# Woal

cienka, ażurowa tkanina

Woal – cienka, mleczno prześwitująca tkanina o splocie włosowo-wątkowym. Produkowany z bawełny, włókien sztucznych (np. poliestrów lub poliamidów) lub z ich mieszanki. Używana w branży dekoracyjnej (np. w firankach) lub odzieżowej (np. w sukienkach).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woalka

tiulowa ozdoba kapelusza, opuszczana na twarz kobiety

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przezroczysta zasłona na twarz stanowiąca przybranie damskiego kapelusza;

Woalka – cienka, rzadka, przejrzysta tkanina do okrycia twarzy, najczęściej przymocowana do kapeluszy. Wykorzystywana jest jako ozdobny dodatek do stroju ślubnego lub pogrzebowego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woalować

rzadko: zasłaniać woalem

#### Źródła:

SJP.pl

# Woalowy

→ woal

Patrz:woal

#### Źródła:

SJP.pl

# Wobbler

[czytaj: łobler]
1. drukowany element reklamowy zawieszany na półce, poruszający się pod wpływem powietrza; kiwak;
2. spinningowa przynęta wędkarska, imitująca niedużą rybę; wobler

Wobbler, kiwak, kiwaczek (ang. to wobble, ruszać się nierównomiernie, kiwać się) – rodzaj materiału reklamowego, w którym treść reklamowa umieszczona jest na nośniku wprawianym w ruch poprzez podmuchy powietrza, dotyk, lub mechanicznie. Jest przynętą na klienta w miejscu sprzedaży.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wobec

w stosunku do kogoś, czegoś

przyimek

(1.1) (w odniesieniu) do; biorąc pod uwagę; uwzględniając, razem, wspólnie

(1.2) przed, w obliczu, naprzeciw

(1.3) względem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wobler

spinningowa przynęta wędkarska, imitująca niedużą rybę; wobbler

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) wędk. sztuczna przynęta wędkarska na ryby drapieżne przypominająca wyglądem i ruchem ich pokarm;

Wobler (ang. „to wobble” – telepać się) – sztuczna przynęta wędkarska imitująca naturalny pokarm ryb drapieżnych (ryby, owady, płazy itp.), wykonana z różnego rodzaju twardych materiałów, np.: drewna (najczęściej balsy), plastiku, stosowana w łowieniu ryb metodą spinningową i trollingową.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woblerek

zdrobnienie od: wobler

#### Źródła:

SJP.pl

# Wobulator

generator o automatycznie zmienianej częstotliwości

Wobulator (od ang. wobble – wahać się) – elektroniczny przyrząd pomiarowy służący do badania charakterystyk częstotliwościowych filtrów lub innych układów elektronicznych (np. toru p.cz. radioodbiornika). Jest to specjalizowany generator, który wytwarza przebieg o częstotliwości zmieniającej się cyklicznie w zadanym zakresie (powoduje tzw. przemiatanie częstotliwości). Odczytu charakterystyki dokonuje się za pomocą oscyloskopu. Wobulator wytwarza dodatkowo przebieg pozwalający synchronizować oscyloskop.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wobuloskop

przyrząd elektroniczny do obserwacji na ekranie lampy oscyloskopowej zmian napięcia

Wobuloskop – przyrząd elektroniczny, umożliwiający wizualną obserwację charakterystyk częstotliwościowych badanego układu, bądź wizualną analizę charakterystyki widmowej badanego sygnału. Dwoma głównymi elementami wobuloskopu są: wobulator i oscyloskop.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wobuloskopowy

przymiotnik od: wobuloskop

#### Źródła:

SJP.pl

# Wobła

płoć kaspijska, ryba

#### Źródła:

SJP.pl

# Woc

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) = ekon. wolny obszar celny

(1.2) = wojsk. Wojska Obrony Cyberprzestrzeni

#### Źródła:

Wiktionary

# Woch

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wochnik

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wocista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) adm. pot. funkcjonariusz Wojsk Obrony Terytorialnej

#### Źródła:

Wiktionary

# Wod

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. daw. wodór, pierwiastek chemiczny o symbolu H i liczbie atomowej 1

#### Źródła:

Wiktionary

# Wod.-Kan.

skrót od: wodno-kanalizacyjny

#### Źródła:

SJP.pl

# Woda

tlenek wodoru; najbardziej rozpowszechniony w przyrodzie związek nieorganiczny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zgrub. wódka

Woda (tlenek wodoru; nazwa systematyczna IUPAC: oksydan) – związek chemiczny o wzorze H2O, występujący w warunkach standardowych w stanie ciekłym. W stanie gazowym wodę określa się mianem pary wodnej, a w stałym stanie skupienia – lodem. Słowo „woda” jako nazwa związku chemicznego może odnosić się do każdego stanu skupienia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodan

bóg germański; Odyn

Wodan, Wotan (również Woden, Wuotan) – germański bóg ojciec, bóg wojny, mistrz magii.

Przedstawiany był jako postać w towarzystwie dwóch wilków – znany później w Skandynawii jako Odyn. To on rozdzielał zwycięstwa, zsyłał choroby i uzdrawiał. Starożytni Rzymianie widzieli w nim Merkurego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodecki

nazwisko

- Bernard Wodecki (1922–2008) – polski duchowny rzymskokatolicki, werbista, tłumacz ksiąg Biblii poznańskiej
- Ernest Wodecki – żołnierz
- Marcin Wodecki (ur. 1988) – piłkarz
- Wiesław Wodecki (1927–2010) – pisarz
- Zbigniew Wodecki (1950–2017) – piosenkarz, instrumentalista i kompozytor

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woder

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) długi, wodoszczelny but gumowy, sięgający po pachwinę;

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodery

spodnie połączone z butami, używane przez wędkarzy i myśliwych; spodniobuty, wadery

Wodery – rodzaj nieprzemakalnego obuwia wędkarskiego sięgającego do kroku, połączenie kaloszy i nieprzemakalnych spodni.

Wodery są zrobione z nieprzemakalnego (zazwyczaj gumowanego) materiału, czasem także ocieplanego. Wodery krótsze mocowane są na szelkach, dłuższe są w całości, z naramiennikami. Wodery najczęściej używane są przez wędkarzy, szczególnie przez wędkarzy muchowych, umożliwiają im wędkowanie stojąc w wodzie daleko od brzegu, np. w środku nurtu rzeki. Używane są także przez służby ratownicze, np. przez strażaków w trakcie powodzi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodewil

komediowy utwór sceniczny, łączący dialogi z tańcami oraz pantomimą; vaudeville

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) szt. muz. teatr. widowisko komediowe lub farsowe z muzyką, piosenkami, pantomimą i baletem, z przewagą tekstu mówionego nad śpiewanym;

Wodewil (fr. vaudeville) – muzyczna forma dramatyczna o komicznym charakterze, powstała we Francji w okresie baroku, łącząca tekst komediowy z piosenkami. Wodewil wpłynął na rozwój opery komicznej.

Wodewile komponował m.in. Jean-Jacques Rousseau (Le devin du village), Christoph Willibald Gluck (L'île de Merlin, La fausse esclave, Cythère assiegée) i Maciej Kamieński (Nędza uszczęśliwiona). Twórcą librett do wodewili był m.in. Charles-Simon Favart. W Polsce wodewil był główną muzyczną formą dramatyczną tworzoną w epokach klasycyzmu i romantyzmu (do czasów Stanisława Moniuszki).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodewilista

aktor grający w wodewilach

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodewilistka

aktorka grająca w wodewilach

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodewilowy

przymiotnik od: wodewil

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z wodewilem, dotyczący wodewilu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodiczko

- Bohdan Wodiczko (1911-1985) – polski dyrygent i pedagog muzyczny
- Krzysztof Wodiczko (ur. 1943) – zamieszkały w USA artysta pochodzenia polskiego

#### Źródła:

Wikipedia

# Wodniacki

przymiotnik od: Wodniak

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodniaczka

kobieta uprawiająca sporty wodne

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodniak

osoba uprawiająca sporty wodne

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodniarka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mebl. szafka, na której stawia się miskę do mycia i dzban z wodą

(1.2) ent. zob. koziułka wodniarka.

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodnica

1. baśniowa nimfa wodna przebywająca w morzach, jeziorach, rzekach, wabiąca ludzi; rusałka
2. linia wodna, waterlinia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mar. żegl. krzywa wyznaczona na kadłubie przez poziom spokojnej wody, przy określonym stopniu załadowania jednostki pływającej;

(1.2) mit. słowiański demon zamieszkujący zbiorniki wodne, uznawana za partnerkę topielca; również zwłoki utopionej kobiety

- wodnica (rusałka, topielica) – nazwa żeńskiego demona słowiańskiego
- wodnica – krzywa wyznaczona na kadłubie statku (okrętu) z powierzchnią równoległą do powierzchni wody
- wodnice (Potamogalinae) – podrodzina ssaków z rodziny tenrekowatych
  - Micropotamogale lamottei
  - wodnica ruwenzorska – Micropotamogale ruwenzorii
  - wodnica kameruńska – Potamogale velox

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodnicha

rodzaj grzybów podstawkowych z rzędu bedłkowców

Hygrophorus Fr. (wodnicha) – rodzaj grzybów z rodziny wodnichowatych (Hygrophoraceae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodnichowate

o cechach wodnichowatych (rodzina grzybów)

Wodnichowate (Hygrophoraceae Lotsy) – rodzina grzybów z rzędu pieczarkowców (Agaricales).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodnichowaty

o cechach wodnichowatych (rodzina grzybów)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodnicki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodnicowate

rodzina roślin z rzędu skalnicowców; wodnikowate

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodnicowaty

o cechach wodnicowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodniczak

rodzaj ptaków z rodziny chruścieli

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodniczek

ptak z rzędu wróblowatych

Wodniczek (Micropotamogale) – rodzaj ssaków z rodziny wodnic (Potamogalidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodniczka

1. wypełniona płynem przestrzeń w obrębie cytoplazmy komórkowej; wakuola
2. niewielki ptak wędrowny z rodziny pokrzewkowatych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ornit. nazwa systematyczna|Acrocephalus paludicola|ref=tak., gatunek wędrownego ptaka z rodziny trzciniaków, zamieszkującego wschodnią Europę i zachodnią Azję;

(1.2) ornit. ptak z gatunku wodniczka (1.1)

(1.3) biol. wakuola

- wodniczka – wakuola jako organellum komórkowe
- wodniczka – Acrocephalus paludicola, ptak z rzędu wróblowych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodnik

1. baśniowa postać przebywająca w wodzie;
2. gatunek pająka; topik;
3. wędrowny ptak

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna

(1.1) astr. zodiakalny gwiazdozbiór równikowy, w Polsce widoczny częściowo latem i jesienią;

(1.2) astr. astrol. jedenasty znak zodiaku, w którym Słońce znajduje się od 21 stycznia do 19 (20) lutego;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy

(2.1) pot. osoba urodzona pod znakiem Wodnika (1.2)

- Wodnik (łac. Aquarius) – gwiazdozbiór równikowy
- Wodnik – astrologiczny znak zodiaku
- wodnik – w wierzeniach słowiańskich demon zbiorników wodnych
- wodnik (topik, Argyroneta aquatica) – gatunek pajęczaka z rodziny topikowatych
- wodnik (wodnik zwyczajny, Rallus aquaticus) – gatunek ptaka z rodziny chruścieli
- „Wodnik” – polski okręt wojenny z okresu XVII wieku
- Wodnik (Jezioro Chłodnickie) – jezioro na Równinie Drawskiej, w woj. zachodniopomorskim
- Wodnik – część miasta Łobez, w Polsce, w woj. zachodniopomorskim, w pow. łobeskim, w gminie Łobez
- Wodnik – osada w Polsce, w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Biały Bór

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodnikowate

rodzina roślin z rzędu skalnicowców; wodnicowate

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodnikowaty

o cechach wodnikowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodnikowiec

przedstawiciel rzędu roślin okrytonasiennych z podklasy różowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodnikowy

→ wodnik, → Wodnik (znak zodiaku)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodniściej

stopień wyższy od przysłówka: wodniście

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodnistobłękitny

błękitny o wodnistym odcieniu

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodnistość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co wodniste

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodnisty

taki, który jest konsystencji wody lub taki, który zawiera duże ilości wody albo jakiejś innej cieczy podobnej do wody

przymiotnik

(1.1) zawierający zbyt dużo wody

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodnity

w gwarze śląskiej: wodnisty

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodno-Lądowy

dotyczący wody i lądu; lądowo-wodny

przymiotnik

(1.1) zob. ziemnowodny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodnokrwisty

rzadko: składający się z wody i krwi

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodnokrzywoszyj

rodzaj mchu z rodziny krzywoszyjowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodnopączkowe

rośliny wodnopączkowe - jedna z grup roślin skrytopączkowych, obejmująca rośliny wodne, których pączki odnawiające zimują w wodzie; hydrofity, rośliny wodne

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodnopączkowy

rośliny wodnopączkowe - jedna z grup roślin skrytopączkowych, obejmująca rośliny wodne, których pączki odnawiające zimują w wodzie; hydrofity, rośliny wodne

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodnoprawny

rzadko: dotyczący prawa wodnego

przymiotnik

(1.1) przym. od prawo wodne

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodnopłat

samolot przystosowany do lądowania na wodzie i startu z powierzchni wody; hydroplan, wodnopłatowiec, wodnosamolot

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) lotn. samolot, który może lądować na wodzie lub z niej startować;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodnopłatowcowy

→ wodnopłatowiec; wodnopłatowy, hydroplanowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodnopłatowiec

samolot przystosowany do lądowania na wodzie i startu z powierzchni wody; hydroplan, wodnopłat, wodnosamolot

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

(1.1) lotn. zob. wodnopłat.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodnopłatowy

→ wodnopłat; wodnopłatowcowy, hydroplanowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodnosamolot

samolot przystosowany do lądowania na wodzie i startu z powierzchni wody; hydroplan, wodnopłat, wodnopłatowiec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) lotn. samolot przystosowany do startowania z powierzchni wody i wodowania;

Wodnosamolot (albo: hydroplan) – samolot przystosowany konstrukcyjnie do startu i lądowania (wodowania) z powierzchni wody.

Podstawowe rodzaje wodnosamolotów to:

- wodnosamolot pływakowy – w zasadzie nieróżniący się konstrukcyjnie od zwykłego samolotu z podwoziem kołowym, lecz wyposażony zamiast niego w pływaki. Stosowane są częściej dwa duże pływaki pod skrzydłami lub rzadziej jeden duży pływak centralny i dwa mniejsze podpierające pod skrzydłami. Często konstrukcje takich wodnosamolotów powstawały przez prostą przeróbkę samolotu z podwoziem kołowym, czasami nawet można montować zamiennie pływaki lub koła.
- łódź latająca – samolot, w którym częścią stykającą się z wodą jest odpowiednio ukształtowany spód kadłuba. Układ ten wymaga stosowania szczelnych kadłubów, spełniających zarówno wymagania aerodynamiki, jak i hydrodynamiki. Stateczność na wodzie zapewniają zwykle dodatkowe małe pływaki pod skrzydłami. Samoloty takie muszą mieć silniki umieszczone wysoko nad powierzchnią wody.
- samolot-amfibia – wodnosamolot wyposażony także w składane podwozie lądowe (koła). Zazwyczaj amfibie są budowane w układzie łodzi latającej, rzadziej wodnosamolotu pływakowego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodność

zawartość wody

Wodność – parametr określający stan chmury lub mgły. Została ona zdefiniowana jako masa ciekłej lub zestalonej wody przypadająca na jednostkę objętości chmury (lub na jednostkę masy powietrza – wodność właściwa).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodnoszybowiec

szybowiec przystosowany do startowania i lądowania na powierzchni wody

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodny

odnoszący się do wody, będący wodą lub cieczą, wprawiany w ruch za pomocą wody

przymiotnik

(1.1) nawiązujący do wody lub innych cieczy

(1.2) poruszający się po wodzie

(1.3) żyjący w wodzie lub na wodzie

(1.4) poruszany wodą lub inną cieczą

(1.5) sport. odbywający się w wodzie

(1.6) chem. o roztworze: rozcieńczany wodą

(1.7) gw-pl|Bukowina. wodnisty

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodobrzusze

obecność nadmiaru wolnego płynu w jamie brzusznej

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) med. wet. gromadzenie się przesięku w jamie otrzewnej;

Wodobrzusze, puchlina brzuszna (łac. ascites) – stan, w którym dochodzi do nadmiernego nagromadzenia płynu w jamie otrzewnej niezależnie od przyczyny czy cech płynu, nazywanego również płynem puchlinowym. Wodobrzusze jest objawem, a nie osobną jednostką chorobową.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodochłonność

nasiąkliwość wodą

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodochłonny

1. chłonący wodę; hydrochłonny;
2. wymagający dużej ilości wody

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodociąg

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. rurociąg do transportu wody wraz z armaturą do czerpania i uzdatniania;

Wodociąg – zespół urządzeń służących do zaopatrywania w sposób zorganizowany i ciągły odbiorców w wodę.

Urządzenia wodociągowe to ujęcia wód powierzchniowych i podziemnych, studnie publiczne, urządzenia służące do magazynowania i uzdatniania wód, sieci wodociągowe, urządzenia regulujące ciśnienie wody.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodociągi

potocznie: przedsiębiorstwo zajmujące się czerpaniem wody, uzdatnianiem i rozprowadzaniem jej do miejsc odbioru

Wodociąg – zespół urządzeń służących do zaopatrywania w sposób zorganizowany i ciągły odbiorców w wodę.

Urządzenia wodociągowe to ujęcia wód powierzchniowych i podziemnych, studnie publiczne, urządzenia służące do magazynowania i uzdatniania wód, sieci wodociągowe, urządzenia regulujące ciśnienie wody.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodociągowiec

pracownik zajmujący się zagadnieniami dotyczącymi wodociągów

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodociągowy

przymiotnik

(1.1) związany z wodociągami

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodociek

ciek wodny

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodoczyn

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. daw. wodór, pierwiastek chemiczny o symbolu H i liczbie atomowej 1

#### Źródła:

Wiktionary

# Wododział

dział wodny

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) hydrol. granica pomiędzy sąsiednimi zlewniami lub dorzeczami

Dział wód (dział wodny, rzadziej wododział) – umowna linia rozgraniczająca sąsiednie zlewnie lub dorzecza; dla wód powierzchniowych wyznacza się go na podstawie analizy ukształtowania terenu, a dla wód podziemnych w drodze rozpoznania wysokości zalegania zwierciadła wód podziemnych i układu utworów geologicznych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wododziałowy

przymiotnik

(1.1) geogr. hydrol. związany z wododziałem

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodofon

urządzenie umożliwiające prowadzenie rozmów pod wodą

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodogrzmot

poetycko: wodospad

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) poet. zob. wodospad.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodogłowie

przewlekła choroba ośrodkowego układu nerwowego, polegająca na wrodzonym lub nabytym nadmiernym gromadzeniu się płynu mózgowo-rdzeniowego w komorach mózgu; hydrocefalia

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) med. nadmierne nagromadzenie płynów w układzie komorowym mózgu;

Wodogłowie, hydrocefalia (łac. hydrocephalus) — zwiększenie objętości płynu mózgowo-rdzeniowego w układzie komorowym mózgu, które przeważnie powoduje wzrost ciśnienia śródczaszkowego. U osób starszych wodogłowie może wywoływać bóle głowy, podwójne widzenie, zaburzenia równowagi, nietrzymanie moczu, zmiany osobowości i upośledzenie umysłowe. U niemowląt wodogłowie powoduje powiększanie się obwodu głowy (główka dziecka ma kształt gruszki), uwypuklenie i poszerzenie ciemiączek, poszerzenie szwów czaszkowych i opóźnienie rozwoju dziecka. Inne objawy mogą obejmować wymioty, senność, napady padaczkowe oraz objaw zachodzącego słońca.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodolecznictwo

leczenie wodą (np. kąpiele, natryski, nacierania); hydroterapia, hydropatia, aquaterapia, akwaterapia

Hydroterapia, dział fizjoterapii, inaczej wodolecznictwo, akwaterapia (łac. aqua = woda) – metoda leczenia bodźcowego polegająca na zewnętrznym stosowaniu wody o różnych stanach skupienia: ciekłej, stałej lub gazowej. Podstawę leczniczego działania stanowi odpowiednia temperatura lub ciśnienie wody użytej odpowiednio do danej terapii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodolej

Wodolej (bułg. Водолей) – wieś w Bułgarii, w obwodzie Wielkie Tyrnowo, w gminie Wielkie Tyrnowo. W 2024 roku liczyła 818 mieszkańców.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wodolejski

potocznie: mówiący rzeczy oczywiste, nieważne w sposób rozwlekły

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodolocik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od wodolot

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodolot

statek wodny z płatami nośnymi pod kadłubem; hydrolot

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) jednostka pływająca charakteryzująca się zainstalowanymi pod kadłubem płatami nośnymi, które powodują wynurzanie się kadłuba z wody wraz ze wzrostem prędkości jednostki;

Wodolot – jednostka pływająca charakteryzująca się zainstalowanymi pod kadłubem płatami nośnymi (działającymi podobnie jak skrzydło samolotu), które powodują wynurzanie się kadłuba z wody wraz ze wzrostem prędkości jednostki. Dzięki wynurzeniu kadłuba zmniejszeniu ulegają opory ruchu i wodolot może osiągać prędkości przekraczające 50 węzłów. Wodoloty znajdują zastosowanie zarówno w żegludze śródlądowej i przybrzeżnej, w marynarce wojennej a także w żeglarstwie, w wyczynowych jachtach przeznaczonych do regat lub bicia rekordów prędkości.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodolubny

o zwierzętach i roślinach potrzebujących do życia środowiska wodnego

przymiotnik relacyjny

(1.1) biol. dobrze rozwijający się w środowisku wodnym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodomat

automat do sprzedaży wody

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) urządzenie do sprzedawania wody

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodomierz

przyrząd samoczynnie mierzący objętość wody przepływającej w przewodach zamkniętych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. miernik pokazujący ilość zużytej wody;

Wodomierz – przyrząd służący do pomiaru objętości przepływającej przewodem wodociągowym wody.

Jednostką miary stosowaną w wodomierzach jest m³ (metr sześcienny) lub galon.

Wodomierz pozwala określić zużycie wody przez odbiorcę, dzięki czemu jest możliwe ustalenie opłaty innej niż ryczałtowa. Wszystkie wodomierze posiadają tak zwany próg rozruchu, poniżej którego nie dokonują pomiaru wody, która przez nie przepływa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodomierzowy

przymiotnik od: wodomierz

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodomiot

urządzenie do wypłukiwania ziemi, piasku itp. za pomocą silnego strumienia wody; wodomiot; wodomiotacz; hydromonitor

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodomiotacz

urządzenie do wypłukiwania ziemi, piasku itp. za pomocą silnego strumienia wody; wodomiot; hydromonitor

Armatka wodna – urządzenie służące do miotania strumienia wody pod dużym ciśnieniem na odległość od kilkunastu do kilkudziesięciu metrów, gdzie energia takiego strumienia wykorzystywana jest m.in. do hydromechanicznego urabiania gruntu, np. przy formowaniu skarp czy dna wykopu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodończa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) łow. wyżłobienie na zboczu; miejsce ukrycia się zająców

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodonercze

nadmierne nagromadzenie moczu w obrębie kielichów i miedniczek nerkowych oraz moczowodu w wyniku przeszkody jego odpływu do pęcherza

Wodonercze (łac. Hydronephrosis) – rozszerzenie miedniczki i kielichów nerkowych z wtórnym do tego stanu zanikiem miąższu nerki. Możliwe jest prenatalne wykrywanie wodonercza. Wodonercze może się rozwijać przez wiele lat nie dając żadnych charakterystycznych objawów ze strony układu moczowego. Leczenie chirurgiczne nie jest wymagane we wszystkich przypadkach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodonieprzepuszczalny

nieprzepuszczający wody; niezalecana kalka z języka rosyjskiego; lepiej: wodoszczelny

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodonosiec

środowisko podziemnych wód zdolne do gromadzenia w sobie wody wolnej

Warstwa wodonośna, aquifer, wodonosiec – powstała w sposób naturalny, lub ewentualnie utworzona sztucznie, podpowierzchniowa warstwa lub warstwy skał lub inny poziom geologiczny o wystarczającej porowatości i przepuszczalności, które umożliwiają znaczący przepływ wód podziemnych lub pobór znaczących ilości wód podziemnych. Jest to pojęcie z zakresu hydrodynamiki podziemnej, inżynierii złożowej i hydrogeologii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodonośny

obfitujący w wodę

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodoocze

wrodzona jaskra

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodoodporność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co jest wodoodporne

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodoodporny

odporny na szkodliwe działanie wody

przymiotnik jakościowy

(1.1) odporny na działanie wody

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodooszczędność

cecha czegoś zużywającego małe ilości wody

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodooszczędny

pozwalający na zużywanie małej ilości wody

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodopój

miejsce w rzecze, jeziorze stawie gdzie zwierzęta najczęściej piją wodę

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) miejsce, w którym zwierzęta zwykle piją wodę

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodopójka

roztocze zamieszkujące środowisko wodne

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodopójki

roztocze zamieszkujące środowisko wodne

Wodopójki – zwyczajowa nazwa roztoczy (Acari) zamieszkujących środowiska wodne. Podobnie jak powszechnie stosowana w hydrobiologii ich nazwa łacińska Hydracarina (z łaciny wodne roztocze) nie jest to nazwa taksonu, a nazwa grupy organizmów wydzielanej na podstawie kryteriów ekologicznych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodoprzepuszczalność

brak szczelności wodnej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdolność do wchłaniania, przepuszczania i oddawania wody

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodoprzepuszczalny

przepuszczający wodę; niewodoszczelny

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodopylność

zapylanie roślin przez wodę

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodór

pierwiastek chemiczny o symbolu H i liczbie atomowej 1, najlżejszy z pierwiastków chemicznych, niemetal

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu H i liczbie atomowej 1;

Wodór (H, łac. hydrogenium) – pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 1, niemetal z bloku s układu okresowego. Wodór jest najczęściej występującym pierwiastkiem chemicznym we Wszechświecie i jednym z najczęściej spotykanych pierwiastków na Ziemi. Ma najmniejszą masę atomową, wynoszącą 1,00794 u. Najczęściej występującym izotopem wodoru jest prot (1
H), którego atom ma najprostszą możliwą budowę – składa się z jednego protonu i jednego elektronu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodorek

związek wodoru

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. nieorganiczny związek chemiczny zbudowany z wodoru i innego pierwiastka chemicznego;

Wodorki, dawniej wodorodki (od dawnej nazwy wodoru: wodoród) – związki chemiczne wodoru z innymi pierwiastkami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodorki

związek wodoru

Wodorki, dawniej wodorodki (od dawnej nazwy wodoru: wodoród) – związki chemiczne wodoru z innymi pierwiastkami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodorkowy

→ wodorek

przymiotnik relacyjny

(1.1) chem. dotyczący wodorku, związany z wodorkiem

Patrz:wodorek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodorociąg

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. rurociąg do transportu wodoru

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodorod

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. daw. wodór, pierwiastek chemiczny o symbolu H i liczbie atomowej 1

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodorodek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) daw. chem. wodorek, nieorganiczny związek chemiczny zbudowany z wodoru i innego pierwiastka chemicznego

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodorodny

przymiotnik relacyjny

(1.1) chem. daw. dotyczący wodoru (wodorodu), związany z wodorem (wodorodem), zasilany wodorem (wodorodem)

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodorodowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) chem. daw. dotyczący wodoru (wodorodu), związany z wodorem (wodorodem), zasilany wodorem (wodorodem)

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodorofluorek

nieorganiczny związek fluoru, w którym występuje on na -1 stopniu utlenienia

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodorofosforan

związek chemiczny, wodorosól kwasu fosforowego

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodorościk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od wodorost

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodorosiarczan

sól kwasu siarkowego powstała w wyniku zastąpienia jednego atomu wodoru metalem

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodorosiarczek

związek chemiczny, sól siarkowodoru powstała przez zastąpienie jednego wodoru metalem; hydrosiarczek

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodorosól

Wodorosole, zwycz. sole kwaśne – związki chemiczne będące solami kwasów wieloprotonowych, których aniony zawierają atomy wodoru w grupie kwasowej.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wodorosole

Wodorosole, zwycz. sole kwaśne – związki chemiczne będące solami kwasów wieloprotonowych, których aniony zawierają atomy wodoru w grupie kwasowej.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wodorost

1. najprostsza samożywna roślina plechowa; alga; glon
2. roślina bytująca w środowisku wodnym; hydrofit; roślina wodna

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) bot. miękka roślina rosnąca w wodzie;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodorotlenek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) chem. związek chemiczny złożony z anionu wodorotlenowego (OH−) i stabilnego kationu amonowego, metalu lub organicznego

Wodorotlenki – związki chemiczne zawierające stabilny kation oraz anion wodorotlenowy OH−. Wodorotlenki mogą tworzyć zarówno kationy metali („M”) o różnej wartościowości (od I do IV), kation amonowy NH+4, jak również kationy organiczne, najczęściej czwartorzędowe związki amoniowe, np. wodorotlenek tetrametyloamoniowy (CH3)4N+OH−. Wzór ogólny wodorotlenków ma postać M(OH)x (gdzie x to liczba anionów wodorotlenkowych = wartościowości kationu). Wodorotlenki są związkami jonowymi tzn. pomiędzy kationem i anionem występuje oddziaływanie typu jon–jon.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodorotlenki

Wodorotlenki – związki chemiczne zawierające stabilny kation oraz anion wodorotlenowy OH−. Wodorotlenki mogą tworzyć zarówno kationy metali („M”) o różnej wartościowości (od I do IV), kation amonowy NH+4, jak również kationy organiczne, najczęściej czwartorzędowe związki amoniowe, np. wodorotlenek tetrametyloamoniowy (CH3)4N+OH−. Wzór ogólny wodorotlenków ma postać M(OH)x (gdzie x to liczba anionów wodorotlenkowych = wartościowości kationu). Wodorotlenki są związkami jonowymi tzn. pomiędzy kationem i anionem występuje oddziaływanie typu jon–jon.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wodorotlenkowy

przymiotnik od: wodorotlenek

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodorować

czasownik przechodni niedokonany (dk. zwodorować)

(1.1) mot. chem. poddać procesowi wodorowania

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodorowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) mot. chem. metoda oczyszczania silnika z nagaru polegająca na wprowadzeniu do dolotu silnika podczas jego pracy mieszaniny gazów: wodoru i tlenu (mieszanina piorunująca)

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodorowęglan

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. sól kwasu węglowego, w której tylko jeden atom wodoru uległ podstawieniu przez atom metalu;

Wodorowęglany – grupa związków chemicznych, wodorosoli kwasu węglowego.

Wodorowęglany dysocjują w wodzie na kationy metali (np. K) lub kation amonowy (NH+
4) oraz na aniony wodorowęglanowe (HCO−
3), np.:

  KHCO
  3 → K+
  + HCO−
  3 (dysocjacja wodorowęglanu potasu)
  NH
  4HCO
  3 → NH+
  4 + HCO−
  3 (dysocjacja wodorowęglanu amonu)

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodorowęglanowy

→ wodorowęglan

Patrz:wodorowęglan

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodorowęglany

Wodorowęglany – grupa związków chemicznych, wodorosoli kwasu węglowego.

Wodorowęglany dysocjują w wodzie na kationy metali (np. K) lub kation amonowy (NH+
4) oraz na aniony wodorowęglanowe (HCO−
3), np.:

  KHCO
  3 → K+
  + HCO−
  3 (dysocjacja wodorowęglanu potasu)
  NH
  4HCO
  3 → NH+
  4 + HCO−
  3 (dysocjacja wodorowęglanu amonu)

#### Źródła:

Wikipedia

# Wodorowy

przymiotnik od: wodór

przymiotnik relacyjny

(1.1) chem. dotyczący wodoru, związany z wodorem, zasilany wodorem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodorozcieńczalny

taki, którego stężenie zmniejsza się po dodaniu wody

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodorzyg

wylot rynny odprowadzający wodę deszczową z mostu

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodosiewność

rozprzestrzenianie się drogą wodną nasion, zarodników i rozmnóżek; hydrochoria

Hydrochoria (wodosiewność) – jeden ze sposobów rozprzestrzeniania się nasion roślin i zarodników. Występuje często u roślin wodnych i błotnych (glony, kosaciec, olsza, grążel żółty i inne). Rzadziej u roślin rosnących na mniej wilgotnych stanowiskach np. u mchów, rozchodnika, wiesiołka. Wtedy zarodniki lub nasiona rozsiewane są dzięki deszczowi (deszczosiewność) lub wody ze zbiorników wodnych. Wśród roślin wybitnie lądowych hydrochoria występuje np. u palm, umożliwiając rozsiewanie się nasion palmy kokosowej i palmy seszelskiej na nawet bardzo odległe stanowiska (np. wyspy).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodospad

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) swobodny, pionowy spadek wody rzecznej, spowodowany różnicą poziomów dna koryta rzeki

Wodospad – swobodny, pionowy spadek wody rzecznej, spowodowany istnieniem w korycie rzeki wyraźnego progu skalnego o wysokości od kilku do kilkuset metrów. Wodospad występuje w górnych odcinkach biegu rzek, w miejscach, gdzie rzeka przecina warstwę twardych skał. Skały te, wymywane wolniej niż miękkie podłoże w dolnym biegu rzeki, tworzą stopień, z którego woda spada. Szereg wodospadów nazywa się kaskadą.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodospadzik

zdrobnienie od: wodospad

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: wodospad

(1.2) mały wodospad

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodoszczelny

przymiotnik

(1.1) nie przepuszczający wody

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodoterapia

ogół zabiegów leczniczych z użyciem wody w różnych stanach skupienia; aquaterapia, wodolecznictwo, hydroterapia, hydropatia

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodotrysk

Fontanna (wodotrysk) – urządzenie wodne, najczęściej ozdobne, wyrzucające pod ciśnieniem wodę z dysz lub dyszy. Jest jednym z elementów tzw. małej architektury.

Jedna z konstrukcji składa się z basenu z przelewem i trzonu z dyszą. Do trzonu doprowadzona jest pod ciśnieniem woda, która tryska z jednej lub kilku dysz. Opadająca woda gromadzona jest w basenie. Basen może być złożony z jednej lub kilku mis różnej wielkości i różnego kształtu. Ilość wody w basenach regulowana jest za pomocą przelewów. Innym rodzajem fontann są takie, w których woda spływa w formie kaskad. Najbardziej znanym jej przykładem jest Fontanna di Trevi w Rzymie, która zasilana jest grawitacyjnie, wodą spływającą do niej akweduktem.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wodować

1. spuszczać nowy lub wyremontowany statek z doku na wodę;
2. napełniać wodą zbiornik parowozu lub wagonu kolejowego

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) spuszczać statek na wodę

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

(2.1) lecąc, osiadać na wodzie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodowanie

1. spuszczać nowy lub wyremontowany statek z doku na wodę;
2. napełniać wodą zbiornik parowozu lub wagonu kolejowego

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) lotn. osadzanie samolotu lub kapsuły statku kosmicznego na wodzie;

(1.2) żegl. opuszczanie statku do wody po zbudowaniu lub remoncie;

Wodowanie – wprowadzenie statku wodnego albo innej jednostki pływającej na wodę po budowie, remoncie, transporcie itp.

Wodowania można dokonać poprzez:

- spuszczenie po pochylni
  - rufą
  - burtą
- wwiezienie do wody na wózku (slipowanie)
- opuszczenie za pomocą urządzenia dźwigowego
- wpuszczenie wody do suchego doku
- zatopienie doku pływającego
- stopienie lodu po dokowaniu przez wymrażanie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodowaniowy

przymiotnik od: wodowanie

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodowisko

miejsce wodowania hydroplanu

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodownik

zbiornikowiec zaopatrujący statki w wodę

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodowskaz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przyrząd lub urządzenie służące do określania stanu wody w rzece lub jeziorze;

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodowskazowy

przymiotnik od: wodowskaz

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodowstręt

przejaw wścieklizny polegający na strachu przed wodą

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) med. wet. jeden z poważnych objawów wścieklizny objawiający się bolesnymi skurczami krtani podczas picia wody, a nawet na jej widok

(1.2) med. wet. inne określenie wścieklizny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodozbiór

przestarzale: zbiornik wodny

- wodozbiór – budowla, rodzaj wieży ciśnień
- Wodozbiór – zespół przyrodniczo-krajobrazowy w Szczecinie

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodożytka

rodzaj małych ślimaków z rodziny źródlarkowatych, występujący w pięciu gatunkach

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodożytkowate

rodzina ślimaków z podgromady przodoskrzelnych; źródlarkowate

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodożytkowaty

o cechach wodożytkowatych (rodzina ślimaków)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodołaz

pies z rasy pochodzącej z Nowej Fundlandii; nowofundlandczyk; nowofundland

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) pot. kynol. rasa psa wyhodowana na Nowej Fundlandii w Kanadzie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodu

1. rzadko: kult religijny uprawiany głównie w Haiti i na południu USA, łączący elementy katolicyzmu z dawnymi wierzeniami afrykańskimi i spirytyzmem; wudu, voodoo, voudou;
2. ogólna nazwa bóstw u Fonów z Beninu; wodun, wodżu

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodun

ogólna nazwa bóstw u Fonów z Beninu; wodu, wodżu

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodunka

dawniej:
1. pasożyt pęcherzykowaty, żyjący najczęściej w mózgu;
2. kołowacizna

#### Źródła:

SJP.pl

# Wody

tlenek wodoru; najbardziej rozpowszechniony w przyrodzie związek nieorganiczny

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) przest. kurort leczniczy

(1.2) zob. wody płodowe.

forma rzeczownika.

(2.1) M., B. i W. lm. od: woda

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodynie

wieś w Polsce

Wodynie – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie siedleckim, w gminie Wodynie. Ma status sołectwa.

Wieś jest siedzibą gminy Wodynie a także rzymskokatolickiej parafii Świętych Apostołów Piotra i Pawła. Dawniej miasto, także wieś szlachecka, w drugiej połowie XVI wieku położona była w powiecie garwolińskim ziemi czerskiej województwa mazowieckiego. Jako miasto Wodynie były lokowane trzy razy. Pierwsza lokacja w 1573 (72, 113). została uchybiona. Następnie Wodynie były miastem w latach 1661-1674 i 1739–1834. W 1830 roku były najmniejszym miastem w Królestwie Polskim, licząc zaledwie 140 mieszkańców, cztery lata później zostały zdegradowane do rzędu wsi. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodyński

przymiotnik od: Wodynie

Osoby o tym nazwisku:

- Andrzej Wodyński – polski urzędnik
- Antoni Wodyński – polski wojskowy
- Jan Wodyński (strona ujednoznaczniająca)
- Józef Wodyński – polski scenograf i malarz
- Marek Wodyński – polski urzędnik

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodza

1. dawniej, zwykle w liczbie mnogiej: lejce, cugle; dziś żywe w pewnych związkach wyrazowych, np. trzymać nerwy na wodzy - nie dać się wyprowadzić z równowagi;
2. dawniej: przewodzenie, kierownictwo; dziś żywe w pewnych związkach wyrazowych, np. pod czyjąś wodzą - pod czyimś dowództwem

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzak

specjalny wózek ciągnięty przez wodzarkę w dźwignicy linotorowej

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzarka

element bomu, pozwalający wodzić go w dół i w górę

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodze

1. dawniej, zwykle w liczbie mnogiej: lejce, cugle; dziś żywe w pewnych związkach wyrazowych, np. trzymać nerwy na wodzy - nie dać się wyprowadzić z równowagi;
2. dawniej: przewodzenie, kierownictwo; dziś żywe w pewnych związkach wyrazowych, np. pod czyjąś wodzą - pod czyimś dowództwem

Wodze – skórzane, parciane lub gumowe pasy połączone z wędzidłem, przy pomocy których jeździec utrzymuje kontakt z pyskiem konia poprzez kiełzno i w ten sposób przekazuje koniowi sygnały.

Lejce, rzadziej też: lejc, wodze – dłuższe pasy wykorzystywane w podobnym celu w powożeniu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|wodzić.

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodzian

połączenie chemiczne zawierające wodę w postaci oddzielnych cząsteczek; hydrat

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodzianka

zupa z wody i rozdrobnionego chleba; wodzionka, kapłon, kapłonek

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) reg. kulin. rodzaj zupy, ktorej podstawą są suche skórki od chleba bądź jego miąższ, woda oraz sól, czasem z dodatkiem smalcu, margaryny lub masła

Wodzianka – prosta zupa znana na Śląsku i w Polsce Środkowej. Wodzianka występuje w wielu odmianach, ale w każdej podstawą są chleb i wrzątek. Maciej E. Halbański w swoim Leksykonie sztuki kulinarnej podał następującą definicję wodzianki: zupa przyrządzona z czerstwego chleba pokrajanego w kostkę, zalanego wrzątkiem, z dodatkiem roztartego z solą czosnku i tłuszczu, najlepiej smalcu ze skwarkami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodzić

1. prowadzić dokądś;
2. o samicach niektórych ptaków: opiekować się pisklętami do momentu osiągnięcia przez nie samodzielności;
3. przesuwać coś po czymś;
4. wodzić się - chodzić z kimś wolnym krokiem w różne miejsca; dawniej: mocując się, przeciągać się

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) idąc prowadzić kogoś, odwiedzając kolejne miejsca

(1.2) przesuwać coś po jakiejś powierzchni

(1.3) o drobiu: wyprowadzać pisklęta

(1.4) o zwierzętach: prowadzić za wodze

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodziciel

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) przest. ktoś, kto dowodzi, prowadzi, wiedzie

#### Źródła:

Wiktionary

# Wodzicielka

1. dawniej: kobieta, która prowadzi, wiedzie kogoś;
2. kura, gęś, kaczka, indyczka opiekująca się pisklętami w pierwszym okresie ich życia

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzicki

nazwisko

Polskie nazwisko

- Józef Wodzicki (1750-1794) – generał major wojsk koronnych
- Kazimierz Wodzicki
  - Kazimierz Wodzicki (1816-1889) – ornitolog
  - Kazimierz Wodzicki (1900-1987) – ornitolog
- Stanisław Wodzicki (1764-1843) – polityk
- Michał Wodzicki (1687–1764) – biskup
- Eliasz Wodzicki (zm. 1805) – hrabia
- Piotr Wodzicki (zm. 1768) – generał-major
- Jan Kanty Wodzicki (zm. 1821) – kanonik krakowski
- Henryk Wodzicki – poseł Sejmu Krajowego Galicji
- Ludwik Wodzicki – hrabia, poseł Sejmu Krajowego Galicji

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodzidło

element lokomotywy

Wodzidło, prowadnica, gubernakulum (łac. gubernaculum) – męski narząd rozrodczy niektórych nicieni.

Wodzidło ma postać zesklerotyzowanego, oskórkowego koryta, położonego w grzbietowej ścianie kieszonki steku, w pobliżu dystalnych części szczecinek kopulacyjnych (spikuli). Brzuszne ramię wodzidła określa się jako cuneus, a boczne wyrostki tego ramienia jako crura. W odsiebnej części występu wodzidła umieszczone mogą być drobne wyrostki nazywane titillae. Wodzidło zaopatrzone jest w dwie pary mięśni – parę cofaczy (łac. musculi gubernaculi retractores) i parę wodzicieli (łac. musculi gubernaculi seductores).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodzień

owad z rzędu muchówek

Wodzień (Chaoborus) – rodzaj owadów należący do rzędu muchówek i rodziny wodzieniowatych. Postacie dorosłe tych zwierząt – imago swoim wyglądem przypominają komary, jednakże w odróżnieniu od nich samice wodzienia nie kłują. Wodzienie przechodzą przeobrażenie zupełne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodzierady

wieś w Polsce

Wodzierady – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie łaskim, w gminie Wodzierady.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodzieradzki

przymiotnik od: Wodzierady

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzik

część wodząca w planimetrze

- Grzegorz Wodzik – partyzant Gwardii Ludowej
- wodzik – element silnika wodzikowego
- wodzik – element ożaglowania gaflowego
- wodzik – element planimetru
- wodzik – element niektórych kołowrotków wędkarskich

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodzikowy

→ wodzik

Patrz:wodzik

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzinek

Wodzinek – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie łódzkim wschodnim, w gminie Tuszyn, przy szosie łączącej Wolę Kamocką z Tuszynem.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

Główna ulica we wsi to ulica Srocka. Można nią dojechać do wsi Srock.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wodzinowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodziński

nazwisko

Wodziński – polskie nazwisko.

- Anna Wodzińska, polska archeolożka
- Maria Wodzińska (1819–1896), polska malarka
- Antoni Wodziński (1848–1928), pisarz polski i francuski
- Benedykt Wodziński (1859–1926), inżynier, profesor budowy mostów
- Cezary Wodziński (1959–2016), polski filozof, historyk filozofii
- Ignacy Wodziński (1745–1815), generał-major 1791
- Józef Wodziński (1859–1918), polski malarz
- Karol Wodziński herbu Jastrzębiec (1722–1813), poseł na sejm, sędzia w Warszawie
- Maciej Wodziński (1782–1848), prezes Senatu w czasie powstania listopadowego
- Marcin Wodziński (ur. 1966), polski historyk i filolog
- Marian Wodziński (1911–1986), doktor medycyny, członek komisji Czerwonego Krzyża

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodzionka

zupa z wody i rozdrobnionego chleba; wodzianka, kapłon, kapłonek

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. potrawa z czerstwego chleba, czosnku, tłuszczu zwierzęcego oraz wrzątku;

Wodzianka – prosta zupa znana na Śląsku i w Polsce Środkowej. Wodzianka występuje w wielu odmianach, ale w każdej podstawą są chleb i wrzątek. Maciej E. Halbański w swoim Leksykonie sztuki kulinarnej podał następującą definicję wodzianki: zupa przyrządzona z czerstwego chleba pokrajanego w kostkę, zalanego wrzątkiem, z dodatkiem roztartego z solą czosnku i tłuszczu, najlepiej smalcu ze skwarkami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodzirej

człowiek, który prowadzi zabawę

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek, który prowadzi tańce na weselach i balach

(1.2) przywódca grupy osób

Wodzirej – człowiek prowadzący tańce na weselach, balach, zabawach tanecznych.

Wodzireje stanowią grupę zawodową, która wypracowała szereg zasad działania, opartych na muzyce, słowie i tańcu. Tworzą nowe układy choreograficzne, prowadzą szkolenia taneczne i animacyjne. Doskonalą także zapowiedzi słowne podczas tańców, organizują grupę, reżyserują całe wydarzenia muzyczno-taneczne. Współcześnie ważną funkcją wodzireja jest aktywizacja i uczenie uczestników wesel zabawy i tańca, gdyż formy te ulegają stopniowo zanikowi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodzirejka

→ wodzirej

Patrz:wodzirej

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzirejski

→ wodzirej

Patrz:wodzirej

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzirejstwo

1. funkcja wodzireja;
2. przewodzenie innym

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzisław

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(2.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie świętokrzyskim, w powiecie jędrzejowskim;

(2.2) geogr. toponim, składnik nazwy miasta Wodzisław Śląski

Wodzisław – miasto w Polsce położone w województwie świętokrzyskim, w powiecie jędrzejowskim, siedziba miejsko-wiejskiej gminy Wodzisław. Leży w widłach rzeki Mozgawy i jej dopływu Mozgawki, przy drodze ekspresowej S7.

Prawa miejskie od 1366, zdegradowany do rangi wsi 13 stycznia 1870. Status miasta odzyskał 1 stycznia 2021.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wodzisława

imię żeńskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzisławek

zdrobnienie od: Wodzisława (imię żeńskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzisławianin

1. mieszkaniec Wodziasławia;
2. mieszkaniec Wodzisławia Śląskiego

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Wodzisławia

(1.2) mieszkaniec Wodzisławia Śląskiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodzisławianka

1. mieszkanka Wodziasławia;
2. mieszkanka Wodzisławia Śląskiego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Wodzisławia

(1.2) mieszkanka Wodzisławia Śląskiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodzisławiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wodzisławy lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzisławka

zdrobnienie od: Wodzisława (imię żeńskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzisławkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wodzisławka lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzisławostwo

Wodzisław z małżonką; Wodzisławowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzisławowie

Wodzisław z małżonką; Wodzisławostwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzisławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wodzisława lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzisławski

przymiotnik od: Wodzisław Śląski

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Wodzisławia, związany z Wodzisławiem

(1.2) odnoszący się do Wodzisławia Śląskiego, związany z Wodzisławiem Śląskim

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wodzostwo

Wodzostwo - forma organizacji społeczno-politycznej o zhierarchizowanej i scentralizowanej formie, charakteryzująca się redystrybucyjnym systemem ekonomicznym. Rozwój wodzostwa i stabilizacja mogą doprowadzić do powstania struktury państwowej.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wodzowski

→ wódz

Patrz:wódz

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodżu

ogólna nazwa bóstw u Fonów z Beninu; wodun, wodu

#### Źródła:

SJP.pl

# Wodzyński

nazwisko

Wodzyński

- Jan Wodzyński (1932-2009), polski aktor, reżyser, pedagog, nestor gdyńskiej sceny
- Leszek Wodzyński (1946–1999), polski lekkoatleta
- Mirosław Wodzyński (ur. 1951), polski lekkoatleta

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wodła

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka w północno-zachodniej Rosji, w Karelii, uchodzi do jeziora Onega;

Wodła (ros Водла) – rzeka w północno-zachodniej Rosji, w należącej do tego państwa Republice Karelii.

Długość ok. 149 km, powierzchnia dorzecza 13.700 km², średni przepływ – 130 m³/s.

Wypływa z jeziora Wodłoziero i wpada do jeziora Onega. Nad Wodłą leży rejonowe miasto Pudoż.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wogeski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Wogezami, dotyczący Wogezów, położony w Wogezach

#### Źródła:

Wiktionary

# Wogezy

góry we Francji

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) geogr. pasmo górskie we wschodniej Francji;

(1.2) geogr. adm. francuski departament, położony w regionie Grand Est;

Wogezy (fr. Vosges, niem. Vogesen) – pasmo górskie we wschodniej Francji, oddzielone Bramą Burgundzką od gór Jura. Stromo opadają ku Nizinie Górnoreńskiej. Nazwa pochodzi prawdopodobnie od celtyckiego boga gór i lasów Vosegusa (również Vosagusa, Vosaciusa), później została przejęta przez Rzymian w Galii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wogezyt

magmowa skała żyłowa z grupy lamprofirów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) miner. geol. skała magmowa, odmiana lamprofiru

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wogulski

związany z Wogułami, ludem ugrofińskim

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Wogółami, dotyczący Wogółów (Mansów)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język wogulski

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Woguł

dawniej: Mans - członek ludu zamieszkującego zachodnią Syberię

#### Źródła:

SJP.pl

# Wogułowie

dawniej: Mansowie - naród ugrofiński zamieszkujący zachodnią Syberię

Mansowie (dawniej „Wogułowie”, w staroruskich kronikach „Jugrowie”, nazwa własna Mańś lub Moańś) – naród ugrofiński zamieszkujący zachodnią Syberię pomiędzy Uralem a rzeką Ob. Posługują się językiem mansyjskim, należącym do języków ugryjskich, oraz – coraz częściej – językiem rosyjskim.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wohyń

wieś w Polsce

Wohyń – wieś (dawne miasto) w Polsce, położona w województwie lubelskim, w powiecie radzyńskim, w gminie Wohyń, ok. 10 km od Radzynia Podlaskiego.

Wohyń uzyskał lokację miejską w 1522 roku, zdegradowany w 1869 roku. Wohyń położony był w drugiej połowie XVI wieku w powiecie brzeskolitewskim województwa brzeskolitewskiego. Miasto ekonomii brzeskiej w drugiej połowie XVII wieku. W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie bialskopodlaskim.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wohyński

przymiotnik od: Wohyń, gmina w województwie lubelskim

#### Źródła:

SJP.pl

# Woicki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Woj

polski rycerz, wojownik z czasów średniowiecza

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. dawny wojownik

Wojownik (dawniej: woj) – osoba zajmująca się walką (niekoniecznie profesjonalnie).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woj.

skrót od:
1. województwo; wojew.;
2. wojewoda; wojew.;
3. wojewódzki; wojew.;
4. wojenny;
5. wojskowy; wojsk.

skrót

(1.1) = województwo

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojacki

→ wojak

Patrz:wojak

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojaczek

żartobliwie: branie udziału w wojnie, walce

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zdrobn. od wojak

- Wojaczek – nazwisko
- Wojaczek – film biograficzny z 1999 o Rafale Wojaczku
- Rafał Wojaczek (1945–1971) – polski poeta, brat Andrzeja
- Andrzej Wojaczek (1947–2000) – polski aktor, brat Rafała
- Józef Wojaczek (1901–1993) – polski ksiądz katolicki, misjonarz z Mariannhill
- Krystian Wojaczek (ur. 1950) – polski teolog katolicki
- Marek Wojaczek (ur. 1964) – polski sędzia żużlowy klasy międzynarodowej
- Jacek Wojaczek (ur. 1975) – polski rugbysta

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojaczka

żartobliwie: branie udziału w wojnie, walce

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojak

żołnierz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. żart. żołnierz, zwykle doświadczony

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) ornit. nazwa systematyczna|Sturnella|ref=tak., ptak z rodziny kacykowatych;

- Wojak – wojownik, osoba wojująca
- Wojak – mem internetowy
- Wojak – marka piwa typu jasny lager produkowana przez Tyskie Browary Książęce
- Wojak Churchill – brytyjski film komediowy z 2004 roku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojakowski

nazwisko

Osoby o nazwisku Wojakowski

- Franciszek Wojakowski (1880–1940), podpułkownik Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej
- Kasper Wojakowski, urzędnik ziemski
- Kazimierz Wojakowski (1889–), kapitan Wojska Polskiego, kapelmistrz
- Kazimierz Ferdynand Wojakowski (1895–1986), pułkownik saperów Wojska Polskiego, działacz emigracyjny
- Mateusz Maurycy Wojakowski (1775–1845), duchowny rzymskokatolicki
- Remigian Wojakowski (–1716), urzędnik ziemski

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojanów

Wojanów (do 1945 niem. Schildau) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie karkonoskim, w gminie Mysłakowice, na pograniczu Kotliny Jeleniogórskiej i Rudaw Janowickich w Sudetach Zachodnich.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wojarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. wojownik

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojas

nazwisko

Wojas – polskie przedsiębiorstwo zajmujące się produkcją i sprzedażą obuwia skórzanego oraz drobnej galanterii skórzanej. Jest notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie.

Spółka jest dostawcą butów dla administracji państwowej, wojska i leśnictwa. Produkty Wojas można nabyć w blisko 170 sklepach firmowych na terenie Polski, Słowacji, Czech, Białorusi. Około 10% sprzedaży to eksport, głównie do Ukrainy, Izraela, Mongolii, Litwy, Niemiec oraz Rosji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojasiński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojaszówecki

→ Wojaszówka

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojaszówka

wieś w Polsce

Wojaszówka – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie krośnieńskim, siedziba gminy Wojaszówka.

Miejscowość leży nad Wisłokiem. Przez wieś przechodzi droga wojewódzka (łącząca Krosno z drogą DW 988) oraz linia kolejowa Rzeszów – Jasło z przystankiem Wojaszówka.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojaż

podróż, wycieczka

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) książk. podróż, głównie zagraniczna

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojażer

osoba podróżująca, zwłaszcza za granicę

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) przest. podróżnik

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojażerka

→ wojażer; podróżniczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przest. podróżniczka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojażerski

→ wojażer

przymiotnik relacyjny

(1.1) przest. właściwy wojażom

(1.2) przest. związany z wojażerem lub wojażerką, dotyczący wojażera lub wojażerki

przymiotnik dzierżawczy

(2.1) przest. należący do wojażera lub wojażerki

Patrz:wojażer

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojażersko

przysłówek

(1.1) rzad. przest. tak jak wojażerowie, wojażując

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojażerskość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przest. zbiór cech uważanych za typowe dla wojażera

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojażować

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) przest. przebywać drogę w celu odwiedzenia odległego miejsca

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojażowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|wojażować.

(1.2) przest. podróżowanie, szczególnie poza granicami kraju

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojażowość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przest. zbiór cech uważanych za typowe dla wojaży

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojażowy

przymiotnik od: wojaż

przymiotnik

(1.1) przest. podróżniczy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojażyk

zdrobnienie od: wojaż

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przest. zdrobn. od: wojaż

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojbor

dawne imię męskie

Wojbor – imię słowiańskie złożone z dwóch członów: woj - wojownik i bor - walka. Może to oznaczać: walka wojownika, wojownik waleczny itd.

Wojbor imieniny obchodzi w dniu: 13 sierpnia

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojciak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojcicki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojciech

imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Wojciech, Wociech – staropolskie męskie imię pochodzenia słowiańskiego. Wśród imion nadawanych nowo narodzonym dzieciom, Wojciech w 2017 r. zajmował 9. miejsce w grupie imion męskich. W całej populacji Polaków Wojciech zajmował w 2017 r. 16. miejsce (317 857 nadań).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojciecha

imię męskie

Wojciecha, Wociecha – staropolskie imię żeńskie. Składa się z członów oznaczających „ta, która cieszy jako żołnierz” czyli „wojownik pociecha”, „ta, której walka sprawia radość”. Żeński odpowiednik imienia Wojciech.

Wojciecha imieniny obchodzi 23 kwietnia i 29 lipca.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojciechostwo

Wojciech z małżonką; Wojciechowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojciechów

Wojciech z małżonką; Wojciechostwo

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. toponim, nazwa kilkudziesięciu polskich gmin, wsi, osad i dawnych gromad;

forma rzeczownika.

(2.1) D. i B. lm. od: Wojciech

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 26, w tym 20 podstawowych

- Wojciechów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. lwóweckim, w gminie Lubomierz
- Wojciechów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. złotoryjskim, w gminie Zagrodno
- Wojciechów – wieś w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Siedliszcze
- Wojciechów – wieś w woj. lubelskim, w pow. kraśnickim, w gminie Szastarka
- Wojciechów – część wsi Kraśniczyn w woj. lubelskim, w pow. krasnostawskim, w gminie Kraśniczyn
- Wojciechów – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Wojciechów
- Wojciechów – wieś w woj. lubelskim, w pow. opolskim, w gminie Łaziska
- Wojciechów – wieś w woj. lubelskim, w pow. włodawskim, w gminie Hańsk
- Wojciechów – osada w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Gomunice
- Wojciechów – wieś w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Wartkowice
- Wojciechów – wieś w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Przedbórz
- Wojciechów – osada leśna w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Przedbórz
- Wojciechów – wieś w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Sieradz
- Wojciechów – część wsi Jabłonna w woj. mazowieckim, w pow. białobrzeskim, w gminie Wyśmierzyce
- Wojciechów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. radomskim, w gminie Jastrzębia
- Wojciechów – wieś w woj. opolskim, w pow. namysłowskim, w gminie Wilków
- Wojciechów – kolonia w woj. opolskim, w pow. namysłowskim, w gminie Wilków
- Wojciechów – wieś w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Olesno
- Wojciechów – osada wsi Mstyczów w woj. świętokrzyskim, w pow. jędrzejowskim, w gminie Sędziszów
- Wojciechów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kazimierskim, w gminie Kazimierza Wielka
- Wojciechów – część wsi Szczecno w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Daleszyce
- Wojciechów – część wsi Wszachów w woj. świętokrzyskim w pow. opatowskim w gminie Baćkowice
- Wojciechów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. starachowickim, w gminie Pawłów
- Wojciechów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. włoszczowskim, w gminie Krasocin
- Wojciechów – część wsi Młynik w woj. wielkopolskim, w pow. kolskim, w gminie Olszówka
- Wojciechów – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. tureckim, w gminie Kawęczyn

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojciechowa

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) przest. żona Wojciecha

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojciechówczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Wojciechówki

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojciechówczanka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Wojciechówki

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojciechówecki

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do miejscowości Wojciechówka, związany z miejscowością Wojciechówka

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojciechówek

W Polsce

- Wojciechówek – część wsi Wojciechów, w woj. dolnośląskim, w pow. złotoryjskim, w gminie Zagrodno
- Wojciechówek – przysiółek wsi Święty Wojciech, w woj. lubuskim, w pow. międzyrzeckim, w gminie Międzyrzecz

Zobacz też

- Wólka-Wojciechówek
- Wojciechowo
- Wojciechów
- Wojciechówka

#### Źródła:

Wikipedia

# Wojciechowianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec miejscowości Wojciechowo

(1.2) mieszkaniec miejscowości Wojciechów

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojciechowianka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka miejscowości Wojciechowo

(1.2) mieszkanka miejscowości Wojciechów

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojciechowice

1. część miasta Ostrołęka;
2. nazwa kilku wsi w Polsce

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 6, w tym 5 podstawowych

- Wojciechowice – część miasta Ostrołęka
- Wojciechowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. kłodzkim, w gminie Kłodzko
- Wojciechowice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. piaseczyńskim, w gminie Góra Kalwaria
- Wojciechowice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. jędrzejowskim, w gminie Sędziszów
- Wojciechowice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. opatowskim, w gminie Wojciechowice
- Wojciechowice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. ostrowieckim, w gminie Waśniów

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojciechowicki

przymiotnik od: Wojciechowice

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojciechowicz

nazwisko

- Bolesław Wojciechowicz (1927–2010) – polski profesor nauk technicznych
- Eduard Wajciachowicz (ur. 1960) – białoruski polityk i nauczyciel
- Jacek Wojciechowicz (ur. 1963) – polski polityk
- Jerzy Wojciechowicz Billewicz (zm. 1643/1644) – podstarości żmudzki
- Joanna Wojciechowicz (ur. 1944) – polska architektka, opozycjonistka
- Kamila Wojciechowicz, także Wojciechowska (ur. 1979) – polska aktorka
- Michał Wojciechowicz (ur. 1964) – polski przedsiębiorca, pisarz
- Mikołaj Wojciechowicz Jasieński (XVI w.) – polski szlachcic
- Stanisław Wojciechowicz Hladowicki (XVI w.) – polski szlachcic
- Stas Wojciechowicz (ur. 1977) – polski rabin
- Wasyl Wojcechowycz (Wojciechowicz, 1913–1987) – radziecki dowódca partyzancki

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojciechowie

Wojciech z małżonką; Wojciechostwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojciechówka

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. toponim, nazwa kilkunastu wsi i części wsi w Polsce;

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 14, w tym 8 podstawowych

- Wojciechówka – wieś w woj. lubelskim, w pow. ryckim, w gminie Kłoczew
- Wojciechówka – wieś w woj. lubelskim, w pow. tomaszowskim, w gminie Tyszowce
- Wojciechówka – część wsi Sławęcin w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Skierbieszów
- Wojciechówka – część wsi Nowe Rybie w woj. małopolskim, w pow. limanowskim, w gminie Limanowa
- Wojciechówka – część wsi Filipowice w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Koszyce
- Wojciechówka – wieś w woj. mazowieckim, w pow. białobrzeskim, w gminie Białobrzegi
- Wojciechówka – wieś w woj. mazowieckim, w pow. białobrzeskim, w gminie Promna
- Wojciechówka – wieś w woj. mazowieckim, w pow. mińskim, w gminie Siennica
- Wojciechówka – wieś w woj. mazowieckim, w pow. zwoleńskim, w gminie Policzna
- Wojciechówka – część wsi Dębów w woj. podkarpackim, w pow. przeworskim, w gminie Gać
- Wojciechówka – część wsi Urzejowice w woj. podkarpackim, w pow. przeworskim, w gminie Przeworsk
- Wojciechówka – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. opatowskim, w gminie Ożarów
- Wojciechówka – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Żelazków
- Wojciechówka – część wsi Żurawiniec w woj. wielkopolskim, w pow. kępińskim, w gminie Baranów

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojciechowo

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. toponim, nazwa kilkunastu polskich wsi, osad i części wsi;

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 12, w tym 9 podstawowych

- Wojciechowo – część wsi Leśna Podlaska w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Leśna Podlaska
- Wojciechowo – część wsi Wólka-Wojciechówek w woj. mazowieckim, w pow. wyszkowskim, w gminie Rząśnik
- Wojciechowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. żuromińskim, w gminie Siemiątkowo
- Wojciechowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. lęborskim, w gminie Wicko
- Wojciechowo – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. lidzbarskim, w gminie Orneta
- Wojciechowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. jarocińskim, w gminie Jaraczewo
- Wojciechowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kolskim, w gminie Chodów
- Wojciechowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Rzgów
- Wojciechowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Wierzbinek
- Wojciechowo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. obornickim, w gminie Rogoźno
- Wojciechowo – część wsi Lipa w woj. wielkopolskim, w pow. obornickim, w gminie Ryczywół
- Wojciechowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wolsztyńskim, w gminie Siedlec

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojciechowski

przymiotnik od: Wojciechowo, Wojciechów

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do miejscowości Wojciechowo, związany z miejscowością Wojciechowo

(1.2) odnoszący się do miejscowości Wojciechów, związany z miejscowością Wojciechów

Wojciechowski (forma żeńska Wojciechowska, l. mn: Wojciechowscy) – jedno z najpopularniejszych nazwisk w Polsce. Według bazy PESEL 17.01.2015 r. nosiło je 42 828 Polek i 41 864 Polaków. Najwięcej osób o tym nazwisku mieszka na terenie Mazowsza, Wielkopolski i Kujaw. Dawniej często spotykana była też pisownia „Woyciechowski”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojciechowy

taki jak u Wojciecha, charakterystyczny dla Wojciecha

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojcieszak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojcieszek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojcieszków

wieś w Polsce

Wojcieszków – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie łukowskim, w gminie Wojcieszków. Leży nad Małą Bystrzycą.

Miejscowość jest siedzibą gminy Wojcieszków oraz parafii rzymskokatolickiej Najświętszego Serca Pana Jezusa, należącej do metropolii lubelskiej, diecezji siedleckiej, dekanatu Adamów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojcieszkowski

przymiotnik od: Wojcieszków

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojcieszów

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wojcieszów (niem. Kauffung) – miasto w Polsce, w województwie dolnośląskim, w powiecie złotoryjskim, położone nad rzeką Kaczawą, w Górach Kaczawskich, w Sudetach Zachodnich.

Według danych GUS z 1 stycznia 2023 r. miasto miało 3470 mieszkańców (679. miejsce w kraju).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojcieszowianin

mieszkaniec Wojcieszowa (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojcieszowianka

mieszkanka Wojcieszowa (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojcieszowski

→ Wojcieszów

Patrz:Wojcieszów

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojcieszyce

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 4

- Wojcieszyce – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. karkonoskim, w gminie Stara Kamienica
- Wojcieszyce – wieś w woj. lubuskim, w pow. gorzowskim, w gminie Kłodawa
- Wojcieszyce – osada leśna w woj. lubuskim, w pow. gorzowskim, w gminie Kłodawa
- Wojcieszyce – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. sandomierskim, w gminie Łoniów

#### Źródła:

Wikipedia

# Wojcieszyn

4 miejscowości w Polsce:

- Wojcieszyn – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. złotoryjskim, w gminie Pielgrzymka
- Wojcieszyn – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Bełżyce
- Wojcieszyn – wieś w woj. mazowieckim, w pow. warszawski zachodnim, w gminie Stare Babice
- Wojcieszyn – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. goleniowskim, w gminie Nowogard

#### Źródła:

Wikipedia

# Wojcik

nazwisko

Wójcik (forma żeńska: Wójcik, Wójcikowa, Wójcikówna; liczba mnoga: Wójcikowie) – jedno z najstarszych nazwisk polskich. Notowane od początku XIII wieku. Obecnie jest to czwarte pod względem popularności nazwisko w Polsce. Według bazy PESEL 22 stycznia 2025 roku nazwisko to nosiło 48 830 Polek i 47 981 Polaków. Łącznie nazwisko to nosiło 96 811 obywateli Polski.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojcikowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojciuliszki

Wojciuliszki (dodatkowa nazwa w j. litewskim – Vaičiuliškės) – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie sejneńskim, w gminie Puńsk.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wojczuk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojda

nazwisko

Wojda – część wsi Bliżów w Polsce, położonej w województwie lubelskim, w powiecie zamojskim, w gminie Adamów.

W latach 1975–1998 Wojda administracyjnie należała do województwa zamojskiego.

Jest to niewielka osada położona tuż przy granicy Roztoczańskiego Parku Narodowego. Podczas II wojny światowej, w czasie wysiedleń Zamojszczyzny, pod koniec 1942 roku, miała tu miejsce jedna z pierwszych ważniejszych bitew, jaka dała początek powstaniu zamojskiemu, podczas której żołnierze Batalionów Chłopskich walczyli z siłami żandarmerii niemieckiej. Wioska została wówczas ostatecznie spalona przez Niemców. Obecnie znajduje się tu pomnik upamiętniający to wydarzenie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojdak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojdalski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojdat

nazwisko

Wojdat, lit. Vaidotas (ur. XIV wiek, zm. po 1401) – syn Kiejstuta, wielkiego księcia litewskiego. W wiarygodnych źródłach historycznych jest wspomniany jedynie dwukrotnie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojdowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojdyła

nazwisko

Wojdyła – polskie nazwisko. Według danych z lat 90 XX wieku nazwisko to nosiło 2680 polskich obywateli.

Osoby o nazwisku Wojdyła:

- Maciej Wojdyła – polski aktor teatralny, filmowy i serialowy.
- Tomasz Wojdyła – polski koszykarz, występujący na pozycjach silnego skrzydłowego oraz środkowego w latach 1996-2018, od 2019 asystent trenerski GTK Gdynia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojęcino

Wojęcino – (do 1945 r. niem. Wojenthin) wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie koszalińskim, w gminie Bobolice.

Miejscowość wywodzi swój rodowód ze średniowiecza - od XVI w. Należała wtedy do rodu von Bonin, który to ród ufundował nieistniejącą już kaplicę. W latach 1855–1945 należała do rodziny von Holtz z Manowa.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wojeniec

Wojeniec – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie siemiatyckim, w gminie Dziadkowice.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Trójcy Przenajświętszej w Dziadkowicach.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wojenka

zdrobnienie od: wojna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: wojna

Wojenka:

- Bolszewicka Organizacja Wojskowa (w skrócie: Wojenka) – zbrojne ramię Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej Rosji (bolszewików)
- Wojenka – singiel zespołu Lao Che

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojenny

związany z prowadzeniem wojny, istniejący, używany podczas wojny

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z wojną, odnoszący się do wojny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojerysta

osoba czerpiąca przyjemność erotyczną z podglądania par uprawiających seks; voyeur, voyeurysta, podglądacz

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojerystka

→ wojerysta; podglądaczka, voyeurka

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojeryzm

dewiacja seksualna charakteryzująca się skłonnością do oglądania osób uprawiających seks; podglądactwo, oglądactwo, voyeuryzm, skopofilia, skoptofilia

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) psych. seks. zob. oglądactwo.

Oglądactwo, voyeuryzm, voyeryzm, voyeurism, wojeryzm, skopofilia, skoptofilia – zaburzenie zachowania z grupy zaburzeń preferencji seksualnych charakteryzujące się skłonnością do oglądania innych ludzi podczas zachowań seksualnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojew.

woj.; skrót od:
1. województwo;
2. wojewoda;
3. wojewódzki

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojewoda

nazwisko

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) adm. zwierzchnik administracji rządowej na terenie województwa

(1.2) daw. hist. wojsk. najwyższy urzędnik dowodzący wojskiem

(1.3) daw. hist. jeden z urzędów senatorskich

rzeczownik, rodzaj żeński

(2.1) adm. kobieta sprawująca urząd zwierzchnika administracji rządowej na terenie województwa

Wojewoda (łac. comes palatinus „komes pałacowy, palatyn”) – organ administracji państwowej w Polsce, a w przeszłości także w innych krajach słowiańskich i bałkańskich: w Czechach, Rosji, Bułgarii, Mołdawii i Siedmiogrodzie.

W Czechach i na Węgrzech był to tytuł arystokratyczny odpowiadający polskiemu księciu (dux).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojewódka

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojewodzianka

dawniej o córce wojewody

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. odojcowski tytuł córki wojewody

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojewodzic

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) odojcowski tytuł syna wojewody

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojewodzicowicz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. syn wojewodzica czyli wnuk wojewody

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojewodzicowiczowa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. żona wojewodzicowicza

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojewodzin

przymiotnik

(1.1) odnoszący się do wojewody, jego władzy, urzędu

Wojewodzin – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie grajewskim, w gminie Grajewo.

Prywatna wieś szlachecka Wojewodzino położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie wąsoskim ziemi wiskiej województwa mazowieckiego. W okresie międzywojennym posiadłość ziemską miał tu Marcin Gardocki (252 ha).W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa łomżyńskiego.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojewodzina

dawniej o żonie wojewody

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. odmężowski tytuł żony wojewody

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojewodziński

przymiotnik

(1.1) daw. dotyczący wojewody, należący do niego albo nakazany przez niego

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) daw. stronnik wojewody, osoba na służbie wojewody

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojewódzki

dotyczący województwa

przymiotnik

(1.1) przym. od województwo

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojewódzkość

→ wojewódzki

Patrz:wojewódzki

#### Źródła:

SJP.pl

# Województwo

jednostka samorządu terytorialnego Polski, mająca największy zasięg terytorialny

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) adm. jednostka podziału administracyjnego wyższego stopnia w Polsce;

Województwo – jednostka podziału administracyjnego najwyższego stopnia w Polsce, od 1990 r. jednostka zasadniczego podziału terytorialnego administracji rządowej, a od 1999 r. także jednostka samorządu terytorialnego.

Podział kraju na województwa ma swoje korzenie w okresie rozbicia dzielnicowego, stąd ich zróżnicowanie pod względem wielkości w czasach Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Pierwsze województwa powstawały w XIV w. Pierwotnie były to samodzielne zgromadzenia wojskowe na określonych terenach Polski, którymi zarządzali wyznaczani przez władcę wojewodowie (od: wodzić woje).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojków

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 3, w tym 2 podstawowe

- Wojków – część miasta Kowary
- Wojków – wieś w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Błaszki
- Wojków – wieś w woj. podkarpackim, w pow. mieleckim, w gminie Padew Narodowa

#### Źródła:

Wikipedia

# Wojkowice

1. miasto w Polsce;
2. wieś w Polsce;
3. wieś na Ukrainie

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wojkowice – miasto w południowej Polsce, w województwie śląskim, w powiecie będzińskim.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojkowicki

→ Wojkowice (miasto w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojkowiczanin

mieszkaniec Wojkowic (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojkowiczanka

mieszkanka Wojkowic (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojkówka

wieś w Polsce

Wojkówka – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie krośnieńskim, w gminie Wojaszówka.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojkowo

3 miejscowości w Polsce:

- Wojkowo – osada w woj. lubuskim, w pow. krośnieńskim, w gminie Maszewo
- Wojkowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. bartoszyckim, w gminie Bisztynek
- Wojkowo (osada) – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. bartoszyckim, w gminie Bisztynek

#### Źródła:

Wikipedia

# Wojkowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojmir

imię męskie

Wojmir – staropolskie imię męskie, złożone z członów Woj- ("wojownik") i -mir ("pokój, spokój, dobro"). Mogło ono oznaczać kogoś, kto wojując zaprowadza spokój i dobro. W niektórych przypadkach imię to mogło utożsamiać się brzmieniowo z jedną z form imienia Wolimir.

Wojmir imieniny obchodzi 25 października i 11 grudnia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojmirek

zdrobnienie od: Wojmir (imię męskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojmirkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wojmirka lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojmirostwo

Wojmir z małżonką; Wojmirowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojmirowie

Wojmir z małżonką; Wojmirostwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojmirowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wojmira lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojna

1. zorganizowana walka zbrojna między państwami, narodami lub grupami społecznymi, religijnymi itp., prowadzona dla osiągnięcia zamierzonych celów (np. zagarnięcia obcego terytorium lub obrony własnego); konflikt zbrojny
2. gra w karty

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wojsk. polit. zorganizowany konflikt zbrojny o dużej skali;

(1.2) karc. prosta gra karciana;

Wojna – zorganizowany konflikt zbrojny między państwami, narodami lub grupami etnicznymi, religijnymi czy społecznymi. Pojęcie trudne do jednoznacznego zdefiniowania.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojnar

nazwisko

Osoby o nazwisku Wojnar:

- Adam Wojnar − krakowski dziennikarz i fotoreporter
- Eugeniusz Wojnar − prokurator oskarżający w wielu procesach politycznych okresu PRL, m.in. w aferze mięsnej w 1964
- Franciszek Wojnar (ur. 1881, zm. 1942) − profesor Państwowej Szkoły Przemysłowej w Bielsku, więzień i ofiara obozu koncentracyjnego
- Franciszek Wojnar (ur. 1893, zm. 1967) − polski nauczyciel i stenograf, uczestnik walk o Śląsk Cieszyński (1918–1919) − publicysta
- Irena Wojnar − pedagog, specjalistka w zakresie teorii wychowania estetycznego
- Ireneusz Wojnar − polski muzyk, basista w zespole Akurat
- Jan Wojnar
  - Jan Alojzy Wojnar (ur. 1820, zm. 1896) − chłop-bibliofil ze Śląska Cieszyńskiego
  - Jan Wojnar (ur. 1891, zm. 1964) − śląski samorządowiec, działacz PSL i ZSL, członek OSP, prezes gminnej spółdzielni SCh

  #### Źródła:

  SJP.pl
  Wikipedia

# Wojnarowicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojnarowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojnarski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojnecki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojniak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojnica

pluskwiak z rodziny tarczówek

- Wojnica – miejscowość w obwodzie rówieńskim na Ukrainie
- Wojnica – miejscowość w obwodzie wołyńskim na Ukrainie
- wojnica (Arma) – rodzaj pluskwiaków z rodziny tarczówkowatych
- wojnica (Harpyia) – rodzaj motyli z rodziny garbatkowatych

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojnicki

przymiotnik od: Wojnicz

Osoby o tym nazwisku:

- Henryk Wojnicki – polski inżynier wojskowy
- Jacek Wojnicki – polski politolog
- Mieczysław Wojnicki – polski piosenkarz i aktor operetkowy

Inne:

- Iwan Piotrowicz Wojnicki (Войницкий Иван Петрович) - Główny bohater dramatu Antoniego Czechowa "Wujaszek Wania"

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojnicz

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie małopolskim;

Wojnicz – miasto w Polsce położone w województwie małopolskim, w powiecie tarnowskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Wojnicz. Wchodzi w skład aglomeracji tarnowskiej. Gród wzniesiony w X wieku należał do ciągu trzynastu zamków rycerskich zbudowanych w średniowieczu na wzniesieniach nad Dunajcem w Małopolsce, strzegących szlaku handlowego na Węgry biegnącego wzdłuż Wisły, Dunajca, Popradu, Wagu i Dunaju, stanowiąc część systemu fortyfikacyjnego państwa polskiego od strony Węgier. Dawna kasztelania wojnicka, jedna z najstarszych w Małopolsce. Miasto padło siedem razy ofiarą pożarów. Starostwo niegrodowe w Wojniczu miało siedzibę w Zamościu od 1277 r. (nie udało się ustalić pełnego katalogu starostów wojnickich). Od 1109 patronem parafii jest św. Wawrzyniec, męczennik na ruszcie; figuruje on także na tarczy herbowej miasta.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojniczanin

mieszkaniec Wojnicza (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojniczanka

mieszkanka Wojnicza (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojnów

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 3, w tym 2 podstawowe

- Wojnów – część miasta Wrocław, w delegaturze Wrocław-Psie Pole
- Wojnów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. siedleckim, w gminie Mordy
- Wojnów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. staszowskim, w gminie Oleśnica

#### Źródła:

Wikipedia

# Wojnowice

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest 9 wsi i 1 osada.

- Wojnowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. średzkim, w gminie Miękinia
- Wojnowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wrocławskim, w gminie Czernica
- Wojnowice – wieś w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Gidle
- Wojnowice – wieś w woj. opolskim, w pow. głubczyckim, w gminie Kietrz
- Wojnowice – wieś w woj. śląskim, w pow. raciborskim, w gminie Krzanowice
- Wojnowice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. opatowskim, w gminie Iwaniska
- Wojnowice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. ostrowieckim, w gminie Ćmielów
- Wojnowice – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. leszczyńskim, w gminie Osieczna
- Wojnowice – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. nowotomyskim, w gminie Opalenica
- Wojnowice – osada w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Gidle

#### Źródła:

Wikipedia

# Wojnowicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojnówka

wieś w Polsce

2 miejscowości w Polsce:

- Wojnówka – wieś w woj. mazowieckim, w pow. mławskim, w gminie Wiśniewo
- Wojnówka – wieś w woj. podlaskim, w pow. hajnowskim, w gminie Dubicze Cerkiewne

Zobacz też: Wojnowo

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojnowo

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 7, w tym 6 podstawowych

- Wojnowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. bydgoskim, w gminie Sicienko
- Wojnowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. golubsko-dobrzyńskim, w gminie Zbójno
- Wojnowo – część wsi Bierzyn w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Boniewo
- Wojnowo – wieś w woj. lubuskim, w pow. zielonogórskim, w gminie Kargowa
- Wojnowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. piskim, w gminie Ruciane-Nida
- Wojnowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Murowana Goślina
- Wojnowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Szczecinek

#### Źródła:

Wikipedia

# Wojnowski

nazwisko

Osoby o nazwisku Wojnowska/Wojnowski

- Elżbieta Wojnowska – polska piosenkarka, kompozytorka, aktorka i pedagog
- Teresa Wojnowska – polska profesor agronom i nauczyciel akademicki
- Edmund Wojnowski – polski polityk, poseł na Sejm PRL
- Jan Wojnowski – polski sztangista, mistrz Europy
- Jerzy Wojnowski - podporucznik Wojska Polskiego, agent gestapo
- Wiesław Wojnowski – polski chemik-nieorganik, profesor Politechniki Gdańskiej

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojo

potocznie: wojsko, służba wojskowa

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pot. wojsko

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojok

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. żołnierz, wojak

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojomir

dawne imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojować

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. powojować)

(1.1) książk. walczyć, brać udział w fizycznej bitwie

(1.2) pot. prowadzić z kimś spory o coś, zwalczać coś

(1.3) żart. bawić się w wojnę

czasownik przechodni niedokonany (dk. zawojować)

(2.1) daw. podbijać, zdobywać, zwyciężać

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|wojować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojowniczka

→ wojownik

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta zajmująca się walką

Wojowniczka – trzeci album studyjny Gosi Andrzejewicz, wydany w 2009 roku.

Patrz:wojownik

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojowniczość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) skłonność grupy ludzi do wszczynania walk

(1.2) cecha zachowania tj. skłonność do bójek

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojowniczy

przymiotnik

(1.1) skłonny do walki

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojownik

1. uczestnik walk, żołnierz;
2. dzielna osoba walcząca o jakąś chlubną sprawę

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ten, który walczy

(1.2) etn. członek ludu pierwotnego, który zajmuje się walką

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) ornit. gatunek ptaka z rodziny jastrzębiowatych

Wojownik (dawniej: woj) – osoba zajmująca się walką (niekoniecznie profesjonalnie).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojsa

nazwisko

Wojsa (biał. Войса; ros. Войса) – wieś na Białorusi, w obwodzie witebskim, w rejonie brasławskim, w sielsowiecie Druja.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojsiłka

owad z rzędu wojsiłkowatych, wielkości do 3 cm

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojsiłki

owad z rzędu wojsiłkowatych, wielkości do 3 cm

Wojsiłki – stara ewolucyjnie grupa prawie 1000 gatunków owadów o charakterystycznym, ryjkowatym kształcie głowy, tradycyjnie klasyfikowana w randze rzędu Mecoptera. Na świecie żyje współcześnie około 600 gatunków sklasyfikowanych w 9 rodzinach, a prawie 350 gatunków wymarłych znanych jest z odkryć paleontologicznych. Większość gatunków wojsiłek zasiedla strefy klimatu umiarkowanego i subtropikalnego. W Europie stwierdzono 21 gatunków, w tym 10 w Polsce. Występują w pobliżu strumieni, wśród drzew i krzewów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojsiłkowate

rodzina drapieżnych owadów z rzędu wojsiłek

Wojsiłkowate (Panorpidae) – rodzina drapieżnych owadów z rzędu wojsiłek (Mecoptera) obejmująca około 420 współcześnie żyjących gatunków o zasięgu holarktycznym. Są szeroko rozprzestrzenione w Europie, Azji i Ameryce Północnej. W Europie występuje 16, a w Polsce 6 gatunków – ich rozmieszczenie w kraju jest słabo poznane. Przykładowym przedstawicielem jest wojsiłka pospolita (Panorpa communis).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojsiłkowaty

o cechach wojsiłkowatych (rodzina owadów)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojsk.

skrót od: wojskowy; woj.

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojska

siły zbrojne danego państwa

rzeczownik, rodzaj nijaki, liczba mnoga

(1.1) wojsk. regularne oddziały określonego rodzaju sił zbrojnych

- wojska – wyodrębnione komponenty sił zbrojnych

Nazwy geograficzne

- Wojska – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie tarnogórskim, w gminie Tworóg;
- Wojska (Войская) – wieś na Białorusi położona w rejonie kamienieckim obwodu brzeskiego, centrum sielsowietu Wojska;
- Wojska (Войская) – rzeka na Białorusi w rejonie chocimskim obwodu mohylewskiego, lewy dopływ Biesiedzi;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojski

urzędnik ziemski w dawnej Polsce sprawujący pieczę nad rodzinami i mieniem szlachty w czasie pospolitego ruszenia, pełniący też obowiązki sędziego w zastępstwie starosty

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. urzędnik do spraw wojskowych w dawnej Polsce, pilnujący porządku podczas wyprawy wojennej; w średniowieczu podporządkowany kasztelanowi; w późniejszym okresie, jako niższy urzędnik ziemski, miał pieczę nad żonami i dziećmi szlachty w czasie trwania pospolitego ruszenia;

Wojski (łac. tribunus) – urząd ziemski, który pojawił się w Polsce dzielnicowej, zachowany w zjednoczonym Królestwie Polskim, a w epoce nowożytnej wprowadzony w Wielkim Księstwie Litewskim.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojsko

siły zbrojne danego państwa

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zorganizowana grupa uzbrojonych ludzi przygotowanych do obrony kraju i walki na wojnie

(1.2) pot. grupa żołnierzy

(1.3) pot. obowiązkowa służba militarna obywateli, przeszkolenie bojowe

Siły zbrojne (wojsko, armia) – organizacja zbrojna skupiająca w całość siły i środki wydzielone przez państwo do zabezpieczania jego interesów i prowadzenia walki. Jeden z podstawowych elementów aparatu państwowego umożliwiający zarówno samoobronę, jak i dokonywanie aktów agresji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojskowo

przysłówek sposobu

(1.1) w sposób właściwy dla wojska

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojskowość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) całokształt spraw dotyczących wojska

Nauki wojskowe – jedna z dziedzin nauki w Polsce, wymieniona w Uchwale Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia 24 października 2005 w sprawie określenia dziedzin nauki i dziedzin sztuki oraz dyscyplin naukowych i artystycznych (Monitor Polski z dnia 12 grudnia 2005).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojskowy

przymiotnik od: wojsko

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z wojskiem, dotyczący wojska

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) żołnierz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojskoznawca

specjalista w zakresie nauki, wiedzy o wojsku

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojskoznawczy

związany z nauką, wiedzą o wojsku

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojskoznawstwo

1. nauka, wiedza o wojsku;
2. kierunek studiów w szkole wyższej poświęcony tej nauce

Wojskoznawstwo – nauka o wojsku – kierunek studiów na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika, Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim oraz Uniwersytecie Łódzkim.

Interdyscyplinarny kierunek studiów obejmuje historię wojskowości, geografię i kartografię wojenną, geopolitykę, sztukę wojenną starożytności i nowożytną. Do programu włączono także wiedzę o systemie obronności państwa, zagadnienia związane z terroryzmem, funkcjonowaniem policji i straży granicznej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojszki

## Miejscowości w Polsce

- Wojszki – wieś w woj. podlaskim, w pow. białostockim, w gminie Juchnowiec Kościelny
- Wojszki – wieś w woj. podlaskim, w pow. monieckim, w gminie Mońki

#### Źródła:

Wikipedia

# Wojszyce

- Wojszyce – wieś w województwie łódzkim, w powiecie kutnowskim, w gminie Bedlno
- Wojszyce – osada w województwie łódzkim, w powiecie kutnowskim, w gminie Bedlno
- Wojszyce – część Wrocławia

#### Źródła:

Wikipedia

# Wojsław

imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

- Wojsław – imię
- Wojsław – wieś w województwie opolskim, w powiecie brzeskim, w gminie Grodków
- Wojsław – wieś do 1985, obecnie osiedle Mielca
- Wojsław – komes za czasów Bolesława III Krzywoustego
- Wojsław – przystanek kolejowy w Mielcu, w województwie podkarpackim.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojsława

imię żeńskie

Wojsława, Wojesława – staropolskie imię żeńskie, złożone z członów Woj- ("wojownik") i -sława ("sława"). Oznacza "tę, która zdobywa sławę w wojnach", "sławną wojowniczkę". Imię to mogło być skracane również do formy Wisława. Jego męskim odpowiednikiem jest Wojsław.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojsławek

zdrobnienie od: Wojsław (imię męskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojsławice

1. nazwa kilku miejscowości i ich części w Polsce;
2. wieś na Ukrainie

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 11, w tym 8 podstawowych

- Wojsławice – część miasta Niemcza
- Wojsławice – wieś w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Wojsławice
- Wojsławice – osada leśna w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Wojsławice
- Wojsławice – przysiółek wsi Przylaski w woj. lubuskim, w pow. żagańskim, w gminie Brzeźnica
- Wojsławice – część wsi Chlewo w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gmina Goszczanów
- Wojsławice – wieś w woj. łódzkim, w pow. zduńskowolskim, w gminie Zduńska Wola
- Wojsławice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. radomskim, w gminie Gózd
- Wojsławice – wieś w woj. opolskim, w pow. kluczborskim, w gminie Byczyna
- Wojsławice – wieś w woj. śląskim, w pow. myszkowskim, w gminie Koziegłowy
- Wojsławice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kazimierskim, w gminie Kazimierza Wielka
- Wojsławice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. pińczowskim, w gminie Złota

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojsławicki

przymiotnik od: Wojsławice

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojsławiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wojsławy lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojsławka

zdrobnienie od: Wojsław (imię męskie)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojsławkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wojsławka lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojsławostwo

Wojsław z małżonką; Wojsławowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojsławowie

Wojsław z małżonką; Wojsławostwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojsławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wojsława lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtal

nazwisko

Wojtal – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie chojnickim, w gminie Czersk.

Miejscowość pogranicza kaszubsko-borowiackiego nad Wdą, na obszarze kompleksu leśnego Borów Tucholskich i przy linii kolejowej Maksymilianowo – Gdynia. Przez Wojtal prowadzi turystyczny Szlak Kamiennych Kręgów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojtala

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtalewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtalik

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtan

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtanowicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtanowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtarowicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtas

nazwisko

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) zgrub. imię|polski|m. Wojciech

Wojtas, właśc. Wojciech Schmidt (ur. 4 lipca 1974 w Kielcach) – polski raper, autor tekstów i producent muzyczny znany z działalności w grupie Wzgórze Ya-Pa 3, której jest współzałożycielem. Z zespołem uzyskał nominację do Fryderyka.

Współpracował z takimi wykonawcami, jak Jajonasz, Liroy, Kajman, IGS, Peja, Abradab, Gutek, O.S.T.R., Fu, Waco, Molesta Ewenement, Pęku, Kali, Rahim, czy Grubson.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojtasek

zdrobnienie od: Wojciech (imię męskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtasiak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtasiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtasik

nazwisko

- Bożena Wojtasik (ur. 1954) – pedagog
- Henryk Wojtasik (ur. 1930) – polski inżynier budownictwa, prezydent Piły i starosta wałecki
- Jan Wojtasik (1891-1937) – poseł
- Janusz Wojtasik (ur. 1933) – historyk
- Lesław Wojtasik (ur. 1933) – generał
- Piotr Wojtasik (ur. 1964) – trębacz jazzowy
- Tadeusz Antoni Wojtasik (ur. 1952) – rzeźbiarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojtasiński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtaskowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wojtaska lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtaszak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtaszczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtaszek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtaszewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtaszyce

wieś w Polsce

Wojtaszyce (niem. Voigtshagen) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie łobeskim, w gminie Dobra.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Przez wieś przebiega droga wojewódzka nr 146.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojtczak

nazwisko

Wojtczak (forma żeńska: Wojtczak/Wojtczakowa; liczba mnoga: Wojtczakowie) – nazwisko polskie. Najwięcej osób o tym nazwisku mieszka w Wielkopolsce, na Ziemi Łódzkiej oraz w Warszawie i jej okolicach.

Nazwisko można wywodzić od imienia słowiańskiego Wojciech albo od rzeczownika pospolitego wójt. Podobną etymologię mają nazwiska „Wojtkiewicz” i „Wojtkowiak”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojtczuk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtecki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojteczek

zdrobnienie od: Wojciech (imię męskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtek

gwarowo: bocian

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m. zdrobn. od: Wojciech

- Wojtek – niedźwiedź-żołnierz, maskotka 22 Kompanii Zaopatrywania Artylerii w armii gen. Andersa
- Wojtek – piwo angielskiego browaru Beartown Brewery z Congleton
- zdrobnienie imienia Wojciech
- gwarowe określenie bociana

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojtera

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtiuk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtkiewicz

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Adam Wojtkiewicz – rzymskokatolicki biskup
- Antoni Wojtkiewicz (Antoni Woytkiewicz) – generał major ziemiański powiatu telszewskiego, zapoczątkował powstanie kurlandzkie (1794)
- Agata Wojtkiewicz – polska projektantka mody
- Aleksander Wojtkiewicz – polski szachista
- Leon Wojtkiewicz – polski lekkoatleta
- Michał Wojtkiewicz – polski polityk, samorządowiec i geodeta, poseł na Sejm
- Stanisław Strumph-Wojtkiewicz – polski poeta, prozaik, tłumacz
- Wincenty Wojtkiewicz – polski technolog barwników
- Witold Wojtkiewicz – polski malarz, rysownik i grafik
- Władysław Wojtkiewicz – polski oficer

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojtkowiak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtkowie

Wojtek z małżonką

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtkowski

nazwisko

- Andrzej Wojtkowski (ujednoznacznienie)
- Julian Andrzej Wojtkowski (ur. 1927) – biskup senior archidiecezji warmińskiej
- Kamil Wojtkowski (ur. 1998) – polski piłkarz
- Ryszard Wojtkowski – zastępca Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych
- Ryszard Wojtkowski (ur. 1956) – działacz PZPR
- Ryszard Wojtkowski (1929–2022) – polski śpiewak operowy
- Maciej Wojtkowski (ur. 1975) – polski fizyk
- Marek Wojtkowski (ur. 1968) – polski polityk, poseł na Sejm, nauczyciel akademicki
- Mirosław Wojtkowski (1936–2018) – polski dyplomata
- Paul Wojtkowski (1892–1960) – niemiecki polityk
- Tadeusz Wojtkowski (ur. 1944) – polski górnik, polityk

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojtkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wojtka lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtowicz

nazwisko

Wójtowicz, ili Wojtowicz, ili Woytowicz, ili Woitowicz, ili Wojtowiczi

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojtul

zdrobnienie od: Wojciech; Wojtek

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtulek

zdrobnienie od: Wojciech (imię męskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtulewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtulkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wojtulka lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtunik

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Klaudia Wojtunik – polska lekkoatletka
- Paweł Wojtunik – polski policjant

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojtunio

zdrobnienie od: Wojciech (imię męskie); Wojtek, Wojtuś

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtuś

zdrobnienie od: Wojciech (imię męskie); Wojtek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zdrobn. Wojciech

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojtusiowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wojtusia lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtyczek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtyczka

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtyna

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtynek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtyniak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtyński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtyra

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtyś

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtysiak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtyła

nazwisko, m.in. Karol Wojtyła (1920-2005), pierwszy papież Polak

Wojtyła – polskie nazwisko. Według danych z lat 90 XX wieku nazwisko to nosiło 1728 polskich obywateli.

Osoby o nazwisku Wojtyła:

- Andrzej Wojtyła – poseł na Sejm RP
- Edmund Wojtyła – brat Karola Józefa Wojtyły (Jana Pawła II)
- Emilia Wojtyła – matka Karola Józefa Wojtyły (Jana Pawła II)
- Jan Wojtyła – ekonomista, były rektor Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach
- Karol Józef Wojtyła – papież Jan Paweł II
- Karol Wojtyła (senior) – ojciec Karola Józefa Wojtyły (Jana Pawła II)
- Konrad Wojtyła – poeta

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wojtyłowski

taki jak u Wojtyły, właściwy Wojtyle, charakterystyczny dla twórczości Wojtyły itp.

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojtyłowy

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) taki, który należy do Wojtyły, Wojtyłowej lub Wojtyłów

#### Źródła:

Wiktionary

# Wojtłowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojujący

taki, który zaciekle walczy o swoje poglądy

przymiotnik

(1.1) zaciekle walczący o swoje ideały

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojwodina

prowincja w północnej Serbii

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. autonomiczny okręg w północnej Serbii ze stolicą w Nowym Sadzie;

Wojwodina, Prowincja Autonomiczna Wojwodiny (Vojvodina, węg. Vajdaság) – autonomiczny okręg w północnej Serbii, zamieszkany przez 1,93 mln mieszkańców (2011), przede wszystkim Serbów (66% liczby ludności) i Węgrów (13%). Stolicą Wojwodiny jest Nowy Sad, inne większe miasta to Pančevo, Subotica, Zrenjanin, Sremska Mitrovica, Sombor, Kikinda i Vršac. Obejmuje serbskie części historycznych regionów Baczki, Banatu, Sremu i częściowo Mačvy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojwodińczyk

mieszkaniec Wojwodiny (prowincji w Serbii)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Wojwodiny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojwodinka

mieszkanka Wojwodiny (prowincji w Serbii)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Wojwodiny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojwodiński

→ Wojwodina

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Wojwodiną, dotyczący Wojwodiny, pochodzący z Wojwodiny

Patrz:Wojwodina

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wojłok

niski gatunek filcu, używany na buty, derki, pokrycie jurt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) filc gorszego gatunku lub wytwarzany tradycyjnymi metodami z wełny odpadowej (zwykle z runa owczego) i sierści zwierzęcej;

Wojłok – filc gorszego gatunku lub wytwarzany tradycyjnymi metodami. W odróżnieniu od filcu wojłok ma mocno zróżnicowane włókna: od grubych wewnątrz do delikatnych po zewnętrznej stronie.

Wojłok produkowany jest z wełny odpadowej (zwykle z runa owczego) i sierści zwierzęcej, częściej rzemieślniczo niż przemysłowo. Stosuje się go do wyrobu chodników, koców, czapraków i derek, obuwia zimowego (walonek), pokryć jurt.

Określenie „wojłok” pochodzi z języków turkijskich.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wojłokowaty

przypominający wyglądem lub konsystencją wojłok, podobny do wojłoku

#### Źródła:

SJP.pl

# Wojłokowy

przymiotnik od: wojłok

#### Źródła:

SJP.pl

# Wok

[czytaj: wok albo łok] rodzaj głębokiej patelni o półkulistym lub stożkowym dnie, wykorzystywanej w kuchni chińskiej

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) kulin. głęboka patelnia w kształcie misy używana w kuchniach azjatyckich;

Wok (chiń. upr. 镬; chiń. trad. 鑊) – naczynie przypominające miskę z jedną lub dwiema rączkami, służące do smażenia w ruchu, szybkiego przyrządzania potraw na ogniu, przeważnie wykorzystywane w kuchni chińskiej. Pozwala na bardzo wydajną obróbkę cieplną. Wok kantoński posiada dwie rączki („uszy”), natomiast nowsze woki mandaryńskie i pekińskie posiadają rączkę podobną do rączki patelni. Współcześnie woki mają często lekko spłaszczone dno, w celu dostosowania do pracy na kuchenkach indukcyjnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wokabularz

dawniej: słownik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przest. słownik

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wokabularzyk

mały wokabularz

#### Źródła:

SJP.pl

# Wokacja

dawniej: powołanie, naturalna skłonność

#### Źródła:

SJP.pl

# Wokal

partia śpiewana w utworze muzycznym

Śpiew – czynność polegająca na artystycznym operowaniu głosem podczas wykonywania utworu muzycznego; rodzaj działalności artystycznej człowieka, najstarszy typ wykonawstwa muzycznego.

Dyscyplina naukowo-artystyczna zajmująca się nauczaniem śpiewu i szkoleniem głosu nosi nazwę – wokalistyka.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wokalista

piosenkarz; śpiewak; solista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) muz. śpiewak, nauczyciel śpiewu

(1.2) muz. kompozytor utworów wokalnych

(1.3) solista bądź członek większego zespołu wykonujący część głosową (wokalną) utworu muzycznego

Śpiew – czynność polegająca na artystycznym operowaniu głosem podczas wykonywania utworu muzycznego; rodzaj działalności artystycznej człowieka, najstarszy typ wykonawstwa muzycznego.

Dyscyplina naukowo-artystyczna zajmująca się nauczaniem śpiewu i szkoleniem głosu nosi nazwę – wokalistyka.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wokalistka

→ wokalista

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) fż. od wokalista

Śpiew – czynność polegająca na artystycznym operowaniu głosem podczas wykonywania utworu muzycznego; rodzaj działalności artystycznej człowieka, najstarszy typ wykonawstwa muzycznego.

Dyscyplina naukowo-artystyczna zajmująca się nauczaniem śpiewu i szkoleniem głosu nosi nazwę – wokalistyka.

Patrz:wokalista

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wokalistyczny

→ wokalistyka

Patrz:wokalistyka

#### Źródła:

SJP.pl

# Wokalistyka

dział muzyki obejmujący utwory przeznaczone do śpiewu, ich wykonanie, komponowanie

#### Źródła:

SJP.pl

# Wokaliza

śpiewanie melodii bez tekstu, polegające na powtarzaniu samogłoski lub sylaby

Wokaliza (łac. vocalis „samogłoska”) – rodzaj śpiewu, polegający na wykonywaniu melodii na jednej samogłosce (najczęściej a). Może służyć jako ćwiczenie wokalne, a także być częścią utworu muzycznego (np. Vocalise Siergieja Rachmaninowa).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wokalizacja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jęz. proces, w którym półsamogłoska lub samogłoska zredukowana przekształca się w samogłoskę

(1.2) muz. dodanie śpiewu do utworu muzycznego

(1.3) jęz. oznaczenie samogłosek za pomocą specjalnych znaków diakrytycznych w językach takich jak arabski czy hebrajski (odpowiednio harakat i niqqud)

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokalizacyjny

→ wokalizacja

Patrz:wokalizacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Wokalizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) jęz. zasób, system samogłosek danego języka

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokalność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest wokalne; cecha tych, którzy są wokalni

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokalny

związany ze śpiewem, przeznaczony do śpiewania

przymiotnik

(1.1) muz. związany ze śpiewaniem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wokalowy

→ wokal, np. procesor wokalowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Wokanda

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spis spraw sądowych, ułożony według kolejności ich rozpatrywania w danym dniu

Wokanda (z łac. vocanda) – sprawy do wywołania (przez woźnego sądowego) – wykaz spraw sądowych w kolejności, w jakiej mają być w danym dniu rozpatrywane.

Ze słowem wokanda stosuje się określenia:

- sprawa wchodzi na wokandę
- sprawa jest na wokandzie
- sprawa schodzi z wokandy
- np. pierwsza sprawa z wokandy itp..

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wokatiwus

vocativus, wokatyw, wołacz; w językoznawstwie:
1. ostatni przypadek w deklinacji łacińskiej (szósty z kolei), polskiej (siódmy) oraz niektórych innych językach, używany w momencie, gdy nadawca zwraca się do kogoś, rzadziej czegoś;
2. forma wyrazowa tego przypadka, np. Boże!, Polsko!, Krzysiu!

#### Źródła:

SJP.pl

# Wokatyw

wokatiwus, vocativus, wołacz; w językoznawstwie:
1. ostatni przypadek w deklinacji łacińskiej (szósty z kolei), polskiej (siódmy) oraz niektórych innych językach, używany w momencie, gdy nadawca zwraca się do kogoś, rzadziej czegoś;
2. forma wyrazowa tego przypadka, np. Boże!, Polsko!, Krzysiu!

#### Źródła:

SJP.pl

# Woke

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) społ. nurt społeczny świadomości i mobilizacji wobec niesprawiedliwości, rasizmu, dyskryminacji

Woke (wymowa: [ˈwoʊk]) – wyrażenie pochodzące z afroamerykańskiej odmiany języka angielskiego, które pojawiło się w latach 30. XX wieku i oznaczało „przebudzoną” świadomość braku sprawiedliwości społecznej i rasizmu. W trakcie protestów wywołanych zastrzeleniem 18-letniego Afroamerykanina Michaela Browna w 2014 roku określenie to stało się powszechne, m.in. w szeregach ruchu Black Lives Matter. W tym kontekście sformułowanie pochodne „stay woke” rozwinęło się jako ostrzeżenie przed atakami policji i, bardziej ogólnie, jako wezwanie do bardziej wyczulonej i zdecydowanej reakcji na systemową dyskryminację.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wokoder

zespół urządzeń do przetwarzania sygnału mowy; vocoder

Vocoder, właściwie Voice Encoder – elektroniczne urządzenie do syntezy dźwięku, w tym także mowy. Zostało wynalezione przez amerykańskiego inżyniera Homera Dudleya pracującego dla Bell Laboratories.

Vocoder pracował w dwóch trybach – analizującym i syntezującym. Naturalny dźwięk skanowany był po przeprowadzaniu go przez zespół filtrów o wąskich charakterystykach, dzielących słyszalne pasmo na szereg przedziałów. Wynik analizy przedstawiano graficznie w postaci grafu. Urządzenie mogło pracować w trybie syntezującym odtwarzając dźwięki analizowane wcześniej lub tworzyć zupełnie nowe.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wokowy

→ wok

Patrz:wok

#### Źródła:

SJP.pl

# Wokół

wzdłuż obwodu czegoś; wokoło

przyimek

(1.1) ze wszystkich stron

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wokółbankowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół banku, odbywający się wokół banku

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółbasenowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół basenu, odbywający się wokół basenu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółbazarowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół bazaru, odbywający się wokół bazaru

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółbiblioteczny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół biblioteki, odbywający się wokół biblioteki

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółboiskowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół boiska, odbywający się wokół boiska

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółcmentarny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół cmentarza, odbywający się wokół cmentarza

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółfabryczny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół fabryki, odbywający się wokół fabryki

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółgimnazjalny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół gimnazjum, odbywający się wokół gimnazjum

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółjeziorny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół jeziora, odbywający się wokół jeziora

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółkatedralny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół katedry, odbywający się wokół katedry

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółkawiarniany

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół kawiarni, odbywający się wokół kawiarni

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółkinowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół kina, odbywający się wokół kina

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółklasztorny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół klasztoru, odbywający się wokół klasztoru

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółklubowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół klubu, odbywający się wokół klubu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółkopalniany

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół kopalni, odbywający się wokół kopalni

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółkościelny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół kościoła, odbywający się wokół kościoła

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółkoszarowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół koszar, odbywający się wokół koszar

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółlotniskowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół lotniska, odbywający się wokół lotniska

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółmagazynowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół magazynu, odbywający się wokół magazynu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółmarketowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół marketu, odbywający się wokół marketu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółmostowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół mostu, odbywający się wokół mostu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokoło

wzdłuż obwodu czegoś; wokół

przyimek

(1.1) wokół

przysłówek

(2.1) wokół

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wokoło-

temat słowotwórczy

(1.1) pierwszy człon przymiotników złożonych oznaczający położenie, występowanie czegoś lub ruch dookoła tego, co nazywa drugi człon złożenia

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółobozowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół obozu, odbywający się wokół obozu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółogrodowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół ogrodu, odbywający się wokół ogrodu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółoperowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół opery, odbywający się wokół opery

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółosiedlowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół osiedla, odbywający się wokół osiedla

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółparkingowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół parkingu, odbywający się wokół parkingu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółparkowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół parku, odbywający się wokół parku

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółpałacowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół pałacu, odbywający się wokół pałacu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółperonowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół peronu, odbywający się wokół peronu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółportowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół portu, odbywający się wokół portu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółprzedszkolny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół przedszkola, odbywający się wokół przedszkola

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółrestauracyjny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół restauracji, odbywający się wokół restauracji

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółrynkowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół rynku, odbywający się wokół rynku

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółschroniskowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół schroniska, odbywający się wokół schroniska

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółsklepowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół sklepu, odbywający się wokół sklepu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółstacyjny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół stacji, odbywający się wokół stacji

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółstadionowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół stadionu, odbywający się wokół stadionu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółszkolny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół szkoły, odbywający się wokół szkoły

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółszpitalny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół szpitala, odbywający się wokół szpitala

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółteatralny

1. otaczający budynek teatru;
2. związany z twórczością teatralną; teatralny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół teatru, odbywający się wokół teatru

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wokółuczelniany

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół uczelni, odbywający się wokół uczelni

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółuniwersytecki

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół uniwersytetu, odbywający się wokół uniwersytetu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółurzędowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół urzędu, odbywający się wokół urzędu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółuszny

znajdujący się naokoło uszu, zakładany wokół uszu

#### Źródła:

SJP.pl

# Wokółwięzienny

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół więzienia, odbywający się wokół więzienia

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółzakładowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół zakładu, odbywający się wokół zakładu

#### Źródła:

Wiktionary

# Wokółzamkowy

przymiotnik

(1.1) znajdujący się wokół zamku, odbywający się wokół zamku

#### Źródła:

Wiktionary

# Woksel

najmniejszy element przestrzeni w grafice trójwymiarowej

Woksel (ang. volumetric picture element, w skrócie voxel) – najmniejszy element przestrzeni w grafice trójwymiarowej, w pewnym sensie odpowiednik piksela w grafice dwuwymiarowej. Przy użyciu wokseli scenę przedstawia się jako trójwymiarową tablicę, na przykład 512×512×512 wokseli.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wokselowy

→ woksel

Patrz:woksel

#### Źródła:

SJP.pl

# Wokulski

nazwisko

Stanisław Wokulski – postać literacka, protagonista powieści Lalka Bolesława Prusa; postać Wokulskiego stała się w polskiej kulturze masowej symbolem przedsiębiorczości.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wol.

skrót

(1.1) = wolumen, wolumin

#### Źródła:

Wiktionary

# Wola

chęć, zdolność podejmowania pewnych decyzji czy działań

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. miasto Stalowa Wola w województwie podkarpackim

(1.2) geogr. adm. miasto Zduńska Wola w województwie łódzkim

(1.3) geogr. część miasta Poznań;

(1.4) geogr. część miasta Warszawa;

(1.5) geogr. toponim, nazwa kilkudziesięciu wsi, osad i części miast;

- wola – pojęcie psychologiczne
- wolna wola – pojęcie filozoficzne i teologiczne
- wola – osada założona na surowym korzeniu z zastosowaniem dla jej nowych mieszkańców ulgi na zagospodarowanie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolak

odmiana gołębia domowego, mającego zdolność bardzo silnego rozdymania wola; garłacz; gardłacz

- Wolak – sześćdziesiąty drugi duch Goecji
- Antoni Wolak – polski poeta
- Ewa Wolak – polski polityk, poseł
- Paweł Wolak – polski bokser

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolańczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Woland

germańskie imię Szatana

Woland (Valand, Faland, Wieland) – germańskie imię Szatana, pojawiające się w kilku wersjach legendy o Fauście. Prawdopodobnie znaczy „oszustwo”.

W dramacie Faust Goethego Mefistofeles raz mówi o sobie jako junkrze Wolandzie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolanin

mieszkaniec Woli (jednej z kilkudziesięciu wsi w Polsce)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Woli

(1.2) osoba pochodząca z Woli, urodzona w Woli

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolanka

mieszkanka Woli (jednej z kilkudziesięciu wsi w Polsce)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Woli

(1.2) kobieta pochodząca z Woli, urodzona w Woli

## Miejscowości w Polsce i na Ukrainie

- Wolanka – osada w Polsce, w woj. dolnośląskim, w pow. milickim, w gminie Krośnice
- Wolanka – wieś na Ukrainie, w rejonie samborskim w obwodzie lwowskim

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolanów

1. nazwa dwóch wsi w Polsce;
2. miejscowość na Ukrainie

- Wolanów – wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie zgorzeleckim, w gminie Bogatynia
- Wolanów – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie radomskim, w gminie Wolanów
- Wolanów – stacja kolejowa w pobliżu Wolanowa, w województwie mazowieckim
- Wolanów – gmina wiejska w województwie mazowieckim, w powiecie radomskim
- Wolanów – dawna gromada w powiecie radomskim w województwie kieleckim
- Wolanów – miejscowość koło Odessy na Ukrainie

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolanowski

przymiotnik od: Wolanów

Wolanowski:

- Lucjan Wilhelm Wolanowski
- Majer Wolanowski

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolański

nazwisko

Osoby noszące nazwisko Wolański/Wolańska:

- Adam Wolański (ujednoznacznienie)
- Barbara Wolańska (ur. 1997) – polska siatkarka
- Beata Wolańska – polska dziennikarka
- Erazm Wolański (1825–1886) – polski właściciel dóbr, poseł do Sejmu Krajowego Galicji oraz do Rady Państwa
- Filip Wolański (ujednoznacznienie)
- Iwan Wolański (1887–1950?) – ukraiński działacz społeczny i polityk
- Janusz Wolański (ur. 1979) – polski piłkarz
- Patryk Wolański – polski piłkarz, bramkarz
- Małgorzata Wolańska – polska biochemik
- Marian Wolański (ur. 1939) – polski politolog
- Marta Wolańska (ur. 1980) – polska menedżerka i urzędniczka
- Mikołaj Wolański (1826–1895) – polski właściciel dóbr ziemskich, hrabia austriacki, poseł do Sejmu Krajowego Galicji oraz do Rady Państwa, kawaler maltański
- Nikodem Wolański (ur. 1994) – polski siatkarz
- Patryk Wolański (ur. 1991) – polski piłkarz
- Piotr Wolański (1942–2023) – polski naukowiec, profesor nauk technicznych, specjalista od napędów lotniczych, kosmicznych i silników spalinowych
- Ryszard Wolański (1943–2020) – polski dziennikarz
- Stanisław Wolański (ujednoznacznienie)
- Tadeusz Wolański (1785–1865) – polski archeolog
- Tadeusz Jan Wolański (1910–1959) – polski działacz robotniczy, prezydent Częstochowy
- Waldemar Wolański (ur. 1957) – polski aktor, reżyser i dramaturg
- Wanda Wolańska (1929–2017) – polska lekkoatletka, sprinterka
- Władysław Wolański (ujednoznacznienie)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolant

1. pojazd konny, powóz;
2. przestarzałe: badminton; piłka używana w tej grze;
3. element sterownicy ręcznej w płatowcu; koło sterowe;
4. dawniej: draperia naszyta na suknię, spódnicę;
5. lekka suknia z falbanami, popularna w połowie XVIII w.

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) lotn. urządzenie sterujące lotkami i sterem wysokości;

(1.2) daw. kawałek drewna lub korka pokryty skórą z powtykanymi piórkami, który podbijano rakietkami; także sama gra;

(1.4) hist. czterokołowy pojazd na resorach, bez budy, używany w Polsce w XIX i w pierwszej połowie XX w.;

- wolant – urządzenie sterujące w lotnictwie
- wolant – rodzaj lekkiego powozu
- wolant – dawna europejska gra sportowa
- wolant – rodzaj falbany w sukniach kobiecych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolapik

volapük;
1. sztuczny język międzynarodowy;
2. niezrozumiały i zagmatwany język lub styl

Volapük, wolapik (nazwa oznacza „język (ogólno)światowy” od ang. world „świat” i speak „mowa”) – język sztuczny opracowany w 1879 roku przez niemieckiego księdza Johanna Martina Schleyera, który wierzył, że robił to z nakazu Boga. Powstał w oparciu o łacinę, niemiecki, francuski i angielski, przy czym najwięcej elementów pochodzi z tego ostatniego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolarski

→ wolarz (hodowca wołów)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolarz

1. dawniej: człowiek handlujący wołami;
2. odmiana gołębia domowego; gardłacz; wolak

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna

(1.1) astr. jeden z gwiazdozbiorów nieba północnego;

- Gwiazdozbiór Wolarza
- Wolarz – szczyt w Górach Bystrzyckich, w Sudetach
- Wolarz – potok, dopływ Mielnicy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolastonit

minerał z gromady krzemianów, odkryty przez Williama Hyde'a Wollastona; wollastonit

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolatucha

wschodnioaustralijski torbacz z rodziny pałanek, fałd skórny z boków ciała umożliwia mu lot ślizgowy

Wolatucha (Petauroides) – rodzaj ssaków z podrodziny leworków (Hemibelideinae) w obrębie rodziny pseudopałankowatych (Pseudocheiridae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolatuszka

rodzaj ssaków z podrodziny pseudopałanek

Wolatuszka (Pseudochirulus) – rodzaj ssaków z podrodziny pseudopałanek (Pseudocheirinae) w obrębie rodziny pseudopałankowatych (Pseudocheiridae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolborski

przymiotnik od: Wolbórz

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolbórz

miasto w Polsce

Wolbórz – miasto w centralnej Polsce, położone w województwie łódzkim, w powiecie piotrkowskim, w gminie Wolbórz. Miejscowość jest siedzibą gminy Wolbórz. Do 1953 roku miejscowość była siedzibą gminy Bogusławice. W latach 1273–1795 miasto biskupów włocławskich w powiecie piotrkowskim województwa sieradzkiego w końcu XVI wieku.

Według danych GUS z 31 grudnia 2019 r. Wolbórz zamieszkiwało 2328 osób.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolborzanin

mieszkaniec Wolborza

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolborzanka

mieszkanka Wolborza

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolbrom

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wolbrom – miasto w województwie małopolskim, w powiecie olkuskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Wolbrom w historycznym regionie Zagłębia Dąbrowskiego. Jest ośrodkiem przemysłu gumowego, drzewnego i metalowego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolbromianin

mieszkaniec Wolbromia

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Wolbromia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolbromianka

mieszkanka Wolbromia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Wolbromia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolbromów

Wolbromów (niem. Klein Neundorf) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie lwóweckim, w gminie Gryfów Śląski.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wolbromski

przymiotnik od: Wolbrom

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Wolbromia, związany z Wolbromiem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Woldański

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Woldenberczyk

więzień niemieckiego obozu jenieckiego Oflag II C Woldenberg

#### Źródła:

SJP.pl

# Wole

1. workowata część przełyku niektórych ptaków służąca do przechowywania pokarmu;
2. powiększony gruczoł tarczycy; struma

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) med. powiększony, obrzmiały gruczoł

(1.2) med. patologia tarczycy, np. powiększenie gruczołu lub lokalizacja narządu za mostkiem

(1.3) zool. rozszerzenie przełyku służące do przechowywania i przenoszenia pokarmu

- wole (anatomia zwierząt)
- wole (tarczyca)
- wole jajnikowe

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolec

dawniej: wołek (młody wół)

czasownik modalny (dk. brak)

(1.1) bardziej lubić lub chcieć coś od czegoś innego

(1.2) zwykle w trybie przypuszczającym chcieć

Wół – wykastrowany samiec bydła domowego z rodziny wołowatych, rzędu parzystokopytnych, przeznaczony do opasania lub do prac polowych w zaprzęgu. Woły zazwyczaj są silne, mało agresywne i powolne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolęcin

2 miejscowości w Polsce:

- Wolęcin – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. lipnowskim, w gminie Kikół
- Wolęcin – wieś w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Radłów

#### Źródła:

Wikipedia

# Wolej

rodzaj uderzenia piłki w sporcie, volley

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) sport. odbicie lub uderzenie piłki w locie przed dotknięciem przez nią podłoża (w tenisie lub piłce nożnej)

(1.2) pot. piłka odbita albo uderzona zanim dosięgnie podłoża

Wolej (ang. volley) – w sporcie – wybicie lub uderzenie piłki w powietrzu, zanim zetknie się ona z ziemią.

Termin ten stosowany jest m.in. w tenisie i piłce nożnej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolemia

wolemia szlachetna - australijskie drzewo iglaste

Wolemia – pojęcie na pół żargonowe, określające stopień wypełnienia płynem (krwią) łożyska żylnego w znaczeniu adekwatności tego wypełnienia w odniesieniu do czynności układu krążenia (a nie objętości).

Pojęcie to stosowane jest zwykle z przedrostkami:

- hipowolemia – stan zbyt małej ilości płynu w naczyniach (dopływ krwi z układu żylnego do serca jest za mały do utrzymania odpowiedniego ciśnienia tętniczego)
- hiperwolemia – przepełnienie naczyń
- normowolemia – stan prawidłowy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolenice

Wolenice – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie krotoszyńskim, w gminie Rozdrażew.

W okresie Wielkiego Księstwa Poznańskiego (1815-1848) miejscowość wzmiankowana jako Wolenica należała do wsi większych w ówczesnym pruskim powiecie Krotoszyn w rejencji poznańskiej. Wolenica należała do okręgu koźmińskiego tego powiatu i stanowiła odrębny majątek, którego właścicielem był wówczas Antoni Stablewski. Według spisu urzędowego z 1837 roku wieś liczyła 172 mieszkańców, którzy zamieszkiwali 21 dymów (domostw).

#### Źródła:

Wikipedia

# Woleński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Woleoczko

strzyżyk woleoczko - drobny ptak z rzędu wróblowatych, o prążkowanym, rdzawobrunatnym upierzeniu

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolf

nazwisko

## Osoby

- Alexander Wolf – niemiecki biathlonista
- Aron Wolf (ur. w 1876, zm. ?) – lekarz, ordynator szpitala, we Lwowie poseł na Sejm RP II kadencji
- Christa Wolf – niemiecka pisarka
- Ernst Wilhelm Wolf – niemiecki kompozytor
- Howlin’ Wolf – bluesman związany z bluesem chicagowskim
- Hugo Wolf – austriacki kompozytor
- Johannes Wolf – niemiecki muzykolog
- Marek Wolf – czeski astronom
- Markus Wolf – wieloletni szef Głównego Zarządu Wywiadu przy Stasi
- Max Wolf – niemiecki astronom
- Patrick Wolf – brytyjski wokalista i multiinstrumentalista
- Walter Wolf – kanadyjski biznesmen, właściciel zespołu Formuły 1 Walter Wolf Racing

## Geografia

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolff

[czytaj: łolf] nazwisko

Wolff – nazwisko pochodzenia głównie germańskiego; czasami używane też jako imię. Możliwe, że pochodzi od nazwy zwierzęcia o nazwie wolf, co w języku niemieckim znaczy wilk.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolffia

Wolfia (Wolffia Horkel ex Schleiden) – rodzaj pływających roślin wodnych z rodziny obrazkowatych, obejmujący 11 gatunków, występujących na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy. W Polsce jedynym przedstawicielem rodzaju jest rzadko spotykana wolfia bezkorzeniowa. Gatunki z tego rodzaju są najmniejszymi znanymi roślinami okrytonasiennymi.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wolfgang

niemieckie imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Wolfgang – imię męskie pochodzenia germańskiego.

Wolfgang imieniny obchodzi 31 października.

Znane osoby noszące to imię:

- Wolfgang z Ratyzbony
- Wolfgang Berger (ur. 1947) – niemiecki malarz, grafik
- Wolfgang Ketterle (Nagroda Nobla z fizyki 2001)
- Wolfgang Loitzl (skoczek narciarski)
- Wolfgang Amadeus Mozart
- Wolfgang Paul
- Wolfgang Pauli
- Wolfgang Schlachter
- Wolfgang Steiert – niemiecki skoczek narciarski i trener
- Wolfgang Uhlmann (szachista)
- Wolfgang Windgassen (śpiewak)
- Johann Wolfgang von Goethe
- Christopher Wolfgang John Alexander – amerykański architekt i teoretyk projektowania.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolfia

1. najmniejsza wodna roślina kwiatowa na świecie; wolffia;
2. wolfia bezkorzeniowa - najmniejsza w Polsce roślina okrytonasienna z rodziny obrazkowatych; wolffia bezkorzeniowa

Wolfia (Wolffia Horkel ex Schleiden) – rodzaj pływających roślin wodnych z rodziny obrazkowatych, obejmujący 11 gatunków, występujących na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy. W Polsce jedynym przedstawicielem rodzaju jest rzadko spotykana wolfia bezkorzeniowa. Gatunki z tego rodzaju są najmniejszymi znanymi roślinami okrytonasiennymi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolfke

Osoby o tym nazwisku:

- Karol Wolfke – polski prawnik
- Mieczysław Wolfke – polski fizyk, prekursor telewizji i holografii

#### Źródła:

Wikipedia

# Wolfowitz

[czytaj: łulfołits] nazwisko

- Jacob Wolfowitz – amerykański statystyk
- Paul Wolfowitz – amerykański polityk, prezes Banku Światowego, syn Jacoba

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolfram

pierwiastek chemiczny o symbolu W i liczbie atomowej 74; dawniej: tungsten

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu W i liczbie atomowej 74;

Wolfram (W, łac. wolframium) – pierwiastek chemiczny z grupy metali przejściowych w układzie okresowym. Nazwa pochodzi od wolframitu, minerału, z którego wolfram został wyodrębniony po raz pierwszy. Dawna nazwa polska tungsten pochodzi od szwedzkich słów tung – ‘ciężki’ i sten – ‘kamień’; nazwa o takiej etymologii używana jest współcześnie w języku angielskim, francuskim i kilku innych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolframian

sól kwasu wolframowego

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. sól kwasu wolframowego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolframiany

sól kwasu wolframowego

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolframin

białko błonowe retikulum endoplazmatycznego

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolframit

minerał, wolframian manganu i żelaza

Wolframit – minerał z gromady wolframianów, jeden z najważniejszych minerałów wolframu. Należy do minerałów rozpowszechnionych tylko w niektórych regionach Ziemi.

Nazwa pochodzi od niem. Wolf = wilk i Rahm = brud, kopeć, piana, jak pogardliwie nazwano ten minerał, znalazłszy go w miejscu, w którym spodziewano się znaleźć cynę: (piana), była używana przez niemieckich górników; nawiązuje do trudności (tworzenie piany), jakie napotykano przy wytopie cyny z rudy zawierającej domieszki wolframitu (J.G. Wallerius, 1747 r.).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolframowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|wolframować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Wolframowy

przymiotnik od: wolfram

przymiotnik

(1.1) dotyczący wolframu, wykonany z wolframu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolfsburg

miasto w Niemczech

Wolfsburg – miasto na prawach powiatu w środkowych Niemczech w kraju związkowym Dolna Saksonia, na wschód od Hanoweru i na północ od Brunszwiku. Ośrodek przemysłu samochodowego – zakłady Volkswagena.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolfsburski

→ Wolfsburg

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Wolfsburgiem (miastem w Niemczech)

Patrz:Wolfsburg

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolfszpic

rasa psa stróżującego; szpic wilczy, szpic wilczasty

Szpic wilczy (Szpic wilczasty lub wolfszpic) – rasa psa należąca do grupy szpiców i psów pierwotnych, zaklasyfikowana do sekcji szpiców europejskich. Zgodnie z klasyfikacją amerykańską należy do grupy psów użytkowych. Typ lisowaty.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woli

przymiotnik od: wół

przymiotnik

(1.1) właściwy wołowi, należący do wołu

forma rzeczownika.

(2.1) D., C. i Ms. lp. od: wola

forma czasownika.

(3.1) 3. os. lp. ter. od: woleć

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolibórz

wieś w województwie dolnośląskim, u podnóża Gór Sowich

Wolibórz (niem. Volpersdorf) – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Nowa Ruda.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolica

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 40, w tym 25 podstawowych

- Wolica – część miasta Dębica
- Wolica – część miasta Kraków, w delegaturze Nowa-Huta
- Wolica – część miasta Warszawa, w dzielnicach Ursynów i Wilanów

#### Źródła:

Wikipedia

# Wolice

Wolice – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie żnińskim, w gminie Barcin.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 359 mieszkańców. Jest szóstą co do wielkości miejscowością gminy Barcin.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wolicjonalny

zależny od woli, dotyczący woli

przymiotnik jakościowy

(1.1) psych. dotyczący woli, zależny od niej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolicki

nazwisko

Wolicki:

- Konstanty Wolicki (1792–1861) – przemysłowiec, uczestnik powstania listopadowego
- Konstanty Wolicki (1805–1863) – kompozytor, zesłaniec po powstaniu listopadowym
- Paweł Wolicki (ur. 1972) – burmistrz Dębicy
- Stefania Wolicka (ur. 1851) – uczona, doktor filozofii
- Stanisław Wolicki (1892-1963) – malarz, aktor, reżyser
- Teofil Wolicki (1768-1829) – biskup

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woliczno

Woliczno (niem. Golz) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie drawskim, w gminie Drawsko Pomorskie. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa koszalińskiego. W roku 2007 miejscowość liczyła 147 mieszkańców. Miejscowość wchodzi w skład sołectwa Mielenko Drawskie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Woliera

pomieszczenie w zoo, osłonięte siatką, przeznaczone dla ptaków latających; ptaszarnia, ptaszkarnia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) obszerna klatka dla ptaków;

Woliera (z franc. volière) – pomieszczenie lub jego zabudowana i odgrodzona część (siatką lub szkłem), w której przebywają ptaki. Musi być na tyle duża, aby mogły one w niej swobodnie latać. Należy również zamontować konary oraz sznury i inne przedmioty imitujące naturalne środowisko. Spotykane w ogrodach zoologicznych (często zgrupowane w ptaszarni) lub na terenach prywatnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolierowy

→ woliera

Patrz:woliera

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolimierz

wieś położona w województwie dolnośląskim

Wolimierz (niem. Volkersdorf) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie lubańskim, w gminie Leśna.

Przez Wolimierz przepływa potok Łużyca, oraz przez Starą Skibę płynie strumyk Złotniczka. Podzielona jest na dwie części: Nową Skibę (okolice kościoła) i Starą Skibę.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa jeleniogórskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolimir

imię męskie

Wolimir, Wolemir, Wolmir, Wolimierz – staropolskie imię męskie. Znaczenie imienia: "ten, który woli pokój". Imię to mogło przybierać także formę Wojmir.

Wolimir imieniny obchodzi 5 marca, 25 marca i 15 grudnia.

Osoby o tym imieniu:

- Wolimir - biskup kujawsko-pomorski 1252–1274, administrator archidiecezji gnieźnieńskiej
- Wolmir - biskup lubuski 1282–1284

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolimirek

zdrobnienie od: Wolimir (imię męskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolimirkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wolimirka lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolimirostwo

Wolimir z małżonką; Wolimirowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolimirowie

Wolimir z małżonką; Wolimirostwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolimirowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wolimira lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolimirzyce

Wolimirzyce – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie świebodzińskim, w gminie Szczaniec.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wolin

wiórki drzewne używane do pakowania wyrobów łatwo tłukących się oraz wyrobu materiałów budowlanych; wełna drzewna

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. wyspa na Morzu Bałtyckim;

(1.2) geogr. miasto w Polsce;

Toponimy:

- Wolin − wyspa w Polsce, w województwie zachodniopomorskim
- Wolin − miasto w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim na wyspie Wolin
- Wolin − gmina w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolina

wiórki drzewne używane do pakowania wyrobów łatwo tłukących się oraz wyrobu materiałów budowlanych; wełna drzewna

Wolina – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie niżańskim, w gminie Nisko. Wolina graniczy z dzielnicą Podwolina miasta Nisko oraz wsiami: Racławice, Nowa Wieś i Przędzel. Na południowy wschód od miejscowości znajduje się Puszcza Sandomierska.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolinianie

mieszkaniec Wolina (miasta)

Wolinianie (łac. Velunzani, Uelunzani) – plemię zachodniosłowiańskie zamieszkujące wyspę Wolin nad Zatoką Pomorską i ziemie przyległe, z głównym ośrodkiem w mieście Wolin.

Geograf Bawarski – anonimowy dokument z ok. 845 roku wymienia z nazwy plemię Wolinian, podając liczbę 70 zamieszkanych osad i miejscowości (łac. civitates). W porównaniu z innymi sąsiednimi plemionami słowiańskimi (Pomorzan, Wieletów) terytorium Wolinian było względnie małe, ale gęsto zaludnione, ponieważ szacuje się, że w XI wieku istniała jedna osada na cztery kilometry kwadratowe. Wg niektórych historyków, było to najsilniejsze plemię pomorskie, co wynikało z kontrolowania wieloetnicznego emporium handlowego na terenie dzisiejszego miasta Wolin, znanego wówczas jako Jomsborg, Jumne, Julin lub Vineta.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolinianin

mieszkaniec Wolina (miasta)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec miasta Wolin

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolinianka

mieszkanka Wolina (miasta)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka miasta Wolin

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Woliński

przymiotnik od: Wolin

przymiotnik

(1.1) dotyczący Wolina, związany z Wolinem

Osoby o tym nazwisku

- Antoni Woliński (1871–1948) – polski właściciel ziemski
- Adam Woliński (1956–1901) – polski prawnik, radny Poznania, działacz narodowy
- Adolf Woliński (1821–1895) – polski architekt
- Dawid Woliński (ur. 1977) – polski projektant mody
- Franciszek Woliński (1918–1947) – polski komunista
- Henryk Woliński (1824–1895) – polski prawnik, prezydent Lublina
- Henryk Woliński (1901–1986) – polski prawnik, oficer AK, Sprawiedliwy wśród Narodów Świata
- Jan Woliński (XVIII w.) – marszałek konfederacji radomskiej
- Jan Woliński (1926–2012) – powstaniec warszawski, ps. Kazik
- Jan Woliński (1956–2021) – agronom
- Janusz Woliński (1894–1970) – polski historyk
- Krzysztof Woliński (1958–2008) – polski trener lekkoatletyczny i działacz sportowy
- Krzysztof Woliński (ur. 1954) − polski gitarzysta jazzowy i kompozytor
- Stanisław Woliński (1892–1968) – polski aktor i śpiewak
- Tadeusz Woliński (XVIII/XIX w.) – polski oficer
- Władysław Woliński (1896–1940) – polski lekarz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolisław

imię męskie

Wolisław – staropolskie imię męskie. Znaczenie imienia: "ten, który woli sławę" albo "ten, który sławi wolę". Jego żeńskim odpowiednikiem jest Wolisława.

Wolisław imieniny obchodzi 16 grudnia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolisławek

zdrobnienie od: Wolisław (imię męskie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolisławkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wolisławka lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolisławostwo

Wolisław z małżonką; Wolisławowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolisławowie

Wolisław z małżonką; Wolisławostwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolisławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Wolisława lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolitywny

odnoszący się do woli, zależny od woli; woluntarny

przymiotnik

(1.1) psych. zob. wolicjonalny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolkameria

drzewo, krzew lub pnącze z rodziny werbenowatych; klerodendron; szczęślin

#### Źródła:

SJP.pl

# Wollastonit

minerał z gromady krzemianów, odkryty przez Williama Hyde'a Wollastona; wolastonit

Wollastonit – minerał z gromady krzemianów. Nazwa pochodzi od nazwiska angielskiego wynalazcy, lekarza, fizyka, botanika, mineraloga i chemika Williama Hyde’a Wollastona (1766-1828), który po raz pierwszy opisał ten minerał.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolmar

imię męskie

Valmiera, do 1917 Wolmar – miasto w północno-wschodniej części Łotwy, w Liwonii, nad Gaują, na skrzyżowaniu kilku ważnych dróg, ok. 100 km od Rygi, stolicy kraju, 50 km od granicy z Estonią, stolica novadsu Valmiera, 27 515 mieszkańców (2006).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolne

potocznie: czas wolny od pracy

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pot. czas wolny od pracy, zajęć

forma przymiotnika.

(2.1) n. lp. i ż. plural|wolny.

Wolne – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie augustowskim, w gminie Sztabin.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolnego

potocznie: czas wolny od pracy

wykrzyknik

(1.1) wyraża wezwanie do zaniechania czynności

forma przymiotnika.

(2.1) zob. wolny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolniak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolnica

wolnica czarniawa - gatunek błonkówki z rodziny nastecznikowatych

Miejscowości w Polsce

- Wolnica – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Jabłonna
- Wolnica – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. lidzbarskim, w gminie Lubomino
- Wolnica – nieistniejąca wieś w woj. lubuskim, w pow. nowosolskim, w gminie Kożuchów

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolnicki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolniej

stopień wyższy od przysłówka: wolno

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: wolny

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolniewicz

nazwisko

Osoby o nazwisku Wolniewicz:

- Adam Wolniewicz (ur. 1993) – polski piłkarz
- Antoni Wolniewicz (1911–1942) – przywódca Narodowej Organizacji Bojowej, prezes Młodzieży Wszechpolskiej na Uniwersytecie Poznańskim (1936–1937)
- Bogusław Wolniewicz (1927–2017) – polski profesor filozofii, logik, twórca ontologii sytuacji, tłumacz i komentator Ludwiga Wittgensteina, publicysta, brat Lutosława Wolniewicza
- Claire Wolniewicz (ur. 1966) – francuska dziennikarka i pisarka polskiego pochodzenia
- Janusz Wolniewicz (1929–2006) – polski pisarz, dziennikarz, publicysta i podróżnik
- Kajetan Wolniewicz (ur. 1957) – polski aktor teatralny i telewizyjny
- Lucjan Wolniewicz (1932–2011) – polski inżynier kolejnictwa i dyplomata
- Lutosław Wolniewicz (1930–2020) – polski fizyk, profesor fizyki teoretycznej, twórca szkoły obliczeń atomowo-molekularnych, brat Bogusława Wolniewicza
- Marian Wolniewicz (1919–2005) – polski teolog, biblista, duchowny katolicki, wykładowca Akademii Teologii Katolickiej w Warszawie
- Tadeusz Wolniewicz (1897–1939) – polski malarz
- Włodzimierz Adolf Wolniewicz (1814–1884) – polski agronom, publicysta, uczestnik powstań narodowych
- Zygmunt Wolniewicz (1913–1983) – polski działacz społeczny i polityczny, prezes Towarzystwa Miłośników Miasta Poznania

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolnik

nazwisko

- Aniela Wolnik (1900–1957) – polska działaczka okresu powstań śląskich i plebiscytu na Górnym Śląsku, sanitariuszka i nauczycielka
- Bruno Wolnik (1882–1960) – polski duchowny rzymskokatolicki, jezuita, misjonarz
- Elżbieta Wolnik (ur. 1975) – polska lekkoatletka, która specjalizowała się w rzucie młotem
- Grzegorz Wolnik (ur. 1964) – polski urzędnik samorządowy, w latach 2014–2017 przewodniczący Sejmiku Województwa Śląskiego V kadencji
- Ludwik Wolnik (1889–po 1941) – polski inżynier i samorządowiec, burmistrz Nowogródka i Baranowicz
- Wilhelm Wolnik (ur. 1935) – polski polityk mniejszości niemieckiej, samorządowiec, poseł na Sejm X kadencji

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolniusieńki

zdrobnienie od: wolny

przymiotnik

(1.1) pot. zdrobn. od: wolny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolniuśki

zdrobnienie od: wolny

przymiotnik

(1.1) pot. zdrobn. od: wolny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolniuteńki

zdrobnienie od: wolny

przymiotnik

(1.1) pot. zdrobn. od: wolny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolniutki

zdrobnienie od: wolny

przymiotnik

(1.1) zdrobn. od: wolny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolniutko

przysłówek sposobu

(1.1) zdrobn. od: wolno

(1.2) bardzo wolno

#### Źródła:

Wiktionary

# Wolnizna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hist. zwolnienie mieszkańców wsi, osady lub kolonii z podatków lub pańszczyzny trwające przez pewien czas od dnia jej założenia;

(1.2) hist. wieś, osada lub kolonia objęta wolnizną (1.1)

Wolnizna (staropol. lgota) – stosowany w średniowieczu dla osadników osiedlających się w nowym miejscu przywilej pozwalający im na użytkowanie ziemi pańskiej bez ponoszenia za to stosownych opłat. Wolnizną określano też ziemię objętą ulgami gospodarczymi.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolno

modalny czasownik niewłaściwy określający dopuszczalność (np.: Czy wolno wejść?) czegoś, występujący w zdaniu w połączeniu z bezokolicznikiem; można

przysłówek

(1.1) w sposób wolny, powoli, bez pośpiechu

(1.2) swobodnie, w sposób luźny

czasownik niewłaściwy

(2.1) jest dozwolone, można, nie jest zabronione, mieć pozwolenie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolno-

temat słowotwórczy

(1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych, wskazujący, że to, co nazywa drugi człon złożenia, nie podlega żadnym ograniczeniom ani wpływom

(1.2) pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na niewielkie tempo tego, co nazywa drugi człon złożenia

#### Źródła:

Wiktionary

# Wolnoamerykanka

wolna amerykanka;
1. walka zapaśnicza, w której wszystkie chwyty są dozwolone;
2. postępowanie bez przestrzegania jakichkolwiek norm

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolnobieg

mechanizm w rowerze łączący koła zębate i przekładnię łańcuchową z kołem, umożliwiający jazdę przy zatrzymanych pedałach

Wolnobieg – mechanizm zębatkowo-zapadkowy lub cierny w rowerze łączący koła zębate i przekładnię łańcuchową z kołem. Celem montowania tego mechanizmu jest umożliwienie jazdy przy nieporuszanych pedałach (podczas jazdy, pedały rowerowe nie kręcą się wraz z obrotem koła, jak w układach klasycznych jednobiegowych). Mechanizm ten z technicznego punktu widzenia jest sprzęgłem jednokierunkowym, które umożliwia przeniesienie napędu z przekładni na koło oraz swobodny obrót koła w kierunku jazdy przy zatrzymanej lub nawet kręcącej się w przeciwnym kierunku zębatce.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolnoć

1. dawniej, potocznie: wzmocniony czasownik "wolno";
2. obecnie: tylko w wyrażeniu "wolnoć Tomku w swoim domku"

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolnocłówka

potocznie: sklep bezcłowy; sklep wolnocłowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolnocłowy

przymiotnik

(1.1) wolny od płacenia cła

#### Źródła:

Wiktionary

# Wolnodostępny

inform. (gł. o oprogramowaniu) dostępny dla każdego z możliwością używania, rozpowszechniania kopii oraz wglądu i modyfikacji jego kodu źródłowego

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolnokonkurencyjny

przymiotnik

(1.1) ekon. taki, na którym panuje wolna konkurencja; oparty na wolnej konkurencji

#### Źródła:

Wiktionary

# Wolnomularka

członkini stowarzyszenia wolnomularskiego; masonka, farmazonka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) członkini stowarzyszenia wolnomularskiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolnomularski

dotyczący wolnomularza, wolnomularstwa

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z wolnomularstwem, dotyczący wolnomularstwa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolnomularstwo

tajne stowarzyszenie międzynarodowe mające na celu duchowe doskonalenie jednostki, zbratanie wszystkich ludzi i walkę z przesądami; masoneria

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) masoneria;

Wolnomularstwo, masoneria lub sztuka królewska – międzynarodowy ruch społeczny o charakterze dyskretnym, mający na celu duchowe doskonalenie człowieka i braterstwa ludzi różnych religii, narodowości i poglądów, ruch etyczny, głoszący osiągnięcie celu dzięki przekazywaniu na drodze inicjacyjnej szczególnej metody wewnętrznego i społecznego rozwoju. Ruch ten charakteryzuje się istnieniem trójkątów masońskich, lóż wolnomularskich, obediencji oraz rozbudowanej symboliki i rytuałów. Masoneria obrosła licznymi legendami i bywa piętnowana przez rozmaite spiskowe teorie na swój temat. Nauka badająca historię wolnomularską i idee wolnomularskie nazywa się masonologią.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolnomularz

członek stowarzyszenia wolnomularskiego; mason

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) członek stowarzyszenia wolnomularskiego

Wolnomularstwo, masoneria lub sztuka królewska – międzynarodowy ruch społeczny o charakterze dyskretnym, mający na celu duchowe doskonalenie człowieka i braterstwa ludzi różnych religii, narodowości i poglądów, ruch etyczny, głoszący osiągnięcie celu dzięki przekazywaniu na drodze inicjacyjnej szczególnej metody wewnętrznego i społecznego rozwoju. Ruch ten charakteryzuje się istnieniem trójkątów masońskich, lóż wolnomularskich, obediencji oraz rozbudowanej symboliki i rytuałów. Masoneria obrosła licznymi legendami i bywa piętnowana przez rozmaite spiskowe teorie na swój temat. Nauka badająca historię wolnomularską i idee wolnomularskie nazywa się masonologią.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolnomyśliciel

zwolennik wolnomyślicielstwa

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mężczyzna głoszący wolnomyślność

(1.2) filoz. zwolennik wolnomyślicielstwa

(1.3) pot. żart. człowiek wolno myślący, nierozgarnięty

Wolnomyślicielstwo (ang. free-thinking) – ideologia, ruch społeczny zapoczątkowany w dobie Oświecenia przeciwny wszelkim dogmatom, zasadzający się na poglądzie, iż sądy należy formułować na podstawie wiedzy naukowej i rozumowania logicznego, bez odwoływania się do argumentów religijnych czy tradycji; określenie wolnomyśliciel bywa traktowane jako synonim określenia ateista, chociaż wolnomyśliciel niekoniecznie jest ateistą.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolnomyślicielka

zwolenniczka wolnomyślicielstwa

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolnomyślicielstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) filoz. światopogląd rozpowszechniony na przełomie XIX i XX wieku, opierający się na racjonalizmie, agnostycyzmie i laicyzacji życia publicznego;

Wolnomyślicielstwo (ang. free-thinking) – ideologia, ruch społeczny zapoczątkowany w dobie Oświecenia przeciwny wszelkim dogmatom, zasadzający się na poglądzie, iż sądy należy formułować na podstawie wiedzy naukowej i rozumowania logicznego, bez odwoływania się do argumentów religijnych czy tradycji; określenie wolnomyśliciel bywa traktowane jako synonim określenia ateista, chociaż wolnomyśliciel niekoniecznie jest ateistą.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolnomyślniej

stopień wyższy od przysłówka: wolnomyślnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolnomyślniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: wolnomyślny

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolnomyślny

przymiotnik

(1.1) taki, który głosi zasadę wolności myśli

#### Źródła:

Wiktionary

# Wolnoobrotowy

przymiotnik

(1.1) mający wolne obroty, wolno wirujący

#### Źródła:

Wiktionary

# Wolnopalny

wolno spalający się

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolnopłatkowe

podklasa roślin okrytonasiennych; rozdzielnopłatkowe

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolnopłatkowy

o cechach wolnopłatkowych (podklasa roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolnorodnikowy

związany z wolnymi rodnikami

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolnorynkowiec

zwolennik gospodarki opartej na zasadach wolnego rynku; rynkowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolnorynkowy

przymiotnik

(1.1) ekon. związany z wolnym rynkiem

#### Źródła:

Wiktionary

# Wolność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) filoz. wolna wola, możliwość samodzielnego podejmowania decyzji, brak przymusu

(1.2) polit. niezależność państwowa

(1.3) więz. pozostawanie poza więzieniem

(1.4) praw. prawo obywatelskie

Wolność – brak przymusu, możliwość działania zgodnie z własną wolą. Sytuacja, w której można dokonywać wyborów spośród wszystkich dostępnych opcji.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolnościowiec

zwolennik orientacji politycznej uznającej wolność kraju

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) polit. zwolennik wolności, niezależności, uczestnik ruchu politycznego głoszącego hasła wolnościowe

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolnościowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z wolnością, dotyczący wolności

#### Źródła:

Wiktionary

# Wolnossący

przymiotnik relacyjny

(1.1) mot. o silniku spalinowym: niewyposażony w turbodoładowanie

#### Źródła:

Wiktionary

# Wolnostojący

1. budynek wolnostojący - budynek niepołączony żadną ze ścian z innymi budynkami;
2. wanna wolnostojąca - wanna możliwa do ustawienia pośrodku pomieszczenia (nie do zabudowy)

przymiotnik

(1.1) niezwiązany z podłożem, przesuwalny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolnowar

urządzenie elektryczne do wolnego gotowania potraw

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) urządzenie do długotrwałego gotowania w niskiej temperaturze;

Wolnowar – urządzenie elektryczne służące do gotowania potraw na wolnym ogniu, co wymaga podtrzymywania przez dłuższy (ok. 8-10 godzin) czas względnie niskiej temperatury ok. 80 stopni Celsjusza (w porównaniu do pieczenia, wrzenia czy smażenia). Pozwala to na wielogodzinne gotowanie bez nadzoru takich potraw jak gulasze, zupy, desery (jak np. fondue) i innych. Przygotowane potrawy nie tracą witamin oraz wartości odżywczych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolnowarowy

→ wolnowar

Patrz:wolnowar

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolny

1. mogący postępować zgodnie z własną wolą; samodzielny, niezależny;
2. będący na swobodzie, nieuwięziony;
3. o kraju: niebędący pod obcą okupacją; suwerenny, niepodległy, niezawisły;
4. nieskrępowany zewnętrznymi zasadami, zwyczajami, przepisami;
5. niezajęty pracą, obowiązkami;
6. niezajęty przez nikogo, przez nic;
7. niepołączony z nikim związkiem małżeński;
8. o ubraniu: nieprzylegający do ciała, luźny;
9. odbywający się, wykonywany powoli, bez pośpiechu

przymiotnik

(1.1) mogący postępować zgodnie z własną wolą

(1.2) nieobciążony czymś niekorzystnym

(1.3) niezajęty przez coś

(1.4) niebędący w związku, nieposiadający partnera / partnerki

(1.5) odbywający się bez pośpiechu

(1.6) mogący swobodnie się rozwijać i funkcjonować

(1.7) inform. będący wolnym oprogramowaniem

- Wolny (forma żeńska: Wolna, liczba mnoga: Wolni) – polskie nazwisko, którym w 2000 roku posługiwało się w Polsce 10 530 osób. W niektórych regionach kraju kobiety używają męskiej formy tego nazwiska.

- Wolny – osada wsi Dobrzeń Wielki w województwie opolskim, w powiecie opolskim, w gminie Dobrzeń Wielki
- Wolny – potok, dopływ Czarnej Wisełki
- potocznie używane sformułowanie (np. przez komentatorów sportowych), oznaczające rzut wolny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolof

język należący do rodziny kongo-kordofańskiej

Wolofowie (także: Wolof, Jolof, Djolof, Dżolof) – grupa etniczna w Senegalu, Gambii i Mauretanii. W Senegalu stanowią najliczniejszą grupę ludnościową.

Wolofowie zamieszkują w Senegalu głównie tereny na wschód i północ od Dakaru oraz wybrzeża Oceanu Atlantyckiego, w Gambii głównie w zachodniej części kraju. W Mauretanii koncentrują się głównie na południowym zachodzie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolontariacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od wolontariat

#### Źródła:

Wiktionary

# Wolontariacki

dotyczący wolontariatu; związany z dobrowolną pracą o nieodpłatnym charakterze

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolontariat

woluntariat (rzadziej);
1. pracowanie gdzieś z własnej woli za darmo, zwłaszcza przy ludziach chorych, starszych, bezdomnych;
2. bezpłatna forma stażu w szpitalu odbywana przez lekarza zdobywającego specjalizację

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) dobrowolna, bezpłatna praca społeczna

Wolontariat (łac. voluntarius – dobrowolny) – dobrowolna, bezpłatna, świadoma praca na rzecz innych osób lub całego społeczeństwa, wykraczająca poza związki rodzinno-koleżeńsko-przyjacielskie.

Wolontariusz to osoba pracująca na zasadzie wolontariatu. Według ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie wolontariuszem jest ten, kto dobrowolnie i świadomie oraz bez wynagrodzenia angażuje się w pracę na rzecz osób, organizacji pozarządowych, a także rozmaitych instytucji działających w różnych obszarach społecznych. Instytucje te nie mogą korzystać z pracy wolontariuszy przy prowadzonej działalności gospodarczej, czego wprost zakazuje ustawa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolontariusz

1. osoba dobrowolnie pracująca bez wynagrodzenia w celu niesienia pomocy innym, np. opiekująca się nieuleczalnie chorymi lub bezdomnymi; woluntariusz (rzadziej);
2. praktykant wykonujący pracę bez wynagrodzenia dla nauczenia się zawodu; woluntariusz (rzadziej);
3. dawniej: ochotnik, żołnierz, który z własnej chęci wstąpił do wojska

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba, która bez wynagrodzenia i dobrowolnie poświęca czas dla innych

(1.2) praktykant, zaznajamiający się z zawodem, pracujący bez wynagrodzenia

(1.3) daw. wojsk. ochotnik

Wolontariat (łac. voluntarius – dobrowolny) – dobrowolna, bezpłatna, świadoma praca na rzecz innych osób lub całego społeczeństwa, wykraczająca poza związki rodzinno-koleżeńsko-przyjacielskie.

Wolontariusz to osoba pracująca na zasadzie wolontariatu. Według ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie wolontariuszem jest ten, kto dobrowolnie i świadomie oraz bez wynagrodzenia angażuje się w pracę na rzecz osób, organizacji pozarządowych, a także rozmaitych instytucji działających w różnych obszarach społecznych. Instytucje te nie mogą korzystać z pracy wolontariuszy przy prowadzonej działalności gospodarczej, czego wprost zakazuje ustawa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolontariuszka

woluntariuszka (rzadziej);
1. kobieta dobrowolnie pracująca bez wynagrodzenia w celu niesienia pomocy innym, np. opiekująca się nieuleczalnie chorymi lub bezdomnymi;
2. praktykantka wykonująca pracę bez wynagrodzenia dla nauczenia się zawodu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) forma żeńska od: wolontariusz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolontaryzm

woluntaryzm;
1. kierowanie się wyłącznie własną wolą w podejmowaniu decyzji;
2. pogląd filozoficzny, według którego wola jest głównym czynnikiem w codziennym działaniu, przeciwstawiający się intelektualizmowi i sentymentalizmowi

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolonturysta

turysta oferujący nieodpłatną pomoc lokalnej społeczności

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolonturystyka

turystyka w połączeniu z nieodpłatną pracą na rzecz lokalnej społeczności

Wolonturystyka (inaczej turystyka wolontariacka) – dziedzina turystyki łącząca wyjazdy turystyczne z pracą wolontariacką.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolotwórczy

wywołujący chorobę tarczycy, zwaną wolem

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolowaty

mający widoczne, powiększone wole

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. miasto w Rosji, siedziba władz rejonu wolskiego w obwodzie saratowskim, położone na prawym brzegu Wołgi;

Wolsk (ros. Вольск) – miasto w Rosji, siedziba władz rejonu wolskiego w obwodzie saratowskim, rozmieszczone na prawym brzegu rzeki Wołga. Około 61 tys. mieszkańców (2020). Miasto zostało założone w 1690, w 1780 otrzymało prawa miejskie.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolska

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pogard. iron. Polska

Osoby o tym nazwisku:

- Dorota Wolska – polska kulturoznawczyni
- Maryla Wolska – polska poetka

Ulice o tej nazwie:

- Ulica Wolska w Lublinie
- Ulica Wolska w Warszawie

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolski

przymiotnik od: Wola, Wola Krzysztoporska, Wola Mysłowska, Wola Prażmowska, Wola Uhruska, Wola Żarczycka

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Wolskiem, dotyczący Wolska – miasta w Rosji

(1.2) związany z Wolą, dotyczący Woli – miastem lub dzielnicą o tej nazwie

(1.3) pogard. związany z Wolską – pogardliwym określeniem na Polskę

- Wolski – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiło je 20 110 osób.

Osoby o nazwisku Wolski:

- Benedykt Jan Wolski h. Godziemba (zm. 1736) – chorąży wileński
- Dariusz Wolski (ur. 1956) – polski operator filmowy
- Filip Wolski (ur. 1987) – polski informatyk, mistrz świata w programowaniu
- Filip Wolski (ur. 2006) – polski piłkarz, uczestnik EURO U-17 2023.
- Henryk Wolski (ur. 1951) – polski żeglarz
- Jacek Saryusz-Wolski (ur. 1948) – polityk
- Jakub Wolski (ur. 1950) – polski dyplomata
- Jan Wolski (ujednoznacznienie)
- Jerzy Wolski (1924–2013) – polski konserwator zabytków
- Jerzy Schoen-Wolski (1892–1940) – oficer Wojska Polskiego zamordowany w Katyniu
- Józef Wolski (ujednoznacznienie)
- Kajetan Saryusz-Wolski (1852–1922?) – polski malarz
- Konstanty Wolski (1762–1810) – polski pedagog, dyrektor Redakcji Ksiąg Elementarnych, autor polskiego elementarza zwanego potocznie „elementarzem Wolskiego”
- Lawon Wolski (ur. 1965) – białoruski muzyk, pisarz, malarz
- Leon Dunin-Wolski (1882–1956) – pułkownik artylerii Wojska Polskiego
- Leszek Wolski (ur. 1953) – polski piłkarz
- Ludwik Wolski (1881-1953) – ksiądz katolicki, społecznik
- Marcin Wolski (ur. 1947) – polski pisarz, dziennikarz i satyryk
- Mikołaj Wolski (ujednoznacznienie)
- Paweł Dunin Wolski (1487–1546) – kanclerz wielki koronny, biskup poznański
- Piotr Wolski (ur. 1968) – polski perkusista
- Piotr Dunin Wolski (1531–1590) – biskup płocki i przemyski
- Rafał Wolski (ujednoznacznienie)
- Robert Wolski (ur. 1982) – polski lekkoatleta
- Stanisław Wolski (ujednoznacznienie)
- Stefan Wolski (ujednoznacznienie)
- Tadeusz Wolski (ujednoznacznienie)
- Wacław Wolski (ujednoznacznienie)
- Władysław Wolski (Antoni Jan Piwowarczyk) (1901–1976) – polski polityk komunistyczny, minister administracji publicznej
- Władysław Wolski (ujednoznacznienie)
- Włodzimierz Wolski (1824–1882) – polski poeta, powieściopisarz, tłumacz i librecista
- Wojtek Wolski (ur. 1986) – kanadyjski hokeista pochodzenia polskiego
- Xawery Wolski (ur. 1960) – artysta instalacji, rysownik, rzeźbiarz
- Zbigniew Wolski (1925–2017) – polski inżynier architekt, autor podręczników dla szkół zawodowych
- Zygmunt Wolski (ujednoznacznienie)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolskowie

starożytne plemię italijskie ze środkowego Apeninu

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolszczak

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Grażyna Wolszczak – polska aktorka
- Jacek Wolszczak – polski aktor
- Mirosław Wolszczak – polski judoka i trener judo

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolszczan

nazwisko

- Aleksander Wolszczan (ur. 29 kwietnia 1946 w Szczecinku) – polski radioastronom, profesor nauk fizycznych, nauczyciel akademicki, odkrywca pierwszych planet pozasłonecznych, profesor Pennsylvania State University związany z Uniwersytetem Mikołaja Kopernika w Toruniu.
- Jerzy Wolszczan (1919 – 1984) – polski ekonomista, specjalista w zakresie ekonomiki transportu, profesor Politechniki Szczecińskiej, jeden z pionierów szkolnictwa wyższego na Pomorzu Zachodnim.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolsztyn

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wolsztyn (niem. Wollstein) – miasto w Polsce w województwie wielkopolskim, siedziba powiatu wolsztyńskiego i gminy miejsko-wiejskiej Wolsztyn. Położony jest w zachodniej części województwa nad rzeką Dojcą, 72 km na południowy zachód od Poznania.W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa zielonogórskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolsztynianin

mieszkaniec Wolsztyna

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolsztynianka

mieszkanka Wolsztyna

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolsztyński

przymiotnik od: Wolsztyn

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Wolsztyna, związany z Wolsztynem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolt

jednostka napięcia elektrycznego, potencjału elektrycznego, a także siły elektromotorycznej; volt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) fiz. jednostka potencjału elektrycznego, napięcia elektrycznego i siły elektromotorycznej;

forma rzeczownika.

(2.1) D. lm. od: wolta

Wolt (V) – jednostka potencjału elektrycznego, napięcia elektrycznego i siły elektromotorycznej, używana w układach jednostek miar SI, MKS i MKSA.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolta

1. jazda w kółko na ujeżdżanym koniu;
2. zręczny obrót ciała, np. podczas walki

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka w zachodniej części Afryki;

(1.2) geogr. sztuczne jezioro w Ghanie;

(1.3) geogr. adm. jeden z regionów administracyjnych w Ghanie, w jej południowo-zachodniej części;

- Wolta (rzeka)
- Wolta (jezioro)
- Wolta – jednostka administracyjna w Ghanie
- wolta – figura w jeździectwie
- wolta – francuski taniec, w Polsce pojawił się po objęciu tronu przez Henryka Walezego

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woltametr

przyrząd do mierzenia ładunku elektrycznego przepływającego w określonym czasie przez dany obwód elektryczny; kulometr, kulombometr

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woltamper

Woltoamper, woltamper (oznaczenie: VA) – wolt × amper, jednostka miary mocy pozornej.

Woltoamper (oraz jego jednostki pochodne: kVA i MVA) jest jednostką używaną do określania mocy znamionowej niektórych urządzeń, na przykład transformatorów energetycznych lub zasilaczy awaryjnych.

#### Źródła:

Wikipedia

# Woltamperometria

zespół metod elektrochemicznych stosowanych w badaniach fizykochemicznych i w analizie chemicznej

Woltamperometria – technika analityczna, której podstawą jest pomiar zależności natężenie prądu – potencjał elektryczny w układzie elektrody pracującej i odniesienia zanurzonych w roztworze badanym zawierającym oznaczaną substancję i elektrolit podstawowy. Elektroda porównawcza (odniesienia) jest niepolaryzowana (np. elektroda kalomelowa), natomiast elektroda pracująca jest polaryzowaną obojętną i może to być:

- kroplowa elektroda rtęciowa (KER)
- inna elektroda rtęciowa
- mikroelektroda stała

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woltańczyk

nazwisko

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. obywatel Górnej Wolty (współcz. Burkina Faso)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Woltanka

obywatelka Górnej Wolty (dawna nazwa Burkina Faso)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) hist. obywatel Górnej Wolty (współcz. Burkina Faso)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Woltański

przymiotnik od:
1. Wolta (rzeka w Afryce);
2. Górna Wolta (dawna nazwa Burkina Faso, państwa w Afryce); górnowoltański

przymiotnik relacyjny

(1.1) hist. związany z Górną Woltą, dotyczący Górnej Wolty (współcz. Burkina Faso)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Woltaż

1. napięcie elektryczne wyrażane w woltach;
2. potocznie: procentowy poziom zawartości alkoholu w napoju

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) elektr. napięcie elektryczne wyrażane w woltach

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wolter

pisarz i filozof francuski (1694-1778); Voltaire

Voltaire, pol. Wolter, właśc. François-Marie Arouet (ur. 21 listopada 1694 w Paryżu, zm. 30 maja 1778 tamże) – francuski pisarz epoki oświecenia, filozof, historyk i publicysta. Tworzył satyry, powieści, dramaty oraz „Listy”.

Prowadził ożywioną korespondencję (zachowały się 23 tysiące jego listów). Bulwersował opinię publiczną krytycyzmem i śmiałością przekonań. Wiele podróżował.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolterianin

zwolennik wolterianizmu; wolnomyśliciel

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolterianizm

doktryna światopoglądowo-polityczna Woltera głosząca filozoficzny sceptycyzm połączony z afirmacją rozumu, walkę z obskurantyzmem, tolerancję religijną

Wolterianizm − koncepcje światopoglądowo-polityczne Voltaire`a reprezentujące filozoficzny sceptycyzm połączony z afirmacją rozumu, postulujące walkę z obskurantyzmem, krytykę światopoglądu religijnego z pozycji deistycznych i idee tolerancji religijnej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolterianka

→ wolterianin

Patrz:wolterianin

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolteriański

dotyczący wolterianizmu, wolterianina

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolterowski

1. taki jak u Woltera, charakterystyczny dla utworów Woltera;
2. dawniej: fotel wolterowski - fotel o wysokim oparciu i niskim siedzeniu; wolter

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolterowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Woltera lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Woltoamper

pozaukładowa jednostka mocy elektrycznej biernej

Woltoamper, woltamper (oznaczenie: VA) – wolt × amper, jednostka miary mocy pozornej.

Woltoamper (oraz jego jednostki pochodne: kVA i MVA) jest jednostką używaną do określania mocy znamionowej niektórych urządzeń, na przykład transformatorów energetycznych lub zasilaczy awaryjnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woltoamperomierz

przyrząd do pomiaru napięcia i natężenia prądu; amperowoltomierz

#### Źródła:

SJP.pl

# Woltol

produkt zagęszczenia olejów mineralnych, zwierzęcych lub roślinnych za pomocą cichych wyładowań elektrycznych

#### Źródła:

SJP.pl

# Woltometr

przyrząd do mierzenia napięcia prądu elektrycznego

#### Źródła:

SJP.pl

# Woltomierz

przyrząd do pomiaru napięcia prądu elektrycznego

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) metrol. elektr. przyrząd do pomiaru napięcia elektrycznego;

Woltomierz – przyrząd pomiarowy mierzący napięcie elektryczne.

Nazwa pochodzi od jednostki napięcia: wolta. Woltomierz włącza się równolegle do obwodu elektrycznego. Idealny woltomierz posiada nieskończenie dużą rezystancję wewnętrzną. W związku z tym oczekuje się pomijalnie małego poboru prądu przez cewkę pomiarową.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woltowy

→ wolt

Patrz:wolt

#### Źródła:

SJP.pl

# Woltyż

przestarzale: woltyżerka (popisowa jazda na koniu)

#### Źródła:

SJP.pl

# Woltyżer

1. żołnierz lekkiej piechoty w armii napoleońskiej; tyralier;
2. jeździec cyrkowy

Woltyżerowie (fr. voltigeur) - formacja wojskowa występująca w wojskach napoleońskich na początku XIX wieku. Były to jednostki wyborowe i wyszkolone do walki w tyralierze.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woltyżerka

1. kobieta uprawiająca jazdę akrobatyczną na koniu;
2. popisowa jazda na koniu w cyrku

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jeźdz. dyscyplina sportowa i rodzaj pokazów cyrkowych polegających na gimnastyce oraz akrobatyce na koniu;

Woltyżerka – dyscyplina jeździecka, obecnie jako jedna z 7 dyscyplin wspierana jest przez Międzynarodową Federację Jeździecką (FEI). W dyscyplinie tej zawodnik lub grupa zawodników wykonuje zróżnicowane ćwiczenia gimnastyczne i akrobatyczne na galopującym, kłusującym lub stępującym koniu, prowadzonym na lonży.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woltyżerować

rzadko: specjalizować się w ćwiczeniach akrobatycznych wykonywanych na galopującym koniu

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolumen

oprawny tom obejmujący całość dzieła, jego poszczególne części lub kilka różnych dzieł; wolumin, volumen

- wolumen obrotów – pojęcie dotyczące obrotu giełdowego
- wolumen – poligraficzna jednostka introligatorska
- wolumen (papiernictwo) – jednostka pulchności papieru
- Wolumen – warszawska giełda elektroniczna
- wolumen biblioteczny – tom w znaczeniu bibliotecznym, inaczej wolumin

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolumetr

przyrząd do mierzenia objętości gazów

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolumin

1. oprawny tom, jednostka introligatorska, biblioteczna; wolumen, volumen;
2. książkowo: rękopis oprawny w grubą księgę; foliał;
3. książkowo: zapisany zwój papirusu lub pergaminu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) pojedynczy egzemplarz książki

(1.2) inform. wydzielona część w pamięci stałej komputera, w której przechowywane są informacje

- Wolumin (bibliotekoznawstwo) – pojedynczy fizyczny egzemplarz książki
- Wolumin (informatyka) – wydzielony obszar nośnika danych służący do przechowywania informacji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woluminowy

związany z woluminem - wydzielonym obszarem pamięci komputerowej umożliwiającej przechowywanie dużych ilości danych przez długi czas

#### Źródła:

SJP.pl

# Woluntariat

wolontariat (częściej);
1. pracowanie gdzieś z własnej woli za darmo, zwłaszcza przy ludziach chorych, starszych, bezdomnych;
2. bezpłatna forma stażu w szpitalu odbywana przez lekarza zdobywającego specjalizację

#### Źródła:

SJP.pl

# Woluntariusz

wolontariusz (częściej);
1. osoba dobrowolnie pracująca bez wynagrodzenia w celu niesienia pomocy innym, np. opiekująca się nieuleczalnie chorymi lub bezdomnymi;
2. praktykant wykonujący pracę bez wynagrodzenia dla nauczenia się zawodu

#### Źródła:

SJP.pl

# Woluntariuszka

wolontariuszka (częściej);
1. kobieta dobrowolnie pracująca bez wynagrodzenia w celu niesienia pomocy innym, np. opiekująca się nieuleczalnie chorymi lub bezdomnymi;
2. praktykantka wykonująca pracę bez wynagrodzenia dla nauczenia się zawodu

#### Źródła:

SJP.pl

# Woluntarysta

zwolennik woluntaryzmu

#### Źródła:

SJP.pl

# Woluntarystka

→ woluntarysta

Patrz:woluntarysta

#### Źródła:

SJP.pl

# Woluntarystyczny

→ woluntaryzm

Patrz:woluntaryzm

#### Źródła:

SJP.pl

# Woluntaryzm

wolontaryzm;
1. kierowanie się wyłącznie własną wolą w podejmowaniu decyzji;
2. pogląd filozoficzny, według którego wola jest głównym czynnikiem w codziennym działaniu, przeciwstawiający się intelektualizmowi i sentymentalizmowi

Woluntaryzm (z łac. voluntas – wola) – termin wprowadzony przez Ferdinanda Tönniesa, oznaczający zespół poglądów szczególnie akcentujących rolę woli w etyce i życiu ludzkim. W woluntaryzmie wola jest najwyższą władzą człowieka.

Woluntaryzm przeciwstawia się intelektualizmowi (akcentującemu szczególnie rozum) oraz sentymentalizmowi (akcentującemu szczególnie uczucia i intuicję).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woluta

dekoracyjny motyw w kształcie spirali lub zwoju; ślimacznica

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ozdobny ornament lub detal architektoniczny, czy rzeźbiarski w kształcie spirali albo zwoju;

Woluta, ślimacznica – element architektoniczny i motyw ornamentacyjny w formie spirali lub zwoju.

Występuje w głowicach kolumn w architekturze greckiej i rzymskiej (w porządku jońskim, korynckim i kompozytowym). Jako ozdoba występował w sztuce asyryjskiej, perskiej oraz w okresie renesansu i baroku, w budowlach wzorowanych na stylu antycznym. Woluta stanowi najważniejszy element esownicy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wolutowy

przymiotnik od: woluta

#### Źródła:

SJP.pl

# Wolutyna

tłuszczowiec występujący u bakterii w postaci ziaren służący jako materiał zapasowy

Wolutyna – substancja zapasowa bakterii i niektórych grzybów znajdująca się w cytoplazmie w formie ziaren. Polimer fosforanowy, służący m.in. bakteriom do syntezy ATP.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wolverhampton

Wolverhampton – miasto i dystrykt metropolitalny w hrabstwie West Midlands w Anglii. Miasto leży na północny zachód od Birmingham i jest drugim co do wielkości w konurbacji West Midlands. W 2021 roku miasto liczyło 234 025 mieszkańców. Zachodnie dzielnice miasta, jak Bilston czy Heath Town leżą w okręgu tradycyjnie nazywanym Black Country. Miasto położone jest na Płaskowyżu Midland, na średniej wysokości 120 m n.p.m. Przez miasto nie przepływają duże rzeki, jednakże swoje źródła mają tu Penk River, River Tame oraz Smestow Brook, dopływ River Stour. Oznacza to, że miasto leży na granicy jednego z największych angielskich działów wodnych.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wolwanowice

Wolwanowice – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie proszowickim, w gminie Proszowice.

W 1595 roku wieś położona w powiecie proszowickim województwa krakowskiego była własnością kasztelana małogoskiego Sebastiana Lubomirskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wombat

australijski ssak z rodziny torbaczy o krótkich łapkach i dobrze rozwiniętym tułowiu

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. australijski torbacz o brunatnoszarej sierści;

Wombat (Vombatus) – rodzaj ssaka z rodziny wombatowatych (Vombatidae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wombatowate

o cechach wombatowatych (rodzina torbaczy)

Wombatowate, wombaty (Vombatidae) – rodzina ssaków z rzędu dwuprzodozębowców (Diprotodontia), prawdopodobnie blisko spokrewnionych z koalowatymi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wombatowaty

o cechach wombatowatych (rodzina torbaczy)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wombaty

australijski ssak z rodziny torbaczy o krótkich łapkach i dobrze rozwiniętym tułowiu

Wombatowate, wombaty (Vombatidae) – rodzina ssaków z rzędu dwuprzodozębowców (Diprotodontia), prawdopodobnie blisko spokrewnionych z koalowatymi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Womitorium

przejście w różnego rodzaju budowlach o charakterze amfiteatralnym; vomitorium

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) archit. tunelowe przejście przez trybuny stadionu lub innej budowli amfiteatralnej

(1.2) archit. hist. w starożytnym Rzymie, przejście dla publiczności w murze cyrku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Womitować

dawniej: wymiotować

czasownik niedokonany

(1.1) daw. gw-pl|Poznań. wymiotować

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Womitowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|womitować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Womity

dawniej: wymioty

#### Źródła:

SJP.pl

# Won

1. waluta Korei Południowej, 1 won = 100 jeonów (chonów);
2. waluta Korei Północnej, 1 won = 100 junów (chonów)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) chem. bodziec działający na zmysł powonienia

- Won koreański (1902–1910)
- Won północnokoreański (1947–1959; 1959–2009; od 2009)
- Won południowokoreański (1945–1953; od 1962)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Won-Ton

won ton, wonton;
1. rodzaj pikantnych pierogów z nadzieniem mięsnym, pochodzący z kuchni chińskiej;
2. zupa z tymi pierogami

#### Źródła:

SJP.pl

# Wończa

gatunek rośliny rodzaju Osmanthus, należący do rodziny oliwkowatych

Wończa, osmantus (Osmanthus) – rodzaj krzewów i małych drzew należący do rodziny oliwkowatych. Zalicza się do niego około 30–36 gatunków. Występują one w południowo-wschodniej Azji (tylko w Chinach rosną 23 gatunki) oraz w Ameryce Północnej. Wszystkie gatunki mają wonne kwiaty, a wończa pachnąca jest rośliną przyprawową.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wonczas

dawniej: wówczas

zaimek przysłowny

(1.1) daw. w tamtym czasie; wówczas, wtedy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wonder

[czytaj: łonder] nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wonga

gatunek ptaka z rodziny gołębiowatych

Wonga (Leucosarcia melanoleuca) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny gołębiowatych (Columbidae). Zamieszkuje obszar od Queenslandu do Gippslandu (Australia). Zasadniczo osiadły, ale w przypadku braku lub zbyt małej ilości pożywienia populacja południowa migruje na niewielkie odległości. Zasięg występowania to ok. 1 milion km².

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woniączka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. wódka

#### Źródła:

Wiktionary

# Woniawiec

rodzaj wiecznie zielonych drzew z rodziny bobowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Wonieć

książkowe: wydzielać woń, zapach, zwykle przyjemny; być pełnym jakiegoś zapachu

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zawonieć)

(1.1) przest. książk. wydzielać woń, zapach

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wońka

owad dwuskrzydły

#### Źródła:

SJP.pl

# Wońki

owad dwuskrzydły

Nabiareżnaja (biał. Набярэжная; ros. Набережная; hist. pol. Wońki) – wieś na Białorusi, w obwodzie brzeskim, w rejonie lachowickim, w sielsowiecie Honczary, nad lachowickim zbiornikiem retencyjnym na Szczarze.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wońkowate

rodzina owadów dwuskrzydłych z rzędu muchówek; wońki, Sepsidae

#### Źródła:

SJP.pl

# Wonnica

duży, zielony chrząszcz z rodziny kózkowatych, wydzielający woń piżma; jego larwy żerują w wierzbach

#### Źródła:

SJP.pl

# Wonniej

stopień wyższy od przysłówka: wonnie

#### Źródła:

SJP.pl

# Wonniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: wonny

#### Źródła:

SJP.pl

# Wonność

zapach, zwłaszcza przyjemny

#### Źródła:

SJP.pl

# Wonności

zapach, zwłaszcza przyjemny

#### Źródła:

SJP.pl

# Wonny

zapachowy

przymiotnik

(1.1) wydzielający woń – przyjemny zapach

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wonton

zastawne narzędzie służące do połowu ryb w jeziorach i rzekach

- Wonton – rodzaj pierogów w kuchni chińskiej
- Wonton – rodzaj sieci rybackiej

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wood

Miejscowości w USA:

- Wood – miejscowość w stanie Dakota Południowa, w hrabstwie Mellette
- Wood – miejscowość w stanie Wisconsin, w hrabstwie Wood

Gminy w USA:

- Wood (ang. Wood Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Clark
- Wood (ang. Wood Township) – gmina w stanie Missouri, w hrabstwie Douglas
- Wood (ang. Wood Township) – gmina w stanie Missouri, w hrabstwie Wright
- Wood (ang. Wood Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Huntingdon
- Wood (ang. Wood Town) – gmina w stanie Wisconsin, w hrabstwie Wood

#### Źródła:

Wikipedia

# Woodrow

[czytaj: łudroł]
1. obce imię męskie;
2. nazwisko

Gminy w USA:

- Woodrow (ang. Woodrow Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Beltrami
- Woodrow (ang. Woodrow Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Cass

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woods

- Woods – amerykańskie przedsiębiorstwo motoryzacyjne

Gminy w USA:

- Woods – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Chippewa

Hrabstwa w USA:

- Woods – hrabstwo w stanie Oklahoma

Osoby noszące nazwisko Woods:

- A.M. Woods – amerykański zawodnik lacrosse
- Alan Woods (ur. 1944) – brytyjski działacz trockistowski i pisarz
- Arthur Woods (1929–2015) – nowozelandzki rugbysta i trener
- Bob Woods (ur. 1933) – szwedzki curler
- Charles Arthur Woods – amerykański zoolog
- Cheyenne Woods (ur. 1990) – amerykańska golfistka
- Chris Woods (ur. 1959) – angielski piłkarz
- Christine Woods (ur. 1983) – amerykańska aktorka
- Clinton Woods (ur. 1972) – brytyjski bokser
- Cooper Woods (ur. 2000) – australijski narciarz dowolny
- Dean Woods (1966–2022) – australijski kolarz
- Donald Woods (1906–1998) – amerykański aktor
- Earl Woods (1932–2006) – amerykański baseballista i trener
- Frank Woods (1860–1939) – amerykański scenarzysta filmowy
- George Woods (1943–2022) – amerykański lekkoatleta, kulomiot
- Ilene Woods (1929–2010) – amerykańska piosenkarka, aktorka i malarka
- Ivan Woods (ur. 1978) – maltański piłkarz
- James Woods (ur. 1947) – amerykański aktor
- James Woods (ur. 1992) – brytyjski narciarz dowolny
- John C. Woods (1911–1950) – amerykański wojskowy i kat
- John Woods (ur. 1955) – irlandzki lekkoatleta, długodystansowiec
- Keyshawn Woods (ur. 1996) – amerykański koszykarz
- Lesley Woods (1910–2003) – amerykańska aktorka
- Leona Woods (1919–1986) – amerykańska fizyczka
- Loren Woods (ur. 1978) – amerykański koszykarz
- Marcel Woods – holenderski DJ i producent muzyczny
- Margaret Louisa Woods (1855–1945) – angielska pisarka i poetka
- Michael Woods (ur. 1935) – irlandzki polityk
- Michael Woods (ur. 1957) – amerykański aktor
- Michael Woods (ur. 1986) – kanadyjski kolarz
- Myrtle Woods (1900–2001) – australijska aktorka
- Naomi Woods (ur. 1996) – amerykańska aktorka pornograficzna
- Paul Woods – amerykański strzelec
- Phil Woods (1931–2015) – amerykański saksofonista jazzowy
- Qyntel Woods (ur. 1981) – amerykański koszykarz
- Renn Woods (ur. 1958) – amerykańska aktorka i piosenkarka
- Rick Woods (1948–2012) – amerykański żużlowiec
- Rose Mary Woods (1917–2005) – amerykańska urzędniczka
- Shareese Woods (ur. 1985) – amerykańska lekkoatletka, biegaczka
- Simon Woods (ur. 1980) – brytyjski aktor
- Spencer Woods (ur. 1998) – amerykański zapaśnik
- Steven Woods (ur. 1973) – amerykański zapaśnik
- Thomas Woods (ur. 1972) – amerykański historyk i ekonomista
- Tiger Woods (ur. 1975) – amerykański golfista
- Wesley Woods (ur. 1986) – amerykański aktor pornograficzny
- Xavier Woods (ur. 1986) – amerykański wrestler

#### Źródła:

Wikipedia

# Woodstock

[czytaj: łutstok]
1. festiwal muzyczny organizowany przez fundację Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy z pieniędzy uzyskanych od sponsorów; Przystanek Woodstock;
2. nazwa kilku miast w Kanadzie;
3. nazwa kilku miast, wsi i gmin w Stanach Zjednoczonych;
4. miejscowość w Anglii, w hrabstwie Oxfordshire;
5. nazwa festiwalu muzycznego, który odbył się w dniach 15, 16, 17 i 18 sierpnia 1969 roku w Bethel koło Nowego Jorku

- Festiwal w Woodstock (1969, USA)
- Przystanek Woodstock (obecnie Pol'and'Rock Festival)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woodstockowicz

[czytaj: łudstokowicz] uczestnik Woodstocku (festiwalu muzycznego)

#### Źródła:

SJP.pl

# Woodstockowy

→ Woodstock [czytaj: łudstokowy]

#### Źródła:

SJP.pl

# Woodstokowicz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. uczestnik festiwalu Pol’and’Rock Festival, dawniej „Przystanek Woodstock”

#### Źródła:

Wiktionary

# Woodward

Miejscowości w USA:

- Woodward – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Dallas
- Woodward – miasto w stanie Oklahoma, w hrabstwie Woodward
- Woodward – jednostka osadnicza w stanie Pensylwania, w hrabstwie Centre

Gminy w USA:

- Woodward (ang. Woodward Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Wells
- Woodward (ang. Woodward Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Clearfield
- Woodward (ang. Woodward Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Clinton
- Woodward (ang. Woodward Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Lycoming

#### Źródła:

Wikipedia

# Woody

Woody (dawniej Weringdale) – obszar niemunicypalny w hrabstwie Kern, w Kalifornii (Stany Zjednoczone), na wysokości 504 m.

#### Źródła:

Wikipedia

# Woofer

[czytaj: łufer] głośnik niskotonowy

#### Źródła:

SJP.pl

# Woolf

[czytaj: łulf] nazwisko, m.in. Virginia Woolf (1882-1941) - pisarka angielska

#### Źródła:

SJP.pl

# Woonerf

[czytaj: wunerf] rodzaj ulicy na terenie mieszkaniowym, na której piesi i rowerzyści mają pierwszeństwo wobec pojazdów mechanicznych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) urb. rodzaj ulicy w mieście zaprojektowanej w celu zwiększenia bezpieczeństwa przede wszystkim pieszych i rowerzystów, którzy mają priorytet przed samochodami;

Woonerf (niderlandzka wymowa: /ʋoːn.ɛrf/) – rodzaj ulicy w strefie zurbanizowanej, w której położono nacisk na wysoki poziom bezpieczeństwa, uspokojenie ruchu, atrakcyjność przestrzeni i funkcji komunikacyjnej z priorytetem dla pieszych i rowerzystów. Woonerf jest w założeniu przestrzenią publiczną, która łączy funkcje ulicy, deptaku, parkingu i miejsca spotkań mieszkańców. Podstawą projektowania ulicy tego typu jest rezygnacja z tradycyjnego podziału przestrzeni między jezdnię i chodniki oraz zastosowanie elementów małej architektury, co zniechęca kierowców do ruchu tranzytowego, nie wyklucza jednak możliwości wprowadzenia komunikacji miejskiej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wop

Wojska Ochrony Pogranicza; dawna organizacja powołana do ochrony granic państwa, odpowiednik dzisiejszej Straży Granicznej

skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju męskorzeczowego

(1.1) = Wojska Ochrony Pogranicza;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wopista

po drugiej wojnie światowej: żołnierz Wojsk Ochrony Pogranicza

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. wojsk. żołnierz WOP, formacji ochrony granic Polski do 1991 roku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wopistka

→ wopista

Patrz:wopista

#### Źródła:

SJP.pl

# Wopno

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. wapno

#### Źródła:

Wiktionary

# Wopr

Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe

skrótowiec

(1.1) = Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wopr-Owiec

członek WOPR (Wodnego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego); woprowiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Wopr-Owski

→ WOPR (Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe); woprowski

#### Źródła:

SJP.pl

# Woprowiec

członek WOPR (Wodnego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego); WOPR-owiec

#### Źródła:

SJP.pl

# Woprowski

przymiotnik od: WOPR (Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe); WOPR-owski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z WOPR-em, dotyczący WOPR-u

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Worać

[czytaj: w-orać]
1. rzadkie: wprowadzić coś w głąb gleby poprzez oranie; przyorać;
2. worać się:
a) zaorać czyjąś część pola na swój użytek, przywłaszczyć ją sobie;
b) zagłębić się w coś, wbić się

#### Źródła:

SJP.pl

# Worcell

- Henryk Worcell, właśc. Tadeusz Kurtyka (1909-1982) – polski prozaik i publicysta
- Stanisław Worcell (zm. 1778) – kasztelan halicki, sędzia ziemski halicki
- Stanisław Gabriel Worcell (1799–1857) – polski działacz polityczny, publicysta

#### Źródła:

Wikipedia

# Worcester

ostry sos z soi, octu i innych składników

Worcester (wymowa, /ˈwʊstə/) – miasto w Wielkiej Brytanii (Anglia), o statusie city, ośrodek administracyjny hrabstwa Worcestershire, w dystrykcie Worcester. W 2021 roku miasto liczyło 105 465 mieszkańców. W mieście wynaleziono oraz długi czas produkowano sos Worcestershire.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Worcesterski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Worcesterem, dotyczący Worcesteru

#### Źródła:

Wiktionary

# Worczak

worczak zagnietek - gatunek pająka z rodziny worczakowatych

#### Źródła:

SJP.pl

# Worczakowate

o cechach worczakowatych (rodzina pająków)

Worczakowate (Gnaphosidae) – rodzina pająków z podrzędu Opisthothelae i infrarzędu Araneomorphae. Grupa kosmopolityczna, obejmująca około 2250 opisanych gatunków, sklasyfikowanych w ponad 130 rodzajach. Żyją głównie na ziemi, w ściółce i pod korą. Aktywnie polują na ofiary.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Worczakowaty

o cechach worczakowatych (rodzina pająków)

#### Źródła:

SJP.pl

# Word

[czytaj: łord] program komputerowy do pisania tekstów

skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju męskorzeczowego

(1.1) = Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego;

Microsoft Word – procesor tekstu rozwijany przez przedsiębiorstwo Microsoft. Program po raz pierwszy wydany został 25 października 1983 pod nazwą Multi-Tool Word i przeznaczony był do pracy na systemach Xenix. Kolejne wersje powstawały dla IBM PC na systemach DOS (1983), Apple Macintosh z systemem Classic Mac OS (1985), AT&T Unix PC (1985), Atari ST (1988), OS/2 (1989), Microsoft Windows (1989), SCO Unix (1994) oraz macOS (dawniej OS X; 2001). Pierwotnie samodzielny program, później stał się częścią pakietu biurowego Microsoft Office. Od wersji 2.0 dla Windows dostępny jest w wersji polskiej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Worden

Miejscowości w USA:

- Worden – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie Madison
- Worden – jednostka osadnicza w stanie Montana, w hrabstwie Yellowstone
- Worden – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Clark

Gminy w USA:

- Worden (ang. Worden Town) – gmina w stanie Wisconsin, w hrabstwie Clark

#### Źródła:

Wikipedia

# Wordliczek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wordowski

→ Word [czytaj: łordowski]

#### Źródła:

SJP.pl

# Wordperfect

[czytaj: łord perfekt] program komputerowy, zaawansowany edytor tekstowy; Word Perfect

#### Źródła:

SJP.pl

# Wordpress

WordPress – napisany w języku PHP system zarządzania treścią (CMS), zaprojektowany pierwotnie do obsługi blogów.

Wykorzystuje bazę danych MySQL i MariaDB. Rozpowszechniany jest na licencji GNU General Public License i jest dostępny bezpłatnie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wordsworth

Osoby o tym nazwisku:

- Dorothy Wordsworth – angielska pisarka, poetka i diarystka
- John Wordsworth – angielski duchowny
- William Wordsworth – angielski poeta

#### Źródła:

Wikipedia

# Woreczek

zdrobnienie od: worek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. worek

(1.2) mały worek

(1.3) zawartość małego worka

Woreczek – (łac. sacculus) część ucha wewnętrznego, będąca fragmentem systemu służącego do utrzymania równowagi ciała, czyli błędnika błoniastego. Znajduje się on między ślimakiem a kanałami półkolistymi. Zawiera zgrubienie nabłonka zmysłowego, zwane plamką woreczka.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woreczkowaty

przypominający kształtem woreczek, podobny do woreczka

#### Źródła:

SJP.pl

# Woreczkowy

przymiotnik od: woreczek

przymiotnik

(1.1) przym. od woreczek

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Woreda

jednostka podziału administracyjnego w Etiopii

Uereda (amh. ወረዳ, wereda) – jednostka podziału administracyjnego, niekiedy samorządowa, w Etiopii.

W skład ueredy wchodzi kilka kebelie, lub innych lokalnych organizmów administracyjnych, będących najmniejszymi z jednostek podziału terytorialnego Etiopii (odpowiadają polskim gminom). Ueredy najczęściej łączą się po kilka w strefy, tworzące kyllyle, niektóre ueredy nie należą do żadnej strefy i mają status „uered specjalnych”, pełniąc funkcję jednostek autonomicznych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Worek

pojemnik z płótna lub plastiku zwykle pozbawiony uchwytów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) miękki, elastyczny pojemnik wykonany z kawałków materiału, folii lub papieru;

(1.2) miara ilości: zawartość worka (1.1)

(1.3) pot. przen. zbyt luźne ubranie, sukienka

(1.4) bot. zarodnia u niektórych grzybów;

(1.5) zob. worek mosznowy., moszna

(1.6) geogr. wybiegnięcia terytorium państwa w głąb innych państw sąsiednich

Worek – wiotki pojemnik podobny do torby, lecz pozbawiony specjalizowanego zamknięcia. Wykonuje się go głównie z juty, płótna, skóry, papieru bądź tworzyw sztucznych. Służy do przechowywania i transportu rozmaitych artykułów, w tym sypkich, lecz nie płynów. Jedną z jego odmian jest worek próżniowy – gadżet charakteryzujący się możliwością wypompowania z niego powietrza dla oszczędzenia miejsca.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Workaholic

[czytaj: łerkaholik] człowiek odczuwający nieustanną potrzebę wytężonej pracy; pracoholik, workaholik, workoholik

#### Źródła:

SJP.pl

# Workaholik

[czytaj: łerkaholik] człowiek odczuwający nieustanną potrzebę wytężonej pracy; pracoholik, workaholic, workoholik

#### Źródła:

SJP.pl

# Worki

potocznie, u ludzi: obwisła skóra pod oczami; wory

#### Źródła:

SJP.pl

# Workoholik

[czytaj: łerkoholik] człowiek odczuwający nieustanną potrzebę wytężonej pracy; pracoholik, workaholik, workaholic

#### Źródła:

SJP.pl

# Workolot

gatunek podobnego do wiewiórki latającej torbacza, zamieszkujący kontynent australijski; lotopałanka

#### Źródła:

SJP.pl

# Workować

pakować w worki

czasownik

(1.1) pakować coś do worów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Workowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|workować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Workowate

1. przypominający kształtem worek, podobny do worka;
2. o ubraniu: zbyt luźny;
3. o cechach workowatych (nadrząd lub rodzina ssaków);
4. mrówkożer workowaty - gatunek ssaka z nadrzędu torbaczy;
5. lew workowaty - wymarły gatunek drapieżnego ssaka z nadrzędu torbaczy;
6. wilk workowaty - wymarły gatunek ssaka z rodziny wilkoworowatych; wilk tasmański, wilkowór tasmański

#### Źródła:

SJP.pl

# Workowaty

1. przypominający kształtem worek, podobny do worka;
2. o ubraniu: zbyt luźny;
3. o cechach workowatych (nadrząd lub rodzina ssaków);
4. mrówkożer workowaty - gatunek ssaka z nadrzędu torbaczy;
5. lew workowaty - wymarły gatunek drapieżnego ssaka z nadrzędu torbaczy;
6. wilk workowaty - wymarły gatunek ssaka z rodziny wilkoworowatych; wilk tasmański, wilkowór tasmański

#### Źródła:

SJP.pl

# Workowce

1. lądowy ssak niższy rozwijający się w torbie na brzuchu matki; torbacz, torbowiec;
2. grzyb rozmnażający się przez zarodniki workowe lub przez pączkowanie

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Marsupialia|Illiger|ref=tak., nadrząd ssaków z podgromady żyworodnych;

(1.2) syst. mik. nazwa systematyczna|Ascomycota|Caval.-Sm.|ref=tak., gromada grzybów;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Workowiec

1. lądowy ssak niższy rozwijający się w torbie na brzuchu matki; torbacz, torbowiec;
2. grzyb rozmnażający się przez zarodniki workowe lub przez pączkowanie

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Workownik

urządzenie ułatwiające napełnianie worków

#### Źródła:

SJP.pl

# Workowy

przymiotnik od: worek

#### Źródła:

SJP.pl

# Workshop

[czytaj: łerkszop] seminarium, spotkanie artystyczny lub naukowe, mające na celu nabycie określonych umiejętności; warsztaty artystyczne lub naukowe

Workshop – bezpłatny miesięcznik społeczno-kulturalny wydawany przez Fundację Laboratorium Reportażu, ISSN 1895-6157. Ukazuje się od października 2005 r.

Redakcja znajduje się w Warszawie w Laboratorium Reportażu Instytutu Dziennikarstwa Uniwersytetu Warszawskiego. Redaktorem naczelnym jest Marek Miller. Sekretarzem redakcji jest Krzysztof Sielicki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Workucki

→ Workuta (miasto w Rosji)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Workutą, dotyczący Workuty (miasta w Rosji)

(1.2) związany z Workutą, dotyczący Workuty (rzeki w Rosji)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Workuta

miasto w Rosji

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto na północy Federacji Rosyjskiej, w Republice Komi;

(1.2) geogr. rzeka w Federacji Rosyjskiej, na polarnym Uralu, prawy dopływ Usy;

Workuta (ros. Воркута; komi: Вӧркута, Vörkuta) – miasto w Rosji, w republice Komi, nad rzeką Workutą (dorzecze Peczory), 160 km na północ od koła podbiegunowego. Nazwa miasta pochodzi z języka nienieckiego, co można przetłumaczyć jako dużo niedźwiedzi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Worm

wirus komputerowy samoczynnie się rozprzestrzeniający; robak

#### Źródła:

SJP.pl

# Wormacja

miasto w Niemczech

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto na prawach powiatu w zachodnich Niemczech, w Nadrenii-Palatynacie, port nad Renem;

Wormacja (niem. Worms /vɔʁms/; jid. ‏ווערמײַזע‎ Wermajze; łac. Civitas Vangionum) – miasto na prawach powiatu w zachodnich Niemczech, w południowo-wschodniej części kraju związkowego Nadrenia-Palatynat. Port nad Renem. Jedno z najstarszych niemieckich miast. 31 grudnia 2019 r. liczyło 83 542 mieszkańców na powierzchni 108,77 km².

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wormacki

przymiotnik od: Wormacja

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Wormacją, dotyczący Wormacji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Woroblin

Woroblin (przed 1 stycznia 1990 Wróblin) – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie bialskim, w gminie Janów Podlaski.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bialskopodlaskiego.

Wieś jest sołectwem w gminie Janów Podlaski. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 97 mieszkańców.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Apostołów Piotra i Pawła w Pratulinie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Worona

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeka na Ukrainie, prawy dopływ Bystrzycy Nadwórniańskiej

(1.2) geogr. hydron. rzeka w obwodach penzeńskim, woroneskim i tambowskim Rosji, prawy dopływ Chopru

- Worona – agromiasteczko na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, w rejonie ostrowieckim
- Worona – wieś na Ukrainie, w rejonie kołomyjskim
- Worona – rzeka na Ukrainie, prawy dopływ Bystrzycy Nadwórniańskiej
- Worona – przystanek kolejowy we wsi Worona w rejonie kołomyjskim
- Worona – album Lindy z 1996 roku
- „Worona” – utwór Lindy pochodzący z albumu o tym samym tytule

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Woronczak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Woroneski

→ Woroneż; woronieski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Woroneżem, dotyczący Woroneża

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Woroneż

miasto w Federacji Rosyjskiej; Woronież

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Rosji, nad rzeką o tej samej nazwie;

(1.2) geogr. rzeka, lewy dopływ Donu;

Woroneż (ros. Воронеж) – miasto obwodowe w Rosji, nad rzeką Woroneż (dopływ Donu). Znajduje się 486 km na południe od Moskwy, przy federalnej magistrali M4 „Don”. Aglomeracja woroneska liczy ponad 1,3 mln mieszkańców, a samo miasto (2020) 1 058 261 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woronicz

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Jan Paweł Woronicz – rzymskokatolicki duchowny, poeta
- Janusz Woronicz – polski działacz emigracyjny i publicysta
- Józef Woronicz – polski urzędnik, poseł na Sejm
- Samuel Woronicz – polski urzędnik
- Teodor Woronicz – polski urzędnik, poseł na Sejm

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woroniecki

nazwisko

Woronieccy – polski ród książęcy pochodzenia litewskiego bądź ruskiego, pieczętujący się herbem Korybut, będący gałęzią kniaziów Nieświckich.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woronieski

→ Woronież; woroneski

#### Źródła:

SJP.pl

# Woronież

miasto w Federacji Rosyjskiej; Woroneż

#### Źródła:

SJP.pl

# Woronowicz

nazwisko

- Adam Woronowicz – polski aktor
- Bohdan Woronowicz – polski psychiatra i seksuolog
- Iwan Woronowicz – radziecki funkcjonariusz organów bezpieczeństwa
- Stanisław Woronowicz – polski matematyk i fizyk
- Woronowicz – polski herb szlachecki

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woroszylski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Woroszyłowgrad

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. Ługańsk, nazwa w użyciu w latach 1935–58 i 1970–90;

Ługańsk (ukr. Луганськ, Łuhansk; ros. Луга́нск, Ługansk) – miasto we wschodniej części Ukrainy, przy granicy z Rosją. Stolica obwodu ługańskiego. Leży w Donieckim Zagłębiu Węglowym. W latach 1935–1958 i 1970–1991 nosił nazwę Woroszyłowgrad. Od 2014 miasto okupowane przez prorosyjskich separatystów, w 2022 anektowane przez Federację Rosyjską, co nie zostało uznane międzynarodowo.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Woroszyłowgradzki

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Woroszyłowgradem, dotyczący Woroszyłowgradu

#### Źródła:

Wiktionary

# Woroszyłowsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. Stawropol (Kaukaski), nazwa używana w latach 1935-1943

(1.2) geogr. hist. Ałczewsk, nazwa używana w latach 1931-62

Ałczewsk (ukr. Алчевськ) – miasto na południowo-wschodniej Ukrainie, w obwodzie ługańskim, w Donieckim Zagłębiu Węglowym, oddalone 45 km od Ługańska. Stacja kolejowa.

Od 1961 miasto trzy razy zmieniało nazwy. Od 1931 do 1961 nazywało się Woroszyłowśk (Ворошиловск), później do 1991 Kommunarśk (Коммунарск), od 1991 nazywa się Ałczewsk.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Worowaty

przypominający wyglądem wór

#### Źródła:

SJP.pl

# Worowice

## Miejscowości w Polsce

Wg TERYT jest ich 2

- Worowice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Bulkowo
- Worowice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. ostrowieckim, w gminie Waśniów

## Zobacz też

- Worowice-Wyroby

#### Źródła:

Wikipedia

# Worowo

## Miejscowości w Polsce

- Worowo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Murowana Goślina
- Worowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. łobeskim, w gminie Łobez
- Worowo – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. łobeskim, w gminie Łobez

#### Źródła:

Wikipedia

# Worskla

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka płynąca po terytorium Rosji i Ukrainy, lewy dopływ Dniepru;

Worskla (ukr. i ros. Ворскла Worskła) – rzeka płynąca po terytorium Rosji i Ukrainy, lewy dopływ Dniepru.

Długość rzeki wynosi 464 km, a powierzchnia dorzecza – 14 700 km².

Nad jej brzegami 12 lub 16 sierpnia 1399 rozegrała się bitwa między wojskami litewsko-ruskimi a tatarskimi.

Największym miastem nad Worsklą jest Połtawa.

W Epoce żelaza nad środkowym biegiem rzeki umiejscowione było Gelonos – port rzeczny, ośrodek metalurgii i handlu.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Worsztynowicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wortal

serwis internetowy o określonej tematyce

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) inform. portal internetowy zajmujący się jedną określoną tematyką;

Wortal – portal internetowy zajmujący się jedną określoną tematyką.

Termin pochodzi od określania „portal wertykalny”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wortycyzm

Wortycyzm (ang. vorticism, od łac. vortex „zawirowanie, burza“) – awangardowy kierunek sztuk plastycznych powstały w Anglii na początku XX wieku, równoległy do kubizmu i włoskiego futuryzmu. Był odpowiedzią na tradycje akademickie i impresjonizm, stanowił specyficznie angielski przyczynek do modernizmu.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wory

potocznie, u ludzi: obwisła skóra pod oczami; worki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) pot. powiększone fałdy skórne wiszące pod oczami

(1.2) pot. grub. męska moszna

forma rzeczownika.

(2.1) plural|wór.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Woryszek

w gwarze śląskiej i wielkopolskiej: woreczek

#### Źródła:

SJP.pl

# Worywać

[czytaj: w-orywać]
1. rzadkie: wprowadzać coś w głąb gleby poprzez oranie; przyorywać;
2. worywać się:
a) zaorywać czyjąś część pola na swój użytek, przywłaszczać ją sobie;
b) zagłębiać się w coś, wbijać się

#### Źródła:

SJP.pl

# Wos

[czytaj: wos] skrót od: wiedza o społeczeństwie - przedmiot humanistyczny; wos.

skrótowiec literowy w funkcji rzeczownika rodzaju męskorzeczowego

(1.1) = eduk. wiedza o społeczeństwie

(1.2) = kolej. wykaz ostrzeżeń stałych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wos.

skrót od: wiedza o społeczeństwie; WOS

#### Źródła:

SJP.pl

# Wosiak

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wosiek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wosiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wosik

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wosiński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wosio

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) gwara. bocian, bocian biały

#### Źródła:

Wiktionary

# Wosk

substancja używana m.in. do wyrobu świec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) plastycznyastyczna substancja o żółtawym kolorze, łatwo topliwa, nierozpuszczalna w wodzie, używana do produkcji świec, past do obuwia itp., stosowana w przemyśle farmaceutycznym i spożywczym;

(1.2) przestęp. złoto

(1.3) przestęp. przedmioty pochodzące z kradzieży

Woski – grupa substancji stałych pochodzenia naturalnego lub syntetycznego o stosunkowo niskiej temperaturze topnienia i małej lepkości w stanie stopionym. Parametry wosków są różnie określane przez różne źródła. Według Niemieckiego Towarzystwa Nauki o Tłuszczach woski mają następujące właściwości:

- ugniatalne w temperaturze 20 °C
- kruche
- od gruboziarnistych do drobnokrystalicznych
- od półprzeźroczystych do matowych
- po stopieniu cechują się względnie małą lepkością, nawet nieznacznie powyżej temperatury topnienia
- nie wykazują tendencji do włóknistości
- o konsystencji i gęstości zależnej od temperatury
- możliwe do polerowania przy niewielkim nacisku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woskarka

maszyna wykańczalnicza do nakładania wosku na tkaniny runowe i polerowania ich powierzchni pokrytej woskiem, w celu nadania połysku

#### Źródła:

SJP.pl

# Woskarz

dawniej: osoba wyrabiająca świece i inne woskowe przedmioty

#### Źródła:

SJP.pl

# Woskodajny

zawierający wosk, dostarczający wosku

#### Źródła:

SJP.pl

# Woskol

wosk syntetyczny składający się z polichloronaftalenów, otrzymywanych przez dłuższe chlorowanie naftalenu; biała, żółta lub brunatna substancja stosowana jako dielektryk w przemyśle elektrotechnicznym

#### Źródła:

SJP.pl

# Woskowaty

1. przypominający wosk, podobny do wosku;
2. zawierający wosk, pełen wosku

#### Źródła:

SJP.pl

# Woskowijka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) opakowanie żywności wielokrotnego użytku, najczęściej bawełniane i z dodatkiem wosku pszczelego

#### Źródła:

Wiktionary

# Woskowina

wydzielina gruczołów skóry przewodu słuchowego chroniąca go przed drobnymi ciałami obcymi

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) fizj. żółtawa, woskowata substancja wydzielana w przewodzie słuchowym zewnętrznym człowieka i wielu innych ssaków;

Woskowina, wosk uszny (łac. cerumen) – żółtawa, woskowata substancja wydzielana w przewodzie słuchowym zewnętrznym człowieka i wielu innych ssaków. Odgrywa znaczącą rolę w oczyszczaniu i nawilżaniu przewodu słuchowego zewnętrznego oraz zapewnia ochronę przed niektórymi bakteriami, grzybami i owadami. Jest mieszaniną lepkiej wydzieliny gruczołów łojowych i mniej lepkiej ze zmodyfikowanych apokrynowych gruczołów potowych.Głównymi składnikami są końcowe produkty szlaku mewalonowego: skwalen, lanosterol i cholesterol.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woskowinowy

przymiotnik od: woskowina

#### Źródła:

SJP.pl

# Woskówka

miękka skóra u nasady dzioba niektórych ptaków, np. gołębi

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) anat. ornit. miękka skóra pokrywająca nasadę dzioba (występuje u ptaków drapieżnych, sów, gołębi, a także u innych grup ptaków);

Woskówka (ceroma) – miękka, silnie ukrwiona, zmodyfikowana skóra znajdująca się u niektórych ptaków przy nasadzie dzioba (szponiaste, grzebiące, gołębiowate, sowy, papugowe), lub powlekająca cały dziób (kaczkowate). W obrębie woskówki lub na jej skraju umieszczone są nozdrza. Często kontrastowo ubarwiona, zwłaszcza u samców. U ptaków drapieżnych woskówka jest żółta (u dorosłych) lub szara albo niebieska (u młodych).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woskownia

dawniej: zakład, w którym wytłaczano wosk

#### Źródła:

SJP.pl

# Woskownica

1. wieloletnia roślina pnąca z rodziny toinowatych, uprawiana jako doniczkowa; hoja, hoya;
2. woskownica europejska - trujący krzew z rodziny woskownicowatych występujący nad Bałtykiem

Woskownica (Myrica L.) – rodzaj roślin należący do rodziny woskownicowatych (Myricaceae). W zależności od ujęcia systematycznego należą tu tylko dwa gatunki albo ok. 55. W wąskim ujęciu należy tu tylko woskownica europejska M. gale występująca w Ameryce Północnej, północnej Europie i północno-wschodniej Azji oraz Myrica hartwegii – endemit Kalifornii. Zasięg rodzaju w szerokim ujęciu obejmuje różne kontynenty z wyjątkiem Antarktydy i Australii, ale jest bardzo porozrywany i zwykle brak tych roślin na rozległych obszarach lądowych wewnątrz kontynentów o klimacie ciepłym. W Polsce spotykana jest w naturze tylko woskownica europejska. Myrica faya uznana została za jeden ze 100 najbardziej inwazyjnych gatunków na świecie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woskownicowate

rodzina roślin z rzędu bukowców

Woskownicowate (Myricaceae Blume) – rodzina roślin z rzędu bukowców. Obejmuje cztery rodzaje z 57 gatunkami. Występują na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy i Australii, przy czym zasięg rodziny jest bardzo porozrywany i zwykle brak jej przedstawicieli na rozległych obszarach lądowych wewnątrz kontynentów o klimacie ciepłym. W strefie tropikalnej rośliny te rosną na obszarach górskich. Do europejskiej i polskiej flory należy tylko jeden gatunek – woskownica europejska (Myrica gale).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woskownicowaty

o cechach woskownicowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Woskownicowiec

przedstawiciel monotypowego rzędu roślin okrytonasiennych

#### Źródła:

SJP.pl

# Woskowobiały

biały o odcieniu wosku

#### Źródła:

SJP.pl

# Woskowożółty

żółty o woskowym odcieniu; żółtowoskowy

przymiotnik jakościowy

(1.1) koloru żółtego o odcieniu wosku

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Woskowy

1. przymiotnik od: wosk
2. wykonany, zrobiony z wosku

przymiotnik

(1.1) odnoszący się do wosku, zrobiony z wosku

(1.2) przypominający wosk kolorem i konsystencją

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wośp

skrót od: Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj żeński lub męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) = Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wostok

Wostok (ros. восток – wschód, jedna z głównych stron świata).

- Program Wostok – radziecki program lotów załogowych
- Wostok – seria radzieckich jednoosobowych pojazdów kosmicznych
- Wostok (1818) – okręt Marynarki Wojennej Imperium Rosyjskiego
- Wostok – rodzina radzieckich rakiet nośnych
- Wostok – rosyjska stacja naukowa na Antarktydzie
  - Wostok 1 – nieczynna radziecka stacja antarktyczna

  #### Źródła:

  Wikipedia

# Woświn

jezioro w Polsce

Woświn (niem. Wotschwien See) – jezioro na Pojezierzu Ińskim, w woj. zachodniopomorskim, w powiecie łobeskim, w gminie Węgorzyno, w dorzeczu Uklei. Jezioro znajduje się na obszarze pomiędzy miastami Węgorzyno i Dobra.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woszcza

roślina z rodziny dyniowatych

Beninkaza szorstka, beninkaza woskodajna, woszcza szorstka (Benincasa hispida (Thunb.) Cogniaux) – gatunek rośliny tropikalnej z rodziny dyniowatych. Jest wykorzystywana od wieków w Azji jako warzywo. Jedyny przedstawiciel monotypowego rodzaju Benincasa G. Savi, Bibliot. Ital. (Milan) 9: 158. 1818 (podrodzina Cucurbitoideae, plemię Benincaseae).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woszczak

nazwisko

Hymenelia Kremp. (woszczak) – rodzaj grzybów z klasy miseczniaków Lecanoromycetes. Ze względu na współżycie z glonami zaliczany jest do grupy porostów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woszczek

żółtobrunatna wydzielina gruczołów skóry przewodu słuchowego chroniąca go przed drobnymi ciałami obcymi; woskowina

#### Źródła:

SJP.pl

# Woszczelski

przymiotnik od: Woszczele

#### Źródła:

SJP.pl

# Woszczkowo

Woszczkowo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie rawickim, w gminie Miejska Górka.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa leszczyńskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Woszczyk

nazwisko

(14382) Woszczyk – planetoida z głównego pasa planetoid.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woszczyna

1. plastry z wosku z komórkami na miód;
2. pozostałości po stopieniu i oczyszczeniu wosku;
3. żółtobrunatna wydzielina gruczołów skóry przewodu słuchowego, chroniąca go przed ciałami obcymi; woskowina

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pszcz. odwirowany plaster pszczeli

(1.2) anat. wydzielina uszna

Woszczyna – plastry pszczele niezawierające miodu ani czerwiu przeznaczone do wytopu wosku lub ponownego wykorzystania w ulu. Zwartość wosku zmniejsza się wraz z wiekiem woszczyny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woszczynowy

przymiotnik od: woszczyna

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z woszczyną, dotyczący woszczyny

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Woszczyński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Woszeria

glon z klasy różnowiciowców, rosnący w wodzie lub na wilgotnej glebie

Woszeria, prostnica (Vaucheria) – rodzaj glonów z klasy różnowiciowców z monotypowej rodziny Vaucheriaceae.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woszt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. spoż. kiełbasa

#### Źródła:

Wiktionary

# Wot

skrót od:
1. Wojska Obrony Terytorialnej;
2. Warszawski Ośrodek Telewizyjny

skrótowiec, rzeczownik

(1.1) = Warszawski Ośrodek Telewizyjny

(1.2) = wojska obrony terytorialnej

Wot – gaun wikas samiti w zachodniej części Nepalu w strefie Rapti w dystrykcie Rolpa. Według nepalskiego spisu powszechnego z 2011 roku liczył on 832 gospodarstwa domowe i 4409 mieszkańców (2416 kobiet i 1993 mężczyzn).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wot-Owski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z WOT-em, dotyczący WOT-u

#### Źródła:

Wiktionary

# Wota

votum;
1. w Kościele katolickim: symboliczny przedmiot ofiarowany w jakiejś intencji, wieszany na ołtarzu, obrazie itp.;
2. dawniej:
a) uroczyste zobowiązanie; ślub, przyrzeczenie;
b) decyzja, głos w wyborach

Dar wotywny, wotum dziękczynne – religijny dar składany w określonej intencji lub jako dowód wdzięczności, zazwyczaj w sanktuariach (kościołach) lub w miejscach pielgrzymek.

W starożytności pogańskiej często znane jako ex voto (łac. dosł. „ze ślubowania”) – dar symboliczny składany bóstwu jako dziękczynienie (agalma) albo ofiara błagalna. Miał postać niewielkich figurek terakotowych lub metalowych (najczęściej brązowych, ołowianych), płytek płaskorzeźbionych bądź malowanych (np. pinaksy) z kamienia lub terakoty, a nawet naczyń. Rzadszą formą wotum były posągi albo nieduże budowle.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wotant

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) praw. sędzia, który nie przewodniczy rozprawie, ale bierze udział w wydaniu wyroku

#### Źródła:

Wiktionary

# Wotiacki

dotyczący Wotiaków

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Wotiakami, dotyczący Wotiaków (Udmurtów)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język wotiacki;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wotiacy

dawniej: Udmurci (lud zamieszkujący Udmurcję i sąsiednie tereny)

Udmurci (przest. Wotiacy) – naród ugrofiński, zamieszkujący Rosję.

W spisie powszechnym z 2010 roku 552 299 osób zdeklarowało narodowość udmurcką. Większość mieszka na terenie Republiki Udmurcji, a ponadto w Baszkortostanie, Tatarstanie, Mari El, obwodzie kirowskim i Kraju Permskim. Posługują się językiem udmurckim z grupy permskiej języków ugrofińskich.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wotiaczka

dawniej: Udmurtka (mieszkanka Umdurcji)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wotiak

dawniej: Udmurta (mieszkaniec Umdurcji)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wotkińsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w europejskiej części Rosji, w Udmurcji;

Wotkińsk (ros. Воткинск, udmurcki Вотка) – miasto w europejskiej części Rosji, w Udmurcji. Około 96 tys. mieszkańców (2021).

W tym mieście urodził się Piotr Ilicz Czajkowski i tutaj znajduje się muzeum poświęcone jego osobie.

W mieście rozwinął się przemysł maszynowy, uzbrojenia (Wotkinskij Zawod), środków transportu, drzewny oraz materiałów budowlanych.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wotkiński

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Wotkińskiem, dotyczący Wotkińska

#### Źródła:

Wiktionary

# Wotować

uchwalać; składać śluby

czasownik

(1.1) daw. głosować

(1.2) daw. uchwalać

(1.3) daw. ślubować

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wotowiec

potocznie: żołnierz Wojsk Obrony Terytorialnej

#### Źródła:

SJP.pl

# Wotski

język należący do grupy języków ugrofińskich, używany w północno-wschodniej Rosji w okolicy Sankt Petersburga

#### Źródła:

SJP.pl

# Wotum

votum;
1. w Kościele katolickim: symboliczny przedmiot ofiarowany w jakiejś intencji, wieszany na ołtarzu, obrazie itp.;
2. dawniej:
a) uroczyste zobowiązanie; ślub, przyrzeczenie;
b) decyzja, głos w wyborach

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) rel. kult. przedmiot ofiarowany Bogu w jakiejś intencji, umieszczony w świątyni;

(1.2) daw. uroczyste zobowiązanie

(1.3) daw. głos oddawany w wyborach

Wotum (z łac. votum) może się odnosić do:

- wotum zaufania
- wotum nieufności
- konstruktywnego wotum nieufności
- daru wotywnego
- tabliczki wotywnej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wotycki

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Wotami, dotyczący Wotów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język wotycki;

#### Źródła:

Wiktionary

# Wotywa

1. msza odprawiana w specjalnej intencji;
2. ranna msza śpiewana i grana

Wotywa, msza wotywna – w Kościele katolickim jest to msza odprawiana w czyjejś/jakiejś intencji nie według formularza przypisanego na dany dzień, lecz według formularza odpowiadającego pobożności wiernych lub szczególnej okazji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wotywny

→ wotum, → wotywa

przymiotnik

(1.1) rel. ofiarowywany jako wotum

Patrz:wotum, → wotywa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wow

[czytaj: łał] wykrzyknik używany w mowie potocznej, wyrażający zachwyt, uznanie, zdziwienie itp.; łał

wykrzyknik

(1.1) …pot. wyrażający zachwyt, uznanie itp.

WOW

- WOW – skrótowa forma nazwy gry World of Warcraft
- WOW – skrótowa forma nazwy gry The War of the Worlds
- WOW – w języku rosyjskim (ros. ВОВ) powszechnie używany skrót wielkiej wojny ojczyźnianej
- WOW – skrót od Warszawski Okręg Wojskowy – nazwa terenowego organu wykonawczego ministra Obrony Narodowej
- WOW – skrót od Warszawski Okręg Wojskowy (Warszawski Okręg Wojenny) – nazwa jednego z 14 okręgów wojskowych Imperium Rosyjskiego
- WOW – skrót od Wschodnia Obwodnica Wrocławia
- WOW – oznaczenie wschodniej obwodnicy Warszawy
- WOW - skrót od Wojska Obrony Wewnętrznej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wowra

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Woyciechowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Woytowicz

nazwisko

Wójtowicz, ili Wojtowicz, ili Woytowicz, ili Woitowicz, ili Wojtowiczi

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woyzeck

- Woyzeck – sztuka Georga Büchnera

Adaptacje sztuki

- Wozzeck – trzyaktowa opera z librettem i muzyką Albana Berga
- Woyzeck – niemiecki dramat filmowy z 1974 w reżyserii Giancarlo Cobelliego
- Woyzeck – niemiecki dramat filmowy z 1979 w reżyserii Wernera Herzoga
- Woyzeck – węgierski dramat filmowy z 1994 w reżyserii Jánosa Szásza

#### Źródła:

Wikipedia

# Wozak

1. dawniej: człowiek trudniący się przewozem towarów wozem konnym;
2. robotnik górniczy napełniający wózki urobkiem; sypacz; ciskacz;
3. wozak leśny - robotnik leśny przemieszczający sortymenty drewna przy użyciu zaprzęgów konnych; zrywkarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) woźnica, osoba prowadząca wóz

(1.2) robotnik zajmujący się transportem urobku w kopalni

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wozatarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) stpol. woźnica

#### Źródła:

Wiktionary

# Woźbin

Woźbin – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie mińskim, w gminie Cegłów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Jana Chrzciciela i Andrzeja Apostoła w Cegłowie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wożenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|wozić.

#### Źródła:

Wiktionary

# Wozgrza

dawniej:
1. flegma, śluz z nosa, smark;
2. osoba zakatarzona

#### Źródła:

SJP.pl

# Wozić

1. transportować często ludzi lub przedmioty, poruszając się odpowiednim środkiem lokomocji;
2. potocznie: zwiedzać wiele miejsc, jeżdżąc z kimś;
3. wozić się - potocznie: brać coś w podróż

czasownik przechodni niedokonany (dk. wieźć)

(1.1) przemieszczać coś przy pomocy jakiegoś pojazdu

czasownik zwrotny wozić się

(2.1) przen. celowo wykorzystywać kogoś lub jakąś sytuację dla osiągnięcia korzyści

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wozidło

rodzaj wywrotki do jazdy w trudnym terenie

Wozidło, wozidło technologiczne – rodzaj wywrotki przeznaczonej do transportu dużych ilości materiałów sypkich w trudnych warunkach terenowych, niedostępnych dla standardowych samochodów ciężarowych, np. w kopalniach odkrywkowych. Ze względu na konstrukcję wozidła dzielimy na przegubowe oraz sztywnoramowe.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wozik

zdrobnienie od: wóz (głównie o samochodzie)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wozina

tani, lichy wóz

#### Źródła:

SJP.pl

# Woziński

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Woziwoda

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ten, co rozwozi wodę

Woziwoda (niem. Woziwoda, po 1900 Schüttenwalde) – osada w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie tucholskim, w gminie Tuchola. Miejscowość jest częścią składową sołectwa Klocek.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Woźna

pracownica szkoły lub innej instytucji wykonująca w niej czynności pomocnicze

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) eduk. pracownica szkoły wykonująca czynności pomocnicze

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Woźniacki

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Woźniak

nazwisko

Woźniak (forma żeńska: Woźniak, Woźniakowa, liczba mnoga: Woźniakowie) – jedno z najpopularniejszych nazwisk w Polsce. Według bazy PESEL 22.01.2025 r. nosiło je 43 310 Polek i 42 757 Polaków.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woźniakiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Woźniakowski

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Henryk Woźniakowski – polski matematyk
- Henryk Woźniakowski – polski filolog, wydawca i publicysta
- Jacek Woźniakowski – polski historyk sztuki, pisarz, eseista, publicysta, dziennikarz, edytor, wydawca, tłumacz literatury pięknej, samorządowiec i wykładowca akademicki
- Piotr Woźniakowski – polski aktor
- Stefan Woźniakowski – polski muzyk jazzowy
- Tadeusz Woźniakowski – polski piosenkarz, śpiewak operetkowy i kompozytor

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woźnica

łac. Auriga; gwiazdozbiór nieba północnego

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna

(1.1) astr. jeden z gwiazdozbiorów nieba północnego;

Woźnica (również furman, wozak) – osoba powożąca zaprzęgiem konnym, także saniami, za pomocą lejca, bata, również zawód (jeśli zajęcie jest trwałe).

W tonacji sielankowej obraz niebezpieczeństw czyhających na dawnych zawodowych kupców-woźniców znany jest np. na podstawie ballady Mickiewicza z elementami beletrystycznymi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woźnicki

przymiotnik od: Woźniki

#### Źródła:

SJP.pl

# Woźnicowy

→ woźnica; woźniczy

#### Źródła:

SJP.pl

# Woźniczanin

mieszkaniec Woźnik (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Woźniczanka

mieszkanka Woźnik (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Woźniczka

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Adrian Woźniczka (ur. 1982) – polski piłkarz
- Konstanty Woźniczka (1894–1939) – polski górnik, działacz narodowy
- Maciej Woźniczka – polski filozof
- Magdalena Woźniczka (ur. 1997) – polska siatkarka
- Tadeusz Woźniczka (ur. 1936) – polski hutnik i polityk, poseł na Sejm

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woźniczy

w dawnej Polsce: urzędnik dworski zajmujący się utrzymaniem powozów

Woźniczy - (łac. praefectus curruum) w dawnej Polsce urzędnik dworski. Do jego obowiązków należało utrzymanie karet, wozów dworu królewskiego w należytym stanie oraz to, aby były wykorzystywane zgodnie z przeznaczeniem. Był przełożonym rzemieślników pracujących na potrzeby wozowni. Osoba piastująca to stanowisko musiała zawsze towarzyszyć obok kwatermistrza królewskiego i kwatermistrza dworu w podróżach Króla.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Woźniewski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Woźniki

1. miasto w Polsce;
2. część miasta Sieradz;
3. nazwa wielu wsi w Polsce

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

Woźniki (niem. Woischnik) – miasto w Polsce położone w województwie śląskim, w powiecie lublinieckim, siedziba władz gminy miejsko-wiejskiej Woźniki. Według danych opartych na badaniach GUS z 31 grudnia 2024, miasto miało 4100 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Woźny

pracownik (najczęściej szkolny lub sądowy), pełniący funkcje pomocnicze

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) eduk. pracownik szkoły wykonujący czynności pomocnicze

(1.2) daw. niższy urzędnik sądowy

Woźny (łac. ministerialis) – pracownik sądowy (w Polsce; na Litwie i Ukrainie do końca XIX w.).

Gdy upoważnienia woźnego rozciągały się na teren całego województwa, wówczas był on nazywany potocznie generałem (od łac. ministerialis generalis).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wozodzień

w kalkulacji kosztów przewozów samochodowych: każdy dzień kalendarzowy, w którym dany pojazd opuścił swoje miejsce postoju niezależnie od przepracowanych godzin w ciągu doby

#### Źródła:

SJP.pl

# Wozokilometr

jednostka obliczeniowa stosowana w transporcie kołowym, równa jednemu kilometrowi drogi wykonanej przez środki transportu w określonym czasie

Wozokilometr (wkm) – stosowana zwyczajowo w transporcie kołowym jednostka miary długości drogi wykonanej przez środki transportu (wozy) w określonym czasie (np. doby, miesiąca, roku, wybranego kursu itp.), odpowiadająca kilometrowi – uwielokrotnionej podstawowej jednostce długości układu SI.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wozokotczy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) liter. hist. wojsk. dowódca, wódz powożący wozem

#### Źródła:

Wiktionary

# Wozówka

dłuższa boczna ściana cegły

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bud. archit. wąska i długa powierzchnia cegły, ciosu, bloku

(1.2) przest. budynek lub pomieszczenie na wozy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wozówkowy

→ wozówka

przymiotnik

(1.1) bud. archit. związany z wozówką

Patrz:wozówka

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wozownia

budynek, w którym przechowywane są powozy, karety i inne pojazdy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) archit. budynek przeznaczony do przechowywania wozów konnych

Wozownia – budynek wykorzystywany na przechowywanie powozów, karet, konnych wozów strażackich, artyleryjskich oraz innych pojazdów wraz z ich wyposażeniem.

Dawniej znajdowały się w zespołach pałacowych, na zamku, kamienicy, w karczmie, w zajeździe, w willi, na dworach szlacheckich – tam, gdzie była ich potrzeba przechowywania lub gdzie mieszkał właściciel pojazdu. Drewniane o prostej konstrukcji lub ceglane o często bogatych zdobieniach. Zdarzało się, że łączono ze stajnią lub innymi budynkami folwarcznymi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wozowo

dawniej: na wozach, wozami

#### Źródła:

SJP.pl

# Wozowy

1. przeznaczony dla wozów, będący częścią wozów;
2. przewożony wozem

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z wozem, dotyczący wozu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wożuczyn

Wożuczyn – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Rachanie. Leży przy drodze wojewódzkiej nr 850.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesniego województwa zamojskiego.

Wieś jest sołectwem w gminie Rachanie, siedzibą rzymskokatolickiej parafii Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 768 mieszkańców.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wozzeck

Wozzeck – trzyaktowa opera z librettem i muzyką Albana Berga.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wołać

przywoływać kogoś, wydać okrzyk

czasownik

(1.1) wzywać kogoś, kierować do kogoś głośne wołanie

(1.2) nazywać kogoś

(1.3) przekazywać coś krzykiem

(1.4) pot. żądać pewnej ceny (zwykle za usługę)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wołacz

1. w językoznawstwie: ostatni przypadek w deklinacji łacińskiej (szósty z kolei), polskiej (siódmy) oraz niektórych innych językach, używany w momencie, gdy nadawca zwraca się do kogoś, rzadziej czegoś; vocativus, wokatiwus;
2. w językoznawstwie: forma wyrazowa tego przypadka, np. Boże!, Polsko!, Krzysiu!; vocativus, wokatiwus;
3. dawniej: ten, kto woła, ogłasza coś; herold

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gram. siódmy przypadek deklinacji polskiej, tworzy formę zwrotu do omawianego przedmiotu lub osoby, wykrzyknięcia do niego lub zwrócenia jego uwagi;

Wołacz (łac. vocativus) – przypadek gramatyczny, piąty lub siódmy przypadek polskiej deklinacji, występuje także w wielu innych językach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołaczowy

→ wołacz

przymiotnik relacyjny

(1.1) gram. związany z wołaczem, dotyczący wołacza

Patrz:wołacz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wołający

przywoływać kogoś, wydać okrzyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołajowice

Wołajowice – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie hrubieszowskim, w gminie Hrubieszów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.

Wieś stanowi sołectwo gminy Hrubieszów. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 191 mieszkańców i była 27. co do wielkości miejscowością gminy.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Apostołów Piotra i Pawła w Moniatyczach.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wołami

zwierzę robocze, kastrowany samiec bydła domowego

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołanie

przywoływać kogoś, wydać okrzyk

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|wołać.

(1.2) okrzyk, dźwięk dalekiego głosu

Wołanie – siódmy album polskiej artystki muzycznej Antoniny Krzysztoń, który wydany został w 2000 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołchow

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeka w zachodniej Rosji europejskiej, przepływająca przez obwody nowogrodzki i leningradzki, wypływa z jeziora Ilmen i uchodzi do jeziora Ładoga;

- Wołchow – miasto w Rosji, w obwodzie leningradzkim
- Wołchow – rzeka w północno-zachodniej Rosji
- Wołchow – radziecki pocisk rakietowy S-75 klasy ziemia-powietrze

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołchowski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Wołchowem, dotyczący Wołchowa

#### Źródła:

Wiktionary

# Wołchw

w religii Słowian: wróżbita, mag

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) szaman, kapłan w religii słowiańskiej;

Wołchw, pot. guślarz – w religii Słowian wróżbita, częściowo też mag, swego rodzaju odpowiednik szamana znanego z innych kultur pierwotnych. Po chrystianizacji wołchwów zaczęto nazywać „guślarzami”. Sztuka wróżenia wołchwów była powiązana z kultem boga chtonicznego Welesa, można w niej dostrzec aspekty animizmu i szamanizmu. Wieszcza Bojana uznawano także za „wnuka Welesowego”, co mogło świadczyć o jego powiązaniu z Welesem tudzież wołchwami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołchwyni

w wierzeniach Słowian: kapłanka, wróżbitka

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołcza

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeka na Ukrainie, lewy dopływ Samary, przepływa przez obwód doniecki i dniepropetrowski;

Miejscowości w Polsce

- Wołcza Mała – wieś w województwie pomorskim, w powiecie bytowskim, w gminie Miastko
- Wołcza Wielka – wieś w województwie pomorskim, w powiecie bytowskim, w gminie Miastko
- Wołcza Wielka – osada w województwie pomorskim, w powiecie bytowskim, w gminie Miastko

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołczek

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołczkowo

Wołczkowo (do 1945 niem. Völschendorf) – wieś w województwie zachodniopomorskim, w powiecie polickim, w gminie Dobra (Szczecińska). Leży na skraju Puszczy Wkrzańskiej u podnóża wału morenowego, tzw. Wału Bezleśnego, rozciągającego się na przestrzeni kilkunastu kilometrów – od Bezrzecza do brzegu Odry w Siadle Dolnym; ok. 3 km na zachód od szczecińskiego osiedla Głębokie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wołczyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołczyn

1. miasto w Polsce;
2. wieś w Polsce;
3. wieś na Białorusi

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wołczyn (niem. Konstadt) – miasto w województwie opolskim, w powiecie kluczborskim, w gminie miejsko-wiejskiej Wołczyn, której jest siedzibą.

Według danych GUS z 1 stycznia 2024 r. miasto miało 5320 mieszkańców.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołczynianin

mieszkaniec Wołczyna (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołczynianka

mieszkanka Wołczyna (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołczyno

Wołczyno – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, w gminie Gryfice.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wołczyński

przymiotnik od: Wołczyn

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołdowo

Wołdowo – osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie pyrzyckim, w gminie Przelewice.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wołek

gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych, szkodnik magazynów zbożowych

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zdrobn. od: wół

(1.2) pieszcz. wół

- Wołek – przysiółek wsi Kobiernice w woj. śląskim, w pow. bielskim, w gminie Porąbka
- Wołek – polski dziennikarz, publicysta polityczny
- Wołek – szczyt w Rudawach Janowickich
- Wołek – zamek w Beskidzie Małym

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołga

samochód marki Wołga

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka w Rosji przeduralskiej, największa i najdłuższa rzeka Europy, uchodzi do Morza Kaspijskiego;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołgodońsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Rosji, w obwodzie rostowskim, port nad Donem;

Wołgodońsk (ros. Волгодонск) – miasto w Rosji, w obwodzie rostowskim, port nad Donem (nad Cymlańskim Zbiornikiem Wodnym). Około 171 tys. mieszkańców (2020). Jedno z najmłodszych miast na południu Rosji, założony 27 lipca 1950 roku jako osiedle budowniczych Cymlańskiego Węzła Wodnego. Duży ośrodek przemysłowy i naukowy, energetyczne centrum południa Rosji.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołgodoński

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Wołgodońskiem, dotyczący Wołgodońska

#### Źródła:

Wiktionary

# Wołgograd

miasto w Rosji

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Rosji, położone nad Wołgą;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołgogradczyk

mieszkaniec Wołgogradu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Wołgogradu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wołgogradka

mieszkanka Wołgogradu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Wołgogradu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wołgogradzki

przymiotnik od: Wołgograd

przymiotnik

(1.1) związany z Wołgogradem, dotyczący Wołgogradu

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wołk

nazwisko

Wołk (biał. Воўка, Wouka; ros. Волка, Wołka) – wieś na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie dzierżyńskim, w sielsowiecie Borowa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wołkow

nazwisko

Wołkow, ros. Волков – rosyjskie nazwisko pochodzące od imienia Wołk

- Aleksandr Wołkow – kilka osób
- Aleksiej Wołkow – kilka osób
- Iwan Wołkow – radziecki polityk
- Siergiej Wołkow – kilka osób
- Konstantin Wołkow – radziecki tyczkarz
- Władisław Wołkow – kosmonauta
- Władimir Wołkow (polityk) – polityk rosyjski, także Vladimir Volkov, Vladimir Volkoff

- biał. Wołkau Волкаў
- bułg. Wyłkow Вълков

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wołkowicz

nazwisko

Osoby o tym nazwisku:

- Bronisław Wołkowicz – polski judoka
- Eugeniusz Wołkowicz – krakowski szopkarz, z zawodu mechanik
- Krzysztof Wołkowicz – polski piłkarz
- Tomasz Wołkowicz – polski hokeista
- Zbigniew Wołkowicz – polski duchowy rzymskokatolicki, biskup pomocniczy łódzki

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wołkowo

- Wołkowo – wieś w Polsce, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie łobeskim, w gminie Radowo Małe
- Wołkowo – wieś w Macedonii Północnej, w gminie Prilep
- Wołkowo – zlikwidowany przystanek stargardzkiej kolei wąskotorowej w Wołkowie, w województwie zachodniopomorskim
- Wołkowo – dawny zaścianek na Białorusi, w obwodzie witebskim, w rejonie dokszyckim, w sielsowiecie Sitce.
- Wołkowo – wieś na Białorusi, w obwodzie witebskim, w rejonie głębockim, w sielsowiecie Plisa.
- Wołkowo – dawna wieś na Białorusi, w obwodzie witebskim, w rejonie miorskim, w sielsowiecie Mikołajewo.
- Wołkowo – dawna kolonia na Białorusi, w obwodzie witebskim, w rejonie miorskim, w sielsowiecie Mikołajewo.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wołkowski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołkowyja

Wołkowyja – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie leskim, w gminie Solina. Leży na pograniczu Gór Sanocko-Turczańskich i Bieszczadów, nad Jeziorem Solińskim, otoczona niewysokimi górami.

Przez wieś przebiega droga wojewódzka nr 894 i droga powiatowa 2279R.

W latach 1934–1954 i 1973–1977 miejscowość była siedzibą gminy Wołkowyja, a 1954–1972 gromady Wołkowyja. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wołkowyjski

przymiotnik od: Wołkowyja (wieś w Polsce); wołkowyski

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołkowysk

miasto na Białorusi

Wołkowysk (biał. Ваўкавыск/Vaŭkavysk Waukawysk; ros. Волковыск, Wołkowysk) – miasto na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, stolica rejonu wołkowyskiego, nad Wołkowyją, w pobliżu jej ujścia do Rosi; 44 tys. mieszkańców (2010); przemysł maszynowy, metalowy, elektrotechniczny, mineralny, drzewny, chemiczny, spożywczy; węzeł kolejowy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wołkowyski

1. przymiotnik od: Wołkowysk (miasto na Białorusi);
2. przymiotnik od: Wołkowyja (wieś w Polsce); wołkowyjski

przymiotnik relacyjny

(1.1) przym. od: Wołkowysk (miasta na Białorusi)

(1.2) przym. od: Wołkowyja (wsi w Podkarpackiem)

Wołkowyski – polski herb szlachecki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołnowacha

miasto na Ukrainie

Wołnowacha (ukr. Волноваха) – miasto na Ukrainie w obwodzie donieckim, administracyjne centrum rejonu wołnowaskiego. „Miasto-bohater Ukrainy” (2022).

Wołnowacha znajduje się na południu obwodu donieckiego, jest węzłem kolejowym na liniach Mariupol–Donieck i Mariupol–Zaporoże. Przez miasto przebiega droga N20 (Słowiańsk – Mariupol).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wołoch

mieszkaniec Wołoszczyzny

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) etn. mężczyzna należący do jednej z grup etnicznych zamieszkujących pierwotnie Półwysep Bałkański, posługujących się językami wschodnioromańskimi;

(1.2) gw-pl|Bukowina. Rumun

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wołodkiewicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołodyjowski

nazwisko

Postacie historyczne

- Jerzy Wołodyjowski – stolnik przemyski

Postacie literackie

- Jerzy Michał Wołodyjowski – postać literacka, bohater Trylogii Henryka Sienkiewicza

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wołodymyr

ukraińskie imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołogda

miasto w Rosji

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto obwodowe w północno-zachodniej części Federacji Rosyjskiej;

(1.2) geogr. rzeka w obwodzie wołogodzkim, prawy dopływ Suchony

Wołogda (ros. Вологда) – miasto obwodowe w Rosji, nad rzeką Wołogda (dorzecze Dwiny). Około 310 302 mieszkańców (2020).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołogdziański

przymiotnik od: Wołogda (miasto i rzeka w Rosji); wołogodzki, wołogdzki

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołogdzki

przymiotnik od: Wołogda (miasto i rzeka w Rosji); wołogdziański, wołogodzki

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołogodzki

przymiotnik od: Wołogda (miasto i rzeka w Rosji); wołogdziański, wołogdzki

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Wołogdą, dotyczący Wołogdy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wołoknit

sztuczne tworzywo antykorozyjne, produkowane z włókien i żywicy fenolowej na terenie dawnego Związku Radzieckiego

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołokołamsk

miasto w Federacji Rosyjskiej

Wołokołamsk (Wołok) – miasto w Rosji, w obwodzie moskiewskim, 129 km na północny zachód od Moskwy. W 2020 liczyło 18 372 mieszkańców.

Znajduje się tu stacja kolejowa Wołokołamsk, położona na linii Moskwa - Siebież.

W mieście rozwinął się przemysł włókienniczy, materiałów budowlanych oraz spożywczy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wołokołamski

→ Wołokołamsk

Patrz:Wołokołamsk

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołomin

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wołomin (dawn. Wołumin) – miasto w Polsce położone w województwie mazowieckim, siedziba powiatu wołomińskiego i gminy miejsko-wiejskiej Wołomin. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa warszawskiego. Wołomin należy do aglomeracji warszawskiej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołominianin

mieszkaniec Wołomina

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołominianka

mieszkanka Wołomina

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołomiński

przymiotnik od: Wołomin

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Wołomina, związany z Wołominem, pochodzący z Wołomina

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wołos

słowiańskie bóstwo

Weles, Wołos (w źródłach staroruskich: Velesъ, Volosъ bogъ) – bóg słowiański.

Podziemny bóg magii, przysiąg, sztuki, rzemiosła, kupców, a przede wszystkim bogactwa. W tym ostatnim wymiarze przypisuje się Welesowi opiekę nad bydłem, gdyż jego posiadanie było ówcześnie miernikiem dobrobytu. Aleksander Brückner sprzeciwił się jednak postrzeganiu Wołosa jako „bydlęcego boga” i wskazał na podobieństwo imienia bóstwa do imienia świętego Własa (czyli św. Błażeja, dla prawosławnych Słowian opiekuna bydła) jako prawdopodobne źródło pomyłki XI-wiecznych kronikarzy. W folklorze Weles przedstawiany jest jako władca zaświatów – Nawi, na której łąki wyprowadza dusze.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wołosate

wieś

Wołosate (w latach 1977–1981 Roztoka, ukr. Волосате) – osada w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie bieszczadzkim, w gminie Lutowiska.

Miejscowość leży na obszarze Bieszczadzkiego Parku Narodowego, w dolinie potoku Wołosatki górnego biegu Wołosatego, przy drodze wojewódzkiej nr 897. Jest dobrym punktem wypadowym na Tarnicę, a także rozpoczyna się tu Główny Szlak Beskidzki.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wołoski

związany z narodem Wołosów

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Wołoszczyzną (historycznym państwem), dotyczący Wołoszczyzny lub jej mieszkańców

(1.2) związany z Wołoszczyzną (krainą geograficzną), dotyczący Wołoszczyzny lub jej mieszkańców

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) hist. umowna nazwa grupy dialektów, którymi posługiwali się Wołosi po wywędrowaniu w średniowieczu ze swojej bałkańskiej kolebki;

Wołoski (biał. Валоскі, Wałoski; ros. Волоски) – wieś na Białorusi, w obwodzie brzeskim, w rejonie brzeskim, w sielsowiecie Czernie.

W dwudziestoleciu międzywojennym leżały w Polsce, w województwie poleskim, do 12 kwietnia 1928 w powiecie kobryńskim, w gminie Zbirohi, następnie w powiecie brzeskim, w gminie Kosicze.

Po II wojnie światowej w granicach Związku Sowieckiego. Od 1991 w niepodległej Białorusi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołosz

nazwisko

- Joanna Wołosz
- Maciej Wołosz
- Mariusz Wołosz

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wołoszański

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołoszczuk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołoszczyzna

państwo na Nizinie Wołoskiej istniejące od XIV w. do 1861 r.; Księstwo Wołoskie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) hist. państwo na Nizinie Wołoskiej istniejące od początku XIV w. do 1861 roku;

(1.2) geogr. kraina historyczno-geograficzna w Rumunii;

(1.3) geogr. kraina historyczno-geograficzna na Morawach;

(1.4) geogr. wieś na Ukrainie w rejonie przemyślańskim;

(1.5) geogr. wieś na Ukrainie w rejonie brzeżańskim;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołoszka

mieszkanka Wołoszczyzny (dawnego państwa na Nizinie Wołoskiej)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) etn. kobieta należąca do jednej z grup etnicznych zamieszkujących pierwotnie Półwysep Bałkański, posługujących się językami wschodnioromańskimi;

Wołoszka – ubiór wojskowy zwany też krakuską; długi do kolan, wcięty, mający na obu piersiach wzorem ludów zakaukaskich kieszonki na ładunki w postaci tulejek w liczbie 5–7 i więcej.

Wołoszka była m.in. ubiorem piechoty Wojska Polskiego okresu powstania krakowskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołoszyk

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołoszyn

grzbiet w Tatrach

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) geogr. szczyt w Tatrach Wysokich;

Wołoszyn (niem. Walachenkopf, słow. 'Woloszyn, węg. Woľoszyn) – potężny grzbiet w Tatrach Wysokich, rozdzielający Dolinę Waksmundzką od Doliny Roztoki. W regionie przełęczy Krzyżne łączy się z masywem Koszystej, stanowiącym drugą z końcowych odnóg wschodniej grani Świnicy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołów

zwierzę robocze, kastrowany samiec bydła domowego

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wołów (łac. Wolavia, niem. Wohlau, cz. Volov) – miasto w południowo-zachodniej Polsce, w województwie dolnośląskim, siedziba powiatu wołowskiego oraz gminy miejsko-wiejskiej Wołów, leżące na Wale Trzebnickim, na Dolnym Śląsku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołowate

rodzina ssaków parzystokopytnych z podrzędu przeżuwaczy; krętorogie, pustorogie, pustorożce, pochworogie

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Bovidae||ref=tak., rodzina ssaków parzystokopytnych z podrzędu przeżuwaczy;

Wołowate, krętorogie, pustorogie, pustorożce (Bovidae) – rodzina ssaków z podrzędu przeżuwaczy (Ruminantia) w obrębie rzędu parzystokopytnych (Artiodactyla).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołowaty

1. przypominający woła, podobny do woła;
2. potocznie: ciężki, leniwy jak wół

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołowe

1. dotyczący woła lub krowy, np. wątroba wołowa;
2. zrobiony z wołowiny (mięsa woła lub krowy), np. pieczeń wołowa

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) spoż. mięso z wołu lub krowy

forma przymiotnika.

(2.1) lm. nmos. od: wołowy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołowianin

mieszkaniec Wołowa (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołowianka

mieszkanka Wołowa (miasta w Polsce)

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołowice

Wołowice – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Czernichów.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wołowicz

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołowiec

nazwisko

## Miejscowości i ich części w Polsce

Wg TERYT jest ich 4, w tym 3 podstawowe

- Wołowiec – wieś w woj. małopolskim, w pow. gorlickim, w gminie Sękowa
- Wołowiec – część wsi Laliki w woj. śląskim, w pow. żywieckim, w gminie Milówka
- Wołowiec – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. goleniowskim, w gminie Nowogard
- Wołowiec – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. kamieńskim, w gminie Golczewo

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Wołowina

mięso z krowy lub z wołu; wołowe

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spoż. mięso z wołu lub krowy;

(1.2) kulin. potrawa z wołowiny (1.1)

Wołowina (mięso wołowe) – mięso otrzymane z bydła o wieku powyżej pół roku. Jest jednym z najważniejszych mięs kuchni europejskiej i kuchni amerykańskiej. Pięcioma największymi producentami wołowiny są: Stany Zjednoczone, Brazylia, kraje Unii Europejskiej, Chiny oraz Indie. Najdroższa na świecie jest wołowina Kobe.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołowinka

zdrobnienie od: wołowina

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: wołowina

(1.2) pieszcz. wołowina

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wołowno

Wołowno (dawniej niem. Windtken) – wieś na Warmii w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Jonkowo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

#### Źródła:

Wikipedia

# Wołowski

przymiotnik od: Wołów

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołowy

1. dotyczący woła lub krowy, np. wątroba wołowa;
2. zrobiony z wołowiny (mięsa woła lub krowy), np. pieczeń wołowa

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do krowy lub wołu

(1.2) kulin. zrobiony z wołowiny, zawierający wołowinę

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wołyń

kraina historyczna między górnym Bugiem a górną Prypecią i Słuczą, obecnie część Ukrainy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) hist. geogr. kraina historyczna na obszarze dziesiejszej zachodniej Ukrainy;

Wołyń (ukr. Волинь, łac. Volhynia) – kraina historyczna w dorzeczu górnego Bugu oraz dopływów Dniepru: Prypeci, Styru, Horynia i Słuczy, obecnie część Ukrainy – obwody wołyński i rówieński, zachodnia część żytomierskiego i północne części tarnopolskiego i chmielnickiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołyniak

mieszkaniec Wołynia (krainy); Wołynianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. mieszkaniec Wołynia

Józef Zadzierski ps. Wołyniak, Zawisza (ur. 5 września 1923 w Kostopolu, zm. w nocy z 28 na 29 grudnia 1946 w Szegdach) – żołnierz Samodzielnej Grupy Operacyjnej „Polesie”, członek NOW, żołnierz oddziału Jana Kamera „Bolesława” oraz oddziału OP-44 NOW-AK por. Franciszka Przysiężniaka „Ojca Jana”, dowódca oddziału partyzanckiego NOW, oskarżany o zbrodnie wojenne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołynianin

mieszkaniec Wołynia (krainy); Wołyniak

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Wołynia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wołynianka

mieszkanka Wołynia (krainy)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Wołynia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wołyniec

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Wołyński

1. → Wołyń;
2. obwód wołyński - jeden z 24 obwodów Ukrainy

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Wołynia, związany z Wołyniem, pochodzący z Wołynia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wołżański

przymiotnik od: Wołga (rzeka)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Wołgą, dotyczący Wołgi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Wołżski

miasto w Federacji Rosyjskiej

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. miasto w Rosji, w obwodzie wołgogradzkim, położone nad Wołgą;

Wołżski (ros. Волжский) – miasto w Rosji (obwód wołgogradzki), nad Wołgą; 315 tys. mieszk. (2024). W mieście rozwinął się przemysł rafineryjny, chemiczny, maszynowy, metalowy, materiałów budowlanych oraz spożywczy. Port rzeczny; muzeum. Miasto powstało w 1951 r. w związku z budową Wołgogradzkiej (Wołżańskiej) Elektrowni Wodnej; prawa miejskie od 1954 r.

Patrz:Wołżski

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Wołłejko

- Czesław Wołłejko – polski aktor i reżyser teatralny, mąż aktorki Haliny, ojciec aktorek Jolanty i Magdaleny
- Halina Czengery-Wołłejko – polska aktorka, matka aktorek Jolanty i Magdaleny
- Izabella Wołłejko-Chwastowicz – polska urzędniczka i dyplomatka
- Jolanta Wołłejko – polska aktorka, córka Haliny i Czesława, starsza siostra Magdaleny
- Magdalena Wołłejko – polska aktorka, córka Haliny i Czesława, młodsza siostra Jolanty

#### Źródła:

Wikipedia