góry, w województwie śląskim, w powiecie tarnogórskim;

Strzybnica (niem. Friedrichshütte) – część miasta i dzielnica Tarnowskich Gór położona w północno-zachodniej części miasta. Dawniej osiedle, a także samodzielne miasto.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzybnicki

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Strzybnicy, związany ze Strzybnicą

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzybniok

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. numizm. srebrnik

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzybny

przymiotnik

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. jubil. srebrny

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzybóg

bóg z mitologii słowiańskiej

Strzybóg – w mitologii słowiańskiej bóg występujący w trzech źródłach wschodniosłowiańskich, którego kult mógł istnieć także w Polsce. Źródła nie informują o funkcjach boga, lecz współcześnie najczęściej interpretowany jako bóstwo wiatru, które rozdziela bogactwa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzybło

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) chem. gw-pl|Śląsk Cieszyński. srebro

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzyc

1. ciąć, obcinać, ścinać nożyczkami;
2. podcinać włosy nożyczkami lub maszynką

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) skracać włosy, brodę lub sierść

(1.2) obcinać futro zwierząt na wełnę

(1.3) przycinać rośliny, np. trawę, gałęzie

czasownik zwrotny niedokonany strzyc się

(2.1) poddawać się strzyżeniu

(2.2) skracać włosy samemu sobie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzyga

1. według słowiańskich podań ludowych: dusza dziecka, urodzonego z zębami i wcześnie zmarłego, przybierająca różne postaci i strasząca ludzi;
2. w wierzeniach słowiańskich: wampirzyca żywiąca się ludzką krwią;
3. zjawa, widmo;
4. potocznie: o brzydkiej, mało interesującej kobiecie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mitsłow. upiór karmiący się ludzką krwią, przybierający m.in. postać dziecka lub ptaka;

Strzyga (rzadziej w męskiej postaci jako strzyg, strzygoń) – demon z wierzeń słowiańskich.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzygoń

demon z wierzeń słowiańskich, męski odpowiednik strzygi; strzyg

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) mitsłow. męski odpowiednik strzygi

Strzyga (rzadziej w męskiej postaci jako strzyg, strzygoń) – demon z wierzeń słowiańskich.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzygonia

motyl nocny z rodziny sówkowatych; strzygonia choinówka, sówka choinówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ent. nazwa systematyczna|Panolis flammea., owad z rodziny sówkowatych;

Strzygonia choinówka, sówka choinówka (Panolis flammea) – gatunek motyla z rodziny sówek (Noctuidae). Gatunek typowy rodzaju Panolis. Szkodnik drzew iglastych, głównie sosny. Występuje w całej Europie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzygowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzyk

u samic wielu ssaków: wyrostek wymienia z ujściem gruczołów mlecznych

Strzyk – wydłużona brodawka sutkowa o cylindrycznym kształcie i jednakowej grubości na całej długości zakończony stożkowato z ujściem gruczołów mlekowych, którymi zakończone jest wymię. W każdym ze strzyków przebiega kanał strzykowy, zakończony mięśniem zwieraczem powstrzymującym samoczynny wypływ mleka. Mięsień zwieracz stanowi równocześnie barierę ochroną przed wnikaniem do wymienia drobnoustrojów ze środowiska zewnętrznego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzykacz

1. strzykacz sarni - gatunek muchówki z rodziny gzowatych;
2. strzykacz gwiazdkowaty - gatunek grzyba niejadalnego;
3. osoba zajmująca się zakażaniem wszy w celu uzyskania preparatu do produkcji szczepionki

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba zajmująca się zakażaniem wszy;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) mikol. grzyb z rodziny gwiazdoszowatych

- strzykacz – osoba zajmująca się zakażaniem wszy
- strzykacz – rodzaj grzybów z rodziny gwiazdoszowatych
- strzykacz sarni (Cephenemyia stimulator) – pasożytnicza muchówka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzykanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|strzykać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzykawa

zgrubienie od: strzykawka

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzykaweczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: strzykawka

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzykawka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. narzędzie medyczne do wprowadzania płynnych leków pod skórę lub do mięśnia albo do pobierania płynów ustrojowych;

Strzykawka − instrument medyczny z pojemnikiem z podziałką i tłokiem, służący do wykonywania zastrzyków lub do pobierania płynów ustrojowych (najczęściej krwi).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzykawkowy

→ strzykawka

Patrz:strzykawka

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzykocin

Strzykocin – osada sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, w gminie Brojce. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego. Według danych gminy z 5 czerwca 2009 osada miała 173 mieszkańców.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzykowy

→ strzyk

Patrz:strzyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzykwa

przedstawiciel jednej z gromad należących do szkarłupni

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zool. nazwa systematyczna|Holothuroidea|ref=tak., zwierzę morskie z gromady zaliczanej do szkarłupni;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzykwy

przedstawiciel jednej z gromad należących do szkarłupni

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzyż

1. ręczne lub mechaniczne zdejmowanie runa z owiec;
2. wełna uzyskana w wyniku strzyżenia owiec

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ornit. mały ptak z rodziny strzyżyków występujący w Ameryce

forma rzeczownika.

(2.1) D. lm. od: strzyża

forma czasownika.

(3.1) rozk. 2 os. lp. zob. strzyc.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzyża

1. ręczne lub mechaniczne zdejmowanie runa z owiec;
2. wełna uzyskana w wyniku strzyżenia owiec

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zootechn. strzyżenie owiec

(1.2) zootechn. nieobrobiona, świeżo ścięta wełna owiec

(1.3) zootechn. okres strzyżenia owiec

- Strzyża – struga w Gdańsku, dopływ Martwej Wisły.
- Strzyża – dzielnica administracyjna Gdańska.
  - Strzyża Dolna – obszar w Gdańsku w dzielnicy Wrzeszcz.
  - Strzyża Górna – obszar w Gdańsku w dzielnicach Strzyża i Wrzeszcz.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzyżak

strzyżak sarni - gatunek muchówki z rodziny narzępikowatych

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ent. zob. strzyżak sarni.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzyżal

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ornit. niewielki ptak z rodziny strzyżyków występujący w Ameryce

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzyżarka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zootechn. maszyna do strzyżenia wełny, futer

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzyże

1. ręczne lub mechaniczne zdejmowanie runa z owiec;
2. wełna uzyskana w wyniku strzyżenia owiec

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 3, w tym 2 podstawowe

- Strzyże – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pułtuskim, w gminie Pokrzywnica
- Strzyże – wieś w woj. mazowieckim, w pow. żyrardowskim, w gminie Mszczonów
- Strzyże – przysiółek wsi Czerniki w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. kętrzyńskim, w gminie Kętrzyn

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzyżenie

1. ciąć, obcinać, ścinać nożyczkami;
2. podcinać włosy nożyczkami lub maszynką

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|strzyc.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Strzyżewice

nazwa kilku wsi w Polsce

- Strzyżewice – wieś w województwie lubelskim, w powiecie lubelskim, w gminie Strzyżewice
- Strzyżewice – wieś w województwie łódzkim, w powiecie bełchatowskim, w gminie Kluki
- Strzyżewice – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie leszczyńskim, w gminie Święciechowa
- Strzyżewice – gmina wiejska w województwie lubelskim, w powiecie lubelskim

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzyżewicki

przymiotnik od: Strzyżewice

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzyżewko

Strzyżewko – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie jarocińskim, w gminie Jaraczewo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzyżewo

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 2

- Strzyżewo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. nowotomyskim, w gminie Zbąszyń
- Strzyżewo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wrzesińskim, w gminie Września

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzyżewski

nazwisko

- Piotr Strzyżewski (1777-1854) – pułkownik
- Tomasz Strzyżewski (ur. 1945) – publicysta
- Włodzimierz Strzyżewski (1931-1901) – szermierz, dziennikarz
- Wojciech Strzyżewski (ur. 1961) – historyk

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzyżno

Strzyżno (niem. Streesen) – osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie stargardzkim, w gminie Stargard.

Osada leży nad rzeką Małą Iną, 7 km na południe od Stargardu.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Do Strzyżna można dojechać linią MPK Stargard nr: 37.

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzyżoń

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ornit. mały ptak z rodziny strzyżyków występujący w Ameryce Środkowej i Południowej

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzyżony

1. ciąć, obcinać, ścinać nożyczkami;
2. podcinać włosy nożyczkami lub maszynką

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzyżów

rodzaj ptaków z rodziny strzyżyków

Strzyżów – miasto w województwie podkarpackim, w powiecie strzyżowskim, na Pogórzu Strzyżowskim, nad Wisłokiem, 30 km od Rzeszowa. Siedziba gminy miejsko-wiejskiej Strzyżów. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. rzeszowskiego. Strzyżów stanowi część dawnej ziemi sandomierskiej historycznej Małopolski; przed rozbiorami miasto było położone w powiecie pilzneńskim w województwie sandomierskim. Miasto powiatowe w latach 1896–1932, 1954–1975 i od 1999.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Strzyżowianin

mieszkaniec Strzyżowa

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzyżowianka

mieszkanka Strzyżowa

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzyżowice

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 3

- Strzyżowice – wieś w woj. lubelskim, w pow. puławskim, w gminie Żyrzyn
- Strzyżowice – wieś w woj. śląskim, w pow. będzińskim, w gminie Psary
- Strzyżowice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. opatowskim, w gminie Opatów

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzyżowiec

2 miejscowości w Polsce:

- Strzyżowiec – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. lwóweckim, w gminie Wleń
- Strzyżowiec – wieś w woj. lubelskim, w pow. hrubieszowskim, w gminie Werbkowice

#### Źródła:

Wikipedia

# Strzyżowski

przymiotnik od: Strzyżów

#### Źródła:

SJP.pl

# Strzyżyczek

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zdrobn. od: strzyż

(1.2) ornit. mały ptak z rodziny strzyżyków występujący w Belize, Gwatemali, Hondurasie i Meksyku

#### Źródła:

Wiktionary

# Strzyżyk

ptak owadożerny, podobny do wróbla, żyjący w Ameryce Północnej i Eurazji

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ornit. mały wędrowny ptak z rodziny strzyżyków, podobny do wróbla, zamieszkujący Amerykę Północną i Eurazję

Strzyżyk zwyczajny, strzyżyk woleoczko, wole oczko (Nannus troglodytes) – gatunek małego, częściowo wędrownego ptaka z rodziny strzyżyków (Troglodytidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzyżyki

ptak owadożerny, podobny do wróbla, żyjący w Ameryce Północnej i Eurazji

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Troglodytidae|Swainson|ref=tak., rodzina ptaków z rzędu wróblowych, obejmująca gatunki występujące w Ameryce i Eurazji;

Strzyżyki (Troglodytidae) – rodzina ptaków z rzędu wróblowych (Passeriformes), obejmująca ponad dziewięćdziesiąt gatunków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Strzyżyno

Strzyżyno (kaszb. Strzëżëno, niem. Stresow) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Damnica nad rzeką Łupawą przy linii kolejowej Gdańsk - Stargard Szczeciński, z przystankiem Strzyżyno Słupskie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Sts

Studencki Teatr Satyryków

- STS – Studencki Teatr Satyryków
- STS – Space Transportation System, amerykański program lotów wahadłowców kosmicznych
- STS – Sail Training Ship, żaglowy statek szkolny, np. STS Fryderyk Chopin, STS Dar Młodzieży, STS Kapitan Borchardt
- STS – Star-Typ Sport Sp. z o.o. (bukmacher)
- STS – Sanockie Towarzystwo Sportowe, klub hokejowy z Sanoka
- STS – Skarżyskie Towarzystwo Sportowe (klub siatkarski ze Skarżyska-Kamiennej)
- STS – ros. Сеть Телевизионных Станций (СТС), pol. „Sieć Telewizyjnych Stacji”, rosyjski kanał telewizyjny
- STS – serwer komunikatów, umożliwiający przetwarzanie komunikatów pomiędzy aplikacjami

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stuarkuszowy

składający się ze stu arkuszy, wydrukowany na stu arkuszach itp.

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuart

[czytaj: stju:art] nazwisko

- Stuartowie – dynastia władców Szkocji i Anglii
- M3/M5 Stuart – amerykański czołg lekki z okresu II wojny światowej

Miejscowości w USA:

- Stuart – miasto w stanie Floryda, w hrabstwie Martin
- Stuart – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Adair
- Stuart – wieś w stanie Nebraska, w hrabstwie Holt
- Stuart – miejscowość w stanie Oklahoma, w hrabstwie Hughes
- Stuart – miejscowość w stanie Wirginia, w hrabstwie Patrick

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stuartowie

szkocka dynastia

Stewart lub Stuart – dynastia władców Szkocji od 1371 r., potem także Anglii od 1603 r.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stuartowski

przymiotnik dzierżawczy - należący do Stuarta lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stubarwny

przenośnie: mający wiele kolorów, urozmaicony, różnorodny

#### Źródła:

SJP.pl

# Stubienko

Stubienko – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie przemyskim, w gminie Stubno.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.

We wsi znajduje się dawna greckokatolicka cerkiew pw. Narodzenia Bogarodzicy. Świątynia została wzniesiona w 1849 r. na miejscu starszej drewnianej cerkwi. Cerkiew w Stubienku była filialną parafii w Stubnie (dekanat przemyski, po I wojnie – medycki). W 1785 roku wieś liczyła 493 mieszkańców, z tego 314 grekokatolików, 166 rzymskich katolików i 13 Żydów. W 1936 roku na 760 mieszkańców było 630 grekokatolików. Po wysiedleniu ludności greckokatolickiej po II wojnie światowej cerkiew nie była użytkowana. Od 1971 pełni funkcję filialnego kościoła rzymskokatolickiego w parafii Matki Bożej Szkaplerznej w Stubnie. Remont budynku przeprowadzono w 1976 roku oraz w 2006 r. Ikonostas ze Stubienka znajduje się obecnie w nowej cerkwi greckokatolickiej w Mokrem.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stubieński

przymiotnik od: Stubno, gmina w województwie podkarpackim

#### Źródła:

SJP.pl

# Stubno

wieś w Polsce

Stubno – wieś w Polsce, położona w województwie podkarpackim, w powiecie przemyskim, w gminie Stubno.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.

Miejscowość liczy ok. 1500 mieszkańców, jest siedzibą gminy Stubno.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stubła

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka na Polesiu na Ukrainie, lewy dopływ Horynia;

(1.2) geogr. rzeka na Ukrainie, prawobrzeżny dopływ dolnego Styru

Stubła (ukr. Стубла) – rzeka na Polesiu, lewy dopływ Horynia. Długość – 62 km. Powierzchnia zlewiska – 593 km².

Miasto nad Stubłą – Klewań.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stuchowo

#### Źródła:

Wikipedia

# Stuczyński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stud.

skrót od: studencki

#### Źródła:

SJP.pl

# Studbaza

środowiskowo:
1. studia;
2. ogół studentów

#### Źródła:

SJP.pl

# Studenciaczek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zdrobn. od studenciak

#### Źródła:

Wiktionary

# Studenciak

żartobliwie o studencie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) lekcew. pot. żart. student (zwykle płci męskiej)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Studencik

zdrobnienie od: student

#### Źródła:

SJP.pl

# Studencina

lekceważąco, z politowaniem o studencie

#### Źródła:

SJP.pl

# Studencki

→ student

przymiotnik

(1.1) typowy dla studentów

(1.2) przeznaczony dla studentów

Patrz:student

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Student

osoba, która studiuje (w znaczeniu: pobiera naukę na wyższej uczelni)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba, która studiuje na wyższej uczelni;

Student (łac. studere – starać się, przykładać się do czegoś) – w języku polskim w XXI wieku, osoba kształcąca się na studiach wyższych.

W dawnej Galicji mianem studenta zwykło się określać ucznia gimnazjum; słuchaczy uniwersytetu nazywano natomiast akademikami. Dawniej studentów nazywano żakami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Studenteria

1. ogół studentów; studenci;
2. dawniej: wybryk studencki

#### Źródła:

SJP.pl

# Studentka

kobieta student

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) forma żeńska od: student

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Studentyfikacja

środowiskowo: zmiany w sferze publicznej spowodowane potrzebami studentów

#### Źródła:

SJP.pl

# Studia

1. nauka na wyższej uczelni
2. badania naukowe nad jakimś zagadnieniem

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) eduk. kształcenie się na uczelni wyższej, zakończone dyplomem

(1.2) nauk. dyscyplina badań naukowych

forma rzeczownika.

(2.1) D. lp. oraz M., B. i W. lm. od: studio

(2.2) M., B. i W. lm. od: studium

- studia wyższe – proces zdobywania wiedzy, uczenie się na uczelni

instytucja badawcza

- Ośrodek Dokumentacji i Studiów Społecznych
- Ośrodek Studiów Wschodnich

nazwa czasopisma

- „Studia BAS”
- „Studia Filozoficzne”
- „Studia Litteraria Polono-Slavica”
- „Studia Mathematica”
- „Studia Socjologiczno-Polityczne”
- „Studia z Filologii Polskiej i Słowiańskiej”
- „Śląskie Studia Historyczno-Teologiczne”
- „Toruńsko-Płockie Studia Dydaktyczne”

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Studialny

rzadkie: przeznaczony na studium, oparty na badaniu; studyjny

#### Źródła:

SJP.pl

# Studio

1. pomieszczenie przeznaczone do realizacji audycji radiowych, programów telewizyjnych, nagrywania muzyki itp.;
2. pracownia artysty plastyka;
3. placówka zajmująca się działalnością artystyczną lub projektową;
4. niewielkie mieszkanie przeznaczone dla jednej osoby; kawalerka

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pomieszczenie przeznaczone do nagrań dźwiękowych, audycji radiowych, telewizyjnych lub filmowych itp.

(1.2) pracownia artysty, np. malarza, fotografika itp.

(1.3) zakład prowadzący działalność usługową, najczęściej opartą na sztukach plastycznych lub poprawiającą wygląd ludzi, wnętrz itp.

- pomieszczenie:
  - pracownia artystyczna
  - studio filmowe
  - studio fotograficzne
  - studio nagraniowe
  - studio animacji
  - studio radiowe
  - studio telewizyjne
- instytucja kulturalna:
  - studio dźwiękowe
  - studio muzyczne (wytwórnia)
  - studio filmowe (wytwórnia)
  - Studio 54
  - Studio Teatralne „Słup”
  - Teatr Studio (Studio Witkiewicza) – Centrum Sztuki Studio im. Stanisława Ignacego Witkiewicza w Warszawie
  - Teatr Studio Buffo
  - Akademickie Centrum Kultury Klub Studio – studencki klub muzyczny w Krakowie

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wiktionary oraz Wikipedia

# Studiować

1. kształcić się na wyższej uczelni; być studentem;
2. gruntownie, dokładnie poznawać coś;
3. potocznie: zgłębiać, wczytywać się w coś

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) eduk. uczyć się na uczelni wyższej; być na studiach

(1.2) uważnie czytać, zgłębiać temat

(1.3) wpatrywać się uważnie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Studiowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|studiować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Studium

1. rozprawa naukowa na określony temat;
2. drobiazgowa analiza czegoś przedstawiona w książce lub filmie;
3. dzieło niemające charakteru wykończonej kompozycji, będące pracą przygotowawczą;
4. wydział wyższej uczelni; samodzielna szkoła wyższa lub policealna

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) eduk. nazwa uczelni, jej wydziału, a także innej szkoły lub jednostki badawczej albo rodzaj pobieranej nauki

(1.2) kompozycja szachowa;

(1.3) dokument, opracowanie zagadnienia

(1.4) przest. książk. odczasownikowy od|studiować.

- nazwa uczelni, jej wydziału lub innej szkoły albo rodzaj pobieranej nauki
  - Studium Biblicum Franciscanum
  - Studium Teologii Prawosławnej
  - Studium Theologicum Jerosolimitanum

- instytucja badawcza:
  - Krajowe Studium Polski Podziemnej
  - Studium Polski Podziemnej

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wiktionary oraz Wikipedia

# Studja

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) dawna pisownia słowa: studia

#### Źródła:

Wiktionary

# Studnia

1. otwór w ziemi z przyrządem do wydobywania wody;
2. zstępujący prąd powietrza powodujący chwilowe opadanie samolotu;
3. dawniej: miejsce otoczone wysokimi budynkami

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) głęboki otwór w ziemi wraz z urządzeniem do pobierania wody;

(1.2) speleol. każdy pionowy podziemny korytarz lub sztolnia

(1.3) przen. miejsce otoczone wysokimi ścianami, np. domów albo skał

(1.4) lotn. zstępujący prąd powietrza

Studnia – pionowe (czasami skośne) ujęcie wód podziemnych, sztuczny otwór wiercony lub kopany, sięgający do poziomu wodonośnego.

Dzięki obecności urządzeń technicznych takich jak obudowa, kołowrót, pompa, rurociąg itp. możliwy jest stały pobór wody ze studni.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Studniarek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Studniarski

przymiotnik od: studniarz

#### Źródła:

SJP.pl

# Studnica

1. dawniej: studnia
2. przenośnie: źródło, zdrój

## Miejscowości

4 miejscowości w Polsce:

- Studnica – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. legnickim, w gminie Miłkowice ,
- Studnica – osada w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Miastko,
- Studnica – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. olsztyńskim, w gminie Jeziorany ,
- Studnica – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. stargardzkim, w gminie Ińsko.

## Jeziora

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Studnicki

nazwisko

- Gizbert-Studniccy – polska rodzina, z której wywodzili się prawnicy, akademicy, artyści i działacze społeczni

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Studniczek

rodzaj skorupiaka z rzędu obunogów

Studniczek, kiełż podziemny, nifargus (Niphargus) – rodzaj żyjących w wodach podziemnych skorupiaków z rzędu obunogów. Ciało przezroczyste lub śnieżnobiałe. Oczy zupełnie zanikły lub zachowały się szczątkowo. Czułki niezbyt długie, ostatnia para odnóży odwłokowych mocno wydłużona, rozgałęziona na dwie części i wygięta ku górze, płytka ogonowa częściowo rozszczepiona. Żyjące w Polsce gatunki mają ok. 1 cm długości ciała.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Studniowaty

przypominający budową studnię, wąski i otoczony wysokimi ścianami

#### Źródła:

SJP.pl

# Studniówka

zabawa uczniów klasy maturalnej, organizowana na sto dni przed maturą

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) eduk. bal, zabawa odbywająca się na ok. 100 dni przed egzaminem maturalnym

(1.2) żart. pierwsze 100 dni trwania czegoś, czyichś rządów itp.

Studniówka – potoczna nazwa balu przedmaturalnego, który odbywa się w przybliżeniu sto dni przed rozpoczynającymi się w maju maturami.

Studniówki zwykle odbywają się w styczniu lub w lutym. W balu udział biorą uczniowie klas maturalnych z osobami towarzyszącymi oraz z zaproszonymi przez nich nauczycielami, którzy uczyli ich przez okres szkoły średniej. Zazwyczaj obowiązują stroje wieczorowe.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Studniówkowicz

uczestnik studniówki

#### Źródła:

SJP.pl

# Studniówkowiczka

uczestniczka studniówki

#### Źródła:

SJP.pl

# Studniówkowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze studniówką, dotyczący studniówki

#### Źródła:

Wiktionary

# Studniowy

trwający sto dni

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze studnią, dotyczący studni

(1.2) taki, który trwa sto dni

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Studolarówka

potocznie: banknot o wartości stu dolarów

#### Źródła:

SJP.pl

# Studolarowy

mający wartość stu dolarów

#### Źródła:

SJP.pl

# Studukatówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) numizm. moneta o nominale 100 dukatów

#### Źródła:

Wiktionary

# Studukatowy

przymiotnik

(1.1) mający wartość / liczący / wynoszący 100 dukatów

#### Źródła:

Wiktionary

# Studwudziestoletni

mający sto dwadzieścia lat, trwający sto dwadzieścia lat itp.; stodwudziestoletni

#### Źródła:

SJP.pl

# Studwudziestominutowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) trwający sto dwadzieścia minut

#### Źródła:

Wiktionary

# Studwudziestoośmiobitowy

przymiotnik

(1.1) inform. taki, który zawiera sto dwadzieścia osiem bitów

(1.2) inform. taki, który działa w oparciu o słowa (rozkazy, dane) długości stu dwudziestu ośmiu bitów

#### Źródła:

Wiktionary

# Studyjny

przymiotnik od: studio

#### Źródła:

SJP.pl

# Studyta

członek zakonu kontemplacyjnego

#### Źródła:

SJP.pl

# Studytka

członkini zakonu kontemplacyjnego

#### Źródła:

SJP.pl

# Studząco

ostudzająco;
1. w sposób obniżający temperaturę czegoś; chłodząco, ochładzająco, schładzająco, oziębiająco;
2. w sposób zmniejszający intensywność czyjegoś zaangażowania uczuciowego w coś;
3. w sposób wpływający na zmniejszenie tempa rozwoju czegoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Studzianecki

przymiotnik od: Studzianki

#### Źródła:

SJP.pl

# Studzianki

nazwa wielu miejscowości i ich części w Polsce

## Miejscowości i ich części w Polsce

- Studzianki – wieś w woj. lubelskim, w pow. kraśnickim, w gminie Zakrzówek
- Studzianki – kolonia w woj. łódzkim, w pow. bełchatowskim, w gminie Bełchatów
- Studzianki – część wsi Patoki w woj. łódzkim, w pow. łaskim, w gminie Widawa
- Studzianki – przysiółek wsi Mierzyn w woj. łódzkim, w pow. piotrkowskim, w gminie Rozprza
- Studzianki – wieś w woj. łódzkim, w pow. piotrkowskim, w gminie Wolbórz
- Studzianki – wieś w woj. łódzkim, w pow. rawskim, w gminie Sadkowice
- Studzianki – wieś w woj. łódzkim, w pow. tomaszowskim, w gminie Czerniewice
- Studzianki – część wsi Chronów w woj. małopolskim, w pow. bocheńskim, w gminie Nowy Wiśnicz
- Studzianki – część wsi Stańkowa w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Łososina Dolna
- Studzianki – przysiółek wsi Podszkle w woj. małopolskim, w pow. nowotarskim, w gminie Czarny Dunajec
- Studzianki – przysiółek wsi Orawka w woj. małopolskim, w pow. nowotarskim, w gminie Jabłonka
- Studzianki – część wsi Zadroże w woj. małopolskim, w pow. olkuskim, w gminie Trzyciąż
- Studzianki – część kolonii Kolonia Suska w woj. małopolskim, w pow. olkuskim, w gminie Wolbrom
- Studzianki – wieś w woj. mazowieckim, w pow. nowodworskim, w gminie Nasielsk
- Studzianki – wieś w woj. podlaskim, w pow. białostockim, w gminie Wasilków
- Studzianki – część wsi Oblęgór w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Strawczyn
- Studzianki – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. opatowskim, w gminie Lipnik
- Studzianki – przysiółek wsi Silpia Duża w woj. świętokrzyskim, w pow. włoszczowskim, w gminie Włoszczowa

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Studzień

Studzień – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kolskim, w gminie Chodów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa konińskiego.

Zobacz też: Studzieńczyna

#### Źródła:

Wikipedia

# Studzienica

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 2, w tym 1 podstawowa

- Studzienica – wieś w woj. łódzkim, w pow. pajęczańskim, w gminie Kiełczygłów
- Studzienica – kolonia w woj. opolskim, w pow. głubczyckim, w gminie Głubczyce

#### Źródła:

Wikipedia

# Studzienice

nazwa kilku wsi w Polsce

## Miejscowości i ich części w Polsce

' Wg TERYT jest ich 53, w tym 4 podstawowe

- Studzienice – część wsi Holeszów w woj. lubelskim, w pow. włodawskim, w gminie Hanna
- Studzienice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. radomskim, w gminie Przytyk
- Studzienice – wieś w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Studzienice
- Studzienice – wieś w woj. pomorskim, w pow. starogardzkim, w gminie Kaliska
- Studzienice – wieś w woj. śląskim, w pow. pszczyńskim, w gminie Pszczyna

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Studzienicki

przymiotnik od: Studzienice

#### Źródła:

SJP.pl

# Studzieniec

W Polsce

- Studzieniec – część miasta Mława
- Studzieniec – wieś w woj. lubuskim, w pow. nowosolskim, w gminie Kożuchów
- Studzieniec – przysiółek wsi Dąbrowa w woj. mazowieckim, w pow. mławskim, w gminie Strzegowo
- Studzieniec – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Słubice
- Studzieniec – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sierpeckim, w gminie Sierpc
- Studzieniec – wieś w woj. mazowieckim, w pow. żyrardowskim, w gminie Puszcza Mariańska
- Studzieniec – część wsi Przewrotne w woj. podkarpackim, w pow. rzeszowski, w gminie Głogów Małopolski
- Studzieniec – wieś w woj. podkarpackim, w pow. stalowowolskim, w gminie Pysznica
- Studzieniec – część wsi Łazy w woj. śląskim, w pow. bielskim, w gminie Jasienica
- Studzieniec – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. koneckim, w gminie Fałków
- Studzieniec – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. kętrzyńskim, w gminie Korsze
- Studzieniec – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. chodzieskim, w gminie Chodzież
- Studzieniec – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. obornickim, w gminie Rogoźno
- Studzieniec – część wsi Myślątkowo w woj. wielkopolskim, w pow. słupeckim, w gminie Orchowo

#### Źródła:

Wikipedia

# Studzienina

regionalnie: potrawa z wieprzowych nóg w galarecie

Zimne nóżki, także: auszpik, reg. pozn. galart, reg. łódz. drygle, reg. kuj. zylc, reg. studzienina, pot. meduza – zimna przekąska, galareta mięsna przyrządzana z nóżek wieprzowych lub wołowych i warzyw, tradycyjnie podawana z octem lub sokiem z cytryny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Studzienka

1. zdrobnienie od: studnia;
2. właz kanalizacyjny umożliwiający dostęp do kanału ściekowego;
3. studzienka ściekowa - wybetonowany zbiornik pod powierzchnią jezdni lub chodnika, odprowadzający wodę ze ścieków

#### Źródła:

SJP.pl

# Studzienkowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze studzienką, dotyczący studzienki

#### Źródła:

Wiktionary

# Studziennik

skrzydlik studziennik - gatunek mchu z rodziny skrzydlikowatych

Studziennik – przysiółek wsi Polanka Wielka w Polsce, położony w województwie małopolskim, w powiecie oświęcimskim, w gminie Polanka Wielka.

W latach 1975–1998 przysiółek administracyjnie należał do województwa bielskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Studzienny

dotyczący studni

#### Źródła:

SJP.pl

# Studzieński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Studziński

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Adam Studziński – rzymskokatolicki duchowny
- Andrzej Studziński – polski entomolog
- Andrzej Piotr Studziński – polski działacz polityczny, wydawca, dziennikarz
- Bogumił Studziński – polski prawnik, działacz opozycji w PRL
- Franciszek Studziński – polski oficer
- Janusz Studziński – polski piłkarz
- Karol Studziński – polski kompozytor i altowiolista
- Mateusz Studziński – polski hokeista
- Piotr Łukasz Studziński – polski kompozytor, organista i dyrygent
- Wincenty Studziński – polski kompozytor i skrzypek
- Zdzisław Studziński – polski oficer

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Studzionka

2 miejscowości w Polsce:

- Studzionka – wieś w woj. lubuskim, w pow. sulęcińskim, w gminie Krzeszyce
- Studzionka – wieś w woj. śląskim, w pow. pszczyńskim, w gminie Pszczyna

#### Źródła:

Wikipedia

# Stueurowy

[czytaj: stu-ełrowy] mający wartość stu euro

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuff

[czytaj: staf] potocznie: marihuana; gańdźa, gandzia, gandża, maryśka, marycha, staf

czasopisma

- Stuff – miesięcznik

filmy

- Stuff – film dokumentalny z 1993 roku

utwory literackie

- Stuff – powieść Josepha Connolly'ego
- Stuff – powieść Jeremy'ego Stronga

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stufrankowy

mający wartość stu franków

#### Źródła:

SJP.pl

# Stugębny

1. rzadkie: mający sto gęb;
2. stugębna plotka, fama itp. - plotka, fama itp. rozgłaszana przez wiele osób

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuglik

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stugramowy

1. ważący 100 gramów;
2. przeznaczony na 100 gramów czegoś

przymiotnik

(1.1) taki, który waży sto gramów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stugłowy

mający sto głów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuhektarowy

a) będący wielkości stu hektarów;
b) posiadający sto hektarów ziemi (np. rolnik stuhektarowy)

przymiotnik

(1.1) mający sto hektarów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stuhr

[czytaj: sztur] nazwisko

Niemcy:

- Stuhr – gmina w kraju związkowym Dolna Saksonia, w powiecie Diepholz

Osoby:

- Jerzy Stuhr – polski aktor
- Kevin Stuhr Ellegaard
- Maciej Stuhr – polski aktor
- Oskar Stuhr – polski adwokat
- Samanta Stuhr

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stujęzyczny

1. posługujący się stoma językami;
2. napisany w stu językach;
3. o jakimś terenie: zamieszkany przez ludność posługującą się stoma językami

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuk

odgłos stukania, uderzania twardymi przedmiotami; stukot

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) odgłos powstający przy zderzeniu twardych przedmiotów

wykrzyknik onomatopeiczny

(2.1) dźwięk. wyraz naśladujący odgłos stukania

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stuk-Puk

wykrzyknik naśladujący odgłos stukania; stuku-puku; stuku, puk

#### Źródła:

SJP.pl

# Stukać

1. lekko uderzać czymś w coś twardego, zwykle powodując powstanie charakterystycznego odgłosu;
2. wydawać odgłos powstający przy uderzaniu czymś w coś twardego

czasownik przechodni niedokonany (dk. stuknąć)

(1.1) powodować charakterystyczny dźwięk, uderzając w twardą powierzchnię

(1.2) wydawać odgłos będąc uderzanym lub obijając się o coś

(1.3) pot. uderzać kogoś lub coś

(1.4) pot. pisać na klawiaturze

(1.5) pot. niezbyt mocno uderzać autem

(1.6) wulg. odbywać stosunek seksualny

czasownik zwrotny niedokonany stukać się (dk. stuknąć się)

(2.1) uderzać częścią ciała w coś twardego

(2.2) uderzać o siebie nawzajem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stukacz

1. mały chrząszcz z rodziny kołatkowatych;
2. środowiskowo: donosiciel, denuncjator

#### Źródła:

SJP.pl

# Stukanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stukać.

(1.2) dźwięk powstający, gdy ktoś stuka

#### Źródła:

Wiktionary

# Stukanina

1. uciążliwe, głośne stukanie;
2. odgłos powstający przy stukaniu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stukartkowy

składający się ze stu kartek

#### Źródła:

SJP.pl

# Stukas

bojowy samolot nurkujący marki Stukas, używany podczas drugiej wojny światowej; sztukas

Junkers Ju 87 Stuka (z niem. Sturzkampfflugzeug) – niemiecki bombowiec nurkujący z okresu II wojny światowej. Zaprojektowana przez Hermanna Pohlmanna i oblatana 17 września 1935 maszyna swój chrzest bojowy przeszła w 1938 roku podczas wojny domowej w Hiszpanii. W niemieckiej propagandzie samolot stał się symbolem wielkości Luftwaffe.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stuki

odgłos stukania, uderzania twardymi przedmiotami; stukot

Stuki (biał. Стукі; ros. Стуки) – wieś na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, w rejonie werenowskim, w sielsowiecie Żyrmuny.

W dwudziestoleciu międzywojennym leżały w Polsce, w województwie nowogródzkim, w powiecie lidzkim, w gminie Żyrmuny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stukilogramowy

1. ważący 100 kilogramów;
2. przeznaczony na 100 kilogramów czegoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Stukilometrowy

mający długość stu kilometrów, wynoszący sto kilometrów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stukilowy

potocznie: stukilogramowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuknąć

czasownik przechodni dokonany (ndk. stukać)

(1.1) dokonany od|stukać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stuknięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stuknąć.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stuknięty

potocznie: odbiegający od normy i świadczący o niezrównoważeniu; szurnięty, walnięty, rąbnięty, puknięty, kopnięty

przymiotnik

(1.1) pot. niezrównoważony psychicznie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stukonny

składający się ze stu koni, np. silnik stukonny

#### Źródła:

SJP.pl

# Stukoronowy

przymiotnik

(1.1) mający wartość/liczący/wynoszący 100 koron

#### Źródła:

Wiktionary

# Stukot

odgłos powstający przy uderzaniu twardymi przedmiotami; stukotanie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) powtarzający się rytmicznie dźwięk powstały przy uderzaniu o twarde przedmioty

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stukoty

odgłos powstający przy uderzaniu twardymi przedmiotami; stukotanie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stukowy

spalanie stukowe - wybuchowe, nierównomierne spalanie paliw w silnikach tłokowych; spalanie detonacyjne

#### Źródła:

SJP.pl

# Stukołowy

przymiotnik

(1.1) taki, który ma sto kół

#### Źródła:

Wiktionary

# Stukrotność

→ stukrotny; stokrotność

#### Źródła:

SJP.pl

# Stukrotny

występujący sto razy; stokrotny

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuku

odgłos stukania, uderzania twardymi przedmiotami; stukot

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuku-Puku

wykrzyknik naśladujący odgłos stukania; stuk-puk; stuku, puk

#### Źródła:

SJP.pl

# Stukułka

gra karciana

#### Źródła:

SJP.pl

# Stulać

1. delikatnie zbliżać do siebie, powodując, że coś zamyka się lub zmniejsza; skulać, kurczyć;
2. stulać się - zamykać się; skulać się

#### Źródła:

SJP.pl

# Stulatek

mężczyzna stuletni

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba w wieku przynajmniej 100 lat

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) zwierzę, roślina lub rzecz mająca przynajmniej 100 lat

forma rzeczownika.

(3.1) D. lm. od: stulatka

Stulatek – osoba, która osiągnęła wiek 100 lat. Znacznie rzadziej zdarzają się przypadki superstulatków, czyli osób, które dożyły 110 lat. Szacuje się, że do tego wieku dożywa 1 na 1000 stulatków. Najstarszym człowiekiem w historii, którego wiek został dostatecznie udokumentowany, była Jeanne Calment, w chwili śmierci mająca 122 lata i 164 dni.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stulatka

kobieta albo samica zwierząt mająca sto lat

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta mająca sto lat

(1.2) zwierzę, rzecz lub roślina mająca sto lat

forma rzeczownika.

(2.1) D., B. lp. od: stulatek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stulatki

kobieta albo samica zwierząt mająca sto lat

#### Źródła:

SJP.pl

# Stulecie

1. okres stu lat; wiek;
2. setna rocznica czegoś

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) wiek, sto lat

(1.2) setna rocznica

Stulecie, Wiek (skrót: w.) – jednostka miary czasu równa 100 latom, liczona od roku kończącego się cyframi "01" do najbliższego roku kończącego się dwoma zerami, np. od 1501 do 1600 to wiek XVI. W odniesieniu do lat przed naszą erą (p.n.e.) wiek zaczyna się rokiem z dwoma zerami, a kończy cyframi "01", np. od 500 p.n.e. do 401 p.n.e. to wiek V wiek p.n.e. Numery wieków w języku polskim zapisuje się zwyczajowo cyframi rzymskimi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stulejarz

pejoratywnie: życiowy nieudacznik, szczególnie w relacjach damsko-męskich; przegryw

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) neol. pot. pogard. człowiek płci męskiej popadły w stan marazmu życiowego, ofiara losu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stulejka

wrodzone zwężenie napletka członka męskiego; fimoza

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. wrodzone zwężenie napletka uniemożliwiające jego ściągnięcie poza żołądź prącia;

Stulejka (łac. phimosis) – męskie schorzenie wrodzone lub nabyte polegające na zwężeniu ujścia napletka, które uniemożliwia (stulejka całkowita) lub utrudnia (stulejka częściowa) ściąganie napletka (we wzwodzie lub w stanie spoczynku penisa). Łacińska nazwa pochodzi od greckiego słowa φῑμός, czyli kaganiec.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stuletni

mający sto lat

przymiotnik relacyjny

(1.1) mający sto lat

(1.2) trwający sto lat

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stulić

1. delikatnie zbliżyć do siebie, powodując, że coś się zamknie lub zmniejszy; skulić, skurczyć;
2. stulić się - zamknąć się; skulić się

#### Źródła:

SJP.pl

# Stulicha

roślina z rodziny kapustowatych; stulisz właściwy

Stulicha (Descurainia Webb & Berthel.) – rodzaj roślin należący do rodziny kapustowatych. Liczy ok. 40–45 gatunków, występujących głównie w Ameryce Północnej (30 gatunków) i na wyspach Makaronezji (7 gatunków). Jeden gatunek – stulicha psia (D. sophia) jest kosmopolityczny i występuje także we florze Polski jako jedyny przedstawiciel rodzaju. Nazwa rodzajowa upamiętnia francuskiego botanika i aptekarza – François Descuraina (1658-1740).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stulirowy

mający wartość stu lirów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stulistny

1. mający sto liści lub bardzo wiele liści, płatków;
2. róża stulistna - róża o różowych lub czerwonych kwiatach, ozdobna lub hodowana do wyrobu perfum, konfitur; centyfolia

przymiotnik

(1.1) mający sto (wiele) liści/płatków

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stulisz

roślina z rodziny krzyżowych

Stulisz (Sisymbrium L.) – rodzaj roślin z rodziny kapustowatych (Brassicaceae). Obejmuje 41 do 48 gatunków. Rośliny te występują naturalnie w strefach umiarkowanych i subtropikalnych na Starym Świecie, poza tym w Ameryce Północnej i jako rośliny introdukowane na innych kontynentach. W Polsce dwa gatunki rosną jako rodzime, a 7 dalszych jako przybysze zadomowieni lub przejściowo zawlekani.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stulitrowy

a) mający pojemność stu litrów;
b) zawierający sto litrów czegoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Stulony

1. delikatnie zbliżyć do siebie, powodując, że coś się zamknie lub zmniejszy; skulić, skurczyć;
2. stulić się - zamknąć się; skulić się

#### Źródła:

SJP.pl

# Stumarkowy

mający wartość stu marek

#### Źródła:

SJP.pl

# Stumetrowiec

biegacz specjalizujący się w biegach na dystansie stu metrów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stumetrówka

dystans o długości stu metrów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stumetrowy

mający długość stu metrów, wynoszący sto metrów

przymiotnik

(1.1) mający sto metrów długości, szerokości, wysokości albo sto metrów kwadratowych powierzchni

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stumilionowy

a) liczebnik porządkowy odpowiadający liczbie 100 000 000;
b) liczący sto milionów czegoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Stumilowy

mający długość stu mil, wynoszący sto mil

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuminutowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) trwający sto minut

#### Źródła:

Wiktionary

# Stuningować

[czytaj: stjuningować] zmodyfikować coś (np. komputer, pojazd) w sposób poprawiający wydajność lub odpowiadający czyimś szczególnym potrzebom; podrasować

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuningowany

[czytaj: stjuningować] zmodyfikować coś (np. komputer, pojazd) w sposób poprawiający wydajność lub odpowiadający czyimś szczególnym potrzebom; podrasować

#### Źródła:

SJP.pl

# Stunogi

mający sto nóg; stunożny

#### Źródła:

SJP.pl

# Stunożny

mający sto nóg; stunogi

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuoczny

mający sto oczu; mający wiele oczu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuoki

mający sto oczu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuosobowy

1. składający się ze stu osób;
2. przeznaczony dla stu osób

#### Źródła:

SJP.pl

# Stupa

budowla sakralna, głównie buddyjska

Stupa (sanskr. स्तूप stūpa; pali थुप thūpa, taj. เจติย czedi; laot. that; jap. 卒塔婆 sotoba, kopiec, szczyt) – najprostszy typ budowli sakralnej buddyjskiej, rzadziej dźinijskiej, wywodzącej się z Indii, pełniącej funkcję relikwiarza. Ze względu na architekturę jest niezwykle odporna na trzęsienia ziemi. Na terenie Sri Lanki ten typ budowli nosi nazwę dagoby, w Tajlandii – czedi, w Birmie - zedi lub paya, w Indonezji – candi, w Bhutanie, Nepalu i w Tybecie – czortenu, w Mongolii – suburganu. Buddyjska stupa symbolizuje oświecony stan Buddy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stupaj

stopień wyrąbany w śniegu lub lodzie ułatwiający wspinaczkę

#### Źródła:

SJP.pl

# Stupaja

dawniej, pogardliwie: policjant, bezmyślny służbista; stupajka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stupajka

dawniej, pogardliwie: policjant, bezmyślny służbista; stupaja

#### Źródła:

SJP.pl

# Stupak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stupiętrowy

mający sto pięter

przymiotnik

(1.1) taki który ma sto pięter; wysoki na sto pięter

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stupina

knot złożony ze skręconych nitek bawełnianych, wymoczony w wodzie z saletrą i mączką prochową, dawny rodzaj zapalnika

- Stupina – wieś w Rumunii, w okręgu Aluta, w gminie Cârlogani
- Stupina – wieś w Rumunii, w okręgu Konstanca, w gminie Crucea
- Stupina – wieś w Rumunii, w okręgu Vrancea, w gminie Măicănești

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stupkiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stupnicki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stupniki

Stupniki – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie bielskim, w gminie Bielsk Podlaski. Wchodzi w skład sołectwa Kożyno.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stupolowy

mający sto pól, np. warcaby stupolowe

przymiotnik

(1.1) mający sto pól

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stupor

zaburzenie psychiczne objawiające się znacznym zahamowaniem ruchowym i ograniczeniem reakcji na bodźce zewnętrzne; osłupienie, drętwica

Osłupienie (stupor) – zaburzenie poznawcze, do którego objawów należą akineza, mutyzm, brak reakcji na bodźce przy jednoczesnym zachowaniu przytomności (może być jednak ona nieznacznie przymglona).

Pacjent, mimo zachowania świadomości, nie reaguje na bodźce zewnętrzne, nie porusza się, nie mówi, wzrok ma utkwiony w jednym punkcie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stuposiany

Stuposiany (w latach 1977–1981 Łukasiewicze) – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie bieszczadzkim, w gminie Lutowiska. Leży w pobliżu ujścia Wołosatego do Sanu przy drodze wojewódzkiej nr 896.

Wieś jest siedzibą sołectwa Stuposiany, w którego skład wchodzą również miejscowości Procisne i Pszczeliny.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stuprocentówka

potocznie: stuprocentowa okazja

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuprocentowy

stanowiący sto procent czegoś

przymiotnik

(1.1) zawierający 100% czegoś

(1.2) taki, którego jest się pewny w 100%

(1.3) typowy, mający wszystkie cechy kogoś, czegoś

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stupsk

wieś w Polsce

Stupsk – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie mławskim, w gminie Stupsk.

Miejscowość jest siedzibą gminy Stupsk oraz rzymskokatolickiej parafii św. Wojciecha.

Stupsk leży około 11 km na południowy wschód od Mławy, przy trasie kolejowej linii nr 9 (Warszawa-Gdańsk). Przystanek kolejowy nazywa się Stupsk Mazowiecki.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stupski

przymiotnik od: Stupsk (miejscowość)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuptut

potocznie: ochraniacz przeciwśnieżny, zapobiegający dostaniu się śniegu do wnętrza buta

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) pot. ochraniacz na nogę mający kształt rurki, wykonany z wodoodpornego i odpornego na zabrudzenia materiału;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Sturamienny

mający sto ramion, odnóg itp.

#### Źródła:

SJP.pl

# Sturczeć

stać się Turkiem, przyjąć wiarę mahometańską; poturczyć się, sturczyć się

#### Źródła:

SJP.pl

# Sturczyć

1. skłonić kogoś do przyjęcia islamu (zrobić go Turkiem); sturczyć wielu; poturczyć;
2. sturczyć się - stać się Turkiem, przyjąć wiarę mahometańską; poturczyć się, sturczeć

#### Źródła:

SJP.pl

# Sturisoma

rodzaj słodkowodnych ryb z rodziny zbrojnikowatych

Sturisoma – rodzaj słodkowodnych ryb sumokształtnych z rodziny zbrojnikowatych (Loricariidae). Spotykane w hodowlach akwariowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Sturkać

czasownik niedokonany

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. trącać

#### Źródła:

Wiktionary

# Sturublówka

banknot o wartości stu rubli

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) banknot o nominale 100 rubli

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Sturublowy

mający wartość stu rubli

przymiotnik

(1.1) mający wartość / liczący / wynoszący 100 rubli

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Sturzić

czasownik dokonany

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. trącić

#### Źródła:

Wiktionary

# Stus

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. stos

#### Źródła:

Wiktionary

# Stustopniowy

1. mający sto stopni (w jakiejś skali);
2. mający sto stopni, etapów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stustronicowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) taki, który liczy sto stron

#### Źródła:

Wiktionary

# Stuświecowy

1. zawierający sto świec;
2. żarówka stuświecowa - żarówka mająca moc stu watów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuszować

stonować;
1. zmniejszyć, złagodzić jaskrawość, ostrość rysunku, malowidła;
2. przenośnie: złagodzić ostrość, agresywny ton czegoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuszowywać

rzadko:
1. zmniejszać, łagodzić jaskrawość, ostrość rysunku, malowidła; tonować;
2. przenośnie: łagodzić ostrość, agresywny ton czegoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Stutonowy

a) ważący sto ton;
b) mieszczący sto ton czegoś;
c) mogący unieść sto ton

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuttgarcki

[czytaj: sztutgarcki] przymiotnik od: Stuttgart, miasto w południowej części Niemiec

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze Stuttgartem, dotyczący Stuttgartu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stuttgart

[czytaj: sztutgart] miasto w Niemczech

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Niemczech, stolica i największe miasto kraju związkowego Badenia-Wirtembergia;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stuttgartczyk

[czytaj: sztutgartczyk] mieszkaniec Stuttgartu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuttgartka

[czytaj: sztutgartka] mieszkanka Stuttgartu (miasta w Niemczech)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stutthof

[czytaj: sztuthof] hitlerowski obóz koncentracyjny

## Inne

- Stutthof – niemiecki obóz koncentracyjny
- procesy załogi Stutthofu

## Polska

- Sztutowo – wieś gminna w województwie pomorskim, w powiecie nowodworskim

## Zobacz też

- Stuthof

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stutysięcznik

statek o wyporności stu tysięcy ton

#### Źródła:

SJP.pl

# Stutysięczny

przymiotnik odliczebnikowy

(1.1) od sto tysięcy

#### Źródła:

Wiktionary

# Stuwatowy

mający moc stu watów

#### Źródła:

SJP.pl

# Stuwierszowy

składający się ze stu wierszy

#### Źródła:

SJP.pl

# Stużno

Stużno – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie opoczyńskim, w gminie Opoczno.

Do 1954 roku istniała gmina Stużno. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Doroty w Petrykozach.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stuzłotówka

banknot o nominale stu złotych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) numizm. moneta lub banknot którego wartość wynosi sto złotych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stuzłotowy

mający wartość stu złotych

przymiotnik relacyjny

(1.1) mający wartość stu złotych

(1.2) wynoszący sto złotych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stuła

w liturgii katolickiej: rodzaj szarfy zakładanej przez kapłana do mszy świętej i innych czynności liturgicznych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kośc. szata liturgiczna prezbiterów w formie wstęgi sukna;

Stuła od łac. stola (długa szata) – szata liturgiczna używana w liturgii wielu Kościołów chrześcijańskich.

W liturgii rzymskiej rodzaj szarfy zakładanej przez kapłana (na szyję, końce zwisają swobodnie na piersiach) i diakona (ukośnie, na lewym ramieniu) do mszy i wszelkich innych czynności liturgicznych. Do mszy zakładana jest pod ornat, może być skrzyżowana na piersiach (w rytach zachodnich, na mszy trydenckiej musi) i przewiązywana cingulum. Diakoni przepasują się stułą ukośnie, z lewego ramienia na prawą stronę. Kolor stuły, podobnie, jak barwa ornatu czy kapy, zależy albo od obchodu liturgicznego danego dnia, albo od spełnianego obrzędu. Dla przykładu, przy spowiedzi używa się stuły fioletowej. Stuła kapłana jest symbolem belki krzyża, którą niósł Chrystus oraz łaski uświęcającej, która zdobi duszę kapłana.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stułbia

gatunek jamochłonów

Hydra (stułbia) – rodzaj stułbiopławów (Hydrozoa) obejmujący około 30 gatunków, w tym występujące w Polsce:

- Hydra attenuata (Hydra vulgaris) – stułbia pospolita,
- Hydra circumcincta,
- Hydra oligactis (Pelmatohydra oligactis) – stułbia szara,
- Hydra oxycnida,
- Hydra stellata,
- Hydra viridis (Chlorohydra viridissima) – stułbia zielona.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stułbiopław

przedstawiciel jednej z gromad nalezących do parzydełkowców

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stułbiopławy

gromada zwierząt należących do parzydełkowców

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stułka

rodzaj kapeluszowych grzybów z rodziny szczeciniakowatych

Coltricia Gray (stułka) – rodzaj grzybów z rodziny szczeciniakowatych (Hymenochaetaceae). W Europie występują 3 gatunki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stwardnienie

1. zgrubiałe, twarde miejsce na czymś;
2. stwardnienie rozsiane - przewlekła choroba ośrodkowego układu nerwowego; sclerosis multiplex

Stwardnienie (łac. sclerosis) w medycynie jest określeniem patologii polegającej na zmianie spoistości tkanki na większą w przebiegu danego procesu chorobowego. Może odnosić się do:

- stwardnienia rozsianego (łac. sclerosis disseminata)
- stwardnienia guzowatego (łac. sclerosis tuberosa)
- stwardnienia zanikowego bocznego
- stwardnienia koncentrycznego (łac. sclerosis concentrica)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stwardnióny

przymiotnik

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. stwardniały

#### Źródła:

Wiktionary

# Stwarzać

1. powoływać kogoś lub coś do istnienia; kreować, tworzyć, robić;
2. powodować coś, np. stwarzać przychylną atmosferę

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) powoływać do istnienia

(1.2) stawać się przyczyną czegoś

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stwarzanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stwarzać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stwierdzać

czasownik przechodni niedokonany (dk. stwierdzić)

(1.1) dochodzić do wniosku

(1.2) mówić z przekonaniem

#### Źródła:

Wiktionary

# Stwierdzalny

dający się stwierdzić

#### Źródła:

SJP.pl

# Stwierdzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) wypowiedź stwierdzająca coś, wypowiedź wyrażająca przekonanie o czymś

#### Źródła:

Wiktionary

# Stwierdzić

czasownik przechodni dokonany (ndk. stwierdzać)

(1.1) dokonany od|stwierdzać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stwiha

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka na Ukrainie i Białorusi, prawobrzeżny dopływ Prypeci;

Stwiha (biał. Сцвіга, Scwiha; ros. Ствига, Stwiga; ukr. Ствига, Stwyha) – rzeka na Ukrainie i Białorusi, będąca prawobrzeżnym dopływem Prypeci.

Długość rzeki wynosi 178 km, powierzchnia dorzecza 5440 km². Źródła rzeki znajdują się na Polesiu Wołyńskim (Ukraina) w okolicach wsi Budki Snowidowickie - 60 km na wsch. od miejscowości Sarny. Ujście Stwihy znajduje się w okolicach wsi Pahost - 10km na wsch. od Turowa.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stwolno

Stwolno – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie rawickim, w gminie Rawicz.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stwór

istota o dziwnym, niesamowitym wyglądzie

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) dziwna, często odrażająca istota

(1.2) gw-pl|Poznań. stworzenie

Potwór, monstrum, bestia (łac. zły omen, cud) – określenie szerokiej grupy fikcyjnych stworzeń występujących w mitologii, legendach, wierzeniach ludowych oraz literaturze grozy. Stworzenia takie zwykle cechują się przerażającym wyglądem, a także agresywnym zachowaniem, często utożsamianym z wcieleniem zła.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stwora

stwór, poczwara

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. osoba, postać

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stwórca

w religiach monoteistycznych: Bóg; Przedwieczny, Wszechdoskonały, Wszechwidzący, Wszechwiedzący, Wszechmogący

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rel. książk. Bóg, twórca świata (szczególnie w religiach monoteistycznych); istota duchowa, która spowodowała powstanie świata zgodnie z wiarą: żydów, muzułmanów, chrześcijan;

Stwórca, Stworzyciel, Bóg Stwórca – istota (często Bóg), która zgodnie z wierzeniami powszechnymi w wielu religiach i mitologiach miała powołać świat i ludzi do istnienia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stwórczy

przymiotnik od: stwórca

przymiotnik

(1.1) właściwy Stwórcy: istocie boskiej

(1.2) właściwy stwórcy: osobie, która coś stworzyła lub potrafi stworzyć

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stwórczyni

→ stwórca; twórczyni, kreatorka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stworek

zdrobnienie od: stwór

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zdrobn. od: stwór

(1.2) mała, nierzeczywista istota

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stworzenie

istota żywa

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zwierzę lub człowiek

(1.2) odczasownikowy od|stworzyć.

Stworzenie świata – akt, w którym bóg, bogowie, najwyższa istota transcendentna, praprzyczyna, arché, powołuje do istnienia materię, przestrzeń i czas.

W podstawowych systemach filozoficznych świat został stworzony lub zaistniał za przyczyną odpowiednio:

- Arché – jońska filozofia przyrody
- Budowniczy świata – Platon (→ deizm)
- Pierwsza przyczyna – Arystoteles
- Logos – Filon z Aleksandrii
- Absolut – Plotyn (→ panteizm)
- Bóg Stwórca – chrześcijaństwo (Bóg w chrześcijaństwie), judaizm (Bóg w judaizmie), islam (Allah) (→ creatio ex nihilo, Stworzenie świata według Biblii)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stworzonko

pieszczotliwe zdrobnienie od: stworzenie (dziecko lub zwierzę); istotka

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pieszcz. istotka; człowieczek, dzieciątko, zwierzątko

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stworzyć

1. powołać kogoś lub coś do istnienia; wykreować, wykonać, zrobić;
2. spowodować coś, np. stworzyć przychylną atmosferę;
3. przenośnie: nadać komuś lub czemuś jakieś cechy, np. stworzyć zupełnie inną osobę

czasownik przechodni dokonany (ndk. stwarzać)

(1.1) dokonany od|stwarzać.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stworzyciel

ten, kto stworzył; stwórca

#### Źródła:

SJP.pl

# Stworzycielka

→ stworzyciel; kreatorka, stwórczyni

#### Źródła:

SJP.pl

# Stychiczny

składający się z wersów, wierszowany

#### Źródła:

SJP.pl

# Stychometria

numerowanie wierszy połączone z umieszczaniem na marginesach cyfr oznaczających kolejne wersy

Stychometria – numerowanie wierszy w danym tekście, połączone z umieszczaniem na marginesach cyfr, oznaczających kolejne wersy lub w przypadku prozy linijki druku.

Starożytni Grecy oraz Rzymianie mieli zwyczaj mierzyć długość swoich dzieł literackich liczbą linii. Przede wszystkim dzieła poetyckie miały numerowane i liczone wersety. W dziełach Homera linia zawierała około 36 liter i 16 sylab. Tak odmierzone linie nazywane były στιχοι, albo επη.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stychomytia

żywy dialog w dramacie wierszowanym, będący wymianą jednowersowych replik, zachowujących taki sam porządek metryczny, a często również składniowy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) liter. dynamiczny, zbudowany z krótkich, jednowierszowych replik dialog w dramacie;

Stychomytia – w antycznym dramacie greckim żywiołowy dialog postaci scenicznych, złożony z jednowersowych replik wypowiadanych naprzemiennie (wypowiedź każdej z dwóch postaci składa się z jednego, pełnego wiersza).W przypadku dwuwierszowych wypowiedzi stosuje się nazwę dystychomytia. Jeżeli wypowiedzi bohaterów dopełniają się w obrębie jednego wersu, mówimy o haplostychomytii. Przykładem stychomytii są wersy 730-757 Antygony, zaś dystychomytii wersy 106-131 Króla Edypa. Stychomytia występuje też w Hippolytosie uwieńczonym Eurypidesa:

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Styczeń

pierwszy miesiąc roku kalendarzowego

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) pierwszy miesiąc w roku (wg kalendarza gregoriańskiego i juliańskiego);

(1.2) stpol. luty

Styczeń – pierwszy miesiąc w roku, według kalendarza gregoriańskiego ma 31 dni. Styczeń jest miesiącem zimowym na półkuli północnej, a letnim na południowej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Styczka

1. w technice: część styku bezpośrednio przylegająca do innego elementu instalacji elektrycznej;
2. dawniej, rzadko: miejsce dotknięcia się połączenia; styk, styczność

#### Źródła:

SJP.pl

# Styczna

prosta styczna do krzywej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geom. linia prosta mająca punkt wspólny z krzywą lub powierzchnią, nieprzecinająca jej w tym punkcie;

forma przymiotnika.

(2.1) M. i W. ż. od styczny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stycznik

elektromechaniczne urządzenie włączające i wyłączające obwody elektryczne

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) elektr. urządzenie elektromechaniczne do zamykania i przerywania obwodów elektrycznych średniej mocy;

Stycznik – elektryczny łącznik mechanizmowy, przestawiany w sposób inny niż ręczny, o tylko jednym położeniu spoczynkowym styków ruchomych, zdolny do załączania, wyłączania i przewodzenia prądu w normalnych warunkach pracy obwodu, a także przy przeciążeniach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stycznikowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze stycznikiem, dotyczący stycznika

#### Źródła:

Wiktionary

# Styczniowy

przymiotnik od: styczeń

przymiotnik

(1.1) dotyczący stycznia, dziejący się w styczniu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Styczność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zetknięcie się z kimś lub czymś

(1.2) cecha tego, co styczne

(1.3) geom. posiadanie wspólnej stycznej

#### Źródła:

Wiktionary

# Styczny

stykający się z czymś w jednym punkcie

przymiotnik

(1.1) stykający się w jednym punkcie; taki, który przylega do czegoś

(1.2) zbiegający się w danym zagadnieniu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Styczyński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stydnąć

czasownik

(1.1) stpol. stygnąć

#### Źródła:

Wiktionary

# Styg

dawniej: wysoka czapka; kłobuk, kołpak

#### Źródła:

SJP.pl

# Stygijski

przymiotnik relacyjny

(1.1) poet. związany ze Styksem, dotyczący Styksu

#### Źródła:

Wiktionary

# Stygimoloch

rodzaj dinozaura z rodziny pachycefalozaurów; stenotol

Stygimoloch (Stygimoloch spinifer) – dinozaur z rodziny pachycefalozaurów (Pachycephalosauridae); jego nazwa znaczy "ciernisty diabeł".

Żył w epoce późnej kredy (68-65 mln lat temu) na terenach Ameryki Północnej. Długość ciała do 3 m, wysokość ok. 1,7 m masa ok. 70 kg. Jego szczątki znaleziono w USA (stany Montana, Wyoming).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stygmasterol

Stygmasterol, C
29H
48O – organiczny związek chemiczny z grupy steroli. Występuje naturalnie w ziarnie soi. Jest wykorzystywany w przemyśle farmaceutycznym oraz przy syntezie hormonów.

#### Źródła:

Wikipedia

# Stygmat

1. znak, którym piętnowano w starożytności niewolników;
2. znamię, znak, piętno;
3. rana na ciele przypominająca rany z ukrzyżowanego ciała Chrystusa

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przen. piętno, znamię, oznaka

(1.2) rel. rana pojawiająca się na ciele mistyków chrześcijańskich przeżywających w ekstazie Mękę Pańską;

(1.3) szt. przedstawienie w sztuce rany w boku lub kończynie u świętych mistyków

- stygmat – piętno, cecha charakterystyczna, naznaczenie; w starożytności znak wypalany na ciele niewolników lub przestępców
- stygmaty – pojawiające się na ciele znaki (najczęściej rany), które świadczyć mają o znaku danym przez Boga (głównie w chrześcijaństwie, lecz także w islamie)
- Stygmat czasów – jakieś zjawisko charakterystyczne dla danego okresu
- Stygmat śmierci – szczególny wygląd lub zachowanie, wskazujące na zbliżający się kres życia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stygmatyczka

kobieta, u której pojawiają się stygmaty

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rel. kobieta ze śladami ran Chrystusowych na ciele

Stygmatyczka – spektakl telewizyjny Sceny Faktu Teatru Telewizji z 2008 w reżyserii Wojciecha Nowaka, opowiadający o losach mistyczki chrześcijańskiej Wandy Boniszewskiej, siostry z bezhabitowego Zgromadzenia Sióstr od Aniołów.

Autor scenariusza oparł się głównie na wspomnieniach zmarłej w opinii świętości zakonnicy, radzieckich dokumentach sądowych, operacyjnych dokumentach polskich i radzieckich służb bezpieczeństwa. Wykorzystane zostały też wspomnienia kard. Henryka Gulbinowicza, ks. Jana Pryszmonta oraz kapucyna o. Gabriela Bartoszewskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stygmatyczny

→ stygmat, → stygmatyzm

Patrz:stygmat, → stygmatyzm

#### Źródła:

SJP.pl

# Stygmatyk

osoba, u której pojawiają się stygmaty

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rel. osoba ze śladami ran Chrystusowych na ciele

- stygmat – piętno, cecha charakterystyczna, naznaczenie; w starożytności znak wypalany na ciele niewolników lub przestępców
- stygmaty – pojawiające się na ciele znaki (najczęściej rany), które świadczyć mają o znaku danym przez Boga (głównie w chrześcijaństwie, lecz także w islamie)
- Stygmat czasów – jakieś zjawisko charakterystyczne dla danego okresu
- Stygmat śmierci – szczególny wygląd lub zachowanie, wskazujące na zbliżający się kres życia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stygmatyzacja

1. publiczne potępianie jakiejś osoby lub grupy; piętnowanie;
2. w religii: pojawienie się u kogoś stygmatów

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) publiczne potępianie danej osoby lub grupy

(1.2) proces nadawania, często negatywnych, określeń osobom, grupom lub kategoriom społecznym

Stygmatyzacja, naznaczanie – proces nadawania określeń dotyczących zachowania jednostkom, grupom społecznym lub kategoriom społecznym, w wyniku czego przyjmują one nadane im cechy i zaczynają działać zgodnie z przypisanymi im etykietami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stygmatyzm

1. występowanie u kogoś stygmatów;
2. w optyce: właściwość układu soczewek polegająca na skupianiu się promieni światła wychodzących z jednego punktu (nieleżącego na głównej osi układu) również w jednym punkcie

- stygmat – piętno, cecha charakterystyczna, naznaczenie; w starożytności znak wypalany na ciele niewolników lub przestępców
- stygmaty – pojawiające się na ciele znaki (najczęściej rany), które świadczyć mają o znaku danym przez Boga (głównie w chrześcijaństwie, lecz także w islamie)
- Stygmat czasów – jakieś zjawisko charakterystyczne dla danego okresu
- Stygmat śmierci – szczególny wygląd lub zachowanie, wskazujące na zbliżający się kres życia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stygmatyzować

naznaczać, nadawać stygmaty

#### Źródła:

SJP.pl

# Stygmatyzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stygmatyzować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Styk

1. miejsce, w którym dotykają się linie, powierzchnie;
2. powiązanie różnych zjawisk, zazębianie się, pogranicze dziedzin;
3. połączenie elementów układu elektrycznego zapewniające przepływ prądu;
4. część urządzenia dobrze przewodząca prąd

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) elektr. element obwodu, pozwalający włączać lub wyłączać przepływ prądu

(1.2) miejsce, w którym dotykają się dwie płaszczyzny, figury itp.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Styka

przysuwać do siebie obiekty, aż do zetknięcia; przytykać; przykładać

- Adam Styka (ur. 1890, zm. 1959) – polski malarz
- Adam Styka (ur. 1940) – polski malarz, grafik, pedagog
- Jan Styka (ur. 1858, zm. 1925) – polski malarz
- Tadeusz Styka (ur. 1889, zm. 1954) – polski malarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stykać

przysuwać do siebie obiekty, aż do zetknięcia; przytykać; przykładać

czasownik niedokonany (dk. zetknąć)

(1.1) przysuwać do siebie obiekty, aż do zetknięcia

(1.2) powodować spotkanie, znajomość dwóch lub więcej osób

czasownik zwrotny niedokonany stykać się (dk. zetknąć się)

(2.1) przylegać do czegoś

(2.2) wchodzić z kimś lub z czymś w bezpośredni kontakt

(2.3) sąsiadować ze sobą, współwystępować z czymś

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Styknąć

1. w gwarze śląskiej: starczyć, wystarczyć;
2. styknąć się - zetknąć się, spotkać się

#### Źródła:

SJP.pl

# Styknyć

czasownik dokonany

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. wystarczyć

#### Źródła:

Wiktionary

# Stykówka

stykowa odbitka fotograficzna, uzyskiwana w konsekwencji położenia naświetlonej błony fotograficznej bezpośrenio na papier światłoczuły

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) fot. odbitka fotograficzna służąca do uzyskania wglądówek, wykonana przez naświetlenie papieru światłoczułego przez negatywy położone bezpośrednio na tym papierze

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stykowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stykowy

→ styk

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze stykiem, dotyczący styku

Patrz:styk

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Styks

mit. gr. jedna z rzek w Hadesie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) mitgr. główna rzeka Hadesu;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Styksowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) mitgr. odnoszący się do Styksu, dotyczący Styksu

#### Źródła:

Wiktionary

# Styl

1. cechy charakteryzujące sztukę jakiejś epoki, jakiegoś twórcy lub regionu;
2. sposób bycia, ubierania się charakterystyczny dla jakiejś osoby;
3. w sporcie: wykonywanie odpowiednich ruchów charakterystycznych dla danej dyscypliny

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) sposób wyrażania się; sposób mówienia, pisania;

(1.2) sposób czyjegoś postępowania, zachowania

(1.3) zespół cech charakterystycznych dla danego regionu, epoki itp.

(1.4) sport. ruchy właściwe danej dyscyplinie sportowej

(1.5) rodzaj starożytnego przyrządu do pisania, rylec

(1.6) inform. wygląd elementu strony HTML, nadawany za pomocą CSS

- styl językowy
- styl w kulturze
- Styl – program telewizyjny
- styl – stylisko, trzonek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stylaria

pierścienica z gromady skąposzczetów

Stylaria (Stylaria lacustris (Linnaeus, 1767)) – gatunek wolno żyjącej wodnej pierścienicy z rodziny Naididae z podgromady skąposzczetów. Zwierzę można łatwo rozpoznać po długim, skierowanym do przodu czułku znajdującym się na główce.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stylben

węglowodór wielopierścieniowy stosowany jako scyntylator (substancja emitująca światło pod wpływem promieniowania jonizującego); stilben

Stylben (stilben) – organiczny związek chemiczny z grupy wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych i nienasyconych. Występuje w dwóch odmianach izomerycznych trans i cis (izostilben). Tworzy bezbarwne lub żółtawe kryształy. Łatwo polimeryzuje tworząc polimer – polistilben.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stylbenowy

barwnik stilbenowy; barwnik syntetyczny do barwienia tkanin lub papieru

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylbit

1. inaczej: desmin
2. inaczej: heulandyt

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylik

1. potoczne zdrobnienie od: styl (język);
2. plecha wtórna niektórych porostów; trzoneczek;
3. regionalnie: małe stylisko; rączka, trzonek

- stylik (trzonek) – grzbietowa część ciała kielichowatych służąca przytwierdzeniu do podłoża
- stylik (trzonek) – część ciała lejkogębców służąca przytwierdzeniu do podłoża
- stylik – przedustna część ciała niektórych wąsonogów służąca przytwierdzeniu do podłoża
- stylik (wyrostek rylcowy) – wyrostek na odwłoku widłogonków i niektórych owadów
- stylik (trzonek, pomostek, pedicel) – przewężenie za pierwszym segmentem odwłoka trzonkówek
- stylik (łącznik) – przewężenie pierwszego segmentu opistosomy (odwłoka) pająków, łączące go z prosomą
- stylik – podłużna struktura łącząca komórki mikroskopijnych glonów wzajemnie lub z podłożem

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stylikowce

przedstawiciel podrzędu owadów z rzędu błonkówek; trzonkówka, stylikówka

Trzonkówki, zwane również stylikowcami, stylikówkami lub stylikoodwłokimi (Apocrita) – podrząd owadów z rzędu błonkówek.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stylikowiec

przedstawiciel podrzędu owadów z rzędu błonkówek; trzonkówka, stylikówka

#### Źródła:

SJP.pl

# Styling

[czytaj: stajling]
1. stylizacja fryzury;
2. projektowanie modnych przedmiotów użytkowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Styliolit

utwór geologiczny o postaci niewielkich słupków, piramidek lub stożków, występujący na płaszczyźnie warstw wapieni i dolomitów; stylolit

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylisko

drewniany, podłużny uchwyt narzędzia ręcznego

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) drewniany, podłużny uchwyt narzędzia

Stylisko – uchwyt ręcznych narzędzi gospodarskich, budowlanych, ogrodniczych, broni i sprzętu alpinistycznego. Zamiennie stosuje się również nazwę – trzonek lub drzewce. Nazwa stosowana także w odniesieniu do krótkiej ręcznej broni obuchowej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stylista

1. pisarz lub mówca oceniany z punktu widzenia wartości jego stylu;
2. osoba tworząca czyjś wizerunek poprzez dobór odpowiedniej fryzury, makijażu, ubioru itp.;
3. projektant modnych przedmiotów użytkowych

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pisarz, mówca oceniany ze względu na jego styl

(1.2) osoba tworząca czyjś wizerunek, doradzając odpowiedni strój, makijaż, fryzurę itp.

(1.3) projektant mody, fryzur, wnętrz itp.

Stylista (2008) – amerykański program typu reality show, wyprodukowany przez stację The CW o tematyce mody. Pomysłodawcą show jest Eli Holzman.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stylistka

→ stylista

Stylistka (oryg. Personal Shopper) – francusko-niemiecki thriller z 2016 roku w reżyserii Oliviera Assayasa. Główną rolę w filmie zagrała amerykańska aktorka Kristen Stewart. Zdjęcia kręcono w Paryżu, Pradze i Omanie (m.in. w Maskacie).

Premiera filmu odbyła się 17 maja 2016 roku podczas 69. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Cannes. Siedem miesięcy później, 14 grudnia, obraz trafił do kin na terenie Francji.

Patrz:stylista

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stylistyczny

w języku, literaturze, sztuce: wynikający ze stylu, związany ze stylem

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze stylistyką, dotyczący stylistyki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stylistyk

osoba zajmująca się stylistyką

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylistyka

1. nauka o stylu; dział literaturoznawstwa i językoznawstwa zajmujący się opisem i analizą stylów językowych;
2. styl charakterystyczny dla twórcy, dzieła lub epoki

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) liter. jęz. dział nauki zajmujący się opisem i analizą stylów językowych

(1.2) liter. archit. muz. szt. styl charakterystyczny dla danego twórcy lub dzieła

Stylistyka – dyscyplina z pogranicza nauki o literaturze i językoznawstwa, zajmująca się sposobami językowego ukształtowania wypowiedzi, analizująca tekst pod względem celowości, przydatności i stosowności użytych w nim środków językowych.

Stylistyka wykorzystuje na swoje potrzeby wszystkie działy nauki o języku: fonetykę, aby móc zbadać wartość brzmieniową tekstu; morfologię i słowotwórstwo, które mogą być pomocne np. przy rozpoznawaniu użytych przez autora form fleksyjnych lub neologizmów; składnię, gdyż budowa zdań także wpływa na stylistyczną wartość tekstu; semantykę, która pomaga ocenić zasadność użytego słownictwa. Nauka o stylu wykształciła także szeroki zakres własnych pojęć (środki stylistyczne, style, stylizacje), niezbędnych do badania tekstu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stylita

dawny, wschodni asceta, który spędzał życie na szczycie wysokiego słupa; słupnik

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylizacja

1. stylistyczne opracowanie tekstu;
2. celowe wprowadzenie do utworu literackiego lub dzieła sztuki cech określonego stylu; stylizowanie;
3. w plastyce: dekoracyjne kształtowanie formy przedstawionych postaci lub przedmiotów;
4. zestawienie różnych elementów tak, aby tworzyły całość jednorodną stylistycznie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) nadawanie czemuś pewnego stylu

(1.2) nakładanie makijażu i przygotowanie modelki lub modela do zdjęć, pokazu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stylizacyjny

przymiotnik od: stylizacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylizator

osoba stylizująca coś

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylizatorka

kobieta stylizująca coś; stylistka

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylizatorski

→ stylizatorstwo

Patrz:stylizatorstwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylizatorstwo

stylizacja, zwłaszcza przesadna, fałszywa lub niepotrzebna

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylizować

1. upodabniać wypowiedź ustną lub tekst pisany do założonego stylu;
2. w plastyce: stosować ornamentykę w przedstawianiu postaci lub przedmiotów, zmieniając ich kształt i zdobnictwo;
3. stylizować się - naśladować kogoś w zachowaniu lub ubiorze

czasownik przechodni niedokonany (dk. wystylizować)

(1.1) dokonywać stylizacji

(1.2) dokonywać stylistycznego opracowania tekstu

czasownik zwrotny niedokonany stylizować się (dk. wystylizować się)

(2.1) naśladować kogoś w zachowaniu lub w wyglądzie, ubiorze itd.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stylizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stylizować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stylizowany

1. upodabniać wypowiedź ustną lub tekst pisany do założonego stylu;
2. w plastyce: stosować ornamentykę w przedstawianiu postaci lub przedmiotów, zmieniając ich kształt i zdobnictwo;
3. stylizować się - naśladować kogoś w zachowaniu lub ubiorze

przymiotnik

(1.1) posiadający cechy pewnego stylu, przedstawiony lub sformułowany na wzór określonego stylu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stylo

dawniej: taśma do odtwarzania i rejestracji dźwięków; stil, stilo

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylobat

w starożytnych świątyniach greckich i rzymskich: cokół stanowiący podstawę kolumnady

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stylolit

utwór geologiczny o postaci niewielkich słupków, piramidek lub stożków, występujący na płaszczyźnie warstw wapieni i dolomitów; styliolit

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylometria

metoda badania stylu pisarza

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) statystyczna analiza tekstu pod względem cech jego stylu w celu ustalenia jego autorstwa lub chronologii;

Stylometria (gr. στῦλος „słup” i μέτρον „miara”) – metoda analizy dzieła sztuki dla ustalenia statystycznej charakterystyki stylu autora. Służy głównie rozstrzyganiu kwestii autorstwa dzieł anonimowych bądź chronologii przekazu. Założenia stylometrii przedstawił w roku 1890 Wincenty Lutosławski, w pracy „Principes de stylometrie”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stylon

stilon (rzadziej);
1. mocne włókno poliamidowe;
2. tkanina z włókna o tej samej nazwie

Polikaprolaktam, poliamid-6, PA-6 – organiczny związek chemiczny z grupy poliamidów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stylony

delikatne damskie pończochy

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylotwórczy

mający wpływ na tworzenie się stylu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylówa

potocznie: wizerunek, wygląd zewnętrzny danej osoby; image, wizaż, outfit, stylówka, look

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. żart. stylizacja, zestawienie elementów ubioru, dodatków, fryzury, makijażu itp.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stylować

potocznie: nadawać tekstowi styl graficzny

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylówka

potocznie: wizerunek, wygląd zewnętrzny danej osoby; image, wizaż, outfit, stylówa, look

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylowość

→ stylowy

Patrz:stylowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylowy

1. posiadający ustalony styl, utrzymany w jakimś jednorodnym stylu;
2. będący w dobrym stylu; gustowny;
3. odnoszący się do stylu w literaturze, sztuce, sporcie itp.

przymiotnik

(1.1) taki, który jest utrzymany w określonym stylu

(1.2) taki, który jest w dobrym stylu

(1.3) taki, który odnosi się do stylu w literaturze, sztuce, sporcie itp.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Styloznawca

specjalista w zakresie nauki, wiedzy o stylach

#### Źródła:

SJP.pl

# Styloznawczy

związany z nauką, wiedzą o stylach

#### Źródła:

SJP.pl

# Styloznawstwo

nauka, wiedza o stylach

#### Źródła:

SJP.pl

# Stylus

1. pałeczka do obsługi urządzeń elektronicznych z ekranem dotykowym; rysik;
2. rylec do pisania na tabliczkach powleczonych woskiem, używany w starożytnym Rzymie; styl

- Stylus (rysik) – narzędzie przypominające ołówek, służące do wskazywania na ekranie (np. do rysowania).
- Stylus (rozszerzenie) – program umożliwiające zmianę wyglądu stron internetowych.
- stylus (l. mn. styli) – w anatomii określenie różnych krótkich wyrostków, np.:
  - stylus – część prącia kosarzy
  - stylus – paramera wojsiłków i niektórych pluskwiaków równoskrzydłych
  - stylus – ogonek niektórych mszyc
  - stylus – część narządów gębowych pcheł (stylus dorsalis i s. ventralis)
  - stylus – część męskiego narządu kopulacyjnego pierwogonków
  - stylus analis – gonostylus
  - stylus antennalis – szczecinka na czułkach muchówek
  - stylus coxalis – wyrostek na biodrach
  - stylus genitalis – gonapofiza u termitów
  - stylus salivarius – część narządów gębowych roztoczy
  - stylus – różnego rodzaju słupkowaty twór u glonów, w polskiej literaturze stylik

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wikipedia

# Stymulacja

1. zachęcanie do jakiejś aktywności; bodziec, podnieta, pobudka;
2. w biologii: pobudzanie organizmu (np. jego narządów, tkanek) przez bodźce, np. chemiczne, fizyczne; stymulowanie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pobudzanie do aktywności, rozwoju

(1.2) biol. wywoływanie stanu pobudzenia w organizmie przez bodziec zewnętrzny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stymulacyjny

przymiotnik od: stymulacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Stymulant

w medycynie: środek farmakologiczny przywracający pacjentowi chęć działania

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) bodziec wzmagający procesy życiowe, zob. stymulator.

(1.2) książk. bodziec, zob. stimulus.

Stymulanty – substancje psychoaktywne działające zazwyczaj pobudzająco. Zwykle powodują wiele skutków ubocznych, tym więcej im mocniejsze pobudzenie. Najsilniejsze stymulanty legalnie dostępne są tylko na receptę.

Stymulanty zwiększają aktywność układu współczulnego lub ośrodkowego układu nerwowego. Niektóre stymulanty powodują pewien rodzaj euforii, szczególnie te, które oddziałują na ośrodkowy układ nerwowy. Niektóre stymulanty używane są w medycynie w celu: podtrzymywania czujności i przeciwdziałania zmęczeniu, szczególnie w sytuacjach gdy sen jest niemożliwy (na przykład podczas prowadzenia pojazdów), zapobiegania chorobowemu zmęczeniu i senności (jak w przypadku narkolepsji), odchudzania (fentermina, benzfetamina) czy podnoszenia zdolności koncentracji i skupienia (zwłaszcza w przypadku ADHD). Rzadziej (i tylko wybrane preparaty z grupy Inhibitorów MAO) stosuje się w leczeniu depresji. Stymulanty są często nadużywane przez ludzi chcących zwiększyć swoją sprawność psychiczną i produktywność, a także przez osoby chore na anoreksję. Są też popularne w użyciu rekreacyjnym, ze względu na euforię jaką powodują.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stymulator

1. w medycynie: aparat pobudzający komórki żywego organizmu, powodujący wytwarzanie określonych bodźców, np. stymulator (rozrusznik) serca; pobudzacz;
2. w biologii: preparat fizyczny lub chemiczny pobudzający procesy życiowe organizmu, np. stymulator wzrostu roślin;
3. książkowo: czynnik zachęcający do podjęcia jakiegoś działania, np. stymulator zmian, rozwoju, postępu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) czynnik pobudzający działanie, bodziec, stymulant

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stymulować

1. wzmagać procesy życiowe organizmu poprzez bodziec, impuls; pobudzać, podniecać;
2. książkowo: pobudzać do jakiegoś działania, do wzmożonej aktywności; zachęcać

czasownik przechodni

(1.1) pobudzać do działania

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stymulowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stymulować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stymulujący

1. wzmagać procesy życiowe organizmu poprzez bodziec, impuls; pobudzać, podniecać;
2. książkowo: pobudzać do jakiegoś działania, do wzmożonej aktywności; zachęcać

przymiotnik

(1.1) książk. zwiększający aktywność organizmu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stynka

ryba z rodziny stynkowatych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) icht. nazwa systematyczna|Osmerus eperlanus|ref=tak., mała ryba o dużych łuskach;

Stynka (Osmerus eperlanus) – anadromiczna ryba z rodziny stynkowatych (Osmeridae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stynkokształtne

rząd ryb promieniopłetwych

Stynkokształtne (Osmeriformes) – rząd ryb promieniopłetwych (Actinopterygii) z grupy przedkolcopłetwych, obejmujący gatunki anadromiczne, tzn. spędzające większość życia w morzu, a na tarło wpływające do wód słodkich. W zapisie kopalnym znane są z pokładów paleogenu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stynkowate

o cechach stynkowatych (rodzina ryb)

Stynkowate (Osmeridae) – rodzina niedużych, anadromicznych ryb stynkokształtnych (Osmeriformes). Są poławiane gospodarczo. Najstarsze ślady stynkowatych w zapisie kopalnym znane są z pokładów paleocenu (Speirsaenigma lindoei).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stynkowaty

o cechach stynkowatych (rodzina ryb)

#### Źródła:

SJP.pl

# Stypa

1. uczta pogrzebowa;
2. u ludów pierwotnych: uczta obrzędowa ku czci zmarłego;
3. w gwarze miejskiej: zabawna historia, heca;
4. w gwarze studenckiej: stypendium socjalne

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) etn. gastr. poczęstunek organizowany po pogrzebie;

Stypa (też uczta pogrzebowa, konsolacja, od łac. consolatio – ulga, pociecha) – u Słowian uroczysta uczta organizowana z powodu śmierci kogoś bliskiego lub znanej osoby, wojownika albo wodza. Uczty takie organizowano na cmentarzach zwanych żalnikami, co u Słowian wschodnich i południowych przetrwało w postaci połączonych z ucztowaniem obchodów Zaduszek.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stypendialny

dotyczący stypendium, związany ze stypendium

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z stypendium, dotyczący stypendiów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stypendium

pomoc finansowa udzielana na jakiś czas studentom, uczniom, pracownikom naukowym, artystom

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pomoc finansowa udzielana osobom kształcącym się lub prowadzącym badania naukowe

(1.2) nauka, studia lub badania naukowe finansowane przez daną instytucję

(1.3) kośc. ofiara za odprawienie mszy

Stypendium – jednostronne świadczenie pieniężne ze strony osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, przyznane za osiągnięcie określonego wyniku w danej dziedzinie nauki lub sztuki albo w celu umożliwienia kontynuowania nauki, prowadzenia badań naukowych lub prac w dziedzinie sztuki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stypendysta

osoba otrzymująca stypendium

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba, która otrzymuje stypendium, jest na stypendium

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stypendystka

kobieta otrzymująca stypendium

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) dziewczyna, kobieta, która otrzymuje stypendium, jest na stypendium

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stypizować

ujednolicić, sprowadzić do jednego typu

#### Źródła:

SJP.pl

# Stypka

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stypulacja

dawniej:
1. umowa, zobowiązanie oparte na kontrakcie;
2. warunek kontraktu, umowy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. polit. praw. umowa, ugoda lub inne zobowiązanie

Stypulacja (łac. stipulatio – przyrzeczenie) – w prawie rzymskim forma zawarcia zobowiązania, należąca do grupy kontraktów werbalnych (słownych, łac. obligationes verbis contractæ).

Jej istotą była wymiana określonych formą pytań i odpowiedzi pomiędzy dłużnikiem a wierzycielem (stipulator). Stypulacja cieszyła się niezwykłą popularnością, ze względu na upodobanie starożytnych Rzymian do dokonywania czynności prawnych w sposób werbalny, oraz ze względu na fakt, że w treści porozumienia można było zawrzeć dowolne zobowiązanie, przeważnie jednak pieniężne. Upodobniało to stypulację do nieformalnych i nieposiadających ochrony prawnej umów (pacta nuda); w przeciwieństwie do nich stypulacja, jako akt formalny, była zaskarżalna.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stypulować

zastrzegać warunki w umowie, stawiać jako warunek

czasownik niedokonany

(1.1) rzad. praw. wymagać, określać, przewidywać, zastrzegać, postulować, nakazywać

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stypulowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stypulować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stypuła

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stypułkowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Styr

rzeka na Ukrainie i Białorusi, prawy dopływ Prypeci

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeka na Ukrainie i Białorusi; prawy dopływ Prypeci;

Styr (ukr. Стир Styr, ros. i biał. Стыр Styr) – rzeka na Ukrainie i Białorusi; prawy dopływ Prypeci.

Długość rzeki – 483 km, powierzchnia zlewiska – 13 100 km².

Źródła w pobliżu Brodów w obwodzie lwowskim; przepływa przez obwody rówieński i wołyński; na Białorusi w rejonie brzeskim wpada do Prypeci.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Styrać

1. potocznie: bardzo kogoś zmęczyć;
2. dawniej: zmarnować, zniszczyć, nadwerężyć coś głównie przez ciężką pracę, trudy, zmartwienia itp.; sterać

#### Źródła:

SJP.pl

# Styrak

drzewo lub krzew występujące w klimacie zwrotnikowym i podzwrotnikowym w wielu gatunkach, żywica niektórych jest wykorzystywana w przemyśle farmaceutycznym i perfumeryjnym

Styrak, styraksowiec (Styrax L.) – rodzaj roślin z rodziny styrakowatych. Obejmuje 126 gatunków. Są to drzewa i krzewy w większości rosnące w strefie tropikalnej i subtropikalnej wschodniej i południowo-wschodniej Azji oraz w Ameryce Północnej i Południowej. Nieliczne sięgają stref umiarkowanych. Jeden gatunek – styrak lekarski S. officinalis występuje we wschodniej części basenu Morza Śródziemnego i w południowej Europie. Rośliny te rosną w lasach i na terenach skalistych, ich kwiaty są zapylane przez owady.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Styrakowate

rodzina drzew i krzewów z rzędu wrzosowców; styrakowcowate, styraksowate

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Styrakowaty

o cechach styrakowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Styrakowcowate

o cechach styrakowcowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Styrakowcowaty

o cechach styrakowcowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Styrakowiec

drzewo lub krzew z rodziny styrakowatych; styraks

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Styrakozaur

rodzaj roślinożernego dinozaura z infrarzędu ceratopsów

Styrakozaur (Styracosaurus) – rodzaj roślinożernego dinozaura z grupy ceratopsów żyjącego w późnej kredzie, w kampanie i mastrychcie (około 83,5–65,5 mln lat temu) na obszarze Ameryki Północnej. Jego skamieniałości były znajdywane w kanadyjskiej prowincji Alberta. Miał od czterech do sześciu rogów wyrastających z chroniącej szyję kryzy, mniejsze rogi na policzkach oraz jeden róg nosowy, dochodzący do 60 cm długości i 15 cm szerokości. Funkcja rogów i kryzy była przedmiotem wieloletnich debat.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Styraks

drzewo lub krzew z rodziny styrakowatych; styrakowiec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) żywica pozyskiwana z drzew z rodzaju styrak (nazwa systematyczna|Styrax|L.|ref=tak.)

Żywica benzoesowa, styraks, benzoes, będźwin, benzoin (śrdw.-łac. benzoë – żywica balsamiczna, styrax, benzoinum), zwany niepoprawnie gumą Benjamina (w związku z jego ang. nazwą Benjamin gum) – żywica balsamiczna pozyskiwana z naciętych pni drzew z rodzaju styrak (Styrax), głównie styraka benzoesowego S. benzoin oraz S. tonkinensis, rosnących w Azji Wschodniej i Indiach. Żywica benzoesowa bardzo szybko weszła w poczet surowców leczniczych używanych także w Polsce, o czym świadczy m.in. obecność w spisie inwentarza krakowskiej apteki Wojciecha Rzęczycy z 1566 r., cytowanym przez Stanisława Pronia w „Musaeum Poloniae Pharmaceuticum”. Kolejnym ważnym śladem potwierdzającym farmaceutyczne wykorzystanie żywicy jest monografia w „Pharmacopoeia Regni Poloniae” z 1817 r. Widnieje tam pod nazwą „Benzoë” wraz z synonimami „Asa dulcis” i „Benzoes”. Jak podaje pierwsza polska farmakopea, żywica ta pozyskiwana była z gatunku Styrax benzoë z Sumatry. Najciekawszych informacji o tym surowcu dostarcza nam jednak wspomniany już „Komentarz do VII wydania farmakopei austryjackiej”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Styraksowate

rodzina drzew i krzewów z rzędu wrzosowców; styrakowcowate, styrakowate

#### Źródła:

SJP.pl

# Styraksowaty

o cechach styraksowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Styrany

potocznie: bardzo zmęczony, wyczerpany wykonywaniem ciężkiej pracy; wykończony, sterany, utyrany, zatyrany, spracowany

przymiotnik

(1.1) bardzo zmęczony, przepracowany

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Styrczula

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Styrczyć

czasownik dokonany

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. włożyć, wcisnąć

#### Źródła:

Wiktionary

# Styren

związek aromatyczny z alkenowym łańcuchem bocznym, używany do produkcji polistyrenu i kauczuku syntetycznego; winylobenzen

Styren (winylobenzen) – organiczny związek chemiczny, węglowodór aromatyczny z alkenowym łańcuchem bocznym. Jest związkiem wyjściowym do produkcji polistyrenu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Styria

kraj związkowy w Austrii

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. kraina historyczna w środkowej Europie, podzielona między Austrię i Słowenię;

(1.2) geogr. adm. kraj związkowy w południowej Austrii ze stolicą w Grazu;

Styria (niem. Steiermark, słoweń. Štajerska) – kraina historyczna w środkowej Europie. Obecnie większość Styrii należy do Austrii (zob. Styria (Austria)), a południowa część, zwana też Styrią Dolną – do Słowenii (zob. Styria (Słowenia)).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Styrnadel

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. trznadel

#### Źródła:

Wiktionary

# Styroboks

styropianowe opakowanie do przewożenia rozmaitych towarów; styroboks

#### Źródła:

SJP.pl

# Styrobox

styropianowe opakowanie do przewożenia rozmaitych towarów; styroboks

#### Źródła:

SJP.pl

# Styrodur

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. polistyren ekstrudowany; materiał izolacyjny wykorzystywany w budownictwie

Polistyren ekstrudowany (XPS, potocznie styrodur) – materiał izolujący ze spienionego polistyrenu o odmiennych od styropianu właściwościach, otrzymany metodą ciągłej ekstruzji płyt (wytłaczanie przez głowicę szczelinową). Jest stosowany m.in. w budownictwie.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Styropian

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. polistyren o mikroporowatej strukturze, najczęściej w formie kształtek, bloków lub płyt, wykorzystywany jako materiał do izolacji cieplnej, dźwiękowej i elektrycznej;

(1.2) pot. pogard. środowisko dawnych działaczy solidarnościowej opozycji w PRL, sprawujących władzę w Polsce po przełomie 1989 roku

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Styropianizacja

pejoratywnie: nieestetyczne ocieplanie elewacji budynków styropianem

#### Źródła:

SJP.pl

# Styropianizować

ocieplać budynek styropianem

#### Źródła:

SJP.pl

# Styropianowiec

pogardliwie: członek antykomunistycznej, demokratycznej opozycji związanej z "Solidarnością"

#### Źródła:

SJP.pl

# Styropianowy

przymiotnik od: styropian

przymiotnik relacyjny

(1.1) techn. dotyczący lub zrobiony ze styropianu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Styropianoza

nadmierne stosowanie styropianu, oszpecenie budynku ociepleniem ze styropianu

#### Źródła:

SJP.pl

# Styropor

rodzaj materiału izolacyjnego, spieniony polistyren

#### Źródła:

SJP.pl

# Styroporowy

→ styropor

Patrz:styropor

#### Źródła:

SJP.pl

# Styryjczyk

mieszkaniec Styrii (kraju związkowego w Austrii)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Styrii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Styryjka

mieszkanka Styrii (kraju związkowego w Austrii)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Styrii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Styryjski

przymiotnik od: Styria

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Styrią, dotyczący Styrii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Styrzyniec

Styrzyniec – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie bialskim, w gminie Biała Podlaska.

Wieś jest sołectwem w gminie Biała Podlaska. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 453 mieszkańców.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Białej Podlaskiej.

#### Źródła:

Wikipedia

# Styś

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stysiak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Stłaczać

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) niedokonany od|stłoczyć.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stłaczanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stłaczać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stłamsić

potocznie: zgnieść, zdusić, stłumić

#### Źródła:

SJP.pl

# Stłoczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stłoczyć.

#### Źródła:

Wiktionary

# Stłoczyć

czasownik dokonany

(1.1) zgromadzić coś ciasno na relatywnie małej przestrzeni, upchać, zbić

czasownik zwrotny stłoczyć się

(2.1) zgromadzić się w jednym miejscu, ciasno skupiając się; zbić się; skupić się

#### Źródła:

Wiktionary

# Stłuc

1. rozbić na kawałki;
2. mocno uderzyć;
3. potocznie: zbić kogoś

czasownik

(1.1) zniszczyć jakąś kruchą rzecz, rozbijając ją na kawałki

(1.2) doznać stłuczenia – drobnego urazu wskutek uderzenia o coś

(1.3) zbić kogoś

czasownik zwrotny stłuc się

(2.1) rozpaść się na kawałki z powodu uderzenia

(2.2) pot. zbić jeden drugiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stłuczenie

1. rozbić na kawałki;
2. mocno uderzyć;
3. potocznie: zbić kogoś

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|stłuc.

Stłuczenie, kontuzja (łac. contusio) – jest to zamknięte uszkodzenie wewnętrznej struktury tkanki powstałe w wyniku urazu mechanicznego polegające na zgnieceniu komórek, rozerwaniu włókien substancji międzykomórkowej, uszkodzeniu naczyń i nerwów. Stłuczona tkanka jest niezdolna do pełnienia swojej funkcji. Objawy zależą od funkcji uszkodzonej tkanki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Stłuczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ogół szklanych pozostałości po stłuczonych przedmiotach, recyklingowy surowiec szklarski

(1.2) pot. niegroźny wypadek, zazwyczaj samochodowy

(1.3) techn. pęknięnte, stłuczone naczynie, zwykle w procesie produkcji szkła użytkowego

(1.4) zootechn. pęknięnte, stłuczone jajko w procesie produkcji jaj spożywczych lub piskląt do chowu

- Stłuczka – odpady szklane wykorzystywane w procesie recyklingu
- Stłuczka – potoczne określenie drobnej kolizji drogowej

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Stłuczony

1. rozbić na kawałki;
2. mocno uderzyć;
3. potocznie: zbić kogoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Stłuczyna

1. drobny kawałek czegoś stłuczonego;
2. rzadko: miejsce stłuczone; stłuczenie

#### Źródła:

SJP.pl

# Stłumić

1. zlikwidować coś, nie dać się czemuś rozwinąć; zdławić, zgnieść;
2. zahamować jakiś odruch, nie dając tym poznać czegoś po sobie;
3. spowodować, że coś jest mniej słyszalne

czasownik przechodni dokonany (ndk. tłumić)

(1.1) dokonany od|tłumić.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Stłumiony

1. zlikwidować coś, nie dać się czemuś rozwinąć; zdławić, zgnieść;
2. zahamować jakiś odruch, nie dając tym poznać czegoś po sobie;
3. spowodować, że coś jest mniej słyszalne

#### Źródła:

SJP.pl

# Stłuścić

nasycić tłuszczem

#### Źródła:

SJP.pl

# Stłuścieć

stać się tłustym lub tłustszym; potłuścieć, otłuścieć

#### Źródła:

SJP.pl

# Stłuszczać

natłuszczać;
1. nasycać tłuszczem;
2. stłuszczać się - nasycać się tłuszczem

#### Źródła:

SJP.pl

# Stłuszczenie

nasycić tłuszczem

Stłuszczenie, zwyrodnienie tłuszczowe – gromadzenie się kropelek tłuszczu w komórkach narządów miąższowych: wątroby, nerek, mięśnia sercowego.

W zależności od mechanizmu i następstw wyróżniane są dwa typy stłuszczenia: właściwe zwyrodnienie tłuszczowe oraz nacieczenie tłuszczowe. Zwyrodniające jest formą obumierania komórek i polega na ujawnieniu się tłuszczu wewnątrzkomórkowego wchodzącego w skład struktury cytoplazmy, zwykle w postaci połączeń z białkami. Działanie czynników szkodliwych (np. zatrucie fosforem) rozbija te połączenia i wówczas tłuszcz uwidacznia się w postaci drobnych kropelek. Nacieczenie tłuszczowe jest z kolei wyrazem nadmiernego gromadzenia się tłuszczu energetycznego lub stanowiącego surowiec do syntezy i jest następstwem obniżenia sprawności czynnościowej komórek. Nacieczenie tłuszczowe spotyka się najczęściej w wątrobie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Stłuszczony

mocno obrośnięty tłuszczem, np. stłuszczona wątroba

#### Źródła:

SJP.pl