# L

1. litera oznaczająca głoskę "l";
2. symbol litra

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) jęz. majuskuła piętnastej litery polskiego alfabetu;

(1.2) numizm. symbol stanu lustrzanego

L (el, minuskuła: l) – dwunasta litera alfabetu łacińskiego, piętnasta litera alfabetu polskiego. Oznacza zwykle w danym języku spółgłoskę płynną boczną, np. [l].

Nazwę tej litery w języku polskim wymawia się el.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# La

1. sylabowa nazwa dźwięku a;
2. wyraz zastępujący tekst przy śpiewaniu melodii

skrótowiec, rzeczownik

(1.1) = biol. chem. kwas linolowy

Belgia:

- La Foret – walońska nazwa miejscowości Laforêt
- La Gleize – dzielnica (section) gminy Stoumont w Regionie Walońskim, w prowincji Liège, w okręgu Verviers
- La Hamaide – dzielnica (section) gminy Ellezelles w Regionie Walońskim, w prowincji Hainaut, w okręgu Ath
- La Keujine – walońska nazwa miejscowości Lacuisine
- La Panne – francuska nazwa gminy De Panne
- La Pinte – francuska nazwa gminy De Pinte
- La Reid – dzielnica (section) gminy Theux w Regionie Walońskim, w prowincji Liège, w okręgu Verviers

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# La-Pa

tybetański dęty instrument muzyczny; lapa

#### Źródła:

SJP.pl

# Laari

1/100 rupii malediwskiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Lab

odpoczynek, relaks

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) pot. pies rasy labrador retriever

## Geografia

### Kosowo

- Lab – rzeka

### Słowacja

- Láb – miejscowość

## Kinematografia

- Lab – serial telewizyjny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laba

odpoczynek, relaks

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. czas wolny od pracy, nauki, zajęć

(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. gw-pl|Poznań. beztroski odpoczynek, próżnowanie, leniuchowanie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Labado

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) infant. taniec, pląs z dziecięcej piosenki

#### Źródła:

Wiktionary

# Labadziara

pogardliwie: kobieta wyzywająca, rozwiązła seksualnie; lambadziara

#### Źródła:

SJP.pl

# Laban

Laban (hebr. לָבָן „Biały”) – postać biblijna ze Starego Testamentu. Syn Betuela i brat Rebeki, ojciec Lei oraz Racheli, wuj i teść Jakuba.

Mieszkał w Paddan-Aram (Rdz 28,5), Biblia określa go mianem Aramejczyka (Rdz 25,20). Po raz pierwszy pojawia się w scenie zaślubin Rebeki z Izaakiem (Rdz 24,29–60). Przywitał przybysza i ugościł go, a następnie zgodził się na zaaranżowanie małżeństwa swojej siostry.

#### Źródła:

Wikipedia

# Labanotacja

system zapisu ruchów ludzkiego ciała; kinetografia

Kinetografia – opracowany przez Rudolfa Labana i Albrechta Knusta system notacji ruchu, wykorzystywany nie tylko do utrwalenia choreografii baletowej, ale tańca w każdej konwencji ruchowej. Symbole stosowane w notacji Labana (stylizowane strzałki) określają kierunek ruchu, jego poziom, czas trwania, a miejsce umieszczenia w pionowych kolumnach pokazuje, która część ciała jest w ruchu. Zapis oddaje ruch trójwymiarowo.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Labarum

sztandar państwa rzymskiego ze znakiem krzyża i monogramem Chrystusa

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) hist. wojskowa, główna chorągiew rzymska, bogato zdobiona, wprowadzona przez cesarza Konstantyna Wielkiego

Labarum – główny sztandar wojsk rzymskich (w formie vexillum) w okresie późnego cesarstwa.

Czworokątna purpurowa chorągiew imperium ze złotymi frędzlami zawieszona na poprzecznej belce, na której pierwotnie osadzony był orzeł (symbol Jowisza), a później chrystogram Chi Rho. Wprowadzona za panowania Konstantyna Wielkiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Labdakos

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mitgr. król Teb, który zabił jednego ze smoków Hery

Labdakos (gr. Λάβδακος Lábdakos, łac. Labdacus) – w mitologii greckiej król Teb, założyciel dynastii Labdakidów.

Uchodził za syna Polidora, ojca Lajosa, dziada Edypa i wnuka Kadmosa

Według mitu był „ułomny na ciele i duszy”. Objął na krótko tron w Tebach po śmierci Kadmosa, wkrótce jednak faktyczną władzę zaczęli sprawować jego młodzi bracia; na tronie zasiadł Likos, który oddał drugiemu z braci Nikteuszowi połowę państwa.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Labdanum

żywica roślinna wykorzystywana w kosmetyce i dawnym aptekarstwie; ladanum

Ladanum lub labdanum – żywica otrzymywana z niektórych gatunków roślin należących do rodzaju czystek (Cistus). Wykorzystuje się do tego celu gatunki Cistus ladanifer, Cistus laurifolius, Cistus creticus i Cistus × incanus.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Labe

[czytaj: laBE] francuski ksiądz katolicki przebywający w Polsce po rewolucji francuskiej, chroniący się przed prześladowaniami jakobinów; labuś (ironicznie, pogardliwie)

## Geografia

- Łaba (czes. Labe) – rzeka w Czechach i Niemczech
- Labé – miasto w Gwinei
- Labé – region w Gwinei

## Osoby

- Krzysztof Labe (ur. 1955) – polski adwokat
- Louise Labé (1520–1566) – francuska poetka

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Label

potocznie: wytwórnia muzyczna

#### Źródła:

SJP.pl

# Labelista

kolekcjoner nalepek turystycznych

#### Źródła:

SJP.pl

# Labelistka

kolekcjonerka nalepek turystycznych

#### Źródła:

SJP.pl

# Labelistyczny

dotyczący labelistyki

#### Źródła:

SJP.pl

# Labelistyka

kolekcjonowanie nalepek turystycznych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hobby przejawiające się kolekcjonowaniem nalepek i przywieszek turystycznych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Labelling

Stygmatyzacja, naznaczanie – proces nadawania określeń dotyczących zachowania jednostkom, grupom społecznym lub kategoriom społecznym, w wyniku czego przyjmują one nadane im cechy i zaczynają działać zgodnie z przypisanymi im etykietami.

#### Źródła:

Wikipedia

# Laber

(zwykle w liczbie mnogiej)
1. ozdobne obramowanie; girlanda;
2. ozdoba hełmu umieszczona nad tarczą herbową;
3. kolorowa tkanina ozdabiająca hełm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) daw. zwykle w lm. ozdobne obramowanie; girlanda

(1.2) daw. lp. od labry

- Laber – góra w Ammergauer Alpen
- Große Laber – rzeka w Bawarii, prawy dopływ Dunaju
- Kleine Laber – rzeka w Bawarii, dopływ Große Laber
- Schwarze Laber – rzeka w Bawarii, dopływ Dunaju
- Weiße Laber – rzeka w Bawarii, dopływ rzeki Altmühl
- Laber Kot – wieś w Pakistanie, prowincja Chajber Pasztunchwa, dystrykt Mansehra

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laberdan

patroszony i solony śledź lub dorsz

#### Źródła:

SJP.pl

# Labet

dawna hazardowa gra w karty

#### Źródła:

SJP.pl

# Labiak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Labializacja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jęz. zaokrąglenie warg występujące przy artykulacji niektórych głosek;

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Labializować

wymawiać samogłoskę tylną z wargami zaokrąglonymi

#### Źródła:

SJP.pl

# Labialność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest labialne

#### Źródła:

Wiktionary

# Labialny

wargowy

przymiotnik

(1.1) jęz. wargowy, artykułowany zaokrąglonymi wargami

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Labiawa

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. Polessk (historyczna nazwa miasta w Prusach Wschodnich, obecnie egzonim wariantowy);

Polessk, Labiawa (ros. Полесск; niem. Labiau) – miasto rejonowe w Rosji w obwodzie królewieckim nad Zalewem Kurońskim i rzeką Dejmą oraz kanałem łączącym Niemen z Dejmą i Pregołą. Jest siedzibą rejonu polesskiego. W 2021 roku liczyło 6921 mieszkańców.

Znajduje tu się stacja kolejowa Polessk, położona na linii Królewiec – Sowieck.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Labiawski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Labiawą, dotyczący Labiawy

#### Źródła:

Wiktionary

# Labidzić

potocznie: narzekać, utyskiwać, biadać; labiedzić

#### Źródła:

SJP.pl

# Labiedzenia

potocznie: narzekać, utyskiwać, biadać; labidzić

#### Źródła:

SJP.pl

# Labiedzenie

potocznie: narzekać, utyskiwać, biadać; labidzić

#### Źródła:

SJP.pl

# Labiedzić

potocznie: narzekać, utyskiwać, biadać; labidzić

czasownik

(1.1) płaczliwie narzekać

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Labierynt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) stpol. labirynt

#### Źródła:

Wiktionary

# Labija

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Poznań. zabawa, impreza

#### Źródła:

Wiktionary

# Labilność

1. zmienność, chwiejność;
2. labilność emocjonalna - chwiejność emocjonalna, częste i szybkie zmiany emocji

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co labilne

Labilność emocjonalna w psychologii oznacza chwiejność emocjonalną, łatwe przechodzenie do stanów skrajnych emocjonalnie, szybkie i częste zmiany emocji. Osoba przejawiająca labilność emocjonalną reaguje nieadekwatnie na bodźce. Bardzo często u tego typu osoby występują stany lękowe, drażliwość, a także nagłe wybuchy gniewu lub płaczu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Labilny

chwiejny, niestabilny

przymiotnik

(1.1) zmienny, niestały, niestabilny, chwiejny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Labiodentales

w językoznawstwie: spółgłoski wymawiane bez czynnego udziału języka przy zbliżeniu dolnej wargi do górnych zębów; spółgłoski labiodentalne, spółgłoski wargowo-zębowe

#### Źródła:

SJP.pl

# Labiodentalny

w językoznawstwie: spółgłoski labiodentalne - spółgłoski wymawiane bez czynnego udziału języka przy zbliżeniu dolnej wargi do górnych zębów; labiodentales, spółgłoski wargowo-zębowe

#### Źródła:

SJP.pl

# Labiologia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) nauka o ruchu warg podczas mowy i śpiewu

#### Źródła:

Wiktionary

# Labioplastyka

chirurgiczna korekcja warg sromowych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. zabieg korekty wyglądu lub wielkości warg sromowych;

Labioplastyka (ang. labioplasty) – zabieg z zakresu chirurgii estetycznej, którego celem jest zmiana wielkości lub kształtu warg sromowych. Zabieg obejmować może zarówno wargi sromowe większe jak i mniejsze. Zabieg wykonywany jest przede wszystkim u kobiet, które posiadają wady wrodzone (np. przerośnięte wargi sromowe) lub po prostu odczuwają dyskomfort fizyczny związany z wyglądem swoich narządów płciowych, uważając że wygląd ich miejsca intymnego nie mieści się w granicach normy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Labiowelarny

w językoznawstwie: głoski labiowelarne - głoski wymawiane przy zaokrągleniu i wysunięciu warg oraz jednoczesnym uniesieniu tylnej części języka ku podniebieniu miękkiemu

#### Źródła:

SJP.pl

# Labirować

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) daw. żegl. zob. lawirować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Labirowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|labirować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Labiryncik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od labirynt

#### Źródła:

Wiktionary

# Labirynt

1. starożytna budowla o skomplikowanym układzie licznych sal i korytarzy;
2. w przenośni: zawiły splot wydarzeń, sytuacja bez wyjścia; zamęt;
3. motyw ogrodowy, o układzie krętych ścieżek okolonych żywopłotem;
4. nazwa błędnika w uchu wewnętrznym

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) bud. układ krzyżujących się korytarzy i pomieszczeń, w którym trudno znaleźć wyjście;

(1.2) anat. narząd błędnikowy umożliwiający niektórym rybom oddychanie powietrzem;

(1.3) archit. szt. figura geometryczna w kształcie spirali lub meandra układana w posadzce nawy głównej w kościołach średniowiecznych

(1.4) ogrod. element ogrodu w kształcie spirali lub meandra zrobiony z żywopłotu, trejaży lub szpalerów

Labirynt (gr. λαβύρινθος labýrinthos) – budowla odznaczająca się bardzo zawiłym układem dużej liczby pomieszczeń i łączących je krętych ciągów korytarzy, co utrudniało niepowołanym osobom dostęp do usytuowanego zwykle centralnie, strzeżonego pomieszczenia (np. grobowca, skarbca).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Labiryntalny

rzadko: przypominający labirynt; labiryntowy, chaotyczny, zagmatwany

#### Źródła:

SJP.pl

# Labiryntnica

rodzaj korala morskiego z rzędu madreporowców; wądolnica, meandryna

#### Źródła:

SJP.pl

# Labiryntodont

duży wymarły płaz tarczogłowy; stegocefal

#### Źródła:

SJP.pl

# Labiryntodonty

duży wymarły płaz tarczogłowy; stegocefal

Labiryntodonty, płazy tarczogłowe, meandrowce (Labyrinthodontia) – podgromada wymarłych płazów, żyjących od późnego dewonu do końca wczesnej kredy. Pierwsze labiryntodonty znane są z franu. Płazy te były szczególnie liczne w karbonie i triasie. Na początku jury grupa ta mocno podupadła na skutek konkurencji ze strony krokodylomorfów i od tej pory istniała tylko w dość izolowanej Australii. Dobrze zbudowane, masywne, o długości ciała do 5,0 m i masie do 0,5 tony. Prowadziły ziemnowodny tryb życia, niektóre rodzaje były zwierzętami słodkowodnymi. Nie istniały gatunki w pełni morskie, choć niektóre mogły żyć w deltach. Wszystkie labiryntodonty były drapieżnikami. Były to pierwsze, jeszcze bardzo prymitywne płazy, wywodzące się od ryb trzonopłetwych; posiadały wiele cech rybich. Wywodzą się od nich współczesne płazy i gady (patrz: sejmuria).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Labiryntowate

rodzina słodkowodnych ryb okoniokształtnych; błędnikowate, łaźcowate

Błędnikowate, łaźcowate, labiryntowate (Anabantidae) – rodzina słodkowodnych ryb okoniokształtnych zaliczana do błędnikowców. Ze względu na atrakcyjne ubarwienie i ciekawą biologię często spotykane w akwarystyce.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Labiryntowaty

o cechach labiryntowatych (rodzina ryb)

#### Źródła:

SJP.pl

# Labiryntowce

podrząd okoniokształtnych ryb słodkowodnych, mających narząd skrzelowy służący do oddychania powietrzem atmosferycznym; błędnikowce; łaźcowate

#### Źródła:

SJP.pl

# Labiryntowiec

przedstawiciel podrzędu ryb słodkowodnych z rzędu okoniokształtnych; błędnikowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Labiryntowy

przymiotnik

(1.1) mający formę labiryntu; związany z labiryntem

#### Źródła:

Wiktionary

# Lablab

1. rodzaj roślin z rodziny bobowatych; wspięga;
2. gatunek rośliny z rodziny bobowatych; fasolnik egipski, lobia, wspięga pospolita, chropawiec pospolity

Wspięga (Lablab) – rodzaj roślin z rodziny bobowatych. W zależności od ujęcia takson jest traktowany jako monotypowy lub obejmujący dwa gatunki. Gatunek wspięga pospolita pochodzi z Afryki, ale rozprzestrzeniony został na całym świecie. Drugi gatunek – L. prostrata – rośnie w zachodniej Australii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lablabi

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) kulin. rodzaj tunezyjskiego ragoût lub gęstej zupy, której głównym składnikiem jest ciecierzyca

Harira – zupa charakterystyczna dla kuchni berberyjskiej obszaru Maroka. Obecnie popularna w całej kuchni Maghrebu. W Tunezji nazywana lablabi.

Zupa, dzięki składowi i doborowi przypraw, ma charakter rozgrzewający. Jej tradycyjnym zadaniem jest przywracanie muzułmanom sił po poście w okresie ramadanu. Podstawą tworzenia dania jest mięso baranie (może to być też wołowina lub drób) z dodatkiem mieszanki ciecierzycy, bobu, grochu i soczewicy (ewentualnie z pojedynczymi gatunkami tych roślin strączkowych). Dodaje się też pewną ilość warzyw, ziół i przypraw (cebula, seler, pietruszka, kolendra, szafran, imbir, pieprz), oliwę i kuskus, makaron lub ryż. Całość gotuje się w wielkich garnkach dla dużych rodzin i podaje (skropione sokiem cytrynowym lub limonkowym) z jajami gotowanymi na twardo, plackami lub suszonymi figami.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Laboga

wykrzyknik wyrażający rozpacz lub zdziwienie

wykrzyknik

(1.1) gwara. pot. okrzyk zdziwienia, zaskoczenia, żalu, przestrachu, rozpaczy itp.

Laboga – polskie przedsiębiorstwo rodzinne wytwarzające wzmacniacze gitarowe, kable instrumentalne oraz kolumny głośnikowe.

Przedsiębiorstwo powstało z inicjatywy Adama Labogi, który początkowo wykonywał wzmacniacze elektroakustyczne na zamówienia jednostkowe. W 1973 roku na zamówienie Achima Rzychonia, gitarzysty grupy Niebiesko-Czarni, wykonał wzmacniacz lampowy 100 W pod nazwą Diamondsound.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laborancki

odnoszący się do laboranta, właściwy laborantom

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z osobą lub pracą laboranta, dotyczący laboranta

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laborant

1. pomocniczy pracownik laboratorium; laborator;
2. pomocniczy pracownik apteki

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pracownik laboratorium

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laborantka

Pracownica laboratorium

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pracownica laboratorium

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laborator

pomocniczy pracownik laboratorium; laborant

#### Źródła:

SJP.pl

# Laboratorium

pomieszczenie wyposażone w specjalistyczny sprzęt, przeznaczone do prowadzenia doświadczeń, analiz, kontroli procesów technologicznych itp.

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pomieszczenie przeznaczone do przeprowadzania eksperymentów naukowych, analiz medycznych lub nadzorowania procesów technologicznych;

(1.2) pomieszczenie przeznaczone do zajęć dydaktycznych, wymagających specjalistycznego sprzętu

(1.3) pot. zajęcia prowadzone w laboratorium (1.2)

Laboratorium (Pracownia) – pomieszczenie przeznaczone do prowadzenia badań naukowych lub analiz lekarskich, wyposażone w odpowiedni do tego celu sprzęt. Laboratorium w rozumieniu nie jako pomieszczenie, lecz jednostka organizacyjna, to zespół złożony z ludzi, pomieszczenia/pomieszczeń i sprzętu badawczego w tym komputerowego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laboratoryjnie

przysłówek sposobu

(1.1) w warunkach laboratoryjnych, metodami laboratoryjnymi

#### Źródła:

Wiktionary

# Laboratoryjny

przymiotnik

(1.1) związany z laboratorium, dotyczący laboratorium

#### Źródła:

Wiktionary

# Laborka

w gwarze studenckiej: zajęcia na studiach prowadzone w laboratorium

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) środ. stud. pot. ćwiczenia w laboratorium

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laborować

czasownik

(1.1) stpol. pracować

#### Źródła:

Wiktionary

# Laborowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|laborować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Labourzysta

[czytaj: lejburzysta] członek lub zwolennik angielskiej Partii Pracy; laburzysta, lejburzysta

#### Źródła:

SJP.pl

# Labourzystka

→ labourzysta [czytaj: lejburzystka]; laburzystka, lejburzystka

#### Źródła:

SJP.pl

# Labourzystowski

przymiotnik

(1.1) związany z brytyjską Partią Pracy

#### Źródła:

Wiktionary

# Labować

wagarować, iść na labę

#### Źródła:

SJP.pl

# Labrador

glinokrzemian sodu i wapnia, kamień ozdobny

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. kanadyjski półwysep;

(1.2) geogr. region obejmujący Labrador (1.1);

- Labrador – półwysep we wschodniej Kanadzie
- Labrador City – miasto w Kanadzie, w prowincji Nowa Fundlandia i Labrador
- Labrador – region Kanady, położony na półwyspie Labrador
- Nowa Fundlandia i Labrador – prowincja Kanady, w skład której wchodzi region Labrador
- Labrador retriever – rasa psa
- labrador – minerał

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Labradorek

suczka rasy labrador

#### Źródła:

SJP.pl

# Labradorka

suczka rasy labrador

#### Źródła:

SJP.pl

# Labradorski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Labradorem, dotyczący Labradoru

#### Źródła:

Wiktionary

# Labradoryt

magmowa skała głębinowa, odmiana anortozytu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) miner. skała w większości utworzona z labradoru

Labradoryt – skała, odmiana anortozytu, cechująca się dominacją minerału labradoru. Spotykana jest też definicja, iż labradoryt jest odmianą anortozytu cechującą się labradoryzacją.

Złoża tej skały występują w Finlandii i na kanadyjskim półwyspie Labrador.

Labradoryt ze względu na walory dekoracyjne używany jest w postaci płyt okładzinowych w budownictwie. Ponadto wytwarza się z niego materiały ogniotrwałe.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Labradoryzacja

migotanie światła na powierzchni labradoru i labradorytu wywołane przez wrostki obcych kryształów

Labradoryzacja (labradorescencja) – intensywna gra barw (tzw. schillerescencja) w metalicznie lśniących odcieniach na powierzchniach niektórych minerałów, zwłaszcza u labradoru. Często są to niebieskie i zielone efekty, lecz również można zaobserwować wszystkie inne barwy widma.

Zjawisko to powodują drobne, blaszkowe lub igiełkowe inkluzje różnych minerałów np. magnetyt, hematyt, rutyl, tytanit, miedź.Przyczyną labradoryzacji jest interferencja światła na najcieńszych płytkach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Labraks

ryba okoniokształtna; okoń morski

Labraks, okoń morski (Dicentrarchus labrax) – gatunek morskiej ryby okoniokształtnej z rodziny moronowatych (Moronidae), wcześniej zaliczany do strzępielowatych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Labret

ozdoba, ornament noszony w przekłutej wardze przez niektóre plemiona

Labret – rodzaj kolczyka używanego przy piercingu. Zwykle jest to pręt z jednej strony zakończony płaskim dyskiem uniemożliwiającym wypadnięcie kolczyka, z drugiej zaś gwintem, na który można nakręcić kulkę lub stożek. Kolczyk ten jest najpopularniejszym kształtem kolczyka i można stosować go do przekłuć ucha i wargi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Labrusca

[czytaj: labruska] gatunek rośliny z rodziny winoroślowatych; winorośl lisia, labruska

#### Źródła:

SJP.pl

# Labruscowaty

[czytaj: labruskowaty] przypominający winorośl lisią; labruskowaty

#### Źródła:

SJP.pl

# Labruscowy

[czytaj: labruskowy] podobny do winorośli lisiej lub z nią związany; labruskowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Labruska

gatunek rośliny z rodziny winoroślowatych; winorośl lisia, labrusca

#### Źródła:

SJP.pl

# Labruskowaty

przypominający winorośl lisią; labruscowaty

#### Źródła:

SJP.pl

# Labruskowy

podobny do winorośli lisiej lub z nią związany; labruscowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Labry

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) herald. ornament na zewnątrz tarczy herbowej;

(1.2) hist. barwna tkanina lub ozdoby liściaste, kwiecie, floresy będące wykończeniem hełmu

- labry – tkanina nakładana na hełm rycerski
- labry – część herbu
- Labry – miejscowość we Francji
- Labry – część Myszkowa

Zobacz też:

- Labrys

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Labrys

podwójny topór na długim stylisku i podstawce, używany jako narzędzie pracy w starożytnej Krecie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) wojsk. hist. topór obosieczny używany na Krecie w drugim tysiącleciu p.n.e. jako broń i symbol religijny;

(1.2) symbol w kształcie labrysa (1.1) przyjęty współcześnie m.in. przez środowiska neonazistowskie

Labrys (gr. λάβρυς) – topór o podwójnym ostrzu, składający się z dwóch obuchów w kształcie zaostrzonego klina i styliska z twardego drewna, metalu lub innego materiału. W podwójnym obuchu wykonany jest otwór równoległy do ostrza (najczęściej o przekroju prostokątnym), w którym za pomocą klina mocowane jest stylisko.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Labuda

nazwisko

- Aleksander Labuda (1902–1981) – współtwórca Zrzeszenia Regionalnego Kaszubów
- Aleksander Labuda (ur. 1944) – polski romanista i polonista
- Barbara Labuda (ur. 1946) – polska polityk
- Gerard Labuda (1916–2010) – polski historyk
- Jacek Labuda (1947–1993) – polski śpiewak operetkowy
- Marián Labuda (1944–2018) – słowacki aktor

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Labudda

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Jaromira Labudda – kaszubska poetka, nauczycielka
- Kamil Labudda – polski przedsiębiorca, youtuber, influencer i działacz charytatywny
- Karolina Labudda – polska siatkarka
- Natalia Labudda – polska lekkoatletka, sprinterka i płotkarka

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laburzysta

[czytaj: lejburzysta] członek lub zwolennik angielskiej Partii Pracy; labourzysta, lejburzysta

#### Źródła:

SJP.pl

# Laburzystka

→ laburzysta [czytaj: lejburzystka]; labourzystka, lejburzystka

#### Źródła:

SJP.pl

# Laburzystowski

dotyczący brytyjskiej partii politycznej Labour Party i jej członków; labourzystowski, lejburzystowski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z brytyjską Partią Pracy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Labuś

dawniej, pogardliwie o księdzu; abbuś

#### Źródła:

SJP.pl

# Lać

1. napełniać płynem; wlewać, nalewać, sączyć;
2. sprawiać, że płyn wypływa z czegoś;
3. o deszczu: padać obficie;
4. przestarzałe: wykonywać odlew czegoś; odlewać, ulewać;
5. potocznie: bić, uderzać, tłuc; walić;
6. potocznie: oddawać mocz; sikać, siusiać, siurać, odlewać się

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) powodować, że ciecz wypływa z czegoś lub płynie

(1.2) pot. bić

(1.3) pot. o deszczu: intensywnie padać

(1.4) wulg. oddawać mocz

(1.5) wykonywać odlew (np. dzwonu, pomnika)

czasownik zwrotny niedokonany lać się (dk. brak)

(2.1) o cieczy: wypływać, płynąć

(2.2) pot. śmiać się

(2.3) pot. bić się

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(3.1) gw-pl|Górny Śląsk. kapeć

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lacaune

rasa owiec domowych pochodzących z płd. Francji

Lacaune – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Oksytania, w departamencie Tarn.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 3117 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 34 osób/km² (wśród 3020 gmin regionu Midi-Pireneje Lacaune plasuje się na 109. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 22.).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lacedemon

starożytne państwo-miasto; Sparta

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. starożytna Sparta

- Lacedemon (Sparta) – w starożytności stolica miasta-państwa Spartan
- Lacedemon (Lakedajmon) – w mitologii greckiej król Sparty, eponim ludu „Lacedemończyków”

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lacedemończyk

obywatel Lacedemonu (starożytnego państwa-miasta); Spartanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) mieszkaniec Lacedemonu (Sparty)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lacedemonka

obywatelka Lacedemonu (starożytnego państwa-miasta); Spartanka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) Spartanka – mieszkanka Lacedemonu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lacedemoński

przymiotnik od: Lacedemon (starożytne państwo-miasto; Sparta); spartański

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Lacedemonem, dotyczący Lacedemonu lub Lacedemończyków

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lacedemońskość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co lacedemońskie

#### Źródła:

Wiktionary

# Lacerna

wierzchnie okrycie w postaci krótkiej peleryny z kapturem, noszone w starożytnym Rzymie

La

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lacet

wąska, pleciona tasiemka do haftowania

#### Źródła:

SJP.pl

# Lacetti

[czytaj: laczetti] samochód typu Chevrolet Lacetti

#### Źródła:

SJP.pl

# Lach

zgrubienie od: laska

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) stpol. daw. dziś poet. Polak

(1.2) góry. mieszkaniec nizin

(1.3) etn. członek różnych grup etnograficznych w południowej Polsce

- Lach – staroruska nazwa Lędzian
- Lach Dennis – wieś w Wielkiej Brytanii

Osoby

- Aleksander Lach – polski księgarz
- Aleksandra Lach – polska szachistka
- Alice Lach – austriacka aktorka
- Bogdan Lach – polski psycholog
- Elmer Lach – kanadyjski hokeista
- Fritz Lach – austriacki malarz
- Grzegorz Lach – polski historyk
- Günter Lach – niemiecki polityk
- Iza Lach – polska piosenkarka (siostra Łukasza i Katarzyny Lachów)
- Jan Lach – polski muzykolog
- Jozef Lach – słowacki taksówkarz, działacz na rzecz polskich uchodźców i kurierów w czasie II wojny światowej odznaczony medalem Virtus et Fraternitas
- Józef Lach – polski księgarz, bibliofil
- Karolina Ciaszkiewicz-Lach – polska siatkarka
- Katarzyna Lach – muzyk; była gitarzystka Formacji Nieżywych Schabuff (siostra Łukasza i Izy Lachów)
- Łukasz Lach – polski muzyk; były członek zespołu L.O.27, obecny członek zespołu L.Stadt (brat Izy i Katarzyny Lachów)
- Mariusz Lach – polski salezjanin
- Marta Lach – polska kolarka
- Marta Lach – polska siatkarka
- Michał Lach – polski siatkarz
- Milan Lach – słowacki biskup
- Przemysław Lach – polski siatkarz
- Robert Lach – austriacki kompozytor i muzykolog
- Sergiusz Lach – polski aktor
- Steve Lach – amerykański piłkarz
- Tomasz „Tomson” Lach – polski wokalista, członek zespołu Afromental
- Wojciech Lach – polski lekkoatleta
- Žofia Lachová – słowacka działaczka na rzecz polskich uchodźców i kurierów w czasie II wojny światowej odznaczona medalem Virtus et Fraternitas

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lacha

zgrubienie od: laska

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zgrub. od: laska

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lachenalia

rodzaj roślin z rodziny hiacyntowatych, występujący w Eurazji i Afryce

Lachenalia (Lachenalia J.Jacq. ex Murray) – rodzaj roślin z rodziny szparagowatych. Obejmuje 135 gatunków występujących w Afryce Południowej i Namibii. Introdukowany do Australii i Hiszpanii.

Nazwa naukowa rodzaju została nadana na cześć Wernera de Lachenala, żyjącego w latach 1736–1800 szwajcarskiego botanika, profesora botaniki i rektora Uniwersytetu w Bazylei, założyciela ogrodu botanicznego przy tej uczelni.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lachesis

W mitologii greckiej: jedna z trzech Mojr, bogini przeznaczenia; Lachezis

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) mit. bogini przeznaczenia z mitologii greckiej, przydzielająca los i strzegąca nici żywota, jedna z trzech Mojr;

(1.2) astr. planetoida o numerze 120, okrążająca Słońce w głównym pasie asteroid;

Lachesis (gr. Λάχεσις Láchesis, łac. Lachesis, Decima – "Udzielająca") – jedna z trzech Mojr. W mitologii greckiej bogini przeznaczenia przydzielająca los i strzegąca nici żywota. Jej towarzyszki to Kloto i Atropos.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lachezis

W mitologii greckiej: jedna z trzech Mojr, bogini przeznaczenia; Lachesis

#### Źródła:

SJP.pl

# Lachiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lachman

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lachmirowice

Lachmirowice – wieś w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie inowrocławskim, w gminie Kruszwica.

#### Źródła:

Wikipedia

# Lachmusowy

przymiotnik

(1.1) gw-pl|Łowicz. niebieski

#### Źródła:

Wiktionary

# Lachociąg

obelżywie:
1. osoba uprawiająca seks oralny (fellatio) z mężczyznami;
2. prostytutka;
3. homoseksualista;
4. brzydka dziewczyna;
5. chłopak mający powodzenie u dziewczyn;
6. zniewieściały chłopak

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) wulg. osoba wykonująca na mężczyźnie seks oralny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lachon

młodzieżowo: zgrabna, atrakcyjna dziewczyna; laska, cizia, lasencja, dupencja, sunia

#### Źródła:

SJP.pl

# Lachowice

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) geogr. wieś w Polsce w województwie małopolskim, w powiecie suskim, w gminie Stryszawa

Lachowice – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie suskim, w gminie Stryszawa.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Lachowice. W latach 1975–1998 wieś położona była w województwie bielskim.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Lachowicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lachówka

wieś w Polsce

- Lachówka – wieś w województwie podlaskim
- Lachówka – potok, dopływ Stryszawki
- Lachówka – część miasta Mszana Dolna
- Lachówka – część wsi Chabówka
- Lachówka – dawny folwark na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, w rejonie oszmiańskim, w sielsowiecie Żuprany.

Zobacz też

- Lachówka Mała, Lachówka Duża

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lachowo

1. wieś w Polsce;
2. wieś w Bułgarii

Lachowo – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie kolneńskim, w gminie Kolno.

Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie kolneńskim ziemi łomżyńskiej. W latach 1923–1954 i 1973-1976 miejscowość była siedzibą gminy Lachowo.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lachowski

przymiotnik od: Lachowo

#### Źródła:

SJP.pl

# Lacjum

kraina historyczna w środkowych Włoszech, obecnie przemysłowo-rolniczy region ze stolicą w Rzymie; Lazio

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. region administracyjny w środkowych Włoszech ze stolicą w Rzymie;

(1.2) hist. kraina historyczna w antycznej Italii

Lacjum (wł. Lazio) – region administracyjny w centralnych Włoszech, o powierzchni 17 203 km²; 5,2 mln mieszkańców ze stolicą w Rzymie (2,5 mln mieszkańców). Gęstość zaludnienia 302 os./km². Graniczy z regionami: Toskania, Umbria, Marche, Abruzja, Molise i Kampania.

- Największe miasta: Rzym, Viterbo, Civitavecchia, Rieti, Frosinone, Latina, Velletri
- Najwyższe wzniesienie: Terminillo (2216 m n.p.m.)
- Najdłuższe rzeki: Tyber, Garigliano

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lacki

przymiotnik od: Lach; polski

przymiotnik

(1.1) stpol. polski

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lackowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Laclik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. śliniak

#### Źródła:

Wiktionary

# Lacrimosa

[czytaj: lakriMOza] w muzyce: część hymnu żałobnego "Dies irae" do słów ostatniej jego strofy rozpoczynającej się słowami "Lacrimosa dies illa"

- Lacrimosa – kluczowy fragment pieśni Dies Irae będącej częścią mszy żałobnej klasycznego rytu rzymskiego (Requiem) w Kościele katolickim.
- Lacrimosa – szwajcarski zespół muzyczny
- Lacrimosa – singel zespołu Kalafina
- (208) Lacrimosa – planetoida z głównego pasa asteroid układu słonecznego

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lacrimoso

określenie wykonawcze: łzawo, boleśnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Lacroix

[czytaj: laKRŁA] nazwisko obce

#### Źródła:

SJP.pl

# Lacrosse

[czytaj: laKROS] gra sportowa prowadzona na boisku trawiastym - bardzo podobna do hokeja na trawie

Lacrosse (fr. la crosse – zakrzywiony kij) – zespołowa gra sportowa pochodzenia indiańskiego, której zasady ostatecznie ustalono w pierwszej połowie XIX w. w Kanadzie (gdzie uznano ją za sport narodowy); rozgrywana na trawiastym boisku, polega na umieszczeniu za pomocą specjalnej, trójkątnej rakiety piłki w bramce przeciwnika; 1904 i 1908 konkurencja olimpijska; uznawana za pierwowzór hokeja na lodzie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lacrosse'Owy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z lacrossem, dotyczący lacrosse'u

#### Źródła:

Wiktionary

# Lacuna

ubytek fragmentu tekstu w wyniku jego transmisji (ręcznego powielania); lakuna

#### Źródła:

SJP.pl

# Lacz

1. regionalnie: miękki but bez napiętka do chodzenia po domu; laczek, łapeć, papeć, kapeć, papuć, kapuć (rzadko);
2. w gwarze uczniowskiej: ocena niedostateczna; laczek, gała, lufa, pała, kapa, lola;
3. dawniej: odlewacz, giser

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) gwara młodzieżowa ocena niedostateczna, pot. pała

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laczek

1. regionalnie: miękki but bez napiętka do chodzenia po domu; lacz, łapeć, papeć, kapeć, papuć, kapuć (rzadko);
2. w gwarze poznańskiej: przebita opona;
3. w gwarze uczniowskiej: ocena niedostateczna; lacz, gała, lufa, pała, kapa, lola;
4. zdrobnienie od: lak

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) poznań. obuw. kapeć damski i męski bez napiętka

(1.2) poznań. przen. przebita opona

(1.3) slang. uczn. ocena niedostateczna

(1.4) zdrobn. od lak

(1.5) pot. obuw. klapek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laczki

1. regionalnie: miękki but bez napiętka do chodzenia po domu; lacz, łapeć, papeć, kapeć, papuć, kapuć (rzadko);
2. w gwarze poznańskiej: przebita opona;
3. w gwarze uczniowskiej: ocena niedostateczna; lacz, gała, lufa, pała, kapa, lola;
4. zdrobnienie od: lak

#### Źródła:

SJP.pl

# Laczynka

członkini ludu kaukaskiego

#### Źródła:

SJP.pl

# Lada

stół oddzielający kupującego od sprzedawcy; kontuar

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hand. rodzaj stołu lub blat w sklepach, służący do obsługi klientów, wydawania oraz prezentacji towaru

(1.2) stpol. skrzynia

(1.3) kujawy. hand. sklep

partykuła

(2.1) jakikolwiek, małowartościowy

przyimek

(3.1) …służący do tworzenia związków wyrazowych w funkcji przysłówków czasu: za

- Łada – ros. Лада – marka samochodów produkowanych przez rosyjską fabrykę WAZ (ВАЗ)
- Lada – urządzenie służące do ładowania ciężkich kłód lub dłużyc na wozy – furmanki
- Lada – kontuar, bufet, szynkwas

- Lada – wieś na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, w rejonie mostowskim, w sielsowiecie Mosty
- Lada – wieś na Słowacji
- Lada – wieś w Rumunii
- Cukrzyca typu LADA – autoimmunologiczna cukrzyca dorosłych o późnym początku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Ladaco

[czytaj: laDAco] potocznie: człowiek lekkomyślny, nieodpowiedzialny; nicpoń, gałgan, urwis

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub nijaki

(1.1) przest. dziś żart. człowiek nic niewart, postępujący lekkomyślnie i nieodpowiedzialnie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Ladacy

przymiotnik

(1.1) rzad. przest. (zwł. o ludziach) nic niewart, zły, nieuczciwy

(1.2) rzad. przest. (o przedmiotach) zepsuty, nienadający się do użytku

#### Źródła:

Wiktionary

# Ladacznica

przestarzałe: kobieta lekkich obyczajów, prowadząca życie rozpustne; nierządnica, rozpustnica, wszetecznica

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przest. prostytutka lub kobieta mająca przygodne kontakty seksualne z mężczyznami

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Ladaczny

rozpustny, nierządny

#### Źródła:

SJP.pl

# Ladaczyć

potocznie: ladaczyć się - prowadzić rozwiązłe życie seksualne; łajdaczyć się

#### Źródła:

SJP.pl

# Ladakh

Ladakh (tyb.: ལ་དྭགས་; Wylie: la-dwags, hindi: लद्दाख़, urdu: لدّاخ; „kraj wysokich przełęczy”) – region administrowany przez Indie jako terytorium związkowe. Leży pomiędzy głównym pasmem Himalajów a górami Karakorum, położona w części górnego biegu rzeki Indus. Geograficznie najbardziej na zachód wysunięty fragment Wyżyny Tybetańskiej; historyczny Tybet Zachodni. Głównym ośrodkiem administracyjnym jest miasto Leh. Politycznie Ladakh należy do Indii, choć niewielka jego część znajduje się na terenie współczesnych Chin. Niegdyś niezależne królestwo, w XIX wieku zaanektowane przez władcę Kaszmiru. Mieszkańcy Ladakhu są etnicznie spokrewnieni z Tybetańczykami.

#### Źródła:

Wikipedia

# Ladanum

1. roślina kwiatowa z rodziny jasnotowatych; poziewnik;
2. żywica roślinna wykorzystywana w kosmetyce i dawnym aptekarstwie

Ladanum lub labdanum – żywica otrzymywana z niektórych gatunków roślin należących do rodzaju czystek (Cistus). Wykorzystuje się do tego celu gatunki Cistus ladanifer, Cistus laurifolius, Cistus creticus i Cistus × incanus.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laddu

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) kulin. słodkie indyjskie kulki z purée z ciecierzycą, maczane w syropie, oblepione kawałkami migdałów i orzechów;

Laddu – rodzaj indyjskich słodyczy. Niewielkie kulki z pureé z ciecierzycą, maczane w syropie, oraz oblepione kawałkami migdałów i orzechów.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Laden

nazwisko, np. Osama bin Laden (Osama ben Laden, Usama ibn Ladin, 1957-2011), saudyjski terrorysta i milioner, przywódca Al-Kaidy, odpowiedzialny za przeprowadzenie wielu ataków terrorystycznych

#### Źródła:

SJP.pl

# Ladino

język ladyński;
1. dialekt języka retoromańskiego;
2. romański język Żydów sefardyjskich

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) jęz. język żydowski powstały jako dialekt języka hiszpańskiego po wygnaniu Żydów sefardyjskich z Półwyspu Iberyjskiego w latach 1492–1497, obecnie zapisywany głównie alfabetem łacińskim;

- język ladyński
- język judeohiszpański

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Ladro

bandyta, zbój

#### Źródła:

SJP.pl

# Lady

[czytaj: lejdi]
1. angielski tytuł przysługujący żonie i córkom lorda
2. zwrot grzecznościowy (pani, dama)

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. podlaska wieś w Polsce, w gminie Czyże;

## w Polsce

- Lady – wieś w województwie podlaskim, w powiecie hajnowskim, w gminie Czyże

## na Białorusi

- Lady – dawny majątek ziemski, na którego terenie znajdowało się miasteczko Lady i kilka folwarków. Obecnie na terenie rejonu smolewickiego obwodu mińskiego
- Lady – osiedle w obwodzie mińskim, w rejonie smolewickim, w sielsowiecie Draczkawa
- Lady – wieś w obwodzie mińskim, w rejonie smolewickim, w sielsowiecie Draczkawa
- Małyja Lady – wieś w obwodzie mińskim, w rejonie smolewickim, w sielsowiecie Draczkawa
- Hałaunyja Lady – wieś w obwodzie mińskim, w rejonie berezyńskim, w sielsowiecie Bahuszewiczy
- Borysowe Lady – dawny chutor w obwodzie witebskim, w rejonie głębockim, w sielsowiecie Głębokie
- Lady – agromiasteczko w sielsowiecie Arłowiczy rejonu dubrowieńskiego w obwodzie witebskim

- Ciemne Lady – przystanek kolejowy w pobliżu miejscowości Słoboda i Zadworje, w obwodzie mińskim, w rejonie stołpeckim
- Lady – dawna kolonia w obwodzie witebskim, w rejonie miorskim, w sielsowiecie Powiacie.
- Lady I – dawny folwark w obwodzie witebskim, w rejonie szarkowszczyńskim, w sielsowiecie Bildziugi.
- Lady (Lady II) – chutor w obwodzie witebskim, w rejonie szarkowszczyńskim, w sielsowiecie Bildziugi.
- Lady – dawna kolonia w obwodzie witebskim, w rejonie głębockim.

## Inne znaczenia

- lady – tytuł szlachecki
- Lady – koreańska grupa muzyczna
- Lady – film biograficzny z 2011
- Bitwa pod Ladami – bitwa w czasie wojny polsko-bolszewickiej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Ladyboy

[czytaj: lejdiBOJ] w krajach południowo-wschodniej Azji: mężczyzna wyglądający i zachowujący się jak kobieta, będący po kuracji hormonalnej lub operacji zmiany płci; kathoey

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) określenie transgenderycznego mężczyzny funkcjonującego w społeczeństwie Tajlandii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Ladyn

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) geol. drugi, młodszy wiek środkowego triasu, trwający 237 – 228,7 milionów lat temu;

Ladyn – w stratygrafii piętro środkowego triasu w eratemie mezozoicznym trwające w zależności od przyjmowanego podziału triasu od około 5 do ok. 9 milionów lat. Do 2012 roku Międzynarodowa Komisja Stratygrafii przyjmowała, że ladyn rozpoczął się 237 ± 2,0 milionów lat temu a zakończył ok. 228,7 mln lat temu; w roku 2013 Komisja poprawiła datowanie na ok. 242–237 milionów lat temu. Młodsze piętro od anizyku a starsze od karniku.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Ladynka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) etn. przedstawicielka jednej z retoromańskich grup etnicznych zamieszkujących pogranicze szwajcarsko-włoskie i posługujących się językiem ladyńskim;

#### Źródła:

Wiktionary

# Ladynowie

Ladynowie – jedna z grup etnicznych zaliczana do Retoromanów. Zamieszkują Tyrol Południowy: Górną Adygę i Dolomity, Dolinę Badii, Autonomiczną Prowincję Bolzano, emigranci też w USA. Liczbę Ladynów szacuje się na 30–35 tys. osób.

Ladynowie wywodzą się od starożytnych mieszkańców tego terenu – Retów.

#### Źródła:

Wikipedia

# Ladyński

1. związany z Ladynami, rdzenną ludnością retoromańską zamieszkującą włoskie Dolomity;
2. język ladyński - język Ladynów, dialekt retoromański

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Ladynami, dotyczący Ladynów

(1.2) związany z językiem ladyńskim, dotyczący języka ladyńskiego

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język ladyński;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Ladyńskojęzyczny

przymiotnik

(1.1) taki, który posługuje się językiem ladyńskim

(1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem ladyńskim

(1.3) spisany, stworzony w języku ladyńskim

#### Źródła:

Wiktionary

# Ladziak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Ladzin

Ladzin – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie krośnieńskim, w gminie Rymanów. Leży przy DW887.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Laelia

epifityczna bylina z rodziny storczykowatych, występująca w górzystych okolicach od Meksyku po Brazylię; niektóre gatunki laelii są uprawiane w szklarniach jako rośliny ozdobne

Laelia – rodzaj roślin z rodziny storczykowatych (Orchidaceae). Obejmuje 24 gatunki oraz 5 hybryd występujących w Ameryce Południowej i Środkowej w takich krajach i regionach jak: Belize, Boliwia, Brazylia, Kolumbia, Kostaryka, Kuba, Ekwador, Salwador, Gujana Francuska, Gwatemala, Gujana, Honduras, Jamajka, Meksyk, Nikaragua, Panama, Peru, Surinam, Trynidad i Tobago, Wenezuela.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laertes

postać z mitologii greckiej

Laertes (gr. Λαέρτης) – ojciec Odyseusza; syn Arkejsjosa; podczas nieobecności syna na Itace mieszkał samotnie z dala od dworu Penelopy; po powrocie syna spod Troi, odmłodzony przez Atenę, pomógł Odyseuszowi w walce z krewnymi pomordowanych zalotników.

Brał udział w wyprawie Argonautów i w polowaniu na dzika kalidońskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lafa

dawniej: płaca, żołd, pensja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. płaca, żołd

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lafayette

[czytaj: lafaJET] nazwisko, np. Marie Joseph de Lafayette (1757-1834), francuski wojskowy i polityk; La Fayette

- Marie Joseph de La Fayette – francuski markiz, uczestnik rewolucji amerykańskiej, Wielkiej Rewolucji Francuskiej i rewolucji lipcowej

Miejscowości w USA o nazwie pochodzącej od markiza de La Fayette:

- Lafayette – miasto w stanie Kalifornia, w hrabstwie Contra Costa
- Lafayette – miasto w stanie Kolorado, w hrabstwie Boulder
- Lafayette – miasto w stanie Indiana, w hrabstwie Tippecanoe
- Lafayette – miasto w stanie Luizjana, w parafii Lafayette
- Lafayette – miasto w stanie Minnesota, w hrabstwie Nicollet
- Lafayette – wieś w stanie Ohio, w hrabstwie Allen
- Lafayette – jednostka osadnicza w stanie Ohio, w hrabstwie Madison
- Lafayette – miasto w stanie Oregon, w hrabstwie Yamhill
- Lafayette – miasto w stanie Tennessee, w hrabstwie Macon
- Lafayette – jednostka osadnicza w stanie Wirginia, w hrabstwie Montgomery
- Lafayette – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Chippewa
- Lafayette – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Monroe
- Lafayette – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Walworth
- LaFayette – miasto w stanie Georgia, w hrabstwie Walker
- LaFayette – miasto w stanie Kentucky, w hrabstwie Christian
- LaFayette – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Onondaga

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lafirynda

kobieta lekkich obyczajów, nie zasługująca na szacunek

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. obraź. prostytutka lub kobieta mająca przygodne kontakty seksualne z mężczyznami

(1.2) przen. pot. obraź. kobieta, do której mówiący ma negatywny stosunek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lag

długa, gruba laska, potężny kij; lacha

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) środ. inform. opóźnienie, czas oczekiwania między działaniem podejmowanym przez użytkownika a odpowiednią reakcją programu

Opóźnienie, latencja, żargonowo lag – termin odnoszący się zwykle do szybkości działania sieciowych programów komputerowych. Oznacza on, że aplikacja nie reaguje w odpowiednio krótkim czasie na przesyłane w sieci sygnały sterujące, przetwarzane przez dużą liczbę hostów pośredniczących.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laga

długa, gruba laska, potężny kij; lacha

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. kij

(1.2) pot. ocena niedostateczna

(1.3) pot. sport. długie podanie piłki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lagana

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rodzaj tradycyjnego greckiego chleba pieczonego i spożywanego w Czysty Poniedziałek (Καθαρή Δευτέρα)

#### Źródła:

Wiktionary

# Lagardère

[czytaj: lagarDER] nazwisko

Lagardère – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Oksytania, w departamencie Gers.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 58 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 12 osób/km² (wśród 3020 gmin regionu Midi-Pyrénées Lagardère plasuje się na 1005. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 1500.).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lagena

ślepy uchyłek części błędnika u niższych kręgowców; odpowiednik ślimaka w uchu wewnętrznym ssaków

Lagena (łac. lăgoenă), także laguna, lagona – gliniane albo szklane naczynie o pękatym kształcie, z wąską szyjką, służące starożytnym Rzymianom do przechowywania wody lub wina; rodzaj dzbana (kruży).

Używana jako naczynie gospodarskie o prostym wykończeniu, z reguły niezdobione.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lager

rzadko: niemiecki obóz koncentracyjny z czasów II wojny światowej; lagier

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) jasne piwo dolnej fermentacji

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) zob. lagier.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lagerek

zdrobnienie od: lager

#### Źródła:

SJP.pl

# Lagerfeld

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lagerlöf

Osoby o tym nazwisku:

- Leon Lagerlöf – szwedzki strzelec, olimpijczyk
- Selma Lagerlöf – szwedzka pisarka

Inne:

- (11061) Lagerlöf – planetoida z pasa głównego asteroid

#### Źródła:

Wikipedia

# Lagermarka

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) hist. waluta używana przez więźniów nazistowskich obozów jenieckich

#### Źródła:

Wiktionary

# Lagerowy

→ lager

Patrz:lager

#### Źródła:

SJP.pl

# Lagerstremia

roślina ozdobna z rodziny krwawnicowatych

Lagerstremia (Lagerstroemia L.) – rodzaj roślin należących do rodziny krwawnicowatych. Obejmuje 48 gatunków. Występują one w Azji Południowej i Wschodniej (od Indii po Japonię) oraz w Australii. Centrum zróżnicowania stanowi Malezja (14 gatunków) i Chiny (15 gatunków).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lagier

niemiecki obóz koncentracyjny z czasów II wojny światowej; lager

Lagier (niem. Lager – obóz) – obóz jeniecki, obóz pracy, obóz koncentracyjny, a także ośrodek zagłady (termin nie jest stosowany jednoznacznie) zorganizowany przez aparat państwowy III Rzeszy na terytorium Niemiec lub ziemiach okupowanych przez III Rzeszę w czasie II wojny światowej. Termin zaistniał w latach 80. XX wieku, w celu odróżnienia od obozów koncentracyjnych i pracy przymusowej w RFSRR i ZSRR – łagrów (od 1928 zorganizowanych w systemie Gułagu).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lagos

największe miasto i dawna stolica Nigerii

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy lub nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. największe miasto Nigerii i jej dawna stolica;

(1.2) geogr. adm. stan w Nigerii;

(1.3) geogr. miejscowość w Portugalii;

(1.4) geogr. miejscowość we Francji;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(2.1) hist. ojciec Ptolemeusza I, protoplasta dynastii Lagidów

Lagos – miasto w południowo-zachodniej Nigerii, położone nad Zatoką Gwinejską. Jest to największe miasto w państwie. W 2022 roku Lagos zamieszkiwało 15,388 mln mieszkańców. Jedna z najszybciej rozwijających się metropolii na świecie.

W Lagos mieści się Makoko, największy slums na świecie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lagoski

dotyczący Lagosu

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Lagosem, dotyczący Lagosu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lagować

środowiskowo:
1. zacinać się, zawieszać się;
2. mieć opóźnienie w wymianie informacji z serwerem lub innymi jednostkami w sieci

#### Źródła:

SJP.pl

# Lagozuch

rodzaj niewielkiego zauropsyda z podgromady diapsydów

Lagozuch (Lagosuchus) – rodzaj niewielkiego archozaura z kladu Ornithodira, jedyny przedstawiciel rodziny Lagosuchidae. Żył w środkowym triasie na terenie dzisiejszej Argentyny. Nazwa Lagosuchus oznacza „króliczy krokodyl”.

Lagozuch osiągał długość około 30 cm i był lekko zbudowany. Budową nóg oraz podziałem kręgosłupa na odcinki przypominał dinozaury i innych przedstawicieli Dinosauriformes. Mimo iż skamieniałości czaszek są rzadkie, można przypuszczać, że lagozuch miał wydłużony pysk z wieloma małymi zębami, a jego szyja była esowato wygięta. Tylne nogi lagozucha były bardzo długie i smukłe, co wskazuje, że gad ten był zdolny do szybkiego biegu. Prawdopodobnie był zwinnym drapieżnikiem polującym na owady i niewielkie kręgowce. Kości stóp i śródstopia są wydłużone, jednak nie ma dowodów na to, że były połączone.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lagrange

Osoby

- Joseph Louis Lagrange (1736–1813) – matematyk i astronom pochodzenia francusko-włoskiego.
- Marie-Joseph Lagrange (1855–1938) – dominikanin, biblista, palestynolog, założyciel École biblique

Miejscowości we Francji:

- Lagrange (Landy) – miasto w regionie Akwitania
- Lagrange (Territoire de Belfort) – miasto w regionie Franche-Comté
- Lagrange (Pireneje Wysokie) – miasto w regionie Midi-Pyrénées

#### Źródła:

Wikipedia

# Lagrangian

[czytaj: lagranżjan] funkcjonał opisujący energię pola klasycznego lub kwantowego; lagranżjan

Lagranżjan (inaczej funkcja Lagrange’a) – gęstość funkcjonału działania S charakteryzująca właściwości mechaniczne układu fizycznego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lagranżjan

funkcjonał opisujący energię pola klasycznego lub kwantowego; lagrangian

Lagranżjan (inaczej funkcja Lagrange’a) – gęstość funkcjonału działania S charakteryzująca właściwości mechaniczne układu fizycznego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lagrowiec

więzień przebywający w lagrze

#### Źródła:

SJP.pl

# Lagrowy

→ lagier, → lager

Patrz:lagier, → lager

#### Źródła:

SJP.pl

# Lagting

izba wyższa parlamentu norweskiego (Stortingu) do 2009 roku

Lagting – określenie parlamentów w niektórych krajach skandynawskich.

- Lagting – parlament Wysp Alandzkich,
- Lagting – jedna z izb Stortingu, norweskiego parlamentu, istniejąca w latach 1814–2009.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lagun

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) D. plural|laguna.

Holandia:

- Lagún – miejscowość (plaats) w dystrykcie Bandabou, w kraju autonomicznym Curaçao
- Lagun Hill – dzielnica Kralendijka

Osoby:

- Veronika Lagun – litewska biathlonistka

Inne:

- Playa Lagun – plaża na Curaçao

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Laguna

1. płytki obszar przybrzeżny, zwykle odseparowany od pełnego morza przez rafę koralową lub barierę piaszczystą;
2. samochód typu Renault Laguna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geogr. zatoka, najczęściej płytka, odcięta od morza przez lido, mierzeję, rafę koralową lub atol;

Laguna (z włoskiego) – część morza odcięta od niego przez barierę (lido, rafę barierową lub atol), tworząca w ten sposób śródlądowy zbiornik wodny położony przeważnie wzdłuż wybrzeża. Laguna posiada jedno lub więcej, przynajmniej okresowe, połączenie z morzem, ale o bardzo ograniczonej przepustowości. Te dwie cechy (oddzielenie przez barierę i połączenie z morzem) odróżniają lagunę od estuarium. Laguny stanowią ok. 13% linii brzegowej na świecie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lagunowy

1. → laguna;
2. basen lagunowy - basen o nieregularnych kształtach, zwykle z dodatkowymi atrakcjami

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z laguną, dotyczący laguny; właściwy lagunie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lahar

gwałtowny spływ błota powstałego z popiołów i pyłów wulkanicznych; spływ popiołowy, lawina błotna

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) geol. spływ błotny, w którym biorą udział przesycone wodą produkty erupcji wulkanicznej, przede wszystkim popiół wulkaniczny;

Lahar, spływ popiołowy – rodzaj katastrofy naturalnej podobnej do powodzi, wywołanej przez aktywność wulkaniczną, polegający na gwałtownym spływie lawin błotnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lahaur

miasto w Pakistanie; Lahore

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto we wschodnim Pakistanie, stolica prowincji Pendżab;

Lahaur (ang. Lahore; urdu ‏لاہور‎, Lāhaur; zachodniopendż. ‏لہور‎, Lahaur) – miasto we wschodnim Pakistanie, stolica prowincji Pendżab, na zachodnim przedgórzu Himalajów, nad rzeką Rawi (dopływ Ćanabu), w pobliżu granicy z Indiami. Drugie po Karaczi miasto kraju, główny ośrodek gospodarki Pendżabu. W 2017 roku liczyło ponad 11,1 mln mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lahaurski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Lahaurem, dotyczący Lahauru

#### Źródła:

Wiktionary

# Lahmacun

[czytaj: lahmadżun] tradycyjna potrawa wschodnia, nazywana także pizzą arabską, ormiańską lub turecką

Lahmacun (wym. lahmadżun) – tradycyjna wschodnia potrawa, nazywana także pizzą arabską, ormiańską i turecką. Składa się z bardzo cienkiego ciasta oraz mięsnego nadzienia. Potrawę skrapia się przed podaniem sokiem z cytryny. Jest jednym z dań lokalnego fast foodu, konsumowanym przeważnie na ulicach. Lahmacun znane jest także w Armenii pod nazwą lahmajoun (orm. լահմաջուն). Lahmacun jest niekiedy jednym z elementów tureckich meze, czyli przystawek.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lahnda

jeden z trzech odłamów języka pendżabskiego, obejmujący kilka grup dialektów z północno-zachodniego Pendżabu (Pakistan)

Język lahnda – makrojęzyk obejmujący szereg spokrewnionych języków i dialektów, używanych głównie w Pakistanie. Największym z nich jest język zachodniopendżabski, którym posługuje się ponad 60 mln osób. Niekiedy termin lahnda używany jest jako synonim języka zachodniopendżabskiego. Według „Ethnologue Languages of the World” jest na 12 miejscu w rankingu najpowszechniejszych języków świata.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lahore

angielska nazwa pakistańskiego miasta Lahaur

Lahaur (ang. Lahore; urdu ‏لاہور‎, Lāhaur; zachodniopendż. ‏لہور‎, Lahaur) – miasto we wschodnim Pakistanie, stolica prowincji Pendżab, na zachodnim przedgórzu Himalajów, nad rzeką Rawi (dopływ Ćanabu), w pobliżu granicy z Indiami. Drugie po Karaczi miasto kraju, główny ośrodek gospodarki Pendżabu. W 2017 roku liczyło ponad 11,1 mln mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lahti

miasto w Finlandii

Lahti (szw. Lahtis) – miasto w południowej Finlandii, nad jeziorem Vesijärvi, na skraju Pojezierza Fińskiego. Jedno z większych w kraju. Słowo lahti znaczy po fińsku zatoka.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lai

starofrancuski gatunek śpiewno-poetycki

Lai – starofrancuska forma pieśni lirycznej, najczęściej o tematyce miłosnej, wywodząca się z pieśni celtyckich. Uprawiano ją z zamiłowaniem w Bretanii, z typowym dla truwerów wykonywaniem z towarzystwem instrumentu.

Termin lai jest pochodzenia celtyckiego (laid w irlandzkim). W języku francuskim użył go po raz pierwszy normandzki kronikarz Wace (1155) w swym tłumaczeniu łacińskiej Historii królów Brytanii (1135) Galfreda z Monmouth. Początkowo były to pieśni o charakterze lirycznym, w których krótki element narracyjny był podawany na wstępie jako objaśnienie. Na francuskich dworach lais były śpiewane przez wędrownych rybałtów normandzkich przy akompaniamencie małej harfy, cytry, rzadziej fletu lub gęślików.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laibach

Laibach – słoweński zespół muzyczny, założony w 1980 roku w górniczo-przemysłowej miejscowości Trbovlje w byłej Jugosławii.

Skrzydło muzyczne interdyscyplinarnego kolektywu artystycznego Neue Slowenische Kunst (NSK), w którego skład wchodzą: grupa sztuki wizualnej IRWIN, grupa teatralna Noordung (dawniej Gledališče Sester Scipion Nasice), studio grafiki i designu Novi Kolektivizem i Departament Czystej i Stosowanej Filozofii. Laibach uczestniczył również w projektach artystycznych Germania, Strom und Klang, Kraftbach, Peter Paracelsus i 300.000 Verschiedene Krawalle. Zespół stworzył muzykę do wielu przedstawień teatralnych takich jak: Makbet, Krst pod Triglavom, No Fire Escape in Hell czy Molitevi stroj. Część utworów bazuje na przeróbkach piosenek najbardziej znanych zespołów światowych, takich jak The Beatles, Queen, Europe czy The Rolling Stones.

#### Źródła:

Wikipedia

# Laicki

1. niezwiązany z religią i instytucjami kościelnymi; świecki;
2. młodzieżowo: świadczący o braku wiedzy lub umiejętności w jakiejś dziedzinie; laiczny

przymiotnik

(1.1) rel. niezwiązany z religią

(1.2) nacechowany brakiem kompetencji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laickość

laicyzm;
1. świeckość;
2. dyletanctwo, brak wiedzy w jakiejś dziedzinie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co laickie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laicyzacja

przejście określonego podmiotu spod władzy kościelnej do świeckiej; zeświecczenie, desakralizacja, sekularyzacja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zeświecczenie różnych poziomów życia społecznego

(1.2) polit. wyeliminowanie wpływu religii na życie polityczne i społeczne za pomocą aktów prawnych

(1.3) socjol. słabnięcie więzi religijnych wśród wyznawców

(1.4) psych. zmiany w postawach światopoglądowych (odchodzenie od wiary w kierunku agnostycyzmu, ateizmu, deizmu lub indyferentyzmu religijnego)

Laicyzacja – proces polegający na zeświecczeniu instytucji i różnych przejawów życia społecznego, politycznego i kulturalnego oraz na uniezależnieniu ich od wpływów religii i kleru, często utożsamiana z wolnomyślicielstwem i ateizacją.

W najszerszym zakresie pojęcie oznacza procesy zmierzające do ukształtowania człowieka o osobowości postępowej, sceptycznej i samodzielnej intelektualnie z racjonalistyczną postawą umysłową. Laicyzacja dotyczy też procesów przeciwnych sakralizacji zjawisk przyrody, faktów i instytucji społecznych.W polityce laicyzacja to świadome (programowe) działania władz, zmierzające do wyeliminowania wpływu religii na życie polityczne i społeczne za pomocą aktów prawnych. Na mocy aktów prawnych przeprowadzono m.in. konfiskatę dóbr kościelnych, sekularyzację szkolnictwa, rozwiązanie konkordatu, odebranie przywilejów związkom wyznaniowym itp.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laicyzacyjny

przymiotnik

(1.1) dotyczący laicyzacji

#### Źródła:

Wiktionary

# Laicyzator

człowiek propagujący odsuwanie duchowieństwa od władzy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek promujący laicyzację

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laicyzm

laickość;
1. świeckość;
2. dyletanctwo, brak wiedzy w jakiejś dziedzinie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) koncepcja wykluczająca obecność religii w sferze publicznej, głosząca oddzielenie państwa od kościoła i propagująca świeckie podejście do obywateli oraz instytucji państwowych

Laicyzm (z fr. laïcisme) – koncepcja związana z zasadą rozdziału państwa od Kościoła i braku wpływów religijnych na sprawy państwowe.

Laickość (z fr. laïcité) gwarantuje prawo do swobodnego wyznawania religii i wszystkie wyznania traktuje jako równe. Nie zapewnia jednak specjalnego statusu dla religii – religie powinny podlegać takim samym prawom jak inne sfery życia i nie stać ponad prawem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laicyzować

nadawać czemuś cechy świeckie, usuwać wpływ duchowieństwa z różnych dziedzin życia społecznego; zeświecczać, sekularyzować, desakralizować

#### Źródła:

SJP.pl

# Laicyzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|laicyzować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Laiczka

kobieta nieznająca się na danej rzeczy, niekompetentna w danej dziedzinie; dyletantka, profanka, amatorka

#### Źródła:

SJP.pl

# Laiczny

młodzieżowo: świadczący o braku wiedzy lub umiejętności w jakiejś dziedzinie; laicki

#### Źródła:

SJP.pl

# Laik

1. człowiek nieznający się na danej rzeczy, niekompetentny w danej dziedzinie; dyletant; profan, amator;
2. wierny Kościoła katolickiego, który nie otrzymał świeceń kapłańskich i nie stał się duchownym, posługujący w klasztorze

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ktoś niekompetentny

(1.2) rel. niewyświęcony zakonnik

(1.3) rel. świecki uczestnik grupy religijnej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laikat

ogół świeckich członków kościoła katolickiego, głównie aktywnie zaangażowanych w szerzenie wiary

rzeczownik zbiorowy, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) rel. ogół świeckich członków Kościoła katolickiego

Wierni świeccy (laikat) – wszyscy wierni, którzy nie są kapłanami bądź zakonnikami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laikowy

→ laik; laicki, laiczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Lais

[czytaj: lajs] średniowieczna pieśń religijna, której wszystkie strofy kończyły się refrenem "Kyrie eleison"

Osoby:

- Laís – brazylijski piłkarz (właśc. Arthur Antunes de Morães e Castro)

Inne:

- Lais Marie de France – cykl dwunastu opowieści (lais) francuskiej poetki Marie de France
- Laïs – belgijski zespół muzyczny

Zobacz też:

- Leis

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lajbik

luźny kaftan męski lub żakiet damski; lejbik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) kraw. kamizelka bez rękawów

(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. biustonosz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lajera

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. katarynka

#### Źródła:

Wiktionary

# Lajerka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. katarynka

#### Źródła:

Wiktionary

# Lajerman

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kataryniarz

#### Źródła:

Wiktionary

# Lajfstajl

styl życia; lifestyle

Styl życia – zakres i formy codziennych zachowań jednostek lub grup, specyficzne dla ich usytuowania społecznego, tzn. manifestujące położenie społeczne oraz postrzegane jako charakterystyczne dla tego położenia, a dzięki temu umożliwiające szeroko rozumianą społeczną lokalizację innych ludzi. Pojęcie to obejmuje nie tylko zachowania ludzkie, ale i mechanizmy psychofizyczne leżące u podstaw tych zachowań: motywacje, potrzeby, akceptowane wartości.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lajfstajlowy

zgodny z wybranym stylem życia; lifestylowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Lajk

internetowe oznaczenie posta informujące, że przypadł nam do gustu lub że się z nim zgadzamy; like

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) pot. wyraz aprobaty internetowej treści zamieszczonej na portalu społecznościowym poprzez kliknięcie przycisku pojawiającego się przy takich treściach

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lajka

internetowe oznaczenie posta informujące, że przypadł nam do gustu lub że się z nim zgadzamy; like

#### Źródła:

SJP.pl

# Lajker

środowiskowo: internauta, który oznaczył post internetowy w celu pokazania, że przypadł mu do gustu lub że się z nim zgodził; lajkers, polubownik

#### Źródła:

SJP.pl

# Lajkers

środowiskowo: internauta, który oznaczył post internetowy w celu pokazania, że przypadł mu do gustu lub że się z nim zgodził; lajker, polubownik

#### Źródła:

SJP.pl

# Lajknąć

oznaczyć post internetowy w celu pokazania, że przypadł nam do gustu lub że się z nim zgadzamy; zlajkować, zalajkować

#### Źródła:

SJP.pl

# Lajkoniczka

żartobliwie: laiczka

#### Źródła:

SJP.pl

# Lajkonik

człowiek z drewnianym koniem ubrany w ozdobny strój jeźdźca we wschodnim stylu, uczestniczący w lajkoniku (zabawie)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lajkonikowy

przymiotnik

(1.1) związany z lajkonikiem

(1.2) środ. łatwy do pokonania w pojedynku

#### Źródła:

Wiktionary

# Lajkować

oznaczać post internetowy w celu pokazania, że przypadł nam do gustu lub że się z nim zgadzamy

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) w Internecie: oznaczać czyjeś posty lub zdjęcia jako pozytywne, aprobować je, zazwyczaj poprzez kliknięcie odpowiedniego linku na stronie WWW

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lajkowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|lajkować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Lajkowicz

osoba, która wyraża aprobatę na portalu społecznościowym, klikając przycisk „lubię to”

#### Źródła:

SJP.pl

# Lajkowiczka

kobieta, która wyraża aprobatę na portalu społecznościowym, klikając przycisk „lubię to”

#### Źródła:

SJP.pl

# Lajna

rasa owcy długowełnistej, wyhodowana w Niemczech

#### Źródła:

SJP.pl

# Lajos

Lajos – w mitologii greckiej król Teb, syn Labdakosa, mąż Jokasty i ojciec Edypa.

Lajos ściągnął klątwę na ród. Był raz u króla Pelopsa i uwiódł jego syna. Kiedy go jednak porzucił, chłopak popełnił samobójstwo. Wyrocznia delficka przepowiedziała Lajosowi, że dziecko Jokasty zostanie jego zabójcą i ożeni się z własną matką. Gdy Jokasta powiła chłopca, któremu później nadano imię Edyp, Lajos kazał przebić gwoździem nogi syna i porzucić go w górach niedaleko Koryntu. Odnalezionego Edypa wychowała królewska para z Koryntu – Polibos i Meropa. Przepowiednia spełniła się, kiedy Edyp spotkał na drodze Lajosa i przez sprzeczkę zabił swego ojca.

#### Źródła:

Wikipedia

# Lajsnąć

czasownik dokonany

(1.1) gw-pl|Poznań. zafundować, sprawić sobie lub komuś

#### Źródła:

Wiktionary

# Lajśnięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|lajsnąć.

#### Źródła:

Wiktionary

# Lajsta

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. listwa

#### Źródła:

Wiktionary

# Lajstrygon

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) mitgr. członek plemięemienia ludożerczych olbrzymich ludzi zamieszkujących mityczną Telepylę;

#### Źródła:

Wiktionary

# Lajstrygonowie

Lajstrygonowie – legendarne plemię olbrzymów zamieszkujących Telepylę, utożsamianą przez starożytnych Greków z którymś z regionów Sycylii bądź z Formią w Lacjum w Italii. Opisany przez Homera w eposie Odyseja w rozdziale 10. Lajstrygonowie byli ludożercami – zatopili 11 okrętów Odyseusza, pożerając ich załogi. Odyseusz uciekł chroniąc się na ostatnim z okrętów. Telepyla była krainą białych nocy.

#### Źródła:

Wikipedia

# Lajstrygoński

przymiotnik

(1.1) mitgr. związany z Lajstrygonami, dotyczący Lajstrygonów

#### Źródła:

Wiktionary

# Lajt

light; potocznie:
1. postawa charakteryzująca się luzem i powierzchownością przeżycia, stan beztroski, spokoju;
2. coś lekkiego, łatwego

#### Źródła:

SJP.pl

# Lajtowość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest lajtowe

#### Źródła:

Wiktionary

# Lajtowy

potocznie:
1. luźny, przyjemny, spokojny;
2. dobry, fajny; spoko;
3. lekki, łatwy; lightowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Lajtrok

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) daw. wewnętrzne oświetlenie pieca w piekarni

#### Źródła:

Wiktionary

# Lajw

live; rzadko:
1. odbywający się na żywo;
2. na żywo

#### Źródła:

SJP.pl

# Lajzer

łajza, włóczęga

#### Źródła:

SJP.pl

# Lak

1. łatwo topliwa mieszanina materiałów żywicznych służąca do pieczętowania dokumentów, listów, paczek, uszczelniania butelek itp.
2. bylina lub półkrzew z rodziny kapustowatych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) topliwa mieszanina kalafonii i innych substancji żywicznych, używana do odciskania pieczęci i do uszczelniania;

(1.2) bot. nazwa systematyczna|Cheiranthus|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny kapustowatych

(1.6) gw-pl|Bukowina. jezioro

Węgry:

- Lak – miejscowość

Inne:

- lak – materiał termoplastyczny
- lak – materiał stomatologiczny
- lak – roślina
- LAK – kod ISO 4217 dla kipa, waluty Laosu
- LAK – kod IATA bazy lotniczej Lakatamia

Zobacz też:

- Laak
- Lac
- Lack
- laka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laka

1. żywica drzewna, po wyschnięciu twarda i trwała
2. dawna nazwa barwnika stosowanego w różnych przemysłach

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) żywica sumaka lakowego, stosowany w japońskiej i chińskiej sztuce zdobniczej;

(1.2) przedmiot pokryty laką (1.1)

Laka, laka orientalna – żywica sumaka lakowego zwanego też werniksowym (Toxicodendron vernicifluum, daw. Rhus vernicifera) rosnącego na południe od rzeki Jangcy, używana w japońskiej i chińskiej sztuce zdobniczej, często barwiona, także przedmioty zdobione tą techniką.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lakaza

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) biochem. enzym roślinny, charakterystyczny przede wszystkim dla grzybów rosnących na rozkładającym się drewnie

#### Źródła:

Wiktionary

# Lakcid

[czytaj: lakc-id] preparat pomagający w utrzymaniu prawidłowego składu flory bakteryjnej jelit

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakeland

[czytaj: lejklend] potocznie: pies rasy lakeland terrier

Miejscowości w USA:

- Lakeland – miasto w stanie Floryda, w hrabstwie Polk
- Lakeland – miasto w stanie Georgia, w hrabstwie Lanier
- Lakeland – miasto w stanie Minnesota, w hrabstwie Washington
- Lakeland – jednostka osadnicza w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Onondaga
- Lakeland – miasto w stanie Tennessee, w hrabstwie Shelby
- Lakeland – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Barron

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakers

- Los Angeles Lakers – amerykański klub koszykówki
- Rapperswil-Jona Lakers – szwajcarski klub hokeja na lodzie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Lakhnau

miasto w Indiach

Lucknow (hindi लखनऊ, trb. Lakhnau, trl. Lakhnaū, urdu لکھنؤ, ang. Lucknow) – miasto w północnych Indiach, stolica stanu Uttar Pradesh, na Nizinie Hindustańskiej, nad rzeką Gomati (dopływ Gangesu). Około 5 mln mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakhon

odmiana tajskich widowisk khon, w których aktorzy występują bez masek i grają bardziej ekspresyjnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakier

roztwór lub zawiesina środków powłokotwórczych, służący do pokrywania powierzchni przedmiotów dla upiększenia lub ochrony

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. płynny i twardniejący środek do pokrywania powierzchni przedmiotów w celu jej upiększenia lub ochrony

(1.2) kosmet. skrócenie od|lakier do paznokci.

(1.3) fryzj. skrócenie od|lakier do włosów.

Lakier – roztwór lub zawiesina środków powłokotwórczych (np. olejów schnących, żywic naturalnych lub syntetycznych). Podstawową różnicą między lakierami a farbami jest znikome stężenie lub całkowity brak pigmentów i wypełniaczy oraz często mniejsza lepkość.

Lakiery mają nikłą zdolność do tzw. krycia, czyli pokrywania powierzchni nieprzezroczystą warstwą, lecz mają dobre właściwości błonotwórcze.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lakierek

but z lakierowanej skóry

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) obuw. but z błyszczącej, lakierowanej skóry

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lakierka

potocznie:
1. pokrywanie lakierem, np. mebli, samochodu;
2. warstwa lakieru, zwłaszcza na samochodzie

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakierki

potocznie:
1. pokrywanie lakierem, np. mebli, samochodu;
2. warstwa lakieru, zwłaszcza na samochodzie

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakierkowy

→ lakierek, → lakierka

Patrz:lakierek, → lakierka

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakiernia

zakład, pomieszczenie, w którym coś się lakieruje; lakierownia

Lakiernia – pomieszczenie lub zakład, w którym lakieruje się (profesjonalnie pokrywa się lakierem) różne przedmioty (wyroby, części maszyn itp.).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakiernictwo

1. produkowanie lakierów;
2. zajęcie lakiernika;
3. umiejętność nadawania produktom określonej kolorystyki poprzez szereg procesów polegających na nałożeniu farby na produkt;
4. przenośnie: nieszczere przedstawianie kogoś lub czegoś w zbyt dobrym świetle

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakierniczka

1. kobieta zajmująca się zawodowo lakierowaniem przedmiotów;
2. pracowniczka pracująca przy produkcji lakieru

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakiernik

1. pracownik pracujący przy produkcji lakieru;
2. osoba zajmująca się zawodowo lakierowaniem przedmiotów

Malarz (z niem. Maler, łac. pictor, pictorellus, iconista, imaginator) – rzemieślnik, artysta zajmujący się malarstwem. Jest to zawód polegający na pokrywaniu, malowaniu płaszczyzn, przedmiotów powłokami, liniami, punktami, kolorem, farbą, farbami, po to by je ochronić, zmienić ich własny kolor lub namalować, stworzyć obraz, wyobrażenie, iluzję tego co odbieramy zmysłem wzroku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakierobejca

ochronny lakier do drewna z dodatkiem barwników i pigmentów

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) techn. środek ochronny do drewna łączący cechy bejcy i lakieru, barwiący i nadający połysk

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lakieroholiczka

kobieta nałogowo kupująca zbyt wiele lakierów do paznokci

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakieroholik

osoba nałogowo kupująca zbyt wiele lakierów do paznokci

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakieroholizm

gromadzenie zbyt wielu lakierów do paznokci

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakierować

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) pokrywać, powlekać coś lakierem

(1.2) rzad. pokrywać coś laką

#### Źródła:

Wiktionary

# Lakierowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) nakładanie na coś powłoki lakierowej

(1.2) dodawanie do opowiadania nieprawdziwych, a zarazem pochlebnych dla kogoś lub czegoś, szczegółów

- lakierowanie (technologia) – powlekanie wyrobu przezroczystą powłoką lakieru
- lakierowanie – przedstawianie faktów w sposób nieprawdziwy, a jednocześnie pochlebny dla kogoś lub czegoś

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Lakierowany

pokryty warstwą lakieru

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakierówka

środowiskowo: maszyna do lakierowania okładek

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakierownia

zakład, pomieszczenie, w którym coś się lakieruje; lakiernia

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakierowy

przymiotnik od: lakier

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakijski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Lakami, dotyczący Laków

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język lakijski;

#### Źródła:

Wiktionary

# Lakista

pisarz należący do grupy poetów angielskich w pierwszej połowie XIX wieku, mieszkających nad jeziorami w Westmoreland, przeciwstawiających się klasycyzmowi przez wprowadzenie pierwiastka uczuciowego do opisów przyrody

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakkadiwski

przymiotnik od: Lakkadiwy (archipelag)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Lakkadiwami, dotyczący Lakkadiwów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lakkadiwy

terytorium związkowe w Indiach

Lakszadiwy (hindi लक्षद्वीप, trb.: Lakszadwip, trl.: Lakṣadvīp; malajalam ലക്ഷദ്വീപ്; ang. Lakshadweep) – archipelag i jedno z terytoriów związkowych Indii, położone na Morzu Lakkadiwskim u południowo-zachodnich wybrzeży Indii. Do niedawna było znane w Polsce pod nazwą Lakkadiwy, od niej przyjęła się obowiązująca obecnie nazwa morza. Stolicą terytorium, a zarazem jedynym miastem (miejscowością) jest Kavaratti. Powierzchnia terytorium wynosi zaledwie 32 km², a zamieszkane jest przez około 65 000 osób.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakkolit

wielka masa skał wylewnych o nieregularnym lub kulistym kształcie, która została wciśnięta między inne skały

Lakkolit (także: lakolit) – zgodna intruzja o kształcie bochenkowatym z płaską podstawą i wypukłą górną powierzchnią. Wdziera się między już istniejące, starsze warstwy, nie przecinając ich, lecz leżąc zgodnie na warstwie podścielającej i wybrzuszając warstwę nadległą. Jest to jedna z form zjawisk plutonicznych, w przeciwieństwie do batolitu powstała na niewielkiej głębokości, przeważnie subwulkaniczna (na głębokości do 1 km), choć znane są też lakkolity hipabisalne (na głębokości 1–5 km).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakmus

mieszanina barwnych związków organicznych uzyskiwana z kilku gatunków porostów; w roztworach kwaśnych przybiera barwę czerwoną, w zasadowych - niebieską

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. wskaźnik pH, naturalnie występujący w wielu gatunkach porostów;

Lakmus (E121) – wskaźnik pH, produkt naturalny występujący w wielu gatunkach porostów, m.in. Roccella fuciformis, występujących u wybrzeży Morza Śródziemnego i Oceanu Atlantyckiego.

Mieszanina rozpuszczalnych w wodzie barwników (w tym azolitminy), w roztworach o odczynie kwasowym przyjmuje barwę czerwoną, zaś w roztworach o odczynie obojętnym i zasadowym – niebieską. Zakres zmiany barwy pH 5-8. Składniki odpowiedzialne za zmiany barwy lakmusu zawierają chromofor 7-hydroksyfenoksazonowy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lakmusowy

1. zawierający lakmus, nasączony lakmusem;
2. papierek lakmusowy - bibułka nasączona lakmusem, zmieniająca kolor w zależności od odczynu cieczy, w której została zanurzona;
3. w przenośni: papierek lakmusowy - wyraźny wskaźnik czegoś; probierz

przymiotnik relacyjny

(1.1) chem. związany z lakmusem; zawierający lakmus

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lakolit

skamieniała masa minerałów pochodzenia wulkanicznego

Lakkolit (także: lakolit) – zgodna intruzja o kształcie bochenkowatym z płaską podstawą i wypukłą górną powierzchnią. Wdziera się między już istniejące, starsze warstwy, nie przecinając ich, lecz leżąc zgodnie na warstwie podścielającej i wybrzuszając warstwę nadległą. Jest to jedna z form zjawisk plutonicznych, w przeciwieństwie do batolitu powstała na niewielkiej głębokości, przeważnie subwulkaniczna (na głębokości do 1 km), choć znane są też lakkolity hipabisalne (na głębokości 1–5 km).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakończyk

mieszkaniec Lakonii (krainy w Grecji)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Lakonii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lakonia

kraina historyczna w Grecji

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. kraina historyczna na południowym wschodzie Peloponezu, z największym ośrodkiem w Sparcie, graniczyła od zachodu z Mesenią, od północy zaś z Arkadią;

Lakonia (gr. Λακωνία) – kraina historyczna w południowej starożytnej Grecji, położona w południowo-wschodniej części Półwyspu Peloponeskiego. Największym miastem była Sparta. Uczono tam mówić i odpowiadać na pytania możliwie jak najkrócej, dlatego ten styl nazywany jest lakonicznym sposobem mówienia.

Graniczy od północy z Arkadią, od zachodu z Mesenią. Powierzchnia Lakonii wynosi 3636 km², mieszka tu około 100,8 tys. ludzi (stan z roku 2005).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lakonicznie

przysłówek

(1.1) w sposób lakoniczny

#### Źródła:

Wiktionary

# Lakoniczniej

stopień wyższy od przysłówka: lakonicznie

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakoniczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: lakoniczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Lakoniczność

zwięzłość w wyrażaniu myśli; lapidarność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wyrażanie czegoś w sposób zwięzły, krótki; oszczędność w słowach, wypowiedzi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lakoniczny

oszczędny w słowach; krótki, zwięzły, lapidarny

przymiotnik

(1.1) zwięźle wyrażony, oszczędny w słowach

1. Lakonizm (gr. lakōnismós, fr. laconisme, niem. Lakonismus) - zwięzłość i precyzja w wyrażaniu myśli, lapidarny i oszczędny sposób wypowiadania się, wedle tradycji właściwy Spartanom, mieszkańcom starożytnej Lakonii.

2. Lakonizm (gr. lakōnismós - naśladowanie obyczajów spartańskich, sprzyjanie Sparcie) - w starożytności moda na naśladowanie obyczajów spartańskich przez Ateńczyków i mieszkańców in. miast greckich w V i IV w. p.n.e. Obejmowało ono m.in. ubiór, zwyczaje higieniczne, wychowanie fizyczne, surowy sposób życia oraz polityczne sprzyjanie Sparcie. Naśladownictwo dotyczyło również przypisywanej Spartanom umiejętności ciętej, błyskotliwej i krótkiej (lakonicznej) riposty w dyskusji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lakonizm

zwięzłość w wyrażaniu myśli; lakoniczność, lapidarność

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zwięzłość w wyrażaniu myśli; zwięzłość i treściwość

1. Lakonizm (gr. lakōnismós, fr. laconisme, niem. Lakonismus) - zwięzłość i precyzja w wyrażaniu myśli, lapidarny i oszczędny sposób wypowiadania się, wedle tradycji właściwy Spartanom, mieszkańcom starożytnej Lakonii.

2. Lakonizm (gr. lakōnismós - naśladowanie obyczajów spartańskich, sprzyjanie Sparcie) - w starożytności moda na naśladowanie obyczajów spartańskich przez Ateńczyków i mieszkańców in. miast greckich w V i IV w. p.n.e. Obejmowało ono m.in. ubiór, zwyczaje higieniczne, wychowanie fizyczne, surowy sposób życia oraz polityczne sprzyjanie Sparcie. Naśladownictwo dotyczyło również przypisywanej Spartanom umiejętności ciętej, błyskotliwej i krótkiej (lakonicznej) riposty w dyskusji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lakonka

mieszkanka Lakonii (krainy w Grecji)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Lakonii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lakoński

przymiotnik od: Lakonia

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Lakonią, dotyczący Lakonii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lakować

1. uszczelniać lakiem;
2. pieczętować lakiem;
3. pokrywać zęby lakierem

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. lakierować

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lakowie

lud kaukaski zamieszkujący w większości tereny Dagestanu

Lakowie (lakijski лак, лакку халкь, гъази-гъумучи) – naród kaukaski, zamieszkujący w Rosji liczący około 156 500 osób, z których 140 000 żyje w Dagestanie, zwłaszcza w centralnych, górzystych częściach. W 1944 Lakowie osiedlili się na równinach opuszczonych przez Czeczenów deportowanych przez Rosjan. Posługują się językiem lakijskim i mają piśmiennictwo od XV wieku (alfabet arabski, od 1938 cyrylica).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakówka

rodzaj grzybów z rodziny piestróweczkowatych

Laccaria Berk. & Broome (lakówka) – rodzaj grzybów należący do rodziny piestróweczkowatych (Hydnangiaceae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakownica

rodzaj grzybów z rodziny żagwiowatych

Ganoderma P. Karst. (lakownica) – rodzaj grzybów z rodziny żagwiowatych (Polyporaceae). Obejmuje ponad 250 gatunków, wiele z nich ze strefy tropikalnej. W Europie występuje 7 gatunków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakowy

1. przymiotnik od: lak;
2. przymiotnik od: laka

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z lakiem, dotyczący laku

(1.2) związany z laką, dotyczący laki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lakrymator

trujący środek bojowy podrażniający oczy; gał łzawiący

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. związek chemiczny z podgrupy drażniących bojowych środków trujących, nazywanej lakrymatorami, działający drażniąco na oczy i drogi oddechowe powodując silne łzawienie;

Lakrymatory (łac. lacrima – łza; łzawiące bojowe środki trujące, potocznie gazy łzawiące) – podgrupa drażniących bojowych środków trujących przeznaczonych do skażania powietrza. Stosowane w postaci par i aerozoli przez policję i inne służby w czasie starć z demonstracjami, do celów ćwiczebno-treningowych oraz do nękania przeciwnika w czasie operacji militarnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laksa

1. potocznie: biegunka, rozwolnienie; sraczka, sraka;
2. azjatycka zupa na bazie czerwonej pasty curry oraz mleczka kokosowego

Laksa – zupa popularna w Azji Południowo-Wschodniej, głównie w Malezji, Singapurze, jak również w Australii. Przyrządzana jest z czerwonej pasty curry oraz mleczka kokosowego, podawana z makaronem (Yellow Mee lub grubym Vermicelli) i dodatkami takimi jak: krewetki, kurczak, kalmary, kawałki ryby, kiełki fasoli mung, pak-choy (kapusta chińska), plasterki tradycyjnego ciasta rybnego, mielony susz krewetkowy, tofu czy pasta chilli sambal.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laksacja

biegunka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. biegunka, rozwolnienie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laksacyjny

→ laksacja

Patrz:laksacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Laksować

dawniej: przeczyszczać, mieć rozwolnienie

#### Źródła:

SJP.pl

# Laksyrka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. med. biegunka

#### Źródła:

Wiktionary

# Laksystyczny

związany z laksyzmem, poglądem, według którego wątpliwości co do obowiązującego prawa pozwalają się do niego nie stosować

#### Źródła:

SJP.pl

# Laksyzm

postawa i system moralny, wg których wszelka wątpliwość co do obowiązywalności prawa pozytywnego stanowi wystarczającą podstawę do usprawiedliwienia postępowania niezgodnego z tym prawem

Laksyzm (z łac. laxus – luźny) – w etyce i teologii moralnej postawa, według której wszelka wątpliwość co do obowiązywalności prawa stanowi wystarczającą podstawę do usprawiedliwienia postępowania niezgodnego z tym prawem. Termin bliskoznaczny pojęciom liberalizmu obyczajowego i libertynizmu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakszmi

Lakszmi – w hinduizmie bogini szczęścia, bogactwa i piękna; żona Wisznu, matka Kamy. Uosabia wszelkie powodzenie – także materialne.

#### Źródła:

Wikipedia

# Laktacja

wytwarzanie mleka przez gruczoły mleczne kobiet i samic ssaków

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) biol. wydzielanie mleka z sutków samicy ssaków w okresie karmienia;

Laktacja – proces wydzielania mleka przez gruczoły mleczne samic ssaków. Laktacja pojawia się po porodzie i trwa przez okres potrzebny do wykarmienia młodych. Wyjątek stanowi bydło mleczne, u którego laktacja jest stymulowana przez dłuższy czas, dla otrzymywania mleka do celów konsumpcyjnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laktacyjny

związany z laktacją

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktam

amid otrzymywany głównie przez odwodnienie aminokwasów, stosowany w produkcji tworzyw sztucznych

Laktamy – tzw. „wewnątrzcząsteczkowe amidy” połączenia heterocykliczne zawierające heteroatom azotu w pierścieniu oraz grupę karbonylową w położeniu 2 w stosunku do atomu azotu. Można je otrzymać m.in. na drodze [2+2] cykloaddycji ketenów z nitrylami, albo też przegrupowania d-4-izoksazolin.Warunkiem aby powstawać mógł laktam jest aby grupa aminowa w pierwotnym związku znajdowała się przy węglu gamma (węgiel w pozycji czwartej licząc od grupy karboksylowej) lub dalej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laktamowy

→ laktam

Patrz:laktam

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktamy

amid otrzymywany głównie przez odwodnienie aminokwasów, stosowany w produkcji tworzyw sztucznych

Laktamy – tzw. „wewnątrzcząsteczkowe amidy” połączenia heterocykliczne zawierające heteroatom azotu w pierścieniu oraz grupę karbonylową w położeniu 2 w stosunku do atomu azotu. Można je otrzymać m.in. na drodze [2+2] cykloaddycji ketenów z nitrylami, albo też przegrupowania d-4-izoksazolin.Warunkiem aby powstawać mógł laktam jest aby grupa aminowa w pierwotnym związku znajdowała się przy węglu gamma (węgiel w pozycji czwartej licząc od grupy karboksylowej) lub dalej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laktarium

oddział przychodni lekarskiej zajmujący się skupem i magazynowaniem mleka kobiecego, służącego do dożywiania niemowląt

Laktarium – wyspecjalizowana komórka medyczna, który prowadzi zbiórkę oraz magazynuje mleko kobiece. Mleko to służy potem jako pokarm do żywienia bądź dożywiania niemowląt, zwłaszcza wcześniaków i noworodków o małej masie ciała bądź których matki są chore lub mają problemy z laktacją itp. Przeprowadza także testy jakości mleka i ma odpowiednie urządzenia (chłodnie) do jego przechowywania.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laktator

urządzenie do odciągania pokarmu używane przez karmiące matki

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) urządzenie pozwalające karmiącym kobietom na odciąganie mleka;

Laktator (odciągacz pokarmu) – urządzenie pozwalające karmiącym kobietom na odciąganie pokarmu. Urządzenie pozwala w łatwy sposób odciągać pokarm i podawać go w butelce dzieciom, które nie potrafią samodzielnie ssać (np. wcześniakom), lub gdy kobieta karmiąca ma w planie kilkugodzinną nieobecność i chce podać dziecku swój pokarm; pozwala też poradzić sobie z bolesnością piersi lub nawałem pokarmu. Na rynku dostępne są laktatory ręczne oraz elektryczne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laktaza

enzym w jelicie cienkim niemowląt

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) enzym trawienny rozkładający laktozę do glukozy i galaktozy;

Laktaza – enzym katalizujący hydrolizę disacharydu laktozy na jej dwa komponenty – glukozę i galaktozę. Wytwarzana jest przez zwierzęta, rośliny, grzyby, bakterie i drożdże. W zależności od mechanizmu działania laktazy klasyfikowane są jako β-D-galaktozydazy (EC 3.2.1.23) lub β-D-glukozydazy (EC 3.2.1.21).

.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laktazowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) biochem. związany z laktazą, dotyczący laktazy

#### Źródła:

Wiktionary

# Lakteina

wyciąg z mleka zawierający jego najbardziej odżywcze składniki

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktim

w chemii: forma tautomeryczna, w której wodór znajduje się w grupie hydroksylowej

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktimy

w chemii: forma tautomeryczna, w której wodór znajduje się w grupie hydroksylowej

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktoalbumina

białko o wysokiej wartości odżywczej występujące w mleku i serwatce

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktobakcylina

kultura bakterii kwasu mlekowego

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktobutyrometr

przyrząd do pomiaru zawartości tłuszczu w produktach mlecznych; laktoskop; tłuszczomierz

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktodensymetr

przyrząd służący do pomiaru gęstości mleka; laktometr; galaktometr; mlekomierz

Laktodensymetr (galaktometr) – areometr służący do pomiaru gęstości mleka. Na jego skali podane są stopnie umowne (°Ld), zwykle od 20 do 40, wskazujące tysięczne części gęstości mleka. Niekiedy laktodensymetry wyskalowane są na pomiar w temperaturze odniesienia (20 °C) przy działce 0,1 i zakresie od 1015 do 1045 g/cm. Z wykorzystaniem laktodensymetru można wykazać, czy badana próbka mleka była rozcieńczana wodą lub innym roztworem wodnym.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laktoferryna

białko zaangażowane w metabolizm żelaza; występujące w płynach wydzielniczych ssaków; LF

Laktoferyna (inna nazwa: laktoferryna, skrót: LF) – wielofunkcyjne białko z grupy transferryn, wykazujące duże powinowactwo do jonów żelaza. Jest to globularna glikoproteina o masie cząsteczkowej ok. 80 kDa i obecne w wielu płynach ustrojowych i wydzielinach gruczołów, takich jak: mleko, ślina, łzy, wydzielina gruczołów jamy nosowej. Poza tym stwierdzono występowanie laktoferyny w ziarnistościach granulocytów obojętnochłonnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laktoferyna

białko występujące w mleku, zawierające związki żelaza, utrudniające rozwój bakterii w przewodzie pokarmowym

Laktoferyna (inna nazwa: laktoferryna, skrót: LF) – wielofunkcyjne białko z grupy transferryn, wykazujące duże powinowactwo do jonów żelaza. Jest to globularna glikoproteina o masie cząsteczkowej ok. 80 kDa i obecne w wielu płynach ustrojowych i wydzielinach gruczołów, takich jak: mleko, ślina, łzy, wydzielina gruczołów jamy nosowej. Poza tym stwierdzono występowanie laktoferyny w ziarnistościach granulocytów obojętnochłonnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laktoflawina

należący do witamin grupy B żółty, rozpuszczalny w wodzie barwnik, wchodzący w skład wielu enzymów, niezbędny do prawidłowego wzrostu i rozwoju ludzi i zwierząt; witamina B2; ryboflawina

Witamina B2 (E101, ryboflawina, łac. riboflavinum) – organiczny związek chemiczny, połączenie rybitolu i flawiny. W organizmie człowieka pełni funkcję witaminy, której niedobór może powodować zaburzenia w funkcjonowaniu układu nerwowego oraz stany zapalne błon śluzowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laktoglobulina

białko zawarte w mleku ssaków, zawierające m.in. substancje odpornościowe

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktometr

przyrząd służący do pomiaru gęstości mleka; laktodensymetr; galaktometr; mlekomierz

Laktodensymetr (galaktometr) – areometr służący do pomiaru gęstości mleka. Na jego skali podane są stopnie umowne (°Ld), zwykle od 20 do 40, wskazujące tysięczne części gęstości mleka. Niekiedy laktodensymetry wyskalowane są na pomiar w temperaturze odniesienia (20 °C) przy działce 0,1 i zakresie od 1015 do 1045 g/cm. Z wykorzystaniem laktodensymetru można wykazać, czy badana próbka mleka była rozcieńczana wodą lub innym roztworem wodnym.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakton

organiczny związek chemiczny, wewnątrzcząsteczkowy ester hydroksykwasów, w których grupa estrowa występuje w ugrupowaniu cyklicznym

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) biochem. jeden z cyklicznych estrów powstających na drodze wewnątrzcząsteczkowej estryfikacji hydroksykwasów;

Laktony – organiczne związki chemiczne, wewnątrzcząsteczkowe estry hydroksykwasów, w których grupa estrowa występuje w ugrupowaniu cyklicznym.

Niektóre laktony można otrzymać w wyniku katalizowanej kwasami wewnątrzcząsteczkowej estryfikacji hydroksykwasów. Alternatywnie można je otrzymać w wyniku cyklizacji niektórych nienasyconych kwasów karboksylowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laktonowy

→ lakton

Patrz:lakton

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktoowowegetarianin

wegetarianin, którego dieta obejmuje także mleko, produkty mleczne oraz jaja; owolaktarianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) wegetarianin jedzący jajka i przetwory mleczne

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laktoowowegetarianizm

forma wegetarianizmu dopuszczająca spożywanie jaj i produktów mlecznych; owolaktarianizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) odmiana wegetarianizmu przyzwalająca na spożycie jajek i przetworów mlecznych;

Laktoowowegetarianizm lub owolaktarianizm (łac. lactus ‘mleko’, ovo ‘jajo’) – odmiana wegetarianizmu przyzwalająca na spożycie jaj oraz mleka i jego przetworów, a także miodu. Laktoowowegetarianie nie spożywają mięsa, ryb oraz produktów pochodzących z uboju, takich jak: podpuszczka (składnik serów) czy żelatyna (składnik galaretek).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laktoowowegetarianka

kobieta stosująca dietę wyłączającą mięso i ryby, ale dopuszczającą mleko, produkty mleczne i jaja; owolaktarianka

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktorol

napój z odtłuszczonego lub pasteryzowanego mleka, zakwaszonego maślanką lub zakwasem bakterii mlekowych

Laktorol — nazwa handlowa fermentowanego napoju mlecznego. Otrzymywanego z łagodnie ukwaszonego (maślanką lub zakwasem) chudego mleka pasteryzowanego. Jego kwasowość wynosiła 22-32° Soxhleta-Henkla. Sprzedawany był w butelkach szklanych. Dopuszczalny termin do spożycia wynosił 24 h w temperaturze 12°C.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laktoskop

przyrząd do pomiaru zawartości tłuszczu w produktach mlecznych; laktobutyrometr; tłuszczomierz

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktotropina

hormon białkowy produkowany przez gruczołową część przysadki mózgowej, m.in. aktywujący wydzielanie progesteronu przez ciałko żółte oraz przygotowujący gruczoły mlekowe do laktacji; prolaktyna, luteotropina, hormon luteotropowy

Prolaktyna (PRL) – hormon peptydowy zbudowany ze 199 aminokwasów (u człowieka), o masie cząsteczkowej 23,4 kDa. Ma zbliżone efekty metaboliczne, budowę chemiczną i centrum aktywne do somatotropiny. Prolaktyna wiąże cynk, co prawdopodobnie zwiększa trwałość cząsteczki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laktowegetarianin

wegetarianin niejadający mięsa, ryb ani jaj

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktowegetarianizm

odmiana wegetarianizmu polegajca na jedzenu jedynie produktów roślinnych i mlecznych (nie można jeść jajek i miodu)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) odmiana wegetarianizmu wyłączająca z diety poza mięsem również jajka;

Laktowegetarianizm (lacto – łac. mleko) – odmiana wegetarianizmu wyłączająca z diety poza mięsem (w tym mięsem ryb) również jaja – oprócz produktów pochodzenia roślinnego spożywa się mleko i jego przetwory. W skali świata jest to najczęściej występująca odmiana wegetarianizmu, choć wśród Europejczyków częstszy jest owolaktowegetarianizm.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laktowegetarianka

kobieta stosująca dietę wyłączającą mięso i ryby a także jaja, ale dopuszczającą mleko i produkty mleczne

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktowit

mleko w proszku dla niemowląt

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktoza

dwucukier występujący w mleku ssaków, wykorzystywany w przemyśle farmaceutycznym i spożywczym; cukier mlekowy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) chem. dwucukier występujący w mleku ssaków;

Laktoza, cukier mleczny (łac. lac ‘mleko’), C12H22O11 – organiczny związek chemiczny z grupy węglowodanów, dwucukier zbudowany z D-galaktozy i D-glukozy, połączonych wiązaniem β-1,4-glikozydowym. Występuje w mleku wszystkich ssaków w ilości 2–8%. Jest mniej słodka niż glukoza i sacharoza.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laktozowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) chem. związany z laktozą, dotyczący laktozy

#### Źródła:

Wiktionary

# Laktozuria

obecność laktozy w moczu

Cukromocz – obecność cukru w moczu.

W zależności od rodzaju cukru w moczu można rozróżnić:

- glukozuria – przy obecności glukozy
- melituria – obecność innego niż glukoza cukru w moczu:
  - galaktozuria – przy obecności galaktozy
  - fruktozuria – przy obecności fruktozy
  - laktozuria – przy obecności laktozy
  - pentozuria – przy obecności cukrów z grupy pentoz takich jak: ryboza, rybuloza, ksyloza, ksyluloza

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laktuka

dawniej: sałata (roślina zielna z rodziny złożonych); Lactuca

#### Źródła:

SJP.pl

# Laktyd

bezwodnik zewnętrzny alfa-oksykwasów, które przy ogrzewaniu wydzielają wodę w ten sposób, że z dwu ich cząsteczek tworzy się jedna cząsteczka bezwodnika zewnętrznego

Laktydy – heterocykliczne związki organiczne z grupy estrów. Są cyklicznymi diestrami hydroksykwasów karboksylowych, z których mogą powstawać pod wpływem ogrzewania w obecności katalizatorów kwasowych.

Są wykorzystywane w procesie polimeryzacji do produkcji polilaktydów. Najczęściej spotykanym związkiem z tej grupy jest laktyd kwasu mlekowego, który powstaje w wyniku kondensacji dwóch cząsteczek tego kwasu. Jest on zwykle nazywany po prostu laktydem – od niego swą nazwę wzięła cała grupa związków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakuna

ubytek fragmentu tekstu w wyniku jego transmisji (ręcznego powielania); lacuna

Lakuna (łac. lacuna, dziura, ubytek) – termin techniczny z zakresu krytyki tekstu oznaczający ubytek tekstu w wyniku defektu jego transmisji.

Przyczyną powstania lakuny może być fizyczne uszkodzenie manuskryptu, z którego wykonywana jest nowa kopia rękopiśmienna, np. brak strony lub całej zszywki. W starożytności używano zwojów papirusowych, w których najbardziej narażony na zniszczenie był koniec (znajdujący się na wierzchu po przeczytaniu książki), stąd często spotykana sytuacja, kiedy tekst starożytnego autora urywa się pod koniec w pół zdania. W średniowieczu, epoce zszywanych z wielu stron kodeksów pergaminowych, istniało za to ryzyko wypadnięcia kart, albo nawet całych zszywek, również ze środka księgi. Nadto istnieje cały repertuar wszelkiego rodzaju mniejszych uszkodzeń powstałych w wyniku działania ognia, wilgoci (pleśń), robactwa, myszy (wygryzione dziury) itp. W lakuny szczególnie obfitują palimpsesty.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakunarność

matematyczny opis tekstury fraktala

Lakunarność jest odpowiednikiem wymiaru fraktalnego, opisuje budowę fraktala. Związana jest z wielkością dystrybucji dziur. Ogólnie mówiąc opisuje, czy fraktal ma duże otwory lub dziury – ma on wtedy wysoką lakunarność.

Pojęcie lakunarności stosowane jest w technikach przetwarzania obrazu, w tym przy analizie obrazów medycznych. Pierwszy pojęcie lakunarności zaproponował Benoît Mandelbrot.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lakunarny

udar lakunarny - udar spowodowany niedrożnością małych naczyń lub tętnic przeszywających

#### Źródła:

SJP.pl

# Lala

1. zabawka dziecięca; lalka
2. lekceważąco o wystrojonej lub ładnej kobiecie; lalka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. infantylna forma nazwy zabawki → lalka

(1.2) przen. slang. ładna dziewczyna

(1.3) przen. ładna, wystrojona kobieta, lecz ograniczona i próżna

wykrzyknik

(2.1) przest. okrzyk przy spotkaniu na wojnie lub szczuciu psami na polowaniu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lalak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lalczyny

→ lalka

Patrz:lalka

#### Źródła:

SJP.pl

# Laleczka

lalusia, laleńka, lalunia;
1. lekceważąco: kobieta próżna, przesadnie dbająca o swój wygląd; gogusia, strojnisia, pięknisia;
2. zdrobnienie od: lalka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zdrobn. od: lalka

- Laleczka (album)
- Laleczka (film 1956)
- Laleczka (film 2019)
- Laleczka (powieść)

Zobacz też

- Laleczka Chucky
- Lalka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laleczkowaty

ładny, podobny do lalki; lalkowaty

#### Źródła:

SJP.pl

# Lalemancja

jednoroczna roślina oleista pochodząca z Iranu; fałdzistka

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laleńka

lalusia, lalunia, laleczka;
1. lekceważąco: kobieta próżna, przesadnie dbająca o swój wygląd; gogusia, strojnisia, pięknisia;
2. zdrobnienie od: lalka

#### Źródła:

SJP.pl

# Lalewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lalik

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lalin

Lalin – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie sanockim, w gminie Sanok. Leży nad Stobnicą dopływem Wisłoka. Wieś liczy obecnie 300 mieszkańców oraz 78 domów. Przebiega przez nią droga wojewódzka nr 886 do Rzeszowa i Sanoka.

#### Źródła:

Wikipedia

# Lalinka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. laleczka

#### Źródła:

Wiktionary

# Lalka

1. dziecięca zabawka w postaci miniaturowego człowieka, zwykle bobasa, dziewczyny, kobiety itp.; używana też jako przedmiot dekoracyjny;
2. figurka mająca zastąpić postać aktora w spektaklu; kukiełka; jawajka; marionetka; kukła

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) dziecięca zabawka mająca ludzką postać;

(1.2) przen. określenie na ładną, wystrojoną kobietę

(1.3) teatr. figurka człowieka lub zwierzęcia, poruszana przez aktora podczas spektaklu

(1.4) drewniany model człowieka z ruchomymi częściami dla malarza lub rzeźbiarza

(1.5) daw. model krawiecki do upinania na nim sukni

(1.11) archit. wybrzuszenie tralki

- lalka – figurka
- lalka teatralna
- Lalka – półwysep na Jeziorze Łańskim, w woj. warmińsko-mazurskim, gmina Purda, dawna osada (Ramuki Małe)
- Lalka – osada leśna w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Purda
- Lalka – powieść Bolesława Prusa
  - Lalka – film fabularny z 1968 w reżyserii Wojciecha Jerzego Hasa z Mariuszem Dmochowskim, Beatą Tyszkiewicz i Tadeuszem Fijewskim
  - Lalka – serial telewizyjny z 1978 w reżyserii Ryszarda Bera z Jerzym Kamasem, Małgorzatą Braunek i Bronisławem Pawlikiem

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wiktionary oraz Wikipedia

# Lalkarka

→ lalkarz

Patrz:lalkarz

#### Źródła:

SJP.pl

# Lalkarski

dotyczący lalkarza, lalkarstwa

przymiotnik

(1.1) dotyczący lalkarstwa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lalkarz

1. wytwórca lalek;
2. ten, kto się zajmuje lalkarstwem - twórczością teatralną;
3. aktor poruszający lalkami i użyczający im głosu w teatrze lalek;
4. potocznie: student lub absolwent lalkarstwa

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) teatr. artysta teatralny zajmujący się animowaniem lalek

(1.2) rzem. rzemieślnik, który wyrabia lalki

- lalkarz – artysta zajmujący się animowaniem lalek w teatrze kukiełkowym
- lalkarz – osoba zajmująca się projektowaniem i wyrobem lalek – zabawek i kukiełek
- lalkarz – właściciel lub kierownik teatrzyku kukiełkowego
- Lalkarz – tajwański film biograficzny z 1993 roku
- Lalkarz – koreański film grozy z 2004 roku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lalkowaty

ładny, podobny do lalki; laleczkowaty

#### Źródła:

SJP.pl

# Lalkowiec

miłośnik teatru lalkowego; lalkarz

#### Źródła:

SJP.pl

# Lalkowy

→ lalka

przymiotnik

(1.1) dotyczący lalki lub lalek, związany z lalką lub lalkami

Lalkowy – wieś kociewska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie starogardzkim, w gminie Smętowo Graniczne. Miejscowość leży przy linii kolejowej nr 131 Chorzów Batory – Tczew. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.

Patrz:lalka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lalo

1. zabawka dziecięca; lalka
2. lekceważąco o wystrojonej lub ładnej kobiecie; lalka

Lalo – miasto w południowym Beninie, w departamencie Kouffo. Położone jest około 80 km na północny zachód od stolicy kraju, Porto-Novo. W spisie ludności z 11 maja 2013 roku liczyło 13 451 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lalofobia

chorobliwy lęk przed mową ludzką

#### Źródła:

SJP.pl

# Lalotek

psotnik lalotek - gatunek owada z rzędu gryzków

#### Źródła:

SJP.pl

# Lalunia

lalusia, laleńka, laleczka;
1. lekceważąco: kobieta próżna, przesadnie dbająca o swój wygląd; gogusia, strojnisia, pięknisia;
2. zdrobnienie od: lalka

#### Źródła:

SJP.pl

# Laluś

lekceważąco: mężczyzna przesadnie dbający o swój wygląd; goguś, strojniś, piękniś, fircyk

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mężczyzna, który przesadnie dba o wygląd; taki, który jest zbyt elegancki

rzeczownik, rodzaj żeński

(2.1) D. lm. zob. lalusia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lalusia

lalunia, laleńka, laleczka;
1. lekceważąco: kobieta próżna, przesadnie dbająca o swój wygląd; gogusia, strojnisia, pięknisia;
2. zdrobnienie od: lalka

#### Źródła:

SJP.pl

# Lalusiowato

przysłówek sposobu

(1.1) w sposób lalusiowaty

#### Źródła:

Wiktionary

# Lalusiowaty

podobny do lalusia; fircykowaty

przymiotnik

(1.1) pejor. właściwy lalusiowi, świadczący o przesadnym dbaniu mężczyzny o wygląd

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lam

1. zwierzę z rodziny wielbłądów;
2. dawniej: lamówka;
3. tkanina o osnowie jedwabnej, używana w dawnej Polsce na bogate stroje, szaty liturgiczne i do dekoracji wnętrz; złotogłów;
4. dawniej: płytka ze szlachetnego metalu do wysadzania, nabijania pasów;
5. w gwarze młodzieżowej: laik (zwłaszcza komputerowy); lamer

## Geografia

- Lam – gmina targowa w Niemczech, w kraju związkowym Bawaria, w powiecie Cham

## Osoby

- Andrzej Lam
- Jan Lam
- Stanisław Lam
- Władysław Lam
- Wilfredo Lam
- Mỹ Quang Lâm (1944–2023) – polski poeta wietnamskiego pochodzenia

## Zobacz też

- LAM

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lama

duchowny buddyjski w Tybecie i Mongolii

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zool. zwierzę juczne o sierści wykorzystywanej do produkcji wełny;

(1.2) jedwabna tkanina ze srebrnymi lub złotymi nićmi

(1.3) daw. rodzaj blaszki do ozdabiania pasów

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) rel. nauczyciel buddyzmu tybetańskiego;

Lama, wikunia (Lama) – rodzaj ssaków z podrodziny Camelinae w obrębie rodziny wielbłądowatych (Camelidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lamaicki

odnoszący się do lamaity lub lamaizmu, właściwy lamaitom; lamaistyczny

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z buddyzmem tybetańskim (lamaizmem)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lamaista

zwolennik lub wyznawca lamaizmu, buddyzmu tybetańskiego

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamaistka

→ lamaista

Patrz:lamaista

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamaistyczny

→ lamaizm

przymiotnik

(1.1) związany z buddyzmem tybetańskim (lamaizmem)

Patrz:lamaizm

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lamaita

wyznawca lamaizmu

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamaitka

→ lamaita

Patrz:lamaita

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamaizm

religia łącząca elementy buddyzmu z lokalnymi wierzeniami, oparta na wierze w możliwość przewidzenia miejsca reinkarnacji

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) rel. buddyzm tybetański

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lamantyna

duży ssak z rzędu syren, roślinożerny, o wrzecionowatym ciele, kończynach przednich przekształconych w płetwy i zaokrąglonej płetwie ogonowej służącej jako środek lokomocji, żyjący stadnie w wodach przybrzeżnych Afryki i Ameryki; manat, brzegowiec

Manatowate, manaty, lamantyny, brzegowce (Trichechidae) – rodzina wodnych ssaków łożyskowych z rzędu brzegowców (Sirenia). Pojawiły się na przełomie eocenu i oligocenu na terenie Ameryki Południowej. Dawniej nazwa "brzegowce" przypisana była do rodziny Trichechidae nazywanej dziś manatowate

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lamantyny

duży ssak z rzędu syren, roślinożerny, o wrzecionowatym ciele, kończynach przednich przekształconych w płetwy i zaokrąglonej płetwie ogonowej służącej jako środek lokomocji, żyjący stadnie w wodach przybrzeżnych Afryki i Ameryki; manat, brzegowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamar

nazwisko

- Lamar – polski herb szlachecki

Miejscowości w USA

- Lamar – miasto w stanie Arkansas, w hrabstwie Johnson
- Lamar – miasto w stanie Kolorado, w hrabstwie Prowers
- Lamar – miasto w stanie Missouri, w hrabstwie Barton
- Lamar – wieś w stanie Nebraska, w hrabstwie Chase
- Lamar – miejscowość w stanie Oklahoma, w hrabstwie Hughes
- Lamar – jednostka osadnicza w stanie Teksas, w hrabstwie Aransas
- Lamar – miejscowość w stanie Karolina Południowa, w hrabstwie Darlington

Gminy w USA

- Lamar (ang. Lamar Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Madison
- Lamar (ang. Lamar Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Yell
- Lamar (ang. Lamar Township) – gmina w stanie Missouri, w hrabstwie Barton
- Lamar (ang. Lamar Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Clinton

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lamarck

[czytaj: laMARK] nazwisko, m.in. Jean Baptiste de Monet de Lamarck (1744-1829) - francuski biolog, ewolucjonista; twórca pierwszej teorii ewolucji, zwanej lamarkizmem (i pojęcia "biologia")

Jean Baptiste de Lamarck (ur. 1 sierpnia 1744 w Bazentin-le-Petit, zm. 18 grudnia 1829 w Paryżu) – francuski przyrodnik, będący kolejno: żołnierzem, lekarzem, botanikiem, zoologiem (profesorem zoologii), twórcą wczesnej teorii ewolucji zwanej lamarkizmem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lamarkistyczny

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z lamarkizmem, teoriami Jeana-Baptiste'a de Lamarcka

#### Źródła:

Wiktionary

# Lamarkizm

pierwsza teoria ewolucji głoszona na początku XIX w. przez francuskiego przyrodnika Jeana Baptiste'a de Lamarcka, tłumacząca ciągłe nabywanie nowych cech dziedzicznych wpływem zmieniających się warunków środowiska

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) biol. hist. teoria zakładająca ewolucję gatunków pod wpływem środowiska zewnętrznego;

Lamarkizm – pierwsza materialistyczna teoria ewolucji, kwestionująca stałość cech gatunkowych i uznająca za fakt powstawanie nowych gatunków w wyniku naturalnych procesów oraz próbująca tłumaczyć mechanizm i przyczyny powstawania zmian.

Nazwa lamarkizm pochodzi od nazwiska twórcy tej teorii, francuskiego biologa Jeana Baptiste de Lamarcka, który zaprezentował ją w 1809 roku w książce Filozofia zoologii. Nielicznych zwolenników tej teorii nazywano lamarkistami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lamartine

Lamartine – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Wisconsin, w hrabstwie Fond du Lac.

#### Źródła:

Wikipedia

# Lamas

- Lamas – prowincja w Peru
- Lamas – dystrykt w Peru
- Lamas – miasto w Peru, stolica prowincji Lamas
- Lamas (lub Lammas) – wieś w Anglii, w hrabstwie Norfolk
- Lamas – sołectwo w Portugalii, w gminie Braga, w dystrykcie Braga
- Lamas – sołectwo w Portugalii, w gminie Cadaval, w dystrykcie Lizbona
- Lamas – sołectwo w Portugalii, w gminie Macedo de Cavaleiros, w dystrykcie Bragança
- Lamas – sołectwo w Portugalii, w gminie Miranda do Corvo, w dystrykcie Coimbra
- Lamas – przystanek kolei wąskotorowej FEVE w San Saturnino, w Hiszpanii

#### Źródła:

Wikipedia

# Lamassu

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) rel. mit. starożytny rodzaj bóstwa opiekuńczego, skrzydlaty lew lub byk o ludzkim obliczu ukoronowanym tiarą, którego ogromne posągi parami strzegły bram świątyń i pałaców w starożytnej Mezopotamii;

Lamassu – w sztuce asyryjskiej posąg wyobrażający skrzydlatego byka o ludzkiej, brodatej twarzy, czyli tzw. istotę zoomorficzną. Ta monumentalna rzeźba wywodzi się jeszcze z tradycji sumeryjskiej, gdzie byk łączony był z bogiem Księżyca Nanną, ale bezpośrednio Asyryjczycy przejęli je od Hetytów. Odkryto je podczas wykopalisk niemal w każdej stolicy asyryjskiej (Kalchu, Dur-Szarrukin i Niniwie).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Lambada

taniec towarzyski pochodzący z Brazylii

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pierwotnie boliwijski lub brazylijski, zmysłowy taniec towarzyski wykonywany w ścisłej bliskości z partnerem;

(1.2) muzyka do lambady (1.1)

Lambada – taniec pochodzenia brazylijsko-boliwijskiego, który zyskał popularność na świecie w latach 80. XX wieku.

Piosenkę, napisaną w rytmie tańca lambady jako pierwsza zaśpiewała Lucia Mendez w 1987 roku. W 1989 piosenkę nagrał w wytwórni BMG zespół Kaoma, utwór najpierw był nagrany po hiszpańsku, zaś potem po portugalsku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lambadziara

pogardliwie: kobieta wyzywająca, rozwiązła seksualnie; labadziara

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) slang. obraź. kobieta często uprawiająca seks z przypadkowymi mężczyznami

(1.2) slang. obraź. dresiara

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lambda

1. litera greckiego alfabetu;
2. samochód typu Lancia Lambda

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) nazwa jedenastej litery alfabetu greckiego, λ;

Lambda (λάμβδα, pisana Λλ) – jedenasta litera alfabetu greckiego oznaczająca spółgłoskę płynną „l”. W greckim systemie liczbowym oznacza liczbę 30.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lambdacyzm

wymawianie głoski L zamiast R; wada wymowy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) med. wada wymowy polegająca na zastępowaniu głoski r głoską l;

Lambdacyzm (łac. lambdacismus; od nazwy greckiej litery lambda λ) – zaburzenie mowy, odmiana dyslalii wyodrębniona ze względu na objawy.

Charakteryzuje się nieprawidłową wymową głoski /l/.

Wyróżnia się trzy typy lambdacyzmu:

- lambdacyzm właściwy – są to wszelkiego typu błędne wymowy głoski /l/
- paralambdacyzm – polega na zamianie (substytucji) głoski /l/ na inną (najczęściej /j/ lub /r/) wymawianą prawidłowo (np. lalka – jajka)
- mogilambdacyzm – polega na braku głoski w systemie fonetycznym chorego (np. las – as)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lambeozaur

rodzaj dinozaura kaczodziobego

Lambeozaur (Lambeosaurus, „jaszczur Lambe'a”) – rodzaj dinozaura kaczodziobego, żyjącego od 76 do 75 milionów lat temu, w kampanie, w kredzie późnej, w Ameryce Północnej. Ten dwu- lub czworonożny roślinożerca znany jest z charakterystycznych wydrążonych tworów na głowie, u najlepiej poznanego gatunku przypominających toporek. Wyróżniono kilka prawdopodobnych gatunków z Alberty w Kanadzie i Montany w Stanach Zjednoczonych, jednak tylko dwa gatunki kanadyjskie są obecnie dobrze poznane.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lambeozaury

podrodzina dinozaurów z rodziny hadrozaurów

Lambeozaury to grupa dinozaurów z rodziny Hadrozaurów. Hadrozaury dzielą się na dwie grupy: Hadrozaurów i Lambozaurów. Lambeozaury w przeciwieństwie do Hadrozaurów mają na głowie grzebienie. Do Lambeozaurów należą np. Parazaurolof, Korytozaur, Lambeozaur, Tsintaozaur.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lambert

dawna jednostka luminancji

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Lambert – imię męskie pochodzenia germańskiego. Upowszechniło się w średniowieczu po podboju Anglii przez Normanów wraz z rozpowszechnieniem kultu św. Lamberta z Maastricht.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lamberta

dawna jednostka luminancji

Lamberta – żeński odpowiednik imienia Lambert.

Lamberta imieniny obchodzi: 14 kwietnia, 26 maja, 22 czerwca, 22 sierpnia i 17 września.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lambic

[czytaj: lambik] belgijskie piwo górnie fermentowane przy pomocy dzikich drożdży; lambik

Lambic, Lambiek – belgijski rodzaj piwa fermentacji spontanicznej produkowanego ze słodu jęczmiennego z dodatkiem pszenicy.

Metoda fermentacji piwa lambic za pomocą szczepów dzikich drożdży jest najstarszą znaną metodą produkcji piwa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lambik

belgijskie piwo górnie fermentowane przy pomocy dzikich drożdży; lambic

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamblia

wiciowiec wywołujący giardiozę; giardia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zool. nazwa systematyczna|Giardia intestinalis., wiciowiec pasożytny przywierający za pomocą przyssawki do jelita żywiciela, czasem też do wątroby lub pęcherzyka żółciowego;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lamblioza

zakażenie pierwotniakiem należącym do wiciowców - lamblia jelitowa; giardioza

Giardioza, lamblioza (łac. giardiosis) – choroba pasożytnicza jelita cienkiego wywoływana przez pierwotniaki z gatunku Giardia intestinalis (ogoniastek jelitowy). Inne łacińskie nazwy tego pasożyta to Giardia duodenalis oraz, stosowana głównie w Stanach Zjednoczonych, Giardia lamblia. Występuje w umiarkowanych szerokościach geograficznych, tak samo często w krajach wysoko rozwiniętych, jak i rozwijających się.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lamborghini

[czytaj: lamborgini] samochód marki Lamborghini

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lambrekin

krótka, ozdobna firanka nad oknem

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) rodzaj krótkiej ozdobnej zasłony, firanki nad oknem, drzwiami zawieszonej na drążku lub ozdabiający baldachimy;

(1.2) archit. ornament lub element (na przykład zadaszenia albo baldachimu ołtarza) w kształcie krótkiej zasłony

Lambrekin (fr. lambrequin) – dekoracyjny element wyposażenia wnętrz w postaci wąskiego, długiego, prostokątnego pasa tkaniny wyciętego od dołu w "zęby" oraz ozdobionego frędzlami i haftami. Słowo oznacza wycinki z tkaniny, drewna lub blachy wieńczące baldachim, namiot lub framugę okna.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lambretta

skuter marki Lambretta

#### Źródła:

SJP.pl

# Lambro

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(2.1) rzeka w Lombardii, w północnych Włoszech

- Lambro – powieść poetycka Juliusza Słowackiego
- Lambro – rodzaj mikroskopijnych grzybów
- Lambro – rzeka we Włoszech, w Lombardii, dopływ Padu
- Lambro – rzeka we Włoszech, w Kampanii, dopływ Morza Tyrreńskiego
- Andrzej Niemojewski, ps. „Lambro” – polski poeta, pisarz i publicysta

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Lamek

1. zdrobnienie od: lama;
2. dawniej:
a) prosta uprząż szorowa do ciągnięcia statków rzecznych, przywiązywana do liny i wkładana przez ramię;
b) lina do holowania statku do brzegu

- Postaci biblijne o imieniu Lamech
- Wieś Lamk

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lamela

1. cienka płytka blaszana, pasek z blachy; lamelka;
2. warstwa strukturalna w tkance mięśniowej albo w krystaliczno-amorficznych ciałach stałych

- lamele w biologii – regularne struktury tkankowe, tworzące warstwy, między którymi występują obszary puste, lub złożone z innej tkanki. Przykładem tkanek i organów o lamelarnej strukturze są mięśnie ryb, skrzela, kości. U niektórych gekonów jest to podszycie palców, składające się z setek tysięcy włosków dzielących się na jeszcze mniejsze setki wypustek (szpatułki). Są one tak małe, że wykorzystują siłę oddziaływania międzycząsteczkowego, które przy takiej ilości szpatułek (do 2 milionów) pozwala gekonom poruszać się nawet po gładkich, pionowych powierzchniach takich jak szkło.
- lamele w fizyce – regularne struktury warstwowe powstające spontanicznie lub tworzone celowo w częściowo krystalicznych - częściowo amorficznych ciałach stałych. Posiadają one duże znaczenie technologiczne, gdyż regularna struktura lamelarna materiałów powoduje pożądaną anizotropię ich własności mechanicznych, optycznych i elektrycznych.
- lamele w technice – rozmaite regularne konstrukcje, np.
  - drobne, równoległe do siebie nacięcia na bieżniku opon zimowych, które pomagają lepiej zahaczać się o gładkie ośnieżone lub oblodzone powierzchnie, zwiększając jednak zużycie opony i pogarszając przyczepność na zarówno suchym, jak i mokrym asfalcie
  - konstrukcje z ustawionych pod kątem do siebie wąskich i długich desek, stosowane w meblarstwie i budownictwie - np. żaluzje lamelowe, przegrody lamelowe, płoty lamelowe itp.
  - prążkowane wykończenie urządzeń mechanicznych zwiększające ich powierzchnię, co ułatwia wymianę ciepła z otoczeniem, zwane radiatorami lamelkowymi.

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wikipedia

# Lamelka

cienka płytka blaszana, pasek z blachy; lamela

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) techn. kawałek cienkiej blaszki, blaszana płytka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lamelkowy

→ lamelka

przymiotnik

(1.1) złożony z lamelek

Patrz:lamelka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lamella

1. pojedyncza blaszka w dolnej części kapelusza niektórych grzybów;
2. środowiskowo: cienka płytka, blaszka używana w złotnictwie, rzeźbiarstwie

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamelować

nacinać gryf sztangi w celu umożliwienia pewniejszego chwytu

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamelowanie

nacięcia tworzące drobną siateczkę na gryfie sztangi ciężarowców, umożliwiające pewny uchwyt ciężaru

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|lamelować.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lamelowy

→ lamela

Patrz:lamela

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamencić

potocznie: lamentować

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamencik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od lament

#### Źródła:

Wiktionary

# Lament

1. donośny płacz
2. utwór poetycki, w którym podmiot liryczny opłakuje czyjąś śmierć lub klęskę

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) płacz, rozpaczanie

(1.2) narzekanie, biadanie

- lament (tren, płacz) – w literaturze, utwór liryczny o charakterze żałobnym
- lament – forma muzyczna
- Lament – powieść Władysława Lecha Terleckiego
- Lament – album muzyczny australijskiej grupy Abyssmal Sorrow
- Lament – album muzyczny niemieckiej grupy Einstürzende Neubauten
- Lament – singel muzyczny Zbigniewa Preisnera
- Lament – południowokoreański film z 2016 roku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lamentabile

sposób wykonania utworu: żałośnie, płaczliwie

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamentacja

1. dawniej: płacz, lament;
2. pieśń żałobna, tren, elegia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) liter. muz. utwór wyrażający żałobę, rozpacz lub nieszczęście;

(1.2) rel. fragment biblijnych Trenów Jeremiasza wykonywany podczas liturgii chrześcijańskiej

(1.3) daw. lament, płacz

- lamentacja (forma muzyczna)
- lamentacja (teoria literatury)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lamentacje

1. dawniej: płacz, lament;
2. pieśń żałobna, tren, elegia

- lamentacja (forma muzyczna)
- lamentacja (teoria literatury)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lamentacyjny

związany z lamentacją

przymiotnik

(1.1) liter. muz. związany z lamentacją, dotyczący lamentacji

(1.2) płaczliwy, pełen żalu, skarżący się

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lamento

muzyka o charakterze elegijnym, żałobnym

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamentoso

określenie wykonawcze: żałośnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamentować

1. głośno zawodzić, rozpaczać, narzekać;
2. w łowiectwie o niektórych ptakach: wydawać głos

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) rozpaczliwie zawodzić; płakać lub narzekać poprzez głośne wydawanie jęków

(1.2) ornit. (o drozdach i słowikach) prowadzić śpiew

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lamentowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|lamentować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Lamenty

1. donośny płacz
2. utwór poetycki, w którym podmiot liryczny opłakuje czyjąś śmierć lub klęskę

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamer

potocznie: osoba niekompetentna w jakiejś dziedzinie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) środ. inform. osoba niemająca doświadczenia w posługiwaniu się komputerem, najczęściej w znaczeniu pejoratywnym;

Lamer (z ang. lame – kulawy) – potoczne i pejoratywne określenie osoby niekompetentnej - a przy tym starającej się uchodzić za dobrze obeznaną - w określonej dziedzinie lub mało inteligentnej, niedojrzałej, upośledzonej społecznie.

Terminu używa się w różnych kontekstach, jednak zazwyczaj w związku z elektroniką lub mediami elektronicznymi (IRC, BBS, sieciowe gry komputerowe).

Lamer to termin wywodzący się prawdopodobnie ze slangu subkultury hakerów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lamerka

→ lamer

Patrz:lamer

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamers

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamerski

→ lamer

przymiotnik

(1.1) właściwy lamerowi

Patrz:lamer

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lamerskość

→ lamerski

Patrz:lamerski

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamerstwo

potocznie: niekompetencja w jakiejś dziedzinie

#### Źródła:

SJP.pl

# Lameta

cienka folia metalowa; pocięta używana jako ozdoba choinkowa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cienka folia metalowa pocięta w paseczki, używana jako ozdoba choinkowa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lamia

1. w wierzeniach starożytnych Greków: upiór o kobiecej postaci wykradający matkom dzieci;
2. wiedźma, wampirzyca, czarownica

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Grecji;

(1.2) mit. postać z mitologii greckiej;

- Lamia – demon słowiański
- Lamia – gmina w Grecji
- Lamia – miasto w Grecji
- Lamia – potwór z mitologii greckiej
- Lamia – rodzaj grzybów (synonim rodzaju Entomophthora)
- Lamia (zgrzypik) – rodzaj chrząszczy z rodziny kózkowatych
- Lamia – synonim rodzaju ryb Lamna
- Lamia – zespół heavymetalowy w Kazachstanie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lamina

warstewka skały osadowej lub metamorficznej o grubości poniżej 1 cm

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geol. maksymalnie kilkumilimetrowej grubości warstewka skały osadowej bądź metamorficznej odróżniająca się od sąsiednich warstewek składem, kolorem bądź innymi cechami

Lamina SA (dawniej Zakłady Elektronowe „Unitra-Lamina” w Piasecznie) – przedsiębiorstwo z siedzibą w Piasecznie, które zajmowało się produkcją lamp elektronowych, diod krzemowych, lamp nadawczych oraz tyrystorów oraz scalonych układów hybrydowych. Jego wyroby znajdowały zastosowanie w produkcji sprzętu elektronicznego (m.in. w profesjonalnej technice UKF i VHF (radiotelefony FM + selektywne wywołanie) oraz sprzęcie RTV).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laminacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od laminat

#### Źródła:

Wiktionary

# Laminacja

występowanie w skale warstw różniących się składem i wyglądem

- laminacja – rodzaj tekstury skał
- laminowanie – pokrywanie powierzchni jednego materiału innym, tworzenie laminatów

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laminacyjny

→ laminacja

Patrz:laminacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Laminaran

wielocukier zbudowany z cząsteczek glukozy, materiał zapasowy brunatnic; laminaryna

#### Źródła:

SJP.pl

# Laminareczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: laminarka

#### Źródła:

Wiktionary

# Laminaria

glon morski kształtem przypominający wielki liść na ogonku, występujący masowo, tworząc rozległe łąki w przybrzeżnych partiach mórz i oceanów półkuli północnej; listownica

Listownica (Laminaria) – rodzaj glonów z klasy brunatnic.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laminarka

urządzenie do laminowania

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) techn. urządzenie do laminowania syntetyczną żywicą

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laminarny

warstwowy, płaski

#### Źródła:

SJP.pl

# Laminaryna

wielocukier zbudowany z cząsteczek glukozy, materiał zapasowy brunatnic; laminaran

Laminaryna (laminaran) – polisacharyd występujący w komórkach brunatnic, pełni funkcję materiału zapasowego. Cząsteczka laminaryny jest rozgałęziona i składa się z cząsteczek glukozy połączonych wiązaniami glikozydowymi β(1→3) i β(1→6) w miejscu rozgałęzień. Stosunek wiązań wynosi 3:1.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laminat

1. tworzywo złożone z kilku warstw różnych materiałów połączonych lepiszczem;
2. rodzaj tkaniny połączonej z pianką

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) lekkie tworzywo powstałe przez połączenie kilku materiałów

Laminaty – rodzaj kompozytów: tworzywa powstające z połączenia dwóch materiałów o różnych właściwościach mechanicznych, fizycznych i technologicznych, w których składnik wzmacniający (tzw. zbrojenie) jest układany w postaci warstw (łac. lamina – cienka blaszka, płytka – stąd nazwa laminatów), między którymi znajduje się wypełnienie pełniące rolę lepiszcza. Warstwy wzmocnienia mogą być w postaci włókien ciągłych ułożonych jednokierunkowo (tzw. rovingu), tkanin lub mat z włókna ciętego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laminator

1. urządzenie do laminacji, pokrywania warstwą tworzywa sztucznego;
2. pracownik obróbki tworzyw sztucznych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zob. laminarka.

Laminowanie – pokrywanie powierzchni laminatem dla uzyskania dodatkowych odporności, np. odporności na wilgoć czy odporności mechanicznych lub dla efektów dekoracyjnych. Proces laminowania druków poligraficznych nie może zmieniać barwy odbitki, może zmieniać nasycenie odbitki. Zwiększa nasycenie odbitki folia z połyskiem, a zmniejsza folia matowa. Zmianę tego nasycenia polaminowanej odbitki można skorygować poprzez zmianę profilu procesu drukowania.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laminektomia

zabieg chirurgiczny wykonywany przy przemieszczeniu krążka międzykręgowego, polegający na usunięciu części kości co pozwala na przesunięcie krążka międzykręgowego

Laminektomia – rodzaj operacji neurochirurgicznej, polegająca na usunięciu wyrostków kolczystych i łuków kręgów wraz z więzadłem żółtym, które przebiega między łukami kręgów.

Operacja jest wykonywana w przypadkach zwężania kanału kręgowego, na przykład w przebiegu dyskopatii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lamington

biszkopt w kształcie prostopadłościanu, polany czekoladową masą i posypany wiórkami kokosowymi

#### Źródła:

SJP.pl

# Laminować

oprawiać, nasączać lub wzmacniać coś cienką warstwą ochronną z tworzywa sztucznego, np. dokumenty, tkaniny itp.

#### Źródła:

SJP.pl

# Laminowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|laminować.

Laminowanie – pokrywanie powierzchni laminatem dla uzyskania dodatkowych odporności, np. odporności na wilgoć czy odporności mechanicznych lub dla efektów dekoracyjnych. Proces laminowania druków poligraficznych nie może zmieniać barwy odbitki, może zmieniać nasycenie odbitki. Zwiększa nasycenie odbitki folia z połyskiem, a zmniejsza folia matowa. Zmianę tego nasycenia polaminowanej odbitki można skorygować poprzez zmianę profilu procesu drukowania.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Lamka

1. zdrobnienie od: lama;
2. dawniej:
a) prosta uprząż szorowa do ciągnięcia statków rzecznych, przywiązywana do liny i wkładana przez ramię;
b) lina do holowania statku do brzegu

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamkowo

Lamkowo (niem. Groß Lemkendorf) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Barczewo. Do 1954 roku siedziba gminy Lamkowo.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Lamkowo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. Miejscowość znajduje się w historycznym regionie Warmia.

#### Źródła:

Wikipedia

# Lammas

- Lammas – wieś w Anglii, w hrabstwie Norfolk, w dystrykcie Broadland
- Lammas – organizacja
- Lammas – święto, zob. też Lughnasadh

#### Źródła:

Wikipedia

# Lamna

rekin z rodziny lamnowatych; żarłacz śledziowy

Lamna – rodzaj morskich ryb chrzęstnoszkieletowych z rodziny lamnowatych (Lamnidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lamnokształtne

rząd ryb chrzęstnoszkieletowych

Lamnokształtne (Lamniformes) – rząd ryb chrzęstnoszkieletowych (Chondrichthyes) z nadrzędu Galeomorphi. W zapisie kopalnym znane są od górnej jury.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lamnokształtny

o cechach lamnokształtnych (rząd ryb)

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamnowate

rodzina drapieżnych ryb z gromady chrzęstnoszkieletowych, dużych (dorastają do ponad 6 m długości), występujących w wodach morskich całej kuli ziemskiej, głównie strefy tropikalnej i subtropikalnej

Lamnowate, żarłacze śledziowe (Lamnidae) – rodzina drapieżnych ryb morskich zaliczana do lamnokształtnych (Lamniformes). Spotykane w wodach subtropikalnych niemal całego świata, na głębokościach do 700 m, najczęściej w okolicach raf koralowych. Zaliczane do tej rodziny ostronosy (Isurus) uważane są za najszybsze rekiny świata, a żarłacz biały jest jedną z największych ryb o drapieżnym trybie życia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lamnowaty

o cechach lamnowatych (rodzina ryb)

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamorek

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) daw. karc. hazardowa gra karciana wywodząca się od lancknechta

#### Źródła:

Wiktionary

# Lamować

obszywać brzegi materiału paskiem innego materiału, tasiemką, futrem; bramować

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamowanie

wąski kawałek materiału do obszywania brzegów tkaniny, ubrań; oblamowanie, lamówka, oblamówka, obszywka

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|lamować.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lamówka

1. wąski kawałek materiału do obszywania brzegów tkaniny, ubrań; lamowanie, oblamowanie, oblamówka, obszywka;
2. w introligatorstwie: pasek papieru lub tkaniny od łączenia części książki

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kraw. pasek materiału, tasiemka jako element wykończenia wyrobu, którym obszywany jest jego brzeg

Lamówka – wąski pasek materiału, cięty po skosie. Włókna lamówki, znajdujące się pod kątem 45 stopni do długości paska, sprawiają, że jest on bardziej rozciągliwy i łatwiej się układa w porównaniu do paska, który jest cięty zgodnie z włóknami tkaniny. Na lamówki można stosować materiały z różnych włókien i ich mieszanek, najlepiej ściśle dziane lub tkane, ponieważ są stabilne i podczas krojenia najmniej się strzepią. Wiele pasków tkaniny można ułożyć w długą „taśmę”. Szerokość lamówki waha się od około 1 do około 7 cm w zależności od zastosowania. Lamówki służą do wykańczania brzegów ubioru, podkreślenia konturów poszczególnych elementów lub, ujęte w szew, mogą służyć do tworzenia wypustek. Żeby nadać wypustkom plastyczną formę, wprowadza się w środek lamówki sznureczek o okrągłym przekroju. Są one często stosowana na brzegach kołder, podkładek i śliniaków, wokół brzegów pach i dekoltu, a także jako zwykły pasek.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lamówkowy

→ lamówka

Patrz:lamówka

#### Źródła:

SJP.pl

# Lampa

urządzenie, które służy do wytwarzania sztucznego światła za pomocą prądu elektrycznego, oleju lub gazu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) urządzenie będące sztucznym źródłem światła; wytwarzające światło;

(1.2) łow. lm. lampy: oczy wilka

(1.3) zob. lampa elektronowa.;

(1.4) slang. twarz, głowa

Lampa – urządzenie wytwarzające światło, dzięki wykorzystaniu energii pochodzącej z przepływu prądu elektrycznego lub ze spalania paliwa. Lampa zamienia dostarczaną do niej energię na promieniowanie widzialne co umożliwia oświetlanie lub sygnalizację. Współcześnie pojęcie używane zarówno wobec pierwotnych źródeł światła (np. żarówki) jak i do całych złożonych urządzeń wykorzystujących te źródła (zob. oprawa oświetleniowa).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lampadomancja

wróżenie z kształtu płomieni

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamparci

przymiotnik od: lampart

przymiotnik

(1.1) charakterystyczny dla lamparta; dotyczący, odnoszący się do lamparta

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lamparcica

samica lamparta

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zool. samica lamparta

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lamparcik

1. indochiński kot leśny; kot marmurkowy;
2. zdrobnienie od: lampart

Lamparcik marmurkowy, kot marmurkowy (Pardofelis marmorata) – gatunek drapieżnego ssaka z podrodziny kotów (Felinae) w obrębie rodziny kotowatych (Felidae). Wyróżnia się 2 podgatunki. Waży prawdopodobnie 2–5 kg, cechuje się szarym do czerwonobrązowego futrem pokrytym łatami. Zamieszkuje lasy Azji Południowo-Wschodniej, tryb życia poznano słabo. Jest rzadki i bliski zagrożenia wyginięciem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lamparski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lampart

duży drapieżny kot; leopard, pantera

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. zwykle cętkowany, afrykański i azjatycki kot drapieżny;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) daw. także gw-pl|Kresy. hulaka, nicpoń

Lampart plamisty, lampart, pantera, leopard (Panthera pardus) – gatunek ssaka z podrodziny panter (Pantherinae) w rodzinie kotowatych (Felidae). Czwarty pod względem wielkości kot świata (po tygrysie, lwie i jaguarze). Występuje w Afryce i Azji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lampartować

przestarzałe:
1. prowadzić hulaszcze życie, łajdaczyć się;
2. lampartować się - wzmocniona forma od: lampartować

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) przest. hulać

czasownik zwrotny niedokonany lampartować się

(2.1) przest. także gw-pl|Kresy. hulać, bawić się

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lampartyja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. festyn

#### Źródła:

Wiktionary

# Lampas

pas kolorowego materiału, naszywane na spodniach, zwykle w mundurze

Lampasy – paski sukna lub jedwabiu kolorowego naszywane po bokach zewnętrznego szwu spodni (pantalonów), głównie mundurowych, rzadziej cywilnych (np. spodnie smokingu) zwykle podwójne lub pojedyncze.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lampasik

zdrobnienie od: lampas

#### Źródła:

SJP.pl

# Lampasowy

→ lampas

Patrz:lampas

#### Źródła:

SJP.pl

# Lampeczka

zdrobnienie od: lampka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zdrobn. od: lampka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lampedusa

[czytaj: lampeduza] nazwisko, m.in. Giuseppe Tomasi di Lampedusa (1896-1957) - pisarz włoski

Lampedusa (wł. Isola Di Lampedusa, syc. Isula di Lampidusa, łac. Lopadussa) – włoska wyspa pochodzenia wulkanicznego na Morzu Śródziemnym (leżąca pomiędzy Maltą i Tunezją), największa z Wysp Pelagijskich o powierzchni 20,2 km². Jej długość wynosi 9 km, szerokość 3 km, a długość linii brzegowej wynosi 46,83 km. Wysokość n.p.m. sięga 133 m. Administracyjnie wyspa należy do sycylijskiej gminy Lampedusa e Linosa w prowincji Agrigento.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lamperia

dolna część ściany pomalowana farbą, zwykle olejną, w celu ochrony przed zabrudzeniami

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) dolna część ściany, pokryta farbą olejną;

(1.2) ozdobna okładzina na ścianie

(1.3) wąski pas okładziny na ścianie, wzdłuż podłogi

Lamperia (niem. Lamperie, fr. lambris) – dekoracyjna okładzina dolnej części ścian wewnętrznych wykonana najczęściej z kamienia, marmuru, stiuku lub z drewna. Także ochronna okładzina cokołowa wzdłuż posadzki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lamperyjny

→ lamperia

Patrz:lamperia

#### Źródła:

SJP.pl

# Lampiarnia

pomieszczenie przeznaczone do przechowywania i konserwacji lamp (górniczych, kolejowych itp.); lampownia

#### Źródła:

SJP.pl

# Lampiarski

dotyczący lampiarza, lampiarni; produkowany przez lampiarza

#### Źródła:

SJP.pl

# Lampić

potocznie: lampić się - patrzeć się na kogoś lub na coś w wyraźny i bierny sposób; gapić się

#### Źródła:

SJP.pl

# Lampion

kolorowa latarenka z papieru

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) lekka, święcąca ozdoba w formie kuli lub wielościanu;

(1.2) sport. wielościenna ramka zawieszana w celu oznaczenia punktu kontrolnego podczas zawodów na orientację;

- lampion adwentowy
- Lampion (orientacja sportowa) – element punktu kontrolnego w biegu na orientację
- Latający lampion

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lampionik

zdrobnienie od: lampion

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od lampion

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lampionowy

→ lampion

Patrz:lampion

#### Źródła:

SJP.pl

# Lampka

1. zdrobnienie od: lampa (urządzenie, które służy do wytwarzania sztucznego światła);
2. szklaneczka lub kieliszek wina, miodu itp.

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kieliszek

(1.2) zdrobn. od: lampa

(1.3) mała lampa, żarówka lub inne światełko

Lampa – urządzenie wytwarzające światło, dzięki wykorzystaniu energii pochodzącej z przepływu prądu elektrycznego lub ze spalania paliwa. Lampa zamienia dostarczaną do niej energię na promieniowanie widzialne co umożliwia oświetlanie lub sygnalizację. Współcześnie pojęcie używane zarówno wobec pierwotnych źródeł światła (np. żarówki) jak i do całych złożonych urządzeń wykorzystujących te źródła (zob. oprawa oświetleniowa).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lampki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) elektr. połączone w szereg punkty oświetleniowe

forma rzeczownika.

(2.1) D. lp., M., B. i W. lm. od: lampka

#### Źródła:

Wiktionary

# Lampownia

pomieszczenie przeznaczone do przechowywania i konserwacji lamp (górniczych, kolejowych itp.); lampiarnia

Lampownia – jedna z naziemnych części kopalni, pomieszczenie, w którym przechowywane są lampy górnicze używane przez górników w czasie pracy.

Akumulatory są ładowane w celu ich dalszej eksploatacji. Lampy podlegają kontroli i naprawie. Są naprawiane i ewidencjonowane pomiędzy zmianami.

W pomieszczeniu lampowni górnicy pobierają także aparaty ucieczkowe.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lampowy

przymiotnik od: lampa; związany z urządzeniem, które wytwarza sztuczne światło za pomocą różnych form energii

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z lampą, dotyczący lampy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lampreda

rodzaj minogów z rodziny minogowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamprofir

magmowa skała żyłowa

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) geol. magmowa skała żyłowa o ciemnej i połyskliwej barwie, głównie złożona z minerałów bogatych w żelazo i magnez

Lamprofiry – należą do skał magmowych, a dokładniej do głębinowych hipabysalnych i subwulkanicznych. Są przeważnie obojętne lub zasadowe, najrzadziej ultrazasadowe. Klasyfikuje się do skał żyłowych, gdyż występują w postaci dajek i silli. Nazwa pochodzi od złożenia greckich słów lampros - lśniący połączonego z terminem porfir.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lampucer

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. miejski latarnik

#### Źródła:

Wiktionary

# Lampucera

podstarzała kobieta używająca bardzo ostrego makijażu; pudernica

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) grub. podstarzała kobieta, która myśli, że jeszcze się podoba mężczyznom i w celu zatuszowania swojego wieku używa bardzo ostrego makijażu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lampy

oczy wilka lub lisa

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamucki

przymiotnik relacyjny

(1.1) przest. związany z Lamutami, dotyczący Lamutaów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. przest. język eweński;

#### Źródła:

Wiktionary

# Lamus

1. skład niepotrzebnych rzeczy; rupieciarnia, graciarnia;
2. dawniej: wolno stojący budynek drewniany lub murowany, przeznaczony do przechowywania cennych przedmiotów, zapasów żywności, sprzętu gospodarczego, narzędzi;
3. potocznie:
a) klasowy odludek, samotnik;
b) gamoń, frajer

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) archit. daw. pomocniczy budynek gospodarczy przy folwarku; ; Gloger.

(1.2) przest. często przen. skład starych przedmiotów

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) slang. odrzutek, osoba mało lubiana, osoba udająca przebojową

(2.2) slang. osoba nieznająca się w danej dziedzinie

Lamus (niem. Lehmhaus) – dawny budynek gospodarczy, drewniany lub murowany, jedno- lub dwukondygnacyjny (z jedną izbą na każdej kondygnacji), czasami z podcieniem lub gankami, często o ozdobnych formach architektonicznych.

Lamus w Polsce wchodził początkowo w skład zabudowań dworskich i przeznaczony do przechowywania cennych przedmiotów (np. dokumentów czy zbroi). Z czasem stawiano go też w gospodarstwach chłopskich, niedaleko chaty, gdzie służył do przechowywania sprzętu gospodarczego, narzędzi, zboża, żywności.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lamusik

zdrobnienie od: lamus

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamuska

→ lamus

Patrz:lamus

#### Źródła:

SJP.pl

# Lamusownia

składowisko odpadów, których nie można wyrzucać na zwykłe śmietniki

#### Źródła:

SJP.pl

# Lan

[czytaj: lan] skrót angielskiego: Local Area Network - lokalna sieć komputerowa

- lokalna sieć komputerowa (ang. Local Area Network, LAN)
- Län – jednostka administracyjna w Szwecji
- LAN Airlines – linie lotnicze z Chile

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lanametr

przyrząd optyczny do pomiaru grubości włókien, stosowany zazwyczaj w przemyśle tekstylnym

#### Źródła:

SJP.pl

# Lanatozyd

glikozyd nasercowy pozyskiwany (obok digitoksyny i digoksyny) z liści naparstnicy purpurowej i wełnistej, stosowany w niewydolności mięśnia sercowego

#### Źródła:

SJP.pl

# Lanca

broń używana przez kawalerię, składająca się z długiego drzewca z metalowym grotem na końcu; włócznia; kopia; pika

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hist. wojsk. broń kawalerii złożona z długiego drzewca z proporczykiem, z osadzonym nań metalowym grotem

(1.2) ogrod. roln. część opryskiwacza, tj. wąska rura z końcówką rozpylającą

(1.3) techn. stalowa rurka z drutem ze stali miękkiej wewnątrz, przez którą przepływa tlen, służąca do cięcia różnych materiałów

Lanca (z łac. lansea – włócznia) – lekka broń drzewcowa formacji kawaleryjskich: ułanów, szwoleżerów, lansjerów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lancashire

[czytaj: lankeszer] rodzaj sera białego

Lancashire – hrabstwo administracyjne (niemetropolitalne), ceremonialne i historyczne w północno-zachodniej Anglii, w regionie North West England, położone nad Morzem Irlandzkim i zatoką Morecambe.

Hrabstwo administracyjne zajmuje powierzchnię 2903 km², a zamieszkane jest przez 1 198 798 osób (2016). Hrabstwo ceremonialne, które obejmuje dodatkowo dwie jednostki administracyjne typu unitary authority – Blackpool oraz Blackburn with Darwen, liczy 3075 km² powierzchni i 1 485 042 mieszkańców (2016). Historyczne granice hrabstwa (do 1974 roku) obejmowały większy obszar, w tym miasta Liverpool (obecnie w hrabstwie Merseyside) i Manchester (obecnie w hrabstwie Wielki Manchester) oraz półwysep Furness (obecnie w Kumbrii).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lancaster

[czytaj: LENkaster albo LANkaster]
1. miasto w Anglii;
2. miasto w Stanach Zjednoczonych;
3. cieśnina na Morzu Arktycznym

Lancaster – miasto w hrabstwie Lancashire, w dystrykcie Lancaster, w północno-zachodniej Anglii, którego liczba ludności wynosi 52 234 (2011).

Miasto leży nad rzeką Lune (skąd pochodzi nazwa miasta). Z kolei człon -caster pochodzi od łac. castra – „obóz”. Do 1974 r. było centrum administracyjnym hrabstwa. Nad miastem góruje zamek (Lancaster Castle), zbudowany częściowo w XIII w. i rozbudowany za czasów Elżbiety I, stojący w dawnym miejscu stacjonowania garnizonu rzymskiego. Lancaster jest wspomniana w Domesday Book (1086) jako Loncastre.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lancasterowie

[czytaj: lankasterowie] angielska dynastia

Lancasterowie – boczna linia Plantagenetów, panująca w latach 1399–1461 (a także krótko w 1470–1471), jej herbem była czerwona róża.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lancasterski

[czytaj: lankasterski] przymiotnik od: Lancaster (miasto w Stanach Zjednoczonych)

#### Źródła:

SJP.pl

# Lancecik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od lancet

(1.2) pot. niewielki lancet

#### Źródła:

Wiktionary

# Lancelot

jeden z legendarnych rycerzy Okrągłego Stołu

Lancelot z Jeziora (fr. Lancelot du Lac), czasem zapisywany też Launcelot lub Lanzelet – postać z legend arturiańskich, wódz irlandzki i najznamienitszy Rycerz Okrągłego Stołu.

Był synem króla Bana z Benoic, a więc księciem z urodzenia. W dzieciństwie został porwany przez czarodziejkę Vivianę, która wychowywała go (według niektórych wersji mitu, była ona jego matką). Od 18. roku życia przebywał na dworze króla Artura, gdzie (jeszcze przed przybyciem Artura), nadano mu imię Lancelot.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lancer

[czytaj: lanser] samochód typu Mitsubishi Lancer

#### Źródła:

SJP.pl

# Lancet

1. mały nóż chirurgiczny o obustronnym ostrzu, posiadającym wybrzuszenie;
2. mały, ostry nożyk do wyrównywania powierzchni rzeźby

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) med. mały nóż chirurgiczny o obustronnym ostrzu

(1.2) techn. nóż formierski

Lancet – mały nóż chirurgiczny o obustronnym ostrzu, posiadający wybrzuszenie. Stosowany jest m.in. do nacięć w celach drenażu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lancetnik

zwierzę łączące w sobie cechy zwierząt bezkręgowych i kręgowców, zamieszkujące piaszczyste dna mórz europejskich

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. nazwa systematyczna|Branchiostoma lanceolatum|Pallas|ref=tak., zwierzę morskie zaliczane do bezczaszkowców;

Lancetnik, szparoskrzelec lancetowaty (Branchiostoma lanceolatum) – zwierzę morskie zaliczane do bezczaszkowców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lancetoczuby

aborygenek lancetoczuby - gatunek ptaka z rodziny gołębiowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Lancetogłów

lancetogłów mleczny - gatunek węża z rodziny połozowatych; wąż królewski

#### Źródła:

SJP.pl

# Lancetowaty

podłużny, przypominający kształtem lancet

przymiotnik jakościowy

(1.1) kształtem przypominający lancet: podłużny, płaski i spiczasto zakończony

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lancia

[czytaj: lanczja] samochód marki Lancia

Lancia Automobiles S.p.A. – włoski producent samochodów osobowych, sportowych i wyścigowych z siedzibą w Turynie działający od 1906 roku. Wchodzi w skład międzynarodowego koncernu Stellantis.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lancknecht

w XV i XVI wieku w Niemczech: żołnierz zaciężnej piechoty

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. wojsk. żołnierz zaciężnej piechoty niemieckiej, utworzonej na wzór Szwajcarów pod koniec XV wieku;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) daw. karc. hazardowa gra w karty, rozpowszechniona zwłaszcza w XVI-XVIII wieku;

Lancknecht – popularna do początku XX wieku hazardowa gra w karty.

Pochodzenie jej datuje się z czasów wojny trzydziestoletniej, gdy była popularna wśród żołnierzy zaciężnych – tzw. landsknechtów (lancknechtów).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lanckorona

wieś w województwie małopolskim, w powiecie wadowickim

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie małopolskim, w powiecie wadowickim;

(1.2) geogr. toponim, nazwa kilku wzniesień w Polsce

Lanckorona – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie wadowickim, w gminie Lanckorona. Siedziba gminy Lanckorona.

W latach 1975–1998 wieś położona była w województwie bielskim.

Lanckorona w latach 1366–1934 posiadała prawa miejskie.

Lanckorona była miastem królewskim położonym w końcu XVI wieku w tenucie lanckorońskiej w powiecie szczyrzyckim województwa krakowskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lanckorończyk

mieszkaniec Lanckorony; lanckoronianin

#### Źródła:

SJP.pl

# Lanckoronianin

mieszkaniec Lanckorony; lanckorończyk

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Lanckorony

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lanckoronianka

mieszkanka Lanckorony

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Lanckorony

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lanckoroński

→ Lanckorona

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Lanckorony, związany z Lanckoroną

Patrz:Lanckorona

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lancowy

przymiotnik od: lanca

#### Źródła:

SJP.pl

# Lańcuch

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. łańcuch

#### Źródła:

Wiktionary

# Lańcuszek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. łańcuszek

#### Źródła:

Wiktionary

# Lancz

lekki posiłek, najczęściej ciepły, spożywany około południa; lunch

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lanczou

miasto w Chinach; Lanzhou

Lanzhou (chiń. upr. 兰州; chiń. trad. 蘭州; pinyin Lánzhōu) – miasto o statusie prefektury miejskiej w Chinach, ośrodek administracyjny prowincji Gansu, port nad rzeką Huang He, położone ok. 1500 m n.p.m. W 2010 roku liczba mieszkańców miasta wynosiła 1 449 972. Prefektura miejska w 1999 roku liczyła 2 934 074 mieszkańców. Ośrodek atomistyki, przemysłu petrochemicznego, maszynowego i metalurgicznego. Siedziba rzymskokatolickiej archidiecezji Lanzhou.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lanczowy

→ lancz; lunchowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Land

jednostka podziału terytorialnego Niemiec; kraj związkowy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Poznań. wieś, prowincja

(1.2) kraj związkowy

Holandia:

- Land van Maal – miejscowość (plaats) w dystrykcie Bandariba, w kraju autonomicznym Curaçao

Stany Zjednoczone:

- Land (ang. Land Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Grant
- Land (ang. Land Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie McHenry
- De Land – wieś
- Land O’ Lakes

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Land-Rover

samochód marki Land Rover; landrower

#### Źródła:

SJP.pl

# Landara

1. dawniej: rodzaj powozu, stosunkowo duża i ciężka kareta podróżna;
2. dawniej: niezgrabny, zniszczony powóz;
3.. potocznie: rzecz lub osoba duża, ciężka i niezgrabna; kolubryna, kobyła, krowa, krówsko

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. kareta podróżna, zwykle duża i ciężka

(1.2) pot. coś wielkiego, niezgrabnego

(1.3) łódź. szafa trzydrzwiowa

(1.4) łódź. grub. gruba kobieta

Kareta (wł. carretta) – dawny czterokołowy, zamknięty, resorowany, konny pojazd pasażerski, historycznie występujący w licznych odmianach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Landau

## Geografia

### Francja

- Petit-Landau – miejscowość

### Niemcy

- Landau – dzielnica Bad Arolsen
- Landau an der Isar – miasto w kraju związkowym Bawaria, w powiecie Dingolfing-Landau
- Landau in der Pfalz – miasto na prawach powiatu w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat
- Landau-Land – gmina związkowa w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Südliche Weinstraße
- Landau – były powiat

#### Źródła:

Wikipedia

# Landauer

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. daw. oszklona kareta, landara

Landauer:

- Erich Landauer
- Gustav Landauer
- Rolf Landauer

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Landgraf

1. niemiecki średniowieczny tytuł feudalny;
2. osoba nosząca tytuł landgrafa

Landgraf (łac. comes magnus, comes patriae, comes provinciae, comes terrae, comes principalis, lantgravius, niem. Landgraf) – tytuł władcy feudalnego w Świętym Cesarstwie Rzymskim, który jako hrabia bezpośrednio podlegał cesarzowi, zarządzając ziemią nadaną bezpośrednio przez samego władcę.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Landgrafini

→ landgraf

Patrz:landgraf

#### Źródła:

SJP.pl

# Landis

Landis – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Rowan.

#### Źródła:

Wikipedia

# Landlady

[czytaj: land lejdi] właścicielka wynajmowanego mieszkania lub domu

#### Źródła:

SJP.pl

# Landlord

wielki właściciel ziemski w Anglii

#### Źródła:

SJP.pl

# Landman

Łandman (kazachski: Ландман, rosyjski: Ландман) – wieś w Kazachstanie, w obwodzie wschodniokazachstańskim, w rejonie ałtajskim. Historycznie była to osada założona przez osadników niemieckich. Nazwa Landmann pochodzi z języka niemieckiego i oznacza „rolnika”. Miejscowość należy do okręgu wiejskiego Malejewskiego. Położona jest na prawym brzegu rzeki Bieriozowka, na północny wschód od miasta Ałtaj – centrum administracyjnego rejonu. Kod KATO: 634833300

#### Źródła:

Wikipedia

# Lando

czteroosobowy powóz z opuszczaną na dwie strony budą

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) hist. rodzaj pojazdu konnego czterokołowego z siedzeniami dla pasażerów umieszczonymi naprzeciw siebie;

(1.2) techn. rodzaj nadwozia samochodów osobowych z dachem odsuwanym nad tylnym siedzeniem

Lando – znany od XVIII w. otwarty powóz czterokołowy, dwu- lub czterokonny, z czterema miejscami dla pasażerów i z podwyższonym siedzeniem z przodu dla powożącego.

Dwa jednakowe siedzenia pasażerów umieszczone są naprzeciw siebie. Charakterystyczny dla lando jest półkolisty kształt, w którym dolna krawędź drzwi jest najniższym punktem korpusu pojazdu. Lando wyposażone jest w rozkładaną na dwie części (przód i tył) budę na zawiasach, tworzącą po zamknięciu dach z oknami po bokach. Na zewnątrz pojazd obijany jest najczęściej czarną, lakierowaną skórą.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Landolet

dwuosobowy pojazd konny podobny do landa

Landolet (ang. landaulet) – czterokołowy otwarty pojazd konny, odmiana lando. Przeznaczony był dla dwóch pasażerów. Siedzenie dla nich umieszczone było przodem do kierunku jazdy. Dodatkowo w landolecie znajdowało się małe, składane siedzenie dla dzieci. Nadwozie posiadało z przodu jedną lub dwie gięte szyby. W tylnej części nadwozia znajdowała się składana do tyłu, skórzana buda.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Landowski

nazwisko

osoby o nazwisku Landowski posiadające biogram w Wikipedii:

- Edward Landowski – polski lekarz, antropolog
- Manon Landowski – francuska piosenkarka, kompozytorka i aktorka
- Marcel Landowski – francuski kompozytor
- Paul Landowski – francuski rzeźbiarz
- Paweł Landowski – polski lekarz ginekolog w Paryżu
- Roman Landowski – polski poeta, prozaik i publicysta
- Tomasz Landowski – polski hokeista

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Landowy

→ land

Patrz:land

#### Źródła:

SJP.pl

# Landrat

1. naczelnik powiatu w dawnych Prusach;
2. radca ziemski, asesor rządu ziemskiego w dawnych Prusach

Landrat – w Prusach urzędnik administrujący powiatem, zwany również radcą ziemskim, starostą lub konsyliarzem.

Landrat był najwyższym przedstawicielem władzy wykonawczej na terenie powiatu. Reprezentował interesy pruskiego króla, którego rozkazy otrzymywał na piśmie w formie rozporządzeń. Funkcja ta po raz pierwszy pojawiła się w patencie królewskim z 22 grudnia 1741 roku. Według tego dokumentu miał być wybierany przez sejmik powiatowy, który miał zastąpić dawną radę książęcą. Później sejmik powiatowy przemianowano na radę powiatu. Jednakże do 1770 roku na Śląsku władze pruskie nie zezwalały na zorganizowanie sejmiku, bowiem obawiano się ambicji politycznych śląskiej szlachty. W związku z tym landrat był powoływany przez króla spośród szlachty i oficerów wojskowych. Po reformie administracyjnej Prus w 1816 roku na stanowisko to mianowała administracja królewska.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Landrower

potocznie: samochód marki Land Rover; land-rover, land rover

Land Rover – brytyjski producent samochodów osobowych, z siedzibą w Coventry, działający od 1948 roku. Należy do koncernu motoryzacyjnego Jaguar Land Rover.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Landryna

mały, twardy, kolorowy cukierek o smaku owocowym; landrynek, landrynka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spoż. twardy, lekko przeźroczysty, kolorowy cukierek do ssania

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Landryneczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: landrynka

#### Źródła:

Wiktionary

# Landrynek

mały, twardy, kolorowy cukierek o smaku owocowym; landrynka, landryna

forma rzeczownika.

(1.1) lm. D. od: landrynka

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

(2.1) łódź. landrynka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Landrynka

mały, twardy, kolorowy cukierek o smaku owocowym; landrynek, landryna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spoż. twardy, lekko przeźroczysty, kolorowy cukierek do ssania;

Landrynki – twarde cukierki wykonane z jednorodnej masy, służące do ssania lub rozgryzania, przezroczyste, ale o różnych kolorach. Występują w różnych smakach, głównie owocowych.

W opinii stomatologów są jednymi z najbardziej niepożądanych słodyczy z racji ich szczególnie długiego przetrzymywania w ustach. Nie zmienia to faktu, że są jednymi z popularniejszych rodzajów cukierków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Landrynki

mały, twardy, kolorowy cukierek o smaku owocowym; landrynek, landryna

Landrynki – twarde cukierki wykonane z jednorodnej masy, służące do ssania lub rozgryzania, przezroczyste, ale o różnych kolorach. Występują w różnych smakach, głównie owocowych.

W opinii stomatologów są jednymi z najbardziej niepożądanych słodyczy z racji ich szczególnie długiego przetrzymywania w ustach. Nie zmienia to faktu, że są jednymi z popularniejszych rodzajów cukierków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Landrynkowatość

1. cecha czegoś przypominającego landrynkę - cukierka;
2. pejoratywnie: przesadny sentymentalizm, tandetny romantyzm

#### Źródła:

SJP.pl

# Landrynkowaty

1. przypominający landrynkę; cukierkowy; landrynkowy;
2. miły, czułostkowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Landrynkowy

o smaku landrynek

przymiotnik relacyjny

(1.1) kulin. spoż. związany z landrynkami, dotyczący landrynek, o smaku landrynek

przymiotnik jakościowy

(2.1) mający kolor landrynek, taki jak kolor landrynek

(2.2) przen. czułostkowy i sentymentalny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Landrynówa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spoż. pot. tani słodki napój sztucznie aromatyzowany i barwiony na jaskrawy kolor, sprzedawany jako „oranżada”

#### Źródła:

Wiktionary

# Landsberg

1. niemiecka nazwa Gorzowa Wielkopolskiego
2. niemiecka nazwa Górowa Iławeckiego

## Miejscowości

### Niemcy

- Landsberg – miasto w kraju związkowym Saksonia-Anhalt
- Landsberg am Lech – powiat w kraju związkowym Bawaria
- Landsberg am Lech – miasto w kraju związkowym Bawaria
- Landsberg (Warthe) – dawny powiat

### Polska

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Landsbergit

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) miner. naturalny stop srebra i rtęci występujący często w złożach cynobru, rtęci i srebra;

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Landseer

[czytaj: lands-ir] rasa psa z grupy molosów, wyhodowana w Kanadzie z nowofundlanda

Landseer – rasa psa zaliczana do grupy molosów w typie górskim, wyhodowana w Kanadzie z nowofundlanda, uznawana przez część organizacji kynologicznych za jego biało-czarną odmianę, a przez Międzynarodową Federację Kynologiczną uznana za odrębną rasę – w klasyfikacji FCI określona nazwą Landseer (Continental-European type – E.C.T.). Zwierzęta z tej rasy są dobrze przystosowane do pływania. Cechuje je pasja do wody.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Landshut

Landshut – miasto na prawach powiatu w Niemczech, w kraju związkowym Bawaria, siedziba rejencji Dolna Bawaria, regionu Landshut oraz powiatu Landshut, do którego jednak miasto nie należy. Leży nad rzeką Izarą. Ze względu na umieszczone w herbie trzy hełmy bywa również nazywane Miastem trzech hełmów (niem. Dreihelmestadt).

Stacja kolejowa w mieście to Landshut Hauptbahnhof.

#### Źródła:

Wikipedia

# Landsmal

standardowa odmiana norweskiego języka literackiego, powstała w XIX wieku, poprzednik nynorsk

#### Źródła:

SJP.pl

# Landsting

wybieralny organ samorządu terytorialnego w Szwecji; landting

Landsting (duń. Landstinget) – do połowy XX wieku pierwsza izba duńskiego parlamentu. Parlament powstał wraz z podpisaniem konstytucji 5 czerwca 1849, by ograniczyć absolutną władzę monarchy. Drugą, identyczną izbą był Folketing. Po podpisaniu konstytucji w 1953 Folketing stał się samodzielną izbą parlamentu wykonującą wszystkie jego zadania.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Landszafcik

zdrobnienie od: landszaft

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od landszaft

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Landszaft

1. dawniej: obraz przedstawiający krajobraz;
2. pogardliwie: obraz w złym guście, o małej wartości artystycznej; kicz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przest. obraz przedstawiający pejzaż

(1.2) książk. pogard. obraz, który ma niewielką wartość artystyczną

(1.3) widok, panorama natury; krajobraz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Landszaftowy

→ landszaft

Patrz:landszaft

#### Źródła:

SJP.pl

# Landszturmista

1. w Niemczech i Austro-Węgrzech do 1918 roku: żołnierz Landsturmu (formacji wojskowej pospolitego ruszenia);
2. w Niemczech do 1945 roku: żołnierz wojskowych formacji pomocniczych, niepodlegający obowiązkowi normalnej służby wojskowej ze względu na wiek lub stan zdrowia

#### Źródła:

SJP.pl

# Landtag

Landtag;
1. dwuizbowy sejm krajowy w państwach wchodzących w skład Rzeszy Niemieckiej, zniesiony po dojściu Hitlera do władzy (do 1934 r.);
2. zgromadzenie stanowe w wielu krajach niemieckich od XIII do XX wieku

Termin sejm krajowy (niem. Landtag) oznacza istniejące i nieistniejące parlamenty regionalne w krajach niemieckojęzycznych.

Landtag może odnosić się do:

- Landtag – parlament kraju związkowego w Niemczech
- Landtag – parlament kraju związkowego w Austrii
- Landtag – parlament włoskiego regionu autonomicznego Trydent-Górna Adyga
- Landtag – parlament Liechtensteinu
- Landtag – działający w latach 1849–1933 parlament istniejący w Królestwie Prus, Cesarstwie Niemieckim (w tym w niemonarchicznym Cesarstwie Niemieckim zwanym Republiką Weimarską, obejmującym Wolne Państwo Prusy)
- Landtag – istniejące w okresie dwudziestolecia międzywojennego XX w. (do 1934 r.) parlamenty krajowe w Niemczech, jw. i m.in. Landtag Wolnego Państwa Saksonia
- Landtag – istniejące w latach 1831–1918 zgromadzenie parlamentarne w Królestwie Saksonii
- Landtag – istniejąca w latach 1946–1949 namiastka parlamentu w niemieckich strefach okupacyjnych
- Landtag – istniejące w latach 1946–1952 parlamenty krajów związkowych w radzieckiej strefie okupacyjnej Niemiec, a następnie w NRD
- Landtag – istniejące w latach 1861–1918 sejmy krajów koronnych Austrii, a od 1867 – Austro-Węgier (m.in. Sejm Krajowy Galicji)
- Landtag – istniejące w okresie nowożytnym zgromadzenia stanowe w niektórych krajach Świętego Cesarstwa Rzymskiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Landting

wybieralny organ samorządu terytorialnego w Szwecji; landsting

#### Źródła:

SJP.pl

# Landwera

wojska terytorialne złożone z rezerwy w Niemczech i Austro-Węgrzech w XIX i XX wieku

Landwehra (niem. Landwehr, tłum. od Land – ziemia, kraj i Wehr – obrona = obrona krajowa, staropol. landwerzysta) – kategoria obowiązku wojskowego drugiej kolejności i jednostki wojskowe tzw. drugiej kolejności, formowane w Prusach, Niemczech, Austro-Węgrzech i Szwajcarii w XIX i XX wieku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Landwerysta

członek landwery; landwerzysta

#### Źródła:

SJP.pl

# Landwerzysta

członek landwery; landwerysta

#### Źródła:

SJP.pl

# Landwójt

urzędnik w dawnej Polsce pełniący w osadzie funkcje administracyjne, policyjne i sądownicze

Landwójt z niem. Landvogt, odmianki rozwojowe; lantfójt, langwójt, lądwójt, lentwójt (łac. viceadvocatus, podwójci), w państwie krzyżackim Komtur, w średniowiecznej Anglii szeryf) – w okresie od XIII wieku do XVI wieku w Polsce – początkowo urzędnik książęcy, posiadający szerokie kompetencje sądownicze w nowo powstałych jednostkach administracyjnych zwanych dystryktami (łac. districtus) opartych na niemieckim prawie Weichbildzie, następnie obieralny urzędnik władz miejskich będący zastępcą wójta lub starosty na mocy przywileju lokacyjnego miasta na prawie magdeburskim.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Landy

jednostka podziału terytorialnego Niemiec; kraj związkowy

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. francuski departament położony w regionie Nowa Akwitania;

Landy – brydżowa konwencja licytacyjna, jedna z wielu form obrony po otwarciu przeciwnika 1BA, opracowana przez Alvina Landy. Według tej konwencji, wejście 2♣ pokazuje oba kolory starsze.

Odpowiadający licytuje następująco:

- pas jest słaby z treflami,
- 2♦ jest słabe z karami,
- 2♥/♠ są do gry,
- 2BA jest naturalna i zachęcające, ale nie jest forsujące,
- 3♣ jest sztucznym relayem pytającym o układ ręki partnera,
- 3♦ jest naturalne i inwitujące,
- 3♥/♠ są inwitujące z fitem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Landyjski

→ Landy (nizina we Francji)

przymiotnik

(1.1) związany z Landami, krainą i departamentem w południowo-zachodniej Francji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lang

nazwisko noszone przez ludzi wielu narodowości, popularne w wielu rejonach świata

  Szablon Wikipedii o tej samej nazwie, służący do oznaczania języków, znajduje się tutaj

Lang (ang. Langhian)

- w sensie geochronologicznym – trzeci wiek epoki miocenu w erze kenozoicznej, trwający około 2 miliony lat (od 15,97 do 13,82 mln lat temu). Lang jest starszy od serrawalu, a młodszy od burdygału.

- w sensie chronostratygraficznym – trzecie piętro miocenu, wyższe od burdygału a niższe od serrawalu. Stratotyp dolnej granicy langu nie został jeszcze zatwierdzony. Dolna granica bazuje na pierwszym pojawieniu się otwornicy Praeorbulina glomerosa (Blow, 1956).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Langbeinit

minerał, składnik skał solnych

#### Źródła:

SJP.pl

# Lange

Lange – wieś w Estonii, w prowincji Tartu, w gminie Haaslava.

#### Źródła:

Wikipedia

# Langenscheidt

Langenscheidt GmbH & Co. KG – niemieckie wydawnictwo założone w 1856 roku w Berlinie przez Gustava Langenscheidta, specjalizujące się w słownikach i książkach do nauki języków obcych. Zajmuje się m.in. wydawaniem map, atlasów, rozmówek oraz słowników zarówno jednojęzycznych, jak i dwujęzycznych. W roku 1983 wydawnictwo wypuściło na rynek Langenscheidt alpha 8 – pierwszy elektroniczny słownik na świecie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Langer

nazwisko

Langer jest to nazwisko pochodzenia niemieckiego oznaczające słowo wysoki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Langiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Langner

nazwisko

Langner:

- Alojzy Langner
- Andrzej Langner
- Gerard Langner
- Władysław Złom-Langner

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Langosz

węgierski placek z mąki pszennej i gotowanych ziemniaków smażony na głębokim tłuszczu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) kulin. węgierska potrawa w formie pszenno-ziemniaczanego placekacka smażonego na głębokim oleju podawanego z różnymi dodatkami – na słono lub słodko;

Langosz (węg. lángos, słow. langoš) – rodzaj smażonego pieczywa drożdżowego, specjalność kuchni węgierskiej (a za jej pośrednictwem – również słowackiej).

Głównymi składnikami ciasta są mąka pszenna, drożdże, mleko, cukier, sól i olej. Przed smażeniem na głębokim oleju ciasto jest formowane w płaskie placki o średnicy kilku-kilkunastu centymetrów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Langowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Langshan

[czytaj: langszan] niemiecka rasa kur

#### Źródła:

SJP.pl

# Langskip

statek wiosłowo-żaglowy używany przez wikingów, posiadający na drewnianym kadłubie charakterystyczną ozdobę w postaci rzeźby, np. smoka; drakkar

Langskip – nazwa średniowiecznego okrętu Normanów (wikingów). Pochodzi od określenia „długi okręt”. Langskipy miały stosunek długości do szerokości sięgający 7:1, co, jak na średniowieczne warunki, oznaczało jednostki bardzo smukłe. Langskipy posiadały jeden maszt, na którym podnoszono duży, czworokątny, wełniany rejowy żagiel (żagiel taki pojawił się na jednostkach normańskich na przełomie VI i VII w.). Okręty budowano na szkielecie składającym się ze stępki i wręgów z drewnianych klepek łączonych na zakładkę (poszycie klinkierowe) łączonych przy użyciu kołków. Drewno do budowy jednostek było rozszczepiane, a nie piłowane, co czyniło je bardzo elastycznym i wytrzymałym oraz bardziej odpornym na nasiąkanie i gnicie. Stępkę wykonywano z jednego dębowego pnia, a maszt z jednej specjalnie dobranej sosny. Były to najważniejsze elementy drewniane jednostki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Languido

określenie wykonawcze: omdlewająco, słabnąco

#### Źródła:

SJP.pl

# Langur

małpa z rodziny makakowatych

Langur (Presbytis) – rodzaj ssaków naczelnych z podrodziny gerez (Colobinae) w obrębie rodziny koczkodanowatych (Cercopithecidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Langusta

duży jadalny skorupiak morski o czerwonofioletowym ubarwieniu, żyjący w ciepłych morzach, żywiący się innymi skorupiakami

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zool. duży skorupiak mórz ciepłych poławiany dla celów spożywczych i zaliczany do owoców morza;

- langusta – skorupiak morski
- Langusta – wyrzutnia rakietowa
- Langusta – płyta zespołu One Million Bulgarians

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Langustynka

gatunek skorupiaka z rodziny homarowatych; nerczan, homarzec

Homarzec, langustynka, nerczan (Nephrops norvegicus) – gatunek skorupiaka z rzędu dziesięcionogów i rodziny homarowatych (Nephropidae), jedyny przedstawiciel rodzaju Nephrops. Występuje we wschodniej części Atlantyku i w Morzu Śródziemnym. Ma duże znaczenie gospodarcze, jest poławiany i konsumowany ze względu na ceniony smak mięsa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Langwedocja

kraina historyczna w południowo-wschodniej Francji

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. kraina historyczna w południowej Francji;

Langwedocja (oksyt. Lengadòc, franc. Languedoc) – dawna prowincja na terenie południowej Francji, między Pirenejami, Masywem Centralnym, Rodanem i Morzem Śródziemnym. Do 2015 roku wraz z Roussillon tworzyła region administracyjny Langwedocja-Roussillon, a część obszarów zaliczanych tradycyjnie do Langwedocji należała do regionu Midi-Pireneje. Kraina słynie z produkcji wina.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Langwedocja-Roussillon

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. były region administracyjny Francji;

Langwedocja-Roussillon (fr. Languedoc-Roussillon wym.: [langdok' rusijõ']; oksyt. Lengadòc-Rosselhon wym.: [lengodo-ruselju]; kat. Llenguadoc-Rosselló) – region administracyjny Francji do 31 grudnia 2015, położony w południowej części kraju nad Morzem Śródziemnym oraz przy granicy z Hiszpanią. Graniczył też z regionami: Prowansja-Alpy-Wybrzeże Lazurowe, Rodan-Alpy, Owernia i Midi-Pireneje. W skład regionu wchodziło 5 departamentów.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Langwedocki

przymiotnik od: Langwedocja (kraina historyczna w południowo-wschodniej Francji)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Langwedocją, dotyczący Langwedocji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Langwedockojęzyczny

przymiotnik

(1.1) taki, który posługuje się językiem langwedockim

(1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem langwedockim

(1.3) spisany, stworzony w języku langwedockim

#### Źródła:

Wiktionary

# Lanie

bicie, chłosta

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|lać. (powodować wypływanie cieczy)

(1.2) odczasownikowy od|lać. (bić)

- Mikcja
- Przemoc

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lanista

w starożytnym Rzymie: szermierz, nauczyciel gladiatorów

Lanista (łac. lănistă, stgr. λουδοτρόφος) – w starożytnym Rzymie przedsiębiorca utrzymujący i szkolący gladiatorów dla wykorzystywania ich w walkach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lanital

1. naturalne włókno pochodzenia zwierzęcego, np. jedwab naturalny, wełna;
2. włókno sztuczne wytwarzane z białek zwierzęcych, głównie z kazeiny, keratyny oraz piór ptaków

#### Źródła:

SJP.pl

# Lanka

1. mała piłka kauczukowa;
2. (słowo używane zwykle w liczbie mnogiej) but piłkarski mający kołki na stałe przytwierdzone do podeszwy, zwykle plastikowe

#### Źródła:

SJP.pl

# Lankijczyk

obywatel Sri Lanki

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) obywatel Sri Lanki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lankijka

obywatelka Sri Lanki

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) obywatelka Sri Lanki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lankijski

przymiotnik od: Sri Lanka (państwo w Azji)

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do państwa Sri Lanka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lankor

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. żal, smutek

#### Źródła:

Wiktionary

# Lankosz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lanner

Lanner – wieś w Anglii, w Kornwalii. Leży 27 km na północny wschód od miasta Penzance i 385 km na zachód od Londynu. W 2001 miejscowość liczyła 2493 mieszkańców.

#### Źródła:

Wikipedia

# Lanolina

oczyszczony tłuszczopot z wełny owiec, zawierający m.in. cholesterol, używany np. w przemyśle kosmetycznym

Lanolina, inaczej tłuszczopot – wosk zwierzęcy otrzymywany podczas czyszczenia wełny owczej. Stanowi mieszaninę estrów kwasów tłuszczowych ze sterolami (m.in. z cholesterolem). Oczyszczony i odwodniony wosk nosi nazwę lanoliny bezwodnej (Lanolinum anhydricum). Lanolina uwodniona (Lanolinum hydricum) zawiera 25–28% wody.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lanolinowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) zawierający lanolinę

#### Źródła:

Wiktionary

# Lanos

samochód typu Daewoo Lanos

Daewoo Lanos – samochód osobowy z pogranicza klasy subkompaktowej produkowany pod południowokoreańską marką Daewoo w latach 1997 – 2008, pod polską marką FSO jako FSO Lanos w latach 2004 – 2008 oraz pod ukraińską marką ZAZ jako ZAZ Sens w latach 2008 – 2017.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lanosterol

rodzaj terpenu, związek chemiczny pośredni w syntezie cholesterolu

Lanosterol – organiczny związek chemiczny z grupy triterpenoidów. Jest związkiem pośrednim w syntezie cholesterolu oraz wszystkich hormonów steroidowych, kwasów żółciowych i witaminy D. Grzyby wykorzystują go do wytwarzania ergosterolu, jest też istotnym składnikiem ich błony komórkowej. Otrzymuje się go z lanoliny z wełny owczej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lans

potocznie: chęć bycia popularnym, przyciąganie uwagi swoim zachowaniem lub wyglądem; lansiarstwo, lanserstwo, lanserka

## Geografia

### Austria

- Lans – gmina w kraju związkowym Tyrol, w powiecie Innsbruck-Land

### Francja

- Lans – gmina
- Lans-en-Vercors – gmina

## Osoby

- Lans Bovenberg – holenderski ekonomista

## Zobacz też

- Mont-de-Lans
- Villard-de-Lans

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lansada

łukowaty skok konia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) długi, łukowaty skok konia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lansady

łukowaty skok konia

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) przest. posuwiste, płynne podskoki

(1.2) przen. uprzejmości, honory; zob. w lansadach.

forma rzeczownika.

(2.1) D. lp., M., B. i W. lm. od: lansada

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lanser

potocznie: osoba chcąca być popularną, przyciągająca uwagę swoim zachowaniem lub wyglądem; lansiarz, lans

#### Źródła:

SJP.pl

# Lanserka

1. → lanser;
2. potocznie: chęć bycia popularnym, przyciąganie uwagi swoim zachowaniem lub wyglądem; lansiarstwo, lanserstwo, lans

#### Źródła:

SJP.pl

# Lanserski

zwracający uwagę swoim wyglądem

#### Źródła:

SJP.pl

# Lanserstwo

potocznie: chęć bycia popularnym, przyciąganie uwagi swoim zachowaniem lub wyglądem; lansiarstwo, lans, lanserka

#### Źródła:

SJP.pl

# Lansiarstwo

potocznie: chęć bycia popularnym, przyciąganie uwagi swoim zachowaniem lub wyglądem; lanserstwo, lans, lanserka

#### Źródła:

SJP.pl

# Lansiarz

potocznie: osoba chcąca być popularną, przyciągająca uwagę swoim zachowaniem lub wyglądem; lanser, lans

#### Źródła:

SJP.pl

# Lansik

zdrobnienie od: lans

#### Źródła:

SJP.pl

# Lansjer

żołnierz lekkiej kawalerii, uzbrojony w lancę; ułan

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. wojsk. żołnierz lekkiej kawalerii używający do walki lancę;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) choreogr. rodzaj tańca zaliczanego do salonowych, powstałego w Wielkiej Brytanii i popularnego w XIX w.;

- Lansjer (kawaleria)
- Lansjer (taniec)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lańsko

zgrubienie od: lanie

#### Źródła:

SJP.pl

# Lansować

1. robić wszystko, aby ktoś stał się popularny, coś stało się modne; promować, popularyzować, propagować, wprowadzać w modę;
2. w tkactwie: tworzyć wzór na tkaninie dodatkowym wątkiem przechodzącym przez jej całą szerokość;
3. lansować się - chcieć być popularnym, przyciągać uwagę swoim zachowaniem lub wyglądem

czasownik niedokonany

(1.1) promować, propagować, reklamować

czasownik zwrotny niedokonany lansować się

(2.1) promować się

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lansowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|lansować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Lanszaft

obraz przedstawiający pejzaż, krajobraz; zwykle kiczowaty

#### Źródła:

SJP.pl

# Lantan

pierwiastek chemiczny o symbolu La

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu La i liczbie atomowej 57;

Lantan (La, łac. lanthanum) – pierwiastek chemiczny należący do bloku f w układzie okresowym.

Został odkryty w 1839 roku przez ucznia Berzeliusa Carla Gustawa Mosandera w zanieczyszczeniach tlenku ceru. Nazwę nadał Berzelius od greckiego słowa lanthanein – ukrywać się, gdyż pierwiastek ten „ukrywał się” w tlenku ceru.

IUPAC zalicza lantan do lantanowców, w podręcznikach spotyka się jednak często przypisanie lantanu do skandowców, a nie lantanowców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lantana

wiecznie zielony krzew lub roślina zielna z rodziny werbenowatych

- Lantana – rodzaj roślin z rodziny werbenowatych
- Lantana – miasto w USA, w stanie Floryda
- Lantana – jednostka osadnicza w USA, w stanie Teksas

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lantanowce

grupa piętnastu pierwiastków szóstego układu okresowego, znajdujących się za lantanem

Lantanowce – grupa pierwiastków chemicznych wydzielona z 6 okresu układu okresowego. Ich nieoficjalny wspólny symbol to Ln.

Rozpoczyna się ona od lantanu (liczba atomowa 57) i kończy na lutecie (liczba atomowa 71). Łącznie liczy ona 15 pierwiastków: lantan, cer, prazeodym, neodym, promet, samar, europ, gadolin, terb, dysproz, holm, erb, tul, iterb i lutet.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lantanowiec

pierwiastek z grupy lantanowców

Lantanowce – grupa pierwiastków chemicznych wydzielona z 6 okresu układu okresowego. Ich nieoficjalny wspólny symbol to Ln.

Rozpoczyna się ona od lantanu (liczba atomowa 57) i kończy na lutecie (liczba atomowa 71). Łącznie liczy ona 15 pierwiastków: lantan, cer, prazeodym, neodym, promet, samar, europ, gadolin, terb, dysproz, holm, erb, tul, iterb i lutet.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lantanowy

→ lantan

przymiotnik

(1.1) dotyczący lantanu

Patrz:lantan

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lantasz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. dziecko szybko zdzierające ubranie

#### Źródła:

Wiktionary

# Lantra

samochód typu Hyundai Lantra

#### Źródła:

SJP.pl

# Lanugo

delikatne włoski na powierzchni ciała płodu; meszek płodowy

Lanugo – meszek płodowy pokrywający około piątego miesiąca ciąży całą skórę płodu ludzkiego, znikający zazwyczaj pomiędzy siódmym a ósmym miesiącem ciąży. Czasem jednak jest obecny u noworodków i zanika wówczas samoistnie w ciągu kilku dni lub tygodni. Jest odpowiednikiem sierści (futra) zwierząt.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lanuszka

konwalia lanuszka - roślina trwała z rodziny liliowatych, rosnąca w lasach i zaroślach

#### Źródła:

SJP.pl

# Lany

1. napełniać płynem; wlewać, nalewać, sączyć;
2. sprawiać, że płyn wypływa z czegoś;
3. o deszczu: padać obficie;
4. przestarzałe: wykonywać odlew czegoś; odlewać, ulewać;
5. potocznie: bić, uderzać, tłuc; walić;
6. potocznie: oddawać mocz; sikać, siusiać, siurać, odlewać się

#### Źródła:

SJP.pl

# Lanzarote

[czytaj: lansarote] hiszpańska wyspa wulkaniczna na Oceanie Atlantyckim

Lanzarote – należąca do Hiszpanii wyspa znajdująca się na Oceanie Atlantyckim, będąca częścią archipelagu Wysp Kanaryjskich. Leży nieopodal północno-zachodnich wybrzeży Afryki, wraz z całym archipelagiem zaliczana jest do Makaronezji. Jest to wyspa pochodzenia wulkanicznego, położona na Oceanie Atlantyckim ok. 125 km od wybrzeży Maroka i 1000 km od Półwyspu Iberyjskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lanzhou

[czytaj: landżoł] miasto w Chinach nad Żółtą Rzeką, jeden z głównych ośrodków chińskiej atomistyki; Lanczou

Lanzhou (chiń. upr. 兰州; chiń. trad. 蘭州; pinyin Lánzhōu) – miasto o statusie prefektury miejskiej w Chinach, ośrodek administracyjny prowincji Gansu, port nad rzeką Huang He, położone ok. 1500 m n.p.m. W 2010 roku liczba mieszkańców miasta wynosiła 1 449 972. Prefektura miejska w 1999 roku liczyła 2 934 074 mieszkańców. Ośrodek atomistyki, przemysłu petrochemicznego, maszynowego i metalurgicznego. Siedziba rzymskokatolickiej archidiecezji Lanzhou.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lao-Cy

chiński filozof z VI wieku p.n.e.; Laozi

#### Źródła:

SJP.pl

# Laodamia

- Laodamia – córka Akastosa
- Laodamia – córka Alkmeona
- Laodamia – córka Bellerofonta

#### Źródła:

Wikipedia

# Laodycea

starożytne miasto

Nazwa kilku miast, wywodząca się z greckich mitów:

- Laodycea w Syrii, port pod współczesną nazwą Latakia
- Laodycea (Laodicea ad Libanum) – starożytne miasto w Celesyrii (obecnie na terytorium Syrii).
- Laodycea – starożytne miasto w Arkadii (Grecja).
- Laodycea – starożytne miasto we Frygii (obecnie na terytorium Turcji), niedaleko współczesnego Denizli, związane z wczesnym okresem chrześcijaństwa
- Laodycea (Laodicea Pontica) – starożytne miasto w Poncie (obecnie na terytorium Turcji)
- Laodycea (Laodicea Combusta) – starożytne miasto w Likaonii (obecnie na terytorium Turcji)
- Laodycea – starożytne miasto w Mezopotamii, na terenie współczesnego Iraku
- Laodycea w Fenicji, albo Laodycea w Kanaanie - starożytne określenia Bejrutu
- Laodycea w Persji, obecnie Navahand w Iranie

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laodycejski

1. przymiotnik od: Laodycea (miasto frygijskie wymienione w Biblii);
2. książkowo, rzadko: obojętny w sprawach wiary, religii, a także w kwestiach społecznych i politycznych

#### Źródła:

SJP.pl

# Laogai

chiński obóz pracy, będący de facto obozem koncentracyjnym dla więźniów politycznych

Laogai (chiń. 勞改; pinyin láogǎi) – skrót od Laodong Gaizao (劳动改造), hasła określającego chiński wymiar sprawiedliwości, oznaczającego „naprawę przez pracę”. Odnosi się on do pracy więźniów w Chińskiej Republice Ludowej. Często mylony jest z powiązanym, ale znaczącym co innego hasłem – reedukacja przez pracę, który jest formą aresztu tymczasowego bez postawienia zarzutów i bez przeprowadzenia procesu. We wzorowanych na sowieckim Gułagu 1045 obozach więzionych jest ok. 6,8 mln ludzi (stan na 2007). Laogai Research Foundation szacuje, iż obecnie istnieje około 909 działających laogai, zaś od 1949 roku uwięziono w nich 40–50 milionów Chińczyków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laokoon

mit. gr. Trojanin, kapłan Apollina

Laokoon, Laokos (gr. Λαοκόων Laokóōn, łac. Laocoon) – w mitologii greckiej kapłan Apollina Tymbrejskiego w Troi.

Uchodził za syna Antenora lub Kapysa, lub Akoitesa. Popełnił świętokradztwo, żeniąc się i łamiąc tym samym nakaz celibatu, czym ściągnął na siebie gniew Apollina. Z Antiope, która była jego żoną, miał dwóch synów – Etrona i Melantosa (według innej wersji Antifasa i Tymbrajosa).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laomedon

Laomedon (także Laomedont, gr. Λαομέδων Laomédōn, łac. Laomedon) – w mitologii greckiej król Troi, syn Ilosa i Eurydyki.

Miał dwie żony – Strymo (lub Rhoeo) i Leukippe. Był ojcem ośmiorga dzieci: Priama, Astyoche, Lampusa, Hiketaona, Klytiusa, Killi, Proklii, Etilli, Klitodora i Hezjone. Miał również nieślubnego syna – Bukoliona z nimfą Abarbareą.

#### Źródła:

Wikipedia

# Laon

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. miasto w północnej Francji;

Laon – miejscowość i gmina we Francji, w departamencie Aisne, w regionie Hauts-de-France.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Laoński

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Laon, dotyczący Laon

#### Źródła:

Wiktionary

# Laos

państwo w Azji ze stolicą w Wientianie; Laotańska Republika Ludowo-Demokratyczna

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. polit. państwo w Azji;

Laos, oficjalnie Laotańska Republika Ludowo-Demokratyczna (Lao, Sathalanalat Paxathipatai Paxaxôn Lao) – państwo w Azji Południowo-Wschodniej, na Półwyspie Indochińskim. Stolicą jest Wientian (700 tys. mieszkańców), główna rzeka Mekong. Na północy Laos graniczy z Mjanmą i Chinami, na wschodzie z Wietnamem, na południu z Kambodżą, a na zachodzie z Tajlandią. Laos jest państwem socjalistycznym.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laoski

dawniej: laotański (przymiotnik od: Laos)

#### Źródła:

SJP.pl

# Laosyjczyk

obywatel Laosu; Laotańczyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Laosyjka

→ Laosyjczyk; Laotanka

#### Źródła:

SJP.pl

# Laotańczyk

obywatel Laosu; Laosyjczyk

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) obywatel Laosu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laotaneczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: Laotanka

#### Źródła:

Wiktionary

# Laotanka

obywatelka Laosu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) obywatelka Laosu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laotański

przymiotnik od: Laos

przymiotnik

(1.1) odnoszący się do Laosu lub Laotańczyków

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język urzędowy Laosu;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laotańskojęzyczny

przymiotnik

(1.1) taki, który posługuje się językiem laotańskim

(1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem laotańskim

(1.3) spisany, stworzony w języku laotańskim

#### Źródła:

Wiktionary

# Laozi

chiński filozof z VI wieku p.n.e.; Lao-cy

Laozi (wym. [ˈlaʊˈdzʌ]; chiń. 老子; dosł. „Stary Mistrz”); nazwisko: Li Er (李耳); nazwisko pośmiertne: Li Dan (李聃) – półlegendarny chiński filozof, twórca taoizmu. Autor Daodejing, jednej z najważniejszych ksiąg taoizmu, zarówno filozoficznego, jak i religijnego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lapa

tybetański dęty instrument muzyczny; la-pa

Lapa (nep. लापा) – gaun wikas samiti w środkowej części Nepalu w strefie Bagmati w dystrykcie Dhading. Według nepalskiego spisu powszechnego z 2001 roku liczył on 830 gospodarstw domowych i 3893 mieszkańców (2024 kobiet i 1869 mężczyzn).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laparoskop

wziernik służący do oglądania wnętrza jamy brzusznej, wprowadzany przez nacięcie w powłokach brzusznych

#### Źródła:

SJP.pl

# Laparoskopia

rodzaj endoskopii stosowanej w medycynie do zabiegów operacyjnych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. wziernikowanie jamy otrzewnej;

Laparoskopia – wziernikowanie jamy otrzewnej za pomocą instrumentu optycznego wprowadzonego przez powłoki brzuszne. Metoda jest wykorzystywana w diagnostyce zmian patologicznych, umożliwia pobranie materiału do badania histopatologicznego oraz przeprowadzanie zabiegów w obrębie jamy brzusznej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laparoskopowy

→ laparoskop

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z laparoskopią, dotyczący laparoskopii

Patrz:laparoskop

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laparotomia

operacyjne otwarcie jamy brzusznej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. operacyjne otwarcie jamy brzusznej, polegające na przecięciu skóry, mięśni i otrzewnej umożliwiające eksplorację wnętrza jamy brzusznej;

Laparotomia (z greki he lapara – brzuch; he tome – cięcie) – termin medyczny określający operacyjne otwarcie jamy brzusznej, polegające na przecięciu skóry, mięśni i otrzewnej umożliwiające eksplorację wnętrza jamy brzusznej. Zwykle jest stosowane jako pierwszy etap operacji chirurgicznej, ale może być stosowana również w celach diagnostycznych i nosi wówczas nazwę laparotomii zwiadowczej (łac. laparotomia explorativa).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lapek

potocznie: laptop

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

(1.1) pot. slang. laptop

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lapicyda

nazwa wykwalifikowanego kamieniarza lub rzeźbiarza w XVI-XVIII wieku

#### Źródła:

SJP.pl

# Lapidarialny

odnoszący się do lapidarium

#### Źródła:

SJP.pl

# Lapidarium

muzealny zbiór kamieni, kamiennych posągów

Lapidarium (łac. lapidarius – kamienny) – miejsce przechowywania i prezentowania okazów kamieni naturalnych i kamiennych fragmentów elementów architektonicznych oraz inskrypcji epigraficznych, rzeźb, nagrobków, pomników, pochodzących z zabytkowych budowli. Pierwsze publiczne lapidarium znajduje się w „Museo Lapidario Maffeiano” w Weronie, założone w latach 1738–1749 przez Scypiona Maffeiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lapidarnie

przysłówek sposobu

(1.1) zwięźle, treściwie, wyraziście, lakonicznie

#### Źródła:

Wiktionary

# Lapidarniej

stopień wyższy od przysłówka: lapidarnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Lapidarniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: lapidarny; bardziej lapidarny

#### Źródła:

SJP.pl

# Lapidarność

zwięzłość w wyrażaniu myśli; lakoniczność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zwięzłość, treściwość, wyrazistość, lakoniczność

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lapidarny

nie zawierający wielu słów; zwięzły, treściwy

przymiotnik

(1.1) zwięzły, treściwy, wyrazisty, lakoniczny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lapille

drobne kamienie powstające w wyniku wybuchu wulkanu; lapilli

Lapille, lapilli (łac. lapillus – kamyk) – typ materiału piroklastycznego wyrzucanego podczas erupcji wulkanu. Są to cząstki i okruchy skalne (pokruszona lawa, pochodząca z poprzednich wybuchów wulkanu oraz świeża – krzepnąca w czasie lotu).

Wielkość lapilli wynosi od 2 do 64 mm. Mają one kształt zbliżony do bomb wulkanicznych. Zazwyczaj mają kształt kropli lub są kuliste, wrzecionowate i lekko skręcone przez ruch obrotowy w czasie spadania.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lapilli

niewielkie kawałki lawy wyrzucane na powierzchnię ziemi w czasie wybuchu wulkanu; lapille

Lapille, lapilli (łac. lapillus – kamyk) – typ materiału piroklastycznego wyrzucanego podczas erupcji wulkanu. Są to cząstki i okruchy skalne (pokruszona lawa, pochodząca z poprzednich wybuchów wulkanu oraz świeża – krzepnąca w czasie lotu).

Wielkość lapilli wynosi od 2 do 64 mm. Mają one kształt zbliżony do bomb wulkanicznych. Zazwyczaj mają kształt kropli lub są kuliste, wrzecionowate i lekko skręcone przez ruch obrotowy w czasie spadania.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lapin

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka w Chanty-Mansyjskim Okręgu Autonomicznym – Jugrze, lewy dopływ Sośwy Północnej

#### Źródła:

Wiktionary

# Lapinporokoira

rasa psa; lapoński pies pasterski

Lapinporokoira – jedna z ras psów, zaliczana do grupy szpiców i psów w typie pierwotnym, sekcji północnych psów pasterskich. Nie podlega próbom pracy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lapis

farmaceutyczna nazwa azotanu srebra

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przest. farm. handlowa nazwa azotanu srebra

- lapis – potocznie azotan srebra (lapis infernalis → kamień piekielny)
- lapis łac. kamień:
  - lapis lazuli – minerał niebieskiej barwy
  - lapis divinus – kamień oczny, Cuprum aluminatum
  - Lapis Niger – Czarny Kamień, monument w Rzymie
  - lapis angularis – kamień węgielny
  - lapis philosophorum – kamień filozoficzny
  - Lapis Refugii – kamień schronienia, daw. okolice Kláštoriska
  - Lapis Tiburtinus – kamień tyburtyński

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lapis-Lazuli

minerał koloru ciemnoniebieskiego lub granatowego, używany w zdobnictwie, dawniej także do wytwarzania ultramaryny, niebieskiej farby; lazuryt, lapis lazuli

#### Źródła:

SJP.pl

# Lapisować

przypalać, dezynfekować lapisem - azotanem srebra

#### Źródła:

SJP.pl

# Lapisowy

→ lapis

Patrz:lapis

#### Źródła:

SJP.pl

# Laplace

[czytaj: laPLAS] nazwisko, m.in. Pierre Simon de Laplace (1749-1827) - francuski matematyk i astronom

Osoby:

- Pierre Simon de Laplace (1749–1827) – francuski matematyk, astronom, geodeta i fizyk

Matematyka:

- Operator Laplace’a – operator różniczkowy drugiego rzędu
- Równanie różniczkowe Laplace’a
- Transformacja Laplace’a
- rozkład Laplace’a-Gaussa

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laplasjan

operator różniczkowy drugiego rzędu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) mat. operator różniczkowy drugiego rzędu będący sumą drugich pochodnych cząstkowych;

Operator Laplace’a, laplasjan – operator różniczkowy drugiego rzędu, wprowadzony przez Pierre’a Simona de Laplace’a. W układzie kartezjańskim 3-wymiarowym ma postać:

  \Delta \equiv \nabla ^{2}={\frac {\partial ^{2}}{\partial x^{2}}}+{\frac {\partial ^{2}}{\partial y^{2}}}+{\frac {\partial ^{2}}{\partial z^{2}}}.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lapnąć

potocznie: powiedzieć coś bez zastanowienia; chlapnąć

#### Źródła:

SJP.pl

# Lapnięcie

potocznie: powiedzieć coś bez zastanowienia; chlapnąć

#### Źródła:

SJP.pl

# Lapończycy

mieszkaniec Laponii

Lapończycy, Saamowie (Łoparowie, Loparowie; lap. Saami) – lud zamieszkujący głównie Laponię – krainę historyczno-geograficzną w Europie Północnej obejmującą północne krańce Norwegii, Finlandii, Rosji (Płw. Kolski) oraz Szwecji. Historycznie nazywani Lapończykami, które to miano jest obecnie uważane przez niektóre społeczności saamskie za obraźliwe. Saamowie są potomkami pierwotnych mieszkańców Skandynawii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lapończyk

mieszkaniec Laponii

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek narodowości lapońskiej

(1.2) mieszkaniec Laponii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laponia

kraina w Europie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. region Europy obejmujący północne tereny Norwegii, Szwecji, Finlandii oraz Półwysep Kolski w Rosji;

(1.2) geogr. jednostka administracyjna Finlandii;

Laponia (fiń. Lappi; szw. i norw. Sameland; Lappland; ros. Лапландия, Łapłandija; północnolapoński Sápmi) – region kulturowy i geograficzny w północnej Europie, obejmujący swoim zasięgiem północne części Półwyspu Kolskiego i Półwyspu Skandynawskiego. Leży na terenie czterech państw: Rosji, Finlandii, Szwecji i Norwegii. Zajmuje obszar ok. 380 tys. km². Głównymi ośrodkami miejskimi Laponii są Murmańsk w Rosji, Kiruna w Szwecji, Kautokeino w Norwegii oraz Inari i Rovaniemi w Finlandii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laponka

mieszkanka Laponii

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta narodowości lapońskiej

(1.2) mieszkanka Laponii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laponoid

człowiek reprezentujący typ laponoidalny, czyli odznaczający się niskim wzrostem, krępą budową ciała, śniadą cerą oraz ciemnymi oczami i włosami

#### Źródła:

SJP.pl

# Lapoński

przymiotnik od: Laponia

przymiotnik

(1.1) dotyczący Laponii, związany z Laponią, pochodzący z Laponii

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język używany w Laponii;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lapować

polerować powierzchnię elementów metalowych powleczoną pastą ścierną

#### Źródła:

SJP.pl

# Lapphund

[czytaj: laphunt]
1. lapphund fiński - rasa psów pasterskich;
2. lapphund szwedzki - rasa psów pasterskich

#### Źródła:

SJP.pl

# Laps

potocznie:
1. osoba powolna, niezaradna, niezgrabna; niedorajda, ciamcia, ciapa, ciamajda, ślamazara;
2. osoba będąca obiektem kpin i wyśmiewania się; pośmiewisko;
3. osoba ograniczona, naiwna; głupiec, bałwan, dureń, idiota

Laps – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Owernia-Rodan-Alpy, w departamencie Puy-de-Dôme.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 428 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 60 osób/km² (wśród 1310 gmin Owernii Laps plasuje się na 447 miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 918).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lapsi

hist.: chrześcijanie "upadli", którzy wyrzekli się wiary i oddali cześć bóstwom pogańskim

Lapsi (łac. upadli) – określenie tych chrześcijan z pierwszych wieków, którzy ulegli prześladowaniom i oddali cześć pogańskim bóstwom.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lapsologia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jęz. nauka o błędach

#### Źródła:

Wiktionary

# Lapsus

błąd, zwłaszcza popełniony przez roztargnienie; przejęzyczenie

- lapsus (z łac. pomyłka, błąd) – każdy nieumyślny błąd człowieka, powstały z roztargnienia, nieuwagi itp.
- lapsus językowy → patrz przejęzyczenie
  - lapsus linguae – pomyłka języka
  - lapsus calami – pomyłka na piśmie (dosł. „p. pióra”)
    - lapsus manus – pomyłka na piśmie (dosł. „p. ręki”), inna nazwa powyższego

    #### Źródła:

    SJP.pl
    Wikipedia

# Laptop

przenośny komputer

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

(1.1) inform. pot. komputer przenośny większy niż palmtop;

Laptop (z ang. lap – kolana, podołek + top – wierzch), notebook (z ang. notebook, notatnik, zeszyt) – rodzaj przenośnego komputera osobistego.

Do podtypów laptopów można zaliczyć ultrabooki i netbooki. Urządzeniami mniejszymi od laptopów są tablety i smartfony, które również są przenośnymi komputerami, choć nie są zgodne z IBM PC.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laptopik

zdrobnienie od: laptop

#### Źródła:

SJP.pl

# Laptopowiec

potocznie: osoba używająca laptopa

#### Źródła:

SJP.pl

# Laptopówka

torba na laptop

#### Źródła:

SJP.pl

# Laptopowy

→ laptop

Patrz:laptop

#### Źródła:

SJP.pl

# Lapunder

gatunek makaka; makak orientalny

Makak orientalny, lapunder, makak lapunder (Macaca nemestrina) – gatunek ssaka naczelnego z podrodziny koczkodanów (Cercopithecinae) w obrębie rodziny koczkodanowatych (Cercopithecidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lar

gatunek ssaka naczelnego z rodziny gibonowatych o brązowo-czarnym ubarwieniu ciała i kończynach jasnego koloru; gibon białoręki

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy

(1.1) hist. rel. dusza zmarłego uważana w starożytnym Rzymie za bóstwo opiekuńcze ogniska domowego, miejsca, kraju;

Indie:

- Lar – miasto w stanie Uttar Pradesh

Iran:

- Lar – miasto w ostanie Fars

Inne:

- lar – potoczna nazwa gibona białorękiego – gatunku ssaka naczelnego z rodziny gibonowatych
- lar – bóstwo opiekuńcze w starożytnym Rzymie

Zobacz też:

- Laar

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laramidia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geol. geogr. kontynent istniejący w późnej kredzie, 98-65 mln lat temu, który obejmował tereny stanowiące współcześnie zachód Ameryki Północnej;

Laramidia – kontynent istniejący w późnej kredzie, od około 98 do 65 mln lat temu. Obejmuje tereny stanowiące obecnie zachód Ameryki Północnej. Od Appalachii – odpowiadającej dzisiejszemu wschodowi Ameryki Północnej – oddzielało ją epikontynentalne Morze Środkowego Zachodu. Była ponad pięciokrotnie mniejsza od współczesnej Ameryki Północnej, jednak na jej terenach żyło wiele dużych, ważących ponad tonę dinozaurów, reprezentujących różne linie ewolucyjne, takie jak ceratopsy, hadrozaury, ankylozaury, tyranozaury i ornitomimozaury. Niektórzy naukowcy sugerowali podział Laramidii na dwie prowincje biogeograficzne: północną i południową, pomiędzy którymi granica miałaby przebiegać na terenach dzisiejszych stanów Utah i Kolorado.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Lararium

w starożytnym Rzymie: domowe miejsce kultu larów, bóstw opiekuńczych

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) hist. rel. domowe miejsce kultu larów, bóstw opiekuńczych w starożytnym Rzymie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Larendogra

nalewka spirytusowa z rozmarynu i lawendy, niegdyś przypisywano jej cudowne właściwości odmładzające i odświeżające cerę; "woda królowej węgierskiej"

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. kosmet. woda toaletowa o zapachu rozmarynu albo lawendy, szczególnie popularna w XVII-XVIII wieku;

Larendogra (fr. l'eau de la reine d'Hongrie, łac. aqua Reginae Hungaricae – „woda królowej węgierskiej”, „woda węgierska”) – zapachowa woda toaletowa; także nalewka spirytusowa przygotowywana z 2 części ziela rozmarynu lekarskiego i 3 części niemal stuprocentowego alkoholu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Largactil

lek z grupy neuroleptyków stosowany w psychiatrii, działa uspokajająco i przeciwwymiotnie oraz likwiduje halucynacje i omamy; fenactil

#### Źródła:

SJP.pl

# Largamento

largamenete;
1. określenie wykonawcze: spokojnie, szeroko;
2. tempo wykonania utworu: szeroko, zwalniając;
3. część utworu w tym tempie

#### Źródła:

SJP.pl

# Largando

określenie wykonawcze: zwalniając

#### Źródła:

SJP.pl

# Large

[czytaj: larż] z francuskiego: hojny, szczodry

#### Źródła:

SJP.pl

# Larghetto

[czytaj: largetto] utwór muzyczny lub jego część w tempie larghetto

#### Źródła:

SJP.pl

# Largo

określenie wykonawcze: powoli, szeroko, uroczyście

- Largo – rodzaj tempa muzycznego
- Largo – serial telewizyjny, oparty na komiksie Largo Winch

Miejscowości w USA:

- Largo – miasto w stanie Floryda, w hrabstwie Pinellas
- Largo – jednostka osadnicza w stanie Maryland, w hrabstwie Prince George’s

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lari

jednostka monetarna Gruzji (1 lari = 100 tetri)

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) monet. waluta Gruzji;

- Lari (waluta Gruzji)
- Lari (miejscowość we Włoszech)
- Lari malediwskie (moneta zdawkowa na Malediwach)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Larimar

kamień ozdobny, niebieska odmiana pektolitu

Larimar – gemmologiczno-handlowa nazwa niebieskiej odmiany pektolitu, należących do rodziny krzemianów.

Nazwa pochodzi od imienia córki jednego z kolonizatorów Haiti, którzy przybyli tam w 1492 roku wraz z pierwszą wyprawą Kolumba. Niektórzy pochodzenie nazwy przypisują nazwie kopalni, w której został odkryty.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Larisa

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w środkowej Grecji;

Larisa (gr. Λάρισα; staroż. Larysa lub Laryssa) – miasto w środkowej Grecji, na Nizinie Tesalskiej, nad rzeką Pinios (uchodzi do Morza Egejskiego), siedziba administracji zdecentralizowanej Tesalia-Grecja Środkowa, regionu Tesalia, jednostki regionalnej Larisa i gminy Larisa. W 2011 roku liczyło 144 651 mieszkańców.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Larmo

dawniej: larum (wrzawa, krzyk)

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. hałas, awantura, alarm

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Larnaka

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto portowe na południowo-wschodnim wybrzeżu Cypru;

(1.2) geogr. adm. dystrykt Republiki Cypryjskiej ze stolicą w mieście Larnaka (1.1);

Larnaka (gr. Λάρνακα, daw. Kition) – miasto w Republice Cypryjskiej, na południowo-wschodnim wybrzeżu wyspy. Stanowi ośrodek administracyjny dystryktu Larnaka. W 2011 roku liczyło 51 468 mieszkańców. W jego pobliżu jest ulokowany główny port lotniczy Cypru. W starożytności nazywało się Kition (stgr. Κίτιον, łac. Citium). Trzecie co do wielkości miasto kraju.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Larnaks

rodzaj sarkofagu w kształcie skrzyni lub wanny, znany głównie z kręgu kultury egejskiej

Larnaks – starogrecki wyrób (głównie ceramiczny) w kształcie skrzyni, służący do celów domowych i grzebalnych (jako sarkofag); charakterystyczny dla kultury egejskiej, ale występujący również w późniejszej kulturze starożytnych Greków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Larnit

minerał z grupy glinokrzemianów

Larnit – minerał z gromady krzemianów wyspowych, będący jednoskośną polimorficzną odmianą β substancji 2CaO · SiO2. Larnit krystalizuje w klasie słupa jednoskośnego w temperaturach 675-1420 °C. Jest minerałem skał zmetamorfizowanych w bardzo wysokich temperaturach facji sanidynitowej. Znany jest ze strefy kontaktowej Scawt Hill koło Larnes w Irlandii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laroo

[czytaj: laRU] nazwisko obce

#### Źródła:

SJP.pl

# Larousse

[czytaj: laRUS] nazwisko, m.in. Pierre Athanase Larousse (1817-1875) - wydawca, gramatyk, leksykograf

Éditions Larousse – francuskie wydawnictwo założone w 1852 w Paryżu przez Pierre'a Larousse'a i Augustina Boyera jako Librairie Larousse.

Éditions Larousse specjalizuje się w wydawaniu encyklopedii, słowników, albumów i serii klasyków. Od stu lat jej nakładem ukazuje się „Le Petit Larousse”, słownik encyklopedyczny, wychodzący także po hiszpańsku i włosku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Larp

środowiskowo: wspólne odgrywanie ról i tworzenie opowieści w ramach fikcyjnego świata, zwykle z kostiumami i rekwizytami; LARP

#### Źródła:

SJP.pl

# Larpowiec

środowiskowo: miłośnik lub uczestnik spotkania, na którym gracze wspólnie odgrywają role i tworzą opowieści w ramach fikcyjnego świata, zwykle z kostiumami i rekwizytami

#### Źródła:

SJP.pl

# Larrikin

chuligan, hoodlum

#### Źródła:

SJP.pl

# Larry

obce imię męskie

- Larry – angielskie imię męskie
- Larry – kot pełniący funkcję Głównego Myszołapa w służbie Sekretariatu Generalnego w Wielkiej Brytanii
- Larry – amerykański film dramatyczny z 1974 roku
- Leisure Suit Larry – seria gier komputerowych, których głównym bohaterem był Larry Laffer

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lars

zagraniczne imię męskie

- Lars – skandynawska forma imienia Laurenty (Wawrzyniec)
- LARS – seria niemieckich wieloprowadnicowych wyrzutni rakietowych

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Larsen

nazwisko, m.in. Arthur Larsen, amerykański tenisista

Larsen – popularne nazwisko norweskie (4 miejsce) i duńskie (7 miejsce), znaczy syn Larsa (tzn. Laurentego, Wawrzyńca). Szwedzkim odpowiednikiem jest Larsson.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Larsenowski

ściana (ścianka) larsenowska - szczelna ściana oporowa używana do umacniania i uszczelniania nabrzeży; ściana (ścianka) Larsena

#### Źródła:

SJP.pl

# Larsson

[czytaj: laszon] nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Åsa Larsson – szwedzka pisarka
- Carl Larsson – szwedzki malarz i architekt wnętrz
- Henrik Larsson – szwedzki piłkarz
- Karl-Henrik Larsson – norweski mykolog
- Lars-Erik Larsson – szwedzki kompozytor
- Stieg Larsson – szwedzki dziennikarz i pisarz
- Zara Larsson – szwedzka piosenkarka i autorka piosenek

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Larum

dawniej:
a) wrzawa, krzyk, hałas, zgiełk
b) sygnał dźwiękowy oznaczający wezwanie do broni, alarm, pobudkę itp.

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) przest. pobudka, sygnał wojenny, wzywający do broni

(1.2) wrzawa, wrzask, zamieszanie, zgiełk

(1.3) daw. trwoga, popłoch

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Larwa

1. stadium rozwojowe zwierzęcia różniące się od postaci dojrzałej budową i trybem życia;
2. w wierzeniach starożytnych Rzymian: duch złego człowieka, upiór błądzący nocą wśród żywych; lemur;
3. potocznie: osoba, do której czuje się niechęć

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ent. stadium życia owada różniące się pod względem budowy i zachowań od osobnika dojrzałego;

(1.2) pot. niesympatyczna kobieta

(1.3) daw. (także gw-pl|Śląsk Cieszyński.) zob. maska. (na bal maskowy)

(1.4) duch zmarłego prześladujący żywych

(1.5) daw. zob. zjawa.

Larwa (łac. larva – maska, widmo, lm larvae) – postać i stadium rozwoju postembrionalnego (młodocianego) zwierzęcia, charakteryzujące się możliwością wzrostu, często różniące się anatomicznie, fizjologicznie i ekologicznie od postaci dojrzałej osobników tego samego gatunku. Występuje powszechnie w rozwoju bezkręgowców, ryb i płazów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Larwalka

rączyca larwalka - gatunek muchówki z rodziny rączycowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Larwalność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co larwalne

#### Źródła:

Wiktionary

# Larwalny

przymiotnik od: larwa

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) należący do larwy

przymiotnik relacyjny

(2.1) dotyczący larwy, określający larwę, używany przy larwach

przymiotnik jakościowy

(3.1) charakterystyczny dla larw, mający cechy larwy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Larwicyd

środek chemiczny działający zabójczo na larwy owadów

#### Źródła:

SJP.pl

# Larwoterapia

terapia przy wykorzystaniu larw muchy plujki, przyśpieszająca gojenie się ran

#### Źródła:

SJP.pl

# Lary

bóstwa opiekuńcze domowego ogniska i rodziny w mitologii rzymskiej

Lary (łac. lares, genii loci, lp. odpowiednio: lar, genius loci) – dusze zmarłych, czczone w Rzymie jako chroniące przed nieszczęściami bóstwa opiekuńcze domu i sprawcy pomyślności.

W kapliczkach (larariach) umieszczano ich statuetki, modlono się do nich i składano im ofiary. Z okazji wesela, urodzin lub rodzinnej uroczystości otrzymania przez chłopca bulli lub toga virilis, otwierano domowe kapliczki i składano larom ofiary z ciasta, wina, kadzidła, a całość zdobiono kwiatami. Przeciwieństwem larów były złe dusze – larwy (larvae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laryngektomia

zabieg chirurgiczny polegający na częściowym lub zupełnym usunięciu krtani, wykonywany w leczeniu raka krtani

Laryngektomia (łac. laryngectomia) – zabieg laryngologiczny polegający na częściowym lub całkowitym wycięciu krtani. Jest to jedna z metod chirurgicznego leczenia raka krtani i raka gardła dolnego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laryngektomowany

osoba po operacyjnym usunięciu krtani z powodu choroby nowotworowej

#### Źródła:

SJP.pl

# Laryngofon

sztuczna krtań, mikrofon działający pod wpływem drgań krtani

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) w hełmofonie: urządzenie pozwalające przekazywać mowę

Laryngofon – odmiana mikrofonu przeznaczonego do pracy w warunkach ekstremalnie silnego hałasu zewnętrznego. Od zwykłego mikrofonu odróżnia się tym, że jego membrana nie jest pobudzana przenoszoną przez powietrze falą dźwiękową, lecz drganiami skóry na szyi w pobliżu krtani mówiącego człowieka.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laryngolog

1. lekarz zajmujący się chorobami nosa, krtani i gardła;
2. potocznie: otolaryngolog

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) med. lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem, profilaktyką i leczeniem chorób krtani i gardła

rzeczownik, rodzaj żeński

(2.1) med. lekarka specjalistka laryngologii

Otorynolaryngologia (z gr. otos: „ucho”; rhinos, rynos: „nos”; laryngos: „krtań”), dawniej otolaryngologia, potocznie laryngologia – dziedzina medycyny zajmująca się rozpoznawaniem i leczeniem chorób jamy ustnej, gardła, krtani, nosa i zatok przynosowych, ucha, szyi i twarzoczaszki, a także zaburzeń głosu, mowy, słuchu i równowagi. Potocznie używana jest nazwa laryngologia, która w ścisłym znaczeniu odnosi się do działu otorynolaryngologii zajmującego się chorobami gardła i krtani.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laryngologia

1. dział medycyny zajmujący się chorobami nosa, gardła i krtani;
2. potocznie: otolaryngologia;
3. oddział szpitalny, na którym leczy się takie choroby

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. dział medycyny, który zajmuje się schorzeniami gardła i krtani

(1.2) pot. oddział w szpitalu, gdzie leczy się choroby gardła i krtani

Otorynolaryngologia (z gr. otos: „ucho”; rhinos, rynos: „nos”; laryngos: „krtań”), dawniej otolaryngologia, potocznie laryngologia – dziedzina medycyny zajmująca się rozpoznawaniem i leczeniem chorób jamy ustnej, gardła, krtani, nosa i zatok przynosowych, ucha, szyi i twarzoczaszki, a także zaburzeń głosu, mowy, słuchu i równowagi. Potocznie używana jest nazwa laryngologia, która w ścisłym znaczeniu odnosi się do działu otorynolaryngologii zajmującego się chorobami gardła i krtani.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laryngologiczny

przymiotnik relacyjny

(1.1) med. związany z laryngologią lub laryngologiem, dotyczący laryngologii lub laryngologa

#### Źródła:

Wiktionary

# Laryngolożka

→ laryngolog

Patrz:laryngolog

#### Źródła:

SJP.pl

# Laryngoskop

przyrząd umożliwiający dokładne obejrzenie krtani w celach diagnostycznych; wziernik krtaniowy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) med. przyrząd medyczny pozwalający obejrzeć wnętrze krtani;

Laryngoskop – inaczej wziernik krtaniowy, to instrument umożliwiający dokładne obejrzenie krtani w celach diagnostycznych oraz w celu założenia rurki intubacyjnej. Laryngoskop składa się z rękojeści zawierającej baterie oraz łopatki (łyżki), prostej lub zakrzywionej, ze światłowodem. Po raz pierwszy laryngoskop zastosował Manuel García w 1854 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laryngoskopia

badanie krtani za pomocą laryngoskopu, wykonane w celach diagnostycznych lub przed zabiegiem chirurgicznym

Laryngoskopia – metoda badania krtani wykonywana przez laryngologa. Pierwszej obserwacji własnej krtani dokonał w 1854 roku hiszpański śpiewak Manuel Garcia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laryngotomia

metoda zabiegowego udrażniania dróg oddechowych polegająca na rozcięciu krtani, wykonywana w celu umożliwienia choremu oddychania

#### Źródła:

SJP.pl

# Larysa

imię żeńskie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

Larysa – imię żeńskie pochodzenia greckiego. Wywodzi się od nazwy antycznego miasta Larissa (w świecie starożytnym istniało 8 miast o tej nazwie). W języku polskim imię rzadkie, natomiast częste w języku rosyjskim. Forma Lara stanowi rosyjskie zdrobnienie od Larysy.

Larysa imieniny obchodzi 26 marca, 5 września.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Larysiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Larysy lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Larysz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Las

1. zwarty zbiór roślinności z przewagą roślin drzewiastych;
2. wielka liczba czegoś, masa, np. las sztandarów;
3. coś bujnie i gęsto rosnącego, gąszcz, plątanina, mnóstwo

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) mit. mezopotamska bogini, uważana za małżonkę Nergala, boga świata podziemnego;

Las (biocenoza leśna) – kompleks roślinności swoisty dla danego kontynentu geograficznego, charakteryzujący się dużym udziałem drzew rosnących w zwarciu, wraz ze światem zwierzęcym i różnymi czynnikami przyrody nieożywionej oraz związkami, które między nimi występują.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lasa

1. zwykle w liczbie mnogiej: metalowe lub drewniane pręty zespolone ze sobą, służące do przesiewania żwiru, wapnia lub do suszenia lnu, chmielu, owoców itp.;
2. w rybołówstwie:
a) pleciony przyrząd do łapania ryb;
b) krata w tej samołówce

## Miejscowości

- Lasa – miejscowość i gmina we Włoszech, w regionie Trydent-Górna Adyga
- Lasa – wieś w Republice Cypryjskiej, w dystrykcie Pafos

## Osoby

- Emiliano Lasa – urugwajski lekkoatleta
- José Manuel Lasa – hiszpański kolarz szosowy
- Mikel Lasa – hiszpański piłkarz
- Tassilo von der Lasa – niemiecki szachista

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lasagna

[czytaj: lazanja] potrawa na bazie makaronu i mięsnego sosu, zapiekana; lasagne; lazania, lazanie

Lasagne (lp lasagna) (IPA: laˈzaɲɲe'), lazania – rodzaj makaronu w postaci dużych, prostokątnych płatów, a także typowo włoskie danie przygotowywane na bazie tego makaronu.

Makaron jest uprzednio gotowany lub układany na sucho (gotowy, dostępny w sprzedaży) w prostokątnym naczyniu, na przemian z warstwami farszu. Następnie potrawa jest zapiekana. Farsz stanowią najczęściej warstwy sosu pomidorowego z mięsem, beszamelu i sera, układane do wyczerpania składników. Zdarzają się przepisy na wersje wegetariańskie i na słodko. Danie podawane jest na gorąco.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lasagne

[czytaj: lazanje] potrawa na bazie makaronu i mięsnego sosu, zapiekana; lasagna; lazania, lazanie

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) spoż. włoski makaron o kształcie szerokich pasków;

(1.2) kulin. zapiekanka z tego makaronu ułożonego warstwami, na przemian z mięsem mielonym lub innym farszem, beszamelem i sosem pomidorowym, posypana parmezanem

Lasagne (lp lasagna) (IPA: laˈzaɲɲe'), lazania – rodzaj makaronu w postaci dużych, prostokątnych płatów, a także typowo włoskie danie przygotowywane na bazie tego makaronu.

Makaron jest uprzednio gotowany lub układany na sucho (gotowy, dostępny w sprzedaży) w prostokątnym naczyniu, na przemian z warstwami farszu. Następnie potrawa jest zapiekana. Farsz stanowią najczęściej warstwy sosu pomidorowego z mięsem, beszamelu i sera, układane do wyczerpania składników. Zdarzają się przepisy na wersje wegetariańskie i na słodko. Danie podawane jest na gorąco.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lasak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lascaux

jaskinia we Francji

Lascaux – jaskinia krasowa w Akwitanii, w południowo-zachodniej części Francji, w której w 1940 roku odkryto rysunki i malowidła wykonane na ścianach w okresie paleolitu. Od 1963 r. jest zamknięta dla zwiedzających; turystom udostępniana jest znajdująca się w pobliżu wierna kopia jaskini (otwarta w 1983). Zamknięcie jaskini nie zapobiegło zniszczeniom, jakie powstały na skutek działania wilgoci, dwutlenku węgla oraz wadliwego systemu klimatyzacji. Na ścianach pojawił się grzyb, rysunki zaczęły pokrywać się ciemnymi plamami. Obecnie (stan na pierwszą dekadę XXI wieku) wstęp do jaskini – i to nie częściej niż dwa razy w miesiącu – ma zaledwie kilku naukowców. Wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Od 1940 roku posiada status monument historique, w kategorii classé (zabytek o znaczeniu krajowym).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lasecki

1. przymiotnik od: Lasek;
2. przymiotnik od: Laski; laskowski

#### Źródła:

SJP.pl

# Laseczek

zdrobnienie od: lasek

#### Źródła:

SJP.pl

# Laseczka

zdrobnienie od: laska

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: laska

(1.2) mikrobiol. forma bakterii zdolna do tworzenia endospor

(1.3) pot. posp. pieszcz. ładna, atrakcyjna dziewczyna

Laseczki – grupa Gram-dodatnich bakterii w kształcie pałeczek, których charakterystyczną cechą jest zdolność do tworzenia przetrwalników. Poza nielicznymi wyjątkami są jedyną grupą bakterii zdolną do ich produkcji. Należą do typu Firmicutes. W piśmiennictwie obcojęzycznym w odniesieniu do kształtu nazywane są bacillus (pałeczka).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laseczki

zdrobnienie od: laska

Laseczki – grupa Gram-dodatnich bakterii w kształcie pałeczek, których charakterystyczną cechą jest zdolność do tworzenia przetrwalników. Poza nielicznymi wyjątkami są jedyną grupą bakterii zdolną do ich produkcji. Należą do typu Firmicutes. W piśmiennictwie obcojęzycznym w odniesieniu do kształtu nazywane są bacillus (pałeczka).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laseczkowaty

przypominający kształtem laseczkę; pałeczkowaty

#### Źródła:

SJP.pl

# Laseczkowy

→ laseczka

Patrz:laseczka

#### Źródła:

SJP.pl

# Lasecznica

roślina z rodziny traw, cenne źródło celulozy

Lasecznica, arundo (Arundo L.) – rodzaj roślin należący do rodziny wiechlinowatych. Należy do niego 5 gatunków. Rośliny te występują naturalnie w basenie Morza Śródziemnego oraz w południowej, środkowej i wschodniej Azji (po Filipiny i Japonię). W Europie rosną trzy gatunki i introdukowana z południowej Azji lasecznica trzcinowata A. donax. Gatunek ten jest szeroko rozprzestrzeniony jako inwazyjny w świecie – rośnie na wszystkich kontynentach poza Antarktydą. W Polsce jest uprawiany.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lasecznik

bakteria w kształcie pałeczki

#### Źródła:

SJP.pl

# Lasecznikowiec

lasecznik

#### Źródła:

SJP.pl

# Lasek

mały las

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: las

(1.2) mały las

forma rzeczownika.

(2.1) D. lm. od: laska

## W Polsce

- Lasek – część miasta Luboń
- Lasek – część miasta Piwniczna-Zdrój
- Lasek – część miasta Tyczyn
- Lasek – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. średzkim, w gminie Udanin
- Lasek – osada w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. tucholskim, w gminie Tuchola
- Lasek – kolonia w woj. lubelskim, w pow. kraśnickim, w gminie Annopol
- Lasek – osada leśna w woj. lubelskim, w pow. łukowskim, w gminie Łuków
- Lasek – część wsi Ratoszyn Pierwszy w woj. lubelskim, w pow. opolskim, w gminie Chodel
- Lasek – osada leśna w woj. lubuskim, w pow. żarskim, w gminie Brody
- Lasek – wieś w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Warta
- Lasek – zniesiona kolonia wsi Pławno w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie radomszczańskim, w gminie Gidle
- Lasek – przysiółek wsi Ożarów w woj. łódzkim, w pow. wieluńskim, w gminie Mokrsko
- Lasek – część wsi Łukowica w woj. małopolskim, w pow. limanowskim, w gminie Łukowica
- Lasek – wieś w woj. małopolskim, w pow. nowotarskim, w gminie Nowy Targ
- Lasek – wieś w woj. mazowieckim, w pow. gostynińskim, w gminie Sanniki
- Lasek – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grodziskim, w gminie Żabia Wola
- Lasek – część wsi Wielgie w woj. mazowieckim, w pow. lipskim, w gminie Ciepielów
- Lasek – część wsi Sadkowice w woj. mazowieckim, w pow. lipskim, w gminie Solec nad Wisłą
- Lasek – część wsi Lipniki w woj. mazowieckim, w pow. ostrołęckim, w gminie Łyse
- Lasek – wieś w woj. mazowieckim, w pow. otwockim, w gminie Celestynów
- Lasek – część wsi Ostrowy Baranowskie w woj. podkarpackim, w pow. kolbuszowskim, w gminie Cmolas
- Lasek – przysiółek wsi Błędowa Zgłobieńska w woj. podkarpackim, w pow. rzeszowskim, w gminie Świlcza
- Lasek – część wsi Kąty w woj. podlaskim, w pow. kolneńskim, w gminie Mały Płock
- Lasek – osada w woj. pomorskim, w pow. starogardzkim, w gminie Lubichowo
- Lasek – część wsi Włosnowice w woj. świętokrzyskim, w pow. buskim, w gminie Solec-Zdrój
- Lasek – część wsi Pałęgi w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Mniów
- Lasek – przysiółek wsi Lesica w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Piekoszów
- Lasek – część wsi Kamienna Wola w woj. świętokrzyskim, w pow. koneckim, w gminie Stąporków
- Lasek – przysiółek wsi Kozia Wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. włoszczowskim, w gminie Krasocin
- Lasek – przysiółek wsi Rogienice w woj. świętokrzyskim, w pow. włoszczowskim, w gminie Włoszczowa
- Lasek – część wsi Samin w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. ostródzkim, w gminie Dąbrówno
- Lasek – część wsi Smólniki Racięckie w woj. wielkopolskim, w pow. kolskim, w gminie Osiek Mały
- Lasek – gromada w powiecie gostynińskim
- Lasek – gromada w powiecie nowotarskim
- Lasek – wzniesienie w Beskidzie Makowskim
- Lasek – stacja kolejowa w Lasku, w województwie małopolskim, w Polsce

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lasencja

młodzieżowo: zgrabna, atrakcyjna dziewczyna; laska, cizia, sunia, dupencja, lachon

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. atrakcyjna kobieta

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laser

1. generator promieniowania elektromagnetycznego;
2. wiązka promieniowania elektromagnetycznego wytworzona przez laser - generator;
3. zabieg kosmetyczny lub leczniczy przy użyciu lasera;
4. potocznie: drukarka laserowa

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) fiz. techn. generator światła, wykorzystujący zjawisko emisji wymuszonej;

(1.2) pot. światło lasera (1.1)

(1.3) daw. roślinny sok z Laserpitium L. (okrzyn, czarcie łajno)

(1.4) sf. broń emitująca laser (1.2)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laserofon

urządzenie na płyty kompaktowe, w których płyta zapisana cyfrowo odczytywana jest za pomocą wiązki lasera; dyskofon, gramofon cyfrowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Laseroterapia

Laseroterapia – grupa zabiegów terapeutycznych, w których stosuje się lasery medyczne od ok. 20 lat.

Do laseroterapii wykorzystywane bywają lasery różnego typu, m.in.:

- gazowe, zazwyczaj funkcjonujące w oparciu o CO2;
- półprzewodnikowe, zazwyczaj funkcjonujące w oparciu o GaAs;
- rubinowe.

#### Źródła:

Wikipedia

# Laserować

1. pokrywać obraz laserunkiem, cienką, prawie przezroczystą warstwą farby;
2. w fizyce: emitować światło laserowe;
3. potocznie: wykonywać zabieg, zwłaszcza kosmetyczny, z wykorzystaniem światła lasera

czasownik

(1.1) szt. pokrywać obraz, płótno laserunkiem; nakładać cienką, prawie przezroczystą warstwę farby

(1.2) fiz. (o laserze) wykonywać akcję laserową, świecić światłem spójnym w wyniku emisji wymuszonej

(1.3) pot. wykonywać zabieg, np. depilacji za pomocą lasera

(1.4) daw. lśnić się, połyskiwać, świecić

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laserowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|laserować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Laserówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. inform. drukarka laserowa

#### Źródła:

Wiktionary

# Laserowy

przymiotnik od: laser

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z laserem, dotyczący lasera, wykorzystujący do działania światło lasera, powstały ze światła lasera

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laserunek

wierzchnia, końcowa warstwa farby przezroczystej lub półprzezroczystej zmieniająca odcień niższych warstw farby

Laserunek – przezroczysta lub półprzezroczysta warstwa farby, zmieniająca ton lub barwę niższych warstw obrazu, zwłaszcza olejnego. Pochodzenie nazwy nie jest jasne, być może wywodzi się z określenia lasur w językach romańskich, tj. lazur, oznaczające błękit, ale także przejrzyste, jasne barwy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laska

1. rodzaj kijka używanego przez osoby starsze oraz niepełnosprawne do podpierania się w czasie chodzenia
2. książkowo: symbol niektórych godności i dostojeństw;
3. długi i cienki pręt czego;
4. potocznie: członek męski;
5. środowiskowo: ocena niedostateczna;
6. młodzieżowo o bardzo zgrabnej, atrakcyjnej dziewczynie; dziunia, lacha, lachon

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wydłużony przedmiot służący do podpierania się;

(1.2) jednostka czegoś (np. dynamitu, cynamonu)

(1.3) pot. atrakcyjna, ładna dziewczyna

(1.4) pot. dobrze wyglądająca kobieta

(1.5) pot. grub. penis

(1.7) gw-pl|Bukowina. łasica

(1.8) bot. lud. leszczyna pospolita

(1.9) uczn. ocena niedostateczna

forma przymiotnika.

(2.1) ż. lp. od: laski

- Rezerwat przyrody Jezioro Laska – jezioro objęte rezerwatem przyrody w woj. pomorskim

4 miejscowości w Polsce:

- Laska – osada w woj. pomorskim, w pow. chojnickim, w gminie Brusy
- Laska – osada w woj. pomorskim, w pow. kościerskim, w gminie Dziemiany
- Laska – wieś w woj. pomorskim, w pow. lęborskim, w gminie Nowa Wieś Lęborska
- Laska – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. kamieńskim, w gminie Wolin

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laskar

1. indyjski marynarz;
2. ordynans w indyjskim wojsku

#### Źródła:

SJP.pl

# Laskarka

hokeistka na trawie

#### Źródła:

SJP.pl

# Laskarz

1. gracz w hokeja na trawie;
2. potocznie: osoba chodząca o lasce

#### Źródła:

SJP.pl

# Laski

gwary laskie - mieszane gwary polsko-czeskie (w rejonie Raciborza)

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) geogr. (toponim) nazwa kilkunastu wsi w Polsce;

## W Polsce

### na Białorusi

- Laski – wieś w obwodzie brzeskim, w rejonie kamienieckim, w sielsowiecie Rzeczyca
- Laski – wieś w obwodzie mińskim, w rejonie wilejskim, w sielsowiecie Lubań
- Laski – dawna wieś w obwodzie homelskim, w rejonie wieteckim

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laskonogi

1. mający długie, cienkie nogi;
2. kosoń laskonogi - owad z rodziny gąsienicznikowatych

przymiotnik

(1.1) mający długie, cienkie i patykowate nogi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laskowa

1. → laska;
2. dotyczący leszczyny; leszczynowy;
3. orzech laskowy - jadalny owoc różnych gatunków leszczyn

W Polsce

- Laskowa – przysiółek wsi Witoszyce w woj. dolnośląskim, w pow. górowskim, w gmina Góra
- Laskowa – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gmina Żmigród
- Laskowa – wieś w woj. małopolskim, w pow. limanowskim, w gminie Laskowa
- Laskowa – wieś w woj. małopolskim, w pow. oświęcimskim, w gmina Zator
- Laskowa – część wsi Sidzina w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Bystra-Sidzina
- Laskowa – część wsi Kojszówka w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Maków Podhalański
- Laskowa – część wsi Stobierna w woj. podkarpackim, w pow. dębickim, w gminie Dębica
- Laskowa – część wsi Rokitno Szlacheckiew woj. śląskim, w pow. zawierciańskim, w gmina Łazy
- Laskowa – część wsi Klimontów w woj. świętokrzyskim, w pow. jędrzejowskim, w gminie Sędziszów
- Laskowa – część wsi Klimontówek w woj. świętokrzyskim, w pow. jędrzejowskim, w gminie Sędziszów
- Laskowa – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. jędrzejowskim, gmina Wodzisław
- Laskowa – część wsi Kostomłoty Drugie w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Miedziana Góra
- Laskowa – gmina wiejska w województwie małopolskim (powiat limanowski)
- Laskowa – gromada
- Laskowa – zlikwidowany przystanek kolejowy w Laskowej, w powiecie górowskim, w województwie dolnośląskim

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laskować

środowiskowo:
1. wycinać podłużne rowki w celach zdobniczych, zwykle w drewnie; rowkować, żłobkować, bruzdkować;
2. obijać, wykładać drewnem

#### Źródła:

SJP.pl

# Laskowanie

środowiskowo:
1. wycinać podłużne rowki w celach zdobniczych, zwykle w drewnie; rowkować, żłobkować, bruzdkować;
2. obijać, wykładać drewnem

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|laskować.

Maswerk (z niem. Maßwerk) – dekoracyjny, geometryczny wzór architektoniczny odkuty z kamienia lub zrobiony z cegieł, używany do wypełnienia górnej części gotyckiego okna, przeźrocza, rozety itp. Występuje także jako dekoracja ścian, murów, wimperg, blend - taki element jest nazywany ślepym maswerkiem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laskowany

środowiskowo:
1. wycinać podłużne rowki w celach zdobniczych, zwykle w drewnie; rowkować, żłobkować, bruzdkować;
2. obijać, wykładać drewnem

#### Źródła:

SJP.pl

# Laskowaty

podobny do laski; długi, cienki

#### Źródła:

SJP.pl

# Laskowice

nazwa kilku miejscowości w Polsce

W Polsce

- Laskowice – część miasta Jelcz-Laskowice
- Laskowice – część wsi Golnice w woj. dolnośląskim, w pow. bolesławieckim, w gminie Bolesławiec
- Laskowice – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. świeckim, w gminie Jeżewo
- Laskowice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. siedleckim, w gminie Korczew
- Laskowice – wieś w woj. opolskim, w pow. kluczborskim, w gminie Lasowice Wielkie
- Laskowice – osada w woj. opolskim, w pow. kluczborskim, w gminie Lasowice Wielkie
- Laskowice – przysiółek wsi Grądy w woj. opolskim, w pow. nyskim, w gminie Otmuchów
- Laskowice – wieś w woj. opolskim, w pow. prudnickim, w gminie Lubrza
- Laskowice – wieś w woj. pomorskim, w pow. kwidzyńskim, w gminie Prabuty
- Laskowice – gromada w powiecie oleskim
- Laskowice – gromada w powiecie świeckim

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laskowicki

przymiotnik od: Laskowice Oławskie, Laskowice Wielkie

#### Źródła:

SJP.pl

# Laskowicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Laskowiec

W Polsce

- Laskowiec – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. golubsko-dobrzyńskim, w gminie Zbójno
- Laskowiec – wieś w woj. łódzkim, w pow. zduńskowolskim, w gminie Zduńska Wola
- Laskowiec – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrołęckim, w gminie Rzekuń
- Laskowiec – wieś w woj. opolskim, w pow. prudnickim, w gminie Biała
- Laskowiec – kolonia w woj. podlaskim, w pow. kolneńskim, w gminie Kolno
- Laskowiec – wieś w woj. podlaskim, w pow. monieckim, w gminie Trzcianne
- Laskowiec – gromada

#### Źródła:

Wikipedia

# Laskowik

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Laskownica

Laskownica – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie nakielskim, w gminie Kcynia.

#### Źródła:

Wikipedia

# Laskowo

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 7, w tym 5 podstawowych

- Laskowo – część wsi Strzelno Klasztorne w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. mogileńskim, w gminie Strzelno
- Laskowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Janowiec Wielkopolski
- Laskowo – przysiółek wsi Mozów w woj. lubuskim, w pow. zielonogórskim, w gminie Sulechów
- Laskowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. chodzieskim, w gminie Szamocin
- Laskowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. obornickim, w gminie Rogoźno
- Laskowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. złotowskim, w gminie Lipka
- Laskowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. pyrzyckim, w gminie Przelewice

#### Źródła:

Wikipedia

# Laskowski

1. → Laski; lasecki;
2. → Laskowa

Laskowski – polskie nazwisko. Osoby o tym nazwisku:

- Damian Laskowski (ur. 1980) – polski koszykarz zawodowy i raper
- Felicjan Laskowski (1814–1869) – poseł do Sejmu Krajowego Galicji, właściciel ziemski
- Heliodor Laskowski (1898–1936) − polski oficer Marynarki Wojennej
- Ignacy Laskowski (1833–1871) – powstaniec styczniowy
- Jacek Laskowski (ur. 1967) – polski komentator sportowy
- Jan Laskowski (1872–1939) – ksiądz katolicki
- Jan Laskowski (1928–2014) – polski operator filmowy i reżyser
- Janusz Laskowski (ur. 1946) – polski piosenkarz
- Józef Laskowski (ur. 1953) – polski lekkoatleta specjalizujący się w biegach sprinterskich
- Józef Laskowski (ur. 1955) – polski polityk, samorządowiec, poseł na Sejm IV kadencji
- Józef Laskowski (1900–1970) – polski lekarz onkolog
- Julian Laskowski (1922–1944) – powstaniec warszawski
- Kazimierz Laskowski (1850–1922) – poseł do Sejmu Krajowego Galicji, właściciel ziemski
- Kazimierz Laskowski (1899–1961) – sportowiec, szermierz, bokser, medalista olimpijski, instruktor, trener i działacz, sędzia, oficer Wojska Polskiego
- Lesław Laskowski (ur. 1936) – polityk w PRL
- Onufry Laskowski (1805–1889) − polski prowincjał franciszkanów
- Otton Laskowski (1892–1953) – polski historyk wojskowości
- Patryk Laskowski (ur. 1993) – polski futsalista
- Paweł Hulka-Laskowski (1881–1946) – polski pisarz i tłumacz
- Paweł Laskowski – polski montażysta filmowy
- Roman Laskowski (1936–2014) – polski językoznawca
- Stanisław Laskowski (zm. 1661) – wojewoda płocki
- Tadeusz Laskowski (1901–1989) – polski inżynier, specjalista w dziedzinie przeróbki mechanicznej
- Tomasz Laskowski (ur. 1972) – polski siatkarz
- Wiesław Laskowski (ur. 1978) – polski fizyk
- Włodzimierz Laskowski (1886–1940) – polski duchowny katolicki, błogosławiony Kościoła katolickiego
- Zygmunt Laskowski (1841–1928) – polski anatom

Patrz:Laski; lasecki;
2. → Laskowa

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laskowy

1. → laska;
2. dotyczący leszczyny; leszczynowy;
3. orzech laskowy - jadalny owoc różnych gatunków leszczyn

przymiotnik

(1.1) przym. od: laska

(1.2) bot. dotyczyczący leszczyny

Leszy, borowy, także laskowiec, boruta, borowiec, gajowy, lasowy, leśnik, leśny dziad, dziad borowy, wilczy pasterz – w wierzeniach słowiańskich demon lasu, jego pan i władca zwierząt w nim żyjących. Czczony także jako wielkoruski demon dusz ludzi zmarłych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lasobór

las mieszany iglasto-liściasty z bogatym podszyciem

#### Źródła:

SJP.pl

# Lasocice

W Polsce

- Lasocice – wieś w woj. opolskim, w pow. nyskim, w gminie Łambinowice
- Lasocice – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. leszczyńskim, w gminie Święciechowa
- Lasocice – gromada w powiecie leszczyńskim
- Lasocice – gromada w powiecie limanowskim
- Lasocice – stacja kolejowa

#### Źródła:

Wikipedia

# Lasocin

W Polsce

- Lasocin – część wsi Rościszów w woj. dolnośląskim, w pow. dzierżoniowskim, w gminie Pieszyce
- Lasocin – wieś w woj. lubelskim, w pow. ryckim, w gminie Ryki
- Lasocin – wieś w woj. lubuskim, w pow. nowosolskim, w gminie Kożuchów
- Lasocin – wieś w woj. łódzkim, w pow. łowickim, w gminie Kiernozia
- Lasocin – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Mała Wieś
- Lasocin – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sochaczewskim, w gminie Brochów
- Lasocin – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Łopuszno
- Lasocin – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. opatowskim, w gminie Ożarów
- Lasocin – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. drawskim, w gminie Drawsko Pomorskie
- Lasocin – przysiółek wsi Piasek w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfińskim, w gminie Cedynia
- Lasocin – gromada w powiecie łowickim
- Lasocin – gromada w powiecie opatowskim
- Lasocin – dawna gmina

#### Źródła:

Wikipedia

# Lasociński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lasocki

nazwisko

## Osoby o nazwisku Lasocki

- Andrzej Lasocki (ur. 1945) – lekkoatleta
- Antoni Lasocki herbu Dołęga (1727–1799) – wojewoda ciechanowski, kasztelan gostyniński, szambelan królewski, podczaszy gostyński, starosta gostyński, starosta topolnicki
- Czesław Lasocki herbu Dołęga (ur. 1852–1891) – hrabia, ziemianin, poseł do Sejmu Krajowego Galicji
- Dariusz Lasocki (ur. 1978) – polski prawnik i samorządowiec
- Dymitr Lasocki herbu Dołęga (zm. 1754) – miecznik zakroczymski, sędzia wojskowy, marszałek sejmiku przedsejmowego ziemi zakroczymskiej
- Henryk Lasocki (1822–1899) – uczestnik powstania 1848 roku
- Ignacy Lasocki (1823–1875) – artysta malarz
- Jan Lasocki (ujednoznacznienie)
- Józef Lasocki (ujednoznacznienie)
- Kazimierz Lasocki (1871-1952) - artysta malarz
- Krzysztof Lasocki (ujednoznacznienie)
- Ludwik Antoni Lasocki herbu Dołęga – starosta zakroczymski, pułkownik wojsk koronnych, podczaszy wyszogrodzki, sekretarz królewski, marszałek ziemi zakroczymskiej w konfederacji warszawskiej
- Michał Lasocki (ujednoznacznienie)
- Mikołaj Lasocki (1380-1450) – sekretarz króla Władysława Jagiełły
- Piotr Lasocki herbu Dołęga (ur. 1519) – cześnik dobrzyński, poseł na sejm parczewski
- Rafał Lasocki (ur. 1975) – piłkarz
- Remigian Lasocki (ujednoznacznienie)
- Roch Lasocki (1741-1791) – szambelan
- Roman Lasocki (ur. 1948) − polski skrzypek, profesor
- Stanisław Lasocki (ujednoznacznienie)
- Tadeusz Lasocki (ur. 1950) – polski polityk, przedsiębiorca, poseł na Sejm I kadencji
- Wacław Lasocki (ujednoznacznienie)
- Wiesław Antoni Lasocki (1913-1996) – żołnierz, publicysta i prozaik
- Zygmunt Lasocki (ujednoznacznienie)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lasoń

nazwisko

Lasoń – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie ryckim, w gminie Ryki.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do ówczesnego województwa lubelskiego.

Wieś jest sołectwem w gminie Ryki. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 67 mieszkańców.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Bobrownikach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lasonóg

przedstawiciel rzędu wodnych skorupiaków z gromady pancerzowców; szczeponóg

#### Źródła:

SJP.pl

# Lasonogi

przedstawiciel rzędu wodnych skorupiaków z gromady pancerzowców; szczeponóg

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lasostep

pas przejściowy pomiędzy stepem a lasem; step parkowy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) geogr. formacja roślinna stanowiąca strefę przejściową między stepem a lasem liściastym, macharakter mozaiki tworzonej przez przemieszane wzajemnie płaty zbiorowisk stepowych i leśnych;

Lasostep – formacja roślinna stanowiąca w Eurazji strefę przejściową między stepami na południu a lasami liściastymi na północy. Ma charakter makromozaiki tworzonej przez przemieszane wzajemnie płaty zbiorowisk stepowych i leśnych. W części północnej lasostepu przeważają powierzchniowo lasy, a w południowej – stepy. Ze względu na oddziaływanie człowieka obszary roślinności stepowej w ogromnej części zamienione zostały na pola uprawne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lasostepowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z lasostepem, dotyczący lasostepu

#### Źródła:

Wiktionary

# Lasota

nazwisko

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

## Nazwisko

Osoby noszące nazwisko Lasota:

- Alicja Lasota-Moskalewska (ur. 1937) – polska biolog
- Andrzej Lasota (ujednoznacznienie)
- Czesław Lasota (ur. 1932) – polski aktor
- Edvard Lasota (ur. 1971) – czeski piłkarz
- Eligiusz Lasota (1929–2001) – dziennikarz polski
- Grzegorz Lasota (1929–2014) – polski dziennikarz i reżyser
- Irena Lasota (ur. 1945) – publicystka
- Jan Lasota (1883–1973) – polski duchowny ewangelicko-augsburski
- Jakub Lasota (ur. 1975) – polski aktor
- Marek Lasota (ur. 1960) – polski publicysta, polityk i samorządowiec
- Piotr Lasota (1876–1942) – polski rzeźnik, działacz społeczno-polityczny, poseł na sejm
- Sławomir Lasota (ur. 1971) – polski matematyk
- Stefan Lasota (1910–1976) – polski piłkarz
- Wanda Lasota (1925–2003) – polska farmaceutka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lasotaśma

rodzaj specjalistycznej taśmy samoprzylepnej

#### Źródła:

SJP.pl

# Lasotki

2 miejscowości w Polsce:

- Lasotki – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Brudzeń Duży
- Lasotki – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. leszczyńskim, w gminie Rydzyna

#### Źródła:

Wikipedia

# Lasotundra

pas przejściowy pomiędzy lasem północnym (tajgą) a tundrą właściwą

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lasotundrowy

przymiotnik

(1.1) związany z lasotundrą, dotyczący lasotundry

#### Źródła:

Wiktionary

# Lasotwórczy

tworzący las

przymiotnik jakościowy

(1.1) leśn. ekol. taki, który tworzy las, przyczynia się do jego powstawania

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lasować

1. łączyć palone wapno z wodą;
2. potocznie: przepalać, przegrzewać, wyparowywać;
3. o wapnie: lasować się - łączyć się z wodą

czasownik

(1.1) łączyć palone wapno z wodą w celu uzyskania spoiwa do zapraw budowlanych, gasić wapno

czasownik zwrotny

(2.1) o wapnie: łączyć się z wodą

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lasowacz

robotnik lasujący wapno

#### Źródła:

SJP.pl

# Lasowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|lasować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Lasówecki

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Lasówki, związany z Lasówką

#### Źródła:

Wiktionary

# Lasowiacki

odnoszący się do lasowacza, należący do lasowacza

#### Źródła:

SJP.pl

# Lasowiacy

ludność zamieszkująca tereny w widłach Wisły i Sanu (Puszcza Sandomierska)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lasowiaczka

przedstawicielka ludności zamieszkującej tereny w widłach Wisły i Sanu (Puszcza Sandomierska)

#### Źródła:

SJP.pl

# Lasowiak

przedstawiciel ludności zamieszkującej tereny w widłach Wisły i Sanu (Puszcza Sandomierska)

Lasowiak – polski taniec ludowy, związany z grupą etnograficzną Lasowiaków. Melodia tańca jest dwuczęściowa w takcie 2/4. Tańczony jest w parach na obwodzie koła.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lasowice

1. nazwa kilku wsi w Polsce;
2. dzielnica Tarnowskich Gór

Miejscowości w Polsce:

- Lasowice – osada w województwie dolnośląskim, w powiecie milickim, w gminie Milicz
- Lasowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. legnickim, w gminie Ruja
- Lasowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. lubińskim, w gminie Ścinawa
- Lasowice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. radomskim, w gminie Jedlnia-Letnisko
- Lasowice – wieś w woj. opolskim, w pow. nyskim, w gminie Otmuchów
- Lasowice – dzielnica miasta Tarnowskie Góry
- Lasowice – część wsi Koźlice (powiat zgorzelecki)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lasowicki

→ Lasowice (wieś w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Lasówka

1. mały, wędrowny ptak z rzędu wróblowych;
2. dawniej:
a) drzewo owocowe, dziko rosnące;
b) owoc tego drzewa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geogr. wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Bystrzyca Kłodzka;

(1.2) geogr. część wsi Żarnówka, w województwie małopolskim, w powiecie suskim, w gminie Maków Podhalański

- Lasówka – potok, dopływ Słomki
- Lasówka – część wsi Żarnówka, w województwie małopolskim
- Lasówka – wieś w powiecie kłodzkim
- Fort Lasówka w Krakowie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lasowski

dotyczący Lasowiaków, charakterystyczny dla Lasowiaków

#### Źródła:

SJP.pl

# Lasowy

dawniej: leśny (przymiotnik od: las)

przymiotnik

(1.1) przest. leśny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lassak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lassalczycy

członek pierwszej organizacji robotniczej w Niemczech

#### Źródła:

SJP.pl

# Lassalczyk

członek pierwszej organizacji robotniczej w Niemczech

#### Źródła:

SJP.pl

# Lassalizm

kierunek w niemieckim ruchu robotniczym oparty na koncepcjach F. Lassalle'a, odrzucający marksistowską teorię rewolucji i walkę poprzez strajki

#### Źródła:

SJP.pl

# Lassi

[czytaj: las-i] tradycyjny indyjski napój na bazie jogurtu, często z miąższem owoców

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) kulin. orientalny napój chłodzący na bazie wody i jogurtu, przyrządzany na różne sposoby, specjalność m.in. kuchni hinduskiej i pakistańskiej;

Lassi – indyjski napój przyrządzany z jogurtu, wody i przypraw spożywany dla orzeźwienia w upalne dni. Tradycyjne lassi jest słone i przyprawione chili. Współcześnie popularność zdobyła słodka odmiana tego napoju przyprawiona wodą różaną i różnymi owocami (cytryną, mango, truskawkami).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lassie

długi sznur zakończony pętlą, służący do łapania zwierząt; arkan

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) zoonim, imię dla suki;

Lassie – fikcyjny pies (suka) rasy owczarek szkocki (collie). Postać została stworzona przez amerykańskiego pisarza Erica Knighta, który opisał jej przygody w powieści Lassie, wróć! (1940) powstałej na podstawie noweli tego samego autora wydanej w 1938 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lasso

długi sznur zakończony pętlą, służący do łapania zwierząt; arkan

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) etn. sznur lub rzemień zakończony samozaciskową pętlą, służący do chwytania zwierząt;

Lasso – sznur lub rzemień zawiązany w ten sposób że na jednym końcu znajduje się zaciskającą się pętla, wykorzystywany przez amerykańskich hodowców koni, kowbojów, myśliwych i pasterzy do chwytania zwierząt.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lassota

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lassu

wolniejsza część czardasza (węgierskiego tańca ludowego opartego na metrum dwudzielnym, charakteryzującego się cyklicznymi zmianami dynamiki i tempa)

#### Źródła:

SJP.pl

# Lastrico

[czytaj: lastryko] mieszanina wody, cementu i grysu stosowana do wylewki posadzek lub schodów; lastryko, lastriko, terazzo

Lastriko (również lastryko, lastrico, terazzo) – materiał budowlany, rodzaj betonowego (rzadziej asfaltowego) podłoża utworzony przez mieszaninę wody, cementu (asfaltu), grysu oraz barwnika stosowany do wylewania posadzek, schodów, parapetów oraz do nagrobków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lastriko

mieszanina wody, cementu i grysu stosowana do wylewki posadzek lub schodów; lastryko, lastrico, terazzo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) sztuczny kamień stworzony z mieszaniny wody, cementu i grysu

Lastriko (również lastryko, lastrico, terazzo) – materiał budowlany, rodzaj betonowego (rzadziej asfaltowego) podłoża utworzony przez mieszaninę wody, cementu (asfaltu), grysu oraz barwnika stosowany do wylewania posadzek, schodów, parapetów oraz do nagrobków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lastrykarski

przymiotnik od: lastrykarz

#### Źródła:

SJP.pl

# Lastrykarz

robotnik budowlany lub rzemieślnik tworzący posadzki, płyty itp. z lastryka

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) bud. osoba zajmująca się lastrykowaniem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lastryko

mieszanina wody, cementu i grysu stosowana do wylewki posadzek lub schodów; lastriko, lastrico, terazzo

Lastriko (również lastryko, lastrico, terazzo) – materiał budowlany, rodzaj betonowego (rzadziej asfaltowego) podłoża utworzony przez mieszaninę wody, cementu (asfaltu), grysu oraz barwnika stosowany do wylewania posadzek, schodów, parapetów oraz do nagrobków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laszczak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Laszczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Laszczyzna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geogr. region etniczny w Morawach i na Śląsku w Czechach

Lasko lub Laszczyzna (cz. Lašsko, niem. Lachei) – region etnograficzny na pograniczu północno-wschodnich Moraw i południowego Śląska Czeskiego w Czechach.

Granice regionu nie są ściśle określone. Zwyczajowo region rozciąga się wzdłuż rzeki Ostrawicy po obu jej brzegach, a dalej w dorzeczach Odry, Lubiny, Ondřejnicy, Jičínki i Sedlnicy. Pośród miast leżących w regionie wymienić można Ostrawę, Příbor, Frydek-Mistek, Frydlant nad Ostrawicą, Frenštát pod Radhoštěm, Nowy Jiczyn, Kopřivnice, w jego geograficznym centrum znajduje się gmina Hukvaldy, dawniej centrum tzw. państwa hukwaldzkiego.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Laszecki

przymiotnik od: Laszki

#### Źródła:

SJP.pl

# Laszewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Laszka

dawniej:
1. Polka;
2. mieszkanka równin polskich

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przest. reg. Polka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laszki

nazwa dwóch wsi w Polsce

W Polsce

- Laszki – wieś w woj. podkarpackim, w pow. jarosławskim, w gminie Laszki
- Laszki – wieś w woj. podlaskim, w pow. białostockim, w gminie Zabłudów
- Laszki – gmina wiejska
- Laszki – gromada

- Hłyneć – wieś na Ukrainie w rejonie jaworowskim, do 1949 r. nosiła nazwę Laszki
- Załyżnia – wieś na Ukrainie w rejonie czerwonogrodzkim, dawniej Laszki (za II RP gmina Podberezie, powiat horochowski, woj. wołyńskie)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laszkiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Laszować

1. odczepiać szybowiec od samolotu;
2. odbywać pierwsze ćwiczebne loty na danym typie statku powietrznego

#### Źródła:

SJP.pl

# Laszowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) lotn. odczepienie szybowca od ciągnącego go samolotu

(1.2) pierwsze samodzielne latanie

(1.3) uroczyste pasowanie na pilota po pierwszym samodzielnym locie

#### Źródła:

Wiktionary

# Laszt

część pokładu lugra, gdzie stoją rybacy wybierający sieć

#### Źródła:

SJP.pl

# Lasztóweczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. ornit. jaskółeczka

#### Źródła:

Wiktionary

# Lasztówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. ornit. jaskółka

#### Źródła:

Wiktionary

# Laszuk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Laszy

dawniej: laski

#### Źródła:

SJP.pl

# Lata

pora roku pomiędzy wiosną a jesienią

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) okres obejmujący jedno dziesięciolecie leżące w przeszłości, charakteryzujące się czymś szczególnym

(1.2) okres w życiu

forma rzeczownika. (supletywna)

(2.1) plural|rok.

forma czasownika.

(3.1) 3. os. lp. ter. od: latać

- Lata – miasto na Wyspach Salomona
- Lata (966 m n.p.m.) – najwyższy szczyt Samoa Amerykańskiego
- Lata – powieść Virginii Woolf
- Lata – powieść Paavo Haavikko

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latać

1. unosić się w powietrzu
2. odbywać podróż w samolocie lub innej latającej maszynie
3. biegać, uganiać się

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) umieć przemieszczać się ponad gruntem, w powietrzu lub kosmosie

(1.2) przen. być w ruchu, śpieszyć się

(1.3) przen. pot. przemieszczać się swobodnie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latacz

pierwszy sztaksel (rodzaj żagla) zamocowany na sztagu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) żegl. typ trójkątnego żagla podnoszonego przy słabym wietrze na sztagu dziobowym;

Latacz – żagiel należący do sztaksli przednich o kształcie trójkątnym i podnoszonym przy słabych wiatrach na sztagu dziobowym powyżej foka i kliwra. Charakteryzuje się wysoko uniesionym nad pokład rogiem halsowym i rogiem fałowym sięgającym topu pierwszego masztu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latający

przymiotnik

(1.1) taki, który lata

(1.2) pot. będący w ciągłym ruchu, tu i tam

#### Źródła:

Wiktionary

# Latakia

1. portowe miasto w Syrii;
2. region w zachodniej Syrii

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. miasto portowe w północno-zachodniej Syrii;

Latakia (arab. ‏اللاذقية‎, Al-Lazikijja; łac. Laodicea ad Mare) – jedno z ważniejszych miast portowych w Syrii, ok. 554 000 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latakijczyk

mieszkaniec Latakii (miasta w Syrii)

#### Źródła:

SJP.pl

# Latakijka

→ latakijczyk

Patrz:latakijczyk, Latakijczyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Latakijski

przymiotnik od: Latakia (miasto w Syrii)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Latakią, dotyczący Latakii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latalec

latalec jesieniak, latalec dębiniak - gatunki ćmy z rodziny miernikowcowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Latalski

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Jan Latalski – katolicki duchowny
- Jan Latalski – polski urzędnik staropolski
- Janusz Latalski – polski urzędnik staropolski
- Maciej Latalski – polski lekarz, nauczyciel akademicki
- Stanisław Latalski – polski urzędnik staropolski

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Latami

przysłówek

(1.1) ileś lat, przez wiele lat

forma rzeczownika.

(2.1) N. lm. od: rok

#### Źródła:

Wiktionary

# Latania

gatunek palmy o wachlarzowatych liściach, rzadki w naturze, hodowany w szklarniach i ogrodach botanicznych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. rodzaj palmy z rodziny arekowatych

Latania (Latania Gaertn.) – rodzaj roślin z rodziny arekowatych, czyli palm (Arecaceae). Obejmuje trzy gatunki. Wszystkie są endemitami Maskarenów, przy czym w naturze są bardzo rzadkie. Latania sinolistna L. loddigesii zachowała się na pewno tylko na Round Island i być może bardzo nielicznie na Mauritiusie. Latania żółta L. verschaffeltii rośnie tylko na wyspie Rodrigues, a L. lontaroides na Reunionie. Występują w wąwozach, na klifach nadmorskich, w zbiorowiskach sawanny z palmami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|latać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Latanina

potocznie: uganianie się za czymś, pośpieszne załatwianie czegoś; krzątanina, bieganina

#### Źródła:

SJP.pl

# Latanowicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Latański

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Latareczka

zdrobnienie od: latarka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zdrobn. od: latarka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latarenka

zdrobnienie od: latarnia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mała latarnia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latarka

zazwyczaj niewielki przedmiot służący jako źródło światła, zasilany zwykle z baterii

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) podręczne urządzenie elektryczne emitujące światło

Latarka elektryczna – rodzaj lampy elektrycznej, emitującej światło punktowe. Źródłem światła w latarce jest zwykle żarówka o niewielkiej mocy, zasilana bateriami. Do skupiania światła używa się reflektora parabolicznego. Wszystkie części latarki, wraz z odpowiednimi obwodami elektrycznymi, są montowane w obudowie o niewielkich rozmiarach i masie, zapewniającej niezbędną ochronę żarówce.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latarkowy

→ latarka

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z latarką, dotyczący latarki

Patrz:latarka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latarnia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) lampa przeznaczona do oświetlania otwartej przestrzeni

(1.2) lampa przeznaczona do wysyłania sygnałów świetlnych

(1.3) archit. cylinder na górnym pierścieniu kopuły z otworami doświetlającymi wnętrze;

(1.4) łow. łeb wilka

(1.5) jeźdz. rodzaj odmiany na głowie konia – szeroka jasna plama obejmująca chrapy i oczy

(1.6) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pogard. swawolnica, niecnota

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(2.1) łow. lm. latarnie: oczy wilka

- latarnia – przenośne źródło światła
- latarnia (architektura) – konstrukcja na kopule/dachu z otworami/oknami oświetlającymi pomieszczenie nią/nim przekryte;
- latarnia morska – znak nawigacyjny: wieża umieszczona na brzegu wysyłająca znaki świetlne;
- latarnia lotnicza – światło naziemne pomocne w nocnej nawigacji lotniczej;
- latarnia uliczna – lampa, mająca za zadanie oświetlać ulice, chodniki i drogi;
- latarnia Arystotelesa – aparat gębowy jeżowców;
- Latarnia – twierdza u ujścia Wisły, znana obecnie jako Twierdza Wisłoujście.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Latarniany

→ latarnia; latarniowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z latarnią, dotyczący latarnii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latarniarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) przest. osoba nosząca latarnie przy karawanie

(1.2) przest. rzem. rzemieślnik wytwarzający latarnie

#### Źródła:

Wiktionary

# Latarnica

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przest. obraź. pejor. prostytutka

#### Źródła:

Wiktionary

# Latarnictwo

wiedza związana z funkcjonowaniem i obsługą latarni morskich

#### Źródła:

SJP.pl

# Latarniczka

→ latarnik

Patrz:latarnik

#### Źródła:

SJP.pl

# Latarnik

1. osoba obsługująca latarnię morską;
2. dawniej: pracownik zajmujący się zapalaniem latarni ulicznych

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mors. osoba, która nadzoruje pracę latarni morskiej

(1.2) hist. osoba, która zapala i gasi latarnie uliczne

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) ent. nazwa systematyczna|Fulgora lanternaria|Linnaeus., neotropikalny pluskwiak z podrzędu fulgorokształtnych

(2.2) ent. książk. świecący, latający nocą owad

- latarnik – osoba obsługująca latarnię morską
- latarnik uliczny – osoba codziennie zapalająca o zmierzchu i gasząca o świcie gazowe latarnie uliczne
- latarnik (Fulgora) – rodzaj owadów z rzędu pluskwiaków
- latarnik – w mitologii śląskiej – błędny ogień
- latarnik – w turystyce kajakowej, osoba lub osada płynąca na końcu spływu kajakowego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latarniki

1. osoba obsługująca latarnię morską;
2. dawniej: pracownik zajmujący się zapalaniem latarni ulicznych

- latarniki – polska nazwa zwyczajowa ryb z rodzaju Priacanthus
- Latarniki (serial animowany) – brytyjsko-amerykański serial animowany

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Latarniowiec

statek spełniający rolę latarni morskiej, zakotwiczony w sąsiedztwie groźnych przeszkód morskich; statek latarniowy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) mar. statek, na którym zainstalowano latarnię morską;

Latarniowiec – statek wodny pełniący funkcję latarni morskiej, pływający znak nawigacyjny zakotwiczany w miejscu, gdzie budowa latarni morskiej jest niemożliwa albo nieopłacalna.

Oprócz światła o pewnej charakterystyce (nie może jednak z powodu ruchu obrotowego statku występować światło sektorowe), latarniowce wyposażano w dźwiękowy sygnał mgłowy, później w radiolatarnie i transponder Racon. Geograficzny zasięg widoczności światła latarniowców nie jest duży ze względu na niskie wzniesienie światła nad poziom morza. Informacje o latarniowcach znajdują się w spisach świateł i publikacjach nautycznych (locjach).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latarniowy

1. → latarnia; latarniany;
2. statek latarniowy - statek spełniający rolę latarni morskiej, zakotwiczony w sąsiedztwie groźnych przeszkód morskich; latarniowiec

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z latarnią, dotyczący latarnii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latasiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Latawce

potocznie: człowiek o hulaszczym trybie życia, często postępujący lekkomyślnie; hulaka, trzpiot, lekkoduch

Latawce, skóroskrzydłe (Dermoptera) – rząd nadrzewnych, roślinożernych ssaków w infragromadzie łożyskowcowych (Placentalia), do którego zaliczana jest jedna współcześnie żyjąca rodzina: lotokotowate (Cynocephalidae) oraz dwie wymarłe: Mixodectidae i Plagiomenidae. Skóroskrzydłe występują w Azji Południowo-Wschodniej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Latawcowy

→ latawiec

Patrz:latawiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Latawica

potocznie: kobieta niewyznająca żadnych zasad moralnych; prowadząca rozwiązły tryb życia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) obraź. kobieta szukająca rozrywek poza domem

(1.2) obraź. kobieta prowadząca rozwiązły tryb życia

Latawiec (w wersji żeńskiej: latawica) – demon z wierzeń słowiańskich, utożsamiany z duszami dzieci poronionych (później nieochrzczonych). Latawce wyobrażano sobie w postaci czarnych ptaków, identyfikowano je z wiatrem i wirami powietrznymi. Latawce ginęły podczas burzy, zabijane przez pioruny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latawiec

potocznie: człowiek o hulaszczym trybie życia, często postępujący lekkomyślnie; hulaka, trzpiot, lekkoduch

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zabawka w kształcie czworokąta, zrobiona z drewna i papieru lub płótna, która lata na wietrze na uwięzi;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) rozrywkowy człowiek, zwykle przebywający poza domem

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(3.1) mitsłow. powietrzny demon powstały z człowieka zmarłego nagłą przedwczesną śmiercią

(3.2) daw. szybko biegnący koń

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latała

1. unosić się w powietrzu
2. odbywać podróż w samolocie lub innej latającej maszynie
3. biegać, uganiać się

#### Źródła:

SJP.pl

# Latek

zdrobnienie od: lato

#### Źródła:

SJP.pl

# Lateks

wodna koloidalna zawiesina kauczuku

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. koloidalny roztwór kauczuku w cieczy;

(1.2) techn. każdy roztwór koloidalny dowolnego polimeru

(1.3) pot. materiał z cienkiej, miękkiej gumy stosowany m.in. na rękawiczki higieniczne, specjalne ubrania i prezerwatywy

(1.4) środ. harc. materac podgumowany

Lateks – koloidalny roztwór kauczuku naturalnego (lateks naturalny) lub syntetycznego (lateks syntetyczny) w substancji płynnej. W nomenklaturze przemysłu chemicznego wyraz „lateks” określa wszelkie emulsje polimerów, w tym gumy syntetyczne i plastiki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lateksowy

przymiotnik

(1.1) związany z lateksem, dotyczący lateksu

(1.2) wykonany z lateksu

#### Źródła:

Wiktionary

# Latem

przysłówek czasu

(1.1) w czasie trwania lata

forma rzeczownika.

(2.1) N. lp. od: lato

#### Źródła:

Wiktionary

# Latencja

1. okres utajnienia, nieujawnienia się choroby, popędu seksualnego u dzieci itp.;
2. okres od momentu zadziałania bodźca do chwili pojawienia się reakcji

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) inform. opóźnienie czasowe podczas przesyłania informacji

(1.2) med. okres czasu, w którym dana choroba czy popęd nie ujawnia się

- latencja – opóźnienie działania programu komputerowego
  - CAS latency – czas dostępu do kolumny danych pamięci RAM
- latencja – czas między zakażeniem a wystąpieniem objawów choroby
  - latencja wirusów – stadium utajenia wirusa
- latencja – wyciszenie tendencji i potrzeb seksualnych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latenizacja

#### Źródła:

Wikipedia

# Lateński

okres lateński - drugi okres epoki żelaza

przymiotnik relacyjny

(1.1) archeol. hist. związany z okresem w dziejach Europy obejmującym mniej więcej ostatnie pięć wieków p.n.e., jak również z kulturą rozwijającą się w tym okresie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latensyfikacja

zwiększenie czułości filmu przez naświetlanie go bardzo słabym światłem przed wywoływaniem

Latensyfikacja - metoda zwiększenia czułości filmu fotograficznego polegająca na wstępnym naświetleniu filmu bardzo słabym światłem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Latentnie

przysłówek

(1.1) med. psych. wet. w sposób utajony, ukryty

#### Źródła:

Wiktionary

# Latentny

w medycynie: utajony, ukryty, bezobjawowy

przymiotnik

(1.1) med. psych. wet. utajony, ukryty, bezobjawowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lateralizacja

stan, w którym narządy jednej strony ciała dominują czynnościowo nad stroną przeciwną

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) fizj. asymetria czynnościowa określonej, prawej lub lewej, strony ciała;

Lateralizacja, inaczej stronność – asymetria czynnościowa prawej i lewej strony ciała ludzkiego, która wynika z różnic w budowie i funkcjach obu półkul mózgowych. Wyraża się np. większą sprawnością ruchową prawych kończyn niż lewych, a także rejestrowaniem przez mózg większej liczby bodźców zmysłowych dochodzących z jednej strony ciała.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lateralność

→ lateralny

Patrz:lateralny

#### Źródła:

SJP.pl

# Lateralny

boczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Lateran

zespół pałacowo-kościelny w Rzymie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. zespół pałacowo-kościelny w Rzymie;

Lateran (wł. Laterano) – zespół architektoniczno-urbanistyczny w Rzymie, w rione Monti, wzniesiony w IV w. przez cesarza Konstantyna I Wielkiego na gruntach rzymskiej rodziny Lateranów.

Wówczas powstał kościół pod wezwaniem Chrystusa Zbawiciela (później przemianowywany dwukrotnie na kościół św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty). Przebudowany pałac Laterański oraz kościół cesarz podarował papieżom, którzy gospodarowali tam do 1308. Od 11 lutego 1929 roku rezydencją papieską został Watykan. W 1308 roku pałac i kościół spłonęły, zostały jednak odbudowane, a bazylika św. Jana na Lateranie jest katedrą biskupa Rzymu, czyli papieża.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laterański

przymiotnik od: Lateran

przymiotnik

(1.1) odnoszący się do Lateranu, związany z Lateranem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laterna

1. gatunek ryby z rodziny skarpiowatych;
2. przeszklone pomieszczenie w szczycie latarni morskiej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) żegl. górna część latarni morskiej mieszcząca źródło światła i układ optyczny

- laterna – pomieszczenie latarni morskiej
- laterna – gatunek ryby z rodziny skarpiowatych
- laterna magica (latarnia czarnoksięska) – aparat projekcyjny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lateryt

skała alitowa; skała osadowa o czerwonej lub pstrej barwie

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laterytyzacja

rodzaj wietrzenia chemicznego polegającego na rozkładzie skał zbudowanych ze związków glinokrzemianowych w warunkach gorącego, wilgotnego klimatu; wietrzenie laterytowe, lateryzacja

Lateryzacja, laterytyzacja – proces wietrzenia chemicznego polegający na rozkładzie skał zbudowanych ze związków glinokrzemianowych, zachodzący w warunkach gorącego i wilgotnego klimatu.Wytworzone w procesie laterytyzacji tlenki i wodorotlenki glinu oraz tlenki żelaza i wodorotlenki żelaza pozostają na miejscu, natomiast krzemionka zostaje odprowadzona.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lateryzacja

rodzaj wietrzenia chemicznego polegającego na rozkładzie skał zbudowanych ze związków glinokrzemianowych w warunkach gorącego, wilgotnego klimatu; wietrzenie laterytowe; laterytyzacja

Lateryzacja, laterytyzacja – proces wietrzenia chemicznego polegający na rozkładzie skał zbudowanych ze związków glinokrzemianowych, zachodzący w warunkach gorącego i wilgotnego klimatu.Wytworzone w procesie laterytyzacji tlenki i wodorotlenki glinu oraz tlenki żelaza i wodorotlenki żelaza pozostają na miejscu, natomiast krzemionka zostaje odprowadzona.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Latex

[czytaj: latech lub lejtech] komputerowy system do składu tekstu i dokumentów tekstowo-graficznych

- LaTeX – system składu tekstowego
- lateks – surowiec roślinny

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Latimeria

ryba z podgromady trzonopłetwych, jedyny żyjący przedstawiciel tej grupy (tzw. "żywa skamieniałość"), występujący w Oceanie Indyjskim u wybrzeży Afryki Wschodniej

Latimeria – rodzaj drapieżnych ryb mięśniopłetwych obejmujący współcześnie żyjące gatunki z podgromady ryb trzonopłetwych, uważanej przez długi czas za wymarłą ponad 60–70 mln lat temu. Latimerie bywają nazywane żywymi skamieniałościami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Latimeriokształtne

rząd ryb mięśniopłetwych; celakantokształtne, trzonicokształtne, trzonopłetwokształtne

Celakantokształtne, latimeriokształtne, trzonicokształtne, trzonopłetwokształtne (Coelacanthiformes) – rząd ryb mięśniopłetwych (Sarcopterygii), obejmujący liczne gatunki znane ze śladów kopalnych, w tym dwa, które przetrwały do czasów współczesnych. Charakteryzują się dyficerkalną płetwą ogonową, złożoną z 3 płatów (jeden na końcu płetwy i dwa symetrycznie rozłożone), obecnością zewnętrznych nozdrzy (brak nozdrzy tylnych). Przednia płetwa grzbietowa położona przed środkiem korpusu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Latina

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto we Włoszech, w regionie Lacjum;

(1.2) geogr. adm. włoska prowincja położona w regionie Lacjum;

Latina (dawniej Littoria) – miasto we Włoszech, w regionie Lacjum, siedziba władz administracyjnych prowincji Latina. Liczy 108 711 mieszkańców i jest drugim co do wielkości miastem regionu. Zostało założone w 1932 roku, gdy otaczające dzisiejszą Latinę bagna zostały osuszone.

Latina graniczy z gminami: Aprilia, Cisterna di Latina, Nettuno, Pontinia, Sabaudia, Sermoneta i Sezze.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Latitudynaryzm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) rzad. teol. pogląd religijny relatywizujący drogi osiągnięcia zbawienia, przyzwalający tym samym każdemu na zmianę wyznawanej religii lub wyznania według własnej woli

Modernizm – nurt w filozofii i teologii katolickiej przełomu XIX i XX wieku.

Głównymi przedstawicielami modernizmu katolickiego byli teologowie Alfred Loisy, autor książki L'Évangile et l'Église (1902) oraz George Tyrrell, a także filozofowie Maurice Blondel i Édouard Le Roy, jednak żaden z nich nie używał nazwy "modernizm" w odniesieniu do swoich poglądów. Do tego nurtu zaliczano też do pewnego stopnia historyka chrześcijaństwa Louisa Duchesne’a.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Latium

dawna nazwa Lazio, niewielkiej krainy w środkowej Italii

#### Źródła:

SJP.pl

# Latka

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) zdrobn. od: lata

#### Źródła:

Wiktionary

# Latko

zdrobnienie od: lato

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) rzad. zdrobn. lato (pora roku)

(1.2) zdrobn. lato (daw. rok)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latkowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lato

pora roku pomiędzy wiosną a jesienią

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pora roku, charakteryzująca się najwyższymi temperaturami;

(1.2) daw. rok

Lato – jedna z czterech podstawowych pór roku w przyrodzie, w strefie klimatu umiarkowanego. Charakteryzuje się najwyższymi temperaturami powietrza w skali roku. W świecie roślin jest to okres dojrzewania nasion i owoców, a w świecie zwierząt jest to okres wydawania na świat nowego pokolenia i przygotowania go do samodzielnego życia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latojsi

przymiotnik

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zob. latosi.

#### Źródła:

Wiktionary

# Latolistek

latolistek cytrynek - gatunek motyla z rodziny bielinkowatych; listkowiec cytrynek

#### Źródła:

SJP.pl

# Latoń

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Latona

w mitologii greckiej: matka Apollina i Artemidy

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) mitrzym. zob. Leto.

(1.2) astr. planetoida o numerze katalogowym 639;

- Latona (Leto) – w mitologii greckiej jedna z tytanid, matka Apollona i Artemidy.
- Latona – planetoida o numerze katalogowym 639
- Latona – rodzaj małży z rodziny urąbkowatych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latoperz

ssak z rodziny lotokotów; kolugo; lotokot

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) gw-pl|Łowicz. zool. nietoperz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latopierz

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) daw. lub gwara. ornit. pliszka

#### Źródła:

Wiktionary

# Latopis

autor kronik ruskich w XI-XVIII wieku; latopisarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) stpol. dziejopis

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) hist. staroruski rocznik dziejopisarski;

Latopis (ukr. літопис, ros. летопись lub летописец, biał. летапіс) – średniowieczna księga dziejopisarska, ruski odpowiednik zachodnioeuropejskich kronik i annałów (roczników). Nazwa nawiązuje do narracji, która była prowadzona w ujęciu rocznym, a historia wydarzeń każdego roku, zwykle zaczynała się od słów „в лето”/„w roku”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latopisarski

dotyczący latopisarza, latopisarstwa

#### Źródła:

SJP.pl

# Latopisarstwo

na dawnej Rusi: zapis dziejów; kronikarstwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Latopisarz

autor kronik ruskich w XI-XVIII wieku; latopis

#### Źródła:

SJP.pl

# Latopiyrz

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zool. nietoperz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. przen. człowiek aktywny, szybki

#### Źródła:

Wiktionary

# Latorośl

1. inaczej: winorośl,
2. określenie na dorastające dziecko

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. zob. winna latorośl.

(1.2) przen. dziecko, młody potomek

(1.3) bot. przest. młoda, tegoroczna roślina

(1.4) bot. przest. młody, tegoroczny pęd rośliny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latorózga

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. gw-pl|Śląsk Cieszyński. latorośl

#### Źródła:

Wiktionary

# Latos

nazwisko

przysłówek czasu

(1.1) daw. dziś gwara. (także gw-pl|Śląsk Cieszyński.) w tym, bieżącym roku

Osoby o tym nazwisku:

- Arkadiusz Latos – polski artysta rzeźbiarz
- Barbara Latos – polska lekkoatletka
- Edward Latos – polski lekarz pediatra
- Tomasz Latos – polski polityk i lekarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latosek

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zdrobn. od latos

#### Źródła:

Wiktionary

# Latosi

dawniej, dziś gwarowo: tegoroczny

przymiotnik

(1.1) daw. dziś gwara. (także gw-pl|Śląsk Cieszyński.) tegoroczny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latosiński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Latoszek

nazwisko

Latoszek – część miasta (od 1961) i osiedle w południowej części Wyszkowa (województwo mazowieckie).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Latoszyn

Latoszyn – wieś uzdrowiskowa w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie dębickim, w gminie Dębica.

Jest miejscowością położoną na pograniczu dwóch jednostek fizyko-geograficznych: Kotliny Sandomierskiej i Pogórza Karpackiego. Geologicznie Latoszyn leży na granicy dwóch jednostek tektonicznych Zapadliska Przedkarpackiego oraz Karpat Zewnętrznych. Przez miejscowość Latoszyn przepływa potok Ostra. Jest to prawobrzeżny dopływ Wisłoki, którego źródła znajdują się w lasach Głobikowej. Podstawowy układ drogowy w Latoszynie stanowi droga krajowa nr 94 – zaliczana do szlaku międzynarodowego. Drugim pod względem ważności ciągiem komunikacyjnym w Latoszynie jest droga powiatowa nr 1301 "Dębica – Latoszyn – Braciejowa".

#### Źródła:

Wikipedia

# Latowice

- Latowice – osada w woj. dolnośląskim, w pow. milickim, w gminie Milicz
- Latowice – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. ostrowskim, w gminie Sieroszewice

#### Źródła:

Wikipedia

# Latowicki

przymiotnik od: Latowice, Latowicz

#### Źródła:

SJP.pl

# Latowicz

nazwisko

Latowicz – miasto w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie mińskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Latowicz, leżące nad rzeką Świder.

Administracyjnie na terenie Latowicza utworzono trzy sołectwa: Latowicz I, Latowicz II, Latowicz III.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Latowiczanin

mieszkaniec Latowicza (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Latowiczanka

mieszkanka Latowicza (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Latowisko

regionalnie: letnisko; letowisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Latowy

regionalnie: letni (mający miejsce w lecie, przeznaczony na lato, właściwy latu)

przymiotnik

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. gw-pl|Poznań. letni (odnosi się do lata)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latria

1. oddawanie czci boskiej komuś lub czemuś; kult;
2. w teologii katolickiej: cześć oddawana Bogu

#### Źródła:

SJP.pl

# Latrinalia

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) liter. teksty (oraz rysunki) o charakterze anonimowym umieszczane na ścianach toalet publicznych

#### Źródła:

Wiktionary

# Latry

gwarowo:
1. wóz do nawozu;
2. boczne deski kładzione wzdłuż wozu, drabiny

#### Źródła:

SJP.pl

# Latryna

prowizoryczna ubikacja w postaci dołu, urządzana w warunkach polowych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) prymitywna toaleta polowa, często w postaci drewnianej lub kamiennej konstrukcji z otworem na odchody, zwykle budowana w miejscach, gdzie nie ma możliwości zbudowania lepszej;

Latryna lub wychodek – rodzaj toalety, w której odchody zbierają się w dole wykopanym w ziemi. Nie korzysta się w nich z wody albo używa się od jednego do trzech litrów w przypadku latryn spłukiwanych. Prawidłowo zbudowana i konserwowana latryna może ograniczyć rozprzestrzenianie się chorób dzięki zmniejszeniu ilości ludzkich odchodów, które dostają się do środowiska w wyniku defekacji na wolnym powietrzu. Ogranicza to przenoszenie czynników chorobotwórczych przez muchy z odchodów na jedzenie. Patogeny należą do głównych czynników wywołujących biegunkę zakaźną i pasożytnicze infekcje jelitowe. W 2011 r. biegunka zakaźna doprowadziła do śmierci około 0,7 miliona dzieci poniżej piątego roku życia i była powodem 250 milionów opuszczonych dni szkolnych. Latryny stanowią najtańszą metodę odseparowania odchodów od ludzi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latrynowy

→ latryna

Patrz:latryna

#### Źródła:

SJP.pl

# Latte

[czytaj: LAte] napój kawowy otrzymywany przez uzupełnienie kawy espresso spienionym mlekiem; café latte

rzeczownik, rodzaj żeński lub nijaki

(1.1) pot. kulin. kawa espresso z dużą ilością mleka krowiego lub roślinnego, zazwyczaj w stosunku 1 do 2

Caffè latte [kafˈfɛ ˈlatte], w skrócie często nazywana latte – włoski napój kawowy powstający w wyniku wlania spienionego ciepłego mleka do kawy espresso. Kawa latte składa się z równych proporcji mleka i kawy. Piana na tej kawie powinna mieć 1 cm grubości. Kawę latte podaje się w wysokiej szklance, na spodku i z długą łyżeczką. W odróżnieniu od latte macchiato, która składa się z dwóch warstw, podczas przyrządzania kawy latte mleko wlewa się szybko, by zmieszało się z kawą.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latusek

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Dominika Latusek-Jurczak (ur. 1981) – polska teoretyk zarządzania
- Paweł Latusek (1910-1973) – polski biskup rzymskokatolicki

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Latuszek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Latyczów

Latyczów (ukr. Летичів, Łetycziw) – osiedle typu miejskiego w środkowej części Ukrainy, w obwodzie chmielnickim, w rejonie chmielnickim, siedziba hromady. 10 244 mieszkańców (2020).

#### Źródła:

Wikipedia

# Latyfundialny

przymiotnik od: latyfundium

przymiotnik

(1.1) dotyczący latifundium

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latyfundium

duża posiadłość ziemska

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) hist. duża posiadłość ziemska (szczególnie w starożytnym Rzymie)

Latyfundium – ogromna posiadłość ziemska należąca do jednej osoby lub organizacji, np. religijnej, stanowiąca podstawę potęgi materialnej i znaczenia politycznego jej właściciela.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latyfundysta

właściciel majątku ziemskiego w Ameryce Południowej

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) właściciel latyfundium

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latyfundystka

→ latyfundysta

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) właścicielka latyfundium

Patrz:latyfundysta

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latyn

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) staroż. etn. członek starożytnego ludu zamieszkującego Lacjum;

#### Źródła:

Wiktionary

# Latyńczycy

plemię italskie zamieszkujące rejony ujścia Tybru i Gór Albańskich; Latynowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Latyńczyk

mieszkaniec Lacjum (regionu lub krainy)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) staroż. rdzenny mieszkaniec Lacjum

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latynista

znawca łaciny, literatury i kultury starożytnego Rzymu, nauczyciel języka łacińskiego; łacinnik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) znawca łaciny i kultury rzymskiej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latynistka

znawczyni języka łacińskiego, literatury i kultury starożytnego Rzymu; nauczycielka języka łacińskiego; łacinniczka

#### Źródła:

SJP.pl

# Latynistyczny

→ latynistyka

Patrz:latynistyka

#### Źródła:

SJP.pl

# Latynizacja

1. poddawanie kogoś albo czegoś wpływom łaciny;
2. nadawanie formom językowym postaci łacińskiej, przekład na łacinę;
3. zapis alfabetem łacińskim tekstu napisanego w innym alfabecie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) książk. poddawanie wpływowi języka łacińskiego lub cywilizacji łacińskiej; uleganie takiemu wpływowi

(1.2) książk. tłumaczenie (najczęściej nazwy własnej lub terminu) na język łaciński, nadawanie wyrazowi postaci językowej łacińskiej

Latynizacja – termin przyjmujący różne znaczenia:

- latynizacja – poddawanie kogoś albo czegoś wpływom łaciny (odpowiednik np. polonizacji czy germanizacji); zob. też latynizm
- latynizacja – nadanie formom z danego języka postaci łacińskiej lub dokonanie przekładu na łacinę (np. Universitas Varsoviensis, Johannes Hevelius, Vratislavia)
- latynizacja – proces konwersji pisma niebędącego alfabetem łacińskim na alfabet łaciński. Przykładowe metody latynizacji to:
  - Hanyu pinyin i Wade-Giles dla pisma chińskiego
  - latynizacja McCune'a-Reischauera dla alfabetu koreańskiego
  - transkrypcja Hepburna, Nihon-shiki, Kunrei, JSL, ALA-LC dla pisma japońskiego

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wiktionary oraz Wikipedia

# Latynizator

ten, kto poddaje kogoś lub coś wpływom kultury i języka łacińskiego

#### Źródła:

SJP.pl

# Latynizm

wyraz, zwrot lub konstrukcja składniowa wzorowane na łacinie albo z niej przejęte

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) jęz. wyraz, zwrot, forma gramatyczna zapożyczona do jakiegoś języka z języka łacińskiego;

Latynizm (od łac. latinus „łaciński”) – zapożyczenie z łaciny, zwykle w postaci wyrazu, frazy lub konstrukcji składniowej, rzadziej innego elementu (np. przyrostków typu -acja, -tor).

W językach współczesnych latynizmy i pseudolatynizmy (czyli wyrazy tworzone obecnie z wykorzystaniem morfemów łacińskich) są bardzo liczne i cechują się dużą produktywnością w międzynarodowej terminologii naukowej i technicznej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latynizować

czasownik przechodni niedokonany (dk. zlatynizować)

(1.1) kult. poddawać wpływom języka lub kultury łacińskiej

(1.2) jęz. wprowadzać formy łacińskie do języka, nadawać formom językowym postaci łacińskie

(1.3) książk. przekładać na łacinę

(1.4) uczyć się łaciny

czasownik zwrotny niedokonany latynizować się (dk. zlatynizować się)

(2.1) nabierać cech łacińskich

#### Źródła:

Wiktionary

# Latynizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|latynizować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Latynka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) staroż. rdzenna mieszkanka Lacjum

#### Źródła:

Wiktionary

# Latynoamerykanistka

→ latynoamerykanista

Patrz:latynoamerykanista

#### Źródła:

SJP.pl

# Latynoamerykanistyczny

związany z ogółem zagadnień dotyczących krajów latynoamerykańskich

#### Źródła:

SJP.pl

# Latynoamerykanizacja

poddawanie lub uleganie wpływom latynoamerykańskim

#### Źródła:

SJP.pl

# Latynoamerykański

dotyczący Ameryki Południowej (Łacińskiej); pochodzący z Ameryki Południowej; żyjący w Ameryce Południowej

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Ameryką Łacińską, dotyczący Ameryki Łacińskiej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latynos

człowiek pochodzący z Ameryki Południowej lub Środkowej

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) etn. mężczyzna lub chłopiec z któregoś kraju Ameryki Łacińskiej;

Latynosi – zbiorcze określenie narodów zamieszkujących Amerykę Łacińską i ich potomków na całym świecie. Czasami nazwa ta może się odwoływać do pochodzenia społecznego czy przynależności rasowej (w tym znaczeniu jest używana w krajach Ameryki Centralnej). W USA określenie Latino opisuje wszystkie osoby pochodzące z rejonu Ameryki Łacińskiej. Bywa mylnie stosowany zamiennie z terminem hispanic, który określa wyłącznie osoby pochodzące z krajów hiszpańskojęzycznych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Latynosi

mieszkańcy Ameryki Łacińskiej

Latynosi – zbiorcze określenie narodów zamieszkujących Amerykę Łacińską i ich potomków na całym świecie. Czasami nazwa ta może się odwoływać do pochodzenia społecznego czy przynależności rasowej (w tym znaczeniu jest używana w krajach Ameryki Centralnej). W USA określenie Latino opisuje wszystkie osoby pochodzące z rejonu Ameryki Łacińskiej. Bywa mylnie stosowany zamiennie z terminem hispanic, który określa wyłącznie osoby pochodzące z krajów hiszpańskojęzycznych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Latynoska

dotyczący Latynosów, charakterystyczny dla Latynosów

#### Źródła:

SJP.pl

# Latynoski

dotyczący Latynosów, charakterystyczny dla Latynosów

przymiotnik

(1.1) dotyczący Latynosów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latynowie

plemię italskie zamieszkujące rejony ujścia Tybru i Gór Albańskich; Latyńczycy

Latynowie, Latini (łac. Latini) – jedno z plemion italskich żyjące w regionie ujścia Tybru i Gór Albańskich, od którego pochodzi nazwa regionu Lacjum (Latium vetus).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Latyński

przymiotnik od: Lacjum

przymiotnik

(1.1) związany z Lacjum, Latynami (Latyńczykami)

(1.2) dotyczący starożytnych Rzymian

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Latynus

Latynus (łac. Latinus) – postać z mitologii rzymskiej, król i eponim Lacjum, mąż Amaty, ojciec Lawinii. Istnieje kilka wersji jego genealogii:

- według najdawniejszej z nich Latynus był synem Kirke i Odyseusza lub Kirke i Telemacha
- według drugiej, ojcem Latynusa był italski bóg Faun, a matką – bogini miasta Minturnae, Marika.
- według trzeciej, Latynus był synem Heraklesa i branki hiperborejskiej imieniem Palanto, od której ma pochodzić nazwa Palatynu. Herakles miał wydać ciężarną Palanto za Fauna, który wychował Latynusa.

#### Źródła:

Wikipedia

# Latyt

magmowa skała wylewna

Latyt – skała magmowa, kwaśna, wylewna lub subwulkaniczna. Jego plutonicznym odpowiednikiem jest monzonit.

Na diagramie klasyfikacyjnym QAPF latyt zajmuje pole 8.

W klasyfikacji TAS latyty wraz z benmoreitami zajmują pole S3 (trachyandezyty).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Latywać

latać od czasu do czasu

#### Źródła:

SJP.pl

# Lauba

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ganek

(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. altana

(1.3) gw-pl|Górny Śląsk. wiatrołap

(1.4) gw-pl|Śląsk Cieszyński. podcień

#### Źródła:

Wiktionary

# Laubzega

cienka piłka służąca do wyrzynania otworów i wykrojów w drewnie; wyrzynarka; włośnica

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. piłka do drewna

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lauda

włoska pieśń religijna o charakterze ludowym, rozpowszechniona w średniowieczu

Litwa:

- Lauda – rzeka
- Lauda – region historyczny położony na północ od Kowna

Niemcy:

- Lauda – dzielnica Lauda-Königshofen
- Lauda – były urząd
- Lauda – stacja kolejowa

Polska:

- Lauda – wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie lidzbarskim, w gminie Lidzbark Warmiński

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laudacja

1. pochwała;
2. mowa pochwalna, np. okolicznościowa, pogrzebowa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) książk. mowa pochwalna

Laudacja (łac. laudare – chwalić) – mowa pochwalna obrazująca zalety danej osoby, stosowana jako mowa okolicznościowa np. podczas pogrzebu (laudatio funebris), z okazji wręczania honorowego tytułu itp. W przypadku przesadnego zachwytu i nadmiaru pochlebstw można mówić o panegiryzmie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laudacyjny

związany z laudacją

#### Źródła:

SJP.pl

# Laudański

przymiotnik od: Lauda (1. miasto w Niemczech;
2. wieś w Polsce;
3.
a) rzeka na Litwie;
b) obszary w dorzeczu tej rzeki)

Laudański (forma żeńska: Laudańska, liczba mnoga: Laudańscy; również Lawdański, Liawdański; lit. Liaudanskis, ros. Лявданский) – nazwisko toponimiczne o pochodzeniu litewskim.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laudanum

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) hist. farm. preparat w postaci nalewki alkoholowej na opium, używany zwłaszcza dawniej jako lek przeciwbólowy i przeciwkaszlowy, obecnie zaniechany ze względu na działanie uzależniające;

Laudanum – dawna nazwa nalewki z opium, zawierająca około 10% opium (co odpowiada 1% morfiny).

W XVI wieku Paracelsus odkrył, że alkaloidy zawarte w opium są bardziej rozpuszczalne w alkoholu niż w wodzie. Początkowo każdy alkoholowy ekstrakt opium zwany był laudanum, a nazwę (od łac. laudare – chwalić) wprowadził sam Paracelsus. Jednakże dopiero Thomas Sydenham wprowadził laudanum szeroko do lecznictwa. Opublikował on w 1676 r. pracę Medical Observations Concerning the History and Cure of Acute Diseases, w której polecał laudanum w terapii licznych chorób (np. kaszel, biegunka, bezsenność) zapoczątkowując około 250-letni okres popularności laudanum. Na przestrzeni XVIII i XIX w. laudanum było środkiem stosowanym w leczeniu wielu – nawet banalnych – chorób, np. podawane było dzieciom, żeby je uciszyć. Popularność wynikała zarówno z faktu, że specyfik ten silnie uzależnia, jak i tym, że laudanum było tańsze od wina czy ginu, gdyż jako lek nie było objęte podatkiem akcyzowym. Dopiero w pierwszych latach XX wieku (Harrison Narcotics Tax Act, 1914) ograniczono stosowanie laudanum w związku z uznaniem go za narkotyk. Jego ofiarami były między innymi Mary Todd Lincoln, żona Abrahama Lincolna i Elizabeth Siddal, modelka prerafaelitów.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Laudatio

mowa pochwalna; panegiryk, elogium

#### Źródła:

SJP.pl

# Laudator

1. osoba wygłaszająca laudację;
2. potocznie: chwalca, lizus

#### Źródła:

SJP.pl

# Lauder

nazwisko

Osoby noszące nazwisko Lauder

- Afferbeck Lauder – pseudonim Alastaira Morrisona (1911–1998), australijskiego grafika i pisarza
- Estée Lauder (1906–2004) – amerykańska założycielka koncernu kosmetycznego, miliarderka
- Robert Scott Lauder (1803–1869) – szkocki malarz wiktoriański
- Ronald Lauder – miliarder, filantrop i działacz społeczny - syn Estée Lauder

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laudes

lauda; modlitwa pochwalna odmawiana o wschodzie słońca

- Laudes – pierwsza część Liturgii godzin zwana Jutrznią
- Laudes – średniowieczne wiersze religijne

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laudetur

z łaciny: niech będzie pochwalony!

#### Źródła:

SJP.pl

# Laudum

w dawnej Polsce:
1. uchwała sejmiku ziemskiego (XIV-XVIII wiek);
2. uchwała zjazdu (wiecu) sądowego (XIV-XV wiek);
3. postanowienie zjazdu konfederackiego szlachty (od XV wieku)

Lauda (w liczbie pojedynczej laudum) – uchwały podejmowane w Polsce od XIV w. przez wiece dzielnicowe, a później przez sejmiki ziemskie, czasem również sejmiki generalne prowincji.

Początkowo były to wyroki sądów wiecowych, później nabrały znaczenia lokalnego ustawodawstwa, dotyczącego zwłaszcza prawa zwyczajowego i sądowego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laudysta

1. dawniej: poeta tworzący utwory panegiryczne;
2. osoba śpiewająca lub komponująca hymny i pieśni pochwalne

#### Źródła:

SJP.pl

# Laufer

1. dawniej: giermek, sługa biegnący przed pojazdem pana;
2. potocznie: człowiek lubiący się włóczyć

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. giermek, sługa torujący drogę

(1.2) pot. ktoś, kto ma w zwyczaju włóczenie się

(1.3) gw-pl|Śląsk Cieszyński. ktoś żywy, ruchliwy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) przest. szach. (także gw-pl|Śląsk Cieszyński.) bierka poruszająca się po szachownicy na skos;

(2.2) włók. rodzaj podłużnej serwety

Laufer, Lauffer, Läufer (Laeufer), Lojfer, Lajfer, etc.:

- (niem. Läufer biegacz) dawniej giermek biegnący przed orszakiem lub powozem pana
- figura szachowa, goniec
- wąska długa serweta, bieżnik

Nazwisko

- Laufer
- Paul Laufer (1904–1969), niemiecki polityk (SPD, KPD, SED)
- Josef Laufer (* 1939), czeski artysta, piosenkarz i aktor
- Tal Laufer (* 1985), izraelski pisarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laufrować

dawniej: włóczyć się bez celu, wałęsać się

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. biegać

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laufryka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. bud. gruba deska na rusztowaniu budowlanym

(1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. techn. taśma do przesuwania ciężarów

#### Źródła:

Wiktionary

# Laumontyt

minerał z grupy zeolitów

Laumontyt – minerał z gromady krzemianów, zaliczany do grupy zeolitów. Należy do grupy minerałów bardzo pospolitych i szeroko rozpowszechnionych.

Nazwa pochodzi od nazwiska francuskiego geologa i odkrywcy tego minerału F.N. Giletta de Laumonta.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Launch

[czytaj: loncz] silna kampania reklamowa, wprowadzająca nowy produkt lub usługę na rynek

#### Źródła:

SJP.pl

# Laundromat

pralnia samoobsługowa

#### Źródła:

SJP.pl

# Laur

wawrzyn;
1. wiecznie zielone drzewo z rodziny wawrzynowatych, uprawiane ze względu na skórzaste, bardzo aromatyczne liście powszechnie używane jako przyprawa; drzewo laurowe;
2. liście i gałązki drzewa laurowego albo zrobiony z nich wieniec, będące w antycznej Grecji i Rzymie symbolem zwycięstwa i sławy;
3. w przenośni: nagroda, uznanie, sława, sukces

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Laurus|L.|ref=tak., wawrzyn

(1.2) liście, gałązki wawrzynu

(1.3) hist. wieniec z liści wawrzynu będący symbolem zwycięstwa i chwały w starożytnej Grecji i Rzymie

(1.4) przen. nagroda, którą przyznaje się za wybitne osiągnięcia w pewnej dziedzinie

- laur, wieniec laurowy – nagroda
- laur, wawrzyn – roślina

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laura

imię żeńskie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

Laura – imię żeńskie pochodzenia łacińskiego. Pierwotnie oznaczało ono kobietę pochodzącą z Laurentum koło Rzymu. Wiązane jest także z łacińskim słowem laurus oznaczającym wawrzyn.

Wśród imion nadawanych nowo narodzonym dzieciom, Laura w 2022 r. zajmowała 4. miejsce w grupie imion żeńskich.

Laura obchodzi imieniny 22 stycznia, 17 czerwca i 19 października.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laurazja

pierwotny kontynent półkuli północnej

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geol. superkontynent powstały w wyniku rozpadu Pangei;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laureat

zwycięzca w konkursie, zdobywca jakiejś nagrody

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zdobywca nagrody

(1.2) hist. poeta-zwycięzca, zdobywca wieńca laurowego w kulturze antycznej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laureatka

→ laureat

Patrz:laureat

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurel

Miejscowości w USA:

- Laurel – miejscowość w stanie Delaware, w hrabstwie Sussex
- Laurel – jednostka osadnicza w stanie Floryda, w hrabstwie Sarasota
- Laurel – miejscowość w stanie Indiana, w hrabstwie Franklin
- Laurel – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Marshall
- Laurel – miasto w stanie Maryland, w hrabstwie Prince George’s
- Laurel – miasto w stanie Missisipi, w hrabstwie Jones
- Laurel – miasto w stanie Montana, w hrabstwie Yellowstone
- Laurel – miasto w stanie Nebraska, w hrabstwie Cedar
- Laurel – jednostka osadnicza w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Suffolk
- Laurel – jednostka osadnicza w stanie Wirginia, w hrabstwie Henrico

#### Źródła:

Wikipedia

# Lauren

Lauren Bisan Etama Mayer (ur. 19 stycznia 1977 w Kribi) – kameruński piłkarz występujący na pozycji obrońcy. W latach 1998–2002 wystąpił w 24 spotkaniach reprezentacji Kamerunu. Posiada także obywatelstwo hiszpańskie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Laurence

[czytaj: lorens] obce imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurencja

krasnorost występujący w wielu gatunkach we wszystkich cieplejszych morzach

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.

Laurencja – żeński odpowiednik imion Laurencjusz i Wawrzyniec. Patronką tego imienia jest św. Laurencja, towarzyszka św. Palacjaty, oraz bł. Laurencja Garasimiw, towarzyszka bł. Mikołaja Czarneckiego.

W Polsce imię jest rzadkie. W styczniu 2024 r. w rejestrze PESEL, wśród publicznie dostępnych danych dotyczących osób żyjących, wykazano 255 kobiet o imieniu Laurencja nadanym jako imię pierwsze.

Laurencja imieniny obchodzi 17 czerwca, 8 października i 18 grudnia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laurencjusz

imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Laurencjusz (łac. Laurentius) – imię męskie pochodzenia łacińskiego, genetycznie cognomen utworzone od nazwy miasta Laurentum (Lacjum). Laurentius to pierwotnie 'człowiek z Laurentum'. Wywodzi się od słowa oznaczającego „wieniec wawrzynowy”. Jego formę oboczną stanowi Laurenty, a za spolszczenie uznawane jest polskie imię Wawrzyniec. Patronem imienia jest m.in. św. Laurencjusz z Canterbury.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laurencjuszek

zdrobnienie od: Laurencjusz (imię męskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurencjuszkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Laurencjuszka lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurencjuszostwo

Laurencjusz z małżonką; Laurencjuszowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurencjuszowie

imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurens

Miejscowości we Francji:

- Laurens – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Langwedocja-Roussillon, w departamencie Hérault

Miejscowości w USA:

- Laurens – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Pocahontas
- Laurens – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Otsego
- Laurens – wieś w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Otsego
- Laurens – miasto w stanie Karolina Południowa, w hrabstwie Laurens

#### Źródła:

Wikipedia

# Laurentostwo

Laurent z małżonką; Laurentowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurentowie

Laurent z małżonką; Laurentostwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurentowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Laurentego lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurenty

imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.

Laurencjusz (łac. Laurentius) – imię męskie pochodzenia łacińskiego, genetycznie cognomen utworzone od nazwy miasta Laurentum (Lacjum). Laurentius to pierwotnie 'człowiek z Laurentum'. Wywodzi się od słowa oznaczającego „wieniec wawrzynowy”. Jego formę oboczną stanowi Laurenty, a za spolszczenie uznawane jest polskie imię Wawrzyniec. Patronem imienia jest m.in. św. Laurencjusz z Canterbury.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Laurentyna

imię żeńskie

Laurentyna – żeński odpowiednik imienia Laurentyn i Wawrzyniec. Patronką tego imienia jest bł. siostra Laurentyna (Jane Reiné Prin).

Laurentyna imieniny obchodzi 17 października.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laurentyniny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Laurentyny lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurentynka

zdrobnienie od: Laurentyna (imię żeńskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurka

1. kartka z ozdobami wykonana własnoręcznie, zawierająca życzenia, ofiarowywana zwykle przez dzieci, np. z okazji imienin;
2. nazbyt pozytywna opinia o jakiejś osobie podawana publicznie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) zdrobn. od: Laura

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laurkowy

→ laurka

Patrz:laurka

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurowate

o cechach laurowatych (wawrzynowatych; rodzina roślin); wawrzynowaty

Wawrzynowate, laurowate (Lauraceae Juss.) – rodzina głównie drzew i krzewów należąca do rzędu wawrzynowców (Laurales). Należy tu około 50 rodzajów i około 2850–3000 gatunków. Są to rośliny strefy tropikalnej i subtropikalnej, najbardziej zróżnicowane w Azji Południowo-Wschodniej i Ameryce Północnej. Najdalej od równika sięgają wschodniej Kanady, południowego Chile, Nowej Zelandii. We florze Polski brak przedstawicieli tej rodziny. W Europie rosną tylko w obszarze śródziemnomorskim. Rośliny te są istotnym składnikiem lasów równikowych i lasów twardolistnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laurowaty

o cechach laurowatych (wawrzynowatych; rodzina roślin); wawrzynowaty

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurowce

rząd drzew, krzewów i pnączy z klasy dwuliściennych; wawrzynowce

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurowiec

przedstawiciel rzędu drzew, krzewów i pnączy z klasy dwuliściennych; wawrzynowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurowiśnia

krzew z rodziny różowatych o gładkich, lśniących liściach, często sadzony w parkach i ogrodach jako roślina ozdobna

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurowy

przymiotnik od: laur

przymiotnik

(1.1) związany z laurem, dotyczący lauru

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Laurus

wiecznie zielone drzewo z rodziny wawrzynowatych, uprawiane ze względu na skórzaste, bardzo aromatyczne liście powszechnie używane jako przyprawa; drzewo laurowe, laur

Wawrzyn (Laurus L.), nazywany także laurem, drzewem laurowym – rodzaj drzew i krzewów z rodziny wawrzynowatych (Lauraceae). Obejmuje dwa gatunki, spośród których jeden (wawrzyn szlachetny) rośnie w basenie Morza Śródziemnego, a drugi (wawrzyn azorski) spotykany jest na wyspach Makaronezji. Wawrzyn szlachetny rośnie w zaroślach, zwykle w pobliżu wybrzeży, w wąwozach, nad strumieniami i przy źródłach. Wawrzyn azorski jest charakterystyczny dla lasów wawrzynolistnych. Oba gatunki charakterystyczne są z powodu skórzastych i bardzo aromatycznych liści.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Laury

wawrzyn;
1. wiecznie zielone drzewo z rodziny wawrzynowatych, uprawiane ze względu na skórzaste, bardzo aromatyczne liście powszechnie używane jako przyprawa; drzewo laurowe;
2. liście i gałązki drzewa laurowego albo zrobiony z nich wieniec, będące w antycznej Grecji i Rzymie symbolem zwycięstwa i sławy;
3. w przenośni: nagroda, uznanie, sława, sukces

#### Źródła:

SJP.pl

# Laurynowy

kwas laurynowy - nasycony kwas tłuszczowy występujący w kokosach

#### Źródła:

SJP.pl

# Lauryt

minerał, siarczek rutenu

#### Źródła:

SJP.pl

# Lautal

stop aluminium z miedzią i krzemem

#### Źródła:

SJP.pl

# Lautréamont

Comte de Lautréamont, prawdziwe nazwisko Isidore Lucien Ducasse (ur. 4 kwietnia 1846 w Montevideo, zm. 24 listopada 1870 w Paryżu) – francuski poeta, jeden z pierwszych symbolistów; mistrz późniejszej szkoły surrealistów.

#### Źródła:

Wikipedia

# Lavabo

lawabo; w religii rzymskokatolickiej:
1. akt umycia rąk podczas mszy
2. naczynie liturgiczne służące kapłanom do mycia rąk
3. pomieszczenie będące miejscem aktu umycia rąk

Lavabo (łac. lavabo – dosł. "umyję, obmyję") – obrzęd umywania rąk w liturgii Kościoła katolickiego podczas mszy przez celebrującego ją kapłana. Do ceremonii używa się miseczki oraz małego dzbanuszka lub ampułki z wodą. Ręce kapłana najczęściej obmywają ministranci polewając wodą wysunięte palce, po czym podając specjalny lniany ręczniczek. Nazwa obrzędu wywodzi się od łacińskich słów wersetu 6. Psalmu 26: Lavabo inter innocentes manus meas (Umywam ręce na znak niewinności).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lavandula

Lawenda (Lavandula L.) – rodzaj roślin z rodziny jasnotowatych. Obejmuje 41 gatunków. Występują one głównie w basenie Morza Śródziemnego, w północno-wschodniej Afryce i na Półwyspie Arabskim, ale zasięg rodzaju obejmuje obszar od Wysp Kanaryjskich po Somalię i Indie. Rośliny te rosną na siedliskach suchych, na zboczach wzgórz.

#### Źródła:

Wikipedia

# Lavoisier

[czytaj: lawuaZJE] nazwisko, m.in. Antoine Laurent de Lavoisier (1743-1794) - wybitny chemik francuski

Antoine Laurent de Lavoisier (ur. 26 sierpnia 1743 w Paryżu, zm. 8 maja 1794 tamże) – francuski chemik i fizyk, stracony na gilotynie w wyniku wyroku Trybunału Rewolucyjnego Republiki Francuskiej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lawa

magma, która wydobyła się na powierzchnię ziemi (najczęściej wskutek erupcji wulkanu)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geol. ciekły produkt działalności wulkanicznej;

Lawa – ciekły produkt działalności wulkanicznej, składający się głównie ze stopionych tlenków krzemu, żelaza, sodu, potasu, wapnia i innych metali. Ma podobny skład jak magma, z której stopienia powstaje, ale jest zubożona o składniki lotne.

Lawy można podzielić ze względu na zawartość dwutlenku krzemu (SiO2) na:

- kwaśne – zawierające dużo SiO2, są lepkie, płyną wolno i stosunkowo szybko krzepną; często powodują zaczopowanie krateru, co doprowadza do gwałtownych erupcji,
- zasadowe – zawierające mało SiO2, mają mniejszą lepkość, dlatego szybciej płyną, a ich wylewy mają spokojny przebieg,
- pośrednie, o wartościach pomiędzy kwaśnymi a zasadowymi,

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lawabo

1. akt umycia rąk podczas mszy rzymskokatolickiej
2. naczynie liturgiczne służące kapłanom do mycia rąk lub pomieszczenie w którym odbywa się akt umycia rąk; lavabo

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawasz

tradycyjny chleb ormiański, podawany często z kebabem

Lawasz (orm. լավաշ, pers. ‏لواش‎, azer., tur. lavaş, ros. лаваш) – tradycyjny ormiański chleb pochodzący z Zakaukazia i Wyżyny Armeńskiej.

W 2014 roku lawasz jako element kultury Armenii został wpisany na listę niematerialnego dziedzictwa UNESCO.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lawatarz

naczynie liturgiczne służące kapłanom do mycia rąk lub pomieszczenie w którym odbywa się akt umycia rąk; lawaterz, lawatorium, lawator

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawaterz

umywalnia kapłańska w zakrystii lub w klasztorach przed wejściem do refektarza; lawatarz, lawator, lawatorium

Lawaterz lub lawatarz, lavabo lub lawabo, lavatorium lub lawatorium (łac. lavatorium – sprzęt do mycia się, lavare – myć się):

1. Umywalnia kapłańska w kościołach (używana od XI w.), zwykle w zakrystii, służąca do mycia rąk przed mszą, wykonana z różnych materiałów (marmur, brąz, kamień, metale), często bogato ornamentowana. Była umieszczana przy ścianie, nadwieszana lub sięgała do posadzki. Składała się ze zbiornika na wodę i misy do jej spływu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lawator

naczynie liturgiczne służące kapłanom do mycia rąk lub pomieszczenie, w którym odbywa się akt umycia rąk; lawaterz, lawatarz, lawatorium

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawatorium

naczynie liturgiczne służące kapłanom do mycia rąk lub pomieszczenie, w którym odbywa się akt umycia rąk; lawaterz, lawatarz, lawator

#### Źródła:

SJP.pl

# Laweciarz

potocznie: osoba zajmująca się sprowadzaniem uszkodzonych samochodów

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawenda

jednoroczna roślina zielna z rodziny jasnotowatych, uprawiana dla niebieskofioletowych kwiatów, z których uzyskuje się olejek eteryczny stosowany w przemyśle perfumeryjnym i lecznictwie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. rodzaj roślin z rodziny jasnotowatych kwitnących na niebiesko lub purpurowo, niektóre gatunki są uprawiane dla olejków wykorzystywanych w kosmetyce i w lecznictwie;

(1.2) bot. roślina z rodzaju lawenda (1.1)

Lawenda (Lavandula L.) – rodzaj roślin z rodziny jasnotowatych. Obejmuje 41 gatunków. Występują one głównie w basenie Morza Śródziemnego, w północno-wschodniej Afryce i na Półwyspie Arabskim, ale zasięg rodzaju obejmuje obszar od Wysp Kanaryjskich po Somalię i Indie. Rośliny te rosną na siedliskach suchych, na zboczach wzgórz.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lawendowy

o zapachu lub kolorze lawendy

przymiotnik

(1.1) bot. farm. kosmet. dotyczący lawendy, należący do lawendy, zrobiony z lawendy, zawierający lawendę, związany z lawendą

(1.2) mający kolor fioletowy, taki jak kolor kwiatu lawendy

(1.3) pachnący jak lawenda

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lawerak

odmiana setera angielskiego

#### Źródła:

SJP.pl

# Laweta

1. platforma służąca do przewozu samochodów;
2. podstawa armaty podpierająca lufę i przyrządy celownicze

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wojsk. podstawa armaty służąca jako oparcie dla lufy i przyrządów celowniczych

(1.2) kolej. wagon kolejowy służący do przewozu samochodów

(1.3) mot. samochód z platformaatformą do przewożenia samochodów osobowych, często z wyciągarką do wtaczania niesprawnych pojazdów

- laweta – podstawa lufy działa.
- laweta – wagon kolejowy, służący do transportu samochodów.
- laweta – pojazd służący do transportu aut. Może również pełnić rolę pojazdu pomocy drogowej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lawetarz

umywalnia kapłańska w zakrystii lub w klasztorach przed wejściem do refektarza; lawatarz, lawaterz, lawator, lawatorium

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawina

1. ogromne masy śniegu, lodu, gleby bądź skał, staczające się bądź spadające gwałtownie po zboczu góry;
2. bardzo duża ilość czegoś nagle pojawiająca się gdzieś

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) masa śniegu, lodu, ziemi lub kamieni schodząca ze stoku górskiego;

(1.2) pot. duża ilość czegoś

Lawina – gwałtowna utrata stabilności i przemieszczanie się: spadanie, staczanie lub ześlizgiwanie się ze stoku górskiego mas śniegu, lodu, gruntu, materiału skalnego, bądź ich mieszaniny (ruch jednego typu materiału z reguły powoduje ruch innego typu materiału znajdującego się na zboczu). Lawina jest najgwałtowniejszą postacią ruchów masowych i stanowi olbrzymie zagrożenie dla ludzi i ich otoczenia oraz infrastruktury. Występowanie lawin można jednak w pewnym stopniu przewidywać, a moment ich uruchomienia monitorować (np. przy wykorzystaniu geofonów jako systemu wczesnego ostrzegania, przy założeniu, że lawina powstaje w pewnej stałej strefie. Ewentualnie można monitorować szlaki schodzenia lawin, które są definiowane rzeźbą terenu. Jest to powszechna praktyka np. na terenach alpejskich).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lawinia

imię żeńskie

- Lawinia – imię żeńskie
- Lawinia (Lavinia) – powieść Ursuli K. Le Guin
- Lawinia (łac. Lavinia) – w mitologii rzymskiej królewna, córka Latinusa

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lawiniasty

tworzący lawiny, obfitujący w lawiny

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawininy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Lawinii lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawinisko

miejsce, gdzie nagromadził się śnieg przyniesiony przez lawinę

Lawinisko – usypisko powstałe z bloków śniegu, lodu i in. o różnej wielkości i strukturze (w zależności od typu lawiny), powstające w wyniku zatrzymania lawiny na skutek zmiany nachylenia stoku, dotarcia na przeciwstok lub napotkanie przeszkody terenowej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lawinowiec

pies pomagający w odnajdywaniu ludzi pod gruzami lub lawinami

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawinowo

przysłówek

(1.1) w sposób lawinowy, w sposób gwałtowny, masowy i trudny do zatrzymania

#### Źródła:

Wiktionary

# Lawinowy

przymiotnik

(1.1) dotyczący lawiny, związany z lawiną

(1.2) mający przebieg gwałtowny, masowy i trudny do zatrzymania

#### Źródła:

Wiktionary

# Lawirancki

→ lawirant

Patrz:lawirant

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawirant

osoba sprytnie postępująca w kłopotliwych sytuacjach, unikająca narażania się komukolwiek; drobny oszust

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawirantka

→ lawirant

Patrz:lawirant

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawirować

1. posuwać się naprzód, zręcznie omijając przeszkody; manewrować, kluczyć;
2. postępować sprytnie, przebiegle;
3. prowadzić statek żaglowy zmiennym kursem pod wiatr; halsować

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) przemieszczać się, zręcznie omijając przeszkody znajdujące się na drodze

(1.2) pejor. postępować w trudnych sytuacjach tak, żeby samemu odnieść korzyść, nie narażając się nikomu

(1.3) żegl. prowadzić statek żaglowy pod wiatr, naprzemiennie ustawiając go lewą lub prawą burtą do wiatru

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lawirowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) żegl. żeglowanie zmiennym kursem pod wiatr

(1.2) zręczne omijanie przeszkód w czasie ruchu

(1.3) przen. przebiegłe zachowanie się w kłopotliwych sytuacjach

#### Źródła:

Wiktionary

# Lawiusz

imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawiuszek

zdrobnienie od: Lawiusz (imię męskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawiuszkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Lawiuszka lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawiuszostwo

Lawiusz z małżonką; Lawiuszowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawiuszowie

imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawiuszowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Lawiusza lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawiza

w żeglarstwie: zbiorowe pomieszczenie mieszkalne załogi na statku; kubryk, orlop

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawonicha

ludowy taniec białoruski

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) choreogr. etn. białoruski taniec ludowy z parzystym metrum; żywiołowy, ostatnie dźwięki wzmocnione są charakterystycznym przytupywaniem

(1.2) muz. muzyka do lawonichy (1.1)

Lawonicha – białoruski taniec ludowy, wykonywany do melodii pieśni o tej samej nazwie. Dawniej znany jako krucicha (biał. круціха) ze względu na charakterystyczną figurę wirowania par. Utrzymany w metrum 2/4. Lawonicha to taniec parowo-zbiorowy, wesoły, żywiołowy i dynamiczny, z częstą zmianą figur i bogatym układem choreograficznym. Koniec każdej frazy muzycznej akcentowany jest lekkim przytupem. Nazwa pochodzi od imienia Lawon, Lawonicha to żona Lawona .

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lawor

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. miednica (do mycia)

#### Źródła:

Wiktionary

# Lawować

podmalowywać partie rysunku rozwodnionym tuszem albo farbą akwarelową w celu wzmocnienia plastyczności; cieniować

#### Źródła:

SJP.pl

# Lawowy

przymiotnik od: lawa

przymiotnik relacyjny

(1.1) geol. związany z lawą, dotyczący lawy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lawrence

[czytaj: lorens] miejscowość w USA

Osoby:

- David Herbert Lawrence – brytyjski pisarz
- Ernest Orlando Lawrence – amerykański fizyk, laureat Nagrody Nobla
- Fred Lawrence – angielski zawodowy snookerzysta i bilardzista
- Jennifer Lawrence – amerykańska aktorka, laureatka Oscara 2013 w kategorii Najlepsza Aktorka
- Thomas Edward Lawrence – brytyjski archeolog, wojskowy, pisarz i dyplomata, znany jako Lawrence z Arabii

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lawrens

sztucznie otrzymany pierwiastek chemiczny o symbolu Lr; lorens

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu Lr i liczbie atomowej 103

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lawson

nazwisko

Osoby o nazwisku Lawson:

- Aub Lawson – żużlowiec australijski
- Bianca Lawson – amerykańska aktorka filmowa i telewizyjna
- Eddie Lawson – amerykański kierowca motocyklów
- Ernest Lawson – amerykański malarz pochodzenia kanadyjskiego
- Iver Lawson – amerykański kolarz torowy
- Jack Lawson – brytyjski polityk i działacz związków zawodowych, minister, członek Partii Pracy
- Jarrion Lawson – amerykański lekkoatleta specjalizujący się w skoku w dal
- John Lawson Stoddard – amerykański podróżnik i reportażysta
- Joseph Lawson Howze – afroamerykański duchowny katolicki
- Leigh Lawson – brytyjski aktor filmowy, telewizyjny i teatralny, reżyser i scenarzysta
- Louis Lawson – brytyjski żużlowiec
- Maggie Lawson − amerykańska aktorka filmowa i telewizyjna
- Nigel Lawson – brytyjski polityk, kanclerz skarbu, członek Partii Konserwatywnej
- Nigella Lawson – brytyjska dziennikarka, autorka książek kucharskich, prezenterka telewizyjna
- Richard Lawson – amerykański aktor filmowy i telewizyjny
- Ricky Lawson – amerykański muzyk sesyjny, perkusista, kompozytor
- Robert Lawson – amerykański pisarz i rysownik
- Robert Lawson Vaught − amerykański logik i matematyk
- Ty Lawson – amerykański koszykarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lawsonia

ciernisty krzew z rodziny krwawnicowatych, występujący w strefie międzyzwrotnikowej, uprawiany ze względu na barwnik (hennę) otrzymywany z jego pędów; henna, turecznia, hennowy krzew

Lawsonia bezbronna (Lawsonia inermis L.) – gatunek rośliny z rodziny krwawnicowatych (Lythraceae). Nazywany jest także hennowym krzewem lub nadbarwią bezbronną. Jedyny przedstawiciel monotypowego rodzaju lawsonia (Lawsonia) Linn., Sp. Pl. 349. 1753. Kwitnie od października do listopada. Często uprawiany ze względu na pachnące kwiaty i pomarańczowoczerwony barwnik – hennę – pozyskiwany z liści.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lay'S

Lay’s – marka chipsów ziemniaczanych należąca do Frito-Lay (części PepsiCo) od 1965.

#### Źródła:

Wikipedia

# Lay's

[czytaj: lejs] marka chipsów ziemniaczanych

#### Źródła:

SJP.pl

# Lay'sy

[czytaj: lejsy] czipsy marki Lay's

#### Źródła:

SJP.pl

# Layering

rozbicie na warstwy, podział na warstwy

#### Źródła:

SJP.pl

# Layout

[czytaj: lejałt] układ graficzny książki, gazety, reklamy itp., określający rozmieszczenie nagłówka, tekstu i ilustracji, ich wielkość, kolorystykę i sposób wykonania

- layout – szablon, wzorzec, stały układ kompozycyjny strony publikacji w DTP
- layout – szablon stron internetowych
- layout – jedna z podstawowych technik akrobatycznych
- układ klawiatury (ang. keyboard layout)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lazania

potrawa na bazie makaronu i mięsnego sosu, zapiekana; lazanie; lasagna, lasagne

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kulin. pot. lasagne, lazanie (danie)

Lasagne (lp lasagna) (IPA: laˈzaɲɲe'), lazania – rodzaj makaronu w postaci dużych, prostokątnych płatów, a także typowo włoskie danie przygotowywane na bazie tego makaronu.

Makaron jest uprzednio gotowany lub układany na sucho (gotowy, dostępny w sprzedaży) w prostokątnym naczyniu, na przemian z warstwami farszu. Następnie potrawa jest zapiekana. Farsz stanowią najczęściej warstwy sosu pomidorowego z mięsem, beszamelu i sera, układane do wyczerpania składników. Zdarzają się przepisy na wersje wegetariańskie i na słodko. Danie podawane jest na gorąco.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lazanie

potrawa na bazie makaronu i mięsnego sosu, zapiekana; lasagna, lasagne; lazania

#### Źródła:

SJP.pl

# Lazar

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lazarecik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od lazaret

#### Źródła:

Wiktionary

# Lazarek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Lazaret

1. przestarzale: prowizoryczny szpital wojskowy;
2. dawniej: szpital lub miejsce odosobnienia dla chorych na trąd; leprozorium

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przest. (także gw-pl|Śląsk Cieszyński.) szpital wojskowy urządzony doraźnie w warunkach polowych;

(1.2) przest. szpital dla zakaźnie chorych, zwłaszcza dla trędowatych

(1.3) daw. gw-pl|Poznań. szpital (każdy)

Lazaret (z wł. lazaretto – szpital polowy, przytułek, z wł. Lazar – Łazarz, oraz z wł. Nazaretto – Nazaret) – dawne określenie szpitala wojskowego, zwłaszcza polowego, który przeznaczony był do opatrywania zranionych podczas walk oraz izolacji i leczenia chorych żołnierzy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lazaretowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) wojsk. med. związany z lazaretem; spełniający rolę lazaretu

#### Źródła:

Wiktionary

# Lazaron

żebrak, włóczęga uliczny we Włoszech; lazzarone

#### Źródła:

SJP.pl

# Lazaroński

→ lazaron

Patrz:lazaron

#### Źródła:

SJP.pl

# Lazaryści

członek Zgromadzenia Misji, zgromadzenia kapłanów katolickich

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lazarysta

członek Zgromadzenia Misji, zgromadzenia kapłanów katolickich

#### Źródła:

SJP.pl

# Lazaryta

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rel. członek Zakonu Rycerzy św. Łazarza

#### Źródła:

Wiktionary

# Lazio

[czytaj: lacjo] kraina historyczna w środkowych Włoszech, obecnie przemysłowo-rolniczy region ze stolicą w Rzymie; Lacjum

Lacjum (wł. Lazio) – region administracyjny w centralnych Włoszech, o powierzchni 17 203 km²; 5,2 mln mieszkańców ze stolicą w Rzymie (2,5 mln mieszkańców). Gęstość zaludnienia 302 os./km². Graniczy z regionami: Toskania, Umbria, Marche, Abruzja, Molise i Kampania.

- Największe miasta: Rzym, Viterbo, Civitavecchia, Rieti, Frosinone, Latina, Velletri
- Najwyższe wzniesienie: Terminillo (2216 m n.p.m.)
- Najdłuższe rzeki: Tyber, Garigliano

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lażować

rzadko:
1. pobłażać, folgować;
2. w grze w karty: impasować

#### Źródła:

SJP.pl

# Lazulina

gatunek owadożernej rośliny z rodziny pływaczowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Lazulit

zasadowy fosforan glinu, magnezu i żelaza, minerał barwy niebieskiej

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) miner. rzadki minerał z gromady fosforanów;

Lazulit – rzadki minerał z gromady fosforanów. Nazwa pochodzi od arab. azul (niebo); pers. lazhward (niebieski) oraz łac. lazulum (błękit), połączonego z gr. lithos (kamień, skała), nawiązując do charakterystycznej barwy tego minerału.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lazur

kolor niebieski, błękitny

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) jasny niebieski kolor

Błękit, lazur – kolor o odcieniu pomiędzy niebieskim a cyjanem, odpowiadający barwie czystego nieba w słoneczny dzień.

Błękit miał wiele znaczeń zmieniających się przez wieki. Symbolizował wierność, stałość uczuć, czystość i trwałość.

Słowo lazur jest pochodzenia francuskiego i często stosowane jest we Francji w odniesieniu do Morza Śródziemnego (także – Lazurowe Wybrzeże).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lazura

substancja do barwienia i konserwacji drewna

#### Źródła:

SJP.pl

# Lazurek

mnogooczak lazurek - motyl dzienny z rodziny modraszkowatych; modraszek ikar

Lazurek, gołąb lodowy jest jedną z najstarszych ras gołębi. Prawdopodobnie istnieje od około 200 lat. Należy do grupy barwnych. Najpierw została wyhodowana na Śląsku odmiana gładkonoga, potem w Saksonii i Turyngii pojawiły się gołębie łapciate. Występuje w 6 odmianach barwnych. Jego nazwa pochodzi od koloru.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Lazurowobłękitny

intensywnie niebieski o lazurowym odcieniu

#### Źródła:

SJP.pl

# Lazurowość

→ lazurowy

Patrz:lazurowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Lazurowy

mający barwę błękitną; modry

przymiotnik jakościowy

(1.1) koloru jasnoniebieskiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Lazury

pigmenty malarskie dające efekt półprzeźroczystości

#### Źródła:

SJP.pl

# Lazuryt

minerał koloru ciemnoniebieskiego lub granatowego, używany w zdobnictwie, dawniej także do wytwarzania ultramaryny, niebieskiej farby; lapis-lazuli, lapis lazuli

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) geol. miner. minerał z gromady krzemianów;

Lapis lazuli – skała metamorficzna powstała w wyniku przeobrażeń utworów węglanowych (wapieni i dolomitów) pod wpływem intruzji granitów, syenitów lub pegmatytów. Jej głównym składnikiem jest lazuryt, minerał z gromady krzemianów, zaliczany do grupy skaleniowców. Nazwa pochodzi od łac. lapis (kamień) oraz arab. azul i pers. lazhward = niebieski (niebo), nawiązuje do barwy skały.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Lazyjski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Lazami lub Lazyką, dotyczący Lazów lub Lazyki

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język lazyjski;

#### Źródła:

Wiktionary

# Lazyka

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. kraina historyczna i królestwo istniejące w zachodniej części współczesnej Gruzji;

Lazyka (gr. Λαζική, gruz. ლაზიკა, pers. ‏لازستان‎, orm. Եգեր) – zwana też po gruzińsku Egrisi, region historyczny i nazwa królestwa istniejącego w zachodniej części współczesnej Gruzji. Nazwa pochodzi od Lazów, ludu który swego czasu dominował w miejscowych elitach rządzących.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Lazzarone

żebrak, włóczęga uliczny we Włoszech; lazaron

#### Źródła:

SJP.pl

# Lazzi

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) teatr. komiczne wstawki dialogowe lub sytuacyjne improwizowane przez aktorów w komedii dell'arte

#### Źródła:

Wiktionary

# Lazzo

[czytaj: ladzdzo] komiczna, farsowa wstawka dialogowa w komedii dell'arte

#### Źródła:

SJP.pl

# Lałbzega

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. piłka do drewna

#### Źródła:

Wiktionary

# Lałbzyga

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. piłka do drewna

#### Źródła:

Wiktionary