# Rz

skrót od: List do Rzymian - jedna z ksiąg biblijnych, wchodząca w skład Nowego Testamentu

skrót

(1.1) = bibl. List do Rzymian

- rz – dwuznak występujący w języku polskim i kaszubskim
- RZ – oznaczenie literowe Rzeszowa na tablicach rejestracyjnych pojazdów w Polsce
- Rz – skrót od Listu do Rzymian z Nowego Testamentu
- rz. – rzeka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rz.

skrót od: rzeka

skrót

(1.1) = rzeka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rz.-Kat.

skrót od: rzymskokatolicki; rzym.-kat.

#### Źródła:

SJP.pl

# Rząbiec

Rząbiec – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie włoszczowskim, w gminie Włoszczowa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

8 września 1944 miała tam miejsce partyzancka bitwa pod Rząbcem między oddziałami Brygady Świętokrzyskiej a oddziałem Armii Ludowej i grupą partyzantów sowieckich.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rząch

potocznie: stary, bezużyteczny przedmiot lub pojazd; rzęch, grat, gruchot, rupieć

#### Źródła:

SJP.pl

# Rząd

1. zbiór elementów ułożonych obok siebie poziomo; szereg;
2. jednostka w systematyce organizmów żywych;
3. ozdobna uprząż końska

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) polit. wykonawczy organ państwa zajmujący się jego finansami oraz prowadzący jego politykę wewnętrzną i zagraniczną;

(1.2) jęz. przypadek deklinacji, w którym znajduje się wyraz będący określeniem danego

(1.3) sprawowanie władzy

(1.4) grupa ludzi lub elementów umieszczona obok siebie jeden za drugim lub jeden obok drugiego

(1.5) biol. w systematyce: jednostka obejmująca rodziny;

(1.6) pot. rząd (1.4) foteli na widowni

(1.7) mat. fiz. pozycja względem przecinka dziesiętnego najstarszej cyfry w zapisie danej liczby

(1.8) jeźdz. kompletny osprzęt do jazdy konnej;

(1.9) roln. ogrod. rośliny uprawne posadzone i rosnące w jednej linii

w polityce:

- rząd – aparat administracji albo organ sprawujący władzę wykonawczą (w Polsce: Rada Ministrów)
  - reżim, w znaczeniu ujemnym
  - rząd federalny
  - rząd koalicyjny
  - rząd większościowy
  - rząd mniejszościowy
  - rząd jedności narodowej
  - rząd technokratyczny
  - rząd tymczasowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzad.

skrót od: rzadki, rzadko (czytany jako cały, odmienny wyraz)

#### Źródła:

SJP.pl

# Rządca

1. osoba zarządzająca czymś;
2. administrator nieruchomości, prywatnego majątku ziemskiego w przedwojennej Polsce

#### Źródła:

SJP.pl

# Rządczyni

1. przestarzałe: żona rządcy;
2. dawniej: kobieta rządząca, kierująca czymś

#### Źródła:

SJP.pl

# Rządek

zdrobnienie od: rząd; rządzik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: rząd

(1.2) ogrod. niewielkie rzędy roślin uprawnych rosnące w jednej linii

(1.3) gw-pl|Kraków, Warszawa. sześć małych bułek tworzących całość

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rządkami

zdrobnienie od: rząd; rządzik

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzadki

1. występujący w dużych odstępach czasu; nieczęsto spotykany; wyjątkowy; szczególny;
2. składający się z elementów znajdujących się daleko od siebie lub w dużych odstępach; rozproszony;
3. mający papkowatą lub płynną konsystencję; ciekły; płynny

przymiotnik

(1.1) zachodzący rzadko

(1.2) półpłynny, mający półpłynną konsystencję

(1.3) o elementach rozmieszczonych we względnie dużych odstępach

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzadkie

1. występujący w dużych odstępach czasu; nieczęsto spotykany; wyjątkowy; szczególny;
2. składający się z elementów znajdujących się daleko od siebie lub w dużych odstępach; rozproszony;
3. mający papkowatą lub płynną konsystencję; ciekły; płynny

#### Źródła:

SJP.pl

# Rządkiem

zdrobnienie od: rząd; rządzik

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzadko

przysłówek

(1.1) prawie nigdy, z dużymi odstępami czasowymi między kolejnymi wydarzeniami

(1.2) o elementach w zbiorze: daleko od siebie

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzadkopióry

mający rzadkie pióra

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzadkość

1. cecha prawie wszystkich dóbr potrzebnych człowiekowi, polegająca na ograniczonej ich ilości w danym czasie w stosunku do zapotrzebowania na nie
2. coś niezwykłego, nieczęsto spotykanego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) coś, co jest rzadkie, nietypowe, zdarza się/występuje rzadko

Rzadkość – pojęcie w ekonomii, oznaczające ograniczoną ilość zasobów w stosunku do potrzeb.

Rozbieżność pomiędzy nieograniczonymi potrzebami a ograniczonymi zasobami, służącymi ich zaspokajaniu powoduje, że nie wszystkie potrzeby będą mogły być zaspokojone jednocześnie. Potrzeby pozostają względem siebie w stosunku konkurencyjnym – zaspokojenie jednej oznacza konieczność rezygnacji z zaspokojenia określonej części pozostałych potrzeb. Tym samym rzadkość zmusza do racjonalnego gospodarowania dostępnymi zasobami celem zaspokojenia konkurencyjnych potrzeb.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzadkoskurcz

spowolnienie skurczów serca poniżej 60 na minutę; bradykardia

Bradykardia (łac. bradycardia) – stan, kiedy częstość akcji serca wynosi poniżej 60 razy na minutę (według Konturka). Leczenia wymaga tylko bradykardia objawowa, tzn. powodująca np. omdlenia, utraty przytomności itp. Bradykardia może prowadzić do asystolii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzadkowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzadkowłosy

mający rzadkie włosy

przymiotnik relacyjny

(1.1) taki, który ma rzadkie, mizerne włosy lub takąż sierść

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rządniej

stopień wyższy od przysłówka: rządnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Rządniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: rządny

#### Źródła:

SJP.pl

# Rządny

1. dawniej: umiejący dobrze gospodarować, zarządzać czymś; gospodarny;
2. dawniej: porządny

przymiotnik

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. brzydki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rządokracja

system rządzenia, w którym cała władza należy do rządu

#### Źródła:

SJP.pl

# Rządowy

→ rząd (organ zarządzający państwem)

przymiotnik

(1.1) związany z rządem, wywodzący się z rządu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzadszy

stopień wyższy od przymiotnika: rzadki

#### Źródła:

SJP.pl

# Rządy

1. naczelny organ wykonawczy w państwie; rada ministrów;
2. sprawowanie władzy, zwierzchnictwo

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) sprawowanie władzy, władanie

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

(2.1) M., B. i W. lm. od: rząd

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rządząca

sprawować władzę, rozkazywać

#### Źródła:

SJP.pl

# Rządzący

sprawować władzę, rozkazywać

#### Źródła:

SJP.pl

# Rządzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|rządzić.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Rządzić

sprawować władzę, rozkazywać

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) sprawować władzę, panować

(1.2) kierować czymś, zarządzać

(1.3) jęz. wiązać z wyrazem określanym jedną z form wyrazu określającego

czasownik zwrotny niedokonany rządzić się

(2.1) postępować według swojej woli, upodobania

(2.2) być rządzonym, władanym, kierowanym przez kogoś

(2.3) kierować się w swoim postępowaniu

(2.4) pot. prowadzić interesy, zarządzać pieniędzmi lub mieniem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzadziej

stopień wyższy od przysłówka: rzadko

#### Źródła:

SJP.pl

# Rządzik

zdrobnienie od: rząd; rządek

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzadziuchny

zdrobnienie od: rzadki; rzadziutki

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzadziutki

zdrobnienie od: rzadki; rzadziuchny

przymiotnik

(1.1) zdrobn. od: rzadki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzadzizna

wada wewnętrzna odlewu

#### Źródła:

SJP.pl

# Rządzona

sprawować władzę, rozkazywać

#### Źródła:

SJP.pl

# Rządzony

sprawować władzę, rozkazywać

#### Źródła:

SJP.pl

# Rząp

1. dolna część szybu górniczego, położona poniżej ostatniego poziomu, miejsce, gdzie zbiera się woda spływająca z szybu; rząpie, rząpik, żąp, żomp;
2. dawniej: zbiornik wody, cysterna lub basen

Rząp, rząpie, w górnictwie – najniższa część szybu usytuowana poniżej ostatniego poziomu wydobywczego w kopalni. Jest to nieeksploatowana część szybu, mająca za zadanie zbieranie ściekającej po ścianach wody. Zbierana woda jest następnie odsysana za pomocą pomp odwadniających.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rząpiarz

robotnik górniczy pracujący w płuczce kruszcowej, wybierający szlam z osadników

#### Źródła:

SJP.pl

# Rząpica

motyl z rodziny brudnic

#### Źródła:

SJP.pl

# Rząpie

dolna część szybu górniczego, położona poniżej ostatniego poziomu, miejsce, gdzie zbiera się woda spływająca z szybu; rząp, rząpik, żąp, żomp

Rząp, rząpie, w górnictwie – najniższa część szybu usytuowana poniżej ostatniego poziomu wydobywczego w kopalni. Jest to nieeksploatowana część szybu, mająca za zadanie zbieranie ściekającej po ścianach wody. Zbierana woda jest następnie odsysana za pomocą pomp odwadniających.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rząpik

dolna część szybu górniczego, położona poniżej ostatniego poziomu, miejsce, gdzie zbiera się woda spływająca z szybu; rząp, rząpie, żąp, żomp

#### Źródła:

SJP.pl

# Rząsa

nazwisko

- Antoni Rząsa (1919-1980) – rzeźbiarz
- Marcin Rząsa (ur. 1965) – rzeźbiarz, syn Antoniego
- Marek Rząsa (ur. 1957) – poseł, samorządowiec
- Michał Rząsa (1898-?) – żołnierz
- Tomasz Rząsa (ur. 1973) – piłkarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rząsieński

→ Rząśnia (wieś w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Rząska

Rząska – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Zabierzów, przy linii kolejowej nr 133 Dąbrowa Górnicza Ząbkowice – Kraków Główny.

W latach 1975–1998 Rząska administracyjnie znajdowała się w województwie krakowskim.

W roku 2021 w miejscowości mieszkało 2668 osób, z czego 51,8% mieszkańców stanowiły kobiety, a 48,2% mężczyźni.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rząśnia

wieś w Polsce

Rząśnia – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie pajęczańskim, w gminie Rząśnia.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego. Miejscowość jest siedzibą gminy Rząśnia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rząśnicki

przymiotnik od: Rząśnik

#### Źródła:

SJP.pl

# Rząśnik

nazwa kilku wsi w Polsce

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 3

- Rząśnik – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. złotoryjskim, w gminie Świerzawa
- Rząśnik – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrowskim, w gminie Stary Lubotyń
- Rząśnik – wieś w woj. mazowieckim, w pow. wyszkowskim, w gminie Rząśnik

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzaz

ślad na drzewie powstający po przejściu piły

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzażka

dawniej: piłeczka dla dzieci do tarcia drzewa; żażka

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzec

podniośle: powiedzieć, przemówić

czasownik

(1.1) o koniu: wydawać charakterystyczny głos

(1.2) przen. pot. śmiać się głośno, hałaśliwie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzęch

potocznie: stary, bezużyteczny przedmiot lub pojazd; rząch, grat, gruchot, rupieć

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) pot. stary, wyeksploatowany pojazd mechaniczny lub urządzenie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeciądz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) stpol. łańcuch

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzecin

Rzecin – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie szamotulskim, w gminie Wronki.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

Zabudowa wpasowana w łuk wydmowy, skoncentrowana przy szosie, peryferyjne przysiółki rozproszone (np. Plany). Wieś założona w 1697 (Rzecień). Był to typ wioski przejściowej do osad olęderskich. Jezioro Rzecińskie było natomiast wspominane już w 1279 jako dobro dominikańskie zakonników z Wronek (połowy ryb). 28 sierpnia 1939 miały tu miejsce wystąpienia antyniemieckie, za co w latach 1939 i 1940 aresztowano jedenastu Polaków rzecińskich (sześciu z nich zamordowano). Pomnikowe lipy drobnolistne o obwodach 260 i 390 cm (przy dawnej szkole).

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzecki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzecz

przedmiot materialny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wytwór materialny, przedmiot

(1.2) sprawa, problem, zagadnienie

(1.3) temat, treść, wątek

(1.4) zadanie, obowiązek, czynność

(1.5) zakres, dziedzina, dział

(1.6) wydarzenie, fakt, okoliczność

(1.7) przedsięwzięcie, zamiar, plan, czyn

(1.8) filoz. desygnat

(1.9) daw. rozmowa, gadanie, mówienie

forma czasownika.

(2.1) 2. os. lp. rozk. od: rzec

Rzecz, substancja pierwsza, byt jednostkowy (łac. res) – kategoria przedmiotów, od innych przedmiotów (np. zdarzeń czy relacji) różniących się tym, że:

1. posiadają autonomię bytową (istnieją samodzielnie) – przy czym jest przedmiotem sporu, czy autonomia bytowa rzeczy jest pełna. Ci, którzy odmawiają rzeczom pełnej autonomii bytowej czasem redukują je do innych kategorii przedmiotów.
2. są jednostkowe (zob. przedmiot jednostkowy)
3. są fizyczne (zob. (2) i (3) łącznie: przedmiot konkretny)
4. posiadają zupełną charakterystykę.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzecz.

skrót od: rzeczownik, rzeczownikowy

skrót

(1.1) = eduk. błąd rzeczowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeczek

rzęsorek rzeczek - niewielki ssak owadożerny z rodziny ryjówkowatych zamieszkujący biotopy wilgotne

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeczenica

wieś w Polsce

Rzeczenica (kaszub. Réknicô, niem. Stegers) – wieś gminna w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie człuchowskim, w gminie Rzeczenica przy skrzyżowaniu drogi krajowej nr 25 z drogą wojewódzką 202. Wieś jest siedzibą sołectwa Rzeczenica, w którego skład wchodzą również miejscowości Bagnica i Lestnica.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzeczenicki

przymiotnik od: Rzeczenica

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|rzec.

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeczka

mała rzeka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. mała rzeka

(1.2) wąska rzeka

- Rzeczka – wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie wałbrzyskim, w gminie Walim

5 cieków w Polsce:

- Rzeczka – potok, dopływ Kocońki
- Rzeczka – potok, dopływ Stryszówki
- Rzeczka – potok, dopływ Rudy
- Rzeczka – struga, dopływ Uherki
- Rzeczka – struga, dopływ Człopicy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzęczkowo

Rzęczkowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie toruńskim, w gminie Zławieś Wielka. Wieś leży na położona jest na skraju Pradoliny Toruńsko-Eberswaldzkiej. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 701 mieszkańców. Jest dziewiątą co do wielkości miejscowością gminy Zławieś Wielka.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzeczkowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzecznictwo

1. występowanie w czyimś imieniu;
2. występowanie w obronie lub w celu poparcia jakiejś sprawy

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) występowanie jako obrońca bądź rzecznik kogoś lub czegoś, popieranie jakiejś sprawy

(1.2) wypowiadanie się w imieniu jakiejś innej osoby

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeczniczka

1. kobieta występująca w obronie kogoś lub czegoś;
2. kobieta występująca w imieniu kogoś innego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) polit. urz. kobieta występująca, przemawiająca w czyimś imieniu, reprezentująca publicznie jakiegoś wysokiego rangą urzędnika lub instytucję

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeczniczy

→ rzecznik

Patrz:rzecznik

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzecznik

1. osoba występująca w obronie kogoś lub czegoś;
2. osoba występująca w imieniu kogoś innego

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) książk. osoba występująca w obronie kogoś lub czegoś, popierająca jakąś sprawę

(1.2) polit. urz. osoba występująca, przemawiająca w czyimś imieniu, reprezentująca publicznie jakiegoś wysokiego rangą urzędnika lub instytucję;

(1.3) hist. w dawnej Polsce: obrońca sądowy, prawnik prowadzący sprawę w imieniu klienta

- ombudsman (pol. rzecznik) – określenie pochodzące z języka szwedzkiego, określające niezależnego urzędnika, do którego można się odwoływać po wyczerpaniu możliwości prawnych.

Konstytucyjni rzecznicy w Polsce:

- Rzecznik Praw Dziecka
- Rzecznik Praw Obywatelskich

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzecznikować

pełnić funkcję rzecznika

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzecznikowski

→ rzecznik

Patrz:rzecznik

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeczniów

wieś w Polsce

Rzeczniów – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie lipskim, w gminie Rzeczniów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa radomskiego.

Miejscowość jest siedzibą gminy Rzeczniów oraz rzymskokatolickiej parafii św. Restytuta i Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzeczniowski

przymiotnik od: Rzeczniów

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeczny

dotyczący rzeki; żyjący w rzece; związany z rzeką

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do rzeki, związany z rzeką

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeczony

(wyżej, wcześniej) wspomniany, cytowany, przytoczony, wymieniony

przymiotnik relacyjny

(1.1) ten, o którym wcześniej wspomniano

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeczowiej

stopień wyższy od przysłówka: rzeczowo

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeczówka

potocznie: wydatek rzeczowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeczownik

1. część mowy obejmująca wyrazy oznaczające ludzi, zwierzęta, przedmioty, cechy, czynności i stany;
2. wyraz należący do tej części mowy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gram. część mowy umożliwiająca rozróżnianie przedmiotów, osób, zwierząt, pojęć itp. poprzez nadanie im nazw lub imion;

Rzeczownik – samodzielna składniowo i semantycznie odmienna część mowy nazywająca rzeczy, obiekty, miejsca, osoby, czynności, organizmy, zjawiska i pojęcia abstrakcyjne. Rzeczownik w języku polskim pełni funkcję głównie podmiotu w zdaniu; może też pełnić funkcję dopełnienia, okolicznika, przydawki lub orzecznika. Może odmieniać się przez liczby i przypadki, występuje w rodzajach. Odmianę rzeczowników przez przypadki określa się mianem deklinacji. Istnieje także grupa rzeczowników całkowicie nieodmiennych (np. atelier, kiwi, bikini, taxi, kakadu, kamikaze itp.). Rzeczownik tworzy związki składniowe i semantyczne z rzeczownikami (zaimkami rzeczownymi), przymiotnikami (zaimkami przymiotnymi), liczebnikami (zaimkami liczebnymi) i czasownikami lub (rzadko) przysłówkami (zaimkami przysłówkowymi).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeczownikować

rzadko: rzeczownikować się - przekształcać się w rzeczownik; substantywizować się

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeczownikowo

przysłówek

(1.1) w sposób właściwy rzeczownikowi

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeczownikowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) gram. odnoszący się do rzeczownika, związany z rzeczownikiem

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeczowny

przymiotnik relacyjny

(1.1) jęz. zastępujący rzeczownik lub wyrażony za pomocą rzeczownika albo zaimka w jego funkcji

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeczowo

przysłówek

(1.1) w sposób rzeczowy

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeczowość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co jest rzeczowe

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeczowy

przymiotnik

(1.1) odnoszący się do rzeczy (a nie osób)

(1.2) dotyczący treści (a nie strony formalnej)

(1.3) wolny od emocji, uprzedzeń

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeczoznawca

osoba powołana do wydawania specjalistycznych orzeczeń lub opinii w sprawach spornych

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba wydająca orzeczenia w sprawach dotyczących jego kompetencji, a niejasnych dla innych

Rzeczoznawca – tytuł przyznawany na podstawie odpowiednich przepisów szczególnych osobom o wysokich kwalifikacjach i odpowiednio dużym, udokumentowanym doświadczeniu w określonej dziedzinie i specjalności zawodowej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeczoznawczy

związany z działalnością polegającą na wydawaniu specjalistycznych orzeczeń lub opinii w sprawach spornych

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeczoznawczyni

specjalistka powoływana do wydawania opinii w sprawach spornych, wchodzących w zakres jej kwalifikacji; ekspertka; biegła

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeczoznawstwo

działalność polegająca na wydawaniu specjalistycznych orzeczeń lub opinii w sprawach spornych

Rzeczoznawca – tytuł przyznawany na podstawie odpowiednich przepisów szczególnych osobom o wysokich kwalifikacjach i odpowiednio dużym, udokumentowanym doświadczeniu w określonej dziedzinie i specjalności zawodowej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzeczpospolita

1. forma ustroju państwowego, którego podstawą jest powoływanie władz najwyższych na czas określony, w drodze wyborów;
2. państwo o takiej formie ustroju (określenie używane nieomal wyłącznie w odniesieniu do państwa polskiego)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) książk. tradycyjna nazwa państwa polskiego;

Rzeczpospolita – staropolskie określenie państwa co do zasady o republikańskim ustroju politycznym (łac. Res Publica - republika, rzeczpospolita)

Rzeczpospolita w określeniach dotyczących państwa polskiego:

- Rzeczpospolita Polska – państwo polskie w latach 1918–1945 oraz od 31 grudnia 1989 do chwili obecnej
  - Rzeczpospolita (I Rzeczpospolita) – państwo polskie istniejące od roku 1454 do 1795
    - Rzeczpospolita Obojga Narodów – od roku 1569 do 1795
    - Rzeczpospolita szlachecka – jedno z określeń Rzeczypospolitej Obojga Narodów
  - II Rzeczpospolita – odrodzone państwo polskie, istniejące w latach 1918–1945. Oficjalnie Rzeczpospolita Polska
  - Rzeczpospolita Polska – oficjalna nazwa w latach 1944–1952 (pot. Polska Ludowa)
  - Polska Rzeczpospolita Ludowa (PRL) – oficjalna nazwa w latach 1952–1989
  - III Rzeczpospolita – używana nazwa Polski od 31 grudnia 1989 roku. Urzędowo Rzeczpospolita Polska

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeczułka

mała rzeka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od rzeka

(1.2) wąska rzeka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeczy

przedmiot materialny

Rzeczy (fr. Les Choses. Une histoire des années soixante ) – debiutancka powieść francuskiego pisarza Georges'a Pereca z 1965 roku, za którą otrzymał w tym samym roku Nagrodę Renaudot.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzeczyca

1. nazwa wielu miejscowości i ich części w Polsce;
2. nazwa kilku miejscowości i ich części na Białorusi;
3. nazwa kilku wsi na Ukrainie;
4. nazwa kilku rzek w Polsce

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 13, w tym 11 podstawowych

- Rzeczyca – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. polkowickim, w gminie Grębocice
- Rzeczyca – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. średzkim, w gminie Środa Śląska
- Rzeczyca – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. radziejowskim, w gminie Piotrków Kujawski
- Rzeczyca – wieś w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Międzyrzec Podlaski
- Rzeczyca – część wsi Słodków Drugi w woj. lubelskim, w pow. kraśnickim, w gminie Kraśnik
- Rzeczyca – wieś w woj. lubelskim, w pow. puławskim, w gminie Kazimierz Dolny
- Rzeczyca – wieś w woj. lubelskim, w pow. tomaszowskim, w gminie Ulhówek
- Rzeczyca – wieś w woj. lubuskim, w pow. krośnieńskim, w gminie Maszewo
- Rzeczyca – wieś w woj. lubuskim, w pow. świebodzińskim, w gminie Świebodzin
- Rzeczyca – wieś w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Zadzim
- Rzeczyca – wieś w woj. łódzkim, w pow. tomaszowskim, w gminie Rzeczyca
- Rzeczyca – część wsi Cisownica w woj. śląskim, w pow. cieszyńskim, w gminie Goleszów
- Rzeczyca – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. wałeckim, w gminie Tuczno

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzeczyce

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 3, w tym 2 podstawowe

- Rzeczyce – wieś w woj. lubelskim, w pow. biłgorajskim, w gminie Frampol
- Rzeczyce – część wsi Pawłowiczki w woj. opolskim, w pow. kędzierzyńsko-kozielskim, w gminie Pawłowiczki
- Rzeczyce – wieś w woj. śląskim, w pow. gliwickim, w gminie Rudziniec

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzeczycki

przymiotnik od: Rzeczyca

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeczysko

dawne koryto rzeki

Cieki w Polsce

- Rzeczysko – struga, dopływ Pilicy
- Rzeczysko – potok, dopływ Oleśnicy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzeczywiście

1. obiektywnie istniejący, np. rzeczywisty świat, człowiek; realny, realistyczny, prawdziwy;
2. taki, który się naprawdę zdarzył, np. rzeczywista sytuacja; realny, realistyczny, prawdziwy;
3. wyróżniający się autentycznością, np. rzeczywista przyczyna, rzeczywisty talent; autentyczny, prawdziwy, niesfałszowany;
4. w odniesieniu do tytułów, stanowisk: aktywnie w czymś uczestniczący; czynny;
5. w matematyce: liczby rzeczywiste - liczby wymierne i niewymierne

przysłówek

(1.1) zgodnie z rzeczywistością, naprawdę, faktycznie

partykuła

(2.1) w formie pytania: wyraża wątpliwość

(2.2) pokazuje zaskoczenie po uświadomieniu sobie, że wcześniejsze wątpliwości były niesłuszne

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeczywistoliczbowy

przymiotnik

(1.1) mat. dotyczący liczb rzeczywistych, związany z liczbami rzeczywistymi

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeczywistość

1. to, co rzeczywiście, obiektywnie istnieje, co jest prawdziwe; realność;
2. realia życia, warunki, w których ktoś żyje, coś się odbywa, np. rzeczywistość społeczna;
3. w informatyce: rzeczywistość wirtualna - sztuczna przestrzeń wyświetlana na ekranie komputera, pozwalająca użytkownikowi np. na znalezienie się w świecie gry komputerowej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) prawda, prawdziwość; coś, co wydarzyło się (istnieje) naprawdę; obiektywnie

(1.2) realistyczność, świat realny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeczywistszy

stopień wyższy od przymiotnika: rzeczywisty

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeczywisty

1. obiektywnie istniejący, np. rzeczywisty świat, człowiek; realny, realistyczny, prawdziwy;
2. taki, który się naprawdę zdarzył, np. rzeczywista sytuacja; realny, realistyczny, prawdziwy;
3. wyróżniający się autentycznością, np. rzeczywista przyczyna, rzeczywisty talent; autentyczny, prawdziwy, niesfałszowany;
4. w odniesieniu do tytułów, stanowisk: aktywnie w czymś uczestniczący; czynny;
5. w matematyce: liczby rzeczywiste - liczby wymierne i niewymierne

przymiotnik

(1.1) mający miejsce naprawdę

(1.2) mat. będący liczbą rzeczywistą lub przyjmujący wartości będące liczbami rzeczywistymi

(1.3) mat. powiązany z liczbami rzeczywistymi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzędami

1. zbiór elementów ułożonych obok siebie poziomo; szereg;
2. jednostka w systematyce organizmów żywych;
3. ozdobna uprząż końska

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzędem

1. zbiór elementów ułożonych obok siebie poziomo; szereg;
2. jednostka w systematyce organizmów żywych;
3. ozdobna uprząż końska

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzędkowice

Rzędkowice – wieś łańcuchowa licząca ponad sto gospodarstw w województwie śląskim, w powiecie zawierciańskim, w gminie Włodowice.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzędna

jedna z współrzędnych punktu; liczba rzeczywista określająca położenie punktu na osi rzędnych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mat. pionowa oś układu współrzędnych

(1.2) mat. liczba rzeczywista będąca drugą współrzędną w prostokątnym układzie współrzędnych, oznaczana jako y;

(1.3) geod. wielkość określająca wysokość od płaszczyzny odniesienia

Rzędna (łac. ordinata) – druga współrzędna w kartezjańskim układzie współrzędnych (zwanym też prostokątnym układem współrzędnych). Oznaczana jest przeważnie symbolem y, a jej oś symbolem OY.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzednąć

tracić gęstość, stawać się rzadkim

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzędowice

nazwa kilku wsi w Polsce

3 miejscowości w Polsce:

- Rzędowice – wieś w woj. małopolskim, w pow. miechowskim, w gminie Książ Wielki
- Rzędowice – wieś w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Koniusza
- Rzędowice – wieś w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Dobrodzień

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzędowicki

→ Rzędowice

Patrz:Rzędowice

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzędówka

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzędownik

narzędzie rolnicze do wyznaczania rzędów do sadzenia

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzędowość

→ rzędowy

Patrz:rzędowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzędowy

→ rząd (szereg)

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzędu

1. zbiór elementów ułożonych obok siebie poziomo; szereg;
2. jednostka w systematyce organizmów żywych;
3. ozdobna uprząż końska

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzędzik

krocznik rzędzik - gatunek motyla z rodziny miernikowcowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzega

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) reg-pl|Małopolska. pręga

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzegnowo

wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie gnieźnieńskim

Rzegnowo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie gnieźnieńskim, w gminie Łubowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzegnowski

→ Rzegnowo

Patrz:Rzegnowo

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzegocin

3 miejscowości w Polsce:

- Rzegocin – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Lubień Kujawski
- Rzegocin – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. buskim, w gminie Nowy Korczyn
- Rzegocin – część wsi Wielopole Skrzyńskie w woj. podkarpackim, w pow. ropczycko-sędziszowskim, w gminie Wielopole Skrzyńskie

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzegot

gwarowo:
a) rechot
b) hałas spowodowany uderzaniem w przedmioty metalowe; łoskot

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzegotać

1. gwarowo: rechotać;
2. grzechotać, wywoływać hałas, uderzając w metalowe przedmioty, dzwonki itp.

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzejowice

Rzejowice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie radomszczańskim, w gminie Kodrąb. W Rzejowicach swoje źródło ma rzeka Luciąża.

Rzejowice były wsią arcybiskupstwa gnieźnieńskiego w powiecie radomszczańskim województwa sieradzkiego w końcu XVI wieku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzeka

1. naturalny, większy ciek wodny powstały z połączenia potoków lub wypływający z jeziora, źródła lub mokradła, płynący stale lub okresowo, wpływający do morza, innej rzeki lub jeziora;
2. duża ilość obiektów poruszających się nieprzerwanym strumieniem

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. gmina w Czechach, w kraju morawsko-śląskim w powiecie Frydek-Mistek, w historycznych granicach Śląska Cieszyńskiego;

Rzeka – naturalny, powierzchniowy ciek płynący w wyżłobionym przez erozję rzeczną korycie, okresowo zalewający dolinę rzeczną. W Polsce przyjmuje się, że rzekę stanowi ciek o powierzchni dorzecza powyżej 100 km².

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzekać

dawniej: powiadać, odzywać się

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeknąć

dawniej: rzec

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzekomo

modulant, przysłówek

(1.1) tak, że coś przypomina, ale jest niewiarygodne lub nieprawdziwe

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzekomość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest rzekome; cecha tych, którzy są rzekomi

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzekomy

nieistniejący w rzeczywistości; pozorny; fałszywy

przymiotnik

(1.1) niebędący takim, za jakiego się go uważa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzekot

gwarowo: rechot; rzegot

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzekotać

gwarowo: rechotać

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzekotanie

gwarowo: rechotać

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|rzekotać.

(1.2) odgłos godowy wydawany przez żaby

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzekotka

jaskrawozielona żabka drzewna, w Polsce pod ochroną

Hyla – rodzaj płazów bezogonowych z podrodziny Hylinae w rodzinie rzekotkowatych (Hylidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzekuń

wieś w Polsce w województwie mazowieckim

Rzekuń – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ostrołęckim, w gminie Rzekuń.

Miejscowość jest siedzibą gminy Rzekuń.

Rzekuń położony jest w ziemi łomżyńskiej na Mazowszu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzekuński

związany z Rzekuniem, dotyczący Rzekunia

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzekłem

wykrzyknik

(1.1) powiedziałem, wydałem polecenie (i tak ma się stać); koniec dyskusji

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzem.

skrót od: rzemiosło, rzemieślniczy

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzemień

pas, pasek skórzany

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) pasek z odpowiednio wyprawionej grubej skóry używany do wiązania, mocowania czegoś;

Rzemień – odpowiednio wyprawiona i wysuszona skóra zwierzęca cięta w postaci pasów lub pasków o różnej szerokości.

Rzemienie wykazują znaczną wytrzymałość mechaniczną i dawniej były szeroko stosowane w wielu sprzętach i urządzeniach domowego użytku (sandały, przegub cepa, uprząż końska, element łączeniowy pasa w przekładni pasowej, itp.). Bardzo często rzemieni używano też do wiązania różnych rzeczy (także w roli troków).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzemienica

rodzaj drzewa lub krzewu rosnącego w Tasmanii; Eucryphia lucida

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Eucryphia lucida|ref=tak., rodzaj krzewów lub drzew z rodziny radziliszkowatych rosnących na Tasmanii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzemienicowy

→ rzemienica, np. miód rzemienicowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzemieniec

tasiemiec zaliczany do liguli, pasożytujący w jelicie ptaków wodnych; larwy rzemieńca pasożytują w jamie ciała ryb, głównie karpiowatych, wywołując chorobę ligulozę

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzemieniecki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzemienny

zrobiony z grubej skóry

przymiotnik

(1.1) wykonany z rzemienia, spleciony z rzemieni

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzemienowice

Rzemienowice – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kazimierskim, w gminie Opatowiec.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego. W 2014 Gmina Opatowiec wydała ilustrowaną monografię gminy i jej sołectw.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzemieślnictwo

1. rzadko: praca rzemieślnika, wytwórczość rzemieślnicza; rzemiosło;
2. dawniej: ogół rzemieślników

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) ogół rzemieślników

Rzemiosło – zawodowe wykonywanie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną, posiadającą udokumentowane kwalifikacje do wykonywania danej działalności gospodarczej we własnym imieniu i na swój rachunek, przy zatrudnieniu niewielkiej liczby pracowników, których praca ma na celu wspieranie działalności rzemieślnika.O tym, czy dana działalność jest rzemiosłem decydują jej właściwości, charakter, niewielka skala i rozmiar oraz brak cechy uciążliwości środowiskowej oraz społecznej typowej dla działalności przemysłowej lub też produkcyjnej w znacznym rozmiarze. Jako przykład rzemiosła można podać artystyczny wyrób cegieł prowadzony w niewielkim rozmiarze, a jako działalność przemysłową – produkcję materiałów budowlanych w specjalnie przeznaczonych do tego urządzeniach prowadzoną w znacznych rozmiarach w sposób zorganizowany i ciągły.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzemieślniczka

kobieta produkująca lub naprawiająca różne przedmioty ręcznie lub z udziałem prostych narzędzi

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta uprawiająca rzemiosło

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzemieślniczo

przymiotnik

(1.1) w sposób rzemieślniczy

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzemieślniczy

dotyczący rzemiosła, rzemieślnika

przymiotnik

(1.1) odnoczący się do rzemieślnika lub rzemiosła

(1.2) dotyczący umiejętności warsztatowych artysty lub strony technicznej dzieła

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzemieślnik

drobny wytwórca produkujący lub naprawiający różne przedmioty ręcznie lub z udziałem prostych narzędzi

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba uprawiająca rzemiosło (zajmująca się drobną wytwórczością lub naprawą, posiadająca warsztat rzemieślniczy)

Rzemieślnik – człowiek zajmujący się rzemiosłem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzemiński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzemiosło

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) drobna wytwórczość przemysłowa, polegająca na wytwarzaniu i naprawie przedmiotów codziennego użytku przy pomocy ręcznych narzędzi i prostych maszyn; także: umiejętność prowadzenia takiej działalności

(1.2) umiejętności warsztatowe artysty, obejmujące technikę tworzenia i znajomość formy dzieła

(1.3) pogard. twórczość o niskich walorach artystycznych

(1.4) pot. zawód, profesja, zajęcie

Rzemiosło – zawodowe wykonywanie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną, posiadającą udokumentowane kwalifikacje do wykonywania danej działalności gospodarczej we własnym imieniu i na swój rachunek, przy zatrudnieniu niewielkiej liczby pracowników, których praca ma na celu wspieranie działalności rzemieślnika.O tym, czy dana działalność jest rzemiosłem decydują jej właściwości, charakter, niewielka skala i rozmiar oraz brak cechy uciążliwości środowiskowej oraz społecznej typowej dla działalności przemysłowej lub też produkcyjnej w znacznym rozmiarze. Jako przykład rzemiosła można podać artystyczny wyrób cegieł prowadzony w niewielkim rozmiarze, a jako działalność przemysłową – produkcję materiałów budowlanych w specjalnie przeznaczonych do tego urządzeniach prowadzoną w znacznych rozmiarach w sposób zorganizowany i ciągły.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzemlik

rodzaj chrząszczy z rodziny kózek; groźne szkodniki drzew

Rzemlik (Saperda) – rodzaj chrząszczy z rodziny kózkowatych i podrodziny zgrzypikowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzempoła

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) przest. rzępoła

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzemyczek

zdrobnienie od: rzemyk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: rzemień

(1.2) drobny rzemień

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzemyk

skórzany, cienki paseczek, sznureczek

Rzemień – odpowiednio wyprawiona i wysuszona skóra zwierzęca cięta w postaci pasów lub pasków o różnej szerokości.

Rzemienie wykazują znaczną wytrzymałość mechaniczną i dawniej były szeroko stosowane w wielu sprzętach i urządzeniach domowego użytku (sandały, przegub cepa, uprząż końska, element łączeniowy pasa w przekładni pasowej, itp.). Bardzo często rzemieni używano też do wiązania różnych rzeczy (także w roli troków).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzemykowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzemykowy

→ rzemyk

Patrz:rzemyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzep

rodzaj zapięcia

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

(1.1) owoc łopianu, pokryty małymi haczykami, łatwo czepiający się ubrań i futer

(1.2) pot. zapięcie z tkaniny velcro

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

(2.1) D. lm. od: rzepa

- rzep – owoc łopianu pokryty haczykami, które wczepiają się w futro zwierząt, roznoszących w ten sposób jego nasiona,
- rzep – potoczne określenie materiału o nazwie handlowej Velcro, wynalazek mający postać taśmy pokrytej małymi haczykami, które wczepiają się w drugą pokrytą tkaniną taśmę tworząc razem połączenie łatwe do rozpinania i zapinania, wykorzystywane w produkcji odzieży, sprzętu sportowego i innych przedmiotach powszechnego użytku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzepa

roślina warzywna z rodziny krzyżowych

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) pot. publ. dziennik „Rzeczpospolita”;

Kapusta właściwa typowa, rzepa właściwa typowa, najczęściej jednak nazywana w skrócie rzepą (Brassica rapa subsp. rapa) – podgatunek kapusty właściwej, należący do rodziny kapustowatych (dawniej zwanej rodziną krzyżowych). Znany jest wyłącznie z uprawy, nie rośnie dziko.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzępajło

rzadko: grajek brzdąkający nieumiejętnie na jakimś instrumencie; rzępoła

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzepak

jednoroczna roślina zielna

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) bot. roln. roślina oleista o jasnożółtych kwiatach, uprawiana także na paszę zieloną;

Rzepak (Brassica napus L. var. napus) – odmiana kapusty rzepak. Występuje tylko w uprawie. Dość często dziczeje z upraw, ale jest tylko efemerofitem. Status we florze Polski: efemerofit, kenofit. Prawdopodobnie jest mieszańcem kapusty warzywnej (Brassica oleracea) i kapusty właściwej (Brassica rapa). Jest uprawiany głównie w krajach Eurazji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzepakowy

przymiotnik

(1.1) roln. związany z rzepakiem

(1.2) kulin. otrzymany wytworzony z rzepaku

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzepczyno

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzepczyński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzepecki

nazwisko

Nazwisko polskie.

- Adam Rzepecki (ur. 1996) – kierowca wyścigowy
- Adam Rzepecki (ur. 1950) – performer, fotograf
- Jan Rzepecki (1899–1983) – historyk
- Kajetan Władysław Rzepecki (1800-1892) – kapitan kosynierów
- Karol Rzepecki (1865–1931) – księgarz
- Kazimierz Rzepecki (1866–1902) – pisarz
- Ludwik Rzepecki (1832–1894) – księgarz
- Łukasz Rzepecki (ur. 1992) – poseł na Sejm VIII kadencji
- Onufry Rzepecki (1787–1831) – podpułkownik
- Ryszard Rzepecki (1941–2009) – fotoreporter
- Stanisław Rzepecki (zm. 1716) – wojski lubelski
- Zbigniew Rzepecki (1901–1972) – architekt

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzepedź

wieś w Polsce

Rzepedź – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie sanockim, w gminie Komańcza. Leży na pograniczu Beskidu Niskiego i Bieszczadów. Składa się z dwóch części: historycznej w dolinie potoku Rzepedka oraz późniejszej, przemysłowej u zbiegu rzek Osławy i Osławicy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzepiara

środowiskowo: kobieta fotografująca się na tle pola rzepaku i publikująca tego typu zdjęcia w mediach społecznościowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzepicha

roślina z rodziny krzyżowych, rzodkiew rosnąca dziko w miejscach podmokłych, na łąkach i na namulistych brzegach wód

Rzepicha (Rzepka) – wzmiankowana w Kronice Galla Anonima żona Piasta, protoplasty dynastii Piastów, i matka Siemowita.

Postać Rzepichy pojawiała się w źródłach zawsze obok męża, a jej wątek nie był rozbudowywany. Samo imię ma formę zdrobniałą i pochodzi od rzepy z przyrostkiem pomniejszającym.

Jest centralną postacią powieści Franciszka Salezego Jezierskiego o tytule „Rzepicha, matka królów”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzepień

rzadka roślina, rosnąca w miejscach ruderalnych i cieplejszych regionach Polski

Rzepień (Xanthium L.) – rodzaj roślin z rodziny astrowatych. Obejmuje w zależności od ujęcia systematycznego od dwóch do ponad 20 gatunków. Rośliny te są szeroko rozprzestrzenione rosnąc naturalnie na obu kontynentach amerykańskich, w południowej Eurazji i północnej Afryce, a poza tym introdukowane na pozostałych obszarach wszystkich kontynentów z wyjątkiem Antarktydy. W Polsce jako introdukowane i zadomowione rosną trzy gatunki: rzepień kolczasty X. spinosum, rzepień pospolity X. strumarium i rzepień włoski X. orientale.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzepiennicki

przymiotnik od: Rzepiennik Strzyżewski

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzepik

roślina oleista z rodziny różowatych

Rzepik (Agrimonia L.) – rodzaj roślin należących do rodziny różowatych. Według różnych ujęć liczy około 10–21 gatunków występujących w strefie klimatu umiarkowanego na półkuli północnej oraz na obszarach górskich w strefie równikowej. Rośliny te rosną na łąkach i w murawach. Niektóre gatunki były w przeszłości wykorzystywane leczniczo oraz jako źródło żółtego barwnika.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzepin

miasto w Polsce

Rzepin (niem. Reppen) – miasto w woj. lubuskim, w powiecie słubickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Rzepin.

Rzepin uzyskał lokację miejską przed 1329 rokiem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzepinek

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 2

- Rzepinek – wieś w woj. lubuskim, w pow. słubickim, w gminie Rzepin
- Rzepinek – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. starachowickim, w gminie Pawłów

## Zobacz też

- Rzepin

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzepinianin

mieszkaniec Rzepina

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzepinianka

mieszkanka Rzepina

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzepiński

przymiotnik od: Rzepin

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Rzepinem, dotyczący Rzepina

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzepiska

W Polsce

- Rzepiska – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. radziejowskim, w gminie Piotrków Kujawski
- Rzepiska – wieś w woj. małopolskim, w pow. tatrzańskim, w gminie Bukowina Tatrzańska
- Rzepiska – wieś w woj. podlaskim, w pow. hajnowskim, w gminie Hajnówka
- Rzepiska – osada w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Stężyca
- Rzepiska – osada w woj. pomorskim, w pow. kościerskim, w gminie Lipusz
- Rzepiska – część wsi Wojska w woj. śląskim, w pow. tarnogórskim, w gminie Tworóg
- Rzepiska – niestandaryzowana część wsi Wandynowo w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie radziejowskim, w gminie Bytoń

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzepka

1. mała, spłaszczona kość wchodząca w skład stawu kolanowego, chroniąca kolano przed urazami;
2. mała rzepa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: rzepa

(1.2) anat. nieduża kość chroniąca staw kolanowy u wielu czworonogów, również u człowieka

(1.3) zool. część odnóża stawonoga między udem a golenią

Rzepka (łac. patella) – element kończyny lub odnóża zwierząt.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzepkowski

nazwisko

- Henryk Rzepkowski (1921–2000) – polski oficer, generał brygady WP, zastępca dowódcy Marynarki Wojennej 1967–1983
- Mirosław Rzepkowski (ur. 1959) – polski wojskowy, rolnik i sportowiec specjalizujący się w strzelectwie

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzepkowy

→ rzepka

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z rzepką, dotyczący rzepki

Patrz:rzepka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeplin

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 4

- Rzeplin – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wrocławskim, w gminie Żórawina
- Rzeplin – wieś w woj. lubelskim, w pow. tomaszowskim, w gminie Ulhówek
- Rzeplin – wieś w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Skała
- Rzeplin – wieś w woj. podkarpackim, w pow. jarosławskim, w gminie Pruchnik

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzepliński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzepnica

roślina z rodziny krzyżowych o drobnych, lirowatych liściach i żółtych kwiatach, pospolita w całej Polsce; gorczyca; ognicha

Rzepnica (kaszub. Rzepnica; niem. Sepnitz) – wieś kaszubska w Polsce na Pojezierzu Bytowskim położona w województwie pomorskim, w powiecie bytowskim, w gminie Bytów przy 228. Na terenie wsi znajduje się jezioro Rzepnica oraz wiele lasów. Wieś bezpośrednio przylega do Bytowa i stanowi już właściwie jego północno-wschodnie przedmieście.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzepnik

motyl z rodziny bielinkowatych, szkodnik niektórych upraw; bielinek rzepnik

- Rzepnik – wieś w województwie podkarpackim, powiecie krośnieńskim, gminie Wojaszówka
- Rzepnik – potok w województwie małopolskim, powiecie krakowskim, gminie Mogilany

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzępolenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pot. granie na instrumencie muzycznym w sposób nieumiejętny

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzępolić

potocznie: grać nieumiejętnie na jakimś instrumencie; pitolić, dyndolić, dryndolić, brząkać

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) lekcew. grać nieumiejętnie na jakimś instrumencie, zwłaszcza strunowym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzępolista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ktoś, kto rzępoli

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzepowy

→ rzep, → rzepa

Patrz:rzep, → rzepa

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzępoła

(r. męski) grajek brzdąkający nieumiejętnie na jakimś instrumencie; rzępajło

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pejor. kiepski muzyk

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzepołuch

gatunek małego ptaka z rodziny łuszczakowatych; makolągwa żółtodzioba

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ornit. nazwa systematyczna|Carduelis flavirostris|ref=tak., ptak z rodziny ziarnojadów;

Rzepołuch, makolągwa żółtodzioba (Linaria flavirostris) – gatunek małego ptaka z rodziny łuszczakowatych (Fringillidae), zamieszkujący Wyspy Brytyjskie, Półwysep Skandynawski, Kaukaz oraz zachodnią i środkową Azję.

W Polsce nielicznie pojawia się na przelotach (IX–XII i III–IV) i zimuje; lokalnie może być średnio liczny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzerzęczyce

Rzerzęczyce – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie częstochowskim, w gminie Kłomnice.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego. Miejscowość liczy ok. 1,8 tys. mieszkańców, co stawia ją na drugim miejscu w gminie pod względem liczby ludności.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzęsa

1. (zwykle w lm - rzęsy) krótki, sztywny włosek wyrastający na brzegu powieki, osłaniający oko przed ciałami obcymi;
2. pływająca roślina wodna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) anat. kosmet. jeden z włosów rosnący na brzegu powieki;

(1.2) bot. nazwa systematyczna|Lemna|L.|ref=tak., rodzaj roślin unoszący się na powierzchni wody;

(1.3) bot. roślina z rodzaju rzęsa (1.2)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rześć

rodzaj roślin z rzędu wiechlinowców, występujący w około 90 gatunkach

#### Źródła:

SJP.pl

# Rześciowate

o cechach rześciowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rześciowaty

o cechach rześciowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Rześciowce

przedstawiciel rzędu roślin okrytonasiennych

#### Źródła:

SJP.pl

# Rześciowiec

przedstawiciel rzędu roślin okrytonasiennych

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęsiak

rodzaj mszaków z rzędu meszkowców

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęsiakowate

rodzina mszaków z rzędu meszkowców

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęsielnica

chrząszcz z rodziny stonkowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęsinowiec

kraśnik rzęsinowiec - motyl z rodziny kraśnikowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzesiowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęsiściej

stopień wyższy od przysłówków: rzęsiście, rzęsisto

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęsistek

Rzęsistek (Trichomonas) – rodzaj protistów zwierzęcych występujących w środowisku jako pasożyty lub nieszkodliwi współbiesiadnicy.

Przedstawiciele

- Trichomonas foetus rzęsistek bydlęcy – powoduje u bydła trychomonadozę czyli rzęsistkowicę.
- Trichomonas gallinae – powoduje trychomonadozę górnych odcinków przewodu pokarmowego gołębi i kurowatych
- Trichomonas gallinarum – powoduje trychomonadozę jelit ślepych kurowatych.
- Trichomonas hominis rzęsistek jelitowy – powoduje rzęsistkowicę przewodu pokarmowego.
- Trichomonas suis rzęsistek świński – powoduje u świń trychomonadozę czyli rzęsistkowicę.
- Trichomonas tenax rzęsistek policzkowy – powoduje rzęsistkowicę jamy ustnej.
- Trichomonas vaginalis rzęsistek pochwowy – pasożyt człowieka przenoszony drogą płciową i powodujący, zwłaszcza u kobiet, stany zapalne dróg rodnych (rzęsistkowicę).

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzęsistkowica

choroba wywoływana przez rzęsistki, przenoszona drogą płciową

Rzęsistkowica (trychomonadoza łac. trichomonadosis, ang. trichomoniasis) – choroba pasożytnicza dróg moczowo-płciowych człowieka i zwierząt wywoływana przez pierwotniaki z rodzaju Trichomonas (rzęsistki), przenoszona głównie drogą płciową.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzęsistkowy

→ rzęsistka

Patrz:rzęsistka

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęsistość

cecha czegoś gęsto skupionego, występującego w dużej ilości

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęsistszy

stopień wyższy od przymiotnika: rzęsisty

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęsisty

występujący w dużej ilości, gęsto skupiony, bardzo intensywny

przymiotnik

(1.1) występujący w dużej ilości lub w silnym natężeniu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzęska

1. zdrobnienie od: rzęsa (w znaczeniu: krótki, sztywny włosek wyrastający na brzegu powieki);
2. nitkowata, króciutka wypustka plazmatyczna występująca na komórkach nabłonkowych zwierząt wielokomórkowych;
3. u jednokomórkowych roślin wodnych i pierwotniaków: jeden z wielu bardzo licznych nitkowatych tworów umożliwiających im poruszanie się

Rzęski – (łac. cilium) organellum ruchu, cienkie wyrostki cytoplazmatyczne, osadzone na ciałkach podstawowych. Występują w niektórych komórkach eukariotycznych oraz bakteriach. Rzęski są mniejsze niż wicie i występują w większej ilości.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rześki

1. pełen werwy, ochoty do życia i pracy; dziarski, żwawy, wypoczęty, energiczny;
2. będący wyrazem czyjejś ochoty do życia, dobrego samopoczucia, np. rześki wygląd;
3. przenośnie: dający orzeźwienie, ochłodę; orzeźwiający, chłodny, odświeżający, ożywczy

przymiotnik

(1.1) pełen chęci do działania

(1.2) świadczący o wigorze, gotowości do działania

(1.3) pełen orzeźwienia, świeżości

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rześko

przysłówek

(1.1) w sposób rześki

#### Źródła:

Wiktionary

# Rześkość

1. uczucie ochoty do życia i pracy; dziarskość, werwa, wigor, energiczność;
2. przenośnie: cecha tego, co orzeźwia, chłodzi; świeżość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co jest rześkie; cecha tego, kto jest rześki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzęskowate

rodzina owadów z rzędu błonkoskrzydłych; Mymaridae

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęskowaty

1. rzadko: opatrzony rzęskami;
2. o cechach rzęskowatych (rodzina owadów)

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęskowo

Rzęskowo – wieś w północno-zachodniej Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, w północno-zachodniej części gminy Gryfice.W miejscowości znajduje się świetlica wiejska. Dzieci z Rzęskowa są dowożone do Szkoły Podstawowej Nr 4 w Gryficach i Gimnazjum Nr 2 w Gryficach. Jest to miejsce licznych imprez masowych, najczęściej odbywają się one na tarasie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzęśl

roślina wodna z rodziny rzęślowatych

Rzęśl (Callitriche L.) – rodzaj roślin należących do rodziny babkowatych (w dawniejszych systemach zwykle zaliczany do drobnej rodziny rzęślowatych Callitrichaceae). Należy do niego ok. 60–75 gatunków występujących niemal na całej Ziemi, głównie na obszarach o klimacie umiarkowanym. W Europie rośnie 11 gatunków, z czego 6 w Polsce: rzęśl długoszyjkowa (C. cophocarpa), hakowata (C. hamulata), jesienna (C. hermaphroditica, syn. C. autumnalis), wielkoowockowa (C. stagnalis), wiosenna (C. palustris, syn. C. verna) i płaskoowockowa (C. platycarpa), a być może także C. brutia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzęślowate

rodzina kosmopolitycznych roślin wodnych z klasy dwuliściennych, o liściach naprzeciwległych i kwiatach pozbawionych okwiatu; należą do niej między innymi: rzęśl stawowa, rzęśl wiosenna

Rzęśl (Callitriche L.) – rodzaj roślin należących do rodziny babkowatych (w dawniejszych systemach zwykle zaliczany do drobnej rodziny rzęślowatych Callitrichaceae). Należy do niego ok. 60–75 gatunków występujących niemal na całej Ziemi, głównie na obszarach o klimacie umiarkowanym. W Europie rośnie 11 gatunków, z czego 6 w Polsce: rzęśl długoszyjkowa (C. cophocarpa), hakowata (C. hamulata), jesienna (C. hermaphroditica, syn. C. autumnalis), wielkoowockowa (C. stagnalis), wiosenna (C. palustris, syn. C. verna) i płaskoowockowa (C. platycarpa), a być może także C. brutia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzęślowaty

o cechach rzęślowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęśnia

długowieczna bylina z rodziny motylkowatych; esparceta siewna

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęśnica

- Rzęśnica – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. drawskim, w gminie Złocieniec
  - Rzęśnica – przystanek kolejowy
- Rzęśnica – nieistniejąca wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. goleniowskim, w gminie Goleniów

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzęsny

dawniej: rzęsisty

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęsokrążek

wolno pływająca, owalna larwa morskich wieloszczetów oraz niektórych mięczaków, posiadająca dwa wieńce rzęsek, za pomocą których się porusza; trochofora

Trochofora (trochophora), rzęsokrążek – pelagiczna, zwykle wolno żyjąca larwa wielu pierwoustych, m.in. sikwiaków, szczetnic, wieloszczetów, części mięczaków i segmentowców. Charakteryzuje się obecnością układu wieńców rzęsek. Osiąga rozmiary od kilkudziesięciu do kilkuset μm.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzęsorek

ssak z rodziny ryjówek

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Neomys|Kaup|ref=tak., rodzaj ssaków z rodziny ryjówkowatych;

(1.2) zool. ryjówka z rodzaju rzęsorków (1.1)

Rzęsorek (Neomys) – rodzaj ssaków z podrodziny ryjówek (Soricinae) w obrębie rodziny ryjówkowatych (Soricidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzęsowate

rodzina drobnych roślin jednoliściennych, wodnych, z wolno pływającymi członami pędowymi; występują na całej kuli ziemskiej

Rzęsowe (Lemnoideae) – podrodzina obejmująca drobne, pływające rośliny wodne z rodziny obrazkowatych (Araceae), powstałe na drodze redukcji wymiarów ciała oraz kwiatów w związku z przejściem na wodny tryb życia. Należą do niej najmniejsze spośród znanych nauce roślin kwiatowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzęsowaty

o cechach rzęsowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęsowy

→ rzęsa (rzadko)

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęst

roślina z rodziny nastroszowatych; nastrosz; szczytnica

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzesza

duża liczba ludzi; tłum; ciżba

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hist. określenie państwa niemieckiego w różnych okresach jego historii;

Rzesza (niem. Reich) – historyczne określenie państwa niemieckiego, stosowane dla podkreślenia jedności autonomicznych niemieckich regionów lub państw regionalnych.

Można wyróżnić cztery okresy historyczne, w których państwowość niemiecka określana była w ten sposób:

- Święte Cesarstwo Rzymskie (niem. Heiliges Römisches Reich); w historiografii używana jest także nazwa Święte Cesarstwo Rzymskie Narodu Niemieckiego (niem. Heiliges Römisches Reich Deutscher Nation), w tym stanowiące jego trzon Królestwo Niemieckie (niem. Reich der Deutschen) – państwo istniejące w latach 962–1806, określane potocznie: Stara Rzesza (niem. Altes Reich), Pierwsza Rzesza, I Rzesza (niem. Erstes Reich)
- Cesarstwo Niemieckie, Rzesza Niemiecka (niem. Deutsches Reich, Deutsches Kaiserreich), potocznie: Druga Rzesza, II Rzesza (niem. Zweites Reich) – państwo istniejące w latach 1871–1918
- Rzesza Niemiecka (niem. Deutsches Reich), potocznie: Republika Weimarska (niem. Weimarer Republik) – państwo istniejące w latach 1918–1933
- Rzesza Niemiecka (niem. Deutsches Reich), po aneksji Austrii w 1938 r. także Rzesza Wielkoniemiecka (niem. Großdeutsches Reich), potocznie: Trzecia Rzesza, III Rzesza (niem. Drittes Reich), inna używana nazwa to Niemcy hitlerowskie (niem. Nazi-Deutschland, Nazideutschland) – państwo istniejące w latach 1933–1945

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeszanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Rzeszy, Wielkiej Rzeszy lub Małej Rzeszy w rejonie wileńskim

(1.2) mieszkaniec rzeszy (na przykład Rzeszy Niemieckiej)

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeszański

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Rzeszy, Wielkiej Rzeszy lub Małej Rzeszy w rejonie wileńskim

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzesze

duża liczba ludzi; tłum; ciżba

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzesznikowo

Rzesznikowo (do 1945 r. niem. Reselkow) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kołobrzeskim, w gminie Rymań przy drodze wojewódzkiej nr 112. Przez Resznikowo przepływa struga Rzecznica, do której wpada tutaj potok Węgorka. Na zachód od wsi płynie rzeka Mołstowa.

Wieś jest siedzibą sołectwa Rzesznikowo w którego skład wchodzą również miejscowości: Czartkowo, Jaglino, Kamień Rymański, Płonino, Rzesznikówko, Skrzydłowo.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzeszny

przymiotnik relacyjny

(1.1) daw. związany z rzeszą, dotyczący rzeszy (np.: Rzeszy Niemieckiej lub Monarchii Austro-Węgierskiej)

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeszotarowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Rzeszotarami, dotyczący Rzeszotarach

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeszotarski

nazwisko

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z rzeszotarstwem, dotyczący rzeszotarstwa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeszotary

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie dolnośląskim, w gminie Miłkowice;

(1.2) geogr. wieś w Polsce, w województwie małopolskim, w gminie Świątniki Górne;

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 2

- Rzeszotary – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. legnickim, w gminie Miłkowice
- Rzeszotary – wieś w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Świątniki Górne

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeszotko

Rzeszotko – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ciechanowskim, w gminie Ojrzeń.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzeszotnik

dawniej: rzemieślnik wytwarzający rzeszota, sita

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeszoto

1. sito;
2. przetak

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) sito o dużych otworach

Rzeszoto – skała na Wyżynie Olkuskiej (część Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej), w miejscowości Sułoszowa w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Sułoszowa. Skała znajduje się w lesie, w górnej części orograficznie prawego zbocza wąwozu Babie Doły i można do niej dojechać asfaltową drogą, którą prowadzi szlak rowerowy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeszotowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z rzeszotem, dotyczący rzeszota

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeszów

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. miasto w województwie podkarpackim;

Rzeszów – miasto na prawach powiatu w południowo-wschodniej Polsce, stolica województwa podkarpackiego i ośrodek aglomeracji rzeszowskiej. Według najnowszych danych GUS 31 grudnia 2024 r. Rzeszów zamieszkiwało 198 317 osób, co czyni go 14. miastem Polski pod względem liczby ludności.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeszówek

## Miejscowości w Polsce

- Rzeszówek – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. złotoryjskim, w gminie Świerzawa
- Rzeszówek – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. jędrzejowskim, w gminie Oksa

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzeszowiak

potocznie: rzeszowianin (mieszkaniec Rzeszowa)

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeszowianin

mieszkaniec Rzeszowa; rzeszowiak (potocznie)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Rzeszowa

(1.2) osoba pochodząca z Rzeszowa, urodzona w Rzeszowie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeszowianka

mieszkanka Rzeszowa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Rzeszowa

(1.2) kobieta pochodząca z Rzeszowa, urodzona w Rzeszowie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeszowski

przymiotnik od: Rzeszów, Rzeszowskie (Rzeszowszczyzna)

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Rzeszowa, związany z Rzeszowem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeszowskie

przymiotnik od: Rzeszów, Rzeszowskie (Rzeszowszczyzna)

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeszowszczyzna

region rzeszowski; Rzeszowskie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. region wokół Rzeszowa, obejmujący w przybliżeniu obszar dawnego województwa rzeszowskiego lub obecnego podkarpackiego

Podkarpacie (Podkarpacie Zewnętrzne) – region fizycznogeograficzny położony na obszarach Austrii, Czech, Polski, Ukrainy i Rumunii.

Podkarpacie leży na zewnętrznym przedpolu łuku Karpat Zachodnich i Wschodnich. Stanowi pas obniżeń, oddzielający Karpaty od Wyżyny Małopolskiej i Wyżyn Ukraińsko-Mołdawskich. W części zachodniej region ma charakter ciągu wyraźnie wyodrębnionych kotlin o różnej szerokości, w części wschodniej stanowi stosunkowo wąski pas o charakterze lekko pochylonego przedgórza. Podkarpacie charakteryzuje się stosunkowo ciepłym klimatem, o wilgotności zmniejszającej się z zachodu ku wschodowi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeszowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z rzeszą, dotyczący rzeszy (np.: Rzeszy Niemieckiej lub Monarchii Austro-Węgierskiej)

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeszut

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeszutek

nazwisko

- Andrzej Rzeszutek (ur. 1991) – polski zawodnik w skokach do wody
- Emil Rzeszutek (1940–1997) – polski duchowny katolicki, rektor seminarium duchownego "Hosianum" w Olsztynie
- Zdzisław Rzeszutek (1918–1998) – polski zakonnik, kapucyn, biblista, tłumacz Pisma Świętego z języków oryginalnych

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzeszyn

Rzeszyn – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie mogileńskim, w gminie Jeziora Wielkie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzeszynek

Rzeszynek – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie mogileńskim, w gminie Jeziora Wielkie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzetelnie

przysłówek

(1.1) w sposób rzetelny

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzetelniej

stopień wyższy od przysłówka: rzetelnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzetelniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: rzetelny

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzetelność

książkowo:
1. uczciwość, sumienność, solidność;
2. prawdziwość, autentyczność, wiarygodność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha dokładnego wypełniania obowiązków

- rzetelność – pozytywna cecha charakteru świadcząca o precyzyjności, dokładności i poprawności wykonywanych zadań, będąca ich złożeniem.
- rzetelność – w metodologii nauki, cecha oznaczająca powtarzalność pomiaru.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzetelny

książkowo:
1. należycie wykonujący swoją pracę, solidnie wypełniający przyjęte na siebie obowiązki; sumienny, solidny, godny zaufania;
2. wykonany w sposób dokładny, należyty; porządny, właściwy, solidny;
3. zgodny z prawdą, nieudawany; prawdziwy, autentyczny

przymiotnik

(1.1) należycie wykonujący swoje obowiązki

(1.2) odpowiadający wymaganiom

(1.3) zgodny z prawdą, wiarygodny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzewień

bylina o dużych liściach z jadalnymi ogonkami; rabarbar

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzewieński

→ Rzewnie (wieś i gmina wiejska w Polsce); rzewnieński

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzewliwiej

stopień wyższy od przysłówka: rzewliwie

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzewliwość

książkowo: cecha tego, co jest pełne bólu, żalu, smutku, tęsknoty; tkliwość, smętność, rzewność, ckliwość

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzewliwszy

stopień wyższy od przymiotnika: rzewliwy

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzewliwy

książkowo: pełen bólu, żalu, smutku, tęsknoty; tkliwy, smętny, rzewny, tęskny

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzewnia

drzewo lub krzew z rodziny rzewniowatych, o silnie zredukowanych liściach, rosnące przede wszystkim na terenach pustynnych i sawannowych; kazuaryna

Rzewnia, kazuaryna (Casuarina L.) – rodzaj drzew lub krzewów z rodziny rzewniowatych Casuarinaceae. Obejmuje 14 gatunków. Rośliny te występują naturalnie w południowo-wschodniej Azji i Australii, ale zostały szeroko rozprzestrzenione w strefie międzyzwrotnikowej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzewniański

dotyczący Rzewnia, związany z Rzewniem

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzewnie

książkowo: pełen bólu, żalu, smutku, tęsknoty; tkliwy, smętny, rzewliwy, tęskny

Rzewnie – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie makowskim, w gminie Rzewnie.

W latach 1945–1954 roku siedziba wiejskiej gminy Sielc. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ostrołęckiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzewniej

stopień wyższy od przysłówka: rzewnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzewniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: rzewny

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzewnieński

→ Rzewnie (wieś i gmina wiejska w Polsce); rzewieński

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzewniowate

o cechach rzewniowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzewniowaty

o cechach rzewniowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzewniowce

przedstawiciel rzędu roślin okrytonasiennych

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzewniowiec

przedstawiciel rzędu roślin okrytonasiennych

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzewność

książkowo: cecha tego, co jest pełne bólu, żalu, smutku, tęsknoty; tkliwość, smętność, rzewliwość, ckliwość

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzewnowo

Rzewnowo – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Kamień Pomorski, przy drodze wojewódzkiej nr 106 Rzewnowo - Stargard - Pyrzyce.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzewny

książkowo: pełen bólu, żalu, smutku, tęsknoty; tkliwy, smętny, rzewliwy, tęskny

przymiotnik

(1.1) żałosny, tęskny, pełen smutku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzewuski

nazwisko

- Adam Rzewuski (?–1717) – rotmistrz królewski, kasztelan podlaski i starosta wiski
- Adam Rzewuski (1805–1888) – generał rosyjski
- Adam Wawrzyniec Rzewuski (1760–1825) – kasztelan witebski, publicysta, polityk
- Alexander Rzewuski (1863–1941) – polski radiolog praktykujący w Szwajcarii
- Franciszek Rzewuski (1730–1800) – pisarz polny koronny, później marszałek nadworny koronny oraz marszałek wielki koronny od 1783
- Henryk Rzewuski (1791–1866) – pisarz, pseudonim literacki Jarosz Bejła
- Józef Rzewuski (1739–1816) – starosta drohobycki, generał lejtnant wielki litewski, poseł.
- Franciszek Kazimierz Rzewuski (?–1683) – stolnik podolski, poseł na sejm
- Michał Florian Rzewuski (?–1687) – pisarz ziemski lwowski, pułkownik królewski, podskarbi nadworny koronny od 1681 oraz starosta chełmski
- Michał Józef Rzewuski (1699–1769) – wojewoda podolski, wojewoda podlaski, pisarz wielki koronny, krajczy wielki koronny
- Seweryn Rzewuski (1743–1811) – hetman polny koronny, jeden z przywódców targowicy
- Stanisław Beydo Rzewuski (?–1668) – sędzia ziemski lwowski oraz poseł
- Stanisław Ferdynand Rzewuski (1737–1786) – starosta chełmski, poseł
- Stanisław Mateusz Rzewuski (1662–1728) – hetman wielki koronny
- Wacław Piotr Rzewuski (1706–1779) – hetman wielki koronny, hetman polny koronny, kasztelan krakowski, wojewoda krakowski, wojewoda podolski, pisarz, marszałek sejmu nadzwyczajnego pacyfikacyjnego w Warszawie
- Wacław Seweryn Rzewuski (1784–1831) – podróżnik, orientalista, poeta, jeździec i znawca koni
- Walery Rzewuski (1837–1888) – fotograf, działacz społeczny i radny Krakowa

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzewuszki

Rzewuszki – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie łosickim, w gminie Sarnaki.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bialskopodlaskiego.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Sarnakach.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzez

1. rodzaj ostrza w niektórych przyrządach służących do cięcia
2. cięcie, przepiłowanie, przerznięcie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) brutalne morderstwo (najczęściej dokonywane na dużej ilości istnień)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzezać

przestarzale: ciąć, rzeźbić, piłować, szlifować

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) przest. (współcz. gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk.) ciąć na części, rżnąć

(1.2) przest. rzeźbić, cięciem wydobywać kształt

(1.3) daw. bić, zabijać

(1.4) daw. dokonywać obrzezania

czasownik zwrotny niedokonany rzezać się (dk. brak)

(2.1) daw. zabijać się, mordować się nawzajem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzezactwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) rzad. czynność rzezania, zajmowanie się rzezaniem

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzężący

ciężko i głośno oddychać; charczeć

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzezacz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) przest. rzeźbiarz, rytownik, snycerz

(1.2) daw. zabójca, morderca

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeżączka

zakaźna choroba weneryczna, wywołana przez gonokoki; tryper, gonorea

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. zakaźna choroba weneryczna;

Rzeżączka (gr. γονόρροια gonórrhoia, łac. gonorrhoea, co znaczy „nasieniotok”), także wiewiór, tryper – choroba zakaźna, przenoszona drogą płciową, której czynnikiem etiologicznym jest Gram-ujemna bakteria – dwoinka rzeżączki (Neisseria gonorrhoeae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeżączkowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) med. związany z rzeżączką, dotyczący rzeżączki

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzezak

1. rodzaj ostrza w sieczkarni, pługu lub innych narzędziach;
2. zwierzę przeznaczone do uboju

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) rodzaj specjalnego ostrza w sieczkarni, pługu lub innych gospodarczych narzędziach mechanicznych

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) w zakładach przetwórstwa mięsnego: pracownik, który zarzyna drób

(2.2) rel. rzeźnik żydowski, dokonujący uboju zwierząt według przepisów rytualnych

(2.3) rel. człowiek dopełniający obrządku obrzezania u żydów

Szechita (hebr. שחיטה) – w judaizmie ubój rytualny zwierząt lądowych i ptaków, którego dokonuje specjalnie w tym celu uczony rytualny rzezak – szojchet (jidysz; hebr. szohet).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzezanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) przest. cięcie na części

(1.2) przest. rzeźbienie

(1.3) daw. bicie, zabijanie

(1.4) daw. dokonywanie obrzezania

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzezaniec

mężczyzna pozbawiony jąder; kastrat; eunuch

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. eunuch

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzezawa

wieś w Polsce

Rzezawa – wieś gminna w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie bocheńskim, w gminie Rzezawa, w zachodnim krańcu Kotliny Sandomierskiej, na północny wschód od Bochni. Miejscowość jest siedzibą gminy Rzezawa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnowskiego.

W roku 2021 we wsi mieszkały 2894 osoby, z czego 51,4% mieszkańców stanowiły kobiety, a 48,6% mężczyźni.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzezawski

przymiotnik od: Rzezawa

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeźba

1. ukształtowanie powierzchni
2. trójwymiarowa forma artystyczna
3. gałąź sztuk plastycznych obejmująca tworzenie trójwymiarowych form z różnych materiałów

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) szt. dziedzina sztuk plastycznych związana z tworzeniem trójwymiarowych form z różnych materiałów;

(1.2) szt. trójwymiarowy obiekt będący formą artystyczną

(1.3) geogr. geol. ukształtowanie terenu;

(1.4) ukształtowanie budynku

(1.5) pot. ukształtowanie powierzchni, ciała

(1.6) stpol. rzeź, rzezanie

Rzeźbiarstwo – dziedzina sztuk plastycznych związana z tworzeniem trójwymiarowych form z różnych materiałów, co odróżnia ją od malarstwa i grafiki, zwykle dwuwymiarowych.

Efektem rzeźbiarstwa są rzeźby, przeznaczone zwykle do oglądania dookolnego. Cechami rzeźb jest zwykle faktura (zależna od materiału) oraz kolor (polichromia), a także skala (miniaturowa lub monumentalna).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeźbiarka

→ rzeźbiarz

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) szt. artystka, która wykonuje rzeźby

(1.2) pot. gwara. rzeźbiarstwo

Rzeźbiarstwo – dziedzina sztuk plastycznych związana z tworzeniem trójwymiarowych form z różnych materiałów, co odróżnia ją od malarstwa i grafiki, zwykle dwuwymiarowych.

Efektem rzeźbiarstwa są rzeźby, przeznaczone zwykle do oglądania dookolnego. Cechami rzeźb jest zwykle faktura (zależna od materiału) oraz kolor (polichromia), a także skala (miniaturowa lub monumentalna).

Patrz:rzeźbiarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeźbiarski

dotyczący rzeźbiarza, rzeźbiarstwa

przymiotnik

(1.1) szt. związany z rzeźbiarzem, rzeźbiarstwem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeźbiarstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) szt. sztuka tworzenia rzeźb

Rzeźbiarstwo – dziedzina sztuk plastycznych związana z tworzeniem trójwymiarowych form z różnych materiałów, co odróżnia ją od malarstwa i grafiki, zwykle dwuwymiarowych.

Efektem rzeźbiarstwa są rzeźby, przeznaczone zwykle do oglądania dookolnego. Cechami rzeźb jest zwykle faktura (zależna od materiału) oraz kolor (polichromia), a także skala (miniaturowa lub monumentalna).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeźbiarz

artysta tworzący rzeźby

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) astr. jeden z gwiazdozbiorów nieba południowego;

- rzeźbiarz – osoba trudniąca się rzeźbiarstwem
- Rzeźbiarz – gwiazdozbiór

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeźbić

czasownik przechodni niedokonany (dk. wyrzeźbić)

(1.1) szt. wycinać w czymś, nadając określony kształt

(1.2) przen. kształtować właściwą postać

(1.3) przen. pot. wykonywać coś nieprzemyślanie lub byle jak (pogardliwie o czynności)

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeźbienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|rzeźbić.

(1.2) wyrzeźbiony w czymś kształt, wzór, forma

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzeźbotwórczy

związany ze zmianami ukształtowania powierzchni Ziemi, wpływający na rzeźbę terenu

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzężeć

tyle co: rzęzić

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeżęcin

wieś w województwie pomorskim, w powiecie tczewskim

Rzeżęcin – wieś kociewska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie tczewskim, w gminie Morzeszczyn.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.

We wsi budynek szkoły z początku XX wieku. W 2006 r. obchodzono 690-lecie lokacji wsi przez cystersów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzeżęciński

→ Rzeżęcin

Patrz:Rzeżęcin

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzężenie

szmery słyszalne przy osłuchiwaniu płuc

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|rzęzić.

(1.2) odczasownikowy od|rzężeć.

(1.3) sport. gwara. nieskuteczne wspinanie się, wspinanie się z wielką trudnością

Rzężenia – nieprawidłowe szmery oddechowe; są to niedźwięczne, krótkie szmery wysłuchiwane nad płucami, mające nieciągły charakter (są przerywane) i różną częstotliwość. Rzężenia o wyższej częstotliwości określa się jako rzężenia drobnobańkowe lub trzeszczenia, rzężenia o niższej częstotliwości określane są jako grubobańkowe.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeżewo-Morzyce

wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie włocławskim

Rzeżewo-Morzyce – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie włocławskim, w gminie Lubień Kujawski.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa włocławskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 167 mieszkańców. Jest trzynastą co do wielkości miejscowością gminy Lubień Kujawski.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzeżewsko-Morzycki

→ Rzeżewo-Morzyce

Patrz:Rzeżewo-Morzyce

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzęzić

ciężko i głośno oddychać; charczeć

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zarzęzić)

(1.1) wydawać charakterystyczny dźwięk podczas oddychania wskutek choroby dróg oddechowych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzezimieszek

chuligan; opryszek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) książk. złodziej, rabuś, bandzior

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeźnia

1. pomieszczenie przeznaczone do uboju zwierząt;
2. masowy mord; pogrom; masakra

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) miejsce, gdzie zabija się zwierzęta dla celów spożywczych, sprawia tusze i dzieli mięso;

(1.2) pot. przen. akt masowego, okrutnego zabijania

(1.3) daw. jatki, w których sprzedaje się mięso

(1.4) daw. rynna, którą spuszcza się drewno z gór na nizinę

Ubojnia (również rzeźnia) – zakład dokonujący uboju i patroszenia zwierząt, których mięso jest przeznaczone do spożycia przez ludzi.

Współcześnie największe rzeźnie w Polsce dokonują uboju do 12 tysięcy świń dziennie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeźnicki

dotyczący rzeźnictwa, rzeźników; rzeźniczy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z rzeźnictwem, dotyczący rzeźnictwa

przymiotnik dzierżawczy

(2.1) należący do rzeźnika

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeźnictwo

zawód rzeźnika

Rzeźnictwo – dziedzina rzemiosła zajmująca się ubojem zwierząt rzeźnych i ich przetwarzaniem.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzeźniczak

nazwisko

Rzeźniczak, i Rzeźniczek:

- Andrzej Rzeźniczak (1947, Gdańsk – 2010, Chojnice), polski rzemieślnik i przedsiębiorca
- Franciszek Rzeźniczak (1914, Kąkolewo – 1991 Zielona Góra), polski muzyk, kapelmistrz
- Mateusz Rzeźniczak (1992) – polski aktor teatralny i filmowy
- Mateusz Rzeźniczak (1998) – polski lekkoatleta, sprinter, olimpijczyk z 2020
- Stanisław Rzeźniczak (* 1954, Kietlin), polski lekkoatleta średniodystansowiec
- Zenon Rzeźniczak (* 1957, Zduńska Wola), polski polityk, samorządowiec, prawnik
- Jakub Rzeźniczak (* 1986, Łódź), piłkarz grający na pozycji obrońcy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzeźniczek

1. kobieta zajmująca się ubojem zwierząt;
2. kobieta sprzedająca mięso i wędliny;
3. właścicielka sklepu mięsnego

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeźniczka

1. kobieta zajmująca się ubojem zwierząt;
2. kobieta sprzedająca mięso i wędliny;
3. właścicielka sklepu mięsnego

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeźniczy

dotyczący rzeźnictwa, rzeźników; rzeźnicki

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z rzeźnikiem, dotyczący rzeźnika

(1.2) dotyczący rzeźnictwa, mający zastosowanie w rzeźnictwie

przymiotnik dzierżawczy

(2.1) należący do rzeźnika, będący jego własnością lub dziełem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeźnik

1. osoba zajmująca się ubojem zwierząt;
2. osoba sprzedająca mięso i wędliny;
3. właściciel sklepu mięsnego;
4. pogardliwie o słabym chirurgu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek zajmujący się ubojem zwierząt i porcjowaniem mięsa

(1.2) pot. sprzedawca w sklepie mięsnym

(1.3) pot. przen. kat, oprawca

(1.4) pot. pogard. nieudolny chirurg

(1.5) środ. dialekt traderów forex para GBP/JPY

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) pot. sklep mięsny

Rzeźnik (masarz) – zawód rzemieślniczy, osoba zajmująca się ubojem zwierząt rzeźnych, a następnie obróbką tusz poubojowych.

Niekiedy w skład kompetencji rzeźnika wchodzą również takie zadania jak:

- poddawanie mięsa obróbce termicznej,
- peklowanie,
- wędzenie,
- produkowanie wędlin i innych wyrobów garmażeryjnych. Zakład, w którym wytwarzane są wędliny nazywany jest masarnią.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeźny

związany z rzezią, z ubojem zwierząt gospodarskich

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeżucha

roślina zielna z rodziny krzyżowych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. niejadalna roślina zielna z rodziny kapustowatych (nazwa systematyczna|Cardamine|L.|ref=tak.);

(1.2) ogrod. kulin. spoż. nazwa pieprzycy siewnej (nazwa systematyczna|Lepidium sativum|L.|ref=tak.), rośliny zielnej z rodziny kapustowatych, stosowanej w kuchni;

Rzeżucha (Cardamine L.) – rodzaj roślin z rodziny kapustowatych. Należy do niego ok. 260 gatunków szeroko rozprzestrzenionych na kuli ziemskiej, zwłaszcza na półkuli północnej. Do rodzimej flory polskiej należy 9 gatunków w wąskim ujęciu rodzaju i 12 po włączeniu tu rodzaju żywiec (Dentaria). Rośliny tu zaliczane występują na siedliskach wilgotnych, zarówno łąkowych jak i leśnych. Niektóre gatunki uprawiane są jako rośliny ozdobne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeżuchowy

→ rzeżucha

przymiotnik

(1.1) zrobiony z rzeżuchy, dotyczący rzeżuchy

Patrz:rzeżucha

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeżuszanka

włoska zupa, której podstawowym składnikiem jest rzeżucha

Rzeżuszanka – oryginalna włoska zupa podawana zimą lub wiosną, której głównym składnikiem jest rzeżucha; spożywana na ciepło lub zimno.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzeżuszka

zdrobnienie od: rzeżucha

Rzeżuszka (Hutchinsia) – rodzaj roślin z rodziny kapustowatych wyróżniany w wielu ujęciach systematycznych w XIX i XX wieku. W 1982 wykazano błąd w diagnozie taksonomicznej rodzaju, który spowodował uznanie nazwy naukowej rodzaju za synonim Noccaea, przy czym większość gatunków tu zaliczanych trafiła do rodzaju Hornungia. Mimo to dawne ujęcie systematyczne pozostaje czasem w użyciu i m.in. przedstawiciel flory Polski – rzeżuszka alpejska wymieniona została w publikacji z 2020 roku pod nazwą Hutchinsia alpina.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzeżusznik

rodzaj roślin z rodziny kapustowatych; gęsiówka

Rzeżusznik, gęsiówka (Cardaminopsis (C.A.Mey.) Hayek) – rodzaj roślin z rodziny kapustowatych wyróżniany w niektórych tradycyjnych ujęciach. Współcześnie należące tu gatunki włączane są do rodzaju rzodkiewnik Arabidopsis, choć wciąż w niektórych publikacjach rodzaj bywa wyodrębniany.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzeźwiej

stopień wyższy od przysłówka: rzeźwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeźwiejszy

stopień wyższy od przymiotnika: rzeźwy

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzeźwy

1. orzeźwiający, świeży;
2. pełen werwy, żwawy, dziarski, rześki

przymiotnik jakościowy

(1.1) książk. przyjemnie chłodny

(1.2) książk. pełen energii, gotowy do działania

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzeżyca

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto we wschodniej części Łotwy, w środkowej Łatgalii;

(1.2) geogr. rzeka we wschodniej Łotwie

Rzeżyca (łot. Rēzekne, niem. Rositten, ros. dawn. Режица, Reżica; jid. ‏רעזשיצע‎, Reżice) – miejscowość (miasto wydzielone) we wschodniej części Łotwy. Liczy 37 200 mieszkańców, głównie Łotyszy (45%) i Rosjan (44,3%). Rzeżycę zamieszkuje również niewielka społeczność polska – około 1000 osób (2,7% ludności). Jest węzłem komunikacyjnym oraz centrum gospodarczym i kulturalnym środkowej części Łatgalii.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzeżycki

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Rzeżycą, dotyczący Rzeżycy

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzgów

1. miasto w Polsce;
2. wieś w Polsce

Rzgów – miasto w Polsce, położone w województwie łódzkim, w powiecie łódzkim wschodnim, w gminie Rzgów, nad rzeką Ner, będące częścią aglomeracji łódzkiej.

W końcu XVI wieku Rzgów był miastem duchownym należącym do kapituły katedralnej krakowskiej, zlokalizowanym w powiecie piotrkowskim województwa sieradzkiego. Południowa część dzisiejszego Rzgowa, wraz z historycznym centrum (położonym na lewym brzegu Neru) znajdowała się w XVI wieku w powiecie piotrkowskim województwa sieradzkiego; natomiast północny, prawobrzeżny obszar miasta, leżał w powiecie brzezińskim województwa łęczyckiego. Rzgów zatem leży na pograniczu dwóch regionów historycznych, gdzie jego część na lewym brzegu Neru znajduje się w ziemi sieradzkiej, a prawobrzeżna w ziemi łęczyckiej. Miasto uzyskało lokację miejską w 1467 roku, jednakże nie została ona zrealizowana; ponowna lokacja miała miejsce w 1502 roku, a degradacja statusu miejskiego nastąpiła w 1870 roku, aby ostatecznie przywrócić prawa miejskie w 2006 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzgowianin

mieszkaniec Rzgowa (miasta lub wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzgowianka

mieszkanka Rzgowa (miasta lub wsi w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzgowski

przymiotnik od: Rzgów, wieś gminna w województwie łódzkim

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Rzgowem, dotyczący Rzgowa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzić

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dupa, tyłek

#### Źródła:

Wiktionary

# Rznąć

[czytaj: żnąć] rżnąć (częściej);
1. ciąć, krajać;
2. rzeźbić, szlifować;
3. potocznie:
a) zabijać czymś ostrym;
b) wrzynać się;
c) robić coś (np. grać na instrumencie) z zapałem;
d) boleć;
e) mówić ostro;
f) odpisywać, zrzynać;
4. wulgarnie:
a) mieć stosunek seksualny;
b) oddawać kał;
5. rżnąć się - potocznie:
a) bić się nawzajem;
b) mieć stosunek seksualny

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) ciąć na części

(1.2) wyrzynać ozdoby

(1.3) pot. zabijać ostrym narzędziem

(1.4) pot. wpijać się boleśnie

(1.5) pot. robić coś z zapałem

(1.6) pot. udawać lub naśladować kogoś

(1.7) pot. mówić coś wprost, nie zważając na okoliczności

(1.8) pot. rzucić czymś z rozmachem

(1.9) pot. uderzyć silnie

(1.10) wulg. o mężczyźnie: uprawiać seks w roli aktywnej

(1.11) posp. oddawać kał

(1.12) pot. grać

(1.13) pot. odpisywać zadanie, ściągać odpowiedzi

(1.14) pot. oszukiwać

czasownik zwrotny niedokonany rżnąć się (dk. brak)

(2.1) wulg. uprawiać seks

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzodkiew

jednoroczna, dwuletnia lub wieloletnia roślina zielna z rodziny krzyżowych, powszechnie uprawiana dla jadalnych zgrubień korzeniowych mających dużą wartość odżywczą i właściwości lecznicze

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Raphanus|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny kapustowatych;

(1.2) bot. roślina z rodzaju rzodkiew (1.1)

(1.3) spoż. kulin. jarzyna z korzeni spichrzowych uprawnych gatunków rzodkwi (1.2)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzodkieweczka

zdrobnienie od: rzodkiewka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zdrobn. od: rzodkiewka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzodkiewka

odmiana rzodkwi, jednoroczna roślina warzywna uprawiana dla jadalnej bulwy o białej, różowej, czerwonej lub fioletowej skórce

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. ogrod. roślina o jadalnych, cenionych smakowo bulwach;

(1.2) spoż. kulin. bulwa rzodkiewki (1.1)

Rzodkiewka (Raphanus sativus var. sativus) – odmiana rzodkwi zwyczajnej. Jest uprawiana w wielu regionach świata. W Polsce występuje głównie jako roślina uprawna, lecz przejściowo dziczeje (ergazjofigofit). W uprawie występuje wiele kultywarów. Również rzodkiew czarna i rzodkiew japońska to kultywary rzodkiewki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzodkiewkowy

→ rzodkiewka

Patrz:rzodkiewka

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzodkiewnik

roślina z rodziny krzyżowych, o drobnych białych kwiatkach

Rzodkiewnik (Arabidopsis Heynh.) – rodzaj roślin należący do rodziny kapustowatych. Obejmuje 10–11 gatunków. Rośliny te występują w Europie i Azji, i tylko Arabidopsis arenicola rośnie endemicznie w Ameryce Północnej. W Polsce rosną dwa gatunki tradycyjnie tu włączane: rzodkiewnik pospolity (A. thaliana) i rzodkiewnik szwedzki (A. suecica) oraz cztery gatunki, dawniej wyodrębniane w rodzaju rzeżusznik i dlatego w większości noszące zwyczajowe nazwy: rzeżusznik piaskowy (A. arenosa), rzeżusznik skalny (A. lyrata subsp. petraea), rzeżusznik tatrzański (A. neglecta) i rzodkiewnik Hallera (A. halleri).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzońca

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzotkieweczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: rzotkiewka

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzowski

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Rzów, związany z Rzami

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzplita

Rzeczpospolita

skrót, rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) = książk. Rzeczpospolita

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzs

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) med. reumatoidalne zapalenie stawów

Reumatoidalne zapalenie stawów, RZS, dawniej: artretyzm, gościec przewlekły postępujący, gościec przewlekle postępujący (łac. polyarthritis reumatoidea) – choroba reumatyczna o charakterze zapalnym i przewlekłym oraz podłożu autoimmunologicznym.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzucać

1. wprawiać rzecz w lot wypuszczając ją z ręki z nadaniem pewnej prędkości;
2. przewracać, zwalać, uderzać; gwałtownie poruszać, potrząsać;
3. potocznie: pozostawiać kogoś, opuszczać; odchodzić, rezygnować z czegoś;
4. rzucać się - poruszać się chaotycznie, bezwiednie lub ze zdenerwowania czy złości

czasownik przechodni niedokonany (dk. rzucić)

(1.1) wywoływać chwilowy lot przedmiotu

(1.2) przewracać kogoś

(1.3) wysyłać, kierować dokądś

(1.4) pot. zrezygnować ze związku z kimś

(1.5) powiedzieć coś szybko, zdawkowo

(1.6) pozbyć się nałogu

(1.7) zrezygnować z czegoś

czasownik zwrotny niedokonany rzucać się (dk. rzucić się)

(2.1) pot. przen. denerwować się (wykonując gesty osoby zdenerwowanej), ciskać się

(2.2) zrobić coś ze sobą, skierować się gwałtownie w jakimś kierunku

(2.3) łapczywie coś brać

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzucanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|rzucać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzucawka

najcięższa postać zatrucia ciążowego, występująca zwykle pod koniec ciąży lub podczas porodu, charakteryzuje się m.in. napadami drgawek, utratą przytomności; eklampsja; rzucawka ciążowa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. wet. napad drgawek

Nadciśnienie tętnicze w ciąży – występuje w następujących sytuacjach:

- nadciśnienie przewlekłe – nadciśnienie tętnicze istniało przez zajściem w ciążę lub po raz pierwszy zostało rozpoznane przed 20. tygodniem ciąży
- nadciśnienie indukowane ciążą, PIH (od ang. pregnancy-induced hypertension) – rozpoznane od 20. tygodnia ciąży

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzucenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|rzucić.

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzucewo

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. miejscowość w Polsce (powiat pucki, 18°28'E, 54°41'N);

Rzucewo (kaszb. Rzucewò, niem. Rutzau) – wieś kaszubska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie puckim, w gminie Puck. Położona nad Zatoką Pucką między Redą a Puckiem. Stara osada rybacka i rycerska.

Po 1466 roku wzmiankowana kolejno jako dobra Wejherów, Sobieskich i Przebendowskich pod nazwą Ruczewo.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzuchów

wieś w województwie śląskim

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 3

- Rzuchów – wieś w woj. podkarpackim, w pow. leżajskim, w gminie Leżajsk
- Rzuchów – wieś w woj. śląskim, w pow. raciborskim, w gminie Kornowac
- Rzuchów – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kolskim, w gminie Dąbie

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzucić

1. wprawić rzecz w lot wypuszczając ją z ręki z nadaniem pewnej prędkości;
2. przewrócić, zwalić, uderzyć; gwałtownie poruszyć, potrząsnąć;
3. potocznie: pozostawić kogoś, opuścić; odejść, zrezygnować z czegoś;
4. rzucić się - gwałtownym ruchem skoczyć w dół; gwałtownie zbliżyć się do czegoś lub kogoś; zabrać się za coś z zapałem, bez reszty

czasownik przechodni dokonany (ndk. rzucać)

(1.1) dokonany od|rzucać.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzucik

drobny wzór na jakimś tle

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od rzut

(1.2) wzór, deseń na tkaninie, tapecie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzuców

Rzuców – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie przysuskim, w gminie Borkowice. Leży nad rzeką Jabłonicą, pośród lasów i wzgórz Garbu Gielniowskiego. Przez miejscowość przebiega droga wojewódzka nr 727. Wieś ma status sołectwa.

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzut

1. wprawienie w ruch jakiegoś ciała, przedmiotu; rzucenie;
2. widok obiektu z perspektywy mającej co najmniej jeden wymiar mniej, np. rzut kuli na płaszczyznę;
3. klasa dyscyplin sportowych, np. rzut oszczepem

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) wprawienie w ruch i spowodowanie chwilowego lotu jakiegoś przedmiotu przez wyrzucenie go z pewną siłą

(1.2) szybki, energiczny ruch ręki, nogi, głowy lub gwałtowny skok całego ciała

(1.3) geom. odwzorowanie figury na płaszczyźnie lub innej powierzchni

(1.4) sport. powalenie przeciwnika na ziemię – w sportach walki;

matematyka

- Rzut - rodzaj odwzorowania
- geometria

  rzut, w szczególności:

- - rzut równoległy,
    - rzut prostokątny,
    - rzut ukośny,
    - aksonometria,
    - rzut izometryczny,

    #### Źródła:

    SJP.pl
    Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzutek

krążek wyrzucany w powietrze, służący za lotny cel w strzelaniu sportowym

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzutka

stosunkowo cienka lina z włókien naturalnych lub syntetycznych z ciężarkiem na końcu, służąca do przerzucania liny holowniczej lub cumy na inny statek lub nabrzeże

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) żegl. linka z ciężarkiem na końcu, służąca do przerzucania ze statku na inny statek lub na brzeg w celu podania przywiązanej do jej drugiego końca cumę;

(1.2) pot. strzałka, lotka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzutki

1. energiczny, przedsiębiorczy i pomysłowy w działaniu;
2. dawniej: prędki, żwawy, zwinny

przymiotnik

(1.1) energiczny, pomysłowy, przedsiębiorczy

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(2.1) pot. dart

forma rzeczownika.

(3.1) D. lp., M., B., W. lm. od: rzutka

- dart
- rzutki (dart, plumbata) – pocisk przeznaczony do rzucania ręcznego bądź przy użyciu procy. Używany w starożytności i średniowieczu. Od oszczepu różni się obecnością lotek i mniejszymi rozmiarami.
- strzelanie do rzutków

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzutkość

zaradność, obrotność, pomysłowość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, kto jest rzutki – energiczny, przedsiębiorczy i pomysłowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzutkowiec

zawodnik uprawiający strzelanie do rzutków

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzutnia

1. miejsce (sportowe lub wojskowe) przygotowane do wykonywania rzutów (np. dyskiem, granatem);
2. w matematyce: płaszczyzna stała, na której odwzorowuje się, poprzez rzut, figury geometryczne

- rzutnia (geometria)
- rzutnia lekkoatletyczna

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzutnik

aparat projekcyjny do wyświetlania pojedynczych obrazów nieruchomych; diaskop

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. urządzenie służące do wyświetlania slajdów, np. filmów lub prezentacji

Rzutnik przeźroczy, diaskop lub krótko rzutnik – urządzenie projekcyjne służące do wyświetlania przeźroczy (diapozytywów) na ścianie lub odpowiednim ekranie projekcyjnym. Rzutnik umożliwia prezentację w powiększeniu przezroczy oświetlonych światłem przechodzącym. Wykorzystując rzutnik, tworzono całe diaporamy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzutny

odnoszący się sportów polegających na rzucaniu czymś na odległość

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzutowy

→ rzut

Patrz:rzut

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzwieć

czasownik

(1.1) stpol. ryczeć

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzy

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Sochocin;

(1.2) geogr. osada leśna w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Sochocin;

- Rzy – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Sochocin
- Rzy – osada leśna w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Sochocin

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzyć

dawniej, obecnie regionalnie: dupa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przest. współcz. reg. pośladki

(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. tyłek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzyg

potocznie: coś obrzydliwego, budzącego wstręt, odrazę

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzygać

potocznie:
1. zwracać zawartość żołądka; wymiotować;
2. gwałtownie wyrzucać coś z siebie; bluzgać, buchać czymś;
3. mieć czegoś dosyć, mieć wstręt do czegoś

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. rzygnąć)

(1.1) grub. wymiotować

(1.2) posp. grub. przen. mieć czegoś dość

(1.3) pot. przen. gwałtownie wyrzucać strumień czegoś z siebie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzygacz

1. ozdobne zakończenie rynny, najczęściej w kształcie paszczy zwierzęcej lub smoczej; gargulec, rzygulec, garłacz, plwacz;
2. potocznie: osoba wymiotująca

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) archit. dekoracyjne zakończenie rynny lub odprowadzenia wody z dachu w postaci figurki lub głowy zwierzęcia, człowieka, potwora itp.;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) posp. grub. ktoś, kto rzyga

Rzygacz, inaczej gargulec (łac. gargulio „gardło”), także: garłacz, pluwacz, plwacz – dekoracyjne, ozdobne, wystające poza lico muru, zakończenie rynny dachowej, z którego woda deszczowa ma swobodny odpływ wodospadowy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzyganie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|rzygać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzygi

torsje; pospolicie:
1. zwrócona przez usta zawartość żołądka; wymiociny, rzygowiny;
2. zwracanie przez usta zawartości żołądka

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) grub. wymiociny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzygnąć

potocznie:
1. zwrócić zawartość żołądka; zwymiotować;
2. gwałtownie wyrzucić coś z siebie; bluznąć, buchnąć czymś

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. rzygać)

(1.1) dokonany od|rzygać.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzygnięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|rzygnąć.

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzygowiny

pospolicie: zwrócona zawartość żołądka; wymiociny, rzygi

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) posp. wymiociny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzygulec

ozdobne zakończenie rynny, najczęściej w kształcie paszczy zwierzęcej lub smoczej; gargulec, rzygacz, garłacz, plwacz

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzykać

czasownik nieprzechodni

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. modlić się

(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. odmawiać (modlitwę)

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzykanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. odczasownikowy od|rzykać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzym

stolica Włoch

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto, stolica Włoch;

(1.2) hist. starożytna cywilizacja rzymska;

(1.3) hist. Cesarstwo Rzymskie;

(1.4) przen. papież; najwyższe władze Kościoła katolickiego

(1.5) geogr. nazwa kilku polskich wsi i osad;

Rzym (wł. Roma, łac. Roma) – stolica i największe miasto Włoch, położone w środkowej części kraju nad rzeką Tyber i Morzem Śródziemnym, zarazem stolica regionu administracyjno-historycznego Lacjum (Lazio).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Rzym.

skrót od: rzymski

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzym.-Kat.

skrót od: rzymskokatolicki; rz.-kat.

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzymianin

mieszkaniec Rzymu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) staroż. obywatel starożytnego państwa rzymskiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzymianka

mieszkanka Rzymu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hist. w starożytności: obywatelka państwa rzymskiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzymowski

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Eugeniusz Rzymowski – polski inżynier
- Jerzy Rzymowski – polski dziennikarz, redaktor, tłumacz i pisarz
- Wincenty Rzymowski – polski literat, dziennikarz i polityk
- Witold Rzymowski – polski matematyk

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzymski

1. przymiotnik od: Rzym (stolica Włoch lub państwo starożytne);
2. cyfry rzymskie - cyfry wprowadzone przez starożytnych Rzymian, dziś używane do oznaczania dat; I = 1, V = 5, X = 10, L = 50, C = 100, D = 500, M = 1000

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do miasta Rzymu, wywodzący się z Rzymu, charakterystyczny dla Rzymu

(1.2) odnoszący się do państwa Rzymu, wywodzący się z Rzymu, charakterystyczny dla Rzymu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzymsko

1. przymiotnik od: Rzym (stolica Włoch lub państwo starożytne);
2. cyfry rzymskie - cyfry wprowadzone przez starożytnych Rzymian, dziś używane do oznaczania dat; I = 1, V = 5, X = 10, L = 50, C = 100, D = 500, M = 1000

Rzymsko – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie tureckim, w gminie Dobra.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa konińskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Rzymskokat.

skrót od: rzymskokatolicki

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzymskokatolicki

odnoszący się do obrządku rzymskiego kościoła katolickiego

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z katolicyzmem i katolikami obrządku łacińskiego, dotyczący katolicyzmu i katolików obrządku łacińskiego

przymiotnik jakościowy

(2.1) charakterystyczny dla katolicyzmu i katolików obrządku łacińskiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Rzymskość

→ rzymski

Patrz:rzymski

#### Źródła:

SJP.pl

# Rzyszczewko

Miejscowości w Polsce

- Rzyszczewko – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Polanów
- Rzyszczewko – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. sławieńskim, w gminie Sławno
- Rzyszczewko – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Biały Bór

#### Źródła:

Wikipedia

# Rzytka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od rzyć

(1.2) przest. pieszczotliwie o pośladkach

#### Źródła:

Wiktionary

# Rzywno

Rzywno – kolonia w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie żnińskim, w gminie Łabiszyn. Miejscowość wchodzi w skład sołectwa Nowe Dąbie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego.

#### Źródła:

Wikipedia