# Eu

symbol europu, pierwiastka chemicznego

- Unia Europejska (ang. European Union, EU) – gospodarczo-polityczny związek 27 demokratycznych państw europejskich
- .eu – domena internetowa Unii Europejskiej
- eu – kod ISO 639-1 języka baskijskiego
- eu – dwuznak
- Eu – symbol europu, pierwiastka chemicznego
- Eu – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Górna Normandia, w departamencie Sekwana Nadmorska
- EU – akronim od nazwy gier komputerowych z serii Europa Universalis
- EU – elektrowóz uniwersalny

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euancjum

hipoteza euancjum - jedna z hipotez wyjaśniających pochodzenie kwiatu roślin okrytozalążkowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Eubakteria

takson obejmujący wszystkie prokarionty niebędące archeanami; bakterie właściwe

#### Źródła:

SJP.pl

# Eubea

wyspa na Morzu Egejskim stanowiąca terytorium Grecji; Eubeja

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. zob. Eubeja.

Eubea (gr. Εύβοια – nowogr. Ewia; dawna, włoska nazwa Negroponte pojawia się jeszcze czasami w pracach historycznych) – przybrzeżna wyspa grecka w zachodniej części Morza Egejskiego, druga co do wielkości wyspa Grecji po Krecie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eubeja

wyspa na Morzu Egejskim stanowiąca terytorium Grecji; Eubea

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. przybrzeżna wyspa grecka w zachodniej części Morza Egejskiego;

Eubea (gr. Εύβοια – nowogr. Ewia; dawna, włoska nazwa Negroponte pojawia się jeszcze czasami w pracach historycznych) – przybrzeżna wyspa grecka w zachodniej części Morza Egejskiego, druga co do wielkości wyspa Grecji po Krecie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eubejczyk

mieszkaniec Eubei (wyspy na Morzu Egejskim)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Eubei

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eubejka

mieszkanka Eubei (wyspy na Morzu Egejskim)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Eubei

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eubejski

przymiotnik od: Eubea (Eubeja), wyspa grecka

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Eubeą, dotyczący Eubei

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eubiotyka

nauka zajmująca się racjonalnym stylem życia ułatwiającym rekonwalescencję

#### Źródła:

SJP.pl

# Eublefar

rodzaj jaszczurek z rzędu łuskonośnych

#### Źródła:

SJP.pl

# Eucardin

preparat leczniczy rozszerzający naczynia wieńcowe serca i nieznacznie obniżający ciśnienie tętnicze krwi, stosowany w chorobie wieńcowej i w nadciśnieniu tętniczym

#### Źródła:

SJP.pl

# Euceryna

mieszanina wazeliny, alkoholu etylowego i cholesterolu, stosowana do wyrobu maści i kremów

Euceryna (łac. Eucerinum, euceryna bezwodna – Eucerinum anhydricum, euceryna apteczna, maść eucerynowa – Unguentum Eucerini) – preparat galenowy do użytku zewnętrznego, sporządzany według przepisu farmakopealnego. W Polsce pierwsza monografia szczegółowa tej maści pojawiła się w Farmakopei Polskiej suplemecie FP IX (2013). Obecnie (2024) znajduje się w Farmakopei Polskiej XIII. Klasyfikowana jest jako bezwodne, farmaceutyczne podłoże maściowe o właściwościach absorpcyjnych i lipofilowych. Liczba wodna euceryny jest wysoka; dla farmakopealnych preparatów nie może być mniejsza niż 300. Stosowana w przemyśle farmaceutycznym, kosmetycznym oraz w recepturze aptecznej jako podstawa maści bezwodnych, maści emulsyjnych oraz kremów. Może być użyta także samodzielnie per se, jako natłuszczająca maść obojętna o działaniu ochronnym.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eucharistikon

w literaturze starożytnej: retoryczny wiersz dziękczynny

#### Źródła:

SJP.pl

# Euchariusz

imię męskie

Euchariusz, Eucheriusz (Eucharius) – imię męskie pochodzenia greckiego. Oznacza „przyjazny”. Patronem imienia jest św. Euchariusz, który był pierwszym biskupem Trewiru pod koniec III wieku.

Forma oboczna: Euchary

Euchariusz imieniny obchodzi:

- 20 lutego, jako wspomnienie św. Eucheriusza z Orleanu,
- 16 listopada, jako wspomnienie św. Eucheriusza z Lyonu,
- 8 grudnia, jako wspomnienie św. Euchariusza z Trewiru.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eucharysta

członek zakonu Ojców od Najświętszego Sakramentu

#### Źródła:

SJP.pl

# Eucharystia

1. sakrament chrześcijański;
2. hostia spożywana w czasie aktu przyjęcia tego sakramentu;
3. msza w kościele katolickim

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rel. jeden z sakramentów w chrześcijaństwie;

(1.2) rel. postacie eucharystyczne, konsekrowana hostia i wino;

(1.3) rel. porządek celebracji liturgicznej w chrześcijaństwie, inaczej msza;

- Eucharystia – sakrament (Komunia)
- Msza – celebracja liturgiczna

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eucharystka

członkini katolickiego zakonu żeńskiego: Zgromadzenie Sióstr Służebnic Jezusa w Eucharystii

#### Źródła:

SJP.pl

# Eucharystyczny

→ eucharystia

przymiotnik relacyjny

(1.1) rel. odnoszący się do eucharystii, związany z eucharystią

Patrz:eucharystia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eucheriusz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) rzad. imię|polski|m.

Euchariusz, Eucheriusz (Eucharius) – imię męskie pochodzenia greckiego. Oznacza „przyjazny”. Patronem imienia jest św. Euchariusz, który był pierwszym biskupem Trewiru pod koniec III wieku.

Forma oboczna: Euchary

Euchariusz imieniny obchodzi:

- 20 lutego, jako wspomnienie św. Eucheriusza z Orleanu,
- 16 listopada, jako wspomnienie św. Eucheriusza z Lyonu,
- 8 grudnia, jako wspomnienie św. Euchariusza z Trewiru.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Euchologion

prawosławna księga liturgiczna dla kapłanów i diakonów

Euchologion (gr. euche „modlitwa”, lego „zbieram”) – prawosławna księga liturgiczna przeznaczona dla kapłanów i diakonów, zawierająca porządek liturgii, sakramentów i poświęceń (wielki euchologion) lub tylko sakramentów i poświęceń (mały euchologion); odpowiednik Rytuału Rzymskiego.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euchromatyna

luźno zespiralizowana chromosomowa chromatyna

Euchromatyna – rozluźniona forma chromatyny. Może ulegać całkowitej dekondensacji, gdyż luźny jej stan jest jednym z warunków koniecznych do procesu transkrypcji. Najważniejszym składnikiem euchromatyny jest DNA. Euchromatyna zawiera głównie geny aktywne transkrypcyjnie. W wyniku kondensacji euchromatyny dochodzi do powstania chromatyny zwartej (heterochromatyny), która w okresach wzmożonej aktywności transkrypcyjnej może ponownie przekształcać się (dekondensować) w chromatynę luźną.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eucrasia

[czytaj: eukrasja] w medycynie starożytnych Greków: właściwy, normalny skład cieczy (soków) w ustroju

#### Źródła:

SJP.pl

# Eudajmonia

w starożytnej etyce: pełnia osobistego szczęścia, poczucie spełnienia wynikające z godnego życia; eudemonia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) filoz. w starożytnej Grecji: stan zadowolenia i satysfakcji z życia, rozumiany różnie przez różnych filozofów;

Eudajmonia (gr. εὐδαιμονία) – termin filozoficzny stosowany powszechnie w filozofii życia starożytnej Grecji. Eudajmonia, która w najprostszy sposób może być rozumiana jako szczęście, nie miała nigdy ściśle określonej definicji i rozmaici greccy filozofowie, w zależności od szkoły filozoficznej, do której należeli, rozumieli ten termin w różny sposób. W najbardziej ogólnym sensie jest to stan pełnego, racjonalnie uzasadnionego zadowolenia i satysfakcji z własnego życia, inaczej, spełnione życie, którego osiągnięcie było podstawowym celem każdego rozsądnego człowieka.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eudajmonista

człowiek dążący do szczęścia osobistego, uważający je za życiowy cel; eudemonista

#### Źródła:

SJP.pl

# Eudajmonistyczny

→ eudajmonizm; eudemonistyczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Eudajmonizm

pogląd etyczny, widzący w dążeniu do szczęścia osobistego najwyższe dobro; eudemonizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) filoz. stanowisko etyczne głoszące, że szczęście jest najwyższą wartością i celem życia człowieka

Eudajmonizm (z gr. εὐδαίμων eudaimon – "szczęśliwy", dosł. "mający dobrego ducha") – stanowisko etyczne głoszące, że szczęście (eudaimonia) jest najwyższą wartością i celem życia ludzkiego. Eudajmonizm występuje prawie wyłącznie w teoriach etycznych hellenizmu oraz w buddyjskim opisie motywu i celu działania istot żywych. Eudajmonista rozumie szczęście inaczej, niż zazwyczaj rozumie się je współcześnie: nie jako subiektywne zadowolenie, ale jako pewien stan zachodzący na skutek właściwego postępowania, np. apatheię, ataraksję czy eutymię.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eudajmonologia

nauka o celu i szczęściu człowieka

#### Źródła:

SJP.pl

# Eudemonia

w starożytnej etyce: pełnia osobistego szczęścia, poczucie spełnienia wynikające z godnego życia; eudajmonia

#### Źródła:

SJP.pl

# Eudemonista

człowiek dążący do szczęścia osobistego, uważający je za życiowy cel; eudajmonista

#### Źródła:

SJP.pl

# Eudemonistyczny

→ eudemonizm; eudajmonistyczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Eudemonizm

pogląd etyczny, widzący w dążeniu do szczęścia osobistego najwyższe dobro; eudajmonizm

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) zob. eudajmonizm.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eudemonologia

w koncepcji filozoficznej Schopenhauera: umiejętność szczęścia, sztuka bycia szczęśliwym

#### Źródła:

SJP.pl

# Eudialit

minerał, krzemian sodu, wapnia, żelaza i cyrkonu

Eudialit – minerał zaliczany do gromady krzemianów. Jest krzemianem pierścieniowym. Nazwa minerału pochodzi od złożenia dwóch greckich słów eu = dobrze i dialitos = rozkładalny, co nawiązuje do łatwości rozpuszczenia tego minerału w kwasach. Potocznie eudialit nazywa się krwią północy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eudimorfodon

rodzaj zauropsyda z rzędu pterozaurów

Eudimorfodon (Eudimorphodon) – pterozaur z rodziny Campylognathoididae

Żył w okresie późnego triasu (noryk), ok. 216-203 mln lat temu, na terenach obecnej Europy. Długość ciała ok. 70-100 cm, wysokość ok. 20 cm, rozpiętość skrzydeł ok. 1-1,2 m, masa ok. 2 kg. Jego szczątki znaleziono we Włoszech, w okolicach miasta Bergamo.Jego nazwa oznacza "zęby naprawdę dwóch rodzajów", ponieważ posiadał 2 rodzaje zębów – cienkie i szpiczaste z przodu szczęki oraz szerokie z tyłu szczęki. Żywił się rybami.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eudiometr

aparat do zbierania i pomiaru objętości gazów

Eudiometr – urządzenie służące do pomiaru różnicy objętości mieszaniny gazów powstających na skutek rozmaitych procesów chemicznych np. spalania, absorpcji itp.
Może mieć postać cylindra miarowego odwróconego do góry dnem znajdującego się na górze podczas gdy dolna część urządzenia jest zanurzona w wodzie albo w rtęci. Czasami stosuje się też w tym celu biurety odwrócone kranikiem do góry. Płyn znajdujący się w eudiometrze jest z niego wypychany aby zrównoważyć różnicę ciśnień na skutek zwiększania się objętości gazu w całym układzie pomiarowym, co pozwala na pomiar jego objętości.

  Przykład: Pomiar objętości wodoru w reakcji metalicznego cynku z kwasem solnym
  Zn + 2HCl → ZnCl2 + H2↑

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eudocja

imię żeńskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Eudokia

imię żeńskie

Eudokia, Eudocja, Flavia Eudocia (439–474?) – starsza córka cesarza Walentyniana III, żona Palladiusza, syna cesarza Petroniusza Maksymusa, a także Huneryka, syna króla Wandalów Genzeryka. Jej młodszą siostrą była Placydia, żona cesarza Olibriusza.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eudokim

imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Eudoksja

rodzaj roślin z rodziny goryczkowatych

- Eudoksja – imię żeńskie
- eudoksja – stadium rozwojowe rurkopławów

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eudoksjusz

imię męskie

Eudoksjusz, Eudoksy – imię męskie pochodzenia greckiego. Wywodzi się od słowa oznaczającego "sława".

Żeński odpowiednik: Eudoksja.

Eudoksjusz imieniny obchodzi 2 listopada.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euergetes

starożytnej Grecji:
1. tytuł przyznawany osobie obcego pochodzenia, która zasłużyła się dla polis; dobroczyńca;
2. osoba nosząca ten tytuł

#### Źródła:

SJP.pl

# Euf.

skrót od: eufemizm

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufazja

przedstawiciel rzędu eufazji (Euphasia), niewielki morski skorupiak

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufazje

rząd morskich pancerzowców; szczętki

Szczętki (l. poj.: szczętka), eufauzje, eufazje (Euphausiacea), popularnie zwane krylem – rząd morskich pancerzowców liczący 86 gatunków. W odróżnieniu od innych skorupiaków szczętki mają skrzela zewnętrzne.

Szczętki występują we wszystkich oceanach świata, gdzie stanowią kluczowe, dolne ogniwo w łańcuchu pokarmowym. Odżywiają się fitoplanktonem oraz w mniejszym stopniu zooplanktonem, same zaś są zjadane przez wiele gatunków większych zwierząt, dla których kryl jest najważniejszym elementem diety, np. fiszbinowców, mant, rekinów wielorybich, krabojadów oraz innych płetwonogich, a także kilku gatunków ptaków morskich. Szacuje się, że w Oceanie Południowym organizmy z gatunku kryla antarktycznego (Euphausia superba) mają biomasę 500 milionów ton – dwa razy więcej niż ogólna biomasa ludzi. Połowa tego zjadana jest corocznie przez wieloryby, płetwonogie, pingwiny, kałamarnice i ryby. W poszukiwaniu pokarmu wiele gatunków szczętek odbywa pionową migrację, stanowiąc w nocy pokarm dla drapieżników żerujących przy powierzchni wody, a w dzień – w głębinach.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eufem.

skrót od: eufemistyczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufemia

imię żeńskie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

- Eufemia – imię żeńskie

Osoby

- Eufemia (zm. ok. 524) – cesarzowa bizantyńska, żona Justyna I
- święta Eufemia – męczennica chrześcijańska, święta Kościoła katolickiego, ormiańskiego, koptyjskiego i prawosławnego
- Eufemia – księżniczka morawska, córka Ottona II Czarnego i Zofii z Bergu
- Eufemia – księżniczka ziębicka, władczyni księstwa ziębickiego, córka Bolka III i Eufemii bytomskiej
- Eufemia (żona Siemowita III) (ok. 1319–1359/62) – żona Siemowita III
- Eufemia Giedyminówna (zm. 1342) – żona Bolesława Jerzego II, księżna halicka
- Eufemia głogowska (przed 1253 – przed 1275) córka Konrada I, księcia głogowskiego
- Eufemia (Eufeme, gr. Euphemia) – w mitologii greckiej uosobienie elokwencji
- Eufemia de Ross – królowa Szkocji, córka Aodha, earla Ross, i Małgorzaty Graham
- Eufemia kujawska – księżniczka kujawska, księżna halicka i włodzimierska, córka Kazimierza I i Eufrozyny
- Eufemia Odonicówna – księżniczka wielkopolska, księżna opolsko-raciborska, córka Władysława Odonica i Jadwigi
- Eufemia pomorska (duń. Euphemia af Pommern) – królowa Danii, córka Bogusława IV i Małgorzaty rugijskiej
- Eufemia Przemysłówna – księżniczka wielkopolska, klaryska wrocławska, córka Przemysła I i Elżbiety
- Eufemia raciborska – księżniczka raciborska, dominikanka, córka Przemysława i Anny
- Eufemia Radziwiłłówna – benedyktynka, córka Stanisława Radziwiłła i Marianny Myszczanki
- Eufemia Samborówna – księżniczka polska, córka Sambora II i Matyldy
- Eufemia Teichmann – polska ekonomistka, wykładowczyni
- Eufemia węgierska – królewna węgierska, księżna morawska, córka Andrzeja I i Anastazji
- Eufemia von Adlersfeld-Ballestrem – hrabina, pisarka, córka Aleksandra von Ballestrema
- Aelia Eufemia – cesarzowa rzymska, córka Marcjana
- Eufemia mazowiecka – strona ujednoznaczniająca

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eufemian

imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufemianostwo

Eufemian z małżonką; Eufemianowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufemianowie

Eufemian z małżonką; Eufemianostwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufemianowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Eufemiana lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufemiczny

niewyrażający wprost, niedosłowny, zwykle w celu zmniejszenia drastyczności lub dosadności; eufemistyczny

przymiotnik

(1.1) zob. eufemistyczny.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eufeminów

Eufeminów – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie brzezińskim, w gminie Brzeziny.

Powstała w roku 1830, założona przez Jana Sucheckiego herbu Poraj, nazwa wsi powstała od imienia jego żony Eufemii z Chwalibogów herbu Strzemię. Wieś została wydzielona z majątku Bedoń. W zachowanym w Archiwum Państwowym w Łodzi akcie notarialnym (notariusz Janicki w Zgierzu 181/1830) można przeczytać: Jan Suchecki, mając na celu powiększenie dochodów dóbr wsi Bedonia, założył kolonię w tychże dobrach Bedoń Eufeminów zwaną...

#### Źródła:

Wikipedia

# Eufeminy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Eufemii lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufemistyczny

niewyrażający wprost, niedosłowny, zwykle w celu zmniejszenia drastyczności lub dosadności; eufemiczny

przymiotnik

(1.1) unikający użycia drażliwych słów poprzez zastąpienie ich wyrażeniami delikatniejszymi lub wymijającymi

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eufemiusz

imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Eufemiusz, Eufemian – imię męskie pochodzenia greckiego. Wywodzi się od słowa oznaczającego „pomyślnie wróżący”, „przychylny”.

Spotykane jeszcze w XIX wieku. W styczniu 2024 w rejestrze PESEL, wśród publicznie dostępnych danych dotyczących osób żyjących, nie wykazano mężczyzn o imieniu Eufemiusz/Eufemian nadanym jako imię pierwsze.

Eufemian, Eufemiusz imieniny obchodzi 20 marca i 16 września.

Żeński odpowiednik: Eufemia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eufemizacja

złagodzenie wypowiedzi przez zastąpienie wyrażeń drażliwych, nieprzyzwoitych lub drastycznych bardziej oględnymi, delikatniejszymi

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufemizm

złagodzenie;
1. wyraz, wyrażenie lub zwrot używany zamiast innego, którego chce się uniknąć ze względów obyczajowych, politycznych, religijnych itp., np. "zasnąć na wieki" zamiast "umrzeć"; określenie peryfrastyczne;
2. w filmoznawstwie: przedstawienie scen drastycznych za pomocą łagodniejszych obrazów filmowych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) jęz. oględne, delikatne słowo lub ostrożne bądź aluzyjne wyrażenie zastępujące inne, zbyt drastyczne, dosadne lub nieprzyzwoite;

Eufemizm (z gr. ευφημισμός euphēmismós, od eu „dobrze”, phemi „mówić”), także meliorativum (melioratyw) – słowo lub połączenie wyrazowe zastępujące określenia, które nie mogą lub nie powinny być używane ze względu na: tabu kulturowe, religijne, zabobon, cenzurę, autocenzurę (polityczną lub obyczajową), normy towarzyskie, pruderię, współczucie (empatię), poprawność polityczną, delikatność, uprzejmość czy dobre wychowanie mówiącego/piszącego. Eufemizm powinien mieć przynajmniej jedną cechę wspólną ze słowem, które zamienia. Powinien także wywoływać pozytywne lub neutralne skojarzenia, co jest niejednokrotnie jedynym kryterium odróżniającym go od dysfemizmu i wulgaryzmu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eufemizować

używać eufemizmu dla określenia czegoś

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufilina

pochodna alkaloidu teofiliny; lek stosowany w schorzeniach naczyń wieńcowych serca oraz środek moczopędny

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufonia

1. unikanie połączeń fonetycznych odczuwanych jako trudne przez wstawianie w nie nowych głosek, ułatwiających wymowę; harmonijne brzmienie głosek w wyrazie
2. dział poetyki zawierający teoretyczną wiedzę o harmonijnym doborze głosek; eufonologia

Eufonia (stgr. εὐφωνία euphonia „piękne brzmienie”) – nazwa zbiorcza dla wszystkich typów organizacji naddanej tekstu w jego warstwie brzmieniowej, które w jakimś okresie uważane są za estetycznie dodatnie. Eufonia to przyjemny brzmieniowo ton wypowiedzi, harmonijny dobór dźwięków.Można osiągnąć ten efekt np. poprzez eliminowanie z wiersza głosek syczących lub szumiących, opieranie się na głoskach sonornych i samogłoskach, a także o unikanie hiatusu.Przeciwieństwem eufonii jest kakofonia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eufoniczność

cecha czegoś związanego z eufonią

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufoniczny

dotyczący eufonii

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufonium

aerofon ustnikowy, barytonowa odmiana tuby

Eufonium (gr. εὖ eû „dobrze” i φωνή phōnḗ „dźwięk” – „o miłym dźwięku”) – instrument dęty blaszany o niskim dźwięku, inaczej tuba barytonowa, baryton, zaliczany do rodziny buglehornów, podobnie jak skrzydłówka, sakshorn tenorowy i tuba.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eufonolog

specjalista w dziedzinie eufonologii

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufonologia

dział poetyki zawierający teoretyczną wiedzę o harmonijnym doborze głosek; eufonia

Eufonologia – nauka o brzmieniowym ukształtowaniu tekstu literackiego, nazywana również fonetyką poetycką, fonostylistyką lub fonoestetyką. Niekiedy używa się też nazwy eufonia, które jest dwuznaczne, ponieważ oznacza również przedmiot badania tej nauki. W kręgu zainteresowania eufonologii znajdują się różne odmiany instrumentacji głoskowej i wpływ stosowania fonetycznych środków stylistycznych na znaczenie utworu.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euforbia

roślina zielna lub drzewiasta z rodziny wilczomleczowatych, zawierająca w pędach sok mleczny, uprawiana w celach ozdobnych; wilczomlecz, ostromlecz

Wilczomlecz (Euphorbia L.) – rodzaj roślin z rodziny wilczomleczowatych, liczący około 2000 gatunków. Jest to jeden z najbardziej zróżnicowanych rodzajów w obrębie okrytonasiennych, zarówno jeśli idzie o liczbę gatunków, jak i różnorodność budowy roślin. Rośliny te rozpowszechnione są na całym świecie, w bardzo różnorodnych siedliskach, ale najbardziej zróżnicowane są na suchych obszarach w strefie międzyzwrotnikowej, zwłaszcza w Afryce. W Europie występuje dziko 105 gatunków, w Polsce ponad 20.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euforia

1. stan zadowolenia, uniesienia i radosnego podniecenia;
2. chorobliwy stan nieuzasadnionej wesołości, pozornie dobrego samopoczucia i nienaturalnego podniecenia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) stan dużego zadowolenia, błogostan, stan radosnego podniecenia

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Euforyczka

→ euforyk

Patrz:euforyk

#### Źródła:

SJP.pl

# Euforyczniej

stopień wyższy od przysłówka: euforycznie

#### Źródła:

SJP.pl

# Euforyczność

1. cecha czegoś, co jest charakterystyczne dla euforii;
2. cecha czegoś wyrażającego euforię;
3. cecha kogoś skłonnego do euforii

#### Źródła:

SJP.pl

# Euforyczny

wywołany euforią, świadczący o euforii, odnoszący się do euforii - stanu zachwytu, radosnego uniesienia, podniecenia; entuzjastyczny, ekstatyczny, frenetyczny, owacyjny

#### Źródła:

SJP.pl

# Euforyk

człowiek łatwo popadający w euforię, radosne podniecenie, stany uniesienia i wesołości

#### Źródła:

SJP.pl

# Euforyzować

doprowadzać do euforii

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufracki

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Eufratem, dotyczący Eufratu

#### Źródła:

Wiktionary

# Eufrat

rzeka w Turcji, Syrii i Iraku

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka w Azji, przepływa przez Turcję, Syrię i Irak;

Eufrat (stgr. Εὐφράτης Eufrates; także Firat, arab. ‏الفرات‎, Nahr al-Furat, kurd. Ferat) – obok Tygrysu jedna z dwóch największych rzek Mezopotamii. Nazwa „Eufrat” ma korzenie w języku akadyjskim, w którym określano ją mianem Purattu, w perskiej wersji Ufrattu, co oznaczało „dobro”, a z kolei z perskiej formy pochodzi nazwa grecka Euphrates.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eufratowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Eufratem, dotyczący Eufratu

#### Źródła:

Wiktionary

# Eufrazy

imię męskie

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufrosyne

w mitologii greckiej: jedna z charyt, duch natury z orszaku Afrodyty, uosabiający bujność przyrody, wcielenie piękna i miłosnego powabu

Greckie Charyty (gr. Χάριτες Chárites, l.poj. Χάρις Cháris), rzymskie Gracje (łac. Gratiae, l.poj. Gratia) – boginie wdzięku, piękna i radości. Lubiły zabawy, muzykę i taniec, opiekowały się szczególnie piękną młodzieżą. Uważano je także za patronki sztuk pięknych i rękodzieła.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eufrozyna

imię żeńskie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

(1.2) mit. jedna z mitologicznych Charyt;

Eufrozyna – imię żeńskie pochodzenia greckiego. Wywodzi się od słowa euphrosýne oznaczającego radość. Eufrosyne była jedną z mitologicznych Gracji, bogiń wdzięku i radości.

Występowanie potwierdzone w Polsce od 1220 r., spotykane do XIX wieku. Imię rzadkie, w styczniu 2024 r. w rejestrze PESEL, wśród publicznie dostępnych danych dotyczących osób żyjących, wykazano 141 kobiet o imieniu Eufrozyna nadanym jako imię pierwsze.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eufrozyniny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Eufrozyny lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Eufuizm

styl w literaturze angielskiej wczesnego baroku, charakteryzujący się bogactwem efektów retorycznych, przesadną wytwornością

#### Źródła:

SJP.pl

# Eug

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) = ekon. polit. Euroazjatycka Unia Gospodarcza;

#### Źródła:

Wiktionary

# Euganejski

nazwisko

#### Źródła:

SJP.pl

# Eugenia

niskie drzewo lub krzew z rodziny mirtowatych; drzewo goździkowe, goździkowiec, jambłusznik goździkowy, eugenka

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

(1.2) astr. planetoida o numerze katalogowym 45;

Eugenia – imię pochodzenia greckiego, żeńska forma męskiego imienia Eugeniusz.

Eugenia imieniny obchodzi: 7 lutego, 6 marca, 10 marca, 6 września, 13 września, 16 września i 25 grudnia (jako wspomnienie męczennicy św. Eugenii Rzymskiej).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eugeniczka

specjalistka w dziedzinie eugeniki

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zwolenniczka eugeniki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eugeniczny

→ eugenika

przymiotnik

(1.1) biol. związany z eugeniką, dotyczący eugeniki

(1.2) biol. rzad. związany z dziedzicznością, dotyczący dziedziczności

Patrz:eugenika

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eugenik

osoba popierająca teorię głoszącą doskonalenie ludzi i zwierząt poprzez zmiany genetyczne

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zwolennik eugeniki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eugenika

teoria głosząca doskonalenie ludzi i zwierząt poprzez selektywne rozmnażanie i zaniechanie reprodukcji osobników mniej wartościowych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) biol. system poglądów dotyczących możliwości selektywnego rozmnażania zwierząt lub ludzi w celu ulepszenia gatunków w oparciu o cechy dziedziczone;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) D., B. lp. od: eugenik

Eugenika (stgr. εὐγενής, eugenes „dobrze urodzony”) – pojęcie wprowadzone w 1869 przez Francisa Galtona, kuzyna Karola Darwina, które dotyczyło selektywnego rozmnażania zwierząt, aby ulepszać gatunki z pokolenia na pokolenie, szczególnie jeśli chodzi o cechy dziedziczone. W ciągu następnych lat Galton poprawił swoją definicję, aby uwzględnić specyfikę eugeniki pozytywnej, zachęcającej do częstszego reprodukowania się najlepszych osobników oraz eugeniki negatywnej, zniechęcającej do reprodukcji osobników mniej wartościowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eugeniny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Eugenii lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Eugeniusz

imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Eugeniusz – imię męskie pochodzenia greckiego. Oznacza „zacny“ lub „szlachetnie urodzony”. Jego żeńskim odpowiednikiem jest Eugenia.

W populacji Polaków imię to zajmowało w 2017 r. 70. miejsce (82 921 nadań).

Eugeniusz imieniny obchodzi 4 stycznia, 4 marca, 2 czerwca, 8 lipca, 13 lipca, 18 lipca, 29 lipca, 6 września, 13 listopada, 13 grudnia, 20 grudnia i 30 grudnia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eugeniuszostwo

Eugeniusz z małżonką; Eugeniuszowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Eugeniuszowie

Eugeniusz z małżonką; Eugeniuszostwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Eugeniuszowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Eugeniusza lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Eugenizm

czystość rasy

#### Źródła:

SJP.pl

# Eugenka

niskie drzewo lub krzew z rodziny mirtowatych; drzewo goździkowe, goździkowiec, jambłusznik goździkowy, eugenia

#### Źródła:

SJP.pl

# Eugenol

bezbarwny związek organiczny, oleista ciecz będąca głównym składnikiem olejku goździkowego; stosowany w stomatologii jako środek odkażający

Eugenol – organiczny związek chemiczny z grupy fenoli. Jest para-allilową pochodną gwajakolu. Utleniając eugenol można otrzymać wanilinę, co jest jedną z podstawowych metod jej otrzymywania w przemyśle.

Jest związkiem zapachowym, będącym podstawowym składnikiem olejku z goździków (72–90%). Występuje też w cynamonie. Jest to bezbarwna, oleista ciecz o przyjemnym ostrym zapachu kojarzącym się z goździkami. Ma także właściwości antyseptyczne (odkażające) i znieczulające, dzięki czemu jest wykorzystywany w dentystyce do odkażania kanałów zębowych oraz w mieszaninie z tlenkiem cynku jako cement dentystyczny. Jest także stosowany jako plastyfikator niektórych tworzyw sztucznych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euglena

słodkowodny pierwotniak; klejnotka

Euglena, klejnotka (Euglena Ehr. 1830) – rodzaj jednokomórkowych euglenin z rodziny Euglenaceae. Gatunkiem typowym jest euglena zielona (E. viridis). W dawnych systemach taksonomicznych uwzględniających jedynie podział na rośliny i zwierzęta wraz z innymi przedstawicielami tej grupy umieszczana w obu tych królestwach jako glon lub pierwotniak.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eugleny

takson glonów zaliczany do wiciowców; klejnotki

#### Źródła:

SJP.pl

# Euhelop

rodzaj dinozaura z infrarzędu zauropodów

Euhelop (Euhelopus) – rodzaj zauropoda z rodziny Euhelopodidae żyjącego we wczesnej kredzie na obecnych terenach Azji. Został opisany w 1929 roku przez Carla Wimana na podstawie skamieniałości odkrytych w chińskiej prowincji Szantung pod nazwą Helopus zdanskyi jako pierwszy dinozaur z Chin. Nazwa Helopus – oznaczająca „bagienna stopa” – jest jednak zajęta przez rodzaj ptaka, dlatego zauropod został w 1956 roku przemianowany przez Alfreda Romera na Euhelopus. Izolowane zęby przypisywane do przedstawicieli tego rodzaju odnaleziono również w formacji Yixian w prowincji Liaoning. Euhelopus był zauropodem średnich rozmiarów – osiągał około 10,5 m długości przy masie 3800 kg. Miał bardzo długą szyję, mierzącą około 4,5 m długości, a ważącą wraz z głową około 210 kg. Analizy biomechaniczne dowodzą, że Euhelopus żerował z szyją wyprostowaną ku górze, posturą przypominając nieco żyrafę, mimo iż taka pozycja szyi pochłaniała więcej wydatków energii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euhelopy

rodzaj dinozaura z infrarzędu zauropodów

Euhelopy (łac. Euhelopodidae) – rodzina zauropodów z grupy Titanosauriformes.

Żyły we wczesnej kredzie i być może także w późnej kredzie (między cenomanem a santonem, przy założeniu, że do tej rodziny należał rodzaj Erketu) na obecnych terenach wschodniej Azji. Ich szczątki znajdowano na terenie Chin, a być może także Mongolii, Laosu i Tajlandii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euhemer

Euhemer z Messeny lub Akragas (stgr. Εὐήμερος Euhémeros, IV/III p.n.e.) – filozof i podróżnik grecki. Autor zachowanego we fragmentach opisu podróży Ἱερὰ ἀναγραφή Hiera anagraphe (Święte Pismo), w którym mówi o swoich podróżach po Oceanie Indyjskim na fikcyjną wyspę Panchai, gdzie istniało idealne państwo Panchajów (zob. utopia).

#### Źródła:

Wikipedia

# Euhemerystyczny

→ euhemeryzm

Patrz:euhemeryzm

#### Źródła:

SJP.pl

# Euhemeryzm

Euhemeryzm – teoria, zgodnie z którą wyobrażenia bogów powstały w wyniku deifikacji wybitnych ludzi z przeszłości, np. władców, herosów.

Termin wywodzi się od Euhemera z Messany, autora poematu opisującego podróż po Oceanie Indyjskim, w trakcie której miał odkryć grobowce Zeusa i jego braci. W nowożytności odnowicielem tego poglądu był angielski religioznawca Herbert Spencer.

#### Źródła:

Wikipedia

# Eukajryt

minerał, selenek miedzi i srebra

#### Źródła:

SJP.pl

# Eukaliptol

bezbarwna ciecz o zapachu kamfory występująca w olejku z eukaliptusa

Cyneol, eukaliptol – organiczny związek chemiczny z grupy terpenów, bezbarwna ciecz o zapachu kamfory, występująca w olejku eterycznym otrzymywanym z eukaliptusa, piołunu, bądź rozmarynu. Wykorzystywany głównie jako składnik kompozycji zapachowych oraz środków pielęgnacyjnych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eukaliptus

1. Eucalyptus, drzewo lub krzew z rodziny mirtowatych, o wiecznie zielonych, skórzastych liściach oraz najczęściej białych kwiatach;
2. farm. olejek eteryczny otrzymywany z liści drzewa o tej samej nazwie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) dendr. nazwa systematyczna|Eucalyptus|L'Hér.|ref=tak., drzewo lub krzew o wiecznie zielonych liściach rosnące w Australii;

Eukaliptus (Eucalyptus L'Hér.) – rodzaj drzew i krzewów należący do rodziny mirtowatych. Należy do niego ponad 700 gatunków. Występują one naturalnie w Australii, Nowej Gwinei, południowo-wschodniej Indonezji i na Filipinach. Jako rośliny introdukowane rozpowszechniły się w strefie międzyzwrotnikowej i na obszarach pod wpływem ciepłego klimatu umiarkowanego, liczne gatunki po introdukcji okazały się inwazyjne. Skamieniałości odkryte w Argentynie dowodzą, że w eocenie przedstawiciele rodzaju występowali również w Ameryce Południowej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eukaliptusowy

przymiotnik od: eukaliptus

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z eukaliptusem, dotyczący eukaliptusa

(1.2) wykonany z drewna lub innej części eukaliptusa

(1.3) będący częścią eukaliptusa

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eukariont

organizm żywy zbudowany z komórek eukariotycznych tj. posiadających jądra komórkowe; jądrowiec

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) biol. organizm zbudowany z komórek posiadających jądro komórkowe z chromosomami

(1.2) biol. syst. organizm należący do królestwa eukariontów

Eukarionty, eukariota, eukarioty, organizmy eukariotyczne (Eukaryota, Eukarya), określane też jako jądrowce, jądrowe, organizmy jądrowe, karioty, kariota (Karyobionta) – organizmy zbudowane z komórek posiadających jądro komórkowe z chromosomami, co jest jednym z elementów odróżniających je od prokariontów. Jądro komórkowe odgraniczone jest od cytoplazmy podwójną błoną białkowo-lipidową. Nazwa naukowa pochodzi od greckich słów εὖ (eu, „dobrze”) i κάρυον (karyon, „orzech”, „jądro”).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eukarionty

organizm żywy zbudowany z komórek eukariotycznych tj. posiadających jądra komórkowe; jądrowiec

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. biol. nazwa systematyczna|Eucaryota|Whittaker|ref=tak., domena obejmująca organizmy zbudowane z komórek posiadających jądro komórkowe z chromosomami;

Eukarionty, eukariota, eukarioty, organizmy eukariotyczne (Eukaryota, Eukarya), określane też jako jądrowce, jądrowe, organizmy jądrowe, karioty, kariota (Karyobionta) – organizmy zbudowane z komórek posiadających jądro komórkowe z chromosomami, co jest jednym z elementów odróżniających je od prokariontów. Jądro komórkowe odgraniczone jest od cytoplazmy podwójną błoną białkowo-lipidową. Nazwa naukowa pochodzi od greckich słów εὖ (eu, „dobrze”) i κάρυον (karyon, „orzech”, „jądro”).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eukariota

domena obejmująca organizmy żywe zbudowane z komórek mających jądra komórkowe; organizmy jądrowe (eukariotyczne), jądrowce, jądrowe, eukarionty, karionty, karioty

Eukarionty, eukariota, eukarioty, organizmy eukariotyczne (Eukaryota, Eukarya), określane też jako jądrowce, jądrowe, organizmy jądrowe, karioty, kariota (Karyobionta) – organizmy zbudowane z komórek posiadających jądro komórkowe z chromosomami, co jest jednym z elementów odróżniających je od prokariontów. Jądro komórkowe odgraniczone jest od cytoplazmy podwójną błoną białkowo-lipidową. Nazwa naukowa pochodzi od greckich słów εὖ (eu, „dobrze”) i κάρυον (karyon, „orzech”, „jądro”).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eukariotyczny

o komórce: posiadająca jądro komórkowe z chromosomami, błoną jądrową i mitochondriami; o organizmie: zbudowany z takich komórek

przymiotnik

(1.1) biol. posiadający w komórce jądro z chromosomami

(1.2) biol. należący do eukariontów

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Euker

gra karciana

Juker (Euker, ang. Euchre) – gra karciana dla 4 osób grających w parach podobna do Ecarté. Polega na braniu lew. Wymyślili ją przybywający do Stanów niemieccy emigranci. Prawdopodobnie gra jest matką jokera z 2 powodów: podobna wymowa i drugi ważniejszy – wcześniej jokerem była biała karta zastępcza, z czasem pojawiał się na niej obrazek.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euklaz

minerał, berylokrzemian glinu

Euklaz – rzadki i szlachetny minerał klasy krzemianów wyspowych.

Euklaz został po raz pierwszy zgłoszony z okręgu Orenburg na rosyjskim Uralu, gdzie występuje z innymi materiałami szlachetnymi i złotem w żwirach strumieniowych. Jego typową lokalizacją jest Ouro Preto w stanie Minas Gerais w Brazylii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euklides

(IV/III w. p.n.e.) matematyk grecki

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) grecki matematyk;

Euklides z Aleksandrii (stgr. Εὐκλείδης, Eukleides, ur. ok. 365 p.n.e., zm. ok. 270 p.n.e.) – grecki matematyk przez większość życia działający w Aleksandrii, autor Elementów (stgr. Στοιχεῖα, Stoicheia), jednego z najsłynniejszych dzieł matematycznych w historii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Euklidesowy

odnoszący się do Euklidesa, np. geometria euklidesowa

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) należący do Euklidesa, będący jego własnością

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Euknemezaur

rodzaj dinozaura z podrzędu zauropodomorfów

Euknenezaur (Eucnemesaurus) – dinozaur z grupy zauropodomorfów.

Dinozaur ten został nazwany ze względu na budowę kości piszczelowej – Eucnemesaurus znaczy "jaszczur z prawdziwą kością piszczelową" (gr. eu – "dobry, prawdziwy" + gr. kneme – "kość piszczelowa, kończyna dolna" + gr. sauros – "jaszczurka"). Odnaleziony materiał to kręgi, część kości łonowej, kość udowa i dwa piszczele.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eukomia

drzewo pochodzące z Chin; wyciąg z kory i gałązek ma właściwości lecznicze

Eukomia wiązowata, eukomia wiązolistna, eukomia chińska (Eucommia ulmoides Oliver) – gatunek drzewa lub wysokiego krzewu z monotypowej rodziny eukomiowatych (Eucommiaceae) i jedyny przedstawiciel monotypowego rodzaju eukomia. Gatunek jest od dawna uprawiany w wielu miejscach na rozległym obszarze Chin (zwłaszcza w zachodnich częściach Hubei i Syczuanu). Ponieważ łatwo dziczeje trudno stwierdzić czy gdziekolwiek rośnie na stanowiskach pierwotnych, prawdopodobnie wszystkie współczesne stanowiska są wtórne. Ślady kopalne gatunku zachowane w węglu brunatnym pochodzącym sprzed 10–35 milionów lat, świadczą o dawnym szerokim rozprzestrzenieniu tych roślin (znajdowane są w Europie, Ameryce Północnej, Afryce i zachodniej Azji).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eukomiowate

rodzina drzew i krzewów okrytonasiennych

Eukomia wiązowata, eukomia wiązolistna, eukomia chińska (Eucommia ulmoides Oliver) – gatunek drzewa lub wysokiego krzewu z monotypowej rodziny eukomiowatych (Eucommiaceae) i jedyny przedstawiciel monotypowego rodzaju eukomia. Gatunek jest od dawna uprawiany w wielu miejscach na rozległym obszarze Chin (zwłaszcza w zachodnich częściach Hubei i Syczuanu). Ponieważ łatwo dziczeje trudno stwierdzić czy gdziekolwiek rośnie na stanowiskach pierwotnych, prawdopodobnie wszystkie współczesne stanowiska są wtórne. Ślady kopalne gatunku zachowane w węglu brunatnym pochodzącym sprzed 10–35 milionów lat, świadczą o dawnym szerokim rozprzestrzenieniu tych roślin (znajdowane są w Europie, Ameryce Północnej, Afryce i zachodniej Azji).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eukomiowaty

o cechach eukomiowatych (rodzina roślin)

#### Źródła:

SJP.pl

# Eukomiowce

rząd roślin okrytonasiennych z klasy dereniowych; Eucommiales

#### Źródła:

SJP.pl

# Eukomiowiec

przedstawiciel rzędu roślin okrytonasiennych z klasy dereniowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Eukomis

rodzaj roślin z rodziny szparagowatych; warkocznica

Warkocznica, eukomis (Eucomis L'Hér) – rodzaj roślin z rodziny szparagowatych. Obejmuje 12 gatunków. Rośliny te rosną w stanie dzikim w południowej Afryce. Niektóre gatunki, także w Europie Środkowej, uprawiane są jako rośliny ozdobne.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eukryt

rodzaj meteorytu pochodzącego z wierzchniej warstwy planetoid

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euksenit

minerał, tlenek ziem rzadkich

Euksenit – minerał z gromady tlenków. Nazwa pochodzi z języka greckiego i znaczy "przyjazny dla obcych", gdyż w jego strukturze może występować zamiennie wiele różnych pierwiastków chemicznych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eulajos

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. rzeka w Iranie, obecnie nazywana Karun

Karun, starożytne Eulajos – rzeka w południowo-zachodnim Iranie długość około 860–890 km. Największa rzeka Iranu. Źródła w górach Zagros. Tworzy dwie odnogi, jedna uchodzi do Szatt al-Arab i z nią wpada do Zatoki Perskiej, druga wpada do niej płynąc dalej.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Eulalia

imię żeńskie

Eulalia – imię żeńskie pochodzenia greckiego. Wywodzi się ze złożenia słów εὐ („dobrze”) i λαλεῖν („mówić”), oznaczającego „dobrze mówiąca” lub „elokwentna”.

Imię rzadkie w Polsce. W styczniu 2025 r. w rejestrze PESEL, wśród publicznie dostępnych danych dotyczących osób żyjących, wykazano 1230 kobiet o imieniu Eulalia nadanym jako imię pierwsze

Eulalia imieniny obchodzi 12 lutego i 10 grudnia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eulaliny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Eulalii lub z nią związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Eulaliusz

imię męskie

Eulaliusz (zm. w 423 w Kampanii) – antypapież w okresie od 27 grudnia 418 do 3 kwietnia 419.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eulaliuszostwo

Eulaliusz z małżonką; Eulaliuszowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Eulaliuszowie

Eulaliusz z małżonką; Eulaliuszostwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Eulaliuszowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Eulaliusza lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Euler

rodzaj skoku w łyżwiarstwie figurowym wykonywany z wyskoku tyłem i z lądowaniem na lewej nodze

- Leonhard Euler – szwajcarski matematyk
  - liczba Eulera – stała matematyczna
- Hans von Euler-Chelpin – szwedzki chemik organik, biochemik, laureat Nagrody Nobla z chemii 1929
- Ulf von Euler – szwedzki fizjolog, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie medycyny 1970
- (2002) Euler – planetoida
- „Euler” – francuski okręt podwodny z okresu I wojny światowej
- Euler – skok wykonywany w łyżwiarstwie figurowym

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eulogia

chleb błogosławiony, opłatek

Eulogia (gr. „dobre słowo” od εὐ- „dobry” + λόγος „słowo”) – błogosławieństwo we wczesnym chrześcijaństwie. Wierni w pierwszych wiekach po Chrystusie przynosili do świątyni chleby i przed mszą kładli je na ołtarzu. Część z przyniesionych chlebów biskup - zgodnie z wiarą Kościoła - mocą Jezusa przemieniał w Ciało Pańskie, a pozostałą część błogosławił po mszy. To była eulogia – chleb błogosławiony. Spożywali go ci, którzy nie przystąpili do komunii. Pozostałe pobłogosławione chleby wierni obecni na mszy zanosili do domów tym, którzy nie mogli przyjść do świątyni.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eulogiusz

imię męskie

Eulogiusz – imię męskie pochodzenia greckiego. Wśród patronów – św. Eulogiusz, diakon Tarragony, spalony na stosie w 259, św. Eulogiusz, biskup Edessy (zm. w 383), św. Eulogiusz z Kordoby, męczennik, ścięty w 859, a także św. Eulogiusz Aleksandryjski, patriarcha Aleksandrii zm. w 608.

Eulogiusz imieniny obchodzi 13 lutego, 11 marca, 25 czerwca.

Żeński odpowiednik: Eulogia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eumenida

każda z trzech bogiń zemsty, które prześladowały zdrajców, wiarołomców i przestępców; Eumenida, Erynia, erynia

Erynie (także Eumenidy; gr. Ἐρινύες Erinýes, gr. Εὐμενίδες Eumenídes, „życzliwe”, łac. Furiae, Dirae) – w mitologii greckiej boginie i uosobienia zemsty (kary, gniewu) za wszelką nieprawość oraz wyrzutów sumienia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eumolpos

Eumolpos – w mitologii greckiej syn Posejdona i Chione (w innej wersji potomek Hermesa i Aglaulus). Był ponoć znakomitym muzykiem i śpiewakiem. Grał na aulosie i lirze. Miał zapoczątkować misteria eleuzyńskie.

Chione ze strachu przed ojcem wrzuciła go do morza. Uratował go Posejdon, który oddał go na wychowanie swej córce Bentesikyme, w Etiopii. Gdy dorósł mąż Bentesikyme dał mu za żonę jedną ze swych córek. Eumolpos usiłował zgwałcić jedną z jej sióstr i został wygnany. Wraz ze swym synem Ismarosem udał się wówczas do Tracji, do króla Tegyriosa. Ten dał mu za żonę swą córkę, Eumpolos wziął jednak udział w spisku przeciw królowi, a gdy sprawa się wydała uciekł do Eleusis. W Eleusis został życzliwie przyjęty. Według niektórych tradycji uchodzi za twórcę misteriów eleuzyńskich. Po śmierci Ismarosa pogodził się z Tegyriosem i został po jego śmierci jego następcą. Za jego panowania wybuchła wojna pomiędzy Atenami a Eleusis. Eumolpos wyruszył na pomoc przyjaciołom. Poniósł jednak klęskę i zginął w bitwie. Posejdon pomścił śmierć syna. Na jego prośbę Zeus raził wodza ateńskiego, Erechteusa, piorunem.

#### Źródła:

Wikipedia

# Eunice

Eunice – przekształcenie imienia żeńskiego Eunika.

Eunice – fikcyjna postać powieści Quo Vadis Henryka Sienkiewicza. Zakochana w Petroniuszu, była jego niewolnicą. Gdy chciał on oddać ją w prezencie Markowi Winicjuszowi, ubłagała by zostawił ją sobie. Razem z nim popełniła samobójstwo, ponieważ miał on zostać stracony przez Nerona. Zrobili to podczas hucznej, pożegnalnej kolacji w domu Petroniusza.

#### Źródła:

Wikipedia

# Eunika

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

Eunika – imię żeńskie pochodzenia greckiego, składające się ze słów eu „dobrze” i níke „zwycięstwo”. Imię rozsławił Henryk Sienkiewicz, który nadał je w powieści Quo vadis Eunice, ukochanej Petroniusza.

Imię występuje również w Biblii. Nosiła je matka Tymoteusza, wzmiankowana w 2. Liście do Tymoteusza (2 Tm 1, 5).

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Eunomia

1. metoda zarządzania, w której informacje o działaniach firmy są dostępne dla wszystkich zainteresowanych stron, w szczególności dla pracowników; jawność, transparentność;
2. dostojka eunomia - gatunek motyla z rodziny rusałkowatych

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.

## Taksonomia

- eunomia – polska nazwa gatunkowa, np. Dostojka eunomia
- eunomia – łacińska nazwa gatunkowa, np. Boloria eunomia

## Inne

- Eunomia – planetoida o numerze katalogowym 15
- Eunomia – imię żeńskie
- Eunomia – w mitologii greckiej jedna z Hor
- Eunomia – świadome uczestnictwo w przedsięwzięciu (jedna z zasad poprawnego motywowania pracownika do działania)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eunuch

mężczyzna pozbawiony jąder; kastrat; rzezaniec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mężczyzna z wyciętymi jądrami;

(1.2) daw. sługa dworski, pokojowiec

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eunuchoid

mężczyzna dotknięty eunuchoidyzmem, czyli niedoczynnością hormonalną jąder, która zaistniała po okresie pokwitania; impotent

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) med. psych. osobnik mający cechy eunucha

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eunuchoidalny

→ eunuchoid

Patrz:eunuchoid

#### Źródła:

SJP.pl

# Eunuchoidyzm

niedoczynność jąder skutkująca niedorozwojem fizycznych i psychicznych cech męskich

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) med. psych. zaburzenie hormonalne spowodowane niedoczynnością jąder;

Eunuchoidyzm – zaburzenie hormonalne występujące u osobników męskich, rozwijające się wskutek trwającej dłuższy czas niedoczynności hormonalnej jąder. Może być wrodzone (na przykład wskutek wrodzonego braku jąder – anorchii), bądź nabyte – wskutek kastracji, przebytego zapalenia jąder (na przykład z powodu świnki) lub skrętu jądra.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eunuchowatość

potocznie: brak zdecydowania i wyrazistości; bezpłciowość, nijakość

#### Źródła:

SJP.pl

# Eunuszy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z eunuchem, dotyczący eunucha

#### Źródła:

Wiktionary

# Euoplocefal

rodzaj dinozaura z rodziny ankylozaurów; stereocefal, skolozaur

Euoplocefal (Euoplocephalus) – rodzaj wymarłych gadów z rodziny ankylozaurów .

Dinozaur zamieszkujący tereny dzisiejszej Ameryki Północnej, USA (Montana) i Kanady (Alberta).
Obejmuje 1 znany nam gatunek i 1 prawdopodobny:

- Euoplocephalus tutus - Lambe, 1910
- Euoplocephalus acutosquameus? - ?, ?

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euparkeria

rodzaj niewielkiego gada z podgromady diapsydów

Euparkeria – rodzaj niewielkiego archozauromorfa z grupy Archosauriformes. Żył we wczesnym triasie, około 248 milionów lat temu. Jego szczątki odkryto tylko na jednym stanowisku w regionie Karoo. Znane są skamieniałości zaledwie kilku osobników. Nazwa Euparkeria nawiązuje do nazwiska W. K. Parkera.

Euparkeria była drapieżnikiem. Prawdopodobnie polowała na drobne bezkręgowce, jak owady.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eupatoria

miasto na Ukrainie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto na Krymie, port nad Morzem Czarnym;

Eupatoria (ukr. Євпаторія – Jewpatorija, krymskotat. Kezlev (Gezlev), ros. Евпатория – Jewpatorija, gr. Ευπατορία, Κερκινίτις, Κερκινίτιδα – Efpatoria, Kerkinitis, Kerkinitida, dawniej po polsku Kozłów, orm. Եվպատորիա – Jewpatoria) – miasto ukraińskie na Krymie, od 2014 okupowane przez Rosję, port nad Morzem Czarnym. Około 107 tys. mieszkańców (2014).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eupatoryjski

→ Eupatoria (miasto na Ukrainie)

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Eupatorią, dotyczący Eupatorii

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eupatryda

członek rodu arystokratycznego w starożytnych Atenach

#### Źródła:

SJP.pl

# Eupatrydzi

członek rodu arystokratycznego w starożytnych Atenach

Eupatrydzi (gr. εὐπατρίδαι, eupatridai w l.p. εὐπατρίδης, eupatrídēs „z dobrego ojca” od εὖ, eu „dobry”, πατήρ, pater „ojciec” i -ίδης, -ides przyrostek oznaczający bycie synem) – ateńska arystokracja rodowa, szlachta, warstwa wielkich posiadaczy ziemskich.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eupelagial

powierzchniowe wody otwarte mórz, oceanów i jezior; epipelagial

#### Źródła:

SJP.pl

# Euphrasia

Świetlik (Euphrasia L.) – rodzaj roślin z rodziny zarazowatych. Obejmuje ok. 210–350 gatunków. Duża różnica w liczbie gatunków wynika stąd, że w obrębie rodzaju wyróżniane są (lub nie) liczne mikrogatunki. Rodzaj jest szeroko rozprzestrzeniony strefach umiarkowanych, zwłaszcza półkuli północnej, poza tym na obszarach górskich w strefie międzyzwrotnikowej. W Polsce występuje 12 gatunków.

#### Źródła:

Wikipedia

# Eur

euro (skrót stosowany przede wszystkim przy podawaniu kursu tej waluty)

Belgia:

- Eur-li-Romin – walońska nazwa miejscowości Heure-le-Romain
- Eur-li-Tîxhe – walońska nazwa miejscowości Diets-Heur

Zobacz też:

- EUR

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eur.

skrót od: europejski

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurak

potocznie: euro

#### Źródła:

SJP.pl

# Euras

potocznie: euro

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurasier

[czytaj: ojrazjer lub jurejzjer] rasa psów o bujnym owłosieniu i wyglądzie szpica, pochodząca z Niemiec

Eurasier – rasa psów, należąca do grupy szpiców i psów pierwotnych, zaklasyfikowana do sekcji szpiców azjatyckich i ras pokrewnych. Typ lisowaty. Nie podlega próbom pracy.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euratom

ang. European Atomic Energy Community, Europejska Wspólnota Energii Atomowej, międzynarodowa organizacja zajmująca się wieloma sprawami dotyczącymi wykorzystywania energii atomowej

Europejska Wspólnota Energii Atomowej (EAEC, także Euratom) – jedna z trzech Wspólnot Europejskich, powstała na mocy traktatów rzymskich 25 marca 1957 r. (Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Energii Atomowej). Decyzja o powstaniu Euratomu zapadła podczas obrad konferencji mesyńskiej w 1955 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurazja

kontynent obejmujący Europę i Azję

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. największy kontynent na Ziemi, podzielony umownie na Europę i Azję;

Eurazja (nienormatywna forma: Euroazja) – zbiorcze określenie na obszary Europy i Azji, obejmujące powierzchnię około 55 mln km², zamieszkane przez 4,918 mld ludzi, co stanowi 70,65% ludności świata (z czego 60,25% zamieszkuje Azję). Kontynent eurazjatycki dzieli się umownie na Europę i Azję, określane tradycyjnie mianem kontynentów (Europa, tak samo jak Półwysep Indyjski, jest raczej subkontynentem Eurazji). Termin Eurazja wprowadzono w XIX wieku w celu podkreślenia ścisłego połączenia Azji z Europą.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eurazjat.

skrót od: eurazjatycki

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurazjatycki

związany z Eurazją, dotyczący Eurazji

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany Eurazją, dotyczący Eurazji, pochodzący z Eurazji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eurazjatyzm

ruch polityczny powstały na początku lat 20. XX wieku w środowisku białej emigracji, zakładający, że cywilizacja rosyjska nie stanowi europejskiej części cywilizacji zachodniej

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) polit. jedna z ważniejszych szkół w tradycji rosyjskiej geopolityki;

Eurazjatyzm (ros. евразийство, jewrazijstwo) – ruch polityczny powstały na początku XX wieku w środowisku rosyjskiej „białej emigracji“. Współcześnie do takich poglądów nawiązuje Aleksandr Dugin.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eureka

heureka, okrzyk radości po dokonaniu jakiegoś odkrycia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. toponim, nazwa kilkudziesięciu miejscowości i gmin oraz jednego hrabstwa w USA, Kanadzie, Australii i Nowej Zelandii

(1.2) astr. planetoida o numerze 5261, jeden z trojańczyków Marsa;

- Eureka (znalazłem) – okrzyk rzekomo wydany przez Archimedesa
- (5261) Eureka – jedna z planetoid trojańskich Marsa
- Eureka – program popularnonaukowy, nadawany w Telewizji Polskiej w latach 1957–1975
- Eureka – film
- Eureka – amerykański serial science fiction

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eureko

przenośnie: odkrycie, coś odkrywczego; heureka

#### Źródła:

SJP.pl

# Euretyka

umiejętność dokonywania wynalazków; wynalazczość

#### Źródła:

SJP.pl

# Euriale

w mitologii greckiej: jedna z trzech gorgon; Euryale

Euriale (Euryale, gr. Εὐρυάλη Euryálē, łac. Euryale) – w mitologii greckiej jedna z trzech gorgon.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurinozaur

gatunek dolnojurajskiego ichtiozaura o mocno wydłużonej górnej szczęce

Eurinozaur (Eurhinosaurus longirostris) – ichtiozaur z rodziny Leptonectidae; jego nazwa znaczy "jaszczur z ładnym nosem".

Żył w okresie wczesnej jury na terenach obecnej Europy. Długość ciała ok. 2 m. Jego szczątki znaleziono w Niemczech.

Posiadał nieproporcjonalnie długi pysk w stosunku do rozmiarów ciała. Kształtem przypominał miecz, podobnie jak u ryby-piły.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euro

waluta szesnastu krajów Unii Europejskiej (Austrii, Belgii, Cypru, Finlandii, Francji, Grecji, Hiszpanii, Holandii, Irlandii, Luksemburga, Malty, Niemiec, Portugalii, Słowenii, Włoch, Słowacji), a także Andory, Czarnogóry, Kosowa, Monako, San Marino i Watykanu (1 euro = 100 eurocentów)

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) sport. nazwa mistrzostw Europy w niektórych dyscyplinach sportowych

Euro (znak: €, kod ISO 4217: EUR; bułg. евро, trb. ewro; gr. ευρώ; łot. eiro; lit. euras; malt. ewro; słoweń. evro; węg. euró) – nazwa waluty wprowadzonej w większości państw Unii Europejskiej, a także innych, w miejsce walut krajowych. W formie gotówkowej walutę euro wprowadzono do obiegu dnia 1 stycznia 2002 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Euro-

przedrostek

(1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy z Europą, Europejczykami lub Unią Europejską

#### Źródła:

Wiktionary

# Euroamerykanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) eufem. etn. białoskóry Amerykanin pochodzenia europejskiego

#### Źródła:

Wiktionary

# Euroamerykański

dotyczący Europy i Ameryki Północnej, związany ze społeczeństwem zachodnim i jego wartościami; euro-amerykański, euroatlantycki

#### Źródła:

SJP.pl

# Euroatlantycki

dotyczący Europy i Ameryki Północnej, związany ze społeczeństwem zachodnim i jego wartościami; euroamerykański

#### Źródła:

SJP.pl

# Euroazjatycki

dotyczący Europy i Azji, np. szczyt euroazjatycki

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Europy i Azji, dziejący się w Europie i Azji

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eurobank

Euro Bank SA (zapis stylizowany eurobank, d. Bank Społem SA) – utworzony w 1990 roku jako Bank Społem SA bank komercyjny oferujący usługi finansowe wyłącznie osobom fizycznym, specjalizujący się w kredytach konsumpcyjnych i hipotecznych oraz kartach kredytowych. Istniał w latach 1990–2019. Nigdy nie oferował i nie świadczył usług osobom prawnym. Zakończył działalność 1 października 2019 roku, kiedy to w wyniku fuzji prawnej jego następcą prawnym stał się Bank Millennium SA.

#### Źródła:

Wikipedia

# Eurobarometr

ośrodek badań opinii publicznej

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurobiedota

pogardliwie: biedniejsze państwa należące do Unii Europejskiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurobiskup

potocznie: biskup o poglądach proeuropejskich

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurobiurokracja

eurokracja;
1. system zarządzania, w którym decyzje podejmowane są przez urzędników Unii Europejskiej;
2. wysocy urzędnicy Unii Europejskiej, przestrzegający z nadmiernym formalizmem obowiązujących w niej reguł urzędowych i przedkładający interesy tej organizacji nad interesy poszczególnych państw

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurobiurokrata

urzędnik Unii Europejskiej, pracujący w Brukseli, słabo zorientowany w rzeczywistych problemach mieszkańców Europy; eurokrata

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurobiurokratka

→ eurobiurokrata

Patrz:eurobiurokrata

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurobiurokratyczny

→ eurobiurokracja; eurokratyczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurobiznes

interes europejski, biznes europejski

Eurobusiness – polska gra planszowa wzorowana na Monopoly, produkowana od 1983 przez firmę Labo (obecnie Labo Market Sp. z o.o.).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurobungee

[czytaj: euroBANdżi] trampolina ze specjalnym stelażem linowym do wykonywania akrobacji w powietrzu

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurobusiness

[czytaj: ełrobiznes] ekonomiczna gra planszowa

Eurobusiness – polska gra planszowa wzorowana na Monopoly, produkowana od 1983 przez firmę Labo (obecnie Labo Market Sp. z o.o.).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurocent

moneta Unii Europejskiej równa 1/100 euro

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) pot. monet. moneta zdawkowa o wartości jednej setnej (1/100) euro

(1.2) ekon. jedna setna eurodolara

Cent (z łac. centum = „sto”) – jednostka monetarna wielu państw świata. Jej nazwa wywodzi się od części setnej. Bywa oznaczany symbolem ¢.

Jako monetę centa po raz pierwszy wybito w stanie Massachusetts w 1787 r. Poza systemem monetarnym Stanów Zjednoczonych cent jako 1/100 lokalnego dolara występuje, bądź występował, między innymi w (na):

- Liberii (od 1847 r.)
- Kanadzie (od 1888 r.)
- Wyspach Kokosowych (1913, 1968 i 1977 r.)
- Australii (od 1966 r.)
- Trynidadzie i Tobago (od 1966 r.)
- Gujanie (od 1967 r.)
- Nowej Zelandii (od 1967 r.)
- Singapurze (od 1967 r.)
- Fidżi (od 1969 r.)
- Jamajce (od 1969 r.)
- Kajmanach (od 1972 r.)
- Barbadosie (od 1973 r.)
- Wyspach Bahama (od 1974 r.)
- Belize (od 1974 r.)
- Rodezji (w latach 1970–1977).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eurocentryczka

→ eurocentryk

Patrz:eurocentryk

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurocentryczność

→ eurocentryczny

Patrz:eurocentryczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurocentryczny

→ eurocentryzm

Patrz:eurocentryzm

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurocentryk

Europejczyk oceniający kultury innych regionów świata wyłącznie z europejskiego punktu widzenia; europocentryk

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurocentryzm

rodzaj etnocentryzmu, postawa niektórych Europejczyków polegająca na ocenianiu innych regionów świata wyłącznie z europejskiego punktu widzenia; europocentryzm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) polit. socjol. ocenianie innych kultur wyłącznie z punktu widzenia Europejczyków

Eurocentryzm (też: Europocentryzm) – praktyka i postawa cechujące świadome lub nieświadome stawianie europejskich (i generalnie zachodnich) rozwiązań, problemów, kultury czy wartości wyżej niż te z innych kręgów kulturowych. Eurocentryzm jest odmianą etnocentryzmu, wyjątkowo wpływową z powodu jej forsowania na podstawie bieżącej i minionej siły politycznej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eurocity

[czytaj: euro-s-ity] typ połączeń kolejowych o wysokim standardzie realizowanych pomiędzy miastami polskimi a miastami innych krajów europejskich

EuroCity (skrót EC) – międzynarodowa kategoria pociągów utworzona 31 maja 1987 r. przez zarządy kolejowe państw EWG oraz Szwajcarii i Austrii.

Pociągi EC są następcami Trans-Europ-Express (TEE), który kursował między 1957 i 1987 r. Podstawową różnicą między TEE i EC jest to, że TEE miał tylko pierwszą klasę, a EC ma też drugą.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euroczek

czek na okaziciela, akceptowany jako środek płatniczy w wielu punktach handlowych i usługowych Europy

#### Źródła:

SJP.pl

# Euroczekowy

związany z euroczekiem

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurodance

[czytaj: ełrodens] gatunek elektronicznej muzyki klubowej popularny w latach 90. XX wieku, będący podgatunkiem muzyki dance

Eurodance – gatunek elektronicznej muzyki tanecznej (klubowej) popularny w latach 90. XX wieku, będący podgatunkiem muzyki dance.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurodeputowana

→ eurodeputowany

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) polit. deputowana do Parlamentu Europejskiego

Patrz:eurodeputowany

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eurodeputowany

członek Parlamentu Europejskiego; europarlamentarzysta, europoseł

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) polit. poseł do Parlamentu Europejskiego;

Poseł do Parlamentu Europejskiego (ang. Member of the European Parliament, skr. MEP) – członek Parlamentu Europejskiego, wybierany na pięcioletnią kadencję. W Polsce w stosunku do członków PE używa się potocznie określenia „europarlamentarzysta”, „eurodeputowany” lub „europoseł”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eurodolar

amerykańska waluta znajdująca się w formie depozytu w bankach europejskich, gwarantowana przez te banki

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ekon. dolar amerykański w formie znajdującego się poza Stanami Zjednoczonymi depozytu bankowego lub pożyczki udzielonej innemu państwu;

Eurodolar – dolar amerykański przechowywany jako depozyt bankowy poza Stanami Zjednoczonymi.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eurodolarowy

związany z eurodolarem

przymiotnik

(1.1) przym. od eurodolar

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Euroentuzjasta

osoba będąca zwolennikiem integracji w ramach Unii Europejskiej

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) neol. gorący zwolennik integracji z Unią Europejską.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Euroentuzjastka

→ euroentuzjasta

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) forma żeńska od: euroentuzjasta

Patrz:euroentuzjasta

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Euroentuzjastyczny

nastawiony entuzjastycznie wobec integracji w ramach Unii Europejskiej

przymiotnik jakościowy

(1.1) pełen entuzjazmu w stosunku do Unii Europejskiej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Euroentuzjazm

1. entuzjazm wobec Unii Europejskiej;
2. entuzjazm wobec integracji w ramach Unii Europejskiej

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) postawa pełna zapału wobec integracji z Unią Europejską

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eurofarmer

rolnik europejski objęty systemem Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurofob

osoba przejawiająca silną niechęć do Unii Europejskiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurofobia

silna niechęć do Unii Europejskiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurofundusz

fundusz w ramach budżetu Unii Europejskiej, wydzielony do realizacji jednego z jej programów

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurogrupa

nieformalna struktura decyzyjna w Unii Europejskiej, składająca się z przedstawicieli krajów strefy euro

Eurogrupa (ang. Eurogroup, Euro Group, znana także jako Euro-X-council) – utworzony w 1997 roku nieformalny element struktury decyzyjnej w Unii Gospodarczej i Walutowej. W jej skład wchodzą ministrowie finansów z państw strefy euro. Przyjęty wraz z traktatem lizbońskim Protokół w sprawie Eurogrupy dokonuje jej instytucjonalizacji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurointegracja

proces przyłączania do Unii Europejskiej lub zacieśnianie z nią współpracy

#### Źródła:

SJP.pl

# Euroinwestycja

inwestycja współfinansowane z funduszy Unii Europejskiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Euroizacja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ekon. wprowadzenie euro do obrotu jako urzędową walutę w państwie nienależącym do Unii Europejskiej;

Euroizacja – przyjęcie euro przez państwo niebędące członkiem Unii Gospodarczej i Walutowej. Jednostronna euroizacja oznacza de facto zgodę na rezygnację z wpływu na politykę monetarną, gdyż nie wiąże się z wprowadzeniem przedstawicieli tego państwa do organów funkcjonujących w ramach Europejskiego Systemu Banków Centralnych. Europejski Bank Centralny stoi na stanowisku, że wejście do strefy euro powinno być zwieńczeniem procesu konwergencji.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Euroizować

czasownik niedokonany

(1.1) ekon. wprowadzać euro do obrotu jako urzędową walutę w państwie nienależącym do Unii Europejskiej

#### Źródła:

Wiktionary

# Euroizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|euroizować.

#### Źródła:

Wiktionary

# Eurojapoński

przymiotnik

(1.1) związany z Europą i Japonią

#### Źródła:

Wiktionary

# Eurojen

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) ekon. jen japoński w formie znajdującego się poza Japonią depozytu bankowego lub pożyczki udzielonej innemu państwu

#### Źródła:

Wiktionary

# Eurojenowy

przymiotnik

(1.1) przym. od eurojen

#### Źródła:

Wiktionary

# Eurokampania

kampania wyborcza do Parlamentu Europejskiego

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurokarta

międzynarodowa karta płatnicza

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurokibic

potocznie: kibic mistrzostw Europy w piłce nożnej

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurokompromis

kompromis osiągnięty w jakiejś kwestii przez przywódców krajów Unii Europejskiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurokomunista

zwolennik eurokomunizmu, zwłaszcza członek jednej z partii komunistycznych działających na zachodzie Europy

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurokomunistyczny

→ eurokomunizm

Patrz:eurokomunizm

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurokomunizm

powstały w latach siedemdziesiątych XX wieku w Europie Zachodniej nurt komunizmu, alternatywny wobec wersji komunizmu krajów bloku radzieckiego

Eurokomunizm – nurt ideowo-programowy przyjęty w połowie lat 70. XX w. przez część Partii Komunistycznych Europy Zachodniej (z Hiszpanii, Grecji, Włoch, Belgii, Wielkiej Brytanii, w mniejszym stopniu Francji), a także przez partie spoza starego kontynentu, m.in. z Japonii i Meksyku. Samo pojęcie stworzył w 1967 włoski dziennikarz F. Barbieri na określenie strategii politycznej stosowanej przez Włoską Partię Komunistyczną. W 1975 r. partie francuskie i włoskie wydały tzw. Manifest eurokomunizmu. Jego założenia zostały przedstawione w pracy przywódcy KPH Santiago Carrillo Eurocomunismo y estado (Eurokomunizm a państwo) (1977). Głównymi teoretykami eurokomunizmu byli także Enrico Berlinguer i Georges Marchais, w Polsce zaś prof. Adam Schaff. W 1980 eurokomunizm został uznany na XV zjeździe Włoskiej Partii Komunistycznej za koncepcję strategiczną tej partii. Nurt ten reprezentowała w Polsce Polska Partia Komunistyczna.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurokonstytucja

Traktat ustanawiający Konstytucję dla Europy (Wspólnoty Europejskiej) (TKE, Konstytucja dla Europy) – umowa międzynarodowa podpisana przez państwa członkowskie Unii Europejskiej 29 października 2004 w Rzymie. W związku z brakiem ratyfikacji przez wszystkie strony umowa nie weszła w życie.

#### Źródła:

Wikipedia

# Eurokorpus

#### Źródła:

Wikipedia

# Eurokołchoz

pogardliwie: Unia Europejska

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) neol. polit. pogard. Unia Europejska

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eurokołchozowy

→ eurokołchoz

przymiotnik relacyjny

(1.1) neol. polit. pogard. związany z eurokołchozem, Unią Europejską

Patrz:eurokołchoz

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eurokracja

eurobiurokracja;
1. system zarządzania, w którym decyzje podejmowane są przez urzędników Unii Europejskiej;
2. wysocy urzędnicy Unii Europejskiej, przestrzegający z nadmiernym formalizmem obowiązujących w niej reguł urzędowych i przedkładający interesy tej organizacji nad interesy poszczególnych państw

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurokrata

urzędnik Unii Europejskiej, pracujący w Brukseli, słabo zorientowany w rzeczywistych problemach mieszkańców Europy; eurobiurokrata

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pejor. żart. wysoko postawiony urzędnik Unii Europejskiej, cechujący się nadmiernym biurokratyzmem

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eurokratka

→ eurokrata

Patrz:eurokrata

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurokratyczny

→ eurokracja; eurobiurokratyczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurokrytyczny

1. krytyczny wobec integracji Unii Europejskiej i powiększenia jej o nowe państwa;
2. krytyczny wobec wejścia swojego kraju do Unii Europejskiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Euroksiądz

potocznie: ksiądz o poglądach proeuropejskich

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurokuchnia

sposób wyposażenia kuchni upowszechniony w wielu krajach zachodniej Europy na przełomie lat 80. i 90.

#### Źródła:

SJP.pl

# Euroland

grupa krajów członkowskich Unii Europejskiej, posługujących się wspólną walutą euro; Euroland

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) określenie krajów europejskich posługujących się wspólną walutą euro

Strefa euro, potocznie euroland (ang. euro area, EA; potocznie: eurozone, EZ) – grupa państw, których wspólną walutą jest euro. Do strefy euro należy 20 państw członkowskich Unii Europejskiej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Euroliga

liga europejska

EuroLiga (ang. EuroLeague) – międzynarodowe, klubowe rozgrywki koszykarskie, przeznaczone dla najlepszych oraz najbogatszych męskich drużyn Europy i zachodniej Azji (tj. zajmujących najwyższe miejsca w czołowych ligach krajowych), organizowane i zarządzane przez Euroleague Basketball Company, a wcześniej przez FIBA Europa.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euroligowy

→ euroliga

Patrz:euroliga

#### Źródła:

SJP.pl

# Euromandat

pełnomocnictwo do pełnienia urzędu europosła

#### Źródła:

SJP.pl

# Euromarket

środowiskowo: supermarket lub hipermarket występujący w wielu krajach europejskich

#### Źródła:

SJP.pl

# Euronaiwny

wiążący przesadne nadzieje z wejściem do Unii Europejskiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Euroobligacja

1. obligacja denominowana w walucie krajowej, która jest przedmiotem obrotu finansowego w innych krajach;
2. obligacja emitowana w euro przez Europejski Bank Centralny

Euroobligacja (ang. Eurobond) – średnio- lub długoterminowy dłużny papier wartościowy na okaziciela, w którym – podobnie jak w przypadku klasycznej obligacji – emitent zobowiązuje się do spełnienia określonego świadczenia (tj. do zapłaty posiadaczowi euroobligacji należności głównej wraz z odsetkami w określonych odstępach czasu aż do upływu terminu jej wykupu). Charakterystyczną cechą euroobligacji jest to, że jest ona nominowana w walucie innej niż waluta państwa, na terenie którego jest ona plasowana. Najczęściej euroobligacje są nominowane w euro i USD.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Europ

pierwiastek chemiczny, metal o symbolu Eu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu "Eu" i liczbie atomowej 63;

Europ (Eu, łac. europium) – pierwiastek chemiczny, lantanowiec, srebrzystobiały metal. Nazwa pochodzi od nazwy kontynentu – Europy. W technice jądrowej uważany za truciznę reaktorową, z uwagi na duży przekrój czynny na pochłanianie neutronów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Europ.

skrót od: europejski, europejskość (czytany jako cały, odmienny wyraz)

skrót

(1.1) = europejski

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Europa

[czytaj: ełropa] środowiskowo: szklane opakowanie o pojemności 0,5 litra, w kształcie butelek, przystosowane do przechowywania napojów, głównie piwa

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) mitgr. królewna tyryjska i królowa kreteńska, córka Agenora i kochanka Zeusa oraz matka Minosa, Radamantysa i Sarpedona;

(1.2) geogr. część świata położona na półkuli północnej, stanowiąca razem z Azją kontynent zwany Eurazją;

(1.3) astr. jeden z księżyców Jowisza;

(1.4) astr. planetoida o numerze katalogowym 52;

(1.5) geogr. wyspa na południu Afryki;

Europa – część świata leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej. Jest uznawana za kontynent albo za część świata tworzącą wraz z Azją kontynent Eurazję.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Europaleta

potocznie: uniwersalny typ palety (drewnianej platformy na towary), pasujący do każdego wózka widłowego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) paleta o wymiarach 80 cm na 120 cm i wysokości 14,4 cm

Paleta – podniesiona platforma, przeznaczona do przenoszenia i składowania towarów. Palety są zazwyczaj zrobione z drewna i mają standardowe wymiary: 1000 × 1200 mm (ISO) oraz 800 × 1200 mm (CEN).

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Europarlament

wybierany w wyborach bezpośrednich Parlament Unii Europejskiej, mający siedziby w Brukseli i Sztrasburgu

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Europarlamentarny

→ europarlament

przymiotnik

(1.1) dotyczący Parlamentu Europejskiego, charakterystyczny dla Parlamentu Europejskiego

Patrz:europarlament

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Europarlamentarzysta

członek Parlamentu Europejskiego; eurodeputowany, europoseł

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) poseł do Parlamentu Europejskiego;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Europarlamentarzystka

→ europarlamentarzysta

Patrz:europarlamentarzysta

#### Źródła:

SJP.pl

# Europe

- Europe – łacińska forma słowa Europa
- Europe – szwedzka grupa muzyczna
  - Europe – debiutancki album szwedzkiej grupy o tej samej nazwie
- Europe – stacja metra w Paryżu

#### Źródła:

Wikipedia

# Europeidalny

rasa europeidalna - jeden z fenotypów człowieka jako gatunku biologicznego; rasa kaukazoidalna, rasa biała

#### Źródła:

SJP.pl

# Europeista

specjalista w dziedzinie europeistyki

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) neol. specjalista w dziedzinie europeistyki

Europeistyka – obszar badań naukowych zajmujących się Europą jako złożonym zjawiskiem społeczno-kulturowym oraz kierunek studiów w szkołach wyższych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Europeistka

→ europeista

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) neol. specjalistka w dziedzinie europeistyki

Patrz:europeista

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Europeistyczny

→ europeizm, → europeistyka

Patrz:europeizm, → europeistyka

#### Źródła:

SJP.pl

# Europeistyka

1. nauka zajmująca się badaniem kultury, prawa i gospodarki europejskiej oraz europejskich stosunków międzynarodowych;
2. wydział lub kierunek w szkole wyższej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) eduk. dyscyplina humanistyczna zajmująca się całokształtem zagadnień związanych z Unią Europejską

(1.2) pot. studia obejmujące europeistykę (1.1) na wyższej uczelni

Europeistyka – obszar badań naukowych zajmujących się Europą jako złożonym zjawiskiem społeczno-kulturowym oraz kierunek studiów w szkołach wyższych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Europeizacja

1. wprowadzanie lub przyswajanie sobie cywilizacji europejskiej;
2. globalizacja ograniczona do Europy lub krajów Unii Europejskiej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) czynienie czegoś europejskim, nadawanie cech europejskich;

(1.2) zyskiwanie cech europejskich

Europeizacja – wielopłaszczyznowy rozwijający się w czasie proces polegający na złożonej interakcyjności zmiennych, skutkujący zróżnicowanymi, współzależnymi, a nawet sprzecznymi efektami, występujący w wielu dziedzinach życia i odmiennie interpretowany w ujęciu poszczególnych dziedzin i dyscyplin naukowych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Europeizacyjny

→ europeizacja

Patrz:europeizacja

#### Źródła:

SJP.pl

# Europeizm

1. zespół cech świadczących o przynależności do kultury europejskiej; europejskość;
2. wyraz, zwrot lub konstrukcja gramatyczna występująca w kilku językach europejskich

#### Źródła:

SJP.pl

# Europeizować

1. nadawać czemuś cechy typowe dla cywilizacji europejskiej;
2. europeizować się - przyswajać cywilizację europejską

czasownik przechodni niedokonany (dk. zeuropeizować)

(1.1) czynić coś europejskim

czasownik zwrotny niedokonany europeizować się (dk. zeuropeizować się)

(2.1) zyskiwać cechy europejskie

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Europeizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) czynienie czegoś europejskim, nadawanie cech europejskich

(1.2) zyskiwanie cech europejskich

#### Źródła:

Wiktionary

# Europejczyk

przenośnie: osoba związana z kulturą europejską

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mieszkaniec Europy

Europa – część świata leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej. Jest uznawana za kontynent albo za część świata tworzącą wraz z Azją kontynent Eurazję.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Europejka

przenośnie: kobieta związana z kulturą europejską, będąca pod jej silnym wpływem

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Europy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Europejski

przymiotnik od: Europa (kontynent)

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Europy

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Europejsko

przysłówek

(1.1) na sposób europejski, po europejsku

#### Źródła:

Wiktionary

# Europejskość

→ europejski

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest europejskie; cecha tych, którzy są europejscy

Patrz:europejski

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Europejszczyzna

wszystko to, co jest charakterystyczne dla Europy, dla kultury i cywilizacji europejskiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Europida

człowiek należący do białej odmiany

#### Źródła:

SJP.pl

# Europocentryczność

→ europocentryczny

Patrz:europocentryczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Europocentryczny

→ europocentryzm

Patrz:europocentryzm

#### Źródła:

SJP.pl

# Europocentryk

Europejczyk oceniający kultury innych regionów świata wyłącznie z europejskiego punktu widzenia; eurocentryk

#### Źródła:

SJP.pl

# Europocentryzm

rodzaj etnocentryzmu, postawa niektórych Europejczyków polegająca na ocenianiu innych regionów świata wyłącznie z europejskiego punktu widzenia; eurocentryzm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) polit. socjol. ocenianie innych kultur wyłącznie z punktu widzenia Europejczyków

Eurocentryzm (też: Europocentryzm) – praktyka i postawa cechujące świadome lub nieświadome stawianie europejskich (i generalnie zachodnich) rozwiązań, problemów, kultury czy wartości wyżej niż te z innych kręgów kulturowych. Eurocentryzm jest odmianą etnocentryzmu, wyjątkowo wpływową z powodu jej forsowania na podstawie bieżącej i minionej siły politycznej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Europol

agencja Unii Europejskiej pełniąca funkcje policyjne i koordynująca działania policyjne krajów członkowskich; europolicja

rzeczownik, nazwa własna

(1.1) Europejski Urząd Policji, agencja policyjna z siedzibą w Hadze;

Agencja Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania, czyli Europol (ang. European Union Agency for Law Enforcement Cooperation, dawniej Europejskie Biuro Policji) – policyjna agencja Unii Europejskiej z siedzibą w Hadze.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Europolicja

agencja Unii Europejskiej pełniąca funkcje policyjne i koordynująca działania policyjne krajów członkowskich; Europol

#### Źródła:

SJP.pl

# Europoselski

→ europoseł

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z europosłem, europosłanką, dotyczący europosłów

Patrz:europoseł

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Europoseł

członek Parlamentu Europejskiego; eurodeputowany, europarlamentarzysta

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) polit. publ. poseł do Parlamentu Europejskiego;

Poseł do Parlamentu Europejskiego (ang. Member of the European Parliament, skr. MEP) – członek Parlamentu Europejskiego, wybierany na pięcioletnią kadencję. W Polsce w stosunku do członków PE używa się potocznie określenia „europarlamentarzysta”, „eurodeputowany” lub „europoseł”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Europosłanka

→ europoseł

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) polit. publ. posłanka do Parlamentu Europejskiego;

Patrz:europoseł

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Europowy

→ europ

przymiotnik

(1.1) dotyczący europu

Patrz:europ

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Europrzychylny

1. chętny do większej integracji Unii Europejskiej i powiększenia jej o nowe państwa;
2. przychylny wobec wejścia swojego kraju do Unii Europejskiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurorealista

realista w zakresie integracji z Unią Europejską

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurorealistka

→ eurorealista

Patrz:eurorealista

#### Źródła:

SJP.pl

# Euroregion

wydzielona jednostka na terytorium dwóch lub więcej państw Unii Europejskiej, będąca obszarem współpracy tych państw

Euroregion – jednostka na obszarze dwóch lub więcej państw, forma współpracy pomiędzy regionami państw członkowskich Unii Europejskiej, państw kandydujących oraz regionami ich sąsiadów. W tworzeniu euroregionu uczestniczą przedstawiciele lokalnych i regionalnych władz samorządowych, a niekiedy także inni posłowie społeczni i ekonomiczni regionów przygranicznych.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euroregionalny

→ euroregion

Patrz:euroregion

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurorynek

sieć zagranicznych filii banków, działająca na terenie całej Europy

#### Źródła:

SJP.pl

# Euros

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) mitgr. bóg i uosobienie wiatru południowo-wschodniego, utożsamiany z rzymskim Wulturnusem;

Euros (gr. Εὖρος Euros ‘ten, który pali’, łac. Eurus ‘wiatr południowo-wschodni’, Vulturnus ‘wiatr południowo-wschodni’) – w mitologii greckiej bóg i uosobienie wiatru południowo-wschodniego.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Eurosceptycyzm

niechęć do Unii Europejskiej, poszerzania jej o nowe kraje i zwiększania kompetencji jej władz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) publ. negatywne nastawienie do integracji z Unią Europejską;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eurosceptyczka

→ eurosceptyk

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta przeciwna integracji z Unią Europejską

Patrz:eurosceptyk

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eurosceptyczny

niechętny wobec Unii Europejskiej, poszerzania jej o nowe kraje i zwiększania kompetencji jej władz

przymiotnik

(1.1) przeciwny Unii Europejskiej

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eurosceptyk

osoba niechętna Unii Europejskiej, poszerzaniu jej o nowe kraje i zwiększaniu kompetencji jej władz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba przeciwna integracji z Unią Europejską

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eurosieroctwo

stan dziecka, którego rodzice wyjechali za granicę, zwykle w celu podjęcia pracy zarobkowej

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurosierota

dziecko, którego rodzice wyjechali za granicę, zwykle w celu podjęcia pracy zarobkowej

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub żeński

(1.1) publ. dziecko, którego jedno lub oboje rodziców wyjechało za granicę w celach zarobkowych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Euroskrzynka

skrzynka pocztowa odpowiadająca normom Unii Europejskiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurosondaż

sondaż dotyczący wyborów partii politycznych do Parlamentu Europejskiego

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurosport

francuski kanał telewizyjny, jeden z najpopularniejszych kanałów sportowych

Eurosport – spółka zależna od Warner Bros. Discovery. W Europie Eurosport wystartował 5 lutego 1989 roku. Działa kilka stacji telewizyjnych z naciskiem na sport. W 1999 uruchomił w Internecie portal informacyjny, który od samego początku należy do najchętniej odwiedzanych przez Internautów w Europie. W 2000 roku uruchomiony został ogólnoświatowy kanał informacyjny Eurosport News, natomiast 10 stycznia 2005 roku wystartował Eurosport 2, który poszerzył ofertę programową. W maju 2008 roku uruchomiono kanał o wysokiej rozdzielczości Eurosport HD.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurostar

kolej dużych prędkości pomiędzy Londynem, Paryżem i Brukselą

Eurostar – przewoźnik kolejowy obsługujący połączenia dużych prędkości pomiędzy Wielką Brytanią, Francją, Belgią i Holandią.

Eurostar obsługuje głównie połączenia St Pancras International – Bruksela Midi/Zuid i St Pancras International – Paryż Gare du Nord (stacje pośrednie dla wybranych połączeń: Lille-Europe, Ashford International, Calais-Fréthun, Ebbsfleet International).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurostat

urząd statystyczny Unii Europejskiej, z siedzibą w Luksemburgu

Europejski Urząd Statystyczny (ang. European Statistical Office), Eurostat – urząd Komisji Europejskiej z siedzibą w Luksemburgu, powstał w 1972 roku.

Eurostat zastąpił wcześniejsze Statistical Office of the European Community (SOEC), które funkcjonowało od 1959 r. Wcześniej funkcje statystyczne pełniły: Statistical Division (lata 1954-1959), a od 1952 do 1954 European Community of Steel and Coal Statistical services.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurotunel

kolejowy tunel pod kanałem La Manche łączący Calais we Francji z Folkestone w Wielkiej Brytanii

Eurotunel (fr. Tunnel sous la Manche, ang. Channel Tunnel, także Eurotunnel) – tunel kolejowy pod Cieśniną Kaletańską – najwęższą częścią kanału La Manche. Długi na ok. 50 km. Łączy Calais we Francji z Folkestone w Wielkiej Brytanii. Został wybudowany i jest obsługiwany przez brytyjsko-francuskie, prywatne konsorcjum Eurotunnel plc. Koszt budowy wyniósł (w cenach z 1985) 4,65 miliarda £. Oddany do użytku w 1994 r.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurowaluta

waluta, w której utrzymywane są depozyty i udzielane kredyty poza krajem jej pochodzenia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ekon. waluta danego kraju w formie znajdującego się poza tym krajem depozytu bankowego lub pożyczki

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eurowalutowy

związany z eurowalutą

przymiotnik

(1.1) przym. od eurowaluta

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eurowicz

potocznie: osoba, która wzięła kredyt w euro

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurowizja

organizacja wymieniająca programy telewizyjne krajów należących do Europejskiej Unii Radiofonii

Konkurs Piosenki Eurowizji (ang. Eurovision Song Contest, w skrócie ESC, fr. Concours Eurovision de la chanson, potocznie Eurowizja) – telewizyjne widowisko muzyczne organizowane od 1956, składające się z prezentacji „na żywo” utworów wykonywanych przez przedstawicieli publicznych stacji telewizyjnych zrzeszonych w Europejskiej Unii Nadawców (EBU) oraz następującego po nim głosowania, które jest zwieńczone wręczeniem pamiątkowej statuetki wykonawcy zwycięskiej piosenki i występem laureata.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurowizyjny

przymiotnik od: Eurowizja

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurowpierdol

wulgarnie: kompromitująca porażka polskiego zespołu w rozgrywkach międzynarodowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurowyborca

osoba uprawniona do udziału w wyborach do Parlamentu Europejskiego

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurowyborczy

związany z wyborami do instytucji Unii Europejskiej

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurowybory

wybory do Parlamentu Europejskiego

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) wybory do Parlamentu Europejskiego

Wybory do Parlamentu Europejskiego – akt wyboru, w drodze głosowania, przez obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej swych przedstawicieli do Parlamentu Europejskiego (posłów).

Pod względem osób uprawnionych do głosowania są drugimi (po wyborach do parlamentu Indii) największymi demokratycznymi wyborami na świecie.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eurozona

miejsca, w których obowiązuje waluta euro

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurozłącze

złącze służące do przesyłania sygnału analogowego w zestawach audio-video; scart

SCART (fr. Syndicat des Constructeurs d'Appareils Radiorécepteurs et Téléviseurs), potocznie eurozłącze – złącze służące do łączenia elementów zestawów AV (audio-video) oraz przesyłania sygnału analogowego.

W złącze tego typu wyposażonych jest wiele urządzeń AV: odbiorniki telewizyjne, odtwarzacze DVD, magnetowidy, tunery satelitarne, dekodery telewizji cyfrowej, konsole do gier itp. Do złącza doprowadzane są sygnały composite (RGB lub YPbPr), audio (mono lub stereo) oraz S-Video. Dzięki możliwości oddzielnego sterowania wzmacniaczy chrominancji pozwala uzyskać wysokiej jakości obraz.Standard opublikowany w 1988 roku (IEC 933-1 oraz EN 50049-1:1989).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurus

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) mitrzym. zob. Wulturnus.

Eurus (także Wulturnus, łac. Eurus, Vulturnus, gr. Εὖρος Eúros) – w mitologii rzymskiej bóg i uosobienie wiatru wschodniego (lub południowo-wschodniego albo północno-wschodniego) i wschodniej strony świata.

Uosabiał silny, burzliwy wiatr. Był utożsamiany z greckim Eurosem.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Eury-

przedrostek

(1.1) ekol. pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na szeroki zakres tolerancji na dany czynnik

#### Źródła:

Wiktionary

# Euryale

w mitologii greckiej: jedna z trzech gorgon; Euriale

Euriale (Euryale, gr. Εὐρυάλη Euryálē, łac. Euryale) – w mitologii greckiej jedna z trzech gorgon.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurybiont

organizm o szerokiej tolerancji wobec czynników środowiska, np. wróbel domowy; eurytop

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ekol. gatunek o szerokim zakresie tolerancji w stosunku do czynników środowiskowych;

Eurybiont, eurytop (gr.: eurýs – szeroki) – organizm cechujący się szeroką tolerancją wobec czynników środowiskowych. Eurybionty mogą żyć w bardzo zróżnicowanych warunkach, osiedlając się na znacznych obszarach Ziemi. Przykładem może być wróbel domowy, trzcina pospolita i orlica, które spotyka się niemalże na całym świecie. W takim wypadku jest do czynienia z zasięgiem globalnym bądź kosmopolitycznym.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eurybiotyzm

zjawisko dostosowywania się organizmu do życia w różnych warunkach

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurydyka

w mitologii greckiej: żona Orfeusza

- Eurydyka – imię żeńskie
- Eurydyka – druga żona Ptolemeusza I Sotera
- w mitologii greckiej:
  - Eurydyka – jedna z driad, żona Orfeusza
  - Eurydyka – królewna z Argos, córka Adrasta
  - Eurydyka – królewna spartańska, córka Lakedajmona
  - Eurydyka – królowa Teb, żona Kreona
- Eurydike – planetoida o numerze katalogowym 75
- Sieć Eurydice – sieć wymiany informacji i analiz na temat systemów edukacji w Europie

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euryfag

organizm o dużym zakresie tolerancji na rodzaj przyjmowanego pokarmu; zwierzę wielożerne, polifag

Polifagizm (gr. πολύ – wiele, φαΐ – jedzenie), wielożerność – brak specjalizacji pokarmowej, wykorzystywanie jako pokarmu różnych gatunków organizmów. Polifagi (łac. polyphaga, pleophaga), nazywane też organizmami wielożernymi, nie wykazują wybiórczości pokarmowej. Przykładami polifagów są człowiek i dzik.

Organizmy o dużym zakresie tolerancji w odniesieniu do pobieranych pokarmów nazywane są euryfagami (euryphaga).

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euryfagiczny

przymiotnik relacyjny

(1.1) ekol. cechujący się dużą tolerancją w stosunku do rodzaju spożywanego pożywienia

#### Źródła:

Wiktionary

# Euryfot

organizm zdolny do życia w różnych warunkach świetlnych

#### Źródła:

SJP.pl

# Euryfotyzm

zjawisko dobrego znoszenia dużych różnic w sile oświetlenia swojego otoczenia przez organizm

#### Źródła:

SJP.pl

# Euryhalin

organizm wytrzymujący duże wahania zasolenia wody

#### Źródła:

SJP.pl

# Euryhalinowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) ekol. cechujący się dużą tolerancją w stosunku do różnych wielkości zasolenia

#### Źródła:

Wiktionary

# Euryhigryczny

dobrze znoszący duże wahania wilgotności; euryhydryczny

#### Źródła:

SJP.pl

# Euryhydryczny

dobrze znoszący duże wahania wilgotności; euryhigryczny

przymiotnik relacyjny

(1.1) ekol. cechujący się dużą tolerancją w stosunku do wahań wilgotności

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eurypides

(ok. 485-406 p.n.e.), grecki tragediopisarz

Eurypides (gr. Εὐριπίδης Euripídēs, ur. około 480 p.n.e., zm. 406 p.n.e.) – jeden z najwybitniejszych dramaturgów starożytnej Grecji.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurypidesowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Eurypidesa lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Euryterm

organizm znoszący duże wahania temperatury otoczenia

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurytermiczność

wytrzymałość na zmiany temperatury w rozległej skali

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurytermiczny

zdolny do życia w różnych warunkach cieplnych, o szerokiej tolerancji ekologicznej na temperaturę

przymiotnik relacyjny

(1.1) ekol. cechujący się dużą tolerancją w stosunku do zmian temperatury

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Eurytermizm

zjawisko dobrego znoszenia dużych wahań temperatury otoczenia przez organizm

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurythmics

Eurythmics – brytyjski duet muzyczny, założony w 1980 przez Annie Lennox i Davida Stewarta, tworzący muzykę synthpopową, a w późniejszym okresie swojej działalności także pop-rockową. Duet zdobył światową sławę dzięki singlowi „Sweet Dreams (Are Made of This)” w 1983. Do największych przebojów grupy zalicza się także „Love Is a Stranger”, „Who’s That Girl?”, „Here Comes the Rain Again”, „There Must Be an Angel” i „The Miracle of Love”.

#### Źródła:

Wikipedia

# Eurytmia

1. zgodność ruchów tanecznych z rytmem muzycznym
2. dział poetyki, zajmujący się harmonicznym układem rytmu w poezji i prozie

Eurytmia (gr. – dosł. "dobre poruszanie się") − opracowana przez Rudolfa Steinera w roku 1911, inspirowana antropozofią sztuka poruszania się przy muzyce i odpowiednich tekstach (przypomina formą taniec). Stanowi przedmiot w szkołach waldorfskich. Istnieje eurytmia artystyczna, wykonywana scenicznie, eurytmia pedagogiczna jako przedmiot nauczania w szkołach waldorfskich, eurytmia lecznicza i terapeutyczna.Studia eurytmii trwają 4 lata. Eurytmię leczniczą można studiować po zakończeniu 4-letnich studiów.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurytmiczny

→ eurytmia

Patrz:eurytmia

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurytop

organizm o szerokiej tolerancji wobec czynników środowiska, np. wróbel domowy; eurybiont

Eurybiont, eurytop (gr.: eurýs – szeroki) – organizm cechujący się szeroką tolerancją wobec czynników środowiskowych. Eurybionty mogą żyć w bardzo zróżnicowanych warunkach, osiedlając się na znacznych obszarach Ziemi. Przykładem może być wróbel domowy, trzcina pospolita i orlica, które spotyka się niemalże na całym świecie. W takim wypadku jest do czynienia z zasięgiem globalnym bądź kosmopolitycznym.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eurytopizm

przystosowanie się organizmów do znacznych wahań czynników środowiskowych

#### Źródła:

SJP.pl

# Eurytopowy

gatunek eurytopowy - gatunek cechujący się szeroką tolerancją wobec czynników środowiska; eurytop, eurybiont

przymiotnik jakościowy

(1.1) ekol. charakteryzujący się szerokim zakresem tolerancji, mogący żyć i rozwijać się w środowisku o zróżnicowanych warunkach i dużych wahaniach czynników zewnętrznych

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

# Euskara

język Basków

Język baskijski (nazwy własne, zależnie od dialektu: euskara, euskera, eskuara, üskara) – język Basków, zamieszkujących kilka prowincji i departamentów na pograniczu Hiszpanii i Francji. Posługuje się nim dzisiaj ponad milion osób, z których ok. 90% mieszka w Hiszpanii.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euskelozaur

rodzaj dinozaura z rodziny plateozaurów

Euskelozaur (Euskelosaurus browni) – należy do rodziny plateozaurów (Plateosauridae). Prozauropod pokrewny plateozaurowi.

Gatunek E. browni został po raz pierwszy opisany przez Thomasa Henry’ego Huxleya w 1866 roku. Jego nazwa znaczy: jaszczur o dobrych nogach. Młodsze synonimy: Gigantoscelus, Orinosaurus.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eustachia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

Eustachia – imię pochodzenia greckiego, żeński odpowiednik imion Eustachy i Eustachiusz.

Eustachia obchodzi imieniny 4 lutego, 20 lutego, 29 marca, 16 lipca, 8 września, 20 września, 3 października, 12 października, 10 grudnia.

Znane osoby noszące imię Eustachia:

- Eustachia Julia (368–419) – rzymska ascetka, córka Pauli Rzymianki, święta
- Eustachia (ur. 1102) – córka Filipa I, króla Francji i Bertrady z Montfort
- Eustachia Calafato (1434–1491) – włoska klaryska, święta
- Eustachia z Padwy (1444–1469) – włoska benedyktynka, błogosławiona

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Eustachiusz

imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

- Eustachiusz – imię męskie
- Eustachiusz – anatom włoski
- Eustachy Rzymski – święty katolicki i prawosławny
- Trąbka Eustachiusza, inaczej przewód Eustachiusza

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eustachiuszostwo

Eustachiusz z małżonką; Eustachiuszowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Eustachiuszowie

Eustachiusz z małżonką; Eustachiuszostwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Eustachiuszowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Eustachiusza lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Eustachostwo

Eustachy z małżonką; Eustachowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Eustachowie

Eustachy z małżonką; Eustachostwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Eustachowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Eustachego lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl

# Eustachy

imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Eustachy – imię męskie pochodzenia greckiego, którego znaczenie można objaśnić jako „kwitnący”, „płodny”. Imię to nosił męczennik Eustachy Rzymski, święty Kościoła katolickiego i prawosławnego.

Jego oboczną formą jest imię Eustachiusz, żeńską formą imienia Eustachia.

Eustachy imieniny obchodzi: 4 lutego, 20 lutego, 8 września, 20 września, 3 października, 12 października, 20 listopada, 28 listopada i 10 grudnia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eustatyczny

eustatyczny ruch mórz - ruchy mas wody na całej kuli ziemskiej zwiększające lub zmniejszające ogólny poziom oceanu światowego, wynikające z czynników globalnych

#### Źródła:

SJP.pl

# Eustazy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Eustazy, Eustazjusz – imię męskie pochodzenia greckiego, którego pierwszym członem jest eu- ("dobrze"), a drugim – stás(is) ("staranie, trwanie, wytrwałość").

Żeńskim odpowiednikiem jest Eustazja.

Eustazy, Eustazjusz imieniny obchodzi 16 lipca i 29 marca.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Eustenopteron

rodzaj kopalnych ryb z gromady mięśniopłetwych z okresu dewonu; eusthenopteron

Eustenopteron (łac. Eusthenopteron) – rodzaj kopalnych ryb mięśniopłetwych (Sarcopterygii).

Żyły w okresie dewonu (ok. 385 mln lat temu) w jeziorach i rzekach. Stanowią jedno z ogniw pośrednich w ewolucji kręgowców od ryb do płazów. Były spokrewnione z rodzajem Hyneria. Badania paleontologiczne zespołu Grzegorza Niedźwiedzkiego w Górach Świętokrzyskich dowiodły, że Eusthenopteron był boczną gałęzią ewolucyjną, gdyż odkryto tropy bardziej zaawansowanego ewolucyjnie zwierzęcia, żyjącego 18–20 mln lat wcześniej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eusthenopteron

[czytaj: eustenopteron] rodzaj kopalnych ryb z gromady mięśniopłetwych z okresu dewonu; eustenopteron

Eustenopteron (łac. Eusthenopteron) – rodzaj kopalnych ryb mięśniopłetwych (Sarcopterygii).

Żyły w okresie dewonu (ok. 385 mln lat temu) w jeziorach i rzekach. Stanowią jedno z ogniw pośrednich w ewolucji kręgowców od ryb do płazów. Były spokrewnione z rodzajem Hyneria. Badania paleontologiczne zespołu Grzegorza Niedźwiedzkiego w Górach Świętokrzyskich dowiodły, że Eusthenopteron był boczną gałęzią ewolucyjną, gdyż odkryto tropy bardziej zaawansowanego ewolucyjnie zwierzęcia, żyjącego 18–20 mln lat wcześniej.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eustoma

rodzaj roślin zielnych z rodziny goryczkowatych

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eustres

stres przyjemny, lekki, który stymuluje pozytywną adrenalinę w organizmie

#### Źródła:

SJP.pl

# Eustyl

w architekturze starożytnej: charakterystyczne rozstawienie kolumn

#### Źródła:

SJP.pl

# Eutaksja

ujemna eutropia

#### Źródła:

SJP.pl

# Eutanasta

wykonawca lub zwolennik eutanazji

#### Źródła:

SJP.pl

# Eutanazja

zabicie człowieka nieuleczalnie chorego na jego żądanie pod wpływem współczucia dla niego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. zadanie śmierci osobie nieuleczalnie chorej umotywowane skróceniem jej cierpień;

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eutanazyjny

→ eutanazja

Patrz:eutanazja

#### Źródła:

SJP.pl

# Eutektoid

mieszanina składników strukturalnych stopu (o stałym składzie chemicznym), wydzielająca się w określonej temperaturze z roztworu stałego

Eutektoid (eutektoida, mieszanina eutektoidalna) – drobnokrystaliczna mieszanina dwóch lub więcej faz przypominająca budową mieszaninę eutektyczną, ale powstała w stanie stałym.

W najlepiej znanym przypadku równowagi fazowej w układzie żelazo z węgiel przemiana eutektoidalna zachodzi w temperaturze 727 °C w zakresie stężeń 0,0218–2,11%C.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eutektoidalny

→ eutektoid

Patrz:eutektoid

#### Źródła:

SJP.pl

# Eutektyczny

1. właściwy eutektykowi, mieszaninie substancji stałych (zwykle metali) wykazującej temperaturę topnienia znacznie niższą niż poszczególne składniki;
2. temperatura eutektyczna - temperatura krzepnięcia roztworu o składzie eutektycznym;
3. punkt eutektyczny - punkt wykresu fazowego, w którym współistnieją ciekłe i stałe składniki mieszaniny (roztworu, stopu)

#### Źródła:

SJP.pl

# Eutektyk

mieszanina dwóch lub więcej składników fazowych stopu mającego określony skład chemiczny i temperaturę

Eutektyka (eutektyk, mieszanina eutektyczna) – mieszanina dwóch lub więcej faz o określonym składzie, która wydziela się z roztworów ciekłych w pewnej temperaturze, zwanej temperaturą eutektyczną. Mieszanina ta jest produktem przemiany eutektycznej. Nazwa wywodzi się z greckiego słowa eutektos, co znaczy „łatwo topliwy”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eutektyka

mieszanina dwóch lub więcej składników fazowych stopu mającego określony skład chemiczny i temperaturę

Eutektyka (eutektyk, mieszanina eutektyczna) – mieszanina dwóch lub więcej faz o określonym składzie, która wydziela się z roztworów ciekłych w pewnej temperaturze, zwanej temperaturą eutektyczną. Mieszanina ta jest produktem przemiany eutektycznej. Nazwa wywodzi się z greckiego słowa eutektos, co znaczy „łatwo topliwy”.

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eutenik

specjalista analizujący różne sposoby oddziaływania na środowisko w celu stworzenia ludziom najlepszych warunków do życia

#### Źródła:

SJP.pl

# Eutenika

specjalista analizujący różne sposoby oddziaływania na środowisko w celu stworzenia ludziom najlepszych warunków do życia

#### Źródła:

SJP.pl

# Euterpa

rodzaj roślin drzewiastych z rodziny arekowatych

## Taksonomia

- Euterpe (euterpa, warzywnia) – rodzaj roślin drzewiastych z rodziny arekowatych (np. Euterpe edulis, Euterpe oleracea)
- euterpe – łacińska nazwa gatunkowa (np. Macromia euterpe)

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Euterpe

w mitologii greckiej: muza poezji lirycznej, przedstawiana z aulosem w rękach

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) mitgr. muza poezji lirycznej i gry na aulosie, jedna z towarzyszek Apolla; córka Zeusa i Mnemosyne;

(1.2) astr. planetoida o numerze katalogowym 27, z pasa głównego planetoid, odkryta w 1853 r.;

## Taksonomia

- Euterpe (euterpa, warzywnia) – rodzaj roślin drzewiastych z rodziny arekowatych (np. Euterpe edulis, Euterpe oleracea)
- euterpe – łacińska nazwa gatunkowa (np. Macromia euterpe)

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eutrof

roślina, która dla prawidłowego rozwoju wymaga żyznej, bogatej w substancje odżywcze gleby

#### Źródła:

SJP.pl

# Eutrofia

wysoka zawartość substancji odżywczych w środowisku, żyzność środowiska; eutroficzność

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eutroficzność

wysoka zawartość substancji odżywczych w środowisku, żyzność środowiska; eutrofia

#### Źródła:

SJP.pl

# Eutroficzny

bogaty, obfity w pokarm

#### Źródła:

SJP.pl

# Eutrofizacja

proces wzbogacania zbiorników wodnych w substancje pokarmowe

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ekol. proces stopniowego wzbogacania zbiornika wodnego w substancje pokarmowe wskutek wzmożonego ich dopływu

Eutrofizacja – proces wzbogacania zbiorników wodnych w pierwiastki biofilne, skutkujący wzrostem trofii, czyli żyzności wód. Proces ten dotyczy nie tylko zbiorników wodnych, ale również cieków.

Biorąc pod uwagę geologiczną historię jezior, najczęściej uważa się, że eutrofizacja jest procesem naturalnym (według innych autorów naturalnym procesem jest dystrofizacja, a eutrofizacja uważana jest za proces antropogeniczny, spowodowany zmianami w zlewni). Większość jezior, zwłaszcza polodowcowych, była na początku oligotroficzna, jednak ciągły dopływ do nich substancji z zewnątrz (np. ze zlewni i atmosfery) powodował wzrost koncentracji biogenów, a tym samym zwiększał trofię zbiornika. Jest to tzw. harmoniczna sukcesja jezior. Normalnie jest to proces powolny, ale został on mocno przyspieszony w wyniku działań człowieka, takich jak zrzuty ścieków przemysłowych i komunalnych oraz w wyniku intensyfikacji rolnictwa. W szczególnie drastycznych przypadkach, np. przy zrzucaniu do jezior surowych ścieków komunalnych czy gnojówki, dochodzi do osiągnięcia przez zbiornik stanów niespotykanych w naturze: politrofii i hipertrofii (zobacz też jezioro saprotroficzne). Następuje wtedy niemal całkowity zanik organizmów wyższych poza cienką, kilkudziesięciocentymetrową warstwą wody stykającą się z atmosferą.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eutrofizm

#### Źródła:

Wikipedia

# Eutropiusz

imię męskie

- Eutropiusz – imię męskie pochodzenia greckiego

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eutych

Eutych (gr. Εὐτυχής „Szczęśliwy” od εὐ „dobrze” i τῠ́χη „los”) – postać biblijna z Nowego Testamentu.

Młodzieniec, który udał się do Troady, aby wysłuchać Pawła. Było późno i Eutych zasnął tak głęboko, że wypadł z okna na trzecim piętrze i poniósł śmierć. Paweł przywrócił go do życia.Pojawia się w Dziejach Apostolskich 20,7-13

#### Źródła:

Wikipedia

# Eutyches

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) hist. imię|polski|m.

Eutyches (ur. ok. 378, zm. ok. 454) – archimandryta klasztoru w Konstantynopolu, twórca monofizytyzmu.

Jako zagorzały zwolennik Cyryla Aleksandryjskiego bronił uchwał soboru efeskiego. Występując przeciw Nestoriuszowi, sformułował pogląd, że w chwili wcielenia dwie natury utworzyły w Chrystusie tylko jedną naturę, jednocześnie boską i ludzką. Przypisuje mu się pogląd wyrażony słowami: Wyznaję, że Pan nasz stał się z dwóch natur przed zjednoczeniem, lecz po zjednoczeniu wyznaję jedną naturę. W zjednoczeniu miała się dokonać, według niego, całkowita asymilacja natur do tego stopnia, że w Chrystusie należy widzieć tylko jedną naturę. Dwie natury przestały być odrębne w momencie zespolenia, czyli w chwili wcielenia. Natura ludzka rozpłynęła się w naturze boskiej tak, jak kropla słodkiej wody rozpływa się w morzu. Skutkiem takiego twierdzenia jest fakt, że ciało Jezusa nie jest współistotne z naszym ciałem. Chociaż Eutyches nie przyznawał się do prymitywnego doketyzmu, to jednak był o takie idee podejrzewany. W 448 został oskarżony przez biskupa Euzebiusza z Doryleum o herezję i ekskomunikowany przez synod, gdyż nie chciał podpisać formuły przedłożonej mu przez patriarchę konstantynopolitańskiego Flawiana, która brzmiała: Wyznajemy, że Chrystus jest z dwóch natur po wcieleniu, w jednej hipostazie i w jednej osobie, wyznając jednego Chrystusa, jednego Syna i jednego Pana.

#### Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

# Eutychianin

zwolennik eutychianizmu (monofizytyzmu - doktryny teologicznej)

#### Źródła:

SJP.pl

# Eutychianizm

doktryna z V wieku mówiąca o jednej, boskiej naturze Chrystusa; monofizytyzm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) teol. doktryna głosząca, że w Chrystusie była tylko jedna boska natura, zaś ludzka została wchłonięta przez boską tuż po wcieleniu

Monofizytyzm, eutychianizm – doktryna teologiczna, według której Chrystus ma jedną złączoną naturę bosko-ludzką i nie istnieje w dwóch naturach, tj. boskiej i ludzkiej. Natura boska Chrystusa wchłonęła jego naturę ludzką. Doktryna została ogłoszona przez archimandrytę konstantynopolitańskiego Eutychesa i poparta przez duchownych aleksandryjskich w pierwszej połowie V wieku. Eutyches, głosząc swoje poglądy na naturę Chrystusa, dążył do obalenia nestorianizmu, który został potępiony na soborze efeskim w 431 roku.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Eutyfronika

nauka zajmująca się zagadnieniami ochrony podstawowych wartości ludzkich w świecie cywilizacji technicznej

#### Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

# Eutymia

wesołość, pogoda ducha

#### Źródła:

SJP.pl

# Euzebia

imię żeńskie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

Euzebia – żeński odpowiednik imienia Euzebiusz, wywodzi się od greckiego eusébeia – pobożność.

Euzebia imieniny obchodzi 20 września, 30 września i 29 października.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Euzebiusz

imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Euzebiusz – imię męskie pochodzenia greckiego eusébeios. Pierwotnie przymiotnik ten użyty został dla określenia jednego z miesięcy na cześć cesarza rzymskiego Antonina Piusa. Wywodzi się od słowa oznaczającego „bogobojny”, „święty”.

Żeńskim odpowiednikiem jest Euzebia.

#### Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

# Euzebiuszostwo

Euzebiusz z małżonką; Euzebiuszowie

#### Źródła:

SJP.pl

# Euzebiuszowie

Euzebiusz z małżonką; Euzebiuszostwo

#### Źródła:

SJP.pl

# Euzebiuszowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Euzebiusza lub z nim związany

#### Źródła:

SJP.pl