# Op

środowiskowo: op-art, opart (kierunek w sztuce abstrakcyjnej wykorzystujący odpowiednie układy kolorów i form geometrycznych jako zjawiska optyczne dające wrażenie ruchu i wymiarowości)

skrótowiec, rodzaj nijaki

(1.1) = anat. oko prawe

Indonezja:

- Op – wieś

Luksemburg:

- Op Kneiff – lieu-dit w gminie Troisvierges, w kantonie Clervaux

Inne:

- op. – skrót opus

Zobacz też:

- OP

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Op-Art

kierunek w sztuce abstrakcyjnej wykorzystujący odpowiednie układy kolorów i form geometrycznych jako zjawiska optyczne dające wrażenie ruchu i wymiarowości; opart, op (środowiskowo)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) szt. kierunek w plastykaastyce i sztuce użytkowej opierający się na oddziaływanie na oko odbiorcy, nie zaś na jego intelekt czy emocje;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Op-Artowski

odnoszący się do op-artu (opartu); opartowski, opartowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Op-Ed

tekst przedstawiający opinię autora niezwiązanego z redakcją, publikowany przez gazetę lub czasopismo

#### Źródła:

SJP.pl

# Op.

skrót od: opus

skrót

(1.1) muz. opus

(1.2) geogr. opolski

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Op.cit.

skrót od: opere citato (z łaciny: w dziele cytowanym); op. cit., o.c.

Op. cit., dz. cyt. (łac. opus citatum = „dzieło cytowane” lub opere citato = „z cytowanego dzieła”) – skrót używany w przypisach lub cytatach dla odesłania czytelnika do wcześniej cytowanej pozycji.

Chcąc odnaleźć źródło oznaczone jako op. cit., należy prześledzić wcześniejsze przypisy w bibliografii i odszukać odpowiedniego autora. Tam właśnie powinny znajdować się dane cytowanej pozycji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opa

potocznie: wykrzyknik zachęcający do wykonania skoku, podskoków lub opisujący ich wykonywanie; hopsasa, hopla, hopsa, hop, hops

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dziadek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opaciać

potocznie: zbrudzić z wielu stron czymś mokrym, mazistym; opaćkać

#### Źródła:

SJP.pl

# Opacionka

wieś w Polsce

Opacionka – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie dębickim, w gminie Brzostek.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnowskiego.

We wsi znajduje się mała, zabytkowa kapliczka, którą (według miejscowych podań) postawili konfederaci barscy, uciekający przed wojskami rosyjskimi. W miejscowości zachował się także budynek dworski z XIX wieku, który po licznych remontach utracił wartość zabytkową.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opaćkać

potocznie: pobrudzić kogoś lub coś

#### Źródła:

SJP.pl

# Opacki

1. związany z opatem, opactwem;
2. przymiotnik od: Opacz

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z opatem lub opactwem

(1.2) odnoszący się do Opaczy, związany z Opaczą

przymiotnik jakościowy

(2.1) charakterystyczny dla opata lub opactwa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opactwo

klasztor i dobra klasztorne pod zarządem opata

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) rel. klasztor katolicki pod zarządem opata;

Opactwo (od łac. abbatia) to:

- mieszkanie opata wraz z kapitularzem i kaplicą
- klasztor katolicki, na którego czele stoi opat, wraz z należącymi do niego posiadłościami ziemskimi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opacz

Opacz – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie piaseczyńskim, w gminie Konstancin-Jeziorna.

Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie czerskim ziemi czerskiej województwa mazowieckiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa warszawskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Opaczek

gatunek słodkowodnej ryby z rodziny pierzastowąsowatych, hodowany w akwariach

Giętkoząb czarnobrzuchy, opaczek (Synodontis nigriventris) – gatunek słodkowodnej ryby pierzastowąsowatej. Hodowana w akwariach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opacznie

przysłówek sposobu

(1.1) w sposób odwrotny

#### Źródła:

Wiktionary

# Opaczniej

stopień wyższy od przysłówka: opacznie

#### Źródła:

SJP.pl

# Opaczność

rozumienie, robienie na opak, odwrotnie niż trzeba; nieprzychylność; przeciwność

#### Źródła:

SJP.pl

# Opaczny

postępujący, robiący coś lub rozumiany na opak, niewłaściwie, odwrotnie

przymiotnik

(1.1) robiony lub rozumiany na opak, odwrotnie, inaczej niż trzeba

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opad

1. opadanie, opadnięcie;
2. zjawisko atmosferyczne;
3. opadanie krwinek czerwonych;
4. rodzaj ćwiczenia gimnastycznego

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) czynność lub zjawisko opadania, opadnięcia czegoś

(1.2) coś, co opadło

(1.3) meteorol. spadająca na ziemię woda w postaci ciekłej lub stałej;

(1.4) med. fizj. oddzielanie się krwinek od osocza we krwi oraz badanie przeprowadzone by zaobserwować to zjawisko

(1.5) sport. ćwiczenie gimnastyczne, polegające na skłonieniu tułowia z pozycji stojąc w przód, w tył lub w bok

- opad atmosferyczny
- opad nawalny → deszcz nawalny
- opad promieniotwórczy
- opad krwi (Odczyn Biernackiego, OB, ESR)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opadać

1. zwisając okrywać coś; zwisać;
2. osuwać się z góry na dół;
3. spadać odrywając się od czegoś; odpadać;
4. klęsnąć, tęchnąć;
5. o poziomie wody, terenu: obniżać się, zniżać się;
6. tracić na sile, stawać się mniej intensywnym; słabnąć;
7. o uczuciach, stanach psychicznych: opanowywać, przenikać, ogarniać kogoś;
8. zostać pozbawionym czegoś, stracić coś, np. opadać z sił, z ciała;
9. dawniej: napadać na kogoś, osaczać, otaczać

czasownik przechodni

(1.1) tracić wysokość, osuwać się z góry na dół, obniżać się

(1.2) przekrzywiać się w dół

(1.3) usiąść wygodnie

(1.4) o terenie, drodze: prowadzić w dół

(1.5) o emocjach, burzy: powoli zanikać

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opadanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opadać.

Zniżanie – faza lotu statku powietrznego charakteryzująca się zmniejszaniem odległości pomiędzy statkiem powietrznym a ziemią w czasie.

Podczas zniżania załoga przygotowuje się do lądowania, zaś personel pokładowy przygotowuje do niego pasażerów. Załoga stosuje procedurę dolotu na lotnisko docelowe z jednoczesną konfiguracją płatowca (np. ustawienia klap do lądowania, włączenie świateł lądowania, omówienie sposobu lądowania i sprawdzenie check-listy).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Opadnięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opaść.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opadnięty

1. obniżyć się; spaść;
2. stać się mniej intensywnym;
3. napaść na kogoś, otoczyć grupą

#### Źródła:

SJP.pl

# Opadonośny

przynoszący opady - wodę w postaci deszczu, śniegu, gradu itp.

#### Źródła:

SJP.pl

# Opadowy

przymiotnik od: opad

#### Źródła:

SJP.pl

# Opadzina

1. opadłe liście
2. choroba drzew i krzewów

#### Źródła:

SJP.pl

# Opadzisko

w robotach ziemnych: wyrwa, wklęśnięcie na zboczu, spowodowane obsunięciem się ziemi

#### Źródła:

SJP.pl

# Opadły

taki, który opadł; opadnięty (rzadko)

#### Źródła:

SJP.pl

# Opajać

1. środowiskowo: poić zwierzęta dużą ilością wody;
2. dawniej: upajać

#### Źródła:

SJP.pl

# Opak

dawniej: w odwrotnym kierunku niż trzeba, inaczej, niż powinno być

#### Źródła:

SJP.pl

# Opak.

skrót

(1.1) = opakowanie

#### Źródła:

Wiktionary

# Opakowalnictwo

ogół zagadnień związanych z opakowywaniem towarów

#### Źródła:

SJP.pl

# Opakowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) to, co służy do przechowywania

(1.2) jednostka, w której mierzona jest ilość niektórych wyrobów

(1.3) odczasownikowy od|opakować.

Opakowanie – wytwór o określonej konstrukcji, którego zadaniem jest zabezpieczenie towaru lub otoczenia w trakcie transportu i przechowywania. Pełni on często funkcję narzędzia marketingowego, pobudzającego swoim estetycznym wyglądem oraz przekazem marketingowym (danymi nt. produktu, informacjami na temat marki, przedsiębiorstwa) do nabycia towaru. Często opakowanie pełni więc rolę „cichego sprzedawcy”.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Opakowaniowy

→ opakowanie; opakunkowy, pakowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z opakowaniem, dotyczący opakowania

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opakunek

przestarzale: opakowanie

#### Źródła:

SJP.pl

# Opakunkowy

przestarzale: opakowaniowy; pakowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Opal

1. uwodniona krzemionka o zmiennej zawartości wody
2. cienka tkanina bawełniana, miękka, lekko przezroczysta

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) miner. mieniący się barwami minerał zaliczany do krzemianów, uwodniony dwutlenek krzemu;

(1.2) jubil. kamień szlachetny oszlifowany z opalu (1.1) mineralnego

(1.3) włók. cienka, nieco sztywna, lekko przejrzysta tkanina bawełniana, opalizowana, podobna do batystu, stosowana do wyrobu damskich bluzek i bielizny;

forma czasownika.

(2.1) rozk. 2. os. od: opalać

Opal – mineraloid zaliczany do krzemianów. Nazwa pochodzi od sanskryckiego upala = drogi kamień, kamień szlachetny; bądź od gr. opallios (łac. opalus) = widzieć zmianę (barwy). Opal jest oficjalnym kamieniem szlachetnym Australii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opala

1. ogrzewać pomieszczenie, spalając coś
2. poddawać powierzchnię czegoś działaniu ognia; osmalać
3. poddawać skórę działaniu słońca, czyniąc ją ciemniejszą
4. pot. wypalać komuś np. tytoń
5. opalać się: poddawać swą skórę działaniu słońca

- Opala – wulkan na Kamczatce
- Opala – herb szlachecki
- Chevrolet Opala – samochód osobowy

Osoby:

- Grzegorz Opala – polski lekarz, gerontolog, profesor nadzwyczajny Śląskiej Akademii Medycznej, minister zdrowia, poseł na Sejm III kadencji
- Joseph Opala – amerykański antropolog
- Marian P. Opala – sędzia Sądu Najwyższego stanu Oklahoma w USA
- Władysław Opala – polski działacz społeczny, poseł na Sejm Ustawodawczy (1919-1922)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opalać

1. ogrzewać pomieszczenie, spalając coś
2. poddawać powierzchnię czegoś działaniu ognia; osmalać
3. poddawać skórę działaniu słońca, czyniąc ją ciemniejszą
4. pot. wypalać komuś np. tytoń
5. opalać się: poddawać swą skórę działaniu słońca

czasownik przechodni niedokonany (dk. opalić)

(1.1) ogrzewać pomieszczenie za pomocą spalania materiałów takich jak węgiel, koks, drewno

(1.2) poddawać powierzchnię czegoś działaniu płomienia w celu usunięcia zbędnych pęczków, włosków, zabezpieczenia przed snuciem

(1.3) przypalać fragment odzieży, włosów

(1.4) poddawać naskórek działaniu promieni słonecznych

(1.5) o słońcu: nadawać czemuś brązowy kolor

(1.6) pot. wypalać komuś papierosy

czasownik zwrotny niedokonany opalać się (dk. opalić się)

(2.1) poddawać siebie działaniu promieni słonecznych, w celu uzyskania ciemnego koloru skóry

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opalanie

zajęcie plażowicza; ogrzewanie; ocieplanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opalać.

Opalanie – metoda sterylizacji igieł, oczek bakteriologicznych oraz sprzętu odpornego na wysoką temperaturę. Zaliczana jest do sterylizacji metodami fizycznymi w suchym gorącym powietrzu. Do opalania używany jest palnik Bunsena.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opalarka

Opalarka – elektronarzędzie emitujące strumień powietrza o temperaturze 50-650 °C. Opalarki stosowane są do usuwania starych powłok lakierniczych, wyginania i spawania termoplastów, odmrażania zamarzniętych rur, suszenia oraz do okleinowania elementów meblowych.

#### Źródła:

Wikipedia

# Opalarnia

pomieszczenie, w którym odbywa się opalanie tkanin

#### Źródła:

SJP.pl

# Opalenica

1. miasto w Polsce;
2. wieś w Polsce;
3. szczyt w słowackich Tatrach Zachodnich

Opalenica (niem. Opalenitz, 1943-1945 Oppenbach) – miasto w woj. wielkopolskim, w powiecie nowotomyskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Opalenica. Położone nad rzeką Mogilnicą, 40 km na zachód od Poznania.

Prywatne miasto szlacheckie, własność kasztelana rogozińskiego Jana Opalińskiego, około 1580 roku leżało w powiecie kościańskim województwa poznańskiego. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. poznańskiego, w Pojezierzu Wielkopolskim. Miasto pierwszego polskiego motocykla.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opalenicki

przymiotnik od: Opalenica

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Opalenicą, dotyczący Opalenicy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opaleniczanin

mieszkaniec Opalenicy

#### Źródła:

SJP.pl

# Opaleniczanka

mieszkanka Opalenicy

#### Źródła:

SJP.pl

# Opalenie

1. ogrzać pomieszczenie przez spalenie czegoś
2. poddać powierzchnię czegoś działaniu ognia; osmolić
3. poddać skórę działaniu słońca, czyniąc ją ciemniejszą
4. pot. wypalić komuś np. tytoń
5. opalić się: poddać swą skórę działaniu słońca

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opalić.

Opalenie – wieś kociewska w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie tczewskim, w gminie Gniew.

Wieś położona u zbiegu dróg krajowych nr 90 i 91. Stanowi sołectwo Opalenie, w którego skład wchodzą również miejscowości: Aplinki, Na Piaskach, Pod Górami i Osady. Na południe od Opalenia znajdują się bezpośrednio nad brzegami Wisły rezerwaty florystyczne Wiosło Duże i Wiosło Małe. Dwa inne rezerwaty florystyczne (Opalenie Dolne i Opalenie Górne) znajdują się na wschód od miejscowości.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opaleniec

- Opaleniec (Góry Izerskie) (825 m n.p.m.) – szczyt w Górach Izerskich
- Opaleniec – wieś w woj. mazowieckim
- Opaleniec – dawna gromada

#### Źródła:

Wikipedia

# Opalenizna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ciemniejsze zabarwienie skóry uzyskane poprzez działanie promieni słonecznych lub UV;

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Opaleński

związany z Opaleniem, dotyczący Opalenia

#### Źródła:

SJP.pl

# Opalescencja

rozpraszanie światła zachodzące na fluktuacjach gęstości ośrodka lub na zawartych w nim drobinach zawiesiny

Opalescencja - szczególny rodzaj iryzacji, objawiający się na powierzchni niektórych minerałów, zwłaszcza opalu zwyczajnego, w postaci charakterystycznej mlecznobiałej, mlecznoniebieskawej lub perłowolśniącej poświaty wskutek zjawiska odbicia światła krótkofalowego, czyli niebieskiego. Światło ulega rozproszeniu na mikroskopowych spękaniach lub na szczelinkach wypełnionych wodą.

- Opalescencja o połysku srebrzystym zwana jest adularyzacją i występuje w skaleniach potasowych: adularze, ortoklazie, niekiedy w sanidynie, czasami w mikroklinie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opalewo

Opalewo (niem. Oppelwitz) –wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie świebodzińskim, w gminie Szczaniec.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

We wsi urodził się piosenkarz disco polo Paweł „Czadoman” Dudek.

#### Źródła:

Wikipedia

# Opalić

1. ogrzać pomieszczenie przez spalenie czegoś
2. poddać powierzchnię czegoś działaniu ognia; osmolić
3. poddać skórę działaniu słońca, czyniąc ją ciemniejszą
4. pot. wypalić komuś np. tytoń
5. opalić się: poddać swą skórę działaniu słońca

czasownik przechodni dokonany (ndk. opalać)

(1.1) ogrzać pomieszczenie za pomocą spalania materiałów takich jak węgiel, koks, drewno

(1.2) poddać powierzchnię czegoś działaniu płomienia w celu usunięcia zbędnych pęczków, włosków, zabezpieczenia przed snuciem

(1.3) przypalić fragment odzieży, włosów

(1.4) poddać naskórek działaniu promieni słonecznych

(1.5) o słońcu: nadać czemuś brązowy kolor

(1.6) pot. wypalić komuś papierosy

czasownik zwrotny dokonany opalić się (ndk. opalać się)

(2.1) poddać siebie działaniu promieni słonecznych, w celu uzyskania ciemnego koloru skóry

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opalikować

1. osadzić w gruncie paliki w celu ogrodzenia jakiegoś terenu lub przygotowania jakiegoś obszaru do uprawy roślin tyczkowych;
2. przywiązać coś do palika

#### Źródła:

SJP.pl

# Opalina

jednokomórkowy pierwotniak żyjący w jelicie płazów

#### Źródła:

SJP.pl

# Opaliński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Opaliny

podtyp pierwotniaków z typu Sacromastigophora

Opaliny (Opalinidae) – monotypowa gromada, rząd i rodzina stramenopilów. Z powodu licznych wici pokrywających ciało, uprzednio zaliczane do orzęsków; w 1975 należały do wiciowców, a obecny przydział nadano w 1999 roku.

Opaliny są cudzożywnymi, jednokomórkowymi eukariontami, których długość ciała może dochodzić nawet do 3 mm. Najlepiej poznanym gatunkiem Opalinata jest Opalina, która osiąga długość 90–500 μm długości. Opaliny posiadają od dwóch do wielu jąder.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opalisadować

otoczyć palisadą

#### Źródła:

SJP.pl

# Opalisadowanie

otoczyć palisadą

#### Źródła:

SJP.pl

# Opalitka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pszcz. okrągła, wypukła płytka do znakowania matek pszczelich

#### Źródła:

Wiktionary

# Opalizacja

zjawisko mienienia się niektórych powierzchni barwami tęczy

Opalizacja – efekt optyczny występujący m.in. w opalach i charakteryzujący się grą barw w postaci kolorowych wzorów plam, które zmieniają się w zależności od kąta obserwacji.

Zjawisko to spowodowane jest wielokrotnym odbiciem światła od gęsto ułożonych warstw lub kuleczek występujących w częściowo przeźroczystym materiale. Na tych niejednorodnościach światło ulega dyfrakcji i interferencji światła białego. Aby efekt ten nastąpił niezbędna jest rodzina równoległych płaszczyzn i gęste ułożenie elementów płaszczyzny odbłysku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opalizować

mienić się barwami tęczy

#### Źródła:

SJP.pl

# Opalizujący

mienić się barwami tęczy

Patrz:opalizować

#### Źródła:

SJP.pl

# Opalone

1. ogrzać pomieszczenie przez spalenie czegoś
2. poddać powierzchnię czegoś działaniu ognia; osmolić
3. poddać skórę działaniu słońca, czyniąc ją ciemniejszą
4. pot. wypalić komuś np. tytoń
5. opalić się: poddać swą skórę działaniu słońca

Opalone – trawiasto-lesisty grzbiet w Tatrach Wysokich, odchodzący od Opalonego Wierchu w kierunku północno-wschodnim aż do przełęczy Roztockie Siodło oddzielającej go od wzniesienia Roztockiej Czuby.

Opalone oddziela Dolinę Rybiego Potoku od Doliny Roztoki. Jego zbocza opadające do Doliny Roztoki są na znacznej części podcięte skalnymi urwiskami. Na górnej części Opalonego znajduje się trawiasta rówień, nazywana Wolarnią nad Kępą, Równią nad Kępą lub Nad Kępą. Dawniej była ona wypasana. Z grupy głazów na tej równi rozległy widok na granitowe szczyty wznoszące się nad Morskim Okiem i Czarnym Stawem. Z tego miejsca malowali pejzaże Tatr m.in. Leon Wyczółkowski, Walery Eljasz-Radzikowski, Wojciech Gerson.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opalony

1. ogrzać pomieszczenie przez spalenie czegoś
2. poddać powierzchnię czegoś działaniu ognia; osmolić
3. poddać skórę działaniu słońca, czyniąc ją ciemniejszą
4. pot. wypalić komuś np. tytoń
5. opalić się: poddać swą skórę działaniu słońca

przymiotnik odczasownikowy

(1.1) taki, który się opalił

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opalować

otoczyć palami, umieścić pale

#### Źródła:

SJP.pl

# Opalowy

1. wykonany z opalu;
2. ozdobiony opalem;
3. mieniący się jak opal; tęczowy

przymiotnik

(1.1) zrobiony z opalu (minerału), składający się z opalu, zawierający opal

(1.2) błyszczący jak opal (minerał), mieniący się jak opal

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opalski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Opamiętanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) opanowanie i rozsądek

#### Źródła:

Wiktionary

# Opamiętywać

czasownik przechodni niedokonany (dk. opamiętać)

(1.1) książk. uświadamiać komuś jego nierozsądne zachowanie

czasownik zwrotny niedokonany opamiętywać się (dk. opamiętać się)

(2.1) odzyskiwać kontrolę nad swoim zachowaniem i zaczynać postępować rozsądnie

#### Źródła:

Wiktionary

# Opancerzać

czasownik przechodni niedokonany (dk. opancerzyć)

(1.1) wkładać pancerną osłonę

czasownik zwrotny niedokonany opancerzać się (dk. opancerzyć się)

(2.1) wkładać pancerz na siebie

(2.2) stwarzać izolację emocjonalną od świata

#### Źródła:

Wiktionary

# Opancerzenie

Opancerzenie – wykorzystanie pancerza do zabezpieczenia ludzi, sprzętu itp. przed rażącym działaniem broni białej, pocisków, odłamków, fali uderzeniowej, promieniowania przenikliwego. Może być stałe lub instalowane (używane) doraźnie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Opancerzony

przymiotnik

(1.1) pokryty pancerzem, zabezpieczeniem przed atakiem z zewnątrz

Opancerzony (ang. Armored) – amerykański film akcji w reżyserii Nimróda Antala, którego premiera odbyła się 4 grudnia 2009 roku.

Zdjęcia do filmu zostały zrealizowane w Los Angeles, Long Beach i Fontanie.

Film zarobił 22 942 221 dolarów.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Opancerzyć

czasownik przechodni dokonany (ndk. opancerzać)

(1.1) dokonany od|opancerzać.

czasownik zwrotny dokonany opancerzyć się (ndk. opancerzać się)

(2.1) dokonany od|opancerzać się.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opanować

czasownik przechodni dokonany (ndk. opanowywać)

(1.1) przyswoić sobie wiedzę z danej dziedziny

(1.2) podporządkować sobie jakiś teren

(1.3) przejąć kontrolę nad czymś

(1.4) przeniknąć

czasownik zwrotny dokonany opanować się (ndk. opanowywać się)

(2.1) powściągnąć swoje emocje

#### Źródła:

Wiktionary

# Opanowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opanować.

(1.2) spokój, panowanie nad swoimi emocjami

#### Źródła:

Wiktionary

# Opanowany

zachowujący spokój w każdej sytuacji

przymiotnik jakościowy

(1.1) taki, który panuje nad swoim zachowaniem

(1.2) będący wyrazem opanowania

forma czasownika.

(2.1) ims. przymiotnikowy bierny od: opanować

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opanowywać

czasownik przechodni niedokonany (dk. opanować)

(1.1) przejmować władzę nad danym obszarem

(1.2) zdobywać kontrolę nad czymś lub nad kimś

(1.3) nabywać wiedzy lub sprawności w czym

(1.4) przejmować kontrolę psychiczną

czasownik zwrotny niedokonany opanowywać się (dk. opanować się)

(2.1) powściągać własne emocje

#### Źródła:

Wiktionary

# Opanowywanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opanowywać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opar

opary;
1. obłok pary; mgła;
2. woń ulatniająca się po ogrzaniu niektórych substancji; wyziew

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) to, co wyparowuje, unosi się w atmosferze na skutek różnicy temperatur; ulatniająca się woń

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opara

nazwisko

Opara – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Federacji Bośni i Hercegowiny, w kantonie środkowobośniackim, w gminie Novi Travnik. W 2013 roku liczyła 217 mieszkańców, z czego większość stanowili Boszniacy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Oparafować

dawniej: zaparafować

#### Źródła:

SJP.pl

# Oparcie

1. część krzesła, ławki, kanapy itp. służąca do opierania się plecami;
2. to, na czym się coś lub ktoś opiera, wspiera;
3. coś, co jest pomocą w trudnej sytuacji, ktoś, na kogo można liczyć

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) część mebla służąca do podtrzymywania plecyeców

(1.2) przen. osoba lub rzecz pomocna w trudnej sytuacji

(1.3) rzecz, na której coś lub ktoś się opiera

(1.4) odczasownikowy od|oprzeć.

Oparcie – część mebla do siedzenia na której siedząca osoba opiera plecy.

Istnieje wiele rodzajów oparć i są one zależne zwykle od konstrukcji siedziska, którego są częścią. Np. meble tapicerowane mają oparcia tapicerowane (pikowane lub nie), inne meble mogą mieć oparcia twarde lub częściowo wyściełane. W meblach biurowych czy też w pojazdach oparcia są dodatkowo wyposażone w możliwość regulacji kąta nachylenia i wysokości.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oparnica

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mitsłow. rusałka zamieszkująca mgły i opary unoszące się nad potokami górskimi

#### Źródła:

Wiktionary

# Oparówka

wieś w Polsce

Oparówka – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie strzyżowskim, w gminie Wiśniowa.

Była wsią klasztoru cystersów koprzywnickich w województwie sandomierskim w ostatniej ćwierci XVI wieku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa rzeszowskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opart

kierunek w sztuce abstrakcyjnej wykorzystujący odpowiednie układy kolorów i form geometrycznych jako zjawiska optyczne dające wrażenie ruchu i wymiarowości; op-art, op (środowiskowo)

Op-art (ang. op art, od optical art ‘sztuka optyczna’), in. wizualizm – kierunek w grafice, modzie, sztuce użytkowej i malarstwie, którego zadaniem jest oddziaływanie na oko widza, a nie na jego intelekt czy emocje; stosujący abstrakcyjne kombinacje linii dające geometryczne złudzenia optyczne, efekty świetlne, dynamiczne i fakturalne, zmierzające do wywołania wrażenia głębi oraz ruchu rozwibrowaniem pola widzenia. Za okres szczytowy op-artu uznaje się lata 50. i 60. XX wieku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opartowski

odnoszący się do opartu (op-artu); op-artowski, opartowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Opartowy

odnoszący się do opartu (op-artu); op-artowski, opartowski

#### Źródła:

SJP.pl

# Oparty

kierunek w sztuce abstrakcyjnej wykorzystujący odpowiednie układy kolorów i form geometrycznych jako zjawiska optyczne dające wrażenie ruchu i wymiarowości; op-art, op (środowiskowo)

#### Źródła:

SJP.pl

# Opary

opary;
1. obłok pary; mgła;
2. woń ulatniająca się po ogrzaniu niektórych substancji; wyziew

Opary (ukr. Опори) – wieś na Ukrainie, w obwodzie lwowskim, w rejonie drohobyckim, nad rzeką Lutyczyna (Лютичина).

Wieś do 1945 w Polsce, w województwie lwowskim, w powiecie drohobyckim, w gminie Medenice, 18 km na północny wschód od Drohobycza.

W 1843 w Oparach urodził się Władysław Łoziński – polski powieściopisarz i historyk, sekretarz Ossolineum.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Oparzelina

1. miejsce oparzone na ciele; oparzelizna
2. choroba drzew spowodowana nadmiernym nasłonecznieniem; zgorzelina

- Oparzelina – zobacz: Oparzenie
- Oparzelina – choroba drzew
- Oparzelina mrozowa

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Oparzelisko

bagniste, podmokłe miejsce, niezamarzające w czasie zimy

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) książk. grzęzawisko niezamarzające zimą

Oparzelisko – część torfowiska wysokiego, niezamarzająca w czasie mrozów wskutek wydzielania się ciepła związanego z zachodzącymi procesami rozkładu materiału organicznego. Efektem tego są unoszące się nad oparzeliskiem opary.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oparzelizna

miejsce oparzone na ciele; oparzelina

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) uszkodzenie ciała wywołane działaniem gorąca, oparzelina

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oparzelnik

metalowy zbiornik, w którym gorącą wodą oparza się tusze wieprzowe

#### Źródła:

SJP.pl

# Oparzenie

uszkodzić skórę lub narządy wewnętrzne wskutek kontaktu z gorącym płynem

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|oparzyć.

(1.2) med. uraz spowodowany ciepłem

(1.3) med. rana od oparzenia (1.2)

Oparzenie (łac. combustio) – uszkodzenie skóry i w zależności od stopni oparzenia także głębiej położonych tkanek lub narządów wskutek działania ciepła, żrących substancji chemicznych (stałych, płynnych, gazowych), prądu elektrycznego, promieni słonecznych – UV, promieniowania (RTG, UV i innych ekstremalnych czynników promiennych). Przy rozległych oparzeniach ogólnoustrojowy wstrząs może doprowadzić do zgonu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oparzeniówka

potocznie: oddział szpitalny zajmujący się leczeniem oparzeń

#### Źródła:

SJP.pl

# Oparzeniowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z oparzeniem, dotyczący oparzenia

#### Źródła:

Wiktionary

# Oparzyć

uszkodzić skórę lub narządy wewnętrzne wskutek kontaktu z gorącym płynem

#### Źródła:

SJP.pl

# Opas

utuczone zwierzę

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zootechn. bardzo intensywne karmienie zwierzęcia przeznaczonego na ubój, zwykle bydła i koni;

(1.2) zootechn. utuczone bydło

(1.3) daw. to co opasuje, odgradza; mury obronne

(1.4) daw. obwód, obrąb

(1.6) daw. żart. grubas

Tucz (opas, opasanie) – bardzo intensywne karmienie zwierzęcia przeznaczonego na ubój. Celem tuczu jest przekształcenie podawanych zwierzęciu pasz na mięso i tłuszcz. Tucz różni się w zależności od gatunku zwierzęcia.

Słowem tucz określa się trzodę chlewną, a słowem opas bydło i inne przeżuwacze oraz konie. Określenie opas oznacza też utuczone już bydło, np. opasy na sprzedaż. Utuczone świnie określa się natomiast mianem tuczników.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opasać

nałożyć pas, obwiązać się czymś

czasownik przechodni dokonany (ndk. opasywać)

(1.1) otoczyć wiązaniem; owinąć pasem

(1.2) znaleźć się dookoła czegoś

czasownik przechodni niedokonany (dk. opaść)

(2.1) karmić intensywnie

czasownik zwrotny dokonany opasać się (ndk. opasywać się)

(3.1) opasać samego siebie

(3.2) zostać opasanym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opaść

intensywnie karmiąc zwierzę, spowodować duży przyrost wagi; utuczyć

czasownik przechodni dokonany (ndk. opadać)

(1.1) dokonany od|opadać.

czasownik przechodni dokonany (ndk. opasać)

(2.1) dokonany od|opasać.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opaska

1. to, co służy do opasania, otoczenia czegoś;
2. papierowy pasek oklejający niekiedy przesyłane pismo, broszurę, plik banknotów

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wstążka / taśma / bandaż

(1.2) pasek papieru

(1.3) listwa

(1.4) budowla regulacyjna wzdłuż brzegu

(1.5) bud. element konstrukcyjny okalający ściany budynku

Opaska:

- Opaska – element ubioru zakładany na głowę bądź nadgarstek
- Opaska brzegowa – rodzaj budowli regulacyjnej, stosowanej w hydrotechnice
- Opaska fitness (smartband) – urządzenie elektroniczne, zazwyczaj zakładane na przegub ręki, monitorujące aktywność fizyczną
- Opaska uciskowa – rodzaj opatrunku stosowanego do udzielania pierwszej pomocy
- Opaska zaciskowa – elastyczna obejma z tworzywa sztucznego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opaskowy

→ opaska

Patrz:opaska

#### Źródła:

SJP.pl

# Opaślik

Opaślik (Barbitistes) – rodzaj owadów prostoskrzydłych z rodziny pasikonikowatych i podrodziny długoskrzydlakowych.

Są to stosunkowo duże owady. Głowę ich cechują trzykrotnie dłuższe od ciała czułki i wąski wierzchołek ciemienia z bruzdą przez środek. Przedplecze ma bruzdę poprzeczną tuż za środkiem długości oraz niewydłużony ku tyłowi dysk, którego tył częściowo nakrywa skrócone pokrywy. Śródpiersie i zapiersie pozbawione są trójkątnych płatów bocznych. Odnóża przedniej pary mają biodra bez kolców. Samca cechują esowato zakrzywione i silnie skrzyżowane przysadki odwłokowe oraz krótsza od nich płytka subgenitalna. U samicy pokładełko jest wygięte ku górze dopiero na końcu i tam też wyraźnie ząbkowane.

#### Źródła:

Wikipedia

# Opaśluch

potocznie: osoba otyła; grubas, tłuścioch, spaślak

#### Źródła:

SJP.pl

# Opasowy

przeznaczony na opas, tuczenie, np, bydło opasowe

#### Źródła:

SJP.pl

# Opasywać

czasownik przechodni niedokonany (dk. opasać)

(1.1) otaczać pasem lub innym wiązaniem

(1.2) znajdować się dookoła czegoś

czasownik zwrotny dokonany opasywać się (ndk. opasać się)

(2.1) opasywać samego siebie

(2.2) być opasywanym

#### Źródła:

Wiktionary

# Opasłość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest opasłe; cecha tych, którzy są opaśli

#### Źródła:

Wiktionary

# Opasły

przepasły;
1. potocznie: gruby, otyły;
2. o egzemplarzu książki: bardzo gruby

przymiotnik

(1.1) zootechn. dobrze wykarmiony

(1.2) zbyt dobrze odżywiony; z otyłością

(1.3) znacznych rozmiarów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opat

przełożony opactwa; abat

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rel. przełożony opactwa

Opat (łac. abbas – „ojciec”, aram. ‏ܐܒܐ‎ abba – „ojciec”) – wyższy przełożony w męskich zakonach katolickich należących do kręgu zakonów mniszych. Odpowiednikiem w zakonach żeńskich jest ksieni (żeńska forma słowa ksiądz).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opatentować

uzyskać patent na coś, np. na wynalazek

#### Źródła:

SJP.pl

# Opatentowywać

uzyskiwać patent na coś; patentować

#### Źródła:

SJP.pl

# Opatija

miasto w Chorwacji; Abacja

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opatijski

przymiotnik od: Opatija (miasto w Chorwacji)

#### Źródła:

SJP.pl

# Opatka

dawniej: przełożona klasztoru żeńskiego; ksieni

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rel. przełożona monasteru mniszek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opatkowice

- Opatkowice – wieś w woj. lubelskim, w pow. puławskim, w gminie Puławy
- Opatkowice – wieś w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Proszowice
- Opatkowice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. kozienickim, w gminie Kozienice
- Opatkowice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. pińczowskim, w gminie Działoszyce
- Opatkowice – obszar zabudowy Krakowa
- Opatkowice – dawna gromada

#### Źródła:

Wikipedia

# Opatów

przełożony opactwa; abat

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto powiatowe w Polsce, w województwie świętokrzyskim, w powiecie opatowskim;

(1.2) geogr. wieś w województwie śląskim, w powiecie kłobuckim;

(1.3) geogr. wieś w Polsce, w województwie wielkopolskim, w powiecie kępińskim, w gminie Łęka Opatowska;

(1.4) geogr. część wsi Toporów, w województwie łódzkim, w powiecie wieluńskim, w gminie Wierzchlas

Opatów – miasto w województwie świętokrzyskim, siedziba powiatu opatowskiego i gminy miejsko-wiejskiej Opatów.

W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. tarnobrzeskiego.

Według danych z 1 stycznia 2018 Opatów liczył 6516 mieszkańców. Ich liczba na 31 grudnia 2021 to 6113.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opatowczanin

mieszkaniec Opatowca

#### Źródła:

SJP.pl

# Opatowczanka

mieszkanka Opatowca

#### Źródła:

SJP.pl

# Opatówecki

przymiotnik od: Opatówek

#### Źródła:

SJP.pl

# Opatówek

1. miasto w Polsce;
2. wieś w Polsce

Opatówek (łac. Opatovecum, Opatovia) – miasto w Polsce położone w województwie wielkopolskim, w powiecie kaliskim, siedziba gminy Opatówek.

W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa kaliskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opatowianin

mieszkaniec Opatowa

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Opatowa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opatowianka

mieszkanka Opatowa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Opatowa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opatowice

Miejscowości w Polsce i ich części

- Opatowice – część miasta, dzielnica Tarnowskich Gór
- Opatowice – część miasta, osiedle Wrocławia
- Opatowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. strzelińskim, w gminie Borów
- Opatowice – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. radziejowskim, w gminie Radziejów
- Opatowice – zniesiona kolonia w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. radziejowskim, w gminie Radziejów

#### Źródła:

Wikipedia

# Opatowiec

1. miasto w Polsce;
2. kolonia w Polsce

Opatowiec – miasto w Polsce, w województwie świętokrzyskim, w powiecie kazimierskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Opatowiec.

Prawa miejskie posiadał w latach 1271–1869 i uzyskał je ponownie w 2019 roku, w związku z czym stał się najmniejszym miastem w Polsce W 2024 roku liczył 308 mieszkańców i odnotował trzeci największy spośród miast w Polsce procentowy spadek ludności w porównaniu z rokiem poprzednim (– 2,92%).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opatowiecki

przymiotnik od: Opatowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Opatówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) budynek będący miejscem urzędowania i zamieszkania opata

- Opatówka – lewy dopływ Wisły
- Opatówka – prawy dopływ Liswarty

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Opatówko

Opatówko – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wrzesińskim, w gminie Nekla.

Wieś duchowna, własność kapituły katedralnej gnieźnieńskiej, pod koniec XVI wieku leżała w powiecie gnieźnieńskim województwa kaliskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Opatowski

→ Opatów

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Opatowa, związany z Opatowem

Patrz:Opatów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opatrunek

1. opatrywanie rany;
2. sterylizowana gaza, wata, bandaż itp. zwykle ze środkami leczniczymi, nakładane na rany i skaleczenia

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) med. materiał do zabezpieczania i leczenia uszkodzeń ciała

(1.2) med. zakładanie opatrunku w znaczeniu (1.1)

Opatrunek – struktura ochraniająca ranę lub skaleczenie przed środowiskiem zewnętrznym i zapobiegająca dalszemu zakażeniu. Opatrunek może nie tylko osłaniać ranę, ale również zawierać substancje lecznicze, które działają przeciwbakteryjnie lub przyspieszają gojenie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opatrunkowy

→ opatrunek

przymiotnik

(1.1) med. związany z opatrywaniem, z opatrunkiem

Patrz:opatrunek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opatrywać

1. naprawiać, doprowadzać do porządku;
2. czyścić ranę i zakładać na nią opatrunek;
3. wyposażać w coś, zapewniać coś komuś;
4. opatrywać się -
a) opatrywać samego siebie;
b) tracić cechy niezwykłości, powszednieć

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) oczyszczać ranę i zakładać opatrunek

(1.2) wyposażać w coś potrzebnego

(1.3) naprawiać, poddawać konserwacji jakieś urządzenie

(1.4) oznaczać dokument pieczęcią, podpisem itp.

(1.5) uzupełniać tekst, publikację wstępem, komentarzem, rysunkami itp.

czasownik zwrotny niedokonany opatrywać się

(2.1) znudzić się widokiem czegoś lub kogoś i przestawać być atrakcyjnym

(2.2) oczyszczać ranę i zakładać opatrunek samemu sobie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opatrywanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opatrywać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opatrzeć

opatrzeć się - dawniej: opatrzyć się;
1. opatrzyć samego siebie;
2. stracić cechy niezwykłości, znudzić się; spowszednieć

#### Źródła:

SJP.pl

# Opatrzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opatrzyć. lub opatrzeć

(1.2) przest. środki utrzymania, zabezpieczenie, zaopatrzenie materialne, zasoby do życia, uposażenie, utrzymanie, pensja

(1.3) przest. zabezpieczenie

#### Źródła:

Wiktionary

# Opatrznica

jednoliścienne roślina z rodziny arekowatych (palm)

Rojstona, opatrznica, palma królewska (Roystonea O.F. Cook) – rodzaj roślin z rodziny arekowatych, czyli palm (Arecaceae). Obejmuje 10 gatunków. Rośliny te występują na Antylach, Florydzie, w Meksyku, Ameryce Centralnej i w północnej części Ameryki Południowej. Większość gatunków z tego rodzaju uprawiana jest jako rośliny ozdobne, przy czym najszerzej rozprzestrzeniona została rojstona królewska R. regia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opatrzność

1. w religii: opieka bóstwa nad światem;
2. w przenośni: los, przeznaczenie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rel. opieka Boga

(1.2) przeznaczenie

(1.3) stpol. przezorność

Opatrzność lub Opatrzność Boża (łac. providentia, gr. πρόνοια; pronoja) – w myśli teologicznej nieustanna opieka wszechwiedzącego i wszechmogącego Boga, której przejawem jest kierowanie dziejami świata i poszczególnych ludzi do ich doczesnego spełnienia oraz ostatecznego celu; poprzez to działanie Bóg okazuje mądrość, dobroć i miłość.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opatrznościowy

pojawiający się w sytuacji szczególnej potrzeby, jak gdyby zesłany przez opatrzność

#### Źródła:

SJP.pl

# Opatrzny

dawniej:
1. troszczący się o coś, zapobiegliwy, przezorny, gospodarny;
2. opatrznościowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Opatrzony

przymiotnik

(1.1) zaopatrzony w co

#### Źródła:

Wiktionary

# Opatrzyć

1. naprawić, doprowadzić do porządku;
2. oczyścić ranę i założyć na nią opatrunek;
3. wyposażyć w coś, zapewnić coś komuś;
4. opatrzyć się -
a) opatrzyć samego siebie;
b) stracić cechy niezwykłości, znudzić się, spowszednieć

czasownik przechodni dokonany (ndk. opatrywać)

(1.1) med. założyć opatrunek

(1.2) udzielić czegoś potrzebnego, pożądanego, przydatnego

(1.3) umieścić coś na czymś

(1.4) dokonać naprawy lub poddać konserwacji

czasownik zwrotny dokonany opatrzyć się (ndk. opatrywać się)

(2.1) opatrzyć siebie samego lub siebie nawzajem

(2.2) przestać być ciekawym z wyglądu; stracić walory

(2.3) przest. nagle się zorientować, spostrzec się, zreflektować, opamiętać, zmitygować się

(2.4) przest. obejrzeć się wzajemnie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opatulenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opatulić.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opatulić

czasownik przechodni dokonany

(1.1) okryć starannie przed zimnem

czasownik zwrotny dokonany opatulić się

(2.1) okryć się starannie przed zimnem

#### Źródła:

Wiktionary

# Opawa

1. miasto w Czechach;
2. wieś w Polsce;
3. dopływ Odry;
4. dopływ Bobru

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. miasto w Czechach;

(1.2) geogr. rzeka w Czechach i Polsce, lewy dopływ Odry;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opawica

Opawica (dawniej Opawice, śl. Troplowice, cz. Opavice, niem. Tropplowitz lub Troplowitz) – wieś (dawniej miasto) w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie głubczyckim, w gminie Głubczyce.

Opawica uzyskała lokację miejską w 1377 roku, zdegradowana w 1742 roku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa opolskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Opawicki

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze wsią Opawica, dotyczący wsi Opawica

(1.2) związany z rzeką Opawica, dotyczący rzeki Opawica

#### Źródła:

Wiktionary

# Opawski

→ Opawa

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z miastem Opawa, dotyczący miasta Opawa

(1.2) związany ze wsią Opawa, dotyczący wsi Opawa

(1.3) związany z rzeką Opawa, dotyczący rzeki Opawa

Patrz:Opawa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opawszczyzna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geogr. okolice Opawy

#### Źródła:

Wiktionary

# Opał

1. materiał grzewczy;
2. palenie w piecu; ogrzewanie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) materiał służący do opalania dla ogrzania pomieszczenia, surowiec opałowy

(1.2) czynność opalania lub palenia w piecu; ogrzanie

(1.3) pot. ciężkie albo niebezpieczne położenie

Paliwo – substancja wydzielająca przy intensywnym utlenianiu (spalaniu) duże ilości ciepła. Energia uzyskana ze spalania paliwa wykorzystywana jest przez:

- maszynę (silnik cieplny) lub zespół maszyn i urządzeń (siłownia cieplna) do produkcji energii mechanicznej
- kocioł do celów grzewczych lub procesów technologicznych.

Najważniejszą cechą paliw jest ich ciepło spalania i wartość opałowa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opałeczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. opałka

#### Źródła:

Wiktionary

# Opałek

wypalona świeczka

#### Źródła:

SJP.pl

# Opałka

koszyk z wikliny o owalnym kształcie, bez pałąka, używany w gospodarstwach wiejskich do przechowywania materiałów sypkich

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przest. naczynie, w którym opała się zboże

(1.2) przest. kobiałka

(1.3) przest. spalony dom, zgliszcze

(1.4) hutn. przest. kosz pleśćeciony z rogoży, wici lub łyka na prętach drewnianych służący do noszenia węgli do wielkiego pieca

Opałka – rodzaj koszyka o owalnym kształcie, nie posiadający pałąka.

Używany najczęściej w gospodarstwie wiejskim do materiałów sypkich (ziarna, sieczki, paszy, plew). Wyplatany najczęściej z wikliny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opałowiec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gwara. muz. pseudomuzyk

#### Źródła:

Wiktionary

# Opałowy

1. związany z opałem, handlem opałem;
2. służący do opalania pomieszczeń

przymiotnik relacyjny

(1.1) nadający się na opał, służący do opalania, związany z opałem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opały

trudne położenie

#### Źródła:

SJP.pl

# Opchać

1. nakarmić zbyt obficie, przekarmić;
2. opchać się - zjeść zbyt wiele

#### Źródła:

SJP.pl

# Opcja

1. możliwość wyboru, prawo do skorzystania z jednej z wielu możliwości;
2. wybór jednej z możliwości, np. sposobu działania programu komputerowego;
3. stanowisko w jakiejś sprawie, przychylność względem jednego z poglądów, którejś z wielu koncepcji;
4. prawo swobodnego wyboru obywatelstwa w przypadku zmiany władzy nad jakimś terytorium;
5. w morskim prawie handlowym: prawo zmiany portu przeznaczenia, rodzaju lub ilości transportowanego ładunku;
6. zastrzeżone prawo wydawnictwa do publikowania jakiegoś dzieła;
7. pochodny instrument finansowy uprawniający do kupna lub sprzedaży instrumentu bazowego, np. towarów, dewiz, papierów wartościowych, po z góry ustalonej cenie;
8. oficjalne zezwolenie na robienie czegoś, zwykle na prowadzenie jakiegoś rodzaju działalności gospodarczej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jedna z możliwości do wyboru

(1.2) finans. instrument pochodny w formie prawa do kupna lub sprzedaży określonej ilości danej waluty w ustalonym czasie i cenie;

Opcja – pochodny instrument finansowy o niesymetrycznym profilu wypłaty, dający prawo zakupu lub sprzedaży instrumentu bazowego, po ustalonej cenie, zwanej ceną wykonania opcji, w ustalonym okresie, zwanym terminem wykonania opcji. Opcja może mieć charakter umowy zawartej na rynku nieregulowanym (ang. over the counter, OTC) lub przedmiotem obrotu na giełdzie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opcjonalność

cecha logicznych związków pomiędzy encjami, informująca o możeniu lub muszeniu równoczesnego występowania jednej encji z inną

#### Źródła:

SJP.pl

# Opcjonalny

pozostawiony do wyboru, do czyjejś decyzji; fakultatywny, nieobowiązkowy, dowolny, możliwy

#### Źródła:

SJP.pl

# Opcyjny

→ opcja; opcjonalny

#### Źródła:

SJP.pl

# Opd

skrót od:
1. Oddział Pomocy Doraźnej;
2. Obywatelska Partia Demokratyczna - prawicowa partia polityczna w Czechach

#### Źródła:

SJP.pl

# Opec

skrót od: Organization of the Petroleum Exporting Countries - Organizacja Krajów Eksportujących Ropę Naftową

#### Źródła:

SJP.pl

# Opęczniały

rzadko: taki, który opęczniał, napęczniał; napęczniały

#### Źródła:

SJP.pl

# Opęcznieć

powiększyć się na skutek wypełnienia czymś; napęcznieć

#### Źródła:

SJP.pl

# Opędzić

1. odgonić owady, natrętów;
2. zaspokoić pilne potrzeby, wydatki

#### Źródła:

SJP.pl

# Opędzlować

potocznie:
1. zjeść dużo i łapczywie; wsunąć, wtranżolić, spałaszować, wpałaszować, wszamać;
2. sprzedać coś, pozbyć się czegoś, często w sposób nielegalny; opchnąć, opylić, spylić;
3. okraść coś lub kogoś;
4. w medycynie: pokryć coś płynem rozprowadzanym za pomocą pędzla; wypędzlować

#### Źródła:

SJP.pl

# Opędzlowywać

1. potocznie: jeść dużo i łapczywie; wsuwać, wtranżalać, pałaszować, wtrajać, szamać;
2. sprzedawać coś, pozbywać się czegoś, często w sposób nielegalny; opychać, opylać, spylać;
3. okradać coś lub kogoś;
4. w medycynie: pokrywać coś płynem rozprowadzanym za pomocą pędzla

#### Źródła:

SJP.pl

# Opeel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gwara. żołnierska: obrona przeciwlotnicza

#### Źródła:

Wiktionary

# Opeer

pospolicie: ostre upomnienie, reprymenda; opierdol, opiernicz, opieprz, ochrzan

#### Źródła:

SJP.pl

# Opękać

czasownik

(1.1) poznań. obywać się bez czegoś

#### Źródła:

Wiktionary

# Opękanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opękać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opel

samochód marki Opel

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) mot. samochód marki Opel

Opel Automobile GmbH – niemiecki producent samochodów osobowych, sportowych i dostawczych z siedzibą w Rüsselsheim am Main działający od 1862 roku. Należy do międzynarodowego koncernu Stellantis.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opelotka

środowiskowo: pododdział obrony przeciwlotniczej

#### Źródła:

SJP.pl

# Open

[czytaj: ołpen]
1. o zawodach sportowych: otwarte dla zawodników z różnych krajów lub bez ściśle określonego limitu wagi;
2. o bilecie, np. lotniczym: bez określonej daty powrotu

przymiotnik

(1.1) pot. otwarty, bez ograniczonej ilości wstępu

(1.2) pot. lotn. otwarty, bez narzuconego terminu

Open – szósty album studyjny angielskiego gitarzysty sceny Canterbury Steve’a Hillage’a, wydany w 1979 roku nakładem wytwórni płytowej Virgin Records.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Openoffice

darmowy pakiet aplikacji biurowych rozpowszechniany na licencji OpenSource

Apache OpenOffice, AOO (dawniej OpenOffice.org, OOo; powszechnie znany jako OpenOffice, OO) – pakiet oprogramowania biurowego Open Source. W 2011 r. Oracle przekazała kod źródłowy pakietu biurowego OpenOffice.org i wszystkie inne materiały dot. pakietu do dyspozycji Apache Software Foundation. Od tej pory rozwijany jest pod nazwą Apache OpenOffice.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opera

1. sceniczny dramat muzyczny składający się z partii wokalnych, instrumentalnych, baletowych, rzadziej także mówionych;
2. pot.
a) przedstawienie operowe;
b) miejsce jego odgrywania;
c) artyści je wykonujący;
3. żart. śmieszne zdarzenie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) utwór muzyczny, przedstawienie z fabułą, przeznaczone dla orkiestry i śpiewaków, będących jednocześnie aktorami;

(1.2) budynek przeznaczony do wystawiania oper (1.1);

Opera (wł. opera < łac. opera „dzieło”, „utwór”, „praca”, „wysiłek”) – sceniczne dzieło muzyczne wokalno-instrumentalne, w którym muzyka współdziała z akcją dramatyczną (libretto). Istotą tego gatunku muzycznego jest synteza sztuk, czyli połączenie słowa, muzyki, plastyki, ruchu, gestu oraz gry aktorskiej. Podobnie jak balet, wywodzi się z włoskich renesansowych maskarad karnawałowych, które przerodziły się w widowiska dramatyczne. Opera składa się z aktów, które podzielone są na sceny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opéra-Ballet

gatunek francuskiego teatru lirycznego, popularny w baroku

#### Źródła:

SJP.pl

# Operacja

1. zabieg chirurgiczny polegający na przecięciu skóry i tkanek, dotarciu do chorego narządu w celu przywrócenia mu prawidłowych czynności lub jego usunięcia;
2. zbrojna akcja o specjalnym charakterze; ogół działań bojowych prowadzonych dla osiągnięcia określonego celu;
3. w matematyce: zespół działań wykonanych na pewnym wyrażeniu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. zabieg chirurgiczny;

(1.2) działania skierowane na wykonanie określonego zadania

(1.3) wojsk. ogół działań bojowych prowadzonych dla osiągnięcia określonego celu;

(1.4) wojsk. zbrojna akcja o charakterze specjalnym

- operacja (medycyna)
- operacja wojskowa
- operacja algebraiczna
- operacja (logika)
- operacja (nauka)
- operacja ratunkowa
- operacja specjalna
- operacja (pożarnictwo)
- operacja poszukiwawcza
- operacja porządkowa
- operacja połączona
- operacja (technologia)
- operacja (finanse)
- operacje strukturalne

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Operacjonalizacja

w metodzie naukowej: doprowadzanie wskaźników i zmiennych do postaci dającej się precyzyjnie wyrazić

Operacjonalizacja problemu badawczego jest najobszerniejszym etapem przygotowania badań.

Obejmuje ona następujące kroki:

- rozstrzygnięcia dotyczące pojęć i ich zdefiniowania
- dobór i zdefiniowanie wskaźników i zmiennych
- wskazanie zbiorowości, w której będą realizowane badania i dokonanie w niej zwiadu terenowego
- decyzja co do wykorzystywanych metod i technik badawczych i wybór bazy źródłowej
- decyzja co do zasady analizy uzyskanego materiału empirycznego

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Operacjonalizować

opracowywać procedurę, technologię lub algorytm do rozwiązania jakiegoś problemu

#### Źródła:

SJP.pl

# Operacjonistyczny

→ operacjonalizm, → operacjonizm

Patrz:operacjonalizm, → operacjonizm

#### Źródła:

SJP.pl

# Operacjonizm

kierunek w filozofii i metodologii nauk, według którego terminy i pojęcia naukowe mają sens jedynie wówczas, gdy można je zdefiniować przez podanie opisu testujących je operacji

Operacjonizm – ruch w filozofii nauki, którego tezy zostały sformułowane i były bronione przez Bridgmana.

Definicje operacyjne były używane już przez Newtona w jego Principiach i zalecane przez Lorda Kelvina. Mimo to właściwy operacjonizm wyrósł, dopiero gdy tworzyła się teoria względności i mechanika kwantowa – na gruncie tego, co było traktowane jako praktyka i poglądy fizyków. Podobnie jak pozytywizm logiczny, operacjonizm kładł nacisk na ścisły związek z eksperymentem jako rzeczą konieczną do obiektywnych rozważań. Mimo to skupia się raczej na pojęciach niż na zdaniach. Szuka dla nich zabezpieczenia przed bezsensownością, definiowaniując je wyłącznie przez precyzyjnie zdefiniowane operacje eksperymentalne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Operacyjka

zdrobnienie od: operacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Operacyjnie

przysłówek

(1.1) dzięki operacji, drogą operacyjną, z zastosowaniem operacji

#### Źródła:

Wiktionary

# Operacyjność

1. możliwość funkcjonowania, sprawność działania;
2. możliwość poddania się operacji chirurgicznej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest operacyjne

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Operacyjny

związany z operacją

przymiotnik

(1.1) związany z zabiegiem chirurgicznym, używany przy operacjach

(1.2) związany z wykonaniem określonych zadań

(1.3) wojsk. związany z określonymi działaniami wojskowymi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Operacz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Operand

1. liczba, dane itp., na których dokonuje się operacji;
2. w informatyce: adres w instrukcji komputerowej, na którym ma zostać przeprowadzona operacja

Operand – w matematyce argument operatora, tj. funkcji danej przestrzeni w siebie (tzw. endomorfizm). Przykładowo dla działania dodawania +, będącego operatorem w ustalonym ciele (np. liczb rzeczywistych) postaci

  3+6=9

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Operat

pisemny raport o stanie zagospodarowania lasu

Operat – pisemne opracowanie danego zagadnienia technicznego.

Przykładowe operaty

- ewidencyjny
- geodezyjny
- gleboznawczej klasyfikacji gruntów
- gospodarki odpadami
- hydrologiczny
- kolaudacyjny
- leśny
- losowania
- rybacki
- szacunkowy (określający wartość nieruchomości)
- środowiskowy
- techniczny
- wodnoprawny
- zimowego utrzymania dróg
- przeciwpożarowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Operator

1. autor zdjęć do filmu;
2. specjalista obsługujący jakąś maszynę lub urządzenie;
3. chirurg przeprowadzający operację

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) film. autor zdjęć do filmu

(1.2) człowiek obsługujący maszynę lub urządzenie

(1.3) telekom. przedsiębiorstwo świadczące usługi telekomunikacyjne

(1.4) med. chirurg przeprowadzający operację

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) mat. funkcja; najczęściej określenie funkcji przekształcającej funkcję w funkcję

(2.2) biol. jeden z genów wchodzących w skład operonu, regulujący aktywność jego struktury;

Operator może odnosić się do (w kolejności alfabetycznej):

- operator filmowy
- operator kamery
- operator – osoba obsługująca maszynę
- operator telekomunikacyjny
- operator wirtualny
- Operator – singel promujący album Backstreet Dreams zespołu Blue System

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Operatorka

1. autorka zdjęć do filmu;
2. specjalistka obsługująca jakąś maszynę lub urządzenie;
3. kobieta przeprowadzająca operację chirurgiczną

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) film. autorka zdjęć do filmu

(1.2) kobieta obsługująca maszynę lub urządzenie

(1.3) med. kobieta chirurg przeprowadzająca operację

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Operatornia

pomieszczenie, w którym znajdują się urządzenia do projekcji filmów

#### Źródła:

SJP.pl

# Operatorstwo

zajęcie operatora filmowego

#### Źródła:

SJP.pl

# Operatywka

krótka narada na temat bieżących spraw

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. krótka odprawa dla pracowników

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Operatywniej

stopień wyższy od przysłówka: operatywnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Operatywniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: operatywny

#### Źródła:

SJP.pl

# Operatywność

działanie skuteczne, sprawne i energiczne

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest operatywne; cecha tych, którzy są operatywni

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Operatywny

taki, który działa skutecznie, sprawnie, energicznie i efektywnie; wydajny, produktywny

#### Źródła:

SJP.pl

# Operetka

1. muzyczny utwór sceniczny z komediową akcją i lekką muzyką;
2. instytucja wystawiająca takie przedstawienia;
3. zespół ludzi w niej zatrudnionych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) muz. sceniczny utwór muzyczny podobny do opery, lecz o komediowym charakterze

(1.2) miejsce wystawiania operetki (1.1)

Operetka (wł. operetta) – sceniczny utwór muzyczny z dialogami mówionymi, zbliżony do opery, charakteryzujący się lekką, melodyjną muzyką i komediową akcją.

Operetka jako gatunek spokrewniona jest z wodewilem, singspielem oraz z operą komiczną.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Operetkowy

1. dotyczący operetki;
2. przypominający operetkę; niepoważny, komiczny lub groteskowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z operetką, dotyczący operetki

przymiotnik jakościowy

(2.1) mający cechy operetki: groteskowość, komizm, brak powagi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Operka

potocznie: młoda kobieta, najczęściej cudzoziemka, zatrudniona do opieki nad dzieckiem i drobnych prac domowych; au-pair, au pair

#### Źródła:

SJP.pl

# Operlać

poetycko:
1. pokrywać perłami lub czymś podobnym do pereł;
2. operlać się - operlać samego siebie

#### Źródła:

SJP.pl

# Operoman

miłośnik sztuki operowej

#### Źródła:

SJP.pl

# Operomanka

miłośniczka sztuki operowej

#### Źródła:

SJP.pl

# Operon

jednostka regulacji aktywności genów, zespół genów strukturalnych biorących udział w regulacji powstających komórek prokariotycznych

- operon – pojęcie biologiczne
- Operon – wydawnictwo

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Operować

przeprowadzać, przeprowadzić zabieg chirurgiczny

czasownik przechodni niedokonany (dk. zoperować)

(1.1) med. przeprowadzać operację chirurgiczną

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

(2.1) posługiwać się czymś

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

(3.1) działać w jakimś miejscu, na jakimś terenie

(3.2) finans. dokonywać transakcji finansowych

(3.3) wojsk. przeprowadzać akcję bojową

(3.4) o słońcu: grzać, oświetlać jakieś miejsce

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Operowalny

możliwy do zoperowania

#### Źródła:

SJP.pl

# Operowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|operować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Operowy

przymiotnik od: opera

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z operą, dotyczący opery

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Operzysta

dawniej: śpiewak operowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Opętać

uzyskać nad kimś władzę, przejmując kontrolę nad jego umysłem, uczuciami, doprowadzając go do zachowań przypominających szaleństwo

czasownik dokonany (ndk. opętywać)

(1.1) uzależnić kogoś, coś od siebie

(1.2) o uczuciach: ogarnąć kogoś

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opętana

uzyskać nad kimś władzę, przejmując kontrolę nad jego umysłem, uczuciami, doprowadzając go do zachowań przypominających szaleństwo

Opętana (ang. Possessed) – amerykański film z 1947 roku w reżyserii Curtisa Bernhardta.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opętanie

1. stan obłąkania, psychozy, paranoi; obłęd;
2. dawniej: stan osoby owładniętej przez siły nieczyste, nawiedzonej przez diabła

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) uzależnienie kogoś od siebie w sensie negatywnym

(1.2) ogarnięcie kogoś, zmieniając jego uczucia i wpływając na jego postępowanie

(1.3) rel. stan bycia owładniętym przez demona;

Opętanie – stan umysłu, w którym poszczególny człowiek (indywiduum) odczuwa, że znajduje się pod wpływem zewnętrznej, niefizycznej, najczęściej osobowej siły, lub zachowuje się w sposób sugerujący taki stan osobom trzecim. Według wielu religii oraz wierzeń ludowych opętanie może być formą zawładnięcia ciałem przez duchy lub demony.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opętaniec

1. człowiek ogarnięty jakąś pasją; zapaleniec;
2. człowiek opętany przez diabła

#### Źródła:

SJP.pl

# Opętany

szalony, gwałtowny, nieopanowany, obłędny

przymiotnik jakościowy

(1.1) o człowieku: taki, który zachowuje się nieobliczalnie

(1.2) o zjawiskach, uczuciach itp.: szalony, gwałtowny

(2.2) rel. osoba, której ciałem zawładnął zły duch

forma czasownika.

(3.1) imiesłów przymiotnikowy od: opętać

Opętany (oryg. ukr. Юродивий, Jurodywyj) – niedokończony poemat Tarasa Szewczenki z 1857.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opętnik

oprawa otworu w pokładzie, przez który przechodzi maszt

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opętywać

czasownik niedokonany (dk. opętać)

(1.1) niedokonany od|opętać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opełzać

rzadko:
1. blaknąć, płowieć;
2. pełzając, otaczać, pokrywać

#### Źródła:

SJP.pl

# Opiąć

1. ściśle przylegać, być obcisłym, trochę za ciasnym;
2. otoczyć, okryć czymś ściśle przylegającym

czasownik przechodni dokonany (ndk. opinać)

(1.1) ściśle do czegoś przylgnąć

(1.2) okryć czym przywierającym

czasownik zwrotny dokonany opiąć się (ndk. opinać się)

(2.1) ciasno przylgnąć

przysłówek

(3.1) stpol. znów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opiankować

uszczelnić pianką montażową

#### Źródła:

SJP.pl

# Opiat

1. środek zawierający opium lub jego pochodne (morfinę, heroinę);
2. narkotyk robiony z opioidu - substancji występującej w maku

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) farm. psychoaktywny alkaloid opium (np. morfina i kodeina);

Opiaty – substancje psychoaktywne pochodzące z opium. Najważniejsze z nich to morfina, kodeina, tebaina, narkotyna i papaweryna. Są to naturalne alkaloidy otrzymywane z soku mlecznego uzyskiwanego z niedojrzałych makówek. Z opiatów mogą być następnie otrzymywane chemicznie dalsze ich pochodne posiadające również aktywność farmakologiczną.

Termin ten często błędnie jest używany w odniesieniu do substancji leczniczych oddziałujących na receptory opioidowe, czyli opioidów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opiatowiec

osoba uzależniona od opiatu - narkotyku z opioidu

#### Źródła:

SJP.pl

# Opić

1. pijąc alkohol, uczcić jakieś wydarzenie; oblać;
2. opić się - wypić za dużo; upić się

#### Źródła:

SJP.pl

# Opiec

upiec coś, obsmażając dookoła

przysłówek

(1.1) stpol. znowu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opieka

dawanie oparcia, wsparcia, zaspokajanie potrzeb

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) dbanie o kogoś lub coś;

(1.2) praw. nadzór prawny nad osobą małoletnią

(1.3) pot. opieka społeczna

forma czasownika.

(2.1) 3. os. lp., ter., oznajm. od opiekać

Opieka – dawanie oparcia, wsparcia, zaspokajanie potrzeb (właściwości ludzkich, będących potrzebą), których jednostka nie umie, nie może lub nie jest w stanie samodzielnie zaspokoić, żeby zachować równowagę biologiczną i psychiczną, przeżyć, zachować zdrowie, jakość życia, zapewnić prawidłowy rozwój (doprowadzić jednostkę do dojrzałości) i ciągłość gatunku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opiekać

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) powodować zarumienienie z wierzchu, poprzez pieczenie

#### Źródła:

Wiktionary

# Opiekacz

urządzenie do opiekania pieczywa i robienia grzanek; toster

- minipiekarnik
- tostownica – urządzenie kuchenne do opiekania kanapek (sandwiczów)
- toster – urządzenie kuchenne do wypiekania obustronnego chleba, do robienia tostów (grzanek)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opiekun

osoba, która się kimś lub czymś opiekuje; kurator

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba, która się kimś lub czymś opiekuje

(1.2) praw. urz. osoba sprawująca z ramienia sądu opiekę nad dzieckiem

(1.3) pracownik ogrodu zoologicznego zajmujący się zwierzętami

Opiekun (opiekun prawny) – osoba powołana do ochrony interesów osobistych i majątkowych innej osoby, gdy ta takiej opieki potrzebuje (małoletni, osoba całkowicie ubezwłasnowolniona). Opiekun powinien zadbać o potrzeby życiowe osoby oddanej mu pod opiekę, powinien dbać także o jej majątek. Opiekun jest również przedstawicielem ustawowym swojego podopiecznego, czyli może dokonywać czynności prawnych w jego imieniu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opiekuńczość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co opiekuńcze; cecha tych, którzy są opiekuńczy

#### Źródła:

Wiktionary

# Opiekuńczy

przymiotnik

(1.1) sprawujący opiekę

#### Źródła:

Wiktionary

# Opiekunka

kobieta, która się kimś lub czymś opiekuje; kuratorka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta lub dziewczyna, która czymś, kimś opiekuje się

- niania
- Opiekunka – amerykański horror z 1990 roku
- Opiekunka – amerykański thriller z 1995 roku
- Opiekunka – amerykańska komedia z 1999 roku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opiekły

upiec coś, obsmażając dookoła

#### Źródła:

SJP.pl

# Opiela

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Opielać

czasownik

(1.1) oczyszczać z chwastów

#### Źródła:

Wiktionary

# Opielacz

narzędzie ogrodnicze slużące do usuwania chwastów i spulchniania gleby

#### Źródła:

SJP.pl

# Opielanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opielać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opielanka

wieś w Polsce

Opielanka – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie radziejowskim, w gminie Topólka. Opielanka należy do sołectwa Głuszynek.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa włocławskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opielić

oczyścić przeznaczoną pod uprawy ziemię z trawy, koniczyny i chwastów, przygotować tę ziemię do uprawy; opleć (rzadziej)

#### Źródła:

SJP.pl

# Opieniek

jadalny grzyb z klasy pieczarniaków, pasożyt tworzący kępy na pniakach i korzeniach drzew, głównie iglastych; opieńka, podpieniek, podpieńka

#### Źródła:

SJP.pl

# Opieńka

jadalny grzyb z klasy pieczarniaków, pasożyt tworzący kępy na pniakach i korzeniach drzew, głównie iglastych; opieniek, podpieniek, podpieńka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mikol. nazwa systematyczna|Armillaria|ref=tak., rodzaj grzybów z rodziny obrzękowcowatych;

Armillaria (Fr.) Staude (opieńka) – rodzaj grzybów z rodziny obrzękowcowatych (Physalacriaceae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opieńkowy

→ opieniek, → opieńka

Patrz:opieniek, → opieńka

#### Źródła:

SJP.pl

# Opieprz

pospolicie: ostre upomnienie, reprymenda; opierdol, opiernicz, opeer, ochrzan

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) posp. ostre zwymyślanie kogoś

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opieprzać

1. wulgarnie: ganić, krytykować;
2. opieprzać się - lenić się, zaniedbywać obowiązki, nic nie robić

czasownik

(1.1) pot. przyprawiać pieprzem

(1.2) pot. wulg. skrzyczeć, zwymyślać, besztać

czasownik zwrotny opieprzać się

(2.1) pot. wulg. obijać się, lenić się

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opieprzyć

1. obsypać, przyprawić pieprzem; popieprzyć;
2. potocznie: skarcić, zganić kogoś; opierniczyć, ochrzanić, zbesztać, opierwiastkować

czasownik przechodni dokonany (ndk. opieprzać)

(1.1) wulg. zob. opieprzać.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opierać

1. podpierać
2. uzasadniać coś czymś
3. prać ubranie
4. opierać się:
a) wspierać się na czymś
b) traktować coś za podstawę
c) uzyskiwać pomoc
d) stawiać opór
e) rzadko: docierać dokądś
f) być zbudowanym na podporach
g) prać sobie ubranie

czasownik przechodni niedokonany (dk. oprać)

(1.1) prać komuś ubrania, bieliznę

(1.2) przystawiać coś do czegoś, przysuwać tak, aby dotykało czegoś, np. aby się nie przewróciło, podtrzymywać, wspierać

(1.3) przen. brać coś za podstawę, uzasadniać coś czymś

czasownik zwrotny niedokonany opierać się (dk. oprzeć się)

(2.1) spocząć całym ciężarem na jakiejś podporze lub oparciu

(2.2) przen. mieć podstawę lub uzasadnienie w czymś

(2.3) przeciwstawiać się, stawiać opór

czasownik zwrotny niedokonany opierać się (dk. oprać się)

(3.1) prać sobie ubrania

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opieranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opierać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opierdal

wulgarnie: ostre upomnienie, reprymenda; opierdol, opiernicz, opierdziel, opeer, ochrzan

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierdalać

opierdzielać; wulgarnie:
1. karcić, ganić kogoś; opieprzać, opierniczać, ochrzaniać;
2. jeść; wpieprzać, wtranżalać;
3. sprzedawać;
4. okradać, obrabowywać;
5. ścinać, skracać włosy

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) wulg. besztać

(1.2) wulg. czyścić, opróżniać

(1.3) wulg. rzad. okradać

(1.4) wulg. zjadać

(1.5) wulg. strzyc

czasownik zwrotny niedokonany opierdalać się

(2.1) wulg. leniuchować, wymigiwać się od pracy

(2.2) wulg. ostrzyc się

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opierdalanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) wulg. besztanie, strofowanie

(1.2) wulg. czyszczenie, opróżnianie

(1.3) wulg. rzad. okradanie

(1.4) wulg. zjadanie

(1.5) wulg. strzyżenie

#### Źródła:

Wiktionary

# Opierdol

wulgarnie: ostre upomnienie, reprymenda; opieprz, opiernicz, opeer, ochrzan

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierdolenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opierdolić.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opierdolić

opierdzielić; wulgarnie:
1. skarcić, zganić kogoś; opieprzyć, opierniczyć, ochrzanić;
2. zjeść; wpieprzyć, wtranżolić;
3. sprzedać;
4. okraść, obrabować;
5. ściąć, skrócić włosy

czasownik przechodni dokonany (ndk. opierdalać)

(1.1) dokonany od|opierdalać.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opierdziel

opierdolić; nieco wulgarnie:
1. skarcić, zganić kogoś; opieprzyć, opierniczyć, ochrzanić;
2. zjeść; wpieprzyć, wtranżolić;
3. sprzedać;
4. okraść, obrabować;
5. ściąć, skrócić włosy

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierdzielać

opierdalać; nieco wulgarnie:
1. karcić, ganić kogoś; opieprzać, opierniczać, ochrzaniać;
2. jeść; wpieprzać, wtranżalać;
3. sprzedawać;
4. okradać, obrabowywać;
5. ścinać, skracać włosy

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierdzielanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opierdzielać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opierdzielić

opierdolić; nieco wulgarnie:
1. skarcić, zganić kogoś; opieprzyć, opierniczyć, ochrzanić;
2. zjeść; wpieprzyć, wtranżolić;
3. sprzedać;
4. okraść, obrabować;
5. ściąć, skrócić włosy

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierniczyć

potocznie: skarcić, zganić, zwymyślać kogoś; ochrzanić, opieprzyć, zbesztać, opierwiastkować

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierścienić

otoczyć tak jak pierścieniem

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierunek

1. przestarzale: pranie czyjejś odzieży i bielizny; opieranie;
2. wikt i opierunek - ogół oferowanych środków materialnych niezbędnych do życia

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierwiastkować

potocznie: skarcić, zganić, zwymyślać kogoś; ochrzanić, opierniczyć, opieprzyć, zbesztać

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierzać

opierzać się - pokrywać się pierzem

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierzchać

o skórze: stawać się szorstkim, twardym, chropowatym

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierzchnąć

o skórze: stać się suchym, szorstkim, popękanym, wskutek choroby lub czynników atmosferycznych

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierzchnięty

o skórze: suchy, szorstki, popękany, wskutek choroby lub czynników atmosferycznych; opierzchły

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierzchły

o skórze: suchy, szorstki, popękany, wskutek choroby lub czynników atmosferycznych; opierzchnięty

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opierzyć.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opierzony

1. o ptakach: pokryty, porosły piórami;
2. o człowieku: świeżo, ledwie opierzony - taki, który dopiero co osiągnął dojrzałość

#### Źródła:

SJP.pl

# Opierzyć

opierzyć się - pokryć się pierzem

czasownik przechodni dokonany

(1.1) bud. oszalować

(1.2) łow. odstrzelić ptakowi część piór

(1.3) daw. pokryć pierzem

(1.4) żart. wzbogacić się, osiągnąć status majętnego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opiesin

2 miejscowości w Polsce:

- Opiesin – wieś w woj. łódzkim, w pow. łęczyckim, w gminie Daszyna
- Opiesin – wieś w woj. łódzkim, w pow. zduńskowolskim, w gminie Zduńska Wola

#### Źródła:

Wikipedia

# Opieszale

przysłówek sposobu

(1.1) ociągając się ze zrobieniem czegoś

#### Źródła:

Wiktionary

# Opieszalec

człowiek powolny, flegmatyczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Opieszalej

stopień wyższy od przysłówka: opieszale

#### Źródła:

SJP.pl

# Opieszalszy

stopień wyższy od przymiotnika: opieszały

#### Źródła:

SJP.pl

# Opieszałość

powolne wykonywanie pewnych czynności

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ociąganie się z wykonaniem pracy, z terminowym wypełnieniem obowiązków

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opieszały

powolny w wykonywaniu pewnych czynności

przymiotnik

(1.1) powolny w wykonywaniu pewnych czynności

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opieszczać

poetycko: obejmując, pieścić

#### Źródła:

SJP.pl

# Opiętek

opiętek dwuplamy, opiętek malinowiec - gatunki chrząszczy z rodziny bogatkowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Opięty

ściśle przylegający do ciała, uwydatniający kształty, nieco za ciasny

#### Źródła:

SJP.pl

# Opiewać

1. wychwalać, sławić, wywyższać kogoś lub coś
2. wynosić, zawierać jakąś kwotę

czasownik

(1.1) wychwalać, zachwycać się (najczęściej w utworze literackim, muzycznym)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opiewacz

osoba rozsławiająca, wychwalająca kogoś albo coś

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) rzad. także. żart. osoba opiewająca

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opiewanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opiewać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opijać

świętować spożywając alkohol

#### Źródła:

SJP.pl

# Opijanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) spożywanie alkoholu z jakiejś szczególnej okazji

#### Źródła:

Wiktionary

# Opijus

człowiek nadużywający alkoholu; alkoholik, bibosz, moczygęba, moczymorda, ochlajtus, ochlaptus, ochlapus, opilca, opilec, opój, pijaczek, pijaczyna, pijaczysko, pijak, pijanica, pijus

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. pogard. osoba nałogowo pijąca alkohol w nadmiernych ilościach

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opilca

człowiek nadużywający alkoholu; alkoholik, bibosz, moczygęba, moczymorda, ochlajtus, ochlaptus, ochlapus, opijus, opilec, opój, pijaczek, pijaczyna, pijaczysko, pijak, pijanica, pijus

#### Źródła:

SJP.pl

# Opilczy

→ opilec, → opilca

Patrz:opilec, → opilca

#### Źródła:

SJP.pl

# Opilec

przestarzałe: człowiek nadużywający alkoholu; alkoholik, bibosz, moczygęba, moczymorda, ochlajtus, ochlaptus, ochlapus, opijus, opilca, opój, pijaczek, pijaczyna, pijaczysko, pijak, pijanica, pijus

#### Źródła:

SJP.pl

# Opilśń

grzybnia otaczająca ściśle korzeń rośliny wyższej

Opilśń (ang. hyphal sheath) – wytwarzana przez grzyby gęsta, wojłokowata warstwa grzybni pokrywająca powierzchnię podłoża. Opilśń na korzeniach roślin tworzą np. grzyby biorące udział w ektomykoryzie. Opilśń często tworzą także grzyby pasożytnicze na powierzchniach porażonych roślin, np. mączniakowce wywołujące chorobę zwaną mączniakiem prawdziwym, czy Rhizoctonia solani (Thanatephorus cucumeris) na podstawach łodyg u ziemniaków porażonych przez rizoktoniozę ziemniaka.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opilstwo

1. nałogowe upijanie się;
2. pijatyka; libacja; pijaństwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) med. psych. nałogowe picie alkoholu, upijanie się

(1.2) pijatyka, libacja alkoholowa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opin

Opin (niem. Open) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie lidzbarskim, w gminie Orneta.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego. Wieś znajduje się w historycznym regionie Warmia.

We wsi kościół z murach z XIV wieku i przebudowanych w XIX w. bezstylowych elewacjach, wystrój barokowo-neogotycki.

We wsi była stacja kolejowa Opin.

#### Źródła:

Wikipedia

# Opinać

1. opasać, okrywać czymś ściśle przylegającym;
2. opinać się - być opiętym

czasownik przechodni niedokonany (dk. opiąć)

(1.1) otaczać coś czymś przywierającym

(1.2) przylegać ciasno

czasownik zwrotny niedokonany opinać się (dk. opiąć się)

(2.1) ściśle przylegać

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opinacz

potocznie: polski trzewik wojskowy ze skórzanym, szerokim pasem przyszytym do cholewki, używany w czasach PRL-u

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) górna część buta zapinanego na sprzączki, która opina nogę i usztywnia ją w kostce

(1.2) pot. trzewik wzoru wojskowego, mający opinacz (1.1);

Opinacze – potoczna nazwa polskich trzewików wojskowych, używanych w okresie PRL-u i w pierwszej połowie lat 90. Nazwa wywodzi się od przekręconej nazwy spinacz oznaczającej szeroki pas spinający dół nogawki nad cholewką trzewika i zachodzący na nią. W opinaczach jest on skórzany i przyszyty do cholewki. Trzewiki te były wzorowane na M-1943 Combat Service Boots używanych przez armię amerykańską podczas II Wojny Światowej i Wojny Koreańskiej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opindalanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) eufem. posp. agresywne wyrażanie swojej opinii w stosunku do kogoś

(1.2) eufem. posp. nierobienie niczego

#### Źródła:

Wiktionary

# Opindol

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) eufem. posp. ostra nagana

forma czasownika.

(2.1) 2. os. lp. rozk. od: opindolić

#### Źródła:

Wiktionary

# Opindolenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) eufem. posp. agresywne wyrażenie swojej opinii w stosunku do kogoś

(1.2) posp. sprzedanie czegoś, pozbycie się czegoś

(1.3) posp. okradzenie

#### Źródła:

Wiktionary

# Opinia

1. czyjeś zdanie o kimś lub o czymś; sąd; osąd; zdanie; pogląd;
2. renoma, reputacja;
3. ocena kogoś lub czegoś wyrażona ustnie lub pisemnie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) sąd, zdanie na jakiś temat

(1.2) zdanie innych ludzi na temat danej osoby, renoma, reputacja

(1.3) orzeczenie fachowca na jakiś temat

- Opinia – czasopismo wydawane w 1927–1930
- Opinia – pismo wydawane w PRL
- Opinia – pogląd
- Opinia prawna
- Opinia publiczna
- Opinia specjalisty lub ekspertyza
- Opinia Unii Europejskiej – akt prawny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opiniodawca

osoba wydająca opinię, przedstawiająca swój osąd, swój pogląd na jakiś temat

#### Źródła:

SJP.pl

# Opiniodawczy

→ opiniodawca

Patrz:opiniodawca

#### Źródła:

SJP.pl

# Opiniodawczyni

→ opiniodawca

Patrz:opiniodawca

#### Źródła:

SJP.pl

# Opiniotwórca

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ten, kto z racji swego autorytetu tworzy i upowszechnia opinie

#### Źródła:

Wiktionary

# Opiniotwórczość

→ opiniotwórczy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest opiniotwórcze; cecha tych, którzy są opiniotwórczy

Patrz:opiniotwórczy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opiniotwórczy

mający wpływ na kształtowanie się opinii

przymiotnik jakościowy

(1.1) książk. tworzący i upowszechniający opinie, mający wpływ na opinię publiczną

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opiniotwórczyni

→ opiniotwórca

Patrz:opiniotwórca

#### Źródła:

SJP.pl

# Opiniować

przedstawiać swoją opinię, swoją ocenę kogoś lub czegoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Opinka

w górnictwie: okładziny założone dla zabezpieczenia wyrobiska przed obrywaniem się i odpadaniem kawałków skalnych

#### Źródła:

SJP.pl

# Opinogóra

1. Opinogóra Górna - wieś w Polsce;
2. Opinogóra Dolna - wieś w Polsce

- Opinogóra Górna (powiat ciechanowski)
- Opinogóra Dolna (powiat ciechanowski)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opinogórski

przymiotnik od: Opinogóra, Opinogóra Dolna, Opinogóra Górna

#### Źródła:

SJP.pl

# Opinogórzanin

1. mieszkaniec Opinogóry Dolnej (wsi w Polsce);
2. mieszkaniec Opinogóry Górnej (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Opinogórzanka

1. mieszkanka Opinogóry Dolnej (wsi w Polsce);
2. mieszkanka Opinogóry Górnej (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Opiofagia

nałogowe zażywanie opium; opiomania

#### Źródła:

SJP.pl

# Opioid

substancja występująca w maku lub wytwarzana w organizmie ludzkim, pobudzająca receptory w mózgu i w tkankach lub porażająca je; używana jako narkotyk oraz jako silny lek przeciwbólowy

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) farm. substancja działająca na receptory opioidowe;

Opioidy – grupa substancji naturalnych lub syntetycznych wiążących się z receptorami opioidowymi. Przykładowe substancje opioidowe to kodeina, morfina i heroina. Dwie pierwsze są opiatami, trzecia to produkt modyfikacji chemicznej morfiny. Niektóre opioidy występują naturalnie w organizmie człowieka (np. endorfiny, dynorfiny i enkefaliny).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opiomania

nałogowe zażywanie opium; opiofagia

#### Źródła:

SJP.pl

# Opioła

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Opis

opisanie, scharakteryzowanie czegoś

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) określenie podstawowych cech czegoś

(1.2) relacja z jakichś wydarzeń

Opis – w epice obok opowiadania jeden z dwóch podstawowych elementów narracji, w liryce komponent monologu lirycznego.

Stanisław Sierotwiński w swoim Słowniku terminów literackich zdefiniował opis jako "jedną z form podwaczych w utworze literackim; strukturalne powiązanie motywów statycznych". Opis na zwykle konkretny temat, limit czasowy, i logiczne powiązanie motywów (opis prestrzenny, ogólny, skontrastowanie różnych punktów widzenia, itp.).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opisać

1. pisząc przedstawić szczegóły wyglądu lub funkcji czegoś;
2. scharakteryzować kogoś słowami

czasownik przechodni dokonany (ndk. opisywać)

(1.1) dokonany od|opisywać.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opisanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opisać.

(1.2) książk. opis

#### Źródła:

Wiktionary

# Opisik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od opis

#### Źródła:

Wiktionary

# Opisówka

w gwarze studenckiej: gramatyka opisowa języka polskiego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gwara. stud. gramatyka opisowa języka polskiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opisowo

przysłówek

(1.1) w sposób opisowy

#### Źródła:

Wiktionary

# Opisowość

1. umiejętność opisywania, tworzenia czytelnych i plastycznych opisów;
2. cecha tekstu, zwłaszcza literackiego, opisującego coś w klarowny i plastyczny sposób

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest opisowe; cecha tych, którzy są opisowi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opisowy

związany z opisem, charakteryzujący kogoś lub coś; opisujący

przymiotnik odrzeczownikowy

(1.1) mający charakter opisu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opistodomos

Opistodomos – pomieszczenie w świątyni greckiej pełniące czasem funkcję skarbca. Znajdowało się na tyłach świątyni, z przodu otwarte z kolumnadą, po bokach zamknięte dwiema ścianami zakończonymi pilastrami. Tworzyło jedną całość ze świątynią.

#### Źródła:

Wikipedia

# Opistograf

papirus zapisany po obu stronach, zwinięty na zwoju

#### Źródła:

SJP.pl

# Opistosoma

tylna tagma (segment) w ciele szczękoczułkowców

Opistosoma (łac. opisthosoma) − tylna tagma budująca ciało wielu szczękoczułkowców oraz końcowy region ciała rurkoczułkowców. U szczękoczułkowców określana bywa też jako odwłok, jednak nazwa ta uważana jest za niesłuszną.

Wymarłe Aglaspida miały opistosomę złożoną z 11 lub 12 segmentów i wyposażoną w odnóża kroczne. Czasem 2–3 końcowe segmenty były ze sobą zlane. U wymarłych wielkoraków na opistosomę składało się 12 segmentów. Pierwsze 7 tworzyło mezosomę, na której przekształcone odnóża tworzyły wieczko płciowe, narząd płciowy i 4 pary płytek skrzelowych. Pozostałe segmenty tworzyły pozbawioną odnóży, zakończoną telsonem metasomę.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opistotonus

kurcz mięśni prostowników karku i grzbietu, występujący w różnych chorobach i w zatruciach strychniną

Opistotonus (z gr. ópisthen 'z tyłu, na tyle' + tónos 'naprężenie') – jeden z objawów oponowych, polegający na sztywnieniu kręgosłupa i wygięciu go łukowato ku tyłowi z głową odgiętą do tyłu.

Jedną z przyczyn jest tężec wywoływany przez laseczkę tężca (Clostridium tetani), podczas której występuje nadmierny skurcz wszystkich mięśni. Najsilniejszymi mięśniami są mięśnie grzbietu, stąd pacjent wygięty jest łukowato do tyłu.

Nadmierny objaw może spowodować zmiażdżenie kręgów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opisywać

czasownik przechodni niedokonany (dk. opisać)

(1.1) przekazywać informacje w sposób słowny, dawać opis

(1.2) zaopatrywać coś w opis

#### Źródła:

Wiktionary

# Opisywacz

przestarzale: autor opisu, kronikarz

#### Źródła:

SJP.pl

# Opisywaczka

przestarzale: autorka opisu, kronikarka

#### Źródła:

SJP.pl

# Opisywalny

dający się opisać

przymiotnik

(1.1) dający się opisać

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opisywanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opisywać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opity

1. taki, który dużo wypił;
2. rzadko: pijany

#### Źródła:

SJP.pl

# Opium

substancja otrzymywana z wysuszonego soku niedojrzałych makówek maku lekarskiego, stosowana w medycynie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) wysuszony sok mleczny z ponacinanych, niedojrzałych makówek;

Opium – substancja otrzymywana przez wysuszenie soku mlecznego z niedojrzałych makówek maku lekarskiego (Papaver somniferum). Zawiera około 20 alkaloidów (według niektórych źródeł znacznie więcej), które można podzielić na dwa rodzaje:

- pochodne fenantrenu (morfina, kodeina)
- pochodne izochinoliny (papaweryna).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opiumista

osoba zażywająca opium

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) narkoman uzależniony od opium

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opiumistka

kobieta nałogowo paląca lub zażywająca opium

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) narkomanka uzależniona od opium

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opiumować

1. nasycać opium, środkiem o działaniu narkotycznym;
2. opiumować się - zażywać opium lub jego pochodne w charakterze narkotyku

#### Źródła:

SJP.pl

# Opiumowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) nasycanie czegoś opium; mieszanie czegoś z opium

#### Źródła:

Wiktionary

# Opiumowy

→ opium

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z opium, dotyczący opium; zawierający opium

Patrz:opium

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opiłek

mały kawałek metalu, który powstaje podczas piłowania

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) mały kawałek metalu powstający podczas piłowania za pomocą pilnika lub piły

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opiłować

czasownik przechodni dokonany (ndk. opiłowywać)

(1.1) obciąć piłą lub wygładzić powierzchnię pilnikiem

(1.2) przen. ukrócić, utemperować coś lub kogoś

#### Źródła:

Wiktionary

# Opiłowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opiłować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opiłowywać

czasownik

(1.1) wyrównywać pilnikiem krawędzie czegoś

(1.2) wyrównywać pilnikiem coś dookoła

#### Źródła:

Wiktionary

# Opiłowywanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opiłowywać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opiły

przestarzale: pijany, odurzony alkoholem; opity

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. osoba nietrzeźwa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opl

[czytaj: o-pe-EL] obrona przeciwlotnicza; OPL

#### Źródła:

SJP.pl

# Oplakatowywać

pokrywać plakatami

#### Źródła:

SJP.pl

# Opląt

włókna ochronne niektórych poczwarek

Opląt – pętla utworzona z nici przędnej podtrzymująca larwę podczas procesu przepoczwarczania. Opląt pozostaje później na poczwarce, ale u owadów ukrywających poczwarkę w kokonie staje się niewidoczny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Oplatanka

butelka oplatana

#### Źródła:

SJP.pl

# Oplątwa

rodzaj roślin jednoliściennych z rodziny bromeliowatych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Tillandsia|L.|ref=tak., rodzaj roślin jednoliściennych z rodziny bromeliowatych;

(1.2) bot. roślina z rodzaju oplątwa (1.1)

Oplątwa (Tillandsia L.) – rodzaj roślin jednoliściennych z rodziny bromeliowatych (Bromeliaceae). Występuje w tropikalnych obszarach Ameryki Północnej i Ameryki Południowej. Do rodzaju należy ok. 690 gatunków, ale w tradycyjnym, szerokim ujęciu jest to takson polifiletyczny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oplażać

dawniej: uderzać batem, rózgą; chłostać

#### Źródła:

SJP.pl

# Opleć

oczyścić ziemię uprawną z chwastów; opielić

#### Źródła:

SJP.pl

# Opleologia

żartobliwie: bełkot naukowy chcący uchodzić za naukę

#### Źródła:

SJP.pl

# Opleść

1. owinąć coś wokół kogoś lub czegoś; omotać czymś;
2. owinąć się wokół kogoś lub czegoś; otoczyć coś sobą

#### Źródła:

SJP.pl

# Oplewiać

regionalnie: opielać

#### Źródła:

SJP.pl

# Oplot

1. oplecenie czegoś; to, co się oplata wokół czegoś
2. ochronna warstwa izolacyjna przewodu elektrycznego

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) coś, co owija się wokół kogoś lub czegoś i do niego ściśle przylega

(1.2) elektr. siatka spleciona z drutu bądź nici chroniąca przewód elektryczny przed uszkodzeniami mechanicznymi

Oplot – gmina w Czechach, w powiecie Pilzno Południe, w kraju pilzneńskim. Według danych z dnia 1 stycznia 2013 liczyła 331 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opluć

wypluć ślinę na kogoś; napluć

#### Źródła:

SJP.pl

# Opluskwiać

potocznie: oczerniać, szkalować kogoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Opluskwić

potocznie: oczernić, oszkalować kogoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Opluwać

1. wyrzucać na kogoś lub coś ślinę z ust;
2. w przenośni: szkalować, oczerniać, mieszać z błotem

#### Źródła:

SJP.pl

# Opluwaczka

→ opluwacz

Patrz:opluwacz

#### Źródła:

SJP.pl

# Oplwać

1. opluć
2. przenośnie: zbezcześcić; obrzucić obelgami

#### Źródła:

SJP.pl

# Opocznianin

mieszkaniec Opoczna

#### Źródła:

SJP.pl

# Opocznianka

mieszkanka Opoczna

Opocznianka (Pogorzelec, Młynek) – struga dorzecza Pilicy, lewy dopływ Wąglanki o długości 18,1 km.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opocznik

chroniony ptak z rodziny muchołówek; białorzytka, białogon

#### Źródła:

SJP.pl

# Opoczno

miasto w Polsce

Opoczno (ros. Опочно, jid. ‏אפאטשנא‎, hebr. ‏אופוצ'נו‎) – miasto w województwie łódzkim, w powiecie opoczyńskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Opoczno. Położone nad rzekami Wąglanką i Drzewiczką, na krańcu Wyżyny Przedborskiej, historycznie w Małopolsce a dokładnie w Ziemi Radomskiej. Stare Opoczno i Nowe Opoczno były miastami królewskimi Korony Królestwa Polskiego. Miasto królewskie w powiecie opoczyńskim województwa sandomierskiego w drugiej połowie XVI wieku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opoczyński

przymiotnik od: Opoczno

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Opocznem, dotyczący Opoczna

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opoczysty

przymiotnik

(1.1) stpol. skalisty

#### Źródła:

Wiktionary

# Opodal

w pobliżu, obok, niedaleko; nie opodal, nieopodal

przyimek

(1.1) …komunikujący o małej odległości przedmiotu lub zdarzenia od danego miejsca

przysłówek

(2.1) …komunikujący, że coś znajduje się lub dzieje się w małej odległości

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opodatkować

czasownik przechodni dokonany (ndk. opodatkowywać)

(1.1) ekon. nałożyć podatek, obłożyć, obciążyć podatkiem

czasownik zwrotny dokonany opodatkować się (ndk. opodatkowywać się)

(2.1) ekon. nałożyć na siebie dobrowolnie podatek, obciążyć się dobrowolnie podatkiem; zobowiązać się do wnoszenia stałych składek

#### Źródła:

Wiktionary

# Opodatkowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) ekon. nałożenie podatku lub podatków

#### Źródła:

Wiktionary

# Opodatkowywać

czasownik przechodni niedokonany (dk. opodatkować)

(1.1) niedokonany od|opodatkować.

czasownik zwrotny niedokonany opodatkowywać się (dk. opodatkować się)

(2.1) niedokonany od|opodatkować się.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opodatkowywanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) nakładanie podatków

#### Źródła:

Wiktionary

# Opodeldok

mazidło mydlano-kamforowe z amoniakiem i olejkami eterycznymi, lek przeciwgośćcowy wynaleziony przez Paracelsusa

#### Źródła:

SJP.pl

# Opoić

1. dawniej: upić kogoś; opić;
2. opoić się - środowiskowo: upić się; opić się, upoić się

#### Źródła:

SJP.pl

# Opój

1. wychodzące z użycia: człowiek nadużywający alkoholu; alkoholik, bibosz, moczygęba, moczymorda, ochlajtus, ochlaptus, ochlapus, opijus, opilca, opilec, pijaczek, pijaczyna, pijaczysko, pijak, pijanica, pijus;
2. w weterynarii: opuchlizna powstała w okolicy stawu skokowego lub pęcinowego u młodych lub starych koni

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek upijający się, opijający się alkoholem, nadużywający alkoholu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opojowice

Opojowice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie wieluńskim, w gminie Czarnożyły.

#### Źródła:

Wikipedia

# Opoka

1. w petrografii: twarda skała osadowa, składająca się głównie z węglanu wapnia i krzemionki, używana jako materiał budowlany oraz do produkcji materiałów ściernych i izolacyjnych;
2. potocznie o skale lub kamieniu;
3. przenośnie: solidna podstawa, fundament czegoś, podwalina

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) książk. przen. to, co daje komuś lub czemuś przetrwanie, wsparcie

(1.2) książk. geogr. skaliste podłoże

(1.3) geol. skała mieszana, zbudowana głównie z krzemionki i węglanu wapnia;

Opoka – skała mieszana, zbudowana z organogenicznej krzemionki (opal, chalcedon, przeważnie pochodzącej z krzemionkowych gąbek) i węglanu wapnia. Może zawierać niewielkie ilości glaukonitu i substancji ilastych. W wyniku wietrzenia chemicznego może ulec odwapnieniu, powstaje wtedy tak zwana opoka lekka.

W Polsce opoki są pospolite w osadach górnej kredy pozakarpackiej, zaś opoki lekkie występują na Wyżynie Lubelskiej i w obrzeżeniu Gór Świętokrzyskich.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opolanie

mieszkaniec Opola, Opola Lubelskiego

- Opolanie – plemię zachodniosłowiańskie
- Opolanie – grupa etnograficzna na Śląsku Opolskim
- opolanie – mieszkańcy miasta Opole

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opolanin

mieszkaniec Opola, Opola Lubelskiego

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Opolszczyzny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opolanka

mieszkanka Opola, Opola Lubelskiego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Opolszczyzny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opolczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Opole

jednostka administracyjna w Polsce średniowiecznej obejmująca kilkanaście wsi

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. miasto wojewódzkie na południowej Polsce;

(1.2) geogr. toponim, nazwa kilku wsi w Polsce

(1.3) geogr. zob. Opole Lubelskie.

(1.4) geogr. wyżyna na zachodniej Ukrainie, część Wyżyny Podolskiej;

Opole (niem. Oppeln, śl. Ôpole, dś. Uppeln, łac. Oppolia) – miasto na prawach powiatu w południowo-zachodniej Polsce, siedziba władz województwa opolskiego i powiatu opolskiego. Historyczna stolica Górnego Śląska. Dwudzieste siódme co do wielkości populacji miasto w Polsce (125 492 mieszkańców na 31 grudnia 2024 roku). Pod względem powierzchni szesnaste (149,03 km²) (za Jaworznem (152,42 km²) oraz przed Rybnikiem (148,27 km²)).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opolnica

Opolnica (niem. Giersdorf) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie ząbkowickim, w gminie Bardo.

#### Źródła:

Wikipedia

# Opolny

dotyczący opola, tworzący opole, zarządzający opolem

#### Źródła:

SJP.pl

# Opolski

przymiotnik od: Opole, Opole Lubelskie, Opolskie (Opolszczyzna)

przymiotnik

(1.1) od Opole

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opolskie

przymiotnik od: Opole, Opole Lubelskie, Opolskie (Opolszczyzna)

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. region w południowej Polsce

Województwo opolskie – jedno z 16 województw w Polsce leżące w południowej części kraju. Obejmując obszar o powierzchni 9412 km² jest obecnie najmniejszym województwem w Polsce. Według danych z 30 czerwca 2020 r. było też województwem z najmniejszą liczbą mieszkańców – 980 771 mieszkańców. Siedzibą władz województwa jest Opole.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opolskolubelski

przymiotnik od: Opole Lubelskie; opolski

#### Źródła:

SJP.pl

# Opolszczyzna

region w Polsce

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geogr. okolice Opola;

Śląsk Opolski, Opolskie, Opolszczyzna (śl. Ôpolski Ślōnsk, niem. Oppelner Schlesien, cz. Opolské Slezsko) – niejednoznaczne określenia regionu administracyjnego, którego głównym miastem jest historyczna stolica Górnego Śląska – Opole.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opona

1. zewnętrzna, gumowa część koła pojazdu;
2. dawniej: ozdobna zasłona, pokrowiec, powłoka;
3. opona mózgowo-rdzeniowa - błona z tkanki łącznej, otaczająca mózg i rdzeń kręgowy;
4. opona pajęcza - opona mózgowo-rdzeniowa otaczająca mózg; pajęczynówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mot. zewnętrzna część koła nakładana na felgę lub obręcz;

(1.2) anat. błona tkanki łącznej, otaczająca mózg i rdzeń kręgowy; zob. opony mózgowo-rdzeniowe.

(1.3) przest. ozdobna tkanina na ścianę

(1.4) pot. fałdy tkanki tłuszczowej na brzuchu

W technice:

- opona pneumatyczna – zewnętrzna część koła pojazdu
- Opona – powłoka zewnętrzna zabezpieczająca ośrodek kabla przez wpływem czynników zewnętrznych

W sztuce:

- opona – tkanina dekoracyjna, tapiseria inaczej gobelin

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opończa

1. przykrycie skrzyni ładunkowej samochodu lub przyczepy, wykonane z materiału wodoszczelnego; plandeka;
2. płaszcz z kapturem noszony dawniej jako strój podróżny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) obszerny płaszcz z kapturem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oponent

przeciwnik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ten, kto się przeciwstawia komuś lub czemuś, ma odmienną opinię

Antagonista (dosł. „oponent, przeciwnik, adwersarz” ) – postać literacka, istotna dla fabuły utworu, która jest przeciwnikiem głównego bohatera, określanego mianem protagonisty .

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oponentka

→ oponent

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta, która nie zgadzać się z czymś, oponuje

Patrz:oponent

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oponiak

niezłośliwy nowotwór mózgowo-rdzeniowej opony twardej

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) med. niezłośliwy nowotwór opon mózgowo-rdzeniowych;

Oponiak (łac. meningioma) – zazwyczaj łagodny (w 90% I° według WHO) nowotwór ośrodkowego układu nerwowego, zwykle łatwy do zoperowania, umiejscowiony w oponach mózgowo-rdzeniowych mózgowia lub rdzenia kręgowego. Oponiaki są najczęstszymi łagodnymi nowotworami mózgu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oponiarz

osoba zajmująca się handlem oponami lub ich wulkanizacją; wulkanizator

#### Źródła:

SJP.pl

# Oponka

1. zdrobnienie od: opona (część ogumienia pojazdu);
2. środkowa część oprzędu jedwabnika;
3. glon należący do typu sinic, występujący w około 40 gatunkach, najczęściej na wilgotnych głazach, murach, płotach;
4. pączek w kształcie krążka z dziurką w środku; donut, donat

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: opona

(1.2) kulin. okrągłe ciastko o złotawej barwie, z otworem w środku, wykonane z ciasta drożdżowego lub serowego, smażone na głębokim tłuszczu, często posypywane cukrem pudrem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oponować

1. manifestować sprzeciw;
2. mieć inne zdanie

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) przeciwstawiać się, mieć odmienne zdanie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oponowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|oponować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Oponowy

→ opona

Patrz:opona

#### Źródła:

SJP.pl

# Opopielać

dawniej: obsypywać, przykrywać popiołem

#### Źródła:

SJP.pl

# Opór

1. przeciwstawianie się czyjeś woli lub przemocy, nieuleganie jakiejś sile;
2. zjawisko polegające na przeciwstawianiu się przepływowi prądu elektrycznego; rezystancja
3. siła powstająca przy wprawianiu ciał w ruch lub wywołana ruchem tych ciał i skierowana przeciwnie do kierunku ruchu;
4. sposób hamowania polegający na zbliżeniu ku sobie dziobów nart i oddaleniu piętek; pług

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeka na Ukrainie, prawy dopływ Stryja;

- Opór – rzeka na Ukrainie w obwodzie lwowskim
- Opór – amerykański film wojenny w reżyserii Edwarda Zwicka
- opór (psychologia)
  - bierny opór
- bierny opór w naukach politycznych
- opór (elektryczność, Impedancja)
  - opór czynny (rezystancja)
  - opór bierny (reaktancja)
- opory ruchu
- opór cieplny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opora

w budownictwie: belka podpierająca konstrukcje z innych belek

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) książk. osoba, na której można się wesprzeć w trudnej sytuacji

(1.2) daw. rzecz, na której coś lub ktoś się opiera

(1.3) daw. coś będące przeszkodą, trudnością stojącą na drodze do czegoś

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opornica

nieruchoma, zewnętrzna szyna zwrotnicy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) elektr. dwójnik wprowadzający do obwodu rezystancję, której wartość można zmieniać bez rozłączania elementów układu;

Opornica (cyr. Опорница) – wieś w Serbii, w okręgu szumadijskim, w mieście Kragujevac. W 2011 roku liczyła 603 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oporniej

stopień wyższy od przysłówka: opornie

#### Źródła:

SJP.pl

# Oporniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: oporny; bardziej oporny

#### Źródła:

SJP.pl

# Opornik

urządzenie włączane do obwodu elektrycznego w celu zmniejszenia natężenia prądu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) elektr. elektron. element elektroniczny zamieniający energię elektryczną w ciepło;

(1.2) wojsk. element działa, którego zadaniem jest wyhamowanie zespołu odrzutowego poprzez przekształcenie jego energii kinetycznej w energię cieplną

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opornikowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z opornikiem, dotyczący opornika

#### Źródła:

Wiktionary

# Oporność

1. niepoddawanie się działaniu czynników zewnętrznych;
2. skłonność do przeciwstawiania się czyimś poleceniom;
3. opór elektryczny

- oporność – opór elektryczny, impedancja
- oporność na antybiotyki

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Oporny

1. stawiający opór, niepoddający się działaniu czegoś
2. o drobnoustrojach i wirusach: niewrażliwy na leki

przymiotnik

(1.1) niepoddający się żadnym wpływom

(1.2) taki, który stawia opór

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oporopowrotnik

urządzenie w działach strzelniczych powodujące powrót lufy po wystrzale do pozycji początkowej

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Oporów

1. przeciwstawianie się czyjeś woli lub przemocy, nieuleganie jakiejś sile;
2. zjawisko polegające na przeciwstawianiu się przepływowi prądu elektrycznego; rezystancja
3. siła powstająca przy wprawianiu ciał w ruch lub wywołana ruchem tych ciał i skierowana przeciwnie do kierunku ruchu;
4. sposób hamowania polegający na zbliżeniu ku sobie dziobów nart i oddaleniu piętek; pług

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. osiedle we Wrocławiu;

(1.2) geogr. wieś w województwie łódzkim, w powiecie kutnowskim;

(1.3) geogr. gmina wiejska w województwie łódzkim, w powiecie kutnowskim;

(1.4) daw. geogr. gromada w powiecie kutnowskim w województwie łódzkim;

(1.5) geogr. część wsi Ujazd w województwie świętokrzyskim, w powiecie opatowskim, w gminie Iwaniska

- Oporów – osiedle we Wrocławiu
- Oporów – wieś w województwie łódzkim, w powiecie kutnowskim, w gminie Oporów
- Oporów – gmina wiejska w województwie łódzkim, w powiecie kutnowskim
- Oporów – dawna gromada w powiecie kutnowskim w województwie łódzkim

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oporować

ustawiać narty pod kątem względem siebie i względem kierunku jazdy rozsuwając piętki w celu wykonania skrętu lub hamowania

#### Źródła:

SJP.pl

# Oporówek

2 miejscowości w Polsce:

- Oporówek – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. inowrocławskim, w gminie Inowrocław
- Oporówek – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Łabiszyn

Zobacz też: Oporowo

#### Źródła:

Wikipedia

# Oporowianin

mieszkaniec Oporowa (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Oporowianka

mieszkanka Oporowa (wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Oporówko

Oporówko – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie leszczyńskim, w gminie Krzemieniewo.

Wieś szlachecka Oporowko położona była w 1580 roku w powiecie kościańskim województwa poznańskiego. W latach 1975−1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa leszczyńskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Oporowo

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 3

- Oporowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Łabiszyn
- Oporowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. leszczyńskim, w gminie Krzemieniewo
- Oporowo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. szamotulskim, w gminie Ostroróg

#### Źródła:

Wikipedia

# Oporowski

przymiotnik od: Oporowo

#### Źródła:

SJP.pl

# Oporowy

stawiający opór; mający opór; działający na zasadzie oporu

#### Źródła:

SJP.pl

# Oporski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Oportunista

człowiek bierny, ugodowy, przystosowujący się do okoliczności dla osiągnięcia własnych korzyści

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) książk. człowiek niekierujący się żadnymi stałymi zasadami, dostosowujący się do aktualnych okoliczności dla osiągnięcia własnych korzyści

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oportunistka

kobieta bierna, ugodowa, przystosowująca się do okoliczności dla osiągnięcia własnych korzyści

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) fż. od: oportunista

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oportunistyczniej

stopień wyższy od przysłówka: oportunistycznie

#### Źródła:

SJP.pl

# Oportunistyczność

dostosowywanie się do sytuacji w celu osiągnięcia jak największych korzyści; oportunizm

#### Źródła:

SJP.pl

# Oportunistyczny

cechujący się brakiem stałych zasad, przystosowujący się do danej sytuacji dla uzyskania osobistych korzyści

przymiotnik

(1.1) związany z oportunizmem, charakteryzujący się oportunizmem

(1.2) med. związany z zakażeniem u osobników z obniżoną odpornością

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oportunizm

dostosowywanie się do sytuacji w celu osiągnięcia jak największych korzyści; oportunistyczność

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) postawa moralna człowieka kierującego się w swym postępowaniu nie powszechnie przyjętymi zasadami, lecz tym, co w danej sytuacji jest dla niego korzystne;

(1.2) polit. przest. uleganie naciskowi burżuazji, polityka uchylania się od walki klasowej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opory

przeszkody o podłożu psychicznym

#### Źródła:

SJP.pl

# Oporządzenie

ogół przedmiotów składających się na umundurowanie i uzbrojenie

#### Źródła:

SJP.pl

# Oporządzić

1. wykonać rutynowe czynności gospodarskie lub porządkowe; zadbać o kogoś lub o coś;
2. oczyścić zabite zwierzę; oprawić;
3. oporządzić się - doprowadzić się do porządku, zadbać o siebie; ogarnąć się

#### Źródła:

SJP.pl

# Oporzyn

Oporzyn (niem. Spiegel) – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wągrowieckim, w gminie Wągrowiec, w pobliżu jeziora Oporzyńskiego.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Opos

nieduży ssak drapieżny z rodziny dydelfów, torbacz żyjący w lasach Ameryki Północnej i Środkowej; opossum, dydelf, szczur workowaty

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. nazwa systematyczna|Philander|Brisson|ref=tak., rodzaj ssaka z podrodziny dydelfów;

(1.2) zool. ssak z rodzaju opos (1.1)

Opos (Philander) – rodzaj ssaków z podrodziny dydelfów (Didelphinae) w obrębie rodziny dydelfowatych (Didelphidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oposik

rodzaj ssaków z podrodziny dydelfów

Oposik (Gracilinanus) – rodzaj ssaków z podrodziny dydelfów (Didelphinae) w obrębie rodziny dydelfowatych (Didelphidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Oposowy

→ opos, → oposy

Patrz:opos, → oposy

#### Źródła:

SJP.pl

# Opossum

1. rasa królików charakteryzująca się piękną okrywą włosową o stalowopopielatym odcieniu;
2. nieduży ssak drapieżny z rodziny dydelfów, torbacz żyjący w lasach Ameryki Północnej i Środkowej; dydelf, opos, szczur workowaty

#### Źródła:

SJP.pl

# Oposy

1. futro ze skórek oposów
2. rodzina niewielkich (największe są wielkości kota) ssaków z rzędu torbaczy, zamieszkujących Amerykę Środkową i Południową, o długim, chwytnym ogonie, cenione dla futra; dydelfy; dydelfowate; szczury workowate

Dydelfowate, szczury workowate (Didelphidae) – rodzina ssaków z rzędu dydelfokształtnych (Didelphimorphia). Obejmuje gatunki wszystkożernych, niewielkich ssaków podobnych do szczura. W zapisach kopalnych są znane z pokładów górnej kredy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opowiadać

czasownik przechodni niedokonany (dk. opowiedzieć)

(1.1) mówić o jakiejś historii, przedstawiać słowami jakieś wydarzenie, relacjonować

czasownik zwrotny niedokonany opowiadać się (dk. opowiedzieć się)

(2.1) być za czymś, popierać coś, być zwolennikiem jakiegoś poglądu, działania

#### Źródła:

Wiktionary

# Opowiadaczka

kobieta, która opowiada; narratorka; bajarka

#### Źródła:

SJP.pl

# Opowiadanie

1. to, co jest opowiadane; opowieść;
2. w literaturze: krótki utwór literacki pisany prozą, tematycznie ograniczony do jednego wątku fabularnego, różniący się od noweli brakiem wyraźnej konstrukcji, luźnym układem akcji, często wzbogaconej epizodami

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) liter. krótki utwór epicki;

(1.2) coś, co zostało opowiedziane

Opowiadanie – krótki utwór literacki o prostej akcji, niewielkich rozmiarach, najczęściej jednowątkowej fabule, pisany prozą (epika). Jeden z podstawowych gatunków literackich.

Należy rozróżnić, w kontekście literaturoznawczym, pojęcie opowiadania jako podstawowej formy wypowiedzi narracyjnej, opowiadanie jako pojęcie gatunku epickiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opowiadanko

zdrobnienie od: opowiadanie

#### Źródła:

SJP.pl

# Opowiastka

krótkie opowiadanie o treści moralistycznej; powiastka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: opowieść

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opowiedzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opowiedzieć.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opowiedzieć

czasownik przechodni dokonany (ndk. opowiadać)

(1.1) zob. opowiadać.

czasownik zwrotny dokonany opowiedzieć się (ndk. opowiadać się)

(2.1) zob. opowiadać się.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opowieść

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) opowiadana historia

(1.2) liter. utwór narracyjny o bogatej fabule i gawędziarskiej narracji, zwykle dłuższy od opowiadania i noweli, krótszy od powieści

(1.3) przen. pejor. coś, co zostało powiedziane

Opowieść – w literaturoznastwie, utwór dłuższy od opowiadania ale któtszy od powieści.

- Opowieść – płyta Wojciecha Majewskiego, z roku 2009
- Opowieść – amerykański dramat filmowy z 2018 roku w reżyserii Jennifer Fox
- Opowieść – singiel Edyty Bartosiewicz

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Opowijać

dawniej: owijać w coś; spowijać

#### Źródła:

SJP.pl

# Opowoga

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. odwaga

#### Źródła:

Wiktionary

# Opóźniać

czasownik przechodni niedokonany (dk. opóźnić)

(1.1) powodować zwolnienie tempa robienia lub osiągnięcia czego

czasownik zwrotny niedokonany opóźniać się (dk. opóźnić się)

(2.1) wykonywać nie na czas

(2.2) pojawiać się później, niż należy

(2.3) wskazywać godzinę wcześniejszą niż rzeczywista

#### Źródła:

Wiktionary

# Opóźniacz

Opóźniacz – część składowa zapalnika ze zwłoką, która powoduje, że wybuch pocisku, bomby, granatu jest opóźniony.

Opóźniacze dzielą się na:

- pirotechniczne – wykonane w postaci słupka ze sprasowanego prochu czarnego, albo z mieszaniny pirotechnicznej. Zapalenie się spłonki zapalającej w zapalniku np. wskutek uderzenia o przeszkodę pocisku lub bomby wywołuje zapalenie opóźniacza pirotechnicznego, który zapewnia odpowiedni czas zwłoki, który jest wymagany na przejście ognia do innych elementów ogniowych oraz detonacyjnych zapalnika.
- mechaniczne – wykonane w postaci różnych mechanizmów, między innymi mechanizmów zegarowych działających z chwilą, kiedy pocisk uderza o przeszkodę.
- gazodynamiczne – wykonane w kształcie krążka posiadającego kalibrowane otwory, który jest umieszczony w zapalniku na drodze płomienia (gazów) od spłonki zapalającej do innych elementów ogniowych zapalnika, utrudniając przenikanie gazów i powodując zwłokę w działaniu zapalnika.

#### Źródła:

Wikipedia

# Opóźniający

→ opóźniać

Patrz:opóźniać

#### Źródła:

SJP.pl

# Opóźnianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odsuwanie zdarzenia w czasie

#### Źródła:

Wiktionary

# Opóźnić

czasownik przechodni dokonany (ndk. opóźniać)

(1.1) dokonany od|opóźniać.

czasownik zwrotny dokonany opóźnić się (ndk. opóźniać się)

(2.1) dokonany od|opóźniać się.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opóźnienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odsunięcie zdarzenia w czasie

(1.2) różnica w czasie między zależnymi od siebie zdarzeniami

(1.3) stan umysłowy będący efektem zbyt wolnego rozwoju

- opóźnienie w informatyce
- opóźnienie w prawie
- retardacja

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Opóźniony

przymiotnik

(1.1) będący nie na czas

(1.2) taki, który nie zdążył z wykonaniem czegoś w wyznaczonym czasie

(1.3) pot. nieprawidłowo rozwinięty umysłowo

forma czasownika.

(2.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od opóźnić

#### Źródła:

Wiktionary

# Opozycja

1. przeciwstawienie się komuś lub czemuś;
2. ugrupowanie lub grupa ugrupowań będąca przeciwna polityce rządu;
3. przeciwieństwo dwóch pojęć, idei itp.;
4. położenie, w którym planeta obserwowana z Ziemi znajduje się po przeciwnej stronie sfery niebieskiej niż Słońce i zarazem najbliżej Ziemi;
5. w szermierce: zabezpieczenie ręki gardą;
6. w szachach: takie położenie królów, że dzieli ich odległość dokładnie jednego pola

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przeciwstawienie, przeciwdziałanie

(1.2) polit. partia, stronnictwo przeciwne rządowi lub większości parlamentarnej;

(1.3) astr. przeciwstawne położenie ciał niebieskich względem obserwatora na Ziemi;

(1.4) szach. przeciwstawne położenie króli na jednej linii lub przekątnej, kiedy oddziela je jedno pole

(1.5) sport. zabezpieczenie ręki gardą w szermierce

(1.6) jęz. zestawienie przeciwstawnych sobie elementów języka;

- opozycja – w polityce, rodzaj ugrupowania lub grupy ugrupowań
- opozycja – w astronomii, pojęcie z zakresu mechaniki nieba
- opozycja – w językoznawstwie, zestawienie przeciwstawnych sobie elementów języka
- Opozycja – polski zespół muzyczny
- Opozycja polityczna w PRL – opozycja antykomunistyczna w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opozycjonista

działacz polityczny, w parlamencie lub poza nim, mający poglądy odmienne niż rząd i broniący ich wszelkimi środkami

#### Źródła:

SJP.pl

# Opozycjonistka

→ opozycjonista

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) polit. członkini opozycji

Patrz:opozycjonista

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opozycjonizm

sprzeciwianie się polityce państwowej; opozycyjność

#### Źródła:

SJP.pl

# Opozycyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest opozycyjne; cecha tych, którzy są opozycyjni

#### Źródła:

Wiktionary

# Opozycyjny

związany z opozycją

przymiotnik

(1.1) polit. dotyczący grupy opozycji względem władzy

(1.2) sprzeciwiający się, oponujący

(1.3) przeciwstawny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opół

skrajna deska z kloca z jednej strony płaska, z drugiej półokrągła; okorek; oblader; okrajka

#### Źródła:

SJP.pl

# Opp

skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju nijakiego

(1.1) = praw. społ. organizacja pożytku publicznego;

(1.2) = transp. odcinkowy pomiar prędkości;

(1.3) = adm. oddział prewencji policji;

(1.4) = żegl. sport. optymist,

#### Źródła:

Wiktionary

# Oppenheimer

- Oppenheimer – nazwisko
- Oppenheimer – amerykańsko-brytyjski film biograficzny z 2023 roku w reżyserii Christophera Nolana o Robercie Oppenheimerze
- Oppenheimer – krater księżycowy
- Oppenheimer – północnoirlandzki zespół muzyczny

#### Źródła:

Wikipedia

# Oppidum

ufortyfikowane osiedle zakładane w miejscach strategicznych od połowy II wieku p.n.e. do połowy I wieku p.n.e.

Oppidum – miejsce obwarowane, osiedle obronne zakładane najczęściej w miejscu chronionym ukształtowaniem terenu.

Oppida istniały od połowy II w. p.n.e. do połowy I w. p.n.e. (na terenach Brytanii do połowy I w. n.e.). Terminu używa się do określenia celtyckich osad obronnych. Największe z odkrytych oppidów znajduje się w pobliżu miejscowości Grabenstetten w Wirtembergii, zajmuje ono powierzchnię 1400 ha i ma długość wałów równą 30 km. Każde oppidum było otoczone wałami ziemnymi lub drewniano-ziemnymi (murus gallicus), czasami wzmocnione kamieniem. Wokół wałów głębiono rów. Według opisu Gajusza Juliusza Cezara bramy i mury oppidum Avaricum były wzmocnione wieżami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opr.

skrót od: opracował; oprac.

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprać

1. wyprać komuś wszystkie brudne ubrania;
2. oprać się - wyprać sobie wszystkie brudne ubrania

czasownik przechodni dokonany (ndk. opierać)

(1.1) dokonany od|opierać.

czasownik zwrotny dokonany oprać się (ndk. opierać się)

(2.1) dokonany od|opierać się.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oprac.

skrót od: opracował; opr.

skrót

(1.1) = opracowanie

(1.2) = opracował, opracowali, opracowała, opracowały

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opracować

czasownik przechodni

(1.1) dokonany od|opracowywać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opracowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opracować.

- opracowanie utworu
- opracowanie lektury szkolnej
- źródło wtórne

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Opracowanko

żartobliwie, ironicznie: niezbyt obszerne, niezwykle dokładne i zazwyczaj nudne pisemne opracowanie jakiegoś tematu, zagadnienia; wypracowanko, elaboracik

#### Źródła:

SJP.pl

# Opracowywać

czasownik przechodni niedokonany (dk. opracować)

(1.1) zgłębiać zagadnienie, dokonywać szczegółowej analizy

(1.2) przygotowywać do ostatecznego kształtu

#### Źródła:

Wiktionary

# Opracowywanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opracowywać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opraem

skót od: Moniales Ordinis Praemonstratensis - zakon norbertanek

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprah

[czytaj: opra] imię żeńskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Opranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|oprać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Oprata

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. hipol. lejce

#### Źródła:

Wiktionary

# Oprawa

1. okładka książki;
2. zrobienie okładki książki, ramy do fotografii lub obrazu;
3. elementy artystyczne i efekty specjalne towarzyszące jakiemuś wydarzeniu;
4. to w czym osadzony jest jakiś przedmiot

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) okładka książki, zeszytu itp.

(1.2) to, w czym dany przedmiot jest osadzony

(1.3) elementy towarzyszące czemuś (np. wydarzeniu) i uatrakcyjniające je

(1.4) to, co otacza oczy: brwi, rzęsy itd.

(1.5) zrobienie oprawy (1.1)

(1.6) łow. postępowanie z upolowaną zwierzyną

- Oprawa (poligrafia) – sposób wykończenia publikacji poligraficznej
- Oprawa oświetleniowa – urządzenie elektryczne
- Oprawa obrazu – rama obrazu
- Oprawa wdowia – zabezpieczenie dla żony
- Oprawa okularowa – część okularów
- Oprawa liturgiczna – elementy liturgii
- Oprawa meczu – widowisko tworzone na trybunach przez kibiców

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oprawca

bandyta, pozostający na czyichś usługach

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba torturująca lub mordująca z czyjegoś polecenia

(1.2) hist. urzędnik powołany do ścigania przestępców w XIV i XV wieku w Polsce;

Oprawca (justycjariusz, maleficorum iudices) – w XIV i XV wieku w Polsce urzędnik powołany do ścigania, przeprowadzenia śledztwa i sądzenia zawodowych złodziei oraz rabujących na drogach bez względu na ich przynależność stanową.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oprawczyni

→ oprawca

Patrz:oprawca

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprawiać

zaopatrywać w okładkę

czasownik przechodni niedokonany (dk. oprawić)

(1.1) zaopatrywać książkę, zeszyt w okładki

(1.2) wkładać obraz w ramy

(1.3) szykować zabite zwierzę na mięso

(1.4) wyposażać narzędzie w trzonek lub rękojeść

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oprawianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|oprawiać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Oprawić

zaopatrzyć w okładkę

czasownik przechodni

(1.1) dokonany od|oprawiać.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oprawienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|oprawić.

#### Źródła:

Wiktionary

# Oprawioczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. nóż do zdejmowania skóry ze zwierzęcia

#### Źródła:

Wiktionary

# Oprawka

to, w czym osadzony jest mały przedmiot; oprawa

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprawki

to, w czym osadzony jest mały przedmiot; oprawa

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprawny

1. ujęty w ramy, osadzony w ramach; oprawiony;
2. o książkach: mający twardą okładkę;
3. dobra oprawne - dobra dziedziczone przez małżonkę na mocy zapisu

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprawy

1. okładka książki;
2. zrobienie okładki książki, ramy do fotografii lub obrazu;
3. elementy artystyczne i efekty specjalne towarzyszące jakiemuś wydarzeniu;
4. to w czym osadzony jest jakiś przedmiot

#### Źródła:

SJP.pl

# Opresja

1. trudna, czasami niebezpieczna sytuacja;
2. dawniej: prześladowanie, uciemiężenie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) trudna sytuacja

Opresja społeczna (łac. oppressio – ucisk) – wykluczanie, marginalizowanie, a nawet unicestwianie danych grup społecznych głównie w celu podkreślenia wyższości opresora, uprzywilejowania go i utrzymania go u władzy.

Opresja społeczna nie potrzebuje formalnie ustanowionego wsparcia instytucjonalnego do uzyskania pożądanego efektu – może odbywać się w sposób nieformalny, na gruncie indywidualnym. Stanowi ona metodę wzmocnienia grupowej tożsamości opresora poprzez zdefiniowanie go jako lepszego, bardziej wartościowego i stojącego na wyższym poziomie od wykluczonej grupy (zob. Inny).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opresyj

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Zaolzie. kłopot

#### Źródła:

Wiktionary

# Opresyjność

→ opresyjny; opresywność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest opresyjne

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opresyjny

ograniczający czyjeś prawa, czyjąś wolność; opresywny

przymiotnik

(1.1) związany z opresją, stawiący kogoś w kłopotliwym położeniu, powodujący ucisk, uciemiężenie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opresywność

→ opresywny

Patrz:opresywny

#### Źródła:

SJP.pl

# Opricznina

system sprawowania władzy w państwie moskiewskim, polegający na wydzieleniu części terytorium kraju z odrębnym aparatem administracyjnym i wojskiem podległymi bezpośrednio carowi; oprycznina

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Oprocentować

wyznaczyć procent, według którego naliczane będą odsetki od jakiejś kwoty

czasownik przechodni dokonany (ndk. oprocentowywać)

(1.1) wyznaczyć procent od sumy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oprocentowanie

1. stopa, według której naliczane są odsetki od kredytu lub depozytu;
2. kwota odsetek naliczona według tej stopy

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) bank. ekon. procentowa wysokość odsetek od pożyczki lub lokaty w stosunku rocznym

Stopa procentowa – koszt kapitału albo inaczej cena, jaka przysługuje posiadaczowi kapitału z racji udostępnienia go innym na określony czas. Koszt ten wyrażony jest zazwyczaj jako procent od pożyczonej sumy i mierzony jest w ujęciu rocznym.

Mówiąc o stopach procentowych, można mieć na myśli wiele różnych cen. Przykładowo: stopy banku centralnego (w Polsce są to: stopa referencyjna, stopa lombardowa, stopa depozytowa oraz stopa redyskonta weksli – ich wysokość ustala Rada Polityki Pieniężnej), stopy rynkowe (tak określa się oprocentowanie kredytów i depozytów na rynku międzybankowym), czy też oprocentowanie kredytów i depozytów udzielanych albo przyjmowanych przez banki klientom albo od klientów spoza sektora bankowego. Najczęściej odnosi się do nominalnych stóp procentowych, czyli kosztu kapitału wyrażonego w bieżących jednostkach pieniężnych. Czasem posługuje się także pojęciem realnej stopy procentowej (czyli stopy nominalnej pomniejszonej o wartość inflacji) oraz efektywnej stopy procentowej (uwzględniającej częstotliwość naliczania odsetek oraz stopę podatku od zysków kapitałowych).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oprócz

1. przyimek wyłączający z zakresu odniesienia zdania element, którego nazwa użyta jest po tym przyimku;
2. przyimek włączający do zakresu odniesienia zdania element, którego nazwa użyta jest po tym przyimku

przyimek

(1.1) oznaczający, że coś nie znajduje się w jakimś zbiorze, poza, z wyłączeniem, nie licząc

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oprogramowanie

całość informacji w postaci zestawu instrukcji, zaimplementowanych interfejsów i zintegrowanych danych przeznaczonych dla komputera do realizacji wyznaczonych celów

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) inform. ogół programów komputerowych

(1.2) odczasownikowy od|oprogramować.

Oprogramowanie (ang. software) – ogół informacji w postaci zestawu instrukcji, zaimplementowanych interfejsów i zintegrowanych danych przeznaczonych dla komputera do realizacji wyznaczonych celów. Celem oprogramowania jest przetwarzanie danych w wyznaczonym przez twórcę zakresie. Określenie „oprogramowanie” może funkcjonować jako synonim terminów „program komputerowy” oraz „aplikacja”, przy czym stosuje się je zazwyczaj na oznaczenie większych programów oraz ich zbiorów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oprosić

oprosić się: urodzić prosięta jako samica świni lub dzika, stać się maciorą, lochą

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprószać

czasownik przechodni niedokonany (dk. oprószyć)

(1.1) posypując, pokrywać cienką warstewką czegoś drobnego

#### Źródła:

Wiktionary

# Oprószanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|oprószać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Oprószyć

delikatnie posypać

czasownik przechodni dokonany (ndk. oprószać)

(1.1) dokonany od|oprószać.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oprotestować

zgłosić protest przeciwko jakiemuś zarządzeniu, jakiejś decyzji itp.; zakwestionować, przeciwstawić się, zaprotestować, sprzeciwić się

czasownik

(1.1) zgłosić sprzeciw wobec jakiejś decyzji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oprotestowywać

zgłaszać protest przeciwko jakiemuś zarządzeniu, jakiejś decyzji itp.; kwestionować, przeciwstawiać się, protestować, sprzeciwiać się

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprotka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. sznur, powrozek

#### Źródła:

Wiktionary

# Oprowadzać

czasownik przechodni niedokonany (dk. oprowadzić)

(1.1) prowadzić kogoś z miejsca na miejsce pokazując coś

#### Źródła:

Wiktionary

# Oprowadzaczka

→ oprowadzacz

Patrz:oprowadzacz

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprowadzanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|oprowadzać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Oprowadzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|oprowadzić.

#### Źródła:

Wiktionary

# Oprowka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zootechn. dodatek do pokarmu dla bydła w postaci np. zmielonego ziarna

#### Źródła:

Wiktionary

# Opróżniać

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) usuwać zawartość czegoś, czynić coś pustym

czasownik zwrotny opróżniać się

(2.1) stawać się pustym

#### Źródła:

Wiktionary

# Opróżnianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opróżniać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opróżnić

czasownik przechodni dokonany (ndk. opróżniać)

(1.1) dokonany od|opróżniać.

czasownik zwrotny dokonany opróżnić się (ndk. opróżniać się)

(2.1) dokonany od|opróżniać się.

#### Źródła:

Wiktionary

# Oprych

zakapior, zbój, chuligan

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Warszawa. pot. bandyta, drobny przestępca, chuligan, awanturnik, zbir

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oprychówka

potocznie: męska czapka z daszkiem

#### Źródła:

SJP.pl

# Opryczniczy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z opryczniną, dotyczący opryczniny

#### Źródła:

Wiktionary

# Oprycznik

zwolennik systemu sprawowania władzy (opryczniny) w Carstwie Rosyjskim przez Iwana IV Groźnego w latach 1565-1572

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprycznina

system sprawowania władzy w państwie moskiewskim, polegający na wydzieleniu części terytorium kraju z odrębnym aparatem administracyjnym i wojskiem podległymi bezpośrednio carowi; opricznina

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hist. carski aparat terroru w XVI w. za panowania Iwana IV Groźnego;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Oprymować

przestarzałe: prześladować, ciemiężyć kogoś; gnębić, uciskać

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) daw. gnębić, uciskać

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oprysk

pokrycie czegoś rozpylonym płynnym środkiem chemicznym

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) czynność lub proces opryskiwania

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opryskiwać

pokrywać coś rozpylonym płynnym środkiem chemicznym

czasownik niedokonany

(1.1) moczyć coś drobnymi kropelkami cieczy

czasownik zwrotny niedokonany opryskiwać się

(2.1) moczyć drobnymi kropelkami cieczy samego siebie

(2.2) moczyć drobnymi kropelkami cieczy siebie wzajemnie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opryskiwacz

urządzenie do rozpylania substancji ciekłych, stosowane przy ochronie chemicznej oraz nawożeniu roślin uprawnych, drzew i krzewów

Opryskiwacz – urządzenie do opryskiwania, stosowane przy ochronie chemicznej i nawożeniu roślin uprawnych oraz drzew i krzewów. W podstawowej wersji składa się ze zbiornika na ciecz roboczą, pompy oraz końcówki rozpylającej lub zestawu rozpylaczy umieszczonych na lancy opryskiwacza.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opryskiwanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opryskiwać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opryskliwie

przysłówek

(1.1) nieuprzejmie, szorstko

#### Źródła:

Wiktionary

# Opryskliwiej

stopień wyższy od przysłówka: opryskliwie

#### Źródła:

SJP.pl

# Opryskliwość

niemiłe nastawienie do rozmówcy, cecha charakteryzująca kogoś, kto odpowiada nieuprzejmie, nieżyczliwie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha osoby, która prowadzi rozmowy w sposób nieuprzejmy, burkliwy, używając półsłówek

(1.2) cecha wypowiedzi nieuprzejmej i burkliwej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opryskliwszy

stopień wyższy od przymiotnika: opryskliwy

#### Źródła:

SJP.pl

# Opryskliwy

rozmawiający bez miłego nastawienia do rozmówcy, odpowiadający nieuprzejmie, nieżyczliwie

przymiotnik

(1.1) odpowiadający nieuprzejmie

(1.2) brzmiący nieuprzejmie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opryskowy

przymiotnik od: oprysk

#### Źródła:

SJP.pl

# Opryszczać

pokrywać pryszczami

#### Źródła:

SJP.pl

# Opryszczka

choroba zakaźna wywołana przez wirusy HSV1 i HSV2

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. (Herpes simplex) choroba zakaźna wywołana przez wirusy HSV1 i HSV2;

(1.2) med. wysypka złożona z pęcherzyków z zawartością płynu surowiczego

Opryszczka zwykła lub opryszczka pospolita, potocznie zimno lub febra (łac. Herpes simplex) – choroba zakaźna wywołana przez wirusy HSV1 i HSV2 (Herpes simplex virus).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opryszek

ktoś, kto grabi, rabuje; rabuś

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zob. oprych.

(1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. urwis, wesołek

(1.3) reg. zbójnik

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oprzątać

potocznie: wykonywać codzienne prace gospodarskie, szczególnie związane z hodowlą zwierząt domowych; obrządzać

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprzątnąć

potocznie: wykonać codzienne prace gospodarskie, szczególnie związane z hodowlą zwierząt domowych; obrządzić

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprzały

rzadko: taki, który się oprzał (odparzył się)

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprzeć

1. wesprzeć, podeprzeć
2. uzasadnić coś czymś
3. oprzeć się:
a) wesprzeć się na czymś
b) potraktować coś za podstawę
c) uzyskać pomoc, wsparcie
d) stawić opór
e) rzadko: dotrzeć dokądś

czasownik przechodni dokonany (ndk. opierać)

(1.1) dokonany od|opierać.

czasownik zwrotny dokonany oprzeć się (ndk. opierać się)

(2.1) dokonany od|opierać się.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oprzęd

osłona z cienkich niteczek, wytwarzana z wydzieliny gruczołów gębowych larw wielu owadów

Oprzęd – luźna, włóknista struktura wykorzystywana w celu ochrony przed niekorzystnymi warunkami środowiska lub jako sieci łowne, utworzona z cienkich, jedwabistych nici przędnych powstających z wydzieliny gruczołów przędnych wielu stawonogów lub gruczołu bisiorowego małży.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Oprzędać

oplatać coś oprzędem; oprzędzać, oprzędywać

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprzędnica

oprzędnica jesienna - gatunek motyla z rodziny niedźwiedziówkowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprzędywać

oplatać coś oprzędem; oprzędzać, oprzędać

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprzędzać

oplatać coś oprzędem; oprzędywać, oprzędać

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprzędzik

oprzędzik pręgowany - gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprzewodowanie

Oprzewodowanie (ang. wiring system) – przewód (kabel) lub zespół przewodów (kabli) oraz przewodów szynowych wraz z elementami mocującymi, a także osłonami przewodów (kabli) i przewodów szynowych.

#### Źródła:

Wikipedia

# Oprzężów

- Oprzężów – wieś w województwie łódzkim, w powiecie piotrkowskim, w gminie Wola Krzysztoporska
- Oprzężów – kolonia w województwie łódzkim, w powiecie piotrkowskim, w gminie Wola Krzysztoporska

#### Źródła:

Wikipedia

# Oprzyrządowanie

zestaw przyrządów wspomagających lub służących do obsługi określonego urządzenia

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. masz. akcesoria i środki techniczne stanowiące uzupełnienie wyposażenia maszyn i urządzeń, umożliwiające wykonanie specjalistycznych zadań i operacji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Oprzyrządowywać

zaopatrywać w potrzebne przyrządy

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprzysięgać

dawniej: zaprzysięgać (składać przysięgę)

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprzytamniać

przywracać do przytomności

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprzytomniały

1. odzyskać przytomność, wrócić do przytomności; ocknąć się;
2. odzyskać zdolność oceny sytuacji, logicznego myślenia; opamiętać się

#### Źródła:

SJP.pl

# Oprzytomnieć

1. odzyskać przytomność, wrócić do przytomności; ocknąć się;
2. odzyskać zdolność oceny sytuacji, logicznego myślenia; opamiętać się

#### Źródła:

SJP.pl

# Ops

1. skrót od: Open Profile Standard, w informatyce: standard ochrony danych osobowych użytkowników Internetu;
2. skrót od: Ośrodek Pomocy Społecznej

Ops, Ops Consivia – staroitalska bogini włączona do religii Rzymian jako uosobienie obfitości, bóstwo urodzaju i dostatku, bogatych żniw i płodności ziemi, będące opiekunką rolnictwa.

Pierwotnie sabińska, potem wprowadzona do panteonu rzymskiego przez Tytusa Tacjusza, podobnie jak inne bóstwa plonów. Do jej sanktuarium w pałacu królewskim dostęp miały jedynie westalki z arcykapłanem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opsnąć

opsnąć się - zsunąć się, obsunąć się

#### Źródła:

SJP.pl

# Opsonina

substancja wchodząca w skład normalnej surowicy krwi, osłabiająca działanie zarazków i ułatwiająca tym samym niszczenie ich przez fagocyty

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. przeciwciało w krwi

Opsoniny – substancje, które po przyłączeniu się do antygenu ułatwiają zajście fagocytozy. Taka usprawniona dzięki opsoninom fagocytoza nosi nazwę immunofagocytozy, zaś proces i stan opłaszczenia antygenu przez opsoniny nazywamy opsonizacją.

Najważniejszymi opsoninami są składniki dopełniacza (C3b, C4b, iC3b, C3dg i C3d) oraz przeciwciała klasy IgG. Niemniej jednak funkcję opsonin mogą pełnić także inne substancje, na przykład białko C-reaktywne, fibrynogen, fibronektyna.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opsoniny

substancja wchodząca w skład normalnej surowicy krwi, osłabiająca działanie zarazków i ułatwiająca tym samym niszczenie ich przez fagocyty

Opsoniny – substancje, które po przyłączeniu się do antygenu ułatwiają zajście fagocytozy. Taka usprawniona dzięki opsoninom fagocytoza nosi nazwę immunofagocytozy, zaś proces i stan opłaszczenia antygenu przez opsoniny nazywamy opsonizacją.

Najważniejszymi opsoninami są składniki dopełniacza (C3b, C4b, iC3b, C3dg i C3d) oraz przeciwciała klasy IgG. Niemniej jednak funkcję opsonin mogą pełnić także inne substancje, na przykład białko C-reaktywne, fibrynogen, fibronektyna.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opsyna

glikoproteina będąca składnikiem światłoczułych barwników siatkówki oka; bierze udział w procesie barwnego widzenia dziennego; wrodzony brak opsyny powoduje daltonizm

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opsyny

glikoproteina będąca składnikiem światłoczułych barwników siatkówki oka; bierze udział w procesie barwnego widzenia dziennego; wrodzony brak opsyny powoduje daltonizm

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Optant

osoba uprawniona do wyboru obywatelstwa

Optant (łac. optans, optantis = wybierający) – osoba korzystająca z prawa do wyboru obywatelstwa.

Prawo wyboru przynależności państwowej udzielane jest traktatowo w przypadku aneksji, względnie cesji, pewnego terytorium. Optanci z reguły zachowują swe dobra ruchome i nieruchome, znajdujące się w państwie, z obywatelstwa którego zrezygnowali. Wyjeżdżając z kraju, mogą wywieźć dobra ruchome, które nie podlegają wówczas cłom ani innym opłatom.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Optat

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.

Optat – imię męskie pochodzenia łacińskiego, od optatus – „upragniony, pożądany”. Imię takie nadawane było dziecku, które było długo oczekiwane przez rodziców. Istnieje trzech świętych o tym imieniu.

W Polsce było nadawane w przeszłości, od XX wieku imię nie jest używane. W 2024 nie występuje w publicznie dostępnych danych, dotyczących osób żyjących, rejestru PESEL.

Optat imieniny obchodzi 16 kwietnia, 4 czerwca, w dzień wspomnienia św. Optata z Mileve, i 31 sierpnia.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Optativus

w językoznawstwie: tryb czasownika wyrażający życzenie urzeczywistnienia treści słów osoby mówiącej; optatiwus; optatyw

Optativus (tryb życzący) – tryb czasownika występujący w niektórych językach. Wyraża życzenie, nadzieję lub możliwość. Znany jest m.in. w klasycznej grece i sanskrycie, a z żywych języków w farerskim, tureckim, rumuńskim, łotewskim, litewskim, albańskim i innych. Optativus rekonstruowany jest też dla języka praindoeuropejskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Optatiwus

w językoznawstwie: tryb czasownika wyrażający życzenie urzeczywistnienia treści słów osoby mówiącej; optativus; optatyw

#### Źródła:

SJP.pl

# Optatyw

w językoznawstwie: tryb czasownika wyrażający życzenie urzeczywistnienia treści słów osoby mówiącej; optativus; optatiwus

Wypowiedź optatywna (optatyw) – wypowiedź, która wskazuje na to, jaki stan rzeczy byłby pożądany w przyszłości (zawiera w sobie życzenie) – np. „obym był bogaty”, „żeby w lipcu było ciepło”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Optatywny

w językoznawstwie: wyrażający życzenie, np. zdanie optatywne, tryb optatywny

#### Źródła:

SJP.pl

# Opteron

Opteron to linia procesorów serwerowych produkcji AMD.

Od listopada 2009, superkomputer jaguar – Cray XT5 pracował na Opteronach, stając się najszybszą wtedy maszyną.

#### Źródła:

Wikipedia

# Optimetr

przyrząd czujnikowy do bardzo dokładnego pomiaru długości

Optimetr – czujnik optyczno-mechaniczny, służący do dokładnych pomiarów długości metodą porównawczą z wykorzystaniem płytek wzorcowych. Pomysł budowy optimetru polega na wykorzystaniu wychylanego przez trzpień pomiarowy lustra do zmiany położenia obrazu podzielni na tle nieruchomego wskaźnika.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Optimum

1. ogół warunków najbardziej sprzyjających czemuś;
2. najkorzystniejszy etap, faza czegoś

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) najbardziej sprzyjające warunki, najkorzystniejsze stadium lub faza czegoś

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Optimus

urządzenie marki Optimus

CD Projekt SA (do 25 lipca 2011 Optimus SA) – polska spółka akcyjna zajmująca się produkcją i dystrybucją gier komputerowych za pośrednictwem swoich jednostek zależnych. Podmiot dominujący grupy kapitałowej CD Projekt.

Spółka istniała pod swoją pierwotną nazwą w okresie 1988–2011. W latach 90. była jednym z największych producentów komputerów klasy PC w Polsce, następnie poszerzyła działalność na produkcję kas fiskalnych, dostarczanie zintegrowanych rozwiązań informatycznych dla urzędów i dużych przedsiębiorstw oraz stworzyła jeden z wiodących polskich portali internetowych Onet.pl.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Optochip

[czytaj: optoczip] mikroelement zamieniający sygnały elektryczne na fale świetlne; optoczip

#### Źródła:

SJP.pl

# Optoelektroniczny

→ optoelektronika

Patrz:optoelektronika

#### Źródła:

SJP.pl

# Optoelektronika

dział techniki wykorzystujący optykę i elektronikę do przetwarzania informacji

Optoelektronika – dziedzina techniki, która wykorzystuje specyficzne właściwości światła w celu pozyskiwania, gromadzenia, przesyłania, przetwarzania i prezentacji informacji. Optoelektronika zajmuje się także konstrukcją i zastosowaniem urządzeń i aparatów do emisji i detekcji światła. Zastosowania obejmują różne dziedziny techniki, a także medycyny.Światło cechuje bardzo wysoka częstotliwość (kilkaset THz), zaś długości fal z obszaru widzialnego (VIS) znajdują się w zakresie od 380 nm do 780 nm. Ta akurat cecha przyczynia się do szybkości transferu (szerokość pasma).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Optofon

przyrząd do akustycznego odczytywania pisma dla niewidomych

#### Źródła:

SJP.pl

# Optoizolator

Transoptor, także optoizolator – półprzewodnikowy przyrząd optoelektroniczny składający się z co najmniej jednego fotoemitera i co najmniej jednego fotodetektora umieszczonych we wspólnej obudowie.

Sprzężenie optyczne może być stałe (w przypadku obudowy zamkniętej izolującej optycznie od otoczenia) lub zmienne, modulowane z zewnątrz poprzez zmianę współczynnika transmisji lub odbicia światła (w przypadku obudowy optycznie otwartej).

#### Źródła:

Wikipedia

# Optometr

przyrząd do mierzenia siły wzroku

#### Źródła:

SJP.pl

# Optometria

dziedzina wiedzy zajmująca się procesem widzenia, m.in. jego ochroną i usprawnianiem

Optometria (gr. optos – widziany i metreo – mierzenie) – dziedzina wiedzy stosowanej, zajmująca się procesem widzenia, a szczególnie ochroną, usprawnieniem, zachowaniem i rozwojem tego procesu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Optometryczny

→ optometria

Patrz:optometria

#### Źródła:

SJP.pl

# Optometrysta

specjalista w dziedzinie optometrii

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) med. mężczyzna, specjalista medyczny wykonujący pomiary parametrów układu wzrokowego

Optometria (gr. optos – widziany i metreo – mierzenie) – dziedzina wiedzy stosowanej, zajmująca się procesem widzenia, a szczególnie ochroną, usprawnieniem, zachowaniem i rozwojem tego procesu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Optometrystka

→ optometrysta

Patrz:optometrysta

#### Źródła:

SJP.pl

# Opton

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) książk. czytnik e-booków

#### Źródła:

Wiktionary

# Optotyp

tablica do badania ostrości wzroku

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) med. tablica z ciągiem znaków różnej wielkości służąca do badania ostrości wzroku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Optować

wybrać, wybierać coś, głosować, zagłosować na coś, korzystać, skorzystać z prawa opcji

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) wybierać coś, opowiadać się za czymś, głosować na kogoś lub coś

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Optowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|optować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Optron

półprzewodnikowy przyrząd optoelektroniczny przenoszący sygnały elektryczne za pośrednictwem promieniowania optycznego

#### Źródła:

SJP.pl

# Optyczka

→ optyk

Patrz:optyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Optyczny

dotyczący optyki, wzroku lub światła

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z optyką, dotyczący optyki – działu fizyki traktującego o świetle

(1.2) związany ze wzrokiem, zjawiskami świetlnymi, wykorzystujący takie zjawiska

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Optyk

1. lekarz będący specjalistą w dziedzinie optyki;
2. pot. osoba wyrabiająca, sprzedająca przyrządy optyczne, np. okulary

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) naukowiec fizyk, specjalista w dziedzinie optyki

(1.2) rzemieślnik wykonujący soczewki i okulary

(1.3) sprzedawca okularów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Optyka

dział fizyki zajmujący się badaniem natury światła, prawami opisującymi jego emisję, rozchodzenie się, oddziaływanie z materią oraz pochłanianie przez materię

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) nauk. fiz. dział fizyki będący nauką o świetle

(1.2) sposób postrzegania czego

forma rzeczownika.

(2.1) D. i B. lp. od: optyk

Optyka – dział fizyki, zajmujący się badaniem natury światła, prawami opisującymi jego emisję, rozchodzenie się, oddziaływanie z materią oraz pochłanianie przez materię. Optyka wypracowała specyficzne metody pierwotnie przeznaczone do badania światła widzialnego, stosowane obecnie także do badania rozchodzenia się innych zakresów promieniowania elektromagnetycznego - podczerwieni i ultrafioletu - zwane światłem niewidzialnym.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Optymaci

członek konserwatywnego ugrupowania politycznego w starożytnym Rzymie, zwalczającego popularów

Optymaci (łac. optimates, od optimus – „najlepszy”) – konserwatywne ugrupowanie polityczne w starożytnym Rzymie, powstałe w drugiej połowie II wieku p.n.e. Jego najwybitniejsi przedstawiciele to Sulla i Pompejusz Wielki oraz ród Scypionów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Optymacki

związany z optymatem

#### Źródła:

SJP.pl

# Optymalista

osoba dążąca do uzyskania najlepszych możliwych wyników, do optymalnego wykorzystania posiadanych środków

#### Źródła:

SJP.pl

# Optymalistka

→ optymalista

Patrz:optymalista

#### Źródła:

SJP.pl

# Optymalizacja

znalezienie optymalnego, najlepszego rozwiązania

Optymalizacja – metoda wyznaczania najlepszego (optymalnego) rozwiązania (poszukiwanie ekstremum funkcji) z punktu widzenia określonego kryterium (wskaźnika) jakości (np. kosztu, drogi, wydajności).

Stosuje się optymalizacje jedno i wielokryterialne. Optymalizacja wielokryterialna występuje w wielu różnych dziedzinach: w projektowaniu produktu i procesu produkcji, finansów, projektowaniu samolotów, w przemyśle chemicznym, projektowaniu samochodów, wszędzie tam gdzie optymalne decyzje muszą być podjęte w obecności kompromisów pomiędzy dwoma lub więcej sprzecznymi celami. Przykładem wielokryterialnej optymalizacji jest maksymalizacja zysków i minimalizacji kosztów produktu, maksymalizacja wydajności przy ograniczaniu zużycia paliwa pojazdu, czy też obniżenie masy urządzenia przy jednoczesnej maksymalizacji wytrzymałości poszczególnych jego komponentów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Optymalizacyjny

związany z optymalizacją

#### Źródła:

SJP.pl

# Optymalizm

dążenie do uzyskania najlepszych możliwych wyników, optymalnego wykorzystania posiadanych środków

#### Źródła:

SJP.pl

# Optymalizować

ulepszać; zwiększać efektywność

#### Źródła:

SJP.pl

# Optymalizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|optymalizować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Optymalnie

przysłówek

(1.1) w sposób optymalny

#### Źródła:

Wiktionary

# Optymalniej

stopień wyższy od przysłówka: optymalnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Optymalniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: optymalny; bardziej optymalny

#### Źródła:

SJP.pl

# Optymalność

stan najlepszy z możliwych do osiągnięcia w danych warunkach

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest optymalne

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Optymalny

najlepszy z możliwych w jakichś warunkach

przymiotnik relacyjny

(1.1) najlepszy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Optymat

członek konserwatywnego ugrupowania politycznego w starożytnym Rzymie, zwalczającego popularów

Optymaci (łac. optimates, od optimus – „najlepszy”) – konserwatywne ugrupowanie polityczne w starożytnym Rzymie, powstałe w drugiej połowie II wieku p.n.e. Jego najwybitniejsi przedstawiciele to Sulla i Pompejusz Wielki oraz ród Scypionów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Optymista

człowiek przeniknięty skłonnością do dostrzegania dobrych stron życia

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek przeniknięty skłonnością do dostrzegania dobrych stron życia

Optymizm (z łac. optimum – najlepiej) – pogląd filozoficzny, według którego istniejący świat jest najlepszy z możliwych i racjonalnie urządzony, a życie jest dobre, można więc osiągnąć w nim szczęście i doskonałość moralną. Podkreśla stosunek do życia, w którym świat postrzegamy przede wszystkim jako pozytywne miejsce, jako coś dobrego. Przeciwieństwem optymizmu jest pesymizm.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Optymistka

→ optymista

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta przeniknięta skłonnością do dostrzegania dobrych stron życia

Patrz:optymista

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Optymistycznie

przysłówek sposobu

(1.1) w sposób optymistyczny; budząc optymizm

Optymistycznie – album wspólny polskich raperów Buki i Rahima. Wydawnictwo ukazało się nakładem wytwórni MaxFloRec 30 października 2015 roku. Za produkcję nagrań odpowiedzialni są między innymi Vixen, Greg, Kris, DonDe, DiNO czy EljotSounds oraz DJ BRK. Wśród gości wystąpili AbradAb Kleszcz, Natalia Nykiel, Vixen, K2 oraz Masia & Fokus.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Optymistyczniej

stopień wyższy od przysłówka: optymistycznie

#### Źródła:

SJP.pl

# Optymistyczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: optymistyczny; bardziej optymistyczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Optymistyczność

rzadko: optymizm

#### Źródła:

SJP.pl

# Optymistyczny

→ optymizm

przymiotnik

(1.1) pełen optymizmu, właściwy optymiście; dostrzegający pozytywne strony czegoś, wierzący w powodzenie

Patrz:optymizm

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Optymizacja

dawniej: optymalizacja; ustalenie najlepszego z możliwych rozwiązań przy założonych warunkach

Optymalizacja – metoda wyznaczania najlepszego (optymalnego) rozwiązania (poszukiwanie ekstremum funkcji) z punktu widzenia określonego kryterium (wskaźnika) jakości (np. kosztu, drogi, wydajności).

Stosuje się optymalizacje jedno i wielokryterialne. Optymalizacja wielokryterialna występuje w wielu różnych dziedzinach: w projektowaniu produktu i procesu produkcji, finansów, projektowaniu samolotów, w przemyśle chemicznym, projektowaniu samochodów, wszędzie tam gdzie optymalne decyzje muszą być podjęte w obecności kompromisów pomiędzy dwoma lub więcej sprzecznymi celami. Przykładem wielokryterialnej optymalizacji jest maksymalizacja zysków i minimalizacji kosztów produktu, maksymalizacja wydajności przy ograniczaniu zużycia paliwa pojazdu, czy też obniżenie masy urządzenia przy jednoczesnej maksymalizacji wytrzymałości poszczególnych jego komponentów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Optymizm

1. skłonność do dostrzegania jedynie dobrych stron wszystkich zjawisk, połączona z wiarą w pomyślny rozwój jakichś wydarzeń;
2. pogląd filozoficzny, według którego istniejący świat jest najlepszy ze wszystkich możliwych, pełny szczęścia, radości i doskonałości moralnej

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) wiara w pomyślność, dostrzeganie pozytywów

Optymizm (z łac. optimum – najlepiej) – pogląd filozoficzny, według którego istniejący świat jest najlepszy z możliwych i racjonalnie urządzony, a życie jest dobre, można więc osiągnąć w nim szczęście i doskonałość moralną. Podkreśla stosunek do życia, w którym świat postrzegamy przede wszystkim jako pozytywne miejsce, jako coś dobrego. Przeciwieństwem optymizmu jest pesymizm.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opublikować

podać do publicznej wiadomości, zwłaszcza w postaci drukowanego wydawnictwa; obwieścić

czasownik dokonany

(1.1) ogłosić publicznie jakiś tekst

(1.2) wydać dzieło drukiem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opublikowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) podanie czegoś do publicznej wiadomości drukiem albo przez Internet

#### Źródła:

Wiktionary

# Opuchlak

rodzaj chrząszczy z rodziny ryjkowcowatych

Opuchlak, nadrach (Otiorhynchus) – rodzaj chrząszczy z rodziny ryjkowcowatych i podrodziny Entiminae.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opuchlina

nabrzmienie tkanki ciała; obrzęk; miejsce opuchnięte; opuchlizna

#### Źródła:

SJP.pl

# Opuchlinowy

→ opuchlina

Patrz:opuchlina

#### Źródła:

SJP.pl

# Opuchlizna

nabrzmienie tkanki ciała; obrzęk; miejsce opuchnięte; opuchlina

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. med. miejsce obrzmiałe

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opuchnąć

nabrzmieć na skutek nagromadzenia się płynu surowiczego w tkankach ciała

#### Źródła:

SJP.pl

# Opuchnięcie

nabrzmieć na skutek nagromadzenia się płynu surowiczego w tkankach ciała

#### Źródła:

SJP.pl

# Opuchnięty

spuchnięty wskutek nagromadzenia się płynu w tkankach ciała; obrzękły, obrzmiały, opuchły

#### Źródła:

SJP.pl

# Opuchły

spuchnięty wskutek nagromadzenia się płynu w tkankach ciała; obrzękły, obrzmiały, opuchnięty

#### Źródła:

SJP.pl

# Opucować

1. bardzo dokładnie coś oczyścić;
2. potocznie: zjeść dużo czegoś

czasownik przechodni dokonany

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. oczyścić

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opuczorz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Zaolzie. zbieracz węgla na hałdzie

#### Źródła:

Wiktionary

# Opuka

forma czasownika.

(1.1) 3. os. lp. przysz. od: opukać

rzeczownik, rodzaj żeński

(2.1) gw-pl|Zaolzie. węgiel zbierany na hałdzie

(2.2) gw-pl|Zaolzie. gorszej jakości węgiel kamienny

(2.3) gw-pl|Zaolzie. górn. skała odpadowa wydobywana razem z węglem

#### Źródła:

Wiktionary

# Opukać

wykonać czynność pukania po powierzchni czegoś w celu sprawdzenia lub ustalenia czegoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Opukiwanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opukiwać.

Opukiwanie (łac. percussio) – jeden ze sposobów badania fizykalnego (przedmiotowego). Polega na przyłożeniu lewej ręki z rozpostartymi palcami w opukiwanym miejscu i stukaniu zgiętym palcem trzecim ręki prawej w trzeci palec lewej ręki.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Opuklina

przestrzeń powstała pomiędzy słojami drewna z powodu zniszczenia przez grzyby

#### Źródła:

SJP.pl

# Opukowy

polegający na opukiwaniu, mający związek z opukiwaniem (np. badanie opukowe)

#### Źródła:

SJP.pl

# Opuncja

roślina z rodziny kaktusowatych, pochodząca z Ameryki Środkowej, o zielonych, soczystych pędach, okazałych kwiatach i jadalnych u niektórych gatunków owocach; żygadło

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Opuntia|ref=tak., roślina z rodziny kaktusowatych o okazałych kwiatach i zielonych soczystych pędach i często jadalnych owocach;

(1.2) owoc opuncji (1.1)

Opuncja (Opuntia Mill.) – rodzaj roślin (sukulentów) z rodziny kaktusowatych (Cactaceae). Około 150 gatunków występuje w Ameryce Północnej i Południowej: od Kanady po południową Argentynę, niektóre zostały introdukowane na inne kontynenty. Opuntia stricta uznana została za jeden ze 100 najbardziej inwazyjnych gatunków na świecie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opuncjowy

→ opuncja

Patrz:opuncja

#### Źródła:

SJP.pl

# Opunim

niebezpośrednie określenie autora dzieła poprzez wymienienie jego innych prac, bez podania jego imienia i nazwiska

Opunim – rodzaj pseudonimu o charakterze omownym, w którym autor utworu nie podaje wprost swojego imienia i nazwiska, określając się jedynie jako twórca innego własnego dzieła, np. Promethidion... przez autora Pieśni społecznej czterech stron (Cyprian Kamil Norwid) albo Rozbiory dzieł obejmujących albo dzieje albo rzeczy polskie przez autora Dziejów polskich (Joachim Lelewel)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opus

utwór (zbiór utworów) danego kompozytora, ponumerowany wg kolejności pierwszych wydań

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) muz. oznaczenie w kolejności chronologicznej dzieła danego kompozytora

- opus – chronologiczne oznaczenie dzieła jednego kompozytora
- Opus – miasto w starożytnej Grecji
- Opus – nazwa rodzajowa w sztuce antycznej
- Opus – słowacka wytwórnia muzyczna
- Opus – austriacka grupa muzyczna
- Opus – format plików audio
- Opus – emigracyjna tajna organizacja rosyjska
- Opus – manga autorstwa Satoshiego Kona

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opuścić

czasownik przechodni dokonany

(1.1) dokonany od|opuszczać.

(1.2) stpol. pustoszyć

#### Źródła:

Wiktionary

# Opusculum

[czytaj: opuskulum] niewielkie dzieło, rozprawka, drobne studium

#### Źródła:

SJP.pl

# Opusiak

1. żartobliwie: członek organizacji Opus Dei;
2. środowiskowo: absolwent Uniwersytetu Świętego Krzyża w Rzymie prowadzonego przez Opus Dei

#### Źródła:

SJP.pl

# Opusowanie

1. podział zbioru utworów muzycznych na opusy;
2. system numerowania, porządkowania dzieł muzycznych jednego kompozytora

#### Źródła:

SJP.pl

# Opusowy

→ opus

Patrz:opus

#### Źródła:

SJP.pl

# Opust

1. obniżka ceny czegoś; upust, rabat;
2. ruch kończyn lub tułowia ku dołowi w ćwiczeniach gimnastycznych

Rabat (wł. rabatto – potrącić) – procentowe obniżenie przez sprzedającego ustalonej ceny określonego towaru lub usługi.

Udzielany jest najczęściej nabywcom płacącym gotówką, kupującym duże ilości towaru jednorazowo lub w określonym czasie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opustaszać

1. czynić pustym; opróżniać;
2. czynić bezludnym; wyludniać;
3. powodować ogromne zniszczenia; pustoszyć

#### Źródła:

SJP.pl

# Opustka

część tekstu opuszczona przez zecera w składzie

#### Źródła:

SJP.pl

# Opustoszały

wypustoszały;
1. o obszarze, terenie: opuszczony przez ludzi; pusty, bezludny, wyludniony;
2. pozbawiony jakiejś zawartości

przymiotnik

(1.1) o obszarze, regionie, budynku itd.: który został opuszczony przez ludzi i pozostaje niezamieszkały

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opustoszeć

wypustoszeć;
1. stać się opuszczonym przez ludzi lub zwierzęta;
2. stać się pozbawionym jakiejś zawartości

czasownik przechodni dokonany (ndk. pustoszeć)

(1.1) stać się pustym, bezludnym, nie zamieszkanym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opuszczać

czasownik

(1.1) zniżać coś, spuścić coś, przesunąć coś w dół

(1.2) zostawiać coś, odchodzić od czegoś / kogoś

(1.3) pomijać

czasownik zwrotny opuszczać się

(2.1) o osobie przen. zniżać swój poziom umiejętności

(2.2) schodzić niżej

#### Źródła:

Wiktionary

# Opuszczanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opuszczać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opuszczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opuścić.

Opuszczenie, pominięcie, paralipsa (gr. παράλειψις paráleipsis), praeteritio – figura retoryczna polegająca na zwróceniu uwagi na obiekt poprzez pozorne pominięcie go.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Opuszczony

przymiotnik

(1.1) taki, którego opuszczono

(1.2) zniszczony wskutek zaniedbania

forma czasownika.

(2.1) ims. od czas. opuszczać (obniżać)

(2.2) ims. od czas. opuszczać (pomijać)

#### Źródła:

Wiktionary

# Opuszek

opuszek;
1. wypukła, końcowa część palca u ludzi i łap niektórych zwierząt;
2. okrągła wypukłość w niektórych narządach ciała

#### Źródła:

SJP.pl

# Opuszka

opuszek;
1. wypukła, końcowa część palca u ludzi i łap niektórych zwierząt;
2. okrągła wypukłość w niektórych narządach ciała

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kuliste wydęcie na przebiegu jakiegoś długiego tworu

(1.2) anat. końcowa, zaokrąglona część palca

(1.3) anat. okrągłe wydęcie naczynia krwionośnego

(1.4) anat. zgrubienie w obrębie narządu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opuszkowy

przymiotnik od: opuszka

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z opuszką, dotyczący opuszki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opusznica

opusznica piórówka - gatunek ćmy z rodziny garbatkowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Opuszyć

1. rzadko: pokryć puchem;
2. dawniej: obszyć, obramować futrem

#### Źródła:

SJP.pl

# Opws

skrótowiec

(1.1) = Ogólne Polskie Warunki Spedycyjne

#### Źródła:

Wiktionary

# Opych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Warszawa. jedzenie

#### Źródła:

Wiktionary

# Opykać

potocznie: ograć kogoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Opylać

1. pokrywać, obsypywać coś jakimś proszkiem, zwłaszcza hodowane rośliny odpowiednimi substancjami chemicznymi;
2. pospolicie: sprzedawać (coś); spylać, opędzlowywać

czasownik przechodni niedokonany (dk. opylić)

(1.1) ogrod. roln. pokrywać rośliny sproszkowanym preparatem owadobójczym, grzybobójczym itd.

(1.2) pokrywać coś pyłem lub kurzem

(1.3) slang. sprzedawać coś; zbywać coś

(1.4) slang. zjadać coś

czasownik zwrotny niedokonany opylać się

(2.1) slang. być wartym określonych kosztów; opłacać się

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opylacz

urządzenie do opylania roślin preparatami chemicznymi w celu pobudzenia ich rozwoju lub zwalczania chwastów, szkodników itp.

- Opylacz (górnictwo) –
- Opylacz (rolnictwo) –

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opylak

chrząszcz z rodziny ryjkowcowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Opylanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opylać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opylarka

górnicze urządzenie przewoźne do opylania

#### Źródła:

SJP.pl

# Opylarz

w górnictwie: robotnik zajmujący się opylaniem i odpowiedzialny za stan zabezpieczeń przeciw pyłowi węglowemu

#### Źródła:

SJP.pl

# Opylić

1. pokryć, obsypać coś jakimś proszkiem, zwłaszcza hodowane rośliny odpowiednimi substancjami chemicznymi;
2. pospolicie: sprzedać (coś); spylić, opchnąć, opędzlować

#### Źródła:

SJP.pl

# Opypy

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. wieś w Polsce znajdująca się w województwie mazowieckim, w gminie Grodzisk Mazowiecki;

Opypy – wieś sołectwo w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie grodziskim, w gminie Grodzisk Mazowiecki.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Opypłaniec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) poznań. pogard. niedbaluch, brudas

#### Źródła:

Wiktionary

# Opyrskać

czasownik przechodni dokonany

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. ochlapać

#### Źródła:

Wiktionary

# Opytać

potocznie: zadać komuś szereg pytań; wypytać

#### Źródła:

SJP.pl

# Opytywać

potocznie: zadawać komuś szereg pytań; wypytywać, spytywać

#### Źródła:

SJP.pl

# Opył

1. opylenie roślin środkami owadobójczymi;
2. dawniej, poetycko: pył dookoła czegoś, mgiełka

#### Źródła:

SJP.pl

# Opz

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) adm. opis przedmiotu zamówienia (do przetargu)

#### Źródła:

Wiktionary

# Opzz

Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych

skrótowiec

(1.1) = polit. Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opzz-Owski

→ OPZZ

Patrz:OPZZ

#### Źródła:

SJP.pl

# Opłacać

1. dokonywać zapłaty za coś;
2. osiągać jedno kosztem drugiego, ponosić konsekwencje czegoś;
3. opłacać się - przynosić korzyść, zysk

czasownik przechodni niedokonany (dk. opłacić)

(1.1) przez pewien czas (lub kilkakrotnie) płacić za coś

czasownik zwrotny niedokonany opłacać się (dk. opłacić się)

(2.1) być wartym określonych kosztów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opłacalniej

stopień wyższy od przysłówka: opłacalnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Opłacalność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ekon. cecha, tego co przynosi zysk i jest opłacalne

#### Źródła:

Wiktionary

# Opłacalny

przynoszący zysk; intratny, rentowny, zyskowny, dochodowy, popłatny

przymiotnik

(1.1) taki, który się opłaca i przynosi zysk albo oszczędność

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opłacanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opłacać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opłacić

1. dokonać zapłaty za coś;
2. osiągnąć jedno kosztem drugiego, ponieść konsekwencje czegoś;
3. opłacić się - przynieść korzyść, zysk

czasownik przechodni dokonany (ndk. opłacać)

(1.1) dokonany od|opłacać.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opłakać

czasownik przechodni dokonany (ndk. opłakiwać)

(1.1) dokonany od|opłakiwać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opłakanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opłakać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opłakańszy

stopień wyższy od przymiotnika: opłakany

#### Źródła:

SJP.pl

# Opłakany

nędzny, godny politowania

przymiotnik

(1.1) żałosny, tragiczny, zasmucający

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opłakiwać

czasownik przechodni niedokonany (dk. opłakać)

(1.1) płakać, doznawać bólu, wyrażać go po utracie kogoś lub czegoś

#### Źródła:

Wiktionary

# Opłakiwanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|opłakiwać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Opłata

1. opłacenie czegoś;
2. kwota należna za usługi itp.

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kwota płacona za usługę, świadczenie

Opłata – kategoria finansowa oznaczająca każdą pobraną należność za świadczone usługi. Opłata jest jednostronnie określonym i odpłatnym świadczeniem pieniężnym (w przeciwieństwie do podatku, który jest nieodpłatny) o charakterze ogólnym, pobieranym od osób fizycznych i prawnych. W związku z ich odmiennością istnieje potrzeba odróżnienia opłat pobieranych w sektorze prywatnym (gdzie stanowią cenę za usługi, np. opłata bankowa, opłata pocztowa) od tych w sektorze publicznym – jako świadczeń nieekwiwalentnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opłatczany

dawniej: opłatkowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Opłatek

1. cienki płatek pszennego ciasta używany w liturgii chrześcijańskiej i przy wieczerzy wigilijnej; hostia;
2. uroczystość dzielenia się opłatkiem;
3. krążek z cienkiego ciasta zawierający lekarstwo

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) rodzaj cienkiego chleba, używanego jako hostia oraz podczas kolacji wigilijnej;

(1.2) rytuał dzielenia się opłatkiem (1.1)

(1.3) środ. przestępcze chleb

Opłatek (z łac. oblatum „dar ofiarny”) – bardzo cienki biały płatek chlebowy, przaśny (czyli niekwaszony i niesolony), wypiekany z białej mąki i wody bez dodatku drożdży, którym dzielą się chrześcijanie, zgromadzeni przy stole wigilijnym, składając sobie życzenia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opłatkorz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. rel. kościelny roznoszący opłatki przed Bożym Narodzeniem

#### Źródła:

Wiktionary

# Opłatkowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z opłatkiem, dotyczący opłatka

#### Źródła:

Wiktionary

# Opłatowy

→ opłata

Patrz:opłata

#### Źródła:

SJP.pl

# Opławiec

osiedle w Bydgoszczy

Opławiec − jednostka urbanistyczna (osiedle) miasta Bydgoszczy, położona w jego północno-zachodniej części nad Brdą.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Opłomka

rura w kotle parowym

#### Źródła:

SJP.pl

# Opłonka

opłonka stogowica - gatunek motyla z rodziny sówkowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Opłotek

opłotki;
1. wiejski płot z drewnianych żerdzi lub pędów wikliny; opłotki;
2. ograniczenie kulturowe, społeczne itp. utrudniające działanie w jakiejś sprawie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) rzad. wąska droga lub przejście przebiegające między dwoma płotami

(1.2) rzad. miejsce ogrodzone płotem

(1.3) rzad. łow. ogrodzone miejsce do którego zwabia się zwierzynę, w szczególności wilki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opłotki

opłotki;
1. wiejski płot z drewnianych żerdzi lub pędów wikliny; opłotki;
2. ograniczenie kulturowe, społeczne itp. utrudniające działanie w jakiejś sprawie

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) drewniany płot z chrustu lub żerdzi

(1.2) wąskie przejście między sąsiednimi płotami

(1.3) miejsce ogrodzone płotem

(1.4) przen. ograniczony zakres czegoś

(1.5) daw. odchylane części wejściowe dużego namiotu

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

(2.1) M., B., i W. plural|opłotek.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opłucna

błona wyściełająca wewnętrzną ściankę klatki piersiowej i pokrywająca płuca; pleura

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) anat. błona surowicza okrywająca płuca i wyściełająca wnętrze klatki piersiowej;

Opłucna (łac. pleura) – surowicza błona, w której zamknięte są płuca. Każde z płuc jest otoczone osobnym workiem opłucnej. Jest cienką i błyszczącą stale zwilżaną błoną, która ułatwia ruch płuc w czasie oddechu.

Składa się z dwóch blaszek:

- ściennej (łac. pleura parietalis), która bezpośrednio styka się z powięzią wewnątrzpiersiową, śródpiersiem i przeponą
- trzewnej (łac. pleura visceralis) pokrywającej płuco i ściśle do niego przylegającej, nazywanej także opłucną płucną (łac. pleura pulmonalis).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Opłucnowy

związany z opłucną (np. jama opłucnowa)

#### Źródła:

SJP.pl

# Opłucny

w medycynie: okalający płuca (np. błona opłucna)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z opłucną, dotyczący opłucnej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opłukać

1. płucząc, obmyć;
2. opłukać się -
a) opłukać samego siebie;
b) opłukać siebie nawzajem

#### Źródła:

SJP.pl

# Opłukanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) usunięcie zabrudzenia lub detergentu poprzez polanie wodą

#### Źródła:

Wiktionary

# Opłukiwać

czasownik przechodni niedokonany (dk. opłukać)

(1.1) umywać przez polewanie cieczą

(1.2) zalewać falami

czasownik zwrotny niedokonany opłukiwać się (dk. opłukać się)

(2.1) obmywać cieczą z zabrudzenia lub detergentu

#### Źródła:

Wiktionary

# Opłukiwanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) umywanie przez polewanie cieczą

#### Źródła:

Wiktionary

# Opłuknąć

dawniej: opłukać

#### Źródła:

SJP.pl

# Opłużać

zaopatrywać, wyposażać w pługi do odgarniania błota i śniegu

#### Źródła:

SJP.pl

# Opłużyć

zaopatrzyć w pługi do zgarniania śniegu

#### Źródła:

SJP.pl

# Opłynąć

czasownik przechodni dokonany (ndk. opływać)

(1.1) okrążyć płynąc

#### Źródła:

Wiktionary

# Opływ

ruch cieczy wokół zanurzonego w nim ciała stałego

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) fiz. ruch cieczy względem zanurzonego w niej ciała

(1.2) lotn. ruch cząstek powietrza stykających się z płaszczyznami nośnymi lub sterowymi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opływać

potocznie: pływając dotrzeć do wielu miejsc

czasownik przechodni niedokonany (dk. opłynąć)

(1.1) okrążać coś, płynąc

(1.2) otoczyć coś, spowić kogoś lub coś

(1.3) obfitować w coś

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Opływowość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest opływowe; cecha tych, którzy są opływowi

#### Źródła:

Wiktionary

# Opływowy

łagodnie zaokrąglony, wydłużony

przymiotnik jakościowy

(1.1) mający lekko zaokrąglony kształt zmniejszający opór wody lub powietrza przy poruszaniu się

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary