# No

1. partykuła o wielu funkcjach w zdaniu;
2. japoński spektakl teatralno-operowy z XIV i XV w., składający się z dialogów, muzyki i tańca

partykuła

(1.1) pot. …oznaczająca przytaknięcie

(1.2) pot. …oznaczająca przyzwolenie

(1.3) pot. …oznaczająca ponaglenie

(1.4) pot. …oznaczająca zakłopotanie

No

- No – symbol chemiczny pierwiastka nobel
- .no – domena internetowa przypisana do Norwegii
- No – jezioro w Sudanie
- No – duńskie miasto w gminie Ringkøbing
- nō (jap. 能), również nōgaku (jap. 能楽) – jeden z głównych gatunków teatru japońskiego
- kod ISO języka norweskiego
- の (no) – jedna z sylab w japońskim piśmie hiragana
- No – piosenka z szóstego albumu studyjnego Shakiry, Fijación Oral Vol. 1
- No – piosenka z debiutanckiego albumu Temptation niemieckiej grupy Monrose
- No – piosenka z debiutanckiego albumu Dawida Podsiadły, Comfort and Happiness
- No – piosenka z drugiego albumu Meghan Trainor, Thank You
- No, także Full of Hate – pierwszy album grupy The Berzerker

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# No-Life

[czytaj: nołlajf] środowiskowo: osoba spędzająca bardzo dużo czasu w świecie wirtualnym; nolife

#### Źródła:

SJP.pl

# Noachid

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) potomek Noego

(1.2) osoba żyjąca według siedmiu praw Noego

#### Źródła:

Wiktionary

# Noah

- Noah – indonezyjski zespół pop-rockowy
- Noah – amerykański malarz
- Noe (ang. Noah) – postać biblijna
- Noah – luksemburski książę z dynastii Burbon-Parmeńskiej

#### Źródła:

Wikipedia

# Nob

wieś pojawiająca się w Księdze Sędziów Starego Testamentu

Nob – miejscowość biblijna w starożytnym Izraelu, wymieniana w Starym Testamencie.

Lokalizacja Nob jest niepewna. Musiało się znajdować w centralnej części wzgórz Judy, na północ od Jerozolimy. Identyfikacja z Ras el-Mesarif na stoku Góry Skopus uznawana jest obecnie za najbardziej trafioną, ze względu na kontakt wzrokowy ze Wzgórzem Świątynnym. Po odejściu w cień sanktuarium w Szilo, ze względu na utracenie Arki Przymierza, najprawdopodobniej w Nob znajdowało się najważniejsze miejsce kultu Bożego − Przybytek (hebr. miszkan). W Nob u kapłana Achimeleka szukał schronienia Dawid uciekający przed Saulem. Za tę pomoc udzieloną młodemu Dawidowi kapłani z Nob i mieszkańcy osady zapłacili życiem. W Nob składano w ofierze chleby pokładne. W sanktuarium przechowywany był miecz Filistyna Goliata pokonanego wcześniej przez Dawida.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nobel

1. złota moneta angielska bita w XIV i XV wieku;
2. potocznie: Nagroda Nobla; Nobel

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) pot. Nagroda Nobla

- Alfred Nobel – fundator Nagrody Nobla
- Anna Nobel-Nobielska – polska charakteryzator filmowa
- nobel – złota moneta angielska bita w XIV i XV wieku.
- nobel – pierwiastek chemiczny z grupy aktynowców
- Nobel – wieś na Ukrainie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nobelit

francuski przemysłowy materiał wybuchowy

Nobelit – francuski przemysłowy materiał wybuchowy, mieszanina 60% azotanu sodu, 20% nitrogliceryny, 14% nitrozwiązków aromatycznych, 4,4% stałych materiałów pędnych i 1,6% nitrocelulozy.

Właściwości:

- prędkość detonacji – 6200 m/s (przy gęstości 1,32 g/cm³)
- ciepło wybuchu – 4200 kJ/kg
- objętość właściwa gazów wybuchowych – 459 dm³/kg

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nobelium

z łaciny: nobel (pierwiastek chemiczny)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nobil

1. w starożytnym Rzymie: członek najwyższej warstwy społeczeństwa;
2. w średniowieczu i czasach nowożytnych: osoba szlacheckiego, rycerskiego pochodzenia; szlachcic

#### Źródła:

SJP.pl

# Nobile

1. w starożytnym Rzymie: członek najwyższej warstwy społeczeństwa;
2. w średniowieczu i czasach nowożytnych: osoba szlacheckiego, rycerskiego pochodzenia; szlachcic

#### Źródła:

SJP.pl

# Nobilitacja

1. nadanie szlachectwa osobie z innego stanu społecznego;
2. zaliczenie kogoś do grona osób ważnych, uprzywilejowanych, podwyższenie statusu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hist. nadanie szlachectwa;

(1.2) książk. podniesienie znaczenia, rangi kogoś lub czegoś; umieszczenie wyżej w jakiejś hierarchii

Nobilitacja (z łac.), poza popularnym znaczeniem słownikowym – uszlachcenie, czyli przejście do stanu szlacheckiego osoby (szlachectwo osobiste) lub osoby i jej rodziny (szlachectwo dziedziczne), niemających dotąd tytułu szlacheckiego. Nobilitacji dokonywała osoba panująca, panujący nadawał także danej rodzinie herb. Często uszlachceniu towarzyszyła też adopcja do istniejącego rodu heraldycznego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nobilitacyjny

→ nobilitacja

Patrz:nobilitacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Nobilitas

rzymskie uosobienie szlachectwa

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nobilitować

1. podnosić (podnieść) znaczenie czegoś
2. nadawać (nadać) szlachectwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Nobilny

przymiotnik

(1.1) daw. rzad. podniosły

(1.2) daw. rzad. o człowieku: szlachetny, lubiany

#### Źródła:

Wiktionary

# Nobis

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Noblista

laureat Nagrody Nobla

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba, która otrzymała Nagrodę Nobla

Nagroda Nobla – wyróżnienie przyznawane od początku XX wieku za wybitne zasługi dla ludzkości: naukowe, literackie lub w działaniach na rzecz pokoju. Zostało ustanowione ostatnią wolą fundatora – Alfreda Nobla, szwedzkiego przemysłowca i wynalazcy dynamitu. Początkowo było przyznawane w pięciu dziedzinach, jednak w roku 1968 ustanowiono dodatkową nagrodę z ekonomii. Laureaci są wyłaniani corocznie, choć zdarzały się lata bez wyróżnionych. Są nimi osoby żyjące, najwyżej trzy w każdej z dziedzin – oprócz przypadków uhonorowania nagrodą pokojową całych organizacji lub instytucji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Noblistka

→ noblista

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta, która otrzymała Nagrodę Nobla

Nagroda Nobla – wyróżnienie przyznawane od początku XX wieku za wybitne zasługi dla ludzkości: naukowe, literackie lub w działaniach na rzecz pokoju. Zostało ustanowione ostatnią wolą fundatora – Alfreda Nobla, szwedzkiego przemysłowca i wynalazcy dynamitu. Początkowo było przyznawane w pięciu dziedzinach, jednak w roku 1968 ustanowiono dodatkową nagrodę z ekonomii. Laureaci są wyłaniani corocznie, choć zdarzały się lata bez wyróżnionych. Są nimi osoby żyjące, najwyżej trzy w każdej z dziedzin – oprócz przypadków uhonorowania nagrodą pokojową całych organizacji lub instytucji.

Patrz:noblista

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nobliwiej

stopień wyższy od przysłówka: nobliwie

#### Źródła:

SJP.pl

# Nobliwość

wytworność, elegancja, szlachetność

#### Źródła:

SJP.pl

# Nobliwszy

stopień wyższy od przymiotnika: nobliwy

#### Źródła:

SJP.pl

# Nobliwy

szlachetny, wytworny, dystyngowany, elegancki

przymiotnik jakościowy

(1.1) książk. odznaczający się elegancją i dystyngowaniem; także. świadczący o takich cechach

(1.2) książk. o np. uczelniach: powszechnie szanowany i uważany za prestiżowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Noblowski

taki jak u Nobla, właściwy Noblowi, charakterystyczny dla Nobla itp.

przymiotnik

(1.1) dotyczący nagrody Nobla

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Noc

1. czas od zachodu do wschodu słońca
2. środ. nocna zmiana w pracy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) okres od zmierzchu do świtu;

Noc – część doby, w czasie której Słońce znajduje się poniżej linii horyzontu. Można też ją określić jako okres od zmierzchu do świtu. Zjawisko to występuje na planetach krążących wokół gwiazd – czyli ich satelitach, w tym również na Ziemi. Przeciwnym pojęciem jest dzień.

Nieco inaczej określa się noc astronomiczną, z którą mamy do czynienia, gdy Słońce znajduje się co najmniej 18° pod horyzontem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nocą

przysłówek czasu

(1.1) wtedy, gdy trwa noc

forma rzeczownika.

(2.1) N. lp. od: noc

#### Źródła:

Wiktionary

# Nocami

przysłówek czasu

(1.1) wielokrotnie i za każdym razem w nocy, podczas różnych nocy

forma rzeczownika.

(2.1) zob. noc.

#### Źródła:

Wiktionary

# Nocebo

negatywny efekt zdrowotny wywołany przez negatywne oczekiwania pacjenta wobec leczenia lub substancji, nawet jeśli są one obojętne; przeciwieństwo placebo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) farm. negatywne, niepożądane objawy zjawiska zwanego placebo, objawy uboczne;

Nocebo (łac. „będę szkodzić”) – niepożądane objawy przyjmowania placebo. Dolegliwości te (na przykład nudności, wymioty, ból głowy, senność, bezsenność, drętwienie, świąd, tachykardia, biegunka, wysypka, obrzęk) są najczęściej wywołane przez negatywne nastawienie pacjenta do terapii lub reakcją np. na nieakceptowany przez niego wygląd leku. Po raz pierwszy terminu reakcja nocebo użył Walter Kennedy w 1961 roku. Niektórzy badacze uważają, że śmierć w wyniku magii voodoo może być takim przypadkiem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nocek

nietoperz z rodziny mroczków

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. nazwa systematyczna|Myotis|Kaup|ref=tak., ssak latający, nietoperz prowadzący nocny tryb życia;

forma rzeczownika.

(2.1) D. lm. od: nocka

Nocek (Myotis) – rodzaj ssaków z podrodziny nocków (Myotinae) w obrębie rodziny mroczkowatych (Vespertilionidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nochal

potocznie: wielki, niezgrabny nos; nosisko

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) pot. zgrub. nos

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nochaty

rubasznie, potocznie: odznaczający się dużym, niezgrabnym nosem; nosaty

#### Źródła:

SJP.pl

# Nochowo

Nochowo (niem. Nochau) – wieś w Polsce, położona w województwie wielkopolskim, w powiecie śremskim, w gminie Śrem.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nocja

dawniej: wiadomość, pojęcie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. pojęcie, wiadomość

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nocka

1. ekspresywnie: noc;
2. potocznie: praca na nocną zmianę

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: noc

(1.2) pot. nocna zmiana w pracy, nocny dyżur

(1.3) pot. nocowanie

forma rzeczownika.

(2.1) D. i B. lp. od: nocek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nocki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Myotinae|Tate|ref=tak., podrodzina latających ssaków z rodziny mroczkowatych;

forma rzeczownika.

(2.1) M., B. i W. lm. od: nocek

(2.2) D. lp. oraz M., B. i W. lm. od: nocka

Nocki (Myotinae) – podrodzina ssaków z rodziny mroczkowatych (Vespertilionidae).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nocleg

1. wypoczynek nocny poza stałym miejscem zamieszkania, w podróży;
2. miejsce gdzie można przenocować

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) spanie nocą poza miejscem zamieszkania

(1.2) miejsce nocnego wypoczynku poza domem

- miejsce nocnego wypoczynku poza domem – baza noclegowa
- Nocleg – polski film psychologiczny z 1973 roku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Noclegodawca

osoba lub firma zapewniająca noclegi

#### Źródła:

SJP.pl

# Noclegować

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) przest. spędzać gdzieś noc

(1.2) przest. przyjmować na nocleg

#### Źródła:

Wiktionary

# Noclegowicz

człowiek nocujący u kogoś lub gdzieś poza miejscem zamieszkania

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba mająca nocleg poza domem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Noclegowiczka

kobieta nocująca u kogoś lub gdzieś poza miejscem zamieszkania

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta mająca nocleg poza domem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Noclegowisko

miejsce nocnego odpoczynku ludzi i niektórych zwierząt

#### Źródła:

SJP.pl

# Noclegownia

miejsce przeznaczone na nocleg dla ludzi przebywających poza domem lub osób bezdomnych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) miejsce urządzone na nocleg – zwykle dla osób bezdomnych lub ofiar klęsk żywiołowych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Noclegowy

przymiotnik od: nocleg

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z noclegiem, dotyczący noclegu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nocnica

1. roślina z rodziny nocnicowatych;
2. motyl nocny z rodziny sówek;
3. dawniej: lunatyczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) stpol. wszetecznica

Nocnica – postać demoniczna z zakresu demonologii słowiańskiej, wywodząca się z wierzeń przedchrześcijańskich, określana jako pośmiertna forma egzystencji ludzkiej duszy. Wskutek licznych przeobrażeń, jakie zaszły w demonologii ludowej, zazwyczaj utożsamiano ją ze zmorą. Wzmiankę o nocnicach znajdziemy m.in. w trzynastowiecznym Katalogu magii Brata Rudolfa, kazaniu polskiego husyty z XV wieku, czy też w Czarownicy powołanej z wieku XVII.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nocnicowate

rodzina roślin zielnych z rzędu goździkowców; dziwaczkowate

Nocnicowate, dziwaczkowate (Nyctaginaceae Juss.) – rodzina szeroko rozpowszechnionych głównie na terenach tropikalnych roślin zielnych i drzewiastych. Należy do rzędu goździkowców i składa się z 30–32 rodzajów i około 400 gatunków. Rodzina jest najbardziej zróżnicowana na obu kontynentach amerykańskich i tu jej przedstawiciele sięgają do chłodniejszych obszarów w Ameryce Północnej oraz do południowej Argentyny. Rośliny z tej rodziny wyróżniają się efektownym okwiatem i często barwnymi liśćmi kwiatostanowymi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nocnicowaty

o cechach nocnicowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nocnicówka

gatunek motyla nocnego; sówka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nocnicówki

gatunek motyla nocnego; sówka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nocniczek

zdrobnienie od: nocnik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: nocnik

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nocnik

naczynie do oddawania moczu i kału, używane zwłaszcza przez małe dzieci

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) naczynie do wypróżniania się, używane zwłaszcza przez małe dzieci;

(1.2) daw. pot. nocleg

(1.3) daw. nocowanie koni na pastwisku

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) daw. ktoś, kto włóczy się po nocy

Nocnik – zbiornik trzymany zwyczajowo pod łóżkiem, używany zazwyczaj jako urynał. Nocniki są często ceramiczne i mają pokrywki. Inne materiały to tworzywa sztuczne, miedź, srebro, porcelana (bourdaloue), szkło (Kuttrolf), nocniki drewniane w kształcie rur wykorzystywane w Turkmenistanie. Szczególną formę nocników są tzw. Bourdaloue wykorzystywane przez kobiety. Nocniki te były bogato zdobione, czasami z napisem "Auplaisir des dames..." (ku uciesze dam). Podobno nazwa pochodzi od francuskiego katolickiego księdza Louisa Bourdaloue, który wygłaszał długie kazania i arystokratki dyskretnie oddawały mocz do nocnika, co pozwalało na dłuższe kontemplowanie kazania. Po wynalezieniu klozetu wodnego w XIX wieku nocniki straciły swoją popularność. W starożytnej Grecji i Rzymie uryna była zbierana z urynałów i wykorzystywana do wybielania pościeli (fermentacja moczu produkuje amoniak). Rzymska nazwa to matula, matella, matellio. Bogaci Rzymianie posiadali nocniki ze srebra i złota i prawo rzymskie przewidywało sposoby dziedziczenia tych urządzeń. W Anglii nocniki są dawane jako prezent ślubny. Obecnie coraz częściej spotyka się nocniki plastikowe, nieoddające w niczym przepychu dawnych dni.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nocnikowy

→ nocnik

Patrz:nocnik

#### Źródła:

SJP.pl

# Nocny

dotyczący nocy

przymiotnik

(1.1) związany z nocą – mający miejsce w nocy, żyjący w nocy, pracujący w nocy, przeznaczony do użycia w nocy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) pot. autobus, tramwaj lub pociąg, który jeździ linią dostępną tylko w nocy

(2.2) pot. sklep otwarty w nocy (niekoniecznie całodobowy), najczęściej sprzedający alkohol

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nocobieg

rodzaj ptaków z rodziny żwirowcowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Nocolot

nocolot wielki, nocolot szary - amerykańskie gatunki ptaków z rzędu nocolotowych

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ornit. ptak z rodziny nocolotów, występujący w Ameryce Centralnej i tropikalnej części Ameryki Południowej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nocolotowe

rząd ptaków neognatycznych

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Nyctibiiformes|ref=tak., rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych;

Nocolotowe (Nyctibiiformes) – nowo wyróżniony rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych (Neognathae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nocolubek

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Nyctophilus|Leach|ref=tak., rodzaj nietoperzy z podrodziny mroczków;

(1.2) zool. nietoperz z rodzaju nocolubków (1.1)

Nocolubek (Nyctophilus) – rodzaj ssaków z podrodziny mroczków (Vespertilioninae) w obrębie rodziny mroczkowatych (Vespertilionidae).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nocolubki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Nyctophilini|Peters|ref=tak., plemię nietoperzy z podrodziny mroczków;

forma rzeczownika.

(2.1) M., B. i W. lm. od: nocolubek

Mroczaki (Vespertilionini) – plemię ssaków z podrodziny mroczków (Vespertilioninae) w obrębie rodziny mroczkowatych (Vespertilionidae).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nocoń

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nocoświetlik

wiciowiec wchodzący w skład planktonu morskiego, mający zdolność świecenia w ciemności

#### Źródła:

SJP.pl

# Nocować

1. spać gdzieś przez noc;
2. przyjmować kogoś na noc

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. przenocować, zanocować)

(1.1) spędzać gdzieś noc, najczęściej w obcym miejscu

czasownik przechodni niedokonany (dk. przenocować)

(2.1) dawać komuś spać u siebie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nocowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) spędzanie gdzieś nocy, zazwyczaj w obcym miejscu

(1.2) przyjmowanie kogoś na noc

#### Źródła:

Wiktionary

# Nocowanka

potocznie: impreza dla dzieci w domu jednego z nich, połączona z nocowaniem

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. spotkanie towarzyskie dzieci połączone z nocowaniem u jednego z nich

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nocowanko

potocznie: impreza dla dzieci w domu jednego z nich, połączona z nocowaniem

#### Źródła:

SJP.pl

# Noculak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nocuń

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nocyceptor

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) receptor bólowy

Nocyceptor, inaczej receptor bólowy – receptor reagujący na bodźce uszkadzające tkanki. Może wywołać mechanizm obronny, np. odruch.

Nocyceptory występują w postaci wolnych zakończeń nerwowych neuronów otaczających tkanki takie jak skóra czy rogówka, lecz także w narządach wewnętrznych jak mięśnie czy jelita. Źródła tych neuronów są zlokalizowane w grzbietowym korzeniu zwoju lub w zwoju trójdzielnym. Mogą być pobudzane przez różne bodźce: mechaniczne, termiczne, chemiczne, elektryczne.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Noczniok

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. nocnik

#### Źródła:

Wiktionary

# Node

[czytaj: nołd] komputer wyposażony w kartę sieciową i stanowiący element sieci podobnych komputerów

#### Źródła:

SJP.pl

# Nodoida

krzywa stosowana przy analizie niestabilności materii nukleonowej

#### Źródła:

SJP.pl

# Nodozaur

rodzaj dinozaura ptasiomiednicznego z grupy ankylozaurów

Nodozaur (Nodosaurus) – rodzaj ankylozaura z rodziny nodozaurów (Nodosauridae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nodozaury

rodzaj dinozaura ptasiomiednicznego z grupy ankylozaurów

Nodozaury (Nodosauridae) – rodzina dinozaurów z grupy ankylozaurów.

Były to duże (długość ciała do 7 m, ciężar do ok. 3 t), czworonożne, roślinożerne dinozaury ptasiomiedniczne (Ornithischia). Żyły od środkowej jury do późnej kredy na terenach współczesnych Europy, Ameryki Północnej, Azji, Australii oraz Antarktydy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nodula

owalny lub nieregularny w kształcie twór, spotykany głównie w meteorytach żelaznych

#### Źródła:

SJP.pl

# Nodulacja

proces tworzenia się brodawek korzeniowych lub łodygowych u roślin na skutek infekcji bakterii brodawkowych; brodawkowanie

Rhizobium, ryzobia - ekologiczna grupa Gram-ujemnych, tlenowych, nieprzetrwalnikujących, urzęsionych pałeczek o niewielkich rozmiarach (0,5–0,9 x 1,2–3,0 μm). Ryzobia dzielą się na "stare" czyli rodzaje: Bradyrhizobium, Azorhizobium, Mesorhizobium, Rhizobium i Ensifer oraz "nowe" czyli rodzaje: Burkholderia, Devosia, Cupravidus, Ochrobactrum, Microvirga, Methylobacterium, Phyllobacterium i Shinella. "Nowe" ryzobia obejmują taksony które w wyniku horyzontalnego transferu genów nabrały umiejętności do asymilacji azotu atmosferycznego. Ryzobia współżyją z roślinami motylkowymi w mutualistycznej relacji. Powodują one powstanie brodawek na korzeniach tych roślin. Do komórek korzenia bakterie dostają się przez specjalną strukturę - nić infekcyjną. Po infekcji dzielą się intensywnie, pobudzając komórki gospodarza do szybkiego wzrostu, który prowadzi do powstania brodawek. Po dostaniu się do wnętrza komórek roślinnych przechodzą zmiany metaboliczne stając się tzw. bakteroidami i w tej formie dopiero zaczynają asymilować azot atmosferyczny. Różowe zabarwienie brodawek świadczy o procesie wiązania azotu. Największa intensywność wiązania występuje przed kwitnieniem. Bakteria wiążąca N2 przetwarza go w NH3 lub aminokwas glutaminę i w tej postaci przekazuje komórkom roślinnym. Roślina dostarcza bakterii związki węgla i zapewnia warunki rozwoju. Część zasymilowanego przez bakterie azotu zasila glebę, i z tej przyczyny rośliny motylkowate są ważnym elementem w płodozmianie, uprawia się także jako zielony nawóz.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nodus

część kielicha mszalnego

#### Źródła:

SJP.pl

# Nodzyński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Noe

postać biblijna, budowniczy arki, na której schronienie przed potopem znalazł on, jego rodzina i po jednej parze ze wszystkich gatunków zwierząt

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) bibl. postać starotestamentowa, budowniczy arki w czasach potopu;

(1.2) rzad. imię|polski|m.;

Noe (hebr. ‏נוח‎ Noaḥ, arab. ‏نوح‎ Nūḥ, w tłumaczeniu na pol. znaczy: „odpoczynek; pocieszenie”) – postać w religiach abrahamowych, syn Lameka i dziewiąty potomek w linii od Adama przez Seta, patriarcha, człowiek prawy i sprawiedliwy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Noel

anglosaskie imię męskie

- Noel – miasto w stanie Missouri, w hrabstwie McDonald
- Desmond Noel – grenadyjski piłkarz
- Evan Noel – brytyjski gracz w rackets
- Nerlens Noel – amerykański koszykarz
- Paul Noel – amerykański koszykarz
- Noel Redding (1945–2003) – brytyjski basista, członek The Jimi Hendrix Experience

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noemat

przedmiot dany w akcie świadomościowym, czyli noezie

Noemat (gr. νόημα) − treść myśli, w przeciwieństwie do aktu myślowego, czyli noezy.

- W filozofii Edmunda Husserla: to, ku czemu kierują się intencje aktów i przeżyć świadomych.
- W teorii prawa Amedea Contego: termin "norma" może oznaczać noemat deontyczny, rozumiany jako "byt intencjonalny" oraz "stan rzeczy deontyczny in intellectu".

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noematycznie

→ noematyczny

Patrz:noematyczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Noematyczny

→ noemat

Patrz:noemat

#### Źródła:

SJP.pl

# Noematyka

metoda badawcza Pisma Świętego, analizująca sens dosłowny i symboliczny zapisów biblijnych; teoria sensów

#### Źródła:

SJP.pl

# Noemi

imię żeńskie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

Noemi (hebr. Naomi, נָעֳמִי) – imię żeńskie pochodzenia semickiego. Wywodzi się od hebrajskiego słowa oznaczającego „moja słodycz”.

Według starotestamentowej Księgi Rut Noemi była żoną Elimeleka z Betlejem i matką jego dwóch synów. W czasie wielkiego głodu Noemi opuściła rodzinne miasto i udała się ze swym mężem do kraju Moabu, by tam się osiedlić. Tam też straciła męża i synów. Przeżyły wraz z nią jej dwie synowe Orpa i Rut. Orpa odeszła, a druga synowa, Rut pozostała wraz z Noemi.
Kiedy wróciły do Betlejem, ludzie pytali:

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Noetherowski

[czytaj: nyterowski] charakterystyczny dla Emmy Noether

#### Źródła:

SJP.pl

# Noetyczny

rozumowy, dający się pojąć rozumem

przymiotnik

(1.1) związany z noetyką, dotyczący poznania intelektualnego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Noetyka

teoria poznania

Noetyka (gr. noetikós – dosł. `dotyczący poznania intelektualnego`) – w filozofii rodzaj poznania, nazywany noetycznym, intelektualnym, poznaniem serca lub intuicją, u podstaw którego znajduje się uznanie istnienia rzeczywistości ponadzmysłowej oraz zdolności człowieka do jej bezpośredniego poznania. Noetyka jest umiejętnością (sztuką) uchwycenia głębokiej i nieprzemijalnej prawdy, swoistym wglądem w istotę rzeczy. Choć przysługuje z natury każdemu człowiekowi, domaga się - podobnie jak talent – odkrycia i pielęgnowania.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noeza

1. intencjonalny akt świadomości w fenomenologii Edmunda Husserla;
2. u Platona: czysta myśl, dzięki której człowiek poznaje idee

Noeza (stgr. νόησις, noesis), zwana także intelekcją lub intuicją intelektualną to w znaczeniu ogólnym: bezpośredni wgląd w stan rzeczy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noga

1. kończyna dolna człowieka; kończyna zwierzęcia;
2. stopa;
3. podpora sprzętu, przyrządu;
4. potocznie o kimś nieudolnym; niedołęga, ofiara;
5. potocznie o piłce nożnej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) anat. kończyna dolna człowieka lub jedna z kończyn czworonoga;

(1.2) element budowy mebla

(1.3) pot. piłka nożna

(1.4) pot. człowiek słaby w danej dziedzinie, nieuzdolniony w danym kierunku lub nieznający się na czymś

(1.5) pot. stopa

(1.6) stpol. stopa zwierzęcia

- noga – kończyna miedniczna kręgowców (u ludzi nazywana kończyną dolną), a u zwierząt czworonożnych również kończyna piersiowa;
- noga – inne określenie stopy, czyli końcowej części nogi;
- noga – brzuszna część ciała mięczaków;
- noga (łac. pes, w l.mn. pedes) – parzyste odnóże na pierścieniach tułowia owadów dorosłych, a u wielu larw także na odwłoku (nogi odwłokowe);
- noga – wspornik wielu mebli;
- pejoratywne określenie osoby mało zorientowanej w pewnej dziedzinie – np. noga z matematyki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nogacki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nogaj

przedstawiciel ludu tureckiego zamieszkującego tereny Kaukazu

Nogaj (ur. ? – zm. 1299) – wódz Złotej Ordy.

Pomimo że był prawnukiem Dżocziego, Nogaj formalnie piastował tylko stanowisko dowódcy tümenu (tümen begi) i sprawował władzę nad częścią Złotej Ordy rozciągającą się na zachód od Donu. Wyróżnił się w kampaniach przeciwko Ilchanidom na początku lat sześćdziesiątych zaś w roku 1264 poprowadził wojska Złotej Ordy i Bułgarów przeciwko Bizancjum, które wcześniej sprzymierzyło się z Hulegu (1256–1265). Później cesarz Michał VIII (1259–1281) zawarł jednak sojusz z Nogajem, któremu w roku 1272 oddał za żonę swoją nieślubną córkę Eufrozynę. Odtąd Mongołowie Nogaja regularnie najeżdżali Bułgarię jako sojusznicy Bizancjum, by w końcu zmusić cara Jerzego Tertera (1280–1292) do uznania zwierzchności chana i oddania synowi Nogaja, Dżöge (1299–1300) (bułg. Czaka), swojej córki za żonę. Jednocześnie syn cara Teodor Swetosław (1300–1324) został zakładnikiem na dworze Nogaja. Nogaj rozciągnął swoją władzę także na pomniejszych bułgarskich dynastów panujących w Widyniu i Braniczewie. Zwierzchnictwo mongolskie w roku 1291 przyjął również król Serbii Stefan Urosz Milutin (1281–1321), oddając swojego syna Stefana Urosza Deczańskiego (1321–1331) Nogajowi za zakładnika.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nogajka

przedstawicielka ludu tureckiego zamieszkującego tereny Kaukazu

#### Źródła:

SJP.pl

# Nogajowie

lud zamieszkujący tereny Kaukazu

Nogajowie (przest. nagaj, Nogajscy Tatarzy, także Krymscy Stepowi Tatarzy, własna nazwa – ногай [noˈɣaj]) – lud turecki, zamieszkujący Kaukaz Północny, południowe Powołże i Półwysep Krymski.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nogajski

dotyczący Nogajów (ludu kaukaskiego), właściwy Nogajom

#### Źródła:

SJP.pl

# Nogal

ptak z rzędu kuraków

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ornit. ptak z rodziny nazwa systematyczna|Megapodiidae|ref=tak.;

Nogal – jednostka osadnicza w Stanach Zjednoczonych, w stanie Nowy Meksyk, w hrabstwie Lincoln.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nogalski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nogat

rzeka w Polsce

Nogat – rzeka będąca wschodnim ramieniem ujściowym Wisły, oddzielona od drugiego z ramion, Leniwki, śluzą w Białej Górze. Żeglowna na całej długości. Uchodzi licznymi odnogami do Zalewu Wiślanego, tworząc niewielką deltę.

Długość rzeki wynosi 62 km, a powierzchnia jej dorzecza 1330 km².

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nogaweczka

zdrobnienie od: nogawka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zdrobn. od: nogawka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nogawica

część spodni okrywająca jedną nogę; nogawka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. część spodni okrywająca nogę

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nogawice

część spodni okrywająca jedną nogę; nogawka

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) stpol. spodnie

forma rzeczownika.

(2.1) M., B. i W. lm. od: nogawica

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nogawka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kraw. część spodni okrywająca nogę

#### Źródła:

Wiktionary

# Nogawkowy

→ nogawka

Patrz:nogawka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nogi

1. kończyna dolna człowieka; kończyna zwierzęcia;
2. stopa;
3. podpora sprzętu, przyrządu;
4. potocznie o kimś nieudolnym; niedołęga, ofiara;
5. potocznie o piłce nożnej

- noga – kończyna miedniczna kręgowców (u ludzi nazywana kończyną dolną), a u zwierząt czworonożnych również kończyna piersiowa;
- noga – inne określenie stopy, czyli końcowej części nogi;
- noga – brzuszna część ciała mięczaków;
- noga (łac. pes, w l.mn. pedes) – parzyste odnóże na pierścieniach tułowia owadów dorosłych, a u wielu larw także na odwłoku (nogi odwłokowe);
- noga – wspornik wielu mebli;
- pejoratywne określenie osoby mało zorientowanej w pewnej dziedzinie – np. noga z matematyki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nogieć

dawniej: nikczemnik, nicpoń, ladaco, hultaj

#### Źródła:

SJP.pl

# Nogietek

roślina ozdobna z rodziny astrowatych, o długich, lancetowatych liściach, hodowana często w ogródkach; nagietek

#### Źródła:

SJP.pl

# Nogińsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Rosji, w obwodzie moskiewskim, nad Klaźmą;

Nogińsk (ros. Ногинск) – miasto w Rosji, w obwodzie moskiewskim, nad Klaźmą (dopływ Oki). Około 103,9 tys. mieszkańców (2020).

Prawa miejskie od 1781 roku, poprzednie nazwy: Rogoża (do 1506), Stary Rogoski Jam (1506–1781), Bogorodsk (1781–1930). Obecna nazwa miasta upamiętnia rewolucjonistę Wiktora Nogina (1878–1924). W latach 1781–1929 Bogorodsk (w źródłach polskich także Bogorodzk) był stolicą powiatu (ujezdu) bogorodskiego.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nogiński

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nogińskiem, dotyczący Nogińska

#### Źródła:

Wiktionary

# Nogogłaszczek

odnóże pajęczaka; nogogłaszczka

Nogogłaszczki, szczękonóżki (pedipalpi) – druga para przysadek głowotułowia, tj. odnóży pajęczaków, położona bezpośrednio za otworem gębowym, służą one do rozdrabniania pokarmu oraz jako narządy dotykowe. Składają się z sześciu członów, przypominają odnóża kroczne u osobników młodocianych i samic. Na biodrach nogogłaszczek znajdują się wyrostki szczękowe wykorzystywane do rozdrabniania oraz filtrowania pokarmu. U samców zmodyfikowane dystalne człony nogogłaszczek służą za narządy kopulacyjne. Nogogłaszczki są homologiczne do żuwaczek u skorupiaków i odpowiednikiem żuwaczek u tchawkowców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nogogłaszczka

odnóże pajęczaka; nogogłaszczka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nogogłaszczki

odnóże pajęczaka; nogogłaszczka

Nogogłaszczki, szczękonóżki (pedipalpi) – druga para przysadek głowotułowia, tj. odnóży pajęczaków, położona bezpośrednio za otworem gębowym, służą one do rozdrabniania pokarmu oraz jako narządy dotykowe. Składają się z sześciu członów, przypominają odnóża kroczne u osobników młodocianych i samic. Na biodrach nogogłaszczek znajdują się wyrostki szczękowe wykorzystywane do rozdrabniania oraz filtrowania pokarmu. U samców zmodyfikowane dystalne człony nogogłaszczek służą za narządy kopulacyjne. Nogogłaszczki są homologiczne do żuwaczek u skorupiaków i odpowiednikiem żuwaczek u tchawkowców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nogogłaszczkowce

pajęczak charakteryzujący się wydłużonymi, cieniutkimi odnóżami; spawęk

Spawęki, nogogłaszczkowce (Pedipalpi) – wyróżniany przez część autorów takson pajęczaków o niepewnym monofiletyzmie. Należy tu około 500 opisanych gatunków zasiedlających głównie strefę tropikalną i subtropikalną.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nogogłaszczkowiec

pajęczak charakteryzujący się wydłużonymi, cieniutkimi odnóżami; spawęk

#### Źródła:

SJP.pl

# Nogolotka

rodzaj płazów bezogonowych z rodziny żab latających

#### Źródła:

SJP.pl

# Nogolotkowate

rodzina płazów bezogonowych; żaby latające

Nogolotkowate, żaby latające (Rhacophoridae) – rodzina płazów z rzędu płazów bezogonowych (Anura).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nogomyjka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) niecka do dezyznfekcji stóp, np. na pływalni

#### Źródła:

Wiktionary

# Nogoprządka

przedstawiciel rzędu owadów uskrzydlonych

#### Źródła:

SJP.pl

# Nogoprządki

rząd owadów obejmujący około 300 gatunków

Nogoprządki (Embiidina syn. Embioptera syn. Embiodea) – rząd owadów liczący około 300 gatunków.

Nogoprządki są owadami małymi lub średniej wielkości prowadzącymi nocny tryb życia. Wyraźny dymorfizm płciowy. Samce są drapieżne i najczęściej posiadają dwie pary skrzydeł. Samice są roślinożerne i bezskrzydłe. Owady obu płci mają gruczoły przędne na końcach przednich nóg.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nogopłetwe

rząd ryb obejmujący około 300 gatunków drapieżnych ryb strefy dennej; żabnicokształtne

Żabnicokształtne, nogopłetwe (Lophiiformes) – rząd morskich ryb promieniopłetwych (Actinopterygii), charakteryzujących się wielką paszczą i obecnością wiciowatego wabika umieszczonego na głowie ryby. W zapisie kopalnym znane są z morskich osadów dolnego eocenu. Współcześnie występują w wodach oceanicznych strefy tropikalnej, subtropikalnej i umiarkowanej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nogopłetwy

o cechach nogopłetwych (rząd ryb)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nogować

rzadko, środowiskowo: iść pieszo, biec, uciekać

#### Źródła:

SJP.pl

# Nogowczyce

Nogowczyce (dodatkowa nazwa w j. niem. Nogowschütz) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie strzeleckim, w gminie Ujazd.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nogozbieraczka

pszczoła zbierająca i transportująca pyłek w koszyczkach na odnóżach

#### Źródła:

SJP.pl

# Nohaj

jeden z wodzów Złotej Ordy; Nogaj

#### Źródła:

SJP.pl

# Nohajec

przestarzałe: Tatar z hordy koczującej nad Morzem Azowskim

#### Źródła:

SJP.pl

# Nohajski

→ Nohaj

Patrz:Nohaj

#### Źródła:

SJP.pl

# Nohant

[czytaj: noĄ] wieś we Francji

- Nohant-Vic – miejscowość we Francji, w Regionie Centralnym-Dolinie Loary, w departamencie Indre, upamiętniona romansem Fryderyka Chopina i George Sand
- Nohant-en-Goût – miejscowość we Francji, w Regionie Centralnym-Dolinie Loary, w departamencie Cher
- Nohant-en-Graçay – miejscowość we Francji, w Regionie Centralnym-Dolinie Loary, w departamencie Cher

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noir

[czytaj: nłar]
1. film noir - gatunek amerykańskich filmów gangsterskich z lat 40. XX wieku; czarny film, czarne kino, kino noir;
2. powieść noir - gatunek literacki zaliczany do nurtu powieści kryminalnej; czarny kryminał

przymiotnik relacyjny

(1.1) film. liter. związany z tematyką kryminalną, ukazujący cynicznych bohaterów i pesymistyczny obraz społeczeństwa

- powieść noir
- film noir
  - neo-noir
- Glacier Noir – lodowiec w Alpach
- Noir – serial anime
- Noir – album zespołu B.A.P

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Noise

[czytaj: nojz] typ hałaśliwej industrialnej muzyki elektronicznej

Noise (z ang. „szum, hałas”) – niejednoznaczny termin odnoszony do pewnych odmian muzyki elektronicznej oraz tworzonej z użyciem instrumentów analogowych, w tym stricte rockowej (zwykle w zestawieniach: noise rock, noise pop).

Podwaliny estetyki noise/industrial kładł Luigi Russolo, włoski futurysta, malarz i kompozytor muzyki bruitystycznej. Był autorem manifestu o tytule „Sztuka Hałasu” (L'arte dei rumori) (1913). Kontynuatorem jego koncepcji był Edgar Varèse. Postacie równie ważne to John Cage oraz Karlheinz Stockhausen.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noisette

[czytaj: nuaZET]
1. mały, okrągły kawałek polędwicy, smażony na maśle;
2. kuleczka wielkości orzecha laskowego, wycięta z ziemniaków

Noisette – koncertowy album grupy Soft Machine nagrany w styczniu 1970 r. i wydany w 2000 r.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nojek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nojem

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. czynsz

Nagem (lb. Nojem) – wieś (Uertschaft) w zachodnim Luksemburgu, w kantonie Redange, w gminie Redange-sur-Attert. Do 3 października 2015 miejscowość leżała w dystrykcie Diekirch. Liczy 288 mieszkańców (31 grudnia 2022).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Noji

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nojść

czasownik przechodni dokonany

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. znaleźć

#### Źródła:

Wiktionary

# Nojszewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nojym

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. czynsz

#### Źródła:

Wiktionary

# Nok

wolny koniec poziomych albo ukośnych drzewc omasztowania, np. bomu, bukszprytu, rei

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) żegl. wolny koniec poziomych drzewc w omasztowaniu żaglowca;

- nok – wolny koniec poziomych drzewc w omasztowaniu jednostki żaglowej
- Nok – kultura ludu zamieszkującego niegdyś tereny dzisiejszej środkowej Nigerii
- NOK (niem. Nord-Ostsee-Kanal) – Kanał Kiloński, kanał morski łączący Bałtyk z Morzem Północnym
- NOK – oznaczenie waluty korony norweskiej
- NOK – Narodowa Organizacja Kobiet, zał. w 1918
- NOK – najwyższy organ kontroli
- Nok – potok, dopływ Słopniczanki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nokaut

[czytaj nokałt] w sportach walki:
a) cios eliminujący rywala z dalszej walki; knock-out; knockout
b) nokaut techniczny - zakończenie walki przez sędziego i uznanie zawodnika za pokonanego z powodu odniesionych obrażeń zagrażających zdrowiu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) sport. w sportach walki: cios powalający przeciwnika i uniemożliwiający dalszy pojedynek;

Nokaut (ang. knockout, skr. KO) – w niektórych sportach walki, takich jak boks, kickboxing, boks tajski, niezdolność do podjęcia dalszej walki w określonym czasie, zwykle dziesięciu sekund, odliczanych przez sędziego ringowego. Najczęściej powstaje z powodu utraty przytomności, zamroczenia, wyczerpania, bądź kontuzji. Nokautem nazywa się również (przepisową lub nieprzepisową) akcję zawodnika (np. powalenie), która skutkuje wspomnianą niezdolnością u przeciwnika.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nokautować

1. w boksie: zadawać nokaut, cios wykluczający przeciwnika z dalszej walki;
2. w przenośni: odnosić niekwestionowane, wysokie zwycięstwo; powalać, bić na głowę

czasownik przechodni niedokonany (dk. znokautować)

(1.1) sport. uniemożliwiać rywalowi dalszą walkę poprzez zadanie unieszkodliwiającego ciosu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nokautowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) sport. cios powalający przeciwnika i uniemożliwiający dalszy pojedynek

#### Źródła:

Wiktionary

# Nokautowy

→ nokaut

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z nokautem, dotyczący nokautu

Patrz:nokaut

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nokdaun

[czytaj: nokdałn] w sportach walki: cios powalający rywala na deski ringu, ale niekończący walki; knock-down; knockdown

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nokia

produkt marki Nokia

Nokia – fińskie przedsiębiorstwo zajmujące się technologiami telekomunikacyjnymi. Znane z produkcji telefonów komórkowych. W kwietniu 2014 dział urządzeń i usług został przejęty przez Microsoft, a w maju 2016 dział telefonów podstawowych (ang. featurephone) został odkupiony przez FIH Mobile (Foxconn) oraz HMD Global, który odkupił również 10-letnią licencję na prawa do korzystania z marki Nokia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noks

jednostka natężenia oświetlenia; jedna dziesięciotysięczna luksa

Luks (lx) – jednostka natężenia oświetlenia E w układzie SI (jednostka pochodna układu SI). Nazwa pochodzi od łac. lux – światło.

  \mathrm {1\,lx=1\,{\frac {lm}{m^{2}}}=1\,{\frac {cd\cdot sr}{m^{2}}}}

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noktambuliczka

lunatyczka

#### Źródła:

SJP.pl

# Noktambulik

lunatyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Noktambulistka

→ noktambulista

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) lunatyczka, somnambuliczka

Patrz:noktambulista

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Noktambulizm

wykonywanie różnych czynności we śnie; somnambulizm, lunatyzm

#### Źródła:

SJP.pl

# Noktowidz

osoba oglądająca coś w nocy, w ciemnościach

#### Źródła:

SJP.pl

# Noktowizja

technika dająca możliwości dokładnego widzenia w ciemności dzięki promieniowaniu podczerwonemu

Noktowizor – urządzenie umożliwiające widzenie w półmroku (potrzebuje on niewielkiego natężenia światła do działania). Jest ono wykorzystywane przez wojsko lub oddziały paramilitarne, służby wywiadowcze, a także przez myśliwych do obserwacji otoczenia w nocy lub przy znikomym oświetleniu (np. w jaskiniach oraz ciemnych pomieszczeniach). Dzięki noktowizorom żołnierze są w stanie dostrzec swoich przeciwników bez używania dodatkowych źródeł światła.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noktowizor

urządzenie dająca możliwość dokładnego widzenia w ciemności dzięki przetwarzaniu promieniowania podczerwonego w obraz widzialny dla obserwatora

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) urządzenie umożliwiające widzenie w ciemności;

Noktowizor – urządzenie umożliwiające widzenie w półmroku (potrzebuje on niewielkiego natężenia światła do działania). Jest ono wykorzystywane przez wojsko lub oddziały paramilitarne, służby wywiadowcze, a także przez myśliwych do obserwacji otoczenia w nocy lub przy znikomym oświetleniu (np. w jaskiniach oraz ciemnych pomieszczeniach). Dzięki noktowizorom żołnierze są w stanie dostrzec swoich przeciwników bez używania dodatkowych źródeł światła.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Noktowizyjny

przymiotnik od: noktowizja, noktowizor

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z noktowizją, dotyczący noktowizji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nokturia

wzmożone wydalanie moczu w nocy wskutek niewydolności serca lub nerek; nykturia

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nokturn

1. wolny utwór muzyczny z kontrastującą szybką częścią środkową, zwykle na fortepian, rozpowszechniony w XIX w.
2. obraz przedstawiający nocny krajobraz
3. utwór poetycki odnoszący się do nocy, jej opisu, nocnych rozmyślań itp.

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) muz. instrumentalna forma muzyczna inspirowana nastrojem nocy;

(1.2) szt. dzieło malarskie przedstawiające postacie, pejzaż w nocnej scenerii;

(1.3) liter. utwór liryczny o refleksyjnej tematyce, opisujący nocne rozmyślania lub nastrojowe nocne krajobrazy

- nokturn (muzyka) – forma muzyczna;
- nokturn (malarstwo) – obraz przedstawiający scenę nocną, zwłaszcza w przyrodzie;
- nokturn (literatura) – utwór liryczny o tematyce refleksyjnej, opisujący nocne rozmyślania lub nastrojowe krajobrazy nocne;
- nokturn (liturgia) – część Jutrzni w układzie sprzed reformy liturgicznej po Soborze watykańskim II;
- nokturn (prawosławie) – nabożeństwo sprawowane w nocy (gr. Mesonitktikon, inaczej „Nabożeństwo środka nocy”).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nokturnowy

mający cechy nokturnu, przepełniony tajemniczością i niepokojem

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z nokturnem, dotyczący nokturnu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nol

rzadki skrót od: Niezidentyfikowany Obiekt Latający; UFO (częściej)

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) = niezidentyfikowany obiekt latający

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nolepa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. przypiecek

#### Źródła:

Wiktionary

# Noleźne

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. znaleźne

#### Źródła:

Wiktionary

# Nolife

[czytaj: nołlajf] środowiskowo: osoba spędzająca bardzo dużo czasu w świecie wirtualnym; no-life

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) slang. człowiek o aktywności ograniczonej do kilku czynności, aspołeczny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nolina

rodzaj roślin z rodziny szparagowatych

Nolina (Nolina A. Michaux) – rodzaj roślin z rodziny szparagowatych (Asparagaceae). Należy do niego 21, 23 lub nawet 30 gatunków. Zaliczane tu dawniej rośliny o zgrubiałej nasadzie pnia wyodrębniane są w rodzaj bokarnea Beaucarnea, w tym bokarnea odgięta B. recurvata, zwana noliną, często uprawiana jako roślina doniczkowa w klimacie umiarkowanym. Do rodzaju nolina należą kserofity południowej części Ameryki Północnej, rosnące w środkowej i północnej części Meksyku oraz w południowo-wschodniej i południowo-zachodniej części USA (na północy po Karolinę Południową, Oklahomę, Kolorado i Nevadę).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nolte

[czytaj: NOLti] nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Claudia Nolte – niemiecka polityk
- Ernst Nolte – niemiecki historyk
- Laura Nolte – niemiecka bobsleistka
- Nick Nolte – amerykański aktor i producent filmowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nom

jednostka administracyjna w starożytnym Egipcie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) hist. jednostka podziału administracyjnego w starożytnym i wczesnośredniowiecznym Egipcie

partykuła

(2.1) slang. …oznaczająca przytaknięcie

Nom (stgr. νομός nomos; egip. sepat, od okresu amarneńskiego qah) – w starożytności i wczesnym średniowieczu egipska jednostka terytorialno-administracyjna kraju, odpowiednik okręgu, województwa, prowincji lub powiatu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nom.

skrót od: nominatiwus (przypadek); Nom.

#### Źródła:

SJP.pl

# Nomad

dawniej, dziś uznawane za niepoprawne: człowiek prowadzący wędrowny tryb życia, przenoszący się z miejsca na miejsce razem ze swoim pasterskim plemieniem lub samotnie; nomada

Nomad – polska grupa muzyczna wykonująca death metal, powstała 1994 roku w Opocznie. Do 2007 roku zespół wydał cztery albumy studyjne, które zostały pozytywnie ocenione zarówno przez publiczność jak i krytyków muzycznych. Formacji przewodzą wokalista Waldemar „Bleyzabel” Twardowski oraz gitarzysta Patryk „Patrick” Sztyber, który pozostaje jednym członkiem oryginalnego składu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nomada

1. członek ludu, plemienia prowadzącego wędrowny tryb życia; koczownik
2. przenośnie o kimś kto często zmienia miejsce zamieszkania, pobytu; tułacz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) etn. członek grupy ludzi nieposiadającej stałego miejsca zamieszkania, przemieszczającej się z miejsca na miejsce;

(1.2) kult. człowiek zmieniający miejsca zamieszkania

- nomada (koczownik) – członek grupy ludzi nieposiadającej stałego miejsca zamieszkania
- Nomada (koczownica) – rodzaj pszczół
- Nomada – singel Katarzyny Nosowskiej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nomadka

→ nomada, → nomad

Patrz:nomada, → nomad

#### Źródła:

SJP.pl

# Nomadyczność

→ nomadyczny

Patrz:nomadyczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Nomadyczny

1. przenoszący się z miejsca na miejsce; wędrowny, koczowniczy;
2. telefonia nomadyczna - system łączności pośredni między telefonią stacjonarną a komórkową, bezprzewodowa telefonia stacjonarna działająca w obrębie ustalonej strefy

przymiotnik

(1.1) związany z nomadyzmem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nomadyzm

tryb życia polegający na ciągłym przenoszeniu się z miejsca na miejsce, charakterystyczny dla pasterskich i łowieckich ludów Afryki, Azji, Australii, Ameryki Południowej; koczownictwo

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zob. koczownictwo.

Koczownik, nomada – wędrowiec, członek grupy ludzi nieposiadającej stałego miejsca zamieszkania, przemieszczającej się z miejsca na miejsce, np. w związku ze zmianami pogody lub w poszukiwaniu żywności, wody, opału albo pastwisk dla zwierząt hodowlanych. Osoba prowadząca koczowniczy, wędrowny tryb życia, także podróżująca stale lub sezonowo z powodów handlowych, kulturowych lub religijnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nomarcha

naczelnik nomu w starożytnym Egipcie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. zarządzający nomem w starożytnym Egipcie

Nomarcha (z gr. nomarches, nomorchos od nomos - pastwisko, okręg, prowincja; egip. adż-mer lub heka-hut) – w starożytnym Egipcie wyższy urzędnik i zarządca nomów, kierował pracą niższych urzędników, do jego obowiązków należało składanie przed królem szczegółowych raportów o stanie zasobów państwowych. Kariera nomarchy była uzależniona od łaski władcy. (gr. nom, egip. sepat).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nomen

nazwa czegoś; używane w takich połączeniach jak: nomen apellativum (nazwa pospolita), nomen proprium (nazwa własna), nomen nescio (nazwa nieznana), nomen omen (imię jest wróżbą, stanowi znak) itd.

#### Źródła:

SJP.pl

# Nomenklator

niewolnik w starożytnym Rzymie stale towarzyszący swemu panu

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nomenklatura

1. całość terminów danej dziedziny nauki, techniki itp.; nazewnictwo, mianownictwo;
2. stanowiska publiczne z mianowania politycznego;
3. urzędnicy państwowi z mianowania politycznego, których kwalifikacje nie są najważniejsze, a liczy się przynależność partyjna

- nomenklatura (nazewnictwo)
- nomenklatura (polityka) – system obsadzania stanowisk kierowniczych w krajach bloku wschodniego oparty na rekomendacji partii komunistycznej
- nomenklatura chemiczna
- nomenklatura botaniczna
- nomenklatura zoologiczna
- nomenclator – niewolnik zajmujący się identyfikacją osób w starożytnym Rzymie i średniowieczny urzędnik

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nomenklaturowy

dotyczący nomenklatury

#### Źródła:

SJP.pl

# Nomiki

Nomiki – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie sokólskim, w gminie Sokółka.

Wieś położona ok. 12 km na wschód od Sokółki, zabudowa zwarta, tylko kilka domów na koloniach, dawna szkoła podstawowa na miejscu. Dawna wieś chłopów królewskich w ekonomii grodzieńskiej. Swymi początkami może sięgać XV w. W czasie pomiary włócznej ok. 1560 r. została osadzona na 22 włókach. Pierwsza wzmianka o siole Monikowiczy pochodzi z 1578 r. (Rkps AK I 10, s. 138-139). Osadzono w niej Litwinów i Rusinów odbywających pańszczyznę na folwarku w pobliskim Odelsku. Po najeździe szwedzkim 9 włók opustoszało. Część ich oddano chłopom przesiedlonym ze wsi przekazanych Tatarom (Rkps OSB-5620 U S. 434-436). W 1789 r. liczyła 24 dymy (Rkps DA-4056 k. 83).

#### Źródła:

Wikipedia

# Nominacja

1. nadawanie nazw przedmiotom, zjawiskom, czynnościom itp.;
2. powołanie na stanowisko, mianowanie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) oficjalne powołanie na stanowisko, szczególnie na wysoki urząd państwowy; także. dokument stwierdzający powołanie

(1.2) zgłoszenie kandydatury do nagrody lub stanowiska

(1.3) jęz. nadawanie nazw przedmiotom, zjawiskom itp.

- nominacja – zgłoszenie kandydatury (np. w konkursie)
- nominacja – mianowanie, oficjalne powołanie na stanowisko
- „Nominacja” – powieść rosyjskiego pisarza Aleksandra Beka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nominacyjny

związany z nominacją

#### Źródła:

SJP.pl

# Nominalistka

→ nominalista

Patrz:nominalista

#### Źródła:

SJP.pl

# Nominalistyczny

dotyczący nominalizmu, nominalistów

#### Źródła:

SJP.pl

# Nominalizacja

w językoznawstwie: przekształcenie czasownika opisującego zachodzący proces w rzeczownik i nadanie mu materialnych cech, np. mieć słabą pamięć, mieć problem, potrzebować pomocy

#### Źródła:

SJP.pl

# Nominalizm

1. doktryna filozoficzna w średniowiecznym sporze o uniwersalia, według której nie istnieją przedmioty i pojęcia ogólne, a pojęcia abstrakcyjne są tylko nazwami niemającymi odpowiedników w rzeczywistości;
2. w ekonomii: zasada spłaty zobowiązania pieniężnego w kwocie ustalonej pierwotnie, bez uwzględnienia zmiany siły nabywczej pieniądza

Nominalizm pojęciowy – jeden z poglądów filozoficznych na pojęcia ogólne, inaczej powszechniki lub uniwersalia. Nominalizm odmawia im istnienia realnego, to znaczy obiektywnego, poza umysłem i ludzką mową, uznający je za nazwy, służące jedynie komunikacji językowej. Według nominalistów każdemu pojęciu odpowiadają jednostkowe konkretne przedmioty, czyli desygnaty; jest to przeciwieństwo realizmów pojęciowych jak platonizm czy arystotelizm. Przykładowe doktryny nominalistyczne to reizm, różne formy pozytywizmu oraz niektóre inne empiryzmy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nominalizować

w językoznawstwie: przekształcać (przekształcić) czasownik opisujący zachodzący proces w rzeczownik i nadawać (nadać) mu materialne cechy, np. mieć słabą pamięć, mieć problem, potrzebować pomocy

#### Źródła:

SJP.pl

# Nominalność

→ nominalny

Patrz:nominalny

#### Źródła:

SJP.pl

# Nominalny

1. istniejący wyłącznie z nazwy; imienny, tytularny, nazwowy;
2. związany z wartościami wielkości fizycznych typowymi dla danego urządzenia, przyrządu itp.; znamionowy;
3. cena nominalna - cena ustalona oficjalnie;
4. w ekonomii: wartość (cena) nominalna - wartość emisyjna papierów wartościowych, znaczków itp.;
5. płaca nominalna - kwota pieniężna będąca wynagrodzeniem za pracę;
6. w językoznawstwie:
a) grupa nominalna (imienna) - struktura w składni, której centralnym członem jest rzeczownik lub zaimek rzeczowny; fraza nominalna;
b) zdanie, wyrażenie nominalne - zdanie, wyrażenie bez łącznika w części orzeczeniowej

przymiotnik

(1.1) istniejący tylko z nazwy dla pełnienia danej funkcji, lecz niekoniecznie realnie ją wykonujący

(1.2) ekon. wyrażony wartością przypisaną czemuś, ale niekoniecznie zgodną ze stanem rzeczy

(1.3) techn. odnoszący się do wartości wielkości fizycznych charakterystycznych dla danego urządzenia

(1.4) jęz. związany z częścią mowy odmieniającą się przez przypadki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nominantka

→ nominant

Patrz:nominant

#### Źródła:

SJP.pl

# Nominat

osoba powołana, mianowana na jakieś stanowisko

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba nominowana na urząd

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nominativus

nominatyw, nominatiwus, mianownik; w językoznawstwie:
1. pierwszy przypadek w polskiej deklinacji, odpowiadający na pytania: kto? co?, którego podstawową funkcją składniową jest funkcja podmiotu;
2. forma wyrazowa tego przypadka

Mianownik (łac. nominativus) – przypadek, w którym rzeczownik występuje w roli podmiotu. W mianowniku występuje zazwyczaj forma słownikowa.

Przypadek ten występuje m.in. w języku polskim, w innych językach słowiańskich, w niemieckim, w węgierskim, w łacinie, w staroangielskim itd. W języku angielskim forma słownikowa bywa określana jako subiectivus (ang. subjective case), ponieważ ma inny zakres użycia niż standardowy mianownik. W języku tym jedynie zaimki osobowe rozróżniają subiectivus (I, we, you, he, she, it, they) i obliquus (ang. oblique case – me, us, you, him, her, it, them).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nominatiwus

nominatyw, nominatiwus, mianownik; w językoznawstwie:
1. pierwszy przypadek w polskiej deklinacji, odpowiadający na pytania: kto? co?, którego podstawową funkcją składniową jest funkcja podmiotu;
2. forma wyrazowa tego przypadka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nominatka

kobieta powołana na jakieś stanowisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nominatyw

nominativus, nominatiwus, mianownik; w językoznawstwie:
1. pierwszy przypadek w polskiej deklinacji, odpowiadający na pytania: kto? co?, którego podstawową funkcją składniową jest funkcja podmiotu;
2. forma wyrazowa tego przypadka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nominał

1. wartość wyszczególniona na danym papierze wartościowym, monecie, znaczku pocztowym itp.;
2. w poligrafii: katalogowa cena egzemplarza książki, wydrukowana zwykle na ostatniej stronie okładki

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) ekon. wartość wyszczególniona na danym papierze wartościowym, monecie, znaczku pocztowym itp.

(1.2) poligr. katalogowa cena egzemplarza książki, wydrukowana zwykle na ostatniej stronie okładki

Nominał – nadawana przez emitenta wartość środka pieniężnego, papieru wartościowego, bonu pieniężnego, znaczka pocztowego itp..

Nominał środka pieniężnego zwykle widnieje na rewersie monety, a na banknotach zamieszczany jest na obu jego stronach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nominować

1. przedstawić, przedstawiać kogoś do jakiejś nagrody; wytypować (wytypowywać), wyróżnić (wyróżniać);
2. wyznaczyć, wyznaczać kogoś na jakieś stanowisko; desygnować, mianować, obwołać (obwoływać), powołać (powoływać)

czasownik

(1.1) oficjalnie powołać kogoś na stanowisko

(1.2) zgłosić kogoś do listy kandydujących do nagrody

(1.3) zaproponować publicznie komuś uczestniczenie w zabawie / wyzwaniu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nominowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|nominować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Nomofobia

irracjonalny lęk przed sytuacją, w której nie można skorzystać z telefonu komórkowego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) psych. neol. chorobliwy strach przed brakiem dostępu do telefonu komórkowego;

Nomophobia (z ang. no mobile phone phobia) to proponowana nazwa fobii związanej z brakiem dostępu do telefonu komórkowego. Została ona uznana za objaw lub syndrom problematycznego korzystania z mediów cyfrowych w zdrowiu psychicznym, którego definicje nie są ustandaryzowane. Nazwa określa dyskomfort psychiczny lub zaburzenie lękowe polegające na strachu przed utratą kontaktu ze smartfonem i możliwością skorzystania z sieci.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nomogeneza

teoria ewolucji, wg której ewolucja nie polega na przypadkowej zmienności organizmu, lecz jest z góry określona dziedzicznością i jej prawami

Nomogeneza – jeden z wariantów teorii ewolucji biologicznej, według którego proces ten nie polega na przypadkowej zmienności organizmów, tylko jest odgórnie określony różnymi prawami dziedziczności.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nomografia

Nomografia – dział matematyki stosowanej zajmujący się teorią i konstruowaniem nomogramów dla poszczególnych równań lub układów równań algebraicznych.

Rozwój elektronicznej techniki obliczeniowej (kalkulatory, komputery) spowodował, że nomografia straciła na znaczeniu.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nomogram

wykres umożliwiający szybkie wykonywanie przybliżonych obliczeń

Nomogram – wykres umożliwiający szybkie, proste i przybliżone wyznaczenie (bez obliczania) wartości dowolnej zmiennej z równania:

  f(x,y,...)=0,

gdy znane są wartości pozostałych zmiennych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nomokanon

Nomokanon (gr. Νομοκανών), także Nomokanon Czternastu Rozdziałów – bizantyjski zbiór przepisów prawa kościelnego, który ukształtował podstawę prawa kanonicznego w Kościołach prawosławnych. Odegrał też pewną rolę przy formowaniu prawa kanonicznego Kościoła katolickiego. Powstawał między VI a IX wiekiem, a ostateczną formę przyjął w roku 883. Był podstawą dla Księgi kormczej w słowiańskich Kościołach prawosławnych.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nomokracja

rządy w poszanowaniu prawa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) polit. ustrój polityczny opierający się na respektowaniu prawa

Nomokracja – sposób rządzenia, w którym naczelną wartością jest przestrzeganie prawa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nomokratyczny

→ nomokracja

Patrz:nomokracja

#### Źródła:

SJP.pl

# Nomolog

filozof badający prawa, które rządzą światem realnym, rzeczywistym

#### Źródła:

SJP.pl

# Nomologia

w filozofii: nauka zajmująca się światem realnym

#### Źródła:

SJP.pl

# Nomologiczny

odnoszący się do nauki o ogólnych prawach fizyki i logiki

#### Źródła:

SJP.pl

# Nomos

1. tradycyjna melodia w muzyce starogreckiej;
2. jednostka podziału terytorialnego Grecji

- nomos – dawna jednostka podziału administracyjnego Grecji
- nom – jednostka podziału administracyjnego Egiptu
- nomos – gatunek greckiej liryki chóralnej
- nomos – w języku greckim prawo, w brzmieniu oryginalnym termin stosuje się do szeregu greckich i późniejszych pojęć filozoficznych i socjologicznych dotyczących ładu i prawa społecznego lub kosmicznego
- Nomos – grecka personifikacja prawa
- Nomos: Kwartalnik Religioznawczy – pismo religioznawcze

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nomotetyczny

zajmujący się formułowaniem praw nauki

#### Źródła:

SJP.pl

# Non-Iron

[czytaj: nonajron] niewymagający prasowania; nonajron

#### Źródła:

SJP.pl

# Non-Ironowy

→ non-iron [czytaj: nonajronowy]; nonajronowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Non-Profit

przymiotnik

(1.1) praw. ekon. działający nie dla zysku;

#### Źródła:

Wiktionary

# Nona

1. interwał muzyczny złożony z oktawy i sekundy;
2. pora dnia, w podziale mnichów zakonnych, odpowiadająca godz. 14-15;
3. część modlitwy brewiarzowej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) muz. odległość między dźwiękami złożona z oktawy i sekundy;

(1.2) rel. część oficjum kościelnego odmawiana dawniej o godzinie dziewiątej według rachuby rzymskiej

Nona – interwał złożony utworzony z oktawy oraz odpowiedniej sekundy (sekundy małej, zwiększonej itp.) zawarty między kolejnymi dziewięcioma stopniami skali muzycznej. W szeregu zasadniczym naturalnie występuje nona mała i wielka. Zastosowanie znaków chromatycznych pozwala zmienić jej rozmiar.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nonagilion

liczba 10 podniesiona do potęgi 540.

#### Źródła:

SJP.pl

# Nonajron

materiał lub ubranie nie wymagające prasowania; non-iron

#### Źródła:

SJP.pl

# Nonan

dziewiąty węglowodór nasycony w szeregu homologicznym alkanów

Nonan, C
9H
20 – organiczny związek chemiczny z szeregu homologicznego alkanów. Jest bezbarwną cieczą o charakterystycznym zapachu, praktycznie nierozpuszczalną w wodzie, o gęstości 0,72 g/cm³.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nonanowy

→ nonan

Patrz:nonan

#### Źródła:

SJP.pl

# Nonen

dziewiąty węglowodór w szeregu homologicznym alkanów, z podwójnym wiązaniem między atomami węgla

#### Źródła:

SJP.pl

# Nonet

1. zespół muzyczny złożony z dziewięciu wykonawców;
2. utwór na taki zespół

Nonet (łac. nonus – dziewiąty, ang. nonet, fr. nonet, niem. Nonett, wł. nonetto) – dwuznaczne pojęcie muzyczne:

1. zespół muzyczny dziewięciu osób;
2. utwór muzyczny dla takiego zespołu.

Nonet uważany jest za najliczniejszy zespół kameralny zdolny do swobodnego występowania bez dyrygenta.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nonetowy

→ nonet

Patrz:nonet

#### Źródła:

SJP.pl

# Noni

wiecznie zielony krzew z rodziny marzanowatych, o wysokości 3-7 metrów, pospolity na wyspach Polinezji Francuskiej; morwa indyjska

Morinda cytrynolistna (Morinda citrifolia L.) – gatunek rośliny z rodziny marzanowatych. Pochodzi z Azji i Australii, ale została szeroko rozprzestrzeniona, głównie w strefie międzyzwrotnikowej. Jest tradycyjną rośliną leczniczą na Polinezji. Wykorzystywana jest jako lecznicza i barwierska.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noniewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Noniliard

liczba wynosząca 10^57; nonyliard

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nonilion

liczba wyrażona jedynką z 54 zerami; nonylion

Nonilion, nonylion, nowentylion – liczba 1054, czyli jedynka i 54 zera w zapisie dziesiętnym.

W krajach stosujących tzw. krótką skalę (głównie kraje anglojęzyczne) nonilion oznacza 1030, czyli kwintylion w pozostałych krajach.

W układzie SI mnożnikowi 1054 nie odpowiada żaden przedrostek jednostki miary.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nonius

rasa gorącokrwistych koni

Nonius – rasa konia wyhodowanego w węgierskiej cesarskiej stadninie w Mezőhegyes.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noniusz

dodatkowa podziałka na suwaku lub ruchomej części przyrządu pomiarowego, umożliwiająca odczytanie ułamkowej części wartości podziałki głównej; wernier

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nonkognitywizm

pogląd etyczny zakładający nieistnienie obiektywnych wartości etycznych i moralnych, uznający je za wynikające z jednostkowego bądź zbiorowego przeświadczenia; akognitywizm, antykognitywizm

#### Źródła:

SJP.pl

# Nonkonformiści

1. osoba sprzeciwiająca się bezkrytycznemu uleganiu obowiązującym normom i poglądom; niekonformista;
2. w Anglii: wyznawca innego wyznania niż anglikańskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Nonkonformista

1. osoba sprzeciwiająca się bezkrytycznemu uleganiu obowiązującym normom i poglądom; niekonformista;
2. w Anglii: wyznawca innego wyznania niż anglikańskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ten, kto nie zgadza się z powszechnie panującymi opiniami i wyraża jawnie swój sprzeciw wobec nich

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nonkonformistka

→ nonkonformista

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) fż. od: nonkonformista

Patrz:nonkonformista

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nonkonformistyczny

1. skłonny do nonkonformizmu;
2. związany z protestantami angielskimi nienależącymi do anglikańskiego Kościoła państwowego

przymiotnik

(1.1) taki, który sprzeciwia się normom, wartościom i poglądom uznanym za obowiązujące w danej grupie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nonkonformizm

1. niezgadzanie się z ogólnie panującymi poglądami, normami; nieuznawanie jakichś poglądów;
2. w Anglii: niepodporządkowanie się Kościołowi Anglikańskiemu; ogół nieanglikańskich wyznań protestanckich

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) socjol. psych. postawa sprzeciwu wobec zasad, norm i opinii obowiązujących w danym środowisku;

Nonkonformizm – postawa krytyczna wobec zasad, zachowań i norm społecznych, grupowych, przeciwstawiająca im własny system wartości, ale nie w negatywny sposób. Potocznie rozumiany nonkonformizm cechuje te jednostki, które nie poddają się społecznej presji i żyją w zgodzie z własnymi przekonaniami opartymi na refleksji. Nonkonformizm ma na celu wyrażenie oporu i spowodowanie rozpatrzenia danej koncepcji na kilku płaszczyznach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nonna

imię żeńskie

Nonna – imię żeńskie pochodzenia łacińskiego, oznaczające "dziewiąta" (analogicznie do Oktawia - "ósma"). Patronką tego imienia jest św. Nonna, matka św. Grzegorza z Nazjanzu.

Męskim odpowiednikiem jest Nonnus.

Nonna imieniny obchodzi 5 sierpnia.

Znane osoby noszące imię Nonna:

- Nona Gaprindaszwili, gruzińska mistrzyni szachowa

Zobacz też:

- (4022) Nonna

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nonogram

łamigłówka polegająca na odtworzeniu rysunku poprzez zaczernienie odpowiednich pól pokratkowanego diagramu, na podstawie podanych informacji liczbowych; malowane liczbami

#### Źródła:

SJP.pl

# Nonowy

przymiotnik od: nona; akord nonowy - akord harmoniczny składający się z prymy, tercji, kwinty, septymy i nony

#### Źródła:

SJP.pl

# Nonparel

stopień czcionki równy sześciu punktom typograficznym (2,256 mm)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) typogr. druk. w systemie miar typograficznych Didota stopień pisma odpowiadający sześciu punktom (2,2554 mm)

Nonparel (fr. nonpareil – niezrównany) – stopień pisma o wielkości 6 punktów typograficznych (2,256 mm) w systemie Didota.

Po raz pierwszy pismo 6-punktowe zostało zastosowane w druku w XVI wieku. Ze względu na to, że uzyskanie wówczas tak małej czcionki było bardzo trudne, pismo to nazwano nonpareil, czyli niezrównane.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nonplusultra

czcionka o wysokości 2 punktów

#### Źródła:

SJP.pl

# Nonproliferacja

nierozpowszechnianie, nierozprzestrzenianie (zwłaszcza broni nuklearnej); nieproliferacja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rzad. polit. nierozprzestrzenianie i zaprzestanie produkcji broni nuklearnej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nonsens

coś pozbawione sensu, logiki

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zupełny brak sensu, niedorzeczność;

(1.2) powiedzenie lub postępek niemające sensu

Nonsens (łac. non przeczenie i sensus ‘(u)czucie; rozumienie; znaczenie’) – dany układ wyrazów języka J jest w nim nonsensem, gdy nie jest spójny syntaktycznie, tj. jest ciągiem wyrażeń zbudowanym niezgodnie z regułami syntaktycznymi tego języka. Jako taki nonsens stanowi defekt syntaktyczny wypowiedzi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nonsensopedia

humorystyczna witryna internetowa tworzona przez użytkowników globalnej sieci

#### Źródła:

SJP.pl

# Nonsensowność

coś absurdalnego, niemającego sensu

#### Źródła:

SJP.pl

# Nonsensowny

niemający sensu; bezsensowny

#### Źródła:

SJP.pl

# Nonszalancja

niedbały, swobodny, bezceremonialny sposób zachowania się; lekceważący stosunek do otoczenia; dezynwoltura

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bezceremonialne, niedbałe zachowywanie się połączone z lekceważącym stosunkiem do ludzi i przyjętych norm

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nonszalancki

odznaczający się nonszalancją, wyrażający lekceważący stosunek do otoczenia; protekcjonalny, wyniosły, arogancki

przymiotnik jakościowy

(1.1) książk. świadczący o czyjejś nonszalancji, traktujący innych lekceważąco

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nonszalancko

przysłówek

(1.1) w sposób lekceważący

#### Źródła:

Wiktionary

# Nonszalanckość

→ nonszalancki

Patrz:nonszalancki

#### Źródła:

SJP.pl

# Nonteistyczny

przymiotnik

(1.1) nie afirmujący ani też nie negujący istnienia Boga

#### Źródła:

Wiktionary

# Nonteizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) doktryna religijna, która ani nie uznaje, ani też nie zaprzecza istnieniu Boga;

Nonteizm, nieteizm, religia nieteistyczna – doktryna religijna, która nie afirmuje ani nie neguje istnienia boga. Za religie nonteistyczne najczęściej uważa się: buddyzm i dźinizm, a także taoizm i konfucjanizm. W buddyzmie i dżinizmie istnieje doktryna oświecenia; porównania buddyjskiej i dżinijskiej doktryny nirwany z bogiem biorą się głównie z podobieństwa do hinduistycznej doktryny mokszy, która jest zdecydowanie teistyczna. Z kolei w taoizmie i konfucjanizmie istnieje pojęcie dao, które oznacza siłę rządzącą światem.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nontronit

minerał, uwodniony glinokrzemian żelaza; produkt wietrzenia zasadowych skał magmowych bogatych w żelazo

Nontronit, montmorillonit żelazowy – minerał z grupy minerałów ilastych. Należy do grupy minerałów pospolitych i szeroko rozpowszechnionych.

Nazwa pochodzi od miejscowości Nontron we Francji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nony

w starożytnym kalendarzu rzymskim: dziewiąty dzień przed idami; w marcu, maju i październiku - siódmy dzień miesiąca, w pozostałych - piąty

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) hist. ósmy dzień przed idami w kalendarzu rzymskim;

Nony (łac. Nonae) – jedne z trzech nazwanych dni w kalendarzu rzymskim, obok id i kalend.

Termin ten nie ma żadnego (poza tradycyjnym) znaczenia w słonecznym kalendarzu juliańskim. Natomiast w pierwotnym kalendarzu księżycowym Nonae określano dziewiąty (łac. nonus), a wedle naszej rachuby ósmy dzień przed idami (w starożytnym Rzymie dni liczono włącznie). Nony przypadały piątego dnia każdego miesiąca, a w marcu, maju, lipcu i październiku – siódmego dnia. Tak więc, np. 2 kwietnia był przez Rzymian określany jako „czwarty dzień przed nonami kwietniowymi” (łac. ante diem quartum Nonas Apriles (a.d. iv Non. Apr.)).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nonyliard

liczba wynosząca 10^57; noniliard

#### Źródła:

SJP.pl

# Nonylion

liczba wyrażona jedynką z 54 zerami; nonilion

Nonilion, nonylion, nowentylion – liczba 1054, czyli jedynka i 54 zera w zapisie dziesiętnym.

W krajach stosujących tzw. krótką skalę (głównie kraje anglojęzyczne) nonilion oznacza 1030, czyli kwintylion w pozostałych krajach.

W układzie SI mnożnikowi 1054 nie odpowiada żaden przedrostek jednostki miary.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nonyn

ósmy z rzędu homologicznego alkinów

Nonyn – organiczny związek chemiczny, węglowodór nienasycony z grupy alkinów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noob

[czytaj: nub] środowiskowo: osoba niepotrafiąca grać w gry komputerowe; lamer

Noob (zapis w leet speak: n00b) – określenie stosowane w slangu internetowym nacechowane negatywnie. Oznacza osobę, która jest początkujaca lub jej umiejętności techniczne związanie z informatyką są niewielkie. Wraz ze wzrostem popularności internetu i komputerowych gier wieloosobowych słowo to zaczęło oznaczać także gracza o niskich umiejętnościach, osobę niedoświadczoną, która nie chce lub nie potrafi się rozwijać.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noobie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) slang. nowicjusz w grze internetowej lub awatar nowicjusza

#### Źródła:

Wiktionary

# Nooo

partykuła "no" o przedłużonej artykulacji

#### Źródła:

SJP.pl

# Noosfera

sfera działalności ludzkiego rozumu i techniki

Noosfera – koncepcja filozoficzna opracowana i spopularyzowana przez biogeochemika Władimira Wiernadskiego oraz filozofa i jezuickiego księdza Pierre’a Teilharda de Chardina. Wiernadski zdefiniował noosferę jako nowy stan biosfery i opisał ją jako planetarną „sferę rozumu”. Noosfera reprezentuje najwyższy etap rozwoju biosfery, czyli etap racjonalnej działalności ludzkości.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nootropowy

odnoszący się do funkcji poznawczych ośrodkowego układu nerwowego, np. leki nootropowe - leki stymulujące mózg w zakresie zapamiętywania i czynności intelektualnych

#### Źródła:

SJP.pl

# Nop

skrót od: Narodowe Odrodzenie Polski - polska partia polityczna

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) = med. niepożądany odczyn poszczepienny

(1.2) = polit. Narodowe Odrodzenie Polski

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nopal

czerwiec amerykański, gatunek opuncji

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) spoż. mięsista łodyga różnych gatunków opuncji używana jako produkt spożywczy, tradycyjny składnik z kuchni meksykańskiej

Opuncja (Opuntia Mill.) – rodzaj roślin (sukulentów) z rodziny kaktusowatych (Cactaceae). Około 150 gatunków występuje w Ameryce Północnej i Południowej: od Kanady po południową Argentynę, niektóre zostały introdukowane na inne kontynenty. Opuntia stricta uznana została za jeden ze 100 najbardziej inwazyjnych gatunków na świecie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nopalea

roślina z rodziny kaktusowatych, pochodząca z Ameryki Środkowej, o zielonych, soczystych pędach i czerwonych kwiatach

#### Źródła:

SJP.pl

# Nopalksoczja

roślina o kwiatach czerwonych lub różowych otwartych we dnie, dawniej zaliczana do epifilum

#### Źródła:

SJP.pl

# Nora

1. podziemna kryjówka zwierzęcia; jama, dziura;
2. pot. o lichym mieszkaniu lub brudnym lokalu

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

- Nora – zdrobnienie polskiego imienia Eleonora
- Nora – imię żeńskie
- nora – kryjówka zwierzęca
- Nora – zespół muzyczny
- Nora – utwór literacki Henrika Ibsena
- Nora – dom państwa Weasleyów w serii książek „Harry Potter”
- Nora – album muzyczny kwartetu Zbigniewa Seiferta
- Nora – kolonia fenicka na Sardynii
- Nora – średniowieczne miasto z czasów sułtanatu Ifat na terenach Etiopii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Noradrenalina

neurohormon sterujący przekaźnictwem międzysynaptycznym

Noradrenalina (norepinefryna, skrót: NA; łac. Norepinephrinum) – organiczny związek chemiczny z grupy katecholamin. Neuroprzekaźnik wydzielany w części rdzeniowej nadnerczy oraz w miejscu sinawym, zwykle razem z adrenaliną.

Noradrenalina – w ogólności – mobilizuje mózg i ciało do działania. Jej wydzielanie jest najniższe podczas snu. W stanie czuwania jej stężenie zwiększa się o 180%.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Norbercik

zdrobnienie od: Norbert (imię męskie)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m. zdrobn. od Norbert

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norberciny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Norberty lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Norbert

imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Norbert – imię męskie pochodzenia starogermańskiego. Wywodzi się od słów nord – tj. północ i beraht – czyli błyszczeć, jaśnieć. Całość znaczy więc „ten, który dokonuje wielkich czynów na północy”, „sławny mąż z północy”.

Po raz pierwszy wystąpiło w języku polskim w 1216, później w 1455. Imię częstsze na Śląsku, zyskuje na popularności od lat 70. XX wieku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Norberta

imię żeńskie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

forma rzeczownika.

(2.1) D. i B. lp. od: Norbert

Norberta – żeński odpowiednik starogermańskiego imienia Norbert.

Imię to w Polsce nadawane jest rzadko. W styczniu 2024 w rejestrze PESEL, wśród publicznie dostępnych danych, wykazano 25 kobiet o imieniu Norberta nadanym jako imię pierwsze oraz 30 kobiet noszących imię Norberta jako imię drugie. Dla porównania, najczęściej nadane jako żeńskie imię pierwsze – Anna, nosi 1072616 osób.

Norberta imieniny obchodzi: 6 czerwca.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Norbertanie

zakon rzymskokatolicki założony przez św. Norberta z Xanten; premonstratensi

Norbertanie (Premonstratensi) – zakon rzymskokatolicki założony w 1120 przez św. Norberta z Xanten w miejscowości Prémontré koło Laon we Francji. Oparty jest na regule św. Augustyna.

Zakon norbertanów w XIV wieku obejmował 655 opactw i probostw. Obecnie w świecie jest około 1450 zakonników w 51 domach. Zakon wydał 10 świętych i 4 błogosławionych. Wśród błogosławionych jest też polska norbertanka, Bronisława z Krakowa. Pierwsi premonstratensi przybyli do Polski w 1126 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Norbertanin

członek zgromadzenia zakonnego kanoników regularnych, założonego w 1121 roku we francuskiej miejscowości Prémontré; premonstratens, premonstrant

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rel. zakonnik z zakonu założonego przez św. Norberta z Xanten;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norbertanka

członkini katolickiego zakonu żeńskiego: Zgromadzenie Sióstr Kanoniczek Regularnych Zakonu Premonstratensów

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rel. zakonnica należąca do katolickiego Zgromadzenia Sióstr Kanoniczek Regularnych Zakonu Premonstratensów;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norbertanki

członkini katolickiego zakonu żeńskiego: Zgromadzenie Sióstr Kanoniczek Regularnych Zakonu Premonstratensów

Norbertanki, właściwie Zgromadzenie Sióstr Kanoniczek Regularnych Zakonu Premonstratensów – katolicki żeński zakon kontemplacyjny, założony w 1120 roku przez świętego Norberta von Gennep z Xanten w Niemczech. Do Polski sprowadzony został w 1162 roku, kiedy to na Zwierzyńcu w Krakowie założono pierwszy klasztor. W 1193 Celestyn III przyjął nowo zorganizowany klasztor norbertanek w Strzelnie pw. Najświętszej Marii Panny, pod opiekę Stolicy Apostolskiej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Norbertański

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z norbertanami lub norbertankami, dotyczący norbertanów lub norbertanek

przymiotnik dzierżawczy

(2.1) należący do norbertanów lub norbertanek, będący ich własnością

#### Źródła:

Wiktionary

# Norbertostwo

Norbert z małżonką; Norbertowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Norbertowie

Norbert z małżonką; Norbertostwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Norbertowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Norberta lub z nim związany

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) przest. gwara. taki, który należy do Norberta

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norbi

polski wykonawca muzyczny

rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m., zdrobn. od Norbert

Norbi, właśc. Norbert Dudziuk (ur. 2 maja 1972 w Ostródzie) – polski piosenkarz oraz prezenter telewizyjny i radiowy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Norbid

tworzywo pod względem twardości niewiele ustępujące diamentowi, które otrzymuje się przez stopienie związków boru z węglem

#### Źródła:

SJP.pl

# Norblin

nazwisko

- Ludzie:
  - Jan Piotr Norblin – malarz
  - Aleksander Jan Konstanty Norblin – syn malarza Jana Piotra, brat Louisa
  - Wincenty Norblin – syn Aleksandra Jana Konstantego, wnuk malarza Jana Piotra,
  - Ludwik Norblin – syn Wincentego, wnuk Aleksandra Jana Konstantego, prawnuk malarza Jana Piotra Norblina
  - Sebastian Norblin – malarz, syn Jana Piotra, brat Louisa
  - Louis Pierre Martin Norblin – wiolonczelista, syn Jana Piotra, brat Sébastiena
  - Stefan Norblin (1892-1952) – polski artysta plastyk, malarz, ilustrator i plakacista

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wikipedia

# Nord

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) muz. instrument muzyczny marki Nord

## Geografia

### Francja

- Nord – departament

### Grenlandia

- Nord – duńska baza wojskowa i stacja naukowa na Grenlandii

### Haiti

- Nord – departament

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nord-Pas-De-Calais

[czytaj: nor pa dö kaLE] dawny region administracyjny Francji

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. dawny francuski region administracyjny, zniesiony w 2015 roku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nord.

skrót

(1.1) = nordycki

#### Źródła:

Wiktionary

# Norda

silny wiatr wiejący od północy; wiatr północny, wiatr nordowy

Norda – kaszubskie określenie "Północy", równocześnie jeden z 5 regionów Kaszub, historycznie obejmujący współczesne powiaty pucki, wejherowski i fragmenty lęborskiego. Kaszubi dziś zamieszkują głównie jego wschodnią i centralną część. Obszar ten wyróżnia się również językowo na tle innych regionów Kaszub – dominuje tu północna kaszubszczyzna z ruchomym akcentowaniem i licznymi archaizmami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nordea

skandynawska grupa bankowo-ubezpieczeniowa

- Nordea Bank – międzynarodowa grupa kapitałowo-bankowa
- Nordea Bank Polska – były polski oddział Nordea Bank
- Nordea Nordic Light Open – kobiecy turniej tenisowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nordicwalkingowiec

[czytaj: nordik łokingowiec] osoba uprawiająca nordic walking - szybkie chodzenie ze specjalnymi kijkami; kijkarz

#### Źródła:

SJP.pl

# Nordowy

północny

przymiotnik

(1.1) mar. północny, wiejący z północy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nordycki

północnoeuropejski, skandynawski; nordyczny

przymiotnik relacyjny

(1.1) książk. północnoeuropejski;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nordyckość

→ nordycki

Patrz:nordycki

#### Źródła:

SJP.pl

# Nordyczka

przedstawicielka rasy nordyckiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Nordyczny

północnoeuropejski; nordycki

#### Źródła:

SJP.pl

# Nordyjski

dawniej: nordyczny, północnoeuropejski

#### Źródła:

SJP.pl

# Nordyk

człowiek rasy nordyckiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Norefedryna

stymulująca substancja psychoaktywna

Fenylopropanoloamina, norefedryna (łac. Phenylpropanolaminum) – organiczny związek chemiczny, stymulująca substancja psychoaktywna z rodziny fenetylamin, używana jako lek na zapalenie oskrzeli i niedociśnienie. Efektem ubocznym wielu fenetylamin jest zmniejszenie apetytu. Ta właściwość fenylopropanolaminy została również wykorzystana – w USA jest ona czasem stosowana jako lek wspomagający odchudzanie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Norek

1. niewielki ssak drapieżny o wydłużonym ciele, krótkich nogach i małej głowie;
2. zdrobnienie od: nora

#### Źródła:

SJP.pl

# Norfolczyk

mieszkaniec Norfolku (miasta)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec wyspy Norfolk, australijskiego terytorium zależnego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norfolk

1. hrabstwo w Anglii;
2. wyspa na Oceanie Spokojnym;
3. zamorskie terytorium Australii; Terytorium Wyspy Norfolk;
4. miasto w Stanach Zjednoczonych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. wyspa w Oceanii;

(1.2) geogr. adm. australijskie terytorium zależne obejmujące wyspę Norfolk (1.1) i dwie mniejsze wyspy

(1.3) geogr. miasto w St. Zj., w Wirginii, nad zatoką Chesapeake;

(1.4) geogr. hrabstwo we wschodniej Anglii;

- Norfolk – hrabstwo w Anglii
- Norfolk – miasto w Kanadzie, w prowincji Ontario
- Norfolk – terytorium zamorskie Australii
- Norfolk – największa baza Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych na wschodnim wybrzeżu USA

Miejscowości w USA:

- Norfolk – miasto w stanie Connecticut, w hrabstwie Litchfield
- Norfolk – miasto w stanie Massachusetts, w hrabstwie Norfolk
- Norfolk – miasto w stanie Nebraska, w hrabstwie Madison
- Norfolk – jednostka osadnicza w stanie Nowy Jork, w hrabstwie St. Lawrence
- Norfolk – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie St. Lawrence
- Norfolk – miasto w stanie Wirginia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Norfolka

mieszkanka Norfolku (miasta)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka wyspy Norfolk, australijskiego terytorium zależnego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norfolski

→ Norfolk

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Norfolkiem, dotyczący Norfolku (terytorium podległemu Australii)

(1.2) związany z Norfolkiem, hrabstwem w Anglii

Patrz:Norfolk

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nori

jadalne wodorosty używane zwykle do przygotowywania sushi

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) kulin. suszone wodorosty używane jako dodatek do potraw oraz – w formie arkuszy – do przygotowywania sushi;

- Nori − krasnolud, jeden z bohaterów Hobbita
- Nori − japońskie imię żeńskie
- nori − gatunek wodorostu, używanego do produkcji sushi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Noria

urządzenie do przenoszenia ładunków złożone z łańcuchowo osadzonych czerpaków

Noria (od arab. ناعورة nā‘ūra) – urządzenie służące do podnoszenia wód dla nawadniania pól uprawnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noriker

koń norycki - stara rasa koni pociągowych, pochodząca od ciężkich koni sprowadzonych przez Rzymian do prowincji Noricum; koń norycki

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Norito

recytacje rytualne, formuły modlitewne i zaklęcia w japońskim kulcie sinto; najstarszy zabytek języka japońskiego

Norito (jap. 祝詞) – sintoistyczne teksty rytualne, zawierające najstarsze japońskie modlitwy i zaklęcia .

Teksty były przekazywane ustnie od początków I tysiąclecia, w pełni ukształtowały się w VII–VIII wieku, zaś spisane zostały w X wieku w kodeksie Engishiki (jap. 延喜式) (27 norito) oraz innych zabytkach . Norito wygłaszane były na dworze cesarskim podczas uroczystości religijnych .

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Norka

1. niewielki ssak drapieżny o wydłużonym ciele, krótkich nogach i małej głowie;
2. zdrobnienie od: nora

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. Nora

Norka – nazwa dwóch gatunków zwierząt z rodziny łasicowatych:

- norka europejska, nurka. Gatunek chroniony w Polsce.
- norka amerykańska, wizon. Oprócz dziko żyjących występują również jako zwierzęta hodowlane (na fermach)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Norki

1. niewielki ssak drapieżny o wydłużonym ciele, krótkich nogach i małej głowie;
2. zdrobnienie od: nora

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

(1.1) M., B., i W. plural|norka.

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(2.1) futro z norek

Norki (niem. Vorwerk Nordenberg) – osada w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie oleckim, w gminie Wieliczki.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa suwalskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Norkowy

→ norka

przymiotnik

(1.1) charakterystyczny dla norki; dotyczący, odnoszący się do norki

(1.2) pot. wykonany z futra norek

Patrz:norka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norkros

narzędzie ogrodnicze do spulchniania ziemi między rzędami roślin

#### Źródła:

SJP.pl

# Norma

1. ustalona, obowiązująca zasada; przepis, wzór, reguła, kanon;
2. ilość, długość, granica czegoś wymagana lub obowiązująca w jakimś zakresie;
3. w drukarstwie: tytuł na dolnym marginesie pierwszej kolumny wszystkich arkuszy drukarskich książki

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

## Rodzaje norm

- norma – w psychologii to konstrukt naukowy wyznaczający granice normalnych zachowań człowieka
- norma – w technice to dokument będący wynikiem normalizacji i standaryzujący jak najszerzej pojętą działalność badawczą, technologiczną, produkcyjną, usługową
- w matematyce to:
  - norma – w algebrze liniowej i analizie matematycznej funkcja z przestrzeni liniowej w zbiór [0,+\infty ) spełniająca określone warunki
  - norma – w teorii grup przekrój normalizatorów wszystkich podgrup dla danej grupy
  - norma – w teorii sterowania to norma stosowana w algorytmach sterowania

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wiktionary oraz Wikipedia

# Normalia

niewielkie znormalizowane elementy składowe maszyn i urządzeń

#### Źródła:

SJP.pl

# Normalizacja

1. doprowadzenie czegoś do stanu normalnego, ustabilizowanego, uporządkowanego; ujednolicenie;
2. wprowadzanie norm działania lub wykonywania czegoś

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) opracowanie i wprowadzenie norm w zakresie danych czynności

(1.2) doprowadzenie czegoś do normalnego stanu

- normalizacja (statystyka)
- normalizacja (psychometria)
- normalizacja (technika)
- normalizacja (socjolingwistyka)
- normalizacja bazy danych
- normalizacja tekstu
- normalizacja wektora

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Normalizacyjny

→ normalizacja

Patrz:normalizacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Normalizator

specjalista w zakresie opracowywania norm technicznych w określonej dziedzinie; specjalista w dziedzinie normalizacji

Centralizator (centrum), normalizator – specjalne podgrupy danej grupy mające szerokie zastosowaniu w jej badaniu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Normalizatorka

specjalistka w zakresie opracowywania norm technicznych w określonej dziedzinie; specjalistka w dziedzinie normalizacji

#### Źródła:

SJP.pl

# Normalizować

1. wprowadzać jednolite normy; normować
2. czynić zgodnym z normą
3. doprowadzać do prawidłowego stanu; regulować, normować
4. normalizować się - powracać do prawidłowego stanu; normować się

czasownik przechodni niedokonany (dk. znormalizować)

(1.1) opracowywać oraz wprowadzać jednolite normy w danej dziedzinie

(1.2) doprowadzać do normalnego stanu

czasownik zwrotny niedokonany normalizować się (dk. znormalizować się)

(2.1) powracać do normalnego stanu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Normalizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|normalizować.

Wyżarzanie – jedna z operacji obróbki cieplnej metali polegająca na nagrzaniu materiału do określonej temperatury, wytrzymaniu przy tej temperaturze oraz następnym powolnym studzeniu. Celem obróbki jest przybliżenie stanu materiału do warunków równowagi. Przeprowadzane jest w wyższej temperaturze niż starzenie.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Normalizujący

1. wprowadzać jednolite normy; normować
2. czynić zgodnym z normą
3. doprowadzać do prawidłowego stanu; regulować, normować
4. normalizować się - powracać do prawidłowego stanu; normować się

Patrz:normalizować

#### Źródła:

SJP.pl

# Normalka

potocznie: zjawisko, sytuacja, zachowanie itp. nietypowe lub niewłaściwe, ale traktowane jako normalne z powodu częstego występowania

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. sytuacja, zjawisko, zachowanie oraz inna okoliczność, które są nietypowe lub też niewłaściwe, lecz ze względu na częste występowanie traktuje się je jako normalne

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Normalna

prosta prostopadła do stycznej w punkcie styczności

Normalna do krzywej w punkcie – prosta przechodząca przez ten punkt i prostopadła do stycznej do krzywej w tym punkcie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Normalnie

przysłówek

(1.1) w sposób normalny, standardowo

#### Źródła:

Wiktionary

# Normalniej

stopień wyższy od przysłówka: normalnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Normalniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: normalny

#### Źródła:

SJP.pl

# Normalność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co normalne; brak dziwactw

(1.2) chem. stężenie normalne

Pojęcie normalności może dotyczyć:

- normalnych zachowań człowieka: norma (psychologia) i norma seksualna
- normalności roztworu
- wektora normalnego
- podgrupy normalnej
- przestrzeni normalnej
- rozkładu normalnego

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Normalnotorowy

przystosowany do jazdy po torach kolejowych o szerokości przyjętej w państwach europejskich

#### Źródła:

SJP.pl

# Normalny

potocznie: bilet bez zniżki, bilet pełnopłatny

przymiotnik

(1.1) zgodny z normą, uchodzący za taki, jaki powinien być

(1.2) najczęściej spotykany, typowy

(1.3) zdrowy psychicznie i fizycznie

(1.4) o bilecie pełnopłatny

(1.5) chem. odnoszący się do stężenia normalnego, określający stężenie normalne

Normalny (tytuł oryg. Normal) – amerykańska tragikomedia filmowa z 2003 roku, powstała na podstawie sztuki telewizyjnej Looking for Normal Jane Anderson.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Normals

potocznie:
1. osoba nieodbiegająca stylem życia i zachowaniem od norm społecznych;
2. osoba nosząca skromną i prostą odzież, niepochodzącą z drogich sklepów; normcore, normcorowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Norman

potomek zromanizowanych wikingów osiadłych od X wieku w północnej Francji

- Norman – imię męskie
- Norman – wyspa należąca do Brytyjskich Wysp Dziewiczych

Miejscowości w USA:

- Norman – miejscowość w stanie Arkansas, w hrabstwie Montgomery
- Norman – wieś w stanie Nebraska, w hrabstwie Kearney
- Norman – miejscowość w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Richmond
- Norman – miasto w stanie Oklahoma, w hrabstwie Cleveland

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Normand

Normand - nazwisko rodziny znanych francuskich konstruktorów okrętów, działających w XIX wieku. Najbardziej znaczącymi przedstawicielami rodziny byli:

- Augustin Normand (1792-1871) - zbudował w 1842 roku fregatę Napoléon z pędnikiem śrubowym. Był to w tamtym czasie najszybszy okręt na świecie; ojciec Benjamina i Jacques'a Augustina

#### Źródła:

Wikipedia

# Normandczyk

mieszkaniec Normandii

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mężczyzna z Normandii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Normandia

1. kraina historyczna we Francji;
2. Dolna Normandia - region administracyjny we Francji;
3. Górna Normandia - region administracyjny we Francji

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) hist. geogr. kraina historyczna w północnej Francji;

Brazylia:

- Normandia – miasto i gmina w stanie Roraima

Francja:

- Normandia – kraina historyczno-geograficzna
- Normandia – region administracyjny
- Normandia-Niemen – Pułk Lotnictwa Myśliwskiego

Zobacz też:

- Dolna Normandia
- Górna Normandia
- Księstwo Normandii – państwo istniejące w latach 911–1204 na terenie dzisiejszej Francji
- Normandie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Normandka

mieszkanka Normandii

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta z Normandii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Normandzki

przymiotnik od: Normandia

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Normandią, dotyczący Normandii, pochodzący z Normandii

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język normandzki;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Normanka

potomkini zromanizowanych wikingów osiadłych od X wieku w północnej Francji

#### Źródła:

SJP.pl

# Normanowie

potomkowie zromanizowanych wikingów osiadłych od X wieku w północnej Francji

Normanowie (fr. Normans/Normanz, liczba mnoga od Normant, fr. współcz. Normand, starofrankoński Northman, staronordycki Norðmaðr, zlatynizowane w IX wieku jako Nortmannus, Normannus, lub Nordmannus "człowiek północy, wiking") – potomkowie zromanizowanych najemników z północy, osiadłych w północnej części Królestwa Zachodnich Franków, od nich nazwanej Normandią.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Normański

dotyczący Normanów, charakterystyczny dla Normanów

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Normanami, dotyczący Normanów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Normatryzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|normatryzować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Normatyw

wskaźnik norm, według których ma być wykonana jakaś praca; norma

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) wskaźnik norm, według których ma być wykonana jakaś praca

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Normatywista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) jęz. osoba zajmująca się nakreślaniem norm lub zaleceń językowych;

(1.2) praw. zwolennik normatywizmu prawniczego;

#### Źródła:

Wiktionary

# Normatywistka

→ normatywista

Patrz:normatywista

#### Źródła:

SJP.pl

# Normatywistyczny

→ normatywizm

Patrz:normatywizm

#### Źródła:

SJP.pl

# Normatywistyka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jęz. dyscyplina zajmująca się normatywnością w języku

Standardologia – dyscyplina naukowa zajmująca się badaniem języków standardowych. Jej przedmiotem jest kodyfikacja języków bądź wariantów językowych. Standardologia rozwinęła się w szczególnym stopniu na gruncie słowiańskim.

Jako synonim terminu „standardologia” funkcjonuje określenie „normatywistyka” (np. w słoweńskiej tradycji lingwistycznej). Spotyka się także pojęcie tzw. językoznawstwa normatywnego.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Normatywizacja

ustalanie dla czegoś normy, ujmowanie czegoś w normy; normatywizowanie

#### Źródła:

SJP.pl

# Normatywizacyjny

związany z normatywizacją

#### Źródła:

SJP.pl

# Normatywizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) liter. dążność do formułowania sztywnych prawideł i przepisów obowiązujących twórcę, typowa dla tradycyjnej poetyki;

(1.2) jęz. dążność do nakreślania norm lub zaleceń językowych z zamiarem wywarcia wpływu na użytkowników języka, aby trzymali się proponowanych środków;

(1.3) praw. kierunek w nauce prawa uznający za jej przedmiot opracowanie idealnych norm prawa;

Normatywizm – kierunek w filozofii prawa, będący kontynuacją pozytywizmu prawniczego. W prawie, zdaniem normatywistów, znaczną rolę odgrywać ma hierarchia, kształtująca system norm prawa, czyli pozytywność prawa. Państwo zaś jest ponad empirycznym bytem jednostek.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Normatywizować

ustalać dla czegoś normę, ujmować coś w normy

#### Źródła:

SJP.pl

# Normatywność

→ normatywny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co normatywne;

- normatywność (filozofia) - dotyczący norm i obowiązywania, przeciwstawiana faktyczności;
- normatywność – zgodność tekstu z normą językową
- normatywność – podejście wartościujące właściwe dla gramatyki preskryptywnej

Patrz:normatywny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Normatywny

1. ustalający, stosujący, zawierający normy, przepisy, reguły, np. akty normatywne;
2. podlegający normom, zgodny z normą, określony normą, np. normatywny czas pracy

przymiotnik relacyjny

(1.1) określający obowiązujące normy

(1.2) zgodny z przyjętymi normami

(1.3) jęz. określający zewnętrzne normy bądź zalecenia językowe

(1.4) jęz. zgodny z unormowaną postacią danego języka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Normcore

[czytaj: normkor] uniseksowy styl w modzie, charakteryzujący się niewyszukanymi, zwyczajnymi strojami

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) trend w modzie polegający na ubieraniu się w sposób zwyczajny/normalny i bezpretensjonalny, określany często jako trend na bycie poza trendem

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) osoba ubierająca się w sposób przypominający trend normcore (1.1)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Normcorowiec

[czytaj: normkorowiec] osoba nosząca skromną i prostą odzież, niepochodzącą z drogich sklepów; normcore, normals

#### Źródła:

SJP.pl

# Normicki

→ normik

przymiotnik

(1.1) slang. dotyczący normików (normalnych ludzi)

Patrz:normik

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Normik

potocznie: osoba przeciętna, niewyróżniająca się

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) slang. pejor. normalny człowiek niewyróżniający się niczym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Normista

osoba opracowująca i kontrolująca normy technologiczne

#### Źródła:

SJP.pl

# Normistka

→ normista

Patrz:normista

#### Źródła:

SJP.pl

# Normit

błonnik z ziarnem pszenicy z dodatkiem substancji smakowych i rozpulchniających; środek hamujący łaknienie, stosowany w kuracji odchudzającej

#### Źródła:

SJP.pl

# Normocyt

ciałko czerwone krwi (krwinka czerwona) mające prawidłowe rozmiary; erytrocyt

#### Źródła:

SJP.pl

# Normodawca

w aksjologii: osoba narzucająca określone normy postępowania

#### Źródła:

SJP.pl

# Normograf

szablon do opisywania rysunków technicznych

#### Źródła:

SJP.pl

# Normogran

złożony granulat roślinny, lek zwiększający przemianę materii i przeczyszczający; stosowany głównie w leczeniu zaburzeń przemiany materii, otyłości i chronicznych zaparć

#### Źródła:

SJP.pl

# Normokapnia

prawidłowa zawartość dwutlenku węgla we krwi; normokarbia

#### Źródła:

SJP.pl

# Normokarbia

prawidłowa zawartość dwutlenku węgla we krwi; normokapnia

#### Źródła:

SJP.pl

# Normoksemia

prawidłowa prężność tlenu we krwi

Normoksemia – termin medyczny, określający prawidłowe ciśnienia parcjalnego (PaO2) tlenu w krwi tętniczej, wyznaczone w trakcie gazometrii.

Norma ta wynosi 70–116mm Hg (9,2–15,5 kPa).

Zobacz:

- hipoksemia
- hipoksja

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Normoksja

prawidłowy poziom tlenu w tkankach organizmu

#### Źródła:

SJP.pl

# Normotermia

prawidłowa temperatura ciała

#### Źródła:

SJP.pl

# Normotwórca

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba, która ustanawia normy, prawidła, wytyczne itp.

#### Źródła:

Wiktionary

# Normotwórczość

cecha czegoś tworzącego normę, ustalającego reguły, przepisy; normatywność

#### Źródła:

SJP.pl

# Normotwórczy

tworzący normę, ustalający reguły, przepisy; normatywny

#### Źródła:

SJP.pl

# Normotwórstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) rzad. ustanawianie norm, prawideł, wytycznych itp.

(1.2) praw. prawotwórstwo

#### Źródła:

Wiktionary

# Normować

1. wprowadzać jednolite normy; normalizować
2. doprowadzać do prawidłowego stanu; regulować, normalizować
3. normować się - powracać do prawidłowego stanu; normalizować się

czasownik niedokonany (dk. unormować)

(1.1) ustalać normy

czasownik zwrotny niedokonany normować się (dk. unormować się)

(2.1) wracać do normalnego, pożądanego stanu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Normowalność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest normowalne; cecha tych, którzy są normowalni

#### Źródła:

Wiktionary

# Normowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|normować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Normowy

→ norma

Patrz:norma

#### Źródła:

SJP.pl

# Norna

(zwykle w lm - norny) mitologia germańska: każda z bogiń przeznaczenia panujących nad losem ludzi i bogów

#### Źródła:

SJP.pl

# Nornica

gryzoń z rodziny nornikowatych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zool. drobny, pospolity gryzoń półkuli północnej, prowadzący głównie nocny tryb życia

Nornica (Clethrionomys) – rodzaj ssaków z podrodziny karczowników (Arvicolinae) w obrębie rodziny chomikowatych (Cricetidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nornicowy

→ nornica

Patrz:nornica

#### Źródła:

SJP.pl

# Nornik

mały ssak z rzędu gryzoni

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. niewielki eurazjatycki gryzoń z podrodziny karczowników

(1.2) kynol. pies myśliwski wypłaszający zwierzęta z nor

Nornik, norniczek (Microtus) – rodzaj gryzoni z podrodziny karczowników (Arvicolinae) w obrębie rodziny chomikowatych (Cricetidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Norniki

mały ssak z rzędu gryzoni

#### Źródła:

SJP.pl

# Nornikowate

podrodzina gryzoni z rodziny chomikowatych; karczowniki

Karczowniki, nornikowate (Arvicolinae) – podrodzina ssaków z rodziny chomikowatych (Cricetidae), wydzielana czasami jako odrębna rodzina Arvicolidae lub Microtidae. Obejmuje około 200 gatunków. W Polsce żyje 9 z nich.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nornikowaty

o cechach nornikowatych (podrodzina gryzoni)

#### Źródła:

SJP.pl

# Norosz

norosz ziemny - gatunek pająka z rodziny lejkowcowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Norować

o psach (nornikach): wywabiać z nory zwierzynę (np. lisa, borsuka)

#### Źródła:

SJP.pl

# Norowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|norować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Norowaty

potocznie:
1. o przejeździe, korytarzu itp.: wąski i długi;
2. o mieszkaniu: lichy, nędzny;
3. o lokalu, hotelu itp.: brudny i podejrzany

#### Źródła:

SJP.pl

# Norowiec

w gwarze myśliwskiej: pies używany do polowań na zwierzynę przebywającą w norach

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) kynol. pies z grupy ras terierów i psów myśliwskich, które uczestniczyły w polowaniach na zwierzęta przebywające w norze i miały za zadanie wypłoszenie ich z nory

Norowce – grupa psów myśliwskich przystosowanych swą budową (wąski, niski tułów) do pracy w norach. Psy wprowadzane są do nor, w których można się spodziewać bytowania zwierząt (lisy, borsuki, króliki). Zadaniem psa jest wypłoszenie znajdującego się w norze zwierzęcia, a następnie zagonienie go przed myśliwego. Zaliczają się do nich m.in. teriery i jamniki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Norowirus

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) mikrobiol. med. wirus ssRNA z grupy kaliciwirusów wywołujący wirusowe zakażenie przewodu pokarmowego;

#### Źródła:

Wiktionary

# Norówka

głazek norówka - gatunek chrząszcza z rodziny kusakowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Norowy

1. żółw norowy - gatunek gada z rodziny żółwi lądowych, żyjący w długich norach;
2. kaczka norowa - ptak z rzędu blaszkodziobych, o czarno-biało-rudym upierzeniu, zakładający gniazda w norach; ohar, podgorzelec

#### Źródła:

SJP.pl

# Norris

nazwisko

Miejscowości w USA:

- Norris (Dakota Południowa)
- Norris (Illinois)
- Norris (Karolina Południowa)
- Norris (Tennessee)

Gmina w USA:

- gmina Norris (Dakota Południowa)

Osoby:

- Aaron Norris (ur. 1951) – amerykański reżyser, producent i aktor filmowy, brat Chucka Norrisa
- Chuck Norris (ur. 1940) - amerykański aktor, mistrz sztuk walki
- Dean Norris (ur. 1963) - amerykański aktor filmowy i telewizyjny
- Stefan Norris (1894-1979) – polski i rumuński scenograf filmowy i teatralny, tłumacz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# North

Miejscowości w USA:

- North – miejscowość w stanie Karolina Południowa, w hrabstwie Orangeburg

Gminy w USA:

- North (ang. North Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Lake
- North (ang. North Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Marshall
- North (ang. North Township) – gmina w stanie Kansas, w hrabstwie Labette
- North (ang. North Township) – gmina w stanie Kansas, w hrabstwie Woodson
- North (ang. North Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Pennington
- North (ang. North Township) – gmina w stanie Missouri, w hrabstwie Dade
- North (ang. North Township) – gmina w stanie Ohio, w hrabstwie Harrison

#### Źródła:

Wikipedia

# Nortumbria

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) hist. średniowieczne królestwo anglosaskie;

Nortumbria (staroang. Norþanhymbra, łac. Regnum Northanhymbrorum) – średniowieczne królestwo anglosaskie, położone na terenie obecnej północnej Anglii i południowo-wschodniej Szkocji. Powstało po zjednoczeniu dwóch królestw: Bernicji i Deiry, do których następnie dołączono drobniejsze państwa celtyckie.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nortumbryjski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nortumbrią, dotyczący Nortumbrii, pochodzący z Nortumbrii

#### Źródła:

Wiktionary

# Norw.

skrót od: norweski

skrót

(1.1) = norweski

Język norweski (norw. norsk) – język z grupy skandynawskiej języków germańskich. Dialekty norweskie tworzą z dialektami szwedzkimi i dialektami duńskimi kontinuum, w którym występuje zjawisko asymetrycznej wzajemnej zrozumiałości (osobom znającym norweski łatwiej jest zrozumieć języki skandynawskich sąsiadów). Współczesny język norweski nie posiada ujednoliconego standardu wymowy; wszystkie dialekty uchodzą za równorzędne. Do zapisu wykorzystywane są dwa standardy piśmiennicze: bokmål (dosł. „język książkowy”) oraz nynorsk (dosł. „nowonorweski”). Język posiada status urzędowego w Norwegii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Norweg

1. koń rasy norweskiej;
2. kot rasy norweskiej leśnej

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek narodowości norweskiej, obywatel Norwegii, mieszkaniec Norwegii

Norwegowie, Norwedzy (norw. nordmenn) – naród germański żyjący głównie w Norwegii (ok. 4,2 mln) oraz w pozostałych krajach skandynawskich, USA (według różnych szacunków od 630 tys. do 3 mln), Kanadzie (ok. 170 tys.) i Australii. Schrystianizowani w X-XI wieku przeszli na luteranizm w XVI wieku i obecnie większość jest członkami państwowego kościoła ewangelicko-luterańskiego. Język norweski, którym posługują się Norwegowie posiada dwa przyjęte standardy zapisu: bokmål – oparty na duńskim i nynorsk – oparty na gwarach zachodniej części kraju.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Norwegia

państwo w Europie ze stolicą w Oslo; Królestwo Norwegii

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. polit. państwo w Europie ze stolicą w Oslo;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Norwegizacja

narzucanie komuś lub przyjmowanie przez kogoś norweskiego języka i obyczajów

#### Źródła:

SJP.pl

# Norweski

związany z Norwegią

przymiotnik

(1.1) odnoszący się do państwa Norwegia lub Norwegów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język urzędowy Norwegii;

Język norweski (norw. norsk) – język z grupy skandynawskiej języków germańskich. Dialekty norweskie tworzą z dialektami szwedzkimi i dialektami duńskimi kontinuum, w którym występuje zjawisko asymetrycznej wzajemnej zrozumiałości (osobom znającym norweski łatwiej jest zrozumieć języki skandynawskich sąsiadów). Współczesny język norweski nie posiada ujednoliconego standardu wymowy; wszystkie dialekty uchodzą za równorzędne. Do zapisu wykorzystywane są dwa standardy piśmiennicze: bokmål (dosł. „język książkowy”) oraz nynorsk (dosł. „nowonorweski”). Język posiada status urzędowego w Norwegii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Norwesko-Polski

dotyczący Norwegii i Polski

#### Źródła:

SJP.pl

# Norweskojęzyczny

przymiotnik

(1.1) taki, który posługuje się językiem norweskim

(1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem norweskim

(1.3) spisany, stworzony w języku norweskim

#### Źródła:

Wiktionary

# Norweskość

→ norweski

Patrz:norweski

#### Źródła:

SJP.pl

# Norweżka

obywatelka Norwegii

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta lub dziewczyna narodowości norweskiej lub obywatelka Norwegii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norwich

Norwich (/ˈnɒɹɪdʒ/) – miasto i dystrykt niemetropolitalny we wschodniej Anglii. Ośrodek administracyjny hrabstwa Norfolk, położone przy ujściu rzeki Wensum do rzeki Yare.

#### Źródła:

Wikipedia

# Norwid

Cyprian Kamil Norwid (odsłuchaj), właśc. Cyprian Ksawery Gerard Walenty Norwid (ur. 24 września 1821 w Laskowie-Głuchach, zm. 23 maja 1883 w Paryżu) – polski poeta, prozaik, dramatopisarz, eseista, grafik, rzeźbiarz, malarz i filozof.

#### Źródła:

Wikipedia

# Norwidiana

wszystko, co dotyczy życia i twórczości Norwida

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) liter. autografy i dokumenty dotyczące Cypriana Kamila Norwida

(1.2) druk. księg. wydawnictwa związane z Cyprianem Kamilem Norwidem i jego twórczością

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norwidolog

badacz, znawca twórczości Cypriana Kamila Norwida

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) liter. literaturoznawca badający twórczość i życie Cypriana Kamila Norwida

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norwidologia

badania nad twórczością Norwida

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) liter. nauka o życiu i twórczości Cypriana Kamila Norwida

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norwidolożka

→ norwidolog

Patrz:norwidolog

#### Źródła:

SJP.pl

# Norwidowski

dotyczący twórczości Cypriana Kamila Norwida

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) należący do Norwida

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norwidowskość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest związane albo przypomina twórczość Cypriana Kamila Norwida

#### Źródła:

Wiktionary

# Norwidysta

znawca twórczości Norwida

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) liter. znawca twórczości Cypriana Kamila Norwida

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norwidystka

→ norwidysta

Patrz:norwidysta

#### Źródła:

SJP.pl

# Norwidystyka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) liter. badania nad twórczością Cypriana Kamila Norwida

#### Źródła:

Wiktionary

# Norychta

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. warsztat

#### Źródła:

Wiktionary

# Norycki

koń norycki - stara rasa koni pociągowych, pochodząca od ciężkich koni sprowadzonych przez Rzymian do prowincji Noricum; noriker

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Noricum, dotyczący Noricum

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Noryjski

przymiotnik relacyjny

(1.1) hist. związany z Noricum, dotyczący Noricum

#### Źródła:

Wiktionary

# Noryk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) geol. drugi wiek późnego triasu, trwający 216,5 – 203,6 milionów lat temu;

Noryk – w stratygrafii piętro górnego triasu w eratemie mezozoicznym, trwające w zależności od przyjmowanego podziału triasu od około 13 milionów lat do prawie 19 mln lat. Dokładny czas jego trwania jest przedmiotem sporów. Do 2012 roku Międzynarodowa Komisja Stratygrafii przyjmowała, że noryk rozpoczął się 216,5 ± 2,0 mln lat temu a zakończył 203,6 ± 1,5 mln lat temu; w roku 2013 Komisja poprawiła datowanie na ok. 227–208,5 mln lat temu. Młodsze piętro od karniku, a starsze od retyku.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Norylsk

miasto w Federacji Rosyjskiej

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Kraju Krasnojarskim Federacji Rosyjskiej, leżące poza kołem podbiegunowym;

Norylsk (ros. Норильск, Norilsk) – miasto zamknięte w azjatyckiej części Rosji w Kraju Krasnojarskim, w Tajmyrskim Dołgano-Nienieckim rajonie. Norylsk jest jednym z najbardziej wysuniętych na północ miast na świecie.

W 2020 miasto liczyło 181 830 mieszkańców i podlega bezpośrednio władzy w Kraju Krasnojarskim. Zostało zbudowane w latach 30. XX wieku przez więźniów. W czasach ZSRR rejon wielu łagrów. Prawa miejskie uzyskało w 1953 r. Więźniowie oraz uwolnieni stanowili główną siłę roboczą do 1955 r.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Norylski

przymiotnik od: Norylsk (miasto w azjatyckiej części Rosji)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Norylskiem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norymberczyk

mieszkaniec Norymbergi

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Norymbergi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norymberga

miasto w Niemczech

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Niemczech, położone we Frankonii, w kraju związkowym Bawaria;

(1.2) geogr. adm. powiat w kraju związkowym Bawaria

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Norymberka

mieszkanka Norymbergi

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Norymbergi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norymberski

przymiotnik od: Norymberga

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Norymbergą, dotyczący Norymbergi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Norymberszczyzna

dawniej: drobne przedmioty domowego użytku, drobna galanteria wyrabiana w Norymberdze; towary norymberskie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. towary z Norymbergi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Noryt

magmowa skała głębinowa

Noryt – magmowa skała głębinowa, należąca do grupy skał zasadowych, odmiana gabra. W składzie mineralnym przeważają kryształy plagioklazów oraz piroksenów rombowych (hipersten), poza tym występują niewielkie ilości oliwinu i hornblendy. Barwa ciemnozielona lub czarna. Zalega w prekambryjskich skałach podłoża północno-wschodniej Polski.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Norzyca

choroba konia objawiająca się trudną do zagojenia raną, powstająca wskutek używania nieodpowiedniego siodła lub uprzęży

Norzyca (biał. Но́рыца; ros. Норица) – wieś na Białorusi, w rejonie postawskim obwodu witebskiego, około 32 km na wschód od Postaw.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Norzyny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Nory lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Nos

1. narząd powonienia;
2. wysunięta, zwężona część czegoś, dziób

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) anat. część twarzy powyżej ust, między oczami, narząd zmysłu węchu, część układu oddechowego, również u zwierząt;

(1.2) koniec buta

(1.3) dziób samolotu

(1.4) stpol. dziób

(1.5) środ. kosmet. zob. perfumiarz.

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) białystok. alkoholik

Nos – wyniosłość w obrębie twarzy stanowiąca drogę przepływu powietrza w procesie oddychania. Powietrze przechodzące przez nos zostaje ocieplone i nawilżone. Dociera później do okolicy węchowej znajdującej się w jego górnej części. Substancje chemiczne zawarte w powietrzu są rozpuszczane w śluzie i pobudzają wtedy liczne receptory znajdujące się w okolicy węchowej. Następnie impuls wędruje przez nerw węchowy do mózgowia, gdzie jest odbierany. Nozdrza przednie, przez które przedostaje się powietrze, są oddzieloną przegrodą nozdrzy, później przechodząca w przegrodę nosową, która rozdziela na dwie części jamę nosową. Kończy się ona nozdrzami tylnymi prowadzącymi do gardła. Nos zewnętrzny zbudowany jest z tkanki kostnej i chrzęstnej, dzieli się na grzbiet, nasadę oraz wierzchołek nosa. Wierzchołek nosa może być pokryty niemal niezmienioną skórą, na przykład u koni. U niektórych ssaków, w tym mięsożernych i części przeżuwaczy, nozdrza przednie wraz z górną wargą tworzą płytkę nosową (lusterko nosowe). U świni występuje płytka ryjowa, natomiast u bydła płytka nosowo-wargowa (śluzawica; grafika nr 4 po prawej).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nosacizna

bakteryjna choroba zwierząt hodowlanych rzadziej domowych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wet. przewlekła, zakaźna i zaraźliwa choroba zwierząt nieparzystokopytnych;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nosacz

1. roślinożerna małpa wąskonosa z grupy koczkodanów; nosal;
2. człowiek mający wielki nos; nosal

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. osoba z wielkim nosem

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) zool. nazwa systematyczna|Nasalis larvatus|Wurmb|ref=tak., wielkonosa małpa występująca na Borneo;

Nosacz sundajski, nosacz, nosacz trąbowy (Nasalis larvatus) – gatunek ssaka naczelnego z podrodziny gerez (Colobinae) w obrębie rodziny koczkodanowatych (Cercopithecidae) wyróżniający się charakterystycznym nosem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nosal

1. roślinożerna małpa wąskonosa z grupy koczkodanów; nosacz;
2. człowiek mający wielki nos; nosacz;
3. część hełmu otwartego

- Nosal – szczyt w Tatrach Zachodnich
- nosal – część hełmu
- Marcin Nosal – polski dyplomata

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nosalewice

- Nosalewice – wieś w województwie łódzkim, w powiecie radomszczańskim, w gminie Przedbórz
- Nosalewice – osada leśna w województwie łódzkim, w powiecie radomszczańskim, w gminie Przedbórz
- Nosalewice – gromada

#### Źródła:

Wikipedia

# Nosalewo

Nosalewo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie szamotulskim, w gminie Pniewy.

Wieś szlachecka Nosaliewo położona była w 1580 roku w powiecie poznańskim województwa poznańskiego.

W sąsiedztwie wsi przebiega granica Sierakowskiego Parku Krajobrazowego oraz nieczynna linia kolejowa Szamotuły–Międzychód.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nosalin

Nosalin – (niem. Nitzlin) wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie sławieńskim, w gminie Postomino.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nosarzewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosatka

rozszczepka nosatka - gatunek motyla z rodziny mrocznicowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosaty

posiadający charakterystyczny nos

przymiotnik

(1.1) mający wielki nos

(1.2) pot. środ. chory na nosaciznę

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nośca

dawniej: nosiciel - osoba nosząca, roznosząca, przenosząca coś

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) stpol. zarządca

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nosean

minerał, glinokrzemian sodu

Nosean – minerał należący do gromady krzemianów. Należy do grupy skaleniowców.

Występuje prawie wyłącznie w młodych skałach wylewnych. Bardzo dobrze wykształcone kryształy można znaleźć nad Laacher See w górach Eifel w porwakach zawierających m.in. sanidyn.

Ponadto nosean znaleźć można w Hegau i regionie wzgórz Kaiserstuhl, jak również na Wezuwiuszu.

Zwykle okrągłe ziarenka i skupienia, częste zbliźniaczenia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noseczek

zdrobnienie od: nosek

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosek

zdrobnienie od: nos

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: nos

(1.2) mały nos

(1.3) przen. pot. skrzydlaty owoc klonu

(1.4) obuw. część cholewy, która okrywa palce

Nosek – osada w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie działdowskim, w gminie Lidzbark. Miejscowość jest położona w odległości ok. 150 m od granicy województwa.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa ciechanowskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nosema

pierwotniak z podtypu sporowców pełzakowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosemoza

zaraźliwa choroba przewodu pokarmowego pszczół dorosłych, wywoływana przez pierwotniaki z rodzaju nosema; nozemoza

Nosemoza (choroba sporowcowa, nosemosis apium) – choroba zaraźliwa pszczół dorosłych wywołana przez sporowce (mikrosporydia) z rodzaju Nosema: Nosema apis lub Nosema ceranae, które atakują komórki nabłonka jelita środkowego, skutkiem czego jest niedożywienie i osłabienie chorych osobników. Najgroźniejsza dla robotnic i trutni.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nosewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosferatu

1. imię wampira, tytułowego bohatera filmów "Nosferatu wampir" i "Nosferatu - symfonia grozy"; odpowiednik wampira Draculi;
2. nazwa wampira lub ich klanu w grach RPG

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) liter. film. imię jednego z legendarnych wampirów, postaci literackiej i filmowej

- Nosferatu – symfonia grozy – film grozy z 1922
- Nosferatu wampir – film grozy z 1979
- Nosferatu – film grozy z 2024
- Nosferatu – klan wampirów w Świecie Mroku
- Nosferatu – klan wampirów w Nowym Świecie Mroku
- Nosferatu – album muzyczny zespołu XIII. Století
- Nosferatu – internetowy singel grupy Samhein Witch Killaz
- Nosferatu – brytyjski zespół grający gotycki rock

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nosić

1. chodzić długo lub wielokrotnie z czymś w ręku, na plecach itp.; dźwigać
2. mieć coś przy sobie
3. chodzić w czymś (ubraniu)
4. odznaczać się czymś
5. nosić się:
a) ubierać się wg jakiejś mody
b) o ubiorze: być noszonym
c) zachowywać się

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) fizycznie trzymając zmieniać położenie zewnętrznego obiektu

(1.2) o ubraniu, okularach, znakach, itd mieć na sobie

czasownik zwrotny niedokonany nosić się (dk. brak)

(2.1) ubierać się w jakiś sposób

(2.2) być noszonym (1.2) jako ubranie

(2.3) poruszać się, zachowywać się w jakiś sposób

(2.4) dążyć do czegoś

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nosiciel

osobnik zdrowy, wyleczony z zakaźnej choroby, w którego organizmie znajdują się zarazki chorobotwórcze, nieszkodliwe dla niego samego, ale mogące zakazić otoczenie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) med. organizm zawierający bakterie, wirusy lub w inny sposób dotknięty chorobą, sam nie cierpiący z powodu jej objawów, lecz mogący nią zarażać;

Nosicielstwo (nosicielstwo mikrobiologiczne) – w mikrobiologii i chorobach zakaźnych jest to stan, w którym dany patogen występuje w organizmie gospodarza, ale nie powoduje on objawów klinicznych choroby. Może nastąpić wskutek zakażenia bezobjawowego albo po przechorowaniu choroby, kiedy to zarazek nie zostanie usunięty z organizmu wyzdrowiałej osoby. Nosiciel może stać się źródłem infekcji dla wrażliwych na zakażenie osób w jego środowisku. Dlatego ze względów epidemiologicznych ważne jest wykrywanie oraz leczenie nosicieli chorób zakaźnych (czasem stosuje się inne środki zapobiegawcze). Nosicielstwo najczęściej dotyczy chorób układu oddechowego i pokarmowego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nosicielka

kobieta będąca osobnikiem zdrowym, wyleczonym z zakaźnej choroby, w którego organizmie znajdują się zarazki chorobotwórcze, nieszkodliwe dla niego samego, ale mogące zakazić otoczenie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) forma żeńska od: nosiciel

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nosicielstwo

bycie nosicielem zarazków

Nosicielstwo (nosicielstwo mikrobiologiczne) – w mikrobiologii i chorobach zakaźnych jest to stan, w którym dany patogen występuje w organizmie gospodarza, ale nie powoduje on objawów klinicznych choroby. Może nastąpić wskutek zakażenia bezobjawowego albo po przechorowaniu choroby, kiedy to zarazek nie zostanie usunięty z organizmu wyzdrowiałej osoby. Nosiciel może stać się źródłem infekcji dla wrażliwych na zakażenie osób w jego środowisku. Dlatego ze względów epidemiologicznych ważne jest wykrywanie oraz leczenie nosicieli chorób zakaźnych (czasem stosuje się inne środki zapobiegawcze). Nosicielstwo najczęściej dotyczy chorób układu oddechowego i pokarmowego

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nosicz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) tragarz górski

Nosicz (słow. nosič) – tatrzański tragarz charakterystyczny dla słowackiej części Tatr. Jest to osoba dostarczająca do schronisk górskich wszystko, co jest potrzebne do ich funkcjonowania, na przykład paliwo, wodę, jedzenie. Ładunki nosiczów ważą 60–80 kg, zarówno w lecie, jak i zimie. W drodze powrotnej natomiast znoszą oni w dół śmieci ze schronisk.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nosidełka

zdrobnienie od: nosidło

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosidełko

zdrobnienie od: nosidło

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) rodzaj plecaka lub torby służących do noszenia małego dziecka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nosidła

przyrząd do noszenia wiader z wodą; koromysło

Beczkowóz – wóz konny z przymocowaną beczką na wodę. Pełnił rolę wozu strażackiego oraz zbiornika na wodę dla ludności.

Powszechność beczkowozów jeszcze po II wojnie światowej była spowodowana trudnościami w zaopatrzeniu w wodę ludności w małych miastach, które nie miały wodociągów, a studni niewystarczającą ilość. Poznań np. miał wodociąg dopiero od 1866 r., a Warszawa od 1886 r. i tylko w lewobrzeżnej części miasta. Mieszkańcy Pragi, Targówka, a także Czerniakowa i Powiśla, które otrzymały instalację wodociągową później, chodzili po wodę do studni lub beczkowozów z wiaderkami jak na wsi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nosidło

przyrząd do noszenia wiader z wodą; koromysło

Nosidło (ang. Frame Carry) – konkurencja zawodów siłaczy.

Zadaniem zawodnika jest przeniesienie w obu dłoniach ciężaru, na określonym dystansie, w jak najkrótszym czasie. Zawodnik może wielokrotnie opuszczać ciężar na podłoże.

Nosidło ma formę otaczającej zawodnika ramy. Masa wynosi najczęściej od 320 kg do 400 kg, długość trasy do 20 m.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nosidłowy

→ nosidło

Patrz:nosidło

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosigrosz

dawniej: woreczek na pieniądze; kabza, kiesa, sakiewka

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) daw. woreczek do noszenia i przechowywania pieniędzy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nosio

pieszczotliwie: nos

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosisko

pospolicie: wielki, niezgrabny nos; kinol

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosisław

imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosiwo

materiał transportowany przez przenośnik

Nosiwo – ładunek transportowany za pomocą urządzeń transportu bliskiego, takich jak np. przenośniki taśmowe czy kubełkowe, wciągniki, cięgniki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nosiwoda

dawny zawód polegający na dostarczaniu wody

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ten, kto nosi wodę w wiadrach

Woziwoda lub nosiwoda (ang. water seller lub water carrier) – dawny zawód, dostawca wody, który zaopatrywał mieszkańców w czystą wodę nosząc ją przy użyciu wiadra lub rozwoził ją po mieście. W Polsce istnieli jeszcze po II wojnie światowej, zawód stopniowo zaniknął z uwagi na rozbudowę miejskich sieci wodociągowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nosiłki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) przyrząd ułatwiający noszenie czegoś

#### Źródła:

Wiktionary

# Noskowicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Noskowski

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Adam Noskowski (zm. 1647) – polski szlachcic
- Andrzej Noskowski (1492–1567) – rzymskokatolicki duchowny, biskup
- Florian Noskowski vel Trąbski (XVI w.) – polski szlacic
- Hieronim Noskowski (XVI w.) – polski żołnierz
- Jan Noskowski (1832–1881) – polski wydawca
- Jerzy Noskowski (1925–2023) – polski inżynier górnik
- Łukasz Noskowski (1475–1532) – rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego
- Tadeusz Noskowski (1976-1932) – polski malarz i pedagog
- Witold Noskowski (1873–1939) – polski dziennikarz, krytyk literacki, teatralny i muzyczny
- Władysław Noskowski (1841–1881) – polski przyrodnik, dziennikarz, literat
- Władysław Noskowski (1892–1969) – polski dziennikarz, krytyk muzyczny, konsul honorowy RP w Australii, Nowej Zelandii i Samoa Zachodnim
- Zygmunt Noskowski (1846–1909) – polski kompozytor, dyrygent i pedagog
- Zygmunt Noskowski (1880-1952) – polski aktor i reżyser teatralny

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noskowy

1. → nosek;
2. wydłużony i zwykle szpiczasty na końcu

#### Źródła:

SJP.pl

# Nośnia

element urządzenia transportowego, na którym spoczywa przenoszony materiał

#### Źródła:

SJP.pl

# Nośniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: nośny

#### Źródła:

SJP.pl

# Nośnik

1. urządzenie transportowe;
2. coś co wyraża wartości, zawiera treści charakterystyczne dla czegoś;
3. materiał przeznaczony do przechowywania, utrwalania jakichś danych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) coś, co przekazuje, przechowuje, propaguje jakąś treść, informację, ważne wartości

(1.2) techn. urządzenie transportujące coś

(1.3) coś, po czym lub w czym coś przepływa, jest przenoszone lub na czym coś się osadza

(1.4) chem. substancja dodawana do roztworu w celu wydzielenia z niego innej substancji

Nośnik może odnosić się do:

w fizyce

- fala nośna
- nośniki ładunku
- nośniki oddziaływań

w informatyce

- nośnik danych
- nośnik magnetyczny

w matematyce

- nośnik funkcji
- nośnik miary

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nośność

1. maksymalne dopuszczalne obciążenie;
2. cecha tego, co jest nośne

Nośność – możliwość przejęcia przez materiał, złącze lub konstrukcję obciążeń zewnętrznych. W wytrzymałości materiałów, pojęcie używane także dla określenia parametrów dopuszczalnego obciążenia (nośność wiaduktu lub mostu).

Określenie używane jest również w kontekście:

- nośność statku – podstawowy parametr określający wielkość statku
- nośność podłoża gruntowego – rozumiane jako możliwość przejęcia obciążeń przekazywanych przez fundamenty na podłoże gruntowe

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nośny

przeznaczony do tego, żeby coś dźwigać, żeby być obciążonym; znoszący duże obciążenie

przymiotnik

(1.1) techn. dający możliwość przejęcia przez materiał lub konstrukcję obciążeń zewnętrznych

(1.2) przeznaczony do przenoszenia daleko

(1.3) mający duży zasięg; docierający daleko

(1.4) pot. taki, który jest zrozumiały dla odbiorcy

(1.5) zdolny do znoszenia jaj

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nosoczub

rozdaj ptaków z rzędu wróblowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosogardziel

część nosowa gardła; jama nosowo-gardłowa, nosogardło

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosogardło

część nosowa gardła; jama nosowo-gardłowa, nosogardziel

Gardło (łac. pharynx) – w anatomii człowieka miejsce krzyżowania się drogi pokarmowej z oddechową. Jest to maczugowata cewa włóknisto-mięśniowa, rozciągająca się od podstawy czaszki do VI kręgu szyjnego. Długość gardła u dorosłego człowieka wynosi średnio 12–13 cm. Jego najszersza część znajduje się na wysokości kości gnykowej i wynosi 5 cm.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nosogardłowy

→ nosogardło

Patrz:nosogardło

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosogeografia

nauka badająca rozmieszczenie chorób ludzi i zwierząt na różnych obszarach geograficznych i czynniki związane z ich rozprzestrzenianiem się; nozogeografia

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosologia

nauka zajmująca się klasyfikacją chorób i ich opisem; nozologia

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosorogi

1. legwan nosorogi - gatunek jaszczurki z rodziny legwanów;
2. żmija nosoroga - gatunek jadowitego węża z rodziny żmijowatych

przymiotnik

(1.1) mający w miejscu nosa róg

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nosorożce

rodzina dużych ssaków z rzędu nieparzystokopytnych; nosorożcowate

Nosorożcowate, nosorożce (Rhinocerotidae) – rodzina dużych ssaków z rzędu nieparzystokopytnych (Perissodactyla). Kiedyś liczyła 70 rodzajów, z których obecnie żyją 4 liczące 5 gatunków, Osiągają dość duże rozmiary i masę ciała, największy jest nosorożec biały. Ich cechą charakterystyczną jest keratynowy róg bądź dwa rogi na nosie, większe u gatunków afrykańskich, osiągające do 130 cm długości. Zamieszkują różnorodne siedliska, od suchych do podmokłych, żywiąc się trawą bądź wyższą roślinnością. Samce wykazują pewne cechy terytorialne i brutalnie walczą o samicę, wykorzystując rogi bądź ciosy. Samica rodzi zwykle jedno młode po długiej ciąży, w którą zachodzi co 2–3 lata.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nosorożcowate

rodzina dużych ssaków z rzędu nieparzystokopytnych; nosorożce

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Rhinocerotidae|Gray|ref=tak., rodzina dużych ssaków z rzędu nieparzystokopytnych;

Nosorożcowate, nosorożce (Rhinocerotidae) – rodzina dużych ssaków z rzędu nieparzystokopytnych (Perissodactyla). Kiedyś liczyła 70 rodzajów, z których obecnie żyją 4 liczące 5 gatunków, Osiągają dość duże rozmiary i masę ciała, największy jest nosorożec biały. Ich cechą charakterystyczną jest keratynowy róg bądź dwa rogi na nosie, większe u gatunków afrykańskich, osiągające do 130 cm długości. Zamieszkują różnorodne siedliska, od suchych do podmokłych, żywiąc się trawą bądź wyższą roślinnością. Samce wykazują pewne cechy terytorialne i brutalnie walczą o samicę, wykorzystując rogi bądź ciosy. Samica rodzi zwykle jedno młode po długiej ciąży, w którą zachodzi co 2–3 lata.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nosorożcowaty

o cechach nosorożcowatych (rodzina ssaków)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosorożcowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z nosorożcem, dotyczący nosorożca, właściwy nosorożcowi

#### Źródła:

Wiktionary

# Nosorożec

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. nazwa systematyczna|Rhinoceros|ref=tak., duży ssak z rzędu nieparzystokopytnych;

Nosorożcowate, nosorożce (Rhinocerotidae) – rodzina dużych ssaków z rzędu nieparzystokopytnych (Perissodactyla). Kiedyś liczyła 70 rodzajów, z których obecnie żyją 4 liczące 5 gatunków, Osiągają dość duże rozmiary i masę ciała, największy jest nosorożec biały. Ich cechą charakterystyczną jest keratynowy róg bądź dwa rogi na nosie, większe u gatunków afrykańskich, osiągające do 130 cm długości. Zamieszkują różnorodne siedliska, od suchych do podmokłych, żywiąc się trawą bądź wyższą roślinnością. Samce wykazują pewne cechy terytorialne i brutalnie walczą o samicę, wykorzystując rogi bądź ciosy. Samica rodzi zwykle jedno młode po długiej ciąży, w którą zachodzi co 2–3 lata.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nosościski

przestarzale, żartobliwie: binokle, okulary

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosówka

1. zakaźna, niebezpieczna, często śmiertelna choroba wirusowa zwierząt, głównie psów;
2. samogłoska nosowa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wet. groźna choroba zakaźna psów;

(1.2) jęz. samogłoska nosowa

(1.3) wet. zob. nosówka kotów., panleukopenia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nosówkowy

przymiotnik od: nosówka

przymiotnik relacyjny

(1.1) jęz. związany z nosówkami, dotyczący nosówek (samogłoski nosowej)

(1.2) wet. związany z nosówką, dotyczący nosówki (choroby)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nosowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nosowy

przymiotnik od: nos (zwykle w znaczeniu: narząd powonienia), np. przegroda nosowa

przymiotnik

(1.1) anat. związany z nosem, dotyczący nosa

(1.2) fonet. o głosce, przy wymawianiu której część lub całość wydychanego powietrza przechodzi przez jamę nosową

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nospa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kamienny chodnik pod strzechą domu

#### Źródła:

Wiktionary

# Nośpłat

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) poznań. handlarz szmatami, starzyzną

(1.2) poznań. oberwaniec

#### Źródła:

Wiktionary

# Nostalgia

1. tęsknota za krajem ojczystym;
2. tęsknota za czymś, co minęło; melancholia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) tęsknota, zwłaszcza za krajem ojczystym

Nostalgia (gr. νóστος, powrót do domu, i ἄλγος, ból) – doskwierająca tęsknota za ojczyzną (krajem ojczystym), a także tęsknota za czymś przeszłym, co utrwaliło się w pamięci.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nostalgiczka

kobieta cierpiąca na nostalgię, tęskniąca za czymś utraconym

#### Źródła:

SJP.pl

# Nostalgicznie

przysłówek

(1.1) w sposób nostalgiczny

#### Źródła:

Wiktionary

# Nostalgiczność

→ nostalgiczny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co nostalgiczne; cecha tych, którzy są nostalgiczni

Patrz:nostalgiczny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nostalgiczny

dotyczący nostalgii, wyrażający tęsknotę za ojczyzną, za czymś, co zapadło w pamięć lub co sobie wyobrażono

przymiotnik

(1.1) książk. taki, który wyraża, odczuwa lub wzbudza nostalgię; jest pełen tęsknoty

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nostalgik

osoba cierpiąca na nostalgię, tęskniąca za czymś utraconym, np. ojczyzną, minionymi czasami itp.

#### Źródła:

SJP.pl

# Nostradamus

przenośnie: prorok, którego przepowiednie są niejasne, wykrętne

Nostradamus (fr. Michel de Nostredame) (ur. 14 grudnia 1503 w Saint-Remy, zm. 2 lipca 1566) – francuski aptekarz, astrolog i autor proroctw, okultysta, mistyk, kabalista, badacz wiedzy tajemnej, doradca królowej Francji, Katarzyny Medycejskiej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nostro

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) bank. rachunek naszego banku utrzymywany w obcym banku do celów rozliczeniowych

#### Źródła:

Wiktionary

# Nostryfikacja

uznanie zagranicznego dyplomu, tytułu lub stopnia naukowego albo zawodowego za równoważny z krajowym

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) urz. uznanie zagranicznego dyplomu, tytułu lub stopnia naukowego za równoważny z jego odpowiednikiem w danym kraju;

Nostryfikacja (łac. noster – nasz, facere – czynić) – procedura uznawania ważności stopni naukowych, tytułów zawodowych oraz innych dyplomów i świadectw uzyskanych w innych krajach, przeprowadzana przez odpowiednie krajowe jednostki, np. kuratoria oświaty lub rady wydziałów uczelni wyższych, uprawnionych do nadawania analogicznego stopnia naukowego w tym kraju, który „uznaje stopień za własny”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nostryfikacyjny

przymiotnik od: nostryfikacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Nostryfikant

osoba, która uzyskała uznanie swojego zagranicznego dyplomu, tytułu lub stopnia naukowego albo zawodowego za równoważny z krajowym

#### Źródła:

SJP.pl

# Nostryfikować

dokonywać uznania zagranicznego dyplomu lub świadectwa za równoważne z krajowym

czasownik przechodni dwuaspektowy

(1.1) urz. uznać lub uznawać zagraniczny dyplom, tytuł lub stopień naukowy za równoważny z jego odpowiednikiem w danym kraju

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nostrzyk

roślina zielna o przyjemnym zapachu i żółtych kwiatach, stosowana w stanach zapalnych skóry, do produkcji kosmetyków, a dawniej jako przynęta na ryby

Nostrzyk (Melilotus Mill.) – rodzaj roślin z rodziny bobowatych (motylkowatych) Fabaceae. Należą do niego 23 gatunki. Występują na wszystkich kontynentach Starego Świata, jako introdukowane rosną też na innych kontynentach. Nazwa naukowa nawiązuje do jednej z grup roślin w starożytnej taksonomii ludowej opisywanych jako lotos, czy dokładniej „miodowy lotos”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noszczyk

nazwisko

- Bartłomiej Noszczyk (ur. 1965) – polski chirurg, nauczyciel akademicki, doktor habilitowany nauk medycznych
- Wojciech Noszczyk (ur. 1935) – profesor nauk medycznych, chirurg

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nosze

przyrząd, składający się zwykle z dwóch drążków połączonych płótnem, przeznaczony do przenoszenia chorych, rannych lub zmarłych

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) med. sprzęt do ręcznego przenoszenia chorych lub rannych;

Nosze – urządzenie medycznego umożliwiające transportowanie chorego lub rannego w pozycji leżącej. Stosowane przez różne służby ratownicze, stanowią podstawowe wyposażenie ambulansu sanitarnego.

Tradycyjne nosze składają się z dwóch podłużnych elementów (często drewnianych), których końce stanowią uchwyty transportowe. Pomiędzy elementami znajduje się płachta z materiału, na której układa się osobę transportowaną. Nosze takie najczęściej mają podpórki lub kółka, często są składane. Do transportu przy ich użyciu potrzebnych co najmniej dwóch ratowników.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Noszenie

1. chodzić długo lub wielokrotnie z czymś w ręku, na plecach itp.; dźwigać
2. mieć coś przy sobie
3. chodzić w czymś (ubraniu)
4. odznaczać się czymś
5. nosić się:
a) ubierać się wg jakiejś mody
b) o ubiorze: być noszonym
c) zachowywać się

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|nosić.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Noszki

rzadko: małe nosze

#### Źródła:

SJP.pl

# Noszowa

→ nosze

Patrz:nosze

#### Źródła:

SJP.pl

# Noszowice

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. gmina w Czechach;

Noszowice (cz. Nošovice, niem. Noschowitz) — wieś gminna na Śląsku Cieszyńskim w Czechach, w kraju morawsko-śląskim (powiat Frydek-Mistek).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Noszowicki

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z gminą Noszowice, dotyczący gminy Noszowice

#### Źródła:

Wiktionary

# Noszowy

→ nosze

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z noszami, dotyczący noszy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) sanitariusz, ratownik wyznaczony do noszy

Patrz:nosze

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Not

1. oficjalne pismo urzędowe, zwłaszcza pismo rządu jednego państwa do drugiego;
2. ocena;
3. krótki artykuł, wzmianka w prasie;
4. przypis; objaśnienie; uwaga na marginesie

skrótowiec

(1.1) = Naczelna Organizacja Techniczna;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Not-Owski

→ NOT (Naczelna Organizacja Techniczna); notowski

#### Źródła:

SJP.pl

# Nota

1. oficjalne pismo urzędowe, zwłaszcza pismo rządu jednego państwa do drugiego;
2. ocena;
3. krótki artykuł, wzmianka w prasie;
4. przypis; objaśnienie; uwaga na marginesie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) eduk. ocena czyjejś pracy, postępów w nauce itp.

(1.2) adm. oficjalne pismo urzędowe, w szczególności międzyrządowe

(1.3) uwaga zapisana na marginesie tekstu

nota

- nota dyplomatyczna: oficjalne pismo międzyrządowe
  zobacz też: memorandum, aide-mémoire

- ocena wyników w nauce, w sporcie, opinia o czyjejś pracy

- w piśmiennictwie: uwagi zapisane na marginesie tekstu
  zobacz też: glosa, didaskalia, addenda

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Notabene

tyle co: w dodatku, do tego; nawiasem mówiąc, prawdę mówiąc

partykuła

(1.1) nawiasem mówiąc, zresztą, poza tym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Notabl

1. znakomitość; osoba powszechnie znana i szanowana;
2. doradca królewski w dawnej Francji

#### Źródła:

SJP.pl

# Notacja

zbiór jakichś symboli

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pewien ściśle określony sposób zapisu

(1.2) zbiór znaków notacji (1.1)

Notacja to umowny sposób zapisu symboli, liter, znaków, itp. Umożliwia ona, w sposób formalny, zapis treści wyrażeń, reguł, wzorów, formuł itd.

- notacja polska
- notacja Łukasiewicza
- notacja węgierska
- notacja muzyczna
- notacja szachowa
- notacja naukowa
- notacja strzałkowa
- notacja dużego O (notacja Landaua)
- notacja RPN
- notacja BNF
- notacja BPMN
- Notacja Barkera
- notacja Diraca
- notacja Iversona
- notacja Pearsona
- notacja Siegbahna
- notacja Denavita-Hartenberga
- notacja Forsytha-Edwardsa
- notacja Steinhausa-Mosera
- system Comstocka-Needhama
- notacja Krögera-Vinka
- notacja Kreutza-Zaremby
- notacja Hermanna-Mauguina
- notacja Schoenfliesa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Notacyjny

→ notacja

Patrz:notacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Notar

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. notariusz

#### Źródła:

Wiktionary

# Notarialny

odnoszący się do notariusza, notariatu

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do notariusza lub notariatu, związany z notariuszem lub notariatem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Notariat

notariuszostwo;
1. zawód, urząd notariusza;
2. biuro, kancelaria notariusza;
3. budynek, w którym znajduje się biuro, kancelaria notariusza;
4. zbiorowo: notariusze

Notariat – instytucja pomocy prawnej, która ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa obrotu prawnego i jego zgodności z obowiązującym prawem. Notariusze dokonują czynności notarialnych w sprawach prawnych, którym strony są obowiązane lub pragną nadać formę notarialną, m.in. sporządzają akty prawne, są świadkami składania podpisów i sporządzania dokumentów. Forma notariatu opartego na 2. modelach: łacińskim i anglosaskim, jest różnorodna w różnych państwach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Notariusz

1. urzędnik legitymujący się wykształceniem prawniczym, powołany do sporządzania aktów prawnych, np. umów kupna-sprzedaży, darowizn, uwierzytelniania i poświadczania dokumentów, sporządzania testamentów, przyjmowania dokumentów na przechowanie itp.; rejent;
2. w dawnej Polsce: urzędnik dokonujący wpisów i wypisów z ksiąg sądowych, kierujący kancelarią królewską i archiwum; rejent, regent;
3. w dawnej Polsce: sekretarz kanclerza i podkanclerza; rejent, regent;
4. w dawnych miastach polskich: urzędnik (pisarz) kancelarii miejskiej

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) praw. urzędnik sporządzający akty prawne na żądanie stron

(1.2) hist. urzędnik w dawnej Polsce kierujący kancelarią królewską i archiwum

(1.3) hist. urzędnik kancelarii miejskiej w dawnej Polsce

Notariusz (etym. łac. notarius, pisarz, stenograf, dawniej w Polsce rejent) – zawód zaufania publicznego wykonywany przez osobę upoważnioną przez władzę państwową do stwierdzania pewnych faktów, mających znaczenie prawne (np. własnoręczności podpisów, zgodności odpisów, daty czynności itp.) oraz współdziałania przy sporządzaniu pewnych aktów prawnych (np. umowy sprzedaży, darowizny, aktu poświadczenia dziedziczenia itp.).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Notariuszka

→ notariusz

Patrz:notariusz

#### Źródła:

SJP.pl

# Notariuszostwo

notariat;
1. zawód, urząd notariusza;
2. biuro, kancelaria notariusza;
3. budynek, w którym znajduje się biuro, kancelaria notariusza

#### Źródła:

SJP.pl

# Notariuszowski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z notariuszem, dotyczący notariusza

#### Źródła:

Wiktionary

# Notatka

1. krótki tekst; zapisek, uwaga;
2. krótka wiadomość w prasie, wzmianka;
3. kartka z krótkim zapisanym tekstem

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) krótki tekst, mający na celu przypomnienie jakiejś informacji

(1.2) robocze, odręczne zapiski, np. z wykładów, z pracy koncepcyjnej

(1.3) kartka zawierająca notatkę (1.1-2)

Notatka – krótki tekst o charakterze informacyjnym, nastawiony na przekaz danych, wyróżniający się zrozumiałością przedstawianych wiadomości: rzeczowością i zwięzłością. W notatce umieszczane są najważniejsze informacje w sposób skrótowy i uporządkowany. Gatunek ten przedstawia jakiś fakt, zawiera elementy streszczenia, opisu, opowiadania i charakterystyki. Tekst spójny i logiczny. Opowiada o tym, co wydarzyło się w przeszłości, planowane jest w przyszłości lub opisuje stan obecny. Konieczne jest nadanie tytułu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Notatki

1. krótki tekst; zapisek, uwaga;
2. krótka wiadomość w prasie, wzmianka;
3. kartka z krótkim zapisanym tekstem

#### Źródła:

SJP.pl

# Notatniczek

zdrobnienie od: notatnik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od notatnik

(1.2) mały notatnik

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Notatnik

1. zeszyt do notatek;
2. forma literacka zawierająca wrażenia i przemyślenia autora spisane w postaci luźnych notatek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zeszyt do zapisków

Notes, notatnik, notesik – plik zszytych kartek papieru, zwykle w sztywnej oprawie, który służy do zapisywania osobistych notatek.

Notes elektroniczny również służy do zapisywania notatek, lecz notatki zamiast na papierze są prezentowane na wyświetlaczu i zapisywane za pomocą klawiatury lub rysikiem i pismem odręcznym na dotykowym wyświetlaczu. Notes elektroniczny często występuje w urządzeniach przenośnych takich jak palmtop.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Notatnikowy

→ notatnik

Patrz:notatnik

#### Źródła:

SJP.pl

# Note

[czytaj: nołt] samochód typu Nissan Note

Note (jap. ノート zapis stylizowany note) – japoński serwis internetowy, który rozpowszechnia teksty, zdjęcia, ilustracje, muzykę i filmy. Został uruchomiony w kwietniu 2014 roku. Hasłem przewodnim serwisu jest „Twórz, łącz, dostarczaj”. Jest również używany jako oficjalna strona internetowa wielu firm i osób prywatnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Notebook

[czytaj: nołtbuk] przenośny komputer osobisty, mniejszy od laptopa

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) niewielki komputer przenośny, składany jak książka

Laptop (z ang. lap – kolana, podołek + top – wierzch), notebook (z ang. notebook, notatnik, zeszyt) – rodzaj przenośnego komputera osobistego.

Do podtypów laptopów można zaliczyć ultrabooki i netbooki. Urządzeniami mniejszymi od laptopów są tablety i smartfony, które również są przenośnymi komputerami, choć nie są zgodne z IBM PC.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Notebookowy

→ notebook [czytaj: nołtbukowy]

#### Źródła:

SJP.pl

# Noteć

1. rzeka w Polsce;
2. koszykarski zespół z Inowrocławia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka w północno-zachodniej Polsce, prawy dopływ Warty;

Noteć (niem. Netze) – rzeka o długości 391 km w Polsce. Największy dopływ Warty. Powierzchnia dorzecza wynosi 17 300 km². Siódma pod względem długości i szósta pod względem powierzchni dorzecza rzeka Polski.

Noteć przepływa przez trzy województwa: kujawsko-pomorskie, wielkopolskie oraz lubuskie.Dzieli się na dwa odcinki:

- Noteć Górna – od źródeł do Nakła o długości 204 km,
- Noteć Dolna – od Nakła do ujścia do Warty o długości 187 km.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Notecki

przymiotnik od: Noteć

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Notecią, dotyczący Noteci

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Notes

mały zeszyt na zapiski, notatki

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) plik zszytych kartek papieru, zwykle w sztywnej oprawie, który służy do zapisywania osobistych notatek;

Notes, notatnik, notesik – plik zszytych kartek papieru, zwykle w sztywnej oprawie, który służy do zapisywania osobistych notatek.

Notes elektroniczny również służy do zapisywania notatek, lecz notatki zamiast na papierze są prezentowane na wyświetlaczu i zapisywane za pomocą klawiatury lub rysikiem i pismem odręcznym na dotykowym wyświetlaczu. Notes elektroniczny często występuje w urządzeniach przenośnych takich jak palmtop.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Notesik

zdrobnienie od: notes

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od notes

(1.2) mały notes

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Notis

pisemne powiadomienie o gotowości statku do przyjęcia ładunku lub do jego wyładowania

Omeprazol – organiczny związek chemiczny, lek z grupy inhibitorów pompy protonowej, zmniejszający wydzielanie do światła żołądka jonów wodorowych. Jest stosowany głównie w terapii choroby wrzodowej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Notka

zdrobnienie od: nota

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) krótki tekst z uwagami lub dodatkowymi informacjami

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Notofagus

drzewo lub krzew z rodziny bukowatych; bukan

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Notogea

jeden z obszarów zoogeograficznych, traktowany jako królestwo lub państwo świata zwierzęcego, obejmujący Australię z Tasmanią, Nową Gwineę, Nową Zelandię oraz wyspy Polinezji

Kraina australijska – kraina zoogeograficzna obejmująca obszar Australii, Tasmanii, Moluków, Nowej Gwinei, Nowej Zelandii i większości wysp Oceanu Spokojnego. W systemie państw zwierzęcych zalicza się do państwa Notogea.

Większa część obszaru należy do strefy klimatów zwrotnikowych, jedynie na południowych krańcach występuje klimat umiarkowany. Głównymi formacjami roślinnymi są: stepy i pustynie (w centralnej części Australii), zarośla wiecznie zielone (w południowej), sawanna i las równikowy (w północnej). Wschodni skraj Australii i Nowa Zelandia są pokryte lasami liściastymi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Notokaktus

roślina z rodziny kaktusowatych, występująca w stepowych rejonach Ameryki Południowej

Notokaktus (Parodia syn. Notocactus) – rodzaj roślin z rodziny kaktusowatych. Rodzaj obejmuje 15 gatunków występujących w Brazylii i Argentynie. W Polsce niektóre gatunki są uprawiane jako rośliny doniczkowe.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Notoryczność

→ notoryczny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co notoryczne; cecha tych, którzy są notoryczni

Patrz:notoryczny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Notoryczny

1. stale postępujący w niewłaściwy sposób;
2. o zjawiskach negatywnych: ciągle się powtarzający

przymiotnik

(1.1) pejor. powszechnie znany

(1.2) nieustanny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Notoryjność

w prawie: cecha pewnej okoliczności przesądzająca o tym, że jest ona znana i w związku z tym udowadnianie jej jest zbędne

Notoryjność (z łac. notorius „znany” od nosco „znam”) – w prawie procesowym cecha pewnej okoliczności, która przesądza o tym, że okoliczność ta jest znana i w związku z tym udowadnianie jej jest zbędne. Nie wyklucza to jednak przeprowadzania dowodu przeciwnego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Notoryjny

w prawie: ciągle się powtarzający, powszechnie znany

#### Źródła:

SJP.pl

# Notos

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) mitgr. bóg i uosobienie wiatru południowego, utożsamiany z rzymskim Austerem;

Notos (także Notus; gr. Νότος Nótos ‘południe’ (strona świata), łac. Notus ‘wiatr południowy’, Auster ‘wiatr południowy’, ‘południe’) – w mitologii greckiej bóg i uosobienie wiatru południowego, utożsamiany z rzymskim Austerem.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nototenia

ryba okoniokształtna z rodziny nototeniowatych, występująca w wodach antarktycznych; nototenia marmurkowa

Notothenia – rodzaj ryb z rodziny nototeniowatych (Nototheniidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nototeniowate

rodzina morskich ryb z rzędu okoniokształtnych

Nototeniowate (Nototheniidae) – rodzina morskich ryb okoniokształtnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Notoungulat

wymarły ssak kopytny

#### Źródła:

SJP.pl

# Notoungulaty

rząd pierwotnych ssaków kopytnych, o krótkich kończynach, opierających się na środkowym palcu, żyjących od paleocenu do plejstocenu, głównie w Ameryce Południowej

Notoungulaty (Notoungulata) – wymarły rząd prymitywnych ssaków kopytnych.

Pozycja filogenetyczna notoungulatów budziła wiele kontrowersji. Sugerowano ich pokrewieństwo m.in. z Afrotheria i szczerbakami. Badania sekwencji kopalnego kolagenu sugerują, że notoungulaty są najbliżej spokrewnione z litopternami, a ich najbliżsi żyjący obecnie krewni to nieparzystokopytne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Notować

1. zapisywać coś dla pamięci;
2. rejestrować istniejący stan rzeczy

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) zapisywać wykład, czyjąś wypowiedź

(1.2) być notowanym (1.1) zwykle w kartotekach

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Notowanie

1. zapisywać coś dla pamięci;
2. rejestrować istniejący stan rzeczy

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|notować.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Notowany

1. zapisywać coś dla pamięci;
2. rejestrować istniejący stan rzeczy

#### Źródła:

SJP.pl

# Notowski

przymiotnik od: NOT (Naczelna Organizacja Techniczna); NOT-owski

#### Źródła:

SJP.pl

# Nottingham

[czytaj: NOtingam] miasto w Anglii

Nottingham – miasto (city) i dystrykt (unitary authority) w środkowej Anglii, w hrabstwie Nottinghamshire, położone nad rzeką Trent. Leży 73,2 km na północny wschód od miasta Birmingham i 177,3 km na północny zachód od Londynu. W samym mieście żyje 336 990 mieszkańców, a w otaczającej je konurbacji – 666 358 (2001). Nottingham jest wspomniana w Domesday Book (1086) jako Snoting(e)ham/quin.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nottinghamczyk

[czytaj: notingemczyk] mieszkaniec Nottinghamu

#### Źródła:

SJP.pl

# Nottinghamka

[czytaj: notingemka] mieszkanka Nottinghamu

#### Źródła:

SJP.pl

# Nottinghamski

→ Nottingham [czytaj: notingemski]

#### Źródła:

SJP.pl

# Notus

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) mitrzym. zob. Auster.

- Notus – w mitologii rzymskiej bóg i uosobienie wiatru południowego i południowej strony świata
- Notus – miasto w USA, w stanie Idaho, w hrabstwie Canyon

Zobacz też:

- Notus Finanse (dawniej Dom Kredytowy Notus)

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Notyfikacja

1. oficjalne zawiadomienie, podanie do wiadomości ważnego faktu, postanowienia itp., zwłaszcza w stosunkach dyplomatycznych;
2. powiadomienie wystawcy lub indosanta weksla lub czeku o odmowie zapłaty przez trasata

#### Źródła:

SJP.pl

# Notyfikacyjny

związany z notyfikacją

#### Źródła:

SJP.pl

# Notyfikować

oficjalnie powiadamiać (powiadomić) o ważnym fakcie lub decyzji, zwłaszcza w stosunkach dyplomatycznych

czasownik

(1.1) powiadamiać

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Noumen

noumenon; w filozofii:
1. według Platona: istota rzeczy poznawalna tylko za pomocą rozumu, a nie obserwacji;
2. według Kanta: rzecz sama w sobie, byt rzeczywisty, ale niepoznawalny

„Rzecz sama w sobie”, noumen (gr. νοούμενoν; rzecz wyobrażona; pomyślana od nous – rozum, duch) – termin wprowadzony do filozofii przez Immanuela Kanta. Dla Kanta noumen oznaczał rzeczywistość, która istnieje niezależnie od świadomości i która nie może się stać „rzeczą dla nas” – poznawalną absolutnie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noumenalny

→ noumenon

Patrz:noumenon

#### Źródła:

SJP.pl

# Noumenon

noumen; w filozofii:
1. według Platona: istota rzeczy poznawalna tylko za pomocą rozumu, a nie obserwacji;
2. według Kanta: rzecz sama w sobie, byt rzeczywisty, ale niepoznawalny

#### Źródła:

SJP.pl

# Nouruz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) irańskie święto nowego roku i wiosny obchodzone w dzień równonocy wiosennej;

Nouruz (pers. ‏نوروز‎, czyli „nowy dzień”; wersje w innych językach zapisywane jako Nevruz, Newroz, Navruz, Nowruz, Naurız, Nooruz, Novruz, Navrez) – tradycyjne irańskie święto nowego roku, obchodzone w dniu równonocy wiosennej, od 2010 obchodzone na arenie międzynarodowej (ang. International Nowruz Day).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nous

pojęcie starożytnej filozofii greckiej; rozumna, pierwsza przyczyna istnienia rzeczywistości

Nous (gr. νοῦς) – słowo pochodzące z greki, w dosłownym znaczeniu duch, rozsądek, intelekt, rozum, w znaczeniu przenośnym:

- siła kształtująca wszechświat (Anaksagoras)
- boska część duszy (Arystoteles)
- logistikon (siła rozumu), racjonalny aspekt indywidualnej duszy (Platon)
- aspekt uczestnictwa człowieka w życiu duchowym (neoplatonizm).
- logos (stoicyzm)
- emanacja boskości bądź boskiej natury człowieka (Plotyn)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Novak

nazwisko

Nowak (forma żeńska: Nowak, Nowakowa, Nowakówna, liczba mnoga: Nowakowie) – najpopularniejsze nazwisko w Polsce. Według bazy PESEL 22 stycznia 2025 roku nazwisko to nosiło 100 319 Polek i 98 859 Polaków. Łącznie nazwisko to nosiło 199 178 polskich obywateli.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Novalis

Novalis, właściwie Georg Philipp Friedrich Freiherr von Hardenberg (ur. 2 maja 1772 w Oberwiederstedt, niedaleko Hettstedt w Saksonii, zm. 25 marca 1801 w Weißenfels) – niemiecki poeta i prozaik, jeden z najważniejszych przedstawicieli okresu wczesnego romantyzmu, uważany czasem za jednego z twórców tego kierunku.

#### Źródła:

Wikipedia

# Novara

Novara – miasto i gmina we Włoszech, w regionie Piemontu, w prowincji Novara, położone w północno-zachodniej części kraju, na zachód od Mediolanu. Według danych na rok 2004 gminę zamieszkiwało 101 921 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 989,5 os./km².

Miasto istnieje od starożytności, a od IV wieku jest siedzibą biskupstwa.

W Novarze urodził się Giovanni Lajolo, włoski kardynał, dyplomata.

#### Źródła:

Wikipedia

# Novartis

międzynarodowa firma farmaceutyczna

Novartis AG – szwajcarskie przedsiębiorstwo farmaceutyczne, powstało w 1996 roku w wyniku fuzji spółek Ciba-Geigy i Sandoz. Jego siedziba znajduje się w Bazylei.

W Polsce Novartis AG działa przez spółkę zależną Novartis Poland Sp. z o.o. pod takimi markami jak: Novartis, Lek, Sandoz, Alcon, Hexal, Ciba Vision oraz Nestle Nutrition. Posiada dwa zakłady produkcyjne: w Strykowie i Warszawie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Novell

Novell, Inc. – amerykańskie przedsiębiorstwo specjalizujące się w sieciowych systemach operacyjnych takich jak NetWare i SUSE Linux.

#### Źródła:

Wikipedia

# Novelletta

noweleta;
1. muzyka: niewielki utwór instrumentalny, przeważnie na fortepian, o luźno połączonych tematach;
2. rzadko: niedługi utwór literacki o charakterze noweli

#### Źródła:

SJP.pl

# Novellowski

→ Novell

Patrz:Novell

#### Źródła:

SJP.pl

# Novial

Novial (nowial) – język pomocniczy opracowany w 1928 roku przez duńskiego lingwistę Ottona Jespersena i zaprezentowany w książce An International Language. Był próbą pogodzenia cech schematycznych i naturalistycznych w językach sztucznych. W latach 1930, 1934 i 1948 był kilkakrotnie modyfikowany.

#### Źródła:

Wikipedia

# Novum

coś nowego, niedawno wprowadzonego; nowość

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) coś nowego, nowość

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Now

skrót od: Narodowa Organizacja Wojskowa

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) astr. faza Księżyca, w której księżyc jest oświetlony przez Słońce w taki sposób, że z Ziemi widać wyłącznie jego zacienioną część;

- NOW – Narodowa Organizacja Wojskowa,
- Now – moszaw w Izraelu, położony w Samorządzie Regionu Golan, w Dystrykcie Północnym, w Izraelu,
- Now – osiedle typu miejskiego w Tadżykistanie (wilajet sogdyjski) ; 14 300 mieszkańców (2008),
- Now – album studyjny zespołu Black Uhuru,
- Now – album studyjny Ten Years After,
- Now – album studyjny Shani Twain,
- NOW – album studyjny Girugamesh
- NOW – jeden z wariantów tytułu kanadyjskiego magazynu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowa

potocznie: kobieta nowa, początkująca w jakimś zawodzie

forma przymiotnika.

(1.1) M. i W. ż. lp. od: nowy

rzeczownik, rodzaj żeński

(2.1) astr. układ podwójny gwiazd prowadzący na skutek ich oddziaływań do wybuchu

Polska:

- Nowa – wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie bolesławieckim, w gminie Bolesławiec

Inne:

- Nowa – wieś na Białorusi, w obwodzie witebskim, w rejonie brasławskim
- Niezależna Oficyna Wydawnicza NOWA – wydawnictwo drugiego obiegu, założone przez Mirosława Chojeckiego; od 1989 działała legalnie jako "superNOWA"
- Nowa – serial tv
- Nowa klasyczna (z łac. Nova) – gwiazda zmienna; zob. także supernowa
- Nowa TV – polska stacja telewizyjna

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowacja

1. zawarcie nowej wersji umowy;
2. dawniej: innowacja

Nowacja (łac. novatio, odnowienie) – instytucja prawa zobowiązań, czynność prawna prowadząca do umorzenia istniejącego zobowiązania poprzez zastąpienie go nowym stosunkiem obligacyjnym.

Na skutek nowacji dłużnik zobowiązuje się względem wierzyciela za jego zgodą spełnić inne świadczenie niż to, do którego był dotychczas zobowiązany, ewentualnie świadczyć wprawdzie to samo świadczenie, lecz z innej podstawy prawnej. W obu tych przypadkach istniejący dług wygasa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowacki

nazwisko

- Aleksander Nowacki (ur. 1944) – piosenkarz i kompozytor
- Alfred Nowacki (1896-1945) – fabrykant, działacz konspiracyjny.
- Dariusz Nowacki (ur. 1965) – krytyk literacki
- Henryk Józef Nowacki (ur. 1946) – arcybiskup
- Janusz Nowacki (ur. 1958) – entomolog
- Jerzy Nowacki (ur. 1947) – matematyk
- Jerzy Nowacki (1894-1974) – polski polityk i dyplomata
- Kazimierz Nowacki (1928-1996) – historyk sztuki
- Krzysztof Nowacki (ur. 1986) – żużlowiec
- Marcin Nowacki (ur. 1981) – polski piłkarz, pomocnik
- Paweł Nowacki (1905-1979) – polski automatyk i elektrotechnik
- Piotr Nowacki (ur. 1979) − polski rysownik komiksowy
- Samson Nowacki (XVI-XVII w.) – szlachcic, zesłaniec
- Stanisław Nowacki (1931-1991) – ekonomista
- Tadeusz Nowacki (1913-2011) – pedagog
- Tadeusz Nowacki (ur. 1951) – publicysta, polityk
- Tadeusz Nowacki (1918-2005) – agrotechnik
- Tadeusz Nowacki (ur. 1951) – poseł na Sejm IX i X kadencji
- Witold Nowacki (1911-1986) – specjalista w dziedzinie mechaniki budowli

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowacyjny

→ nowacja

Patrz:nowacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowaczek

nazwisko

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zdrobn. od nowak

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowaczewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowaczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowaczyński

nazwisko

- Adolf Nowaczyński (ur. 1876, zm. 1944) – polski pisarz, dramaturg, satyryk, poeta, działacz polityczny i społeczny
- Wincenty Nowaczyński (ur. 1883, zm. 1940) – pułkownik piechoty Wojska Polskiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowaczyzna

wieś w Polsce

Nowaczyzna (niem. Neumannsruh) – osada w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ostródzkim, w gminie Łukta w historycznym regionie Prus Górnych. Na wschód od miejscowości znajduje się jezioro Marąg.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa olsztyńskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowak

jedno z najczęściej występujących wśród Polaków nazwisk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. góra ze szczytem na wysokości 700 m n.p.m. znajdująca się w Masywie Śnieżnika w Sudetach;

Nowak (forma żeńska: Nowak, Nowakowa, Nowakówna, liczba mnoga: Nowakowie) – najpopularniejsze nazwisko w Polsce. Według bazy PESEL 22 stycznia 2025 roku nazwisko to nosiło 100 319 Polek i 98 859 Polaków. Łącznie nazwisko to nosiło 199 178 polskich obywateli.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowakiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowakowski

nazwisko

Nowakowski (forma żeńska: Nowakowska, liczba mnoga: Nowakowscy). Jest jednym z najpopularniejszych nazwisk w Polsce – nosi je ok. 50 tys. osób.

Nazwisko to, jest jednym z wariantów nazwiska Nowak, oznacza ono przyjmującego wiarę, nowicjusza.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowakowy

taki jak u Nowaka, charakterystyczny dla Nowaka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowalgina

syntetyczny środek przeciwbólowy i przeciwgorączkowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowalia

młode warzywo ukazujące się po raz pierwszy w danym roku; nowalijka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowalijka

młode warzywo ukazujące się po raz pierwszy w danym roku; nowalia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) młode warzywo pojawiające się po raz pierwszy w sezonie

Nowalijka – młode warzywo ukazujące się po raz pierwszy w sprzedaży w nowym sezonie wiosną. Do nowalijek zalicza się między innymi::

- sałatę
- rzodkiewki
- pomidory
- młodą marchew
- ogórki
- szczypiorek
- rzeżuchę
- nać pietruszki
- cebulę dymkę.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowalijkowy

→ nowalijka

Patrz:nowalijka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowara

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Alojzy Nowara – polski nauczyciel, radny miejski i działacz społeczny
- Henryk Nowara – polski bokser i trener, olimpijczyk
- Józef Nowara – polski szablista i trener, olimpijczyk
- Lesław Nowara – polski poeta, aforysta i prawnik
- Marian Nowara – polski piłkarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowator

człowiek wprowadzający coś nowego w jakiejś dziedzinie; innowator

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) wprowadzający jakąś nowość, coś nowego w określonej dziedzinie

Nowator, właściwie Paweł Lipski (ur. 3 maja 1985 w Opocznie), znany również jako Nowi i NWTR – polski raper, piosenkarz, muzyk, kompozytor i autor tekstów. Absolwent szkoły muzycznej I stopnia w klasie fortepianu. Członek formacji TeOeR. Prowadzi także solową działalność artystyczną. Przez znaczny okres kariery utożsamiany ze sceną muzyki hip-hopowej, równolegle tworzy pod własnym nazwiskiem w stylistyce popowej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowatorka

kobieta wprowadzająca coś nowego w jakiejś dziedzinie; innowatorka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowatorski

nowo wprowadzony, odkrywczy, nietradycyjny

przymiotnik jakościowy

(1.1) wprowadzający coś nowego w jakiejś dziedzinie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowatorskość

→ nowatorski

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest nowatorskie; cecha tych, którzy są nowatorscy

Patrz:nowatorski

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowatorstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) wprowadzanie czegoś nowego

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowatorzyć

środowiskowo: wprowadzać innowacje; działać po nowatorsku

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowe

książkowo: to, co nowe, postępowe

rzeczownik, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

Nowe (niem. Neuenburg) – miasto w woj. kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Nowe.

Według danych GUS z 31 grudnia 2019 r. Nowe liczyło 5787 mieszkańców.Nowe uzyskało lokację miejską przed 1280 rokiem, zdegradowane po 1310 roku, ponowne nadanie praw miejskich w 1350 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowęcin

Nowęcin (kaszb. Nowi Dwór, niem. Neuhof) – wieś w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie lęborskim, w gminie Wicko, około 3 kilometry na południowy wschód od Łeby, nad jeziorem Sarbsko. Siedziba sołectwa Nowęcin.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nowek

nazwisko

Nowek – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, w gminie Łopuszno

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowela

1. krótki utwór beletrystyczny;
2. ustawa, która częściowo zmienia obowiązującą ustawę

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) liter. krótki utwór literacki pisany prozą i mający prostą zwięzłej fabule

(1.2) praw. ustawa częściowo zmieniająca albo uzupełniająca obowiązującą ustawę

Nowela (wł. novella – nowość) – krótki utwór literacki, pisany prozą, charakteryzujący się jednowątkową fabułą wyraźnie zarysowaną i skondensowaną akcją główną, mocno udramatyzowaną, która zmierza do punktu kulminacyjnego (puenty). Jest to jedna z odmian epiki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Noweleta

noveletta;
1. muzyka: niewielki utwór instrumentalny, przeważnie na fortepian, o luźno połączonych tematach;
2. rzadko: niedługi utwór literacki o charakterze noweli

#### Źródła:

SJP.pl

# Noweletka

zdrobnienie od: noweleta

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowelista

pisarz tworzący nowele, krótkie utwory beletrystyczne

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowelistka

→ nowelista

Patrz:nowelista

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowelistyczny

odnoszący się do noweli, nowelistyki, nowelisty

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowelizacja

1. częściowa zmiana obowiązujących ustaw, przepisów, zarządzeń;
2. adaptacja filmu na powieść

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) praw. ustawa zmieniająca poprzednią ustawę

(1.2) praw. przyjęcie nowej lub odnowionej ustawy;

Nowelizacja (z wł. novella „nowość” od łac. novellae (constitutiones, leges) „nowe (statuty, prawa)” od novellus „nowy; młody; świeży” z novus „nowy”), pot. nowela – częściowa zmiana obowiązującego aktu prawodawczego przez inny akt normatywny tej samej albo wyższej mocy prawnej, później wydany.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowelizacyjny

związany z nowelizacją

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowelizator

ten, kto przeprowadza nowelizację przepisów prawnych

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowelizatorka

kobieta, która przeprowadza nowelizację przepisów prawnych

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowelka

zdrobnienie od: nowela

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowellia

rodzaj mszaków z rzędu meszkowców

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowember

dawniej: listopad

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) daw. listopad

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowembrowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) daw. listopadowy

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowenna

w liturgii katolickiej: rozłożone na dziewięć okresów (zwykle dni) nabożeństwo poprzedzające większe święto lub uroczystości

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rel. w katolicyzmie praktyka dewocyjna polegająca na powtarzaniu dziewięciokrotnie, w tych samych odstępach czasu, zwykle przed większymi uroczystościami kościelnymi, specjalnej modlitwy lub modlitw;

Nowenna (od łac. novem – dziewięć) – cykliczne nabożeństwo paraliturgiczne w Kościołach chrześcijańskich lub prywatna modlitwa, zanoszona do Boga lub świętych przez dziewięć kolejnych dni, miesięcy lub lat. Nowenny są dozwolone, a nawet zalecane przez władze kościelne, ale wciąż nie mają właściwego i w pełni ustalonego miejsca w liturgii Kościoła.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowennowy

→ nowenna

Patrz:nowenna

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowianin

mieszkaniec Nowego (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowianka

mieszkanka Nowego (miasta w Polsce)

Nowianka (biał. Навіянка, Nawijanka; ros. Новиянка, Nowijanka) – wieś na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, w rejonie werenowskim, w sielsowiecie Pirogańce, w pobliżu granicy Litwą.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowica

W Polsce

- Nowica – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. oleśnickim, w gminie Dobroszyce
- Nowica – wieś w woj. małopolskim, w pow. gorlickim, w gminie Uście Gorlickie
- Nowica – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. braniewskim, w gminie Wilczęta
- Nowica – dawna gmina
- Nowica – dawna gromada

Miejscowość na Ukrainie

- Nowica – wieś w rejonie kałuskim obwodu iwanofrankowskiego

#### Źródła:

Wikipedia

# Nowicjacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od nowicjat

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowicjacki

przymiotnik

(1.1) związany z nowicjatem

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowicjat

1. przygotowanie kandydatów do zakonu, okres próby w zakonie; probacja;
2. pomieszczenie dla kandydatów do zakonu odbywających próbę

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) rel. okres próbny kandydata do zakonu;

(1.2) rel. część klasztoru przeznaczona dla odbywających nowicjat (1.1)

(1.3) rel. grupa zakonników wspólnie odbywająca nowicjat (1.1)

Nowicjat (łac. novitiatum) – nie dłuższy niż dwuletni okres rozpoczynający życie we wspólnocie zakonnej.

Nowicjat ma na celu:

- dokładniejsze rozpoznawanie Bożego powołania, właściwego danej wspólnocie.
- doświadczenie sposobu życia zgromadzenia (kan. 646).

Prawo kanoniczne stanowi, że nowicjusze powinni być doprowadzeni do zdobycia cnót ludzkich i chrześcijańskich.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowicjusz

1. człowiek początkujący w jakiejś dziedzinie;
2. kandydat do zakonu w okresie nowicjatu; probant

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) książk. człowiek nieposiadający doświadczenia, początkujący w jakimś zawodzie

(1.2) rel. kandydat do zakonu, odbywający w nim nowicjat

Nowicjusz – w Kościele katolickim osoba odbywająca nowicjat w zakonie, czyli przygotowująca się do złożenia stosownych ślubów, poddająca się procesom: sprawdzenia swojego powołania i formacji duchowej.

Nowicjuszem nazywa się również osobę nową w jakimś środowisku lub początkującą w jakimś zawodzie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowicjuszka

1. kobieta początkująca w jakiejś dziedzinie;
2. kandydatka do zakonu w okresie nowicjatu; probantka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) książk. kobieta nie posiadająca doświadczenia

(1.2) rel. kandydatka do zakonu, odbywająca w nim nowicjat

Nowicjusz – w Kościele katolickim osoba odbywająca nowicjat w zakonie, czyli przygotowująca się do złożenia stosownych ślubów, poddająca się procesom: sprawdzenia swojego powołania i formacji duchowej.

Nowicjuszem nazywa się również osobę nową w jakimś środowisku lub początkującą w jakimś zawodzie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowicki

nazwisko, m.in. Andrzej Nowicki (1953-2000) - polski gitarzysta basowy, grał w zespole Perfect

Nowicki (forma żeńska: Nowicka; liczba mnoga: Nowiccy) – polskie nazwisko, pochodzące od przydomka „nowy”. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiło je 46379 osób.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowiczok

domniemany rosyjski środek bojowy o działaniu paralityczno-drgawkowym

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) wojsk. rodzaj broni chemicznej;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowik

jednokomórkowy glon słodkowodny z rodziny sprężnic, mikroskopijnej wielkości; klosterium

- Grzegorz Nowik – historyk
- Nowik (glon) – Closterium – rodzaj z rodziny desmidii
- Nowik (ssaki) – rodzaj gryzoni z rodziny chomikowatych
- "Nowik" – rosyjski krążownik
- "Nowik" – rosyjski/radziecki niszczyciel
- Nowik – potocznie o ulicy Nowy Świat w Warszawie

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowina

nowa wiadomość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) nowa wiadomość

(1.2) przest. to, co się zdarza pierwszy raz

(1.3) daw. grunt wzięty świeżo pod uprawę

- nowina:

1. nowa, często niespodziewana wiadomość

2. dawniej: grunt świeżo wzięty pod uprawę

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowinecki

przymiotnik od: Nowinka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowinka

1. wiadomość, często o charakterze plotki;
2. nowo wprowadzona rzecz; nowy prąd, kierunek

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mało ważna, błaha wiadomość, nowina, często o charakterze plotkaotki

(1.2) rzecz nowa, świeżo wprowadzona

## Miejscowości i ich części w Polsce

- Nowinka – wieś w woj. podlaskim, w pow. augustowskim, w gminie Nowinka
- Nowinka – osada leśna w woj. podlaskim, w pow. augustowskim, w |gminie Nowinka
- Nowinka – część wsi Ogrodniki w woj. podlaskim, w pow. hajnowskim, w gminie Narew
- Nowinka – część wsi Mikłaszewo w woj. podlaskim, w pow. hajnowskim, w gminie Narewka
- Nowinka – wieś w woj. podlaskim, w pow. sokólskim, w gminie Dąbrowa Białostocka
- Nowinka – wieś w woj. podlaskim, w pow. sokólskim, w gminie Korycin
- Nowinka – wieś w woj. podlaskim, w pow. sokólskim, w gminie Sidra
- Nowinka – kolonia kolonii Miejskie Nowiny w woj. podlaskim, w pow. sokólskim, w gminie Sokółka
- Nowinka – wieś w woj. podlaskim, w pow. sokólskim, w gminie Szudziałowo
- Nowinka – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. elbląskim, w gminie Tolkmicko

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowinkarski

→ nowinkarstwo

Patrz:nowinkarstwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowinkarstwo

1. wprowadzanie nowych rzeczy, prądów, koncepcji;
2. zamiłowanie do nowinek, gonienie za nowościami, zwłaszcza gadżetami technicznymi;
3. dawniej: zbieranie i powtarzanie zasłyszanych wiadomości, nowinek; plotkarstwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowinkarz

1. osoba z zamiłowaniem zbierająca i szerząca usłyszane wiadomości, nowiny;
2. osoba chętnie przyjmująca i wprowadzająca rzeczy nowe, szczególnie nowe prądy, kierunki

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowinkowy

→ nowinka

Patrz:nowinka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowiński

→ Nowiny (wieś w Polsce)

- Bronisław Nowiński (zm. 1922) – polski szlachcic, burmistrz Leżajska
- Krzysztof Nowiński (1938–2007) – polski archeolog, dziennikarz, publicysta
- Marian Nowiński (1897–1977) – polski botanik, rolnik, leśnik
- Marian Nowiński (1944–2017) – polski malarz i grafik
- Ryszard Nowiński – polski hokeista
- Stanisław Nowiński – polski technik agronom, poseł
- Tadeusz Nowiński (1900–?) – major kawalerii Wojska Polskiego, oficer Oddziału II Sztabu Głównego
- Tomasz Nowina-Nowiński (zm. 1830) – prepozyt generalny miechowski, przełożony bożogrobców polskich
- Wiesław Nowiński – polski naukowiec, profesor
- Wojciech Nowiński (1948–2019) – polski piłkarz ręczny, trener piłki ręcznej, komentator sportowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowiny

nowa wiadomość

## Miejscowości i ich części w Polsce

## Miejscowość na Ukrainie

- Nowiny – wieś w rejonie jaworowskim obwodu lwowskiego
- Nowiny – wieś w rejonie korzeckim obwodu rówieńskiego
- Nowiny – wieś w rejonie młynowskim obwodu rówieńskiego
- Nowiny – wieś w rejonie włodzimierskim obwodu wołyńskiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowiowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z nowiem, dotyczący nowiu

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowiuchny

zdrobnienie od: nowy; nowiusi, nowiuśki, nowiutki, nowiuteńki, nowiusieńki

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowiusi

zdrobnienie od: nowy; nowiutki, nowiuśki, nowiuchny, nowiuteńki, nowiusieńki

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowiusieńki

zdrobnienie od: nowy; nowiusi, nowiuśki, nowiuchny, nowiuteńki, nowiutki

przymiotnik

(1.1) pot. pieszcz. zdrobn. od: nowiuśki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowiuśki

zdrobnienie od: nowy; nowiusi, nowiutki, nowiuchny, nowiuteńki, nowiusieńki

przymiotnik

(1.1) pot. zdrobn. od: nowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowiuteńki

zdrobnienie od: nowy; nowiusi, nowiuśki, nowiuchny, nowiutki, nowiusieńki

przymiotnik

(1.1) pot. zdrobn. od: nowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowiutki

zdrobnienie od: nowy; nowiusi, nowiuśki, nowiuchny, nowiuteńki, nowiusieńki

przymiotnik

(1.1) nowy, świeżo kupiony lub zrobiony, nie używany

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowizna

coś nowego, wcześniej niewykonywanego, pierwszyzna

Nowizna (niem. Neudorf (Eule)) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie dzierżoniowskim, w gminie Dzierżoniów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowo

przysłówek

(1.1) niedawno, tyle co

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowoangielski

1. aster nowoangielski - roślina ozdobna z rodziny astrowatych; aster amerykański, marcinek nowoangielski;
2. bojowiec nowoangielski - rasa kur o długich nogach

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowoatoński

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowym Atonem, dotyczący Nowego Atonu

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowobabiloński

państwo nowobabilońskie - starożytne państwo na Bliskim Wschodzie ze stolicą w Babilonie

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowobelgijski

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Nowej Belgii, związany z Nową Belgią

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowobilski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowobogacka

kobieta, która dorobiła się majątku niekoniecznie ciężką pracą, lecz wykorzystując koneksje, układy, starająca się naśladować zamożne warstwy społeczeństwa; nuworyszka; parweniuszka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowobogacki

tyczący się ludzi niedawno wzbogaconych niekoniecznie ciężką pracą, nuworyszy i ich charakterystycznego braku kultury, dobrego smaku (np. nowobogacki przepych, nowobogacki bankier); parweniuszowski; nuworyszowski

przymiotnik

(1.1) pejor. od niedawna wzbogacony i ostentacyjnie to ukazujący

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) pejor. osoba, która niedawno się wzbogaciła, a wciąż niemająca dobrego smaku, obycia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowobogackość

zarabianie dużych sum pieniężnych niekoniecznie ciężką pracą, lecz wykorzystując koneksje, układy, zyski i skutki będące efektem takich działań; parweniuszostwo, nuworyszostwo, nowobogactwo

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest nowobogackie; cecha tych, którzy są nowobogaccy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowobogactwo

zarabianie dużych sum pieniężnych niekoniecznie ciężką pracą, lecz wykorzystując koneksje, układy, zyski i skutki będące efektem takich działań; parweniuszostwo, nuworyszostwo, nowobogackość

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pot. lekcew. przejawy nagłego wzbogacenia się, nadmierne demonstrowanie stanu majątkowego, zwykle w sposób pozbawiony gustu i klasy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowobrzeski

przymiotnik od: Nowe Brzesko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowobrzeszczanin

mieszkaniec Nowego Brzeska (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowobrzeszczanka

mieszkanka Nowego Brzeska (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowobrzeźnicki

przymiotnik od: Nowa Brzeźnica

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowobytomianin

mieszkaniec Nowego Bytomia

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowobytomianka

mieszkanka Nowego Bytomia

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowobytomski

przymiotnik od: Nowy Bytom

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Nowego Bytomia, związany z Nowym Bytomiem

przymiotnik jakościowy

(2.1) charakterystyczny dla Nowego Bytomia lub nowobytomian, mający cechy lub właściwości przypisywane Nowemu Bytomiowi lub nowobytomianom

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowochrzczeńcy

członek protestanckiej grupy wyznaniowej praktykującej chrzest osób dorosłych, a nie dzieci; anabaptysta

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowochrzczeniec

członek protestanckiej grupy wyznaniowej praktykującej chrzest osób dorosłych, a nie dzieci; anabaptysta

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowochrześcijanin

nowo narodzonym chrześcijanin

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowocień

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowoczerkask

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w południowej Rosji, w obwodzie rostowskim;

Nowoczerkask (ros. Новочеркасск) – miasto w południowej Rosji, w obwodzie rostowskim, nad Aksajem (dopływ Donu). Około 168 tys. mieszkańców (2020).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowoczerkaski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowoczerkaskiem, dotyczący Nowoczerkaska

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowocześniej

stopień wyższy od przysłówka: nowocześnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowocześniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: nowoczesny

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowoczesność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co nowoczesne

Nowoczesność (ang. modernity, fr. modernité) – w filozofii postawa zakładająca prymat rozumu jako transcendentalnej normy społecznej. Okresem rozkwitu idei związanych z nowoczesnością jest okres oświecenia. Powstanie postmodernizmu (po-nowoczesność) wiązane jest z klęską lub odrzuceniem projektu nowoczesności.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowoczesny

przymiotnik

(1.1) charakterystyczny dla nowych czasów, współczesny

(1.2) postępowy, niezacofany

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowodębianin

mieszkaniec Nowej Dęby (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowodębianka

mieszkanka Nowej Dęby (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowodębski

przymiotnik od: Nowa Dęba

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nową Dębą, dotyczący Nowej Dęby

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowodelhijski

[czytaj: nowodelijski] przymiotnik od: Nowe Delhi; delhijski

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowodruk

Nowodruk – odbitka wykonana z oryginalnych form drukowych na zlecenie poczty lub instytucji niepocztowej, dla celów pamiątkowych, dokumentacyjnych, handlowych. Nowodruki mogą powstawać po zakończeniu druku znaczków lub całostek do użytku pocztowego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nowoduninowski

przymiotnik od: Nowy Duninów (wieś w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowodwór

nazwa kilku wsi w Polsce

W Polsce

- Nowodwór – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubartowskim, w gminie Lubartów
- Nowodwór – wieś w woj. lubelskim, w pow. ryckim, w gminie Nowodwór
- Nowodwór – wieś w woj. mazowieckim, w pow. mińskim, w gminie Siennica
- Nowodwór – gromada w powiecie lubartowskim
- Nowodwór – gromada w powiecie ryckim

Zobacz też

- Nowodwór-Kolonia

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowodworski

1. przymiotnik od: Nowy Dwór;
2. przymiotnik od: Nowy Dwór Mazowiecki; nowodworskomazowiecki;
3. przymiotnik od: Nowy Dwór Gdański; nowodworskogdański

przymiotnik relacyjny

(1.1) przym. od Nowodwór, Nowy Dwór, Nowy Dwór Gdański, Nowy Dwór Mazowiecki

- Adam Nowodworski (1572—1634) — biskup kamieniecki, przemyski oraz poznański
- Bartłomiej Nowodworski (1552—1625) — kawaler maltański, fundator gimnazjum w Krakowie
- Cezary Nowodworski ps. Głóg (1916—1944) — kapitan, skoczek cichociemny
- Franciszek Nowodworski (1859—1924) — adwokat, sędzia, polityk, publicysta i działacz społeczny
- Jan Nowodworski (zm. przed 1638) – kasztelan raciąski, poseł
- Jan Nowodworski (1837-1893) – historyk, nauczyciel, publicysta
- Jan Edward Nowodworski (1876-1954) – adwokat, poseł
- Leon Nowodworski (1889—1941) — adwokat, radca prawny banków, dziekan Rady Adwokackiej
- Michał Nowodworski (1831—1896) — biskup płocki, wydawca, publicysta
- Stanisław Nowodworski (1873—1931) — prawnik, polityk, działacz społeczny, minister
- Witold Nowodworski (1907—1978) — historyk, bibliotekarz, wicedyrektor Biblioteki KUL w Lublinie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowodworskogdański

przymiotnik od: Nowy Dwór Gdański; nowodworski

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowodworskomazowiecki

przymiotnik od: Nowy Dwór Mazowiecki; nowodworski

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowodworzanin

mieszkaniec Nowego Dworu

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowodworzanka

mieszkanka Nowego Dworu

Nowodworzanka – część miasta Nowego Dworu Mazowieckiego (SIMC 0921208), w województwie mazowieckim, w powiecie nowodworskim. Leży w południowej części Nowego Dworu, na południe od głównej linii kolejowej i stacji PKP. Od zachodu graniczy z Kępą Nowodworską.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowofalowiec

reżyser filmu nowoczesnego, tzw. nowej fali

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowofalowy

1. związany z nowym, innowacyjnym podejściem, przełamujący dotychczasowe normy lub tradycje; awangardowy;
2. związany z Nową Falą - nurtem w poezji polskiej i kinie francuskim

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowofundland

pies z rasy pochodzącej z Nowej Fundlandii; nowofundlandczyk; wodołaz

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) kynol. rasa psa wyhodowana na Nowej Fundlandii w Kanadzie;

Nowofundland – rasa psa zaliczana do grupy molosów w typie górskim, wyhodowana na Nowej Fundlandii w Kanadzie – stąd jej nazwa. Początkowo użytkowana była przez rybaków jako pies pociągowy, a współcześnie jako pies-towarzysz i pies ratowniczy. Potocznie nazywany jest wodołazem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowofundlandczyk

pies z rasy pochodzącej z Nowej Fundlandii; nowofundland; wodołaz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Nowej Fundlandii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowofundlandka

mieszkanka Nowej Fundlandii

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Nowej Fundlandii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowofundlandzki

przymiotnik od: Nowa Fundlandia

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nową Fundlandią, dotyczący Nowej Fundlandii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowogard

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

Nowogard (niem. Naugard) – miasto w północno-zachodniej Polsce, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie goleniowskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Nowogard, położone na Pobrzeżu Szczecińskim, na wschodnim skraju Puszczy Goleniowskiej, nad Jeziorem Nowogardzkim, przy drodze ekspresowej S6 i linii kolejowej Szczecin – Kołobrzeg. Siedziba tutejszego dekanatu.

31 grudnia 2024 miasto liczyło 15 549 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowogardzianin

mieszkaniec Nowogardu

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowogardzianka

mieszkanka Nowogardu

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowogardzki

przymiotnik od: Nowogard

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowogardem, dotyczący Nowogardu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowogórski

przymiotnik od: Nowa Góra

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowogrecki

związany z Grecją współczesną, nowożytną

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Grecją nowożytną, dotyczący Grecji nowożytnej

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. współczesny język grecki używany powszechnie w Grecji i na Cyprze;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowogród

1. Nowogród, Nowogród Bobrzański - miasta w Polsce;
2. Nowogród Wielki, Niżni Nowogród - miasta w Rosji;
3. Nowogród Siewierski, Nowogród Wołyński - miasta na Ukrainie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce, na Podlasiu;

(1.2) geogr. toponim, nazwa kilku wsi w Polsce

(1.3) geogr. zob. Nowogród Wielki.

Nowogród – miasto w woj. podlaskim, w powiecie łomżyńskim, nad Narwią, ok. 15 km od Łomży. Jest siedzibą gminy miejsko-wiejskiej Nowogród. Nowogród położony jest na skarpie, na przeciwko ujścia Pisy do Narwi. Rzeki te stanowią szlaki spływów kajakowych, łącząc dorzecze Wisły z Wielkimi Jeziorami Mazurskimi.

W miejscowości znajduje się kościół, który jest siedzibą parafii Narodzenia NMP.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowogródczanin

mieszkaniec Nowogródka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowogródczanka

mieszkanka Nowogródka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowogródczyzna

region nowogródzki

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. region wokół Nowogródka, obejmujący w przybliżeniu obszar dawnego województwa nowogródzkiego

Województwo nowogródzkie – województwo Wielkiego Księstwa Litewskiego, utworzone w 1507 r. z części województwa trockiego, wchodziło w skład Rzeczypospolitej Obojga Narodów od 1569.

Dzieliło się na trzy powiaty:

- nowogródzki – powierzchnia 25 870 km²
- słonimski – powierzchnia 6240 km²
- wołkowyski – powierzchnia 4810 km²

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowogródecki

przymiotnik od: Nowogródek (miasto na Białorusi); nowogródzki

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowogródek

1. miasto na Białorusi (dawniej na Litwie);
2. Nowogródek Pomorski - wieś w Polsce

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. osada w Polsce, w województwie kujawsko-pomorskim, w gminie Czernikowo

(1.2) geogr. miasto na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim;

Nowogródek (biał. Навагрудак, Nawahrudak; lit. Naugardukas; ros. Новогрудок, Nowogrudok) – miasto na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, na Wysoczyźnie Nowogródzkiej, siedziba administracyjna rejonu nowogródzkiego. W 2018 roku liczyło ok. 29,4 tys. mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowogrodźczanin

mieszkaniec Nowogrodźca (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowogrodźczanka

mieszkanka Nowogrodźca (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowogrodzianin

mieszkaniec Nowogrodu

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowogrodzianka

mieszkanka Nowogrodu

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowogrodziec

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

Nowogrodziec (tuż po wojnie Nowimburk, niem. Naumburg am Queis) – miasto leżące na Śląsku (Dolnym Śląsku), w województwie dolnośląskim, w powiecie bolesławieckim, siedziba władz gminy miejsko-wiejskiej Nowogrodziec. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. jeleniogórskiego.

Według danych GUS z 1 stycznia 2023 r. miasto liczyło 4122 mieszkańców (621. miejsce w kraju).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowogrodziecki

→ Nowogrodziec

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowogrodźcem, dotyczący Nowogrodźca

Patrz:Nowogrodziec

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowogrodzki

przymiotnik od: Nowogród

przymiotnik

(1.1) związany z Nowogródkiem, dotyczący Nowogródka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowogwinejczyk

mieszkaniec Nowej Gwinei

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Nowej Gwinei

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowogwinejka

gatunek średniej wielkości ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Nowej Gwinei

Cyraneczka nowogwinejska, nowogwinejka (Anas waigiuensis) – gatunek średniej wielkości ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych (Anatidae), którego pierwotne występowanie ogranicza się do Nowej Gwinei. To jedyny endemiczny gatunek kaczki na tej wyspie. Nie jest zagrożony wyginięciem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowogwinejski

przymiotnik od: Nowa Gwinea

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nową Gwineą, dotyczący Nowej Gwinei, pochodzący z Nowej Gwinei

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowohebrajski

urzędowy język Izraela odtworzony w XX wieku z hebrajskiego

Język hebrajski (hebr. ‏עִבְרִית‎, trb. ‏ˤiwrit‎) – język z grupy kananejskiej języków semickich północno-zachodnich, należących do afroazjatyckiej rodziny językowej, zapisywany przeważnie alfabetem hebrajskim. Jako główny język judaizmu jest nierozerwalnie związany z historią Żydów i współcześnie – z Państwem Izrael.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowohebrydzki

przymiotnik od: Nowe Hebrydy

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowohucianin

mieszkaniec Nowej Huty

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Nowej Huty

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowohucianka

mieszkanka Nowej Huty

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowohucki

przymiotnik od: Nowa Huta

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nową Hutą, dotyczący Nowej Huty

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowohumanistka

→ nowohumanista

Patrz:nowohumanista

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowohumanistyczny

→ nowohumanizm

Patrz:nowohumanizm

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowojiczyński

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowym Jiczynem, dotyczący Nowego Jiczyna

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowojorczaneczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: Nowojorczanka

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowojorczanin

mieszkaniec Nowego Jorku (miasta); nowojorczyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowojorczanka

mieszkanka Nowego Jorku (miasta); nowojorka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Nowego Jorku (stanu)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowojorczyk

mieszkaniec Nowego Jorku (miasta); nowojorczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Nowego Jorku (stanu)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowojorka

mieszkanka Nowego Jorku (miasta); nowojorczanka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowojorski

przymiotnik od: Nowy Jork

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Nowego Jorku, związany z Nowym Jorkiem, pochodzący z Nowego Jorku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowojorskość

→ nowojorski

Patrz:nowojorski

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowojowice

Nowojowice (niem. Haltauf) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wrocławskim, w gminie Żórawina.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wrocławskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nowojowiec

Nowojowiec (niem. Nowojowitz, w latach 1934-1945 Neuenwalde) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Wielbark.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nowok

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowokaina

związek organiczny, silny środek miejscowo znieczulający, stosowany głównie w chirurgii, stomatologii i ginekologii; polokaina; prokaina

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowokainowy

→ nowokaina

przymiotnik relacyjny

(1.1) chem. związany z nowokainą, dotyczący nowokainy

Patrz:nowokaina

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowokajetanówka

wieś w Polsce

Nowokajetanówka – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie chełmskim, w gminie Dubienka.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa chełmskiego.

Wieś stanowi sołectwo gminy Dubienka. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 19 mieszkańców i była piętnastą co do wielkości miejscowością gminy.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Trójcy Przenajświętszej w Dubience.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowokaledończyk

mieszkaniec Nowej Kaledonii

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Nowej Kaledonii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowokaledonka

mieszkanka Nowej Kaledonii

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Nowej Kaledonii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowokaledoński

przymiotnik od: Nowa Kaledonia

przymiotnik

(1.1) związany z Nową Kaledonią, dotyczący Nowej Kaledonii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowokarczemski

przymiotnik od: Nowa Karczma

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowokawęczyński

przymiotnik od: Nowy Kawęczyn

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowokolno

Nowokolno – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie sokólskim, w gminie Janów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Jerzego w Janowie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nowokonstantan

stop oporowy miedzi i manganu z domieszką glinu i żelaza, wykorzystywany do wyrobu rezystorów pomiarowych; inmet

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowokorczynianin

mieszkaniec Nowego Korczyna

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowokorczynianka

mieszkanka Nowego Korczyna

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowokorczyński

przymiotnik od: Nowy Korczyn

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowokrytyczny

opierający się na myślach krytycyzmu Kanta; neokantowski

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowokubańsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Rosji, w Kraju Krasnodarskim, nad rzeką Kubań;

Nowokubańsk (ros. Новокубанск) – miasto w Rosji, w Kraju Krasnodarskim, nad rzeką Kubań. Liczy 34 600 mieszkańców (2005). Nowokubańsk został założony w 1867 r. przez rosyjskich żołnierzy-weteranów wojny kaukaskiej. W latach 1942–1943 znajdował się pod okupacją hitlerowską. Po II wojnie światowej szybki rozwój, prawa miejskie od 1966 r. Przemysł spożywczy, w tym winiarski.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowokubański

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowokubańskiem, dotyczący Nowokubańska

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowokuźnieck

miasto w Federacji Rosyjskiej

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w azjatyckiej części Federacji Rosyjskiej, w obwodzie kemerowskim, nad Tomem;

Nowokuźnieck (ros. Новокузнецк, szor. Aba-Tura, chak. Aba-Tura, ałt. Aba-Tura) – miasto w azjatyckiej części Federacji Rosyjskiej, w obwodzie kemerowskim, nad Tomem (dopływ Obu).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowokuźniecki

przymiotnik od: Nowokuźnieck, miasta w azjatyckiej części Rosji

przymiotnik

(1.1) dotyczący Nowokuźniecka, związany z Nowokuźnieckiem, pochodzący z Nowokuźniecka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowolak

termoplastyczne tworzywo sztuczne, żywica fenolowo-formaldehydowa wykorzystywana do produkcji tłoczyw i lakierów ochronnych

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowolipie

jurydyka Zakonu Sióstr Brygidek, założona na początku XVII wieku

Nowolipie – jurydyka założona na początku XVII wieku, należąca do Zakonu Sióstr Brygidek. Znajdowała się na obecnym Muranowie, w dzielnicy Śródmieście w Warszawie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowolipki

1. osiedle w Warszawie;
2. osiedle w Gdańsku

- Nowolipki – osiedle w Gdańsku, w dzielnicach Piecki-Migowo, Suchanino i Siedlce
- Nowolipki – obszar Miejskiego Systemu Informacji w Warszawie, w dzielnicy Wola
- Nowolipki – ulica w Warszawie, w dzielnicach Śródmieście i Wola

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowolipsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie wielkopolskim, w powiecie pleszewskim, w gminie Chocz;

Nowolipsk – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie pleszewskim, w gminie Chocz.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego.

Wieś położona jest na terenie Puszczy Pyzderskiej.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowolipski

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Nowolipska, związany z Nowolipskiem

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowolipszczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Nowolipska

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowolipszczanka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Nowolipska

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowomarchijski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nową Marchią, dotyczący Nowej Marchii

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowomałopolski

dotyczący nowej, teraźniejszej Małopolski (bez Małopolski Wschodniej)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowomeksykański

→ Nowy Meksyk (stan w USA)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowym Meksykiem, dotyczący Nowego Meksyku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowomiastecki

przymiotnik od: Nowe Miasteczko

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowym Miasteczkiem, dotyczący Nowego Miasteczka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowomiejski

przymiotnik od: Nowe Miasto

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący nowej dzielnicy miasta albo Nowego Miasta – miejscowości lub dzielnicy miejskiej o takiej nazwie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowomieszczanin

1. mieszkaniec Nowego Miasta;
2. mieszkaniec Nowego Miasta Lubawskiego;
3. mieszkaniec Nowego Miasta nad Pilicą

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowomieszczanka

1. mieszkanka Nowego Miasta;
2. mieszkanka Nowego Miasta Lubawskiego;
3. mieszkanka Nowego Miasta nad Pilicą

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowomodniej

stopień wyższy od przysłówka: nowomodnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowomodny

zrobiony według najnowszej mody

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowomorawski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nową Morawą, dotyczący Nowej Morawy

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowomowa

język władzy totalitarnej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) język władzy i kontrolowanych przez nią środków przekazu w państwach totalitarnych;

Nowomowa (ang. newspeak) – sztuczny język obowiązujący w fikcyjnym, totalitarnym państwie Oceania, przedstawionym w powieści Rok 1984 (1949) George’a Orwella. Charakteryzuje się tendencją do eliminacji jak największej liczby „niepotrzebnych” lub niekorzystnie (z punktu widzenia ideologii państwowej) nacechowanych wyrazów przez zastąpienie ich sztucznymi ekwiwalentami, w celu strywializowania języka (ogłupienie ludności) oraz wyeliminowania nieprawomyślności przez takie przekonstruowanie języka, by niemożliwe stało się sformułowanie w myśli czegokolwiek, co godziłoby w panujący reżim – zarówno przez mowę, jak i myśli (tzw. myślozbrodnia).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowomowny

okazjonalizm: należący do nowomowy - języka komunistycznej propagandy

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowonabywczyni

kobieta, która świeżo nabyła coś; nowa właścicielka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowonarodzony

przymiotnik

(1.1) rel. nowo narodzony (wyłącznie o Jezusie jako dziecięciu)

Nowo narodzony, Nowonarodzony lub Narodziny (fr. Le Nouveau-né) – niesygnowany obraz francuskiego malarza Georges’a de La Toura, datowany na lata 40. XVII wieku.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowonikołajewsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. Nowosybirsk (nazwa syberyjskiego miasta między 1904 a 1926 rokiem)

Nowosybirsk (ros. Новосибирск, Nowosibirsk; w latach 1904–1925 Nowonikołajewsk) – miasto w azjatyckiej części Rosji, na Syberii, nad rzeką Ob. Trzecie co do liczby mieszkańców (1 620 162) miasto rosyjskie po Moskwie i Petersburgu. Nowosybirsk jest uważany za nieoficjalną stolicę Syberii.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowonikołajewski

przymiotnik

(1.1) dotyczący Nowonikołajewska albo pochodzący z Nowonikołajewska, związany z Nowonikołajewskiem

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowoorleańczyk

mieszkaniec Nowego Orleanu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Nowego Orleanu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowoorleanka

mieszkanka Nowego Orleanu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Nowego Orleanu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowoorleański

przymiotnik od: Nowy Orlean

przymiotnik

(1.1) związany z Nowym Orleanem, dotyczący Nowego Orleanu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowoostrowianin

mieszkaniec Nowych Ostrowów

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowoostrowianka

mieszkanka Nowych Ostrowów

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowoostrowski

przymiotnik od: Nowe Ostrowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowoperski

język nowoperski - język perski używany od IX wieku

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowopiekucianin

mieszkaniec Nowych Piekut

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowopiekucianka

mieszkanka Nowych Piekut

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowopiekucki

przymiotnik od: Nowe Piekuty

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowopitagorejczyk

zwolennik nowopitagoreizmu (aleksandryjskiego kierunku filozoficznego)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowoplatończyk

zwolennik, przedstawiciel jednego z ostatnich wielkich systemów filozoficznych starożytności, nawiązującego do filozofii Platona; neoplatonik, neoplatończyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowopolski

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Polski w nowej sytuacji politycznej, związany z Polską w nowej sytuacji politycznej

(1.2) odnoszący się do Nowopola, związany z Nowopolem

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowopłetwe

podgromada ryb promieniopłetwych

Nowopłetwe (Neopterygii) – podgromada ryb promieniopłetwych obejmująca większość współcześnie żyjących gatunków ryb.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Noworocznik

dawniej: pismo periodyczne wychodzące raz do roku; almanach, kalendarz

#### Źródła:

SJP.pl

# Noworoczny

przymiotnik

(1.1) związany z dniem Nowego Roku

(1.2) związany z rozpoczynającym się rokiem kalendarzowym

#### Źródła:

Wiktionary

# Noworodek

dziecko od urodzenia do ukończenia 4 tygodni życia

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) człowiek lub zwierzę tuż po przyjściu na świat;

Noworodek – dziecko od urodzenia do ukończenia 4 tygodni (28 dni).

Okres noworodkowy jest czasem, w którym następuje pełne przystosowanie dziecka do zmienionych warunków po urodzeniu. U noworodków donoszonych okres ten wynosi 28 dni, u wcześniaków może ulec wydłużeniu.Nauka, która zajmuje się tym okresem to neonatologia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Noworosja

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. kraina historyczna nad brzegami Morza Czarnego, ciągnąca się od Dniestru po Doniec, wyłoniła się jako nowa gubernia stworzona z ziem zabranych przez Rosję Turcji w XVIII w.;

(1.2) geogr. polit. teren separatystycznych okręgów wschodniej Ukrainy będących przedmiotem roszczeń i działań militarnych prowadzonych przez Rosję

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Noworosyjsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto portowe w Kraju Krasnodarskim, w Rosji, nad Morzem Czarnym;

Noworosyjsk (ros. Новороссийск, Noworossijsk) – miasto w Rosji, w Kraju Krasnodarskim, jeden z głównych portów Morza Czarnego.

W mieście jest stacja kolejowa Noworosyjsk.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Noworosyjski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Noworosją, dotyczący Noworosji

(1.2) związany z Noworosyjskiem, dotyczący Noworosyjska

#### Źródła:

Wiktionary

# Noworudzianin

mieszkaniec Nowej Rudy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Nowej Rudy

Noworudzianin – lokalny tygodnik społeczno-kulturalny, ukazujący się od 9 listopada 2011 r. do 27 marca 2020 r. na terenie trzech gmin: miasta Nowa Ruda, gminy Nowa Ruda oraz miasta i gminy Radków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Noworudzianka

mieszkanka Nowej Rudy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Nowej Rudy

(1.2) kobieta pochodząca z Nowej Rudy, urodzona w Nowej Rudzie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Noworudzki

przymiotnik od: Nowa Ruda

przymiotnik

(1.1) odnoszący się do Nowej Rudy, związany z Nową Rudą

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Noworyta

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Andrzej Noworyta – polski inżynier chemii
- Czesława Noworyta – polska tenisistka stołowa
- Eugeniusz Noworyta – polski dyplomata i polityk
- Łucja Noworyta – polska lekkoatletka
- Przemysław Noworyta – polski łyżwiarz figurowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowosad

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowosądecczyzna

region nowosądecki; Nowosądeckie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. okolice Nowego Sącza

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowosądecki

przymiotnik od: Nowy Sącz, Nowosądeckie (Nowosądecczyzna)

przymiotnik

(1.1) przym. od Nowy Sącz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowosądeckie

przymiotnik od: Nowy Sącz, Nowosądeckie (Nowosądecczyzna)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowosądeczanin

mieszkaniec Nowego Sącza

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Nowosądecczyzny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowosądeczanka

mieszkanka Nowego Sącza

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Nowego Sącza

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowosadzki

przymiotnik od: Nowosady

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowym Sadem, dotyczący Nowego Sadu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowosarzynianin

mieszkaniec Nowej Sarzyny (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowosarzynianka

mieszkanka Nowej Sarzyny (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowosarzyński

przymiotnik od: Nowa Sarzyna

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nową Sarzyną, dotyczący Nowej Sarzyny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowość

1. innowacja, coś nowego, co dopiero weszło do użytku;
2. cecha tego, co nowe;
3. dzieło literackie lub naukowe dopiero co wystawione lub wydane

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha czegoś nowego

(1.2) coś nowego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowosiedlice

Nowosiedlice (niem. Neudorf) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie oleśnickim, w gminie Dobroszyce.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nowosiedliny

Nowosiedliny – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie łomżyńskim, w gminie Miastkowo.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nowosielski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowosilcow

Nikołaj N. Nowosilcow (1768-1838), hrabia, polityk rosyjski

Nikołaj Nikołajewicz Nowosilcow (ros. Николай Николаевич Новосильцев lub Новосильцов, ur. 1761, zm. 8 kwietnia?/20 kwietnia 1838 w Petersburgu) – rosyjski hrabia (1833), polityk i działacz państwowy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowoskalmierzycki

przymiotnik od: Nowe Skalmierzyce

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowymi Skalmierzycami, dotyczący Nowych Skalmierzyc

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowoskalmierzyczanin

mieszkaniec Nowych Skalmierzyc

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowoskalmierzyczanka

mieszkanka Nowych Skalmierzyc

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowosolanin

mieszkaniec Nowej Soli

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Nowej Soli

(1.2) osoba pochodząca z Nowej Soli, urodzona w Nowej Soli

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowosolanka

mieszkanka Nowej Soli

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Nowej Soli

(1.2) kobieta pochodząca z Nowej Soli, urodzona w Nowej Soli

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowosolna

dzielnica Łodzi

Nowosolna – osiedle administracyjne (jednostka pomocnicza gminy) we wschodniej części Łodzi, w dzielnicy Widzew, obejmujące dawną podłódzką wieś o tej samej nazwie. W Nowosolnej znajduje się siedziba gminy Nowosolna, w której skład Nowosolna jednak od 1988 r. nie wchodzi.

Osiedle liczyło w 2022 r. 4442 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowosolski

przymiotnik od: Nowa Sól

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nową Solą, dotyczący Nowej Soli

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowostawianin

mieszkaniec Nowego Stawu (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowostawianka

mieszkanka Nowego Stawu (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowostawski

przymiotnik od: Nowy Staw

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowym Stawem, dotyczący Nowego Stawu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowostka

ciekawostka, nowinka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowosuski

przymiotnik od: Nowa Sucha

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowoświatowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowym Światem, dotyczący Nowego Świata lub Nowego Światu

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowosybirsk

miasto w Rosji

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Rosji położone na środkowej Syberii, nad Obem;

Nowosybirsk (ros. Новосибирск, Nowosibirsk; w latach 1904–1925 Nowonikołajewsk) – miasto w azjatyckiej części Rosji, na Syberii, nad rzeką Ob. Trzecie co do liczby mieszkańców (1 620 162) miasto rosyjskie po Moskwie i Petersburgu. Nowosybirsk jest uważany za nieoficjalną stolicę Syberii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowosybirski

przymiotnik od: Nowosybirsk

przymiotnik

(1.1) dotyczący Nowosybirska, pochodzący z Nowosybirska

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowosybirszczanin

mieszkaniec Nowosybirska

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Nowosybirska

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowosybirszczanka

mieszkanka Nowosybirska

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Nowosybirska

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowoszachtyńsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w południowej części europejskiej Rosji, w obwodzie rostowskim;

Nowoszachtyńsk (ros. Новошахтинск) – miasto w południowej Rosji, w obwodzie rostowskim. Miasto zamieszkuje ok. 106,5 tys. mieszkańców (2020).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowoszachtyński

przymiotnik

(1.1) dotyczący Nowoszachtyńska, związany z Nowoszachtyńskiem, pochodzący z Nowoszachtyńska

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowoszkocki

przymiotnik od: Nowa Szkocja (prowincja i półwysep w Kanadzie)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nową Szkocją, dotyczący Nowej Szkocji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowoszyce

W Polsce

- Nowoszyce – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. oleśnickim, w gminie Oleśnica
- Nowoszyce – kolonia w woj. dolnośląskim, w pow. zgorzeleckim, w gminie Sulików

Na Ukrainie

- Nowoszyce – wieś w rejonie drohobyckim należącym do obwodu lwowskiego
- Nowoszyce – przystanek kolejowy w ww. wsi

Na Białorusi

- Nowoszyce – majątek ziemski i dwór we wsi Nowołuczki

#### Źródła:

Wikipedia

# Nowosłupianin

mieszkaniec Nowej Słupi

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowosłupianka

mieszkanka Nowej Słupi (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowosłupski

przymiotnik od: Nowa Słupia

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowotaniec

Nowotaniec – wieś w Polsce, w województwie podkarpackim, w powiecie sanockim, w gminie Bukowsko. Ma status sołectwa. Leży na Pogórzu Bukowskim nad potokiem Pielnica. W 2011 wieś zamieszkiwały 423 osoby.

Nowotaniec uzyskał lokację miejską w 1444 roku, zdegradowany w 1918 roku.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nowotarski

→ Nowy Targ

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Nowego Targu, związany z Nowym Targiem, pochodzący z Nowego Targu

Patrz:Nowy Targ

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowotarżanin

mieszkaniec Nowego Targu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Nowego Targu

(1.2) osoba pochodząca z Nowego Targu, urodzona w Nowym Targu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowotarżanka

mieszkanka Nowego Targu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Nowego Targu

(1.2) kobieta pochodząca z Nowego Targu, urodzona w Nowym Targu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowotczyński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowotestamentalny

dotyczący Nowego Testamentu, zapisany w Nowym Testamencie, właściwy Nowemu Testamentowi; nowotestamentowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Nowego Testamentu, związany z Nowym Testamentem, zaczerpnięty z Nowego Testamentu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowotestamentowo

przysłówek

(1.1) właściwie dla Nowego Testamentu

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowotestamentowy

dotyczący Nowego Testamentu, zapisany w Nowym Testamencie, właściwy Nowemu Testamentowi; nowotestamentalny

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowym Testamentem, dotyczący Nowego Testamentu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowotka

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowotko

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowotnik

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowotny

nazwisko

Nowotny:

- Albin Nowotny
- Jens Nowotny
- Walter Nowotny
- Wojciech Nowotny

- Antonín Novotný (Nowotny)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nowotomyski

przymiotnik od: Nowy Tomyśl

przymiotnik relacyjny

(1.1) przym. od Nowy Tomyśl

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowotomyślanin

mieszkaniec Nowego Tomyśla

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Nowego Tomyśla

(1.2) osoba pochodząca z Nowego Tomyśla, urodzona w Nowym Tomyślu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowotomyślanka

mieszkanka Nowego Tomyśla

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Nowego Tomyśla

(1.2) kobieta pochodząca z Nowego Tomyśla, urodzona w Nowym Tomyślu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowotwór

niekontrolowany, chorobliwy rozrost tkanki ustroju, niepodporządkowany prawidłowym czynnościom organizmu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) med. choroba rozrostowa ludzi, zwierząt i roślin polegająca na niekontrolowanej proliferacji komórek wywodzących się z danej tkanki;

(1.2) jęz. neologizm, zwykle taki oceniany negatywnie

Nowotwór (łac. neoplasma, skrót npl., od stgr. νέος, nowy, i πλάσμα, twór, wytwór, kształt) – grupa chorób, w których komórki organizmu dzielą się w sposób niekontrolowany, a nowo powstałe komórki nowotworowe nie różnicują się w typowe komórki tkanki. Utrata kontroli nad podziałami jest związana z mutacjami genów kodujących białka uczestniczące w cyklu komórkowym: protoonkogenów i antyonkogenów. Mutacje te powodują, że komórka wcale lub niewłaściwie reaguje na sygnały z organizmu. Powstanie nowotworu złośliwego wymaga kilku mutacji, stąd długi (ale najczęściej bezobjawowy) okres rozwoju choroby. U osób z rodzinną skłonnością do nowotworów część tych mutacji jest dziedziczona.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowotworowość

w medycynie: cecha czegoś, co jest skutkiem lub objawem nowotworu

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowotworowy

przymiotnik

(1.1) związany z nowotworem

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowotworzeć

o komórce organizmu: zmieniać się na poziomie DNA, prowadząc do powstania nowotworu; poddawać się procesowi karcynogenezy

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowotyski

przymiotnik od: Nowe Tychy

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowourengojski

przymiotnik

(1.1) dotyczący Nowego Urengoju albo pochodzący z Nowego Urengoju, związany z Nowym Urengojem

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowowarpieński

przymiotnik od: Nowe Warpno

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowym Warpnem, dotyczący Nowym Warpnem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowowarpnianin

mieszkaniec Nowego Warpna (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowowarpnianka

mieszkanka Nowego Warpna (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowowieczny

rzadko: właściwy nowym czasom; nowożytny, współczesny

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowowiejski

przymiotnik od: Nowa Wieś

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowowierca

1. wyznawca nowej, zwłaszcza niechrześcijańskiej religii;
2. dawniej: osoba przyjmująca nową wiarę lub taka, która niedawno zaangażowała się w głoszenie jakiejś idei; neofita

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowowiśnicki

przymiotnik od: Nowy Wiśnicz

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowowiśniczanin

mieszkaniec Nowego Wiśnicza (miasta w Polsce); wiśniczanin

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowowiśniczanka

mieszkanka Nowego Wiśnicza (miasta w Polsce); wiśniczanka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowowólecki

przymiotnik od: Nowa Wólka (wieś w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowowolski

1. przymiotnik od: Nowa Wola (nazwa wielu wsi w Polsce);
2. przymiotnik od: Nowowola (wieś w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowozelandczyk

mieszkaniec Nowej Zelandii

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) obywatel Nowej Zelandii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowozelandka

mieszkanka Nowej Zelandii

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) obywatelka Nowej Zelandii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowozelandzki

dotyczący Nowej Zelandii

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do państwa Nowa Zelandia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowożeńcy

mężczyzna bezpośrednio lub niedługo po ślubie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) para małżeńska bezpośrednio lub krótko po ślubie

forma rzeczownika.

(2.1) plural|nowożeniec.

Nowożeńcy – młoda para, mąż i żona krótki czas po ślubie

oraz:

- Nowożeńcy – film z 2003 r.
- Nowożeńcy – film z 2007 r.
- Nowożeńcy – dawny teleturniej, nadawany w TVP od roku 1995

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowożeniec

mężczyzna bezpośrednio lub niedługo po ślubie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mężczyzna świeżo po ślubie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowożmigrodzianin

mieszkaniec Nowego Żmigrodu

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowożmigrodzianka

mieszkanka Nowego Żmigrodu

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowożmigrodzki

przymiotnik od: Nowy Żmigród

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowoznacznik

przestarzale: neosemantyzm - wyraz już istniejący, który uzyskał nowe, dodatkowe znaczenie; neologizm semantyczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowożytnik

historyk badający czasy nowożytne; znawca historii nowożytnej

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. historyk badający okres nowożytności

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowożytność

epoka trwająca od końca średniowiecza po dzień dzisiejszy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hist. okres w dziejach ludzkości następujący po średniowieczu;

Nowożytność – epoka w historii następująca według tradycyjnej periodyzacji po średniowieczu i poprzedzająca XIX wiek (jako epokę). Za jej datę początkową uznaje się najczęściej upadek Konstantynopola, a tym samym cywilizacji bizantyńskiej (1453) lub odkrycie Ameryki przez Krzysztofa Kolumba (1492). Obie te daty mają wyłącznie charakter umowny – upadek Bizancjum miał bardzo ograniczony wpływ na rozwój kultury europejskiej, natomiast ekspansja europejska w kierunkach zachodnim i południowym miała przynieść skutki dopiero w XVI wieku. Realnymi wyznacznikami przejścia od epoki średniowiecznej do nowożytnej są natomiast przemiany kulturowe, polityczne, państwowe, ideologiczne i w ograniczonym stopniu techniczne. W historii świata za umowne zakończenie epoki najczęściej uznaje się wybuch rewolucji francuskiej, a rzadziej kongres wiedeński lub rozpoczęcie się I wojny światowej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nowożytny

odnoszący się do epoki nowożytnej, trwającej od końca średniowiecza (koniec XV wieku) po dzień dzisiejszy

przymiotnik

(1.1) od: nowożytność: należący do nowożytności, określający nowożytność, używany w związku z nowożytnością

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowoładoski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nową Ładogą, dotyczący Nowej Ładogi

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowołoskoniec

Nowołoskoniec – wieś sołecka w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie obornickim, w gminie Oborniki.

W latach 1954–1959 wieś należała i była siedzibą władz gromady Nowołoskoniec, po jej zniesieniu w gromadzie Oborniki-Północ. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nowrot

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowski

→ Nowe (miasto)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Nowem, dotyczący Nowego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nowszy

stopień wyższy od przymiotnika: nowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Nowus

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) środ. rel. pogard. głównie w środowisku tradycjonalistów katolickich: msza święta w porządku promulgowanym w roku 1969 przez papieża Pawła VI

#### Źródła:

Wiktionary

# Nowy

1. niedawno nabyty; świeżo powstały;
2. zajmujący miejsce poprzedniego;
3. o ludziach: spotykany po raz pierwszy;
4. niedawno wprowadzony; odkryty, współczesny;
5. kolejny, dalszy;
6. gł. o roślinach: świeżo wyrosły; tegoroczny, młody

przymiotnik

(1.1) istniejący od niedawna

(1.2) taki, który pojawił się na miejscu poprzedniego

(1.3) kolejny

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) osoba, która dopiero od niedawna należy do danego środowiska

- Nowy – polska komedia obyczajowa z 1969 roku.
- Nowy – amerykańska komedia z 2002 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Noys

jednostka hałaśliwości

#### Źródła:

SJP.pl

# Noż

wzmocnione "no", np. Noż kurde!

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) krótkie i ostre narzędzie ręczne do krojenia lub cięcia;

(1.2) tnąca lub skrawająca powierzchnia różnych narzędzi mechanicznych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nozdrzaki

rząd dużych ssaków żyworodnych z infragromady łożyskowców; syreny, brzegowce

#### Źródła:

SJP.pl

# Nozdrze

jeden z dwóch otworów nosa

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) anat. jeden z dwóch otworów nosa

(1.2) anat. część nosa osłaniająca jedno z nozdrzy (1.1)

Nozdrza – nazwa symetrycznych otworów nosowych prowadzących do jamy nosowej (nozdrza przednie lub zewnętrzne) oraz otworów łączących jamę nosową z jamą gębową lub gardzielą (nozdrza tylne lub wewnętrzne, inaczej choany).

U ssaków oraz krokodyli nozdrza wewnętrzne są przesunięte w okolice krtani (wyraźne oddzielenie jamy nosowej od jamy gębowej), dzięki czemu mogą one jednocześnie oddychać i rozcierać pokarm.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nozdrzec

wieś w Polsce

Nozdrzec – wieś w Polsce, położona w województwie podkarpackim, w powiecie brzozowskim, w gminie Nozdrzec. Wieś leży na Pogórzu Dynowskim, na lewym brzegu Sanu przy ujściu Baryczki.

Miejscowość jest siedzibą gminy Nozdrzec oraz rzymskokatolickiej parafii św. Stanisława Biskupa, należącej do dekanatu Dynów w archidiecezji przemyskiej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nozdrzecki

przymiotnik od: Nozdrzec

#### Źródła:

SJP.pl

# Nozdrzowy

przymiotnik od: nozdrze

#### Źródła:

SJP.pl

# Nozemoza

zaraźliwa choroba przewodu pokarmowego pszczół dorosłych, wywoływana przez pierwotniaki z rodzaju nosema; nosemoza

#### Źródła:

SJP.pl

# Nożęta

pieszczotliwie: małe nóżki; nóżęta

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) książk. pieszcz. nogi dzieci

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nożewo

Nożewo – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ostrołęckim, w gminie Olszewo-Borki.

Leży na prawym brzegu Narwi przy drodze krajowej nr 61.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii NMP Królowej Polski w Olszewie-Borkach.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nożice

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. nożyce

#### Źródła:

Wiktionary

# Nożny

1. związany z nogą, nogami (np. gruczoł nożny);
2. wprawiany w ruch nogą, nogami (np. napęd nożny)

przymiotnik

(1.1) dotyczący nóg, związany z nogami

(1.2) o narzędziach, przyrządach: uruchamiany za pomocą nogi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nozofobia

chorobliwy lęk przed chorobą

Nozofobia (gr. nosos – choroba, phóbos – strach) – chorobliwy lęk przed zachorowaniem. Symptomami jej są trudne do zidentyfikowania bóle, mdłości, nagłe wahania poziomu energii. Badania zwykle nie wykazują żadnych faktycznych patologii, a domniemane symptomy odczuwalne są raczej jako wspomnienia rzeczywiście przebytych fizycznych traumatyzmów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nozogeografia

nauka badająca rozmieszczenie chorób ludzi i zwierząt na różnych obszarach geograficznych i czynniki związane z ich rozprzestrzenianiem się; nosogeografia

#### Źródła:

SJP.pl

# Nozolog

specjalista w zakresie klasyfikowania chorób

#### Źródła:

SJP.pl

# Nozologia

nauka zajmująca się klasyfikacją chorób i ich opisem; nosologia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) nauk. med. nauka zajmująca się klasyfikowaniem i opisem chorób;

Nozologia (gr. νόσος, nosos, „choroba” + λόγος, logos, „nauka”) – dziedzina wiedzy medycznej, zajmująca się podziałem (klasyfikacją) chorób i ich opisem. Główny podział klasyfikacji chorób opiera się na ich etiologii, patogenezie oraz objawach chorobowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nozologiczny

→ nozologia

Patrz:nozologia

#### Źródła:

SJP.pl

# Nożowaty

przypominający nóż, mający właściwości noża

#### Źródła:

SJP.pl

# Nożowce

osoba używająca w bójkach i napadach noża; nożownik

Brzeszczotkowate, brzeszczotowate, nożowce, śledziówki (Notopteridae) – rodzina ryb z rzędu kostnojęzykokształtnych. Większość gatunków jest poławiana jako ryby konsumpcyjne, niektóre są hodowane w akwariach. W zapisie kopalnym znane są co najmniej z późnej kredy (cenoman).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nożowiec

osoba używająca w bójkach i napadach noża; nożownik

#### Źródła:

SJP.pl

# Nożowisko

część niektórych maszyn tnących, do której przytwierdzone są ostrza

#### Źródła:

SJP.pl

# Nożówka

1. niedźwiedziówka nożówka - gatunek motyla;
2. wycinka nożówka - gatunek motyla;
3. rybka akwariowa

Nożówka (Alfaro cultratus) – gatunek słodkowodnej ryby z rodziny piękniczkowatych (Poeciliidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nożownictwo

1. proceder nożownika; bandytyzm;
2. rzemiosło wyrabiania noży

#### Źródła:

SJP.pl

# Nożowniczka

→ nożownik

Patrz:nożownik

#### Źródła:

SJP.pl

# Nożownik

1. rzemieślnik produkujący noże i inne narzędzia tnące;
2. bandyta posługujący się nożem przy napadzie; nożowiec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. rzem. rzemieślnik produkujący noże

(1.2) krym. przestępca posługujący się nożem

(1.3) człowiek walczący przy pomocy noża

Nożownik – w dawnych czasach rzemieślnik na podgrodziu zajmujący się wytwarzaniem noży. Dziś – określenie hobbysty lub rzemieślnika zawodowo zajmującego się powyższym. Cech nożowników jest wymieniany jako jeden z ponad sześćdziesięciu cechów obecnych w Poznaniu w XVI w.

Potocznie terminem ’nożownik’ określa się również przestępców posługujących się nożem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nożowy

przymiotnik od: nóż

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z nożem, dotyczący noża

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nożoząb

ssak drapieżny z epok plioceńskiej i plejstoceńskiej, mający olbrzymie kły

#### Źródła:

SJP.pl

# Nożyce

1. ręczne narzędzie do cięcia, złożone z dwóch zwierających się ostrzy;
2. maszyna do cięcia przy użyciu zwierających się noży;
3. ćwiczenie gimnastyczne, polegające na naśladowaniu wyprostowanymi nogami ruchu nożyc;
4. nożycowate zakończenie odnóży u niektórych skorupiaków; szczypce, kleszcze

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) narzędzie w postaci dwóch ruchomych ostrzy umieszczonych na wspólnej osi, służące do cięcia papieru, roślin i innych mniej twardych substancji;

(1.2) sport. ćwiczenie gimnastyczne polegające na wymachu nóg, leżąc na plecyecach

- nożyczki – narzędzie do cięcia cienkich materiałów
- nożyce ręczne – narzędzie do cięcia blachy
- nożyce cenowe – zjawisko ekonomiczne
- papier, kamień, nożyce – gra towarzyska
- Nożyce – jezioro w Polsce
- Nożyczki – film prod. USA z 1991 r.
- nożyczki chirurgiczne – narzędzie chirurgiczne
- nożyce wiertnicze – narzędzie używane w wiertnictwie
- nożyce – nazwa przewrotki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nożycowaty

przypominający kształtem otwarte nożyce

#### Źródła:

SJP.pl

# Nożycówka

nożycówka pospolita - gatunek błonkówki z rodziny miesierkowatych

Nożycówka (Chelostoma) – rodzaj owadów z rodziny miesierkowatych (Megachilidae) z rzędu błonkoskrzydłych. W Polsce stwierdzono 6 gatunków, wszystkie to samotnice z jednym pokoleniem w roku. Pszczoły te są słabo owłosione, samice zbierają pyłek w szczoteczkę na spodzie odwłoka. Większość gatunków jest wyspecjalizowana pokarmowo. Charakterystyczną cechą rodzaju jest wydłużone, walcowate ciało.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Nożycowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z nożycami, dotyczący nożyc

#### Źródła:

Wiktionary

# Nożyczki

narzędzie służące do przecinania m.in. papieru, posiadające dwa ostrza

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) małe nożyce;

Nożyczki, nożyce – narzędzie służące do ręcznego przecinania i rozcinania różnych materiałów przy użyciu małej siły.

Nożyczki zostały wynalezione prawdopodobnie około XV w. p.n.e. w Egipcie, ale współczesną konstrukcję wprowadzili Rzymianie ok. 100 p. n.e.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Nożyczkowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z nożyczkami, dotyczący nożyczek

#### Źródła:

Wiktionary

# Nożyczyn

Nożyczyn – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie mogileńskim, w gminie Jeziora Wielkie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nożyk

zdrobnienie od: nóż

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: nóż; mały nóż

(1.2) pot. ostrze wkładane do maszynki do mięsa, golarki itp.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Nożykowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z nożykiem, dotyczący nożyka

#### Źródła:

Wiktionary

# Nożyna

z politowaniem: noga, nóżka

#### Źródła:

SJP.pl

# Nożynko

Nożynko (kaszub. Nożënkò; niem. Klein Nossin) – wieś kaszubska w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie bytowskim, w gminie Czarna Dąbrówka, nad rzeką Skotawą.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa słupskiego.

Wieś stanowi sołectwo gminy Czarna Dąbrówka.

#### Źródła:

Wikipedia

# Nożysko

1. zgrubienie od: noga;
2. zgrubienie od: nóż

#### Źródła:

SJP.pl

# Nołlajfić

czasownik niedokonany

(1.1) slang. poświęcać większość czasu jednej czynności zaniedbując kontakty towarzyskie

#### Źródła:

Wiktionary

# Nołlajfienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|nołlajfić.

#### Źródła:

Wiktionary

# Nołnejm

potocznie:
1. produkt niemarkowy lub mało znanej marki;
2. osoba, o której nikt nie słyszał

#### Źródła:

SJP.pl