# Gnać

1. biec, pędzić
2. popędzać, naganiać

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. pognać)

(1.1) pędzić, spieszyć się, jechać bardzo szybko

(2.2) pot. pospieszać do działania

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od gnat

#### Źródła:

Wiktionary

# Gnacisko

zgrubienie od: gnat (kość)

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|gnać.

#### Źródła:

Wiktionary

# Gnarować

w łowiectwie: karmić zwierzynę na terenie ogrodzonym, np. w zwierzyńcu

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) stpol. utrzymywać się

czasownik zwrotny niedokonany gnarować się

(2.1) stpol. żywić się

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnarowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|gnarować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Gnaszyn

dawna wieś królewska

Gnaszyn-Kawodrza – dzielnica Częstochowy, w skład której wchodzą Gnaszyn Dolny, Gnaszyn Górny oraz Kawodrza Dolna.

Dzielnica położona jest nad Stradomką. Po północnej stronie rzeki znajduje się Gnaszyn Dolny z Bańborem oraz Kawodrza Dolna, natomiast po stronie południowej Gnaszyn Górny oraz Kawodrza Górna, która administracyjnie położona jest w granicach Stradomia.

Przez dzielnicę przebiega droga krajowa nr 46 oraz linia kolejowa nr 61 ze stacją Częstochowa Gnaszyn.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnaszyński

przymiotnik od: Gnaszyn

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnat

1. kość;
2. potocznie: pistolet

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) pot. kość

(1.2) slang. pistolet

(1.3) stpol. kość goleniowa, także kość w ogóle

„Gnat” – piosenka amerykańskiego rapera Eminema z luksusowej edycji jego jedenastego albumu studyjnego Music to Be Murdered By. Została wydana 18 grudnia 2020 roku.

Piosenka zadebiutowała na 65. miejscu na UK Singles Chart i na 11. miejscu na UK R&B Singles Chart.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnatarz

gnatarz rzepakowiec - owad z rodziny pilarzowatych, którego larwy żerują na oleistych roślinach krzyżowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnatosoma

Gnatosoma – część ciała roztoczy, obejmująca ich narządy gębowe: parę chelicer i parę pedipalp. Składa się z trzech segmentów: precheliceralnego, cheliceralnego i pedipalpowego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Gnatowski

nazwisko

- Gnatowski – pseudonim Zygmunta Załęskiego

Osoby o nazwisku Gnatowski:

- Antoni Gnatowski (1863–?) – polski rewolucjonista
- Dariusz Gnatowski (1961–2020) – polski aktor
- Jan Gnatowski (1855–1925) – polski pisarz i duchowny katolicki
- Jerzy Gnatowski (1929–2012) – polski malarz pejzażysta
- Leon Gnatowski (1903–1987) – polski wojskowy z czasów II wojny światowej
- Michał Gnatowski (ur. 1934) – polski historyk

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnatowy

→ gnat

Patrz:gnat

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnatyczny

wady gnatyczne - szczękowo-twarzowe wady zgryzu

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnawa

rodzaj afrykańskiej muzyki

Gnawa lub Gnaoua (arab. ‏غناوة‎) – grupa etniczna oraz religijne bractwo Sufi w Maroku. Gnawa są po części potomkami niewolników z Afryki Subsaharyjskiej lub czarnych Afrykanów, którzy przybyli w karawanach handlowych przemierzających Saharę.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnębić

1. uciskać, prześladować;
2. powodować niepokój; trapić, nękać;
3. gnębić się - przejmować się, martwić się, trapić się, dręczyć się

czasownik przechodni niedokonany (dk. pognębić, zgnębić)

(1.1) znęcać się psychicznie lub fizycznie nad kim lub nad czym

(1.2) powodować zły stan psychiczny

czasownik zwrotny niedokonany gnębić się (dk. pognębić się, zgnębić się)

(2.1) trwać w złym stanie psychicznym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnębiciel

ktoś, kto gnębi kogoś, prześladuje; prześladowca; ciemiężca

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnębicielka

→ gnębiciel; ciemiężycielka, ciemiężczyni, krzywdzicielka

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnębicielski

przymiotnik od: gnębiciel

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnębienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|gnębić.

#### Źródła:

Wiktionary

# Gnejs

skała metamorficzna o składzie granitu powstała z jego przeobrażenia

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) geol. skała metamorficzna średnio- i gruboziarnista o teksturze kierunkowej;

Gnejs – skała metamorficzna powstająca w warunkach metamorfizmu regionalnego lub dyslokacyjnego. Przeważnie jest to metamorfizm średniego stopnia strefy mezo, rzadziej wysoki stopień kata. Nazwa pochodzi od starego słowiańskiego terminu górniczego oznaczającego zgnieciony kamień (G. Agricola, 1556; A.G. Werner, 1786), bądź od staronordyckiego gneista – „krzesać kamień”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnejsowy

przymiotnik od: gnejs

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnet

drzewo z rodziny gnetowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnetowate

rodzina roślin nagonasiennych obejmująca jeden tylko rodzaj: gnet wysokopnący, rosnący w strefie zwrotnikowej; gniotowate

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnetowaty

o cechach gnetowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnetowe

klasa roślin nagozalążkowych; gniotowe, gniotowce

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniada

gniada klacz

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. gniada klacz

forma przymiotnika.

(2.1) ż. zob. gniady.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gniadek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniadodereszowaty

o maści konia: dereszowaty o gniadym odcieniu

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniadosz

koń o maści brązowej z czarną grzywą i czarnym ogonem; gniady

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) jeźdz. hipol. gniady koń

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gniady

o koniu: mający maść brązową z czarną grzywą i ogonem

przymiotnik jakościowy

(1.1) hipol. o koniu: mający brązową (jasną bądź ciemną) sierść oraz czarną grzywę, ogon i dolne odcinki kończyn

(1.2) jasnobrunatny, kasztanowaty

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) hipol. pot. gniadosz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gniatkowski

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Janusz Gniatkowski – polski piosenkarz
- Wincenty Gniatkowski – polski „Sprawiedliwy wśród Narodów Świata”
- Zbigniew Gniatkowski – polski urzędnik służby cywilnej i dyplomata

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gniazdeczko

potocznie: bardzo małych rozmiarów gniazdko ptaków lub zwierząt

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniazdko

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zdrobn. od: gniazdo

(1.2) pot. gniazdo do łączenia urządzeń sieci elektrycznej, telefonicznej itp.

(1.3) kulin. rodzaj wypieku z ciasta pączkowego

#### Źródła:

Wiktionary

# Gniazdkowaty

przypominający wyglądem ptasie gniazdko

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniazdkowy

przymiotnik od: gniazdko

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniazdnicowate

o cechach gniazdnicowatych (rodzina grzybów)

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniazdnicowaty

o cechach gniazdnicowatych (rodzina grzybów)

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniazdnicowce

przedstawiciel rzędu grzybów podstawkowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniazdnicowiec

przedstawiciel rzędu grzybów podstawkowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniazdo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zool. konstrukcja lęgowa najczęściej ptaków i innych zwierząt;

(1.2) techn. element konstrukcyjnie przystosowany do łączenia urządzeń sieci elektrycznej, telefonicznej itp.;

(1.3) techn. miejsce, gdzie do komputera podłącza się procesor, kartę graficzną lub inne karty

(1.4) geol. naturalne skupienie minerałów;

(1.5) przen. dom rodzinny, miejsce pochodzenia

(1.6) przen. siedlisko, ośrodek czegoś pejoratywnego, np. spisku, herezji

(1.7) skupisko czegoś, np. pleśńeśni, borowików

(1.8) bud. wgłębienie w murze służące do umieszczania w nim końców belek; miejsce wycięte w belce dla osadzenia czopu drugiej belki

(1.9) jęz. rodzina wyrazów

(1.10) techn. dwukierunkowe łącza komunikacyjne umożliwiające przesyłanie danych pomiędzy procesami działającymi na jednej lub wielu maszynach;

(1.11) wojsk. skupisko, z którego prowadzony jest ogień z takiego samego typu broni

## Technika

- gniazdo elektryczne
- gniazdo (elektronika)
- gniazdo (informatyka)
- gniazdo (telekomunikacja)
- gniazdo (logistyka)

## Nauka

- gniazdo (geologia)
- gniazdo (etologia) – gniazdo zwierzęce

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Gniazdosz

1. dwuletnia lub wieloletnia roślina cudzożywna o łodydze, liściach i kwiatach barwy żółtobrązowej, mająca korzenie splątane na kształt ptasiego gniazda, rosnąca w cienistych lasach liściastych; gnieźnik leśny;
2. pisklę ptaka drapieżnego pozostające najdłużej w gnieździe

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

(1.1) bot. zob. gnieźnik.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gniazdów

W Polsce

- Gniazdów – wieś w woj. śląskim, w pow. myszkowskim, w gminie Koziegłowy
- Gniazdów – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. ostrowskim, w gminie Nowe Skalmierzyce
- Gniazdów – gromada

#### Źródła:

Wikipedia

# Gniazdować

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) ornit. o ptakach: zakładać gniazda, odbywać lęgi

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

(2.1) jęz. układać w słowniku wyrazy w grupy na podstawie ich motywacji słowotwórczej lub pokrewieństwa etymologicznego

#### Źródła:

Wiktionary

# Gniazdowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|gniazdować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Gniazdowaty

przypominający wyglądem ptasie gniazdo

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniazdowisko

miejsce zakładania przez ptaki gniazd

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) ornit. miejsce zakładania gniazd przez ptaki i zwierzęta

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gniazdówka

1. morski małż o białawej muszli, budujący z kamyków i kawałków muszli kuliste gniazdo w piasku, chroniące go przed drapieżnikami i uderzeniami fal;
2. gniazdówka czerwonawa - niejadalny grzyb saprofityczny, występujący gromadnie w dobrze oświetlonych lasach

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniazdownik

ptak wychowujacy niezdolne przez dłuższy czas do samodzielnego życia pisklęta w gnieździe

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. zwierzę niezdolne do samodzielnego życia i wymagające opieki rodziców w okresie po narodzinach lub wykluciu;

(1.2) łow. ptak zabrany z gniazda w celu wyćwiczenia do łowów

Gniazdowniki (ang. altricial species) – określenie gatunków zwierząt, których młode po narodzinach lub wykluciu nie są zdolne do samodzielnego życia i wymagają opieki rodziców, w związku z czym dłuższy czas spędzają w gnieździe. Gniazdowniki najczęściej rodzą się nagie (bez upierzenia lub sierści) i ślepe, czasami są pokryte rzadkim puchem lub włosem. Nie potrafią same zdobywać pożywienia i są całkowicie uzależnione od pomocy rodziców, którzy je ogrzewają i karmią.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gniazdowość

→ gniazdowy

Patrz:gniazdowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniazdowski

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Bronisław Gniazdowski (1924–1951) – polski żołnierz powojennego podziemia antykomunistycznego
- Chryzostom Gniazdowski (zm. 1732) – polski szlachic, wojskowy
- Jan Gniazdowski (zm. 1608) – polski duchowny katolicki
- Józef Gniazdowski (1891–1960) – polski pedagog, działacz społeczny
- Mateusz Gniazdowski (ur. 1974) – polski politolog, wicedyrektor Ośrodka Studiów Wschodnich
- Ryszard Gniazdowski (1935–2016) – polski specjalista w dziedzinie otolaryngologii, alergologii i organizacji ochrony zdrowia
- Wacław Gniazdowski (1864–1938) – polski inżynier, nauczyciel i wykładowca akademicki
- Włodzimierz Gniazdowski (1906–1980) – polski nauczyciel, działacz społeczny, założyciel teatrów
- Zbigniew Gniazdowski (1877–1950) – polski reżyser i operator filmowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gniazdowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z gniazdem, dotyczący gniazda

#### Źródła:

Wiktionary

# Gnić

ulegać zepsuciu, rozkładać się, butwieć

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) ulegać procesowi rozkładu pod wpływem działania drobnoustrojów: bakterii i grzybów

(1.2) przen. ulegać degeneracji

(1.3) pot. przen. przebywać gdzieś z lenistwa lub wygodnictwa

(1.4) pot. przen. przebywać gdzieś pod przymusem lub w złych warunkach

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnicie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) biol. proces rozkładu materii ożywionej pod wpływem drobnoustrojów

(1.2) pot. przebywanie gdzieś w niekorzystnych warunkach lub pod przymusem

(1.3) pot. przebywanie gdzieś z lenistwa czy wygody

Rozpad gnilny (łac. putrefactio) – zachodzący w warunkach beztlenowych proces rozkładu związków białkowych odbywający się pod wpływem enzymów proteolitycznych wydzielanych głównie przez saprofityczne bakterie gnilne (obecne w dużych ilościach m.in. w przewodzie pokarmowym) oraz niektóre grzyby. Zmiany rozkładowe nakładają się na autolizę pośmiertną organizmów. Jest ważnym ogniwem krążenia materii w przyrodzie.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnida

1. jajo wszy (we włosach lub sierści żywiciela);
2. obelżywie: człowiek niepozorny, podstępnie coś knujący, działający na czyjąś szkodę; szuja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jajo wszy;

(1.2) przen. obraź. osoba podła, fałszywa, złośliwa

- gnida – jajo wszy

2 cieki wodne:

- Gnida – rzeka, górny bieg (dopływ) Kanału Królewskiego
- Gnida – struga, dopływ cieku o tej samej nazwie (z dwóch cieków o tej samej nazwie powstaje jeden)

Osoby posiadające biogram w Wikipedii:

- Joachim Józef Gnida (1952-1982) – polski robotnik, ofiara pacyfikacji kopalni Wujek w grudniu 1981

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnidosz

półpasożytnicza roślina zielna z rodziny trędownikowatych

Gnidosz (Pedicularis L.) – rodzaj półpasożytniczych roślin zielnych z rodziny zarazowatych (Orobanchaceae). Obejmuje ok. 680–750 gatunków. Rośliny te występują na półkuli północnej w strefie umiarkowanej i okołobiegunowej, w południowej części zasięgu na obszarach górskich. W Polsce spotykanych jest 8–9 gatunków (w zależności od ujęcia systematycznego), wszystkie podlegają ochronie prawnej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnidzi

→ gnida

Patrz:gnida

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniecenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|gnieść.

#### Źródła:

Wiktionary

# Gniechowice

Gniechowice (niem. Gnichwitz, Altenrode N.S.) – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wrocławskim, w gminie Kąty Wrocławskie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Gnieciuch

1. potocznie: źle wypieczone pieczywo lub ciasto; gniotek;
2. nowe ciasto zagniecione z resztek starego;
3. tkanina lub odzież łatwo się gniotąca

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) nieudane ciasto, kiepsko wypieczone

(1.2) wypiek z resztek ciasta

(1.3) ubranie z łatwo mnącej się tkaniny

Gnieciuch, gniot, gniotek, gnietek, gnocek, gnotek, wiek – demon słowiański, z kategorii demonów duszących ludzi, często równoznaczny zmorom.

W Małopolsce wyobrażany pod postacią małego, grubego chłopca, z wielkim brzuchem, który nosi czerwoną czapeczkę i posiada wiele pieniędzy. Dusi on ludzi pogrążonych we śnie, lecz przed tym wyjmuje ze swojego brzucha jelita, aby nie zgnieść na śmierć swoim ciężarem tego, co dusi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnieciuchy

1. potocznie: źle wypieczone pieczywo lub ciasto; gniotek;
2. nowe ciasto zagniecione z resztek starego;
3. tkanina lub odzież łatwo się gniotąca

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnieść

1. ściskać, miażdżyć, ugniatać;
2. uwierać, uciskać, dolegać

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) miażdżyć

(1.2) miąć

(1.3) uciskać, uwierać, dolegać

(1.4) kulin. wyrabiać (ciasto)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gniew

niezadowolenie; irytacja; złość; wściekłość

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

- gniew – reakcja emocjonalna

- Gniew – miasto w powiecie tczewskim
- Gniew – gmina w powiecie tczewskim
- Gniew – stacja kolejowa w Gniewie, w powiecie tczewskim
- Gniew – gromada
- Dekanat Gniew – dekanat w rzymskokatolickiej diecezji pelplińskiej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gniewać

1. wywoływać w kimś gniew, powodować czyjeś wzburzenie emocjonalne; złościć, drażnić, denerwować;
2. gniewać się:
a) wybuchać gniewem, złością; irytować się, złościć się;
b) żyć z kimś w niezgodzie, mieć do siebie wzajemną urazę; boczyć się, dąsać się

czasownik przechodni niedokonany (dk. pogniewać, zagniewać)

(1.1) wywoływać w kimś gniew

czasownik zwrotny niedokonany gniewać się (dk. pogniewać się, zagniewać się)

(2.1) czuć gniew

(2.2) żyć w niezgodzie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gniewczyna

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. toponim, zob. Gniewczyna Tryniecka.

(1.2) geogr. toponim, zob. Gniewczyna Łańcucka.

Miejscowości w Polsce:

- Gniewczyna Tryniecka
- Gniewczyna Łańcucka

Stacja kolejowa:

- Gniewczyna – przystanek kolejowy we wsi Gniewczyna Łańcucka

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Gniewek

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Edward Gniewek – polski prawnik cywilista, pracownik naukowy
- Franciszek Gniewek – polski „Sprawiedliwy wśród Narodów Świata”

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gniewianin

mieszkaniec Gniewa

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Gniewu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gniewianka

mieszkanka Gniewa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Gniewu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gniewino

wieś w Polsce

Gniewino (kaszb. Gniéwino, niem. Gnewin) – wieś kaszubska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie wejherowskim, w gminie Gniewino na trasie linii kolejowej Wejherowo–Choczewo–Lębork (obecnie zawieszonej). Wieś jest siedzibą sołectwa Gniewino w którego skład wchodzą również miejscowości Strzebielinek i Strzebielinko. W pobliżu miejscowości znajduje się największa w powiecie wejherowskim Farma Wiatrowa Lisewo.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gniewiński

przymiotnik od: Gniewino

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewko

- Zdrobnienie imienia Gniewomir
- Gniewko, syn rybaka – polski serial telewizyjny
- ORP Gniewko – polski okręt ratowniczy, w służbie 1981–2007
- Gniewko – polski holownik, w służbie od 2020

#### Źródła:

Wikipedia

# Gniewkowa

1. miasto w Polsce;
2. nazwa dwóch wsi w Polsce

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewkowianin

mieszkaniec Gniewkowa (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewkowianka

mieszkanka Gniewkowa (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewkowo

1. miasto w Polsce;
2. nazwa dwóch wsi w Polsce

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

Gniewkowo (niem. Argenau) – miasto w Polsce położone w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie inowrocławskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Gniewkowo. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa bydgoskiego. Jest lokalnym ośrodkiem przemysłowym, a także handlowo-usługowym. Według danych GUS z 31 grudnia 2022 r. Gniewkowo liczyło 6722 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gniewkowski

przymiotnik od: Gniewkowo

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewliwiej

stopień wyższy od przysłówka: gniewliwie

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewliwość

→ gniewliwy

Patrz:gniewliwy

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewliwszy

stopień wyższy od przymiotnika: gniewliwy

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewliwy

przymiotnik jakościowy

(1.1) daw. mający skłonność do okazywania gniewu

(1.2) daw. świadczący o skłonności do okazywania gniewu

(1.3) daw. powodowany gniewem, wyrażający gniew

#### Źródła:

Wiktionary

# Gniewnie

przysłówek

(1.1) w sposób gniewny

#### Źródła:

Wiktionary

# Gniewniej

stopień wyższy od przysłówka: gniewnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: gniewny; bardziej gniewny

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewnik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) stpol. zagniewany człowiek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) pot. azyl, do którego ktoś chowa się, gdy gniewa się

#### Źródła:

Wiktionary

# Gniewno

dawniej: gniewnie

Gniewno – osada w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie człuchowskim, w gminie Debrzno.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

W miejscowości działało Państwowe Gospodarstwo Rolne Gniewno.

Inne miejscowości o z prefiksem Gniew: Gniewowo, Gniew, Gniewkowo, Gniewinko, Gniewino.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gniewność

cecha kogoś gniewającego się, czującego do kogoś urazę

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewny

1. będący wyrazem gniewu, irytacji;
2. odczuwający gniew; zagniewany, obrażony, poirytowany;
3. groźny, srogi, surowy

przymiotnik

(1.1) mający w sobie gniew lub podatny nań

(1.2) wyrażający gniew

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gniewoholik

osoba często popadająca w gniew

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewoholizm

częste popadanie w gniew

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewomir

imię męskie

Gniewomir, Gniewomiar, Gniewomier, Gniemir – staropolskie imię męskie, zanotowane w dokumentach od XII wieku.

Imię Gniewomir jest przykładem staropolskiego, złożonego, osobowego imienia dwuczłonowego, które jest reliktem pogańskich imion używanych we wczesnym średniowieczu przez Słowian. Składa się z członu Gniewo- (gniew) oraz -mir (pokój, spokój, dobro). Mogło zatem oznaczać ten, który uśmierza gniew. Witold Taszycki zaliczył je do grupy najstarszych polskich imion osobowych .

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gniewomirostwo

Gniewomir z małżonką; Gniewomirowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewomirowie

imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewomirowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gniewomira lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniewosz

gniewosz plamisty - niejadowity wąż z rzędu połozowatych; miedzianka

- Gniewosz – forma pochodna od męskiego imienia Gniewomir
- Gniewosz plamisty – gad z rodziny połozowatych
- Gniewosz – szczyt w Górach Bystrzyckich
- Gniewosz – piwo produkowane przez Browar Gontyniec

Miejscowości w Polsce:

- Gniewosz – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. wałeckim, w gminie Mirosławiec
- Nowosielce-Gniewosz – dawna nazwa wsi Nowosielce

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gniewoszów

gniewosz plamisty - niejadowity wąż z rzędu połozowatych; miedzianka

W Polsce

- Gniewoszów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. kłodzkim, w gminie Międzylesie
- Gniewoszów – osada w woj. dolnośląskim, w pow. wrocławskim, w gminie Kąty Wrocławskie
- Gniewoszów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. kozienickim, w gminie Gniewoszów
- Gniewoszów – gromada

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gniewoszowski

przymiotnik od: Gniewoszów

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Gniewoszowem, dotyczący Gniewoszowa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gniewski

→ Gniew (miasto)

przymiotnik

(1.1) dotyczący Gniewu, związany z Gniewem, pochodzący z Gniewu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gniezdnik

1. w łowiectwie: wybrany z gniazda młody sokół; gnieźnik;
2. listwa z gniazdami na przełącznicy głównej umożliwiająca przełączanie strony stacyjnej i strony liniowej łącza telefonicznego międzycentralowego na stanowisko pomiarowe

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniezdny

przedniak gniezdny: przedłużenie kolumny fokmasztu, służące do rozpinania górnych żagli skośnych; fokstenga

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnieżdżewo

wieś w Polsce

Gnieżdżewo (kaszub. Gniéżdżewò lub Gnieżdżewò) – wieś kaszubska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie puckim, w gminie Puck przy drodze wojewódzkiej nr 216.

Wieś królewska w starostwie puckim w powiecie puckim województwa pomorskiego w II połowie XVI wieku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gniezna

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeka na Ukrainie, lewy dopływ Seretu;

forma rzeczownika.

(2.1) D. lp. od: Gniezno

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnieźnianin

mieszkaniec Gniezna; gnieźnieńczyk

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Gniezna

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnieźnianka

mieszkanka Gniezna; gnieźnienka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Gniezna

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnieźnieńczyk

mieszkaniec Gniezna; gnieźnianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Gniezna

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnieźnienka

mieszkanka Gniezna; gnieźnianka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Gniezna

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnieźnieński

przymiotnik od: Gniezno

przymiotnik

(1.1) przym. od Gniezno

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnieźnik

1. gnieźnik leśny - dwuletnia lub wieloletnia roślina cudzożywna o łodydze, liściach i kwiatach barwy żółtobrązowej, mająca korzenie splątane na kształt ptasiego gniazda, rosnąca w cienistych lasach liściastych; gniazdosz;
2. w łowiectwie: wybrany z gniazda młody sokół; gniezdnik

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gniezno

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. miasto w Polsce, w województwie wielkopolskim;

Gniezno (łac. Gnesna, niem. Gnesen) – miasto w województwie wielkopolskim, pierwsza stolica Polski, pierwsza metropolia kościelna w Polsce, miasto św. Wojciecha. Siedziba władz powiatu gnieźnieńskiego i gminy Gniezno oraz archidiecezji (arcybiskupów gnieźnieńskich i prymasów Polski).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnijący

ulegać zepsuciu, rozkładać się, butwieć

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnilcowy

przymiotnik od: gnilec

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnilec

1. choroba wywołana niedoborem witaminy C, objawiająca się m.in. owrzodzeniem dziąseł i błony śluzowej oraz wypadaniem zębów; cynga, szkorbut;
2. zakaźna choroba jedwabników wywołana przez bakterie gnilne

- gnilec (szkorbut) – choroba
- Gnilec – część wsi Łochowice, w Polsce, w woj. lubuskim, w pow. krośnieńskim, w gminie Krosno Odrzańskie
- Gnilec – osada w Polsce, w woj. podlaskim, w pow. hajnowskim, w gminie Narewka
  - Gnilec – przystanek kolejowy zlokalizowany w pobliżu powyższej osady
  - Gnilec – rezerwat florystyczny tamże

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wikipedia

# Gnilica

rodzaj grzyba z rodziny gnilicowatych

Coniophora DC. (gnilica) – rodzaj grzybów należący do rodziny gnilicowatych (Coniophoraceae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnilik

gnilik czerwonoplamy, gnilik czarny, gnilik czteroplamy - gatunki chrząszczy z rodziny gnilikowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnilikowate

rodzina chrząszczy licząca około 4000 gatunków

Gnilikowate (Histeridae) – rodzina owadów z rzędu chrząszczy licząca około 4000 gatunków. Większość gatunków gnilikowatych występuje w krajach tropikalnych. W Polsce stwierdzono ok. 80 gatunków.

Chrząszcze z tej rodziny osiągają zwykle rozmiary do około 10 mm, niektóre tropikalne gatunki dorastają do 22 mm. Ciało krępe, najczęściej czarne i lśniące. Pokrywy skrzydeł zwykle nie nakrywają dwóch ostatnich segmentów odwłoka. Na końcach czułków buławki. Krótkie nogi z rozszerzeniami ułatwiającymi grzebanie w ziemi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnilikowaty

o cechach gnilikowatych (rodzina chrząszczy)

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnilny

powodujący gnicie, spowodowany gniciem; polegający na gniciu

przymiotnik

(1.1) dotyczący procesu gnicia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gniocik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od gniot

#### Źródła:

Wiktionary

# Gniot

potocznie:
1. nieudany wypiek; zakalec;
2. utwór literacki, film, sztuka itp. bez żadnych wartości artystycznych, wywołujący znużenie odbiorcy; szmira

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy lub pot. męskozwierzęcy

(1.1) pot. nieudana praca, dzieło rąk

(1.2) pot. nieudane bądź źle upieczone pieczywo

Gniotowate (Gnetaceae) – monotypowa rodzina z rzędu gniotowców (Gnetales). Należy tu jeden rodzaj – gniot (Gnetum L.) z 43 gatunkami. Rośliny te występują w strefie międzyzwrotnikowej osiągając największe zróżnicowanie w Azji południowej i południowo-wschodniej (najbardziej rozpowszechniony tamtejszy gatunek – Gnetum gnemon sięga po północne krańce australijskiego stanu Queensland i Vanuatu). Cztery gatunki rosną w lasach równikowych środkowo-zachodniej Afryki i 10 w tropikach Ameryki Południowej (głównie w Amazonii). Większość przedstawicieli rodziny rośnie w niżowych wilgotnych lasach równikowych, czasem na skrajach lasów, na sawannie, w okresowo zalewanych zbiorowiskach nadrzecznych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gniotek

potocznie:
1. ciasto nieudane, źle wypieczone lub zagniecione ze stwardniałych resztek; gnieciuch, wyskrobek;
2. przedmiot dający się łatwo gnieść w dłoniach

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zabawka do ściskania

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gniotliwość

skłonność do gniecenia się

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniotliwy

skłonny do gniecenia się

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniotowate

rodzina roślin nagonasiennych obejmująca jeden tylko rodzaj: gnet wysokopnący, rosnący w strefie zwrotnikowej; gnetowate

Gniotowate (Gnetaceae) – monotypowa rodzina z rzędu gniotowców (Gnetales). Należy tu jeden rodzaj – gniot (Gnetum L.) z 43 gatunkami. Rośliny te występują w strefie międzyzwrotnikowej osiągając największe zróżnicowanie w Azji południowej i południowo-wschodniej (najbardziej rozpowszechniony tamtejszy gatunek – Gnetum gnemon sięga po północne krańce australijskiego stanu Queensland i Vanuatu). Cztery gatunki rosną w lasach równikowych środkowo-zachodniej Afryki i 10 w tropikach Ameryki Południowej (głównie w Amazonii). Większość przedstawicieli rodziny rośnie w niżowych wilgotnych lasach równikowych, czasem na skrajach lasów, na sawannie, w okresowo zalewanych zbiorowiskach nadrzecznych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gniotowaty

o cechach gniotowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniotowce

roślina z klasy nagozalążkowych

Gniotowce (Gnetales Mart.) – grupa roślin o różnej randze systematycznej w zależności od klasyfikacji i ujęcia systematycznego. Dawniej zwykle klasa Gnetopsida, czasem podgromada Gnetophytina lub nawet gromada Gnetophyta. Współcześnie według różnych autorów grupa opisywana jest zwykle w randze rzędu, czasem podklasy lub klasy. Również pozycja systematyczna gniotowców jest dyskusyjna, umieszczane są w systemach jako jedna ze starszych linii rozwojowych nagonasiennych, dawniej zwłaszcza bywały uważane też za grupę siostrzaną okrytonasiennym. Problem z klasyfikacją tej grupy i w obrębie iglastych sprawiły analizy filogenetyczne, z których wynika, że gniotowce stanowić mogą grupę siostrzaną dla rodziny sosnowatych Pinaceae.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gniotowe

o cechach gniotowych (klasa roślin)

Gniotowce (Gnetales Mart.) – grupa roślin o różnej randze systematycznej w zależności od klasyfikacji i ujęcia systematycznego. Dawniej zwykle klasa Gnetopsida, czasem podgromada Gnetophytina lub nawet gromada Gnetophyta. Współcześnie według różnych autorów grupa opisywana jest zwykle w randze rzędu, czasem podklasy lub klasy. Również pozycja systematyczna gniotowców jest dyskusyjna, umieszczane są w systemach jako jedna ze starszych linii rozwojowych nagonasiennych, dawniej zwłaszcza bywały uważane też za grupę siostrzaną okrytonasiennym. Problem z klasyfikacją tej grupy i w obrębie iglastych sprawiły analizy filogenetyczne, z których wynika, że gniotowce stanowić mogą grupę siostrzaną dla rodziny sosnowatych Pinaceae.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gniotowiec

roślina z klasy nagozalążkowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniotownik

urządzenie do rozdrabniania, mieszania i wyrabiania różnych surowców

- Gniotownik to narzędzie do wygniatania gwintów.

Gniotownik to także zamienna nazwa dla:

- Ugniatarka do tworzyw sztucznych
- Kruszarka kołowa
- maszyna do przygotowywania paszy poprzez zgniatanie składników pomiędzy dwoma gładkimi walcami obracającymi się w przeciwnych kierunkach

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gniotowy

o cechach gniotowych (klasa roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniozdo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zool. gniazdo

#### Źródła:

Wiktionary

# Gniozdurek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. najmłodsze dziecko

#### Źródła:

Wiktionary

# Gniła

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka na Podolu na zachodniej Ukrainie, dopływ Zbrucza;

- Gniła – rzeka na Ukrainie
- Gniła – miejscowość w województwie podlaskim
- Hnyła – dawna nazwa wsi Karpackie na Ukrainie w rejonie turczańskim

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Gniłek

śluzowiec żółtej barwy; wykwit

#### Źródła:

SJP.pl

# Gniłun

muchówka z rodziny bzygowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnocchi

[czytaj: niokki] kluski w sosie podawane z parmezanem

Gnocchi [ˈɲɔkki] – rodzaj włoskich klusek. Po włosku słowo gnocchi to liczba mnoga od gnocco, czyli dosłownie „gruda”. Istnieje wiele regionalnych wersji tej potrawy, m.in. z ziemniaków, warzywnego purée, sera, mąki gryczanej. Są podobne do polskich kopytek.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnoić

1. w rolnictwie: nawozić ziemię obornikiem;
2. potocznie: doprowadzać do gnicia czegoś;
3. pospolicie: niszczyć kogoś psychicznie lub fizycznie, poniżać, dręczyć;
4. gnoić się - potocznie, o ranach: jątrzyć się

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) roln. nawozić ziemię gnojem

(1.2) pot. dopuszczać do gnicia czegoś

(1.3) posp. niszczyć kogoś psychicznie lub fizycznie

czasownik zwrotny niedokonany gnoić się

(2.1) pot. o ranach: jątrzyć się, ropieć

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnoiński

nazwisko

- Henryk Gnoiński (1891–1946) – polski lekarz, współtwórca krwiolecznictwa i krwiodawstwa w Polsce
- Jan Gnoiński (ujednoznacznienie)
- Jerzy Gnoiński – polski Sprawiedliwy wśród Narodów Świata
- Kazimierz Gnoiński (1877–1951) – polski pedagog
- Ksawery Gnoiński (1869–1929) – polski inżynier elektryk, działacz społeczny
- Leszek Gnoiński, właściwie Lech Gnoiński (ur. 1966) – polski dziennikarz muzyczny
- Michał Roch Gnoiński (1886–1965) – polski inżynier górnik, pułkownik artylerii Wojska Polskiego, senator II Rzeczypospolitej
- Michał Warnia Gnoiński (1806–1885) – prezydent Lwowa, poseł do Sejmu Krajowego Galicji, adwokat, właściciel dóbr
- Piotr Gnoiński (1883–po 1934) – polski prawnik, notariusz
- Wincenty Gnoiński (ok. 1837–1911) – ziemianin, działacz gospodarczy, poseł do galicyjskiego Sejmu Krajowego

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnój

wulgarnie: brudas, prymityw, leń

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) roln. nawóz zwierzęcy; stałe i płynne odchody zwierzęce, zmieszane ze ściółką, używane do nawożenia gleby;

(1.2) pot. nieporządek, bałagan, połączony z brudem

(1.3) gw-pl|Bukowina. ropna wydzielina

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) pejor. obraź. lekcew. wulg. dzieciak

(2.2) pejor. obraź. wulg. podstępny, złośliwy lub wredny mężczyzna

forma czasownika.

(3.1) 2. os. lp. rozk. od: gnoić

- obornik
- Gnój – powieść Wojciecha Kuczoka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnojak

1. duży, granatowy chrząszcz, żywiący się nawozem, pospolity w środkowej Europie; żuk gnojak, gnojowiec;
2. wóz używany do wożenia gnoju; gnojnica, gnojnik

Żuk gnojowy (Geotrupes (Geotrupes) stercorarius) – chrząszcz z rodziny gnojarzowatych i podrodziny Geotrupinae.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnojanka

1. rodzaj grzybów z rodziny gnojankowatych;
2. regionalnie: gnojówka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. roln. płynne odchody zwierząt gospodarskich

(1.2) daw. roln. miejsce gromadzenia się gnojanki (1.1)

(1.3) mikol. nazwa systematyczna|Bolbitius|Fr.|ref=tak., grzyb z rodziny gnojankowatych;

Bolbitius Fr. (gnojanka) – rodzaj grzybów należący do rodziny gnojankowatych (Bolbitiaceae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnojankowate

o cechach gnojankowatych (rodzina grzybów)

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. mikol. nazwa systematyczna|Bolbitiaceae|Singer|ref=tak., rodzina grzybów w rzędzie pieczarkowców;

Gnojankowate (Bolbitiaceae Singer) – rodzina grzybów znajdująca się w rzędzie pieczarkowców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnojankowaty

o cechach gnojankowatych (rodzina grzybów)

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnojarek

żuk gnojarek - chrząszcz z rodziny gnojarzowatych żywiący się odchodami

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnojarnia

1. dół lub zbiornik przeznaczony do przechowywania gnoju; gnojówka, gnojnik, gnojowisko, gnojownik, gnojownia;
2. pogardliwie: ogół młodych ludzi; gówniarzeria

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnojarz

obelżywe wyzwisko stosowane do ludzi ze wsi

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnojarzowate

o cechach gnojarzowatych (rodzina chrząszczy)

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. ent. nazwa systematyczna|Geotrupidae|Latreille|ref=tak., rodzina chrząszczy z nadrodziny żukokształtnych;

Gnojarzowate (Geotrupidae) – rodzina chrząszczy z podrzędu wielożernych i nadrodziny żuków. Obejmuje około 340 opisanych gatunków. Zamieszkują głównie Holarktykę i południe krainy neotropikalnej; zawleczone zostały do Australii. Większość jest koprofagiczna; rzadsza jest mykofagia czy fitofagia. Larwy rozwijają się w glebie, żerując na materiałach zgromadzonych przez rodziców. W zapisie kopalnym znane są od tytonu w jurze.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnojarzowaty

o cechach gnojarzowatych (rodzina chrząszczy)

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnojek

obraźliwie o młodszym od siebie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) posp. obraź. człowiek, najczęściej młody, wzbudzający niechęć

(1.2) daw. obraź. człowiek biedny

(1.3) daw. obraź. brudas, flejtuch

(1.4) daw. obraź. skąpiec, sknera

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnojenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|gnoić.

#### Źródła:

Wiktionary

# Gnojeński

związany z Gnojnem, dotyczący Gnojna

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnojka

owad podobny do pszczoły; gnójka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ent. nazwa systematyczna|Eristalis tenax|Linnaeus|ref=tak., owad z rodziny bzygowatych;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnojnica

1. wóz używany do przewożenia gnoju; gnojnica, gnojak;
2. boczna deska nakładana na wóz do wożenia gnoju

- Gnojnica – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Federacji Bośni i Hercegowiny, w kantonie tuzlańskim, w gminie Lukavac

W Polsce

- Gnojnica – wieś w województwie podkarpackim, w powiecie ropczycko-sędziszowskim, w gminie Ropczyce
- Gnojnica – potok, lewobrzeżny dopływ Budzisza
- Gnojnica – dawna gromada

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnojnicki

przymiotnik od: Gnojnik

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Gnojnika, związany z Gnojnikiem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnojniczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Gnojnika

(1.2) osoba pochodząca z Gnojnika, urodzona w Gnojniku

#### Źródła:

Wiktionary

# Gnojniczanka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Gnojnika

(1.2) kobieta pochodząca z Gnojnika, urodzona w Gnojniku

#### Źródła:

Wiktionary

# Gnojnik

1. wóz używany do przewożenia gnoju; gnojnica, gnojak;
2. dół lub zbiornik przeznaczony do przechowywania gnoju; gnojówka, gnojownik, gnojowisko, gnojarnia, gnojownia;
3. grzybek rosnący w ogrodach i na polach nawożonych gnojem

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie małopolskim, w powiecie brzeskim;

(1.2) geogr. wieś w Czechach, w kraju morawsko-śląskim, w powiecie Frydek-Mistek;

(1.3) geogr. hydron. struga w Polsce, dopływ Łówczanki

(1.4) geogr. hydron. potok w Polsce, dopływ Straduni

- Gnojnik – wieś w województwie małopolskim, w powiecie brzeskim, w gminie Gnojnik
- Gnojnik – gmina wiejska w województwie małopolskim, w powiecie brzeskim
- Gnojnik – gromada

- Gnojnik (czes. Hnojník) – wieś w Czechach, w kraju morawsko-śląskim, w powiecie Frydek-Mistek
- Gnojnik – przystanek kolejowy w Gnojniku, w kraju morawsko-śląskim, w Czechach

- Gnojnik – struga, dopływ Łówczanki
- Gnojnik – potok, dopływ Straduni

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnojno

1. nazwa kilku miejscowości w Polsce;
2. wieś na Ukrainie

W Polsce

- Gnojno – osada w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. inowrocławskim, w gminie Inowrocław
- Gnojno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. lipnowskim, w gminie Bobrowniki
- Gnojno – wieś w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Konstantynów
- Gnojno – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Kutno
- Gnojno – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pułtuskim, w gminie Pułtusk
- Gnojno – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. buskim, w gminie Gnojno
- Gnojno – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. działdowskim, w gminie Działdowo

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnojny

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z gnojem, dotyczący gnoju

przymiotnik jakościowy

(2.1) przest. wypełniony gnojem

#### Źródła:

Wiktionary

# Gnojowica

nawóz organiczny będący rozcieńczoną i przefermentowaną mieszaniną stałych i płynnych odchodów zwierząt hodowlanych; gnojownica, gnojówka, obornik płynny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) roln. nawóz z przefermentowanych odchodów krów lub świń

Gnojowica – płynna, przefermentowana mieszanina odchodów (kału i moczu) zwierząt gospodarskich i wody, ewentualnie z domieszką niewykorzystanych pasz, pochodząca z obór bezściółkowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnojowiec

duży, granatowy chrząszcz, żywiący się nawozem, pospolity w środkowej Europie; żuk gnojak

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnojowisko

miejsce składowania gnoju; gnojówka

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnojówka

1. nawóz organiczny będący rozcieńczoną i przefermentowaną mieszaniną stałych i płynnych odchodów zwierząt hodowlanych; gnojownica, gnojowica, obornik płynny;
2. dół lub zbiornik przeznaczony do przechowywania gnoju; gnojownik, gnojnik, gnojowisko, gnojarnia, gnojownia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) roln. przefermentowane płynne odchody zwierzęce stosowane jako nawóz organiczny;

Gnojówka – przefermentowany mocz gromadzony w zbiornikach. Jest nawozem jednostronnym, gdyż prawie całkowicie pozbawionym fosforu. Zawiera przeciętnie 1-3% suchej masy, 0,3-0,6% N, 0,68-0,83% K i poniżej 0,04% P.

Nawożenie gnojówką powinno być uzupełnione nawożeniem fosforowym np. przez zastosowanie superfosfatu, którego można dodać bezpośrednio do zbiornika z gromadzoną gnojówką. Ilość dodawanego superfosfatu powinna wynosić ok. 25-30 kg/1 m³ gnojówki. W gnojówce przefermentowanej organiczne związki azotu przekształcają się w formy mineralne. Stosowana jako naturalny nawóz azotowo-potasowy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnojownia

dół lub zbiornik przeznaczony do przechowywania gnoju; gnojówka, gnojnik, gnojowisko, gnojownik, gnojownia

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnojownica

nawóz organiczny będący rozcieńczoną i przefermentowaną mieszaniną stałych i płynnych odchodów zwierząt hodowlanych; gnojowica, gnojówka, obornik płynny

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnojownik

dół lub zbiornik przeznaczony do przechowywania gnoju; gnojówka, gnojnik, gnojowisko, gnojarnia, gnojownia

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnojowy

przymiotnik od: gnój

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z gnojem, dotyczący gnoju

(1.2) przen. wstrętny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnoll

[czytaj: gnol] stworzenia fantastyczne będące skrzyżowaniem gnoma z trollem

Gnolle – stworzenia fantastyczne, pierwotnie opisane jako skrzyżowanie gnoma z trollem (stąd nazwa). W wielu utworach fantasy gnolle przejęły cechy „hienołaka” (likantropa przemieniającego się w hienę) z afrykańskiego folkloru.

Po raz pierwszy pojawiają się w zbiorze opowiadań The Book of Wonder (1912) Lorda Dunsany’ego. Zostały zaadaptowane na potrzeby gry fabularnej Dungeons & Dragons. Występują też m.in. w Świecie Dysku i grach komputerowych (m.in. w Warcraft III oraz serii Heroes of Might and Magic). Według opisu z Dungeons & Dragons, gnolle są wysokimi kudłatymi humanoidami o pyskach hien i podobnych tym zwierzętom charakterach. Żyją zorganizowane w niewielkie plemiona, często sprzymierzając się z innymi złymi stworzeniami, takimi jak gobliny lub ogry, by wspólnie napadać na wioski i osiedla.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnom

krótkie zdanie wyrażające jakąś ogólną myśl; inaczej: gnoma

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) liter. baśniowy, karłowaty opiekun kopalni i skarbów

(1.2) przen. człowiek niskiego wzrostu, o pokracznym wyglądzie

Gnom – legendarna lub baśniowa istota o niewielkim wzroście, mieszkająca zazwyczaj pod ziemią. Słowo to bywa często używane jako synonim krasnoludka.

Według Paracelsusa gnomy były żywiołakami, najważniejszymi z duchów żywiołu ziemi i potrafiły poruszać się w ziemi z taką samą łatwością, jak ludzie po ziemi. Promienie słoneczne zmieniały je w kamień.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnoma

forma greckiej poezji lirycznej: krótkie zdanie wyrażające jakąś ogólną myśl; gnom

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) liter. sentencja, przysłowie w liryce greckiej

Gnoma, gnom (z gr. gnōmē – rozum, mniemanie) w retoryce lub w literaturze – zwięzłe zdanie wyrażające głębszą myśl, zwykle o charakterze moralnym. Pierwotną formą gnomy były przysłowia. Zaabsorbowana przez retorykę i literaturę zyskała bardziej wyrafinowaną formę. W literaturze często ma postać rymowanego dystychu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnome

skrót od: GNU Network Object Model Environment, w informatyce: nazwa darmowego środowiska graficznego dla systemu Linux

GNOME (dawniej ang. GNU Network Object Model Environment) – graficzne środowisko użytkownika oparte na widżetach GTK+ i GDK. Działa na większości systemów typu Unix.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnomi

→ gnom

Patrz:gnom

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnomiczny

przymiotnik od: gnoma

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnomka

→ gnom

Patrz:gnom

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnomolog

znawca zegarów słonecznych

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) znawca zegarów słonecznych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnomologia

zbiór gnomów - utworów poezji lirycznej

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnomologiczny

→ gnomologia

Patrz:gnomologia

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnomon

1. palik służący do wyznaczania południka miejscowego;
2. najprostszy zegar słoneczny; solarium

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) prosty zegar słoneczny

Gnomon (stgr. γνώμων – wskazówka zegara słonecznego) – jeden z najstarszych i najprostszych przyrządów astronomicznych. Najczęściej jest to odpowiednio osadzony pręt (kolumna, pionowy słup lub kijek wbity w ziemię), którego cień wskazuje położenie Słońca (deklinacja). Długość i kierunek cienia gnomonu wyznaczają wysokość i azymut słońca. Używany często też w zegarach słonecznych. Gnomon był używany przez astronomów starożytnych do oznaczania wysokości i zboczeń ciał niebieskich.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnomonika

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) sztuka budowania zegarów słonecznych;

Gnomonika (gr. gnomoniké téchne od gnómon, γνόμον – ‘pręt wskazujący godzinę w zegarze słonecznym’) – nauka związana z astronomią dotycząca obliczania i kreślenia zegarów słonecznych. Był to jeden z przedmiotów wykładanych w kolegiach jezuickich popularnych w XVII - XVIII wieku. Autorem jednego z najlepszych w Polsce podręczników teoretycznej i praktycznej gnomoniki był kanonik dobromiejski Józef Tuławski. Jego dzieło pt.Gnomonica facilitata ukazało się w Królewcu w roku 1751. Pracę swą kanonik dobromiejski dedykował biskupowi warmińskiemu Adamowi Stanisławowi Grabowskiemu.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnoseolog

filozof badający źródła, możliwości i środki naukowego poznania; gnozeolog

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnoseologia

dział filozofii badający relacje pomiędzy poznawaniem, poznaniem a rzeczywistością; gnozeologia, epistemologia, teoria poznania, filozofia poznania

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnoseologiczny

przymiotnik od: gnoseologia (np. antropocentryzm gnoseologiczny; problematyka gnoseologiczna); gnozeologiczny; epistemologiczny

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z gnoseologią, dotyczący gnoseologii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnostycki

gnostyczny;
1. odnoszący się do gnostycyzmu - typu teozofii opierającego się na gnozie;
2. związany z wyznawcą gnostycyzmu

przymiotnik relacyjny

(1.1) filoz. rel. związany z gnostykami, dotyczący gnostyków

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnostycyzm

kierunek religijno-filozoficzny powstały w pierwszych wiekach chrześcijaństwa na wschodzie cesarstwa rzymskiego, łączący elementy chrześcijaństwa, filozofii hellenistycznej i religii wschodnich

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) filoz. rel. synkretyczny nurt filozoficzno-religijny wczesnego chrześcijaństwa głoszący dualistyczą koncepcję świata, który łączył elementy religii chrześcijańskiej, filozofii hellenistycznej i z religii pogańskich Azji Mniejszej, Babilonu, Egiptu, Grecji i Syrii oraz motywy z astrologii i judaizmu;

Gnostycyzm (z stgr. γνωστικός gnostikos „dotyczący wiedzy, służący poznaniu wiedzy istnienia wszechrzeczy”) – doktryny i ruchy religijne powstające na wschodzie cesarstwa rzymskiego od I w. p.n.e. do II w., gł. w Syrii i Egipcie, dualistyczne, łączące chrześcijaństwo z pogańskimi (grecko-egipskimi) wierzeniami religijnymi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnostyczka

→ gnostyk

Patrz:gnostyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnostyczny

gnostycki;
1. odnoszący się do gnostycyzmu - typu teozofii opierającego się na gnozie;
2. związany z wyznawcą gnostycyzmu

przymiotnik relacyjny

(1.1) filoz. rel. związany z gnostycyzmem, dotyczący gnostycyzmu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnostyk

wyznawca gnostycyzmu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) filoz. zwolennik gnostycyzmu

Gnostycyzm (z stgr. γνωστικός gnostikos „dotyczący wiedzy, służący poznaniu wiedzy istnienia wszechrzeczy”) – doktryny i ruchy religijne powstające na wschodzie cesarstwa rzymskiego od I w. p.n.e. do II w., gł. w Syrii i Egipcie, dualistyczne, łączące chrześcijaństwo z pogańskimi (grecko-egipskimi) wierzeniami religijnymi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnot

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) lwów. dziecko

(1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pień do rąbania drewna

#### Źródła:

Wiktionary

# Gnoza

w filozofii hellenistycznej:
1. wiedza tajemna, dostępna tylko wybrańcom;
2. sposób myślenia polegający na łączeniu rozumu z wiarą;
3. synkretyczne nurty rel. w okresie hellenistycznym i wczesnochrześcijańskim

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rel. takie poznanie istoty Boga, które daje zbawienie

Gnoza (stgr. γνῶσις gnosis „poznanie, wiedza”) – forma świadomości religijnej podkreślająca wartość wiedzy jako narzędzia (samo)zbawienia. Mitologia gnostycka przedstawia człowieka jako pogrążonego we śnie – obudzenie z niego to poznanie prawdy o swoim duchowym powołaniu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnozeolog

filozof badający źródła, możliwości i środki naukowego poznania; gnoseolog

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnozeologia

dział filozofii badający relacje pomiędzy poznawaniem, poznaniem a rzeczywistością; gnoseologia, epistemologia, teoria poznania, filozofia poznania

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnozeologiczny

przymiotnik od: gnozeologia (np. immanentyzm gnozeologiczny; problematyka gnozeologiczna); gnoseologiczny; epistemologiczny

przymiotnik relacyjny

(1.1) filoz. związany z gnozeologią, dotyczący gnozeologii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnozja

zdolność do rozpoznawania (np. kształtów, wielkości, temperatury danych przedmiotów); u niewidomych: tzw. "widzenie ręczne"

Gnozja (z gr. gnosis – wiedza) – zdolność do rozpoznawania np. kształtów, wielkości, temperatury danych przedmiotów; tzw. "widzenie ręczne". Szczególnie dobrze rozwinięta jest u osób niewidomych.

Szczególnym przypadkiem gnozji jest gnozja palców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnu

(r. żeński lub nijaki) gatunek antylopy żyjącej na równinach południowej i wschodniej Afryki

rzeczownik, rodzaj nijaki lub żeński

(1.1) zool. nazwa systematyczna|Connochaetes|ref=tak., rodzaj dużych antylop z rodziny krętorogich;

(1.2) zool. antylopa z rodzaju gnu (1.1)

Gnu (Connochaetes) – rodzaj ssaków z podrodziny antylop (Antilopinae) w obrębie rodziny wołowatych (Bovidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Gnus

grupa krwiopijnych muchówek obejmująca rodziny komarowatych, kuczmanowatych, mustykowatych i bąkowatych

Gnus (wymawiamy `/gnuz/`) – czytnik wiadomości w edytorach GNU Emacs i XEmacs. Umożliwia czytanie i komponowanie listów elektronicznych i wiadomości grup dyskusyjnych. Dodatkowo, potrafi korzystać ze źródeł na stronach internetowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Gnuśnieć

nic nie robić; poddawać się apatii i zniechęceniu

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnuśniej

stopień wyższy od przysłówka: gnuśnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnuśniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: gnuśny

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnuśność

bezwład, bezczynność

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnuśny

leniwy, bezwładny

przymiotnik

(1.1) (o osobach) charakteryzujący się lenistwem, ospałością

(1.2) (o rzeczach) charakteryzujący się brakiem działalności, aktywności

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnyk

kość będąca miejscem przyczepu mięśni języka i krtani u człowieka, ssaków i ptaków; kość gnykowa

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przest. anat. kość gnykowa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnykowy

przymiotnik od: gnyk; kość gnykowa - kość będąca miejscem przyczepu mięśni języka i krtani u człowieka, ssaków i ptaków

przymiotnik relacyjny

(1.1) anat. związany z gnykiem, dotyczący gnyka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Gnyp

krótki nóż szewski; knyp

#### Źródła:

SJP.pl

# Gnypek

pogardliwie: smarkacz, wyrostek

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) lwów. tępy nóż

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary